Sąd Apelacyjny w Łodzi
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 1535/12
Data wyroku: 2013-06-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Iwona Szybka, Janina Kacprzak, Mirosław Godlewski
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt: III AUa 1535/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 18 czerwca 2013 r.

Sąd Apelacyjny w Łodzi, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: SSA Iwona Szybka (spr.)
Sędziowie: SSA Janina Kacprzak
SSA Mirosław Godlewski
Protokolant: sekr. sądowy Patrycja Stasiak

po rozpoznaniu w dniu 18 czerwca 2013 r. w Łodzi
sprawyK. W.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych II Oddziałowi wŁ.
o emeryturę,
na skutek apelacji organu rentowego
od wyroku Sądu Okręgowego w Sieradzu
z dnia 6 sierpnia 2012 r., sygn. akt: IV U 470/12;

zmienia zaskarżony wyrok i oddala odwołanie.

Sygn. akt III AUa 1535/12

UZASADNIENIE
Decyzjami z dnia 15 marca 2012r. i 14 czerwca 2012r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Odział wŁ.odmówiłK. W.prawa do emerytury z tytułu zatrudnienia w szczególnych warunkach, ponieważ ubezpieczony nie udowodnił 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych oraz co najmniej 15 lat pracy w warunkach szczególnych.
W odwołaniu od powyższych decyzjiK. W.wniósł o zaliczenie do stażu ogólnego okresu zatrudnienia w(...)wS.od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r. oraz o uznanie jako pracy wykonywanej w szczególnych warunkach okresu zatrudnienia wMiejskim Zakładzie (...)wG.oraz w(...)Zakładach (...)wG.od 27 sierpnia 1971r. do 15 czerwca 1974r. i przyznanie prawa do emerytury.
Organ rentowy wnosił o oddalenie odwołania.
Wyrokiem z dnia 6 sierpnia 2012r. Sąd Okręgowy w Sieradzu zmienił zaskarżone decyzje i przyznałK. W.prawo do emerytury od 1 lutego 2012r.
Rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji zapadło w następującym stanie faktycznym:
K. W.,ur. (...), w dniu 24 lutego 2012r. złożył wniosek o emeryturę.
Po rozpoznaniu wniosku, organ rentowy uwzględnił łącznie na datę 1 stycznia 1999r. 23 lata, 8 miesięcy i 18 dni okresów składkowych, w tym 12 lat, 3 miesiące i 17 dni pracy w szczególnych warunkach, tj. 10.03.1969 - 29.09.1969, 26.01.1970 - 14.04.1970, 04.04.1975 - 01.08.1975, 11.11.1975 - 31.03.1981, 17.09.1984 - 01.08.1988, 18.08.1988 - 17.07.1990, 19.07.1990 - 31.07.1990.
Zaskarżoną decyzją z dnia 15 marca 2012r. odmówiono wnioskodawcy prawa do emerytury.
W dniu 25 maja 2012r.K. W.złożył w ZUS kolejny wniosek o emeryturę, załączając świadectwo pracy za okres od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r. oraz dokumenty na okoliczność pracy w gospodarstwie rolnym rodziców.
Zaskarżoną decyzją z dnia 14 czerwca 2012r. ponownie odmówiono wnioskodawcy prawa do wcześniejszej emerytury. Do ogólnego stażu pracy organ rentowy zaliczył łącznie 24 lata, 7 miesięcy i 28 dni okresów składkowych, nieskładkowych i uzupełniających, w tym 12 lat, 3 miesiące i 17 dni pracy w szczególnych warunkach, jak w decyzji z 15 marca 2012r.
