Sąd Apelacyjnyw Szczecinie
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 80/13
Data wyroku: 2013-06-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jolanta Hawryszko, Barbara Białecka, Beata Górska
Słowa kluczowe: Renta Z Tytułu Niezdolności Do Pracy
Podstawa prawna: art. 6 ust. 1 pkt. 6 ustawy z dnia 30.10.2002 o ubezpieczeniu społecznym z tytułu wypadku przy pracy i choroby zawodowej, art. 57 ustawy o emeryturach i rentach

Sygn. akt III AUa 80/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 13 czerwca 2013 r.

Sąd Apelacyjny w Szczecinie - Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Barbara Białecka

Sędziowie:

SSA Jolanta Hawryszko (spr.)
SSO del. Beata Górska

Protokolant:

St. sekr. sąd. Edyta Rakowska

po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2013 r. w Szczecinie
sprawyK. B.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wG.W..
o przywrócenie renty w związku z wypadkiem przy pracy i przyznanie renty z ogólnego stanu zdrowia
na skutek apelacji organu rentowego
od wyroku Sądu Okręgowego w Gorzowie Wlkp. VI Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
z dnia 26 listopada 2012 r. sygn. akt VI U 900/11

1
oddala apelację,

2
zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wG.W.. na rzecz ubezpieczonegoK. B.kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w instancji odwoławczej.

