Sąd Okręgowy w Siedlcach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Ka 409/13
Data wyroku: 2013-09-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Krystyna Święcicka, Teresa Zawiślak, Dariusz Półtorak
Słowa kluczowe: Przestępstwa Przeciwko Mieniu
Podstawa prawna: art. 437 par. 2 kpk
Teza: uchylenie orzeczenia spowodowane zostało uchybieniem w ocenie  dowodów, błędnym sporządzeniem uzasadnienia wyroku

Sygn. akt II Ka 409/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 27 września 2013 r.

Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSO Teresa Zawiślak

Sędziowie:

SO Dariusz Półtorak (spr.)
SO Krystyna Święcicka

Protokolant:

st.sekr.sądowy Marzena Głuchowska

przy udziale Prokuratora Luby Fiłoc

po rozpoznaniu w dniu 27 września 2013 r.
sprawyA. B.iR. C.
oskarżonych o przestępstwo zart. 291 §1 kki in.
na skutek apelacji, wniesionej przez obrońców oskarżonych
od wyroku Sądu Rejonowego w Siedlcach
z dnia 17 kwietnia 2013 r. sygn. akt VII K 944/11
wyrok w odniesieniu do oskarżonychA. B.iR. C.uchyla i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu w Siedlcach do ponownego rozpoznania.

Sygn. akt II Ka 409/13

UZASADNIENIE

A. B.
został oskarżony o to, że w marcu 2011 roku wI., gm. Mordy, woj.(...)pomógł w ukryciu samochoduI. (...)nr rej. (...)wartości 45 000 zł uzyskanego za pomocą kradzieży na szkodęA. W., poprzez jego przewiezienie i umieszczenie na posesjiK. I., przy czym czynu tego dopuścił się w okresie 5 lat po odbyciu powyżej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności orzeczonej za umyślne przestępstwo podobne,
tj. o czyn zart. 291§1 kkw zw. zart. 64§1 kk.

R. C.został oskarżony o to, że w marcu 2011 roku w miejscowościL., gm. Mordy, woj.(...)przyjął do ukrycia samochódT. (...)nr rej. (...)wartości 90 000 zł uzyskany za pomocą kradzieży na szkodęA. W., poprzez umieszczenie na swojej posesji w garażu,
tj. o czyn zart. 291§1 kk.

K. I.
został oskarżony o to, że w marcu 2011 roku wI., gm. Mordy, woj.(...)przyjął do ukrycia samochódI. (...)nr rej. (...)wartości 45 000 zł uzyskany za pomocą jego kradzieży na szkodęA. W., poprzez umieszczenie go na użytkowanej posesji w garażu,
tj. o czyn zart. 291§1 kk.

Wyrokiem z dnia 17 kwietnia 2013 roku Sąd Rejonowy w Siedlcach:

I
oskarżonegoA. B.uznał za winnego tego, że w marcu 2011 roku wI.gm.S.woj.(...)pomógł do ukrycia samochoduI. (...)nr(...)92HA wartości 45 000 zł uzyskanego za pomocą kradzieży z włamaniem w dniu 5/6 marca 2011 roku na szkodęA. W., poprzez jego przywiezienie i umieszczenie w garażu na posesji użytkowanej przezK. I., przy czym czynu tego dopuścił się w okresie 5 lat po odbyciu powyżej 6 miesięcy kary pozbawienia wolności orzeczonej za umyślne przestępstwo podobne, tj. czynu zart. 291§1 kkw zw. zart. 64§1 kki za czyn ten na podstawieart. 291§1 kkw zw. zart. 64§1 kkskazał go i na podstawieart. 291§1 kkwymierzył karę 3 lat pozbawienia wolności, zaś na podstawieart. 33§2 kkwymierzył mu karę 200 stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 złotych;

II
oskarżonegoR. C.uznał za winnego tego, że w marcu 2011 roku w miejscowościL.gm. Mordy woj.(...)pomógł do ukrycia samochoduT. (...)onr rej. (...)wartości 90 000 zł uzyskanego za pomocą kradzieży z włamaniem w dniu 5/6 marca 2011 roku na szkodęA. W., poprzez umieszczenie go na swojej posesji w garażu, tj. czynu zart. 291§1 kki za czyn ten na podstawieart. 291§1 kkskazał go i na podstawieart. 291§1 kkwymierzył karę 2 lat pozbawienia wolności, zaś na podstawieart. 33§2 kkwymierzył mu karę 200 stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 złotych;

III
oskarżonegoK. I.uznał za winnego tego, że w marcu 2011 roku wI.gm.S.woj.(...)pomógł do ukrycia samochoduI. (...)nr rej. (...)wartości 45 000 zł uzyskanego za pomocą kradzieży z włamaniem w dniu 5/6 marca 2011 roku na szkodęA. W., poprzez umieszczenie go na użytkowanej posesji w garażu, tj. czynu zart. 291§1 kki za czyn ten na podstawieart. 291§1 kkskazał go i na podstawieart. 291§1 kkwymierzył mu karę 2 lat pozbawienia wolności, zaś na podstawieart. 33§2 kkwymierzył mu karę 200 stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 20 złotych. Na podstawieart. 69§1 i 2 kkw zw. zart. 70§1 pkt 1 kkwykonanie kary pozbawienia wolności wobecK. I.warunkowo zawiesił na okres próby 5 lat;

