Sąd Okręgowy w Kielcach
IX Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IX Ka 901/13
Data wyroku: 2013-10-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Lidia Rogala, Zbigniew Karamara, Grzegorz Iwoła

Sygn. akt IX Ka 901/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 28 października 2013 roku
Sąd Okręgowy w Kielcach IX Wydział Karny-Odwoławczy w składzie:
Przewodniczący: SSO Lidia Rogala (spr.)
Sędziowie: SO Zbigniew Karamara
SR del. Grzegorz Iwoła
Protokolant: sekr. sąd. Anna Misztal
przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Kielcach Jerzego Kraski
po rozpoznaniu w dniu 28 października 2013 roku
sprawyJ. W.
oskarżonego o przestępstwo zart. 177 § 2 kk
na skutek apelacji wniesionej przez oskarżyciela posiłkowego
od wyroku Sądu Rejonowego w Sandomierzu
z dnia 17 kwietnia 2013 roku sygn. akt II K 57/13

I
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że za podstawę prawną rozstrzygnięcia z pkt IV przyjmujeart. 46 § 1 kkzaś kwota 3.000 (trzech tysięcy) złotych stanowi częściowe naprawienie szkody;

II
w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

III
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokataJ. K. (2)kwotę 516,60 (pięćset szesnaście 60/100) złotych tytułem wynagrodzenia za obronę z urzędu oskarżonegow postepowaniu odwoławczym;

IV
zwalnia oskarżyciela posiłkowegoP. W.od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze.

IX Ka 901/13

UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Sandomierzu z dnia 17 kwietnia 2013 roku oskarżonyJ. W.został uznany za winnego tego, że: w dniu 12 października 2012 roku wS.kierując samochodemO. (...)nieumyślnie naruszył zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym w ten sposób, że nienależycie obserwował ruch na drodze wskutek czego nie zauważył obiektywnie widocznej, prawidłowo przechodzącej przez jezdnięZ. W.i nie podjął żadnych manewrów w celu ustąpienia jej pierwszeństwa i umożliwienia bezpiecznego przejścia przez jezdnię lecz kontynuował jazdę, w następstwie czego doszło do potrącenia pieszejZ. W.i spowodowania u niej ciężkiego urazu wielonarządowego, w następstwie którego poniosła śmierć w dniu 12.10.2012r., tj. przestępstwa zart. 177 § 2 kk, za które na podstawie powołanego przepisu wymierzono mu karę 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia, której wykonanie warunkowo zawieszono na okres próby 3 lat;
Na podstawieart. 71 § 1 kkw zw. zart.33 § 2 i 3 kkorzeczono wobec oskarżonego grzywnę w rozmiarze 100 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na 20 złotych;
Na podstawieart. 46 § 2 kkorzeczono od oskarżonego na rzeczP. W.kwotę 3000 złotych tytułem nawiązki
Sad zasądził na rzeczadw. J. K.kwotę 516,60zł wynagrodzenia za obronę z urzędu. Ponadto od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 1000 złotych z tytułu częściowych kosztów sądowych , w pozostałej części zwalniając go od ich uiszczenia.

Apelację od tego wyroku wniósł oskarżyciel posiłkowyP. W.zaskarżając go w całości na niekorzyść oskarżonego. Z treści apelacji wynika, że zarzuca :

-

błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu nieumyślności działania oskarżonego zamiast przypisania mu zbrodni zart. 148 par.1 kk,

brak przypisania oskarżonemu występku zart. 162 § 1 kk, gdyż oddalił się z miejsca wypadku nie udzielając pokrzywdzonej pomocy, ani nie wezwał pogotowia ratunkowego.

orzeczenie wobec oskarżonego kary rażąco niskiej wobec nieuwzględnienia , że dopuścił się zabójstwa, uciekł z miejsca zdarzenia, nie udzielił ofierze wypadku pomocy i nie wezwał pogotowia i nie orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych

bezpodstawne pozostawienie bez rozpoznania prawidłowo złożonego pozwu,

orzeczenie nawiązki w zbyt niskiej kwocie 300 złotych zamiast 30.000 złotych.

W konkluzji skarżący domagał się zmiany wyroku poprzez zmianę kwalifikacji prawnej na wyżej wskazaną, orzeczenia znacznie surowszej kary oraz podwyższenia nawiązki do kwoty 30.000zł.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:

