Sąd Okręgowy we Wrocławiu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 770/12
Data wyroku: 2013-05-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jolanta Burdukiewicz-Krawczyk
Słowa kluczowe: Umowa
Podstawa prawna: art. 635 k.c.

Sygn. akt I C 770/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 maja 2013 r.
Sąd Okręgowy we Wrocławiu – Wydział I Cywilny
w składzie:
Przewodniczący:SSO Jolanta Burdukiewicz-Krawczyk
Protokolant:Barbara Bortnik
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2013 r. we Wrocławiu
sprawy z powództwaB. K.,D. K.
przeciwko(...) Spółka KomandytowaweW.
ozapłatę

I
zasądza od strony pozwanej(...) Spółki Komandytowejz siedzibą weW.na rzecz powodówB. K.iD. K.łącznie kwotę 192 061,51 zł (sto dziewięćdziesiąt dwa tysiące sześćdziesiąt jeden złotych i pięćdziesiąt jeden groszy) z ustawowymi odsetkami od dnia 19.03.2012 r. do dnia zapłaty;

II
dalej idące powództwo oddala;

III
zasądza od strony pozwanej na rzecz powodów łącznie kwotę 13 221 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

I C 770/12

UZASADNIENIE
B. K.iD. K.domagali się zasądzenia odspółki (...)sp.k. weW.in solidum na rzecz powodów kwoty 192.061,51 zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty. Ponadto, wnieśli o zasądzenie na rzecz powodów od strony pozwanej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz kosztów postępowania zabezpieczającego w sprawie o sygn. akt I Co 118/12.
Podnieśli, że w dniu 15 grudnia 2010 r. zawarli z(...) Sp. z o.o.weW.umowę przedwstępną, na podstawie której spółka ta zobowiązała się wybudować budynek mieszkalny wielorodzinny na nieruchomości przyul. (...)weW., a następnie wydać powodomlokal mieszkalny nr (...)wraz z przynależnym miejscem parkingowym oraz sprzedać im prawo odrębnej własności tego lokalu i prawo do miejsca postojowego.(...) Sp. z o.o.zobowiązana była wydać powodom lokal do dnia 31 grudnia 2011r. W wykonaniu umowy, powodowie zapłacili na rzecz(...) Sp. z o.o.kwotę 192.061,51 zł. na poczet ceny mieszkania. Już po zawarciu umowy w miejsce pierwotnej strony umowy wstąpiłaspółka (...) Sp. z o.o.–(...)sp.k., która obecnie zmieniła firmę na „(...)Spółka Komandytowa”. Ponieważ do dnia 31 grudnia 2011 r. pozwany nie wydał powodom lokalu, ani nie wybudował choćby w stanie surowym zamkniętym budynku, pismem z dnia 13 marca 2012 r. powodowie odstąpili od umowy przedwstępnej z dnia 15 grudnia 2010 r. Od wniosny 2011 r. deweloper zaczął opóźniać się z wykonywanymi pracami w stosunku do harmonogramu, a latem 2011 r. stało się oczywiste, że nie wybuduje budynku w terminie. Jednocześnie wywierał na osoby, które zawarły z nim umowy presję na zawarcie aneksów przedłużających termin przekazania lokali na koniec marca 2012 r. i uzależniał prwadzenie dalszych robót od dodatkowych przyśpieszonych wpłat, na co powodowie nie wyrazili zgody, gdyż na budowie nic się nie działo, a z samego stanu budowy wynikało, że nawet w marcu nie ma szans na jej zakończenie. Powodowie odstąpili od umowy kiedy stało się jasne, że budowa nie zostanie zakończona w jakimkolwiek przewidywalnym terminie. Na budowie nic się nie działo, a powodowie uzyskali od osób trzecich informację, że brak jest środków na dokończenie inwestycji. Powodowie wskazali że od umowy odstąpili na podstawie ogólnych przepisówkodeksu cywilnego, a nie na podstawie § 9 pkt 6 łączącej strony umowy. Wobec odstąpienia od umowy domagają się zwrotu swojego świadczenia.
W odpowiedzi na pozew strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa, zarzucając, że brak było podstaw faktycznych i prawnych (w tym zarówno ustawowych jak i umownych) do złożenia przez pozwanych oświadczenia o odstąpieniu od umowy. Pozwana zarzuciła, że nie odpowiada za opóźnienie w wykonaniu prac i na tę okoliczność wniosła o przesłuchanie świadków. Wskazała, że wielokrotnie informowała powodów o fakcie opóźnienia w wykonywaniu prac i jego przyczynach, twierdziła także, że prace na budowie zostały wznowione i są kontynuowane w znacznym tempie. Zarzuciła też że zgodnie z § 9 pkt 6 łączącej strony umowy kupujący miał prawo odstąpić od umowy w przypadku gdy sprzedający znalazł się w zwłoce, dopiero po pisemnym wyznaczeniu dodatkowego 30-dniowego terminu, co nie miało miejsca w sprawie. Nadto w piśmie z dnia 18 października 2012 r. strona pozwana wskazała, iż główną przyczyną opóźnień w realizacji inwestycji była fakt, że w dziale III księgi wieczystej nieruchomości w trybie zabezpieczenia z wniosku innego podmiotu został wpisany zakaz zbywania i obciążania nieruchomości, co uniemożliwiało pozyskanie dofinansowania na cele realizacji inwestycji w ramach kredytu, co było uprzednio ujęte w planach realizacyjnych spółki.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

