Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 969/13
Data wyroku: 2013-12-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Piotr Kupcewicz, Włodzimierz Wojtasiński – sprawozdawca, Danuta Flinik
Słowa kluczowe: Charakter Chuligański
Podstawa prawna: art. 437§1 k.p.k.

Sygn. aktIV Ka 969/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 grudnia 2013 roku

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy IV Wydział Karny Odwoławczy
w składzie :
Przewodniczący SSO Danuta Flinik
Sędziowie :  SO Włodzimierz Wojtasiński – sprawozdawca
SO Piotr Kupcewicz
Protokolant Agnieszka Sawicka
przy udziale Ewy Łączkowskiej- prokuratora Prokuratury Okręgowej w Bydgoszczy
po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2013 roku
sprawyS. N.
iM. P.
oskarżonego zart.280§1 kkiart.157§2 kkw zw. zart.11§2 kk
na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora i obrońcę oskarżonegoM. P.
od wyroku Sądu Rejonowego w Inowrocławiu
z dnia 16 lipca 2013 roku - sygn. akt VI K 26/13

1
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że :

-

-

z opisu czynu przypisanego oskarżonym eliminuje ustalenia dotyczące jego chuligańskiego charakteru;

z kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonym eliminuje przepisart.57a§1 kk;

podwyższa do roku i 6(sześciu) miesięcy wymiar kary pozbawienia wolności orzeczonej wobec oskarżonegoM. P.;

z podstawy prawnej warunkowego zawieszenia wykonania kary orzeczonej wobec oskarżonegoM. P.eliminujeart.69§4 kk;

za podstawę wymiaru kary grzywny orzeczonej wobec oskarżonegoM. P.przyjmuje przepisart.33§2 kk;

obciąża oskarżonegoM. P.połową wydatków poniesionych przez Skarb Państwa w postępowaniu przed sądem I instancji;

2
w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

3
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.N. T.– Kancelaria Adwokacka wB.kwotę 516,60 (pięćset szesnaście 60/100) złotych brutto tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu z urzędu w postępowaniu odwoławczym;

4
zwalnia oskarżonegoS. N.od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze i poniesionymi wydatkami w części jego dotyczącej obciąża Skarb Państwa;

5
wymierza oskarżonemuM. P.opłatę za obie instancje w kwocie 500 (pięćset) złotych i obciąża go wydatkami postępowania odwoławczego w części jego dotyczącej.

UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Inowrocławiu z dnia 16 lipca 2013r. w sprawie sygn. akt VI K 26/13 oskarżeniS. N.iM. P.zostali uznani za winnych tego, że w dniu 28 listopada 2012r. wI.przyul. (...), działając wspólnie i w porozumieniu dokonali rozboju na osobieM. M.w ten sposób, że uderzając pokrzywdzonego pięścią w twarz, grożąc natychmiastowym użyciem przemocy, zmusili go do porzucenia roweru górskiego o wartości 300 zł, który następnie zabrali w celu przywłaszczenia, działając na szkodęM. M., przy czym spowodowali u ww. ranę tłuczoną powieki górnej lewej, krwiak powieki górnej lewej i stłuczenie prawego kciuka, które to obrażenia ciała naruszyły u pokrzywdzonego - w ujęciu kodeksowym - prawidłowe funkcjonowanie jego narządów na okres nie przekraczający 7 dni.
Sąd przyjmując, iż czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi i ma charakter chuligański bowiem oskarżeni działali publicznie i bez powodu , okazując przez to rażące lekceważenie porządku prawnego, zakwalifikował go jako przestępstwo zart.280§1 kkw zw. zart.283 kkiart.157§2 kkw zw. zart.11§2 kkw zw. zart.57a§1 kki na podstawieart.283 kkw zw. zart.11§3 kkw zw. zart.57a§1 kkwymierzył oskarżonym kary pozbawienia wolności :M. P.w rozmiarze roku, a oskarżonemuS. N.w rozmiarze roku i sześciu miesięcy.
Na podstawieart.69§1 i 2 kkw zw. zart.69§4 zd.2 kk,art.70§1 pkt 1 kkiart.73§1 kkwykonanie kary pozbawienia wolności orzeczonej wobec oskarżonegoM. P.warunkowo zawiesił tytułem próby na okres lat pięciu, oddając go w tym czasie pod dozór kuratora.
Na podstawieart.71§1 kkwymierzono oskarżonemuM. P.karę grzywny w wysokości 50 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 zł.
Na podstawieart.46§1 kkorzeczono od oskarżonych solidarnie na rzecz pokrzywdzonegoM. M.:
- kwotę 226 zł tytułem obowiązku naprawienia szkody,
- kwotę 1.500 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Na mocyart.63§1 kkna poczet orzeczonej wobec oskarżonegoM. P.kary grzywny zaliczono okres zatrzymania oskarżonego w sprawie od dnia 28 listopada 2012r. do 30 listopada 2012r. przyjmując jeden dzień zatrzymania za równy dwóm dziennym stawkom grzywny, a na podstawie tegoż przepisu zaliczono oskarżonemuS. N.na poczet orzeczonej wobec niego kary pozbawienia wolności okres tymczasowego aresztowania w sprawie od dnia 29 listopada 2012r. do 30 listopada 2012r. przyjmując, iż jego jeden dzień równa się jednemu dniowi kary pozbawienia wolności.
Zwolniono oskarżonych od ponoszenia kosztów sądowych, obciążając Skarb Państwa poniesionymi wydatkami.

Od powyższego wyroku apelację wniósł prokurator i obrońca oskarżonegoM. P..

P r o k u r a t o rwe wniesionej apelacji zarzucił zaskarżonemu wyrokowi :

I
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, polegający na wyeliminowaniu z opisu czynu zarzucanego oskarżonymS. N.iM. P.części obrażeń ciała doznanych przez pokrzywdzonego – w postaci stłuczenia prawego kciuka i przyjęcia przez sąd, że pokrzywdzony wskutek dokonanego na nim rozboju doznał rany tłuczonej powieki górnej lewej i krwiaka powieki górnej lewej, podczas gdy biorąc pod uwagę treść dokumentacji medycznej z dnia 28 listopada 2012r. , a dotyczącej udzielonej pokrzywdzonemu pomocy jak też treść opinii sądowo-lekarskiej, nie budzi wątpliwości, iż pokrzywdzony doznał obrażeń ciała opisanych w zarzucie zawartym w akcie oskarżenia;

II
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, a polegający na przyjęciu przez sąd, że czyn oskarżonych tj. przestępstwo rozboju zart.280§1 kk, stanowi wypadek mniejszej wagi i jednocześnie występek o charakterze chuligańskim, podczas gdy analiza zebranego w sprawie materiału wskazuje, że oskarżeni dopuścili się przestępstwa rozboju w postaci podstawowej tj. czynu zart.280§1 kkiart.157§2 kkw zw. zart.11§2 kk;

III
obrazę przepisów prawa materialnego –art.33§2 kkpoprzez jego nie zastosowanie, a błędne przyjęcie wobec oskarżonegoM. P.jako podstawy wymierzonej kary grzywnyart.71§1 kk, podczas gdy oskarżony czynu dopuścił się w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, zatem podstawą wymiaru kary grzywny winien byćart.33§2 kk;

IV
obrazę przepisów prawa procesowego –art.624§1 kpkw zw. zart.17 ust.1 i 2 Ustawy z 23 czerwca 1973r. o opłatach w sprawach karnych, mającą wpływ na treść orzeczenia poprzez zwolnienie oskarżonegoM. P.od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych, w sytuacji gdy nie zachodzą podstawy do takiego zwolnienia określone wart.624§1 kpk.

Podnoszą powyższe zarzuty, prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez :

-

-

przyjęcie w pkt 1 wyroku opisu czynu i kwalifikacji zawartych w akcie oskarżenia i wymierzenie obu oskarżonym kary pozbawienia wolności wnioskowanej przez prokuratora na rozprawie w wymiarze 2 lat pozbawienia wolności;

wyeliminowanie z pkt 2 wyrokuart.69§4 zd.2 kk;

przyjęcie w pkt 3 wyroku jako podstawy wymierzenia kary grzywny oskarżonemuM. P.art.33§2 kk;

uchylenie pkt 7 wyroku w części dotyczącej oskarżonegoM. P.i obciążenie tego skazanego opłatą sądową i kosztami.

O b r o ń c aoskarżonegoM. P.w swej apelacji zarzucił zaskarżonemu wyrokowi obrazę prawa materialnego w postaciart.57a§1 kkpoprzez uznanie, iż czyn oskarżonych stanowi występek o charakterze chuligańskim, podczas gdy prawidłowa ocena zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że czyn oskarżonych stanowi jedynie wypadek mniejszej wagi przestępstwa rozboju .
Podnosząc powyższy zarzut, obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez przyjęcie, iż czyn zarzucany oskarżonymM. P.iS. N.nie stanowi występku o charakterze chuligańskim i wymierzenie oskarżonemuM. P.łagodniejszej kary.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje :

Zgodzić się należy w pełni z zarzutem podniesionym w obu apelacjach, dotyczącym obrazy przepisuart.57a§1 kkpoprzez przyjęcie, iż czyn przypisany oskarżonym w zaskarżonym wyroku stanowi występek o charakterze chuligańskim. Okoliczności, które sąd I instancji wskazuje w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, a mianowicie umyślne działanie sprawców w miejscu publicznym, zaatakowanie spokojnie przejeżdżającego obok nich rowerzysty, nie dają podstawy do przyjęcia, iż oskarżeni dokonując przypisanego im przestępstwa rozboju, działali w warunkach chuligańskich w rozumieniu wyżej cytowanego przepisu.
Wbrew ocenie sądu I instancji miejsce popełnienia czynu nie miało charakteru publicznego. Znajdowało się ono na ulicy, w pobliżu budynku szkolnego, jednakże zważyć należy, iż nastąpiło ono w porze wieczorowo-nocnej (około godz.20:30), w miesiącu listopadzie, w którym zmierzch zapada już około 18:00. W budynku szkolnym nie odbywały się już zajęcia, pobliski plac zabaw był już również nieczynny, ścieżka rowerowa przebiegała przez teren rekreacyjny, pusty o tej porze roku, łączyła ona dwie ulice tj.ul. (...)iul. (...). Pokrzywdzony uciekając przed oskarżonymi wbiegł naul. (...), na której nie znajdował się parking samochodowy, lecz zwykła zatoczka parkingowa ; na ulicy nie odbywał się duży ruch pieszych , ani samochodowy, znajduje się ona na terenie dużego osiedla mieszkaniowego, co podnosi się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, jednakże nie należy ona do głównych ulic tego osiedla, ma charakter normalnej osiedlowej uliczki. W miejscu, w którym łączy się ze ścieżką rowerową nie znajdują się mieszkalne bloki, lecz osiedlowe sklepiki, nieczynne w porze wieczorowej. Zważywszy na powyższe stwierdzić należy, iż występowało znikome prawdopodobieństwo, że działanie oskarżonych zostanie dostrzeżone przez nieokreśloną liczbę osób. Podnieść należy również, iż oskarżeni nie działali bez powodu lub oczywiście błahego powodu, oskarżeni działali, co ustalił sąd I instancji, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, a mianowicie chcieli dokonać kradzieży roweru, na którym poruszał się pokrzywdzony, nie okazywali swym zachowaniem rażącego lekceważenia porządku prawnego, podkreślić przy tym należy, iż popełnienie jakiegokolwiek przestępstwa łączy się z lekceważeniem porządku prawnego. Mając powyższe na uwadze sąd odwoławczy zmienił zaskarżony wyrok poprzez wyeliminowanie z opisu czynu przypisanego oskarżonym ustalenia dotyczące jego chuligańskiego charakteru i usunięcie z jego kwalifikacji prawnej przepisuart.57a§1 kk.
W ocenie sądu odwoławczego za bezpodstawne uznać należało zarzuty podniesione w apelacji prokuratora dotyczące przyjęcia przez sąd I instancji, iż czyn popełniony przez oskarżonych stanowi wypadek mniejszej wagi. Sąd odwoławczy w pełni podziela argumentację w tym względzie zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, powołuje się na nią, nie zachodzi więc potrzeba jej powtarzania. Podkreślić jedynie można, iż zachowanie się oskarżonych względem pokrzywdzonego nie było zintensyfikowane, nie cechowała ich nadmierna agresja, nie wyrządzili pokrzywdzonemu dużej krzywdy, chcieli dokonać zaboru roweru o stosunkowo niewielkiej wartości (3000 zł).
Częściowo należało podzielić zarzuty dotyczące rażącej niewspółmierności kar orzeczonych wobec oskarżonych.
W ocenie sądu odwoławczego uznać należało za zasadny powyższy zarzut w odniesieniu do kary pozbawienia wolności orzeczonej wobecM. P., wobec którego sąd I instancji orzekł tę karę w rozmiarze roku, która to kara jest niewspółmierna do stopnia jego zawinienia. Z ustaleń sądu wynika, iż rola tegoż oskarżonego podczas realizacji przypisanego oskarżonym czynu była wiodąca, to on był jego inicjatorem, to on zachowywał się wobec pokrzywdzonego agresywnie, uderzając go pięścią w twarz, to on usiłował wyrwać mu z ręki zgrzewarkę , a gdy zaczął uciekać, pobiegł za nim, chcąc ponownie go uderzyć. Wbrew temu co stwierdza się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku role obu oskarżonych podczas realizacji przypisanego im czynu nie były równorzędne, oskarżonyS. N.nie użył wobec pokrzywdzonego przemocy fizycznej, jedynie groził jej użyciem, dokonał zaboru roweru, podczas gdy oskarżonyP.pobiegł za pokrzywdzonym, jednakże faktu tego nie można uznać za równoważny ze stosowaniem przez oskarżonegoN.przemocy fizycznej i jego wiodącą rolę podczas realizacji przedmiotowego czynu. W ocenie sądu odwoławczego przy wymiarze kary oskarżonym sąd przecenił fakt uprzedniej karalności oskarżonegoS. N., przyjmując go za podstawę przy różnicowaniu kar wymierzonych oskarżonym.
W ocenie sądu odwoławczego rola oskarżonegoM. P.podczas realizacji przypisanego oskarżonym czyn przemawia za uznaniem, iż orzeczona wobec niego kara roku pozbawienia wolności jest niewspółmierna do stopnia jego zawinienia i czyni karę tę rażąco łagodną, dlatego też zaskarżony wyrok zmieniono podwyższając rozmiar tej kary do roku i sześciu miesięcy, uznając iż będzie stanowiła ona sprawiedliwą odpłatę za popełniony czyn, jak również będzie ona współmierna do stopnia zawinienia oskarżonego, jak i do stopnia społecznej szkodliwości popełnionego przez niego czynu.
Zaskarżony wyrok zmieniono również poprzez wyeliminowanie z podstawy prawnej warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności orzeczonej wobecM. P.art.69§1 kk, z uwagi na przyjęcie, iż przypisanego mu czynu nie dopuścił się w warunkach chuligańskich oraz przyjętoart.33§2 kkza podstawę orzeczenia kary grzywny wobecM. P.. Sąd I instancji błędnie przyjął za podstawę wymierzenia kary grzywnyart.71§1 kk, który stanowi, że zawieszając warunkowo wykonanie kary pozbawienia wolności sąd może orzec grzywnęjeżeli jej wymierzenie na innej podstawienie jest możliwe. Ustalenia sądu I instancji jednoznacznie wskazują na to, że oskarżony dopuścił się przypisanego mu czynu w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w której to sytuacji podstawę prawną wymierzenia kary grzywny jestart.33§2 kk.
Uznając za zasadne zarzuty dotyczące tego, że w opisie czynu przypisanego oskarżonym nie ujęto wszystkich doznanych przez pokrzywdzonego obrażeń ciała, zmieniono zaskarżony wyrok poprzez przyjęcie, iż obrażenia ciała jakich doznał pokrzywdzony polegały również na stłuczeniu prawego kciuka.
Dokonano też zmiany zaskarżonego wyroku w części dotyczącej zwolnieniaM. P.od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie przed sądem I instancji, obciążając go połową wydatków poniesionych w tym postępowaniu przez Skarb Państwa, uznając iż ich uiszczenie nie będzie dla niego zbyt uciążliwe ze względu na jego sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów, oskarżony jest kawalerem, nie posiada nikogo na swoim utrzymaniu, posiada stałą pracę zarobkową i osiąga comiesięczne dochody.
W pozostałej części zaskarżony wyrok jako słuszny, utrzymano w mocy.
OskarżonegoM. P.obciążono kosztami sądowymi za drugą instancję w części jego dotyczących, w tym opłatą za obie instancje w kwocie 500 zł, zgodnie z treściąart.10 ustawy o opłatach w sprawach karnych.
OskarżonegoS. N.zwolniono od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, uznając iż ich ponoszenie byłoby dla niego zbyt uciążliwe z uwagi na jego sytuację finansową i rodzinną, jest osobą bezrobotną, pozostającą na utrzymaniu rodziców.

HS