Sąd Okręgowy w Świdnicy
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 644/13
Data wyroku: 2013-07-15 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia  Joanna Sawicz
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art.103 a ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. aktVII U 644/13

WYROK

W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia  15.07.2013 r.

Sąd Okręgowy / Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Świdnicy
Wydział VII Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący-Sędzia : SSO Joanna Sawicz
Protokolant :st. sekretarz sądowy Agnieszka Samborska

przy udziale - - -

po rozpoznaniu w dniu 15.07.2013 r. w Świdnicy

sprawyK. K.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.

o wypłatę emerytury

na skutek odwołaniaK. K.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.

z dnia 09.04.2013 r. Nr(...)

I
oddala odwołanie,

II
nie obciąża powódki kosztami zastępstwa procesowego strony pozwanej.

Sygn. akt VII U 644/13

UZASADNIENIE
K. K.odwołała się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.z dnia 9.04.2013r., którą strona pozwana w rozpatrzeniu wniosku z dnia 16.11.2012 r. na podstawieart. 151 §1 pkt.1 kpaodmówiła uchylenia decyzji z dnia 10.10.2011 r. w części w jakiej decyzja ta zawiesza , na podstawie art.28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych w związku z art. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r., o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, prawo do emerytury wnioskodawczyni za okres od dnia 1.10.2011 r. do dnia 21.11.2012 r. Wnioskodawczyni wniosła o zmianę zaskarżonej decyzji i nakazanie organowi rentowemu wypłatę emerytury od dnia 01.10.2011 r. do dnia 21.11.2012 r. Wnioskodawczyni wskazała, iż po osiągnięciu wymaganego wieku i stażu pracy wystąpiła do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.z wnioskiem o wcześniejszą emeryturę. Po rozpoznaniu wniosku ZUS ustalił wnioskodawczyni prawo do emerytury irównocześnie zawiesił wypłatęświadczenia z uwagi na kontynuowanie zatrudnienia. W decyzji strona pozwana zawarła informację, iż w celu podjęcia wypłaty emerytury należy przedłożyć świadectwo pracy lub zaświadczenie potwierdzające fakt rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą na rzecz którego praca była wykonywana bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury.Po zmianie przepisów na wniosek wnioskodawczyni(...) OddziałwW.ponownie ustalił wysokość świadczenia i rozpoczął jego wypłatę od dnia 8 stycznia 2009 r. Wnioskodawczyni nadal pozostawała w zatrudnieniu i pobierała emeryturę do dnia 30.09.2011 r. Decyzją z dnia 10.10.2011 r. strona pozwana zawiesiła wnioskodawczyni prawo do wypłaty emerytury na podstawie art. 103 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach od dnia 01.10.2011 r. Stan taki trwał do chwili zajęcia stanowiska przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 13.11.2012 r. sygn. akt. K2/12. Po ogłoszeniu wyroku na wniosek wnioskodawczyni z dnia 16.11.2012 r. o wypłatę świadczenia emerytalnego od 01.10.2011 r. organ rentowy decyzją z dnia 03.01.2013 r. podjął wypłatę emerytury od dnia 22.11.2012 r.tj. od daty ogłoszenia wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Wnioskodawczyni wskazała, iż Trybunał Konstytucyjny w w/w wyroku stwierdził, że emeryci, którzy nabyli prawo do świadczenia nie podlegają rygorom wynikającym z art. 103 a ustawy o emeryturach i rentach. Oznacza to, że w przypadku osób, którym emeryturę przyznano przed 01.01.2011 r. kontynuującym zatrudnienie sprzed daty przyznania emerytury, nie ma podstaw do zawieszenia wypłat emerytury.

