Sąd Apelacyjnyw Warszawie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 341/12
Data wyroku: 2012-12-05 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Maria Żłobińska, Adam Wrzosek, Paweł Rysiński
Słowa kluczowe: Czyn
Podstawa prawna: art.399§1 kpk
Teza: Tożsamość czynu zarzucanego i przypisanego – we właściwym rozumieniu tożsamości zdarzenia historycznego będącego przedmiotem zarzutu, rozpoznania i przedmiotem czynu przypisanego.

Sygn. akt II AKa 341/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 5 grudnia 2012r.

Sąd Apelacyjny w Warszawie - II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący: SSA – Paweł Rysiński (spr.)

Sędziowie: SA – Maria Żłobińska

SA – Adam Wrzosek

Protokolant: – st. sekr. sąd. Anna Grajber

przy udziale osk. posiłkowejA. S.
Prokuratora Jerzego Mierzewskiego
po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2012 r.
sprawyP. R. (1)
oskarżonego zart. 148 § 1 k.k.
na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę oskarżonego

od wyroku Sądu Okręgowegow. W.

z dnia 5 lipca 2012 r. sygn. akt VIII K 399/10
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, zasądza odP. R. (1)na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe za postępowanie odwoławcze, w tym 400 (czterysta) zł z tytułu opłaty.

UZASADNIENIE
P. R. (1)oskarżony został o to, że:
- w dniu 8 maja 2004 r. wP., działając w zamiarze bezpośrednim pozbawienia życiaR. S. (1)pchnął go nożem w lewą stronę klatki piersiowej, co spowodowało przebicie V żebra i dwumiejscowe uszkodzenie ściany serca skutkujące zgonem pokrzywdzonego w następstwie skrwawienia się,
tj. o czyn zart. 148 § 1 k.k.
Wyrokiem z dnia 17 stycznia 2006 r. (sygn. akt VIII K 208/05)Sąd Okręgowyw. W.uznał go za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i z mocyart. 148 § 1 k.k.skazał go na karę 15 lat pozbawienia wolności. Wyrok ten został uchylony w postępowaniu odwoławczym.Po ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia29 października 2007 r. (sygn. akt VIII K 242/06) uniewinnił oskarżonego. Wyrok ten został uchylony w postępowaniu odwoławczym. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Okręgowy wyrokiem z dnia 18 lutego 2010 r. (sygn. akt VIII K 95/08) uniewinnił oskarżonego. Również ten wyrok został uchylony w postępowaniu odwoławczym.
Obecnie po kolejnym rozpoznaniu sprawy sąd pierwszej instancji wyrokiem z dnia 5 lipca 2012 r. uznałP. R. (1), w ramach zarzucanego mu czynu, za winnego tego, że:
- w dniu 8 maja wP.wraz z innymi ustalonymi i nieustalonymi osobami wziął udział w pobiciuR. S. (1)iM. W., w trakcie którego zadawano w/w ciosy rękami w głowę i klatkę piersiową narażając ich na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia lub ciężkiego uszkodzenia ciała, przy czym w trakcie tego pobiciaR. S. (1)został ugodzony nożem w lewą stronę klatki piersiowej, co spowodowało przebicie V żebra i dwumiejscowe uszkodzenie ściany serca, skutkujące zgonem pokrzywdzonego w następstwie skrwawienia się, to jest popełnienia przestępstwa zart. 158 § 3 k.k.
Za tak przypisany czyn skazał go z mocyart. 158 § 3 k.k.na karę 3 lat i 6 m-cy pozbawienia wolności; orzekł stosownie o tymczasowym aresztowaniu, kosztach sądowych i dowodach rzeczowych.
Wyrok powyższy apelacją na korzyść oskarżonego zaskarżyła jego obrońca.
W oparciu o podstawę zart. 438 pkt 2 k.p.k.zarzuciła wyrokowi obrazę przepisów postępowania a to:

1
art. 399 k.p.k.poprzez wyjście poza granice oskarżenia i wskazanie w opisie czynu osoby nieobjętej zarzutem pierwotnym;

