Sąd Okręgowy w Lublinie
XI Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: XI Ka 742/13
Data wyroku: 2013-09-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Katarzyna Żmigrodzka
Słowa kluczowe: Postępowanie Odwoławcze, Wykroczenie
Podstawa prawna: art. 437 § 1 i 2 kpk w zw. z art. 109 § 2 kpw

Sygn. akt XI Ka 742/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 września 2013r.
Sąd Okręgowy w Lublinie XI Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący SSO Katarzyna Żmigrodzka

Protokolant prot. Katarzyna Zabielska
po rozpoznaniu w dniu 11 września 2013r.
sprawyJ. M.iT. M.
obwinionych z art. 64 § 1 k.w. i art. 65 § 2 k.w.
na skutek apelacji wniesionych przez obwinionych oraz obrońcę obwinionejJ. M.
od wyroku Sądu Rejonowego w Białej Podlaskiej
z dnia 11 kwietnia 2013r. sygn. aktII K 349/12

I
uchyla zaskarżony wyrok w stosunku doJ. M.w całości oraz w stosunku doT. M.w części dotyczącej zarzutu z art. 64 § 1 k.w. i w tym zakresie sprawę obwinionychJ. M.iT. M.przekazuje Sądowi Rejonowemu w Białej Podlaskiej do ponownego rozpoznania;

II
w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

III
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokatM. P.516 (pięćset szesnaście) złotych i 60 groszy tytułem wynagrodzenia za obronęJ. M.świadczoną z urzędu w postępowaniu odwoławczym;

IV
wydatkami postępowania odwoławczego w odniesieniu doT. M.w części dotyczącej czynu z art. 65 § 2 k.w. obciąża Skarb Państwa.

Sygn. aktXI Ka 742/13

UZASADNIENIE
J. M.obwiniona została o to, że:
I. w dniu 5 marca 2012r. około godz. 6.45 wB.przyulicy (...)będąc użytkownikiem nieruchomości nie dopełniła obowiązku umieszczenia w odpowiednim miejscu tabliczki z numerem porządkowym i nazwą ulicy,
tj. o czyn zart. 64 § 1 kw
II. w miejscu i czasie jak w pkt I wbrew obowiązkowi nie udzieliła policjantom wykonującym czynności procesowe wiadomości lub dokumentów co do tożsamości własnej jak i domowników,
tj. o czyn zart. 65 § 2 kw

T. M.obwiniony został o to, że:
III. w dniu 5 marca 2012r. około godz. 6.45 wB.przyulicy (...)będąc użytkownikiem nieruchomości nie dopełnił obowiązku umieszczenia w odpowiednim miejscu tabliczki z numerem porządkowym i nazwą ulicy,
tj. o czyn zart. 64 § 1 kw
IV. w miejscu i czasie jak w pkt III wbrew obowiązkowi nie udzielił policjantom wykonującym czynności procesowe wiadomości lub dokumentów co do tożsamości własnej jak i domowników,
tj. o czyn zart. 65 § 2 kw

Wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2013 roku Sąd Rejonowy w Białej Podlaskiej na podstawieart. 5 § 1 pkt 2 kpww zw. zart. 17 § 1kw umorzył postępowanie przeciwkoJ. M.i kosztami postępowania w tym zakresie obciążył Skarb Państwa. Zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw.P. B.kwotę 354,24 złote tytułem wynagrodzenia za obronę sprawowaną przed sądem I instancji wobecJ. M..T. M.uznał za winnego dokonania zarzucanych mu czynów wyczerpujących dyspozycje art. 64 § 1 kw i art. 65 § 2 kw i na podstawie art. 39 § 1 kw odstąpił od wymierzenia mu kary. Zwolnił obwinionego z opłaty i obowiązku zwrotu wydatków, którymi obciążył Skarb Państwa.
Apelacje od tego wyroku wnieśli obwinieni oraz obrońca obwinionejJ. M..
Obrońca obwinionej zaskarżył powyższy wyrok w części odnoszącej się do obwinionejJ. M.w całości. Wyrokowi zarzucił:
I. obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia tj.art. 5 § 1 pkt 2 kpkw zw. zart. 17 § 1kw poprzez niewłaściwe ich zastosowanie i w konsekwencji umorzenie postępowania wobec obwinionejJ. M.przyjmując, iż z uwagi na stan zdrowia psychicznego ma ona wyłączoną zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem, podczas gdy ze znajdujących się w aktach sprawy na kartach 41 i 52 informacji biegłych psychiatrówB. W.iP. F.wynika, że biegli nie przeprowadzili badania psychiatrycznego obwinionej i nie byli w stanie wydać opinii dotyczącej jej stanu zdrowia psychicznego, a co za tym idzie jej poczytalności;
II. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający wpływ na jego treść wyrażający się w przyjęciu, iż z uwagi na stan zdrowia psychicznego obwinionaJ. M.ma wyłączoną zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem, podczas gdy ze znajdujących się w aktach sprawy na kartach 41 i 52 informacji biegłych psychiatrówB. W.iP. F.wynika, że biegli nie przeprowadzili badania psychiatrycznego obwinionej i nie byli w stanie wydać opinii dotyczącej jej stanu zdrowia psychicznego oraz jej poczytalności;
III. obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia, tj.art. 2 § 2, art. 4 kpk,art. 7 kpk,art. 410 kpkw zw. zart. 8 kpkpoprzez przekroczenie granic swobodnej oceny zebranych w sprawie dowodów i dokonaniu ustaleń faktycznych wbrew zasadom prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, niewzięcie pod uwagę przy ferowaniu wyroku wszystkich okoliczności ujawnionych w toku rozprawy głównej, mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy i oparciu ustaleń faktycznych jedynie na części materiału dowodowego w szczególności poprzez uwzględnienie jedynie okoliczności przemawiających na niekorzyść obwinionej i w konsekwencji bezzasadne przyjęcie iż obwiniona działając w stanie zniesionej poczytalności nie udzieliła policjantom wykonującym czynności procesowe wiadomości lub dokumentów co do tożsamości własnej jak i dokumentów, a nadto będąc użytkownikiem nieruchomości nie dopełniła obowiązku umieszczenia w odpowiednim miejscu tabliczki z numerem porządkowym nieruchomości i nazwą ulicy.
Podnosząc powyższe zarzuty wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie obwinionejJ. M.od popełnienia zarzucanego mu czynu ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
J. M.w swojej apelacji odnośnie zarzutu z art. 64 § 1 kw oświadczyła, iż tabliczka z numerem porządkowym nieruchomości znajdowała się na płocie okalającym posesję, zaś odnośnie zarzutu z art. 65§ 2 kw stwierdziła, że nikt nie żądał od niej dokumentu tożsamości. Wniosła o uniewinnienie od obydwu zarzutów.
T. M.w złożonej przez siebie apelacji podniósł jedynie, że nie jest prawnym właścicielem posesji i wniósł o uniewinnienie od obydwu zarzutów.

Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Oczywiście słuszna okazała się apelacja obrońcy obwinionej, w której podniósł zarzut obrazy przepisów postępowania mającej wpływ na treść orzeczenia i w konsekwencji zarzut błędu w ustaleniach faktycznych. Częściowo zasadna okazała się również apelacjaT. M.. Sformułowane jednak wnioski o uniewinnienie obwinionych od popełnienia zarzucanych im czynów sa na obecnym etapie postępowania co najmniej przedwczesne.
Rację ma obrońca obwinionej o ile podnosi, że Sąd Rejonowy z obrazą przepisów dokonał samodzielnej oceny stanu poczytalnościJ. M.i ustalił, że z uwagi na stan zdrowia psychicznego ma ona wyłączoną zdolność rozpoznania znaczenia czynu i pokierowania swoim postępowaniem. Sąd powołał się przy tym na dokumenty z kart 41 i 52, które wprawdzie zostały sporządzone przez biegłych lekarzy psychiatrów, nie są jednak opiniami. We wskazanych dokumentach biegli wypowiedzieli się, iż z uwagi na postawę obwinionej, która nie poddała się badaniu, nie są w stanie wydać opinii na temat jej stanu zdrowia psychicznego oraz poczytalności. W takiej sytuacji Sąd nie był uprawniony do stwierdzenia, iżJ. M.miała w chwili czynów zniesioną poczytalność, bowiem wydanie takiej opinii pozostaje w gestii tylko i wyłącznie biegłego (videart. 42§ 2 kpw).
Powyższe uchybienie jest na tyle istotne, że musiało skutkować uchyleniem zaskarżonego wyroku w stosunku do obwinionej, zwalniając jednocześnie Sąd Odwoławczy z obowiązku odnoszenia się do pozostałych zarzutów apelacji.
Przechodząc do apelacjiT. M.Sąd Odwoławczy uznał ją za zasadną o ile kwestionuje ustalenia sądu pierwszej instancji w zakresie czynu z art. 64 § 1 kw. To jednak nie podnoszona przez obwinionego okoliczność, iż nie jest prawnym właścicielem posesji legła u podstaw takiej oceny. Ta akurat okoliczność nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy bowiem zgodnie z treścią art. 64 § 1 kw podmiotem tego wykroczenia może być nie tylko właściciel, ale również administrator, dozorca i użytkownik nieruchomości, a w realiach niniejszej sprawy nie ma wątpliwości, iżT. M.jest jednym z użytkowników nieruchomości przyulicy (...)wB..
Sąd Rejonowy natomiast zbyt pochopnie potraktował zeznaniaJ. S., który podał, że w czasie kiedy był na posesji należącej do obwinionych, tabliczka z numerem znajdowała się na ogrodzeniu. Okoliczność ta w świetle konsekwentnych i stanowczych twierdzeńT.iJ. M.winna być wyjaśniona. Wprawdzie, jak słusznie zauważa Sad Rejonowy, świadekS.był na posesji około 4 miesiące po zdarzeniu, to jednak nie zwalniało Sądu z obowiązku ustalenia, czy miejsce w którym znajdowała się tabliczka w tym czasie było przedmiotem oględzin funkcjonariuszy interweniujących na miejscu zdarzenia w dniu 5 marca 2012 roku.
Powyższe uchybienia, spowodowały konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku również w części dotyczącej obwinionegoT. M.w odniesieniu do zarzutu z art. 64 § 1 kw. i przekazania sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania.
Nie ma natomiast powodu do zakwestionowania wyroku w części dotyczącej uznaniaT. M.winnym popełnienia wykroczenia z art. 65 § 2 kw. Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy przeprowadził postępowanie. Nie dopuścił się w tym zakresie obrazy przepisów prawa procesowego, mającej wpływ na treść wyroku. Ocena materiału dowodowego została dokonana z uwzględnieniem reguł zawartych wart. 4,5 i 7 kpkw zw. zart. 8 kpw, a więc jest bezstronna i nie narusza granic swobodnej oceny oraz jest zgodna z zasadami prawidłowego rozumowania, wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, a zwłaszcza nie zawiera błędów faktycznych i logicznych.
Sąd Okręgowy w omawianym zakresie w pełni podzielił argumentację Sądu I instancji zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku sporządzonym zgodnie z wymogamiart. 424 kpkw zw. zart. 82 § 1 kpwi nie ma potrzeby jej ponownego przytaczania.
Wskazać jedynie należy, że danie wiary jednym dowodom, a odmówienie tejże wiary w części, czy też w całości innym dowodom jest prawem sądu i znajduje swoje umocowanie w treściart. 7 kpk. W sprawie niniejszej Sąd Rejonowy słusznie w całości obdarzył wiarą zeznania funkcjonariuszy policjiB. R.,K. P.iT. N., z których wprost wynika, że obwiniony wielokrotnie pytany o tożsamość domowników nie udzielił odpowiedzi. Również kwalifikacja prawna czynu przypisanego obwinionemu jest prawidłowa.
Reasumując stwierdzić należy, że winaT. M.w zakresie przypisanego mu czynu z art. 65 § 2 kw nie budzi żadnych wątpliwości. Bezprzedmiotowe są przy tym rozważania na temat kary, od wymiaru której Sąd Rejonowy odstąpił, należycie motywując swoje stanowisko.

Rozpoznając sprawę ponownie Sąd Rejonowy przeprowadzi w całości postępowanie i wyeliminuje stwierdzone uchybienia.
Przede wszystkim wobec powziętych wątpliwości co do stanu poczytalności obwinionej, Sąd Rejonowy, dopuści dowód z opinii biegłego lekarza psychiatry, który wypowie się na ten temat w formie opinii. Nadto dążąc do wszechstronnego wyjaśnienia okoliczności sprawy oraz ustalenia rzeczywistego przebiegu zdarzenia, Sąd przeprowadzi dowody osobowe, szczegółowo przesłuchując świadków oraz obwinionych, oczywiście jeżeli nie skorzystają oni z przysługującego prawa do odmowy złożenia wyjaśnień i udzielenia odpowiedzi na zadane pytania. Ustali w jakim miejscu znajdowało się oznaczenie posesji podczas wykonywania tam czynności przez funkcjonariuszaJ. S.i czy miejsce to było przedmiotem oględzin funkcjonariuszy w dniu 5 marca 2012 roku, a więc w czasie zdarzenia. Zebrany materiał dowodowy podda wszechstronnej analizie i ocenie stosując reguły zawarte wart. 7 kpkiart. 4 kpkw zw. zart. 8 kpw, w oparciu o który poczyni prawidłowe ustalenia faktyczne. Dokona również właściwej oceny prawnej zachowania obwinionych.
W razie potrzeby swoje stanowisko uzasadni zgodnie z wymogamiart. 424 § 1 kpkw zw. zart. 82 § 1 kpw.