Sąd Apelacyjnyw Białymstoku
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 128/12
Data wyroku: 2012-07-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Tomasz Eryk Wirzman, Andrzej Czapka, Nadzieja Surowiec
Słowa kluczowe: Dokumenty
Podstawa prawna: art. 437 § 1 kpk

Sygn. akt II AKa 128/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 lipca 2012 r.

Sąd Apelacyjny w Białymstoku w II Wydziale Karnym w składzie

Przewodnicząca

SSA Nadzieja Surowiec

Sędziowie

SSA Tomasz Eryk Wirzman
SSA Andrzej Czapka (spr.)

Protokolant

Agnieszka Rezanow-Stöcker

przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Białymstoku – Janusza Kordulskiego

po rozpoznaniu w dniu 17 lipca 2012 r.
sprawyA. S.
oskarżonej zart. 270 § 1 kkw zw. zart. 12 kk
z powodu apelacji wniesionej przez obrońcę oskarżonej
od wyroku Sądu Okręgowego w Olsztynie
z dnia 21 marca 2012r. sygn. akt II K 137/10

I
utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, uznając apelację za oczywiście bezzasadną;

II
zwalnia oskarżoną od kosztów sądowych za II instancję.

UZASADNIENIE
A. S.została oskarżona o to, że:
IV. w okresie od 16 kwietnia 1998r. do 30 grudnia 1999r. wO.,B.oraz innych miastach jako pełnomocnikPrzedsiębiorstwem (...) Sp. z o.o.–B. Ś.wO., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zA. B.iZ. Ś.– prezesem i v-ce prezesem Zarządu(...) S.A.wO.i innymi osobami przywłaszczyła z tej firmy mienie wielkiej wartości w łącznej kwocie około 2.877.473 złotych brutto poprzez zawarcie w dniu 16 kwietnia 1998r. umowy zlecenia pomiędzyPrzedsiębiorstwem (...) Sp. z o.o.–B. Ś.wO.aPrzedsiębiorstwem (...) Sp. z o.o.wB., na budowę kanalizacji telefonicznej wW., w dniu 15 lipca 1998r.umowy Nr (...)pomiędzyPrzedsiębiorstwem (...) Sp. z o.o.–B. Ś.wO.aPrzedsiębiorstwem (...) Sp. z o.o.wB., na wykonanie budowy sieci telefonicznych:R.,R.,R.,T.,L.i inne, a także w dniu 18 września 1998r. umowy zlecenia pomiędzyPrzedsiębiorstwem (...) Sp. z o.o.–B. Ś.wO.aPrzedsiębiorstwem (...) Sp. z o.o.wB.na budowę sieci telekomunikacyjnej w relacjiB.-P.gm.W., a następnie w tym celu:

1
w dniu 8 lipca 1998r. wO.przekazała do(...) Sp. z o.o.wB.poświadczającą nieprawdęfakturę VAT nr (...)o wartości 61.000 zł brutto, dokumentującą sprzedaż usługi: wykonanie robót telekomunikacyjnych sieciW.pomimo tego, iż usługi w rzeczywistości nie wykonała,

2
w dniu 25 listopada 1998r. wO.przekazała do(...) Sp. z o.o.wB.poświadczającą nieprawdęfakturę VAT nr (...)o wartości 466240,08 zł brutto, dokumentującą sprzedaż usługi: wykonanie sieci telekomunikacyjnej w miejscowościach:L.,Z.D.,Ł.pomimo tego, iż tej usługi w rzeczywistości nie wykonała,

3
w dniu 30 grudnia 1998r. wO.przekazała do(...) Sp. z o.o.wB.poświadczającą nieprawdę fakturę VATn.(...)o wartości 1830000 zł brutto, dokumentującą sprzedaż usługi: faktura przejściowa za budowę sieci telekomunikacyjnej w miejscowościach:S., WypychaS.,Z.,U.,W.,K.S.,L.i inne pomimo tego, iż tej usługi w rzeczywistości nie wykonała,