W dniu 15 grudnia 2010 r. weW.„(...)” Sp. z o.o.z siedzibą weW.jako sprzedający orazD. K.iB. K.jako kupujący, zawarli w formie aktu notarialnego przedwstępną umowę sprzedaży.
W § 1 umowy, sprzedający oświadczył, że jest właścicielem nieruchomości składającej się zdziałek gruntu nr (...)położonej weW.przyul. (...), dla której Sąd Rejonowy dla Wrocławia – Krzyków prowadziksięgę wieczystą (...). Na nieruchomości tej sprzedający zobowiązał się wybudować budynek mieszkalny wielorodzinny. Ponadto, zgodnie z § 2 umowy, spółka zobowiązała się po wybudowaniu budynku ustanowić odrębną własność lokalu mieszkalnego opisanego wyżej oraz sprzedać ten lokal, a małżonkowieD. K.iB. K.zobowiązali się kupić ten lokal oraz udział w samodzielnym lokalu niemieszkalnym – garażu wielostanowiskowym w kondygnacji podziemnej budynku z miejscem postojowym i oświadczyli, że nabycia dokonują za fundusze pochodzące z ich majątku wspólnego. Sprzedający zobowiązał się wydać kupującym lokal wraz z kluczami do niego w stanie opisanym w załączniku nr 2 do umowy, oraz miejsce postojowe, w terminie do dnia 31 grudnia 2011r.
Strony uzgodniły, że cena sprzedaży lokalu z udziałem w nieruchomości wspólnej wynosi 247.768,46 zł netto, zaś cena udziału w garażu wielostanowiskowym – 12.876,65 zł netto. Zgodnie z § 3 ust. 5 umowy, kupujący wpłacił już kwotę 4.672,90 zł netto, a pozostałą część ceny sprzedaży zobowiązał się zapłacić w sposób określony w załączniku do umowy.
Zgodnie z § 9 ust. 6 umowy, kupujący miał prawo do odstąpienia od umowy w terminie 90 dni od dnia powstania uprawnienia do odstąpienia od umowy, z zachowaniem prawa do kary umownej w wysokości 1% ceny lokalu netto, w przypadku zwłoki w wydaniu przedmiotu umowy trwającej powyżej 45 dni, jednak po uprzednim pisemnym wyznaczeniu sprzedającemu dodatkowego trzydziestodniowego terminu, przy czym ustalono, że w okresie zwłoki sprzedającego wskazanym powyżej wyłączone jest ustawowe prawo odstąpienia kupującego.
Jednocześnie, sprzedający oświadczył w umowie, że może dokonać zbycia nieruchomości, na której miała być realizowana inwestycja na rzecz spółki celowej (spółki komandytowej) powołanej do realizacji inwestycji. Po dokonaniu zbycia nieruchomości, prawa i zobowiązania wynikające z umowy, wraz z wpłatami kupującego miały zostać przeniesione na rzecz spółki celowej, co kupujący zaakceptował. Stanowiło to jednocześnie nieodwołalną zgodę kupującego na przeniesienie praw i zobowiązań z umowy na rzecz spółki celowej, pod warunkiem, że(...) Sp. z o.o.będzie komplementariuszem tej spółki. Sprzedający zobowiązał się, że pisemnie powiadomi kupującego o przeniesieniu praw i zobowiązań oraz wskaże rachunek bankowy spółki celowej do dokonania wpłat na poczet ceny sprzedaży.
(dowód: umowa przedwstępna akt notarialny rep. A nr(...), k.10-16, zeznania powoda protokół elektroniczny min 00:14:52)

