Sąd Okręgowy w Siedlcach
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II Ka 266/13
Data wyroku: 2013-07-04 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jerzy Kozaczuk
Słowa kluczowe: Kradzież
Podstawa prawna: art. 278 par. 1 kk
Teza: w realiach niniejszej sprawy oskarżony nie mógł przewidzieć obiektywnie, iż  zabierany przez niego metalowy element, ma ściśle określone przeznaczenie i jest faktycznie użytkowanym przez pokrzywdzonego elementem większego urządzenia budowlanego . Były więc podstawy do uznania, iż dokonując zaboru metalowych przedmiotów oskarżony działał w przekonaniu, iż zabiera jedynie bliżej nieokreślony element metalowy stanowiący złom.

Sygn. akt II Ka 266/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 4 lipca 2013 r.

Sąd Okręgowy w Siedlcach II Wydział Karny w składzie:

Przewodniczący:

SSO Jerzy Kozaczuk (spr.)

Protokolant:

sekr. sąd. Anna Sieczkiewicz

przy udziale Prokuratora Bożeny Grochowskiej - Małek
po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2013 r.
sprawyK. T.
oskarżonego o przestępstwo zart. 278 §1 kk
na skutek apelacji, wniesionej przez prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego w Mińsku Mazowieckim
z dnia 8 kwietnia 2013 r. sygn. akt II K 1181/12
zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy; zasądza od Skarbu Państwa na rzecz Zespołu Adwokackiego wM.(konto adw.M. M.) kwotę 516,60 zł (w tym 96,60 zł podatku VAT) tytułem sprawowanej z urzędu obronyK. T.w II instancji; stwierdza, że wydatki postępowania odwoławczego ponosi Skarb Państwa.

Sygn. akt II Ka 266/13

UZASADNIENIE
K. T.został oskarżony o to, że w dniu 19 września 2012r. w miejscowościM.gm.H.pow.(...), woj.(...)z terenu posesjiM.129 dokonał zaboru w celu przywłaszczenia mienia w postaci elementów metalowych w tym rusztowań, stelażu agregatu, ramy do pompy, pompy do betonu o wartości przedmiotów na kwotę 3.000 zł na szkodęP. O.,
tj. o czyn zart. 278§1 kk.
Wyrokiem z dnia 8 kwietnia 2013r. Sąd Rejonowy w Mińsku Mazowieckim oskarżonegoK. T.w ramach zarzucanego mu czynu uznał za winnego tego, że w bliżej nieustalonym dniu pomiędzy 19 a 21 września 2012r. w miejscowościM., powiat(...), województwo(...), z terenu posesjiM.129 dokonał zaboru w celu przywłaszczenia mienia w postaci wyrobów metalowych – złomu o wadze 42,20 kilogramów o wartości 50,65 złotych na szkodęP. O., tj. czynu stanowiącego wykroczenie zart. 119§1kw i za czyn ten na podstawie tego przepisu skazał go i wymierzył mu karę grzywny 600 zł; na podstawieart. 82§3 kpwma poczet orzeczonej kary grzywny zaliczył oskarżonemu okres zatrzymania w dniach od 21 do 22 września 2012r., tj. dwa dni przyjmując, iż jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności równa się grzywnie w wysokości 200 zł; zasądził od Skarbu Państwa na rzecz Zespołu Adwokackiego wM.tytułem obrony świadczonej z urzędu przez adw.M. M.kwotę 841,32 zł, w tym 157,32 tytułem podatku VAT; zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa opłatę w wysokości 60 zł oraz kwotę 340 zł tytułem częściowego zwrotu wydatków postępowania, które w pozostałym zakresie przejął na rachunek Skarbu Państwa.
Apelację od tego wyroku wniósł prokurator.
Wyrokowi zarzucił obrazę przepisów prawa karnego procesowego, która miała wpływ na treść wyroku – a mianowicieart. 4 kpk,art. 7 kpkorazart. 410 kpk, polegającą na jednostronnej, dowolnej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, dokonanej z przekroczeniem przez Sąd granic swobodnej oceny dowodów, przeprowadzonej tylko i wyłącznie na korzyść oskarżonego, bez uwzględnienia okoliczności przemawiających na jego niekorzyść oraz dokonaniu oceny materiału dowodowego w sposób sprzeczny ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, następstwem czego było przyjęcie, iż czyn zarzucany oskarżonemuR. T.wypełnił znamiona wykroczenia z art. 119§1 kw.
Podnosząc ten zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Na rozprawie apelacyjnej prokurator poparł apelację i wniosek w niej zawarty. Obrońca wniósł natomiast o nieuwzględnienie apelacji i utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy.K. T.nie stawił się na rozprawę odwoławczą będąc o jej terminie zawiadomiony prawidłowo.

