Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 444/13
Data wyroku: 2013-07-31 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Urszula Sipińska-Sęk
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art.103 a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tj.Dz. U. z 2009r. nr 153, poz. 1227 ze zm.)

Sygn. akt VU 444/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 31 lipca 2013 roku

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:
Przewodniczący SSR del. Urszula Sipińska-Sęk
Protokolant st. sekr. sądowy Zofia Aleksandrowicz

po rozpoznaniu w dniu 31 lipca 2013 roku w Piotrkowie Trybunalskim na rozprawie

sprawy z wnioskuB. P.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.

o prawo do wypłaty emerytury

na skutek odwołaniaB. P.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
z dnia 28 marca 2013 r. sygn.(...)
oddala odwołanie.

Sygn. akt VU 444/13

UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia 28 marca 2013 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.odmówił uchylenia decyzji z dnia 28 września 2011r. w części, w jakiej decyzja ta zawiesza wnioskodawczyniB. P.prawo do emerytury za okres od dnia 1 października 2011r. do dnia 21 listopada 2012r.
W dniu 10 kwietnia 2013 r.B. P.wniosła odwołanie od tej decyzji, w którym wniosła o uchylenie decyzji i wypłatę zaległej emerytury za okres od dnia 1 października 2011r. wraz z odsetkami od niezapłaconych w terminie świadczeń. W uzasadnieniu skargi wnioskodawczyni powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 roku w sprawie K 2/12, którym orzeczono, że art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726) w związku zart. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn. Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227 z późń. zm.), dodanym przez art. 6 pkt 2 ustawy z 16 grudnia 2010 roku, w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 roku, bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą zart. 2 Konstytucji RP.
W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.wniósł o jego oddalenie.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

B. P.,urodzona w dniu (...), złożyła w dniu 8 maja 2008r. wniosek o przyznanie emerytury. Wnioskodawczyni była wówczas zatrudniona wOśrodku (...)wS..
Decyzją z dnia 26 maja 2008r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.przyznałB. P.prawo do emerytury od dnia 1 maja 2008 roku. Jednocześnie organ rentowy zawiesił wnioskodawczyni wypłatę emerytury z powodu kontynuowania zatrudnienia bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywała je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury.
(dowód: wniosek emerytalny – 1-7 akt emerytalnych, decyzja – k. 29-30 akt  emerytalnych, zaświadczenie z dnia 7 maja 2008r.– k. 13 akt  emerytalnych)
W dniu 2 marca 2009r. wnioskodawczyni wniosła o ponowne ustalenie wysokości emerytury od podstawy wymiaru obliczonej z uwzględnieniem nowej kowty bazowej obowiązującej od 1 marca 2009 roku i podjęcie jej wypłaty.
(dowód: wniosek – k. 39 akt emerytalnych)
W uwzględnieniu tego wniosku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.decyzją z dnia 1 kwietnia 2009 roku podjął wypłatę emerytury wnioskodawczyni od dnia 1 marca 2009r.
(dowód: decyzja z dnia 1 kwietnia 2009r. – k. 49-50 akt emerytalnych)
Decyzją z dnia 28 września 2011 roku Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.zawiesił wnioskodawczyniB. P.prawo do emerytury od dnia 1 października 2011 roku, z powodu kontynuowania zatrudnienia bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywała je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury.
(dowód: decyzja - k. 86 akt emerytalnych)
W dniu 3 grudnia 2012r. wnioskodawczyni wystąpiła do ZUS o wznowienie wypłaty emerytury oraz o wypłatę zaległej emerytury wraz z odsetkami.
(dowód: pismo z dnia 23 grudnia 2012 roku - k.118 akt emerytalnych)
Decyzją z dnia 3 stycznia 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.na podstawieart. 61 § 1 i 4 k.p.a.w zw. z art. 124 ustawy o emeryturach i rentach z FUS wznowił postępowanie w sprawie zawieszonej emerytury i w wyniku wznowienia uchylił decyzję z dnia 28 września 2011r. w części dotyczącej zawieszenia wypłaty emerytury od dnia 22 listopada 2012r.
(dowód: decyzja z dnia 3 stycznia 2013r. – k. 121 oraz załącznik do decyzji- k.122 akt emerytalnych)
Wnioskodawczyni cały czas kontynuuje zatrudnienie z pracodawcą, u którego pracowała przed przejściem na emeryturę (okoliczność bezsporna).

