Sąd Apelacyjnyw Warszawie
II Wydział Karny
Sygnatura akt: II AKa 33/13
Data wyroku: 2013-03-13 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Rafał Kaniok, Małgorzata Mojkowska, Krzysztof Karpiński
Słowa kluczowe: Nadzwyczajne Złagodzenie Kary
Podstawa prawna: art.60§2 pkt. 1 kk

Sygn. akt II AKa 33/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 13 marca 2013r.

Sąd Apelacyjny w Warszawie II Wydział Karny w składzie:

      Przewodniczący: SSA – Rafał Kaniok

      Sędziowie: SA – Małgorzata Mojkowska

SA – Krzysztof Karpiński (spr.)

      Protokolant: – st. sekr. sąd. Małgorzata Reingruber

przy udziale Prokuratora Jacka Pergałowskiego
po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2013 r.
sprawyA. B.
oskarżonej zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.
na skutek apelacji, wniesionej przez obrońcę

      od wyroku Sądu OkręgowegoW. –. P. w. W.

z dnia 12 listopada 2012 r., sygn. akt  V K 96/12

1
zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że za podstawę wymiaru kary przyjmujeart. 14 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.w zw. zart. 60 § 2 pkt.1 i art. 60 § 6 pkt. 2 k.k.i wymierza oskarżonejA. B.karę 4 (czterech) lat pozbawienia wolności;

2
na podstawieart. 63 § 1 k.k.na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zalicza okres rzeczywistego pozbawienia wolności od dnia 27 sierpnia 2011 r. do dnia 13 marca 2013 r.;

3
w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

4
zwalnia oskarżoną od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze wydatkami obciążając Skarb Państwa.

UZASADNIENIE
OskarżonaA. B.stanęła pod zarzutem, że w nocy z dnia 26 na 27 sierpnia 2011 r. wW.przyul. (...)działając w zamiarze bezpośrednim usiłowała pozbawić życia swojego mężaN. B.w ten sposób, że uderzyła go nożem w klatkę piersiową czym spowodowała u niego obrażenia ciała w postaci rany kłutej klatki piersiowej z uszkodzeniem płuca prawego oraz dużego naczynia lecz zamierzonego celu nie osiągnęła z uwagi na udzieloną pokrzywdzonemu pomoc medyczną,
tj. o czyn zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.

      Wyrokiem Sądu OkręgowegoW. P. w. W.z dnia 12 listopada 2012 r. w sprawie V K 96/12w ramach zarzucanego czynu uznano ją za winną tego, że mocy z dnia 26 na 27 sierpnia 2011 r. wW.przyul. (...)działając w zamiarze ewentualnym pozbawienia życia swojego mężaN. B.uderzyła go nożem w klatkę piersiową, czym spowodowała u niego obrażenia ciała w postaci rany kłutej klatki piersiowej z uszkodzeniem płuca prawego oraz tętnicy piersiowej wewnętrznej, skutkujące krwotokiem wewnętrznym, wstrząsem krwotocznym i zatrzymaniem krążenia tj. dokonania czynu zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.i za to na podstawieart. 14 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.wymierzono jej karę 8 (ośmiu) lat pozbawienia wolności.
Na podstawieart. 63 § 1 k.k.na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zaliczono oskarżonejA. B.okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 27 sierpnia 2011 r. do dnia 12 listopada 2012 r.
Na podstawieart. 44 § 2 k.k.orzeczono przepadek na rzecz Skarbu Państwa i nakazano następnie zniszczyć dowód rzeczowy opisany w Wykazie k.252 pod poz. 4 w postaci noża; na podstawie 230§ 2 k.p.k.dowody rzeczowe opisane w w/w Wykazie pod poz. 1-3, 5 i 6 w postaci ręcznika, koszulki i 3 noży nakazano zwrócićN. B., dowody rzeczowe opisane w w/w Wykazie pod poz. 7 i 8 w postaci koszulki i spodni nakazuje zwrócić oskarżonej.
Zasądzono od Skarbu Państwa na rzecz adw.B. L.- Kancelaria Adwokacka wW.ul. (...)lok. 4 kwotę 885,60 (osiemset osiemdziesiąt pięć i 60/100) zł brutto tytułem udziału w sprawie obrońcy z urzędu.
Na podstawieart. 624 § 1 k.p.k.zwolniono oskarżoną w całości od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie, obciążając nimi Skarb Państwa.

