Sąd Okręgowy w Warszawie
IV Wydział Cywilny
Sygnatura akt: IV C 1296/09
Data wyroku: 2013-04-25 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Sylwia Kulma

Sygn. akt IV C 1296/09

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 25 kwietnia 2013 r.
Sąd Okręgowy w Warszawie Wydział IV Cywilny
w składzie:
Przewodniczący  SSO Sylwia Kulma
Protokolant   stażysta Marzena Bal
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2013 r. w Warszawie
sprawy z powództwa Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej wS.
przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia wW.
o zapłatę

1
zasądza od Narodowego Funduszu Zdrowia wW.na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej wS.kwotę 12.991,01 zł (dwanaście tysięcy dziewięćset dziewięćdziesiąt jeden złotych 01/100) wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 15 lutego 2007 r. do dnia zapłaty,

2
w części powództwa cofniętego co do kwoty 96.126,52 zł (dziewięćdziesiąt sześć tysięcy sto dwadzieścia sześć złotych 52/100) postępowanie umarza,

3
w pozostałym zakresie powództwo oddala,

4
zasądza od Narodowego Funduszu Zdrowia wW.na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej wS.kwotę 651 zł (sześćset pięćdziesiąt jeden złotych) tytułem zwrotu kosztów procesu,

5
zasądza od Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej wS.na rzecz Narodowego Funduszu Zdrowia wW.kwotę 3236,40 zł (trzy tysiące dwieście trzydzieści sześć złotych 40/100) tytułem kosztów zastępstwa procesowego,

6
koszty sądowe ustala na kwotę 9.868,33 zł (dziewięć tysięcy osiemset sześćdziesiąt osiem złotych 33/100) i obciąża nimi Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej wS.w 89,90 % i Narodowy Fundusz Zdrowia wW.w 10,10 %,

7
nakazuje Kasie Sądu Okręgowego w Warszawie ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa od Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej wS.kwotę 6871,62 zł (sześć tysięcy osiemset siedemdziesiąt jeden złotych 62/100) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych,

8
nakazuje Kasie Sądu Okręgowego w Warszawie ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa od Narodowego Funduszu Zdrowia wW.kwotę 996,71 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt sześć złotych 71/100) tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych

Uzasadnienie:
Pismem z dnia 21 sierpnia 2009 r.(koperta, k. 45)powód Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej wS.wniósłpozewo zasądzenie od Narodowego Funduszu Zdrowia wW.na rzecz Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej wS.kwoty 128.883,96 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia zapłaty oraz o zasądzenie kosztów procesu od pozwanego Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz powodowego Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej wS.według norm przepisanych.
W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, iż pozostaje z pozwanym NFZ w stosunkach kontraktowych na świadczenie usług medycznych dla osób ubezpieczonych. Ustalone w umowach limity finansowe i ilościowe na świadczenie tych usług w roku 2006 miały jednakże tak niski poziom, że powodowały ich przekroczenie. Przekroczenia te obejmowały też świadczenia medyczne niosące pomoc pacjentom w zagrożeniu ich życia i zdrowia, czyli w przypadkach nagłych, wymagających natychmiastowej interwencji lekarskiej. W ocenie powoda ilość i wartość usług medycznych dla ratowania życia i zdrowia ponad limity umowne za 2006 r. wyliczone w 2007 r. po zamknięciu roku obrachunkowego 2006 wynoszą 128.883,96 zł. Powód wskazał również, iż od stycznia 2007 r. prowadzi korespondencję z NFZ w sprawie wypłacenia wynagrodzenia za wykonane usługi medyczne dla pacjentów pozostających w stanie zagrożenia życia i zdrowia za rok 2006, pozwany odmawia jednakże zapłaty(pozew, k. 4-6).
Wodpowiedzi na pozewz dnia 22 października 2009 r. pozwany Narodowy Fundusz Zdrowia wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu odpowiedzi na pozew pozwany wskazał, iż w myślart. 132 ust. 1 oraz art. 132 ust. 5 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych– podstawą udzielania świadczeń zdrowotnych finansowanych przez Fundusz była umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych zawarta pomiędzy Funduszem i świadczeniodawcą, a suma kwot zobowiązań Funduszu wobec świadczeniodawców nie mogła przekroczyć wysokości kosztów przewidzianych na ten cel w planie finansowym Funduszu. Z kolei art. 136 powyższej ustawy przewidywał, że umowa o udzielanie świadczeń zdrowotnych określa w szczególności rodzaj i zakres udzielanych świadczeń, zasady rozliczeń pomiędzy NFZ a świadczeniodawcą oraz kwotę zobowiązania Funduszu wobec świadczeniodawcy. W ocenie pozwanego wskazane powyżej przepisy nie pozwalały zatem NFZ na finansowanie świadczeń zdrowotnych nie objętych umową o udzielanie świadczeń zdrowotnych, jak też zobowiązywały go do finansowania świadczeń jedynie w ramach środków przeznaczonych na ten cel w planie finansowym(...) Oddziału Wojewódzkiego (...).
W dalszej kolejności pozwany zauważył, iż zawarte pomiędzy powodem a pozwanym umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej zostały w całości wykonane przez pozwanego. Powód otrzymał bowiem od pozwanego zapłatę za wszystkie świadczenia objęte tymi umowami. Kwota dochodzona przez powoda w niniejszej sprawie jest kwotą przekraczającą maksymalną kwotę zobowiązania Funduszu wobec powoda, jakie zostały wskazane w zawartych umowach. Pozwany nadmienił, iż obowiązkiem świadczeniodawcy jest wykonanie umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, z tym że ograniczony zakres i wartość świadczeń objętych umową rodzi po stronie świadczeniodawcy obowiązek prawidłowej organizacji udzielania świadczeń, w szczególności obowiązek ustalania kolejności dostępu ubezpieczonych do świadczeń w oparciu o kryteria medyczne.
Pozwany nadmienił również, iż wielokrotnie zwracał uwagę powodowi na brak możliwości zakupienia dodatkowych świadczeń zdrowotnych (zwiększenia ich liczby). Zdaniem pozwanego nie można się też zgodzić z twierdzeniami powoda, jakie wywiódł on z treści otrzymywanych z Funduszu odpowiedzi, gdyż nie jest prawdą jakoby pozwany NFZ w całości uznał zasadność merytoryczną udzielonych prze powoda nadwykonań świadczeń medycznych w 2006 roku.
W ocenie pozwanego należy również zakwestionować stanowisko powoda, iż wszystkie świadczenia ponadlimitowe, za które domaga się on zapłaty w niniejszej sprawie to świadczenia udzielone w przypadkach niecierpiących zwłoki (przypadki nagłe).
Ponadto strona pozwana kwestionowała domaganie się w przez powoda zapłaty odsetek ustawowych od dnia 1 stycznia 2007 r.(odpowiedź na pozew, k. 50-56).
Pismem z dnia 4 kwietnia 2013 r.(koperta, k. 467)powód Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej wS.ograniczył swoje roszczenie do kwoty 32.757,44 zł z jednoczesnym zrzeczeniem się roszczenia w pozostałym zakresie(k. 465-466).
Pismem z dnia 16 kwietnia 2013 r. pozwany Narodowy Fundusz Zdrowia stosownie doart. 203 § 3 k.p.c.złożył wniosek o przyznanie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych(k. 468-469).

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:
Powód Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej wS.podpisał z pozwanym Narodowym Funduszem Zdrowia następujące umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej na rok 2006:

1
umowę Nr (...)o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej – opieka psychiatryczna i leczenie uzależnień z aneksami; kwotę zobowiązania Funduszu wobec Świadczeniodawcy z tytułu realizacji umowy w okresie od dnia 1 stycznia 2006 r. do dnia 31 grudnia 2006 r. określono ostatecznie w wysokości 2.879.764,61 zł,

2
umowę Nr (...)o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej – opieka długoterminowa; kwotę zobowiązania Funduszu wobec Świadczeniodawcy z tytułu realizacji umowy w okresie od dnia 1 stycznia 2006 r. do dnia 31 grudnia 2006 r. określono ostatecznie w wysokości 1.444.264,80 zł,

3
umowę Nr (...)o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej – ambulatoryjne świadczenia specjalistyczne; kwotę zobowiązania Funduszu wobec Świadczeniodawcy z tytułu realizacji umowy w okresie od dnia 1 stycznia 2006 r. do dnia 30 czerwca 2006 r. określono ostatecznie w wysokości 947.743,40 zł oraz od dnia 1 lipca 2006 r. do dnia 31 grudnia 2006 r. określono w wysokości 1.031.443,68 zł.

