Sąd Okręgowy w Warszawie
XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
Sygnatura akt: XXIII Ga 381/13
Data wyroku: 2013-06-18 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Małgorzata Siemianowicz-Orlik, Bolesław Wadowski, Tomasz Pałdyna
Słowa kluczowe: Stwierdzenie Nieważności Uchwały Spółki, Prawomocność
Podstawa prawna: art. 365§1 k.p.c., art. 252§1 k.s.h.
Teza: „… istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Wynikający z niej stan związania ograniczony jest jednak, co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów. (…) prawomocne orzeczenie sądu o stwierdzeniu nieważności uchwał jest orzeczeniem deklaratoryjnym, bowiem nie kreują w swej treści żadnych zmian w istniejącym stanie prawnym, a jedynie potwierdza jego istnienie. W związku z tym rozstrzygnięcie o stwierdzeniu nieważności, potwierdza jedynie określone okoliczności, które już istniały. Wydane w tym zakresie orzeczenie daje możliwość nierespektowania skutków uchwały z mocą wsteczną dopiero po uprawomocnieniu się wyroku stwierdzającego nieważność.”

Sygn. akt XXIII Ga 381/13

POSTANOWIENIE
Dnia 18 czerwca 2013 r.

Sąd Okręgowy w Warszawie, XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy
w następującym składzie:
Przewodniczący: SSO Tomasz Pałdyna
Sędziowie: SO Bolesław Wadowski (spr.)
SO Małgorzata Siemianowicz - Orlik
Protokolant: Sylwia Majka
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 czerwca 2013 r. w Warszawie
sprawy z wniosku(...) Sp. z o.o.wW.
o wpis
na skutek apelacji wnioskodawcy
od postanowienia Sądu Rejonowego(...)w Warszawie
z dnia 29 stycznia 2013 r., sygn. akt Wa XIII Ns RejKRS (...)
postanawia:
oddalić apelację.
Sygn. akt XXIII Ga 381/13

UZASADNIENIE
(...) SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄzłożyła wniosek o zmianę danych w rejestrze przedsiębiorców.
Postanowieniem z 8 stycznia 2013 r. referendarz sądowy oddalił wniosek (pkt 1), ustalił, że koszty opłaty stałej ponosi wnioskodawca (pkt 2) oraz zwrócił wnioskodawcy opłatę za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym w wysokości 250 zł (pkt 3).
(...) SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄzłożyła skargę na orzeczenie referendarza sądowego z 8 stycznia 2013 r.
Postanowieniem z 29 stycznia 2013 r. Sąd Rejonowy oddalił wniosek (pkt 1), ustalił, że koszty opłaty stałej ponosi wnioskodawca (pkt 2) oraz zwrócił wnioskodawcy opłatę za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym w wysokości 250 zł (pkt 3).
Powyższe rozstrzygnięcie było wynikiem następujących ustaleń faktycznych i rozważań prawnych Sądu Rejonowego:
Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólnikówspółki (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąuchwałą nr(...)z dnia 06 grudnia 2010 r. odwołało wszystkich członków zarządu, a uchwałą nr(...)z dnia 06 grudnia.2010r. ,powołało w skład zarząduA. O.i powierzyło jej sprawowanie funkcji prezesa zarządu. Na dzień 06 grudnia 2010 r. jedynym członkiem zarząduspółki (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąbyłR.S., wobec czego uchwałą nr(...)z dnia 06 grudnia 2012 r. odwołującą wszystkich członków zarządu odwołano faktycznego prezesa zarząduR.S..
Postanowieniem z dnia 13 grudnia 2010 r. (sygn. akt Wa XIII Ns RejKRS (...)) Sąd wykreślił z rejestru przedsiębiorców prezesa zarząduR.S.i wpisano jako prezesa zarząduA. O..