Apelację od tego wyroku wniósł obrońcaoskarżonej zarzucając:
- obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia to jestart. 4 k.p.k.iart. 7 k.p.k.polegającą w szczególności na:

•

zaniechaniu obowiązku zbadania oraz uwzględnienia okoliczności przemawiających również na korzyść oskarżonej, poprzez niewykonanie z urzędu przesłuchania w charakterze świadka funkcjonariusza policji, który dokonał pierwszego przesłuchania oskarżonej w trakcie którego przyznała się do popełnienia zarzucanego przestępstwa - dla zweryfikowania wszystkich późniejszych wyjaśnień oskarżonej w których nie przyznawała się do popełnienia przestępstwa, podając jednocześnie powód wcześniejszego przyznania się związany bezpośrednio z rozmową, jaką przeprowadził z nią prowadzący przesłuchanie;

dowolnym dokonanym z rażącym naruszeniem swobodnej oceny dowodów, bez uwzględnienia zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczania życiowego, uznaniu za wiarygodne zeznań świadkaS. P., złożonych w postępowaniu przygotowawczym, jak i pierwszych wyjaśnień oskarżonej, mimo tego, że przesłuchania te zostały przeprowadzone w dniu 27 sierpnia 2011r. odpowiednio o godzinie 13.30 i o godzinie 14.30, a więc kilka godzin po stwierdzeniu w organizmie świadka i oskarżonej znacznej ilości alkoholu;

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, który miał wpływ na treść wyroku, wyrażający się w uznaniu przez Sąd Okręgowy Warszawa- Praga w Warszawie, że zebrane w tej sprawie dowody pozwalają na przypisanie oskarżonej przestępstwa za które została skazana - podczas gdy swobodna, prawidłowa, kompleksowa oraz obiektywna i wnikliwa ocena całości materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie przy uwzględnieniu zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego winna skutkować uznaniem, żeA. B.dopuściła się wyłącznie przestępstwa zart. 156 § 1 pkt 2 k.k;

rażącą niewspółmierność kary polegającą na wymierzeniu kary 8 lat pozbawienia wolności w sytuacji, gdy ta wprawdzie minimalna kara przewidziana za przestępstwo zart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.nie uwzględnia jednak w sposób właściwy okoliczności popełnienia przestępstwa, jak i osobowości oskarżonej i w społecznym odczuciu jest karą niesprawiedliwą - a więc wymierzeniu kary pozbawienia wolności bez zastosowania niezbędnej w tym przypadku instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary.

