Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 406/13
Data wyroku: 2013-07-16 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Agnieszka Leżańska
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z FUS ( tekst jedn. Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227)

Sygn. akt VU 406/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 16 lipca 2013 roku

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:
Przewodniczący SSO Agnieszka Leżańska
Protokolant Cezary Jarocki

po rozpoznaniu w dniu 04 lipca 2013 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie

sprawy z wnioskuI. P.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.M..

o prawo do emerytury

na skutek odwołaniaI. P.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.M..
z dnia 20 lutego 2013r. sygn.(...)

      zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznaje ubezpieczonemuI. P.prawo do emerytury od dnia(...)

Sygn. akt VU 406/13

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 20 lutego 2013 roku, Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.M.. odmówił wnioskodawcyI. P.prawa do emerytury.
Od decyzji powyższej wnioskodawca odwołał się w dniu 11 marca 2013 roku, wnosząc o przyznanie żądanego prawa z uwagi na fakt, iż w okresie od 11 maja 1974 roku do 25 września 1990 roku pracował w warunkach szczególnych tj. jako upalacz (wycinacz) acetylenowo-tlenowy w pionie produkcji maszynowej.
ZUS wnosił o oddalenie odwołania.

Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:

I. P., urodzony w dniu(...), złożył w dniu 18 stycznia 2013 roku wniosek o przyznanie emerytury(dowód: wniosek o emeryturę k. 1-5 w aktach ZUS).
Na dzień 1 stycznia 1999 roku skarżący udowodnił staż pracy wynoszący ponad 25 lat. Oddział rentowy nie uwzględnił jakiegokolwiek okresu wykonywania pracy w warunkach szczególnych, odmawiając zaliczenia okresu zatrudnienia wnioskodawcy w okresie od 11 maja 1974 roku do 25 września 1990 roku wFabryce (...) S.A.wP. T.( dowód: odpowiedź ZUS na odwołanie wnioskodawcy k.4-5 akt sprawy.)
Wnioskodawca nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego. Na dzień złożenia wniosku o emeryturę miał rozwiązany stosunek pracy(okoliczności niesporne).
W okresie od 1 września 1967 roku do 20 grudnia 2000 rokuI. P.był zatrudniony w(...) S.A.W okresie od 1 września 1967 roku wnioskodawca był uczniem Zasadniczej Szkoły Zawodowej przy(...)w zawodzie ślusarz, następnie od 1lipca 1970 do 10 maja 1974 roku pracował jako ślusarz,a od 11 maja 1974 roku do 25 września 1990 roku jako upalacz.Przez cały okres zatrudnienia na stanowisku upalacza tj. w okresie od 11 maja 1974 roku do 25 września 1990 roku wnioskodawcaI. P.pracował w bardzo trudnych warunkach tj: w dużym zadymieniu, zapyleniu, hałasie i wysokiej temperaturze, stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace polegające na upalaniu i wycinaniu blach. Jako upalacz wnioskodawca przepalał i fazował palnikami ręcznymi i półautomatami acetylenowo-tlenowymi blachy stanowiące elementy konstrukcyjne obudów kopalnianych. Innych czynności wnioskodawca w tym czasie nie wykonywał.
Zaraz po przyjściu na Wydział Przygotowawczy tj. w 1974 roku wnioskodawca przeszedł szkolenie stanowiskowe na stanowisko upalacz, które w tamtym czasie było wystarczające do podjęcia pracy na tym stanowisku. Natomiast specjalistyczny kurs przepalaczy tlenem wnioskodawca odbył w okresie od 1 marca 1983 roku do 25 marca 1983 roku(dowód: zeznaniaI. P.k.26 nagranie k.27 00:22:49-00:26:02 w zw. z k.11 i 12 00:00:56-00:04:25 ,zeznania świadków:Z. Z.k.25 oraz nagranie k.26 ):03:53 – 00:14:14 orazS. F.k.25 oraz nagranie k.26 00:14:38-00:19:16świadectwo pracy, zaświadczenie o ukończeniu kursu w aktach osobowych wnioskodawcy).
W karcie korespondencyjnej nr(...)z dnia 27 października 2000 roku, dotyczącej spornego okresu podano, że wnioskodawca przez cały okres od 11 maja 1974 roku do 25 września 1990 roku wnioskodawcaI. P.pracował w warunkach szczególnych na stanowisku: upalacz, wykonując prace upalania ręcznego blach( dowód: karta korespondencyjna z dnia 27 października 2000 roku w aktach osobowych wnioskodawcy).
W angażach pracodawca zapisał, iż wnioskodawca wykonywał prace na stanowisku ślusarz- upalacz Angaże te nie odzwierciedlały pracy, jaką faktycznie wnioskodawca wykonywał w tym okresach. Wnioskodawca pracował wówczas faktycznie jako upalacz(dowód: zeznaniaI. P.k.26 nagranie k.27 00:22:49-00:26:02 w zw. z k.11 i 12 00:00:56-00:04:25 ,zeznania świadków:Z. Z.k.25 oraz nagranie k.26 )):03:53 – 00:14:14 orazS. F.k.25 oraz nagranie k.26 00:14:38-00:19:16świadectwo pracy, angaże w aktach osobowych wnioskodawcy).
Fabryka (...) S.A.wP. T.w dniu 20 grudnia 2000 roku wystawiła wnioskodawcy świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych, w którym wskazała, że w okresie od 11 maja 1974 roku do 25 września 1990 roku stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace ślusarza- upalacza (Dział XIV, poz. 12 pkt 13 wykazu stanowiącego załącznik Nr 1 do zarządzenia Nr 17 Ministra Górnictwa i Energetyki z dnia 12 sierpnia 1983 roku na stanowisku upalacz w pionie produkcji maszynowej, w sprawie określenia stanowisk pracy w resorcie górnictwa i energetyki, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach. W okresach wskazanych w świadectwie wykonywania pracy w warunkach szczególnych stanowiska wnioskodawcy określano jako ślusarz, ślusarz-upalacz, ślusarz- rehabilitant(dowód: świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych w aktach osobowych wnioskodawcy).
Przy zaliczeniu do pracy w warunkach szczególnych spornego okresu, o zaliczenie którego wnosi wnioskodawca tj. okresu od 11maja 1974 roku do 25 września 1990 roku , staż pracy wnioskodawcy w takich warunkach wynosi łącznie więcej niż 15 lat(okoliczność niesporna.).

Sąd Okręgowy zważył i ocenił, co następuje:
odwołanie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treściąart. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn. Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 roku, będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony wart. 27 pkt 1(tj. poniżej 65 lat dla mężczyzn). Ustęp 4 art. 32 stanowi zaś, że wiek emerytalny, o którym mowa wust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych.
Stosownie do art. 184 ust. 1 wskazanej wyżej ustawy ubezpieczonym urodzonym po dniu 31 grudnia 1948 roku przysługuje emerytura po osiągnięciu wieku przewidzianego w art. 32, 33, 39 i 40, jeżeli w dniu wejścia w życie ustawy (tj. w dniu 1 stycznia 1999 roku) osiągnęli:

1
okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymaganym w przepisach dotychczasowych do nabycia prawa do emerytury w wieku niższym niż 60 lat - dla kobiet i 65 lat - dla mężczyzn oraz

2
okres składkowy i nieskładkowy, o którym mowa w art. 27.

Emerytura, o której mowa w ust. 1, przysługuje pod warunkiem nieprzystąpienia do otwartego funduszu emerytalnego albo złożenia wniosku o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w otwartym funduszu emerytalnym, za pośrednictwem Zakładu, na dochody budżetu państwa oraz rozwiązania stosunku pracy - w przypadku ubezpieczonego będącego pracownikiem (ust. 2).
W świetle powyższych regulacji żądanie wnioskodawcy należało zatem rozpoznać w aspekcie przepisówrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz. 43 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Z treści § 4 tego rozporządzenia wynika, iż pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w Wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki:

1
osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn,

2
ma wymagany okres zatrudnienia, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Ten „wymagany okres zatrudnienia" to okres wynoszący 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn, liczony łącznie z okresami równorzędnymi i zaliczalnymi do okresów zatrudnienia (§ 3 rozporządzenia), natomiast pracą w warunkach szczególnych jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do tegoż aktu (§ 1 i § 2 rozporządzenia).
Okresy pracy w warunkach szczególnych, stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia, lub w świadectwie pracy. Brak takiego świadectwa nie wyklucza jednak dokonania ustalenia zatrudnienia w warunkach szczególnych innymi środkami dowodowymi w toku postępowania sądowego. Stanowisko takie wielokrotnie zajmował również Sąd Najwyższy, który między innymi w wyroku z dnia 2 lutego 1996 roku, II URN 3/95, OSNAP 1996/16/239 stwierdził, że w postępowaniu przed sądami pracy i ubezpieczeń społecznych okoliczności mające wpływ na prawo do świadczeń lub ich wysokości mogą być udowadniane wszelkimi środkami dowodowymi, przewidzianymi wkodeksie postępowania cywilnego. Ograniczenia dowodowe zawarte wrozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie postępowania o świadczenia emerytalno-rentowe i zasad wypłaty tych świadczeń(Dz. U. Nr 10, poz. 49 ze zm.) dotyczą wyłącznie postępowania przed tymi organami.
Spór pomiędzy stronami, w związku z zarzutami podniesionymi przez wnioskodawcę w odwołaniu, ograniczał się do faktu, czy ma on wymagany 15-letni okres zatrudnienia w szczególnych warunkach. Spełnienie pozostałych przesłanek nie było przedmiotem sporu, a jednocześnie nie budzi żadnych wątpliwości - wnioskodawca ma wymagany okres zatrudnienia, to jest 25 lat, w dniu 17 lutego 2013 roku ukończył 60 lat, nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego i na dzień złożenia wniosku o emeryturę miał rozwiązany stosunek pracy.
Dokonując ustaleń w zakresie rodzaju prac wykonywanych przez wnioskodawcę w okresachod 11 maja 1974 roku do 25 września 1990 roku- Sąd oparł się na zeznaniach świadkówZ. Z.orazS. F.oraz na zeznaniach samego wnioskodawcy.
Zeznania te zasługują na wiarę, gdyż są spójne, logiczne i wzajemnie się uzupełniają. Świadkowie pracowali z wnioskodawcą w(...) S.A., na tym samym wydziale przygotowawczym M-41 (początkowo M-31) w spornym okresie i opisali w sposób wyczerpujący zakres jego obowiązków. Organ rentowy nie przedstawił zaś w toku postępowania żadnych dowodów, które pozwoliłyby na podważenie ich wiarygodności.
Z zeznań tych wynika, jakie konkretnie prace wnioskodawca wykonywał w spornym okresie i w jakim wymiarze czasu pracy pracował. Będąc zatrudnionym we wskazanym zakładzie pracy wnioskodawca pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracyjako upalacz i wykonywał prace związane z wycinaniem gazowym. Wnioskodawca przepalał i fazował palnikami ręcznymi i półautomatami acetylenowo-tlenowymi blachy stanowiące elementy konstrukcyjne. Innych czynności wnioskodawca w spornym okresie nie wykonywał.
Sąd uznał za niewiarygodne dowody w postaci angaży zawartych w aktach osobowych wnioskodawcy, albowiem nie odzwierciedlały one pracy, jaką faktycznie wnioskodawca w spornych okresach oraz we wspomnianej wcześniej karcie korespondencyjnej z dnia 27 października 2000 roku.
Dodać należy, iż(...)wystawiła wnioskodawcy świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych, w którym wskazała, że w pracował on w takich warunkach w okresie od 11 maja 1974 roku do 25 września 1990 roku na stanowisku upalacza, mimo że w świadectwie wykonywania pracy w warunkach szczególnych określono, że w okresie tym wykonywał pracę ślusarza-upalacza. Powyższe świadczy jednoznacznie o tym, że dokumentacja wystawiona wnioskodawcy przez(...) S.A.nie zawsze odzwierciedlała pracę, jaką wnioskodawca rzeczywiście wykonywał. Okoliczność ta przemawia dodatkowo za wiarygodnością zeznań świadków i wnioskodawcy.
W świetle zeznań wnioskodawcy i świadków należało zatem uznać, że wystawione wnioskodawcy angaże dotyczące spornych okresach zatrudnienia, w których wskazano, że pracował na stanowiskach, ślusarza, ślusarz-rehabilitanta - nie odzwierciedlały pracy, jaką faktycznie wykonywał.
Dla oceny, czy pracownik pracował w szczególnych warunkach, nie ma istotnego znaczenia nazwa zajmowanego przez niego stanowiska, tylko rodzaj powierzonej mu pracy (rzeczywiście wykonywanych zadań pracowniczych)(vide: wyrok S.N zdania 24marca 2009 roku sygn.I PK 194/2008)
Mając na uwadze treść złożonych zeznań nie powinno budzić żadnych wątpliwości, że wnioskodawca wykonywał w spornych okresach zatrudnienia stale i w pełnym wymiarze czasu pracy prace wymienione wWykazie A Dziale XIV, poz. 12do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub szczegółem charakterze,tj. prace przy wycinaniu gazowym.Praca jaka wnioskodawca wykonywał w spornym okresie była pracą wykonywaną w pełnym wymiarze, w systemie akordowym , w wysokich temperaturach, bardzo dużym hałasie, zapyleniu i zadymieniu.
Z bezspornych ustaleń Sądu wynika, że w wnioskodawca w takich warunkach pracował przez okres ten wynosi więcej niż 15 lat.
Bez wpływu na powyższe pozostaje okoliczność, iż specjalistyczny kurs przepalaczy tlenem wnioskodawca odbył dopiero w okresie od 1marca 1983 roku do 25 marca 1983 roku 1983 roku. Jak wynika bowiem z zeznań zarówno świadków jak i wnioskodawcy uprawnienia do wykonywania pracy na stanowisku upalacza acetylenowo-tlenowego wnioskodawca uzyskał zaraz po rozpoczęciu pracy na tym stanowisku tj. w 1974 roku. Wówczas przeszedł szkolenie stanowiskowe, które w tamtym czasie było wystarczające do podjęcia pracy na tym stanowisku.
W związku z tym, że wykazany przez wnioskodawcę okres pracy w warunkach szczególnych wynosi więcej niż 15 lat, stwierdzić należało, iż spełnia on wszystkie wymagane prawem warunki do uzyskania prawa do emerytury zgodnie zart. 32 ust. 1w zw. zart. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Z tych też względów, Sąd Okręgowy - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.orzekł jak w sentencji.