Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
II Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: II Ca 259/13
Data wyroku: 2013-11-19 00:00:00
Typ orzeczenia: REASON
Słowa kluczowe: Zasiedzenie
Podstawa prawna: art. 339 k.c.

Sygn. akt II Ca 259/13

POSTANOWIENIE

Dnia

19 listopada 2013 r.

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy II Wydział Cywilny Odwoławczy
w składzie:

Przewodniczący

SSO Ireneusz Płowaś (spr.)

Sędziowie

SO Janusz Kasnowski
SO Aurelia Pietrzak

Protokolant

sekr. sądowy Tomasz Rapacewicz

po rozpoznaniu w dniu 19 listopada 2013 r.

w Bydgoszczy

na rozprawie

sprawy z wnioskuD. W.

z udziałem
A. I. (1),W. I.,T. T.,M. T.,B. N.,A. I. (2),A. B.,A. I. (2),S. D. (1),B. T.,A. D.,W. T.,D. T.,D. Ć.iK. R.

o zasiedzenie

na skutek apelacji wnioskodawczyni

od postanowienia Sądu rejonowego w Nakle n.Notecią

z dnia 16 października 2012 r.

sygn. akt. I Ns 28/12

p o s t a n a w i a :

oddalić apelację.

Na oryginale właściwe podpisy.

