Sąd Okręgowy w Słupsku
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: V U 1103/12
Data wyroku: 2013-10-31 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Radosław Buko
Słowa kluczowe: Przywrócenie Terminu
Podstawa prawna: art. 328 § 1 kpc

Sygn. akt V U 1103/12

POSTANOWIENIE
Dnia 31 października 2013 roku

Sąd Okręgowy w Słupsku V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie następującym:
Przewodniczący:SSO Radosław Buko
Protokolant: st. sekr. sądowy Beata Pezena
po rozpoznaniu w dniu 31 października 2013 roku w Słupsku
na rozprawie
odwołaniaR. O.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.
z dnia 24 października 2012 roku znak(...)
w sprawieR. O.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.
o rentę socjalną
w przedmiocie rozpoznania wnioskuR. O.o doręczenie wyroku z uzasadnieniem
postanawia:
odrzucić wniosek

Sygn. akt VU 1103/12

UZASADNIENIE
W dniu 16.07.2013 r. ubezpieczonyR. O.złożył pismo zatytułowane jako zażalenie na postanowienie i wniosek o przywrócenie terminu do wystąpienia o wydanie wyroku z uzasadnieniem. Z treści pisma wynikało, że wniosek złożył zgodnie z pouczeniem – informacją, że ma dwa tygodnie na złożenie wniosku o odpis. Zdaniem ubezpieczonego błędne pouczenie o jego prawach i tego wynikły nie były zawinione przez niego. Wezwany do sprecyzowania czy jego pismo stanowi zażalenie na to postanowienie czy w istocie wniosek o przywrócenie terminu stwierdził, że jest ono wnioskiem o przywrócenie terminu.
Pozwany Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.nie zajął stanowiska w przedmiocie przywrócenia terminu do nadesłania odpisu wyroku z uzasadnieniem.

Sąd ustalił co następuje:

Wyrokiem z dnia 18.06.2013r. Sąd Okręgowy w Słupsku oddalił odwołanieR. O.od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.z dnia 24.10.2012r. znak(...). Przewodniczący pouczył o możliwości zgłoszenia wniosku o uzasadnienie w terminie tygodnia od ogłoszenia wyroku.
dowód:wyrok k 64 akt sprawy, protokół rozprawy k 63 akt sprawy

W dniu 27.06.2013r.R. O.złożył żądanie doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem.
dowód:pismo ubezpieczonego k. 68, koperta k 69 akt sprawy
Postanowieniem Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Słupsku z dnia 4.07.2013r. wydanym w przedmiocie wniosku ubezpieczonego o sporządzenie uzasadnienia wyroku tegoż sądu, Sąd odrzucił wniosek skarżącego o doręczenie wyroku z uzasadnieniem, jako wniesiony po terminie.
dowód:postanowienie k. 69 akt sprawy
W dniu 16.07.2013 r. ubezpieczonyR. O.złożył pismo zatytułowane jako zażalenie na postanowienie i wniosek o przywrócenie terminu do wystąpienia o wydanie wyroku z uzasadnieniem. Z treści pisma wynikało, że wniosek złożył zgodnie z pouczeniem – informacją, że ma dwa tygodnie na złożenie wniosku o odpis. Zdaniem ubezpieczonego błędne pouczenie o jego prawach i tego wynikły nie były zawinione przez niego.
dowód:pismo k. 74 akt sprawy
W dniu 1.10.2013r. ubezpieczonyR. O.złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem.
Dowód:wniosek k. 81 akt sprawy

Sąd zważył, co następuje:

Wniosek ubezpieczonegoR. O.o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku jako niezasadny podlega oddaleniu.
Zgodnie zart. 328 § 1 k.p.c.uzasadnienie wyroku sporządza się na żądanie strony, zgłoszone w terminie tygodniowym od dnia ogłoszenia sentencji wyroku. Sąd sporządza uzasadnienie wyroku również wówczas, gdy wyrok został zaskarżony w ustawowym terminie. W niniejszej sprawie ostatnim dniem do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem był dzień 25.06.2013r. Do 9.07.2013 r., kiedy to wyrok się uprawomocnił, ubezpieczony mógł zaskarżyć wyrok wnosząc apelację, czego nie uczynił.
Zgodnie zart.169 § 1 k.p.c.pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do Sądu w którym czynność miała być dokonana w ciągu tygodnia od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności procesowej, w niniejszej sprawie złożyć wniosek o uzasadnienie wyroku (art. 169 § 3 k.p.c.).
W związku z powyższym zasadne jest przyjęcie, że ubezpieczony skutecznie złożył żądanie doręczenia odpisu wyroku z uzasadnieniem w dniu 1.10.2013r.
W myślart. 168 § 1 k.p.c.jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.
Zatem wniosek o przywrócenie terminu powinien:

