Sąd Okręgowy w Bydgoszczy
IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura akt: IV Ka 756/13
Data wyroku: 2013-09-19 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Piotr Kupcewicz, Adam Sygit-sprawozdawca, Włodzimierz Hilla
Słowa kluczowe: Przestępstwo Przeciwko Bezpieczeństwu W Komunikacji
Podstawa prawna: art. 437§1 k.p.k.

Sygn. akt.IV Ka 756/13

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 19 września 2013 roku

Sąd Okręgowy w Bydgoszczy IV Wydział Karny Odwoławczyw składzie:
Przewodniczący SSO Włodzimierz Hilla
Sędziowie SO Piotr Kupcewicz
SO Adam Sygit - sprawozdawca
Protokolant st. sekr. sądowy Agnieszka Scheffs
przy udziale Gizeli Kubickiej Prokuratora Prokuratury Okręgowejw Bydgoszczy
po rozpoznaniu w dniu 19 września 2013 roku
sprawyM. R.
oskarżonego zart. 178a§4 k.k.
na skutek apelacji wniesionej przez prokuratora
od wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy
z dnia 29 maja 2013 roku sygn. akt XVI K 225/13
1.zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że:
a. w punkcie I wyroku ustala, iż numer rejestracyjny prowadzonego pojazdu mechanicznego to „(...)przypisany oskarżonej czyn kwalifikuje jako przestępstwo zart. 178 a § 4 k.k.a wymierzoną karę pozbawienia wolności podwyższa do 10 (dziesięciu) miesięcy.
b. w punkcie II wyroku okres warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności podwyższa do 5 (pięciu) lat.
c. w punkcie IV wyroku okres orzeczonego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych podwyższa do 5 (pięciu) lat.
2. w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy.
3. wymierza oskarżonej kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem opłaty za obie instancje, zwalniając ją od kosztów postępowania odwoławczego i obciążając nimi Skarb Państwa.

Sygn. akt IV Ka 756/13

UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 29 maja 2013 roku, wydanym w sprawie o sygnaturze akt XVI 225/13, oskarżonąM. R.uznano za winną tego, że w dniu 15 listopada 2012 roku wB.naul. (...)prowadziła w ruchu lądowym pojazd mechaniczny w postaci samochodu osobowego markiR. (...)nr rej. (...), znajdując się w stanie nietrzeźwości, gdzie I badanie na zawartość alkoholu w wydychanym powietrzu wykazało 1,06 mg/l, natomiast drugie badanie wykazało 1,01 mg/l, będąc wcześniej prawomocnie skazana za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości na mocy wyroku Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z dnia 5.07.2010 r., sygn. akt XVI K 2353/10, tj. za winną popełnienia występku zart. 178 a § 1w zw. z§ 4 k.k.i za to, na podstawieart. 178 a § 4 k.k., wymierzono jej karę czterech miesięcy pozbawienia wolności. Na podstawieart. 69 § 1 i 2 k.k.iart. 70 § 1 pkt 1 k.k.wykonanie orzeczonej kary warunkowo zawieszono na okres próby wynoszący dwa lata. Na podstawieart. 71 § 1 k.k.orzeczono karę grzywny w wysokości 10 stawek dziennych po 30 złotych każda. Na podstawieart. 42 § 2 k.k.iart. 43 § 1 k.k.w zw. zart. 39 pkt 3 k.k.orzeczono środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres dwóch lat. Na podstawieart. 49 § 2 k.k.w zw. zart. 39 pkt 7 k.k.zobowiązano oskarżoną do zapłaty świadczenia pieniężnego w kwocie 500 złotych na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Na podstawieart. 63 § 1 k.k.zaliczono na poczet kary grzywny okres zatrzymania w dniu 15 listopada 2012 roku a na podstawieart. 63 § 2 k.k.zaliczono na poczet orzeczonego zakazu okres zatrzymania prawa jazdy od dnia 15 listopada 2012 roku. Ponadto zasądzono od oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa kwotę 150 złotych tytułem opłaty a w pozostałym zakresie zwolniono ją od kosztów sądowych obciążając nimi Skarb Państwa.