2
art. 5, art. 7, art. 410 i art. 424 k.p.k.poprzez dokonywanie ustaleń w sposób dowolny, sprzeczny z zeznaniami świadków, co doprowadziło do błędnych ustaleń faktycznych odnośnie roli jaką miał odegrać oskarżony w zdarzeniu, poprzez nieuprawnione stwierdzenie, że był on osobą napierającą na pokrzywdzonego mimo, że znajdował się poza grupą osób w której odegrało się zajście, zupełnym pozostawieniem poza rozważaniem Sądu kwestii związanej nie tylko z rolą i zachowaniem oskarżonego, ale także kwestii świadomości oskarżonego co do tego czy miał on świadomość, że w kierunku pokrzywdzonego wyprowadzone były ciosy przez świadkaG., a przede wszystkim, że któraś z osób będących w grupie posługuje się nożem, przez co zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej.

W konkluzji skarżąca wniosła o uniewinnienie oskarżonego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Zarzuty apelacji okazały się chybione, argumenty użyte na ich poparcie nietrafne na tyle, że apelację należało uznać za bezzasadną w stopniu bliskim bezzasadności oczywistej.
Dlatego wystarczy wskazać co następuje.
Oczywiście bezzasadny jest zarzut z pkt 1 apelacji tyczący obrazyart. 399 k.p.k.i wyjścia poza granice oskarżenia. Istotnie, sąd pierwszej instancji przypisał oskarżonemu (po stosownym uprzedzeniu) czyn inaczej kwalifikowany i opisany niż w akcie oskarżenia, nie mniej w żadnym razie nie wyszedł poza granice oskarżenia, dochowując tożsamości czynu zarzucanego i przypisanego – we właściwym rozumieniu tożsamości zdarzenia historycznego będącego przedmiotem zarzutu, rozpoznania i przedmiotem czynu przypisanego. Wystarczy dla oceny, czy została zachowana tożsamość czynu, przytoczyć jego opis z uzasadnienia aktu oskarżenia (k. 803 t. IV akt).
Oskarżyciel zarzucił oskarżonemu zbrodnię zart. 148 § 1 k.k.ustalając, że:
„Jedną z osób, które przebywały na dyskotece byłR. S. (1), który bawił się w towarzystwieM. N.,K. P.iM. W.. Bezpośrednio po zakończeniu dyskoteki w/w wyszli na zewnątrz budynku, gdzie natknęli się na grupę ok. 10 mężczyzn, którzy wcześniej również przebywali w lokalu. Mężczyźni ci zaczęli zachowywać się agresywnie wobec pokrzywdzonego iM. W.a po pewnym etapie słownych utarczek, zaczęli ich bić pięściami.M. W.próbował uspokoić napastników, jednakże po uderzeniu go w twarz postanowił wycofać się i zaczął odciągaćR. S. (1)na bok. W tym też momencie usłyszał dziwny jego zdaniem odgłos uderzenia, a ciągnięty przez niego za ubranieR. S. (1)upadł na ziemię.Po chwili jeden spośród atakujących krzyknął do któregoś z mężczyzn, którzy z nim byli „schowaj ten nóż", po czym wszyscy ci mężczyźni oddalili się z miejsca zdarzenia”.
Powyższe wskazuje, że oskarżonemuP. R.zarzucano zabójstwoR. S.w przebiegu pobicia przez grupę innych osób , wśród których był oskarżony uderzający pokrzywdzonego nożem. Obecnie sąd nie znajdując podstaw dowodowych do przypisaniaP. R.zabójstwa, uznał go za winnego udziału w bójce, której następstwem była śmierć pokrzywdzonego, powyższa analiza w sposób nie pozostawiający wątpliwości wskazuje, że czyn zarzucany oskarżonemu w a/o i przypisany w wyroku zachowują tożsamość, rozumianą jako ten sam czyn, tej samej osoby – stanowiący jedno, to samo zdarzenie historyczne.
