Sąd Apelacyjnywe Wrocławiu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACz 1038/13
Data wyroku: 2013-06-05 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Sławomir Jurkowicz, Dariusz Kłodnicki, Janusz Kaspryszyn
Słowa kluczowe: Zawieszenie Postępowania
Podstawa prawna: art. 174§1 pkt 4 k.p.c.

Sygn. akt I ACz 1038/13

POSTANOWIENIE
Dnia 5 czerwca 2013 r.

Sąd Apelacyjny we Wrocławiu – Wydział I Cywilny w składzie:

Przewodniczący Sędzia SA:

Sławomir Jurkowicz (spr.)

Sędzia SA:
Sędzia SA:

Janusz Kaspryszyn
Dariusz Kłodnicki

po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym we Wrocławiu
sprawy z powództwa:Syndyka masy upadłości(...) S.A.w upadłości likwidacyjne weW.
przeciwko:Syndykowi masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnej weW.

o nakazanie

na skutek zażaleń strony powodowej oraz Syndyka masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnej weW.,
na postanowienie Sądu Okręgowego we Wrocławiu
z dnia 25 lutego 2013 r. sygn. akt X GC 345/12

p o s t a n a w i a:

1
oddalić zażalenie strony powodowej;

2
odrzucić zażalenie Syndyka masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnej weW..

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy na podstawie przepisuart.174§ 1 pkt 4 k.p.c.z urzędu zawiesił postępowanie w sprawie z uwagina ogłoszenie upadłości likwidacyjnej strony pozwanej, po wniesieniu pozwu. Jednocześnie Sąd ten wskazał, że Syndyk masy upadłości pozwanej spółki złożył odpowiedź na pozew wstępując jednocześnie do postępowania w charakterze strony. Nadto wskazał, że po dokonaniu powyższej czynności interwencję główną zgłosił Syndyk masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnejweW.wnosząc o nakazanie pozwanejspółce (...)w upadłości likwidacyjnej wydania i przeniesienia do masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnej zorganizowanego zespołu składników materialnychi niematerialnych przeznaczonych do prowadzenia działalności gospodarczej, stanowiącego przedsiębiorstwo w rozumieniuart.551k.c.o łącznej wartości 32.852.750 zł.
Powyższe postanowienie zażaleniem zaskarżyła strona powodowa oraz Syndyk masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnejweW.. Strona powodowa w swoim zażaleniu wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz umorzenie postępowania w tym zakresie zarzuciła naruszenie przepisówart.174§ 1 pkt 4 k.p.c.w zw. zart.180 § 1 pkt 5 k.p.c.poprzez ich niewłaściwe zastosowanie,art.328 § 2 k.p.c.w zw. zart.361 k.p.c.poprzez sporządzenie postanowienia bez precyzyjnego wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, że spór dotyczy wierzytelności wchodzących w skład masy upadłości pozwanej spółki, podczas, gdy wniesienie ich do masy upadłości pozwanego jest z mocy prawa bezskuteczne wobec masy upadłości powoda.
Natomiast Syndyk masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnej weW.w swoim zażaleniu wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia zarzucił naruszenie przepisuart.174§ 1 pkt 4 k.p.c.poprzez jego niewłaściwe zastosowanie.

Sąd Apelacyjny zważył:

