Sąd Rejonowy Wrocław Śródmieście we Wrocławiu
VI Wydział Karny
Sygnatura akt: VI W 3110/12
Data wyroku: 2013-05-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Wojciech SAWICKI
Teza: uniewinnienie

Sygn. akt VI W 3110/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 28 maja 2013 roku.

Sąd Rejonowy dla Wrocławia - Śródmieścia VI Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący SSR Wojciech SAWICKI
Protokolant   Aleksandra DZIAŁAK

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 maja 2013 roku,

sprawy przeciwkoM. J. (1)
synowiA.iK.,
urodzonemu (...)weW.,

obwinionego o to, że:
w dniu 29 czerwca 2012 roku około godziny 16:50 weW.naul. (...), na wysokościposesji numer (...), kierując samochodem osobowym m-kiP.((...)spowodował zagrożenie bezpieczeństwa w ruchu drogowym w taki sposób, że podczas włączania się do ruchu z drogi wewnętrznej, dojazdowej do garaży, nie zachował szczególnej ostrożności oraz nie ustąpił pierwszeństwa przejazdu, w wyniku czego zderzył się z samochodem osobowym markiO.(...)), którego kierujący jechał prawym pasem ruchuul. (...)od stronyul. (...)w kierunkuul. (...),
tj. o wykroczenie zart. 86§1kw w zw. zart. 17 ust. 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym:

I
uniewinnia obwinionegoM. J. (1)od zarzucanego mu czynu opisanego w części wstępnej wyroku;

II
kosztami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

W toku przewodu sądowego ustalono następujący stan faktyczny:

W dniu 29 czerwca 2012 roku około godziny 16:50 weW.na skrzyżowaniuulicy (...)zulicą (...)doszło do kolizji drogowej, w której uczestniczyły samochód osobowy markiP.((...)kierowany przez obwinionegoM. J. (2)oraz samochód osobowy markiO.(...)kierowany przezJ. M.. Ustalono, iż kierujący samochodemP.wyjeżdżał zulicy (...)(od strony garaży oraz podwórka zlokalizowanego przy posesji przyulicy (...)) i na wskazanym skrzyżowaniu wykonywał manewr skrętu w lewo – dysponując pierwszeństwem przejazdu nad kierującym samochodemO.jadącym na wprostulicą (...)od stronyulicy (...)w kierunkuulicy (...). Nie potwierdzono, jakoby na dzień 29 czerwca 2012 rokuulica (...)na wskazanym odcinku stanowiła drogę wewnętrzną (czyli drogę dojazdową do garaży) – tym samym nie potwierdzono, jakoby kierujący samochodemP.w krytycznym czasie wykonywał manewr włączania się do ruchu i tym samym był zobowiązany ustąpić pierwszeństwa przejazdu kierującemu samochodemO.. Nie potwierdzono także, jakoby obwiniony w krytycznym czasie nie zachował szczególnej ostrożności w trakcie zmiany kierunku jazdy. Ustalono, iż na dzień 29 czerwca 2012 roku skrzyżowanieulicy (...)zulicą (...)weW.stanowiło skrzyżowanie równorzędne w rozumieniuart. 25 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym– ustalono także, iż w krytycznym czasie przy wskazanym skrzyżowaniu nie było żadnego oznakowania drogowego sugerującego, iżulica (...)na wskazanym odcinku stanowiła drogę wewnętrzną (dojazdową do garaży). Ponadto ustalono, iż Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta weW.po uzgodnieniach z Wydziałem(...)Miejskiej Departamentu Infrastruktury i(...)Urzędu MiejskiegoW.w listopadzie 2012 roku wdrożył nowe oznakowanie drogowe na stykuulicy (...)zulicą (...), tj. przy wlocieulicy (...)w kierunku garaży ustawiono znak drogowy pionowy „strefa ruchu”. Ustalono także, iż w krytycznym czasie naulicy (...)bezpośrednio przed skrzyżowaniem zulicą (...)przy prawej krawędzi jezdni zaparkowany był nieustalony samochód dostawczy, który częściowo przesłaniał widoczność kierującemu samochodemP.na jezdnięulicy (...).

