Sąd Okręgowy w Płocku
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 1580/13
Data wyroku: 2013-11-14 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Renata Szatkowska
Słowa kluczowe: Kary Umowne
Podstawa prawna: art. 483 kc
Teza: oddala powództwo

Sygn. akt

IC 1580/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 14 listopada 2013r .
Sąd Okręgowy w Płocku Wydział Cywilny
w składzie:
Przewodniczący SSO Renata Szatkowska
Protokolant sekretarz sądowy Anna Bogacz
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2013r.

sprawy z powództwaGminy M.S.

przeciwkoF. N.iN. N.

o

zapłatę

1
oddala powództwo,

2
zasądza odGminy M.S.na rzeczF. N.iN. N.kwotę po 1.808,50 zł (jeden tysiąc osiemset osiem złotych pięćdziesiąt groszy) na rzecz każdego z nich tytułem zwrotu kosztów procesu.

I C 1580/13

UZASADNIENIE
Gmina M.S.wniosła o zasądzenie odF. N.iN. N.solidarnie kwoty 107.414,87 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 26 marca 2013r. do dnia zapłaty. W uzasadnieniu pozwu podniosła, iż odstąpiła od umowy kupna 2 autobusów z uwagi na fakt, iż w dostarczonych autobusach zamontowano używane, wymontowane z innych pojazdów skrzynie biegów, co spowodował, że termin dostawy pojazdów zgodnych z umową stał się nieprzewidywalny i z tego względu naliczył pozwanym karę umowną w wysokości 10% wartości przedmiotu sprzedaży na podstawie § 7 lit. a umowy.

W odpowiedzi na pozew pozwani wnieśli o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów procesu. Podali, iż przedmiot umowy dostarczyli w uzgodnionym z powodem terminie, usunęli wskazane usterki; zaprzeczyli, by w dostarczonych autobusach znajdowały się używane skrzynie biegów.

Sąd ustalił, co następuje:

