Sąd Apelacyjny w Krakowie
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 364/13
Data wyroku: 2013-10-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Wiśniewska, Halina Gajdzińska, Mariusz Musiał

Sygn. akt III AUa 364/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 października 2013 r.

Sąd Apelacyjny w Krakowie Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Grażyna Wiśniewska

Sędziowie:

SSA Halina Gajdzińska
SSO del. Mariusz Musiał (spr.)

Protokolant:

st.sekr.sądowy Monika Ziarko

po rozpoznaniu w dniu 17 października 2013 r. w Krakowie
sprawy z wnioskuA. G. (1)
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wK.
o emeryturę
na skutek apelacji organu rentowego Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wK.
od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach Wydziału V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
z dnia 4 lutego 2013 r. sygn. akt V U 1273/12

oddala apelację.

III AUa 364/13

UZASADNIENIE
wyroku z dnia 17 października 2013 r.

Decyzją z dnia 28września 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wK.odmówiłA. G. (2)prawa do emerytury, w uzasadnieniu podnosząc że wnioskodawca nie ma wymaganego okresu co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach - a tylko 11 lat, 11 miesięcy i 1 dzień.
W odwołaniu od tej decyzjiA. G. (1)domagał się jej zmiany i przyznania wcześniejszej emerytury.
Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie argumentując, że nie zaliczył wnioskodawcy okresu zatrudnieniaHucie (...)wB.wobec nie wskazania we świadectwie pracy w szczególnych warunkach zarządzenia resortowego, któremu ten zakład podlegał, jak również nie uznał okresu pracy wPrzedsiębiorstwie (...), albowiem nie jest ono następcą prawnym Przedsiębiorstwa(...)i nie jest upoważnione do wystawiania dokumentów potwierdzających zatrudnienie.
Sąd Okręgowy w Kielcach Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 4 lutego 2013 r. sygn. akt YU 1273/ 12 zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wK.i przyznałA. G. (2)emeryturę od dnia 2 sierpnia 2012 r.
Sąd Okręgowy ustalił, że wnioskodawcaurodzony w dniu (...)udowodnił łączny okres ubezpieczenia 23 lata, 10 miesięcy i 28 dni, w tym ponad 15 lat okresu pracy w warunkach szczególnych, udowodnionych przed dniem 31 grudnia 1998 r. Wnioskodawca w okresie od 8 listopada 1973 r. do 29 czerwca 1974 r. pracował wHucie (...)wB.stale i w pełnym wymiarze czasu na stanowisku operatora suwnicy. Zakład pracy w dniu 13 lutego 2001 r. wystawił wnioskodawcy świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach, w którym potwierdził powyższy okres zatrudnienia wraz z powołaniem się na dział I, poz. 14 Wykazu B załącznika doRozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze/ D.U. Nr 8, poz.43/. W okresie od 16 października 1990 r. do 4 stycznia 1994 r. wnioskodawca był zatrudniony w Przedsiębiorstwie(...)wM., zajmującym się produkcją cementu na stanowisku ślusarza utrzymania ruchu w pełnym wymiarze czasu pracy. Pracę tę wykonywał stale dokonując remontów maszyn młyna węgla i przenośników węglowych oraz obsługiwał te urządzenia. Od 5 stycznia 1994 r. do 19 grudnia 2001 r. zatrudniony był na takim samym stanowisku pracy wuJ. S.prowadzącegoPrzedsiębiorstwo (...)wM., obsługując te same, co poprzednio maszyny. Odwołujący nie przystąpił do OFE.
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy opierając się na przepisachustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a konkretnieart. 184 ust. 1w związku zart. 32, 33, 39 i 40uznał, że odwołanie jest zasadne. Wnioskodawca wykazał bowiem co najmniej 15-letni okres pracy w warunkach szczególnych W ocenie Sądu I instancji spór dotyczył tego, czy praca wykonywana przez wnioskodawcę w okresie od 8 listopadal973 r. do 29 czerwca 1974 r. wHucie (...)wB.na stanowisku operatora suwnicy oraz wykonywana w okresie od 16 października 1990 r. do 4 stycznia 1994 r. w(...)wM.oraz w okresie od 5 stycznial994 do 31 grudnia 1998r. w Przedsiębiorstwie(...)wM.na stanowisku ślusarza utrzymania ruchu była pracą w szczególnych warunkach uprawniającą do obniżenia wieku emerytalnego. Odnośnie pierwszego z tych okresów Sąd Okręgowy uznał, że praca operatora suwnicy, jaką wykonywał wnioskodawca, została wymieniona w wykazie A, dział III, poz. 86 stanowiącym załącznik do rozporządzenia RM z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego i wzrostu emerytur i rent inwalidzkich pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, ujętą jako prace hutnictwie i przemyśle metalowym polegające na obsłudze suwnic.
Odnośnie drugiego okresu zatrudnienia, to jest na stanowisku ślusarza utrzymania ruchu, okres ten nie budzi wątpliwości w świetle zeznań przesłuchanych świadków, którzy zgodnie i konsekwentnie opisali charakter pracy wnioskodawcy na tym stanowisku. Stanowisko to wymienione jest w wykazie A, dział XIV poz. 25 jako bieżąca konserwacja agregatów i urządzeń oraz prace budowlano- montażowe i budowlano- remontowe na oddziałach będących w ruchu, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie. W tym wypadku takimi pracami są prace określone w dziale V, poz. 14 - prace przy produkcji cementu.
Sąd I instancji podkreślił, że doliczenie powyższych okresów zatrudnienia w szczególnych warunkach do okresów uznanych przez organ rentowy: 11 lat, 11 miesięcy i 28 dni spełnia warunek przepracowania co najmniej 15 lat pracy w tych warunkach.
Apelację od tego wyroku złożył organ emerytalny, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego polegające w szczególności na naruszeniu art. 184 w związku zart.10 ust. 3 i art. 129 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych/ D. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353 ze zm. / i wskazując na powyższe zarzuty wnosił o zmianę powyższego wyroku i oddalenie odwołania.
W rozwinięciu zarzutów apelacyjnych organ emerytalny podniósł, że Sąd Okręgowy oparł swe rozstrzygniecie na ustaleniach dotyczących stażu pracy w warunkach szczególnych a pominął zupełnie okoliczność, że odwołujący nie legitymuje się wymaganym ogólnym stażem ubezpieczeniowym, wykazał bowiem jedynie 23 lata, 10 miesięcy i 28 dni okresów składkowych i nieskładlcowych. W świetle powyższego zdaniem organu , odwołujący nie spełnił wszystkich przesłanek do nabycia emerytury w obniżonym wieku emerytalnym zawartych w art. 184 ustawy emerytalnej.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja jest bezzasadna, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia wyroku Sądu I instancji.
Sąd Apelacyjny w pełni podziela wywody prawne Sądu I instancji uzasadniające spełnienie przez wnioskodawcę przesłanek do przyznania mu prawa do emerytury i wskazane podstawy prawne rozstrzygnięcia.
Sąd Okręgowy błędnie jednak ustalił, że odwołujący wykazał się ogólnym stażem ubezpieczeniowym wynoszącym 23 lata, 10 miesięcy i 28 dni. Gdyby tak w istocie było, to należałoby przyznać rację stronie apelującej i uznać, że wnioskodawca nie legitymuje się wymaganymi okresami składkowymi i nieskładkowymi w wymiarze co najmniej 25 lat.
Jak wynika z treści prawomocnej decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wK.z dnia 27 listopada 2006 r. o ustaleniu kapitału początkowego dla wnioskodawcy / k.89 akt ZUS Oddział wK./, ustalono dla niego 27 lat, 1 miesiąc i 17 dni okresów składkowych na dzień 1 stycznia 1999 r. Natomiast w zaskarżonej decyzji organ rentowy błędnie nie tylko nie uwzględnił do okresu pracy w szczególnych warunkach, okresu zatrudnienia odwołującego wPrzedsiębiorstwie (...)od 5 stycznia 1994r. do 31 grudnia 1998 r., ale również bezpodstawnie nie zaliczył go do ogólnego stażu ubezpieczeniowego jako okresu składkowego. Okoliczność ta uszła także uwadze Sądu I instancji. Wynika ona jednak w sposób niewątpliwy z dowodów przeprowadzonych przez ten Sąd, a mianowicie z zeznań świadków:Z. M.(k. 18v-19),A. R.( k. 19-19v) iJ. S.(k. 30v-31v), jak również z treści dokumentów postaci umowy o pracę z dnia 16 października 1990 r. zawartej pomiędzy odwołującym się(...)Spółką z o.o. wM.na czas nieokreślony, z list płac oraz kontrolki dniówek, złożonych w postępowaniu odwoławczym. Dowody te, nie kwestionowane przez organ rentowy, są ze sobą zgodne i wzajemnie uzupełniają się. Nie zachodzą zatem żadne podstawy do odmowy im wiary. Dlatego też sporny okres zatrudnienia przypadający od dnia 5 stycznia 1994r. do dnia 31 grudnia 1998 r. powinien zostać zaliczony do łącznego stażu pracy wnioskodawcy. W takiej zaś sytuacji jego łączny okres składkowy i nieskładkowy na dzień 1 stycznia 1999 r. jest dłuższy niż wymagane co najmniej 25 lat.
W myślart. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., będącym pracownikami, o których mowa w ust. 2-3, zatrudnionymi w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony wart. 27 ust 1przy czym za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia w podmiotach, w których obowiązują wykazy stanowisk ustalone na podstawie przepisów dotychczasowych.
Z treści art. 32 ust. 4 wspomnianej ustawy wynika, że wiek emerytalny, rodzaje prac, stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom zatrudnionym w warunkach szczególnych przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych. Pod pojęciem przepisów dotychczasowych należy rozumieć przepisyrozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz. 43 z późn. zm).
Zgodnie z § 4 ust 1 tego rozporządzenia pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach, wymienione w wykazie A rozporządzenia, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie następujące warunki: osiągnął wiek emerytalny wynoszący: 55 lat dla kobiet i 60 lat dla mężczyzn oraz posiada wymagany okres zatrudnienia (tj. 25 lat dla mężczyzn i 20 lat dla kobiet), w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.
Do nabycia uprawnień do emerytury w oparciu o powołane wyżej przepisy konieczne jest spełnienie wskazanych wyżej przesłanek, przy czym trzeba pamiętać, że zgodnie z § 2 ust. 1 cyt. rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r., okresami pracy uzasadniającymi prawo do świadczeń na zasadach określonych w rozporządzeniu są, okresy, w których praca w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jest wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy. Konieczne jest zatem dokonanie ustaleń czy ubezpieczony wykonywał czynności, które mogą być zakwalifikowane jako praca w warunkach szczególnych oraz czy praca ta była wykonywana stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku.
Reasumując powyższe rozważania, należało uznać, że Sąd Okręgowy prawidłowo ocenił, że zatrudnienie wykonywane przez wnioskodawcę w spornym okresie na stanowisku ślusarza utrzymania ruchu było zatrudnieniem w warunkach szczególnych. Chociaż strona apelująca nie podnosiła w apelacji tego zarzutu, godzi się zauważyć, że nie ma przy tym znaczenia podnoszona przez organ emerytalny w toku postępowania przed Sądem I instancji okoliczność braku następstwa prawnego między Przedsiębiorstwem(...)wM., albowiem decydujące znaczenia dla oceny, czy wykonywanie pracy na danym stanowisku jest wykonywanie pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze, ma zakwalifikowanie konkretnych prac do odpowiedniego rodzaju prac w wykazie A, stanowiącym załącznik do rozporządzenia RM z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Skoro odwołujący legitymuje się ponad 25-letnim okresem składkowym, przepracował co najmniej 15 lat w warunkach szczególnych, osiągnął wiek 60 lat, nie przystąpił do OFE i rozwiązał stosunek pracy w chwili złożenia wniosku o emeryturę należało uznać, że spełnia wszystkie wymagane warunki do nabycia emerytury w obniżonym wieku.
Z omówionych względów, Sąd Apelacyjny, wobec ustalenia, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu, nie znajdując uzasadnionych podstaw do uwzględnienia apelacji, na podstawieart. 385 k.p.c.orzekł, jak w sentencji wyroku.