W okresie od 27 sierpnia 1971r. do 15 czerwca 1974r.K. W.był zatrudniony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w(...)Zakładach (...)wG., jako aparatowy sadz piecowych w Wydziale Sadz i aparatowy produkcji sadzy. Praca odbywała się w hali produkcyjnej, gdzie znajdowało się kilkadziesiąt pieców do produkcji sadzy, wnioskodawca zajmował się obsługą pieców produkujących sadzę, dodatkowo wymieniał piecach palniki. Produkowane sadze szły przez rury i trafiały do worków, a potem na palety. Wnioskodawca przeładowywał sadzę i ładował ją w workach na palety. Z sadzy produkowane były m.in. opony. W hali było gorąco i sucho, panowało duże zapylenie, nie było wentylacji, praca odbywała się w ciężkich warunkach, osadzająca się sadza była tłusta, nie chciała się zmywać. Pracowano na 4 zmiany, w systemie ciągłym przez cały tydzień, również w święta i niedziele. W zakładzie były wydawane posiłki, chleb z wędliną, nie było mleka.
W okresie od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r.K. W.był zatrudniony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy w Spółdzielni Kółek Rolniczych wS.na stanowisku pracownika fizycznego przy produkcji cegły. Do SKR wS.należała Cegielnia wZ.i tam był zatrudniony wnioskodawca. Praca odbywała się od 7-15, przy kopaniu gliny, bądź przy produkcji cegły.
W konsekwencji powyższych ustaleń Sąd Okręgowy stwierdził, że odwołanie jest zasadne. Przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało bowiem ponad wszelką wątpliwość, żeK. W.w okresie zatrudnienia w(...)Zakładach (...)wG.od 27 sierpnia 1971r. do 15 czerwca 1974r., jako aparatowy, wykonywał pracę w szczególnych warunkach określoną w dziale IV poz. 21, pkt 1 wykazu A stanowiącego załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 7 Ministra Przemysłu Chemicznego i Lekkiego z dnia 7 lipca 1987r. i w dziale IV poz. 21 wykazu A stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. W ocenie Sądu Okręgowego,K. W.spełnił wszystkie przesłanki do nabycia prawa do wcześniejszej emerytury, tj. warunek co najmniej 15 - letniego zatrudnienia w szczególnych warunkach, bowiem wskazany wyżej okres zatrudnienia z uwzględnionym przez ZUS stanowi ponad 15 lat; osiągnął także co najmniej 25 - letni okres składkowy i nieskładkowy, bowiem uznany przez ZUS w wymiarze 24 lat, 7 miesięcy i 28 dni po dodaniu okresu zatrudnienia od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r. z wynosi ponad 25 lat.K. W.przysługuje zatem od dnia 1 lutego 2012r., tj. od pierwszego dnia miesiąca, w którym złożono wniosek o świadczenie, prawo do emerytury przewidzianej wart. 184w związku zart. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. Nr 153 z 2009r., poz. 1227 – tekst jednolity późn. zm.).

W apelacji organ rentowy zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając naruszenie prawa materialnego - art. 184 w zw. z art. 32 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS w związku z§ 2 - 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.) - poprzez nieuzasadnione w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego - przyjęcia że wnioskodawca na dzień 1 stycznia 1999r. legitymuje się wymaganym stażem ogólnym okresów składkowych i nieskładkowych w rozmiarze 25 lat, jak wymagają w/w przepisy ustawy, tymczasem ogólny staż okresów składkowych i nieskładkowych wynosi nadal 24 lata, 7 miesięcy i 28 dni.
Apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie odwołania.
