Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Kz 155/13
Data wyroku: 2013-09-06 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Małgorzata Szwedo-Dec, Zdzisław Błasiak, Grzegorz Zarzycki
Słowa kluczowe: Tymczasowe Aresztowanie
Podstawa prawna: art. 437 § 1 kpk w zw. z art. 258 § 1 pkt 2 kpk
Teza: Uzasadniona obawa bezprawnego utrudniania postępowania karnego przez oskarżonego (podejrzanego) jako przesłanka szczególna tymczasowego aresztowania opisana w art.258 § 1 pkt 2 kpk może wynikać z samego faktu uchylania się oskarżonego (podejrzanego) od uprzednio zastosowanych wolnościowych środków zapobiegawczych np. poprzez uchylanie się od wymagań zawartych w postanowieniu o zastosowaniu dozoru policji, a wymienionych w przepisie art.275 § 2 kpk.

Sygn. akt. II Kz 155/13

POSTANOWIENIE
Dnia 6 września 2013 roku

Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu, II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący: Wiceprezes SO Grzegorz Zarzycki (spraw.)
Sędziowie: SSO Małgorzata Szwedo - Dec
SSO Zdzisław Błasiak

Protokolant: st. sekr. sąd. Edyta Bełczowska

przy udziale Prokuratora z Prokuratury Okręgowej w Tarnobrzegu –

      Edwarda Podsiadłego

po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 6 września 2013r.
sprawy

K. O.podejrzanego o przestępstwa zart. 190a§1 kkiart. 244 kkw zw. zart. 11§2 kki zart. 278§1 kk

      ,na skutek zażalenia Prokuratora Rejonowego wT.na postanowienie Sądu Rejonowego wT.z dnia 3.08.2013r. w sprawie sygn. akt II Kp 376/13 o odmowie uwzględnienia wniosku o zastosowanie tymczasowego aresztowania w postępowaniu przygotowawczym

na podstawieart. 437 § 2 kpk

p o s t a n o w i ł :

      uchylićzaskarżone postanowienie i
      przekazaćsprawę Sądowi Rejonowemu wT.do ponownego rozpoznania.

