Sąd Apelacyjny w Katowicach
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I S 19/11
Data wyroku: 2011-07-22 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Małgorzata Wołczańska, Ewa Jastrzębska, Ewa Tkocz
Słowa kluczowe: Skarga na przewlekłość
Podstawa prawna: art. 12 ust. z 17 VI 2004 r. o skardze na przewlekłość postępowania

Sygn. akt I S 19/11
I S 20/11

POSTANOWIENIE
Dnia 22 lipca 2011 roku
Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny
w składzie następującym:
Przewodniczący:  SSA Ewa Tkocz
Sędziowie:   SA Małgorzata Wołczańska (spr.)
SA Ewa Jastrzębska
po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2011 roku w Katowicach

na posiedzeniu niejawnym
sprawy ze skargC. P.iM. P.o stwierdzenie przewlekłości w postępowaniu toczącym się przed Sądem Rejonowym w(...)o numerze Dz. Kw.(...)oraz przed Sądem Okręgowym w(...)w sprawie o sygn. akt IV Cz 535/11
przy udziale Skarbu Państwa - Prezesa Sądu Okręgowego w(...)

p o s t a n a w i a :

1
stwierdzić, że w postępowaniu przed Sądem Rejonowym w(...)w sprawie o numerze. Dz. Kw.(...)nastąpiła przewlekłość postępowania,

2
przyznać od Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w(...)na rzeczC. P.kwotę 5 000 (pięć tysięcy) złotych oraz na rzeczM. P.kwotę 5 000 (pięć tysięcy) złotych,

3
oddalić skargi w pozostałym zakresie,

4
zwrócić skarżącym uiszczone przez nich opłaty od skarg.

