Sąd Okręgowy w Elblągu
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV Pa 11/13
Data wyroku: 2013-04-18 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Bożena Czarnota, Alicja Romanowska, Renata Żywicka
Słowa kluczowe: Rozwiązanie Stosunku Pracy Za Wypowiedzeniem
Podstawa prawna: art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela

Sygn. akt IV Pa 11/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 18 kwietnia 2013r.

Sąd Okręgowy w Elblągu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący: SSO Bożena Czarnota
Sędziowie:   SSO Alicja Romanowska
SSO Renata Żywicka /spr/
Protokolant : st. sekr. sądowy Anna Tomaszewska

po rozpoznaniu w dniu 18 kwietnia 2013 r. w Elblągu
na rozprawie sprawy
z powództwaB. T.
przeciwkoZespołowi Szkół wL.

o zapłatę

na skutek apelacji wniesionej przez pozwanego
od wyroku Sądu Rejonowego w Elblągu
z dnia 18 grudnia 2012r., sygn. akt IV P 232/12

I
oddala apelację,

II
zasądza od pozwanego na rzecz powódki kwotę 900 zł tytułem

zwrotu kosztów procesu za instancję odwoławczą.

Sygn. akt IV Pa 11/13

UZASADNIENIE
PowódkaB. T.wniosła do Sądu Rejonowego w Elblągu pozew w postępowaniu upominawczym przeciwko Zespołowi Szkół wL.o zapłatę kwoty 15.300 zł wraz z ustawowymi odsetkami od dnia 1 września 2012 r. do dnia zapłaty oraz kosztami zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu powódka wskazała, że pozwany rozwiązał z nią stosunek pracy na podstawie przepisu art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela z dniem 31 sierpnia 2012 r. Wobec powyższego powódce należy się odprawa pieniężna w wysokości sześciomiesięcznego wynagrodzenia zasadniczego.
W dniu 17 września 2012 r. Sąd Rejonowy wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym, nakazując pozwanemu aby zapłacił na rzecz powódki dochodzoną przez nią kwotę wraz z kosztami zastępstwa procesowego.
W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany Zespół Szkół wL.wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie kosztów procesu zgodnie ze spisem złożonym przed zamknięciem rozprawy lub w przypadku nie złożenia według norm przepisanych. Uzasadniając swoje stanowisko pozwany wskazał, iż w przypadku powódki nie doszło do rozwiązania stosunku pracy z przyczyn wskazanych w przepisie w art. 20 ust 1 pkt 2 Karty Nauczyciela, a jedynymi roszczeniami jakich powódka mogła dochodzić w związku z wadliwym rozwiązaniem stosunku pracy spowodowanym błędnym zastosowaniem przez pracodawcę art. 20 ust 1 pkt 2 Karty Nauczyciela były roszczenia o uznanie wypowiedzenia umowy o pracę za bezskuteczne lub o odszkodowanie. W dniu 31 maja 2012 r. dyrektor pozwanego Zespołu Szkół wręczyła powódce pismo, w którym zawarła stwierdzenie o rozwiązaniu z powódką stosunku pracy, jako podstawę prawną rozwiązania stosunku pracy wskazała przepis art. 20 ust.1 pkt 2 Karty Nauczyciela, a jako podstawę faktyczną „zmiany organizacyjne polegające na rozwiązaniu zespołu szkół wL.i połączeniu filii szkół podstawowych wS.iŻ.”, co miało uniemożliwiać dalsze zatrudnianie powódki w pełnym wymiarze zajęć. Dyrektor pozwanego dokonując rozwiązania stosunku pracy uchybiła terminowi wynikającemu z przepisu art.20 ust.5a przez zbyt późne zawiadomienie reprezentującej powódkę organizacji związkowej. Zmiany organizacyjne, które zostały wskazane jako przyczyna rozwiązania stosunku pracy z powódką nie miały miejsca i nie mogły zostać przeprowadzone, w związku z czym dyrektor pozwanego Zespołu Szkół poinformował powódkę o przywróceniu do pracy, na co powódka nie wyraziła zgody. Nie sposób uznać ażeby zaistniała przesłanka wypłaty odprawy określona w przepisie art. 20 ust.2 Karty Nauczyciela. Sam fakt zawarcia w piśmie rozwiązującym z powódką stosunek pracy jednej z przyczyn wymienionych w przepisie art.20 ust.1 pkt 2 Karty Nauczyciela nie przesądza automatycznie o zasadności roszczenia o odprawę. Zapłata odprawy byłaby uzasadniona jedynie w sytuacji, gdyby wskazana w piśmie przyczyna rzeczywiście miała miejsce.
Sąd Rejonowy w Elblągu wyrokiem z dnia 18 grudnia 2012r. zasądził od pozwanegoZespołu (...)wL.na rzecz powódkiB. T.kwotę 15.300 zł wraz z ustawowymi odsetkami za okres od dnia 01 września 2012r. do dnia zapłaty , dodatkowo zasądził od pozwanego na rzecz powódki kwotę 1800 zł tytułem zwrotu kosztów procesu i wyrokowi w pkt I nadał rygor natychmiastowej wykonalności co do kwoty 3.085,95 zł .
Swoje rozstrzygnięcie Sąd Rejonowy oparł na następujących ustaleniach i wnioskach :
PowódkaB. T.zatrudniona była w pozwanym Zespole Szkół wL.od dnia 1 września 2001 r. początkowo na podstawie terminowych umów o pracę, następnie na podstawie umowy o pracę na czas nieokreślony. Od dnia 1 lipca 2010 r. powódka uzyskała stopień awansu zawodowego-nauczyciel mianowany. W okresie zatrudnienia powódkaB. T.wykonywała pracę na stanowisku nauczycielki języka angielskiego.
W dniu 31 maja 2012 r. dyrektor pozwanego doręczyła powódce pismo, rozwiązujące stosunek pracy z trzymiesięcznym okresem wypowiedzenia ze skutkiem na dzień 31 sierpnia 2012 r. Jako podstawę prawną dokonanego wypowiedzenia pozwany wskazał przepisart. 20 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela. Uzasadniając dokonane wypowiedzenie pozwany wskazał zmiany organizacyjne polegające na rozwiązaniu Zespołu Szkół wL.i połączeniu filii Szkół Podstawowych wS.iŻ., co uniemożliwia dalsze zatrudnianie powódki w pełnym wymiarze zajęć.
