Sąd Rejonowy w Olsztynie
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV P 694/13
Data wyroku: 2014-01-10 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Edyta Chrzczanowicz-Kostyra, Rafał Jerka, Halina Ankiewicz

Sygn. akt IV P 694/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 10 stycznia 2014 r.

Sąd Rejonowy w Olsztynie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSR Rafał Jerka

Ławnicy:

Halina Ankiewicz
Edyta Chrzczanowicz-Kostyra

Protokolant:

st. sekr. sądowy Danuta Zakrzewska

po rozpoznaniu w dniu 10 stycznia 2014 r. w Olsztynie
na rozprawie sprawy z powództwaE. L.
przeciwkoSpółdzielni (...)wO.
o odszkodowanie uzupełniające za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę

I
oddala powództwo;

II
zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 60 (sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.

IV P 694/13

UZASADNIENIE
PowódE. L.w pozwie skierowanym przeciwkoSpółdzielni (...)„wO.wniósł o zasądzenie odszkodowania w wysokości 30 800 zł w związku z niezgodnym z prawem rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia z jego winy. W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Olsztynie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie IV P 22/11 zasądzono na jego rzecz od pozwanego kwotę 33 600 zł z tytułu odszkodowania z tytułu niezgodne z prawem wykluczenia go ze spółdzielni. W tejże sprawie Sąd orzekający wskazał, iż pozwany pracodawca nie wykazał bezprawności działań powoda bądź jego winy lub rażącego niedbalstwa, które to okoliczności mogłyby uzasadniać wykluczenie go z grona członków spółdzielni. Jednakże ze względu na głęboki i długoletni konflikt istniejący pomiędzy powodem a obecnym zarządem w oparciu oart. 8 kpnie orzekł o uchyleniu uchwały o wykluczeniu powoda z grona spółdzielców i przywróceniu do pracy a jedynie zasadził odszkodowanie. Wskazany wyrok w ocenie strony powodowej wskazuje, iż działanie pracodawcy należy zakwalifikować w kategoriach czynu niedozwolonego (art. 415 kc) i wobec tego pracodawca odpowiada wobec powoda za całą ( pełną ) szkodę wywołaną swoim działaniem (wyrok Trybunału Konstytucyjnego dnia 27 listopada 2007 r., SK 18/05 ). Szkoda dochodzona w niniejszym procesie wynika z tego, iż w czasie trwania stosunku pracy powód przebywając na zwolnieniu lekarskim w okresie od 28 lipca 2011 r. do 25 sierpnia 2011 r. otrzymywał zasiłek chorobowy w wysokości 6500 zł netto, zaś po jego ustaniu ( ustaniu tytułu ubezpieczenia ) tj w okresie od 25 sierpnia 2011 r. do 23 stycznia 2012 r. jego wysokość wynosiła 2100 zł netto ze względu na ograniczenie wskazane w art. 11 ust. 1 ustawy dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa  ( 100% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia ). Różnica między wysokością zasiłku chorobowego, który by otrzymywał gdyby nie rozwiązano z nim stosunku pracy a faktycznie otrzymywanym po ustaniu stosunku pracy stanowi szkodę dochodzoną w niniejszym procesie.

Pozwany w odpowiedzi na pozew wniósł o jego oddalenie w całości. W uzasadnieniu wskazał, iż powód nie wykazał odpowiedzialności deliktowej pozwanego.

Sąd ustalił i zważył co następuje:

W prawomocnym wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie IV P 22/11 ( oddalono apelację od tego wyroku orzeczeniem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku w sprawie III Apa 9/12 ), który stanowi zarazem prejudykat do dochodzenia odszkodowania w niniejszym postępowaniu i którego ustalenia faktyczne wiążą niniejszy Sąd w przedmiotowym postępowaniu (art. 365§1 kpcorazart. 366 kpc) wiążąco stwierdzono, iż:
- wykluczenie powoda ze spółdzielni było niezgodne zart. 193§1 i §3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze, bowiem przyczyny wskazane w uchwale wykluczającej okazały się nieprawdziwe, jak też wykluczenie to nastąpiło po upływie jednego miesiąca od uzyskania przez spółdzielnię wiadomości o okolicznościach wskazywanych przez spółdzielnię.
- Sąd w oparciu oart. 8 kpw zw zart.4771k.p.cw miejsce żądania przywrócenia do pracy zasądził odszkodowanie kwalifikując to żądanie jako nie dająca się pogodzić z zasadami współżycia społecznego. Przywrócenie powoda do pracy i przydzielenie mu pracy odpowiadającej jego kwalifikacjom, możliwościom gospodarczym i organizacyjnym spółdzielni jest praktycznie nie do zrealizowania i byłaby zarzewiem dalszych konfliktów, sporów i procesów. Nadto szereg działań gospodarczych podejmowanych w imieniu spółdzielni przez powoda jako jej prezesa spółdzielni nie tylko związanych z contact center ( m.in. ta okoliczność była podstawą podjęcia uchwały o wykluczeniu ) było nietrafionych, spowodowało poważne straty a nawet zagroziło bytowi spółdzielni. Okoliczności te dodatkowo przemawiają za oddaleniem roszczenia o przywrócenie do pracy.

W świetle tak wiążących ustaleń roszczenie powoda jawi się jako nieuzasadnione, a to z następujących względów:

Po pierwsze: Jak wyraźnie wskazał Sąd Najwyższy w tezie 2 orzeczenia z dnia 22 czerwca 2010 r.I PK 38/10OSNP 2011/23-24/290 „ Odszkodowanie uzyskane przez pracownika na podstawieart. 58 k.p.podlega zaliczeniu na poczet roszczenia odszkodowawczego dochodzonego w oparciu o przepisyKodeksu cywilnegow związku z naruszającym prawo rozwiązaniem umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika„

W niniejszej sprawie powód dochodzi „uzupełniającego odszkodowania „ związanego z tym, iż w następstwie bezprawnego rozwiązania spółdzielczej umowy o pracę otrzymywał niższych zasiłek chorobowy niż otrzymywałby gdyby pozostawał dalej w spółdzielczym stosunku pracy. Tak wyliczona i określona szkoda została wyliczona na kwotę 30 800 zł. Jednakże w świetle powołanego judykatur tak wyliczone odszkodowanie winno podlegać kompensacji już z wypłaconym powodowi odszkodowaniem w wysokości 33 800 zł. Abstrahując zatem na tym etapie od oceny samej zasadności odszkodowania „uzupełniającego „ brak jest podstaw do stwierdzeniazaistnienia szkody(co stanowi element odpowiedzialności pozwanego ). Powód w niniejszym postępowaniu nie dochodzi odszkodowania w wysokości wynagrodzenia jakie by otrzymywał gdyby nie rozwiązano umowy o pracę ( bo roszczenie o przywrócenie do pracy zostało oddalone na podstawieart. 8 kpz przyczyn za które częściowo ponosi odpowiedzialność a nadto po rozwiązaniu stosunku pracy i tak by nie świadczył pracy skoro chorował ) a różnicy między wysokością zasiłku chorobowego, który by mu przysługiwał gdyby nie rozwiązano stosunku pracy a faktycznie otrzymywanym po jego rozwiązaniu ( wyliczona szkoda dotyczy okresu od 25 sierpnia 2011 r. do 23 stycznia 2012 r. )  Gdyby zatem uwzględnić roszczenie powoda otrzymałby odszkodowanie przewyższające szkodę którą poniósł w związku z rozwiązaniem stosunku pracy ( po rozwiązaniu stosunku pracy otrzymywał zasiłek chorobowy za okres objęty roszczeniem odszkodowawczym w wysokości po 2100 zł netto oraz otrzymał odszkodowanie w wysokości 33 800 zł, które jest zaliczane na poczet „ szkody uzupełniającej „ której domaga się pracownik , zaś powód wykazuje iż szkodę jako poniósł w związku z bezprawnym rozwiązaniem stosunku pracy zamyka się kwotą 30 800 zł)