Dowód: umowy ZOZ-NFZ, aneksy do umów (k. 149-181)
Daty wyczerpania limitów ustalonych w umowach stron dla poszczególnych świadczeń zdrowotnych były następujące:

1
Oddział Psychiatryczny dla Dorosłych – ok. 10 grudnia 2006 r.,

2
Świadczenia w ZOL dla Dorosłych – ok. 30 grudnia 2006 r.,

3
Świadczenia w ZOL dla pacjentów w stanie wegetatywnym/apatycznym – ok. 28 grudnia 2006 r.,

4
Poradnia Diabetologiczna – ok. 25 listopada 2006 r. ,

5
Poradnia Gruźlicy i Chorób Płuc – ok. 5 grudnia 2006 r. ,

6
Poradnia Chorób Zakaźnych – ok. 17 grudnia 2006 r.,

7
Poradnia Ginekologiczno-Położnicza – ok. 22 grudnia 2006 r.,

8
Poradnia Chirurgiczna – ok. 23 grudnia 2006 r.,

9
Poradnia Proktologiczna – ok. 17 grudnia 2006 r.,

10
Poradnia Urazowo – Ortopedyczna – ok. 26 października 2006 r.,

11
Poradnia Otolaryngologiczna – ok. 22 grudnia 2006 r.

Dowód: zestawienie nadwykonań i limitów w 2006 r. (k. 71-72)
Kryteria wykonania świadczeń leczniczych w trybie nagłym, w stanach bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia pacjentów spełniało:

1
w Oddziale Psychiatrycznym – 3 pacjentów (S.,Ś.,K.) plus 3 pacjentów, których przerwanie leczenia mogłoby narazić na utratę zdrowia i życia (W.,D.,N.),

2
w ZOL dla Dorosłych – brak dokumentacji,

3
w ZOL dla pacjentów w stanie wegetatywnym/apatycznym – brak dokumentacji,

4
w Poradni Diabetologicznej – 26 pacjentów,

5
w Poradni Gruźlicy i Chorób Płuc – 40 pacjentów

6
w Poradni Chorób Zakaźnych – 7 pacjentów,

7
w poradni Ginekologiczno-Położniczej – brak dokumentacji,

8
w Poradni Chirurgicznej – brak pozycji zrealizowanych pod dniu 23 grudnia 2006 r.

9
w Poradni Proktologicznej – 4 pacjentów,

10
w Poradni Urazowo-Ortopedycznej – 20 pacjentów,

11
w Poradni Otolaryngologicznej – 4 pacjentów

Dowód:, opinia biegłego sądowego z zakresu chorób wewnętrznychM. O.(k. 84-86), ustna uzupełniająca opinia biegłegoM. O.(k. 129-130), opinia sądowo-psychiatryczna biegłejB. D.(k. 355-359), opinia uzupełniająca biegłej  sądowej psychiatryB. D.(k. 399-401), ustna uzupełniająca opinia biegłej psychiatryB. D.(k. 477, od min. 3:37 do min. 8:20), akta załącznikowe
Wartość nadwykonań świadczeń leczniczych w trybie nagłym, w stanach bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia pacjentów – za biegłymS. W.– były następująca:

1
w Oddziale Psychiatrycznym – 3.162 zł plus 6.426 zł (1.938 zł /pacjentW., poz. 15/ + 2.958 zł /pacjentD., poz. 22/ + 1.530 zł /pacjentN., poz. 23/) –k. 271,

2
w ZOL dla Dorosłych – brak,

3
w ZOL dla pacjentów w stanie wegetatywnym/apatycznym – brak,

4
w Poradni Diabetologicznej – 678,86 zł

5
w Poradni Gruźlicy i Chorób Płuc - 1.161,02 zł

6
w Poradni Chorób Zakaźnych – 183,08 zł

7
w poradni Ginekologiczno-Położniczej – brak,

8
w Poradni Chirurgicznej – brak,

9
w Poradni Proktologicznej – 110,40 zł,

10
w Poradni Urazowo-Ortopedycznej – 1.120,05 zł,

11
w Poradni Otolaryngologicznej – 149,60 zł.

