Sąd Apelacyjny w Rzeszowie
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 1211/12
Data wyroku: 2013-02-27 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Marta Pańczyk-Kujawska, Roman Skrzypek, Bogumiła Burda
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art. 145 a w zw z art. 149 par, 3 kpa

Sygn. akt

III AUa 1211/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia27 lutego 2013 r.

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Bogumiła Burda

Sędziowie:

SSA Marta Pańczyk-Kujawska (spr.)
SSA Roman Skrzypek

Protokolant

sekr. sądowy Anna Kuźniar

po rozpoznaniu w dniu27 lutego 2013 r.
na rozprawie
sprawy z wnioskuK. K.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wR.
o wcześniejszą emeryturę
na skutek apelacji wniesionej przez wnioskodawczynię

od wyrokuSądu Okręgowego w Rzeszowie
z dnia24 lipca 2012 r.sygn. aktIV U 840/12

oddala apelację

Sygn. akt III AUa 1211/12

UZASADNIENIE

K. K.(ur. (...)) od 1 lipca 1995r. nabyła prawo do wcześniejszej emerytury w oparciu o przepisyrozporządzenia Rady Ministrów z 15 maja 1989r. w sprawie uprawnień do wcześniejszej emerytury pracowników opiekujących się dziećmi wymagającymi stałej opieki( dowód : decyzja z 20 listopada 1995r. ZUS Oddziału wP.k. 16 akt emerytalnych).
Dwoma decyzjami z tej samej daty 21 czerwca 2011r. organ rentowy na podstawie art. 114 ust. 1 a ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS - wstrzymał od 1 lipca 2011r. – wypłatę uprzednio przyznanej emerytury wnioskodawczyni , jednocześnie odmawiając do niej prawa i uchylając decyzje pierwszorazowa przyznająca emeryturę.
Powyższe decyzje nie były kwestionowane przez wnioskodawczynię odwołaniem do Sądu.
7 maja 2012r. do organu rentowego wpłynęła skargaK. K., (omyłkowo pierwotnie skierowana do Sądu Okręgowego w Rzeszowie), w której domaga się ona wznowienia postępowania zakończonego, wydaną przez organ rentowy decyzją 21 czerwca 2011r., wstrzymującą wypłatę uprzednio przyznanej na jej rzecz emerytury. W uzasadnieniu skarżąca podała, że wyrokiem wydanym przez Trybunał Konstytucyjny za niezgodne zKonstytucją RPzostały uznane przepisy , które stanowiły podstawę wstrzymania wypłacanej na jej rzecz emerytury, co uzasadnia , w sytuacji jej tyczącej, wznowienie postępowania i żądanie „odwieszenia przyznanej jej wcześniej emerytury”, gdyż była ona emeryturą bezterminową. Niezależnie od powyższego w skardze został sformułowany wniosek o wypłacenie „wstrzymanych świadczeń” wraz z odsetkami od dnia wymagalności do dnia zapłaty.
Rozpoznając skargę ZUS Oddział wR.decyzja wydana 17 maja 2012r. odmówił wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzja ostateczną Zakładu, z 21 czerwca 2011r., odmawiającą uprawnienia do emerytury adresatce decyzji tj.K. K.. W uzasadnieniu wskazał, precyzując powołaną w skardze podstawę wznowienia, poprzez przywołanie daty i sygnatury wyroku TK (z 28 listopada 2012r., sygn. K 5/11), że orzekł on o niezgodności art. 114 ust. 1 a ustawy z 17 grudnia 1998r, o emeryturach i rentach z FUS zart. 67 Konstytucji RP, równocześnie podając iż wyrok powyższy został ogłoszony w Dzienniku Ustaw 8 marca 2012r. pod poz. 251.i z tym, to dniem, zgodnie zart. 190 ust. 3 Konstytucji RPwszedł w życie.
W dalszej części organ rentowy przywołał treści przepisuart. 145 a § 2 ustawy z 14 czerwca 1960 kodeks postępowania administracyjnego( Dz U nr 98 z 2000, poz. 1071 z pożń zm.) stwarzający możliwość wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzja ostateczną w sytuacji kiedy TK orzekł o niezgodności aktu normatywnego, zKonstytucją, umową międzynarodową lub ustawą na podstawie którego została wydana decyzja. Jednocześnie organ rentowy podkreślił, powołując§2tego artykułu, iż skargę o wznowienie postępowania na tej to właśnie podstawie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia TK.
Odnosząc powyższe do okoliczności w rozpoznawanej sprawie organ rentowy stwierdził, że ustawowy termin do wniesienie skargi upłynął w dacie 10 kwietnia 2012r. i z uwagi na fakt, że skarga została zgłoszona 7 maja 2012r., a więc po terminie - należało orzec jak w petitum decyzji na podstawieart. 149 §3 kpa.