W dniu 17 października 2011 r. Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólnikówspółki (...) spółka z o.o., podjęli uchwałę o odwołaniu zarządu spółki w dotychczasowym składzie (uchwała nr 2) oraz uchwałę o powołaniu do zarządu spółkiA. O.i powierzeniu jej funkcji prezesa zarządu (uchwała nr(...)), a uchwałę o powołaniu do zarządu spółkiE. S.i powierzeniu jej funkcji wiceprezesa (uchwała nr(...)).
Postanowieniem z dnia 25 listopada 2011 r. (sygn. akt Wa XIII Ns RejKRS (...)) wpisano do rejestru przedsiębiorców wiceprezesa zarząduE. S..
Wyrokiem z dnia 02 grudnia 2011 r. Sąd Okręgowy(...)w Warszawie(...)stwierdził nieważność uchwał nr(...)i nr(...)powziętych w dniu 06 grudnia 2010 r., tj. nieważność uchwały o odwołaniu prezesa zarząduR.S.i nieważność uchwały o powołaniu prezesa zarząduA. O..
Apelacja od wskazanego wyżej wyroku, wniesiona przez(...) spółkę z ograniczoną odpowiedzialnośćzostała oddalona wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Warszawie z dnia 03 października 2012 r.
Powołując się na orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego (postanowienie NSA w Warszawie z dnia 18 października 2011 r. I OSK 1783/11), Sąd Rejonowy uznał iż stwierdzenie nieważności uchwały wspólników sprzecznej z ustawą w trybieart. 252 § 1 k.s.h.ma charakter deklaratoryjny, a sama uchwała jest bezwzględnie nieważna (art. 58 k.c.) od momentu jej podjęcia. Wobec czego uznanie prawomocnym wyrokiem z dnia 02 grudnia 2011 r. nieważności uchwał podjętych w dniu 06 grudnia 2010 r. jest jednoznaczne z ustaleniem, że ex tunc nie istnieje stosunek prawny objęty treścią tych uchwał. Oznacza to, że w dniu 06 grudnia 2010 r.R.S.nie został odwołany z zarządu spółki, jak również nie została powołana w skład zarządu spółkiA. O.. Wniosek z dnia 24 października 2012 r. dotyczący wykreślenia z rejestru przedsiębiorców prezesa zarząduA. O.i wpisania prezesa zarząduR.S.nie zasługiwał jednak na uwzględnienie, bowiem Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólnikówspółki (...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąuchwałą(...)z dnia 17 października 2011 r. odwołało zarząd spółki w dotychczasowym składzie czyli jedynego członkaR.S.i w tym samym dniu uchwałą nr(...)powołało nowy zarząd w osobachA. O.iE. S.. Sąd Rejonowy wskazał, iż zgodnie z treściąart. 201 § 4 k.s.h.powołanie i odwołanie członka zarządu spółki z ograniczoną odpowiedzialnością następuje w drodze uchwały wspólników, która jest skuteczna w stosunkach wewnętrznych spółki. Podjęte przez Zgromadzenie Wspólników w dniu 17 października 2011 r. uchwały nie zostały uchylone, ani nie stwierdzono ich nieważności wobec czego nadal obowiązują, a to sprawia, iż brak jest podstaw do wykreślenia z rejestru przedsiębiorców z zarządu spółki(...) spółka z ograniczona odpowiedzialności;A. O.i do wpisaniaR.S..
Mając na uwadze powyższe okoliczności oraz wskazane wyżej przepisy prawa oraz art. 23 ustawy o KRS, Sąd oddalił wniosek.
O kosztach orzeczono na podstawieart. 6948§ 1 k.p.c.
Opłatę za ogłoszenie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym Sąd zwrócił na podstawieart. 84 ust. 1w zw. zart. 5 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych(Dz. U. Nr 167, poz. 1398).
Apelację od powyższego postanowienia złożył wnioskodawca, wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez uwzględnienie wniosku z dnia 24 października 2012 r. o dokonanie zmian w rejestrze. Zarzucił naruszenie:

