Sąd Okręgowy w Świdnicy
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 374/13
Data wyroku: 2013-06-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Alicja Chrzan, Jerzy Dydo, Piotr Rajczakowski
Słowa kluczowe: Zadośćuczynienie
Podstawa prawna: art. 445 par. 1 kc.

Sygn. akt II Ca 374/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 20 czerwca 2013 r.

Sąd Okręgowy w Świdnicy, II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie następującym:
Przewodniczący:SSO Jerzy Dydo
Sędziowie: SO Alicja Chrzan
SO Piotr Rajczakowski
Protokolant: Agnieszka Ingram
po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2013 r. w Świdnicy
na rozprawie
sprawy z powództwaJ. T.
przeciwkoGminie MiejskiejK.
przy udziale interwenienta ubocznego(...) S.A.wS.
o zapłatę 12.000,00 zł
na skutek apelacji interwenienta ubocznego
od wyroku Sądu Rejonowego w Kłodzku
z dnia 19 marca 2013 r., sygn. akt I C 525/11

I
oddala apelację;

II
zasądza od interwenienta ubocznego na rzecz powoda kwotę 300 zł kosztów postępowania apelacyjnego.

Sygn.akt II Ca 374/13

UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 19.03.2013r. Sąd Rejonowy w Kłodzku I Wydział Cywilny zasądził od strony pozwanej Gminy Miejskiej wK.na rzecz powodaJ. T.12.000 zł wraz z odsetkami ustawowymi tytułem zadośćuczynienia. Ponadto obciążył stronę pozwaną kosztami procesu.
Po uprawomocnieniu się wyroku wstępnego z dnia 26.04.2012r wydanego w przedmiotowej sprawie, w którym Sąd Rejonowy uznał powództwo za usprawiedliwione, co do zasady, zostało przeprowadzone dalsze postępowanie dowodowe w przedmiocie ustalenia, jakich obrażeń doznał powód w wyniku wypadku z dnia 28.02.2011r, czy spowodowały one trwały bądź długotrwały uszczerbek na zdrowiu, jakie są rokowania na przyszłość, czy przeprowadzona rehabilitacja była wystarczająca.
Sąd Rejonowy ustalił:
W opinii z dnia 21 stycznia 2013 roku powołany biegły, po zapoznaniu się z aktami sprawy, dokumentacja medyczną, RTG kręgosłupa szyjnego powoda z dnia 28 stycznia 2011 roku, opisem badania TK kręgosłupa LS z dnia 28 stycznia 2011 roku, stwierdził u powoda stan po stłuczeniu okolicy lędźwiowej kręgosłupa, zespół bólowy kręgosłupa LS z utrzymującym się ograniczeniem ruchomości w odcinku LS kręgosłupa, dyskopatię L5-S1, zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa LS bez związku z urazem i kręgozmyk L5-S1 bez związku z urazem.
Biegły ortopeda ustalił, że powód w dniu wypadku - 28 stycznia 2011 roku, doznał trwałego uszczerbku na zdrowiu w wysokości 4%, rehabilitacja była wystarczająca, a rokowanie na przyszłość związane jest z historią naturalną schorzenia istniejącego poprzednio, czyli zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa lędźwiowego.
Biegły uznał, że leczenie na obecnym etapie jest zakończone, a w badaniu przedmiotowym stwierdził wzmożone napięcie mięśni przykręgosłupowych po stronie lewej w odcinku LS oraz ograniczenie ruchomości w odcinku LS, spowodowane zarówno zmianami zwyrodnieniowymi kręgosłupa jak i przebytym urazem kręgosłupa. Ortopeda ocenił je jako objawy zespołu bólowego kręgosłupa i orzekł uszczerbek na zdrowiu poniżej progu z punktu 94c / Dzu. .02.234.1974/.
