Sąd Rejonowy w Bytomiu
I Wydział Cywilny
Sygnatura akt: I C 614/11
Data wyroku: 2011-12-20 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Jarosław Jakubiec

Sygn. akt I C 614/11

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 20 grudnia 2011 roku
SĄD REJONOWY W BYTOMIU WYDZIAŁ I CYWILNY
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSR Jarosław Jakubiec
Protokolant:Krzysztof Bendkowski
po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2011 roku w Bytomiu
na rozprawie
sprawy z powództwaS. S.
przeciwko(...) Bank Spółce AkcyjnejwW.
ozapłatę

1
zasądza od pozwanej(...) Bank Spółki AkcyjnejwW.na rzecz powodaS. S.kwotę 831,14 zł (osiemset trzydzieści jeden złotych czternaście groszy) z odsetkami ustawowymi od dnia 19 sierpnia 2011 roku;

2
w pozostałej części powództwo oddala;

3
zasądza od pozwanej(...) Bank Spółki AkcyjnejwW.na rzecz powodaS. S.kwotę 42,00 zł (czterdzieści dwa złote) tytułem zwrotu kosztów postępowania.

I C 614/11

UZASADNIENIE
PowódS. S.wystąpił z powództwem przeciwko(...) Bank S.A.z żądaniem zapłaty kwoty 831,14 zł wraz z odsetkami od dnia 06 maja 2000 r.. W uzasadnieniu podał, iż pozwany pobrał od kredytobiorcy wskazaną kwotę, która jednak wcześniej została zaspokojona z lokaty gwarancyjnej powoda.
Postanowieniem z dnia 05 sierpnia 2011 r. Sąd postanowił rozprawę rozpoznać w postępowaniu zwykłym.
W odpowiedzi na pozew pozwana wniosła o oddalenie powództwa, zgłaszając zarzut potrącenia wierzytelności, wnosząc o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy stron, w odwrotnej konfiguracji procesowej o zapłatę kwoty 466.705,00 zł. Pozwana opisała zasady współpracy między stronami, wzajemne uprawnienia i zobowiązania, jak również źródło należności wobec powoda.
W dalszych wystąpieniach strony podtrzymały swoje stanowiska.
Sąd ustalił:
W dniu 07 grudnia 1998 r.(...) Bank (...) S.A.wL.(poprzednik prawny(...) Bank S.A.) zawarł zB. Z.iS. S., prowadzącym działalność gospodarczą w ramach spółki cywilnej, umowę o współpracy, umowę o współpracy w zakresie obsługi wierzytelności banku, a dnia następnego umowę o lokaty terminowe, celem zabezpieczenia wierzytelności banku (umowa o współpracy, k. 96 – 103, umowa o współpracy w zakresie obsługi wierzytelności banku, k. 104 – 108, umowa o lokaty, k. 109 – 110).
Na podstawie umowy o przeniesieniu wierzytelności z dnia 30 września 1999 r. poprzednik pozwanego przeniósł na powoda wierzytelność wobecR. P.z tytułu niespłaconej umowy kredytowej na kwotę 831,14 zł, która to kwota została uiszczona na rzecz banku z lokaty gwarancyjnej powoda (umowa cesji, k. 8). Kredytobiorca został poinformowany o powyższej cesji pismem z dnia 06 października 1999 r. (zawiadomienie, k. 8).
R. P.swoje zobowiązania z tytułu umowy kredytowej wpłacał na rzecz Banku (kwity, k. 11 – 14).
Pozwany bank sugerował podjęcie przez powoda, w ramach umów o współpracy, dodatkowych czynności zmierzających do obsługi wierzytelności, ustalając później szczegółowo warunki dodatkowe (pismo, k. 111, notatka służbowa, k. 112 – 113)
W dniu 20 sierpnia 2000 r.(...) S.A.złożył oświadczenie o wypowiedzeniu umów o współpracy (wypowiedzenia, k. 115 – 117).
Pismem z dnia 05 września 2000 r. pozwany poinformował powoda o przejęciu windykacji w stosunku do umów kredytowych w związku z wypowiedzeniem umowy zawartej między stronami (pismo, k. 92).
W dniu 21 września 2000 r. bank zawiadomił Prokuraturę o popełnieniu przez pozwanego przestępstwa. W wyniku przeprowadzenia postępowania karnego powód dwukrotnie został skazany za określone czyny, tj. wyrokiem z dnia 23 marca 2005 r. wydanym przez Sąd Rejonowy w Bytomiu w sprawie o sygn IIK. (...)1589/02 (odpis wyroku, k. 182) oraz wyrokiem z dnia 27 listopada 2007 r. wydanym przez Sąd Rejonowy w Bytomiu w sprawie o sygn IIK. (...)1302/05 (odpis wyroku, k. 120 - 181)
Pismem z dnia 03 stycznia 2011 r. powód wezwał pozwanego do zwrotu bezpodstawnie windykowanych kwot (wezwanie, k. 90).
W dniu 31 sierpnia 2011 r. pozwany wystosował, min. do powoda informację o dokonanym potrąceniu kwoty wierzytelności powoda w wysokości 887,90 zł, z wierzytelnościami banku na kwotę 296.796,21 zł (informacja, k. 93 – 94).
Złożył również wniosek o zabezpieczenie roszczenia wobec powoda na kwotę 466.705,00 zł (wniosek, k. 183 – 186). Postanowieniem Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 15 września 2011 r. wydanym w sprawie IIC.144/11/4, wniosek pozwanego został oddalony (postanowienie, k. 206 – 209).
