Sąd Okręgowy w Szczecinie
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 1737/12
Data wyroku: 2013-03-06 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Władysława Motak, Elżbieta Zywar, Agnieszka Brodzińska
Słowa kluczowe: Przestępstwo Przeciwko Bezpieczeństwu W Komunikacji
Podstawa prawna: art. 437 § 2 kpk, art. 437 § 1 kpk

Sygn. aktIV Ka 1737/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 marca 2013 r.
Sąd Okręgowy w Szczecinie w IV Wydziale Karnym Odwoławczymw składzie:
Przewodniczący: SSO Władysława Motak
Sędziowie: SO Elżbieta Zywar
del. SR Agnieszka Brodzińska (spr.)
Protokolant: Kamila Michalak
przy udziale Prokuratora Prok. Okr. Ilony Talar
po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2013 r.
sprawyJ. Z.
oskarżonego zart. 244 § 1 kk
na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego w Stargardzie Szczecińskim
z dnia 26 października 2012 r. sygn. II K 767/12

I
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że na podstawieart. 244 kkwymierza oskarżonemuJ. Z.karę 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności,

II
w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy,

III
zasądza od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa wydatki za postępowanie odwoławcze i wymierza mu 120 (sto dwadzieścia) złotych opłaty za obie instancje.

