Sąd Apelacyjny w Katowicach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 174/10
Data wyroku: 2010-06-24 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Alicja Bochenek, Wojciech Paluch, Jolanta Śpiechowicz
Słowa kluczowe: "Ustawa Lutowa"
Podstawa prawna: art. 8 ustawy z 23.02.1991r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego

Sygn. akt : II AKa 174/10

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 24 czerwca 2010 r.

Sąd Apelacyjny w Katowicach w II Wydziale Karnym w składzie:

Przewodniczący

SSA Jolanta Śpiechowicz (spr.)

Sędziowie

SSA Alicja Bochenek
SSO del. Wojciech Paluch

Protokolant

Agnieszka Przewoźnik

przy udziale Prokuratora Prok. Okręg. del. do Prok. Apel. Iwony Skrzypek
po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2010 r. sprawy
wnioskodawcyH. G.

-

o odszkodowanie i zadośćuczynienie –

na skutek apelacji pełnomocnika wnioskodawcy
od wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 25 stycznia 2010 r.
sygn. akt. V Ko 190/08

1
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, uznając wniesioną apelację za oczywiście bezzasadną,

2
zasądza od Skarbu Państwa (Sąd Okręgowy w Katowicach) na rzecz pełnomocnika wnioskodawcyH. G.– adw.M. E.– Kancelaria Adwokacka wK.kwotę 146,40 (sto czterdzieści sześć, 40/100) złotych, tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu odwoławczym,

3
kosztami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa.

Sygn. akt II AKa 174/10

UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Katowicach, wyrokiem z dnia 25 stycznia 2010 r. sygn. aktV Ko 190/08 zasądził od Skarbu Państwa na rzecz wnioskodawcyH. G.kwotę 1344,85 tytułem odszkodowania i kwotę 500 zł tytułem zadośćuczynienia, łącznie 1844,85 zł z ustawowymi odsetkami od dnia uprawomocnienia się wyroku.W pozostałym zakresie wniosek oddalił, kosztami postępowania w sprawie obciążył Skarb Państwa.

W apelacji od powyższego wyroku pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił błądw ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, że zasądzona kwota zadośćuczynienia w wysokości 500 zł jest adekwatna do poniesionych przez wnioskodawcę krzywd, cierpień a także konsekwencji spowodowanych bezprawnym ukaraniem go przez Kolegium.
W oparciu o ten zarzut apelacja wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zasądzenie na rzecz wnioskodawcy kwoty 23.650 zł, która to kwota, zdaniem wnioskodawcy, jest adekwatna do poniesionych cierpień i krzywd, ewentualnieo uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.

Sąd Apelacyjny uznał wniesiona apelację za oczywiście niezasadną.

Aczkolwiek pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił w wniesionym środku odwoławczym jedynie błędne ustalenie kwoty zadośćuczynienia, to jednak zważywszy na wypływające z akt sprawy prezentowane przez wnioskodawcę stanowisko co do błędności zaskarżonego wyroku, na wstępie należy stwierdzić, że Sąd Okręgowy trafnie uznał, że pozostałe żądania wnioskodawcy nie mogły zostać uwzględnionew trybie Ustawy z dnia 23 lutego 1991 r., w oparciu o którą orzekał.
Krótko należy jedynie zauważyć, że z ustalonego w tym zakresie orzecznictwa sądowego wynika, że treśćart. 8 ust. 1 ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, nie pozostawia wątpliwości, że w aktualnym stanie prawnym odszkodowanie i zadośćuczynienie na podstawie tego przepisu przysługuje wyłącznie za wykonanie orzeczenia, którego nieważność stwierdzonow trybie tejże ustawy, lub za wykonanie decyzji o internowaniu. Poza odpowiedzialnością odszkodowawczą Skarbu Państwa w tym trybie pozostają natomiast inne przejawy represji za działalność związaną z walką o niepodległy byt Państwa Polskiego, takie jak zwolnienie z pracy, czy zmuszenie przez pracodawcędo przejścia na gorzej płatne stanowisko(wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicachz dnia 28 maja 2009 r. sygn. akt II AKa 138/09LEX nr 553857, KZS 2010/1/81)
Fakt, że wnioskodawca został zwolniony dyscyplinarnie z pracy,a w konsekwencji w późniejszym okresie przeżywał perturbacje związane ze znalezieniem nowej, uzyskaniem właściwego świadczenia emerytalnego itp. nie było wynikiem owego orzeczenia Kolegium, które zostało unieważnione w trybie omawianej ustawy, a wyłącznie efektem stosowanych represji związanych z udziałem w strajku. Represje te, a co za tym idzie – szkody jakie wnioskodawca poniósł, nie były bezpośrednim skutkiem unieważnionego orzeczenia. Nastąpiłyby także niezależnie od niego i nawet gdyby samo orzeczenie nie zapadło.
Przechodząc natomiast do meritum wniesionej apelacji należy z całą mocą podkreślić, że zasadzenie na rzecz wnioskodawcy za 3 dni zatrzymania kwoty 500 zł w żadnym przypadku nie może zostać uznane za decyzję nietrafną
Przypomnieć trzeba, że dla wykładni pojęcia „zadośćuczynienie” miarodajne są przepisy prawa cywilnego materialnego, zwłaszczaart. 445 § 1 i 2 k.c., z którego wynika, że zadośćuczynienie winno być „odpowiednie”. Ustalenie, jaka kwotaw konkretnych okolicznościach jest odpowiednia, z istoty należy do sfery swobodnego uznania sędziowskiego. Nie oznacza to oczywiście dowolności, bo przecież z jednej strony zadośćuczynienie nie może mieć charakteru symbolicznego, a z drugiej – winno odzwierciedlać rzeczywiście doznaną krzywdę i służyć jej skompensowaniu. Choć wysokość zadośćuczynienia za doznaną krzywdę nie jest łatwa do precyzyjnego ustalenia, to sposób jego obliczenia przez Sąd Okręgowyw przedmiotowej sprawie może być zaaprobowany. Wnioskodawca był zatrzymany mając świadomość, że jest to środek służący doprowadzeniu go przed oblicze Kolegium, nie był wywieziony w nieznanym kierunku, nikt nie używał wobec niego niezgodnych z prawem metod, sam wnioskodawca nie wspomina, żeby spotkał sięz jakąkolwiek brutalnością, czy też aby doznał uszczerbku na zdrowiu. Można zgodzić się z twierdzeniem apelacji, że zatrzymanie wnioskodawcy kilka dni po wprowadzeniu stanu wojennego, niepewność jaka mu towarzyszyła, obawa o rodzinę itp. skutkowało niewątpliwie znacznym rozmiarem krzywd psychicznychi fizycznych, niemniej twierdzenie, że adekwatną kwotą zadośćuczynienia powinna być kwota 23.650 zł jest całkowicie niezrozumiałe.
Jest to żądanie wygórowane ponad wszelkie standardy i w sposób oczywisty nie mogło zostać uwzględnione.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w części dyspozytywnej orzeczenia.