Od powyższego orzeczenia apelację wniosła Prokuratura Rejonowa Bydgoszcz - Południe w części dotyczącej orzeczenia o karze i kwalifikacji prawnej czynu na niekorzyść oskarżonej. Zarzucono obrazę przepisów prawa materialnego w postaci nieprawidłowego zakwalifikowania czynu zart. 178 a § 1w zw. z§ 4 k.k.oraz rażącą niewspółmierność wymierzonej kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania i okresu środka karnego w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych. Wniesiono o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez zakwalifikowanie czynu przypisanego oskarżonej zart. 178 a § 4 k.k.oraz wymierzenie kary 10 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres 5 lat, orzeczenie zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 5 lat, wymierzenie grzywny w liczbie 10 stawek po 30 złotych oraz świadczenia pieniężnego w kwocie 500 złotych.

Sąd odwoławczy zważył, co następuje:

Apelacja była zasadna i skutkowała zmianą wyroku na niekorzyść oskarżonej w postulowanym przez skarżącego zakresie.

Odnośnie kwalifikacji prawnej czynu należy wskazać, iż zbędne było odwoływanie się do§ 1 art. 178 a k.k., skoro ustawodawca konstruując typ kwalifikowany w§ 4tego przepisu (niezależnie od różnych poglądów prezentowanych przez przedstawicieli doktryny prawa karnego w zakresie oceny znaczenia normatywnej takiej konstrukcji tej regulacji) bezpośrednio odnosi się do typu podstawowego tego przestępstwa z§ 1. Tym samym należy uznać, iżart. 178 a § 4 k.k., sam odwołując się w swej treści do§ 1, zawiera pełen zakres znamion przestępstwa, które swoim zachowaniem wyczerpała oskarżona i wystarczająca była kwalifikacja prawna jej działania zart. 178 a § 4 k.k.
Wysokość orzeczonej kary pozbawienia wolności, zgodnie z twierdzeniem skarżącego, należało uznać za rażąco niewspółmierną do stopnia społecznej szkodliwości przypisanego czynu i okoliczności podmiotowych sprawcy. W związku z tym, kara w wymiarze czterech miesięcy pozbawienia wolności, nie spełnia w sposób dostateczny celów wychowawczych i zapobiegawczych oraz potrzeb w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Takie rozstrzygnięcie rodzi ponadto słuszne zastrzeżenia o pobłażliwości potraktowania sprawcy czynu o znacznym stopniu społecznej szkodliwości, uwzględniając również stopień nietrzeźwości kierującej oraz miejsce poruszania się pojazdem mechanicznych (centrum miasta). Wydając takie rozstrzygnięcie przecenił Sąd Rejonowy w Bydgoszczy wagę przyznania się oskarżonej w przedmiotowej sprawie, skoro została ona zatrzymana przez funkcjonariuszy Policji w trakcie prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości (protokół zatrzymania k. 3, zeznania świadkaM. G.k. 8v, 73v) i fakt jej sprawstwa był jednoznaczny. Tak samo należy ocenić rozważania dotyczące okoliczności i motywacji popełnienia zarzucanego czynu, jako mające przemawiać za wymierzeniem łagodnej kary. Jak wynika z jednoznacznych wniosków opinii sądowopsychiatrycznej oskarżona w chwili czynu nie miała zniesionej ani ograniczonej zdolności do jego rozumienia i pokierowania swoim postępowaniem, jest osobą zdrową psychicznie i działającą z pełnym rozeznaniem. Treść jej wyjaśnień (kwestia problemów osobistych i uzależnienia od alkoholu; wskazywanie na brak zrozumienia ze strony funkcjonariusza Policji) wskazuje, że fakt popełnienia po raz kolejny przestępstwa w stanie nietrzeźwości potraktowała dość pobłażliwie, zlekceważyła spowodowane swoim postępowaniem zagrożenie dla innych uczestników ruchu i wyrazów szczerej, niewymuszonej skruchy sąd odwoławczy w postawie oskarżonej nie dostrzega. Fakt podjęcia przezM. R., już po zdarzeniu, leczenia z uzależnienia mógł jedynie stanowić przesłankę do warunkowego zawieszenia wykonania kary, natomiast nie mógł skutkować wymierzeniem tak niskiej kary.
