Sąd Apelacyjny w Katowicach
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III AUa 728/13
Data wyroku: 2013-12-17 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Marek Procek, Mariola Ścigała-Pentak, Marek Żurecki
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art.53 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 o emeryturach i rentach z FUS

Sygn. akt III AUa 728/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 17 grudnia 2013 r.

Sąd Apelacyjny w Katowicach
Wydział III Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:

Przewodniczący

SSA Marek Procek

Sędziowie

SSA Marek Żurecki
SSO del. Mariola Ścigała - Pentak (spr.)

Protokolant

Beata Przewoźny

po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2013r. w Katowicach
sprawy z odwołaniaA. D.(A. D.)
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR.
o wysokość świadczenia
na skutek apelacji ubezpieczonegoA. D.
od wyroku Sądu Okręgowego - Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gliwicach Ośrodka Zamiejscowego w Rybniku

z dnia 5 lutego 2013r. sygn. akt IX U 1782/12

oddala apelację.

/-/SSA M. Żurecki /-/SSA M. Procek /-/SSOdel. M. Ścigała-Pentak

Sędzia Przewodniczący Sędzia

Sygn. akt III AUa 728/13

UZASADNIENIE
UbezpieczonyA. D.wniósł odwołanie od decyzji z dnia 14 listopada 2012 roku Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wR., odmawiającej przeliczenia mu emerytury z uwzględnieniem 24% kwoty bazowej z daty złożenia wniosku.
Ubezpieczony zarzucił, że przepracował okres 30-stu miesięcy od czasu nabycia prawa do emerytury, a przepis art.53 ust.4 stanowi samodzielną przesłankę do ustalenia podstawy przeliczenia emerytury w części socjalnej świadczenia.

Organ rentowy w odpowiedzi na odwołanie wniósł o jego oddalenie, podnosząc,że decyzją z dnia 15 lipca 2008 roku ubezpieczony nabył prawo do emerytury z chwilą ukończenia 65 lat. Przepis art.53 ustawy o emeryturach i rentach z FUS dotyczy ustalenia wysokości emerytury, a nie przeliczenia jej wysokości.

Sąd Okręgowy w Gliwicach Ośrodek Zamiejscowy w Rybniku, wyrokiem z dnia5 lutego 2013 roku, oddalił odwołanie.

Sąd ustalił, na podstawie akt emerytalnych ubezpieczonego, że ubezpieczony urodził się w dniu(...)roku.
Decyzją z dnia 15 lipca 2008 roku ubezpieczony nabył prawo do emerytury na podstawie art.27 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, od dnia 1 kwietnia 2008 roku. Do ustalenia podstawy wymiaru emerytury organ rentowy przyjął kwotę bazową w wysokości 2.275,37 zł.
W dniu 5 listopada 2012 roku ubezpieczony złożył wniosek o przeliczenie emerytury po przepracowaniu 30 miesięcy, w Przedsiębiorstwie(...)wP..

Sąd I instancji uznał odwołanie ubezpieczonego za bezzasadne. Sąd powołał przesłanki z art.53 ust.3 i 4 ustawy o emeryturach i rentach z FUS i przyjął, że aby domagać się przeliczenia świadczenia z uwzględnieniem nowej kwoty bazowej, koniecznym jest nie tylko podleganie przez co najmniej 30 miesięcy ubezpieczeniom społecznym, ale również nabycia prawa do nowego świadczenia. W ocenie Sądu Okręgowego nie można ponownie przyznać ubezpieczonemu prawa do emerytury na podstawie art.27 ustawy o emeryturachi rentach z FUS, skoro świadczenia takie ubezpieczony uzyskał w 2008 roku.

Apelację od wyroku Sądu Okręgowego wniósł ubezpieczony, domagając się jego zmiany i ustalenia wysokości emerytury w części socjalnej z uwzględnieniem kwoty bazowej obowiązującej w 2012 roku. Zarzucił wyrokowi naruszenie prawa materialnego, zasady sprawiedliwości społecznej, zasady równości wobec prawa i zasady dyskryminacji.
Uzasadniając zarzuty apelacji ubezpieczony podniósł, że Sąd nie wskazał podstawy prawnej warunku uzyskania nowego świadczenia, czy też przejścia z jednego świadczenia na drugie. Według ubezpieczonego, nie wynika to z literalnego brzmienia przepisu. Przepis mówi jedynie o warunku przepracowania 30 miesięcy. Ubezpieczony podniósł ponadto,że ustawa o emeryturach i rentach z FUS iustawa o systemie ubezpieczeń społecznychnie definiuje co oznacza wcześniejsze przyznanie świadczenia, wcześniejsza emerytura, przejście z jednego świadczenia na kolejne. Ubezpieczony wskazał, że bez problemu organy rentowe przeliczają emerytury osobom, które przeszły na wcześniejsze emerytury i przepracowały30 miesięcy.
Przepisart.53nie może powodować dla ubezpieczonego negatywnych skutków, skoro został uznany przez Trybunał Konstytucyjny za zgodny zKonstytucją.
Ubezpieczony powołał się ponadto na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 10 września 2009 roku, według której kolejną emeryturę w części socjalnej ustala się od tej samej kwoty bazowej, chyba że zainteresowany po nabyciu wcześniejszej emerytury podlega przezco najmniej 30 miesięcy ubezpieczeniu emerytalnemu i rentowemu.
Zdaniem ubezpieczonego, jeżeli zachodzi sytuacja niejednoznaczności przepisu, należy stosować interpretację korzystną dla zainteresowanego.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
apelacja ubezpieczonego jest bezzasadna.