(dowód: wyjaśnienia obwinionego, karty 15, 21-25 i 39-40 akt; częściowo zeznania świadkaJ. M., karty 40-41 akt; także: notatka urzędowa, karta 3 akt; dokumentacja fotograficzna, karty 22, 29 i 35-37 akt; dokumentacja urzędowa z(...)weW., karty 9, 90 i 92 akt; dokumentacja urzędowa z UMW., karty 25 i 94 akt oraz ustalenia zawarte w pisemnej opinii biegłego sądowegoJ. W.z dnia 06 marca 2013 roku, karty 45-56 akt)

Najistotniejsze dla oceny przedmiotowej sytuacji kolizyjnej stanowi kwestia pierwszeństwa w miejscu przecięcia dróg, po których poruszali się uczestnicy zdarzenia (…) biorąc pod uwagę, iż dwie upoważnione instytucje w różny sposób określają status drogi -ulicy (...)i połączeniaulicy (...)zulicą (...), a co za tym idzie wskazując, iż połączenieulicy (...)zulicą (...)bądź nie stanowiło skrzyżowania (…) bądź też było skrzyżowaniem, to ocena tej możliwości stanowi problem formalno prawny, do którego oceny biegły nie jest upoważniony.
Przyjmując, iż w chwili kolizjiulica (...)była drogą wewnętrzną, to jej połączenie zulicą (...)nie stanowiło skrzyżowania - co oznacza, że kierujący samochodemP.w chwili zdarzenia wykonywał manewr włączania się do ruchu (…). Przyjmując, iż w chwili kolizji połączenieulic (...)stanowiło skrzyżowanie [równorzędne], to stan zagrożenia bezpieczeństwa w ruchu drogowym i sytuację kolizyjną wytworzył kierujący samochodemO., nie zachowując [wymaganej] szczególnej ostrożności i nie ustępując pierwszeństwa przejazdu nadjeżdżającemu z prawej strony kierującemu samochodemP.i zajeżdżając mu drogę (…) kierujący samochodemP.w tej wersji mógł nie mieć możliwości uniknięcia kolizji.

(dowód: wnioski z badań zawarte w pisemnej opinii biegłego sądowegoJ. W.z dnia 06 marca 2013 roku, karty 45-56 akt)

M. J. (2)z zawodu jest technikiem mechanikiem i prowadzi własną działalność gospodarczą. Stan cywilny - żonaty. Obwiniony nie był dotychczas karany sądownie za przestępstwa - był natomiast raz karany w postępowaniu mandatowym za przekroczenie dozwolonej prędkości.

(dowód: dane osobo-poznawcze, karta 39 akt; informacja z Krajowego Rejestru Karnego, karta 24 akt, informacja z ewidencji kierowców naruszających przepisy ruchu drogowego, karta 23 akt)

M. J. (2)przesłuchany w toku czynności wyjaśniających w Wydziale Ruchu DrogowegoK.weW.w dniu 13 sierpnia 2012 roku zadeklarował, iż przyznaje się do zarzucanego mu wykroczenia i wyraził wolę dobrowolnego poddania się karze grzywny – jednakże następnego dnia obwiniony złożył w Wydziale Ruchu DrogowegoK.weW.pisemne oświadczenie, w którym „z uwagi na nowe okoliczności” wycofał zgodę na dobrowolne poddanie się karze (vide: karty 14 i 15 akt).
W uzasadnieniu do sprzeciwu od wydanego uprzednio w niniejszej sprawie wyroku nakazowegoM. J. (2)podkreślił, iż do przedmiotowej kolizji w rzeczywistości doszło na skrzyżowaniu równorzędnym w strefie ograniczonej prędkości oznakowanej znakiem drogowym pionowym B-43. Obwiniony podkreślił ponadto, iż wlotulicy (...)przy połączeniu zulicą (...)w krytycznym czasie nie był w żaden sposób oznakowany jako droga wewnętrzna bądź też strefa ruchu.M. J. (2)powołał się także na otrzymane pismo z Wydziału(...)Miejskiej Departamentu Infrastruktury i(...)Urzędu MiejskiegoW.– z tegoż pisma wynika jednoznacznie, iż na dzień 29 czerwca 2012 roku połączenieulicy (...)zulicą (...)stanowiło skrzyżowanie równorzędne. Ponadto obwiniony zaznaczył, iż dopiero w dniu 07 listopada 2012 roku na wlocieulicy (...)zamontowano znaki drogowe „strefa ruchu” (vide: karta 21-25 akt).
Na pierwszej rozprawie w dniu 11 stycznia 2013 rokuM. J. (2)podtrzymał okoliczności przedstawione w uzasadnieniu do sprzeciwu od wyroku nakazowego. Obwiniony podkreślił, iż w krytycznym czasie wykonując manewr skrętu w lewo zulicy (...)wulicę (...)był przekonany, iż kierujący samochodemO.ustąpi mu pierwszeństwa przejazdu – obwiniony zaznaczył jednak, że wyjeżdżając zulicy (...)nie widział jeszcze drugiego pojazdu, a z jego lewej strony zaparkowany był jakiś samochód dostawczy, który przesłaniał mu widoczność.M. J. (2)określił, że przed kolizją zdążył wysunąć się na jezdnięulicy (...)około 0,5 metra, a kierujący samochodemO.poruszał się z prędkością „na pewno więcej niż 30 km/h” (vide: karty 39-40 akt).

