Sąd Rejonowy w Suwałkach
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 407/10
Data wyroku: 2011-06-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Anna Magdalena Taraszkiewicz

Sygn. akt: I. C. 407/10

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 czerwiec 2011 r.
Sąd Rejonowy w Suwałkach I. Wydział Cywilny
w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSR Anna Magdalena Taraszkiewicz

Protokolant:

Edyta Marcejonis

po rozpoznaniu w dniu 08 czerwca 2011 r. w Suwałkach
na rozprawie
sprawy z powództwaW. C.
przeciwkoBankowi (...) Spółce AkcyjnejweW.I Oddział wS.
o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym
I. Oddala powództwo;
II. Zasądza od powodaW. C.na rzecz pozwanegoBanku (...) Spółki AkcyjnejweW.I Oddział wS.kwotę 2.417,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego.

SSR Anna Magdalena Taraszkiewicz
Sygn. akt I C 407/10

UZASADNIENIE
PowódW. C.wniósł przeciwkoBankowi (...) Spółce AkcyjnejwP.Oddział wS.pozew o uzgodnienie treściksięgi wieczystej nr (...)z rzeczywistym stanem prawnym w którym ostatecznie precyzując powództwo domagał się wykreślenia z działu IV tej księgi hipoteki przymusowej w kwocie 161.536.100,00 starych złotych z 100,5% odsetek od dnia 19 grudnia 1991 r. do dnia zapłaty wpisanej na rzeczBanku (...) Spółki AkcyjnejwP.Oddział wS..
W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że pozwany jest następcą prawnym wierzyciela hipotecznegoBanku (...). W księdze wieczystej co do której domaga się uzgodnienia treści z rzeczywistym stanem prawnym widnieje hipoteka przymusowa na rzecz w/w wierzyciela w kwocie wskazuj w pozwie. Z zapisów księgi wynika, że hipoteka ta została wpisana w dniu 22.;04.1992 r. kiedy gospodarstwo powoda obejmowałodziałki oznaczone numerami (...). Wpis z dnia 21.02.1994 r. wskazuje, że z w/w księgi odłączonodziałki (...)o łącznej powierzchni 4,83 ha. Brak jest wpisu o ustanowieniu hipoteki łącznej na tych nieruchomościach, a skoro tak to zdaniem powoda wierzytelność zabezpieczona hipoteką przymusową została zaspokojona przed zbyciem nieruchomości, albowiem niepodobieństwem jest by bank zrezygnował z zabezpieczenia wierzytelności na znacznej części gospodarstwa. Powód podnosił, żeBank (...)sam wskazał powodowi nabywcę należących do powoda nieruchomości. Powód wskazał, że po umorzeniu postępowania egzekucyjnego pozwany nie podejmował jakichkolwiek czynności zmierzających do zaspokojenia wierzytelności zabezpieczonej hipoteką co oznacza, że wierzytelność wygasła na skutek jej zaspokojenia.
PozwanyBank (...) Spółka AkcyjnawP.Oddział wS.wniósł o oddalenie powództwa. Pozwany wskazywał, że powód nie wykazał, by wierzytelność zabezpieczona hipoteką przymusową na jego rzecz wygasła, a co za tym idzie by zaistniała przesłanka do wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej prowadzonej dla nieruchomości powoda.
Sąd ustalił, co następuje:
W. C.był właścicielem gospodarstwa rolnego położonego w miejscowościK.gminaS.składającego się z działek oznaczonych numerami geodezyjnymi: 201, 306, 307, 308, 311, 413, 414, 415, 416, 845/2, które uzyskał na mocy umowy przekazania własności gospodarstwa rolnego zawartej ze swoimi rodzicami w dniu 30.10.1989 r.(umowa k. 1-2 aktksięgi wieczystej KW nr (...)).
W dniu 08.05.1991 r.Bank (...) Spółka AkcyjnawP.udzieliłW. C.kredytu (bezsporne, protokół uzgodnień k. 78, zeznania powoda k. 116).