Sąd Okręgowy zastosował prawidłowe przepisy do ustalonego w sprawie stanu faktycznego.
Nie kwestionowanym w sprawie jest, że począwszy od 1 sierpnia 2008 roku, ubezpieczony pobiera emeryturę, do której nabył prawo w powszechnym wieku emerytalnym. Poza sporem pozostaje również to, że ubezpieczony po nabyciu prawa do emerytury przepracował 30 miesięcy.
Spór sprowadza się do tego, czy przy przeliczeniu emerytury ubezpieczonego należy zastosować kwotę bazowa obowiązującą w 2012 roku.
Rację ma Sąd Okręgowy uznając, że możliwość taka istnieje tylko w przypadku przyznania ubezpieczonemu nowego świadczenia, innego niż emerytura, którą pobiera od1 kwietnia 2008 roku.
Przepisart.53 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznychznajduje się wrozdziale 4dotyczącym „ustalania wysokości emerytur, o których mowaw art.27-50e”. Przepisy te określają warunki nabycia prawa do emerytury dla ubezpieczonych urodzonych przed dniem 1 stycznia 1949 roku (rozdział 2), dla niektórych ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 roku a przed dniem 1 stycznia 1969 roku (rozdział 3)i warunki nabycia prawa do emerytur górniczych (rozdział 3a). Wykładnia systemowa nie budzi zatem wątpliwości, że przepisart.53dotyczy ustalenia wysokości świadczenia przyznanego na podstawie przepisów od art. 27 do art. 50e ustawy o emeryturach i rentachz FUS.
Zmiany w prawie do świadczeń i ich wysokości określone są natomiast w przepisach Działu VIII- rozdział 3. Wysokość emerytury określonej w art.53 lub renty ulega ponownemu ustaleniu, na wniosek emeryta lub rencisty, na zasadach określonych w art.110-113 (art.109 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku).
W przypadku braku prawa do świadczenia przewidzianego w ustawie, zastosowanie art.53 jest w ogóle niemożliwe. Nie można zatem mówić, że przepis ten wywołuje dla ubezpieczonego negatywne skutki prawne.

Jednolite jest w tym zakresie również orzecznictwo, co potwierdza miedzy innymi wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 27 marca 2013 roku (III AUa 1331/12),w którym sąd uznał, że przeliczenie określone w art. 53 ust. 4 w związku z ust. 3 u.e.r.f.u.s. ma charakter jednorazowy. Dotyczy tylko sytuacji, gdy ubezpieczony pobierał wcześniej rentę lub emeryturę (wcześniejszą lub w obniżonym wieku), po czym osiąga powszechny wiek emerytalny i występuje o przeliczenie emerytury w trybie art. 53 ust. 3 i 4.(LEXnr 1298940).

Taką linię potwierdza również uchwała Sądu Najwyższego z dnia 10 września 2009 roku (I UZP 6/2009), cytowana przez ubezpieczonego w apelacji. Z uzasadnienia uchwały wynika, żekolejną emeryturęw części socjalnej ustala się od tej samej koty bazowej, którą ostatnio przyjęto do ustalania podstawy wymiaru, chyba że zainteresowanypo nabyciu prawa do wcześniejszej emeryturyco najmniej przez 30 miesięcy podlegał ubezpieczeniu społecznemu. Zastosowanie nowej kwoty bazowej jest możliwe tylko w przypadku ustalania prawa do kolejnej emerytury. Ubezpieczony zaś w 2012 roku nie spełniał przesłanek do nabycia prawa do emerytury.

W praktyce orzeczniczej nie budzą wątpliwości takie pojęcia jak: „wcześniej przyznane świadczenie”, „wcześniejsza emerytura”, czy też „przejście z jednego świadczenia na kolejne”.

Nie jest słuszny również zarzut ubezpieczonego, że nie zastosowanie przez Sąd Okręgowy przepisu art.53 jest dyskryminujące dla ubezpieczonego i narusza zasadę sprawiedliwości społecznej i zasadę równości wobec prawa. Należy podkreślić,że ubezpieczony nie jest w tożsamej sytuacji z ubezpieczonymi, którzy nabyli prawo do emerytur przed ukończeniem powszechnego wieku emerytalnego i pracowali przezco najmniej 30 miesięcy. Tacy ubezpieczeni nabywają prawo do kolejnego świadczenia po ukończeniu powszechnego wieku emerytalnego. Ubezpieczony nie nabył zaś prawa do kolejnego świadczenia z ubezpieczenia społecznego, po przyznaniu emerytury w 2008 roku.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, Sąd II instancji uznał apelacjęza bezzasadną i orzekł o jej oddaleniu, na podstawieart.385 k.p.c.

/-/SSA M. Żurecki /-/SSA M. Procek /-/SSO del. M. Ścigała-Pentak

Sędzia Przewodniczący Sędzia

JM