Zażalenie strony powodowej podlegało oddaleniu jako nieuzasadnione.
Natomiast zażalenie Syndyka masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnej weW.podlegało odrzuceniu jako wniesione przez osobę nieuprawnioną do występowania w przedmiotowej sprawie w charakterze strony.
Odnosząc się do oceny zasadności zażalenia strony powodowejSąd Apelacyjny uznał, że wbrew przekonaniu skarżącej, nie potwierdziły się żadne ze sformułowanych przez nią zarzutów.
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż wbrew zarzutowi skarżącejSąd I instancji, tak w sentencji zaskarżonego postanowienia (sprostowanego postanowieniem tego Sądu z dnia 27.02.2013 r.), jak i jego uzasadnieniu w sposób jednoznaczny i wyraźny wyjaśnił podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia odwołując się wprost do treści przepisuart.174 § 1 pkt 4 k.p.c.
W ocenie Sądu Apelacyjnego nieuzasadnionym okazał się również zarzut naruszenia przepisuart.174 § 1 pkt 4 k.p.c.w zw. zart.180 § 1 pkt 5 k.p.c.poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Niewątpliwie bowiem jednoznaczna w swej treści dyspozycja przepisuart.174 § 1 pkt 4 k.p.c., w brzmieniu obowiązującym od dnia 3.05.2012 r., obliguje Sąd do zawieszenia postępowania w sprawie w urzęduw każdym przypadku, gdy postępowanie w sprawie dotyczy masy upadłościi ogłoszono m.in. upadłości likwidacyjną którejkolwiek ze stron tego postępowania. Trafnie wskazał przy tym Sąd I instancji, iż obowiązek ten spoczywa na Sądzie niezależnie od tego, czy postępowanie owo dotyczy roszczeń podlegających czy też niepodlegających zgłoszeniu do masy upadłości.
Wniosek ten wypływa z wykładni§ 3 art.174 k.p.c., zgodnie z którymSąd I instancji zawieszając postępowanie jednocześnie zobligowany jest wezwaćdo udziału w sprawie syndyka masy upadłości, wyznaczając mu odpowiednitermin do złożenia oświadczenia, czy odmawia wstąpienia do postępowania.W przypadku odmowy wstąpienia przez syndyka do postępowania,odpowiednie regulacje co do podjęcia zawieszonego postępowania zawartesą wart. 180 § 1 pkt 5 k.p.c.w znowelizowanym brzmieniu, który w tym wypadku nakłada na ten Sąd obowiązek podjęcia z urzędu postępowania z udziałem upadłego. To samo dotyczy sytuacji, w której syndyk masy upadłości złoży oświadczenie o wstąpieniu do sprawy w miejsce upadłego.
Treść cytowanych przepisów jest związana bezpośrednio z ogólnymi przepisami dotyczących konsekwencji ogłoszenia upadłości, z których wynika,że z chwilą ogłoszenia upadłości obejmującej likwidację majątku upadłego, upadły traci na rzecz syndyka masy upadłości prawo zarządu, korzystania i rozporządzania swoim majątkiem (art. 75 ust. 1 Pr.u.n.). W konsekwencji więc upadły nie może być także stroną żadnego postępowania sądowego dotyczącego mienia wchodzącegow skład masy upadłości (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia29 stycznia 2009 r., II CNP 129/08, niepubl.). Stosownie bowiem do treściart. 144 ust. 1 Pr.u.n., z wyjątkami określonymi w jego ust. 3, jeżeli ogłoszono upadłość obejmującą likwidację majątku upadłego, postępowania sądowe dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i dalej prowadzone jedynie przez syndykalub przeciwko niemu, który działa jako tzw. strona zastępcza, występując w imieniu własnym, ale na rzecz upadłego (art. 144 ust. 2 Pr.u.n.). Wskazać przy tym trzeba, że owa regulacja znajduje zastosowanie do wszelkich postępowań dotyczących masy upadłości bez względu na rolę procesową upadłego dłużnika.
