Sąd Okręgowy w Ostrołęce
III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: III U 968/13
Data wyroku: 2013-09-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Grażyna Załęska-Bartkowiak
Słowa kluczowe: Emerytura
Podstawa prawna: art. 184 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2009r., Nr 153, poz. 1227 ze zm. )

Sygn. akt III U 968/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 września 2013r.

Sąd Okręgowy

w Ostrołęce

Wydział III

Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:
Przewodnicząca:SSO Grażyna Załęska-Bartkowiak
Protokolant:sekretarz sądowy Emilia Kowalczyk
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu19 września 2013 r. wO.
sprawy z odwołaniaJ. K.
przeciwkoZakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi wP.
oprawo do emerytury
na skutek odwołaniaJ. K.
od decyzjiZakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału wP.
z dnia22 maja 2013 r.znak(...)

orzeka:

1
zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, że przyznajeJ. K.prawo do emerytury począwszy od dnia 01.04.2013r.;

2
stwierdza brak odpowiedzialności organu rentowego za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji.

UZASADNIENIE
Decyzją z dnia 22.05.2013r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wP.odmówiłJ. K.prawa do emerytury.

J. K.wniósł odwołanie od tej decyzji. Stwierdził, że w przepracował 22 lata w szczególnych warunkach.

W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie. Wskazał, żeJ. K.nie spełnia warunków do przyznania wcześniejszej emerytury, o których mowa wart.184 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, gdyż pomimo osiągnięcia wymaganego wieku emerytalnego 60 lat i legitymowania się ponad 25-letnim ogólnym stażem pracy, nie posiada wymaganego 15-letniego okresu pracy w szczególnych warunkach.

Sąd ustalił i zważył, co następuje:

W dniu 25.04.2013r.J. K.złożył w Oddziale ZUS wniosek o emeryturę z tytułu pracy w warunkach szczególnych. Po rozpoznaniu tego wniosku decyzją z dnia 22.05.2013r. ZUS odmówił mu prawa do tego świadczenia, uznając, że osiągnął wymagany wiek emerytalny 60 lat, na dzień 01.01.1999r. legitymuje się on łącznym stażem pracy w wymiarze 25 lat, lecz nie przepracował 15 lat w szczególnych warunkach.

J. K.urodził się dnia(...). Zatem podstawą ubiegania się przez niego o prawo do emerytury jestart. 184ustawyo emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń(tekst jedn. Dz. U. z 2009r., Nr 153, poz.1227 ze zm.) w zw. z§4rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 07.02.1983r.w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze(Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.). Zgodnie z tymi przepisami prawo do emerytury przysługuje ubezpieczonemu urodzonemu po 31.12.1948r., jeżeli:
- osiągnął wiek emerytalny wynoszący 60 lat dla mężczyzn,
- nie przystąpił do otwartego funduszu emerytalnego lub złożył wniosek o przekazanie środków zgromadzonych na rachunku w OFE, za pośrednictwem Zakładu na dochody budżetu państwa,
- w dniu 01.01.1999r. udowodnił 25-letni okres składkowy i nieskładkowy, w tym co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach.

Zatem w przedmiotowej sprawie spór ostatecznie sprowadzał się do rozstrzygnięcia, czy odwołujący zgromadził 15 lat pracy w szczególnych warunkach, a w szczególności – czy pracował w szczególnych warunkach w następujących okresach:

1
01.01.1972r.-30.10.1972r. wKółku Rolniczym (...)

2
01.11.1972r.-31.12.1973r. w Kółku Rolniczym wP.

3
01.01.1974r.-30.09.1974r. w(...)wG.

4
20.08.1975r.-30.06.1992r. wZakładzie (...)wB..

Sąd w pierwszej kolejności analizował charakter pracy odwołującego w okresie 20.08.1975r.-30.06.1992r. wZakładzie (...)wB..

