Sąd Apelacyjny w Rzeszowie
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 829/12
Data wyroku: 2012-11-22 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Mirosław Szwagierczak, Barbara Gonera, Ewa Madera
Słowa kluczowe: Emerytura Wcześniejsza
Podstawa prawna: art 184 i 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia22 listopada 2012 r.

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Mirosław Szwagierczak

Sędziowie:

SSA Barbara Gonera (spr.)
SSA Ewa Madera

Protokolant

st.sekr.sądowy Małgorzata Leniar

po rozpoznaniu w dniu22 listopada 2012 r.
na rozprawie
sprawyz wnioskuE. F.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział
wR.
o emeryturę
na skutek apelacji wnioskodawcyE. F.
od wyrokuSądu Okręgowego w Rzeszowie
z dnia8 maja 2012 r.sygn. aktIV U 282/12
oddala apelację

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 18 stycznia 2012 r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.odmówił wnioskodawcyE. F.prawa do emerytury, powołującart. 184 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2004 r., nr 39, poz. 353 ze zmianami) oraz§ 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. nr 8, poz. 43 ze zmianami).
W uzasadnieniu decyzji Zakład Ubezpieczeń Społecznych stwierdził, że wnioskodawca nie wykazał wykonywania przez 15 lat pracy w warunkach szczególnych. Zakład nie uznał wnioskodawcy zatrudnienia w(...) SAZakład Produkcyjny Cukrownia (...)od 6 października 1989 r. do 9 grudnia 1998 r. jako pracy w warunkach szczególnych z uwagi na nieprzedłożenie prawidłowego świadectwa wykonywania pracy w warunkach szczególnych.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósłE. F.domagając się jej zmiany i przyznania prawa do emerytury. W uzasadnieniu podniósł, że w kwestionowanym przez organ rentowy okresie pracował w warunkach szczególnych zajmując się dozorem inżynieryjno - technicznym, co mogą potwierdzić wskazani przezeń świadkowie.
W odpowiedzi na odwołanie Zakład Ubezpieczeń Społecznych wR.wniósł o jego oddalenie, powtarzając argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wyrokiem z dnia 8 maja 2012 r. Sąd Okręgowy w Rzeszowie oddalił odwołanie wniesione przezE. F..
Sąd Okręgowy ustalił, iż wnioskodawcaurodzony (...)legitymuje się wymaganym stażem ubezpieczeniowym. Dalej Sąd wskazał na przebieg zatrudnienia odwołującego do 29 września 1979 r. Sąd I instancji podał następnie, że wnioskodawca od 13 października 1979 r. rozpoczął pracę wCukrowni (...)gdzie zajmował kolejno stanowiska: ślusarza remontowego, ślusarza wapniarni, ślusarza – frezera, ślusarza remontowego brygadzisty i ślusarza. Podczas tego zatrudnienia w trakcie kampanii cukrowniczej pracował przy transporcie surowców do produkcji wapna, zaś poza kampanią przy remontach urządzeń służących do produkcji wapna – linii transportowej i produkcyjnej oraz przy transporcie węgla, koksu, kamienia wapiennego przygotowywanych przed kampanią. Nadzorował tok transportu tych towarów od przesypu z wagonów na plac przez transport przenośnikami taśmowymi, przy segregowaniu i przesypywaniu do miejsca składowania. Gdy został brygadzistą charakter jego pracy nie uległ zmianie, pojawiły się jednak nowe obowiązki związane z ewidencją czasu pracy i rozliczeniem wykonywanych robót.
Ustalając stan faktyczny w sprawie Sąd oparł się na dowodach z dokumentów jak i zeznaniach wnioskodawcy oraz świadków, którym dał pełna wiarę.
Dokonując oceny prawnej sprawy Sąd Okręgowy powołał art. 184 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz§ 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterzei stwierdził, że kwestią sporną w sprawie jest wyłącznie legitymowanie się przez wnioskodawcę 15 – letnim stażem pracy w warunkach szczególnych. W ocenie Sądu przeprowadzone postępowanie dowodowe wykazało, żeE. F.w spornym okresie wykonywał prace w warunkach szczególnych tj. prace przy produkcji wapna - wymienione w wykazie A, dziale V, poz. 16 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze jedynie przez 3 miesiące w roku, w związku z czym nie legitymuje się wymaganym stażem pracy w warunkach szczególnych.
W podstawie prawnej Sąd powołał dodatkowoart. 47714§ 1 kpc.