Sąd Okręgowy w Siedlcach zważył, co następuje.

Apelacja prokuratora oraz wniosek w niej zawarty jako niezasadna na uwzględnienie nie zasługuje. Na wstępie stwierdzić należy, iż sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny dowodów, w oparciu o nie trafnie ustalił stan faktyczny w sprawie niniejszej oraz prawidłowo ocenił zachowanieK. T.pod względem prawnym. Również wymierzona mu kara nie nosi cech rażącej surowości.
Podniesiony przez prokuratora zarzut dokonania przez sądmeritinienależytej oceny dowodów w realiach sprawy niniejszej należy uznać za nieuzasadniony.
Przypomnieć w tym miejscu wypada, że zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego,„Przekonanie sądu o wiarygodności jednych dowodów i niewiarygodności innych pozostaje pod ochronąart. 7 k.p.k.m.in. wtedy, gdy:
1/ jest poprzedzone ujawnieniem w toku rozprawy głównej całokształtu okoliczności sprawy, i to w sposób podyktowany obowiązkiem dochodzenia prawdy;
2/ stanowi wynik rozważenia wszystkich okoliczności przemawiających zarówno na korzyść jak i niekorzyść oskarżonego;
3/ jest wyczerpująco i logicznie – z uwzględnieniem wiedzy i doświadczenia życiowego – uargumentowane w uzasadnieniu wyroku.”(por. OSNKW (...), z. 7-9, poz. 41).
Zdaniem sądu okręgowego dokonana przez sąd rejonowy ocena dowodów została przeprowadzona zgodnie z cyt. orzeczeniem Sądu Najwyższego. Sąd I instancji wskazał bowiem czym kierował się dokonując takiej a nie innej oceny dowodów, wyjaśnił dlaczego jedne dowody obdarzył wiarygodnością oraz dlaczego innym dowodom wiarygodności odmówił. Rozumowanie to nie zawiera wewnętrznych sprzeczności ani błędów logicznych tak, że w pełni korzysta z ochronyart. 7 k.p.k., stosowanego posiłkowo w sprawach o wykroczenia.
Szczegółowa analiza wniesionego przez prokuratora środka odwoławczego wskazuje, iż zawiera on niejako dwa kierunki. W pierwszym prokurator kwestionuje różnicę w ilości i rodzaju przedmiotów, któreK. T.miał ukraść pokrzywdzonemuP. O.wskazanymi pierwotnie w akcie oskarżenia a tymi, które ostatecznie sąd przypisałK. T.w wyroku, drugi dotyczy zaś dokonania wadliwej oceny wartości skradzionych rzeczy.
Jest rzeczą oczywistą, iż pokrzywdzonemu skradziono większą ilość przedmiotów od tej, którą sąd rejonowy przypisałK. T.w zaskarżonym wyroku. Świadczą o tym niekwestionowane w tej części zeznania pokrzywdzonego. Jest też faktem oczywistym, iżK. T.nie kwestionował swojego udziału w kradzieży mienia pokrzywdzonego, jednakże wskazywał w swoich wyjaśnieniach zabór mniejszej ilości rzeczy niż ta, która wynikała z zeznań pokrzywdzonego. Co więcejK. T.konsekwentnie potwierdzając swój zamiar stanowczo również twierdzi, iż dokonywał wyłącznie kradzieży złomu. Po złom miał udać się jednej nocy trzy razy. Wynosił złom ręcznie. Składał go w jedno miejsce i dopiero następnego dnia zabrał z miejsca pierwotnego składowania, wywożąc go taczką. Analiza tego fragmentu wyjaśnieńK. T., której nie sposób zdaniem sądu odwoławczego kwestionować, jednoznacznie wskazuje, iż musiał on dokonać zaboru elementów żelaznych o niezbyt dużej wadze oraz rozmiarach, skoro musiał je wynosić samodzielnie, a następnie mógł przewieźć je z miejsca położonego w pobliżu miejsca kradzieży, jednorazowo na taczce.