Wartość imiennych świadczeń zdrowotnych udzielonych w 2006 r. przez powoda w stanach nagłych, zagrażających życiu lub zdrowiu osobom:

1
wobec których świadczenie oznaczono adnotacją „renta-brak składki” wynosiła 156,12 zł,

2
wobec których brak stosownych adnotacji wynosiła 171,74 zł.

Dowód: opinia biegłego sądowego w zakresie ekonomii i finansówM. W.(k. 193-216), ustna uzupełniająca opinia biegłegoM. W.(k. 243), opinia biegłego sądowego z zakresu(...) i finansów (...)(k. 251-274), pisemna opinia uzupełniająca biegłegoS. W.(l. 313-314), uzupełniająca ustna opinia biegłegoS. W.(k. 327-328)
Począwszy od 2007 r. powód prowadził korespondencję z Narodowym Funduszem Zdrowia w zakresie sfinansowania świadczeń opieki zdrowotnej wykonanych ponad limit 2006 r. W odpowiedzi na pisma powoda Narodowy Fundusz Zdrowia wskazywał na brak możliwości zaspokojenia roszczeń Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej wS.z tytułu ponadlimitowych świadczeń oraz na fakt, iż wywiązał się w całości ze swoich zobowiązań wobec powoda. Ostatecznie pismem z dnia 24 czerwca 2009 r. pozwany NFZ wskazał, iż jego stanowisko w sprawie finansowania nadwykonań za 2006 r. w wysokości 128.883,96 zł nie uległo zmianie i nadal jest negatywne.
Dowód: pisma stron (k. 11-44)

Powyższystan faktycznySąd ustalił na podstawie następujących dowodów: umowy ZOZ-NFZ, aneksy do umów (k. 149-181), zestawienie nadwykonań i limitów w 2006 r. (k. 71-72), opinia biegłego sądowego z zakresu chorób wewnętrznychM. O.(k. 84-86), ustna uzupełniająca opinia biegłegoM. O.(k. 129-130), opinia sądowo-psychiatryczna biegłejB. D.(k. 355-359), opinia uzupełniająca biegłej sądowej psychiatryB. D.(k. 399-401), ustna uzupełniająca opinia biegłej psychiatryB. D.(k. 477, od min. 3:37 do min. 8:20), akta załącznikowe, opinia biegłego sądowego w zakresie ekonomii i finansówM. W.(k. 193-216), ustna uzupełniająca opinia biegłegoM. W.(k. 243), opinia biegłego sądowego z zakresu(...) i finansów (...)(k. 251-274), pisemna opinia uzupełniająca biegłegoS. W.(l. 313-314), uzupełniająca ustna opinia biegłegoS. W.(k. 327-328), pisma stron (k. 11-44),
Sąd dał wiarę w całości wszystkim dokumentom, w tym także tym złożonym w kopiach z uwagi na fakt, iż były jasne, kompletne i wzajemnie się potwierdzały, wobec czego Sąd także nie znalazł powodu, aby podważać wynikające z nich fakty.
Istotnym elementem dowodowym tego postępowania były sporządzone na potrzeby niniejszego postępowania opinie biegłych sądowych z zakresu medycyny oraz finansów. W ocenie Sądu opinie te zostały sporządzone w sposób rzetelny, spójny i zupełny, a biegli oparli się na zgromadzonej dokumentacji. Ponadto w opiniach uzupełniających biegli potwierdzili swoje dotychczasowe twierdzenia oraz ustosunkowali się do pytań stron.

Sąd zważył, co następuje:
W ocenie Sądu powództwo zasługiwało na częściowe uwzględnienie.
W niniejszej sprawie strona powodowa ostatecznie żądała zasądzenia kwoty 32.757,44 zł z tytułu:

1
ponadlimitowego pobytu 12 pacjentów w Oddziale Psychiatrycznym (należność w kwocie 24.786 zł),

2
ponadlimitowego pobytu w Zakładzie Opiekuńczo-Leczniczym (należność w kwocie 4.567,80 zł),

3
ponadlimitowych usług w Poradniach Specjalistycznych (należność w kwocie 3.403,64 zł) –k. 414-415orazk. 465-466.