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 3.08.2013r. pod sygn. II Kp 376/13 Sąd Rejonowy wT.nie uwzględnił wniosku Prokuratora Rejonowego wT.o zastosowanie środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania wobecK. O., podejrzanego o popełnienie przestępstwa zart. 190a§1 kkiart. 244 kkw zw. zart. 11§2 kkna szkodę byłej żonyE. O.(polegające w szczególności na uporczywym nękaniu pokrzywdzonej poprzez nachodzenie jej w miejscu pracy i w miejscu zamieszkania oraz łamaniu orzeczonego przez Sąd środka karnego w postaci zakazu kontaktowania się z pokrzywdzoną i zakazu zbliżania się do niej na odległość mniejszą niż 50 metrów), a także przestępstwa zart. 278§1 kkna szkodęM. G.. W uzasadnieniu swojego postanowienia Sąd Rejonowy wT.zawarł wywody służące wykazaniu, że nie zachodzi żadna z przesłanek szczególnych tymczasowego aresztowania, a opisanych wart. 258§1 pkt 1 – 2, §2 i §3 kpk.
Powyższe postanowienie zaskarżył zażaleniem Prokurator Rejonowy wT., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia celem ponownego rozpoznania sprawy przed Sądem I instancji. W zażaleniu Prokurator podniósł zarzut błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mającego wpływ na treść tego orzeczenia, a polegającego na niezasadnym przyjęciu jakoby po stronie podejrzanego nie istniała przesłanka szczególna tymczasowego aresztowania w postaci uzasadnionej obawy nakłaniania pokrzywdzonej do zmiany złożonych zeznań oraz wywierania na nią wpływu poprzez wielokrotne łamanie orzeczonych zakazów kontaktowania się z pokrzywdzoną i przebywania w jej miejscu pracy oraz towarzyszących temu agresywnych zachowań względem pokrzywdzonej.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Zażalenie wywiedzione przez Prokuratora Rejonowego wT.w całości zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu Odwoławczego, odmawiając zastosowania tymczasowego aresztowania wobec podejrzanegoK. O., Sąd I instancji nie dokonał wystarczająco wnikliwej oceny przesłanek szczególnych decydujących o stosowaniu izolacyjnego środka zapobiegawczego, a przede wszystkim nie zwrócił uwagi na okoliczność, że stosowane dotychczas środki zapobiegawcze o charakterze wolnościowym okazały się niewystarczające dla zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania.
Ponadto uszło uwadze Sądu I instancji, że postępowanie karne nie kończy się na etapie postępowania przygotowawczego. O popełnieniu takiego błędu świadczą zapisy jakoby obawa bezprawnego wpływania podejrzanego na obciążający go materiał dowodowy nie istniała z tego tylko powodu, że pokrzywdzona i świadkowie złożyli już zeznania (uzasadnienie zaskarżonego postanowienia na k. 6). Tymczasem pokrzywdzonaE. O.jako była żona podejrzanego ma ustawowe prawo do odmowy składania zeznań (argument zart.182§2 kpk) i gdyby uległa presji ze strony podejrzanego, to może zniweczyć wartość dowodową swoich zeznań w postępowaniu sądowym.
W aktualnym stanie sprawy wobec podejrzanegoK. O.stosowany jest środek zapobiegawczy w postaci dozoru policji, obwarowany obowiązkiem codziennego stawiennictwa podejrzanego w KMP wT., zakazem kontaktowania się z pokrzywdzoną i zakazem przebywania w miejscu pracy pokrzywdzonej. Podejrzany lekceważy tak określone środki zapobiegawcze, a tym samym w dalszym ciągu nie stosuje się do orzeczonego prawomocnie przez Sąd Rejonowy wT.zakazu zbliżania się do pokrzywdzonej na odległość 50 metrów (a więc popełnia kolejny występek). Trudno kwestionować stanowisko prokuratora, który nie godząc się na utrzymywanie bezprawnego stanu rzeczy wystąpił z wnioskiem o zastosowanie tymczasowego aresztowania. Należy w szczególności zauważyć, że:
- podejrzanyK. O.nie stosuje się do obowiązku stawiennictwa w KMP wT.(raport na k. 118 – 120 w aktach dochodzenia);
- podejrzanyK. O.nie stosuje sie do zakazów zbliżania się do pokrzywdzonej oraz przebywania w miejscu jej pracy, o czym świadczą udokumentowane w aktach postępowania przygotowawczego zdarzenia z dnia 3.07. 2013r. i 19.07. 2013r. (k. 93 i k. 128 akt dochodzenia);
- podejrzanyK. O.uchyla się od swoich procesowych obowiązków stawiennictwa na każde wezwanie organu procesowego, o czym świadczy protokół jego zatrzymania i przymusowego sprowadzenia w dniu 2.08.2013r. (k. 135-136 akt dochodzenia);
- podejrzanyK. O.podejmował już próby nakłaniania pokrzywdzonejE. O.do ,,wycofania” (odmowy) składania zeznań lub zmiany tych zeznań na nieprawdziwe, o czym świadczy protokół konfrontacji stron z dnia 5.07.2013r. oraz notatka urzędowa funkcjonariusza prowadzącego tę czynność (k.101- 103 akt dochodzenia).
Zachowanie podejrzanego podczas konfrontacji w dniu 5.07.2013r., wbrew ocenie Sądu I instancji, wymownie świadczy o realności obawy bezprawnego utrudniania postępowania karnego poprzez nękanie, zastraszanie i wywieranie presji na pokrzywdzoną w celu nakłonienia jej do odstąpienia od zeznań obciążających podejrzanego. Obawa taka jest tym bardziej uzasadniona jeśli zważy się na charakter zarzutu postawionegoK. O.oraz jego uporczywość w nachodzeniu pokrzywdzonej w miejscu zamieszkania i w miejscu pracy.
Ponadto należy zauważyć, że uzasadniona obawa bezprawnego utrudniania postępowania karnego wynika już z samego faktu uchylania sie podejrzanegoK. O.od wymagań wynikających z dotychczas stosowanych środków zapobiegawczych, opartych o przepisart.275§1 i 2 kpk. Opisane powyżej zachowania się podejrzanego w toku dochodzenia składają się na obraz pewnej całości, pozwalającej uzasadnić tezę, że na obecnym etapie postępowania karnego sięgnięcie po najsurowszy środek zapobiegawczy jawi się jako konieczność (argument zart.257§1 kpk), a za stosowaniem tymczasowego aresztowania przemawia co najmniej przesłanka szczególna zart.258§1 pkt 2 kpk.
Powyższe ustalenia i zapatrywania prawne powinny być ponownie poddane ocenie przez Sądem I instancji oraz skonfrontowane z ewentualnymi negatywnymi przesłankami stosowania aresztu, a opisanymi wart. 259§1 i 2 kpk. Poddając je pod rozwagę Sąd Odwoławczy nie podjął samodzielnej decyzji merytorycznej w sprawie, tak aby w przypadku rozstrzygnięcia skutkującego pozbawieniem wolnościK. O., nie zamykać podejrzanemu drogi do kontroli instancyjnej takiego orzeczenia. Ponadto w przypadku pojawienia się nowych okoliczności faktycznych (w szczególności wskazujących na zmianę postawy podejrzanego w zakresie realizacji swoich uprawnień i obowiązków procesowych), nie można również wykluczyć poprzestania na wolnościowych środkach zapobiegawczych.
Wobec całokształtu naprowadzonej powyżej argumentacji Sąd Odwoławczy działając w oparciu o przepisart.437§2 kpkpostanowił uchylić zaskarżone orzeczenie, a wniosek o zastosowanie tymczasowego aresztowania wobec podejrzanegoK. O.przekazać Sądowi Rejonowemu wT.do ponownego rozpoznania.