Sąd Okręgowy we Włocławku
IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: IV U 454/13
Data wyroku: 2013-08-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Hanna Wujkowska
Podstawa prawna: art, 136 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt IV U 454/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 sierpnia 2013r.

Sąd Okręgowy we Włocławku IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący: SSO Hanna Wujkowska
Protokolant: sekr. sądowy Violetta Wysocka - Adryan
po rozpoznaniu w dniu 8 sierpnia 2013r. we Włocławku na rozprawie
sprawyE. D.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
o wypłatę niezrealizowanego świadczenia
na skutek odwołaniaE. D.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.
z dnia 28 marca 2013r. znak:(...)

zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że nakazuje wypłacenieE. D.niezrealizowanego świadczenia za okres od 4 lutego 2013r. do 31 marca 2013r. - po zmarłej w dniu 18 marca 2013r.M. G..

Sygn. Akt IV U 454/13

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 2 kwietnia 2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT.odmówiłE. D.wypłaty niezrealizowanego świadczenia za okres od 4 lutego 2013r. do 31 marca 2013r. po zmarłej w dniu 18 marca 213r.M. G..
Jako podstawę powyższej decyzji wskazano fakt, iż wnioskodawczyni nie należy do kręgu osób uprawnionych do niezrealizowanego świadczenia w rozumieniuart. 136 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
E. D.w dniu złożyła odwołanie do powyższej decyzji wskazując, iż zmarłaM. G.pozostawała na jej utrzymaniu co w świetle powołanego przez organ rentowy przepisu uprawnia ją do wypłaty niezrealizowanego przez zmarłą świadczenia.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jej oddalenie, wskazując, iż wnioskodawczyni nie należy do osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłejM. G.co przesądza w ocenie organu rentowego o zasadności wydanej decyzji.

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

M. G.nie posiadając własnych dochodów pozostawała na utrzymaniu mężaW.posiadając jedynie zasiłek pielęgnacyjny. Źródło utrzymania małżonków stanowiła emerytura otrzymywana przezW. G.z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wT..W. G.zmarł 4 lutego 2013r. MałżonkowieG.nie posiadali dzieci.
Dowód: kopia aktu zgonu k. 8v akt organu rentowego, PIT 11A k. 26, zeznaniaP. D.nagranie rozprawy z dnia 27.06.2013r. k. 20 akt 00:10:04-00:17:42, zeznaniaA. J.nagranie rozprawy z dnia 8.08.2013r. k. 29 akt 00:08:05-00:13:53, zeznaniaA. S.nagranie rozprawy z dnia 8.08.2013r. k. 29 akt 00:16:26-00:23:14, zeznania wnioskodawczyni nagranie rozprawy z dnia 8.08.2013r. k. 29 akt 00:25:31-00:30:51, decyzja z dnia 13.03.2013r k. 26
Po śmierci mężaM. G.złożyła wniosek o przyznanie jej renty rodzinnej, która przyznana została decyzją z dnia 6 marca 2013r. W dniu 18 marca 2013r.M. G.zmarła, nie otrzymawszy przed tą datą przyznanego jej świadczenia.
Dowód: 1-6, wniosek k. decyzja k.11, kopia aktu zgonu k. 19- akt organu rentowego
Po śmierci mężaM. G.nie posiadała żadnych dochodów ani majątku. Oszczędności jej i małżonka spożytkowane zostały podczas chorobyW. G..M. G.zamieszkiwała w budynku na nieruchomości darowanej uprzednioP.iE.małżonkomD.– w ramach ustanowionej na jej rzecz służebności osobistej. Koszty opału i dostaw mediów do budynku ponoszone były przezE. D.. Ona także opłacała koszty leków i wyżywienia oraz zakupu środków czystości dlaM. G.. Opłatę za usługi opiekuńcze świadczoneM. G.za miesiąc marzec 2013r. uiściłaE. D..
Dowód: kopia umowy z dnia 30.10.1991r k. 4-5, dowód wpłaty k. 26 zeznaniaP. D.nagranie rozprawy z dnia 27.06.2013r. k. 20 akt 00:10:04-00:17:42, zeznaniaA. J.nagranie rozprawy z dnia 8.08.2013r. k. 29 akt 00:08:05-00:13:53, zeznaniaA. S.nagranie rozprawy z dnia 8.08.2013r. k. 29 akt 00:16:26-00:23:14, zeznania wnioskodawczyni nagranie rozprawy z dnia 8.08.2013r. k. 29 akt 00:25:31-00:30:51

Sąd zważył co następuje:

