Sąd Okręgowy w Tarnowie
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 5/13
Data wyroku: 2013-05-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Kazimierz Kostrzewa
Słowa kluczowe: Renta Socjalna
Podstawa prawna: art.4 ustawy z dnia 27.06.2003 r. o rencie socjalnej

Sygn. akt IV U 5/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 14 maja 2013 roku

Sąd Okręgowy w Tarnowie – Wydział IV Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący:SSO Kazimierz Kostrzewa
Protokolant:    st.sekr.sądowy Jerzy Stępień

po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2013 roku w Tarnowie na rozprawie
odwołaniaM. W.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
z dnia 3 grudnia 2012 roku nr(...)
w sprawieM. W.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
o rentę socjalną
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, ze przyznaje odwołującemu sięM. W.rentę socjalną od dnia 01 listopada 2012 r. na okres dwóch lat.

Sygn. akt IV U 5/13

UZASADNIENIE

wyroku z dnia 14 maja 2013 roku

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.decyzją z dnia 3 grudnia 2012 r. znak(...)odmówiłM. W.prawa do renty socjalnej. Jako podstawę prawną zaskarżonej decyzji powołał przepisart. 4 ust 1 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej(Dz. U. z 2003 r. Nr. 135 poz. 1268). W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, że odwołujący przez Komisję Lekarską ZUS 28.11.2012 r. nie został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósłM. W.- kwestionując orzeczenie Komisji Lekarskiej ZUS, które legło u podstaw wydania zaskarżonej decyzji. Odwołujący podkreślił, że choruje od dzieciństwa i nie jest w stanie podjąć zatrudnienia, a zaskarżoną decyzją został pozbawiony środków do życia.
W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.wniósł o jego oddalenie.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny sprawy:

Bezspornym w niniejszej sprawie było, iż odwołującyM. W.urodzony (...)w okresie od 06.08.2005 r. do 31.10.2012 r. pobierał rentę socjalną. Dotychczas nie pracował.
(okoliczności bezsporna)
W dniu 28.09.2012 r. złożył wniosek o przyznanie renty socjalnej.
dowód: wniosek o przyznanie renty – k. 98 ar czII.

W celu ustalenia czy odwołujący jest całkowicie niezdolny do pracy zarobkowej oraz kiedy powstała ewentualna całkowita niezdolność do pracy Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego lek. med.E. S.-N.– specjalisty psychiatry.

W opinii sądowo – lekarskiej z dnia 20 marca 2013 r. biegła psychiatra rozpoznała u odwołującego:
- upośledzenie umysłowe umiarkowane z zaburzeniami zachowania i emocji – nasilonymi
i uznałaM. W.za osobę całkowicie niezdolną do pracy zarobkowej na okres 2 lat od dnia 01.11.2012 r., a niezdolność do pracy powstała przed 18 rokiem życia.
W oparciu o dane z akt sprawy, dokumentację medyczną oraz przeprowadzone badanie psychiatryczne biegła wskazała, iż odwołujący od 2003 r. pozostaje w leczeniu psychiatrycznym początkowo w(...)dla(...)z powodu upośledzenia umysłowego umiarkowanego z zaburzeniami zachowania i emocji.
W badaniach psychologicznych w 2005 r, 2008 r., 2010 r. stwierdzono u odwołującego upośledzenie umysłowe umiarkowane /II=45/. Uczęszczał do szkoły specjalnej oraz doOśrodka Szkolno- (...)w Złotej – mechanik samochodowy. Obecnie u odwołującego poza deficytem intelektualnym stwierdzono także negatywistyczne i niedostosowane zachowanie. Z dokumentacji medycznej, wywiadu od rodziny oraz obecnego badania wynika, że od czasu poprzedniego orzekania nie nastąpiła poprawa stanu psychicznego. Obecny stan psychiczny oraz funkcjonowanie intelektualne, emocjonalne i społeczne dają podstawę do uznania odwołującego za całkowicie niezdolnego do pracy okresowo od 01.11.2012 r. na okres 2 lat z powodu naruszenia sprawności organizmu , które powstało przed 18 rokiem życia.
dowód: opinia sądowo – lekarska – k. 9-11 as.