Rozważania w niniejszej sprawie należy rozpocząć od podstawy prawnej roszczenia z tytułu ponadlimitowych świadczeń udzielonych przez powoda Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej wS..
W orzecznictwie Sądu Najwyższego nie budzi wątpliwości, że stosunek między Narodowym Funduszem Zdrowia a świadczeniodawcą usług medycznych, którym z reguły jest zakład opieki zdrowotnej, ma charakter umownego zobowiązania. Jego powstanie i wykonanie podlega ocenie z punktu widzenia prawa cywilnego, a postanowienia umowy mają co do zasady charakter wiążący (videm.in.art. 132 ust. 1 i 5 oraz art. 136 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych). W konsekwencji, co do zasady świadczeniodawcy nie przysługuje roszczenie w stosunku do Narodowego Funduszu Zdrowia o wynagrodzenie za świadczenia ponadlimitowe.
Wyjątkiem od powyższego jest jedynie sytuacja udzielania pomocy medycznej w warunkachart. 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej(zakład opieki zdrowotnej nie może odmówić udzielenia świadczenia zdrowotnego osobie, która potrzebuje natychmiastowego udzielenia takiego świadczenia ze względu na zagrożenie zdrowia lub życia) iart. 30 ustawy z dnia 5 grudnia 1996 r. o zawodach lekarza i lekarza dentysty(lekarz ma obowiązek udzielać pomocy lekarskiej w każdym przypadku, gdy zwłoka w jej udzieleniu mogłaby spowodować niebezpieczeństwo utraty życia, ciężkiego uszkodzenia ciała lub ciężkiego rozstroju zdrowia, oraz w innych przypadkach niecierpiących zwłoki). Ponadto zgodnie z dyspozycjąart. 19 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznychw stanach nagłych świadczenia opieki zdrowotnej są udzielane świadczeniobiorcy niezwłocznie. W zakresie definicji stanu nagłego art. 5 pkt 33 powyższej ustawy odsyła doart. 3 pkt 8 ustawy z dnia 8 września 2006 r. o Państwowym Ratownictwie Medycznym(stan polegający na nagłym lub przewidywanym w krótkim czasie pojawieniu się objawów pogarszania zdrowia, którego bezpośrednim następstwem może być poważne uszkodzenie funkcji organizmu lub uszkodzenie ciała lub utrata życia, wymagający podjęcia natychmiastowych medycznych czynności ratunkowych i leczenia).
W tym miejscu należy się jeszcze zastanowić, jakie są relacjeart. 19 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych(dalej również jako u.ś.o.z.) zart. 7 ustawy o zakładach opieki zdrowotnej(dalej również jako u.z.o.z.) iart. 30 ustawy o zawodzie lekarza i lekarza dentysty(dalej również jako u.z.l) oraz przesłanki uzasadniające dochodzenie wynagrodzenia niezależnie od zawarcia umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej. W szczególności chodzi o to, czy pomoc medyczna udzielana przez lekarza w sytuacji przypadku niecierpiącego zwłoki (w rozumieniuart. 30) mieści się w zakresie pojęcia stanu nagłego (w rozumieniu u.ś.o.z.).
W ocenie Sądu należy zgodzić się z tym poglądem, że zarówno pojęcia zawarte w art. 7 u.z.o.z., art. 30 u.z.l., jak i art. 19 u.ś.o.z. w zasadzie dotyczą tych samych sytuacji. W przepisach tych chodzi o takie przypadki, w których zachodzi niemożność odłożenia (przesunięcia) w czasie pomocy lekarskiej, mogącej – według wiedzy i doświadczenia medycznego – zapobiec powstaniu u pacjenta niekorzystnych skutków dla jego życia i zdrowia. Równocześnie istnieje jednakże istotna różnica między definicjami stanu nagłego i przypadku niecierpiącego zwłoki (art. 30 u.z.l.) – różnica co do zakresu niekorzystnych skutków dla życia i zdrowia pacjenta, którym ma zapobiec podejmowana w ich trakcie pomoc lekarska. O ile w sytuacji przypadku niecierpiącego zwłoki pomoc lekarska ma zapobiec nie tylko ciężkim, ale i lekkim niekorzystnym skutkom dla życia i zdrowia, o tyle w sytuacji stanu nagłego ma ona zapobiec już tylko ciężkim (poważnym) niekorzystnym skutkom. W konsekwencji w pojęciu stanu nagłego mieściłby się wyłącznie ciężki przypadek niecierpiący zwłoki, a poza jego zakresem pozostawałby lekki przypadek niecierpiący zwłoki.