Jest rzeczą oczywistą, iż istnieje rozbieżność pomiędzy zeznaniami pokrzywdzonego a wyjaśnieniamiK. T.co do ilości i rodzaju przedmiotów. Zdaniem sądu w realiach sprawy niniejszej, nawet przy niekwestionowaniu zeznań pokrzywdzonego nie można było uznać, iż zaboru tych wszystkich przedmiotów dopuścił się wyłącznieK. T.. Bezpośrednio bowiem po dokonanym zaborze zawiózł on skradzione rzeczy na punkt skupu złomu, i tam je sprzedał. Wystawiono mu stosowne pokwitowanie, które określa rodzaj i ilość dostarczonych przez niego metalowych przedmiotów. Dowód ten potwierdza więc wiarygodność wyjaśnień oskarżonego co do ilości i rodzaju skradzionych przedmiotów. Zauważyć też należy, iż jak to wynika z zeznańP. S., pokrzywdzony bezpośrednio po zauważeniu kradzieży, przeszukał teren skupu złomu jednakże nie znalazł na nim innych skradzionych mu rzeczy poza tymi, które zostały uwidocznione na kwicie dostawy.
W realiach sprawy niniejszej, zważywszy na stosunkowo szybkie ustalenie przez organa ścigania miejsca gdzieK. T.zbył skradzione przedmioty metalowe, i nie odnalezienie tam jeszcze innych rzeczy, które zginęły pokrzywdzonemu, nie można kategorycznie stwierdzić, iżK. T.dokonał kradzieży wszystkich przedmiotów na szkodę pokrzywdzonego. Teren, na którym składowane były skradzione rzeczy nie był przecież ogrodzony, a także, co wymaga podkreślenia, nie dało się precyzyjnie określić dokładnego czasu ich zaginięcia. W tej sytuacji, do oceny wiarygodności wyjaśnieńK. T., w części dotyczącej ilości i rodzaju skradzionych przez niego przedmiotów, musiały mieć zastosowanie reguły interpretacyjne określone wart. 5§2 k.p.k., które w konsekwencji pozwalały na przypisanie mu zaboru tylko tych przedmiotów, które zostały rozpoznane przez pokrzywdzonego na skupie złomu. Kierując się powyższymi przesłankami, nie można było podzielić apelacji prokuratora w części odnoszącej się do ilości i rodzaju mienia zabranego zdaniem oskarżyciela przezK. T.. W tej sytuacji sąd odwoławczy uznał, iż prawidłowe są ustalenia sądu rejonowego odnoszące się do ilości i rodzaju skradzionych przezK. T.przedmiotów.
Drugim problemem jaki wyłonił się podczas rozpoznawania apelacji prokuratora, było dokonanie sposobu wyceny mienia przez sąd. Istota sporu w tej części sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy w sprawie niniejszej można było dokonać wyceny wartości skradzionych przezK. T.przedmiotów poprzez pryzmat ówczesnej ceny złomu?
W kontekście tego fragmentu apelacji, mając na uwadze wcześniejsze rozważania sądu odnoszące się do oceny materiału dowodowego w zakresie ilości zabranego mienia, należy zwrócić uwagę, iż w wywiedzionym środku odwoławczym, prokurator kwestionuje jedynie dokonanie wadliwej wyceny stelażu sita, która zdaniem pokrzywdzonego miała wynieść 600 zł. Skarżący, co wymaga szczególnego podkreślenia, nie kwestionuje wyceny pozostałych przedmiotów, a więc potwierdza sposób rozumowania sądu, iż pozostałe skradzione i przypisaneK. T.przedmioty metalowe to złom, a co za tym idzie ich wycena dokonana przez sąd jest prawidłowa. Skoro środek odwoławczy pochodzi od prokuratora, jest przy tym wniesiony wyłącznie na niekorzyść, to zważywszy na przepisart. 433§1 k.p.k., sąd odwoławczy mógł zajmować się jedynie kwestią dokonanej przez sąd I instancji wyceny ramy sita.