Powyższy wyrok apelacją zaskarżył wnioskodawcaE. F., który zarzucając naruszenie art. 184 ust. 1 pkt 1 ustawy o emeryturach i rentach wniósł o jego zmianę i przyznanie mu prawa do emerytury, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
W uzasadnieniu skarżący kwestionował ustalenia Sądu Okręgowego w zakresie w którym ten uznał, iż sezonowość jego pracy przesądza braku wymaganego stażu pracy w warunkach szczególnych. W jego ocenie prace które wykonywał poza kampaniami można uznać za prace wymienione w wykazie A, dziale IV, poz. 39 i 40 stanowiącym załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Apelacja wnioskodawcy jest nieuzasadniona i jako taka podlega oddaleniu, bowiem wyrok Sądu Okręgowego jest – w ocenie tut. Sądu - wyrokiem trafnym i odpowiadającym prawu, zaś w okolicznościach przedmiotowej sprawy nie występują jakiekolwiek przesłanki zaskarżenia mogące wyrok ten wzruszyć, w szczególności te, które Sąd II instancji ma na uwadze z urzędu (art. 378 § 1 kpc).
Sąd Apelacyjny w pełni podziela ustalenia faktyczne jak i prawne poczynione przez Sąd Okręgowy. Sąd Okręgowy przeprowadził wyczerpujące postępowanie dowodowe przeprowadzając dowody z zawnioskowanych świadków jak i przedstawionych przez odwołującego dokumentów i na jego podstawie ustalił czynności wykonywane przez niego w spornym okresie.
W tym miejscu wypadnie przypomnieć, iżart. 32 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych(Dz. U. z 2009 r., nr 153, poz. 1227 ze zmianami) stanowi, że ubezpieczonym urodzonym przed dniem 1 stycznia 1949 r., zatrudnionym w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze, przysługuje emerytura w wieku niższym niż określony wart. 27. Z koleiart. 184pozwala stosowaćart. 32do osób urodzonych po 1 stycznia 1949 r., pod warunkiem, iż do 31 grudnia 1998 r. osiągnęli wymagany okres składkowy i nieskładkowy oraz okres pracy w warunkach szczególnych. Definicję ustawową "pracy w szczególnych warunkach" zawieraart. 32 ust. 2wyżej powołanej ustawy. Zgodnie z tym przepisem, za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia. Pracę taką pracownik musi wykonywać stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku (§ 2 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.), aby nabyć prawo do emerytury w obniżonym wieku. Ust. 4 tego artykułu stanowi, że "wiek emerytalny, o którym mowa wust. 1, rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym wust. 2 i 3przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych". Te "dotychczasowe przepisy" torozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze. Wnioskodawca winien więc wykazać, iż wykonywał prace w warunkach szczególnych stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przez co najmniej 15 lat.
W toku postępowania przed Sądem I instancji wnioskodawca usiłował udowodnić, iż w spornym okresie stale i pełnym wymiarze czasu wykonywał prace przy produkcji wapna na stanowisku odpowiadającym stanowisku operatora taśm i urządzeń przesypowych. Wobec ustaleń poczynionych przez Sąd Okręgowy, iż przeciętnie wykonywał taką pracę jedynie przez 3 miesiące w roku, apelujący próbuje wskazać, że jego prace z pozostałych 9 miesięcy poszczególnych lat można zakwalifikować jako oczyszczanie albo naprawianie aparatów lub pojemników po produktach toksycznych, żrących i parzących oraz prace wewnątrz cystern, kotłów, zbiorników, aparatów i kanałów technologicznych bądź jako prace magazynowe, załadunkowe, rozładunkowe, transport oraz konfekcjonowanie surowców, półproduktów i wyrobów gotowych - pylistych, toksycznych, żrących, parzących i wybuchowych. W ocenie Sądu Apelacyjnego stanowisko to jest nie tylko spóźnione (wnioskodawca nie wskazał jakichkolwiek przyczyn które uniemożliwiały jego wyrażenie w toku postępowania pierwszo instancyjnego) ale nadto zebrany materiał dowodowy pozwala zakwestionować taką możliwość - nie sposób bowiem przyjąć, że przewożenie węgla, koksu czy kamienia wapiennego odpowiada przewożeniu surowców pylistych, toksycznych, żrących, parzących czy wybuchowych w przemyśle chemicznym.
Mając powyższe na uwadze należało podzielić stanowisko Sądu Okręgowego o nie wykazaniu przezE. F.wymaganych okresów pracy w warunkach szczególnych i orzec jak w sentencji po myśliart. 385 kpc.