Sąd Apelacyjny w Poznaniu
I Wydział Cywilny i Własności Intelektualnej
Sygnatura akt: I ACz 442/13
Data wyroku: 2013-04-11 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Bogdan Wysocki, Elżbieta Fijałkowska
Słowa kluczowe: Zabezpieczenie Roszczenia
Podstawa prawna: art. 730(1) kpc w zw z art. 518 kc

POSTANOWIENIE
Dnia 11 kwietnia 2013 r.
Sąd Apelacyjny w Poznaniu, Wydział I Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSA Elżbieta Fijałkowska (spr.)
Sędziowie:  SA Bogdan Wysocki
(del) SO Andrzej Adamczuk
po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2013 r. w Poznaniu
na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwaZ. L.,G. L.
przeciwkoZ. N.
o zapłatę
w przedmiocie wniosku powodów o udzielenie zabezpieczenia
na skutek zażalenia pozwanego
na postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu
z dnia 14 stycznia 2013 r., sygn. akt IC 3455/12
postanawia:

oddalić zażalenie.

SSA Bogdan Wysocki SSA Elżbieta Fijałkowska SSO/del./Andrzej Adamczuk

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy udzielił zabezpieczenia roszczenia uprawnionegoZ. L.przeciwkoZ. N.o zapłatę kwoty 80.000 zł z odsetkami, poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej w kwocie 80.000 zł na należącym do pozwanego udziale w ½ części prawa własności nieruchomości dla której Sąd Rejonowy w Gnieźnie prowadziksięgę wieczystą KW (...)(pkt 1), udzielił zabezpieczenia roszczenia uprawnionegoG. L.przeciwkoZ. N.o zapłatę kwoty 20.000 zł z odsetkami, poprzez ustanowienie hipoteki przymusowej w kwocie 20.000 zł na należącym do pozwanego udziale w ½ części prawa własności nieruchomości dla której Sąd Rejonowy w Gnieźnie prowadziksięgę wieczystą KW (...)(pkt 2).
W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że pomiędzyZ.iG. L.aZ. N.zawarta została przedwstępna umowa sprzedaży nieruchomości przez którą pozwanyZ. N.zobowiązał się nabyć od(...) sp. z o.o.z siedzibą wS.lokal mieszkalny o powierzchni użytkowej około 52,65 m2znajdujący się wS.przyul. (...), a następnie sprzedać go na rzecz powodów w terminie nie dłuższym niż 2 miesiące po dacie od jego nabycia, ale nie później niż do 30 czerwca 2006 r.
Strony ww. umowy ustaliły cenę w wysokości 102.000 zł, przy czym bezpośrednio po zawarciu umowy przedwstępnej powodowie wpłacili pozwanemu zaliczkę w wysokości 50.000 zł.
NastępnieZ. N.w dniu 14 maja 2007 r. zawarł z(...) sp. z o.o.z siedzibą wS.umowę o ustanowienie odrębnej własności lokalu oraz przeniesienie własności w celu zwolnienia z długu. W dniu 27 czerwca 2007 r. nowo powstałej nieruchomości założona została księga wieczysta o nrKW (...).
Dnia 13 czerwca 2007 r. powodowieZ.iG. L.w obecności notariuszaG. O., złożyli skierowanie doZ. N.oświadczenie – wezwanie do stawienia się u tegoż notariusza w dniu 22 czerwca 2007 r. celem zawarcia umowy przyrzeczonej.
Pozwem z dnia 25 czerwca 2007 r. powodowie wystąpili do Sądu Okręgowego w Poznaniu o nakazanie pozwanemuZ. N.złożenia oświadczenia o przeniesieniu przedmiotowego lokalu.
Sąd Okręgowy w Poznaniu nakazałZ. N.złożenie oświadczenia woli zgodnie z żądaniem pozwu. Sąd Apelacyjny oddalił wniesioną przezZ. N.apelację od orzeczenia Sądu I instancji.
W dniu 13 maja 2008 r. powodowie otrzymali od Sadu odpisksięgi wieczystej KW nr (...), z którego wynikało, że w dziale IV księgi wpisana została hipoteka umowna zwykła w kwocie 100.000 zł ustanowiona przezZ. N.na rzeczPrzedsiębiorstwa Budowlano-Usługowego (...) sp. z o.o.wS..
W dniu 15 maja 2008 r. powodowie złożyli przed notariuszemG. O.oświadczenia o nabyciu lokalu mieszkalnego położonego wS.przyul. (...).
Pozwem z dnia 21 lipca 2009 r. powodowie wystąpili do Sądu Rejonowego Szczecin – Centrum w Szczecinie o usunięcie niezgodności pomiędzy stanem prawnym nieruchomości położonej wS.przyul. (...)ujawnionym w księdze wieczystej o numerzeKW (...)prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Szczecinie, a rzeczywistym stanem prawnym tejże nieruchomości.
Wyrokiem z dnia 11 października 2010 r. Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie oddalił powództwo, a Sąd Okręgowy w Szczecinie oddalił wniesioną przez powodów apelację.
W dniu 15 maja 2012 r. powodowie wpłacili wierzycielowi hipotecznemu –Przedsiębiorstwu Budowlano-Usługowemu (...)„ sp. z o.o. wS.kwotę 100.000 zł celem zwolnienia nieruchomości lokalowej położonej wS.przyul. (...)z obciążenia hipoteką.
W ocenie Sądu wniosek powodów o udzielenie zabezpieczenia zasługuje na uwzględnienie. Powodowie uprawdopodobnili w sposób dostateczny roszczenie względem pozwanego zart. 518 k.c., które nie budzi wątpliwości w świetle dołączonych do pozwu dokumentów tj. przede wszystkim: aktu notarialnego z dnia 15 maja 2008 r. i oświadczenia o przyjęciu zapłaty oraz wyrażeniu zgody na wykreślenie hipoteki.
Powodowie również uprawdopodobnili w sposób dostateczny interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia, a mianowicie, że brak zabezpieczenia może uniemożliwić lub poważnie utrudnić wykonanie w sprawie zapadłego orzeczenia.

