Sąd Rejonowy w Złotoryi
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I Ns 208/12
Data wyroku: 2012-11-23 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Podstawa prawna: art. 634 kpc w zw. z art. 635 § 1 i 2 kpc , art. 637 § 1 kpc
Teza: Z istoty zabezpieczenia  spadku wynika , że ma ono tymczasowy charakter i zmierza do ustanowienia przejściowej pieczy nad majątkiem spadkodawcy , w obawie naruszenia rzeczy lub praw pozostałych po spadkodawcy , do czasu jego objęcia przez spadkobierców , wykonawcę testamentu lub kuratora spadku

Sygn. akt I Ns 208/12

POSTANOWIENIE
Z., dnia 23 listopada 2012 roku
Sąd Rejonowy w Złotoryi I Wydział Cywilny
w składzie :

Przewodniczący : SSR Piotr Krawczuk
Protokolant: st. sekr. sądowy Bożena Zielińska

po rozpoznaniu w dniu 23 listopada 2012 roku w Złotoryi
na rozprawie
sprawy z wnioskuB. S.
z udziałemM. O.iJ. P.
o zabezpieczenie spadku i spis inwentarza

p o s t a n a w i a:

I
sporządzić spis inwentarza poS. S. (1)zmarłym dnia 29 listopada 2004 roku wC.i tam ostatnio stale zamieszkałym;

II
wykonanie postanowienia o sporządzeniu spisu inwentarza zlecić Naczelnikowi Urzędu Skarbowego ( komornikowi skarbowemu ) wL.;

III
oddalić dalej idący wniosek;

IV
orzec, że wnioskodawca i pozostali uczestnicy ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie.

UZASADNIENIE
WnioskodawcaB. S.domagał się sporządzenia spisu inwentarza i zabezpieczenia spadku poS. S. (1)zmarłym w dniu 29 listopada 2004 r., przez spisanie ruchomości spadkodawcy i oddanie ich pod dozór uczestniczkiJ. P., ze wskazaniem na Urząd Skarbowy, jak organ właściwy do wykonania postanowienia. Wywodził, że jest synem zmarłego i z uczestniczkąM. O.należy do kręgu spadkobierców ustawowych. Majątek spadkowy obejmował ruchomości, które znajdowały się w lokalu mieszkalnym położonym przyulicy (...)wC., będące w posiadaniu uczestniczkiJ. P.. Uczestniczka zawłaszczyła sobie powyższe ruchomości przez pozbawienie wnioskodawcy posiadania lokalu i wystąpiła o jego wymeldowanie z pobytu stałego w lokalu. Istniało zatem realne zagrożenie naruszenia rzeczy wchodzących w skład masy spadkowej, a nawet ich usunięcia.
Uczestniczka postępowaniaM. O.przychyliła się do żądania wniosku, a uczestniczkaJ. P.wniosła ostatecznie o jego oddalenie. Podała, że lokal mieszkalny położony przyulicy (...)wC.był od dnia 29 listopada 2004 r., czyli od dnia śmierci spadkodawcy, do miesiąca czerwca 2006 r. we władaniu wnioskodawcy i uczestniczkiM. O.. UczestniczkaJ. P.odzyskała władztwo nad lokalem dopiero po zawarciu w dniu 06 lutego 2006 r. z Gminą MiejskąC.–C.Zakładem (...)wC.umowy najmu lokalu. W mieszkaniu pozostały szczegółowo opisane w kilku pozycjach stare i zniszczone ruchomości takiej jak meble, dywan, stara pralka i lodówka, niektóre zakupione przez nią wspólnie ze zmarłym spadkodawcą.

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny sprawy:

W dniu 29 listopada 2004 r. wC.zmarłS. S. (1)ostatnio stale zamieszkały wC., a spadek po nim na podstawie ustawy i wprost nabyli zstępniM. O.z domuS.iB. S.w udziałach po ½ części każdy z nich.

Dowód:odpis postanowienia Sądu Rejonowego w Złotoryi z dnia 28 czerwca 2005 r., sygn. akt I Ns 240/05 ze stwierdzeniem prawomocności /k.35/.

Zmarły był najemcą lokalu mieszkalnego z zasobu mieszkaniowego Gminy MiejskiejC.–C.Zakładu (...), położonego przyulicy (...)wC.. Od końca lat 80-tych biegłego wieku nie mieszkał z dziećmi. Pozostawał w konkubinacie zJ. P., która po jego śmierci wstąpiła w stosunek najmu lokalu i zamieszkuje tam do chwili obecnej.
Przed latyJ. P.oddała niektóre z mebli, które były w mieszkaniu na cele społeczne a inne wyrzuciła. Obecnie z ruchomości, które pochodzą z okresu ich wspólnego zamieszkiwania pozostały stare meble i zużyte sprzęty gospodarstwa domowego.

Dowód:zeznania świadkówZ. B./k.74 - odwr.- 75 /,J. K./k.75 odwr.- 76/,C. P./k.76/,I. W./k.77/,M. C./k.77 odwr./,M. K./k.78/, przesłuchanie uczestniczek postępowaniaJ. P./k.25 odwr./,M. O./k. 78 odwr./

Syn zmarłegoB. S.ubiegał się również o wstąpienie w stosunek najmu po zmarłym ojcu, a następnie o przywrócenie utraconego posiadania lokalu, bezskutecznie.

Dowód:akta Sądu Rejonowego w Złotoryi o sygn. I C 96/05 i I C 175/12.