W uzasadnieniu apelacji skarżący podniósł, że Sąd Okręgowy zaliczając wnioskodawcy do ogólnego stażu pracy okres pracy w SKRS.(od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r. - 5 miesięcy i 11 dni) nie dostrzegł, iż okres ten pokrywa się z okresami zaliczonymi przez organ rentowy jako praca w gospodarstwie rolnym teściów (od 16 czerwca 1974r. do 3 kwietnia 1975r. i od 20 września 1975r. do 10 listopada 1975r. - łącznie 11 miesięcy i 7 dni). Tak więc nawet wliczając okres pracy wnioskodawcy w SKR wS.zamiast częściowo pracy wnioskodawcy w gospodarstwie rolnym teściów, do wymaganego okresu 25 lat okresów składkowych i nieskładkowych zabrakło wnioskodawcy 4 miesiące i 2 dni.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja jest zasadna i skutkuje zmianą zaskarżonego wyroku i oddaleniem odwołania. Rację ma organ rentowy wskazując, że Sąd Okręgowy ustalając ogólny staż ubezpieczeniowy wnioskodawcy popełnił błąd i podwójnie policzył pokrywające się okresy pracy wnioskodawcy w gospodarstwie rolnym teściów i pracy w Spółdzielni Kółek Rolniczych wS..
Zaskarżonym wyrokiem Sąd Okręgowy w Sieradzu zmienił decyzje II Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wŁ.z dnia 15 marca 2012r. i z dnia 14 czerwca 2012r. odmawiające wnioskodawcy prawa do emerytury na podstawie art. 184 w związku z art. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS i przyznał wnioskodawcy emeryturę poczynając 1 lutego 2012r. to jest od miesiąca, w którym ubezpieczony złożył wniosek o świadczenie. Podstawą do wydania zaskarżonego wyroku było ustalenie przez Sąd Okręgowy, iż na dzień 1 stycznia 1999r.K. W.legitymuje się wymaganym 25 - letnim stażem okresów składkowych i nieskładkowych, bowiem po doliczeniu wnioskodawcy okresu pracy od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r. w Spółdzielni Kółek Rolniczych wS.do okresu uznanego już przez organ rentowy, tj. 24 lat, 7 miesięcy i 28 dni, ogólny staż okresów składkowych i nieskładkowych wyniósł ponad 25 lat. Wnioskodawca udowodnił także posiadanie 15 lat pracy w szczególnych warunkach, bowiem Sąd Okręgowy zaliczył wnioskodawcy okres od 27 sierpnia 1971r. do 15 czerwca 1983r. w(...)Zakładach (...)na stanowisku aparatowego, do uznanego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych okresu zatrudnienia w warunkach szczególnych wynoszącego 12 lat, 3 miesiące i 17 dni.
Jednakże, Sąd Okręgowy zaliczając wnioskodawcy do ogólnego stażu pracy okres zatrudnienia wSpółdzielni Kółek Rolniczych (...)od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r. ( tj. 5 miesięcy i 11 dni) nie zauważył, że okres ten pokrywa się z okresem pracy w gospodarstwie rolnym teściów ( cały okres tej pracy, to od 16 czerwca 1974r. do 3 kwietnia 1975r. i od 20 września 1975r. do 10 listopada 1975r. - łącznie 11 miesięcy i 7 dni) oraz, że został zaliczony przez ZUS do ogólnego stażu pracy jako okres składkowy, co jednoznacznie wynika z karty przebiegu zatrudnienia znajdującego się na k. 32 skt rentowych ZUS. Z zestawienia tego wynika bowiem, że ZUS obliczając staż ogólny uwzględnił okres pracy w gospodarstwie rolnym teściów od 16 czerwca 1974r. do 31 lipca 1974r., okres pracy w SKR wS.od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r. – 5 lat i 11 dni, oraz okres pracy w gospodarstwie rolnym teściów od 12 stycznia 1975r. do 3 kwietnia 1975r. i od 20 września 1975r. do 10 listopada 1975r. Łączny okres pracy w gospodarstwie rolnym uwzględniony przez ZUS jako okres uzupełniający wynosi 5 lat i 29 dni. Okoliczność, że w okresie od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r. wnioskodawca pracował zawodowo, podlegając z tego tytułu ubezpieczeniom społecznym, oraz równocześnie pracował w gospodarstwie rolnym teściów nie powoduje podwójnego liczenia tego okresu. Niezależnie bowiem od wymiaru czasu pracy przy obliczaniu ogólnego stażu ubezpieczeniowego okres od 1 sierpnia 1974r. do 11 stycznia 1975r. zawsze wynosić będzie 5 miesięcy i 11 dni. A to oznacza, żeK. W.nie legitymuje się 25 letnim okresem składkowym, nieskładkowym i uzupełniającym. Wynika to w sposób nie budzący wątpliwości z karty przebiegu zatrudniania znajdującego się w aktach rentowych na k. 32 akt rentowych.K. W.legitymuje się łącznym okresem ubezpieczenia wynoszącym 24 lata, 7 miesięcy i 28 dni, wśród którego znajduje się okres pracy w gospodarstwie rolnym teściów i okres pracy w SKR wS.. Do wymaganych ustawowo 25 lat brakuje zatem wnioskodawcy 4 miesięcy i 2 dni.
