Sąd Rejonowy w Białymstoku
II Wydział Cywilny Sekcja Egzekucyjna
Sygnatura akt: II Co 1282/13
Data wyroku: 2013-04-09 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Paweł Dzienis
Słowa kluczowe: Zwolnienie Spod Egzekucji
Podstawa prawna: art. 831 § 1 pkt. 2 kpc
Teza: 1. ograniczenie z art. 831 § 1 pkt 2 k.p.c. dotyczy również środków zgromadzonych na rachunku bankowym i ma zastosowanie do zajęcia rachunku bankowego. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że źródło pochodzenia tych środków po wpłynięciu na rachunek bankowy nie ma znaczenia. Jest tak dlatego, że odmienna interpretacja oznaczałaby obejście przepisów o ograniczeniach egzekucji, podobnie jak w przypadku ochronnej funkcji wynagrodzenia za pracę. Powszechność rozliczeń bezgotówkowych z wykorzystaniem w formie rachunków bankowych powoduje, że w ten sposób ograniczenia egzekucji nie miałyby większego zastosowania. Ponadto zawsze istnieje możliwość weryfikacji źródła pochodzenia środków na rachunku bankowym, gdyż wskazywane są tytuły wpłat i rachunek źródłowy, zatem argumentacja o braku informacji o tym jakie jest źródło wypływu poszczególnych środków na rachunek bankowy jest niewłaściwa
2. ograniczenie egzekucji przewidziane w art. 831 § 1 pkt 2 k.p.c. dotyczy środków pochodzących z funduszy europejskich, które są przekazywane uprawnionym przez jednostki organizacyjne Skarbu Państwa.
3. pojęcie „sumy przyznane przez Skarb Państwa” dotyczy nie tylko kwot pochodzących bezpośrednio od Skarbu Państwa, ale też sum dystrybuowanych przezeń, zaś środki z funduszy unijnych są właśnie przekazywane przez jednostki organizacyjne Skarbu Państwa.
4. zasadą jest zwolnienie spod egzekucji środków z funduszy europejskich zgromadzonych na rachunku bankowym pod warunkiem jednak, że zabezpieczona wierzytelność nie powstała w związku z realizacją celów na jakie zostały przyznane zobowiązanemu środki z funduszy europejskich

Sygn. akt II Co 1282/13

POSTANOWIENIE
Dnia 9 kwietnia 2013 r.

Sąd Rejonowy w Białymstoku Wydział II Cywilny Sekcja Egzekucyjna w składzie następującym:

Przewodniczący: SSR Paweł Dzienis

po rozpoznaniu w dniu 9 kwietnia 2013 r. w Białymstoku
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z wniosku uprawnionegoA. C.prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą(...) Przedsiębiorstwo (...)wB.
z udziałem zobowiązanego(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwB.
na skutek skargi zobowiązanego
na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w BiałymstokuP. K.w sprawie PK Km(...)w postaci postanowienia z dnia 14 lutego 2013 roku – w przedmiocie odmowy zwolnienia zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego o numerze(...)oraz połączonego ze skargą wniosku o wstrzymanie czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu wskazanego rachunku bankowego do czasu rozpoznania skargi

p o s t a n a w i a:

1
Oddalić skargę;

2
Oddalić wniosek skarżącego o wstrzymanie czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu rachunku bankowego do czasu rozpoznania skargi.

3
Zasądzić od zobowiązanego na rzecz uprawnionego kwotę 77 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa radcowskiego w postępowaniu skargowym.

UZASADNIENIE
punktów 1 i 3 postanowienia

Zobowiązany(...)spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wB.złożył skargę na czynność Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w BiałymstokuP. K.w sprawie PK Km(...)w postaci postanowienia z dnia 14 lutego 2013 roku – w przedmiocie odmowy zwolnienia zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego o numerze(...); ze skargą zobowiązany połączył wniosek o wstrzymanie czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu wskazanego rachunku bankowego do czasu rozpoznania skargi.
Zobowiązany wskazał, że środki wpływające na zajęty rachunek bankowy są zwolnione spod egzekucji na podstawieart. 831 § 1 pkt 2 k.p.c.Rachunek nr (...)został bowiem wskazany w umowie o dofinansowanie nr(...),(...)zawartej 21 września 2010 r. z Polską Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości jako rachunek rozliczeniowy do celów realizacji projektu pod nazwą „prace B+R oraz wdrożenie technologii wytwarzania lekkiego kruszywa popiołoporytowego(...)Zdaniem skarżącego wykładnia przepisuart. 831 § 1 pkt 2 k.p.c., który zwalnia spod egzekucji środki przyznane przez Skarb państwa powinna być dokonywana w ścisłym związku z interpretacja art. 80 Rozporządzenia Rady WE nr 1083/2006 z 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności, który stanowi, że związane nim państwa członkowskie zapewniają, że środki finansowe otrzymane w ramach pomocy z funduszy unijnych przez beneficjentów nie podlegają potraceniu, ani wstrzymaniu, ani też nie nalicza się żadnych opłat, które spowodowałby zmniejszenie kwot wypłacanych beneficjentom. Skarżący powołał się też na stanowisko Ministerstwa Sprawiedliwości dotyczące interpretacji 831§ 1 pkt 2 k.p.c.polegające na tym, że ograniczenie egzekucji wynikające z tego przepisu obejmuje również środki pochodzące z funduszy europejskie, które są przekazywane beneficjentom przez jednostki organizacyjne Skarbu Państwa.

