Sąd Okręgowy w Świdnicy
VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura akt: VII U 1274/12
Data wyroku: 2012-11-28 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Sędzia  Joanna Sawicz
Słowa kluczowe: Ubezpieczenie Społeczne
Podstawa prawna: art.6 ust1 pkt 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych

Sygn. aktVII U 1274/12

WYROK

W IMIENIU

RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 28.11.2012 r.

Sąd Okręgowy / Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Świdnicy
Wydział VII Pracy i Ubezpieczeń Społecznych

w składzie:

Przewodniczący-Sędzia : SSO Joanna Sawicz

Protokolant :st. sekretarz sądowy Dorota Kaźmierczak-Binder

przy udziale - - -

po rozpoznaniu w dniu 28.11.2012 r. w Świdnicy

sprawyAgencji(...). wW.

przy udziale zainteresowanegoL. D.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.

o ustalenie obowiązku ubezpieczenia społecznego

na skutek odwołaniaAgencji(...)wW.

od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.

z dnia 27.08.2012 r. Nr(...)

I
oddala odwołanie;

II
zasądza od strony powodowej na rzecz strony pozwanej kwotę 60 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Sygn. akt VII U 1274/12

UZASADNIENIE
Agencja(...)z siedzibą wW.odwołała się od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.z dnia 27.08.2012 r., Nr(...)dotyczącejL. D., w której organ ubezpieczony stwierdził, że zainteresowany w okresie od 11.09.2009r. do 31.12.2009r. podlegał obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu , zaś w okresach : 1.01.2010r.-20.01.2010r. i 9.09.2010r.-20.01.2011r. podlegał obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, wypadkowemu. Strona powodowa podniosła, że w zawartych przez nią umowach o dzieło chodzi o uzyskanie rezultatu w postaci przewiezienia czy też zapakowania, załadowania lub rozładowania towaru, wskazujące jednoznacznie na ocenę wykonania umowy przez pryzmat jej efektu, podczas gdy w umowie starannego działania winny znaleźć się czasowniki mówiące o wożeniu lub pakowaniu jako czynnościach nie związanych z osiągnięciem rezultatu.
W odpowiedzi na odwołanie strona pozwana Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.wniosła o oddalenie odwołania oraz zasądzenie od strony powodowej na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Organ ubezpieczeniowy wskazał, że po przeprowadzeniu kontroli u skarżącej, dokonał innej kwalifikacji prawnej umowy łączącej skarżącego z zainteresowanym. Organ rentowy uznał, że przedmiot umowy, tj. przewiezienie nie mniej niż 2000 ( 3760, 185 ) ton cukru z hali produkcyjnej do magazynu wskazuje, iż strony zawarły umowy zlecenia, a nie umowy o dzieło. W ocenie organu rentowego zainteresowany zobowiązał się do wykonania umowy z należytą starannością, a nie do wykonania oznaczonego dzieła, są to czynności powtarzalne, charakterystyczne dla danej pracy bez cech twórczych.

Postanowieniem z dnia 24 września 2012 r., Sąd Okręgowy wezwał na podstawieart. 477(11)§2 k.p.c.w charakterze strony zainteresowanejL. D.

Sąd ustalił, co następuje:
Agencja(...)z siedzibą wW.w dniu 10.09.2009r. i w dniu 9.09.2010r. zawarła umowy zlecenia z(...) S.A.weW., której przedmiotem była obsługa magazynów oraz pakowni ( przewożenie, pakowanie cukru). W związku z tym strona powodowa zawarła z zainteresowanymL. D.umowy o dzieło : z dnia 11.09.2009r. na okres od 11.09.2009r. do 12.01.2010r., z dnia 13.01.2010r. na okres od 13.01.2010r. do 20.01.2010r., z dnia 9.09.2010r. na okres od 9.09.2010r. do 20.01.2011r.
Przedmiotem umów było odpowiednio przewiezienie określonej ilości ton cukru z hali produkcyjnej do magazynu. W umowach tych określono wysokość wynagrodzenia wskazując, w umowie z dnia 11.09.2009 r., że będzie wypłacane zaliczkowo raz w miesiącu- do 15 dnia każdego miesiąca, w umowie z dnia 13.01.2010 r., że będzie wypłacone w dniu 15-go następnego miesiąca, w umowie z dnia 09.09.2010 r. wypłatę wynagrodzenia przewidziano raz w miesiącu w dniu 15-tego każdego miesiąca. W ramach zawartych umów, zainteresowany pracował jako operator wózka widłowego codziennie , przewożąc nim cukier z hali produkcyjnej do magazynu. Zainteresowany pobiera emeryturę.
Strona pozwana w okresie od 14.12.2010r. do 25.02.2011r. przeprowadziła kontrolę w zakresie m.in. prawidłowości i rzetelności obliczania oraz opłacania składek na ubezpieczenia społeczne, a także zgłaszania do ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego, która objęła okres od stycznia 2006r. do grudnia 2010r.
W wyniku tej kontroli Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział wW.ustalił, iż zawarte przez płatnika składek z zainteresowanynL. D.umowy o dzieło, ze względu na rodzaj wykonywanych czynności, zgodnie zart. 734 k.c., są umowami zlecenia, bowiem przedmiotem zawartych umów było przewiezienie cukru z hali produkcyjnej do magazynu.
W świetle powyższych ustaleń strona pozwana stwierdziła w zaskarżonej decyzji z dnia 27.08.2012 r., że zainteresowany:
L. D.z tytułu wykonywania umowy zlecenia : w okresie od 11.09.2009r. do31.12.2009r. podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu i rentowemu oraz w okresie od 1.01.2010r. do 20.01.2010r. i od 9.09.2010r. do 20.01.2011r. podlega obowiązkowym ubezpieczeniom: emerytalnemu i rentowemu oraz wypadkowemu;
(dowód: dokumentacja ZUS, umowy o dzieło zawarte z zainteresowanymL. D., zeznania wnioskodawcyL. D.k.26 akt sprawy)