Sygn. akt IV Ka 1737/12

UZASADNIENIE
J. Z.został oskarżony o to, że w dniu 31 maja 2012 r. na drodze publicznej wmiejscowości T.gm.M.kierował samochodem, czym naruszył zakaz sądowy prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym orzeczony wyrokiem Sądu Rejonowego w Stargardzie Szczecińskim z dnia 6 września 2011 r. sygn. akt II W 778/11, obowiązujący od dnia 14.09.2011 r. do 13.09.2012 r., tj. o czyn zart.244 kk.
Wyrokiem z dnia 26 października 2012 r. Sąd Rejonowy w Stargardzie Szczecińskim w sprawie o sygn. akt II K 767/12 uznałJ. Z.za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu i za ten czyn na podstawieart.244 kkprzy zastosowaniuart.58 § 3 kkwymierzył mu karę grzywny w liczbie 150 stawek dziennych po 10 złotych każda. Nadto Sąd zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe i wymierzył mu 150 złotych opłaty.
Apelację od powyższego wyroku wniósł prokurator, który na podstawieart.425 kpkiart. 444 kpkzaskarżył wyrok na niekorzyść oskarżonego w części dotyczącej orzeczenia o karze. Na podstawieart.427 § 1 i 2 kpkorazart.438 pkt 4 kpkwyrokowi temu zarzucił rażącą niewspółmierność – łagodność orzeczonej wobecJ. Z.kary grzywny, gdy stopień winy oskarżonego, społeczna szkodliwość czynów, dotychczasowa karalność oraz wzgląd na cele zapobiegawcze i wychowawcze oraz potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa wskazują, iż jedynie orzeczenie kary pozbawienia wolności będzie odpowiadało dyrektywom wymiaru kary i zaspokoi społeczne poczucie sprawiedliwości.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia poprzez orzeczenie wobecJ. Z.w miejsce kary grzywny kary 5 miesięcy pozbawienia wolności.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja prokuratora okazała się zasadna i doprowadziła do zmiany zaskarżonego wyroku w kierunku postulowanym przez skarżącego.
Na wstępie należy zaznaczyć, iż ustalenia faktyczne w zakresie sprawstwa i winy oskarżonego poczynione przez Sąd Rejonowy nie były kwestionowane i nie budzą także wątpliwości Sądu Okręgowego. Stwierdzić należy, iż kontrola instancyjna wykazała, iż Sąd meriti zebrał w niniejszej sprawie pełny materiał dowodowy pozwalający na dokonanie ustaleń faktycznych zarówno co do sprawstwa i winy oskarżonego. Dowody te w sposób bezbłędny ocenił i poczynił na ich podstawie nie budzące wątpliwości ustalenia faktyczne. Ocena dowodów jest obiektywna, pozbawiona dowolności i zasługuje na aprobatę Sądu odwoławczego. Zastrzeżeń nie budzi także ocena prawna zachowania oskarżonego na gruncieart.244 kk.
Sąd Rejonowy nie ustrzegł się natomiast błędów przy kształtowaniu represji karnej za przypisany oskarżonemu czyn. W pełni trafny okazał się bowiem podniesiony przez skarżącego zarzut rażącej niewspółmierności – łagodności kary orzeczonej przy zastosowaniuart.58 § 3 kk. Stwierdzić należy, iż orzeczona wobecJ. Z.kara grzywny jest karą rażąco łagodną i niemożliwą do zaakceptowania przy prawidłowej ocenie przesłanek wpływających na jej wymiar.
Przepisart.58 § 3 kk, zastosowany przez Sąd meriti w niniejszej sprawie, w przypadku gdy przestępstwo jest zagrożone karą pozbawienia wolności nie przekraczającą 5 lat daje możliwość sądowi orzeczenia zamiast kary pozbawienia wolności grzywny albo kary ograniczenia wolności, w szczególności jeżeli orzeka się środek karny. Artykuł ten stanowi instytucję sadowego wymiaru kary umożliwiającą orzeczenie kary wolnościowej zamiast przewidzianej w ustawowym zagrożeniu kary pozbawienia wolności, jeżeli przemawiają za tym szczególne lub ogólne zasady i dyrektywy wymiaru kary. Zawsze zatem sąd decydując się na podstawieart.58 § 3 kkna orzeczenie grzywny lub kary ograniczenia wolności musi dojść do wniosku, iż taka kara jest racjonalna z punktu widzenia ustawowo określonych celów kary (vide: Włodzimierz Wróbel w: Kodeks karny. Część ogólna. Komentarz. Tom I, pod red. A. Zoll, Zakamycze 2004). Dyrektywy wymiaru kary i jej cele natomiast wprost wynikają zart.53 § 1 kk, w którym wskazano, iż jest to współmierność kary do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu, zapobiegawcze i wychowawcze oddziaływanie na sprawcę przestępstwa (prewencja indywidualna) oraz społeczne oddziaływanie kary (prewencja ogólna).
W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy w sposób prawidłowy ustalił wszystkie okoliczności, o jakich mowa wart. 53 § 1 i 2 kkprzemawiające na korzyść i na niekorzyść oskarżonego, jednakże oceny i wnioski poczynione przez ten Sąd, a wyrażone w pisemnych motywach wyroku, nie mogą zostać zaaprobowane.