Przesłanki opisane w art. 7 u.z.o.z. w zasadzie odpowiadają definicji stanu nagłego (a w zasadzie stanu nagłego zagrożenia zdrowotnego) zawartej w art. 5 pkt 33 u.ś.o.z. w związku z art. 3 pkt 8 ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym, a tym samym należy uznać, że w takich sytuacjach zastosowanie będzie miał również art. 19 u.ś.o.z. w odniesieniu do osób uprawnionych do świadczeń opieki zdrowotnej (videA. Pietraszewska-Macheta, Komentarz do art. 19 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, LEX 2010).
Oprócz powyższego Sąd pragnie zauważyć, iż na podstawieart. 56 k.c.czynności prawne wywołują skutki nie tylko w nich wyrażone, ale również te, które wynikają z ustawy. Biorąc pod uwagę wcześniejsze rozważania Sądu oraz stanowisko Sądu Najwyższego (videm.in. wyrok z dnia 12 grudnia 2006 r., sygn. akt II CSK 287/06, LEX nr 445261) należy podkreślić, iż zakres obowiązku Narodowego Funduszu Zdrowia wobec podmiotów świadczących usługi medyczne obejmuje także te świadczenia zdrowotne, które świadczeniodawca zobowiązany był wykonać z mocy ustawy, tj. art. 7 u.z.o.z., art. 30 u.z.l. i art. 19 u.ś.o.z. W określonych w powyższych przepisach sytuacjach na lekarzy i zakłady opieki zdrowotnej nałożony jest wprost bezwzględny obowiązek udzielenia pomocy medycznej. Koszty świadczeń udzielonych ubezpieczonym w warunkach przymusu ustawowego należy więc, zgodnie zart. 56 k.c., włączyć do skutków, jakie wywołuje umowa zawarta między NFZ a świadczeniodawcą i obciążyć nimi Narodowy Fundusz Zdrowia jako podmiot zarządzający środkami publicznymi, z których powinny być one pokryte.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy Sąd zauważa, iż w toku postępowania nie zostało wykazane, iż wszystkie udzielone przez powoda Samodzielny Publiczny Zakład Opieki Zdrowotnej wS.ponadlimitowe świadczenia w 2006 roku odpowiadały przesłankom zawartym w przepisach art. 7 u.z.o.z., art. 30 u.z.l. i art. 19 u.ś.o.z.
Mając na uwadze przywołane przez Sąd na początku rozważań prawnych ostateczne żądanie strony powodowej należy po pierwsze zauważyć, iż w zakresie ponadlimitowych świadczeń wZakładzie (...)stwierdzono brak stosownej dokumentacji medycznej i zestawień wykonanych w 2006 r., a w konsekwencji niemożność stwierdzenia przesłanek stanu nagłego i niemożność wyliczenia wartości udzielonych świadczeń(k. 85, 202). Na marginesie Sąd zauważa, iż zgodnie z ogólną regułą dowodową wynikającą zart. 6 k.c., to na stronie powodowej spoczywał obowiązek wykazania powyższego. Przedstawiona przez stronę powodową jedynie lista pacjentów nie mogła stanowić dostatecznego materiału dowodowego, ponadto powód w żaden sposób nie wykazał okoliczności przyjęcia pacjentów doZakładu (...).
Wobec powyższego Sąd oddalił powództwo w powyższym zakresie.
W zakresie pozostałych żądań powoda ustalenia Sądu były oparte głównie na opiniach biegłych z zakresu medycyny i finansów.
W zakresie ponadlimitowych usług w(...)Sąd pragnie zauważyć, iż mimo negowania przez stronę pozwaną charakteru tych świadczeń jako spełniających przesłanki zawarte w przepisach art. 7 u.z.o.z., art. 30 u.z.l. i art. 19 u.ś.o.z., Narodowy Fundusz Zdrowia – zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika – nie zgłaszał żadnych nowych wniosków dowodowych na powyższą okoliczność, Sąd zaś – mając na uwagę rzeczowość przedstawionej przez biegłego sądowego opinii – nie widział konieczności dopuszczenia takiego dowodu z urzędu.
Wobec powyższego Sąd uznał powództwo w powyższym zakresie.
W zakresie zaś ponadlimitowego pobytu 12 pacjentów w Oddziale Psychiatrycznym Sąd podkreśla, iż wobec pacjentówS.,Ś.iK.istniały bezwzględne wskazania psychiatryczne do przyjęcia do Oddziału Psychiatrycznego zamkniętego, wobec zaś pacjentówW.,D.iN.przerwanie leczenia mogłoby narazić pacjentów na utratę zdrowia i życia ze względu na niezdolność do zaspokajania podstawowych potrzeb życiowych. Co do pozostałych pacjentów, tj.K.,K.,J.,B., to ich stan psychiczny nie stanowił zagrożenia dla ich zdrowia i życia, zaś stan psychiczny pacjentekA.iŚ.po 10 grudnia 2006 r. nie stanowił bezpośredniego zagrożenia zdrowia i życia.