Ponadto powódka została pouczona , że wypowiedzenie stanie się bezskuteczne w przypadku złożenia przez nią w terminie 30 dni od dnia doręczenia wypowiedzenia stosunku pracy pisemnego wniosku o przeniesienie w stan nieczynny, zaś w razie nie złożenia tego wniosku zostanie wypłacona odprawa pieniężna w wysokości sześciomiesięcznego wynagrodzenia zasadniczego.
Powódka nie złożyła wniosku o przeniesienie w stan nieczynny.
Od powyższego wypowiedzenia powódka odwołała się do Sądu Rejonowego w Elblągu. Sprawa toczyła się pod sygnaturą akt IV P 140/12. W sprawie tej powódka cofnęła powództwo co skutkowało umorzeniem postępowania w sprawie.
Pismem z dnia 30 sierpnia 2012 r. pozwany cofnął dokonane powódce wypowiedzenie umowy o pracę na co powódka nie wyraziła zgody. Decyzja pozwanego o wycofaniu się z dokonanego wypowiedzenia podyktowana była faktem , że została uchylona uchwała o rozwiązaniu pozwanego zespołu szkół.
Zdaniem Sądu Rejonowego żądanie powódki jako w pełni uzasadnione zasługiwało na uwzględnienie.
Stan faktyczny zdaniem sądu I instancji był w sprawie bezsporny i został ustalony na podstawie dokumentacji znajdującej się w aktach osobowych powódki, których wiarygodności nie kwestionowała żadna ze stron. Bezsporne w sprawie również było , że Rada GminyB.podjęła uchwałę o rozwiązaniu pozwanego Zespołu Szkół wL.i połączeniu Szkół Podstawowych wS.iŻ..
Sad i instancji powoła przepisart. 20 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. Karta Nauczyciela, w świetle którego dyrektor szkoły w razie częściowej likwidacji szkoły albo w razie zmian organizacyjnych powodujących zmniejszenie liczby oddziałów w szkole lub zmian planu nauczania uniemożliwiających dalsze zatrudnienie nauczyciela w pełnym wymiarze zajęć rozwiązuje z nim stosunek pracy lub na wniosek nauczyciela przenosi go w stan nieczynny
W myśl przepisu art. 20 ust. 5c Karty Nauczyciela wypowiedzenie jest bezskuteczne w przypadku złożenia przez nauczyciela w terminie 30 dni od dnia doręczenia wypowiedzenia stosunku pracy z przyczyn określonych w ust. 1 pkt 2 pisemnego wniosku o przeniesienie w stan nieczynny. Z uwagi na fakt , że powódka nie wystąpiła z takim wnioskiem to zgodnie z przepisem art. 20 ust.2 Karty Nauczyciela stanowiącym, że nauczycielowi zatrudnionemu na podstawie mianowania , z którym rozwiązano stosunek pracy z przyczyn określonych w ust. 1 przysługuje odprawa w wysokości sześciomiesięcznego wynagrodzenia zasadniczego, roszczenie powódki jest uzasadnione.
Stanowisko pozwanego sprowadzające się do twierdzenia, że skoro pozwany wycofał się z dokonanego wypowiedzenia, a pracownik nie wyraził na to zgody i znalazł sobie inną pracę, zaś Rada GminyB.uchyliła uchwałę stanowiącą podstawę dokonanego wypowiedzenia winno skutkować oddaleniem powództwa nie zasługuje na aprobatę.
Fakt, że Rada GminyB.w dniu 30 sierpnia 2012 r. podjęła uchwałę o uchyleniu uchwały o rozwiązaniu pozwanegoZespołu (...)nie obliguje powódki do wyrażenia zgody na wycofanie się przez pozwanego z decyzji o wypowiedzeniu umowy.
Strony stosunku pracy mogą rozwiązać umowę o pracę za wypowiedzeniem , którego okres określony jest w przepisachkodeksu pracy. Zarówno wypowiedzenie umowy o pracę jak i jego cofnięcie jest oświadczeniem woli , do którego na podstawie przepisu ar. 300kpnależy stosować przepisykodeksu cywilnego.
W sytuacji gdy strona stosunku pracy cofa wypowiedzenie, konieczna jest zgoda drugiej strony / wyrok SA w Poznaniu z dnia 22 lutego 2007 r. I ACa 916/06, wyrok SA w Warszawie z dnia 17 listopada 1989 r. II SA 1177/89/.
W orzecznictwie podkreśla się jednoznacznie , że pracownik nie ma obowiązku wyrażenia zgody na cofnięcie wypowiedzenia.
W tym miejscu sąd I instancji przywołał wyrok Sądu Najwyższego z dnia 3 lutego 1993 r. IPZP 72/92 / niepublikowany/ , który zapadł w sytuacji analogicznej do stanu faktycznego w niniejszej sprawie. Wynika z niego, zdaniem Sadu Rejonowego jednoznacznie , że pracownik, który nie wyraził zgody na cofnięcie przez zakład pracy wypowiedzenia umowy o pracę mimo , że w okresie wypowiedzenia przestały istnieć przyczyny wymienione w przepisie art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących pracodawcy oraz o zmianie niektórych ustaw- ma prawo do odprawy pieniężnej określonej w przepisie art. 8 ust.1 ustawy.
Sąd Rejonowy powołał się na podobne stanowisko przedstawione przez Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 14 lipca 1999 r. w prawie I PKN 156/99.
Reasumując powyższe Sąd I instancji uznał , że pozwany skutecznie wypowiedział powódce stosunek pracy ze skutkiem na dzień 31 sierpnia 2012r, a z uwagi na fakt , iż powódka nie złożyła wniosku o przeniesienie w stan nieczynny przysługuje jej prawo do odprawy w wysokości sześciomiesięcznego wynagrodzenia zgodnie z przepisem art. 20 ust.2 Karty Nauczyciela i zasądził na jej rzecz, na podstawie cytowanego przepisu, odprawę w wysokości nie kwestionowanej przez pozwanego wraz ustawowymi odsetkami.
O kosztach zastępstwa procesowego Sad Rejonowy orzekł na podstawie przepisuart. 98 k.p.c.w zw. zart. 108 k.p.c.i par.6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
O rygorze natychmiastowej wykonalności orzeczono na podstawie przepisuart. 477(2) par.1 k.p.c

