Sąd Apelacyjny w Gdańsku
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 103/13
Data wyroku: 2013-04-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Lech Magnuszewski, Grażyna Świderska-Wandor, Włodzimierz Brazewicz
Słowa kluczowe: Wyrok Łączny
Podstawa prawna: art. 86 § 1 k.k., art. 91 § 2 k.k.

Sygn. akt II AKa 103/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 kwietnia 2013 r.

Sąd Apelacyjny w Gdańsku II Wydział Karny
w składzie:
Przewodniczący:  SSA Grażyna Świderska - Wandor (spr.)
Sędziowie:   SSA Lech Magnuszewski
SSA Włodzimierz Brazewicz

Protokolant:  st. sekr. sądowy Aleksandra Konkol
przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Gdańsku Mirosława Kido
po rozpoznaniu w dniu 17 kwietnia 2013 r.
sprawy
P. W.
o wydanie wyroku łącznego
na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora Prokuratury Rejonowej(...)wG.

od wyroku łącznego Sądu Okręgowego w Gdańsku
z dnia 21 stycznia 2013 r., sygn. aktIV K 207/12

I
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że w pkt I za podstawę wymierzonej kary łącznej przyjmuje at . 91§ 2 k.k.w zw. zart. 86 § 1 k.k.;

II
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok w pozostałej części;

III
kosztami sądowymi – wydatkami postępowania odwoławczego obciąża Skarb Państwa;

IV
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adw.J. K.– Kancelaria Adwokacka wG.kwotę 147,60 (sto czterdzieści siedem 60/100) złotych brutto tytułem nieopłaconych kosztów obrony z urzędu skazanemu przed Sądem Apelacyjny.

UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Gdańsku w dniu 21 stycznia 2013 r. wydał w sprawie o sygn. akt IV K 207/12 wyrok łączny w stosunku doP. W., skazanego prawomocnymi wyrokami:

1
Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 13 października 2004 r. w sprawie o sygn. akt III K 50/04, zmienionym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 16 lutego 2005 r. w sprawie o sygn. akt II AKa 19/05 za czyn zart. 280 § 2 k.k.popełniony w dniu 01 października 2003 r., na karę 3 (trzech) lat pozbawienia wolności, na poczet której zaliczono okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 1 października 2003 r. do dnia 13 października 2004 r.;

2
Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie o sygn. akt IV K 290/09, utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 15 września 2011 r. w sprawie o sygn. akt II AKa 255/11 za czyn zart. 222 § 1 k.k.w zb. zart. 224 § 2 k.k.w zb. zart. 226 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 64 § 1 k.k., popełniony w dniu 07 czerwca 2009 r. na karę roku pozbawienia wolności, na poczet której zaliczono okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 07 czerwca 2009 r. do dnia 07 czerwca 2010 r.;

3
Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 30 marca 2012 r. w sprawie o sygn. akt IV K 218/11, zmienionym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 06 września 2012 r. w sprawie o sygn. akt II AKa 256/12:

- za czyny stanowiące ciąg przestępstw zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 280 § 2 k.k.w zb. zart. 157 § 2 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 64 § 1 k.k.iart. 280 § 2 k.k.w zb. zart. 157 § 2 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 64 § 1 k.k.popełnione w dniu 07 czerwca 3009 r. na karę 4 (czterech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności;
- za czyn zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 280 § 2 k.k.w zw. zart. 64 § 1 k.k.popełniony w dniu 07 czerwca 2009 r. na karę 3 (trzech) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.
Na podstawieart. 91 § 2 k.k.w zw. zart. 86 § 1 k.k.połączono jednostkowe kary pozbawienia wolności i orzeczono karę łączną w wymiarze 5 (pięciu) lat i 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności. Na poczet orzeczonej wobecP. W.kary łącznej pozbawienia wolności zaliczono okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 07 czerwca 2010 r. do dnia 06 września 2012 r.