Sygn. akt II Ca 259/13

UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w Nakle nad Notecią postanowieniem z dnia 16 października 2012 roku stwierdził, że wnioskodawczyniD. W.nabyła na własność udział wynoszący(...)części należący doS. I.w nieruchomości położonej wS.o powierzchni 0,0500 ha, dla której ten sam Sąd prowadziKsięgę Wieczystą numer (...)poprzez zasiedzenie z dniem 31 maja 2010 roku. Wniosek o zasiedzenie w pozostałym zakresie został oddalony.
W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd Rejonowy wskazał, iż wnioskodawczyniD. W.wniosła o stwierdzenie , że nabyła poprzez zasiedzenie udziały w łącznej wysokości(...)we własności nieruchomości położonej wS.o powierzchni 500 m2objętejKW (...), prowadzonej przez tut. Sąd, z dniem 31.05. 2010r. w miejsceS. I.,F. I.iA. T..
Uczestnicy:A. I. (2)( żonaF. I.),B. N.,W. I.,A. B.iS. D. (1)nie zgodzili się z wnioskiem i zaprzeczyli, byA. I. (3)w przeszłości dokonał spłaty na rzecz ich poprzedników prawnych tj.F. I.iA. T.. W uzasadnieniu swego stanowiska uczestnicy ci podali , iż rodzeństwoA. I. (3)zgadzało się , by ten wraz z rodziną korzystał ze spornej nieruchomości w zamian za dokonanie na ich rzecz spłaty, którejF. I.iA. T.- pomimo dopominania się o to - nigdy nie otrzymali.
Pozostali uczestnicy nie zajęli stanowiska w sprawie.
Sąd Rejonowy ustalił, że wnioskodawczyni jest córkąA. I. (3). Nieruchomość będąca przedmiotem tego postępowania należała w przeszłości do dziadka wnioskodawczyniA. I. (4). Po jego śmierci w 1969 r. spadek odziedziczyła jego żonaP. I.- babcia wnioskodawczyni- w ¼ części i dzieci :A. I. (3)- ojciec wnioskodawczyni,A. I. (5),S. I.,F. I.,A. T.iŁ. K.po(...)części każdy. Po śmierci mężaP. I.mieszkała wS.ze swoim synemA. I. (5), który był kawalerem i nie miał dzieci. Pozostałe dzieci wyprowadziły się z domu i zamieszkały wraz ze swoimi małżonkami i dziećmi pozaS..A. I. (5)zmarł w 1979 r., aP. I.nie mogła zamieszkiwać wS.sama z uwagi na swój wiek. Dlatego też w rodzinie postanowiono, żeP. I.zamieszka u córkiŁ. K.. NastępnieP. I.zamieszkała wP.u drugiej córki –A. T.. Głównie mieszkała tam w okresie jesienno - zimowym, a na pozostały okres przenosiła się do córkiŁ.doN., by częściej przebywać na działce wS.. Działka ta była położona nad jeziorem i odkądP. I.zamieszkała u córek działka ta zaczęła spełniać funkcje rekreacyjne.
Sąd Rejonowy ustalił również, żeP. I.zmarła 13.10.1981r. Jeszcze przed śmiercią zdecydowała, że jej udziały w spadku po mężu i synuA.w nieruchomości będącej przedmiotem tego postępowania i własność 2 ha ziemi ornej należącej tylko do niej przekaże synowiA. I. (3), który po jej śmierci miał się zająć całością majątku należącego do niej i jej męża. Pozostałe dzieciP. I.nie sprzeciwiały się temu, gdyżA. I. (3)był taksówkarzem i miał nienormowany czas pracy, najbliżej mieszkał, a przede wszystkim, zgodnie z wolą matki, miał na ich rzecz dokonać spłaty. Pieniądze miały pochodzić ze sprzedaży 2 ha ziemi ornej. W związku z tymP. I.w dniu 20.01.1980 roku własnoręcznie spisała swoją ostatnią wolę. Jeszcze w tym samym rokuP. I.zdecydowała się już za życia przekazać swój majątekA. I. (3)w drodze umowy darowizny. Umowa ta została zawarta w formie aktu notarialnego w dniu 30.05.1980 r.
Sąd I instancji ustalił również, że po śmierciP. I.jej dzieci postanowiły, że nieruchomość będąca przedmiotem niniejszego postępowania zostanie sprzedana. Nieruchomość miał kupić właściciel jeziora, nad którym położona jest sporna działka. Z uwagi na to, że działka miała charakter rekreacyjny ojciec wnioskodawczyni postanowił, że sam odkupi udziały rodzeństwa. Wszyscy na to wyrazili zgodę.S. I.,F. I.iA. T.mieli otrzymać spłatę po 10.000 zł. NatomiastŁ. K.miała otrzymać spłatę w naturze, gdyż sama prowadziła swoje gospodarstwo rolne.A. I. (3)nie załatwił formalnie sprawy przepisania