Z tych przyczyn zarzut obrazyart. 399 k.p.k.w żadnym razie nie mógł być podzielony.
Odnośnie zarzutu z pkt 2 apelacji sąd odwoławczy zważył co następuje:
Ustalenia sądu pierwszej instancji przypisujące oskarżonemu udział w pobiciu, którego następstwem była śmierćR. S. (1)są precyzyjne, wywiedzione z przeprowadzonych w toku rozprawy dowodów z zeznań świadków obserwujących zdarzenie.
Sąd wskazuje w motywach wyroku, że ustalenia te oparł o zeznania św.S.,K.(k. 4 i 6 uzasadnienia),N.,P.(k. 6). W sposób jednoznaczny wynika z nich, że naR. S. (1)iM. W.początkowo napierało 3,4 mężczyzn, do których dołączyło kilku innych tworząc 8 -10 osobową grupę napastników zadających pokrzywdzonym uderzenia. Wśród napastników świadkowie wskazali oskarżonego,J. G.,S. K.,T. R.(vide k. 4, 9, 10, 14, 17 – uzasadnienia). Analiza zeznań wskazanych świadków jednoznacznie wskazuje, że przytoczone ustalenia znajdują pełnie oparcie w owych dowodach, a ich ocena pozostaje pod ochronąart. 7 k.p.k.Dając w/w świadkom wiarę sąd w pełni dochował reguł oceny dowodów, a swoje stanowisko należycie i przekonująco uzasadnił, dlatego nie mogły być w żadnym razie podzielone te zarzuty apelacji (pkt 2), które kwestionują ustalenia sądu w oparciu o np. zeznania osób zainteresowanych w rozstrzygnięciu spawy i zaprzeczających swemu udziałowi z zdarzeniu, bądź w ogóle kwestionujących jego zaistnienie, czy zaprzeczających posiadaniu o nim jakiejkolwiek wiedzy. Przedstawione w apelacji argumenty mające dowodzić, że oskarżonyP. R.w ogóle nie brał udziału w pobiciu muszą być uznane za dowolny, sprzeczny z ustaleniami poczynionymi w oparciu o wiarygodne dowody, pogląd skarżącego, który nie zasługiwał na podzielenie.
Podobnie trafnie uznał sąd, że oskarżony mógł przewidzieć (art. 9 § 3 k.k.) skutek z§ 3 art. 158 k.k.Niemożność ustalenia, który z uczestniczących w pobiciu skutek ten wywołał, nie dyskwalifikuje faktu, że to oskarżonyP. R.przyniósł nóż na dyskotekę, to jemu ochrona go odebrała na przechowanie; po zakończeniu dyskoteki św.G.oddał nóż oskarżonemu, bądź św.S. K. (2). Nie budzi wątpliwości, że pokrzywdzony w trakcie pobicia został ugodzony nożem, a sprawcy pobicia – w tym oskarżony – mieli świadomość posługiwania się w toku pobicia nożem, skoro w trakcie zajścia padły słowa :”dawaj ten nóż”, czy też „schowaj ten nóż” – jak to ustalił sąd. Dla bytu przestępstwa zart. 158 § 3 k.k.obojętnym jest stopień aktywności poszczególnych uczestników pobicia, wystarczy świadome połącznie działania jednego ze sprawców z działaniem innego (innych) sprawcy przeciwko pokrzywdzonemu, jeżeli z pobicia wynikną skutki z§ 3 art. 158 k.k., a skutki te uczestnik pobicia mógł przewidzieć. Nie budzi natomiast wątpliwości, że normalny, dorosły i nie dotknięty zakłóceniami czynności psychicznych człowiek może przewidzieć, że skutkiem pobicia w trakcie którego sprawy posługują się nożem może być śmierć człowieka, jako zwykłe a nie nadzwyczajne (nieprzewidywalne) następstwo takiego zachowania.
Z tych przyczyn za niezasadne uznał sąd odwoławczy również zarzuty wskazane w pkt 2 apelacji.
W konsekwencji zaskarżony wyrok należało utrzymać w mocy, orzekając nadto stosownie o kosztach sądowych za postępowanie odwoławcze.