Strona pozwana Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.w odpowiedzi na odwołanie wniosła o oddalenie odwołania oraz zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego wg. norm przepisanych. Strona pozwana podniosła, iż wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niekonstytucyjnośćart.28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw w związku z art. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie w jakim znajduje zastosowanie do osób , które nabyły prawo do emerytury przed 1.01.2011 r. bez konieczności rozwiązania stosunku pracy , wywiera skutki prawne od dnia ogłoszenia w sposób określony wart. 190 ust.3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskieja więc na przyszłość. W tym stanie podjęcie wypłaty emerytur przyznanych przed dniem 01.01.2011 r. i zawieszonych od 01.10.2011 r. zgodnie z art. 103a ustawy emerytalnej, następuje wyłącznie na bieżąco. Strona pozwana wskazała, iż nie ma podstaw do wypłaty odsetek ponieważ decyzja zawieszająca prawo do wypłaty emerytury została wydana zgodnie z obowiązującymi w dacie wydania decyzji przepisami. tj. zgodnie zart. 6 ustawy z dnia 16.12.2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw, na mocy którego w ustawie z dnia 17.12.1998 r.o emeryturach i rentach z FUS dodany został art.103 a wprowadzający obowiązek zawieszenia emerytury w razie kontynuowania zatrudnienia bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy. W tym stanie strona pozwana wskazała, iż nie naruszyła przepisów prawa materialnego wydając decyzję o zawieszeniu wypłaty emerytury od 01.10.2011 r. i nie ponosi winy z powodu opóźnienia wypłaty, gdyż zaistniały okoliczności niezależne od organu rentowego i z tego powodu nie jest zobowiązana do wypłaty odsetek.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny :
K. K.ur. (...)od dnia 1.06.1969r. jest zatrudniona w Urzędzie Gminy wK.. W dniu 24.11.2008r. powódka złożyła w organie rentowym wniosek o przyznanie prawa do emerytury. W związku z tym organ rentowy decyzją z dnia 15.12.2008 r. przyznał jej emeryturę począwszy od dnia 1.11. 2008r.
Pismem z dnia 26.01.2009r. wnioskodawczyni zwróciła się do strony pozwanej o podjęcie wypłaty emerytury. Wnioskodawczyni wskazała, iż pozostaje w stosunku pracy i zamierza osiągnąć przychód powodujący zmniejszenie świadczenia emerytalnego. Decyzją z dnia 4.02.2009r. strona pozwana zmniejszyła wnioskodawczyni wysokość emerytury w związku z osiągnięciem przychodu w kwocie wyższej niż 70% przeciętnego wynagrodzenia i podjęła wypłatę od dnia 1.01.2009r. Kolejnymi decyzjami strona pozwana przeliczała wnioskodawczyni emeryturę.
Decyzją z dnia 10.10.2011r. strona pozwana w oparciu o przepisart.28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaww związku zart. 103 a ustawy z dnia 17.12.1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychzawiesiła wnioskodawczyni wypłatę emerytury w związku z kontynuowaniem zatrudnienia od dnia 1.10.2011r. Jednocześnie wskazano, iż wypłata emerytury zostanie podjęta po przedłożeniu świadectwa pracy lub zaświadczenia potwierdzającego rozwiązanie stosunku pracy z każdym pracodawcą na rzecz którego praca była wykonywana bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury.