Przed Sądem Apelacyjnym wnioskodawca przedstawił dwie umowy zlecenia zwarte zD. S.i s-ka Tartak -Zakład (...). Pierwsza na okres od 1 czerwca 1994r. do 28 czerwca 1994r. ( 28 dni) i druga na okres od 17 stycznia 1995r. do 30 stycznia 1995r. ( 14 dni). Nie zmieniają one jednak sytuacji ubezpieczonego, chociażby już tylko z tej przyczyny, że nie uzupełnią one brakujących 4 miesięcy i 2 dni. Ponadto w okresach świadczenia pracy na podstawie powyższych umów zlecenia wnioskodawca nie podlegał ubezpieczeniu społecznemu. Zgodnie bowiem z obowiązującą wówczasustawą z dnia 19 grudnia 1975r. o ubezpieczeniu społecznym osób wykonujących pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia(Dz.U. Nr 45, poz. 232) obowiązkowemu ubezpieczeniu społecznemu podlegały osoby, które wykonywały stale i odpłatnie prace na podstawie umowy zlecenia, jeśli praca ta trwala nieprzerwanie co najmniej 30 dni ( art. 1 w/w ustawy w brzmieniu obowiązującym od 29.11.1991r. do 22.02.1995r.) Wnioskodawca pracę na podstawie umów zlecenia wykonywał 28 dni i 14 dni. Zatem ubezpieczeniu społecznemu w tych okresach nie podlegał.
Wobec czego wnioskodawca nadal nie legitymuje się na dzień 1 stycznia 1999r. 25-letnim okresem składkowym i nieskładkowym. Skoro zaśK. W.legitymuje się wymaganym okresem 15 lat pracy w warunkach szczególnych, ale nie udowodnił 25-letniego okresu składkowego i niskładkowego, to nie spełnił wszystkich przesłanek do przyznania mu prawa do emerytury. Zgodnie bowiem z treściąart. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. Nr 153 z 2009r., poz. 1227 – tekst jednolity ze zm.), ubezpieczonemu urodzonemu po dniu 31 grudnia 1948r., przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32 ustawy, tj. po ukończeniu 60 lat, jeżeli w dniu wejścia w życia ustawy – na dzień 1 stycznia 1999r. osiągnął okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymagany w przepisachrozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43 z późn. zm.) – 15 lat oraz okres składkowy i nieskładkowy o którym mowa w art. 27 ustawy, to jest 25 lat. W myśl zaś art. 100 ust. 1 cyt. wyżej ustawy emerytalnej, prawo do świadczeń określonych w ustawie powstaje z dniem spełnienia wszystkich warunków do nabycia tego prawa.
Ubezpieczony nie może więc wobec niespełnienia przesłanek z art. 184 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS przejść na emeryturę.
Z tych więc względów wyrok Sądu Okręgowego w Sieradzu z dnia 6 sierpnia 2012r. podlegał zmianie, a odwołanie ubezpieczonego oddaleniu, o czym Sąd Apelacyjny orzekł na podstawieart. 386 § 1 k.p.c.