Sąd Okręgowy w Świdnicy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 360/13
Data wyroku: 2013-06-26 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Ewa Rusin
Słowa kluczowe: Dokumenty
Podstawa prawna: art. 270 § 1 k.k.

Sygnatura akt IV Ka 360/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 26 czerwca 2013 roku.

Sąd Okręgowy w Świdnicy w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

Przewodniczący :

SSO Ewa Rusin

Protokolant :

Magdalena Telesz

przy udziale Julity Podlewskiej Prokuratora Prokuratury Okręgowej,
po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2013 roku
sprawy

1
A. K.

oskarżonej zart. 270 § 1 k.k.

2
J. S.

oskarżonego zart. 270 § 1 k.k.
na skutek apelacji wniesionych przez oskarżonych
od wyroku Sądu Rejonowego w Świdnicy
z dnia 26 lutego 2013 roku, sygnatura akt II K 54/13

uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Sygn.akt IV Ka 360/ 13

UZASADNIENIE
Prokurator Rejonowy w Świdnicy oskarżył:
A. K.o to, że w dniu 26 października 2012 r. wŚ., woj.(...), w celu użycia za autentyczny, przerobiła dokument w postaci legitymacji szkolnej o nr(...)Zespołu Szkół (...)wR.wystawionej na nazwiskoP. Ś.w ten sposób, że umieściła swoje zdjęcie w miejscu zdjęciaP. Ś., a następnie tak przerobionym dokumentem posłużyła się w dniach 26 października 2012 r. oraz 2 listopada 2012 r. jako autentycznym podczas podróży pociągiem relacjiW.-R.,R.-W.– to jest o czyn zart.270§1 k.k.
J. S.o to, że w dniu 26 października 2012 r. wŚ., woj.(...), w celu użycia za autentyczny, przerobił dokument w postaci legitymacji szkolnej o nr(...)Zespołu Szkół nr wŚ.wystawionej na nazwiskoT. K.w ten sposób, że umieścił swoje zdjęciu w miejscu zdjęciaT. K., a następnie tak przerobionym dokumentem posłużył się w dniach 26 października 2012 r. oraz 2 listopada 2012 r. jako autentycznym podczas podróży pociągiem relacjiW.-R.,R.-W.– to jest o czyn zart.270§1 k.k.
Sąd Rejonowy w Świdnicy wyrokiem z dnia 26 lutego 2013r. sygn. akt II K 54 /13:

I
OskarżonąA. K.uznał za winną tego, że działając z góry powziętym zamiarem uzyskania korzyści majątkowej w postaci nienależnej jej ulgi za przejazd koleją, w dniu 26 października 2012 roku na trasie kolejowej relacjiW.-R.oraz w dniu 02 listopada 2012 roku na trasieR.-W.w czasie podróży pociągiem podczas kontroli biletowej posłużyła się w celu wykazania uprawnienia do ulgowego przejazdu uprzednio podrobioną przez siebie legitymacją szkolną o nr(...)wystawioną przezZespół Szkół (...)wR.dlaP. Ś.to jest występku zart.270§1kkw zw. zart.12 k.k.i za to na podstawieart.270§1 k.k.wymierzył jej karę 8 miesięcy pozbawienia wolności;

II
na podstawieart.63§1 k.k.na poczet orzeczonej w pkt. I części dyspozytywnej wyroku kary pozbawienia wolności – na wypadek zarządzenia jej wykonania zaliczył oskarżonejA. K.okres zatrzymania w sprawie od dnia 07 listopada 2012 r. do 08 listopada 2012 r., tj. łącznie dwa dni;

III
na podstawieart.69§1 i 2 k.k.iart.70§2 k.k.wykonanie wymierzonej w pkt. I części dyspozytywnej wyroku kary pozbawienia wolności wobec oskarżonejA. K.warunkowo zawiesił na okres 3 lat próby;

IV
na podstawieart.73§2 k.k.w okresie próby oskarżonąA. K.oddał pod dozór kuratora sądowego;