Skoro zatem bezspornie, co wynika z akt sprawy, po wniesieniu pozwu ogłoszona została upadłość likwidacyjna strony pozwanej a spór bez wątpienia dotyczy składnika, który wedle twierdzeń strony powodowej wchodzi w skład jej masy upadłości, to prawidłowo Sąd I instancji zawiesił postępowanie w tej sprawiena podstawie znajdującego w tym przypadku zastosowanie przepisuart.174 § 1 pkt 4 k.p.c., choć niewątpliwie uczynił to ze znacznym opóźnieniemw stosunku do zdarzenia uzasadniającego wydanie takiego orzeczenia.
Jednocześnie wskazać jednak należy, iż wobec wniesienia przez syndyka masy upadłości pozwanej spółki odpowiedzi na pozew wraz z oświadczeniemo wstąpieniu do sprawy w charakterze strony, Sąd I instancji zobligowany byłdo podjęcia z urzędu postępowania w sprawie z jego udziałem na podstawie przepisuart.180 § 1 pkt 5 k.p.c.Zatem, skoro z niewyjaśnionych przyczynSąd Okręgowy tego zaniechał to, niewątpliwie w dalszym toku postępowania niezwłocznie zobligowany będzie do wydania stosownego orzeczenia w tym przedmiocie.
W ocenie Sądu Apelacyjnego, odmienne stanowisko skarżącego w tym zakresie, pozostałe zarzuty i wnioski z niego wyprowadzone, co do braku potrzeby zawieszenia postępowania w analizowanej sytuacji i konieczności uchylenia zaskarżonego postanowienia i umorzenia postępowania w tym zakresie, nie znajdują uzasadnienia na gruncie powyżej wskazanych przepisów.
Z tych też przyczyn zażalenie strony powodowej podlegało oddaleniu po myśli przepisuart.385 k.p.c.w zw. zart.397 § 2 k.p.c., o czym Sąd Apelacyjny orzekław pkt 1 sentencji.
Natomiast, gdy idzie o zażalenie wniesione przez Syndyka masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnej weW., to podkreślićtrzeba, iż w analizowanej sprawie nie posiada on statusu strony.Zdaniem Sądu Apelacyjnego stanowiska tego w żaden sposób nie może zmienić fakt, iż wystąpił on w sprawie w interwencją główną jako powód pozywając obie strony postępowania i formułując w stosunku do każdej z nich konkretne i odrębne żądania zawarte w jej treści. Podkreślić zaś należy, co umknęło uwadzeSądu I instancji, że na gruncie przepisuart.75 k.p.c.interwencja główna jest odrębnym powództwem, które inicjuje zupełnie nowy proces. W konsekwencji wytoczenia owego powództwa interwencyjnego mamy zatem do czynienia z dwoma odrębnymi i różnymi sprawami, które podlegają odrębnemu rozpoznaniui rozstrzygnięciu. W takim przypadku więc nie zachodzi sytuacja podobnado zgłoszenia interwencji ubocznej uprawniającej interwenienta do złożenia przedmiotowego zażalenia. W realiach analizowanej sprawy wydaje się jednak,że Sąd I instancji tak właśnie ową interwencję potraktował, a co wynika tak z samej komparycji zaskarżonego postanowienia, jak i czynności podejmowanych przez ten Sąd po jej wniesieniu. Wskazać przy tym trzeba, iż po wytoczeniu owego powództwa interwencyjnego Sąd I instancji powinien nadać mu stosowny bieg i w następnej kolejności podjąć decyzję czy połączy obie sprawy do łącznego rozpoznania w trybie przepisuart.219 k.p.c., czy też bardziej właściwym, z uwagi na okoliczności obu spraw, będzie odrębne ich rozpoznanie, po uprzednim zawieszeniu pierwszej toczącej się już sprawy z powództwa głównego. Niewątpliwie w tym ostatnim przypadku zawieszenie postępowania pozwoli na uniknięcie sprzecznościw zapadających w nich rozstrzygnięciach (zob. tak m.in. Sąd Najwyższy w wyrokuz dnia 26.03.2009 r., I CSK 415/08, LEX 577152).
W świetle całokształtu powyższych rozważań zażalenie Syndyka masy upadłości(...) spółki z o.o.w upadłości likwidacyjnej weW., jako pochodzące od osoby nieuprawnionej do jego wniesienia w przedmiotowej sprawie, podlegało odrzuceniu w oparciu o treść przepisuart. 373 k.p.c.w zw. zart.370 k.p.c.i w zw. zart.397 § 2 k.p.c., o czym Sąd Odwoławczy orzekł w pkt 2 sentencji.

MW