1
odpowiadać warunkom formalnym

2
wskazywać na jego dopuszczalność

3
spełniać warunki zasadności

Zatem przywrócenie ubezpieczonemu terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku zależało od ustalenia czy uchybienie terminowi było niezawinione. Strona powinna uprawdopodobnić, że mimo całej swej staranności, biorąc pod uwagę miernik staranności jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swe interesy (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1972 r., III CRN 448/71, OSPiKA 1972, poz. 144), nie mogła czynności dokonać w terminie, a więc że zachodziła przeszkoda od niej niezależna. Przeszkoda te musi istnieć przez cały czas biegu terminu przepisanego dla dokonania czynności procesowej.

Na rozprawie w dniu 1.10.2013r. ubezpieczony przyznał, że wnosi o przywrócenie terminu aby mógł się odwołać od wyroku. Domagał się przywrócenia terminu do złożenia wniosku o doręczenie wyroku z uzasadnieniem. Ubezpieczony twierdził, że zrozumiał, że ma dwa tygodnie na złożenie wniosku. Nie złożył apelacji gdyż chce uzyskać odpis wyroku z uzasadnieniem, myślał, że tak trzeba i taka jest kolejność. Miał pierwszy raz sprawę w sądzie tzn. pierwszy raz był obecny na sprawie w sądzie. Domagał się wydania wyroku z uzasadnieniem w celu odwołania do wyższej instancji. Nie składał wniosków dowodowych. Ubezpieczony oświadczył, żeby jego pismo traktować jako wniosek o przywrócenie terminu.
Wniosek skarżącego był dopuszczalny i spełnia warunki formalne, jednak nie spełnił on warunku zasadności, albowiem skarżący nie udowodnił braku winy w uchybieniu terminowi.
Jak sam wskazał nie było żadnych obiektywnych przyczyn z jakich mogło dojść do uchybienia przez niego terminowi, którego przywrócenia żądał.
Jak wynika z protokołu rozprawy z dnia 18.06.2013r. skarżący był obecny na rozprawie. Wyrokiem z dnia 18.06.2013r. Sąd Okręgowy w Słupsku oddalił odwołanieR. O.od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wS.z dnia 24.10.2012r. znak(...). Z treści protokołu rozprawy wynika, że przewodniczący pouczył o możliwości zgłoszenia wniosku o uzasadnienie w terminie tygodnia od ogłoszenia wyroku. W prawdzie skarżący zaprzecza temu lecz nie złożył wniosku o sprostowanie protokołu rozprawy z tego dnia. W ocenie przewodniczącego dokonującego na każdej rozprawie pouczenia co do sposobu i terminu zaskarżenia wyroku nie jest możliwym, aby ubezpieczonego informowano o dwutygodniowym terminie do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku. Po pouczeniu przewodniczący zwraca się do strony z zapytaniem czy zrozumiała treść wyroku i pouczenie czy też powtórzyć treść rozstrzygnięcia bądź pouczenie i dopóki strona nie oświadczy, że zrozumiała rozstrzygnięcie i pouczenie nie opuszcza sali rozpraw.
Zatem w ocenie Sądu Okręgowego rozpoznającego niniejszą sprawęR. O.został w sposób prawidłowy pouczony co do terminu złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku.
Jak wynika z utrwalonej linii orzecznictwa, okolicznością uzasadniającą przywrócenie terminu mogłyby być:
- choroba strony, która uniemożliwiłaby podjęcie działania nie tylko osobiście, ale też i skorzystania z pomocy innych osób,
- klęska żywiołowa,
-zdarzenie nagłe uniemożliwiające dokonanie czynności, którego strona nie mogła przewidzieć i zabezpieczyć się przed jego skutkami.
Skarżący nie tylko nie uprawdopodobnił, iż takie okoliczności miały miejsce, a wręcz sam przyznał, że uchybił terminowi wskutek błędnego zrozumienia pouczenia.
