Sąd Okręgowy w Szczecinie
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 1162/12
Data wyroku: 2013-04-11 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE
Sędziowie: Marzenna Ernest, Zbigniew Ciechanowicz, Sławomir Krajewski
Słowa kluczowe: Posiadanie
Podstawa prawna: art. 344 §1 kc

Sygn. akt II Ca 1162/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 11 kwietnia 2013 roku
Sąd Okręgowy w Szczecinie II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie:

Przewodniczący:

SSO Sławomir Krajewski

Sędziowie:

SO Marzenna Ernest
SO Zbigniew Ciechanowicz (spr.)

Protokolant:

st. sekr. sąd. Grażyna Magryta-Gołaszewska

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2013 roku wS.
sprawy z powództwaB. G.
przeciwkoSpółdzielni Mieszkaniowej (...)(...)wS.

o naruszenie posiadania
na skutek apelacji wniesionej przez powoda
od wyroku Sądu Rejonowego Szczecin - Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie
z dnia 10 maja 2012r., sygn. akt I C 1714/11

I
oddala apelację;

II
zasądza od powodaB. G.na rzecz pozwanejSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wS.kwotę 134 (sto trzydzieści cztery) złote tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego w postępowaniu apelacyjnym.

Uzasadnienie wyroku z dnia 11 kwietnia 2013 r.:

      PowódB. G.
wystąpił z pozwem przeciwkoSpółdzielni Mieszkaniowej (...)(...)wS.o przywrócenie posiadania pomieszczenia piwnicznego oznaczonego literą(...)w budynku położonym wS.przyul. (...)oraz zasądzenie od pozwanego kosztów procesu. Przywrócenie posiadania miało nastąpić poprzez wydanie klucza do lokalu i jego wydanie w stanie wolnym od rzeczy osób trzecich.
W uzasadnieniu żądania podkreślił, że jest właścicielem lokalu mieszkalnego, położonego wS.przyul. (...), a także(...)części wspólnej budynku, w którym znajduje się ten lokal. Zaznaczył, że w dniu 3 stycznia 1984 r. wprowadził się do powyższego lokalu mieszkalnego i objął w posiadanie wskazany boks piwniczny. Po kilku miesiącach od jego zasiedlenia został usunięty z boksu, zaś rzeczy w nim zgromadzone bez jego zgody przeniesiono do innego, mniejszego boksu. Pomimo wielokrotnych prób ponownego objęcia w posiadanie wskazanego boksu do chwili obecnej nie objął go w posiadanie, zaś zarządca wspólnoty odmawia przywrócenia posiadania tego boksu.
W piśmie z dnia 27 lutego 2012 r.
      pozwanaSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wS.
wniosła o oddalenie powództwa, wyjaśniając jednocześnie, że jest zarządcą WspólnotyMieszkaniowej (...)(...)z siedzibą wS.i podniosła, że naruszenie posiadania objętego pozwem boksu piwniczego nastąpiło w roku 1984 r. więc roszczenie opisane pozwem uległo przedawnieniu.
Wyrokiem z dnia 10 maja 2012 r. Sąd Rejonowy - Szczecin Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie oddalił powództwoB. G.o ochronę naruszonego posiadania oddalił.
Sąd I instancji rozstrzygnięcie oparł o następujące ustalenia:
W roku 1984 powód uzyskał przydziałlokalu mieszkalnego nr (...)położonego przyul. (...)i objął w posiadanie jeden ze znajdujących się w części piwnicznej budynku boks, oznaczony jako(...). Po kilku miesiącach powód stwierdził, że w wymienionym boksie brak przedmiotów stanowiących jego własność, które odnalazł w innym boksie piwnicznym w tym samym budynku (ale w innej klatce schodowej), z którego od tego czasu swobodnie korzystał.
W dniu 4 lutego 1994 r. ówczesny właściciel budynku(...)ustanowił odrębną własnośćlokalu mieszkalnego nr (...), położonego w budynku przyul. (...), dla którego aktualnie Sąd Rejonowy Szczecin – Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie prowadziksięgę wieczystą nr (...), po czym zbył jego własność wraz z udziałem w wysokości(...)w częściach wspólnych budynku oraz takim samym udziałem w prawie wieczystego użytkowania nieruchomości gruntowej, na której budynek posadowiono, na rzecz powoda. W pisemnej umowie sprzedaży wskazanego lokalu mieszkalnego, sporządzonej w dniu 4 lutego 1994 r. przed notariuszemD. W.nie wskazano, aby dokonano wyodrębnienia własności któregokolwiek ze znajdujących się w budynku boksów piwnicznych, czy też aby powód nabył w ramach wymienionej czynności prawo odrębnej własności dotychczas użytkowanego przez niego boksu piwnicznego, czy też prawo własności innego boksu piwnicznego. W umowie nie wskazano nadto, aby którykolwiek z boksów piwnicznych w budynku stanowił przynależność nabytego przez powoda lokalu mieszkalnego.

Spółdzielnia Mieszkaniowa (...)(...)jest właścicielem(...)wyodrębnionych lokali mieszkalnych w budynku przyul. (...)-E, z którymi związany jest udział w wysokości(...)w częściach wspólnych budynku oraz takim samym udziałem w prawie wieczystego użytkowania nieruchomości gruntowej, na której budynek posadowiono.
W wyniku wyodrębnienia pierwszego lokalu mieszkalnego w budynku i jego sprzedaży powstała Wspólnota Mieszkaniowa(...)wS., która powierzyła zarząd nieruchomością wspólnąSpółdzielni Mieszkaniowej (...)wS..
W latach 2006 – 2011 powód wielokrotnie zwracał się do Wspólnoty Mieszkaniowej(...)wS.oraz pozwanej spółdzielni (zarządcy budynku) o wyjaśnienie przyczyn, które spowodowały pozbawienie go prawa korzystania z boksu garażowego, który użytkował przez okres kilku miesięcy bezpośrednio po zamieszkaniu w budynku przyul. (...)wS., a który aktualnie wykorzystuje inny lokator. W korespondencji wnosił jednocześnie o przyznanie mu prawa do korzystania z wymienionego boksu garażowego, ewentualnie z innego boksu piwnicznego, zlokalizowanego w części budynku (klatce), w której znajduje się jego lokal. W odpowiedzi zarządca budynku wielokrotnie informował powoda, że przydział poszczególnym lokatorom pomieszczeń piwnicznych dokonał w dacie ich zamieszkania w budynku poprzedni administrator budynku, zaś zarządca nie jest uprawniony do rozstrzygania sporów pomiędzy właścicielami poszczególnych lokali w budynków związanych z rozdziałem poszczególnych pomieszczeń piwnicznych do używania.
Boksy piwniczne zlokalizowane są na najniższej kondygnacji budynku przyul. (...)i są użytkowane przez właścicieli poszczególnych lokali mieszkalnych w budynku. Boks piwniczny pierwotnie zajmowany przez powoda użytkuje aktualnie lokator o nazwiskuS.. Powód użytkuje boks piwniczny posadowiony w części piwnicznej budynku, a ulokowany w innej klatce schodowej.
Oceniając powództwoB. G.w tak zarysowanym stanie faktycznym Sąd I instancji uznał je za bezzasadne, gdyż nie odpowiadające normom związanym z ochroną naruszonego posiadania, tj.art. 344 § 1 i 2 k.c.iart. 342 § 2 k.c.
Wskazując na charakter posiadania jako stanu fizycznego, stałego władztwo nad rzeczą Sąd I instancji stwierdził, iż skoro do naruszenia posiadania spornego pomieszczenia doszło najpóźniej w roku 1986, a zatem przed co najmniej 16 laty, to przy uwzględnieniuart. 344 § 2 k.c.stwierdzić należy, że ewentualne roszczenie powoda o ochronę naruszonego posiada wygasło. Dodatkowo Sąd Rejonowy zwrócił uwagę, że biernie legitymowanym w sprawie o ochronę naruszonego posiadania może być jedynie podmiot, w którego posiadaniu znajduje się sporna rzecz, zaś w sprawie nie stanowiło sporu, że aktualnie sporne pomieszczenie piwniczne znajduje się w posiadaniu jednego z lokatorów, zamieszkujących w budynku (p.S., nie zaś pozwanej), co stanowiło dostateczną podstawę dla podważenia zasadności wytoczonego w sprawie powództwa.
Apelację od wyroku Sądu Rejonowego wywiódł powódB. G.żądając jego uchylenia w całości i rozstrzygnięcia sprawy co do istot. W ocenie powoda podniesiony przez pozwaną spółdzielnię zarzut przedawnienia był niezgodny z zasadami współżycia społecznego i jako nadużycia prawa nie powinien być uwzględniony. Powód podkreślił charakter więzi prawnej łączącej strony, gdzie pozwana zajmuje się prowadzeniem spraw z zakresu zarządu nieruchomości.
Pozwana zażądała oddalenia powództwa i obciążenia powoda kosztami postępowania apelacyjnego.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja była bezzasadna.
Nie budzi wątpliwości to, iż powód domagał się w niniejszej sprawie ochrony utraconego posiadania boksu piwniczego. W taki sposób roszczenie swojeB. G.opisał w pozwie z dnia 17 października 2011 r., w piśmie z dnia 27 października 2011 r., na rozprawie w dniu 10 maja 2012 r. oraz w treści apelacji z dnia 11 sierpnia 2012 r. Również ustalony przez Sąd I instancji stan faktyczny uznać należy za bezsporny, pomijając nieistotny z punktu widzenia istoty sprawy lapsus Sądu Rejonowego, który boks piwniczny, opisany pozwem nazwał boksem garażowym.
W takiej sytuacji Sąd I instancji miał obowiązek zastosować adekwatną do żądania powoda i stanu faktycznego normę prawną, a taką stanowiłart. 344 § 1 k.c.przytoczony przez ten Sąd. Nie może budzić wątpliwości judykacyjnych przyjęty przez Sąd I instancji pogląd, iż dochodzenie roszczenia posesoryjnego jest ograniczone rocznym terminem zawitym. Kwestia ta nie tylko wynika wprost z treściart. 344 § 2 k.c.(Roszczenie wygasa, jeżeli nie będzie dochodzone w ciągu roku od chwili naruszenia), ale również nie jest sporna w orzecznictwie sądowym czy w poglądach doktryny prawniczej (np.S. W., Terminy do dochodzenia roszczeń posesoryjnych w polskim prawie cywilnym (art. 344 § 2 k.c.), zagadnienia wybrane, SC 1969, t. XIII-XIV, s. 437;J. I., Bieg terminów zawitych w obrocie podlegającym orzecznictwu sądów powszechnych, Zeszyty Naukowe Instytutu Badania Prawa Sądowego 1976, z. 5, s. 34).
Wbrew treści apelacji, Sąd I instancji nie uznał, iż żądania powoda uległy przedawnieniu, lecz stwierdził, że na skutek upływu czasu wygasły. Podkreślić należy sygnalizowany przez Sąd Rejonowy fakt, iż ochrona posesoryjna dotyczy ochrony stanu faktycznego a nie prawa i z mocy przepisów prawa materialnego, tj.art. 344 § 2 k.c.jest ograniczona w czasie, do jednego roku.
Podzielić należy pogląd Sądu I instancji, iż podmiotem naruszającym posiadanie powoda nie była pozwana Spółdzielnia, lecz inny podmiot, który wyzułB. G.z posiadania boksu piwnicznego, co czyni dodatkowo roszczenie bezzasadnym.  Mając powyższe na uwadze na podstawieart. 385 k.p.c.apelację oddalono, zaś na podstawieart. 98 § 1 k.p.c.orazart. 108 § 1 k.p.c.od powoda zasądzono na rzecz pozwanej kwotę 134 zł. jako stanowiącą zwrot wynagrodzenia pełnomocnika pozwanej Spółdzielni w stawce minimalnej ustalonej w oparciu o treść§ 12 ust. 1, w zw. z§ 7 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz.U. Nr 163 poz. 1349 z późn. zm.).