OskarżonaM. R., wcześniejszym wyrokiem skazującym, który skutkował koniecznością przyjęcia kwalifikacji prawnej zart. 178 a § 4 k.k., została skazana na karę sześciu miesięcy pozbawienia wolności (k. 22, 60, 95). Jej lekceważący stosunek do konsekwencji wynikających ze skazania, objawił się nie tylko faktem powrotności do przestępstwa, jak i niewykonaniem nałożonych na nią wcześniejszym orzeczeniem obowiązków (kwestia uregulowania orzeczonej wcześniejszym wyrokiem świadczenia pieniężnego k. 98) a deklaracje składane w tym zakresie muszą zostać uznane za gołosłowne. W związku z tym wymierzanie kary pozbawienia wolności w kolejnym wyroku skazującym w rozmiarze niższym niż w przypadku pierwszego skazania (i to przy znacznie wyższym stanie nietrzeźwości) musiało został ocenione krytycznie. W konsekwencji, należało orzec karę surowszą, tj. w postulowanym przez apelującego wymiarze.
Za wadliwe uznano także zapadłe rozstrzygnięcie dotyczące okresu ustanowionej próby a związanej z warunkowym zawieszeniem wykonania kary pozbawienia wolności. Minimalny okres próby związanej z warunkowym zawieszeniem wykonania orzeczonej kary niewątpliwie byłby niewystarczający dla pełnego zweryfikowania przyjętej pozytywnej prognozy kryminologicznej. Skoro, mimo istotnych ograniczeń przewidzianych przez ustawodawcę dla sprawców czynów kwalifikowanych zart. 178 a § 4 k.k., zdecydowano się na zastosowanie instytucji oddziaływania probacyjnego, to konieczne było wyznaczenie okresu tej próby w maksymalnym rozmiarze. Tylko takie rozstrzygnięcie pozwoli na pełną weryfikację stanowiska Sądu Rejonowego wyrażonego w decyzji podjętej w punkcie II wyroku.
Za nieprawidłowe uznano również rozstrzygnięcie dotyczące okresu ustanowionego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych. Jako okoliczności obciążające, istotnie wpływające na powyższe rozstrzygnięcie należy wskazać stopień nietrzeźwości oskarżonej i miejsce poruszania się pojazdem mechanicznym. Zdaniem Sądu Okręgowego w Bydgoszczy ustalone w sprawie okoliczności przemawiały za znacznym wydłużeniem okresu ustanowionego zakazu z uwagi na realne niebezpieczeństwo, jakie stwarza oskarżona jako potencjalny kierowca, po raz drugi skazana za kierowanie pojazdem mechanicznych w stanie nietrzeźwości.
Ponadto - w zakresie ustaleń faktycznych - dokonano prawidłowego ustalenia numerów rejestracyjnych pojazdu, którym kierowała oskarżona. Wobec powyższego zmieniono zaskarżony wyrok w ten sposób, że: w punkcie I ustalono, iż numer rejestracyjny prowadzonego pojazdu mechanicznego to(...)przypisany czyn zakwalifikowano jako przestępstwo zart. 178 a § 4 k.k., wymierzoną karę pozbawienia wolności podwyższono do 10 miesięcy; w punkcie II okres warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności podwyższono do pięciu lat; w punkcie IV okres orzeczonego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych podwyższono do pięciu lat. Uznano, iż tylko tak zmodyfikowane rozstrzygnięcie w pełni zrealizuje ustawowo przewidziane dyrektywy kary. W pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymano w mocy. Zmiana orzeczenia o karze skutkowała koniecznością nowego ustalenia wysokości należnej opłaty, zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 roku (publ. Dz. U. z 1983 roku, nr 49, poz. 223 z późz. zm.). Wysokość tę ustalono w oparciu o art. 2 ust. 1 pkt 3 w/wym. ustawy. Jednocześnie oskarżoną zwolniono z kosztów postępowania odwoławczego, obciążając nimi Skarb Państwa i odwołując się w tym zakresie do argumentacji przestawionej przez sąd I instancji na uzasadnienie tożsamego rozstrzygnięcia, zawartego w punkcie VIII zaskarżonego wyroku.