Pismem z dnia 20.11.2012 r. wnioskodawczyni wniosła o wypłacenie jej od dnia 1.10.2011 r. niesłusznie zawieszonego świadczenia emerytalnego z powodu nie rozwiązania umowy o pracę i kontynuowania zatrudnienia. Następnie w piśmie z dnia 20.11.2012r. ubezpieczona wniosła o wypłacanie jej bieżących świadczeń emerytalnych niesłusznie zawieszonych z powodu kontynuowania zatrudnienia. Decyzją z dnia 3.01.2013r. strona pozwana przeliczyła emeryturę od dnia 22.11.2012 r. i dokonała jej wyrównania od dnia 22.11.2012 r. .
Zaskarżoną decyzją z dnia 9.04. 2013r.strona pozwana na podstawieart. 151 § 1 pkt.1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- kodeks postępowania administracyjnegoodmówiła wnioskodawczyni uchylenia decyzji z dnia 10.10.2011 r. w części w jakiej decyzja ta zawiesza na podstawieart. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw( Dz.U. nr 257, poz. 1726 oraz z 2011 r. nr 291, poz. 1707 w związku zart. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych( Dz.U. z 2009 r., nr 153,poz.1227 z póź.zm. ), prawo do emerytury za okres od dnia 1.10.2011r. do dnia 21.11.2012r. W uzasadnieniu strona pozwana wskazała, iż decyzją z dnia 10.10.2011 r.,w oparciu o przepisart.28 ustawy z dnia 16 grudnia o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw w związku z art. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych zawiesiła wypłatę emerytury wnioskodawczyni od dnia 01.10.2011 r.   Wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r. sygn. akt. K 2/2012 r., który został ogłoszony w Dz.U. z 2012 r. poz.1285 w dniu 22 listopada 2012 r., z dniem ogłoszenia wyroku tj. z dniem 22 listopada 2012 r. utracił mocart.28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw w związku z art. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia 2011 r. bez konieczności rozwiązania stosunku pracy.   Zgodnie z przepisemart. 190 ust.3 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiejorzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia i z tym dniem następuje utrata mocy obowiązującej aktu normatywnego, którego dotyczy orzeczenie Trybunału. Strona pozwana podniosła, iż Trybunał Konstytucyjny nie wskazał ani w wyroku ani w jego uzasadnieniu innej daty utraty mocy prawnej wskazanych wyżej przepisów. Tym samym wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r nie ma zastosowania do przypadającego przed dniem 22 listopada 2012 r. okresu zawieszenia emerytury na podstawie przepisuart.28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw w związku z art.103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.o emeryturach i rentach Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Wobec powyższego Zakład odmówił uchylenia decyzji z dnia 10.10.2011 r. w części w jakiej decyzja ta dotyczy zawieszenia prawa do emerytury za okres od dnia 01.10.2011 r. do 21.11.2012 r. co oznacza brak podstaw do wypłaty wyrównania
(dowód: akta emerytalne wnioskodawczyni0