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Odwołanie jest nieuzasadnione.
Wnioskodawczyni nabyła prawo do emerytury - decyzją z dnia 26 maja 2008r. – poczynając od dnia 1maja 2008r; ( tj. od miesiąca w którym zgłoszono wniosek o emeryturę).
W okresie od dnia 1 lipca 2000r. do dnia 7 stycznia 2009r. ( a zatem w dacie nabycia prawa do emerytury przez wnioskodawczynię) treścią ryzyka emerytalnego oprócz osiągnięcia wieku emerytalnego było zaprzestanie pracy.
Przepisart. 103 ustęp 2a ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tj. Dz. U. z 2009r. nr 153, poz. 1227 ze zm) stanowił bowiem, że prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego. Wypłata emerytury była zatem uzależniona od uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą.
Z dniem 8 stycznia 2009r. przepis art. 103 ustęp 2a został uchylony, a prawo do emerytury zależało li tylko od osiągnięcia wieku emerytalnego. I taki stan prawny obowiązywał aż do wejścia w życie art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z FUS, czyli do dnia 31 grudnia 2010 roku.
Od 1 stycznia 2011 roku do powołanej wyżej ustawy o emeryturach i rentach został dodany – przezart. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw(Dz. U. Nr 257, poz. 1726) – art. 103a, który stanowił, że prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego. Zgodnie zart. 28powołanej wyżejustawy z dnia 16 grudnia 2010 rokudo emerytur przyznanych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, tj. przed 1 stycznia 2011 roku przepis art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z FUS stosuje się poczynając od 1 października 2011 roku.
To właśnie te przepisy były podstawą prawną wstrzymania przez organ rentowy wypłaty emerytury wnioskodawczyni z dniem 1 października 2011r., wobec kontynuowania przez nią stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą bez jego uprzedniego rozwiązania.
W wyroku z dnia 13 listopada 2012 roku w sprawie K 2/12 (Dz. U. 2012/1285) Trybunał Konstytucyjny orzekł, żeart. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw(Dz. U. Nr 257, poz. 1726 oraz z 2011r. Nr 291, poz. 1707) w związku zart. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2009r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.), dodanym przezart. 6 pkt 2 ustawy z 16 grudnia 2010 roku, w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 roku, bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą zart. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Z dniem publikacji tego wyroku w Dzienniku Ustaw tj. z dniem 22 listopada 2012 roku,art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychw związku zart. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 roku o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw(Dz. U. Nr 257, poz. 1726) w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury w reżimie prawnym niewymagającym rozwiązania stosunku pracy, utracił moc obowiązującą jako niezgodny zart. 2 Konstytucji RP.
Wyrok ten nie zmienia sytuacji wnioskodawczyni, gdyż prawo do emerytury nabyła onaz dniem 1 maja 2008 roku,a zatem w stanie prawnym, w którym obowiązywał przepis art. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z FUS, będący w swej treści odpowiednikiem aktualnie obowiązującego art. 103a ustawy emerytalnej. Przepis ten stanowił, że prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał ją bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego. Tymczasem wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie K 2/12 dotyczy osób, które nabyły prawo do emerytury w okresie, w którym wypłata emerytury nie była uzależniona od zaprzestania zatrudnienia czyli w okresieod dnia 8 stycznia 2009r. do dnia 31 grudnia 2010r.
Z powyższego wynika, że w reżimie prawnym, w którymB. P.nabyła prawo do świadczenia emerytalnego, nie było możliwości pobierania tegoż świadczenia bez rozwiązania stosunku pracy z ostatnim pracodawcą, dlatego też emerytura skarżącej została zawieszona.
W przedmiocie zaś zgodności zKonstytucjąprzepisu art. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z FUS, obowiązującego od dnia 1 lipca 2000 roku do 7 stycznia 2009 roku, na podstawie którego zawieszono wnioskodawczyni prawo do emerytury wypowiedział się Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 7 lutego 2006 roku SK 45/04 (OTK – A 2006, nr 2, poz. 15). Trybunał Konstytucyjny uznał, że przepis ten jest zgodny zKonstytucją, nie narusza zasady zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa, zasady nie działania prawa wstecz, zasady ochrony praw nabytych, czy obowiązku wprowadzania zmian do systemu prawnego z zachowaniem odpowiedniego vacatio legis. Trybunał uznał tym samym, że ustawodawca ma prawo uzależnić podjęcie wypłaty emerytury od uprzedniego rozwiązania stosunku pracy, a rozwiązanie to, wbrew twierdzeniom skarżącej, nie narusza zasady równości. W uzasadnieniu wskazał, że do ustawodawcy należy precyzyjne określenie kryteriów nabycia i korzystania z prawa do emerytury. Ma on przy tym szeroki zakres swobody pod warunkiem poszanowania istoty konstytucyjnego prawa do zabezpieczenia społecznego. Wobec przedstawionej istoty konstytucyjnego prawa do zabezpieczenia społecznego po osiągnięciu wieku emerytalnego,Konstytucjanie zawiera nakazu zagwarantowania świadczeń emerytalnych osobom kontynuującym działalność zawodową. W tym kontekście rozwiązanie stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą stanowi cechę istotną, uzasadniającą efektywne korzystanie z prawa do świadczeń emerytalnych. Osoby, które postanowiły nie rozwiązywać stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą, nie mają wspólnej cechy istotnej z punktu widzenia realizacji prawa do emerytury.
Konkludując, skarżąca nie może powoływać się na zasadę ochrony praw nabytych, gdyż nabyła prawo do emerytury w reżimie prawnym ukształtowanym przez treść art. 103 ust. 2a ustawy emerytalnej, uniemożliwiającym pobieranie świadczenia emerytalnego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy, którego konstytucyjność była przez Trybunał badana.
Skoro wnioskodawczyni nabyła prawo do emerytury w okresie, w którym wypłata świadczenia była uzależniona od zaprzestania zatrudnienia, to warunkiem niezbędnym do podjęcia wypłaty emerytury było rozwiązanie przez nią stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą, także w okresie od października 2011 do 21 listopada 2012r.
Sytuacji prawnej wnioskodawczyni nie zmienia także fakt podjęcia przez organ rentowy wypłaty jej emerytury z dniem 1 marca 2009r., z uwagi na uchylenie art. 103 ustęp 2a ustawy (decyzja z dnia 1 kwietnia 2009r.). Podjęcie wypłaty emerytury nie oznacza, że z tym dniem wnioskodawczyni ponownie nabyła prawo do emerytury na nowych zasadach. Prawo do emerytury nabywa się tylko raz z chwilą ziszczenia się ryzyka emerytalnego, co w przypadku wnioskodawczyni nastąpiło z dniem1 maja 2008r.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Okręgowy- Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.orzekł jak w sentencji.