udziałów rodzeństwa i zwlekał z dokonaniem na ich rzecz spłaty. W pierwszej kolejności swoje środki finansowe przeznaczył na remont budynku mieszkalnego położonego na spornej nieruchomości: zmienił pokrycie dachowe z eternitu na dachówki, wykonał ogrodzenie, położył nowe tynki wewnątrz i zewnątrz domu. RodzeństwoA. I. (3)zgadzało się na to, że ten dla własnej wygody remontuje stary budynek i dba o jego otoczenie, gdyż cały czas oczekiwało na stosowną spłatę. Po śmierci matkiA. I. (3)sprzedał grunt orny, lecz mimo to nie dokonał spłaty na rzecz rodzeństwa. To było powodem konfliktuA. I. (3)z bratemF., mieszkającym na Śląsku, który przy każdej okazji dopominał się spłaty.A. I. (3)uważał, że nie musi spłacać tego brata, gdyż pracował on na kontrakcie w Libii. W późniejszym czasieS. I.pożyczał odA. I. (3)ponad 10.000 zł na samochód. Z uwagi na trudną sytuację finansowąS. I.nie był w stanie zwrócić bratu całej pożyczonej kwoty, więc kwota 10.000 zł została zaliczona na poczet uregulowania spłaty z majątku po rodzicach. NatomiastA. T.w listopadzie 1980 r. osobiście pojechała doA. I. (3)po spłatę ze spornej nieruchomości, jednakże spotkała się z odmową. Sama znalazła się wtedy w trudnej sytuacji finansowej. Wszystkie jej dzieci studiowały, a ona dowiedziała się o swojej chorobie.A. T.poczuła się upokorzona takim potraktowaniem jej przez brata i bratową, jednakże z uwagi na rozwijająca się chorobę nie podjęła formalnych kroków, by wyegzekwować spłatę.A. I. (3)rozwiódł się z żoną w 1994 r. i w 1998r. na stałe przeniósł się doS.. Opiekę nad nim sprawowała wnioskodawczyni, która najpierw dojeżdżała do niego zB., a potem w latach 2005-2006 przeprowadziła się do ojca. W dniu 28.07.2009r.A. I. (3)aktem notarialnym przekazał wnioskodawczyni swoje udziały w nieruchomości położonej wS.w drodze umowy darowizny. To samo uczyniłaŁ. K.w dniu 04.08.2009 r. Od tamtej pory wnioskodawczyni płaci podatki od spornej nieruchomości, kontynuuje remonty rozpoczęte przez rodziców. Wnioskodawczyni wykonała na strychu aneks kuchenny z pokojem oraz toaletę i zamieszkuje tam z konkubentem. NatomiastA. I. (3)mieszka na parterze. Jeszcze niedawno między wnioskodawczynią a ojcem dochodziło do konfliktów, między innymi na tle nadużywania alkoholu przezA. I. (3). Były nawet przeprowadzane interwencje policji i przeciwkoA. I. (3)toczyła się sprawa karna. Jednakże obecnie wnioskodawczyni i jej ojciec pogodzili się i wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe.
Sąd Rejonowy dał wiarę wyjaśnieniom uczestników:A. B.,S. D. (1),W. I.iB. N., gdyż ich wyjaśnienia były spójne. Nadto w znacznym zakresie korespondowały one z wyjaśnieniami samej wnioskodawczyni i zeznaniami jej rodziców – świadkówL. I.iA. I. (3). Wszyscy, bowiem przyznali, że nikt w rodzinie nie sprzeciwiał się przejęciu nieruchomości przezA. I. (3). Nadto wszyscy wskazali, że woląP. I.było, byA. I. (3)dokonał spłaty na rzecz jej pozostałych dzieci. Sporna była jedynie okoliczność czy pozostałe dzieciP. I.tę spłatę otrzymały. Uczestnicy, którym Sąd dał wiarę szczerze potwierdzili, że wszyscy w rodzinie wiedzieli, że taką spłatę otrzymał jedynieS. I.. Nie otrzymał jej wprawdzie wprost, tylko pośrednio.S. I.nie oddał, bowiemA. I. (3)10.000 zł z pożyczki, którą w wyższej kwocie uzyskał na zakup samochodu. Okoliczność ta została potwierdzona przez samą wnioskodawczynię jak i jej rodziców. Uczestnicy zaś, a w szczególnościB. N.iW. I.nie mieli żadnego interesu, by z jednej strony wyjaśniać na niekorzyść spadkobiercówS. I.a z drugiej strony na korzyść spadkobiercówA. T.. Fakt zaś, iż spadkobiercyS. I.w ogóle nie zainteresowali się tą sprawą potwierdza wersję podawaną zgodnie przez wszystkie strony, żeS. I.uważał, że jest rozliczony z bratemA.co do nieruchomości będącej przedmiotem niniejszego postępowania.
