Sąd Apelacyjny w Lublinie
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 1107/13
Data wyroku: 2013-12-11 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Barbara Mazurkiewicz-Nowikowska, Marcjanna Górska, Małgorzata Rokicka-Radoniewicz
Słowa kluczowe: Zawieszenie, Wstrzymanie Lub Zmniejszanie Emerytury Lub Renty
Podstawa prawna: art. 103a ustawy emerytalnej

Sygn. akt III AUa 1107/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 11 grudnia 2013 r.

Sąd Apelacyjny w Lublinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący - Sędzia

SA Małgorzata Rokicka - Radoniewicz (spr.)

Sędziowie:

SA Marcjanna Górska
SA Barbara Mazurkiewicz-Nowikowska

Protokolant: stażystaK. S.

po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2013 r. w Lublinie
sprawyU. Z.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wL.
o wypłatę emerytury
na skutek apelacji wnioskodawczyniU. Z.
od wyroku Sądu Okręgowego w Lublinie
z dnia 20 sierpnia 2013 r. sygn. akt VIII U 986/13

oddala apelację.
III AUa 1107/13

UZASADNIENIE
Organ rentowy - Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wL.decyzją z dnia 14 marca 2013 roku odmówiłU. Z.uchylenia decyzji z dnia 11 października 2011 roku w części, w jakiej decyzja ta zawiesza, na podstawieart. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw(Dz. U z 2011 roku, Nr 257, poz. 1726) w związku zart. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(t.j. Dz. U. 2009, Nr 153, poz. 1227 ze zm.) wypłatę emerytury za okres od dnia 1 października 2011 roku do dnia 21 listopada 2012 roku.
Od tej decyzji odwołanie do Sądu Okręgowego w Lublinie wniosłaU. Z., domagając się jej uchylenia i wypłaty zaległej emerytury poczynając od dnia 1 października 2011 roku do dnia 21 listopada 2012 roku.
Sad Okręgowy w Lublinie wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2013 roku oddalił odwołanie. Sąd Okręgowy w Lublinie ustalił, że wnioskodawczyniU. Z.w dniu 8 grudnia 2008 roku złożyła wniosek o emeryturę, pozostając w stosunku pracy z OkręgowymSzpitalem (...)Samodzielnym Publicznym Zakładem Opieki Zdrowotnej wL.. Organ rentowy decyzją z dnia 20 stycznia 2009 roku ustalił jej prawo do emerytury od dnia 26 grudnia 2008 roku (od ukończenia wieku emerytalnego), jednocześnie zawieszając wypłatę świadczenia z uwagi na kontynuowanie zatrudnienia, ponieważ w dacie przyznania skarżącej emerytury obowiązywał (uchylony dopiero z dniem 8 stycznia 2009 roku) przepisart. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychstanowiący, iż prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego. Z dniem 8 stycznia 2009 roku przepisart. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychzostał uchylony na podstawie przepisuart. 37 ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 2008 roku o emeryturach kapitałowych(Dz. U. z 2009 roku Nr 228, poz. 1507).
W dniu 29 stycznia 2009 roku wnioskodawczyni złożyła wniosek o podjęcie wypłaty emerytury. Decyzja z dnia 17 lutego 2009 roku organ rentowy dokonał ponownego ustalenia wysokości świadczenia oraz podjął jego wypłatę od dnia 1 stycznia 2009 roku. W tym czasie wnioskodawczyni nadal pozostawała w zatrudnieniu.
Decyzją z dnia 11 października 2011 roku organ rentowy wstrzymał wypłatę emerytury wnioskodawczyni od dnia 1 października 2011 roku z uwagi na kontynuowanie przez nią zatrudnienia. Podstawą wydania tej decyzji był przepisart. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw(Dz. U. z 2010 roku, Nr 257, poz. 1726). W decyzji wskazano, że w celu podjęcia wypłaty świadczenia wnioskodawczyni winna przedłożyć w świadectwo pracy lub zaświadczenie potwierdzające fakt rozwiązania stosunku pracy.
W dniu 28 listopada 2012 roku wnioskodawczyni złożyła wniosek o wypłatę zawieszonych świadczeń emerytalnych wraz z odsetkami za zwłokę w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 roku. W odpowiedzi decyzją z dnia 20 grudnia 2012 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych podjął wypłatę emerytury wnioskodawczyni od dnia 22 listopada 2012 roku, natomiast w dniu 14 marca 2013 roku wydał zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzję i odmówił uchylenia decyzji z dnia 11 października 2011 roku w części, w jakiej decyzja ta zawiesza prawo do emeryturyU. Z.za okres od dnia 1 października 2011 roku do dnia 21 listopada 2012 roku.