Z powyższym wyrokiem nie zgodził się pozwany i zaskarżył wyrok Sądu Rejonowego w Elblągu w całości, zarzucając:
a. nierozpoznanie istoty sprawy wskutek nierozpatrzenia zarzutu braku podstaw żądania zapłaty odprawy ze względu na rozwiązanie z powódką stosunku pracy w sytuacji , gdy w momencie rozwiązania nie zachodziły przesłanki umożliwiające rozwiązanie stosunku pracy w oparciu o przepisart. 20 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela(tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 97 poz. 674 z późn. zm.)
b. będące skutkiem nierozpoznania istoty sprawy oraz mające wpływ na zaskarżone rozstrzygnięcie naruszenie przepisuart. 328 § 2 kpcpoprzez ograniczenie uzasadnienia zaskarżonego wyroku do polemiki z zarzutem pozwanego nie będącym przedmiotem sprzeciwu od nakazu zapłaty,
c. mające wpływ na wynik sprawy istotne naruszenie przepisów postępowania ,a w szczególności przepisuart. 233 § 1 kpciart. 228 § 2 kpcpoprzez ustalenie stanu faktycznego w sposób wybiórczy oraz dokonanie oceny zebranych dowodów w sposób niewszechstronny tj. z pominięciem znanych Sądowi urzędowo:

