Sąd Apelacyjny w Rzeszowie
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 215/13
Data wyroku: 2013-05-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Marta Pańczyk-Kujawska, Alicja Podczaska, Janina Czyż
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art. 184 ustawy z 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS i art. 385 kpc

Sygn. akt

III AUa 215/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 28 maja 2013 r.

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Alicja Podczaska

Sędziowie:

SSA Janina Czyż
SSA Marta Pańczyk-Kujawska (spr.)

Protokolant

st.sekr.sądowy M. Piekiełek

po rozpoznaniu w dniu28 maja 2013 r.
na rozprawie
sprawy z wnioskuJ. B.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wR.
o emeryturę
na skutek apelacji wnioskodawcy
od wyrokuSądu Okręgowego w Przemyślu
z dnia21 grudnia 2012 r.sygn. aktIII U 1857/12

o d d a l a apelację.

Sygn. akt III AUa 215/13

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 24 sierpnia 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.na podstawie przepisówustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2009 r. nr 153, poz. 1227 ze zmianami) orazrozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. nr 8, poz. 43 ze zmianami) odmówił wnioskodawcyJ. B.prawa do emerytury.
W uzasadnieniu decyzji organ rentowy wskazał, iż wnioskodawca nie udowodnił wymaganego 15 – letniego stażu pracy w warunkach szczególnych.
W odwołaniu od powyższej decyzji wnioskodawcaJ. B.zarzucił błędne przyjęcie, że nie spełnił on przesłanek zart. 184 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych. Wnioskodawca wskazał na okresy zatrudnienia w trakcie których wykonywał pracę w warunkach szczególnych i środki dowodowe mające wykazać tę okoliczność, w szczególności zeznania świadków.
W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jego oddalenie.
Wyrokiem z dnia 21 grudnia 2012 r., Sąd Okręgowy w Przemyślu oddalił odwołanie wnioskodawcyJ. B..
Sąd wskazał w pierwszej kolejności na niesporne okoliczności w sprawie tj. wiek wnioskodawcy i legitymowanie się przezeń na datę 1 stycznia 1999 r. wymaganym okresem składkowym i nieskładkowym. Dalej Sąd opisał szczegółowo przebieg jego zatrudnienia i zajmowane przezeń stanowiska pracy.
Sąd Okręgowy uznał, że brak jest podstaw do uznania, że odwołujący w okresie zatrudnienia w(...)Przedsiębiorstwie(...)od 14 listopada 1978 r. do 30 kwietnia 1983r. wykonywał pracę w warunkach szczególnych stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. W ocenie Sądu zeznania świadka, jak i dokumentacja osobowa wnioskodawcy nie pozwalają na przyjęcie, że w tym okresieJ. B.pracował jako pomocnik geodety stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. W ocenie Sądu wnioskodawca nie wykazał także, aby wykonywał pracę w warunkach szczególnych w okresie zatrudnienia wZakładzie (...)wS., a także w(...)Urzędzie Pracy, a następnie w(...)Urzędzie Pracy wP.. W ocenie Sądu fakt wykonywania przez wnioskodawcę obowiązków inspektora nadzoru budowlanego nie daje podstaw do uznania tego rodzaju pracy za pracę w warunkach szczególnych, bowiem wskazuje jedynie na sprawowanie nadzoru nad pewną inwestycją budowlaną, a nie na sprawowanie kontroli czy dozoru na wydziałach i oddziałach w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie A stanowiącym załącznik dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Nadto postępowanie dowodowe, w ocenie Sądu, nie wykazało, by wnioskodawca wykonywał czynności kontrolo – nadzorcze stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Dokonując oceny wiarygodności słuchanych w sprawie świadków Sąd dał wiarę ich zeznaniom w całości, odmawiając jej jedynie części zeznańS. T.w zakresie w jakim wskazywał na wykonywane przezJ. B.obowiązki w charakterze inspektora(...), z uwagi na ich sprzeczność z dowodami z dokumentów, a także z twierdzeniami wnioskodawcy.
Dokonując oceny prawnej sprawy Sąd powołał treść art. 184 ust. 1 i 2, art. 32 ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz§ 4, § 1 ust. 2 i § 2 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterzei wskazał, że rodzaje prac, których wykonywanie zostało uznane za pracę w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze zostały wymienione w wykazie A stanowiącym załącznik dorozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r., zaś pracę o takim charakterze należało wykonywać stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.
Wobec poczynionych ustaleń faktycznych Sąd uznał, że wnioskodawca nie wykonywał we wskazanych zakładach pracy prac(...)ani w zakresie dozoru(...)stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przy stanowiskach wymienionych w wykazie, co doprowadziło do stwierdzenia, że nie posiada okresu 15 lat pracy w szczególnych warunkach, a tym samym nie spełnia przesłanek do uzyskania świadczenia emerytalnego na podstawie art. 184 ust. 1 w zw. z art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Wobec powyższego Sąd Okręgowy w Przemyślu na podstawie art. 477((