Stam faktyczny ustalony w przedmiotowej sprawie pozostawał w znacznej części poza sporem. Przede wszystkim w istocie bezspornym pozostawało (w braku zakwestionowania przez organ rentowy), iż źródło utrzymania małżonkówG.stanowiła emeryturaW. G., przy jednoczesnym braku własnych dochodów jego małżonki ( za wyjątkiem zasiłku opiekuńczego). W tym zakresie okoliczności faktyczne znajdowały również pełne potwierdzenie w treści dokumentów zawartych w aktach organu rentowego a także w treści spójnych zeznańP. D.,A. S.,A. J.iE. D.. Poza sporem pozostawało również – w braku zakwestionowania przez organ rentowy, iż małżonkowieG.nie posiadali dzieci ani też innych osób pozostających na utrzymaniuM. G.. W sprawie nie budziło także wątpliwości - w świetle zgromadzonego materiału dowodowego zarówno w postaci dokumentów jak i konsekwentnych i potwierdzających się nawzajem zeznań wszystkich świadków oraz samej wnioskodawczyni, w braku przy tym podważenia ich jakimikolwiek innymi dowodami - iżM. G.nie uzyskiwała żadnych innych dochodów po śmierci współmałżonka i - nie posiadając żadnego majątku - korzystała z pomocyE. D.i jej męża. Spójne i konsekwentne zeznania świadków oraz samej wnioskodawczyni (nie podważone przy tym w żaden sposób w toku całego postępowania) pozwoliły na ustalenie w tym zakresie, iż w istocie wszelkie koszty związane z utrzymaniem i leczeniemM. G.ponoszone były przez wnioskodawczynię. To ona bowiem ponosiła opłaty za dostawę mediów, finansowała zakup środków czystości, wyżywienia i leków. Jednocześnie powołane dowody – w szczególności spójne w tym zakresie zeznania wnioskodawczyni i jej męża w sposób jasny i jednoznaczny wskazywały przyczyny takiego stanu rzeczy związane z jednej strony z niekwestionowanym brakiem bliższych krewnychM. G.jak i z poczuciem wdzięczności względem niej, w związku z dokonaną przez małżonkówG.na rzeczE. D.i jej męża darowizną prawa własności nieruchomości.
Zgodnie zart. 136 ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychw razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenia określone ustawą, świadczenia należne jej do dnia śmierci wypłaca się małżonkowi, dzieciom, z którymi prowadziła wspólne gospodarstwo domowe, a w razie ich braku - małżonkowi i dzieciom, z którymi osoba ta nie prowadziła wspólnego gospodarstwa domowego, a w razie ich braku - innym członkom rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała ta osoba. Jak już wskazano w przedmiotowej sprawie nie budziło wątpliwości, iżM. G.nie posiadała dzieci (ani innych osób pozostających na jej utrzymaniu) zaś jej mąż zmarł przed nią. Niewątpliwie więc niezrealizowane świadczenie ubezpieczenia społecznego nie mogło zostać wypłacone osobom należącym do pierwszego kręgu osób uprawnionych w świetle powołanego przepisu, w ramach którego z kolei pierwszeństwo określone jest wspólnym zamieszkaniem z osobą, której przysługiwało stosowne świadczenie z ubezpieczenia społecznego. W kontekście postanowień art. 67 powołanej ustawy nie budzi także wątpliwości, iżE. D.nie należy do osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłejM. G..
W tym zakresie spornym pozostawał jedynie w istocie zakres osób uprawnionych do wypłaty niezrealizowanego świadczenia po śmierci osoby uprawnionej w rozumieniu powołanego przepisu. W ocenie bowiem organu rentowego świadczenie takie może być wypłacone osobie, na której utrzymaniu pozostawał uprawniony tylko gdy osoba ta należy do kręgu uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłym. Według zaś wnioskodawczyni wystarczającym warunkiem uzasadniającym żądanie wypłaty niezrealizowanego świadczenia jest pozostawanie zmarłejM. G.na jej utrzymaniu, przy braku osób uprawnionych do tegoż świadczenia w pierwszej kolejności.
Treść art. 136 powołanej ustawy, określając drugi krąg osób uprawnionych do uzyskania niezrealizowanego świadczenia po osobie zmarłej posługuje się spójnikiem „lub”. Sformułowanie to odpowiada logicznie alternatywnie nierozłącznej a co za tym idzie nie sposób przyjąć by powołany przepis wymagał kumulatywnego a nie alternatywnego spełnienia powołanych w nim przesłanek. Stąd też uznać należy, iż dla wypłaty niezrealizowanego świadczenia w przedmiotowej sprawie ( przy braku osób uprawnionych do takiej wypłaty w pierwszej kolejności) wystarczającym jest pozostawanie zmarłej osoby uprawnionej na utrzymaniu wnioskodawcy (bez konieczności jednoczesnej przynależności tejże osoby do kręgu osób uprawnionych do renty rodzinnej po zmarłej). W tym zaś zakresie – jak już wskazano zgromadzony materiał dowodowy pozwalał na ustalenie, iżM. G.pozostawała na utrzymaniuE. D.. Fakt bowiem ponoszenia nie tylko opłat za dostawę mediów ale także kosztów wyżywienia czy też zakupu leków i środków czystości dlaM. G.niewątpliwie wypełnia definicję pozostawania na utrzymaniu, tym bardziej, iżM. G.po śmierci współmałżonka pozostała w istocie bez jakichkolwiek dochodów (z wyjątkiem zasiłku pielęgnacyjnego).
Wobec powyższego zgodnie zart. 47714§ 2 k.p.c.orzeczono o zmianie zaskarżonej decyzji i na podstawieart. 136 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychnakazano organowi rentowemu wypłacenieE. D.niezrealizowanego świadczenia za okres od 4 lutego do 31 marca 2013r. – po zmarłejM. G..