■

wyjaśnień poprzedniego dyrektora pozwanegozespołu szkół (...)oraz arkuszy organizacyjnych pozwanego zespołu szkół (postępowanie sygn. akt IV P 141/12);

twierdzeń powódki odnośnie wadliwości wręczonego jej wypowiedzenia (postępowanie sygn. akt IV P 140/12)

- z których wynikał istniejący w dacie rozwiązania stosunku pracy z powódką i innymi nauczycielami pozwanego zespołu szkół brak podstaw do rozwiązania stosunków pracy w oparciu o przepis art. 20 ust. 1 pkt. 2 KN
Mając na uwadze wskazane podstawy pozwany wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Elblągu ,pozostawiając temu Sądowi rozstrzygnięcie w przedmiocie zasądzenia kosztów procesu za obydwie instancje - z uwzględnieniem kosztów postępowania apelacyjnego zgodnie ze spisem złożonym przed zamknięciem rozprawy lub w razie niezłożenia -według norm przepisanych.
W uzasadnieniu apelacji pozwany podniósł ,że powódka pozwem z dnia 13 września 2012 roku zażądała zasądzenia od pozwanego zespołu szkół 15.300,00 zł tytułem odprawy pieniężnej stanowiącej sześciokrotność jej wynagrodzenia zasadniczego. Sąd I instancji uwzględniając roszczenie powódki w nakazie zapłaty z dnia 17 września 2012 roku, a następnie w wyroku z dnia 18 grudnia 2012 zasądził na jej rzecz kwotę 15.300,00 zł z ustawowymi odsetkami oraz kosztami procesu.
Uzasadniając rozstrzygnięcie Sąd I instancji wskazał, iż bezsporny stan faktyczny w zawisłej sprawie uzasadniał w pełni uwzględnienie żądania powódki, a„stanowisko pozwanego sprowadzające się do twierdzenia, że skoro pozwany wycofał się z dokonanego wypowiedzenia, a pracownik nie wyraził na to zgody i znalazł sobie inną pracę, zaś Rada GminyB.uchyliła uchwałę stanowiącą podstawę dokonanego wypowiedzenia winno skutkować oddaleniem nie zasługuje na aprobatę".W dalszej części lapidarnego uzasadnienia Sąd I instancji ograniczył się do się rozważań odnośnie warunków cofnięcia wypowiedzenia umowy o pracę oraz wpływu braku zgody pracownika na cofnięcie wypowiedzenia na prawo do odprawy pieniężnej w sytuacji, gdy w okresie wypowiedzenia przestały istnieć przyczyny rozwiązania z pracownikiem stosunku pracy.
W powyższej kwestii Sąd I instancji podzielił stanowisko Sądu Najwyższego wyrażone w wyroku z dnia 3.2.1993 r, I PZP 72/92 uznając, iż zapadł w sytuacji analogicznej do stanu faktycznego w zawisłej sprawie. Konkludując Sąd I instancji uznał, iż wobec braku zgody powódki na cofnięcie wypowiedzenia stosunek pracy uległ rozwiązaniu z dniem 1 września 2012 roku, a ze względu na fakt, iż powódka nie złożyła wniosku o przeniesienie w stan nieczynny przysługuje jej prawo do odprawy w wysokości sześciomiesięcznego wynagrodzenia, zgodnie z przepisem art. 20 ust. 2 KN.
Zdaniem pełnomocnika pozwanego Zespołu Szkół wyrok Sądu I instancji został wydany bez rozpoznania istoty sprawy i związanym z tym naruszeniem przepisów postępowania skutkującego wadliwym ustaleniem stanu faktycznego i przeprowadzeniem postępowania dowodowego w sposób fragmentaryczny. Uzasadnione jest w związku z tym wydanie orzeczenia kasatoryjnego, o co pozwany wniósł wpetitumapelacji.
Mając na uwadze treść uzasadnienia sądu I instancji wskazać należy, iż rozstrzygnięcie sądu dotyczyło wyłącznie zarzutu podnoszonego na rozprawie w dniu 4 grudnia 2012 roku, zgodnie z którym powódka zrezygnowała z podjęcia pracy po cofnięciu przez pracodawcę wypowiedzenia. Zarzut ten nie ma jednak podstawowego znaczenia dla rozstrzygnięcia w zawisłej sprawie, ma charakter poboczny wobec treści sprzeciwu i podtrzymania stanowiska wyrażonego w sprzeciwie na rozprawie w dniu 4 grudnia 2012 roku.
Podstawową i kluczową kwestią wymagającą rozstrzygnięcia w zawisłej sprawie był zarzut zgłoszony w sprzeciwie, którego rozpatrzenie w zawisłej sprawie w ogóle nie nastąpiło. W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wskazywał, iż brak podstaw do wypłaty powódce odprawy wynika z faktu wadliwości (pozorności) wypowiedzenia powódce stosunku pracy i to wadliwości o charakterze pierwotnym, a nie następczym. Wadliwość ta polegała na wypowiedzeniu stosunku pracy, pomimo istniejącego w dniu wypowiedzenia i znanego dyrektorowi pozwanego zespołu szkół braku dokonania wypowiedzenia w oparciu o przepis art. 20 ust. 1 pkt 2 KN. W pozwanym zespole szkół nie doszło bowiem i nie mogło dojść do zmniejszenia liczby oddziałów, co mogłoby uzasadniać rozwiązanie stosunku pracy w oparciu o powyższy przepis.
