Sąd Apelacyjny w Katowicach
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 1547/12
Data wyroku: 2013-06-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jolanta Pietrzak, Irena Goik, Marek Żurecki
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 184 ustawy z dnia 17.12.1998 o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt III AUa 1547/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 20 czerwca 2013 r.

Sąd Apelacyjny w KatowicachIII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący

SSA Irena Goik (spr.)

Sędziowie

SSA Jolanta Pietrzak
SSA Marek Żurecki

Protokolant

Ewa Bury

po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2013r. w Katowicach
sprawy z odwołaniaS. D.(S. D.)
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wC.
o emeryturę
na skutek apelacji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wC.
od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w Częstochowie

z dnia 11 maja 2012r. sygn. akt IV U 437/11

oddala apelację.

/-/SSA J.Pietrzak /-/SSA I.Goik /-/SSA M.Żurecki

Sędzia Przewodniczący Sędzia

Sygn. akt III AUa 1547/12

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 9 lutego 2011 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych OddziałwC.odmówił ubezpieczonemuS. D.prawa do emerytury na podstawieart. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(obecnie tekst jednolity Dz. U. z 2009 roku nr 153 poz.1227ze zm.) w związku z§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lubw szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 roku nr 8 poz. 43 ze zm.). Organ rentowy uznałza udowodniony staż pracy ubezpieczonego w szczególnych warunkach/charakterze: 6 lat8 miesięcy i 24 dni. Nie uznano za pracę w szczególnych warunkach okresów zatrudnienia:w P.R.K.O.P(...)od 27 października 1980 roku do 4 września 1986 roku na stanowisku spawacz- tokarza, P.R.K.O.P.(...)od dnia 2 lipca 1990 roku do dnia 31 maja 1991 roku na stanowisku ślusarz-spawacz, oraz w P.U.B.U.H(...)od dnia 16 września 1991 roku do dnia 30 października 1993 roku na stanowisku ślusarz- spawacz.
Odwołanie od przedstawionej decyzji wniósł ubezpieczonyS. D.domagając się przyznania prawa do spornego świadczenia i argumentując, że wprzedsiębiorstwach (...)oraz(...)pracował w charakterze spawacza.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.

      Wyrokiem z dnia 11 maja 2012 roku sygn. akt IVU 437/11 Sąd Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Częstochowie zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał ubezpieczonemuS. D.prawo do emerytury poczynając od dnia
(...)

Sąd pierwszej instancji ustalił, że ubezpieczonyS. D.legitymuje się ogólnym stażem pracy w wysokości 29 lat, 29 dni. Z ustaleń Sądu Okręgowego wynika,iż bezsporny jest także okres pracy ubezpieczonego w szczególnych warunkach w wymiarze 6 lat, 8 miesięcy i 24 dni. Ubezpieczony w dniu 18 października 2010 roku złożył wnioseko ustalenie uprawnienia do świadczenia emerytalnego w obniżonym wieku w związku z pracą w szczególnych warunkach. W momencie składania tego wniosku nie pozostawał on w zatrudnieniu, pobierał zasiłek przedemerytalny. Ubezpieczony posiadał uprawnieniaw ramach podstawowego kursu spawacza elektrycznego od 9 grudnia 1977 roku, w marcu 1979 roku odbył kurs spawacza acetylenowego. W oparciu o zgromadzoną dokumentacjęi zeznania świadków w osobach:Z. K.,A. P.,A. K.,C. K.Sąd Okręgowy ustalił nadto, że ubezpieczony pracował jako spawacz w(...)w zakładzie wŁ.. Ustalono również, iż ubezpieczony pracował także jako spawacz na budowach eksportowych w latach 1991 wD.- spawał kopalniane osłony orazwSpółce (...). Z ustaleń Sądu wynika i ta okoliczność, że ubezpieczony uprzednio pracował jako spawacz w latach od 1 listopada 1981 roku - 31 grudnia 1982 roku wB.. (zeznania świadkówC. K., AK.,J. D., W.P.oraz wyjaśnienia ubezpieczonego).
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Okręgowy doszedł do przekonania,że ubezpieczony w spornym okresie faktycznie świadczył pracę spawacza. Powyższe zatrudnienie zostało zaklasyfikowane jako praca w szczególnych warunkach zgodniezDziałem XIV poz. 12 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lubw szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 roku nr 8 poz. 43 ze zm.).