4
w dniu 31 grudnia 1998r. wO.przekazała do(...) Sp. z o.o.wB.poświadczającą nieprawdęfakturę VAT nr (...)o wartości 85400 zł brutto, dokumentującą sprzedaż usługi: faktura za budowę sieci telekomunikacyjnej relacjiB.-P.pomimo tego, iż tej usługi w rzeczywistości nie wykonała,

5
w dniu 23 grudnia 1999r. wO.podrobiła podpisB. Ś., a następnie przekazała do(...) Sp. z o.o.wB.poświadczającą nieprawdęfakturę VAT nr (...)o wartości 209750,31 brutto, dokumentującą sprzedaż usługi: wykonanie sieci telekomunikacyjnej w miejscowościach:W.,W.S.,R.,R.,R.,T.i inne pomimo tego, iż tej usługi w rzeczywistości nie wykonała,

6
w dniu 23 grudnia 1999r. wO.podrobiła podpisB. Ś., a następnie przekazała do(...) Sp. z o.o.wB.poświadczającą nieprawdęfakturę VAT nr (...)o wartości 225072,98 zł brutto, dokumentującą sprzedaż usługi: wykonanie sieci telekomunikacyjnej w miejscowościach:P.S.,S.,W.M.,W.i inne, pomimo tego, iż tej usługi w rzeczywistości nie wykonała, a rzeczywistym, bezumownym i bezekwiwalentnym wykonawcą tych budów byłafirma (...) S.A.wO., a nadto okoliczności wynikające z tych faktur miały znaczenie prawne

tj. o przestępstwo zart. 284§1 kkw zw. zart. 294§1 kk,art. 279§1 kk,art. 271§3 kk,art. 273 kkw zw. zart. 11§2 kk.

Sąd Okręgowy w Olsztynie wyrokiem z dnia 21 marca 2012r. w sprawie II K 137/10:
oskarżonąA. S.w ramach stawianego jej w pkt IV zarzutu uznał za winną tego, że w dniu 23 grudnia 1999r. wO., działając w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu użycia jako autentyczne dwukrotnie podrobiła podpisB. Ś.nafakturze VAT nr (...)dokumentującej sprzedaż usługi: wykonanie sieci telekomunikacyjnej w miejscowościach:W.,W.S.,R.,R.,R.,T.oraz nafakturze VAT nr (...)dokumentującej sprzedaż usługi: wykonanie sieci telekomunikacyjnej w miejscowościach:P.S.,S.,W.M.,W., tj. dokonania czynu ciągłego zart. 270§1 kkw zw. zart. 12 kk, przy czym przyjął, że społeczna szkodliwość tego czynu jest znikoma i na podstawieart. 17§1 pkt 3 kpkpostępowanie w tej części umorzył.
Na podstawieart. 632 pkt 2 kpkkosztami procesu obciążył Skarb Państwa.

Apelację od powyższego wyroku złożył obrońca oskarżonej, który na podstawieart. 427§2 kpk,art. 438 pkt 1, 2 kpkzarzucił mu:

1
obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicieart. 270§1 kkpoprzez błędną jego wykładnię i niezasadne przyjęcie, że zachowanie oskarżonej polegające na podpisaniu się pod fakturami VAT, w realiach niniejszej sprawy, nazwiskiem innej osoby, stanowi przestępstwo podrobienia dokumentów – podczas kiedy nie miało to znaczenia dla autentyczności tych dokumentów, ponadto w dacie orzekania, wskutek zmiany przepisów podatkowych, podpis osoby wystawiającej fakturę nie ma już znaczenia prawnego jako element faktury,

2
obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia a mianowicie ze względu na znikomą społecznie szkodliwość czynu podczas kiedy z uzasadnienia wyroku wynika, że inkryminowany czyn nie zawiera znamion czynu zabronionego, a tym samym w konsekwencji sąd powinien oskarżoną uniewinnić.