Apelacja oskarżyciela posiłkowego okazała się o tyle skuteczna, że doprowadziła do częściowej zmiany zaskarżonego wyroku. Na wstępie należy podnieść, że poczynione przez Sąd Rejonowy ustalenia faktyczne są prawidłowe i znajdują oparcie w należycie ocenionym materiale dowodowym, zebranym w sposób wyczerpujący.
Należycie w szczególności przyjęto w zaskarżonym wyroku, że oskarżony naruszył zasady bezpieczeństwa w sposób nieumyślny przez to, że nienależycie obserwował drogę, którą się poruszał. Nie było żadnych przeszkód obiektywnych w dostrzeżeniu na drodze poruszającej się pieszej, bowiem panujące warunki atmosferyczne, prosty i oświetlonym odcinek drogi dawały możliwość zauważenia przechodzącej przez jezdnię z lewej strony na prawą pokrzywdzonejZ. W.. Absolutnie nie można się zgodzić z zarzutami skarżącego, jakoby oskarżony celowo najechał na pieszą swoim samochodem z zamiarem pozbawienia jej życia. Zebrane w sprawie dowody nie uzasadniają takiej wersji. Miejsce potrącenia pieszej na jezdni i mechanizm wypadku ustalono w oparciu o opinię biegłego z zakresu ruchu drogowegoP. K., który stwierdził, że w chwili uderzenia piesza kończyła przechodzenie przez jezdnię.
Brak jest podstaw do przyjęcia jakoby oskarżony zbiegł z miejsca zdarzenia. Jakkolwiek nie zatrzymał się od razu, odjechał kawałek do przodu to następnie zawrócił i zatrzymał się nieopodal miejsca tragicznego zdarzenia i pozostawał tam aż do przybycia policji i pogotowia. Potwierdziła to będąca na miejscu zdarzenia świadekR. W. (1).
Jak to słusznie podniesiono w uzasadnieniu wyroku, ucieczką z miejsca zdarzenia jest takie zachowanie sprawcy, które zmierza do uniknięcia odpowiedzialności, w szczególności uniemożliwienia lub utrudnienia ustalenia jego tożsamości, czy stanu nietrzeźwości.
Zarzut jakoby w sprawie nie sprawdzono, czy oskarżony w czasie jazdy nie używał telefonu jest niezasadny, ponieważ nikt nie wskazywał ,aby taki fakt miał miejsce, ponadto bez znaczenia jest to, z jakich przyczyn oskarżony nie obserwował należycie jezdni.
Nie ma też podstaw do przyjęcia, by oskarżony odjeżdżając na pewną odległość od miejsca zdarzenia zamienił np. kierowcę. ŚwiadekW.oceniła nieobecność oskarżonego na miejscu wypadku na około 10 min. Żaden z przeprowadzonych dowodów nie wskazuje na to, by samochodem kierowała inna osoba.
Dla odpowiedzialności oskarżonego za popełniony czyn bez znaczenia pozostaje fakt przyjazdu karetki pogotowia po pewnym czasie od jego wezwania, jak też sposób leczenia pokrzywdzonej w szpitalu. Symulacja komputerowa była zbędna, ponieważ bezspornie wina za spowodowanie wypadku leżała wyłącznie po stronie kierowcy.
Nie można uwzględnić zarzutu nieudzielenia pomocy pokrzywdzonej przez oskarżonego. Natychmiast po potrąceniu pieszej świadekR. W.zadzwoniła na pogotowie, potem jeszcze ponagliła o szybszy przyjazd. W takiej sytuacji oskarżony nie wzywał już pogotowia. Nie znaczy to, że można mu stawiać zarzut nieudzielenia pokrzywdzonej . Brak jest podstaw by oskarżonemu można było przypisać czyn zart. 162 §1kk, zebrane dowody nie wskazują, by oskarżony wyczerpał dyspozycję tego przepisu.
Zarzut rażącej niewspółmierności kary nie jest zasadny. Sąd Rejonowy rozważył zarówno okoliczności obciążające jak i łagodzące wymienione wart. 56 § 1 i 2 kk. Stanowisko to należało w całości zaaprobować.
Pokrzywdzony podnosi, że Sąd pozostawił bez rozpoznania jego powództwo cywilne W aktach sprawy znajduje się wniosek o odszkodowanie i zadośćuczynienie potraktowany zgodnie zart. 46 § 1kk.
W procesie karnym Sąd nie mógł zasądzać odszkodowania od ubezpieczyciela ponieważ w ogóle w sprawie nie występował. Oskarżyciel posiłkowy nie posiadał pełnomocnictw do występowania w tym zakresie w imieniu rodzeństwa.
Jak to podniesiono w uzasadnieniu wyroku ustalenie wysokości szkody i zadośćuczynienia przedłużyłoby znacznie proces karny.
Art. 46 par.1 kkdaje możliwość zasądzenia częściowego odszkodowania tytułem naprawienia szkody.
Sąd Rejonowy nieprawidłowo, z obraząart. 46 § 2 kkorzekł na rzecz oskarżyciela posiłkowego nawiązkę.
Zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury, nawiązka może być orzeczona tylko na rzecz pokrzywdzonego sensu stricto tj. na rzecz osoby, o której mowa wart. 49 kpk, a nie na rzecz tzw. stron zastępczych – osób jedynie wykonujących prawa pokrzywdzonego z powodu jego śmierci. Innym osobom służy natomiast prawo dochodzenia naprawienia poniesionej szkody w całości lub części.
Z uwagi na powyższe należało zmienić zaskarżony wyrok poprzez przyjęcie jako podstawy zasądzonej kwoty 3000złart. 46 § 1 kk, uznając ją za częściowe naprawienie szkody, a nie nawiązkę.
Nie zasługuje na uwzględnienia zarzut, iż zasądzona kwota jest niewspółmiernie niska. Możliwość częściowego naprawienia szkody wynika wprost zart. 46 § 1 kk. W sprawie mamy do czynienia z wypadkiem komunikacyjnym, w którym szkodę w części pokrył już ubezpieczyciel, oskarżyciel posiłkowy otrzymał ponadto zasiłek pogrzebowy. Niewątpliwie nie wyczerpuje to całej szkody wykazanej przedstawionymi fakturami i kwota 3000zł mieści się w poniesionej i nie pokrytej szkodzie. W pozostałym zakresie oskarżyciel posiłkowy będzie miał prawo dochodzenia jej na drodze powództwa cywilnego.
Z uwagi na powyższe na podstawieart.437 § 1 i 2 kpkorzeczono jak w części dyspozytywnej wyroku.
Na podstawieart. 624 § 1 kpkzwolniono skarżącego od kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze ze względów słuszności.
Należało zasądzić wynagrodzenie za obronę oskarżonego w postępowaniu odwoławczym wobec nieuiszczenia jej w żadnym zakresie na podstawie§ 19 i 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu(Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).

SSO Zbigniew Karamara SSO Lidia Rogala SSR(del) Grzegorz Iwoła