Sąd Rejonowy zważył, co następuje:

Dokonując wnikliwej oceny zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego uznać należy, iż sprawstwoM. J. (2)odnośnie zarzucanego mu wykroczenia budzi bardzo poważne oraz uzasadnione, a jednocześnie niedające się usunąć wątpliwości. W świetle całokształtu materiału dowodowego brak jest zdaniem Tutejszego Sądu podstaw do jednoznacznego przyjęcia, iż to właśnie obwiniony spowodował zdarzenie drogowe będące przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie – brak jest podstaw do uznania, iż miejsce przedmiotowej kolizji w krytycznym czasie stanowiło połączenie drogi publicznej z drogą wewnętrzną – tym samym brak jest podstaw do uznania, iż kierujący samochodemP.(zgodnie z twierdzeniem oskarżyciela publicznego) w krytycznym czasie wykonywał domniemany manewr włączenia się do ruchu i rzekomo był zobowiązany ustąpić pierwszeństwa przejazdu kierującemu samochodemO.. Dlatego też w przekonaniu Sądu Rejonowego nie można uznać za udowodnionej okoliczności, jakoby w krytycznym czasieM. J. (2)jako kierujący samochodemP.wyczerpał swoim zachowaniem ustawowe znamiona czynu stypizowanego przez ustawodawcę wart. 86§1 Kodeksu wykroczeń– tym samym po prostu brak jest podstaw do wydania wyroku skazującego. Jednocześnie podkreślić należy, iż zgodnie z zasadą związania Sądu granicami skargi oskarżyciela publicznego Sąd Rejonowy nie wypowiada się (bo nie może się wypowiedzieć), czy w krytycznym czasie ustawowe znamiona czynu stypizowanego wart. 86§1 Kodeksu wykroczeńwyczerpał swoim zachowaniem kierujący samochodemO.panJ. M..
W pierwszej kolejności zważyć należy, iż w rozpatrywanej sprawie jest oczywistym i niepodlegającym dyskusji fakt zaistnienia we wskazanym miejscu i czasie przedmiotowej kolizji obydwu wskazanych pojazdów. Tutejszy Sąd nie znalazł jednak podstaw do przypisaniaM. J. (1)sprawstwa zarzucanego mu wykroczenia. Zdaniem Sądu zgromadzony w niniejszej sprawie materiał dowodowy nie podważył wyjaśnień obwinionego, w których jednoznacznie i kategorycznie zaprzeczał on, jakoby w krytycznym czasie jako kierujący samochodemP.miał doprowadzić do kolizji z samochodemO.poprzez niezachowanie szczególnej ostrożności w trakcie wykonywania manewru włączania się do ruchu, tj. w ogóle nie wykonywał takowego manewru na skrzyżowaniu równorzędnym. Sąd Rejonowy dał wiarę wyjaśnieniomM. J. (2)w całości, stosując zasadę rozstrzygania wszystkich niedających się usunąć wątpliwości na korzyść osoby obwinionej. Podkreślić w tym miejscu należy, iż nawet Naczelnik Wydziału(...)weW.w piśmie z dnia 15 maja 2013 roku adresowanym do obwinionego wprost przyznał, że „Oznakowanieulicy (...)znakami [drogowymi pionowymi] „strefa ruchu” wdrożono [dopiero] w listopadzie 2012 roku. Do tego czasu zasady ruchu na stykuul. (...)obowiązywały zgodnie ze stanem faktycznym oznakowania (jego brakiem), czyli jak dla skrzyżowań o nieustalonym pierwszeństwie, tzw. „skrzyżowanie równorzędne” (vide: karta 90 akt). Mówiąc wprost – można zaryzykować stwierdzenie, iż Wydział Ruchu DrogowegoK.weW.został po prostu wprowadzony w błąd uprzednim pismem(...)weW.z dnia 12 lipca 2012 roku, gdzie stwierdzono „ul. (...)na odcinku odul. (...)w kierunkuul. (...)(droga w granicachdziałki nr (...), obrębPlac (...)) posiada status drogi wewnętrznej” (vide: karta 9 akt).