1
art. 365 §1 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c., poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, że Sąd Rejestrowy nie jest związany prawomocnym wyrokiem stwierdzającym nieważność uchwał i ma prawo podejmować w tej mierze własne ustalenia, co miało wpływ na rozstrzygnięcie,

2
art. 201 § 4 k.s.h.poprzez jego błędną wykładnię i przyjęcie, że uchwała podjęta 17 października 2011 r. odwołująca wszystkich członków zarządu dotyczy takżeR.S.odwołanego uchwałą z dnia 6 grudnia 2010 r., której nieważność została stwierdzona dopiero prawomocnym wyrokiem z dnia 5 grudnia 2012 r.

3
art. 19 ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowympoprzez odmowę wykreśleniaA. O.z rejestru w sytuacji, gdy przyjmowana za podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie uchwała z 17 października 2011 r. i oparty na niej wniosek do KRS nie obejmował wykreślaniaR.S.i wpisaniaA. O., lecz jedynie wpisanieE. S..

Sąd Okręgowy zważył co następuje:
Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd Rejonowy właściwie, w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy, ustalił stan faktyczny sprawy i dokonał prawidłowej oceny prawnej.
Nie zasadnie skarżący podnosi w apelacji, iż w przedmiotowej sprawie Sąd Rejonowy nie zastosowałart. 365 §1 k.p.c.w zw. zart. 13 § 2 k.p.c., pomijając treść prawomocnego orzeczenia o stwierdzeniu nieważności uchwał, którym był związany i poczynił własne ustalenia w tym zakresie. Sąd Okręgowy wskazuje, iż istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym, że także inne sądy, muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu. Wynikający z niej stan związania ograniczony jest jednak, co do zasady, tylko do rozstrzygnięcia zawartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów (wyroku z dnia 13 stycznia 2000 r., II CKN 655/98, Lex nr 51062). Przedstawiona w apelacji argumentacja w ogóle nie znajduje potwierdzenia w podjętych przez Sąd I instancji ustaleniach, z których wynika, iż Sąd wziął pod uwagę treść prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego(...)w Warszawie z dnia 02 grudnia 2011 r. o stwierdzenie nieważności uchwał nr(...)i nr(...)powziętych w dniu 06 grudnia 2010 r. tj. nieważność uchwały o odwołaniu prezesa zarząduR.S.i nieważność uchwały o powołaniu prezesa zarząduA. O.. Ponadto słusznie Sąd Rejonowy, uznał, iż prawomocne orzeczenie sądu o stwierdzeniu nieważności uchwał jest orzeczeniem deklaratoryjnym, bowiem nie kreują w swej treści żadnych zmian w istniejącym stanie prawnym, a jedynie potwierdza jego istnienie. W związku z tym rozstrzygnięcie o stwierdzeniu nieważności, potwierdza jedynie określone okoliczności, które już istniały. Wydane w tym zakresie orzeczenie daje możliwość nierespektowania skutków uchwały z mocą wsteczną dopiero po uprawomocnieniu się wyroku stwierdzającego nieważność. Zatem konsekwencją zapadłego orzeczenia, było słuszne przyjęcie przez Sąd Rejonowy, iż uchwały nr(...)i nr(...)powzięte w dniu 06 grudnia 2010 r. są bezwzględnie nieważne od chwili podjęcia. W związku z tym nie zaistniał stosunek prawny objęty ich treścią,R.S.nie został odwołany z zarządu spółki, aA. O.nie została powołana w skład zarządu spółki.
Nie można zgodzić się ze stanowiskiem apelującego, iż uchwała nr 2 podjęta przez Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników w dniu 17 października 2011 r., odwołująca dotychczasowych członków zarządu, nie dotyczyłaR.S., bowiem nie wskazywała konkretnych osób. Podkreślenia wymaga, iż w czasie jej podjęcia jedynym członkiem zarządu byłR.S.. Zasadą jest, że powołanie i odwołanie członków zarządu odbywa się uchwałą wspólników. Podjęta zgodnie z treściąart. 201 § 4 k.s.h.uchwała wspólników odnosi skutek w stosunkach wewnętrznych spółki. Uchwała z dnia 17 października 2011 r., odwołująca dotychczasowych członków zarządu nie została uchylona, nie stwierdzono również jej nieważności, nie za zatem podstaw do przyjęcia, iżR.S.nie został skutecznie odwołany z pełnienia funkcji członka zarządu.
Odnosząc się do ostatniego zarzutu apelacji wskazać należy, iż Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników na mocy uchwały nr(...)z dnia 17 października 2011 r., powołało w skład zarządu spółki(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąA. O., której powierzono funkcję prezesa zarządu. Uchwałą nr(...)z tego samego dnia do zarządu powołanoE. S.i powierzono jej funkcję wiceprezesa. Stosownie do wyroku SN z 5 grudnia 2002 r. (I PKN 619/01, OSNP 2004, nr 11, poz. 191) odwołanie oraz wybór członka zarządu spółki z o.o. następuje na mocy uchwały zgromadzenia wspólników, której skuteczność nie zależy od dokonania odpowiedniego wpisu w rejestrze (KRS). Wpis do rejestru danych członków zarządu nie tworzy nowego stanu prawnego. W odniesieniu do powołania i odwołania członków zarządu decydujące znaczenia ma bowiem ważnie powzięta uchwała o ich powołaniu (odwołaniu); (wyrok NSA w Katowicach z 9 września 2002 r. (I SA/Ka 1259/01, POP 2004, nr 1, poz. 5 oraz wyrok WSA w Warszawie z 6 czerwca 2007 r., III SA/Wa 3618/06, LEX nr 413845). Zatem za członka zarządu można uznawać osobę, która w przewidzianym prawem trybie powołana została na tę funkcję i której mandat nie wygasł. Z uchwał podjętych przez Nadzwyczajne Zgromadzenie Wspólników wynika, iż w skład zarządu spółki(...) spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwchodzi prezes zarząduA. O.oraz wiceprezesE. S., bez znaczenia jest fakt, iż tylko wiceprezes została wpisana do KRS. Wpis do rejestru ma bowiem charakter deklaratoryjny potwierdza on tylko istniejący stan prawny. Uchwały, którymi zostali powołani członkowie zarządu wywołują skutki wewnątrz i na zewnątrz spółki. Ich wyeliminowanie z „obrotu” i zniweczenie ich skutków może nastąpić jedynie w przypadku ich uchylenia bądź stwierdzenia ich nieważności. Ewentualnie poprzez podjęcie nowych uchwał odwołujących i powołujących innych członków zarządu. Wskazać należy, iż żaden ze wspólników nie wystąpił z inicjatywą zniweczenia uchwał powołujących zarząd spółki, zatem nadal obowiązuje stan prawny nimi ukonsytyuowany. W związku z tym nie ma podstaw do dokonania wpisu zgodnie z wnioskiem. Podkreślenia wymaga, iż sąd rejestrowy nie jest uprawniony do rozstrzygania, kto jest, a kto nie jest członkiem organu. O tym decydują bowiem określone stosunki spółki. Jeżeli powstają w związku z tym problemy, to konieczny jest inny tryb, mianowicie sięgnięcie doart. 189 k.p.c.i wniesienie powództwa o ustalenie.
Z tych wszystkich względów Sąd Okręgowy na podstawieart. 385 k.p.c.oddalił apelację jako bezzasadną.