Sąd Okręgowy w Siedlcach w tym składzie orzekającym, nie neguje sytuacji, iż jedną z przesłanek, która pozwala na określenie wartości mienia jest również oświadczenie pokrzywdzonego. W niektórych sytuacjach może być ono nawet jedyną podstawą wyceny skradzionego przedmiotu.
W przedmiotowej sprawie, co wymaga podkreślenia, obrońca podjął działania zmierzające do ustalenia rzeczywistej ceny stelaża sita, wnioskując o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego do wyceny ruchomości - k 106. Wnioskowi temu sprzeciwił się skutecznie prokurator. Sąd nie uwzględnił tego wniosku, uzasadniając to nadto m. in. i tym, że nie można przeprowadzić tego dowodu albowiem brak jest„przedmiotu, który mógłby być oględzinowany”.– k. 106v. W złożonym środku odwoławczym, prokurator nie kwestionuje tego incydentalnego rozstrzygnięcia sądu rejonowego, co daje podstawę do przyjęcia, iż faktycznie nie było możliwości do dokonania podczas rozprawy oględzin ramy sita, a więc nie było możliwości procesowej do obiektywnego ustalenia jego wartości. W tej sytuacji dokonując ustaleń wartości tego elementu, sąd I instancji mógł posłużyć się dwoma metodami. Poprzestać na oświadczeniu pokrzywdzonego tak jak tego chce prokurator, i przyjąć wartość ramy sita na kwotę 600 zł, lub też określić ją poprzez wartość złomu, tak jak to zostało przyjęte w zaskarżonym wyroku.
Jak już wspomniano sąd odwoławczy nie wyklucza sytuacji, w których można dokonywać ustaleń wartości mienia jedynie poprzez pryzmat oświadczenia pokrzywdzonego o ile, będzie to dowód faktycznie w pełni obiektywny. Jest dla sądu okręgowego również rzeczą oczywista, iż w niektórych sytuacjach wartość części jakiegokolwiek urządzenia nie powinna być ustalana o jej wartość złomową. Jednakże w realiach sprawy niniejszej, zdaniem Sądu odwoławczego zeznania pokrzywdzonego odnoszące się do wartości ramy sita, nie mogły jednak stanowić obiektywnego dowodu. Nie można też było potraktować tego elementu, jako części zamiennej urządzenia, co nakazywało w konsekwencji dokonanie jego wyceny jedynie jako złomu.
Oskarżony konsekwentnie podczas całego postępowania twierdził, iż uważał, że zabierane przez niego mienie stanowi jedynie złom. Podobnie określił te rzeczy również świadekP. S.. O ile osoby te mogą być zainteresowane sposobem rozstrzygnięcia, to trudno o ewentualną stronniczość podejrzewać funkcjonariuszy policji, którzy wykonując działania w celu ustalenia sprawcy, prowadzili je właśnie w kierunku kradzieży złomu (k. 2).