Sąd Rejonowy oczywiście zważył, iż obwiniony zaprzeczając kategorycznie swojemu sprawstwu na każdym etapie postępowania może w ten sposób jedynie realizować przysługujące mu prawo do obrony, na mocy którego nie ma on obowiązku dostarczania dowodów na swoją niekorzyść. Taka konstatacja nie dyskredytuje jednak postawyM. J. (2)i nie upoważnia Sądu do podważenia faktu jego nie przyznania się do winy. Aby wykazać bowiem obwinionemu sprawstwo zarzucanego mu czynu, należałoby ujawnić taki wiarygodny środek lub środki dowodowe, z których w sposób jednoznaczny dla Sądu wynikałoby sprawstwoM. J. (2)odnośnie przedmiotowego wykroczenia. W opinii Tutejszego Sądu w przedmiotowej sprawie takich środków po prostu brak – wręcz przeciwnie, dowody z dokumentów jednoznacznie potwierdzają linię obrony obwinionego. Ponadto Sąd Rejonowy związany jest zasadą domniemania niewinności (którego przecież nie obalono), a przede wszystkim stypizowaną przez ustawodawcę wart. 5§2 Kodeksu postępowania karnegozasadą rozstrzygania wszystkich niedających się usunąć wątpliwości na korzyść osoby obwinionej. Zdaniem Tutejszego Sądu w rozpatrywanej sprawie właśnie takie wątpliwości ewidentnie zachodzą – można nawet zaryzykować opinię, iż wniosek o ukaranie powinien być raczej skierowany przeciwko kierującemu samochodemO., który na skrzyżowaniu równorzędnym miał przecież obowiązek ustąpienia pierwszeństwa każdemu kierującemu wyjeżdżającemu z prawej strony, tj. zulicy (...). Co więcej; kierujący samochodemO.jadąculicą (...)i widząc samochód dostawczy zaparkowany nieprawidłowo - bezpośrednio przed skrzyżowaniem przy prawej krawędzi jezdni - winien przewidzieć możliwość wystąpienia ograniczenia widoczności dla kierującego pojazdem wyjeżdżającego zulicy (...)(przecież równie dobrze mogło to być np. małe dziecko na rowerku).
Oceniając osobowe źródła dowodowe Sąd Rejonowy z dużym dystansem podchodzi do zeznań świadkaJ. M., uznając je za wiarygodne tylko odnośnie okoliczności niespornych. Jest oczywistym, iż kierujący samochodemO.jako uczestnik przedmiotowej kolizji ma oczywisty interes (zarówno faktyczny, jak i prawny) w przedstawianiu przebiegu zdarzenia w sposób całkowicie wykluczający przyczynienie się jego osoby do zaistnienia sytuacji kolizyjnej i wskazywaniu tym samym na (domniemaną) wyłączną winę kierującego samochodemP.. Sędzia Referent nie traci także z pola widzenia, iżJ. M.starał się usilnie podkreślić wagę i znaczenie własnych twierdzeń, a ponadto na sali rozpraw wyczuwalne było jego negatywne nastawienie do obwinionego. Jednakże przy ocenie wiarygodności zeznań kierującego samochodemO.najbardziej istotne znaczenie ma okoliczność, iż zeznania te są po prostu niespójne - świadek z jednej strony wprost sugeruje, iż już wcześniej (przed dojazdem do skrzyżowania) widział samochódP.wyjeżdżający na jezdnięulicy (...)- natomiast z drugiej strony świadek stwierdza „spostrzegłem samochód obwinionego dopiero w momencie, gdy minąłem samochód dostawczy”(?). PonadtoJ. M.nie omieszkał zaprezentować się jako „mistrz kierownicy” dokładnie opisując (po pół roku od zdarzenia) wykonane przez siebie manewry obrończe. Odrębnej oceny wymagają natomiast zeznania funkcjonariusza Wydziału Ruchu DrogowegoK.weW.B. G.- w ocenie Tutejszego Sądu zeznania tegoż świadka nie mają praktycznie żadnego znaczenia przy rekonstrukcji stanu faktycznego w niniejszej sprawie, ponieważB. G.generalnie co do zasady zasłonił się niepamięcią co do wszystkich istotnych okoliczności przedmiotowej kolizji (vide: karty 41-42 akt).