V
na podstawieart.44§2 k.k.orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa przedmiotu w postaci legitymacji szkolnej o nr(...)wystawionej przezZespół Szkół (...)wR.dlaP. Ś., zarządzając zniszczenie tego przedmiotu;

VI
oskarżonegoJ. S.uznał za winnego tego, że działając z góry powziętym zamiarem uzyskania korzyści majątkowej w postaci nienależnej jej ulgi za przejazd koleją, w dniu 26 października 2012 roku na trasie kolejowej relacjiW.-R.oraz w dniu 02 listopada 2012 roku na trasieR.-W.w czasie podróży pociągiem podczas kontroli biletowej posłużył się w celu wykazania uprawnienia do ulgowego przejazdu uprzednio podrobioną przez siebie legitymacją szkolną o nr(...)wystawioną przezZespół Szkół nr (...)wŚ.dlaT. K., to jest występku zart.270§1kkw zw. zart.12 k.k.i za to na podstawieart.270§1 k.k.wymierzył mu karę 1 roku pozbawienia wolności;

VII
na podstawieart.63§1 k.k.na poczet orzeczonej w pkt. I części dyspozytywnej wyroku kary pozbawienia wolności – na wypadek zarządzenia jej wykonania zaliczył oskarżonemuJ. S.okres zatrzymania w sprawie od dnia 07 listopada 2012 r. do 08 listopada 2012 r., tj. łącznie dwa dni;

VIII
na podstawieart.69§1 i 2 k.k.iart.70§2 k.k.wykonanie wymierzonej w pkt. VI części dyspozytywnej wyroku kary pozbawienia wolności wobec oskarżonegoJ. S.warunkowo zawiesił na okres 5 lat próby;

IX
na podstawieart.73§2 k.k.w okresie próby oskarżonegoJ. S.oddał pod dozór kuratora sądowego;

X
na podstawieart.44§2 k.k.orzekł przepadek na rzecz Skarbu Państwa przedmiotu w postaci legitymacji szkolnej o nr(...)wystawionej przezZespół Szkół nr (...)wŚ.dlaT. K., zarządzając zniszczenie tego przedmiotu;

XI
na podstawieart.624§1 k.p.k.zwolnił oskarżonych z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych, w tym z opłaty, zaliczając wydatki na rachunek Skarbu Państwa.

Z wyrokiem tym w części o karze nie pogodzili się oskarżeni, wnosząc apelacje tzw. osobiste.
OskarżonaA. K.zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi rażącą niewspółmiernie surowość kary, wynikającą z nieuwzględnienia motywacji działania oskarżonej, tj. chęci zakupienia tańszego o 20 zł biletu kolejowego doR., bo dysponowała ograniczoną kwotą pieniędzy.
W oparciu o ten zarzut apelująca domagała się zmiany zaskarżonego wyroku przez wymierzenie łagodniejszej kary.
OskarżonyJ. S.zarzucił zaskarżonemu wyrokowi rażącą niewspółmiernie surowość kary, wynikającą z nieuwzględnienia motywacji działania oskarżonego, tj. chęci zakupienia tańszego o 20 zł biletu kolejowego doR., bo dysponował ograniczoną kwotą pieniędzy, a jednocześnie nie przypuszczał, że w wyniku przerobienia legitymacji i posłużenia się nią będzie miał problemy.
W oparciu o ten zarzut apelujący domagał się zmiany zaskarżonego wyroku przez wymierzenie łagodniejszej kary.

Sąd Okręgowy zważył co następuje;