Powód korzystał z rehabilitacji ponad rok od chwili zdarzenia, do chwili obecnej odczuwa ból kręgosłupa, po upadku korzystał z gorsetu i do tej pory okresowo używa gorsetu, gdy ból się nasila. Powód, jako Kierownik Biura Podawczego wykonuje pracę siedzącą, co nasila dolegliwości bólowe i powoduje konieczność korzystania z leków przeciwbólowych.
Przed wypadkiem powód grał w piłkę i uprawiał sporty, obecnie nie uprawia sportu, korzysta jedynie z basenu. Powód leczył się w poradni chirurgicznej i ortopedycznej i uzyskał skierowanie do sanatorium.
Przy tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy uznał, że powództwo w zakresie dochodzonej kwoty zadośćuczynienia jest zasadne.
Podstawą rozstrzygnięcia Sądu w zakresie wysokości zadośćuczynienia stanowiła zebrana w aktach sprawy dokumentacja medyczna, zeznania świadków i powoda oraz opinia biegłego sądowego. Ustalony w opinii biegłego 4% trwały uszczerbek na zdrowiu powoda w związku z wypadkiem stanowił pomocniczą przesłankę do ustalenia wysokości zadośćuczynienia.
Zadośćuczynienie to forma rekompensaty pieniężnej z tytułu szkody niemajątkowej. Podstawą jej żądania jest krzywda niemajątkowa w postaci ujemnych przeżyć związanych z cierpieniem fizycznym i psychicznym. Wprawdzie szkody niemajątkowej nie sposób wyrównać za pomocą świadczeń pieniężnych, lecz świadczenia te mogą łagodzić ujemne przeżycia pokrzywdzonego poprzez dostarczenie mu środków pozwalających w szerszym stopniu zaspokoić jego potrzeby. Odwołując się do bogatego orzecznictwa SN i piśmiennictwa w zakresie ustalenia wysokości zadośćuczynienia Sąd Rejonowy stwierdził, że zadośćuczynienie ma mieć charakter kompensacyjny, a więc przedstawiać ekonomicznie odczuwalną wartość. Zadośćuczynienie stanowić ma„ ekwiwalent wycierpianego bólu”. Według Sądu Rejonowego doznane przez powoda cierpienia, długotrwały okres rehabilitacji, rezygnacja z uprawiania sportu uzasadniają przyznane zadośćuczynienie w wysokości żądanej w pozwie. O kosztach procesu Sąd Rejonowy orzekł na podstawieart.98 kpc.
Od wyroku Sądu pierwszej instancji apelację złożył interwenient uboczny(...) S.A.wW.zaskarżając wyrok w części tj. ponad kwotę 7.200 zł oraz w zakresie kosztów procesu i zarzucił:
1. naruszenie prawa materialnego, w szczególności :
a.art. 6 kcpoprzez niewłaściwe zastosowanie i uznanie za udowodniony fakt, iż za odpowiednią sumę zadośćuczynienia dla powoda uznać należy kwotę 12.000,00 zł.
b. przepisuart. 445§k.c.poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyznaniu powodowi rażąco wygórowanej kwoty zadośćuczynienia z pominięciem wypracowanych przez orzecznictwo i piśmiennictwo kryteriów, które wskazują, że wysokość zadośćuczynienia powinna być utrzymana w rozsądnych granicach, odpowiadających aktualnej stopie życiowej i poziomowi życia społeczeństwa oraz z uwzględnieniem orzecznictwa w innych podobnych sprawach, a przez to zasądzenie rażąco wygórowanej kwoty, która nie spełnia kryterium sumy odpowiedniej.
c.art. 363 § 2 k.c.poprzez pominięcie waloryzacyjnego charakteru odsetek ustawowych i jego niezastosowanie przy ustalaniu daty wymagalności zasądzonej kwoty zadośćuczynienia mimo ustalenia wysokości zadośćuczynienia, według cen na dzień wyrokowania , a przez to naruszenie przepisuart. 481 § 1 k.c.w zw. zart. 817 § 1 k.c.poprzez przyjęcie, że powodowi należały się odsetki ustawowe po upływie 30 dni od zgłoszenia roszczenia o zadośćuczynienie