Sygn. akt I S 19/11
I S 20/11

UZASADNIENIE

C. P.iM. P.wnieśli skargi o stwierdzenie, żew postępowaniu prowadzonym przed Sądem Rejonowym w(...)pod sygn. akt Dz. Kw(...)i Sądem Okręgowym w(...)doszło do nieuzasadnionej przewlekłości postępowania i zażądali zasądzenia na rzecz każdego z nich kwot po20 000 złotych.
Skarżący podali miedzy innymi, że przez sześć lat nie doręczono im postanowienia Sądu Rejonowego w(...)w przedmiocie dokonania wpisuw księdze wieczystej nr(...)służebności przejazdu i przechodu. Nadto do dnia wniesienia skarg nie zostały rozpoznane zażalenia na powyższe postanowienie wniesione przezC. P.iM. P.w dniu 21 grudnia 2010 r.
Przystąpienie do sprawy zgłosił jedynie Prezes Sądu OkręgowegowK.wnosząc o oddalenie skarg i podniósł, że w sprawie nie doszło do nieuzasadnionej przewlekłości postępowania w rozumieniu przepisuart. 2 ustawyz dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki(zwanej dalej ustawą o skardze).
Zarządzeniem z dnia 30 czerwca 2006 r. sprawę wszczętą w wyniku skargi wniesionej przezM. P.połączono do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia ze sprawą ze skargiC. P..
Sąd Apelacyjny ustalił i zważył co następuje:
Postanowieniem z dnia 24 marca 2004 r. Sąd Rejonowy w(...)sprostował wpis wksięgach wieczystych (...)w ten sposób, że służebność drogi koniecznej obciążającądziałkę (...)wykreślił z działu IIIksięgi wieczystej (...)i wpisał ją w dziale IIIksięgi wieczystej (...)(k. 16 akt i dokumentówksięgi wieczystej (...)). Zarządzenie o doręczeniu uczestnikom postępowania odpisu powyższego postanowienia, z dnia 24 marca 2004 r. nie zostało wykonane.
W dniu 21 września 2010 r.C. P.złożył wniosek o wydanie odpisu postanowienia z dnia 24 marca 2004 r., który otrzymał w dniu 28 września 2010 r. (k. 187 verte akt i dokumentówksięgi wieczystej (...)).
Skarżący w dniu 22 października 2010 r. złożył zażalenie na postanowieniez dnia 24 marca 2004 r. (k. 193 akt i dokumentówksięgi wieczystej (...)) wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia środka zaskarżenia (k. 188 wymienionych powyżej akt).
Odpis postanowienia Sądu Rejonowego w(...)z dnia 24 marca 2004 r. Dz.Kw (...)doręczono skarżącym w dniu 14 grudnia 2010 r. (k. 201 i 202 akti dokumentówksięgi wieczystej (...)), a to z uwagi na brak dowodów doręczenia im odpisów tego orzeczenia
W dniu 23 grudnia 2010 r. do Sądu Rejonowego w(...)wpłynęły zażaleniaC.iM. P.na postanowienie z dnia 24 marca 2004 r. (k. 206 i 218 akt i dokumentówksięgi wieczystej (...)) oraz wniosek o jego uzupełnienie (k. 234 wymienionych powyżej). Braki formalne i fiskalne zażaleń uczestnicy postępowania usunęli w terminie - do dnia 22 lutego 2011 r.(k. 215 akti dokumentówksięgi wieczystej (...)).
Postanowieniem z dnia 1 marca 2011 r. Sąd Rejonowy w(...)oddalił wniosekC. P.o sprostowanie postanowienia z dnia 24 marca 2004 r. (k. 236 wymienionych powyżej akt). Zażalenia na powyższe postanowienie złożone przez oboje skarżących wpłynęły do Sądu Rejonowego w dniu 22 marca 2011 r.(k. 238 i 259 akt i dokumentówksięgi wieczystej (...)), a ich braki formalne i fiskalne uczestnicy postępowania usunęli w dniach 31 marca 2011(k. 243 i 245) oraz 8 kwietnia 2011 r. (k. 263 i 264)
Po doręczeniu odpisów zażaleń pozostałym uczestnikom postępowania akta sprawy przedstawiono Sądowi Okręgowemu, do którego wpłynęły one w dniu2 czerwca 2011 r. (k. 275) i w tym też dniu wyznaczono termin posiedzenia na21 czerwca 2011 r. (k. 276 verte).
Postanowieniami z dnia 24 czerwca 2011 r. sygn. akt IV Cz 535/11 Sąd Okręgowy w(...)uchylił postanowienie Sądu Rejonowego w(...)z dnia 24 marca 2004 r. nr Dz Kw.(...)(k. 278 akt i dokumentówksięgi wieczystej (...)) i w konsekwencji umorzył postępowania wywołane wniesieniem przez skarżących zażaleń na postanowienie Sądu Rejonowego w(...)z dnia1 marca 2011 r. wydane w sprawie o nr DzKW (...)(k. 285 i 289 akti dokumentówksięgi wieczystej (...)).
W tak ustalonym stanie faktycznym uznał Sąd Apelacyjny, że skarga jest częściowo uzasadniona. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że Sąd Apelacyjny rozpoznał skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki wniesione przezC. P.iM. P.pomimo, iż postępowanie w sprawie zostało zakończone. Skargi zostały bowiem wniesione jeszcze gdy postępowanie zażaleniowe dotyczące postanowienia Sądu Rejonowego w(...)z dnia 24 marca 2004 r. było w toku, a rozpoznanie skargi na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy sądowej bez nieuzasadnionej zwłoki zostało przez Sąd Apelacyjny odroczone do czasu wydania rozstrzygnięciaw postępowaniu wywołanym wniesieniem środka zaskarżenia (podobnie Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 9 stycznia 2008 r., sygn. akt III SPZP 1/07, OSNP 2008/13 – 14/205, Biuletyn Sądu Najwyższego 2008/1/27).
Z zebranego w sprawie materiału wynika, że nieuzasadniona zwłokaw rozpoznaniu sprawy wystąpiła między 24 marca 2004 r., czyli dniem wydania orzeczenia w przedmiocie usunięcia usterki wpisu w księdze wieczystej, a dniem14 grudnia 2010 r. kiedy to doręczono skarżącym odpisy powyższego postanowienia. Okoliczność, iż uczestnikom postępowania nie doręczono odpisu postanowienia wydanego z urzędu spowodowała, że nie mieli oni świadomości istnienia tego orzeczenia, co w konsekwencji uniemożliwiło im doprowadzenie do kontroli instancyjnej postanowienia z dnia 24 marca 2004 r. Nie sposób natomiast podzielić stanowiska skarżących zgodnie, z którym zwłoka dotyczyła również okresu po doręczeniuC.iM. P.odpisów postanowienia Sądu Rejonowego w(...)z dnia 24 marca 2004 r. (k. 4 akt I S 19/11). Podkreślić należy, że wnoszone przez skarżących środki zaskarżenia dotknięte były wadami formalnymii fiskalnymi, które wymagały usunięcia i w następstwie czego doszło do wydłużenia fazy postępowania międzyinstancyjnego przed Sądem I instancji. Nie jest także trafny zarzut skarżących, iż przewlekłością dotknięte było postępowanie przed Sądem Okręgowym w(...). Zważyć bowiem należy, że skargaC. P.wpłynęła do Sądu Okręgowego w dniu 3 czerwca 2011 r. (k. 4 akt I S 19/11), aM. P.w dniu 6 czerwca 2011 (k. 3 akt I S 20/11) Tymczasem akta sprawy zaledwie w dniu 2 czerwca 2011 r. zostały przedstawione Sądowi Okręgowemu w celu rozpoznania zażaleń na postanowienia z dnia 24 marca 2004 r. i 1 marca 2011 r.W tym samym dniu wydano zarządzenia o skierowaniu na posiedzenie niejawne, zaś w około trzy tygodnie później - 24 czerwca 2011 r. wniesione środki zaskarżenia zostały przez Sąd Okręgowy rozpoznane. Z powyższych przyczyn uznać należało, że nieuzasadniona zwłoka wystąpiła w postępowaniu toczącym się przed Sądem Rejonowym w(...)i to wyłącznie w okresie pomiędzy wydaniem postanowienia z dnia 24 marca 2004 r. a doręczeniem jego odpisuC.iM. P..
Wobec zaistnienia okoliczności określonych w przepisie art. 12 ust. 4 ustawyo skardze, stwierdzić należy, że uzasadnionym jest przyznanie od Skarbu Państwa - Sądu Rejonowego w(...)na rzecz każdego ze skarżących kwoty po 5000 złotych. Określając wysokość świadczenia Sąd Apelacyjny miał na względzie, że wprawdzie skarżący wystąpili z oddzielnymi skargami o stwierdzenie przewlekłości postępowania, jednakże są oni na zasadzie wspólności majątkowej małżeńskiej współwłaścicielami nieruchomości (k. 171 akt i dokumentówksięgi wieczystej (...)), której dotyczyło postępowanie sprawie o nr DzKW (...)prowadzone przez Sąd Rejonowy w(...). Zatem otrzymają oni wspólnie do dyspozycji kwotę 10 000 złotych, która jest adekwatna do uciążliwości jakich doznali oni w związku ze zwłoką we wskazanym powyżej postępowaniu sądowym.
Dalej idące żądania skarżących jako nieuzasadnione zostały oddalone (art. 12 ust. 1 ustawy o skardze). Na mocy art. 17 ust. 3 ustawy o skardze należało zwrócić skarżącym uiszczone przez nich opłaty od skargi w kwotach po 100 złotych.
Z tych przyczyn Sąd Apelacyjny orzekł jak w sentencji.