Wobec niespłacania kredytu rzez(...) Bank (...) Spółka AkcyjnawP.wdrożył windykację należności i w dniu 06.05.1992 r. uzyskał tytuł wykonawczy (bezsporne, protokół uzgodnień k. 78).
dniu 08.05.1991 r.Bank (...) Spółka AkcyjnawP.udzieliłW. C.kredytu (bezsporne, protokół uzgodnień k. 78).
Postanowieniem z dnia 23 marca 1992 r. Sąd Wojewódzki w Suwałkach I Wydział Cywilny postanowił zabezpieczyć w drodze zarządzenia tymczasowego roszczenieBanku (...) S.A.wP.Oddział wS.wobecW. C.i in. o zapłatę kwoty 161.536.100,00 st. zł poprzez obciążenie nieruchomościW. C.objętejksięgą wieczystą KW nr (...)hipoteką przymusową w wysokości 161.536.100,00 st. zł wraz z 100,5% od dnia 19.12.1991 r. do dnia zapłaty z uwzględnieniem dalszych zmian stopy procentowej kredytu refinansowego NBP (postanowienie k. 10 aktksięgi wieczystej KW nr (...)).
W dniu 22 kwietnia 1992 r. wksiędze wieczystej nr (...)prowadzonej dla nieruchomościW. C.wpisano hipotekę przymusową na rzeczBanku (...) S.A.wP.Oddział wS.(treść działu IVksięgi wieczystej KW nr (...)).
W dniu 12.06.1992 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Suwałkach Rewiru I wezwałW. C.do zapłaty należności w kwocie 161.536.100,00 st. zł wraz z 100,5% od dnia 19.12.1991 r. do dnia zapłaty oraz 12.940.000 zł kosztów procesu przypadającej wierzycielowiBankowi (...) S.A.wP.na podstawie tytułu wykonawczego Wyroku Sądu Wojewódzkiego w Suwałkach w sprawie sygn. akt I C 937/91 informując dłużnika że została skierowana egzekucja do nieruchomości stanowiącej jego własność objętejksięgą wieczystą nr (...)(zawiadomienie i wezwanie k. 16 aktksięgi wieczystej KW nr (...)).
W dniu 22 .07.1992 r. Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w Suwałkach Rewiru I wniósł do Sadu Rejonowego w Suwałkach Wydziału ksiąg Wieczystych o dokonanie wksiędze wieczystej nr (...)wpisu ostrzeżenia o wszczęciu egzekucji z nieruchomości w celu zaspokojenia należności dłużnikaW. C.wobecBanku (...) S.A.wP.w kwocie 161.536.100,00 st. zł wraz z 100,5% od dnia 19.12.1991 r. do dnia zapłaty (wniosek k. 15 aktksięgi wieczystej KW nr (...)).
Postanowieniem z dnia 05.10.1994 r. Komornik Sądowy Rewiru I przy Sadzie Rejonowym w Suwałkach w sprawie z wnioskuBanku (...) S.A.wP.Oddział wS.przeciwkoW. C.umorzył postępowanie egzekucyjne, zwrócił tytuł wykonawczy wierzycielowi i ustalił koszty egzekucji. W uzasadnieniu komornik wskazał, że egzekucja z majątku dłużnika okazała się bezskuteczna, obie licytacje z nieruchomości dłużnika nie były skuteczne, brak było chętnych do nabycia nieruchomości (postanowienie k. 99 aktksięgi wieczystej KW nr (...)).
Bank (...) Spółka AkcyjnawP.został w 1995 roku zlikwidowany, nabywcą majątku banku zostałBank (...) Spółka AkcyjnawP.(dokumenty nadzoru bankowego k. 67-71).
W dniu 30.04.1996 r. sporządzono protokół wyboru uzgodnienia i przyjęcia do realizacji przez(...) Banku (...) SAwS.formy i trybu odzyskania wierzytelności Banku od dłużnikaW. C.. Zadłużenie na dzień 30.04.1996 r.W. C.wynosiło 69.357,09 zł z tytułu kredytu udzielonego w dniu 08.05.1991 r. Wskazano, że podjęte były próby celem odzyskania wierzytelności polegające na egzekucji z nieruchomości i ruchomości dłużnika, próbie zawarcia ugody cywilno-prawnej w miesiącu IX-XI 1993 r. Obie te próby okazały się nieskuteczne. W uwagach dotyczących sprawy wskazano, że z uwagi na bezskuteczną egzekucję wierzytelność należy spisać na straty bez jej umorzenia. (protokół k. 78).