W uzasadnieniu zaskarżonej czynności Komornik wskazał, że nie jest zasadne uznanie, ze środki na rachunku bankowym zobowiązanego są wolne od zajęcia z uwagi na to, że stanowią środki potrzymane z funduszy unijnych i miał podstawy do dokonaniach ich zajęcia.. Komornik wskazał, że środki wpływające na rachunek bankowy tracą swoją pierwotną tożsamość i staja się środkami pieniężnymi bez historii niezależnie od źródła ich pochodzenia, zaś żadne przepisy nie zobowiązują komornika do badania z jakich źródeł pochodzą środki finansowe zgromadzone na rachunku bankowym. Zdaniem Komornika obecna treśćart. 831 k.p.c.nie zawiera zakazu egzekucji wierzytelności związanych z dofinansowaniem projektów ze środków europejskich, są to środki przyznane z funduszy unijnych, a nie sumy przyznane przez Skarb Państwa. Komornik podkreślił również, że należność objęta tytułem wykonawczym powstała w związku z urzeczywistnieniem celu na który zostały środki te przyznane, a zatem nie są wolne spod zajęcia, gdyż przepisart. 831 § 1 pkt 2 k.p.c.w drugiej części wskazuje, ze prowadzenie egzekucji w takiej sytuacji jest dopuszczalne. Nie zgodził się również opiniami Ministerstwa Sprawiedliwości i Ministerstwa Rozwoju Regionalnego dołączonymi do skargi z uwagi na to, że nie mają one mocy wiążącej i stanowią jeden z głosów w dyskusji.

UprawnionyA. C.prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą(...) Przedsiębiorstwo (...)wB.w piśmie procesowym z dnia 15 marca 2013 r. wniósł o oddalenie skargi na czynności komornika sądowego w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Swoje stanowisko oparł na 3 założeniach:

1
Ograniczenia przedmiotowe zart. 831 § 1 k.p.c.nie mają zastaowania do egzekucji i zabezpieczenia wierzytelności z rachunku bankowego.

2
Sumy przyznane z funduszy europejskich nie są objęte hipotezą przepisuart. 831 § 1 pkt 2 k.p.c.i nie są wolne spod egzekucji i zabezpieczenia.

3
Zabezpieczona przez uprawnionego wierzytelność powstała w związku z urzeczywistnieniem celów na jakie zostały przyznane obowiązanemu środki pieniężne zgromadzone na rachunku bankowym i zgodnie z przepisemart. 831 § 1 pkt 2 k.p.c.w takiej sytuacji nie są wolne spod zajęcia.

Uprawniony do pisma procesowego dołączył kopię umowy z 24 lutego 2012 r., której przedmiotem jest wykonanie inwestycji pod nazwą „Budowa zakładu wytwarzającego lekkie kruszywa budowlane z wykorzystaniem popiołów elektrownianych: we wsiS.w gminieS.. I wskazał, że podstawę tytułu zabezpieczenia stanowiła faktura za wykonanie robót budowlanych realizowanych na podstawie tej umowy.

Sąd zważył, co następuje:

W sprawie bezsporne jest, że przedmiotem skargi jest postanowienie Komornika wydane w dniu 14 lutego 2013 r., dotyczące odmowy zwolnienia zajęcia rachunku bankowego zobowiązanego; ustaleniu w niniejszej sprawie podlega zatem kwestia czy Komornik zasadnie odmówił zwolnienia spod zajęcia rachunku bankowego i czy w odniesieniu do tego przedmiotu zabezpieczenia obowiązuje ograniczenie egzekucji zart. 831 § 1 pkt 2 k.p.c.