Sąd Rejonowy ocenił dowód w postaci pamiętnika ojca świadkówA. B.iS. D. (2)z ostrożnością, gdyż nie zostały przedstawione dowody, które z całą pewnością potwierdzałyby, przez kogo i kiedy był pisany pamiętnik. Sąd jednak podkreślił, iż treści zawarte w tym pamiętniku wzajemnie uzupełniały się z wyjaśnieniami dzieciA. T.iF. I., którym Sąd dał wiarę.
Sąd Rejonowy nie dał wiary zeznaniom świadkaL. I.i wyjaśnieniomD. W., w zakresie w którym twierdziły, żeA. T.otrzymała spłatę, gdy przyjechała prosić o pieniądze na zakup pianina dla córki. Przede wszystkim do zeznańL. I.należało podejść z ostrożnością, gdyż jako matka wnioskodawczyni jest zainteresowana korzystnym dla niej wynikiem tej sprawy. Poza tym nawetA. I. (3), który obecnie nie jest w konflikcie z córką nie potrafił powiedzieć dokładnie, w jakich okolicznościach nastąpiło przekazanie pieniędzy. Z zeznańA. I. (3)wynikało, że jego żona miała dawać pieniądzeA. T.na pianino, ale nawet nie wiedział kiedy i jaka kwotę. W ocenie Sądu sprawa spłaty, która dotyczyła majątku należącego do jego rodziny była zbyt poważna, by ojciec wnioskodawczyni nie orientował się w szczegółach przekazania pieniędzy siostrze tak znacznej sumy. Poza tym pieniądze miały być przekazywane na zakup pianina. Natomiast córkaA. T.miała już kupione pianino w latach siedemdziesiątych, gdyż już wtedy chodziła do szkoły muzycznej. Sąd uznał , że gdybyA. T.także otrzymałaby spłatę, to z pewnością byłoby to w rodzinie powszechnie wiadome, tak jak spłata dokonana na rzeczS. I.. Natomiast, jeżeli chodzi o spłatę dlaF. I., to samA. I. (3)zeznał, że nie przekazał bratu żadnej kwoty, choć ten ciągle się tego domagał, bo nie miał pieniędzy. W ocenieA. I. (3)jego bratF.nie potrzebował spłaty, gdyż był majętny, bo pracował w Libii. Zeznania te wzajemnie uzupełniały się z wyjaśnieniami dzieciF. I.,B. N.iW. I., którzy także od początku twierdzili, że ich ojciec nigdy nie otrzymał spłaty choć się tego domagał odA. I. (3). Nadto aniL. I., która pracowała jako sekretarka medyczna, aniA. I. (3), który był taksówkarzem nie potrafili powiedzieć z jakich środków miałyby pochodzić tak znaczne kwoty na spłaty dla rodzeństwa, przy jednoczesnym prowadzeniu kosztownych remontów na spornej nieruchomości.
Dlatego też Sąd Rejonowy dał wiarę wyjaśnieniom wnioskodawczyni i zeznaniom jej rodziców jedynie w zakresie w jakim korespondowały one z pozostałym materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie.
Sąd Rejonowy wskazał, iż zgodnie zart. 172 § 1 i 2 k.c.posiadacz nieruchomości nie będący jej właścicielem nabywa własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie od lat dwudziestu jako posiadacz samoistny, chyba że uzyskał posiadanie w złej wierze (zasiedzenie). Po upływie lat trzydziestu posiadacz nieruchomości nabywa jej własność, choćby uzyskał posiadanie w złej wierze. Zmiana okresu samoistnego posiadania wymaganego do stwierdzenia zasiedzenia została wprowadzonaUstawą z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny(Dz. U. z dnia 18 sierpnia 1990 r.). Ustawa weszła w życie z dniem 1 października 1990 r. Zgodnie z art.  9 tej ustawy do zasiedzenia, którego bieg rozpoczął się przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się od tej chwili przepisy niniejszej ustawy; dotyczy to w szczególności możliwości nabycia prawa przez zasiedzenie.
Sąd podał również, że stosownie do w/wart. 172 k.c.do nabycia własności nieruchomości w drodze zasiedzenia konieczne jest łączne spełnienie dwóch przesłanek: samoistnego i nieprzerwanego posiadania oraz upływu ustawowego terminu. Samoistnym posiadaczem nieruchomości w rozumieniuart. 172 k.c.jest ten, który nią włada jak właściciel (art. 336 k.c.), czyli wykonuje uprawnienia składające się na treść prawa własności (art. 140 k.c.). Zgodnie zaś zart. 339 k.c.domniemywa się, że ten, kto rzeczą faktycznie włada, jest posiadaczem samoistnym.
