Sąd Apelacyjny w Łodzi
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 692/12
Data wyroku: 2012-12-11 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Iwona Szybka, Romuald Kompanowski, Lucyna Guderska
Słowa kluczowe: Wysokość Emerytury
Podstawa prawna: art. 111 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt: III AUa 692/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 11 grudnia 2012 r.

Sąd Apelacyjny w Łodzi, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: SSA Iwona Szybka (spr.)
Sędziowie:SSA Lucyna Guderska
SSO del. Romuald Kompanowski
Protokolant: sekr. sądowy Patrycja Stasiak

po rozpoznaniu w dniu 11 grudnia 2012 r. w Łodzi
sprawyM. Z.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddziałowi wŁ.
o wysokość renty,
na skutek apelacji wnioskodawcy
od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi
z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt: VIII U 1278/11;

oddala apelację.

Sygn. akt III AUa 692/12

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 20 maja 2011 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.odmówiłM. Z.prawa do przeliczenia podstawy wymiaru renty, ponieważ ustalone wskaźniki wysokości podstawy wymiaru świadczenia okazały się niższe niż ustalony obecnie – 81,29%. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru ustalony z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat poprzedzających rok, w którym po raz pierwszy zgłoszono wniosek o świadczenie ( 1977-1986) wyniósł 80,91%, z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat poprzedzających rok, w którym zgłoszono wniosek o ponowne ustalenie świadczenie ( 1991-2000) wyniósł 19,14%, a z 20 najkorzystniejszych lat wybranych z całego okresu ubezpieczenia ( 1974-1994) wyniósł 66,25%.

Odwołanie od tej decyzji wniósłM. Z.domagając się uwzględnienia minimalnych wynagrodzeń w miejsce zerowych oraz ustalenia świadczenia przy zastosowaniu kwoty bazowej obowiązującej od 1 marca 2010 r.

Zaskarżonym wyrokiem z dnia 29 lutego 2012 roku Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi oddalił odwołanie.
Powyższe orzeczenie poprzedziły następujące ustalenia faktyczne:
WnioskodawcaM. Z.urodził się(...)r. Jest uprawniony do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy przyznanej na stałe. Świadczenie rentowe zostało przyznane decyzją z dnia 6 lutego 1988 r. od dnia 1 grudnia 1987 r. Podstawę wymiaru świadczenia obliczono w oparciu o wynagrodzenie z 12 miesięcy od grudnia 1986 r. do listopada 1987 r. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru obliczony z w/w okresu wyniósł 81,29%. W dniu 28 grudnia 2010 r.M. Z.wniósł o przeliczenie wysokości świadczenia z uwzględnieniem wynagrodzeń minimalnych w j.g.u. Decyzją z dnia 20 maja 2011 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych I Oddział wŁ.odmówiłM. Z.prawa do przeliczenia podstawy wymiaru emerytury. Wskaźnik wysokości podstawy wymiaru z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym po raz pierwszy zgłoszono wniosek o przyznanie prawa do renty, tj. z lat 1977-1986 wyniósł 80,91%; z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przeliczenie renty, tj. z lat 1991 - 2000 wyniósł 19,14%, a z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia przypadających przed rokiem złożenia wniosku o przeliczenie świadczenia, tj. z lat 1974-1987, 1989-1994 wyniósł 66,25%. Wnioskodawca nie udokumentował wynagrodzeń w okresach od 4 maja 1992 r. do 8 maja 1992 r. (okres zatrudnienia wfirmie (...)), od 1 lipca 1994 r. do 30 lipca 1994 r. (zatrudnienie wfirmie (...)). Za okresy te organ rentowy przyjął do wyliczenia wynagrodzenia minimalne w j.g.u.
W tak ustalonym stanie faktycznym sprawy Sąd Okręgowy, wskazując na treść art.art. 15 art. 111 i 114 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz§ 20 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno - rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń, uznał odwołanie za nieuzasadnione. W ocenie Sądu Okręgowego dotychczas przyjęty wskaźnik wysokości podstawy wymiaru 81,29% jest najbardziej korzystny dlaM. Z., a zatem nie ma podstaw dla przeliczenia świadczenia rentowego w trybie art. 111 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Odnosząc się do kwoty bazowej, Sąd pierwszej instancji stwierdził, że kwota ta ulegała zmianie w wyniku waloryzacji części socjalnej, pozostając w wysokości z daty przyznania. Natomiast art. 111 nie przewiduje w przedmiotowym przypadku możliwości przyjęcia kwoty bazowej obowiązującej w 2011 r. Ponadto w ocenie Sądu wnioskodawca nie przedstawił żadnych nowych dowodów.