Jedynie apelację oskarżonejA. K.można uznać za przynajmniej częściowo zasadną, to jednak niemożliwym jest wydanie orzeczenia reformatoryjnego wobec kardynalnych błędów Sądu Rejonowego, które muszą prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do jej ponownego rozpoznania przez tenże Sąd .
Choć apelujący nie kwestionują przypisanego im sprawstwa w zakresie występku fałszerstwa dokumentów, a w złożonych wyjaśnieniach dokładnie opisali swe działanie polegające naprzerobieniu oryginalnych legitymacjiszkolnych przez usunięcie fotografii osób, którym jej wystawiono (P. Ś.iT. K.), a następnie umieszczeniu w to miejsce własnych fotografii, to z niezrozumiałych powodów Sąd Rejonowy zmienił opis czynu i przypisał oskarżonym w wyroku posłużenie się cyt. „uprzednio podrobionąprzez siebie legitymacją szkolną”. W ustaleniach faktycznych pisemnych motywów wyroku Sąd także ustala formę sprawczą podrobienia ( k. 1-2), ale już w części analitycznej stwierdza, że oskarżeni cyt. „ opisali sposóbprzerobieniaprzedmiotowych legitymacji ...opisali sposób wykorzystania jużprzerobionych dokumentów” k. 3, dalej wraca do wersji „ uprzedniopodrobionejlegitymacji „ k. 4 uzasadnienia.
Przepisart. 270 §1 kkprzewiduje 2 formy sprawcze materialnego fałszerstwa dokumentu - podrobienie i przerobienie.Przez podrobieniedokumentu rozumie się sporządzenie przedmiotu (pisma, druku itp.), który ma imitować dokument autentyczny, to nadanie pozorów dokumentu w celu wywołania wrażenia, że zawarta w nim treść pochodzi od wymienionego w nim wystawcy, podczas gdy w rzeczywistości tak nie jest.Przerobieniepolega na bezprawnym dokonaniu przekształceń treści istniejącego, autentycznego dokumentu, może polegać między innymi na dokonaniu skreśleń, dopisków, wymazań i innych zmian, np. wymianie zdjęcia, jak to uczynili oskarżeni. Sąd I instancji nie odróżnia tych form sprawczych, a z pisemnych motywów wyroku nie sposób jednoznacznie wnioskować, którą z nich przyjął ostatecznie. Stwierdzona obraza prawa materialnegoart. 270 §1 kkma wpływ na treść wyroku.
Całkowicie niezrozumiałym jest także przypisanie oskarżonym działania z zamiarem uzyskania korzyści majątkowej w postaci nienależnej ulgi na przejazd koleją . Przecież prokurator nie oskarżył ich o takie oszukańcze działanie, które de facto przypisano im w wyroku, co oznacza złamanie zasady skargowości zart. 14 kpk. Błędnie także zastosowano konstrukcjęart. 12 kk, przecież w wypadku, gdy sprawca sam podrobił lub przerobił dokument w celu użycia go jako autentyczny, a następnie przedmiotem tym się posługuje, zachodzi prawna jedność przestępstwa, gdyż obydwa czyny stanowią realizację tego samego zamiaru przestępnego.
Natomiast w apelowanym zakresie wymiaru kary uwagę zwraca w pierwszej kolejności zaniechanie przez Sąd meriti oceny stopnia społecznej szkodliwości przypisanych oskarżonym czynów, w badanym stanie faktycznym należało też rozważyć zaistnienie ( bądź nie) wypadku mniejszej wagi zart. 270 §2a kk, co umożliwiłoby – w przypadku oskarżonejA. K.- podjęcie nawet analizy pod kątem warunkowego umorzenia postępowania.
Nie wypełnił Sąd I instancji należycie obowiązku rozważenia rodzaju kary, wszakart. 270 §1 kkprzewiduje gradację kar począwszy od grzywny, dalej ograniczenie wolności i dopiero pozbawienie wolności, będącą karą najsurowszego rodzaju. Dlaczego skazał sądA. K.na karę najsurowszego rodzaju, już nie uzasadnił, mimo że wcześniej dostrzegł okoliczności łagodzące - przyznanie się do winy i złożenie wyjaśnień, młodociany wiek i dotychczasową niekaralność sądową. Tu motywy wyroku są niedostateczne, nie spełniają warunkówart. 424 §2 kpk.
Przy powtórnym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy zadba o prawidłowe ustalenia faktyczne i ich subsumpcję, a przy wymiarze kary będzie ściśle kierować się wytycznymiart. 53 kkiart. 54 kk( oskarżeni to sprawcy młodociani), zaś ewentualne pisemne motywy wyroku sporządzi w myśl zasad zawartych wart. 424 kpk.