IV
Na podstawieart. 63§1 kkzaliczył: na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności wobec oskarżonegoA. B.okres rzeczywistego pozbawienia wolności od dnia 26 maja 2011 roku do dnia 04 lipca 2011 roku; na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności wobec oskarżonegoR. C.okres rzeczywistego pozbawienia wolności od dnia 23 maja 2011 roku do dnia 18 sierpnia 2011 roku, na poczet orzeczonej kary grzywny wobec oskarżonegoK. I.okres rzeczywistego pozbawienia wolności od dnia 23 maja 2011 roku do dnia 18 sierpnia 2011 roku, gdzie jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności równa się dwóm dziennym stawkom grzywny po 20 złotych każda;

V
zasądził od oskarżonych po 300 złotych tytułem wydatków postępowania, zwolnił od opłat zaś w pozostałej części koszty postępowania przejął na rachunek Skarbu Państwa.

Apelacje od tego wyroku złożyli obrońcyA. B.iR. C., natomiast wyrok uprawomocnił się wobecK. I..
ObrońcaR. C.zaskarżył wyrok w całości na korzyść tego oskarżonego i na podstawieart. 438 pkt 2 kpkwyrokowi zarzucił obrazę przepisów postępowania –art. 4, art. 5§2, art. 7, art. 410 i art. 424§1 pkt 1 kpkprzez dokonanie dowolnej oceny dowodów i rozstrzygnięcie na niekorzyść oskarżonego nie dających się usunąć wątpliwości co do tego, czyR. C.dopuścił się umyślnego paserstwa przez udzielenie pomocy do ukrycia samochoduT. (...), podczas gdy oskarżony nie przyznał się do winy, brak jest przeciwko niemu bezpośrednich dowodów, wystarczającym dowodem nie jest fakt odnalezienia samochodu na nieruchomości, która stanowi własność innej osoby, a uzasadnienie wyroku skazującego nie zawiera ani ustaleń faktycznych w zakresie winy, ani też przekonującej analizy całości zebranego materiału dowodowego w sprawie.
Podnosząc ten zarzut wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonegoR. C.od popełnienia zarzuconego mu czynu ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Apelacja obrońcy oskarżonegoA. B.na podstawieart. 438 pkt 2ikpkzarzucała mogącą mieć wpływ na treść orzeczenia obrazę przepisów postępowania, a mianowicie:
-art. 5§2, 7, 410 kpk– poprzez dowolną i nieobiektywną ocenę materiału dowodowego, która skutkowała przyjęciem, że oskarżonyA. B.popełnił zarzucany mu czyn w sytuacji, gdy brak jest jakichkolwiek obiektywnych dowodów, które wskazują na jego sprawstwo,
-art. 4, 7, art. 410 kpk– poprzez:

⚫

przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i obdarzenie wiarą wyjaśnień oskarżonegoK. I., w których wskazuje oskarżonegoA. B.jako osobę, która wstawiła na jego posesję, przekazała i wydała dyspozycję co do sposobu dalszego postępowania z samochodem markiI. (...)onr rej. (...)w sytuacji, gdy na obdarzenie walorem wiarygodności zasługiwały wyjaśnienia, w których wskazuje, że przedmiotowy samochód wstawił na jego posesję nieznany mu mężczyzna, co skutkowało uznaniem oskarżonego za winnego dokonania zarzucanego mu czynu,

⚫

zastąpienie przez Sąd dowodów wyłącznie spekulacjami intelektualnymi, które nie mogą stanowić podstawy do uznania winy oskarżonego w zakresie przypisanego mu przestępstwa.

-art. 424§1 kpkpoprzez sporządzenie uzasadnienia w sposób uniemożliwiający jego kontrolę instancyjną przejawiającą się w niewskazaniu stanu faktycznego, który uprawniał do przypisania oskarżonemu zarzucanego mu przestępstwa umyślnego.
Podnosząc powyższe zarzuty wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonegoA. B., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w stosunku do oskarżonegoA. B.i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w tym zakresie Sądowi I instancji.