Roszczenie o zawarcie przyrzeczonej umowy sprzedaży na rzecz powodów zostało wpisane do księgi wieczystej nieruchomości KW nr(...).
(dowód: odpis KW k 26-61 akt I Co 118/12)

Powodowie zapłacili(...) Sp. z o.o.kwotę 192061,51 zł tytułem ceny sprzedaży zamieszkanie nr (...).
(dowód: faktury i dowody wpłat, k. 19-23)

W dniu 5 lipca 2011r.(...) Sp. z o.o.sprzedałaspółce (...) Sp. z o.o.–(...)” sp.k. nieruchomość położoną weW.przyul. (...), dla której Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Krzyków prowadziksięgę wieczystą (...).
(dowód: odpis księgi wieczystej, k.26-61 akt dołączonych I Co 118/12)

W piśmie z dnia 1 sierpnia 2011r.(...) Sp. z o.o.Spółka komandytowa poinformowałaB. K.o sprzedaży nieruchomości położonej przyul. (...)weW.spółce (...) Sp. z o.o.(...)sp.k. weW.. Ponadto, poinformowano o tym, że zgodnie z umową cesji zawartej między spółkami, wszelkie prawa i zobowiązania wynikłe z przedwstępnych umów sprzedaży zostały przeniesione na powyższą spółkę komandytową.
(dowód: pismo z 01.08.2011r., k.30)

W piśmie z dnia 18.10.2011 r.(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąsp.komandytowa poinformowała powodów, że przewidywane zakończenie murowania ścian 4 kondygnacji budynku ulegnie przesunięciu z powodu braku mocy przerobowych generalnego wykonawcy. W kolejnym piśmie z dnia 26.10.2011 r. informowano o próbach zawarcia umowy na realizację inwestycji z nowym genarlnym wykonawcą i planach co do określenia nowego harmonogramu prac. W piśmie wskazano, że spółka przeprasza za zaistniałą sytuację i w całości poczuwa się do odpowiedzialności moralnej i dołoży wszelkich starań w celu sprawnego wyłonienia nowego wykonawcy, który będzie posiadał odpowiednie możliwości i zaplecze do sprawnego zakończenia budowy. W kolejnym piśmie bez daty zawarta była informacja, żespółka (...)jako inwestor nawiązała współpracę z nowym inwestorem reprezentowanym przezM. G.i że odtąd to on będzie się zajmował prowadzeniem dalszych prac.
(dowód: pismo na k. 28, 29, 32 akt)

W dniu 15 marca 2012r. powodowie złożyli pozwanej oświadczenie o odstąpieniu od umowy z dnia 15 grudnia 2010 r. Stwierdzili, że zgodnie z umową, wydanie lokalu miało nastąpić do dnia 31 grudnia 2011r. Oświadczyli, że w związku z tak znacznym opóźnieniem i dezorganizacją prac na budowie wskazującym na brak możliwości wybudowania budynku i oddania lokalu w realnie przewidywalnym terminie na podstawieart. 656 k.c.iart. 635 k.c.odstępują od umowy. Jednocześnie, powodowie wezwali spółkę do zapłaty wpłaconych przez nich kwot w terminie 3 dni od otrzymania pisma. W tym czasie na budowie nie były wykonywane żadne prace, budynek był zadaszony w stanie surowym. Spółka nie miała pieniędzy na kontach, istniały problemy z rozliczeniami pomiędzy poprzednimi wspólnikami, brak było środków finansowych na kontynuowanie budowy.
(dowód: pismo z 13.03.2012r., k.117, zeznania powoda protokół elektroniczny min. 00:14:52 i nast., zeznania strony pozwanej, protokół elektroniczny, min. 00:21:01 i nast.)

