Sąd Apelacyjny w Rzeszowie
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I ACz 581/12
Data wyroku: 2012-08-24 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Anna Gawełko
Słowa kluczowe: Koszty Sądowe
Podstawa prawna: art. 102 ustawy ksc

Sygn. akt I ACz 581/12

POSTANOWIENIE

Dnia 24 sierpnia 2012 r.

Sąd Apelacyjny w Rzeszowie I Wydział Cywilny w składzie następującym:

Przewodniczący:

SSA Anna Gawełko

po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2012 roku
na posiedzeniu niejawnym sprawy
z powództwaZ. K.,K. S.,A. K.
przeciwkoSkarbowi Państwa – Wojewodzie(...)wR.
o zapłatę
na skutek zażalenia powódekZ. K.,K. S.
na postanowienie Sądu Okręgowego w Rzeszowie
z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt I C 870/12
p o s t a n a w i a:

uchylić pkt. 2 zaskarżonego postanowienia i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Rzeszowie.

UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem Sąd Okręgowy rozpoznając wniosek trzech powódek o zwolnienie ich od kosztów sądowych w sprawie, uwzględnił wniosek w odniesieniu do jednej z nich tj.A. K., zaś wnioski dwóch:K. S.iZ. K.- oddalił.
Sąd Okręgowy w oparciu o dane zawarte przez powódki w oświadczeniach uznał, że powódkaZ. K.iK. S.są w stanie ponieść łącznie, jedną wspólną opłatę od pozwu w wysokości 5500 zł bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu siebie i rodziny.
Wydatki miesięczne powódkiK. S.wynoszą ponad 10.000 zł, przy czym pozostaje ona na utrzymaniu męża, którego źródła dochodów i ich wysokości nie ujawniła, a powódkaZ. K.dysponuje stałym źródłem dochodów w postaci emerytury i renty.
Zażalenie co do oddalonych wniosków wniosły powódkiK. S.iZ. K., zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę niniejszego postanowienia polegający na niesłusznym uznaniu, iż dochody powódek nie uzasadniają zwolnienia ich od kosztów sądowych w całości.
Wskazując na powyższe wniosły o zmianę zaskarżonego postanowienia, poprzez zwolnienie ich w całości z obowiązku uiszczenia kosztów sądowych.
Skarżące podniosły, iż zobowiązane są do zapłaty solidarnie jednej opłaty od pozwu w wysokości 5500 zł, co w przeliczeniu na jedną powódkę stanowi kwotę 1833,33 zł. Zwolnienie jednej z sióstr, zgodnie z zasadą solidarności rodzi obowiązek uiszczenia przypadającej na nią części opłaty zarówno przezK. S.jak iZ. K., co wobec faktu, iż powódki są siostrami narusza niewątpliwie zasadę współżycia społecznego. Nie są one zatem w stanie ponieść przedmiotowej opłaty bez uszczerbku w koniecznym utrzymaniu.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż ocenę sytuacji majątkowej strony domagającej się zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie, dokonuje się w odniesieniu do obowiązku uiszczenia przez nią opłaty od pisma podlegającego opłacie lub powodującego wydatki (art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2005r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnychtj. Dz. U. z 2010r. Nr 90, poz. 594 z późn. zm).
Z treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia wynika, iż Sąd Okręgowy rozpoznając wnioski trzech powódek o zwolnienie ich od kosztów sądowych w sprawie, ocenił ich sytuację majątkową w odniesieniu do obowiązku uiszczenia przez nich, na obecnym etapie postępowania, jednej opłaty sądowej od pozwu w wysokości 5.500 zł łącznie.
Powyższa ocena jest nieprawidłowa.
Niewątpliwie pismo wnoszone przez kilka osób podlega jednej opłacie. Jeżeli jednak przedmiotem sprawy są roszczenia lub zobowiązania jednego rodzaju i oparte na jednakowej podstawie faktycznej i prawnej (współuczestnictwo formalne), każdy współuczestnik uiszcza opłatę oddzielnie, stosownie do swego roszczenia lub zobowiązania (art. 4 ust. 1 cyt. ustawy).
Z treści pozwu i dołączonych do niego dokumentów wynika, iż powódki jako spadkobierczynie po 1/3 części każda po zmarłej matceC. S., dochodzą od Skarbu Państwasolidarniezasądzenia na ich rzecz odszkodowania w wysokości 110.000 zł.
W tym miejscu należy zauważyć, iż źródłem solidarności może być tylko ustawa lub czynność prawna (art. 369 k.c.).
W związku z tym, wbrew odmiennej ocenie Sądu Okręgowego, po stronie powódek nie występuje współuczestnictwo materialne, ale formalne, które skutkuje obowiązkiem uiszczenia przez każdą z nich opłaty sądowej od pozwu – oddzielnie, obliczonej stosownie do wysokości zgłoszonego roszczenia.
Dopiero po ustaleniu powyższego, możliwym będzie ustosunkowanie się do wniosków powódekK. S.iZ. K.o zwolnienie ich od kosztów sądowych w sprawie i dokonanie oceny ich sytuacji majątkowej pod kątem obowiązku uiszczenia opłaty sądowej od pozwu przez każdą z nich z osobna.
Z tych też względów, Sąd Apelacyjny uchylił pkt. 2 zaskarżonego postanowienia i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Rzeszowie na podstawieart. 386 § 4 k.p.c.

Zarządzenie:

1
odpis postanowienia doręczyć peł. powódekadw . M . E.,

2
po nadejściu dowodu doręczenia akta zwrócić Sądowi Okręgowemu w Rzeszowie.

R., dnia 24 sierpnia 2012 r.
AK.