W oparciu o treśćart.437 § 1 i 2 k.p.k.wnosząco zmianę zaskarżonego wyroku poprzez przyjęcie, że oskarżonaA. B.dopuściła się występku przewidzianego wart. 156 § 1 pkt 2 k.k.i wymierzenie jej za ten czyn kary pozbawienia wolności w granicach dolnego ustawowego zagrożenia;
ewentualnie
o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu OkręgowegoW. P. w. W.i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania, lub o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez wymierzenie oskarżonej kary pozbawienia wolności z zastosowaniem dobrodziejstwa przewidzianego wart.60 § 2 k.k.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Na wstępie należy podnieść, że Sąd Okręgowy poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne i trafnie je ocenił w kontekście zebranych dowodów odnośnie winy oskarżonej.
Oparcie ustaleń faktycznych przede wszystkim na wyjaśnieniach oskarżonej złożonych podczas postępowania przygotowawczego, zeznań św.S. P.oraz także i pokrzywdzonego znajduje udokumentowanie w zebranych pozostałych dowodach.
Takie stanowisko Sądu orzekającego w I-instancji należy uznać za słuszne.
Wszelkie istotne dla rozstrzygnięcia okoliczności ujawnione w toku przewodu sądowego zostały rozważone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, dlatego też nie można dopatrzyć się błędu w ustaleniach faktycznych.
Dla bytu przestępstwa zart. 148 § 1 k.k.niezbędne jest ustalenie, że sprawca miał zamiar chociażby ewentualny pozbawienia życia człowieka.
Niewątpliwym jest, że zamiaru z jakim działał sprawca nie można domniemywać, lecz należy mu w sposób nie podlegający dyskusji udowodnić.
Przy ocenie zamiaru trzeba zatem mieć na uwadze m.in. tło i powody zajścia, pobudki działania sprawcy, jego osobowość a także stosunek do pokrzywdzonego.
Sąd orzekający w oparciu o całokształt materiału dowodowego słusznie przyjął kwalifikację prawną czynuA. B.przewidzianą wart. 13 § 1 k.k.w zw. zart. 148 § 1 k.k.
Zasadnie uznał, że świadome zadanie przez oskarżoną ciosu nożem z ostrzem o długości 14 cm w klatkę piersiową pokrzywdzonegoN. B.oraz spowodowanie rany kłutej powodującej krwotok wewnętrzny, wstrząs i zatrzymanie krążenia – stanowiło usiłowanie zabójstwa.
Oskarżona krzyczała przy tym, że go zabije a po utracie przez niego przytomności wykazała całkowitą obojętność o jego dalszy los. Gdyby nie wezwanie pomocy lekarskiej przez świadkaS. P.pokrzywdzony nie miał szans na przeżycie.
Zarzut skarżącego iż nieprzesłuchanie w charakterze świadka policjanta przesłuchującego po raz pierwszy oskarżoną dla zweryfikowania jej wyjaśnień nie jest słuszny.
Rozumując w ten sposób trzeba by rozważyć przesłuchanie kolejnych osób prowadzących postępowanie przygotowawcze.
Tymczasem materiał dowodowy zgromadzony w tej sprawie jednoznacznie świadczy o tym, że wyjaśnienia oskarżonej to nie jedyny dowód który ją obciąża.
Sąd orzekający w I instancji miał zatem możliwość weryfikacji wyjaśnieńA. B.i prawidłowo to uczynił. Ten fakt, łączy się w sposób nierozerwalny z drugim zarzutem zawartym w apelacji obrońcy a mianowicie niesłusznym daniem wiary – zdaniem skarżącego – zeznaniom św.S. P..
Jej zeznania korespondują z owymi pierwszymi wyjaśnieniami oskarżonej (k. 33) oraz opinią biegłego lekarza chirurga (k. 389).
Wystarczy odwołać się do treści jednoznacznych w swojej wymowie zeznańśw. S. P.„A.wpadła w szał, zaczęła go wyklinać, powiedziała, że za tę Anię to go zabije … ZobaczyłamA.która zamachnęła się w kierunkuN., w ręku trzymała nóż kuchenny …”.(k. 27v).
Warto dodać, że bezpośrednio po zdarzeniu świadek podzieliła się tą wiedzą ze swoim konkubentemP. F., który przesłuchany w charakterze świadka wszystkie te okoliczności potwierdził (k. 366).