Po drugie w orzecznictwie powszechnie akceptowany jest pogląd, iż podstawą prawną "uzupełniającej" odpowiedzialności pracodawcy są, przepisyKodeksu cywilnegooodpowiedzialności deliktowej(art. 415 k.c.w związku zart. 300 k.p.), którą to odpowiedzialność uzasadnia działanie pracodawcy polegającena zamierzonym (umyślnym) naruszeniu przepisów o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia, przy wykazaniu przez pracownika pozostałych przesłanek tej odpowiedzialności, tj. szkody i związku przyczynowego między czynem a szkodą. Jednocześnie odrzuca się w sposób zdecydowany pogląd o odpowiedzialności kontraktowej który opiera się na założeniu, że istnieje odrębny obowiązek pracodawcy wynikający ze stosunku pracy w postaci nierozwiązywania umów o pracę sprzecznie z prawem ( por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2009 r. I PK 135/08OSNP 2010/15-16/188uzasadnienie orzeczenia z dnia 22 czerwca 2010 r. I PK 38/10OSNP 2011/23-24/290wyrok SN z dnia 4 listopada 2010 r. II PK 112/10LEX nr 707870wyrok SN z dnia 23 maja 2012 r I PK 193/11LEX nr 1170994 ).Innymi słowy odpowiedzialności „ uzupełniającej „ pracodawcy nie uzasadnia sam fakt podjęcia przez pracodawcę błędnej decyzji ( co się może okazać dopiero post factum na skutek orzeczenia sądowego ) o rozwiązaniu z pracownikiem umowy o pracę bez wypowiedzenia ale odpowiedzialność tę uruchamia jedynie szczególne kwalifikowane działanie pracodawcy w tym względzie ocenione jako czyn niedozwolony (art. 415 kc) a sprowadzające się do postawienia pracodawcy zarzutupolegające na zamierzonym (umyślnym) naruszeniu przepisów o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia. (. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 28 stycznia 2009 r.,I PK 135/08, OSNP 2010, nr 15-16, poz. 188, z dnia 18 sierpnia 2010 r.,II PK 28/10, wyrok SN z dnia 23 maja 2012 r I PK 193/11LEX nr 1170994 )Jak podkreślil Sąd Najwyższy przyjęcie takiego ograniczenia postaci winy pracodawcy mieści się w określonych wart. 300k.p.zasadach stosowania w sprawach nieunormowanych przepisami prawa pracy do stosunku pracy przepisówKodeksu cywilnego.
W niniejszej sprawie w świetle przyjętych przez Sąd Okręgowy i Sąd Apelacyjny ustaleń faktycznych trudno przyjąć aby można było pracodawcy zarzucić kwalifikowane działanie jakim jest „umyślne naruszeniu przepisów o rozwiązaniu umowy o pracę bez wypowiedzenia”.W toku tamtych postępowań ustalono, iż szereg działań powoda jako prezesa spółdzielni była nietrafionych gospodarczo, spowodowało poważne straty co zagroziło bytowi spółdzielni. Dodatkowo postawa powoda, który nie godził się z wizją prowadzenia spraw przez nowe władze było zarzewiem konfliktów i sporów w samej spółdzielni. W takich okolicznościach nowe władze spółdzielni miały obiektywne podstawy do podjęcia działań zmierzających do rozstania się z powodem a ich działań nie sposób ocenić jako umyślnego ( całkowicie pozbawione podstaw merytorycznych ) działania ukierunkowanego tylko i wyłącznie na naruszenie przepisów o rozwiązywaniu umów o pracę. To że w efekcie działania pracodawcy zostały ocenione jako naruszające przepisy o rozwiązaniu stosunku pracy nie podważa powyższej oceny.
Po trzecie należy mieć na uwadze, iż tzw. wyrokiem interpretacyjnym Trybunału Konstytucyjnego ( wyrok TK dnia 27 listopada 2007 r., SK 18/05 ) został objęty jedynieart. 58 kpa tymczasem zasadzone odszkodowanie, którego „uzupełnienia „ domaga się powód zostało mu przyznane w oparciu oart. 477(1) kpcw zw. zart. 8 kpiart. 193§4 ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze. Odszkodowanie zasądzonej w tej wysokości jest „ ustawowo ograniczone „ i nie było przedmiotem rozstrzygnięcia przez Trybunał Konstytucyjny. W konsekwencji uznać należy iż brak jest podstaw ( normy prawnej ), która uprawniałaby powoda do żądania odszkodowania uzupełniającego tj. odszkodowania przewyższającego już zasądzone przez Sąd Okręgowy w Olsztynie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w sprawie IV P 22/11
SSR Rafał Jerka