W dniu 20 kwietnia 2012r. w rejestrze przedsiębiorców KRS prowadzonym dla(...) Sp. z o.o.–(...)sp.k. (KRS(...)) dokonany został pod numerem 26 wpis zmiany brzmienia firmy tej spółki na(...)sp.k.
(dowód: odpis pełny KRS(...), znany Sądowi z urzędu)

Na dzień zamknięcia rozprawy stan robót na budowie odzwierciedlają zdjęcia na k. 93-97 akt, zaś zdjęcia na k. 98-99 pokazują stan inwestycji w czerwcu 2012 r. Strona pozwana nadal stara się o uzyskanie kredytu na dokończenie inwestycji, prace nie są kontynuowane z powodu braku środków finansowych.
(dowód: zdjęcia na k. 93-99 i oświadczenia stron k. 100 protokołu elektronicznego – min. 00.01.29, 00.03.12, zeznania strony pozwanej k. 00:21:01 i nast.)

Sąd zważył co następuje:

Powództwo zasługiwało na uwzględnienie w całości. Na wstępie bowiem wskazać należy, iż na skutek oczywistej omyłki Sąd w niniejszej sprawie wydał orzeczenie zawarte w pkt II wyroku, oddalające dalej idące powództwo, podczas gdy roszczenie powodów zostało w całości uwzględnione.
W rozpoznawanej sprawie bezsporne było to, że powodów łączyła z(...) Spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąz siedzibą weW.umowa z dnia 15.12.2010 r., na podstawie której spółka ta zobowiązała się wybudować budynek mieszkalny wielorodzinny na nieruchomości przyul. (...)weW., a następnie zobowiązała się wydać powodom lokal mieszkalny wraz z prawem do miejsca postojowego w terminie do dnia 31 grudnia 2011r. Bezsporne jest też, że doszło do cesji ogółu praw i obowiązków wynikających z umowy przez(...) Sp. z o.o.na rzecz(...) Sp. z o.o.(...)spółka komandytowa (obecnie po zmianie nazwy –(...) spółka komandytowa), na którą to cesję powodowie wyrazili zgodę w § 1.6 umowy z dnia 15 grudnia 2010 r.
Przedstawiony wyżej stan faktyczny sprawy, Sąd ustalił na podstawie podanych dowodów z dokumentów, których prawdziwości żadna ze stron nie zaprzeczyła, znanego Sądowi z urzędu odpisu pełnego KRS strony pozwanej, a także przesłuchania stron. Zeznania stron co do stanu zaawansowania budowy w poszczególnych jej okresach i przyczyn tego stanu są ze sobą w istocie zgodne i znajdują potwierdzenie w treści pism złożonych jako dowody przez powoda, a także w zdjęciach, co do których obie strony złożyły zgodnie oświadczenie na rozprawie, że odzwierciedlają one rzeczywisty wygląd inwestycji.
Sąd oddalił wnioski dowodowe zgłoszone przez stronę pozwaną w postaci zeznań świadków oraz dziennika budowy na okoliczność przebiegu realizacji inwestycji, przyczyn opóźnienia w ukończeniu prac oraz stanu zaawansowania realizacji przedmiotu umowy uznając, iż wnioski te są bądź nieistotne dla rozstrzygnięcia, bądź zmierzają jedynie do zbędnej przewlekłości postępowania, zważywszy, że okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia zostały wykazane innymi środkami dowodowymi. Wskazać należy, że w odpowiedzi na pozew, w której wnioski te zostały zgłoszone strona pozwana nie podała żadnych twierdzeń faktycznych dotyczących stanu zaawansowania inwestycji oraz przyczyn braku jej realizacji w terminie. Aby uznać, czy zgłoszone wnioski dowodowe są w jakimkolwiek stopniu istotne dla rozstrzygnięcia sprawy podanie takich twierdzeń strony, które to twierdzenia ewentualne zeznania świadków i dokumenty miałyby wykazać, było niezbędne. W wykonaniu zarządzenia wzywającego do wskazania takich twierdzeń strona pozwana wskazała, że przyczyną opóźnień w realizacji inwestycji był fakt, że w księdze wieczystej nieruchomości widniał zakaz jej zbywania i obciążania wpisany w wyniku postanowienia o zabezpieczeniu roszczenia, co z kolei spowodowało, że strona pozwana nie miała możliwości uzyskania dofinansowania do realizacji inwestycji w postaci kredytu, co wcześniej było ujęte w planach realizacyjnych spółki. W świetle powyższych twierdzeń brak było w ocenie Sądu potrzeby prowadzenia postępowania dowodowego z zeznań świadków i dziennika budowy na okoliczność przebiegu realizacji inwestycji i stanu jej zaawansowania, skoro z samych twierdzeń strony pozwanej wynika, że inwestycja do chwili obecnej nie jest dokończona, a prace nie są wykonywane z powodu braku środków finansowych. Taki stan rzeczy znalazł też