Wskazywana w sprzeciwie od nakazu zapłaty wadliwość wypowiedzenia nie została w ogóle zbadana przez Sąd I instancji i to pomimo okoliczności faktycznych znanych Sądowi z urzędu (wyjaśnieniaI. W.złożone w prowadzonej przez Sąd w identycznym składzie sędziowskim w sprawie sygn. akt IV P 141/2012, stanowisko procesowe powódki w prowadzonej przez Sąd w identycznym składzie sędziowskim sprawie sygn. akt IV P 141/2012, dokumentacja pozwanego zespołu szkół złożona w sprawie sygn. akt IV P 141/2012 ). Z okoliczności tych wynikało, iż rozwiązanie z powódką stosunku pracy nastąpiło pomimo podjętych w pozwanym zespole szkół działań wymaganych dla zmniejszenia liczby oddziałów -w szczególności w sporządzonym planie dotyczącym roku szkolnego 2012/2013 nie zredukowano liczby oddziałów szkolnych
Nawet w przypadku gdyby fakt nie zmniejszenia liczby oddziałów budził wątpliwości Sądu I instancji, to wątpliwości te powinny zostać wyjaśnione w zawisłej sprawie, w której Sąd I instancji winien prowadzić postępowanie dowodowe zgodne z wnioskami pozwanego złożonymi w sprzeciwie. Sąd I instancji zaniechał jednak prowadzenia takiego postępowania, co było konsekwencją nieuzasadnionej rezygnacji z rozpatrzenia sprawy w podnoszonym przez pozwanego aspekcie rozwiązania stosunku pracy powódki z fikcyjnych przyczyn.
Sytuacja, w której przyczyna rozwiązania stosunku pracy nauczyciela mianowanego ma charakter fikcyjny nie była przedmiotem orzecznictwa sądów pracy. W analogicznych sprawach dotyczących odszkodowania za wadliwe rozwiązanie stosunku pracy w zbiegu z odprawą przewidzianą w przepisachustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracownikówistnieje linia orzecznicza uzasadniająca przyjęcie, iż brak jest podstaw do wypłaty odprawy powódce w przypadku, gdy przyczyny rozwiązania z nią stosunku pracy były fikcyjne (por. wyr. SN w sprawach sygn. akt II PK 29/2007, III PK 32/2005, I PK 22/2008). Przytoczone judykaty, w przeciwieństwie do powołanych przez Sąd I instancji, są wydane w analogicznych do przedmiotowego stanach faktycznych, w których zachodzi pozorność przyczyn uzasadniających rozwiązanie stosunku pracy. Odnoszą się więc do kwestii, którą Sąd I instancji pominął wskutek nierozpoznania istoty sprawy.
Następstwem nierozpoznania istoty sprawy i niedokonania niezbędnych ustaleń faktycznych było sporządzenie w sposób wadliwy uzasadnienia zaskarżonego wyroku, w którym Sąd I instancji zaniechał wyjaśnienia, czy przyczyny wypowiedzenia powódce stosunku pracy miały pozorny charakter, a w wypadku, gdy miały taki charakter jaki to ma wpływ na zasadność żądania przez powódkę wypłaty odprawy.
W tym stanie rzeczy żądania apelacji jako uzasadnione , zasługują w całości na uwzględnienie.
W odpowiedzi na apelację powódka wniosła o oddalenie apelacji i zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych.
W uzasadnieniu powódka wskazała ,że materialnoprawną podstawą rozwiązania stosunku pracy z powódką był art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela, a przyczyną tego oświadczenia były - jak to określił pozwany - „zmiany organizacyjne polegające na rozwiązaniu Zespołu Szkół wL.i połączeniu filii Szkół Podstawowych wS.iŻ.. Powyższe zmiany uniemożliwiają dalsze zatrudnienie Pani w pełnym wymiarze zajęć."
Do zakładowej organizacji związkowej pozwany skierował pismo o takiej samej treści. Taką też podstawę rozwiązania stosunku pracy wskazano w doręczonym powódce - w połowie września 2012r. - świadectwie pracy. Wskazanie w oświadczeniu z 31 maja 2012r. jako podstawy rozwiązania stosunku pracy art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela, po wcześniejszym wskazaniu tej samej podstawy prawnej organizacji związkowej, a także stwierdzenie w oświadczeniu, że z dniem rozwiązania stosunku pracy zostanie wypłacona powódce odprawa pieniężna, a nawet określenie jej wysokości, utwierdziło powódkę w przekonaniu, że rozwiązane z nią stosunku pracy jest zgodne z prawem i że otrzyma ona odprawę.