      14))§ 1 k.p.c.oddalił odwołanieJ. B..
Powyższy wyrok apelacją, następnie sprecyzowaną pismem z 16 lutego 2013 r. zaskarżył wnioskodawca, który wniósł o jego zmianę i poprzedzającej go decyzji poprzez orzeczenie, że nabył prawo do emerytury w obniżonym wieku w związku z wykonywaniem pracy w warunkach szczególnych, bądź o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
W uzasadnieniu skarżący wskazywał, że w trakcie zatrudnienia w(...)Przedsiębiorstwie(...)pracę projektanta wykonywał przez około miesiąc, a po tym czasie pracował jako pomocnik geodety. Wskazał, że gdy nie wyjeżdżał w teren to w biurze wykonywał prace bezpośrednio związane z pracą w terenie, co w jego ocenie pozwala uznać jego pracę za pracę w warunkach szczególnych w kontekście orzeczenia Sądu Najwyższego z 30 stycznia 2007 r. o sygn. akt I UK 195/07. Wskazał także, że jego praca wZakładzie (...)i(...)Urzędzie Pracy wP.była pracą w warunkach szczególnych, polegającą na sprawdzaniu kontroli jakości oddawanych przez podwykonawców prac. Wniósł o przesłuchanie kolejnych świadków na okoliczność charakteru jego pracy w nie uznanych przez Sąd Okręgowy okresach zatrudnienia.

Sąd Apelacyjny zważył co następuje:

Apelacja wnioskodawcy jest nieuzasadniona i jako taka podlega oddaleniu, bowiem wyrok Sądu Okręgowego jest – w ocenie tut. Sądu - wyrokiem trafnym i odpowiadającym prawu, zaś w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie występują jakiekolwiek przesłanki zaskarżenia mogące wyrok ten wzruszyć, w szczególności te, które Sąd II instancji ma na uwadze z urzędu (art. 378 § 1 kpc).
Sąd Apelacyjny w pełni podziela ustalenia faktyczne jak i prawne poczynione przez Sąd Okręgowy, który przeprowadził wyczerpujące postępowanie dowodowe, na okoliczność ustalenia charakteru pracy wnioskodawcy.
Na wstępie wypadnie wskazać, iż wnioskodawca domagał się przyznania mu emerytury wynikającej zart. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2009 r., nr 153, poz. 1227 ze zmianami) który stanowi, że ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony wart. 27. Z koleiart. 184pozwala stosowaćart. 32do osób urodzonych po 1 stycznia 1949 r., pod warunkiem, iż do 31 grudnia 1998 r. osiągnęli wymagany okres składkowy i nieskładkowy oraz okres pracy w warunkach szczególnych. Definicję ustawową "pracy w szczególnych warunkach" zawieraart. 32 ust. 2wyżej powołanej ustawy. Zgodnie z tym przepisem, za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Pracę taką pracownik musi wykonywać stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku (§ 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.), aby nabyć prawo do emerytury w obniżonym wieku. Ust. 4 tego artykułu stanowi, że "wiek emerytalny, o którym mowa wust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym wust. 2 i 3przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych". Te "dotychczasowe przepisy" torozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Wnioskodawca winien więc wykazać, iż wykonywał prace wymienione w wykazie A stanowiącym załącznik do w/w rozporządzenia stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przez co najmniej 15 lat. Nie mogą to być prace nie wymienione w wykazie A, które jedynie w ocenie ubezpieczonego są wykonywane w szczególnych warunkach.
Podkreślić wypadnie, że wnioskodawca za żaden z okresów pracy które wskazał jako okresy pracy w warunkach szczególnych nie przedłożył świadectwa wykonywania pracy w takich warunkach, pomimo podjęcia starań otrzymania ich od pracodawców.(...)Urząd Pracy w(...)i(...)Przedsiębiorstwo(...)w pismach kierowanych doJ. B.(k. 42 i 43) jednoznacznie wskazały, że brak jest podstaw prawnych do uznania jego pracy w trakcie zatrudnienia w tych podmiotach, za pracę w szczególnych warunkach, bowiem pracował odpowiednio jako Inspektor(...)oraz projektant. Wobec braku dokumentów pozwalających uznać, że odwołujący legitymuje się wymaganym stażem pracy w szczególnych warunkach Sąd Okręgowy przeprowadził dowód z zeznań zawnioskowanych świadków. Ich treść koreluje z dowodami z dokumentów zebranymi w sprawie i nie pozwala na przyjęcie, że wnioskodawca wykonywał pracę w warunkach szczególnych.
ŚwiadekJ. Ż.odnosząc się do okresu pracy wnioskodawcy w(...)od 2 maja 1983 r. do 30 kwietnia 1990 r. wskazał, że wnioskodawca jako inspektor nadzorował jednocześnie kilka budów i było to nadzór nad kierownikiem budowy, który to odpowiadał to za jej całość, a także nad majstrami i brygadzistami. Nie sposób przyjąć, że nadzór nad kierownikiem budowy spełnia kryteria wskazane w dziale XIV poz. 24 wykazu stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r., a więc że jest to kontrola międzyoperacyjna, kontrola jakości produkcji i usług czy też dozór(...)na oddziałach i wydziałach, w których jako podstawowe wykonywane są prace wymienione w wykazie. Kontrola taka musi mieć charakter bezpośredni i odbywać się na wydziałach na których wykonywane są prace w warunkach szczególnych, zaś kontrola sprawowana za pośrednictwem kierownika budowy czy brygadzistów nie spełnia tego kryterium. Także zeznaniaS. K.odnoszące się do okresu zatrudnienia wnioskodawcy w(...)Przedsiębiorstwie(...)nie pozwalają przyjąć, że wnioskodawca w trakcie zatrudnienia w nim wykonywał pracę w warunkach szczególnych. Wynika z nich, że pracował on w biurze projektowym i projektował instalacje wodne i kanalizacyjne, zaś gdy geodeta wyjeżdżał w teren to zabierał go ze sobą do pomocy. Wnioskodawca w apelacji w istocie potwierdził te zeznania, zaś przywołane przezeń orzeczenie Sądu Najwyższego nie może mieć zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż odnosi się ono jedynie do prac wymienionych w dziale XIV poz. 24 wykazu stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r., a nie do prac geodezyjnych. Także zeznania świadkaK. K., odnoszące się do okresu pracyJ. B.w(...)Urzędzie Pracy nie potwierdzają, że jego praca tym Urzędzie miała charakter pracy w warunkach szczególnych. Wnioskodawca w ramach obowiązków nadzorował budowy, jak i prace remontowo – konserwacyjne i odbierał wykonane prace. W zakres jego kontroli wchodziły prace kanalizacyjne, co, sanitarne czy elektryczne. Tego typu prace, jeśli nie są wykonywane w specyficznych warunkach (czego wnioskodawca nie wykazał), nie są pracami w szczególnych warunkach, w związku z czym nadzór nad nimi także nie może być uznany za pracę w warunkach szczególnych.
Mając powyższe na uwadze w ocenie tut. Sądu wnioskodawca nie wykazał, by legitymował się wymaganym stażem pracy w warunkach szczególnych, co skutkować musiało uznaniem apelacji za nieuzasadnioną i jej oddaleniem stosownie do dyspozycjiart. 385 kpc.
Zarządzenie:
-(...)
-(...)