Bezspornie jest również i to, że na zajętym rachunku bankowym znajdowały się środki uzyskane przez zobowiązanego w wyniku umowy o dofinansowanie nr(...),(...)zawartej 21 września 2010 r. z Polska Agencją Rozwoju Przedsiębiorczości do celów realizacji projektu pod nazwą „Prace B+R oraz wdrożenie technologii wytwarzania lekkiego kruszywa popiołoporytowego(...)oraz to, ze tytuł zabezpieczenia dotyczy wierzytelności z umowy z 24 lutego 2012 r., której przedmiotem jest wykonanie inwestycji pod nazwą „Budowa zakładu wytwarzającego lekkie kruszywa budowlane z wykorzystaniem popiołów elektrownianych: we wsiS.w gminieS., a która jak wynika z jej preambuły jest realizowana w ramach Programu operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, lata 2007 – 2013 Działanie 1.4. Wsparcie projektów celowych – Działanie 4.1 Wsparcie wdrożeń wyników prac B+R. umowa o dofinansowanie nr(...),(...), projekt pt.: Prace B+R oraz wdrożenie technologii wytwarzania lekkiego kruszywa popiołoporytowego(...).
W ocenie Sądu ograniczenie zart. 831 § 1 pkt 2 k.p.c.dotyczy również środków zgromadzonych na rachunku bankowym i ma zastosowanie do zajęcia rachunku bankowego. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem, że źródło pochodzenia tych środków po wpłynięciu na rachunek bankowy nie ma znaczenia. Jest tak dlatego, że odmienna interpretacja oznaczałoby obejście przepisów o ograniczeniach egzekucji, podobnie jak w przypadku ochronnej funkcji wynagrodzenia za prace. Powszechność rozliczeń bezgotówkowych z wykorzystaniem w formie rachunków bankowych powoduje, że w ten sposób ograniczenia egzekucji nie miałyby większego zastosowania. Ponadto zawsze istnieje możliwość weryfikacji źródła pochodzenia środków na rachunku bankowym, gdyż wskazywane są tytuły wpłat i rachunek źródłowy, zatem argumentacja o braku informacji o tym jakie jest źródło wypływu poszczególnych środków na rachunek bankowy jest niewłaściwa.
Przyjąć również należy, że ograniczenie egzekucji przewidziane wart. 831 § 1 pkt. 2 k.p.c.dotyczy środków pochodzących z funduszy europejskich, które są przekazywane uprawnionym przez jednostki organizacyjne Skarbu Państwa. Stosownie do treści art. art. 80 Rozporządzenia Rady WE nr 1083/2006 z 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności, który stanowi, że związane nim państwa członkowskie zapewniają, że środki finansowe otrzymane w ramach pomocy z funduszy unijnych przez uprawnione podmioty nie podlegają potraceniu, ani wstrzymaniu, ani też nie nalicza się żadnych opłat, które spowodowałby zmniejszenie kwot wypłacanych uprawnionym. Przepis ten ma na celu realizację polityki spójności, a snobem jej realizacji jest przekazywanie uprawnionym podmiotom śeo9dków z funduszy unijnych, zaś państwa członkowskie są zobowiązane do podjęcia wszelkich działań, w tym legislacyjnych, których celem jest pełna realizacja polityki spójności. Podzielić należy stanowisko, ze pojecie „sumy przyznane przez Skarb Państwa” dotyczy nie tylko kwot pochodzących bezpośrednio od Skarbu Państwa, ale też sum dystrybuowanych przezeń, zaś środki z funduszy unijnych są właśnie przekazywane przez jednostki organizacyjne Skarbu Państwa.
W rozpoznawanej sprawie jednak ma zastosowanie wyjątek, który pozwala na egzekucję i zabezpieczenie środków zgromadzonych na rachunku bankowym pochodzących z funduszy europejskich, jest tak dlatego, że zabezpieczona wierzytelność powstała w związku z urzeczywistnieniem celów na jakie zostały przyznane obowiązanemu środki pieniężne zgromadzone na rachunku bankowym i zgodnie z przepisemart. 831 § 1 pkt 2 k.p.c.w takiej sytuacji nie są wolne spod zajęcia. jest to okoliczność bezsporna na która powołuje się skarżący w uzasadnieniu skargi jak i uprawniony w piśmie procesowym, a potwierdza to treść umowy z 24 lutego 2012 r. łączącej strony.

Dokonując wykładni wskazanych przepisów należy skonstatować, że zasadą jest zwolnienie spod egzekucji środków z funduszy europejskich zgromadzonych na rachunku bankowym pod warunkiem jednak, ze zabezpieczona wierzytelność nie powstała w związku z realizacją celów na jakie zostały przyznane zobowiązanemu środki z funduszy europejskich.

W konsekwencji w realiach niniejszej zasadnie Komornik odmówił zwolnienia spod zabezpieczenia środków pochodzących z funduszy unijnych a zgromadzonych na zajętym rachunku bankowym o odmówił umorzenia postępowania zabezpieczającego w tej części, gdyż zachodzi wyjątek o którym mowa wart. 831 § 1 pkt 2 k.p.c., w związku z czym na zasadzieart. 767 § 1 k.p.c.należało orzec jak w punkcie 1 sentencji postanowienia.

O obowiązku zwrotu kosztów postępowania przez stronę przegrywającą postępowanie skargowe Sad orzekł na podstawieart. 98 § 1 i 3 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.zaś wysokość kosztów zastępstwa prawnego wynika z§ 10 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.

Zarządzenie:

1
(...)

2
(...)

3
(...)

Dnia 9 kwietnia 2013 r.,
Sędzia SR