Na podstawieart. 85 k.k.w zw. zart. 86 § 1 k.k.Sąd Okręgowy połączył skazanemuP. W.jednostkowe kary pozbawienia wolności orzeczone wyrokami:
a/ Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 05 kwietnia 2011 r. w sprawie o sygn. akt IV K 290/09;
b/ Sądu Okręgowego w Gdańsku z dnia 30 marca 2012 r. w sprawie o sygn. akt IV K 218/11,
i wymierzył skazanemu karę łączną 6 (sześciu) lat pozbawienia wolności.
Na podstawieart. 577 k.p.k.w zw. zart. 63 § 1 k.k.Sąd Okręgowy na poczet orzeczonej wobec skazanego kary łącznej pozbawienia wolności zaliczył okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie IV K 290/09 od dnia 07 czerwca 2009 r. do dnia 07 czerwca 2010 r. w sprawie IV K 218/11 od dnia 07 czerwca 2010 r. do dnia 21 stycznia 2013 r.
Na podstawieart. 572 k.p.k.Sąd Okręgowy umorzył postępowanie w sprawie wydania wyroku łącznego co do kary orzeczonej wyrokiem Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 13 października 2004 r. w sprawie o sygn. akt II K 50/04.
Nadto Sąd Okręgowy orzekł, że w pozostałym zakresie orzeczenia zawarte w jednostkowych wyrokach połączonych wyrokiem łącznym podlegają odrębnemu wykonaniu.
Wyrok łączny zawiera również rozstrzygnięcie o wynagrodzeniu dla obrońcy z urzędu oraz o opłacie i kosztach procesu.

Apelację wniósł Prokurator Rejonowy(...)wG.zaskarżając powyższy wyrok w całości na niekorzyść skazanego i zarzucając mu obrazę przepisów prawa materialnego w postaciart. 91 § 2 k.k.poprzez nieorzeczenie na tej podstawie wobec skazanegoP. W.łącznej kary pozbawienia wolności za popełnienie ciągu przestępstw wskazanego wart. 91 § 1 k.k.i innego przestępstwa, a bezpodstawnie na podstawieart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k., gdyż powołanie w podstawie prawnej wymiaru kary łącznejart. 85 k.k.jest wadliwe, aart. 86 § 1 k.k.zbędne, podstawą zaś wymiaru kary łącznej w niniejszej sprawie powinien byćart. 91 § 2 k.k.
W konkluzji wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wskazanie jako podstawy wymierzenia kary łącznej pozbawienia wolnościart. 91 § 2 k.k.w miejsce powołanych przez Sąd pierwszej instancjiart. 85 k.k.iart. 86 § 1 k.k., a w pozostałym zakresie o utrzymanie wyroku w mocy.

Sąd Apelacyjny zważył co następuje:

Apelacja Prokuratora Rejonowego okazała się o tyle zasadna, że skutkowała zmianą zaskarżonego wyroku w ten sposób, że za podstawę wymierzonej kary przyjętoart. 91 § 2 k.k.w zw. zart. 86 § 1 k.k.
W pierwszej kolejności godzi się zauważyć, że w gruncie rzeczy prokurator w ogóle nie uzasadnił swojego stanowiska, żeart. 91 § 2 k.k.stanowi "samoistną" podstawę prawną kary łącznej. Powołał się jedynie zupełnie bezrefleksyjnie na orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 30 maja 2006 r., wydane w sprawie II Aka 126/06. Gdyby jednak oskarżyciel poświęcił więcej uwagi orzeczeniom innych sądów apelacyjnych oraz Sądu Najwyższego (np. wyrokowi z dnia 24 marca 2011 r. w sprawie IV KK 27/11, opubl. Lex nr 794513), które w większym lub mniejszym stopniu dotyczyły tego zagadnienia, a także zapoznał się z poglądami wyrażanymi na ten temat w piśmiennictwie (np. Andrzej Marek, Kodeks karny. Komentarz, Lex, 2012), to z pewnością zauważyłby, że cytowane przez niego stanowisko Sądu Apelacyjnego w Lublinie nie jest powszechnie akceptowane i być może nie postawiłby w apelacji zarzutu tego rodzaju.
Przepisart. 91 § 2 k.k.wszak mówi o odpowiednim stosowaniu wszystkich przepisów dotyczących łączenia kar i środków karnych, a w konkretnej sprawie przy orzekaniu łącznej kary lub łącznego środka karnego stosuje się jedynie część z nich. Powołanie w podstawie prawnej jedynieart. 91 § 2 k.k.nie wyjaśnia zatem, jakie faktycznie przepisy zostały zastosowane przy orzekaniu o karze łącznej, na przykład, w jakich granicach sąd wymierzał tę karę. Dlatego niezbędne jest przywołanie tych przepisów, które znajdą zastosowanie w danej sprawie. Przy orzekaniu kary łącznej pozbawienia wolności czasami będzie miał zastosowanie jedynieart. 86 § 1 k.k.W innych sprawach sąd będzie orzekał również na podstawieart. 89 § 1 k.k.Zasady orzekania łącznej kary grzywny opróczart. 86 § 1 k.k.określa równieżart. 86 § 2 k.k., który natomiast nie ma żadnego zastosowania przy wymierzaniu łącznej kary pozbawienia wolności (podobnie: wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 25 września 2012 r. w sprawie II AKa 157/12, opubl. Lex 1220423).
Za uzasadniony natomiast uznać należało sformułowany w apelacji zarzut obrazy przepisów prawa materialnego, a to przepisuart. 91 § 2 k.k.poprzez orzeczenie wobecP. W.kary łącznej pozbawienia wolności na podstawieart. 85 k.k.Skoro bowiem przepis prawnyart. 85 k.k.określa zasady orzekania kary łącznej w przypadku, gdy sprawca popełnił przypisane mu przestępstwa w ich realnym zbiegu, aart. 91 § 2 k.k.dotyczy sytuacji, w której sprawca popełnił w warunkach określonych wart. 85 k.k.dwa lub więcej ciągów przestępstw określonych w§ 1 art. 91 k.k.lub ciąg przestępstw oraz inne przestępstwo, to powołanie w podstawie prawnej wymiaru kary łącznejart. 85 k.k.jest wadliwe. Niewątpliwe w niniejszej sprawie jest to, że Sąd Okręgowy obowiązany był orzec karę łączną sprawcy, któremu wymierzono kary jednostkowe za ciąg przestępstw i za inne przestępstwa. W takiej sytuacji, podstawą prawną wymiaru kary łącznej winien byćart. 91 § 2 k.k., bo zasady orzekania kary łącznej w takiej sytuacji są określone w tym właśnie przepisie prawnym. Sąd Apelacyjny powyżej wyjaśnił już, że wskazywanie równieżart. 86 § 1 k.k.nie jest błędne, bo zasady wymiaru tej szczególnej postaci kary łącznej ten przepis także określa (o ile nie wyłącza goart. 91 § 3 k.k.). Zbędne jest natomiast na pewno powoływanieart. 85 k.k.obokart. 91 § 2 k.k.Art. 91 § 2 k.k.odwołuje się bowiem wprost doart. 85 k.k.i warunkiem zastosowania tego pierwszego przepisu jest wystąpienie wszystkich przesłanek określonych w tym drugim. Tym samym wskazanie w podstawie prawnej kary łącznejart. 91 § 2 k.k.stanowi stwierdzenie istnienia przesłanek, o jakich mowa wart. 85 k.k.
Sąd Apelacyjny z wyżej wskazanych powodów, podzielając częściowo zarzuty i wnioski zawarte w apelacji prokuratora, zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że za podstawę orzeczonej w pkt I wyroku kary łącznej pozbawienia wolności przyjąłart. 91 § 2 k.k.w zw. zart. 86 § 1 k.k.
Na podstawieart. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. - Prawo o adwokaturze(Dz. U. z 2009 r., Nr 146, poz. 1188 ze zm.) i §2 ust. 3 oraz §14 ust. 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.09.2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2002 r., Nr 163, poz.1348), Sąd Apelacyjny rozstrzygnął o kosztach za obronę z urzędu skazanego w postępowaniu odwoławczym, zasądzając na rzecz adwokata kwotę 147,60 zł brutto.
Na podstawieart. 626 §1 k.p.k.w zw. zart. 635 k.p.k.w zw. zart. 633 k.p.k.Sąd Apelacyjny zwolnił skazanego od obowiązku ponoszenia wydatków postępowania odwoławczego i obciążył nimi Skarb Państwa.