Również zeznania samego pokrzywdzonego wskazują, iż skradzione mu przedmioty mogły zostać potraktowane przez inne osoby jako złom. Składając zawiadomienie o przestępstwie, i opisując skradzione sito, pokrzywdzony okrasił je jedynie jako„ramę obudowę kompletną bez samego sita”- k. 4. Zeznając na rozprawie (k. 105v-106), stwierdził, iż sito stanowiło element agregatu. Urządzenie to zakupił przed kilku laty, rozkręcił i pozostawił na swojej posesji za blaszakami. W momencie zakupu urządzenie mogło już mieć kilkanaście lat. Dodał też, że inne cenniejsze rzeczy trzymał w garażu. Przedmioty przechowywane na zewnątrz, miały zdaniem pokrzywdzonego stanowić w przyszłości ewentualnie części zamienne, w razie uszkodzenia podobnego elementu w wykorzystywanych przez niego urządzeniu.
Z zeznań pokrzywdzonego wynika zdaniem sądu jednoznacznie, iż stelaż sita nie stanowił dla niego wartościowego przedmiotu. Rzecz ta w momencie samego zakupu miała już kilkanaście lat, a przez następnych kilka od momentu zakupu, przechowywana była na zewnątrz budynków bez zabezpieczenia.
W kontekście zeznań pokrzywdzonego istniały wszelkie podstawy do uznania, że stelaż sita, to nie jest ewentualnie część zamienna jakiegoś urządzenia, która może być w każdej chwili wykorzystana, a jedynie bliżej nieokreślony metalowy element. Okoliczności powyższe pozwalają zatem uznać, iż w realiach sprawy niniejszejK. T.nie mógł obiektywnie przewidzieć, iż zabierany przez niego metalowy element, ma ściśle określone przeznaczenie, i jest faktycznie użytkowanym przez pokrzywdzonego elementem większego urządzenia budowlanego. Były więc podstawy do obdarzenia wiarygodnością wyjaśnieńK. T., iż dokonując zaboru metalowych przedmiotów działał w przekonaniu, iż zabiera jedynie bliżej nieokreślony element metalowy stanowiący złom, a nie ściśle określoną część zamienną do urządzenia budowlanego.
Reasumując należy stwierdzić, że dowody zebrane w sprawie, a w szczególności zeznania samego pokrzywdzonego, nie dają zdaniem sądu odwoławczego podstawy do przypuszczenia, iżK. T.dokonując zaboru metalowych elementów wiedział, iż dokonuje kradzieży części maszyny lub chociażby się na to godził. W tej sytuacji sąd okręgowy uznał, podobnie jak sąd rejonowy, iż obejmował on swoim zamiarem nie kradzież jakiegoś konkretnego, chociaż bliżej nieokreślonego przedmiotu użytkowego, a jedynie wyłącznie kradzież złomu metalowego. Przy ocenie tego fragmentu zamiaruK. T., który odnosił się do jego wiedzy co faktycznego znaczenia i rodzaju zabieranego mienia, sąd posiłkował się również dyrektywami interpretacyjnymi określonymi wart. 5§2 k.p.k..
Konsekwencją dokonania tego typu ustaleń w zakresie zamiaruK. T., musiało być odrzucenie metody zezwalającej na ustalenie wartości skradzionego mienia, wyłącznie w oparciu o oświadczenie pokrzywdzonego. W tej sytuacji również opierając się o przepisart. 5§2 k.p.k., należało przyjąć, iż wartość złomu metalowego skradzionego przezK. T.mogła zostać ustalona jedynie w oparciu o cenę jego zbycia na skupie złomu.
Kierując się powyższymi przesłankami Sąd Okręgowy w Siedlcach nie znalazł więc podstaw do uwzględnienia apelacji prokuratora.
Orzeczenie o wydatkach uzasadniają przepisyart. 624§1 k.p.k.w zw. zart. 119 k.p.w..
Z tych wszystkich względów Sąd Okręgowy w Siedlcach orzekł jak w wyroku.