Wobec powyższego Sąd uznał powództwo w powyższym zakresie tylko wobec 6 z 12 pacjentów, którzy spełniali przesłanki zawarte w przepisach art. 7 u.z.o.z., art. 30 u.z.l. i art. 19 u.ś.o.z.
Na marginesie Sąd zauważa jeszcze, iż prawo do korzystania ze świadczeń zdrowotnych posiadają renciści, emeryci, a wskazanie pacjenta jako rencisty lub emeryta dowodzi, że osoba ta jest ubezpieczona. Fakt niepobrania składki przez ZUS lub KRUS nie leży w zakresie działalności zakładu opieki zdrowotnej.
O odsetkach Sąd orzekł w oparciu o treśćart. 481 k.c.w zw. zart. 455 k.c.w zw. z § 26 ust. 2 Załącznika do ówcześnie obowiązującegorozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 6 października 2005 r. w sprawie ogólnych warunków umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej(Dz. U. 2005 Nr 197 poz. 1643). Jak już powyżej zauważono, koszty świadczeń udzielonych ubezpieczonym w warunkach przymusu ustawowego należy zgodnie zart. 56 k.c.włączyć do skutków, jakie wywołuje umowa zawarta między NFZ a świadczeniodawcą. Wobec powyższego – w ocenie Sądu – odsetki od zasądzonej kwoty należy liczyć od dnia następującego po ostatnim dniu, w którym konieczne było rozliczenie się z wykonanej przez powoda umowy, tj. 15 lutego 2007 r. (zgodnie z § 26 ust. 2 rozliczenie wykonania umowy następuje najpóźniej w terminie 45 dni po upływie okresu rozliczeniowego; zgodnie z § 1 pkt 5 przez okres rozliczeniowy rozumie się okres roku kalendarzowego albo inny, zawierający się w roku kalendarzowym, okres oznaczony w umowie).
Mając powyższe na uwadze Sąd orzekł jak wpkt. 1. i 3. wyroku.
Pierwotnie strona powodowa żądała zasądzenia od pozwanego kwoty 128.883,96 zł z odsetkami ustawowymi od dnia 1 stycznia 2007 r. do dnia zapłaty. Pismem z dnia 4 kwietnia 2013 r.(koperta, k. 467)powód ograniczył swoje roszczenie do kwoty 32.757,44 zł z jednoczesnym zrzeczeniem się roszczenia w pozostałym zakresie(k. 465-466).
W ocenie Sądu przedmiotowe cofnięcie nie pozostaje w sprzeczności z prawem, zasadami współżycia społecznego, ani nie zmierza do obejścia prawa, Sąd uznał je więc za dopuszczalne w świetleart. 203 § 4 k.p.c., a więc na podstawieart. 355 § 1 k.p.c.umorzył postępowanie co do kwoty 96.126,52 zł(pkt 2. wyroku).
O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawieart. 100 zd. 1 k.p.c.w zw. zart. 98 § 3 k.p.c.i99 k.p.c., uznając za właściwe – przy częściowym uwzględnieniu żądania powoda – stosunkowe rozdzielenie kosztów.
Strona powodowa określiła wartość przedmiotu sporu w niniejszej sprawie na kwotę 128.883,96 zł, podczas gdy jej żądania zostały ostatecznie uwzględnione co do kwoty 12.991,01 zł. Powód wygrał więc sprawę w 10,10%, przegrywając ją tym samym w 89,90%(pkt 6. wyroku).
Powód uiścił opłatę od pozwu w wysokości 6.445 zł(k. 4), uwzględniając powyższą proporcję Sąd zasądził na rzecz powoda kwotę 651 zł tytułem zwrotu kosztów procesu –pkt 4. wyroku.W tym miejscu Sąd pragnie zauważyć, iż radca prawnyM. S.– zastępujący stronę powodową – przystępując w toku procesu do sprawy nie wnosił o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego, zgodnie zaś zart. 109 § 1 zd. 1 k.p.c.roszczenie o zwrot kosztów wygasa, jeśli strona najpóźniej przed zamknięciem rozprawy bezpośrednio poprzedzającej wydanie orzeczenia nie złoży sądowi spisu kosztów albo nie zgłosi wniosku o przyznanie kosztów według norm przepisanych.
Strona pozwana była zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika, którego wynagrodzenie zgodnie z§ 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.) wynosi 3.600 zł. Uwzględniając powyższą proporcję Sąd zasądził na rzecz pozwanego kwotę 3.236,40 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (3.600 zł x 89,90%) –pkt 5. wyroku.
Na koszty sądowe w kwocie 9.868,33 zł składają się następujące kwoty:

1
1.395 zł tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii przez biegłegoM. O.; kwota została wypłacona z zaliczki(k. 89),

2
125 zł tytułem wynagrodzenia za stawiennictwo na rozprawie w dniu 16 listopada 2010 r. i wydanie ustnej opinii przez biegłegoM. O.oraz tytułem zwrotu kosztów podróży; kwota została wypłacona z zaliczki(k. 132-133),

3
3.547,66 zł tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii pisemnej oraz tytułem zwrotu wydatków związanych z wydaniem opinii przez biegłegoM. W.; kwota została wypłacona tymczasowo z sum budżetowych Skarbu Państwa(k. 227-228),

4
112,43 zł tytułem wynagrodzenia za przygotowanie i stawiennictwo na rozprawie w dniu 27 września 2011 r. przez biegłegoM. W.; kwota została wypłacona tymczasowo z sum budżetowych Skarbu Państwa(k. 245),

5
3.591,45 zł tytułem wynagrodzenia za sporządzenie opinii pisemnej przez biegłegoS. W.; kwota została wypłacona tymczasowo z sum budżetowych Skarbu Państwa(k. 285),

6
143,37 zł z tytułu wynagrodzenia za udział w rozprawie i złożenie ustnej opinii uzupełniającej z dnia 19 czerwca 2012 r. przez biegłegoS. W.; kwota została wypłacona tymczasowo z sum budżetowych Skarbu Państwa(k. 331),

7
684,99 zł tytułem wynagrodzenia za wydanie pisemnej opinii przez biegłąB. D.; kwota została wypłacona tymczasowo z sum budżetowych Skarbu Państwa(k. 375),

8
238,85 zł tytułem wynagrodzenia za sporządzenie pisemnej opinii uzupełniającej przez biegłąB. D.; kwota została wypłacona tymczasowo z sum budżetowych Skarbu Państwa(k. 406),

9
30,03 zł tytułem wynagrodzenia za stawiennictwo na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2013 r. i wydanie ustnej opinii uzupełniającej w sprawie przez biegłąB. D.; kwota została wypłacona tymczasowo z sum budżetowych Skarbu Państwa(k. 478).

Na podstawieart. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz.U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.) Sąd nakazał kasie Sądu Okręgowego w Warszawie:

1
ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa od powoda kwotę 6.871,62 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych; (9.868,33 zł x 89,90%) minus 2.000 zł = 6.871,62 zł (powód wpłacił kwotę 2.000 zł tytułem zaliczki na pokrycie kosztów opinii biegłego,k. 75v) –pkt 7. wyroku;

2
ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa od pozwanego kwotę 996,71 zł tytułem nieuiszczonych kosztów sądowych (9.868,33 zł x 10,10%) –pkt 8. wyroku.