naruszenie prawa procesowego

Art. 233 kpcpoprzez:
a. sprzeczność istotnych ustaleń Sądu z treścią zebranego w spawie materiału dowodowego, przekroczenie granic swobody osądu sędziowskiego nie rozpatrując w całości zebranego materiału dowodowego, wyprowadzenie logicznie błędnych wniosków z ustalonych przez siebie okoliczności, w szczególności poprzez uznanie, że wszelkie podejmowane przez powoda działania rehabilitacyjne oraz odczuwanebóle pozostają w związku przyczynowym ze zdarzeniem z dnia 28.01.2011 r.
b. nieuwzględnienie faktu, iż powód pomimo doznanej krzywdy zachowała potencjał intelektualny i silną wolę, pozwalającą na dostosowanie się do zmienionej sytuacji życiowej w której się znalazł.
Wskazując na te zarzuty, na podstawie art, 368§ 1 pkt 5 k.p.c.wniósł o :
1. zmianę zaskarżonego wyroku w punkcie Ipoprzez zasądzenia na rzecz powoda tytułem zadośćuczynienia kwoty 7.200,00 zł. z odsetkami od dnia 11.06.2012 r i oddalenie powództwa w pozostałych zakresie .
2. zmianę zaskarżonego wyroku w punkcie I i IIpoprzez obniżenie zasądzonych na rzecz powoda kosztów zastępstwa procesowego a następnie stosunkowe rozdzielenie kosztów postępowania w I instancji
oraz o zasądzenie od powoda na rzecz interwenienta ubocznego kosztów postępowania apelacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Sąd Okręgowy zważył:
Apelacja jest bezzasadna.
Sąd pierwszej instancji dokonał prawidłowych ustaleń podstawy faktycznej i właściwie zastosował prawo materialne, w szczególności przepisyart.445 § 1 k.c, orazart.481§ 1 k.c .Nie jest trafny zarzut skarżącego, że ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy nie są prawidłowe, w szczególności, że Sąd nie wziął pod uwagę istniejących już przed wypadkiem schorzenia kręgosłupa u powoda. Sąd Rejonowy prawidłowo odczytał opinię biegłego ortopedy wskazując w tych ustaleniach na istnienie schorzeń kręgosłupa nie związanych z wypadkiem. Należy jednak podkreślić, że w swojej opinii biegły stwierdził,że w wyniku urazu doszło do nasilenia lub ujawnienia zmian istniejących poprzednio w kręgosłupie.
W takim przypadku nieuprawnione jest twierdzenie, że długotrwała rehabilitacja powoda nie pozostawała w związku przyczynowym z zaistniałym wypadkiem. Ustalając wysokość zadośćuczynienia Sąd Rejonowy brał, zatem pod uwagę ból, cierpienia fizyczne i psychiczne, długotrwałość rehabilitacji, konieczność rezygnacji z uprawiania sportu przez powoda, które były wynikiem wypadku. Zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy przepisuart.233 kpcjest, więc nieuzasadniony.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Sąd Rejonowy prawa materialnego w szczególnościart.445 § 1 k.cprzez przyznanie rażąco wygórowanej kwoty zadośćuczynienia stwierdzić należy, że przepisy prawa nie ustalają kryteriów w oparciu, o które należy ustalać wysokość zadośćuczynienia. Ta kwestia pozostawiona została przez ustawodawcę uznaniu sądu, więc mieści się w zakresie „prawa sędziowskiego”. W wyniku stosowaniaart.445 § 1 kcpowstało bogate orzecznictwo precyzujące kryteria ustalenia wysokości zadośćuczynienia. Sąd Rejonowy odwołał się do tego orzecznictwa i według Sądu Okręgowego nie orzekł wbrew dorobkowi tegoż orzecznictwa ani też nie naruszył pewnej uznaniowości w ustaleniu wysokości zadośćuczynienia. W przypadku, gdy ustawodawca nie reguluje przepisami pewnych kwestii pozostawiając je ocenie sądu ( prawu sędziowskiemu) sąd drugiej instancji powinien ingerować w rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji tylko wówczas, gdy dostrzeże rażące przekroczenie tego prawa. W przedmiotowej sprawie jakkolwiek przyznane zadośćuczynienie w stosunku do doznanej krzywdy powoda można uznać za wysokie, to nie ma uzasadnionych podstaw, aby twierdzić, że jest ono rażąco wygórowane. Ingerencja Sądu Okręgowego w zaskarżony wyrok nie jest, zatem celowa.
Nietrafny jest również zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy przepisuart. 363 § 2 kcoraz naruszeniaart.481 § 1 kcw związku zart. 817 § 1 kc.Jeżeli zobowiązany nie płaci zadośćuczynienia w terminie wynikającym z przepisu szczególnego lub w terminie ustalonym zgodnie zart. 455 kcuprawniony nie ma niewątpliwie możliwości czerpania korzyści z zadośćuczynienia, jakie mu się należy już w tym terminie. W konsekwencji odsetki za opóźnienie w zapłacie zadośćuczynienia należnego uprawnionemu już w tym terminie powinny się należeć od tego właśnie terminu. Stanowiska tego nie podważa pozostawienie przez ustawę zasądzenia zadośćuczynienia i określenia jego wysokości w pewnym zakresie uznaniu sądu. Mimo więc pewnej swobody sądu przy orzekaniu o zadośćuczynieniu wyrok zasądzający zadośćuczynienie nie ma charakteru konstytutywnego, lecz deklarotoryjny ( tak SN w powołanym w apelacji orzeczeniu z dnia 18.02.2011r I CSK 243/10). Zasadniczo, więc odsetki za opóźnienie w zapłacie zadośćuczynienia należą się od terminu zapłaty zadośćuczynienia przewidzianego w przepisie szczególnym bądź od wezwania do zapłaty. W przedmiotowej sprawie powód dochodził zadośćuczynienia od gminy, odsetki należą się, zatem od wezwania gminy do zapłaty zadośćuczynienia. Już w chwili wyroku spełnione zostały przesłanki do przyznania zadośćuczynienia. Odsetki należało więc zasądzić od dnia upływu terminu do zapłaty zadośćuczynienia.
O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art.. 98kpci§ 6 pkt 3w związku z § 13 ust.1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002r w sprawie opłat za czynności adwokackie /.../.