Nadto odnosząc się do stanu zdrowia skarżącego należy zauważyć, że jedynie ogólnie stwierdził on, że jest w podeszłym wieku i jest chory, a to nie przesądza o braku winy w uchybieniu terminowi i nie daje dostatecznych podstaw do przywrócenia terminu.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela także pogląd Sądu Najwyższego, wyrażony w postanowieniu z dnia 25.02.1998 r. w sprawie o sygn. akt II UKN 519/07, w którym stwierdził on, iż „Nieznajomość przepisów postępowania nie może być uznana za niezawinioną przyczynę uchybienia dokonania czynności procesowej w terminie”. (OSNP 1999/1/36) ). Dodatkowo, stosownie do treści postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 29.01.2002 roku (II UZ 90/01, OSNP 2003/24/602) - Podeszły wiek i ogólnie zły stan zdrowia strony nie przesądza o braku winy w uchybieniu terminowi dokonania czynności procesowej. Z kolei w postanowieniu z dnia 11.01.2013r. Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie w sprawie III AUa 785/12 LEX nr 1254500 stwierdzono, że przepisart. 168 § 1 k.p.c.nie może być interpretowany w sposób rozszerzający, gdyż jest zasadą, że czynności procesowe powinny być dokonywane w terminie. O braku winy strony można zatem mówić tylko wtedy, gdy istniała jakaś przyczyna, która spowodowała uchybienie terminowi. Przyczyna taka zachodzi wówczas, gdy dokonanie czynności w ogóle (w sensie obiektywnym) było wykluczone, jak również w takich przypadkach, w których w danych okolicznościach nie można było oczekiwać od strony, by zachowała dany termin procesowy. Dlatego w każdym przypadku przy ocenie braku winy, jako przesłanki przywrócenia terminu uchybionego przez stronę należy uwzględniać wymaganie dołożenia należytej staranności człowieka przejawiającego dbałość o swe własne życiowo ważne sprawy.
Zatem w sytuacji gdy strona uchybiła terminowi w sposób zawiniony nie można podzielić poglądu, że uzasadnia jej wniosek o przywrócenie ogólnie zły stan zdrowia, podeszły wiek i nieznajomość przepisów albowiem uznanie tych okoliczności za uzasadniające przywrócenie terminu spowodowałoby faktyczne wyłączenie działania przepisów mających na celu pewność obrotu prawnego wobec znacznej kategorii osób ubezpieczonych.
Pokreślić należy w tym miejscu, że ubezpieczony w okresie gdy upływał mu termin do żądania sporządzenia uzasadnienia wyroku nie przebywał w szpitalu nie wykazał aby cierpiał na chorobę uniemożliwiającą czy poważnie utrudniającą złożenie wniosku w terminie. Również schorzenia ubezpieczonego ujawnione w niniejszym postępowaniu nie są natury utrudniającej percepcję i rozumienie pouczeń. Ubezpieczony nie cierpi na schorzenia psychiatryczne. Ukończył Liceum Ogólnokształcące, zatem poziom jego wykształcenia nie uzasadnia łagodzenia wymagań co do rozumienia czynności procesowych.
Reasumując, w ocenie Sądu skarżącyR. O.nie uprawdopodobnił, iż zaszły okoliczności uzasadniające jego wniosek i, że nie dokonał czynności procesowej, w przepisanym ustawą terminie, nie bez swojej winy.
Mając na uwadze powyższe, na podstawieart. 168 § 1 k.p.c.zasadne było oddalenie wniosku skarżącego o przywrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku.
Z tych racji natury faktycznej i prawnej gdy żądanie strony o sporządzenie uzasadnienia i doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, nie zostało skutecznie zgłoszone w terminie tygodniowym od dnia ogłoszenia sentencji wyroku, stosownie doart. 328 § 1 zdanie 2 kpcżądanie spóźnione należało odrzucić.