Przy tak ustalonym stanie faktycznym Sąd zważył, co następuje:

Wniosek zasługiwał w części na uwzględnienie.
Podstawą wydania przez sąd spadku postanowienia o sporządzeniu spisu inwentarza jest, jak stanowi o tymart. 637 § 1 k.p.c., wniosek zgłoszony przez osobę, która uprawdopodobni, że jest spadkobiercą po zmarłym.
Wnioskodawca udokumentował, że jest synem zmarłego spadkodawcy powołanym do dziedziczenia z mocy ustawy w udziale do ½ części spadku i stąd jego wniosek należało uwzględnić, o czym postanowiono, jak w pkt I sentencji.
Odpowiednio do wniosku Sąd zgodnie z§ 1 ust.1 i 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 01 października 1991 r. w sprawie szczegółowego trybu postępowania przy zabezpieczaniu spadku i sporządzaniu spisu inwentarza(Dz. U. z 1991 r. Nr 92, poz. 411) w zw. zart. 639 k.p.c.zlecił wykonanie postanowienia o sporządzeniu spisu inwentarza Naczelnikowi Urzędu Skarbowego (komornikowi skarbowemu) ostatniego miejsca zamieszkania zmarłego (pkt II).
Dalej idący wniosek, który prowadzić miał do orzeczenia o zabezpieczeniu spadku, pozostawał natomiast nieuprawniony.
Stosownie doart. 634 k.p.c.w zw. zart. 635 § 1 i 2 k.p.c.spadek zabezpieczenia się na wniosek spadkobiercy, gdy z jakiejkolwiek przyczyny grozi naruszenie rzeczy lub praw pozostałych po spadkodawcy, zwłaszcza przez usunięcie, uszkodzenie, zniszczenie albo nie usprawiedliwione rozporządzenie.
Z istoty zabezpieczenia spadku wynika, że ma ono tymczasowy charakter i zmierza do ustanowienia przejściowej pieczy nad majątkiem spadkodawcy, w obawie naruszenia rzeczy lub praw pozostałych po spadkodawcy, do czasu jego objęcia przez spadkobierców, wykonawcę testamentu lub kuratora spadku (por. § 21 ust.1 rozporządzenia).
Od daty śmierci spadkodawcy minął okres ponad 8 lat, a ruchomości pozostawione w lokalu mieszkalnym zmarłego, który równie dawno oddano w najem uczestniczceJ. P., stanowią znikomą i z racji upływu czasu, raczej bezwartościową część majątku ruchomego, który mógł pozostawić spadkodawca. Jeśli uczestniczka nie wyzbyła się tych rzeczy dotychczas z sentymentu do zmarłego, bądź to dlatego, że uważa je za swoje, nie ma obecnie obaw, że ktokolwiek dokona nieuprawnionego rozporządzenia ruchomościami spadkodawcy do czasu gdy spadkobiercy zażądają ich wydania.
Powyższy wniosek Sąd wyprowadził z dowodu z zeznań świadków, który na podstawieart. 217 § 2 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c.w brzmieniu sprzed nowelizacji dokonanej ustawą z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2011 r. Nr 233, poz. 1381), ograniczył do przesłuchania świadków zgłoszonych przez wnioskodawcę i uczestniczkę postępowaniaJ. P.w początkowej fazie postępowania, uznawszy, że okoliczności na które pozostali świadkowie zgłoszeni przez uczestniczkę mieli być słuchani, zostały już dostatecznie wyjaśnione.
Sąd w tym względzie zwrócił uwagę, że przesłuchani świadkowie przeczyli istnieniu wartościowych ruchomości pozostawionych przez zmarłego, jak było w przypadku świadkówZ. B.(k.74 odwr.-75),J. K.(k.75 odwr.-76),M. C.(k.77 odwr.) iM. K.(k.78), bądź ich wiedza o majątku pochodziła sprzed wielu lat, kiedy to spadkodawca zmarł i była nieaktualna, co wynikało z zeznań świadkówC. P.(k.76) iI. W.(k.77). Najistotniejsze w relacjach świadków było jednak to, że uczestniczka postępowaniaJ. P., która zajmuje lokal mieszkalny, od dłuższego czasu nie przejawia żadnych zachowań, które świadczyłyby o potrzebie ustanowienia pieczy nad majątkiem zmarłego spadkodawcy, do czasu objęcia spadku przez wnioskodawcę i drugą z uczestniczek postępowaniaM. O..
Podobnie Sąd nie dopatrzył się podstaw do zabezpieczenia spadku w oparciu o dowód z przesłuchaniu uczestniczkiJ. P.(k.25 odwr.), czyM. O.(k. 78 odwr.), która mimo, że z wnioskodawcą od dawna żywi do uczestniczki urazę, nie występowała dotychczas z żądaniem wydania przez nią ruchomości pozostałych po zmarłym spadkodawcy.
Tym samym Sąd uznał, że w sprawie poza spisem inwentarza nie zachodzą przesłanki do zabezpieczenia spadku po zmarłym przez spisanie majątku ruchomego spadkodawcy i oddanie go pod dozór uczestniczkiJ. P., ani też w inny sposób określony przez ustawę (art. 636 k.p.c.).
Dlatego dalej idący wniosek, jako nieuzasadniony, Sąd postanowił oddalić (pkt III).
O kosztach postępowania poniesionych przez wnioskodawcę i uczestniczki postępowania Sąd orzekł na podstawieart. 520 § 1 k.p.c., zgodnie z ogólną zasadą postępowania nieprocesowego, według której każdy z uczestników ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (pkt IV).