W ocenie Sądu Rejonowego w niniejszej sprawie bezsporne było, że zasiedzenie miało dotyczyć udziałów należących do części spadkobierców dziadka wnioskodawczyni-A. I. (4). Wnioskodawczyni, bowiem wniosła o zasiedzenie udziałówS. I.,F. I.iA. T.w łącznej wysokości(...)części. Pozostałe zaś udziały otrzymała w darowiźnie od ojcaA. I. (3)i od ciotkiŁ. K.. W sprawie bezsporne było także, iżA. I. (3)faktycznie władał sporną nieruchomością po formalnym przekazaniu mu przez matkę w dniu 30.05.1980 roku jej udziałów w tej nieruchomości. Natomiast wnioskodawczyni faktycznie włada tą nieruchomością od 2009 r., kiedy toA. I. (3)iŁ. K.przekazali jej swoje udziały.
Zdaniem Sądu Rejonowego z samego faktycznego władania rzeczą przez współwłaściciela nie wynika jeszcze, że jest on jej samoistnym posiadaczem. W ocenie sądu posiadanie spornej nieruchomości przezA. I. (3)i wnioskodawczynię nie stanowiło posiadania samoistnego, które prowadzi do zasiedzenia. Rodzeństwo ojca wnioskodawczyni wyraziło, bowiem zgodę na przejęcie nieruchomości położonej wS.przezA. I. (3), ale wiązało się to z obowiązkiem dokonania spłaty na rzecz pozostałych współwłaścicieli. W sprawie wszystkie strony i świadkowie potwierdzili, że taka była wolaP. I., która znaczną część swoich udziałów w spornej nieruchomości przekazała synowiA.. ZatemA. I. (3), a później wnioskodawczyni nie byli uprawnieni do traktowania całej nieruchomości jak właściciele , skoro nie doszło do spłaty rodzeństwa tj.F. I.iA. T., którzy cały czas dopominali się dokonania spłaty.
W postanowieniu z 01.04.2011r. w sprawie III CSK 184/10 Sąd Najwyższy stwierdził, że domniemanie ustanowione wart. 339 k.c.nie ma zastosowania w sprawie o zasiedzenie przez współwłaściciela nieruchomości udziału należącego do drugiego współwłaściciela, a faktyczne władztwo charakteryzujące posiadanie samoistne wchodzi w grę wówczas, gdy określona osoba znajduje się w sytuacji , która pozwala jej na korzystanie z rzeczy i to w taki sposób, jakby miała do niej prawo własności.
W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd Najwyższy zwrócił uwagę , iż zgodnie zart. 206 k.c.każdy ze współwłaścicieli jest uprawniony do współposiadania rzeczy wspólnej oraz do korzystania z niej w takim zakresie, jaki daje się pogodzić ze współposiadaniem i korzystaniem z rzeczy przez pozostałych współwłaścicieli. Z samego faktycznego władania rzeczą przez współwłaściciela nie wynika jeszcze, że jest on jej samoistnym posiadaczem. Oznacza to, że w sprawie dotyczącej nieruchomości będącej współwłasnością, w której właściwości lub przeznaczenie tej nieruchomości nie pozwalają na wspólne lub rozdzielne władanie nią przez wszystkich współwłaścicieli, współwłaściciel żądający zasiedzenia udziału innego współwłaściciela nie może poprzestać na powołaniu się na domniemanie wynikające zart. 339 k.c.Powinien wykazać, że rozszerzył zakres swego samoistnego posiadania ponad realizację uprawnienia wynikającego zart. 206 k.c.oraz że w dostatecznie wyraźny sposób uzewnętrznił tę zmianę w stosunku do współwłaściciela, do którego udział ten należał.
Natomiast w niniejszej sprawie bezsporne jest , żeA. I. (3)uzyskał aprobatę rodzeństwa co do zajmowania się przez niego całą sporną nieruchomością tylko dlatego, że zobowiązał się do dokonania stosownej spłaty, czego do tej pory nie uczynił na rzecz brataF. I.lub jego spadkobierców , ani też na rzeczA. T.lub jej spadkobierców.
W ocenie Sądu RejonowegoA. I. (3)rozszerzył zakres samoistnego posiadania ponad realizację uprawnienia wynikającego zart. 206 k.c.i w dostateczny sposób uzewnętrznił tę zmianę jedynie w stosunku do udziału należącego do brataS. I., który otrzymał spłatę i od tego czasu nie rościł sobie pretensji co do spornej nieruchomości .