Zażalenie na to postanowienie złożył pozwany, zaskarżył je w całości. Pozwany zarzucał orzeczeniu naruszenieart. 7301k.p.c.poprzez nieuzasadnione i bezpodstawne przyjecie, że powodowie uprawdopodobnili swoje roszczenie oraz interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia, naruszenieart. 233 § 1 k.p.c.poprzez przekroczenie zakresu swobodnej oceny dowodów oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na jego treść. Wskazując na te zarzuty pozwany wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i oddalenie wniosku o zabezpieczenie roszczenia ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Zażalenie okazało się nieuzasadnione.
Sąd Apelacyjny podziela w całości ustalenia faktyczne i prawne, poczynione przez Sąd I instancji, czyniąc je tym samym podstawą własnego rozstrzygnięcia.
W ocenie Sądu odwoławczego twierdzenia pozwu wraz z dołączonymi do akt sprawy dokumentami w postaci min. wypisów aktów notarialnych: umowy przedwstępnej sprzedaży z dnia 22 września 2005 r. (k.17 akt), umowy o ustanowienie odrębnej własności lokali oraz przeniesienia własności w celu zwolnienia z długu z dnia 14 maja 2007 r. (k. 18 – 20 akt), ustanowienia hipoteki z dnia 4 lipca 2007 r. (k. 35 akt), oświadczenia z dnia 15 maja 2008 r. (k. 40 akt), odpisu księgi wieczystej prowadzonej przed Sądem Rejonowym w Szczecinie nr(...)(k. 21-23, 36-39), oświadczenie o przyjęciu zapłaty oraz wyrażenie zgody na wykreślenie hipoteki z dnia 15 maja 2012 r. (k. 66 akt) w sposób dostateczny uprawdopodabniają istnienie roszczenia powodów wobec pozwanego zart. 518 § 1 pkt 1 k.c.Z dokumentów tych wynika, że powodowie odpowiadali za dług pozwanego wobecPrzedsiębiorstwa Budowlano-Usługowego (...) sp. z o.o.wS.rzeczowo tj. nieruchomością położoną wS.przyul. (...). Powodowie dokonali spłaty tego długu zabezpieczonego hipoteką umowną zwykłą w kwocie 100.000 zł i w związku z tym wstąpili w miejsce wierzyciela hipotecznego. Natomiast ponoszone w zażaleniu przez pozwanego okoliczności, że powodowie zakupili od pozwanego lokal mieszkalny obciążony hipoteką, a cena za ten lokal była tak ustalona, że wierzytelność zabezpieczona hipoteką była wliczona w cenę transakcji, będą przedmiotem badania ze strony sądu rozpoznającego merytorycznie sprawę. Na etapie postępowania zabezpieczającego twierdzenia powodów oraz złożone na ich poparcie dowody są wystarczające do przyjęcia, że roszczenie ich zostało uprawdopodobnione w świetleart. 518 § 1 pkt 1 k.c.
Nie ma również wątpliwości, że powodowie uprawdopodobnili, że posiadają interes prawny w udzieleniu zabezpieczenia. Również w ocenie Sądu odwoławczego dotychczasowe zachowanie obowiązanego wywołuje u powodów uzasadniona obawę, co do tego, że ich wierzytelność nie zostanie faktycznie zaspokojona. Pozwany w zasadzie nie podjął żadnych działań zmierzających do zawarcia umowy przyrzeczonej. Przez długi okres czasu zwodził powodów, co do możliwości wywiązania się z jego zobowiązań, przy czym unikał z nimi kontaktu. Zatem brak zabezpieczenia może uniemożliwić lub poważnie utrudnić wykonanie w sprawie zapadłego orzeczenia. Natomiast sposób zabezpieczenia nie pozbawi żalącego możliwości swobodnego dysponowania nieruchomością, a także w sposób dostateczny chroni powodów w przypadku zbycia tej nieruchomości.
Wobec tego Sąd Apelacyjny na podstawieart. 385 k.p.c.w zw. zart. 397 § 2 k.p.c.oddalił zażalenie pozwanego jako bezzasadne.

SSA Bogdan Wysocki SSA Elżbieta Fijałkowska SSO/del./Andrzej Adamczuk