Sąd Okręgowy Warszawa-Praga w Warszawie
II Wydział Cywilny
Sygnatura akt: II C 620/12
Data wyroku: 2013-05-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Bogdan Wolski
Słowa kluczowe: Nieważność Czynności Prawnej
Podstawa prawna: art. 189 kpc

Sygn. akt II C 620/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 maja 2013 roku
Sąd Okręgowy Warszawa - Praga w Warszawie II Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSO Bogdan Wolski

Protokolant:

Paulina Marciniak

po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2013 r. w Warszawie
na rozprawie
sprawy z powództwa
K. O.
przeciwko
K. J.
o stwierdzenie nieważności czynności prawnych

1
oddala powództwo;

2
zasądza od powódkiK. O.na rzecz pozwanegoK. J.kwotę 3617 zł (trzy tysiące sześćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Sygn. akt II C 620/12

UZASADNIENIE
I. Stanowiska stron i przebieg postępowania.
1.K. O.wytoczyła powództwo przeciwkoK. J.o stwierdzenie nieważności czynności prawnej ustanowienia odrębnej własnościlokali oznaczonych numerami (...)w nieruchomości położonej wW.przyul. (...), dokonanej w akcie notarialnym z dnia 24 listopada 2011 r. orazo stwierdzenie nieważności czynności prawnych ustanowienia odrębnej własnościlokali mieszkalnych nr (...)w nieruchomości położonejwW.przyul. (...), dokonanej w akcie notarialnym z dnia 24 listopada 2011 r.K. O.wniosła również o zasądzenie odK. J.kosztów procesu.
1.1. W uzasadnieniu pozwu powódka wskazała, iż jest współwłaścicielkąlokalu mieszkalnego nr (...)w budynku mieszkalnym znajdującym się w nieruchomości położonej wW.przy
ul. (...). Z prawem własności tego lokalu związany jestudział w częściach wspólnych nieruchomości wynoszący(...).Powódka podniosła, iż pozwany był właścicielem lokali niewyodrębnionychi przysługiwał mu udział w prawie własności budynku oraz prawie użytkowania wieczystego gruntu wynoszącym(...). Powódka wskazała, iż w akcie notarialnym z dnia 24 listopada 2011 r. pozwany ustanowił odrębną własność dwóch lokali mieszkalnych oraz siedmiu samodzielnych lokali przeznaczonych na cele inne niż mieszkalne. Ustanawiając odrębność własność lokali i określając wielkość udziałów poszczególnych lokali w nieruchomości wspólnej, pozwany złożył oświadczenie, iż wyodrębnione przez niego lokale nie stanowiły nigdy części nieruchomości wspólnej, a wielkość udziałów została obliczona stosownie doart. 3 ust. 7 ustawy o własności lokali. Pozwany oświadczył nadto,iż powierzchnia użytkowa wszystkich lokali znajdujących się w budynku wynosi 607,15 m(

      2), a powierzchnia użytkowa budynku wynosi 662,52 m(

      2). Oświadczenia te stały się zdaniem powódki podstawą wyodrębnienia pomieszczeń i ustalenia udziałów w nieruchomości wspólnej przypadających na poszczególne pomieszczenia wyodrębnione. W ocenie powódki pomieszczenia, których właścicielem jest pozwany, były przeznaczone do użytku wszystkich mieszkańców budynku, albowiem niektóre z nich miały charakter ściśle techniczny (pomieszczenie węzła cieplnego, pomieszczeniez przyłączem gazowym i wodnym). Zdaniem powódki, wyodrębnione przez pozwanego lokale wchodziły w skład części wspólnych nieruchomości,w których udział przysługiwał właścicielomlokali mieszkalnych nr (...).W ocenie powódki czynność prawna dokonana przez pozwanego w akcie notarialnym z dnia 24 listopada 2011 r., polegająca na ustanowieniu odrębnej własności lokali o przeznaczeniu innym niż mieszkalne jest czynnością nieważną w związku ze sprzecznością tej czynności zart. 3 ust. 2 ustawyo własności lokali. Natomiast czynność prawna polegająca na ustanowieniu odrębnej własnościlokali mieszkalnych nr (...)jest w ocenie powódki nieważna w części dotyczącej ustalenia wielkości udziałów w nieruchomości wspólnej, związanych z prawem własności tych lokali, ponieważ ustalenie wielkości udziałów nastąpiło z naruszeniemart. 3 ust. 3 oraz art. 3 ust. 7 ustawy o własności lokali. Powódka wskazała nadto, iż przysługuje jej interes prawny w żądaniu ustalenia nieważności aktu notarialnego z dnia24 listopada 2011 r. z uwagi na fakt, iż ustanowienie odrębnej własnościw stosunku do części wspólnych nieruchomości i wadliwe określenie udziałów w nieruchomości wspólnej ogranicza zakres praw powódki przysługujących jej w stosunku do nieruchomości wspólnej i jednocześnie umożliwia pozwanemu rozporządzenie prawem własności wyodrębnionych lokali kosztem nieruchomości wspólnej.
2. W odpowiedzi na pozewK. J.wniósł o oddalenie powództwa w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz odK. O.kosztów procesu według norm przepisanych.
2.1. Uzasadniając powyższe stanowisko pozwany podniósł, iż powódka nie wykazała interesu prawnego w dochodzeniu roszczenia. Pozwany wskazał, iż dnia 24 listopada 2011 r. aktem notarialnym ustanowił odrębną własnośćlokalu mieszkalnego nr (...)oraz lokali przeznaczonych na inne cele niżmieszkalne oznaczonych nr (...). Pozwany podniósł, iż wpis odrębnej własności lokalu wraz z udziałem w prawie użytkowania wieczystego gruntu ma charakter konstytutywny, a zatem od momentu jego dokonania obowiązuje domniemanie prawne zgodności tego wpisu z rzeczywistym stanem prawnym. Obalenie zaś owego domniemania może nastąpić wyłącznie w procesie o uzgodnienie treści księgi wieczystejz rzeczywistym stanem prawnym. Pozwany podniósł nadto, iż dnia 7 lutego 2011 r. oraz 30 maja 2011 r. zostały wydane przezM. S. W.zaświadczenia o samodzielnościlokali nr (...). Natomiast w dniu 1 sierpnia 2011 r. pozwanemu przekazano już samodzielne lokale. Następstwem tych czynności było zatem prawne wyodrębnienie tych lokali aktem notarialnym z dnia 24 listopada 2011 r.

II. Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia.
1. 24 listopada 2011 rokuK. J.złożył w formie aktu notarialnego oświadczenie o ustanowieniu w nieruchomości położonejwW.przyul. (...)odrębnej własnościlokali mieszkalnych nr (...), oraz oświadczenie o ustanowieniu odrębnej własności lokali przeznaczonych na inne cele niż mieszkalne, oznaczone numerami(...).
2.K. O.jest współwłaścicielkąlokalu mieszkalnego nr (...)w budynku mieszkalnym znajdującym się na nieruchomości położonejwW.przyul. (...). Z prawem własności tego lokalu związany jest udział w częściach wspólnych nieruchomości wynoszący(...).

okoliczności bezsporne

III. Ocena zasadności roszczenia z wyjaśnieniem podstawy prawnej rozstrzygnięcia.
1. Powództwo podlega oddaleniu.
2. Powódka wytaczając powództwo zakwestionowała ważność czynności zmierzającej do ustanowienia odrębnej własności lokali wskazując, iż złożone oświadczenie dotyczyło nieruchomości wspólnej, przy czym jednocześnie naruszało zasady wynikające zart. 3 ust. 3 ustawy o własności lokali.
3. Ustosunkowując się do tak określonej podstawy faktycznej żądania, które znajdowało podstawę prawną wart. 189 k.p.c.w zw.zart. 58 § 1 k.c., Sąd stwierdza, iż w aktualnym stanie prawnym właściwą drogą ochrony interesów powódki jest ewentualne roszczenie opartenaart. 10 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece. Jedynie uwzględnienie powództwa w ramach postępowania o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym stworzy ewentualnie przesłanki do definitywnego obaleniaerga omnesskutków złożenia oświadczenia woli zawartego w akcie notarialnym z dnia 24 listopada 2011 r.w zakresie kwestionowanym przez powódkę. Zwrócić w tym miejscu należy uwagę na konstytutywny charakter wpisu prawa użytkowania wieczystego, które to prawo nierozerwalnie związane jest – w tym przypadku – z prawem odrębnej własności ustanowionych lokali. Ewentualne wydanie wyroku potwierdzającego nieważność zaskarżonej czynności prawnej w ramach powództwa opartego naart. 189 k.p.c., który nie korzystałby z rozszerzonej prawomocności, nie stworzyłoby warunków do rzeczywistej ochrony interesów powódki, w tym poprzez wykluczenie wprost możliwości skutecznego rozporządzenia wpisanym prawem na rzecz osób trzecich(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2010 r., III CSK 204/09, niepubl.; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 13 stycznia 2011 r., III CZP 123/10, OSNC 2011/9/96; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 lutego 2011 r.,I CSK 305/10, OSNC – ZD 2012/1/7).
4. Uwzględnienie powyższych okoliczności prowadziło do oddalenia powództwaa liminez uwagi na niewykazanie interesu prawnegow rozumieniuart. 189 k.p.c.
4.1. O kosztach procesu Sąd rozstrzygnął na podstawieart. 98 § 3 k.p.c.