SSO del. Beata Górska   SSA Barbara Białecka SSA Jolanta Hawryszko

Sygn. akt III AUa 80/13

UZASADNIENIE
Decyzją z 20 maja 2011 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wG.opierając się na orzeczeniu komisji lekarskiej ZUS z 5 maja 2011 r. odmówił ubezpieczonemuK. B.prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy. Następnie decyzją z 12 września 2011 r., na podstawie orzeczenia komisji lekarskiej ZUS z 16 sierpnia 2011 r. odmówił ubezpieczonemu prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy z ogólnego stanu zdrowia.
W odwołaniach od powyższych decyzji ubezpieczonyK. B.zakwestionował dokonaną przez organ rentowy ocenę stanu zdrowia oraz zarzucił naruszenie przepisówart. 57, 58, 12 i 13 oraz art. 124 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz.U. z 2009 r. nr 153 poz. 1227 ze zmianami, zwanej dalej ustawą rentową), jak też naruszenie przepisówart. 7, 10, 77 i 107 kodeksu postępowania administracyjnego. Ubezpieczony domagał się zmiany decyzji i przyznania prawa do renty z tytułu niezdolności do pracy.
Wyrokiem z 26 listopada 2012 r. Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych zmienił zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wG.z dnia 12 września 2011 r. i przyznał ubezpieczonemuK. B.prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres 18 miesięcy, od 1 maja 2011 r. oraz oddalił odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wG.z 20 maja 2011 r.; rozstrzygnął również o kosztach procesu.
W zakresie istotnym dla rozpoznania apelacji organu rentowego, sąd I instancji ustalił, żeK. B.,ur. (...), wniosek o rentę z ogólnego stanu zdrowia złożył w 9 marca 2011 r. nie pozostając w zatrudnieniu. Do 30 kwietnia 2011 r. pobierał rentę wypadkową. Ma wykształcenie wyższe socjologiczne, pracował w zawodzie oraz jako pracownik administracyjno-samorządowy. Komisja lekarska ZUS orzeczeniami z 5 maja 2011 r. i 16 sierpnia 2011 r. uznała brak długotrwałej niezdolności do pracy ubezpieczonego zarówno w związku z wypadkiem przy pracy, jak i z ogólnego stanu zdrowia. Sąd I instancji ustalił ponadto, że ubezpieczony po 30 kwietnia 2011 r. odzyskał zdolność do pracy w związku z wypadkiem przy pracy, jednak od 1 maja 2011 r. był częściowo niezdolny do pracy z ogólnego stanu zdrowia na okres 18 miesięcy. Ustalenie to sąd okręgowy oprał na dowodach z opinii biegłych sądowych specjalisty chorób wewnętrznych – kardiologa, specjalisty medycyny pracy, specjalisty chirurga i specjalisty diabetologa, którzy zgodnie uznali, że badany po 30 kwietnia 2011 r. był nadal częściowo niezdolny do pracy z ogólnego stanu zdrowia, na okres 18 miesięcy przyjmując, że za wypadek przy pracy uzasadniający dotychczas niezdolność do pracy został uznany zawał serca. Zgodnie z opinią biegłych zaawansowane zmiany w stawach biodrowych po 30 kwietnia 2011 r. znacznie ograniczają możliwość wykonywania przez ubezpieczonego pracy umysłowej, albowiem są to dolegliwości bólowe, których nasilenie może ustąpić wyłącznie wskutek zabiegu operacyjnego. Sąd I instancji w pełni podzielił stanowisko biegłych i na tej podstawie uznał, że ubezpieczony spełnił przesłankę niezdolności do pracy z ogólnego stanu zdrowia, zgodnie z art. 12, 13 i 57 ustawy rentowej. Analizując przesłankę z art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy rentowej sąd okręgowy stwierdził, że ostatnim okresem ubezpieczeniaK. B.był 11 maja 2007 r., a od 12 maja 2007 r. ustalono jego niezdolność do pracy. Była to wprawdzie niezdolność do pracy w związku z wypadkiem przy pracy, ale nadal niezdolność do pracy uznana przez organ rentowy. Nie ma więc żadnych racjonalnych powodów, aby uznać, że ubezpieczony stał się niezdolny do pracy dopiero od 1 maja 2011 r., albowiem schorzenia kardiologiczne powodujące tę niezdolność utrzymywały się do 2011 r., a już w lutym 2011 r. wystąpiły schorzenia stawów biodrowych powodujące dalszą niezdolność do pracy wnioskodawcy, tym razem z ogólnego stanu zdrowia. Zdaniem sądu I instancji przyjęcie za uzasadnione stanowiska organu rentowego w zakresie analizowanej przesłanki, powodowałoby utratę środków do egzystencji przez osobę od wielu lat niezdolną do pracy. Co jednak istotne niezdolność do pracy ubezpieczonego powstała w związku z zatrudnieniem, a zatem przyznanie mu prawa do renty z ogólnego stanu zdrowia spełniało cel z przepisu art. 57 ustawy rentowej sprowadzający się do zapewnieniu środków do życia dla osób, które stały się niezdolne do pracy wskutek warunków zatrudnienia. Wobec tego, kierując się treścią art. 57 i 12, 13 ustawy rentowej sąd I instancji uznał, że ubezpieczony spełnił przesłanki do przyznania mu prawa do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy z ogólnego stanu zdrowia, od dnia następnego po ukończeniu pobierania renty wypadkowej do dnia wskazanego w opinii biegłych sądowych, dlatego na podstawieart. 47714§ 2 k.p.c.zmienił zaskarżoną decyzję z 12 września 2011 r. Natomiast na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.sąd okręgowy oddalił odwołanie ubezpieczonego od decyzji z dnia 20 maja 2011 r. odmawiającej prawa do renty z tytułu wypadku przy pracy, ponieważ biegli sądowi stwierdzili, żeK. B.odzyskał zdolność do pracy w tym zakresie (schorzenia kardiologiczne), a ubezpieczony i organ rentowy tej konkluzji nie kwestionowali. O kosztach zastępstwa procesowego sąd I instancji orzekł na podstawieart. 98 § 1 k.p.c.
Apelację od wyroku sądu okręgowego w części, tj. co do punktu I i III wniósł organ rentowy zarzucając naruszenie art. 57 i 58 ustawy rentowej przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wskutek przyjęcia, że ubezpieczony ma prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy na okres 18 miesięcy poczynając od 1 maja 2011 r., w sytuacji gdy w ustalonej dacie powstania niezdolności do pracy ubezpieczony nie spełnił warunku, o którym stanowi art. 57 ust. 1 pkt 3 tej ustawy (K. B.ostatnio podlegał ubezpieczeniu do 11 maja 2007 r.). Wskazując na powyższy zarzut organ rentowy wniósł o zmianę wyroku w pkt I. i III. i oddalenie odwołania.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje.