W dniu 11 grudnia 2012r.Zakład (...)wS.zawarł zF. N.iN. N., prowadzącymispółkę cywilną (...)wZ., umowę kupna 2 fabrycznie nowych autobusów miejskich niskopodwoziowych o pojemności min. 60 osób, roku produkcji 2012,marki A.typ(...)na zasadach określonych w SIWZ i ofercie przetargowej. Termin dostawy autobusów ustalono na 10 grudnia 2012r., a cenę na kwotę brutto 1.342.685,90 zł. W § 10 strony zastrzegły zamawiającemu prawo do odstąpienia od umowy, jeśli m.in. wykonawca opóźnia dostawę autobusów lub jednego z nich przez okres dłuższy niż 20 dni po upływie umownego terminu dostawy. W § 7 strony określiły zasady naliczenia kar umownych wykonawcy, postanowiły w tym zakresie m.in., że wykonawca zapłaci zamawiającemu karę umowną w wysokości 10% wartości umowy w przypadku odstąpienia od umowy z przyczyn leżących po stronie wykonawcy. Umowa zawarta została w trybieustawy o zamówieniach publicznych, podpisana została ze strony zamawiającego przez dyrektora(...)wS.. W dniu 4 lutego 2013r. zawarto aneks do umowy, zmieniając postanowienia odnośnie zapłaty podatku VAT ( v. k. 10-14 umowa z dnia 11 grudnia 2012r. wraz z aneksem).
W umowie wskazano termin dostawy na dzień 10 grudnia 2012r., mimo, iż sama umowa została zawarta dzień później; wynikało to z faktu, iż we wzorze umowy, stanowiącego załącznik SIWZ, wskazano taki właśnie termin dostawy, a strony nie mogły zmienić tego zapisu. Podpisanie umowy nie mogło zaś nastąpić wcześniej, gdyż dopiero w dniu 10 grudnia 2012r. Rada MiastaS.uchwaliła środki finansowe na kupno autobusów ( okoliczność niesporna). Dlatego też pismem z dnia 11 grudnia 2012r. dyrektor(...)zaproponował pozwanym nowy termin dostawy autobusów na 20 grudnia 2012r. ( v. k. 15 a pismo powoda z 11 grudnia 2012r.).
W odpowiedzi na powyższe pozwani wskazali, iż z uwagi na opóźnione podpisanie umowy i przerwę świąteczną u dostawców termin dostawy, ustalony w umowie, zostanie opóźniony o ok. 3 tygodnie ( v. k. 17 pismo pozwanych z dnia 27 grudnia 2012r.).
Ponieważ do 21 stycznia 2012r. pozwani nie dostarczyli przedmiotu umowy, powód, pismem z dnia 21 stycznia 2013r., wezwał pozwanych do niezwłocznego spełnienia świadczenia w postaci dostawy autobusów do swojej siedziby, wskazał ponadto, iż w przypadku dalszego opóźnienia dostawy autobusów rozważy możliwość odstąpienia od umowy ( v. k. 18 pismo powoda z 21 stycznia 2013r.). Odpowiadając na to pismo, pozwani wskazali, iż dostawa autobusów nastąpi w dniu 9 lutego 2013r. poinformował również, iż przyczyną zwłoki w dostawie był w głównej mierze fakt przerwy świątecznej ( v. k. 56 pismo pozwanych z 22 stycznia 2013r.).
Ponieważ 9 lutego 2013r. był to dzień wolny od pracy w(...), jego dyrektor zaproponował, by dostawa nastąpiła w dniu 11 lutego 2013r. ( okoliczność niesporna).
W dniu 11 lutego 2013r. pozwani dostarczyli do siedziby powoda zamówione autobusy ( okoliczność niesporna).
Po sprawdzeniu pojazdów powód stwierdził w nich usterki; zawiadomił o nich pozwanych i załączył listę usterek, wskazał ponadto, iż z uwagi na znaczą odległość międzyS.aS.wyraził zgodę na pozostawienie autobusów w jego depozycie najpóźniej do 14 lutego 2013r., zaś po tym terminie rozważy odstąpienie od umowy ( v. k. 20 pismo powoda z 11 lutego 2013r.). Pismo w tym przedmiocie pozwani odebrali w dniu 13 lutego 2013r. ( v. k. 22 potwierdzenie odbioru pisma powoda z 11 lutego 2013r.).
W dniu 12 lutego 2013r. dyrektor(...)uzyskał wiadomość, że w dostarczonych autobusach zamontowane są używane skrzynie biegów, które wcześniej użytkowane były w autobusach komunikacji miejskiej wK., ustalił u producenta, podając numery skrzyń, że zostały one wyprodukowane w 2009r. Następnie w komunikacji miejskiej wK.ustalił, że w pojazdach tej komunikacji zamontowane były manualne skrzynie biegów, ale wymieniono je na automatyczne, nie ustalał, jednak wg numerów skrzyń, czy były to te same skrzynie, które zamontowano w dostarczonych przez pozwanych autobusach; na podstawie uzyskanych informacji, uznał, że tak ( okoliczność niesporna).
Pismem z dnia 13 lutego 2013r. powód zawiadomił pozwanych, że odstępuje od umowy z dnia 11 grudnia 2012r., wskazał, iż przyczyną odstąpienia jest okoliczność, iż dopuścili do zamontowania w postawionych do odbioru pojazdach używanych, nie nowych, z przebiegiem, skrzyń biegów – rok produkcji używanych skrzyń 2009r. Poinformował także, że na podstawie § 7 lit. a umowy naliczył karę umowną z tytułu odstąpienia od umowy w wysokości 134.268,59 zł, tj. 10% wartości umowy ( v. k. 23-25 pismo powoda z 13 lutego 2013r. z zał. ).
W dniu 14 lutego 2013r. pracownicy pozwanych usunęli wskazane przez powoda usterki ( okoliczność niesporna). Powód nakazał zabrać autobusy ( okoliczność niesporna).
Pozwani w piśmie z dnia 19 lutego 2013r. wskazali, iż nie było przesłanek do odstąpienia od umowy, gdyż usunęli wskazane usterki, a dostarczone autobusy pochodziły z 2013r. i objęte były pełną 24 miesięczną gwarancją, w tym i kwestionowane skrzynie biegów ( v. k. 60-62 pismo pozwanych z 19 lutego 2013r.). W odpowiedzi powód podkreślił, iż przyczyną odstąpienia od umowy był fakt ujawnienia w autobusach, deklarowanych jako nowe, nie nowych skrzyń biegów ( v. pismo powoda z 20 lutego 2013r. ( k. 63).
Kilka dni po wysłaniu pisma o odstąpieniu od umowy do dyrektora(...)przyjechali przedstawiciele producenta autobusów; proponowali wymianę skrzyń na nowe, ale ich propozycja nie została przyjęta ( okoliczność niesporna).
W dniu 11 marca 2013r. powód wezwał pozwanych do zapłaty kary umownej w terminie do 25 marca 2013r., załączył notę księgową ( v. k. 27 – 28 pismo powoda z 11 marca 2013r. ).
W kartach pojazdu, wystawionych przez producenta przedmiotowych autobusów,(...) S.A.wS., widnieje rok 2013 jako data produkcji pojazdów ( v. k. 74 karty pojazdów).