Mając powyższe na uwadze Sąd uwzględnił wniosek wnioskodawczyni jedynie co do udziału należącego doS. I.wynoszącego(...)części, będącego w samoistnym posiadaniu wnioskodawczyni, a wcześniej jej ojca co najmniej od 30.05.1980r. W tym dniu nastąpiło formalne przekazanieA. I. (3)przezP. I.jej udziałów w spornej nieruchomości . W pozostałym zaś zakresie tj., co udziałówF. I.iA. T.Sąd Rejonowy wniosek oddalił.
Sąd Rejonowy wskazał, iż zgodnie zart. 520 § 1 i 2 k.c.każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Jeżeli jednak uczestnicy są w różnym stopniu zainteresowani w wyniku postępowania lub interesy ich są sprzeczne, sąd może stosunkowo rozdzielić obowiązek zwrotu kosztów lub włożyć go na jednego z uczestników w całości. To samo dotyczy zwrotu kosztów postępowania wyłożonych przez uczestników.
Z uwagi na to , że wnioskodawczyni wygrała jedynie w części, w której zainteresowani uczestnicy nie sprzeciwili się wnioskowi, Sąd nie obciążał ich kosztami postępowania, uznając, iż wnioskodawczyni powinna je ponieść w związku ze swym udziałem w sprawie.
Apelację od powyższego postanowienia złożyła wnioskodawczyni zaskarżając je w punkcie 2 tj. co do oddalenia jej wniosku. Skarżąca zarzuciła sprzeczność istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego poprzez ustalenie, że poprzednik prawny wnioskodawczyni nie mógł powoływać się na domniemanie prawne wynikające zart. 339 k.c.
Wnioskodawczyni wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia w punkcie 2 poprzez stwierdzenie, że nabyła ona również udział wynoszący(...)części należący doF. I.oraz udział(...)części należący doA. T..
Uczestniczka postępowaniaB. N.w odpowiedzi na apelację wnioskodawczyni wniosła o jej oddalenie.
Na rozprawie apelacyjnej pełnomocnik wnioskodawczyni podtrzymała wnioski i zarzuty apelacji.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelację wnioskodawczyni należało uznać za bezzasadną.
Sąd Okręgowy podziela jako prawidłowe i czyni podstawą własnych rozważań ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy. Sąd II instancji podziela pogląd wyrażony przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 01.04.2011 roku w sprawie III CSK 184/10 wskazujący na to, iż w niniejszej sprawie nie może mieć zastosowania domniemanie wynikające zart. 339 k.c.Przepisart. 339 k.c.ustanawia domniemanie posiadania samoistnego osoby faktycznie władającej rzeczą. Oznacza to, że wnioskodawczyni musiałaby w toku niniejszego postępowania wykazać jedynie to, iż ona i jej poprzednik prawny faktycznie władają przedmiotową nieruchomością i nie musiałaby wykazywać samoistności posiadania. Jednak w sprawie o zasiedzenie przez współwłaściciela nieruchomości udziału należącego do drugiego ze współwłaścicieli jak słusznie przyjął Sąd I instancji domniemanie zart. 339 k.c.nie może mieć zastosowania.
Taki pogląd wyrażony zastał jak w/w przez Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 01.04.2011 roku w sprawie III CSK 184/10 i wbrew zarzutowi podniesionemu w apelacji stan faktyczny sprawy na podstawie, której to w/w postanowienie zostało wydane był identyczny jak w niniejszym postępowaniu. Nie ma, bowiem znaczenia czy chodzi o zasiedzenie udziału w nieruchomości gruntowej czy też zabudowanej budynkiem, w którym zgaduje się jeden lub wiele lokali. W każdym z tych przypadków współwłaściciele mają identyczne uprawnienia wynikające zart. 206 k.c.tj. uprawnienie do współposiadania rzeczy wspólnej. Oznacza to również, że z samego tylko władania rzeczą wspólną przez jednego współwłaściciela nie może jeszcze wynikać, że właśnie ten współwłaściciel jest jej samoistnym posiadaczem. Sąd Najwyższy wskazał, że taki współwłaściciel powinien wykazać, że rozszerzył on zakres swojego posiadania samoistnego ponad ten wynikający zart. 206 k.c.a także, że w dostatecznie wyraźny sposób uzewnętrznił tę zmianę w stosunku do współwłaścicieli, do których pozostałe udziały należały.