Żadna ze stron nie kwestionowała opinii.
Sąd w całości podzielił stanowisko biegłego psychiatry uznając przedłożoną opinię za w pełni miarodajną dla ustalenia stanu zdrowia odwołującego w zakresie istnienia całkowitej niezdolności do pracy i daty powstania naruszenia sprawności organizmu. Zdaniem Sądu opiniujący w sposób wyczerpujący i szczegółowy wyjaśnił podstawy i przyczyny, dla których uznał odwołującego za całkowicie niezdolnego do pracy odnosząc się wyczerpująco do zdiagnozowanego u niego schorzenia oraz dlaczego uznał, że naruszenie sprawności organizmu powstało w trakcie nauki w liceum profilowanym. Biegły wydał opinie po zapoznaniu się z dokumentacją oraz po osobistym badaniu odwołującego, a zatem posiadał kompleksowe informacje niezbędne do sformułowania wniosków. Przedmiotowa opinia sporządzona została przy tym przez biegłego sądowego posiadającego odpowiednią wiedzę, kwalifikacje oraz doświadczenie zawodowe. W ocenie Sądu spełnia ona wymogi przewidziane dla tego rodzaju środków dowodowych określone wart. 278 kpciart. 285 kpc.
Dowody z dokumentów zalegających w aktach Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Sąd uznał za wiarygodne nie budziły wątpliwości co do ich autentyczności, a przy tym nie były kwestionowane przez strony postępowania.

Sąd rozważył, co następuje:

Istota sporu w niniejszej sprawie opierała się na ustaleniu czy i w jakim stopniu odwołującyM. W.ze względu na stan zdrowia jest niezdolny do pracy oraz na ustaleniu czy stwierdzona całkowita niezdolność do pracy pozostaje w związku z naruszeniem sprawności organizmu powstałym w okresach o których mowa wart. 4 ust. 1 a ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej(Dz. U. z 2003 r. Nr 135 poz. 1268), a zatem czy spełnia on przesłanki przyznania prawa do renty socjalnej przewidzianej tą ustawą.
Stosownie do art. 4 ust. 1 powołanej wyżej ustawy - renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej całkowicie niezdolnej do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało:
1)przed ukończeniem 18 roku życia;
2)w trakcie nauki w szkole lub w szkole wyższej - przed ukończeniem 25 roku życia;
3)w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej.
Z kolei ust. 2 cytowanego przepisu statuuje, iż osobie, która spełnia warunki określone w ust. 1, przysługuje:
-renta socjalna stała - jeżeli całkowita niezdolność do pracy jest trwała;
-renta socjalna okresowa - jeżeli całkowita niezdolność do pracy jest okresowa.

Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 26 lipca 2011 r. I UK 6/11stwierdził, że:1. Całkowita niezdolność do pracy, będąca przesłanką prawa do renty socjalnej, może wprawdzie powstać po upływie okresów wskazanych w art. 4 ust. 1 ustawy z 2003 r. o rencie socjalnej, ale dla nabycia prawa do renty socjalnej istotne jest, aby przyczyna naruszenia sprawności organizmu osoby ubezpieczonej (choroba) - powodująca całkowitą niezdolność do pracy - powstała nie później niż w okresach wymienionych w art. 4 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z 2003 r. o rencie socjalnej. 2. Norma prawna wynikająca z art. 4 ust. 1 ustawy z 2003 r. o rencie socjalnej dotyczy zarówno sytuacji, gdy całkowita niezdolność do pracy powstała jednocześnie z naruszeniem sprawności organizmu, jak i sytuacji, gdy powstała w okresie późniejszym. 3. Całkowita niezdolność do pracy musi być spowodowana (pozostawać w związku przyczynowym z) naruszeniem sprawności organizmu, które powstało w okresach wymienionych w art. 4 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z 2003 r. o rencie socjalnej. Przesłanki nabycia prawa do renty socjalnej nie są więc spełnione zarówno wtedy, gdy określone naruszenie sprawności organizmu powstało w okresach wymienionych w art. 4 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z 2003 r. o rencie socjalnej, ale nie spowodowało całkowitej niezdolności do pracy, jak i wtedy, gdy określone naruszenie sprawności organizmu spowodowało całkowitą niezdolność do pracy, ale powstało po upływie okresów wymienionych w art. 4 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z 2003 r. o rencie socjalnej. Do nabycia prawa do renty socjalnej istotne jest, żeby przyczyna naruszenia sprawności organizmu osoby ubezpieczonej (choroba) - powodująca całkowitą niezdolność do pracy - powstała nie później niż w okresach wymienionych w art. 4 ust. 1 pkt 1-3 ustawy z 2003 r. o rencie socjalnej. 4. Przy wykładni art. 4 ust. 1 ustawy z 2003 r. o rencie socjalnej sądy ubezpieczeń społecznych powinny brać pod uwagę specyfikę chorób psychicznych - ich powstania (etiologii) i przebiegu. Nie jest możliwe oparcie się wyłącznie na dacie ujawnienia objawów zewnętrznych choroby i rozpoczęcia przez wnioskodawcę udokumentowanego leczenia. (LEX nr 1026617).
Ponadto w myślart. 5 ustawy o rencie socjalnej- ustalenie całkowitej niezdolności do pracy dokonywane jest na zasadach i w trybie określonych wustawie z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(tekst jednolity: Dz. U. 2004 r. Nr 39 poz. 353 z póź. zm.) Zgodnie z dyspozycją art. 12 ust. 1 tej ustawy, niezdolną do pracy jest osoba, która całkowicie lub częściowo utraciła zdolność pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu i nie rokuje odzyskania zdolności do pracy po przekwalifikowaniu. Całkowicie niezdolną do pracy jest natomiast osoba, która utraciła zdolność do wykonywania jakiejkolwiek pracy (stosownie do ust 2). Zgodnie z ust. 3 powołanego przepisu częściowo niezdolną do pracy jest osoba, która utraciła zdolność do pracy zgodnie z poziomem posiadanych kwalifikacji.
Równocześnie w myśl art. 13 powołanej ustawy, przy ocenie stopnia i trwałości niezdolności do pracy oraz rokowania co do odzyskania tej zdolności uwzględnia się stopień naruszenia sprawności organizmu oraz możliwość przywrócenia niezbędnej sprawności w drodze leczenia, jak również możność wykonywania dotychczasowej pracy, względnie możliwość przekwalifikowania zawodowego. W myśl ustępu 2, trwałą niezdolność do pracy orzeka się natomiast, jeżeli według wiedzy medycznej nie ma rokowań odzyskania zdolności do pracy.
Sąd przyjął opierając się na opinii biegłej sądowej - lek. med.E. S.-N.– specjalisty psychiatry, iż odwołujący jest całkowicie niezdolny do pracy zarobkowej z powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało w warunkach określonych w art. 4 ust. 1 powołanej wyżej ustawy tj. przed 18 rokiem życia.
Obecnie u odwołującego rozpoznano upośledzenie umysłowe umiarkowane z zaburzeniami zachowania i emocji – nasilonymi. Obecny stan psychiczny oraz funkcjonowanie intelektualne, emocjonalne i społeczne dają podstawę do uznania odwołującego za całkowicie niezdolnego do pracy okresowo od 01.11.2012 r. na okres 2 lat z powodu naruszenia sprawności organizmu , które powstało przed 18 rokiem życia. W badaniach psychologicznych w 2005 r, 2008 r., 2010 r. stwierdzono u odwołującego upośledzenie umysłowe umiarkowane /II=45/. Uczęszczał do szkoły specjalnej oraz doOśrodka Szkolno- (...)w Złotej – mechanik samochodowy. Obecnie u odwołującego poza deficytem intelektualnym stwierdzono także negatywistyczne i niedostosowane zachowanie. Z dokumentacji medycznej, wywiadu od rodziny oraz obecnego badania wynika, że od czasu poprzedniego orzekania nie nastąpiła poprawa stanu psychicznego.
Odwołujący spełnia przesłanki całkowitej niezdolności do pracy w rozumieniuart. 4 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej(Dz. U. z 2003 r. Nr 135 poz. 1268) i dlatego Sąd zmienił zaskarżoną decyzję z dnia 3 grudnia 2012 r. i przyznał odwołującemu prawo do renty socjalnej od 01.11.2012 r. na okres 2 lat.
Wobec powyższych okoliczności, na mocy powołanych wyżej przepisów prawa materialnego iart. 47714§ 2 kpc, należało orzec jak w sentencji.