O zasadności rozwiązania stosunku pracy, mimo błędów w procedowaniu, wskazywało szereg istotnych okoliczności, i to one skłoniły powódkę do cofnięcia pozwu o przywrócenie do pracy i zrzeczenie się powództwa. Okolicznościami tymi było podjęcie uchwały o rozwiązaniu Zespołu Szkół, w którym powódka była zatrudniona, a także włączenie do nowo tworzonego Zespołu Szkół wS.iŻ.wraz z zatrudnionymi tam nauczycielami. Włączenie to powodowało, że w pozwanym Zespole Szkół wL.miało nauczać języka angielskiego czterech nauczycieli, podczas gdy bez włączenia filii, języka angielskiego nauczało dwóch nauczycieli, w tym powódka.
W związku z systematycznym zmniejszaniem się liczby oddziałów w Zespole Szkół wL., zmniejszała się liczba godzin zajęć tego przedmiotu. W roku szkolnym 2008/2009 było w Zespole 15 oddziałów, zaś w roku szkolnym 2011/2012 już jedynie 12 oddziałów. W roku szkolnym 2011/2012 nie było już wystarczającej ilości godzin języka angielskiego dla obojga zatrudnionych tam nauczycieli. Ponieważ drugi z zatrudnionych tam nauczycieli miał wykształcenie wyższe magisterskie, a powódka licencjat, realnie obawiała się rozwiązania stosunku pracy, najpóźniej w następnym roku szkolnym. Skutek zmian organizacyjnych (zmniejszenie oddziałów) może być odłożony w czasie (wyrok SN z 4 grudnia 1998r. w spr. I PKN 482/98).
Wypowiedzenie nie było więc pozorne. Pozorna była raczej znajomość prawa i to zarówno u pozwanej (błędne konsultacje z zakładową organizacją związkową) jak i w organie prowadzącym (błędne procedowanie uchwały o rozwiązaniu Zespołu Szkół wL.i w konsekwencji jej uchylenie wobec nacisku organu nadzoru).
W uzasadnieniu apelacji pełnomocnik pozwanego Zespołu wywodzi także, że w analogicznych sprawach "istnieje linia orzecznicza uzasadniająca przyjęcie, iż brak jest podstaw do wypłaty odprawy powódce w przypadku gdy przyczyny rozwiązania stosunku pracy były fikcyjne" i przywołuje orzeczenia Sądu Najwyższego w sprawach II PK 29/2007 i I PK 22/2008, z których wynikać ma przedstawiona wyżej teza.
Z powołanych przez pełnomocnika orzeczeń SN nie tylko nie wynika teza głoszona przez pozwanego, ale teza wręcz przeciwna. Wystarczyło orzeczenia te przeczytać. Słowem: istnieje zupełnie inna linia orzecznicza Sądu Najwyższego w przedmiotowych sprawach niż ta, którą usiłuje zasugerować pozwany.
W uzasadnieniu do wyroku z 5 października 2007r. w sprawie II PK 29/2007 Sąd Najwyższy jednoznacznie wskazuje, że „jeżeli u podłoża oświadczenia woli pracodawcy w przedmiocie rozwiązania stosunku pracy leżą przyczyny nie dotyczące pracownika, to choćby były pozorne, w dniu rozwiązania stosunku pracy aktualizuje się obowiązek wypłaty pracownikowi odprawy pieniężnej. Stwierdzenie, iż wypowiedzenie umowy o pracę naruszyło obowiązujące przepisy może być dokonane wyłącznie w postępowaniu sądowym toczącym się na skutek powództwa pracownika o przywrócenie do pracy, albo o odszkodowanie".
Powyższe stanowisko potwierdza także SN w wyroku z 12 września 2008r. w sprawie I PK 22/2008 stwierdzając w uzasadnieniu „iż prawomocne zasądzenie na rzecz zwalnianej osoby odszkodowania z tytułu bezzasadnego wypowiedzenia umowy o pracę bez jednoczesnego udowodnienia przez pracownika istnienia innej - niż podana w oświadczeniu woli pracodawcy - przyczyny rozwiązania umowy o pracę nie upoważnia do uwzględnienia powództwa o odprawę".
Ewentualna pozorność rozwiązania stosunku pracy z przyczyn wskazanych w oświadczeniu może być stwierdzona prawomocnym wyrokiem wyłącznie w postępowaniu sądowym wytoczonym przez powódkę o przywrócenie do pracy lub odszkodowanie. Taki wyrok jednak nie zapadnie, bowiem taki proces się nie toczy, a nadto powódka zrzekła się tego roszczenia. Zupełnie zatem chybiony jest zarzut apelacji, że należało to ustalenie uczynić w toku procesu o odprawę przed Sądem Rejonowym. Nie jest to bowiem proces ani o przywrócenie do pracy, ani o odszkodowanie, a jedynie o należną powódce odprawę przewidzianą w art. 20 ust. 2 Karty Nauczyciela, a nadto przyznaną przez pozwany Zespół - w prawidłowej wysokości - oświadczenie z 31 maja 2012r.
W przedmiotowej sprawie należy z najwyższym uznaniem odnieść się do wyroku Sądu Rejonowego, który tak precyzyjnie orzekł o istocie procesu. Z tych względów apelację jako oczywiście bezzasadną należy oddalić.