W odwołaniu skierowanym do Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w RzeszowieK. K.wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przywrócenie prawa do wcześniejszej emerytury oraz zasądzenie od strony pozwanej „wstrzymanych kwot emerytury wraz z odsetkami, a ponadto zasądzenie kosztów procesu według norm przepisanych”.
W uzasadnieniu naprowadziła, te same okoliczności jakie zawierała skarga o wznowienie postępowania, zarzucając jednocześnie iż nieuprawnione było zastosowanie w sytuacji jej tyczącejart. 145 a §2 kpa, a to z tej przyczyny, że ustawodawca przewidział również 5 – letni termin do złożenia skargi o wznowienie postępowania uzasadnionej podstawą jaką stanowi orzeczenie TK.
W odpowiedzi na odwołanie pozwany organ rentowy wniósł o jego oddalenie, przywołując praktycznie tożsamą argumentacją z tą jaka zawierała zaskarżona decyzja, dodatkowo podnosząc, że miesięczny termin do wniesienia skargi upływał 10 kwietnia 2012r. pomimo, że orzeczenie TK zostało ogłoszone 8 marca 2012r. , gdyż termin miesięczny liczony od tej daty upływał w dniu świątecznym i w związku z tym miał zastosowanie przepisart. 57 §4 kpa, w myśl którego jeżeli koniec terminu przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się najbliższy dzień powszedni. Niezależnie od powyższego organ rentowy, w końcowym fragmencie odpowiedzi na odwołanie uzasadnił właściwość Sądu do rozpoznania odwołania od decyzji wydanej 21 czerwca 2012r., przywołując w tym miejscuart. 149 §3 kpaw zw. zart. 83 b ust. 1 ustawy z 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych.
Na odpowiedzi na odwołanie wnioskodawczyni odpowiedziała pismem procesowym z 20 czerwca 2012r. - wnosząc o odrzuceniu wniosku strony pozwanej o oddalenie odwołania.
Sąd I instancji rozpoznając odwołanie przeprowadził dowód z akt emerytalnych wnioskodawczyni prowadzonych przez organ rentowy, a następnie wyrokiem z 24 lipca 2012r. orzekł o jego oddalaniu. W uzasadnieniu wskazał, w pierwszej kolejności na niekwestionowane przez strony okoliczności, dotyczące w szczególności objętej skargą decyzji, rozstrzygającej m. inn. o uchyleniu decyzji przyznającej wnioskodawczyni wcześniejszą emeryturę z tytułu opieki nad dzieckiem, a następnie przytoczył treść skargi , w tym wyprowadzoną podstawę wznowienie postępowania, i dalej jej zgłoszeni. Dokonując oceny prawnej sprawy Sąd w całości zaakceptował rozstrzygnięcie zawarte w kwestionowanej odwołaniem decyzji, akcentując fakt, że organ rentowy badając wstępnie skargę zobligowany był do przesądzenia, czy została ona złożona z zachowaniem terminu przewidzianego prawem. W dalszej części przywołał treść przepisuart. 145 a §2 kpastwierdzając, że jej złożenie nastąpiło po upływie terminu miesięcznego, przewidzianego do jej złożenia, gdyż termin ten upływał 10 kwietnia 2012r. - skarga natomiast wpłynęła do organu rentowego 7 maja 2012r.
Odnosząc się do argumentacji wnioskodawczyni zawartej w odwołaniu, Sąd stwierdził, że fakt nabycia prawa do wcześniejszej emerytury nie był równoznaczny z niemożnością późniejszego pozbawienia jej tego uprawnienia w wyniku weryfikacji wydanej przez organ rentowy decyzji. Zaakcentował, że z materiału dowodowego zgromadzonego przez stronę pozwaną wynika, że dokumentacja z przebiegu leczenia dziecka wnioskodawczyni nie uzasadniała jej uprawnienia do świadczenia emerytalnego, gdyż dziecko nie wymagało stałej opieki matki.
Powyższe uzasadniało orzeczenie o oddaleniu odwołania, w podstawie prawnej to którego Sąd powołałart. 47714§1 kpc.
Wyrok powyższy apelacją do Sądu II instancji zaskarżyłaK. K.zarzucając, iż jego wydanie nastąpiło z naruszeniem prawa procesowego poprzez wskazanie na przepisart. 146 §1 kpa, a także bezkrytyczne przyjęcie przez Sąd I instancji, że złożenie skargi nastąpiło z uchybieniem miesięcznego terminu od daty wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego.
Apelacja formułuje jedyny wniosek , a mianowicie o uchylenie kwestionowanego nią wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, przy uwzględnieniu kosztów postępowania odwoławczego.
W uzasadnieniu apelująca przywołała tę samą argumentację, jaką zawierało skierowane do Sądu I instancji odwołanie, a także jaką zawarła w piśmie procesowym z 20 czerwca 2012r.