Sąd Okręgowy zważył, że podstawą wydania decyzji z dnia 11 października 2011 roku w przedmiocie wstrzymania wypłaty emerytury był przepisart. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, dodany do ustawy przezart. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw(Dz. U. z 2010 roku Nr 257, poz. 1726), obowiązujący od dnia 1 stycznia 2011 roku. Przepis ten stanowi, iż prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego. Zgodnie z treściąart. 28 ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw, do emerytur przyznanych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy ustawy, o której mowa wart. 6(o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych) oraz ustawy, o której mowa w art. 18, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się, poczynając od dnia 1 października 2011 roku.
W kwestii konstytucyjności przytaczanych wyżej przepisów wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny. W wyroku z dnia 13 listopada 2012 roku (Dz. U. z 2012 roku, poz. 1285) orzekł, że przepisart. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaww związku zart. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychw zakresie, w jakim znajdują zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia 2011 roku bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą zart. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W związku z tym wyrokiem, od dnia 22 listopada 2012 roku przepisart. 103aw zw. zart. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustawutracił moc obowiązującą w stosunku do osób, które nabyły prawo do emerytur przed dniem 1 stycznia 2011 roku, bez konieczności rozwiązywania stosunku pracy. Z wyroku Trybunału wynika zatem, że ma on zastosowanie jedynie do ściśle określonej kategorii osób, co oznacza, iż niekonstytucyjność przepisów, których dotyczy, jest jedynie częściowa.
W sytuacji wnioskodawczyni wyrok Trybunału nie będzie miał zastosowania.U. Z.istotnie uzyskała prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia 2011 roku, jednakże w okresie obowiązywania przepisuart. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Przepis ten obowiązywał do dnia 7 stycznia 2009 roku i był tożsamy w treści z przepisem art. 103a wskazywanej ustawy, a wnioskodawczyni nabyła prawo do emerytury już od dnia 26 grudnia 2008 roku. Zgodnie zaś z powoływanym wyrokiem Trybunału „obowiązek rozwiązania stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą – jako warunek realizacji nabytego prawa do emerytury – nie będzie miał zastosowania do osób, które nabyły to prawo w okresie od 8 stycznia 2009 roku do dnia 31 grudnia 2010 roku”, a więc już po uchyleniuart. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a przed wejściem w życie przepisu art. 103a tej ustawy.
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 roku w sprawie K 2/12, nie wpływa na zmianę sytuacji wnioskodawczyni. Możliwość wypłaty emerytury za okres od dnia 1 października 2011 roku do dnia 21 listopada 2012 roku dotyczy wyłącznie osób, które nabyły prawo do emerytury w okresie od dnia 8 stycznia 2009 roku do dnia 31 grudnia 2010 roku. Wnioskodawczyni uprawniona do emerytury od dnia 26 grudnia 2008 roku nie należy do grona tych osób.
Od tego wyroku apelację wniosła wnioskodawczyniU. Z., zaskarżając wyrok w całości. Wyrokowi zarzucała naruszenie prawa materialnego art.6 i art.28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy i finansach publicznych oraz niektórych ustaw iart.103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychpoprzez odmowę uchylenia decyzji w przedmiocie zawieszenia prawa do emerytury za okres od 1 października 2011 roku do 21 listopada 2012 roku w sytuacji, gdy ustalenie uprawnienia do emerytury nastąpiło na mocy decyzji z dnia 20 stycznia, a nie jak błędnie przyjęto przed 8 stycznia 2009 roku oraz naruszenieart.2.21 i 32 oraz 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiejtj. zasady ochrony obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa przez wydanie rozstrzygnięcia na podstawie art.28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy i finansach publicznych oraz niektórych ustaw w związku zart.103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychbędącego niekonstytucyjnym w dniu wydania decyzji z dnia 14 marca 2013 roku.