Powyższy stan faktyczny ustalony został na podstawie dokumentów w postaci : umowy z dnia 11 grudnia 2012r. ( k. 10-14), pisma powoda z 11 grudnia 2012r., z 21 stycznia 2013r. , z 11 lutego 2013r. , z 13 lutego 2013r. , z 20 lutego 2013r. z 11 marca 2013r. ( k. 15 a, k. 18, k. 20 , k. 23-25, k. 27 -28, k. 63 ), pisma pozwanych z dnia 27 grudnia 2012r., z dnia 22 stycznia 2013r. , z 19 lutego 2013r. ( k. 17, k. 56k. 60-62 ), potwierdzenia odbioru pisma powoda z 11 lutego 2013r. ( k. 22), kart pojazdów ( k. 74).
Oddalono wnioski pozwanego o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków, zgłoszonych w odpowiedzi na pozew, gdyż ich zeznania nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, dotyczą bowiem okoliczności nie kwestionowanych przez powoda; powód przyznał okoliczność, iż w dniu 11 lutego 2013r. pozwani dostarczyli mu autobus oraz że w dniu 14 lutego 2013r. zgłoszone przez niego usterki autobusów zostały usunięte, przyznał też, że miała miejsce propozycja przedstawicieli producenta autobusów wymiany skrzyń na inne.
Powód nie udowodnił okoliczności, iż skrzynie biegów, zamontowane w dostarczonych przez pozwanego autobusach, były używane. Dla przyjęcia, że skrzynie biegów były używane, nie wystarczy połączenie faktu, że skrzynie są z 2009r. i faktu, że tego typu skrzynie zamontowane były wcześniej w autobusach miejskich wK.; ten sam typ skrzyń nie musi bowiem oznaczać tych samych skrzyń. Powód przyznał, że nie identyfikował w(...)wK.skrzyń biegów wg ich numerów fabrycznych.

Sąd zważył, co następuje:

Art. 483 kcpozwala zastrzec stronom w umowie, że naprawienie szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego nastąpi przez zapłatę określonej sumy, czyli kary umownej.
W rozpoznawanej sprawie strony zawarły w umowie zapisy o karze umownej; przewidziały m.in., że wykonawca zapłaci zamawiającemu karę umowną w przypadku odstąpienia od umowy z przyczyn leżących po stronie wykonawcy. Na tę właśnie podstawę naliczenia kary umownej wskazał powód, uznając, iż wykonawca opóźnił dostawę autobusów przez okres dłuższy niż 20 dni po upływie umówionego terminu i dlatego odstąpił on od umowy.
Zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia sporu ma zatem ustalenie, czy pozwany opóźnił dostawę pojazdów, a jeśli tak, o jaki czas.
Strony przesunęły termin dostawy autobusów, przewidziany umową i ustaliły go na dzień 11 lutego 2013r. W tym dniu pozwany pojazdy dostarczył, były to fabrycznie nowe autobusy, rok produkcji 2013r. Z przyczyn omówionych we wcześniejszej części uzasadnienia przyjęto, że skrzynie biegów w autobusach były nie używane. Pozwany usunął także usterki, wskazane przez powoda w wyznaczonym przez powoda terminie. Pozwany należycie zatem wykonał swoje zobowiązanie, wynikające z przedmiotowej umowy. Powód nie był więc uprawniony do odstąpienia od umowy, a tym samym naliczenia kar umownych.
Nawet gdyby powód wykazał, że zamontowane skrzynie były używane, nie zmieniłoby to oceny, że nie miał on podstaw do odstąpienia od umowy. Nowy termin dostawy pojazdów strony przyjęły na dzień 11 lutego 2013r., stąd wniosek, że powód uprawniony był do odstąpienia od umowy najwcześniej 4 marca 2013r., jeśli uznałby, że dostarczone autobusy nie odpowiadają zamówieniu, wtedy bowiem upłynął 20 dniowy termin, wyznaczający opóźnienie wykonawcy w rozumieniu § 10 pkt 1 umowy. Powód zaś odstąpił od umowy już 13 lutego 2013r i nakazał zabrać autobusy, tym samym uniemożliwił pozwanym ewentualną wymianę skrzyń, jeśliby okazały się używane, przed 4 marca 2013r.
Z tych wszystkich względów powództwo jako niezasadne oddalono.
O kosztach procesu orzeczono na podstawieart. 98 kpc, obciążając nimi powoda jako stronę przegrywającą proces. A koszty te składa się wynagrodzenie pełnomocnika pozwanego wg najniższej stawki wynagrodzenia, ustalonego wg wartości przedmiotu sporu oraz opłata od pełnomocnictwa.