Na okoliczność tej pracyJ. K.złożył do ZUS świadectwo pracy z dnia 29.06.1992r., z którego wynika, że w okresie od dnia 20.08.1975r. do dnia 30.06.1992r. pracował tam jako traktorzysta, kierowca i kierowca-traktorzysta (k.17 a.k.p.). Ponadto ubezpieczony złożył świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach z dnia 26.08.1996r., z którego wynika, że w okresie od dnia 20.08.1975r. do dnia 30.06.1992r. stale i w pełnym wymiarze czasu wykonywał tam prace kierowcy ciągników, kombajnów oraz pojazdów gąsiennicowych na stanowisku traktorzysty (k.5 a.e.).

ZUS nie uznał tego okresu jako pracy w szczególnych warunkach, gdyż stwierdził, że złożone przezJ. K.świadectwo wykonywania pracy w szczególnych warunkach nie posiada odesłania do zarządzenia resortowego. Ponadto organ rentowy podniósł, że w świadectwie pracy z dnia 29.06.1992r. wykazane są stanowiska traktorzysta i kierowca, a w świadectwie wykonywania pracy jest jednynie stanowisko traktorzysta, co stanowi rozbieżność.

Z zeznań odwołującego sięJ. K.(k.23-24 a. s.) wynika, że od 1975r. do 1992r. pracował wB.na stanowisku traktorzysty. Gdy tam pracował, to uzyskał także uprawnienia na prowadzenie kombajnu i jeździł również kombajnem. Praca traktorzysty była całoroczna. Oprócz prac polowych – jako kierowca ciągnika woził paszę, siano, rzepak, jeździł po sprzęty rolnicze, które następnie były doczepiane do traktora i tak transportowane. Przy takich kursach pokonywał nieraz kilkadziesiąt kilometrów trasy ciągnikiem. Pojechał nawet doW.ciągnikiem po przyczepę zbierającą. Nadto z jego zeznań wynika, że wyjątkowo, może raz na pół roku, jeździł(...)w zastępstwie nieobecnego pracownika. Tym tłumaczył zapis w świadectwie pracy, iż wykonywał również pracę kierowcy. Poza tym jeździł tylko traktorami i kombajnami. Nadto wyjątkowo pracował w kuźni, gdzie klepał lemiesze i zęby do bron.
Sąd dał wiarę zeznaniom odwołującego, jego zeznania tworzą logiczną całość, oraz znajdują potwierdzenie w dokumentach znajdujących się w aktach osobowych. We wszystkich bowiem dokumentach znajdujących się w aktach osobowych, w których określono stanowisko odwołującego, jest on nazywany traktorzystą. W ocenie Sądu niezwykle ciekawym dokumentem z punktu widzenia stanowiska, na którym pracował odwołujący, jest wypowiedzenie zmieniające z dnia 27.04.1990r., z którego wynika, że chciano przenieść odwołującego ze stanowiska traktorzysty na stanowisko pracownika fizycznego warsztatu mechanicznego od dnia 01.08.1990r. Przy czym na piśmie tym znajduje się adnotacja, żeJ. K.nie przyjął nowych warunków pracy i nadal chciał pozostać traktorzystą (k.40-41 a.o.). Z adnotacji na dokumentach wynika, że pozostawionoJ. K.na stanowisku traktorzysty, a z dalszych dokumentów wynika, żeJ. K.nadal pracował jako traktorzysta. Ponadto w aktach osobowych znajduje się dokument, z którego wynika, że w marcu 1987r. odwołujący ukończył kurs na prowadzenie kombajnu zbożowego, co potwierdza zeznanie odwołującego, że po ukończeniu tego kursu – kierował również kombajnami. Natomiast z odpisu prawa jazdy znajdującego się w aktach osobowych wynika, że posiadał uprawnienia do prowadzenia samochodów ciężarowych, w tym o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony od 1984r.