Z dużym uznaniem Sąd Rejonowy podchodzi do pisemnej opinii biegłego sądowegoJ. W.z dnia 06 marca 2013 roku. Jest ona obszerna i wnikliwa, a biegły sądowy logicznie umotywował poczynione przez siebie ustalenia. Wykonana analiza sytuacji kolizyjnej jest dokładna i obiektywna – Sędzia Referent nie widzi przy tym konieczności powielania treści tejże opinii w niniejszym uzasadnieniu. Zważyć należy, iżJ. W.jest doświadczonym oraz uznanym biegłym sądowym z zakresu rekonstrukcji zdarzeń drogowych oraz mechanoskopijnych badań pojazdów i brak jest najmniejszych podstaw do zakwestionowania poczynionych przez niego ustaleń dotyczących przedmiotowego zdarzenia drogowego. Wątpliwości Tutejszego Sądu nie budzą także pozostałe dowody z dokumentów – wręcz przeciwnie, mają one dla niniejszej sprawy znaczenie decydujące.
W świetle zatem powyższych rozważań, w ocenie Sądu, brak jest podstaw do przyjęcia za udowodnionych okoliczności wskazanych w zarzucie wniosku o ukaranie. Zaznaczyć przy tym należy, iż zgodnie z dyspozycjąart. 5§2 Kodeksu postępowania karnegow postępowaniu w sprawach o wykroczenia (analogiczne jak w postępowaniu karnym) obowiązuje nakaz rozstrzygania wątpliwości, których nie da się usunąć, na korzyść osoby obwinionej. Na Sądzie ciąży obowiązek czynienia ustaleń zgodnych z prawdą. Zasada domniemania niewinności wymaga zawsze pewności stwierdzeń co do winy osoby obwinionej. Istota domniemania niewinności sprowadza się do tego, że obwiniony jest w procesie niewinny, a twierdzenie przeciwne musi mu być udowodnione, przy czym związana ściśle z domniemaniem niewinności zasadain dubio pro reo, określona wart. 5§2 Kodeksu postępowania karnego, nakazuje rozstrzygnąć niedające się usunąć wątpliwości na jego korzyść. Oznacza to, że udowodnienie winy oskarżonemu musi być całkowite, pewne, wolne od wątpliwości (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 1999 roku, V KKN 362/97, Prok. i Pr. 1999/7-8/11). Gdy zaś pomimo przeprowadzenia wszystkich dostępnych dowodów pozostają w dalszym ciągu niewyjaśnione okoliczności, a żadnemu z wariantów Sąd nie jest w stanie dać wiary bez ryzyka pomyłki, wątpliwości rozstrzyga się na korzyść oskarżonego, wybierając wersję, która jest dla oskarżonego najkorzystniejsza, choć nie wyklucza to tego, że mogło być inaczej, ale nie zdołano tego ustalić w sposób stanowczy (L. Paprzycki J. Grajewski,Kodeks postępowania karnego. Komentarz, Tom I, Kraków 2003, s. 40; także Wyrok Sądu Najwyższego - Izba Wojskowa z dnia 04 grudnia 1990 roku, WR 369/90, OSP 1992/1 poz. 12). Zatem w sytuacji, gdy dowody z dokumentów jednoznacznie i bez najmniejszych wątpliwości potwierdzają linię obrony obwinionego, Tutejszy Sąd uznaje tym samym, że kierujący samochodemP.w krytycznym czasie nie wyczerpał ustawowych znamion wykroczenia stypizowanego przez ustawodawcę wart. 86§1 Kodeksu wykroczeń– jeżeliM. J. (2)w rzeczywistości nie wykonywał manewru włączania się do ruchu i znajdował się na skrzyżowaniu równorzędnym, to po prostu nie można oskarżyć jego osoby o niezachowanie w krytycznym czasie szczególnej ostrożności w trakcie wykonywania takowego rzekomego manewru. Jest oczywistym, iż na skrzyżowywaniu równorzędnym w tej konkretnej sytuacji drogowej to kierujący samochodemO.zobligowany był ustąpić pierwszeństwa przejazdu kierującemu samochodemP., a nie na odwrót.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji wyroku, a orzeczenie o kosztach postępowania oparto o przepisart. 118§2 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.