Sąd zważył, co następuje:
PowództwoW. C.nie zasługiwało na uwzględnienie. Stosownie doart. 10 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece(Dz. U. Nr 19, poz. 147) w razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane błędnie albo jest dotknięte wpisem nie istniejącego obciążenia lub ograniczenia, może żądać usunięcia niezgodności. Usunięcie takiej niezgodności w treści księgi wieczystej, w razie ustalenia jej występowania, może polegać bądź na wpisaniu nowego prawa, bądź na wykreśleniu prawa wpisanego i wpisaniu prawa nowego, bądź też na sprostowaniu treści istniejącego prawa.
W niniejszej sprawie powódW. C.domagając się uzgodnienia treściksięgi wieczystej nr (...)z rzeczywistym stanem prawnym poprzez wykreślenie z działu IV tej księgi hipoteki przymusowej w kwocie 161.536.100,00 starych złotych z 100,5% odsetek od dnia 19 grudnia 1991 r. do dnia zapłaty wpisanej na rzeczBanku (...) Spółki AkcyjnejwP.Oddział wS.. Powód podnosił, że wierzytelność wygasła z uwagi na to że świadczenie zostało spełnione. Powód podnosił, że zgubił dowód wpłaty kwoty zadłużenia, zaś w księgach rachunkowych banku przejmującego jego dług nie został ujęty.
Zgodnie z treściąart. 94 ustawy o księgach wieczystych i hipotecewygaśnięcie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką pociąga za sobą wygaśnięcie hipoteki. Podstawowym sposobem wygaśnięcia wierzytelności hipotecznej jest zapłata, na którą powoływał się powód w toku procesu.
Okoliczność zapłaty należnościBanku (...) SAwP.zabezpieczonej hipotecznie nie została w toku procesu przez powoda wykazana, a to na nim w myślart. 6 kcspoczywał ciężar dowodu w tym zakresie. Wskazać należy, iż do stwierdzenia wygaśnięcia wierzytelności hipotecznej konieczne jest przeprowadzenie dowodu pozytywnego wskazującego sposób jej wygaśnięcia, czy to za pomocą przedstawienia dowodu zapłaty, dowodu potrącenia, dowodu zwolnienia z długu, złożenia sumy dłużnej do depozytu sądowego, itp. Dowód taki w niniejszej sprawie nie został przeprowadzony. Strona powoda powoływała się na fakt nieistnienia w księgach rachunkowych banku wzmianki o przejętej wierzytelności dłużnikaW. C.. Brak takiego zapisu nie może być jednak sam w sobie podstawą wykreślenia hipoteki. Brak w tym zakresie miałby jedynie znaczenie w postępowaniu o zapłatę toczącym się przeciwkoW. C.i w trudnościach dowodowych z tym związanych. Dla uwzględnienia powództwa o uzgodnienie treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym w zakresie wykreślenia hipoteki z działu IV tej księgi dowód taki nie jest wystarczający. Powód winien był udowodnić, że wierzytelność wygasła, a to nie zostało uczynione.
Sąd nie mógł również dać wiary twierdzeniom powoda (zeznania k. 116-117), że należność na rzeczBanku (...)została spłacona przez osobę trzecią – nabywcę nieruchomości. Powód nie przedstawił dowodu zbycia nieruchomości, aktu notarialnego, w którym zostałby poczyniony stosowny zapis o przeznaczeniu ceny sprzedaży na zaspokojenie wierzytelności wierzyciela hipotecznego. Z zeznań powoda wynika, że były jedynie ustne uzgodnienia między nim a nabywcą nieruchomości, na podstawie których ów nabywca miał spłacić za niego dług wobecBanku (...). Powód wskazał, że nie wie czy nabywca ów spłacił ten dług, nie interesował się tym. Twierdzenia powoda nie zostały poparte żadnymi pozytywnymi dowodami. Powód nie znał personaliów rzekomego nabywcy nieruchomości wchodzących w skład jego gospodarstwa rolnego. Co więcej, wskazać należy, iż twierdzeniom powoda przeczy materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i w aktach księgi wieczystej. Powód twierdził bowiem, że z uwagi na uregulowanie zadłużenia nie odbyła się licytacja jego nieruchomości. Tymczasem z postanowienia komornika o umorzeniu postępowania egzekucyjnego wynika, że odbyły się dwie licytacje nieruchomości dłużnika, jednakże były one bezskuteczne, gdyż nikt do nich nie przystąpił. Sama egzekucja została umorzona z uwagi na bezskuteczność, a nie z uwagi na spełnienie świadczenia.
Z.z treściąart. 816 kpcpo ukończeniu postępowania egzekucyjnego należy na tytule wykonawczym zaznaczyć wynik egzekucji i tytuł zatrzymać w aktach, a jeżeli świadczenie objęte tytułem nie zostało zaspokojone całkowicie, tytuł zwrócić wierzycielowi.
W niniejszej sprawie treść postanowienia komornika z dnia 05.10.1994 r. o umorzeniu postępowania egzekucyjnego i fakt zwrotu wierzycielowi tytułu wykonawczego wskazuje, że świadczenie nie zostało spełnione, bo gdyby zostało spełnione, tytuł wykonawczy pozostałby w aktach sprawy egzekucyjnej opatrzony o stosowna wzmiankę o jego wykonaniu w całości.
Wskazać również należy, iż fakt istnienia świadczenia niezaspokojonego w roku 1996 potwierdza przedstawiony przez stronę pozwaną protokół wyboru uzgodnienia i przyjęcia do realizacji przez(...) Banku (...) S.A.wS.formy i trybu odzyskania wierzytelności Banku od dłużnikaW. C.. Protokół ten odzwierciedla przebieg windykacji należności od dłużnika – powoda w niniejszej sprawie. Odzwierciedla również fakt przeprowadzenia przez komornika bezskutecznej egzekucji m.in. z nieruchomości dłużnika.
Z tego względu stwierdzić należy, iż powód nie wykazał, by wierzytelność zabezpieczona hipotecznie wygasła, a wobec tego brak jest podstaw do wykreślenia hipoteki z działu IV księgi wieczystej.
Mając powyższe na względzie stwierdzić należy, iż zapis w dziale IVksięgi wieczystej (...)zgodny jest z rzeczywistym stanem prawnym. Z tego względu powództwoW. C.zostało oddalone.

SSR Anna Magdalena Taraszkiewicz