Zdaniem Sądu I instancji ubezpieczony udowodnił zatem wymagany przepisemart. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity Dz. U. z 2009 roku nr 153 poz. 1227 ze zm.) w zw. zart. 32staż pracy w szczególnych warunkach wynoszący 15 lat.
Emeryturę przyznano ubezpieczonemu od dnia(...)roku to jest od ukończenia przez ubezpieczonego 60 roku życia.
Mając powyższe na uwadze Sąd Okręgowy orzekł jak w sentencji.
Apelację od wskazanego rozstrzygnięcia wniósł organ rentowy.
Wnoszący środek odwoławczy zaskarżył opisany wyrok w całości zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, a toart. 233 § 1 k.p.c.poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy i dowolną ocenę materiału dowodowego orazart. 328 § 2 k.p.c.poprzez sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, które nie odzwierciedla konsekwentnego i logicznego toku rozumowania, który doprowadził Sąd do wydania ostatecznego rozstrzygnięcia w sprawie oraz nie pozwala na zweryfikowanie twierdzeń w nim zawartych, co uniemożliwia kontrolę instancyjną. W konsekwencji zdaniem skarżącego naruszono przepisy prawa materialnego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie,tj. art. 184 w zw. z art. 32 ustawy emerytalnej w związku z§ 7 pkt 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. z 1983 roku nr 8 poz. 43 ze zm.) i przyznanie ubezpieczonemu prawa do wcześniejszej emeryturyw sytuacji braku podstaw do takiego rozstrzygnięcia.
Wskazując na powyższe zarzuty apelujący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku Sądu I instancji i oddalenie odwołania ubezpieczonego ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemuw Częstochowie.
Zdaniem organu rentowego Sąd I instancji nie wyjaśnił wszystkich okoliczności faktycznych niezbędnych do rozstrzygnięcia sprawy, o czym świadczy zawartyw uzasadnieniu orzeczenia opis stanu faktycznego ustalonego przez Sąd Okręgowy. Skarżący zaznaczył, że Sąd nie ustalił czasokresu pracy ubezpieczonego wŁ., nadto nie wyjaśnił rozbieżności pomiędzy zeznaniami świadkaZ. K., który stwierdził, że ubezpieczony był spawaczem a zeznaniami świadka AP., który zeznał, że „jak nie było spawania to robiliśmy również ślusarkę”. Sąd nie podał czasookresów pracy: na budowie eksportowejwD., wSpółce (...). Nadto organ rentowy wskazał, iż Sąd nie podał na jakich dowodach oparł się ustalając charakter pracy ubezpieczonego w kolejnych okresach. Zdaniem skarżącego, przytoczenie nazwisk świadków to za mało w sytuacji gdy świadkowieci pracowali z ubezpieczonym w różnych okresach i różnych miejscach. Następnie wnoszący apelację wskazywał, że Sąd ani jednym zdaniem nie odniósł się do charakteru pracy ubezpieczonego wSpółce z o.o. (...)weW.od 16 września 1991 roku do 30 października 1993 roku, choć ten okres również zaliczył ubezpieczonemu do pracyw warunkach szczególnych. Apelujący argumentował nadto, iż Sąd nie omówiłw uzasadnieniu orzeczenia dlaczego przy ustalaniu stanu faktycznego nie oparł się na dokumentach pracowniczych ubezpieczonego z:(...)gdzie jego stanowiskow spornych okresach wykazywane jest jako ślusarz- spawacz, czy spawacz- tokarz. Na koniec skarżący zaznaczył, że Sąd nie odniósł się w uzasadnieniu orzeczenia do oświadczenia ubezpieczonego złożonego na rozprawie w dniu 20 stycznia 2012 roku: „W. P.był moim brygadzistą, jak potrzebował spawacza, to mnie brał z warsztatui szliśmy spawać.” Według apelującego wykluczają wykonywanie przez niego prac spawalniczych stale i w pełnym wymiarze.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja organu rentowego jest niezasadna.