Ten pogląd Sąd Najwyższy powtarzał w późniejszych orzeczeniach: w postanowieniu z dnia 02.03.2012 roku w sprawie II CSK 249/11 i postanowieniu z dnia 15.05.2013 roku w sprawie III CSK 263/12. W obu tych sprawach przedmiotem postępowania były wnioski o stwierdzenie zasiedzenia udziałów w nieruchomościach złożone przez współwłaścicieli tych nieruchomości. Można, zatem uznać za utrwaloną linię orzeczniczą Sądu Najwyższego (tym bardziej, że wszystkie te w/w orzeczenia zostały wydane w różnych składach), w której dopuszczono możliwość zasiedzenia w stosunku do innych współwłaścicieli udziałów w nieruchomości wspólnej, ale tylko wówczas, gdy wnioskodawca wykaże również fakt samoistnego posiadania udziałów należących do pozostałych współwłaścicieli. Sąd Najwyższy z uwagi na szczególny charakter współposiadania rzeczy wspólnej wynikający zart. 206 k.c.Współwłaściciel ma prawo a nie obowiązek do współposiadania rzeczy wspólnej, co oznacza, że z samego faktu jej posiadania tylko przez jednego ze współwłaścicieli nie może jeszcze wynikać, iż faktycznie władający całą nieruchomością współwłaściciel stał się samoistnym posiadaczem również udziałów pozostałych współwłaścicieli.
Biorąc pod uwagę prawidłowe ustalenia faktyczne dokonane w niniejszej sprawie przez Sąd Rejonowy jako prawidłowe uznać należy, że Sąd I instancji miał rację wskazując, iż wnioskodawczyni nie wykazała, aby jej poprzednik prawny w dostatecznie wyraźny sposób uzewnętrznił swoją wolę posiadania pozostałych udziałów objętych apelacją. Jest oczywistym, że pozostali współwłaściciele wyrażali zgodę na korzystanie przez poprzednika prawnego wnioskodawczyni z całej spornej nieruchomości. Jednak zgoda ta nie była bezwarunkowa i nie łączyła się z wyzbyciem przez nich prawa własności. Jak wynika z zeznań uczestników i świadków przez cały czas żądali oni dokonania spłaty przezA. I. (3)i kwestia ta cały czas była sporną w rodzinie stron.A. I. (3)ostatecznie spłacił udział jedynie należący doS. I., o czym pozostali współwłaściciele również wiedzieli. Oznacza to, żeA. I. (3)ani we własnych oczach ani w oczach otoczenia w tym w szczególności członków rodziny nie mógł uważać się za jedynego właściciela spornej nieruchomości i jej samoistnego posiadacza. Nie zmienia tego fakt, iż żaden ze współwłaścicieli nie wystąpił z wnioskiem o zniesienie współwłasności, bowiem nie mieli oni obowiązku z takim roszczeniem występować nawet w sytuacji istniejącego konfliktu.
Zarzut sformułowany w apelacji dotyczy wprawdzie sprzeczności istotnych ustaleń sądu z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, ale w istocie sprowadza się jedynie do naruszeniaart. 339 k.c.poprzez jego niezastosowanie.
Tak rozumiany zarzut dotyczący w rzeczywistości naruszenia prawa materialnego należy z wyżej wskazanych względów uznać za niezasadny. Wskazać należy, że również w uzasadnieniu apelacji nie zawarto argumentów przemawiających za wadliwością ustaleń faktycznych dokonanych przez Sąd Rejonowy a w szczególności nie podważono oceny dowodów przeprowadzonej przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Zeznania świadkaW. I.– jedyny dowód wskazany w treści apelacji – w całości potwierdzają ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Rejonowy.
Brak zarzutów dotyczących ustaleń faktycznych i prawidłowości przeprowadzonych w postępowaniu przed Sądem Rejonowym dowodów zwolnił Sąd II instancji od dokonania dalej idącej analizy prawidłowości postępowania dowodowego.
Samodzielne dokonywanie remontów budynku a także opłacanie danin publicznych związanych z nieruchomością wskazuje jedynie na fakt samodzielnego zarządzania sporną nieruchomością, do czego uprawniony jest każdy jej współwłaściciel.
Biorąc powyższe pod uwagę apelację wnioskodawczyni na mocyart. 385 kpcw zw. zart. 13 § 2 kpcnależało oddalić jako bezzasadną