W oparciu o powyższe ustalenia Sąd zważył :

Odwołanie wnioskodawczyni nie zasługuje na uwzględnienie , aczkolwiek z innych przyczyn niż wskazane przez organ rentowy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w odpowiedzi na odwołanie.
Wnioskodawczyni domaga się wypłaty zawieszonego świadczenia emerytalnego za okres od 1.10.2011r. do 21.11.2012r. na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r.
Strona pozwana w zaskarżonej decyzji z dnia 21.03.2013r. po wznowieniu postępowania na podstawieart.145 a kpaod decyzji z dnia 4.10.2011r. w sprawie zawieszenia wypłaty emerytury od dnia 01.10.2011 r., na podstawieart. 151 kpaodmówiła uchylenia w/w decyzji w części w jakiej decyzja ta zawiesza, na podstawieart.28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw w związku z art. 103 a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r.o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń społecznych , prawo do emerytury za okres od dnia 01.10.2011 r. do dnia 21.11.2012 r.
W tym miejscu należy podnieść, że na mocyart. 124 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych/ Dz.U z 2009, Nr 153, poz. 1227 /  w postępowaniu w sprawach o świadczenia określone w ustawie stosuje się przepisykodeksu postępowania administracyjnegochyba, że niniejsza ustawa stanowi inaczej. Zgodnie z przepisemart. 145a  § 1 kpamożna żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego zKonstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja. W sytuacji określonej w§ 1skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego ( § 2 ).
W myślart. 149  § 1 kpawznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia. Postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (§ 2). Odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze postanowienia(§ 2), a na postanowienie, o którym mowa w § 3, służy zażalenie (§ 4). Stosownie do przepisuart. 151 § 1 kpaorgan administracji publicznej, o którym mowa wart. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego wart. 149 § 2wydaje decyzję, w której:
1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo
2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzji rozstrzygającą o istocie sprawy.
Wyrokiem, na który powołuje się wnioskodawczyni, Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 257, poz. 1726 oraz z 2011 r. Nr 291, poz. 1707) w związku zart. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jedn.: Dz. U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 z późn. zm.), dodanym przez art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. w zakresie,w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r. bez konieczności rozwiązywania stosunku pracy,jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą zart. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Z treści cytowanego wyroku wynika, że zakwestionowanie wskazanych w nim przepisów prawama charakter ograniczony tylko do określonej kategorii osób, co oznacza, że stwierdzenie ich niekonstytucyjności ma charakter częściowy.
Odnosząc powyższe rozważania do sytuacji faktycznej zaistniałej w rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu , dla przyjęcia dopuszczalności uchylenia przez organ rentowy decyzji z dnia 10.10.2011r. zawieszającej z dniem 1.10.2011r. wypłatę emerytury wnioskodawczyni, wystarczającym jest ustalenie, że przepisy prawa zakwestionowane przez Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 13 listopada 2012 r. stanowiły podstawę decyzji objętej wnioskiem o wznowienie postępowania.
W stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy wnioskodawczyni prawo do emerytury nabyła na mocy decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wW.z dnia 15.12..2008r. będąc nadal zatrudnioną w urzędzie Gminy wk., przy czym ustalając prawo do przedmiotowego świadczenia od dnia 1.11.2008r., organ rentowy zawiesił jego wypłatę na podstawie obowiązującego wówczasart. 103 ust. 2a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, ponieważ powódka pozostawała w zatrudnieniu.

      W celu nabycia prawa do wypłaty świadczenia powódka była zobowiązana do rozwiązania stosunku pracy.

Dopiero po uchyleniu wskazanegoart. 103 ust. 2aprzezart. 37 pkt 5 ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych(Dz. U. Nr 228, poz. 1507), organ rentowy wznowił ubezpieczonej wypłatę emerytury poczynając od dnia 01.02.2009 r.
Decyzją z dnia 10.10.2011 r., od dnia 1 października 2011 r. ponownie zawieszono ubezpieczonej wypłatę emerytury na podstawieart. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychdodanegoustawą z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw(Dz. U. Nr 257, poz. 1726), mając na względzie przepis art. 28 tej ustawy, z powodu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą na rzecz którego wykonywała je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego.
A zatem ubezpieczona prawo do emerytury nabyła wprawdzie przed datą 1 stycznia 2011 r., jednak w okresie obowiązywaniaart. 103 ust. 2a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Przepis ten obowiązujący do dnia 7 stycznia 2009 r. stanowił, że prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego.
Stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zostało wyrażone nie tylko w sentencji wyroku, ale także w jego pisemnym uzasadnieniu dotyczącym skutków wyroku, gdzie w sposób wyraźny i jednoznaczny stwierdza się,że "obowiązek rozwiązania stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą - jako warunek realizacji nabytego prawa do emerytury - nie będzie miał zastosowania do osób, które nabyły to prawo w okresie od 8 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2010 r.",a więc po uchyleniu cytowanego wyżejart. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a przed wejściem w życie art. 103a tej ustawy dodanego powołaną już wcześniej ustawą z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

Reasumując powyższe Sąd uznał, że niekonstytucyjność przepisów stwierdzona wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt K 2/12 nie ma wpływu na treść decyzji objętej wnioskiem o wznowienie postępowania i w konsekwencji na decyzję zaskarżoną , co skutkowało oddaleniem odwołania / art.47714§1k.p.c./.

Orzeczenie o kosztach oparto o przepisart. 102 k.p.c., uwzględniając skomplikowany charakter prawny rozpoznawanej sprawy.