Wnosiła o zmianę wyroku oraz poprzedzającej go decyzji i ustalenia prawa do wypłaty emerytura za okres od 1 października 2011 roku do 21 listopada 2012 roku i zasądzenia od organu rentowego kosztów procesu według norm prawem przepisanych.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd Apelacyjny nie stwierdza zarzucanego naruszenia przepisów prawa materialnego.
Wyrokiem, na który powołuje się skarżąca, Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw w związku zart. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychdodanym przez art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku w zakresie , w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 roku bez konieczności rozwiązywania stosunku pracy, jest niezgodny zart. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z treści cytowanego wyroku wynika, że zakwestionowanie wskazanych w nim przepisów prawa ma charakter ograniczony tylko do określonej kategorii osób, a zatem stwierdzenie niekonstytucyjności tych przepisów ma charakter częściowy.
Analiza przedstawionych powyżej okoliczności faktycznych wskazuje, że wnioskodawczyni, która prawo do emerytury nabyła od dnia26 grudnia 2008 roku, nie mieści się w kręgu osób, w stosunku do których Trybunał Konstytucyjny stwierdził niezgodność zKonstytucjąart. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaww związku zart. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychdodanym przezart. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku.
Jak wynika z treści wyroku Trybunału niekonstytucyjność wskazanych przepisów stwierdzona została w zakresie, w jakim znajdują zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 roku bez konieczności rozwiązania stosunku pracy. W sytuacji faktycznej zaistniałej w rozpoznawanej sprawie, wnioskodawczyni nabyła prawo do emerytury wprawdzie przed datą 1 stycznia 2011 roku, jednak w okresie obowiązywaniaart. 103 ust. 2a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Przepis ten obowiązujący do dnia 8 stycznia 2009 roku stanowił, że prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego.
Taka treść orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego została potwierdzona w jego pisemnym uzasadnieniu dotyczącym skutków wyroku, gdzie w sposób wyraźny i jednoznaczny stwierdza się, że „obowiązek rozwiązania stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą – jako warunek realizacji nabytego prawa do emerytury – nie będzie miał zastosowania do osób, które nabyły to prawo w okresie od 8 stycznia 2009 roku do 31 grudnia 2010 roku”, a więc po uchyleniu cytowanego wyżejart. 103 ust.2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a przed wejściem w życie art. 103a tej ustawy dodanego powołaną już wcześniej ustawą z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw.
Podnoszona przez wnioskodawczynię okoliczność, że decyzja o ustaleniu prawa do emerytury została wydana w dniu 20 stycznia 2009 roku, a zatem w chwili, kiedy przepisart.103ust.1a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychnie obowiązywał, nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia uprawnień wnioskodawczyni do wypłaty zawieszonego świadczenia. Istotne znaczenie ma nie data wydania decyzji, ale data nabycia uprawnień do emerytury, a więc dzień 26 grudnia 2008 roku. Decyzja z dnia 20 stycznia 2009 roku o ustaleniu prawa do emerytury, jednocześnie zawieszała wypłatę świadczenia, a wyplata ta została wznowiona dopiero po złożeniu przez wnioskodawczynię wniosku o podjęcie wypłaty.
Z tych względów i na mocyart.385 KPCSąd Apelacyjny orzekł, jak w sentencji.