Powyższy wyrok zaskarżył apelacjąM. Z.wnosząc o jego zmianę „poprzez ponowne dobre i sumienne obliczenie podstawy wymiaru emerytury-renty i wybranie całościowy ogólny wskaźnik podstawy wymiaru jak najbardziej korzystny”. W uzasadnieniu apelacji ubezpieczony wskazał na nieuwzględnienie przy wyliczeniu świadczenia wynagrodzenia otrzymywanego z okresów zatrudnienia wfirmie (...)w okresach od 4 maja 1992 r. do 8 maja 1992 r., wfirmie (...)od 1 lipca 1994 r. do 30 lipca 1994 r. oraz doliczenia do okresów składkowych okresu pracy współce cywilnej (...)przypadającego na lata 1992 -1993, a także przyjęcia kwoty bazowej z 1 marca 2010 roku.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Apelacja jest bezzasadna i podlega oddaleniu.
W niniejszej sprawie w sporze jest decyzja ZUS z dnia 20 maja 2011 roku, którą to decyzją organ rentowy odmówił wnioskodawcy prawa do przeliczenia renty z tytułu niezdolności do pracy, ponieważ wwpw ustalony dotychczas jest najwyższy.
W ocenie Sądu Apelacyjnego Sąd pierwszej instancji poczynił w sprawie pełne i prawidłowe ustalenia faktyczne oraz wyprowadził prawidłowe wnioski oparte na właściwe zastosowanym prawie materialnym. Tym samym zdaniem Sądu drugiej instancji uwzględnienie żądania wnioskodawcy o przeliczenie świadczenia nie jest możliwe, gdyż nie wykazał on konkretnych okoliczności, które miałyby stanowić podstawę do przeliczenia renty.
Zgodnie z art. 111 ust 1 ustawy z 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, od podstawy wymiaru ustalonej w myśl art. 15, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego:
1)z liczby kolejnych lat kalendarzowych i w okresie wskazanym do ustalenia poprzedniej podstawy wymiaru świadczenia,
2)z kolejnych 10 lat kalendarzowych wybranych z 20 lat kalendarzowych, poprzedzających bezpośrednio rok kalendarzowy, w którym zgłoszono wniosek o przyznanie emerytury lub renty albo o ponowne ustalenie emerytury lub renty, z uwzględnieniem art. 176,
3)z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu podlegania ubezpieczeniu, przypadających przed rokiem zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie emerytury lub renty,
- a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego.
W związku z powyższym warunkiem ponownego przeliczenia świadczenia jest wykazanie wyższego(...)w porównaniu do obliczonego poprzednio, tj. przy pierwotnym ustaleniu wysokości emerytury lub renty. Tymczasem z zaskarżonej decyzji ZUS wynika, iż organ rentowy próbował dokonać przeliczenia świadczenia ubezpieczonego przy uwzględnieniu różnych wariantów. Jednakże wskaźnik wysokości podstawy wymiaru obliczony z 10-lecia przypadającego zarówno z ostatnich 20 lat kalendarzowych poprzedzających bezpośrednio rok, w którym złożono wniosek o przyznanie renty albo wniosek o jej przeliczenie, czy także z 20 lat kalendarzowych wybranych z całego okresu ubezpieczenia przypadającego przed rokiem zgłoszenia wniosku o przeliczenie świadczenia, okazał się niższy od dotychczas przyjętego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru wynoszącego 81,29 %. Mając powyższe na uwadze słusznie uznał Sąd Okręgowy, że zaskarżona decyzja ZUS jest prawidłowa, bowiem brak jest przesłanek do przeliczenia wnioskodawcy renty z tytułu niezdolności do pracy na podstawie art. 111 w/w ustawy.

Zauważenia wymaga, iż ubezpieczony kwestionuje prawidłowość ustalenia przez ZUS stażu pracy, a odnosi ten zarzut konkretnie do zatrudnienia na umowę zlecenia współce cywilnej (...), wW., wA.P.i wPiekarni (...). Tymczasem jak wynika z akt rentowych ZUS, w aktach tych ( k. 354-357) znajduje się odpis prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 23 czerwca 2005 roku, wydany w sprawie III AUa 1756/04 wraz z uzasadnieniem, z którego wynika, że już wówczas Sąd Apelacyjny orzekł, że nie ma podstaw do uwzględnienia okresów pracy ubezpieczonego na podstawie umów zlecenia współce cywilnej (...)w okresie od 20 sierpnia 1992 r. do 31 sierpnia 1992 r., od 5 września 1992 r. do 30 września 1992 r., od 5 października 1992 r. do 29 października 1992 r., od 4 listopada 1992 r. do 28 listopada 1992 r., od 4 grudnia 1992 r. do 28 grudnia 1992 r., od 3 stycznia 1993 r. do 28 stycznia 1993 r. oraz okresu pracy wPiekarni (...)od 1 do 19 sierpnia 1992 r., bowiem w tych okresach wnioskodawca nie został zgłoszony do ubezpieczenia co jest zgodne z ustawą z dnia 19 grudnia 1975 r. o ubezpieczeniu społecznym osób wykonujących pracę na podstawie umów zlecenia lub umowy agencyjnej ubezpieczenia, z której wynika, że ubezpieczenie nie obejmuje osób, które zawarły umowę, jeśli osoby te mają ustalone prawo do emerytury lub renty, chyba że zgłoszą wniosek o objęcie ubezpieczeniem. W tym zakresie wnioskodawca nie przedstawił żadnych nowych dowodów, które prawomocne ustalenie Sądu Apelacyjnego mogłyby wzruszyć. Oznacza to, że Sąd Apelacyjny jest związany tym prawomocnym ustaleniem.
Ponadto z akt rentowych ZUS wynika, że organ rentowy zaliczył do okresów składkowych i nieskładkowych okres pracy wfirmie (...)od 4 maja 1992 r. do 8 maja 1992 r. oraz okres pracy wfirmie (...)od 1 lipca 1994 r. do 30 lipca 1994 r. W okresach tych ZUS przyjął, wbrew stanowisku wnioskodawcy, nie zarobki zerowe, a minimalne wynagrodzenie w jgu. Zarobki te pozostają jednak bez wpływu na wysokość świadczenia, a to dlatego, że ich uwzględnienie nie spowoduje ustalenia wwpw powyżej 81,29%. Wyjaśnić należy bowiem, że wynagrodzenia z lat 1992-1994 mogą być przyjęte do wyliczenia wwpw tylko w przypadku wyliczania wskaźnika z 10 lat z okresu 1991-2000 oraz z 20 najkorzystniejszych lat. W pierwszym przypadku wwpw wyniósł 19,41%, a w drugim 66,25%. Przyjęcie zatem nawet bardzo wysokiego ( hipotetycznego) wynagrodzenia w latach 1992 - 1994 odpowiadającego nawet średniej krajowej, nie doprowadzi do zmiany tych wskaźników na wyższe niż dotychczasowy 81,29%.
Brak jest także podstaw do przeliczenia wnioskodawcy świadczenia rentowego z uwzględnieniem nowej kwoty bazowej na podstawie art. 111 w/w ustawy bowiem przepis ten nie przewiduje możliwości przyjęcia kwoty bazowej obowiązującej w marcu 2011 roku. Przepis ten w ust 2 wyraźnie wskazuje, że wskaźnik wysokości podstawy wymiaru, obliczony na zasadach określonych w art. 15, mnoży się przez kwotę bazową ostatnio przyjętą do obliczenia świadczenia, a nie przez kwotę bazową z daty złożenia wniosku o przeliczenie świadczenia. Nawet zatem, gdyby wnioskodawca miał prawo do przeliczenia renty przy zastosowaniu nowego wyższego wwpw, to i tak całe świadczenie obliczone by zostało od dotychczas stosowanej kwoty bazowej. Wyjaśnić przy tym należy, że przeliczenie świadczenia w oparciu o nową kwotę bazową może nastąpić tylko wówczas, gdy spełnione są przesłanki z art. 110 ust 1 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Art. 110 ust. 1 stanowi, że wysokość emerytury lub renty oblicza się ponownie od podstawy wymiaru ustalonej w sposób określony w art. 15, z uwzględnieniem ust. 3, jeżeli do jej obliczenia wskazano podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie społeczne lub ubezpieczenia emerytalne i rentowe na podstawie przepisów prawa polskiego przypadającą w całości lub w części po przyznaniu świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wymiaru jest wyższy od poprzednio obliczonego. Ust. 2 stanowi, że warunek posiadania wyższego wskaźnika wysokości podstawy wymiaru nie jest wymagany od emeryta lub rencisty, który od dnia ustalenia prawa do świadczenia do dnia zgłoszenia wniosku o ponowne ustalenie świadczenia, w myśl ust. 1, nie pobrał świadczenia wskutek zawieszenia prawa do emerytury lub renty lub okres wymagany do ustalenia podstawy przypada w całości po przyznaniu prawa do świadczenia, a wskaźnik wysokości podstawy wynosi co najmniej 130%. Niesporne jest, że do wnioskodawcy przepis art. 110 nie ma zastosowania.
Reasumując stwierdzić należy, że wnioskodawca nie może mieć przeliczonej renty, bo wwpw wyliczony z innych lat jest niższy niż dotychczas wyliczony. Nawet przy przyjęciu, że w roku 1992, 1993 i 1994, wnioskodawca uzyskał wynagrodzenie w wysokości średniej krajowej, to i tak fakt ten nie wpłynie na podwyższenie wwpw z 19,41 % albo z 66,25% do powyżej 81,29%.

Kierując się wskazaną argumentacją, nie znajdując podstaw do uwzględnienia apelacji, Sąd Apelacyjny, na podstawieart. 385 k.p.c.orzekł jak w sentencji.