Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 798/13
Data wyroku: 2013-10-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mariola Urbańska-Trzecka-sprawozdawca, Adam Sygit, Włodzimierz Hilla
Słowa kluczowe: Zamiar
Podstawa prawna: art. 437§1 k.p.k.

Sygn. akt.IV Ka 798/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 października 2013 roku

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy IV Wydział Karny Odwoławczyw składzie:
Przewodniczący SSO Włodzimierz Hilla
Sędziowie SO Mariola Urbańska - Trzecka - sprawozdawca
SO Adam Sygit
Protokolant st. sekr. sądowy Agnieszka Scheffs
przy udziale Janusza Bogacza Prokuratora Prokuratury Okręgowejw Bydgoszczy
po rozpoznaniu w dniu 10 października 2013 roku
sprawyT. K.
oskarżonego zart. 286§1 kk
na skutek apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonego
od wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy
z dnia 21 maja 2013 roku sygn. akt XVI K 3839/11
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że uniewinnia oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu; koszty procesu w sprawie ponosi Skarb Państwa.

Sygn. akt IV Ka 798/13

UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 21 maja 2013 roku sygn. akt XVI K 3839/11T. K.został uznany za winnego tego, że w okresie od 11 września 2009 roku do dnia 09 października 2009 roku wB.przyul. (...)w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadził do niekorzystnego rozporządzenia mieniemPrzedsiębiorstwo Handlowo- Usługowego (...)przyulicy (...)wB., poprzez wprowadzenie w błąd w ten sposób, że prowadząc działalność gospodarczą zamówił u pokrzywdzonego towar na podstawiefaktur VAT nr (...)na kwotę 119,39 zł, nr(...)na kwotę 1.323,22 zł , nr(...)na kwotę 593,54 zł, nr(...)na kwotę 1298,21 zł, nr(...)na kwotę 723,29 zł, nr(...)na kwotę 1090,75 zł wiedząc w momencie złożenia tych zamówień, że może nie dotrzymać terminu zapłaty wskazanego na fakturach i odłożyć termin zapłaty na czas bliżej nieokreślony, po czym po upływie terminów płatności nie dokonał zapłaty, przez co doprowadziłPrzedsiębiorstwo Handlowo- Usługowe (...)przyulicy (...)wB.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w łącznej kwocie 5.148,40 zł tj. występku zart. 286 § 1 kki za to na mocyart. 286 § 1 kkwymierzono mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie na podstawieart. 69 § 1 i 2 kkiart. 70 § 1 pkt 1 kkwarunkowo wobec oskarżonego zawieszono na okres próby 2 lat.
Na podstawieart.33 §2 kkwymierzono oskarżonemu karę grzywny w liczbie 50 stawek dziennych po 10 złotych stawka.
Wyrok zawiera także rozstrzygnięcie o kosztach procesu.
Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego, zaskarżając wyrok w całości na korzyśćT. K..
Wyrokowi, na podstawieart. 438 pkt 1 kpk, zarzucił obrazę prawa materialnego –art. 286 § 1 kkpoprzez przyjęcie, że w ustalonym stanie faktycznym oskarżony nabywając od pokrzywdzonej firmy mając świadomość tego, że za wcześniej pobrany towar nie zapłacił i mogąc przewidzieć to, że w jego sytuacji materialnej – kondycji finansowej firmy oskarżonego – nie uda mu się w przyszłości zapłacić za towar dopuścił się tego występku, podczas gdy czyn ten może być popełniony z zamiarem bezpośrednim kierunkowym, a nie z zamiarem ewentualnym co ustala sąd.
Stawiając ten zarzut obrońca oskarżonego wniósł o uniewinnienie oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu.