Apelacja organu rentowego jest oczywiście bezzasadna. Sąd odwoławczy w pełni zaaprobował ustalenia sądu I instancji oraz dokonane na ich podstawie rozważania prawne, które doprowadziły do pozytywnego rozstrzygnięcia o żądaniu odwołania od decyzji organu rentowego z 12 września 2011 r. Tezy uzasadnienia wyroku w tym zakresie są prawidłowe i odpowiadają przepisom prawa materialnego wskazując na stosowanie prawa procesowego zgodnie zk.p.c.Bezspornie ostatnim okresem ubezpieczeniaK. B.był 11 maja 2007 r., natomiast od 12 maja 2007 r. ubezpieczony został uznany za niezdolnego do pracy w związku z wypadkiem przy pracy z przyczyn kardiologicznych, a od 1 maja 2011 r. za niezdolnego do pracy z ogólnego stanu zdrowia (z przyczyn ortopedycznych). Sąd apelacyjny uwzględnił, że zgodnie z niekwestionowaną w apelacji opinią biegłych sądowych ubezpieczony po 30 kwietnia 2011 r. jest nadal częściowo okresowo niezdolny do pracy, choć już nie z przyczyn kardiologicznych (zawału serca, który uznany został za wypadek przy pracy), a z powodu samoistnych schorzeń, mających źródło w organizmie chorego. Bez wątpienia wskazana przez biegłych datapo 30 kwietnia 2011 r.warunkowana była przyznaną poprzednio okresowo, do 30 kwietnia 2011 r. rentą z tytułu niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy, przy czym biegły ortopeda wyjaśnił, że schorzenie stawów biodrowych (powodujące częściową niezdolność do pracy z ogólnego stanu zdrowia po 30 kwietnia 2011 r.) nie jest schorzeniem pojawiającym się z dnia na dzień, a obecnie stwierdzone u ubezpieczonego jest konsekwencją procesu mającego miejsce od kilku lat. Kluczowe i ostatecznie niesporne w sprawie jest jednak ustalenie, że w przypadku ubezpieczonegoK. B.pomiędzy niezdolnością do pracy z tytułu wypadku przy pracy, a niezdolnością do pracy z ogólnego stanu zdrowia nie było przerwy, przeciwnie okresy te nałożyły się na siebie, przez co w ocenie sądu apelacyjnego przyjąć należy, że analizowany stan niezdolności do pracy zachował ciągłość.
W tych okolicznościach całkowicie chybione jest stanowisko organu rentowego, że stan niezdolności do pracy z ogólnego stanu zdrowia jest odrębną kategorią stwierdzanej dotychczas u ubezpieczonego niezdolności do pracy w związku z wypadkiem przy pracy, przy której odrębnie należy badać upływ 18 miesięcznego terminu od ostatniego okresu ubezpieczenia (art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy rentowej). Taka wykładnia nie znajduje uzasadnienia w szczególności w przepisach regulujących konstrukcję prawnego pojęcia niezdolności do pracy (obowiązującej tak na gruncie ustawy wypadkowej, jak i ustawy rentowej). Zgodnie z treścią przepisu z art. 12 ustawy rentowejniezdolna do pracy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu. Stosownie zaś do treści art. 13 ust. 1 ustawy rentowejprzy ocenie stopnia i przewidywanego okresu niezdolności do pracy oraz rokowania co do odzyskania zdolności do pracy uwzględnia się: 1) stopień naruszenia sprawności organizmu oraz możliwości przywrócenia niezbędnej sprawności w drodze leczenia i rehabilitacji; 2) możliwość wykonywania dotychczasowej pracy lub podjęcia innej pracy oraz celowość przekwalifikowania zawodowego, biorąc pod uwagę rodzaj i charakter dotychczas wykonywanej pracy, poziom wykształcenia, wiek i predyspozycje psychofizyczne.Wynika z tego, że znaczenie zasadnicze przy ustaleniu przesłanki niezdolności do pracy ma powiązanie aspektu biologicznego (tj. medycznej oceny stanu zdrowia badanego) z elementami ekonomicznymi (na które wpływa m.in. wiek, wykształcenie, doświadczenie oraz predyspozycje zawodowe). Innymi słowy w żadnym razie zmiana przyczyny niezdolności do pracy (tj. schorzenia, które ją powoduje, czy też powiązania tego schorzenia z wypadkiem przy pracy lub z ogólnym stanem zdrowia), nie przerywa ciągłości statusu ubezpieczonego jako osoby niezdolnej do pracy w rozumieniu przepisów ubezpieczeniowych, w tym sensie, że nie wymaga ponownej i odrębnej oceny warunku, o którym stanowi art. 57 ust. 1 pkt 3 ustawy rentowej. Nadal jest to niezdolność do pracy uznana przez organ rentowy. Słusznie też argumentuje ubezpieczony, że interpretacja wskazanej regulacji sugerowana przez organ rentowy w sposób nieuzasadniony pozbawiałaby ubezpieczonych prawa do uzyskania świadczenia rentowego z tytułu niezdolności do pracy spowodowanej ogólnym stanem zdrowia, co również w ocenie sądu apelacyjnego nie było intencją ustawodawcy. Przeciwko argumentacji prezentowanej w apelacji przemawia nadto okoliczność ujawniona przez ubezpieczonego w toku postępowania apelacyjnego, że w decyzji z 19 marca2013 r. organ rentowy przyznał ubezpieczonemu prawo do renty z tytułu częściowej niezdolności do pracy od 1 grudnia 2012 r. do 31 stycznia 2015 r., a więc wbrew twierdzeniom wyrażanym w tej sprawie, uwzględnił ciągłość niezdolności do pracy ubezpieczonego zgodnie ze stanowiskiem sądów obu instancji oraz odwołującego się.
Z uwagi na powyższe sąd apelacyjny uznał zarzuty apelacji organu rentowego za nietrafne i na podstawieart. 385 k.p.c.apelację oddalił. Rozstrzygnięcie o kosztach poniesionych przez strony w postępowaniu apelacyjnym sąd odwoławczy oprał na podstawie przepisu zart. 108 § 1 k.p.c., przy zastosowaniu zasady wyrażonej wart. 98 k.p.c., w wysokości ustalonej zgodnie z treścią§ 2 ust. 1 i 2w zw. z§ 12 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz. U z 2002 r. nr 163 poz. 1349 ze zm.).