W związku z tymi zarzutami wniósł o:

1
zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienieA. S.od zarzuconego jej czynu,

ewentualnie

2
uchylenie zaskarżonego wyroku co do osoby oskarżonej i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja obrońcy oskarżonej jest niezasadna i to w stopniu oczywistym.
Odnosząc się w pierwszej części uzasadnienia do zarzutu obrazy prawa materialnego tj.art. 270§1 kkstwierdzić należy, iż tego rodzaju obrazy przepisów Sąd Okręgowy się nie dopuścił.
Sąd ten w swoim uzasadnieniu wskazał z jakich powodów i dlaczego zachowanie oskarżonej polegające na dwukrotnym podrobieniu podpisu na fakturach VAT dokumentujących sprzedaż usługi wykonania sieci telekomunikacyjnych wyczerpuje dyspozycjęart. 270§1 kkw zw. zart. 12 kk. Przypomnieć jedynie w tym miejscu należy, iż użyte wart. 270§1 kkznamię czasownikowe tego przestępstwa „podrabia” może polegać na podrobieniu cudzego tekstu dokumentu wraz z podpisem,jak i podrobienia samego podpisu.
Oczywistym przy tym jest, iż faktury VAT na których oskarżona podrobiła podpisy są w rozumieniuart. 115§14 kk„dokumentami”, gdyż zawarte w nich informacje stanowią dowód prawa, skutku prawnego lub okoliczności mających znaczenie prawne. Faktury te przecież stwierdzały wykonanie określonego rodzaju robót i usług oraz ich wartość. W chwili ich sporządzenia, zgodnie z wówczas obowiązującymi przepisami, podpis osoby je sporządzającej był niezbędnym elementem ważności.
To zaś, iż obecne przepisy tego rodzaju obowiązku nie przewidują niczego w niniejszej sprawie nie zmienia, gdyż tego rodzaju podrobienie takich dokumentów – także w obecnym stanie prawnym – rodzi odpowiedzialność karną, gdyż stanowi dowód prawa (np. mający uwiarygodnić prawdziwość zapisów).
Prawidłowo też Sąd Okręgowy przyjął, iż społeczna szkodliwość tego czynu jest znikoma.
Kodeks karnywskazuje na kilka prawnie relatywnych stopni społecznej szkodliwości – znikomy, wyższy niż znikomy, nieznaczny i znaczny.
Stwierdzenie znikomej szkodliwości, powoduje, iż czyn ten nie stanowi przestępstwa, ale z uwagi na to, iż wypełnia wszystkie jego znamiona sprawca nie może zostać uniewinniony. Z tego też względu rozstrzygnięcie sądu o umorzeniu postępowania na podstawieart. 17§1 pkt 3 kpkwobec oskarżonej było w pełni uzasadnione.
W pełni też należy zgodzić się ze stanowiskiem sądu, iż społeczna szkodliwość tego czynu nie była mniejsza jak znikoma (jak próbuje to wykazać skarżący).
Przy tej ocenie należy wziąć pod uwagę zarówno okoliczności o charakterze podmiotowym jak i przedmiotowym tj. rodzaj i charakter naruszonego dobra, sposób i okoliczności popełnienia tego czynu jak i rodzaj i wagę naruszonych reguł, stopień ich naruszenia.
Tego rodzaju oceny tych i innych okoliczności dokonał też w swoim uzasadnieniu Sąd Okręgowy i należy zdaniem Sądu Apelacyjnego w pełni ją podzielić i zaaprobować. Z tego też względu zgłoszony zarzut naruszenia przepisów postępowania jawi się także za całkowicie niezasadny.
Z tych wszystkich względów na podstawieart. 437§1 kpkSąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji.
Niezależnie jednak od poczynionych wyżej uwag odnoszących się do zarzutów apelacyjnych nadmienić należy, iż redakcja powyższego orzeczenia nie jest prawidłowa, zawiera wewnętrzne sprzeczności.
I tak w pierwszej części stwierdza, iż oskarżonapopełniła przestępstwozart. 270§1 kkw zw. zart. 12 kk, by następnie stwierdzić, iż czyn ten nie jest przestępstwem z uwagi na znikomą społeczną szkodliwość – co jednak nie miało żadnego wpływu na meritum rozstrzygnięcia.
O kosztach sądowych za II instancję rozstrzygnięto na podstawieart. 624§1 kpk.

A.