potwierdzenie w zeznaniach stron i fotografiach przedstawiających sporny budynek w toku budowy. Nie jest w ocenie Sądu istotne, czy w środku budynku są wykonywane jakieś prace, skoro niewątpliwie z twierdzeń samej strony pozwanej wynika, że do dnia zamknięcia rozprawy budynek był wybudowany co najwyżej w 70%, a prace nie były kontynuowane w oczekiwaniu na przyznanie kredytu i wstąpienie nowego, niesprecyzowanego bliżej inwestora. Kwestia przyczyn takiego opóźnienia tj. czy nałożyły się na to ewentualnie inne problemy niezależne od strony pozwanej, nie miała przy tym istotnego znaczenia zważywszy, że powodowie odstąpili od umowy na podstawieart. 635 k.c., który nie uzależnia prawa do odstąpienia od umowy od zawinionego działania bądź zaniechania wykonawcy.
W pierwszej kolejności istotne było ustalenie, czy powodowie mogli skorzystać z uprawnienia przewidzianego w powyższym przepisie, zważywszy, że nie wyznaczali oni stronie pozwanej dodatkowego terminu do wykonania umowy.
W § 9 ust. 6 umowy, strony zastrzegły, że powodowie, jako kupujący mieli prawo do odstąpienia od umowy w terminie 90 dni od dnia powstania uprawnienia do odstąpienia od umowy, z zachowaniem prawa do kary umownej w wysokości 1% ceny lokalu netto, w przypadku zwłoki w wydaniu przedmiotu umowy trwającej powyżej 45 dni, jednak po uprzednim pisemnym wyznaczeniu sprzedającemu dodatkowego trzydziestodniowego terminu, przy czym ustalono, że w okresie zwłoki wskazanym powyżej wyłączone jest ustawowe prawo odstąpienia kupującego. Po analizie zapisów umowy i przesłuchaniu stron Sąd doszedł do przekonania, że przedmiotem umowy w rozumieniu § 9 ust. 6 umowy był lokal mieszkalny opisany w § 2 umowy wraz z miejscem postojowym. Strony bowiem w sposób zamienny używają w umowie sformułowania „lokal” i „przedmiot umowy”, jednocześnie przewidując termin na zawarcie umowy przyrzeczonej do dnia 31 grudnia 2013 r., mający nastąpić już po wydaniu wybudowanego lokalu wraz z kluczami do niego w stanie opisanym w § 2 umowy oraz powołanym w niej załączniku numer 2. Niewątpliwie z samego brzmienia słowa „wydanie” wynika, że strony w § 9.6 umowy miały na myśli ten element łączącej je umowy, który miał być udostępniony powodom po wybudowaniu tj. lokal wraz z miejscem postojowym i termin do wydania tak rozumianego przedmiotu umowy oznaczony był na 31 grudnia 2011 r. Ma to istotne znaczenie z uwagi na zarzuty strony pozwanej, iż powodowie nie mieli podstaw do odstąpienia od umowy wobec nie wyznaczenia stronie pozwanej dodatkowego terminu 30-dniowego przewidzianego w § 9.6 łączącej strony umowy.
Powołany wyżej zapis umowny w zdaniu ostatnim przewiduje, że kupujący zobowiązują się nie korzystać z ustawowego prawa odstąpienia w okresie zwłoki sprzedającego wskazanym „powyżej”. Zapis ten jest w ocenie Sądu mało czytelny co do tego, który z okresów wskazanych w § 9.6 umowy strony miały na myśli. Jest w nim bowiem mowa o 90 dniach od powstania uprawnienia do odstąpienia od umowy, 45 dniach od przewidzianego w umowie terminu wydania przedmiotu umowy i o dodatkowym 30 dniowym terminie, który miałby by być wyznaczony sprzedającemu w przypadku chęci odstąpienia przez kupujących od umowy w oparciu o zapis umowny o prawie odstąpienia. W ocenie Sądu zważywszy, że cytowany zapis umowny powiązany był z prawem kupujących do kary umownej, przyjąć należy, że jeżeli powodowie z prawa tego nie chcieli skorzystać, to po upływie 45 dni od ustalonej daty wydania lokalu wraz z miejscem postojowym (czyli wskazanego w § 9.6. umowy stron - Przedmiotu Umowy) mogli skorzystać z ustawowego prawa odstąpienia od umowy, jeżeli zachodziły ku temu podstawy.
W terminie umownym, to jest do dnia 31 grudnia 2011r. sprzedający nie wykonał zobowiązania do wydania powodom lokalu w ramach inwestycji obejmującej budowę budynku przyul. (...)weW.. Powodowie w dniu 15 marca 2012 r. złożyli stronie pozwanej oświadczenie o odstąpieniu od umowy, powołując się naart. 656 k.c.w zw. zart. 635 k.c.i wskazując, że znaczne opóźnienie i dezorganizacja prac na budowie wskazują na brak możliwości wybudowania budynku i oddania lokalu kupującym w realnie przewidywalnym terminie.