Zdaniem Sądu Apelacyjnego Sąd Okręgowy przeprowadził prawidłowe i nie wymagające uzupełnienia postępowanie dowodowe, nie naruszył przepisów prawa materialnego, ani postępowania w tymart. 233 § 1 k.p.c., zaś poczynione przez niego ustalenia faktyczne Sąd II instancji podziela i przyjmuje za swoje.
W sprawie uprawnień ubezpieczonego do emerytury na podstawieart. 184w związku zart. 32 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2009 roku Nr 153 poz. 1227 ze zm.) spór dotyczy kwestii, czy ubezpieczony posiada 15 lat pracy w warunkach szczególnych na stanowiskach wymienionych w załączniku dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 rokuw sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8 poz. 43 ze zm.).
Zawarty w przepisach przejściowych ustawy emerytalnej art. 184 dotyczy tych ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 roku, którzy w dniu wejścia w życie ustawy (1 stycznia 1999 roku) osiągnęli: 1/ okres zatrudnienia w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wymagany w przepisach dotychczasowych do nabycia emerytury w wieku niższym niż 65 lat (w przypadku mężczyzny), 2/ okres składkowy i nieskładkowy,o którym mowa w art. 27 (co najmniej 25 lat dla mężczyzn). Prawo do emeryturyw obniżonym wieku z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze stanowi w systemie emerytalnym uprawnienie wyjątkowe związane z ujemnym oddziaływaniem zdrowotnych warunków pracy na pracownika, co uzasadnia przyjęcie obniżonego wieku emerytalnego. Zgodnie z § 4 rozporządzenia z dnia 4 lutego 1983 rokuw sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. nr 8 poz. 43 ze zm.) prawo do takiej emerytury nabywa pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A stanowiącym załącznik do rozporządzenia. Natomiast w myśl § 2 rozporządzenia z dnia4 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionychw szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. nr 8 poz. 43 ze zm.) okresy pracy uzasadniające prawo do świadczenia emerytalnego to okresy, w których pracaw szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wykonywana była stalei w pełnym wymiarze czasu pracy.
Nie budzą wątpliwości ustalenia Sądu I instancji, że ubezpieczony wykazał wymagany staż pracy w warunkach szczególnych pracując stale i w pełnym wymiarze czasu pracy na stanowisku spawacza.
Potwierdza to przede wszystkim świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 30 listopada 2000 roku z którego wynika, że w okresie zatrudnieniaw(...) Sp. z o.o.od dnia 3 września 1979 roku do dnia 31 maja 1991 roku ubezpieczony wykonywał prace spawalnicze na stanowisku spawacz (11 lat 8 miesięcyi 21 dni).
Jak wynika z akt rentowych, organ rentowy zaliczył ubezpieczonemu z w/w okresu jedynie jako pracę w warunkach szczególnych zatrudnienie od 3.09.1979 roku do 26.10.1980 roku, od 5.09.1986 roku do 29.05.1987 roku, od 15.06.1987 roku do 18.02.1990 roku i od 1.06.1991 roku do 14.09.1991 roku. Jednak zdaniem Sądu Apelacyjnego cały okres wykazany w w/w świadectwie pracy winien być zaliczony jako praca wykonywana w warunkach szczególnych wymieniona w wykazie A stanowiącym załącznik do cyt. rozporządzenia(dział XIV poz. 12).

Także ze świadectwa wykonywania pracy w warunkach szczególnych z dnia 15.10.2001 roku (k. 59 akt rentowych) wynika, że ubezpieczony wykonywał pracę spawacza stale i w pełnym wymiarze czasu pracy od 16.09.1991 roku do 30.10.1993 rokuwPrzedsiębiorstwie Budowlano-Usługowym (...), a więc w ilości 2 lat 1 miesiącai 14 dni.
Odnosząc się do podniesionych przez organ rentowy zarzutów należy zauważyć,iż zeznania świadków, które również Sąd Apelacyjny ocenił jako wiarygodne, uzupełniają powyższą dokumentację, pozwalając na ustalenie, że w całym zakwestionowanym przez organ rentowy okresie ubezpieczony pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako spawacz.
Ponadto w orzecznictwie od wielu lat dominuje pogląd, iż zawarte w dziale XIVpoz. 12 określenie „prace przy spawaniu” obejmuje nie tylko zatrudnienie na stanowisku spawacza, ale i prace wykonywane w przebiegu procesu spawania (wyrok z dnia 29 stycznia 2008 roku IUK 192/07, OSNP 2009 / 5-6/79).
Zdaniem Sądu Apelacyjnego zgromadzona dokumentacja, a w szczególności świadectwa wykonywania pracy w warunkach szczególnych - jak i zeznania przesłuchanych w sprawie świadków - pozwoliły na ustalenie, że ubezpieczony wykonywał przez 15 lat pracę w warunkach szczególnych. Natomiast zawarte w apelacji zarzuty sprowadzające się do naruszenia prawa procesowego, w tymart. 233 § 1 k.p.c.iart. 328 § 2 k.p.c.należało uznać za bezzasadne.
Skoro wyniki przeprowadzonego postępowania wykazały, że ubezpieczony posiada15 lat pracy w warunkach szczególnych spełniając pozostałe przesłanki określone w art. 184 ustawy emerytalnej, to zasadnym było przyznanie mu wnioskowanego świadczenia.Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny na mocyart. 385 k.p.c.orzekł jakw sentencji.

/-/SSA J. Pietrzak /-/SSA I. Goik /-/SSA M. Żurecki

Sędzia Przewodniczący Sędzia

JM