Sąd Okręgowy zważył , co następuje :

Apelacja pozwanego jako bezzasadna nie zasługiwała na uwzględnienie .
Wbrew twierdzeniom apelującego Sąd I instancji w sposób prawidłowy ustalił stan faktyczny i rozpoznał istotę sprawy .
Pozwany upatrywał nierozpoznanie istoty sprawy przez Sąd Rejonowy w nierozpatrzeniu zarzutu braku podstaw żądania zapłaty odprawy ze względu na rozwiązanie z powódką stosunku pracy w sytuacji , gdy w momencie rozwiązania nie zachodziły przesłanki umożliwiające rozwiązanie stosunku pracy w oparciu o przepisart. 20 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 roku Karta Nauczyciela.
Na podstawie poglądów dominujących w doktrynie i orzecznictwie przyjąć należy, że nierozpoznanie istoty sprawy odnosi się do roszczenia będącego podstawą powództwa i zachodzi, gdy sąd pierwszej instancji nie orzekł w ogóle merytorycznie o żądaniach stron, zaniechał zbadania materialnej podstawy żądania pozwu albo pominął merytoryczne zarzuty pozwanego.
Konkludując poprzez nierozpoznanie istoty sprawy należy rozumieć niezbadanie podstawy merytorycznej dochodzonego roszczenia. O takiej zaś sytuacji należy mówić, jeżeli w pierwszej instancji - na skutek błędnej koncepcji prawnej rozstrzygnięcia sprawy - nie poczyniono żadnych (jakichkolwiek) ustaleń faktycznych w celu rozpoznania spornego stosunku.
Tymczasem w niniejszej sprawie ustalony stan faktyczny był w sprawie niesporny. Niewątpliwie przyczyną rozwiązania umowy o pracę wskazaną przez pracodawcę w piśmie z dnia 31 maja 2012r. były zmiany organizacyjne polegające na rozwiązaniu Zespołu Szkół wL.i połączeniu fili Szkół Podstawowych wS.iŻ., które uniemożliwiały dalsze zatrudnienie powódki w pełnym wymiarze zajęć .
Wskazać należy ,że sam pozwany w sprawie IV P 140/12 z powództwaB. T.przeciwko pozwanemu o przywrócenie do pracy wskazywał na rzeczywistość przyczyny wypowiedzenia , która miała polegać na faktycznym i wymuszonym obiektywnymi okolicznościami zmniejszeniu liczby zatrudnionych w szkole nauczycieli języka angielskiego. Pozwany wskazywał w odpowiedzi na pozew ,że zgodnie ze spowodowanymi sytuacją demograficzną i ekonomiczną w GminieB.planami organu prowadzącego dotyczącymi roku szkolnego 2012/2013 , a realizowanymi w pozwanej placówce w ramach reorganizacji Zespołu Szkół wL.- liczba nauczycieli języka angielskiego ulegnie redukcji z czterech do trzech. Pozwany wskazywał również ,że za rzeczywistym charakterem przyczyny rozwiązania stosunku pracy z powódką przemawia fakt ,że decyzja o doborze powódki do zwolnienia poprzedzona była wszechstronną analizą porównująca powódkę i innych nauczycieli w grupie nauczycieli języka angielskiego typowanej do zwolnienia – pod kątem kryteriów zwolnienia .
Budzi zatem zdziwienie aktualna argumentacja pozwanego , który próbuje wykazać ,że przyczyna rozwiązania stosunku pracy z powódką nie była rzeczywista. Do zakładowej organizacji związkowej pozwany skierował pismo o takiej samej treści. Taką też podstawę rozwiązania stosunku pracy wskazano w doręczonym powódce - w połowie września 2012r. - świadectwie pracy. Wskazanie w oświadczeniu z 31 maja 2012r. jako podstawy rozwiązania stosunku pracy art. 20 ust. 1 pkt 2 Karty Nauczyciela, po wcześniejszym wskazaniu tej samej podstawy prawnej organizacji związkowej, a także stwierdzenie w oświadczeniu, że z dniem rozwiązania stosunku pracy zostanie wypłacona powódce odprawa pieniężna, a nawet określenie jej wysokości, utwierdziło powódkę w przekonaniu, że rozwiązanie z nią stosunku pracy jest zgodne z prawem i że otrzyma ona odprawę.