Z uzasadnienia orzeczenia wynika, iż Sąd ten na niekorzyść oskarżonego poczytał działanie z zamiarem bezpośrednim, znaczny stopień społecznej szkodliwości czynu oraz uprzednią karalność oskarżonego. Pomimo jednoznacznych ustaleń w tym zakresie Sąd nie nadał tym okolicznościom należytego znaczenia przy kształtowaniu orzeczenia o karze, a w szczególności zastosowaniu możliwości wynikających zart.58 § 3 kk. Sąd ten miał na uwadze karalnośćJ. Z.opisaną w załączonej karcie karnej, a w szczególności skazanie prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w Stargardzie Szczecińskim z dnia 16 lutego 2012 r. w sprawie o sygn. akt IIK 1585/11 za ciąg dwóch przestępstw zart.244 kk, za który orzeczono wobec oskarżonego karę 3 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 2 lat (vide uzasadnienie wyroku Sądu Rejonowego k.42), jednak okoliczność tą zbagatelizował.
Tymczasem z porównania daty czynu będącego przedmiotem osądu w niniejszej sprawie (31 maja 2012 r.) z datą wydania wyroku w sprawie IIK 1585/11 wynika, iżJ. Z.kolejnego, bo już trzeciego przestępstwa o jakim mowa wart.244 kk, dopuścił się nie tylko w okresie próby, orzeczonym w wyżej przywołanej sprawie, ale zaledwie trzy miesiące po uprawomocnieniu się tego wyroku (co miało miejsce 24.02.2012 r.). Jak słusznie zatem zauważył skarżący formułowanie przez Sąd Rejonowy ocen, iż oskarżony nie powróci już do przestępstwa i nie wykazuje stałej skłonności do naruszania porządku prawnego stoi w ewidentnej sprzeczności z ustalonymi przez ten Sąd faktami. Zachowanie oskarżonego w analizowanym okresie świadczy o zgoła odmiennej postawie, przejawiającej się w lekceważeniu porządku prawnego i wcześniejszych orzeczeń sądowych, które nie ma charakteru incydentalnego, a jest powtarzalne i uporczywe. Nie bez znaczenia jest także fakt, iż wyrok, jaki zapadł w sprawie IIK 1585/11, jest już trzecim orzeczeniem skazującymJ. Z.za przestępstwo.
Z powyższego wynika, iż przy takich okolicznościach faktycznych Sąd Rejonowy w ogóle nie wziął pod uwagę celów zapobiegawczych i wychowawczych, jakie kara winna spełnić wobec oskarżonego. W ocenie Sądu odwoławczego wymierzenie oskarżonemu kary grzywny (a zatem kary o charakterze najłagodniejszym) nie umocni w nim poczucia konieczności poszanowania prawa, a wręcz przeciwnie utwierdzi w poczuciu bezkarności i lekceważenia orzeczeń sądowych. Także wzgląd na społeczne oddziaływanie kary nie pozwala na zaaprobowanie orzeczenia Sądu I instancji w zakresie rodzaju kary. W środowisku lokalnym prowadziłoby to do przekonania o niczym nieumotywowanej pobłażliwości dla sprawców tego rodzaju przestępstw. Rację ma zatem skarżący, iż przy uwzględnieniu powyższych okoliczności dojrzały wiek oskarżonego jak i jego stan zdrowia nie są wystarczającymi przesłankami do wymierzenia mu kary grzywny, która to kara okazała się rażąco łagodna.
Uwzględniając wskazaną powyżej argumentację Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że na podstawieart.244 kkwymierzył oskarżonemu karę 4 miesięcy pozbawienia wolności. Tak ukształtowany rodzaj i wymiar kary jest adekwatny do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu oskarżonego i uwzględnia cele zapobiegawcze i wychowawcze, które kara ta ma osiągnąć w stosunku do oskarżonego. Takiej zmianie treści orzeczenia Sądu Rejonowego nie stał na przeszkodzieart.454 § 2 kkalbowiem zmiana ta nie wynikała z odmiennych ustaleń faktycznych, a stanowiła efekt odmiennej oceny przez Sąd odwoławczy ustalonych okoliczności faktycznych.
W ocenie Sądu Okręgowego brak jest podstaw do warunkowego zawieszenia wykonania orzeczonej kary pozbawienia wolności. Kolejne wyroki jakie zapadły przeciwkoJ. Z.w ciągu trzech lat nie powstrzymały go od popełnienia następnego przestępstwa. W tych okolicznościach nie sposób uznać, aby w stosunku do oskarżonego możliwe było przyjęcie pozytywnej prognozy kryminologicznej i uznanie, iż kara orzeczona z warunkowym zawieszeniem jej wykonania spełni swoje cele zapobiegawcze i wychowawcze. Wręcz przeciwnie, oskarżony dotychczasową swoją postawą dowiódł w sposób jednoznaczny, iż resocjalizacja w warunkach wolnościowych nie przyniosła żadnych rezultatów. Nie bez znaczenia jest również fakt, iż warunkowemu zawieszeniu wykonania kary pozbawienia wolności sprzeciwiał się także wzgląd na społeczne oddziaływanie kary. Orzekanie wobec osób wielokrotnie wchodzących w konflikt z prawem kar z warunkowym zawieszeniem ich wykonania kształtowałoby w odczuciu społecznym przekonanie o bezkarności sprawców.
W pozostałym zakresie nie znajdując podstaw do zmiany lub uchylenia zaskarżonego orzeczenia Sąd odwoławczy utrzymał je w mocy.
Podstawę orzeczenia Sądu Okręgowego stanowił przepisart.437 § 2 kpk, a wobec utrzymania w mocy zaskarżonego wyroku w pozostałym zakresieart.437 § 1 kpk.
Na podstawieart.627 kpkw zw. zart.634 kpkorazart.10 ust. 1w zw. zart.2 ust.1 pkt 2 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnychSąd zasądził od oskarżonego na rzecz Skarbu Państwa wydatki za postępowanie odwoławcze i wymierzył mu 120 zł tytułem opłaty.