Mając to wszystko na uwadze, Sąd uznał, żeJ. K.pracował w szczególnych warunkach w okresie od dnia 20.08.1975r. do dnia 30.06.1992r., z wyłączeniem okresu 22.07.1991r. – 27.07.1991r., gdy przebywał na urlopie bezpłatnym (k.62 a.o.). W okresie zatrudnienia wB.J. K.przede wszystkim wykonywał prace kierowcy ciągnika oraz po 1987r. w sezonie pracował jako kierowca kombajnu zbożowego. Są to zatem stanowiska wymienione w wykazie A dziale VIII, poz.3 w/w rozporządzenia. Natomiast w załączniku nr 1 do Zarządzenia nr 16 Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 31.03.1988r. w wykazie A dziale VIII, poz. 3 prace kierowców ciągników, kombajnów lub pojazdów gąsienicowych. Nadto sporadycznie pracował jako kierowca samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony. Stanowisko to wymienione jest w wykazie A, dziale VIII, poz.2 w/w rozporządzenia. Dodatkowo zdarzało się, iż w razie potrzeby pracował w kuźni, gdzie klepał lemiesze i zęby do bron – było to zatem kucie ręczne, wymienione w wykazie A, dziale III poz.79 w/w rozporządzenia. Łącznie okres ten wynosi16 lat, 10 miesięcy, 6 dni.

Nadto Sąd dysponował aktami osobowymiJ. K.z Kółka Rolniczego wP.i(...)wG.. Z wszystkich zgromadzonych w nich dokumentów wynika, że odwołujący był traktorzystą w okresie tego zatrudnienia, czyli od dnia 01.11.1972r. do dnia 31.12.1973r. w Kółku Rolniczym wP., a następnie od dnia 01.01.1974r. do dnia 30.09.1974r. w(...)wG., gdzie został przeniesiony. Zatem w okresie od dnia 01.11.1972r. do dnia 30.09.1974r. także pracował jako traktorzysta. Jest to stanowisko wymienione w wykazie A dziale VIII, poz.3 w/w rozporządzenia. Okres tej pracy wynosi1 rok i 11 miesięcy.

Łącznie okres pracy wykonywanej w szczególnych warunkach, a wykazanej w niniejszej sprawie wynosi18 lat, 9 miesięcy i 6 dni. Jest to zatem okres wystarczający do uzyskania prawa do emerytury.

Wobec treści dokumentów znajdujących się w aktach osobowych, z których jednoznacznie wynika, że odwołujący wykonywał pracę w szczególnych warunkach we wskazanych powyżej okresach, Sąd uznał, że prowadzenie dalszego postępowania dowodowego jest zbędne i na podstawieart.217§3 kpcoddalił wnioski dowodowe zgłoszone przez odwołującego o dopuszczenie dowodu z zeznań świadków na okoliczność charakteru jego pracy w spornym okresie.

Z tych względów Sąd uznał, żeJ. K.spełnił wszystkie przesłanki do uzyskania prawa do emerytury w oparciu o art.184 powoływanej na wstępie ustawy i przyznał mu prawo do emerytury począwszy od dnia 01.04.2013r. stosownie do treści art.129 ust.1 ustawy z dnia 17.12.1998r. o emeryturach i rentach z FUS.

Mając to na uwadze, Sąd Okręgowy zmienił zaskarżoną decyzję na mocyart.47714§2 kpc.

Stosownie do treści art.118 ust.1 a w/w ustawy – Sąd, orzekając o prawie do emerytury, ma obowiązek stwierdzenia, czy organ rentowy ponosi lub nie ponosi odpowiedzialności za nieustalenie ostatniej okoliczności niezbędnej do wydania decyzji i przyznanie tego prawa na etapie postępowania administracyjnego. Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie ZUS nie ponosi takiej odpowiedzialności. Ocena, czy odwołującemu należy zaliczyć do pracy w szczególnych warunkach sporny okres wymagała przeprowadzenia szerszego postępowania dowodowego, co możliwe było dopiero przed Sądem.

Wobec powyższego w tym zakresie Sąd orzekł na mocyart.118 ust.1 aw/w ustawy.