Łączącą strony umowę należy zakwalifikować jako tzw. umowę deweloperską, spełniała ona bowiem wszystkie przesłanki przewidziane wart. 9 ustawy o własności lokali. Jest to umowa o charakterze umowy nienazwanej (mieszanej), jej źródło stanowią elementy treści różnych umów nazwanych, które tworzą nierozłączną i jednolitą całość określoną przez wskazany cel gospodarczy. Do umowy tej należy więc stosować zarówno przepisy o umowach w ogólności, a w zakresie wykraczającym poza nie zagadnień szczegółowych, właściwych dla umowy deweloperskiej, przez analogię stosowane winny być przepisy umów nazwanych, których elementy umowa ta zawiera (por. wyrok SN z dnia 9 lipca 2003 r. IV CKN 305/01, OSNC 2004/7-8/130). Umowa deweloperska jest niewątpliwie bliska konstrukcyjnie umowie o roboty budowlane, nie powinna więc budzić wątpliwości możliwość odstąpienia od niej. Na podstawieart. 656 § 1 k.c.do umowy o roboty budowlane, a więc i częściowo do umowy deweloperskiej (w zakresie obowiązków zawierających elementy umowy o roboty budowlane), stosować należy w ocenie Sądu odpowiednio przepisy umowy o dzieło dotyczące uprawnienia inwestora (w przypadku umowy łączącej strony – kupującego) do odstąpienia od umowy również w przypadku przewidzianym wart. 635 k.c.(por. Bartłomiej Gliniecki w monografii „Umowa deweloperska” Wyd. Lex Warszawa 2012 r., str. 227-228).
Zgodnie z przepisemart. 635 k.c.- stosowanym do umowy łączącej strony przez analogię – jeżeli przyjmujący zamówienie opóźnia się z rozpoczęciem lub wykończeniem dzieła tak dalece, że nie jest prawdopodobne, aby zdołał je ukończyć w czasie umówionym, zamawiający może bez wyznaczania terminu dodatkowego od umowy odstąpić jeszcze przed upływem terminu do wykonania dzieła. W orzecznictwie przyjmuje się przy tym, a pogląd ten Sąd orzekający podziela, że dopuszczalne jest skorzystanie z tego uprawnienia również po upływie terminu do wykonania dzieła (tak: wyrok Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2012 r. IV CSK 182/11).
W ocenie Sądu powodowie wykazali, że powyższe okoliczności uprawniające ich do złożenia oświadczenia woli o odstąpieniu od umowy istniały w dniu 15 marca 2012 r. Wówczas już bowiem na terenie budowy nie były wykonywane żadne prace, mimo upływu ponad 2 miesięcy od przewidzianego w umowie terminu wydania gotowego lokalu powodom. Następowały zmiany osobowe po stronie sprzedającego – dewelopera, a powodom były udzielane informacje o planach co do wyboru nowego wykonawcy, który będzie miał odpowiednie zaplecze do sprawnego wykonywania robót, gdyż dotychczasowy wykonawca, jak poinformowano powodów – utracił moce przerobowe. Nadto jak wynika z zeznań strony pozwanej pozwana spółka miała puste konta, brak było środków finansowych na dokończenie inwestycji oraz istniały trudności z uzyskaniem kredytu, który w planach finansowych strony pozwanej miał umożliwić jej dokończenie. Wszystkie te okoliczności, w połączeniu z faktem, że budynek nie został wybudowany nawet do dnia zamknięcia rozprawy, a strona pozwana powołuje się jedynie na mało realne perspektywy uzyskania kredytu i pozyskania nowego inwestora, nie poparte żadnymi dowodami, świadczą o tym, że zachodziły przesłanki do uznania w marcu 2012 r., że charakter opóźnienia w realizacji inwestycji jest taki, że nie jest prawdopodobne, aby strona pozwana zdołała ją ukończyć nie tylko w czasie umówionym (który de facto już minął), ale również w jakimkolwiek przewidywalnym terminie.
Podkreślić przy tym należy, że dla realizacji uprawnienia do odstąpienia od umowy na podstawieart. 635 k.c.istotne jest tylko, aby opóźnienie nie wynikało z przyczyn leżących po stronie zamawiającego. Nie są natomiast istotne przyczyny, dla których wykonawca opóźnia się z wykonaniem robót, co oznacza, że możliwe jest skorzystanie przez inwestora z uprawnienia do odstąpienia od umowy nawet wtedy, gdy wykonawca nie popada w zwłokę. Uprawnienie do natychmiastowego odstąpienia od umowy w razie samego tylko opóźnienia przysługuje zamawiającemu na podstawieart. 635k.c.a fortiori, gdy przedmiot umowy nie został ukończony w terminie, bez potrzeby badania wystąpienia zwłoki i wyznaczenia dodatkowego terminu.

Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do przekonania, że powodowie odstąpili skutecznie od umowy z dnia 15 grudnia 2010 r. na podstawie stosowanego w drodze analogii do łączącej strony umowy deweloperskiejart. 635 k.c.
Zgodnie zart. 494 kc., strona która odstępuje od umowy wzajemnej obowiązana jest zwrócić drugiej stronie wszystko, co otrzymała od niej na mocy umowy.
Z ustalonego w sprawie stanu faktycznego wynika zaś, że na poczet ceny sprzedaży lokalu powodowie uiścili kwotę 192.061,51 zł, a tym samym ich żądanie zwrotu tej kwoty na podstawieart. 494 k.c.jest uzasadnione. Na podstawieart. 481§ 1 k.c.powodom należą się odsetki ustawowe od dochodzonej kwoty.
Sąd orzekł o kosztach postępowania na podstawieart. 98 § 1 k.p.c.Ponieważ pozwana przegrała sprawę w całości, obowiązana jest zwrócić powodom poniesione przez nich koszty sądowe, na które złożyło się w niniejszej sprawie wynagrodzenie pełnomocnika (§ 6 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, Dz.U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.), w tym także wynagrodzenie, jak również opłaty sądowe poniesione przez powodów w sprawie o udzielenie zabezpieczenia przed wszczęciem niniejszego postępowania (art. 745 § 1 kpc.)

___________________
Zarządzenie

1
odnotować;

2
odpis wyroku z uzasadnieniem doręczyć stronie pozwanej z pouczeniem o apelacji;

3
kal. 14 dni.

Sędzia: