Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
VI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: VI Ka 22/13
Data wyroku: 2013-08-08 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Małgorzata Bańkowska, Zenon Stankiewicz, Beata Tymoszów
Słowa kluczowe: Rozbój
Podstawa prawna: art. 280 § 1 kk

Sygn. akt VI Ka 22/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 8 sierpnia 2013 r.

Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie VI Wydział Karny Odwoławczy w składzie :
Przewodniczący: SSO Małgorzata Bańkowska
Sędziowie:  SO Beata Tymoszów (spr.)
SO Zenon Stankiewicz
protokolant sekr. sądowy Martyna Rokicka
przy udziale prokuratora Jerzego Kopcia
po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2013 r.
sprawyP. B. (1)
oskarżonego o przestępstwo zart. 280 § 1 k.k.
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Wołominie
z dnia 15 października 2012 r.    sygn. akt V K 1546/10

w odniesieniu doP. B. (1)utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, uznając apelację obrońcy za oczywiście bezzasadną; zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.M. B.kwotę 516,60 zł , obejmującą wynagrodzenie za obronę z urzędu w instancji odwoławczej oraz podatek od towarów i usług; zwalnia oskarżonego od opłaty sądowej za drugą instancję, wydatkami postepowania odwoławczego obciążając Skarb Państwa.

UZASADNIENIE

Uzasadnienie wyroku w sprawie o sygnaturze VI Ka 22/13 Sądu Okręgowego Warszawa – Praga w Warszawie

Wyrokiem z dnia 15 października 2012r. Sąd Rejonowy w Wołominie uznałP. B. (1)za winnego tego, że w dniu 21 września 2009r. około godziny 22,00 w pociągu osobowym relacji Warszawa Wileńska – Małkinia na odcinku między przystankamiZ.iZ.w powiecie(...), działając wspólnie i w porozumieniu zP. D. (1), zabraliT. D.w celu przywłaszczenia należący do niego telefon komórkowymarki N. (...)o wartości 50zł. i należący doP. B. (2)telefon komórkowyM.o wartości 20 zł., grożącT. D.natychmiastowym użyciem przemocy wobec niego, przy czym ustalił, że czyn ten stanowił wypadek mniejszej wagi i na podstawieart. 283 k.k.w zw. zart. 280 § 1 k.k.skazałP. B. (1)na karę roku pozbawienia wolności, na poczet której, na podstawieart. 63 § 1 k.k.zaliczył oskarżonemu okres jego zatrzymania w dniach: 22 i 23 września 2009r.
Nadto, na podstawieart. 50 k.k.orzekł o podaniu wyroku do publicznej wiadomości.
Wyrok ten został zaskarżony w całości przez obrońcę oskarżonego, który na podstawieart. 438 pkt. 2, 3 i 4 k.p.k.zarzucił:
1) obrazę przepisów postępowania, mogącą mieć wpływ na treść wyroku, to jest:
-art. 4, 7, 410 i 424 § 1 k.p.k., poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i oparcie rozstrzygnięcia o winie oskarżonego na dowodzie obciążającym, to jest zeznaniach pokrzywdzonegoT. D.złożonych w postępowaniu przygotowawczym i pominięcie materiału dowodowego z zakresie, jaki przemawiał na korzyść oskarżonego i nie rozstrzygniecie powstałych przez to wątpliwości na korzyść oskarżonego;
-art. 186 § 1 k.p.k.w zw. zart. 182 § 1 k.p.k.iart. 391 § 1 k.p.k.poprzez odczytanie na rozprawie zeznań świadkaK. K.złożonych w postępowaniu przygotowawczym pomimo, że nie została ona uprzedzona, że jako osoba najbliższa dla oskarżonego może odmówić przed pierwszym przesłuchaniem w postępowaniu sądowym składania zeznań i oparcie wyroku na odczytanych zeznaniach, pomimo wyraźnego stwierdzeniaK. K., że nie chce zeznawać -
- których następstwem były błędne ustalenia faktyczne polegające na nieprawidłowym ustaleniu, żeP. B. (1)groził pokrzywdzonemu natychmiastowym użyciem przemocy, co w konsekwencji doprowadziło do uznania go winnym popełnienia przestępstwa zart. 280 § 1 k.k.w zw. zart. 283 k.k., podczas gdy popełniony czyn powinien zostać zakwalifikowany zart. 119k.w., a sprawa umorzona z uwagi na przedawnienie karalności .
2) rażącą niewspółmierność orzeczonej kary z uwagi na orzeczenie wobec oskarżonego bezwzględnej kary pobawienia wolności bez możliwości warunkowego jej zawieszenia, na skutek niewzięcia pod uwagę celów zapobiegawczych i wychowawczych, które orzeczenie ma osiągnąć oraz zachowania pokrzywdzonego, który wybaczył sprawcom i nie dążył do ich ukarania.
Podnosząc tak sformułowane zarzuty skarżący wnosił o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja okazała się oczywiście bezzasadna i przez to nie zasługiwała na uwzględnienie.
Wbrew twierdzeniom skarżącego Sąd Rejonowy nie dopuścił się zarzucanych uchybień procesowych, zaś poczynione przezeń ustalenia faktyczne są efektem prawidłowej oceny materiału dowodowego i logicznego wnioskowania co do odtworzenia przebiegu zdarzenia. Swój tok rozumowania i ocenę prawną zachowania oskarżonych Sąd ten zaprezentował w szczegółowych, obszernych pisemnych motywach wyroku, które przekonują, że z równą starannością Sąd analizował dowody i badał okoliczności przemawiające na korzyść oskarżonych jak też ich obciążające. Dotyczy to zwłaszcza zeznańT. D., którym poświęcono kilka stron uzasadnienia, gdzie Sąd odniósł się między innymi do kwestii niewielkiej odmienności ( a nie rozbieżności – jak chciałby skarżący) w jego relacji oraz przyczyn ustalenia, że oskarżeni użyli wobec pokrzywdzonego groźby. Lektura tych wywodów w konfrontacji z zapisami protokołu rozprawy głównej dowodzi, że autor apelacji podważając podstawy faktyczne wyroku czyni to w sposób czysto polemiczny, odwołując się wybiórczo do niektórych tylko stwierdzeń pokrzywdzonego, wypowiedzianych na rozprawie.
T. D.przed sądem zeznał zaś wyraźnie: „(…) on powiedział, żebym oddał telefon bo tak będzie lepiej,coś takiego, nie pamiętam co to były za słowa.Ja na te słowa praktycznie od razu oddałem telefon. Ja się obawiałem i oddałem ten telefon.” ( vide: k. 314). Z przytoczonego fragmentu wyraźnie więc wynika, że po pierwsze pokrzywdzony nie przywiązywał istotnego znaczenia dla słów, wypowiedzianych pod jego adresem i dlatego (jak trafnie to zauważył Sąd Rejonowy) podczas kolejnych przesłuchań starał się raczej oddać ich sens, a nie dosłowną treść. Nie ulega jednak wątpliwości, że w wypowiedzi oskarżonegoP. D. (1), którąP. B. (1)słyszał i doskonale rozumiał jej sens, pojawił się zwrot żądania telefonu i sugestia, iż jego dobrowolne wydanie będzie lepsze dla pokrzywdzonego. Właśnie dlatego, żywiąc strach przed oskarżonymi, pokrzywdzony zdecydował się niemal natychmiast i bez jakiegokolwiek oporu ( choćby słownego) oddać telefon. Treść jego zeznań złożonych właśnie na etapie postępowania sądowego nie tylko koresponduje z wcześniejszymi relacjami, ale dowodzi, iż nie były one wyuczone i odzwierciedlały faktyczny przebieg zajścia.
Gdy chodzi o zarzut obrazyart. 186 § 1 k.p.k., związany z przesłuchaniemK. K., jest on tylko bezzasadny, ale wręcz niezrozumiały. Z protokołu rozprawy ( k. 317) wynika bowiem wprost, że świadek nie pozostaje z oskarżonym w żadnych bliższych relacjach, a nie jest również i nie była żonąP. B. (1). W świetle treściart. 115 § 11 k.k.sam fakt, iż ma z oskarżonym dziecko nie oznacza, że jest dla niego „osobą najbliższą”, gdyż jak sama stwierdziła, nie pozostaje z nimwe wspólnym pożyciu.Na marginesie dodać należy, że sformułowania: „Sąd już wszystko wie, to po co mam zeznawać” także nie da się odczytywać jako sugestii o chęci skorzystania z prawa do odmowy zeznań ( które jej przecież nie służyło) , lecz raczej jako nawiązanie do złożonych wcześniej zeznań i niechęć ich powtarzania w obecności oskarżonych.
Gdy chodzi o wywody zawarte w uzasadnieniu apelacji tyczące uznania przez sąd orzekający, że przypisaneP. D. (1)słowa – żądanie wydania telefonu, stanowiły groźbę o jakiej mowa wart. 280 § 1 k.k., należy najpierw stwierdzić, że podważanie tego stanowiska sądu I instancji odbywać się może jedynie w płaszczyźnie zarzutu obrazy prawa materialnego, a taki zarzut nie został wywiedziony w apelacji. Niezależnie jednak od tego faktu, sąd odwoławczy analizował tę kwestię, bowiem podzielenie argumentacji skarżącego skutkować by musiało wydaniem rozstrzygnięcia w trybieart. 440 k.p.k.– na korzyść oskarżonego. Trzeba wobec tego zaznaczyć, że przywołany w apelacji wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie zapadł w odmiennym stanie faktycznym i nie uwzględnia szczególnej sytuacji, jaka miała miejsce w niniejszej sprawie. Do zdarzenia doszło w pociągu, przy bardzo małej licznie podróżnych, w porze późno wieczornej. Pokrzywdzony był sam i zobaczył dwóch silnych fizycznie, nietrzeźwych oskarżonych, z których jeden zapowiadał, że tego wieczora potrzebuje pieniędzy, a następnie zażądał od niego telefonu. Słów tak będzie dla ciebie lepiej nie da się ocenić inaczej, jak tylko groźby co najmniej użycia przemocy fizycznej wobecT. D.. Należy bowiem zadać pytanie, w jaki sposób mogło być mu „gorzej” , gdyby nie zareagował na słowaP. D.i nie oddał telefonu. Oskarżeni nic nie wiedzieli ani o jego sytuacji rodzinnej ani majątkowej, nie wiązały ich z pokrzywdzonym żadne relacje. Owo „gorzej” nie mogło więc dotyczyć sfery finansowej, zawodowej czy osobistej, a było jednoznaczne – jak nie oddasz, zmusimy Cię do tego. Stąd też nie tylko ustalenia faktyczne wyroku ale tez przyjęta w nim kwalifikacja prawna czynuP. B. (1)nie budzą zastrzeżeń.
Wreszcie – za niezasadny trzeba uznać zarzut rażącej niewspółmierności (surowości) wymierzonej mu kary. Sąd uznał, że przypisany mu występek stanowił wypadek mniejszej wagi, określony wart. 283 k.k.i wymierzył karę roku pozbawienia wolności, a więc karę zdecydowanie bliższą ustawowemu minimum aniżeli maksymalnemu zagrożeniu ( 5 lat). Jeśli zwrócić uwagę na wielokrotną karalność oskarżonego za umyślne przestępstwa, wskazujące na pewnego rodzaju agresję słowną lub czynną oskarżonego ( czyny zart. 226 § 1 k.k.,art. 193 k.k.), świadczące o jego niepoprawności i swoistej łatwości w naruszaniu porządku prawnego oraz okoliczności zajścia (przewaga liczebna napastników, jadący pociąg uniemożliwiający próbę ucieczki czy szukania pomocy) , orzeczona kara jawi się jako niezwykle wyważona czy wręcz łagodna. Sam fakt stosowania wobecP. B. (1)przepisuart. 283 k.k., nie oznacza jeszcze automatycznie, aby zachodziły przesłanki wskazane wart. 689 § 1 i 2 k.k., uzasadniające skorzystanie z dobrodziejstwa warunkowego zawieszenia wykonania kary – co właściwie wykazał Sąd Rejonowy.
Ze wszystkich omówionych powodów, nie dopatrując się przesłanek określonych wart. 439 § 1 k.p.k.lubart. 440 k.p.k.– Sąd Okręgowy orzekł jak w dyspozycji wyroku.