Sąd Okręgowy miał zatem pełne podstawy, aby dać wiarę zeznaniomśw. S. P., nie może być mowy o jakiejkolwiek dowolnej ich ocenie czy też naruszeniu swobodnej oceny dowodów w ogóle.
Co do przyjętej kwalifikacji prawnej czynu popełnionego przez oskarżoną należy stwierdzić, że jest ona zasadna, sugestia skarżącego zaś, żeA. B.dopuściła się wyłącznie przestępstwa określonego wart. 156 § 1 pkt. 2 k.k.nie znajduje oparcia w zebranych dowodach.
Autor apelacji całkowicie pomija rodzaj użytego narzędzia podczas zdarzenia (nóż) oraz fakt, że oskarżona godziła nim w okolice serca a więc centralny organ ciała człowieka istotny dla życia.
Sąd Okręgowy szczegółowo przedstawił te okoliczności w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie ma więc potrzeby ich powtarzania.
W kwestii doznanych obrażeń i skutków zdarzenia należy odwołać się do treści opinii biegłego lekarza chirurgaA. Z.(k. 126-389).
Wynika z niej jasno, że działanie oskarżonej doprowadziło do uszkodzenia prawego płuca i przecięcia tętnicy piersiowej a w konsekwencji do wstrząsu krwotocznego i nagłego zatrzymania krążenia. Obrażenia te skutkowały ciężką chorobę realnie zagrażając życiu.
Miejsce zadania ciosu oraz determinacja w działaniu oskarżonej nie pozwalają na zajęcie innego stanowiska – w kwestii kwalifikacji prawnej czynu – niż uczynił to Sąd Okręgowy.
Mając zatem na uwadze całokształt materiału dowodowego słusznie Sąd meriti uznał oskarżoną winną popełnienia zarzucanego czynu i zasadnie przyjął kwalifikację prawną zart. 13 § 1w zw. zart. 148 § 1 k.k.
Sąd Apelacyjny podziela to stanowisko.
Słuszny jest natomiast zarzut zawarty w apelacji obrońcy dotyczący orzeczonej kary pozbawienia wolności z którego wynika, że jest ona rażąco surowa oraz że istnieją okoliczności uzasadniające zastosowanie nadzwyczajnego złagodzenia kary.
Nadzwyczajne załagodzenie kary związane jest z zasadą jej indywidualizacji i w tym wypadku ma charakter fakultatywny.
Chodzi o racjonalną politykę karania daleką od represji zbyt surowej z punktu widzenia osiągnięcia celów kary.
Muszą zaistnieć takie okoliczności, które powodują że nawet najniższa kara przewidziana za przestępstwo jest niewspółmiernie surowa
W tej sprawie takie okoliczności zachodzą.
Wprawdzie oskarżona dopuściła się przestępstwa którego stopień społecznej szkodliwości należy do wysokich, jednak nie można pominąć okoliczności podmiotowych.
Z zebranego materiału dowodowego wynika, że nie była dotychczas karana (k. 229) i nie ma negatywnej opinii (k. 104).
Istotny jest fakt, że jej osobowość cechuje niedojrzałość emocjonalna zaś zachowania zdominowane są przez nadmierne emocje.
Świadczy o tym treść opinii sądowo-psychiatrycznej i psychologicznej wydanej po przeprowadzeniu obserwacji (k. 231-251).
Najważniejszą jednak okolicznością jest fakt, że pokrzywdzonyN. B.– mąż oskarżonej wybaczył swojej żonie i zamierza kontynuować związek małżeński.
Uważa też, że w pewnym sensie przyczynili się do zaistnienia tego przestępstwa. Wynika to z treści jego pisma na k. 536-538.
Mając na uwadze powyższe a przede wszystkim fakt pojednania się pokrzywdzonego ze sprawcą Sąd Apelacyjny uznał, że orzeczona kara – w realiach tej sprawy – nosi znamiona rażącej niewspółmierności w sensie jej surowości w rozumieniuart. 438 pkt. 4 k.p.k.i zastosował jej nadzwyczajne złagodzenie określone wart. 60 § 2 pkt 1k.k.
W związku z tym Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok stosownie do treściart. 437 § 1 k.p.k.
Orzeczenie o kosztach sądowych wydano w oparciu o przepisart. 624 § 1 k.p.c., ponieważ oskarżona nie uzyskiwała ostatnio żadnych dochodów.