Sąd zważył:
Powództwo było zasadne i należało je uwzględnić.
Strona pozwana uznała roszczenie powoda, zarówno co do wysokości, jak również co do zasady, na co wskazują informację o potrąceniu. Pozwany bank (w szczególności jego poprzednik prawny(...) Bank (...) S.A.), zaspokoił swoje roszczenie wobec kredytobiorcy z lokaty gwarancyjnej powoda, przelał wierzytelność wobec kredytobiorcy na rzecz powoda, a następnie przyjął na swoją rzecz wpłaty dokonane bezpośrednio przez kredytobiorcę. Bank jest więc oczywiście bezpodstawnie wzbogacony (w szczególności, iż nie zostało wykazane, aby dłużnik skutecznie został zawiadomiony o cesji) i to wobec powoda.
Te okoliczności Sąd uznał za przyznane.
Należało jednak w niniejszym postępowaniu rozstrzygnąć kwestię skuteczności potrącenia.
Zgodnie zart. 498 kcgdy dwie osoby są jednocześnie względem siebie dłużnikami i wierzycielami, każda z nich może potracić swoją wierzytelność z wierzytelności drugiej strony, jeżeli przedmiotem wierzytelności są pieniądze lub rzeczy tej samej jakości oznaczone tylko co do gatunku, a obie wierzytelności są wymagalne i mogą być dochodzone przed sądem lub przed innym organem państwowym, przy czym wskutek potrącenia obie wierzytelności umarzają się nawzajem do wysokości wierzytelności niższej.
Niniejszym postępowaniu, w odpowiedzi na pozew, pełnomocnik pozwanego złożył zarzut potrącenia. Z treści uzasadnienia wynika, iż był to zarzut formalnoprocesowy, odwołujący się do czynności materialnoprawnej, która miała mieć miejsce wcześniej.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, iż pozwana powołuje się na dwa pisma, tj. z 05 września 2000 r. i 31 sierpnia 2011 r.. Pierwsze z tych pism (k. 92) zawiera jednak tylko informację o konieczności zaprzestania czynności windykacyjnych, wobec przejęcia ich przez bank, w związku z wypowiedzeniem łączących strony umów (podpisane przez 1 osobę – DyrektorA. S.). Drugie pismo, zawiera jedynie z kolei informację o dokonanym potrąceniu, co nie stanowi oświadczenia o potrąceniu (podpisane przez Dyrektora DepartamentuK. T.M. G.).
Żadne więc z powyższych pism nie zawierają jednoznacznego oświadczenia o potrąceniu wierzytelności, co więcej nie precyzują o jakie wierzytelności chodzi, z jakiego tytułu takie wierzytelności miałyby powstać. Nie zostało również wykazane, aby osoby podpisane pod dokumentami (pomijając braki samego oświadczenia) były uprawnione do samodzielnego reprezentowania banku, w szczególności, biorąc pod uwagę, iż wypowiedzenie umów zostało podpisane przez dwie osoby.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, wobec nie wykazania, na zasadzieart. 6 kc, przez stronę pozwaną prawidłowości i skuteczności dokonania potrącenia, Sąd uznał, iż roszczenie powoda w stosunku do pozwanego nie wygasło (nie umorzyło się), co skutkowało jego zasądzeniem na rzecz powoda, w kwocie wskazanej w pozwie, a wynikającej z dokumentu cesji. Z uwagi jednak na fakt, iż wymagalność roszczenia o bezpodstawne wzbogacenie powstaje dopiero z chwilą wezwania strony zobowiązanej do zapłaty, odsetki Sąd zasądził od dnia doręczenia pozwanemu odpisu pozwu, oddalając powództwo w pozostałym zakresie, co do odsetek.
Na marginesie należy również zauważyć, iż niezasadny było wniosek o zawieszenie niniejszego postępowania, albowiem po pierwsze żadne postępowanie jeszcze nie zostało wszczęte; wniosek o zabezpieczenie roszczenia (bez założenia sprawy o zapłatę) nie jest wystarczający, tym bardziej, iż został oddalony, a po drugie, pozwany winien był wykazywać zasadność istnienia swoich wierzytelności w niniejszym postępowaniu. Skoro bowiem pozwany uważał, iż dokonał potrącenia skutecznie, to w sprawie o zapłatę winien kwotę tę pominąć.
Orzekając o kosztach Sąd zastosował wynikające zart. 98 k.p.c.zasadę odpowiedzialności za wynik procesu i zasadę kosztów celowych. Zgodnie z pierwszą z tych zasad, koszty postępowania ponosi pozwana jako strona przegrywająca. Zgodnie z druga z wymienionych zasad, stronie wygrywającej należy się zwrot kosztów celowych i zasadnych działań.
Sąd zasądził więc od pozwanej na rzecz powoda koszty postępowania przez niego poniesione, tj. kwotę 42,00 zł, uiszczoną z tytułu opłaty od pozwu.