Sąd Okręgowy zważył co następuje:

Apelacje zasługują na uwzględnienie o ile wnoszą o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W pierwszym rzędzie stwierdzić należy, iż całkowicie zasadny jest podniesiony w obu środkach odwoławczych zarzut obrazyart. 424 kpk, albowiem sporządzone przez Sąd I instancji uzasadnienie wyroku, w żadnym razie nie odpowiada wymogom przywołanego przepisu. Zgodnie zart. 424§1 pkt 1 kpkuzasadnienie wyroku winno w pierwszym rzędzie wskazywać jakiefaktySąd uznał za udowodnione, przez co należy rozumieć dokonanie (w części faktorologicznej) takiej rekonstrukcji stanu faktycznego, która zawiera całość znamion strony przedmiotowej i podmiotowej przestępstwa, które zostało przypisane sprawcy w treści wyroku. Ustalone fakty, w tym przypisane sprawcy czynności wykonawcze, muszą być na tyle precyzyjne, aby w ich świetle ocena prawna czynu przypisanego oskarżonemu nie nasuwała wątpliwości, zwłaszcza z punktu widzenia strony przedmiotowej przypisanego przestępstwa (wyr. SN z 11.02.1983 r., IV KR 331/82 nie publ.)
„Ustalenia faktyczne”, o których mowa wart. 424§1 pkt 1 kpkto jednoznaczne wskazanie konkretnych zachowań oskarżonego, korespondujących z opisem czynu przypisanego i podmiotowe znamiona przypisanego mu w wyroku przestępstwa. Tylko takie, kategoryczne, oparte na całokształcie materiału dowodowego ustalenia mogą bowiem stanowić podstawę wyroku skazującego (tak SN w wyroku z 2 września 2004 r., II KK 344/03, LEX nr 137458/4 oraz SA wL.z 20 czerwca 2012 r., II AKa 99/12, LEX nr 1213860).
Zgodzić się należy z zarzutami zawartymi w obu apelacjach, iż wymogu tego nie spełnia uzasadnienie wyroku sporządzone przez Sąd I instancji. W części wstępnej tego uzasadnienia, które winno zawierać ustalony stan faktyczny opisana jest jedynie kradzież pojazdów na szkodęW.iA. W.oraz działania podejmowane w tej sprawie przez organy ścigania, które doprowadziły do ujawnienia jednego samochodu i fragmentu drugiego oraz do ujęcia oskarżonych. Nie ma natomiast (w tym fragmencie, ani w dalszej części uzasadnienia) mowy o tym, jakich działań, czynności, mieli się dopuścić oskarżeniA. B.iR. C., które w wyroku uznane zostały za „przyjęcie do ukrycia”, czy też „pomoc w ukryciu” w rozumieniuart. 291§1 kk. Brak jest również ustaleń odnośnie strony podmiotowej, a w szczególności świadomości obu oskarżonych, co do pochodzenia samochodów z przestępstwa (oczywiście przy ewentualnym ustaleniu, że oskarżeni zrealizowali swoim działaniem znamiona strony przedmiotowej). Taki sposób sporządzenia przez Sąd Rejonowy uzasadnienia wyroku sprowadzający się do sprawozdania z przebiegu postępowania dowodowego, przy braku ustaleń faktycznych, uniemożliwia dokonanie merytorycznej kontroli instancyjnej, w tym odniesienie się do zarzutu obrazyart. 7 kpk,410 kpk– nie sposób bowiem ocenić jakie fakty Sąd uznał za udowodnione i tym samym czy doszło do oceny dowodów niespełniającej wymogów przywołanych przepisów. Uzasadnienie wyroku nie daje również odpowiedzi dlaczego Sąd uznał winęR. C.zart. 291§1 kpkw zakresie „całego” samochoduT. (...), skoro na zajmowanej przez niego posesji znaleziono jedynie fragment tego pojazdu. Sąd Okręgowy stwierdza także, iż fragment uzasadnienia wyroku poświęcony uzasadnieniu wymiaru kary orzeczonej wobec obu oskarżonych nie spełnia standardówart. 424§2 kpk. WobecA. B.iR. C.zostały odpowiednio wymierzone kary 3 lat i 2 lat pozbawienia wolności, które nie mogą być uznane za łagodne. Tymczasem tej kwestii poświęcone jest niespełna pół strony uzasadnienia z przytoczeniem takiej okoliczności jak „umyślne działanie w celu osiągnięcia korzyści majątkowej”, które nie znajduje żadnego odzwierciedlenia w ustaleniach faktycznych. W odpowiedni sposób w uzasadnieniu wyroku nie został również wykazany fakt działaniaA. B.w warunkach recydywy określonej wart. 64§1 kk. Z drugiej natomiast strony zawarte w uzasadnieniu stwierdzenie „okoliczności łagodzących odnośnie obu oskarżonych sąd w zasadzie nie znalazł” winno obligować sąd do orzeczenia maksymalnego wymiaru kary. Wszystkie wskazane wyżej uchybienia musiały skutkować uchyleniem wyroku w zaskarżonej części.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy w całości przeprowadzi przewód sądowy mając na względzie uwagi zawarte we wcześniejszej części uzasadnienia oraz w apelacjach obrońców, a także pamiętając, iż w stosunku doR. C.proces ma charakter poszlakowy, co obliguje Sąd do szczególnie wnikliwego procedowania i starannego sporządzenia wyroku.
Mając powyższe na względzie, na podstawieart. 437§2 kpk, Sąd Okręgowy orzekł jak w wyroku.