Sąd odwoławczy zważył co następuje:
Apelacja obrońcy oskarżonego jako zasadna musiała skutkować zmianą wyroku i uniewinnieniem oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu.
Koniecznym jest na wstępie wszelkich rozważań stwierdzić, że w ocenie sądu odwoławczego - sąd pierwszej instancji w sposób należyty przeprowadził postępowanie dowodowe, po czym poczynił trafne ustalenia faktyczne, w zakresie określonym w części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku, po przeprowadzeniu analizy i oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie. Sąd zgodnie z przepisami procedury karnej sąd zebrał i ujawnił pełny materiał dowodowy niezbędny do ustalenia okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia o przedmiocie procesu, opierając wyrok na kompletnym materiale. Lektura uzasadnienia wskazuje nadto, że sąd dokonał zgodnej z wymogami i zasadami procesowymi analizy i oceny całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, stosownie do wskazania zawartego wart. 4 k.p.k., uwzględnił zarówno dowody przemawiające na korzyść, jak i na niekorzyść oskarżonego, zgodnie z treściąart. 7 k.p.k.Sąd orzekający wskazał, jakie fakty uznał za dowiedzione, na czym opierał poszczególne ustalenia i dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych. W związku z powyższym podkreślić należy, iż proces wyrokowania w przedmiotowej sprawie w pełni odpowiada przepisom procedury karnej.
Niemniej sąd odwoławczy nie podzielił wniosków sądu meriti co do winy oskarżonego jakie wyciągnął na podstawie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, który nie został zakwestionowany. Przyznać bowiem trzeba rację tej argumentacji zawartej w apelacji obrońcy oskarżonego, z której wynika, że przestępstwo zart. 286 § 1 kkmoże być popełnione tylko zamiarem bezpośrednim kierunkowym, a nie z zamiarem ewentualnym jak przyjął sąd meriti, ustalając, że oskarżony nabywając od pokrzywdzonej firmy mając świadomość tego, że za wcześniej pobrany towar nie zapłacił mógł przewidzieć, że w jego sytuacji materialnej związanej z kondycją finansową firmy, nie uda mu się w przyszłości zapłacić za pobrany od pokrzywdzonego towar.
T. K.w ramach prowadzonej przez siebie działalności nabywał towar od pokrzywdzonej firmy i wskutek obiektywnych trudności z jego sprzedażą w handlu detalicznym ostatecznie – jak ustalił sąd - za towar ten nie zapłacił. Sąd ustalił, iż przyczyną tego stanu rzeczy - jak należy wywodzić z uzasadnienia wyroku - nie była zła wola oskarżonego, lecz narastająca wskutek braku sprzedaży towaru oferowanego w sklepie trudna sytuacja materialna firmy jaką prowadził. Sąd wskazał, żeT. K.„...liczył na to, że będzie dokonywał zapłaty za towar po jego dalszej odsprzedaży". Sąd dał wiarę oskarżonemu w tej mierze stwierdzając, że taka świadomość u oskarżonego istniała. Sąd wskazał na to, że oskarżony zamawiając u pokrzywdzonego w przypisanym mu okresie od 11 września 2009 r. do 9 października 2009 r. towar w momencie złożenia tych zamówień wiedział, żemoże nie dotrzymać terminu zapłatywskazanego na fakturach i odłożyć termin zapłaty na czas bliżej nieokreślony, po czym po upływie terminów płatności nie dokonał zapłaty, przez co doprowadziłPrzedsiębiorstwo Handlowo- Usługowe (...)przyulicy (...)wB.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, bowiem nie uregulował należności za towar nabyty u pokrzywdzonego wcześniej, co do którego termin płatności minął.
Nie da się podzielić argumentacji sądu, że w tej sytuacji oskarżony, w tym właśnie okresie, począwszy od dnia 11 września 2009 r. dopuścił się przestępstwa zart 286 §1 kk. Już nawet z treści uzasadnienia wyroku wynika, że oskarżony liczył na to, że dokona zapłaty za towar po jego dalszej odsprzedaży, ale sklep nie przynosił zysków i nie miał środków na pokrycie zakupionego towaru. Zatem godził się także i w tym czasie na to, że o ile nie polepszy się sprzedaż w jego sklepie w przyszłości, nie zapłaci za pobrane środki chemiczne pokrzywdzonemu. Innymi słowy jak wynika z treści przypisanego czynu i uzasadnienia Sąd przyjął, żeT. K.miał świadomość tego, iż może doprowadzić pokrzywdzonego do niekorzystnego rozporządzenia mieniem - czego nie chciał, ale godził się na to. Sąd przypisał zatem oskarżonemu działanie umyślne z zamiarem ewentualnym. Czyn zart. 286 § 1 k.k.można tymczasem popełnić wyłącznie z tzw. zamiarem kierunkowym bezpośrednim, nie ewentualnym. Tymczasem jak ustalił sąd meritiT. K.mimo, że faktycznie już pozostawał w zwłoce na poprzednio pobrany towar, wiedząc o swoim zadłużeniu wobec pokrzywdzonego i innych kontrahentów dalej nabywał towar z tzw. odroczonym terminem płatności, prowadząc nadal swoją działalność, licząc na jej rozwój. Decyzję o zamknięciu działalności podjął dopiero w grudnia 2009 r. i wówczas zwrócił się do pokrzywdzonej firmy z prośbą o zabranie nabytego towaru dążąc do umniejszenia stanu swojego zadłużenia. Zasadnie podnosi obrońca, że takie postępowanie oskarżonego dowodzi, iż w działaniuT. K.nie było elementu tzw. złej woli pogorszenia stanu majątkowego swojego wierzyciela. Podkreślenia wymaga, że wyodrębniony przez Sąd okres przestępczy, w którymT. K.nabywał towar ze świadomością tego, iż jego sytuacja jest bardzo trudna i nie zapłacił za wcześniej nabyte farby i produkty chemiczne to zaledwie okres 1 miesiąca czasu. Co więcej pokrzywdzona firma - jej przedstawiciele - mimo faktycznego zablokowania konta oskarżonego, nadal oferowaliT. K.towar na takich samych warunkach jak wcześniej.T. K.ostatecznie podjął decyzję o zamknięciu prowadzonej działalności. Zwrócił towar innym swym kontrahentom, a jedynie pokrzywdzony odmówił przyjęcia towaru w ramach rozliczenia i dokonania korekty faktur.
W realiach niniejszej sprawy nie sposób zatem uznać, by oskarżony swoim zachowaniem wyczerpał znamiona przestępstwa oszustwa. Nie ma żadnych podstaw by ocenić, że oskarżony zamawiając towar u pokrzywdzonego w okresie przyjętym w zarzucie dążył bezpośrednio przez jakiekolwiek oszukańcze zabiegi do wprowadzenia w błąd w/w firmy co do zapłaty za towar jaki nabył. Odmienny wniosek pozostawałby w sprzeczności z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Przecież gdyby oskarżony faktycznie działał z zamiarem oszukania pokrzywdzonego, zamiar ten musiałby mieć od początku współpracy, nie podjąłby starań o kompensatę długu poprzez zwrot towaru.
Oskarżony prowadził legalną działalność, wynajmował lokal, regulował z tego tytułu należność, składał deklaracje podatkowe, współpracował z innymi podmiotami, z którymi rozliczył się zwracając towar jaki mu pozostał.
Te wszystkie okoliczności wynikające z zebranych dowodów w sposób logiczny przeczą wnioskowi, że oskarżony dopuścił się przestępstwa oszustwa jak ustalił sąd meriti.
W tym stanie rzeczy należało zaskarżony wyrok zmienić i uniewinnićT. K.od popełnienia zarzucanego mu czynu.
O kosztach procesu orzeczono po myśliart. 632 pkt 2 kpk.