Podkreślenia wymaga, że powódka mogła żywić uzasadnione przekonanie o zasadności rozwiązania z nią stosunku pracy /mimo błędów w procedowaniu/,na co wskazywało szereg istotnych okoliczności i to one skłoniły powódkę do cofnięcia pozwu o przywrócenie do pracy i zrzeczenie się powództwa. Okolicznościami tymi było podjęcie uchwały o rozwiązaniu Zespołu Szkół, w którym powódka była zatrudniona, a także włączenie do nowo tworzonego Zespołu Szkół wS.iŻ.wraz z zatrudnionymi tam nauczycielami. Włączenie to powodowało, że w pozwanym Zespole Szkół wL.miało nauczać języka angielskiego czterech nauczycieli, podczas gdy bez włączenia filii, języka angielskiego nauczało dwóch nauczycieli, w tym powódka.
Słusznie przy tym podnosi powódka ,że późniejszy fakt- uchylenia w dniu 30 sierpnia 2012r ,uchwały Rady GminyB.w sprawie rozwiązania Zespołu Szkół wL.nie może mieć wpływu na ocenę czy przyczyna rozwiązania z powódką stosunku pracy był rzeczywista.
Zdaniem Sądu Okręgowego , dla oceny czy przyczyna rozwiązania stosunku pracy z pracownikiem była rzeczywista, miarodajna jest chwila składania tego oświadczenia przez pracodawcę ,a nie jak chce pozwany ,dzień kiedy ustał stosunek pracy zawarty z powódką . Między tymi dwiema datami , z natury rzeczy może dojść do zmiany okoliczności faktycznych , które jednak nie wpływają na ocenę , czy przyczyna rozwiązania stosunku pracy była rzeczywista .
Niezależnie od powyższego ,trafnie podnosiła powódka ,że ewentualna pozorność rozwiązania stosunku pracy z przyczyn wskazanych w oświadczeniu może być stwierdzona prawomocnym wyrokiem wyłącznie w postępowaniu sądowym wytoczonym przez powódkę o przywrócenie do pracy lub odszkodowanie. Taki wyrok jednak nie zapadnie, bowiem taki proces się nie toczy, a nadto powódka zrzekła się tego roszczenia.
Dlatego też , chybiony jest zarzut apelacji, że należało dokonać ustaleń w przedmiocie ewentualnej pozorności przyczyny rozwiązania z powódką stosunku pracy w toku procesu o odprawę przed Sądem, gdyż w tym postępowaniu z uwagi na przedmiot sprawy, takich ustaleń sąd I instancji nie musiał czynić .
Odnosząc się do ostatniego zarzutu apelacji, a mianowicie - mającego wpływ na wynik sprawy istotnego naruszenie przepisów postępowania ,a w szczególności przepisuart. 233 § 1 kpciart. 228 § 2 kpcpoprzez ustalenie stanu faktycznego w sposób wybiórczy oraz dokonanie oceny zebranych dowodów w sposób niewszechstronny , wskazać należy ,że pominięcie przez sąd I instancji dowodów zgromadzonych w sprawie IV P 141/2012 było zasadne. Jak wskazano wyżej , fakt ,że w dacie rozwiązania stosunku pracy z powódką i innymi nauczycielami pozwanego zespołu szkół nie było już podstaw do rozwiązania stosunków pracy w oparciu o przepisart. 20 ust. 1 pkt. 2K.N. nie miał znaczenia dla rozpoznania sprawy ,gdyż dla tej oceny istotna byłą data wręczenia powódce oświadczenia pracodawcy o rozwiązaniu z nią stosunku pracy .
Biorąc powyższe rozważania pod uwagę , na zasadzieart. 385 kpcapelację jako niezasadną należało oddalić .
Konsekwencją powyższego było obciążenie pozwanego kosztami procesu za instancję odwoławczą w oparciu oart. 98 kpcw zw. z§ 12ust.1pk1 w zw. z § 11 ust.1 pkt2  Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu( Dz.U. z 2002 r, Nr 163, poz. 1349)