Sąd II instancji zważy, co następuje:

Apelacja jest nieuzasadniona i dlatego podlega oddaleniu.
Rozstrzygniecie bowiem zawarte w kwestionowanym nią wyroku jest trafne i odpowiada prawu, zaś w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie występują przesłanki zaskarżenia mogące wyrok ten wzruszyć, w szczególności te które ze względu na treść przepisuart. 378 kpc, Sąd II instancji ma na uwadze z urzędu.
Sąd I instancji dokonał prawidłowych ustaleń które zadecydowały o merytorycznym sposobie rozstrzygnięcia sprawy, a które to akceptuje Sąd II instancji
i przyjmuje jako swoje.
Wypadnie zatem w tym miejscu powtórzyć za Sądem I instancji, że organ rentowy był w prawie , poddając wstępnie skargę badaniu, odmówić wznowienia postępowania z tej przyczyny, ze została ona złożona z uchybieniem terminu przewidzianego wart. 145 a §2 kpa.Przypomnieć zatem wypadnie, że termin miesięczny jest liczony od daty wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego, co w okolicznościach rozpoznawanej sprawy oznaczało datę 8 marca 2012r. (ogłoszenie wyroku w Dzienniku Ustaw z 8 marca 2012r. pod poz. 252). Dodatkowo należy zwrócić uwagę na przepisart. 57 §4 kpa, który w okolicznościach rozpoznawanej sprawy ma znaczenie, gdyż przedłuża miesięczny termin do wniesienia skargi do 10 kwietnia 2012r. z uwagi na fakt, że upływał w dniu świątecznym i w takiej sytuacji za ostatni dzień terminu, uważa się następny dzień powszedni. Wobec zatem faktu, żeK. K.złożyła skargę 7 maja ubiegłego roku, prawidłowo organ rentowy odmówił wznowienia postępowania w sprawie jej tyczącej, a Sąd I instancji zasadnie zaakceptował to stanowisko.
Odnosząc się do zarzutu zawartego w apelacji, iż tak organ rentowy, jak i Sąd I instancji w okolicznościach niniejszej sprawy nie wziął pod uwagę, dyspozycji przepisuart. 146 §1 kpa, przyjdzie stwierdzić, że przepis ten nie ma zastosowania do sytuacji wnioskodawczyni.
Z treści tego przepisu wynika bowiem, że strona pozbawiona jest możliwości wznowienia postępowania w oparciu o podstawę określoną przepisemart. 145 a §1 kpa, w przypadku kiedy od daty doręczenia jej niekorzystnej decyzji do daty wydania wyroku przez Trybunał Konstytucyjny upłynęło 5 lat, pomimo zachowania przez tę stronę miesięcznego terminu (art. 145 a §2 kpa) do zgłoszenia skargi, od daty wejścia w życie orzeczenia TK.
W świetle wyżej naprowadzonych okoliczności, apelacja nie mogła odnieść pożądanego skutku, dlatego wobec braku podstaw, zarówno faktycznych jak i prawnych orzeczono jak w wyroku na podstawieart. 385 kpc.

Zarządzenie:

1
(...)

2

(...)