Sąd zważył, co następuje:
Odwołanie wniesione przez stronę powodową Agencję(...)z siedzibą wW.nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 6 ust.1 pkt. 4 ustawy z dnia 13.10.1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych(Dz. U z 2009 r. Nr 205 poz. 1585) obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu podlegają, z zastrzeżeniemart. 8 i 9osoby fizyczne, które na obszarze Rzeczpospolitej Polskiej są: osobami wykonującymi pracę na podstawie umowy agencyjnej lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie zkodeksem cywilnymstosuje się przepisy dotyczące zlecenia, zwane zleceniobiorcami. Nadto w myśl przepisu art. 12 cyt. ustawy ( od dnia 1.12.2010r.) – obowiązkowo ubezpieczeniu wypadkowemu podlegają, osoby podlegające ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowemu ( do dnia 31.12.2009r. nie podlegały te osoby, które wykonywały umowę poza siedzibą lub miejscem wykonywania działalności zleceniodawcy). Obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu, wypadkowemu podlegają zleceniobiorcy od dnia oznaczonego w umowie jako dzień rozpoczęcia jej wykonania do dnia rozwiązania lub wygaśnięcia tej umowy - art.13 ust.2 w/w ustawy systemowej. Przy czym podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe ubezpieczonych stanowi przychód o którym mowa w art. 4 pkt.9 i 10 będący odpłatnością za wykonywanie tej umowy ustalony m.in. kwotowo - art.18 ust.1 i ust.3 w/w ustawy systemowej.
Niewątpliwie kwestią sporną w niniejszej sprawie było ustalenie, jaki charakter prawny miały umowy zawarte pomiędzy stroną powodową Agencją(...)z siedzibą wW., a zainteresowanymL. D.w w/w okresach. W szczególności czy były to umowy o dzieło, czy umowy zlecenia - umowy o świadczenie usług.
Umowa o dzieło według definicji określonej wart. 627 k.c.ma za przedmiot zobowiązanie przyjmującego zamówienie do wykonania za zapłatą określonego w umowie dzieła tj. osiągnięcia uzgodnionego przez strony rezultatu. Umowa ta ma przynieść określonytrwały efekto charakterze materialnym powstały zarówno w wyniku stworzenia nowego jak i przetworzenia istniejącego przedmiotu. W umowach rezultatu nie chodzi bowiem o oceną czynności składających się na pracę do wykonania określonego w przedmiocie dzieła, ale o dający się wyodrębnić efekt, czyli rezultat, niezależnie od tego czy ma on mieć charakter materialny, czy też niematerialny. W literaturze przedmiotu podaje się jako przykładowe rodzaje umów o dzieło wytworzenie nowego przedmiotu lub naprawę, czy przerobienie. Za każdym razem istotne jest wytworzenie nowego produktu, nowego rezultatu, nowej jakości.
Natomiast zgodnie zart. 734 k.c.umowa zlecenia ma za przedmiot zobowiązanie zleceniobiorcy do dokonania określonej czynności prawnej dla dającego zlecenia. Jeżeli umowa obejmuje zobowiązanie do świadczenia usług czyli do dokonania pewnych czynności faktycznych, zgodnie zart. 750 k.c.stosujemy do niej także przepisy o zleceniu. Zadaniem wykonawcy zlecenia jest nie tyle uzyskanie efektu stanowiącego odrębne dobro prawne czy materialne, ile podjęcie wszelkich starań aby powierzona do wykonania praca została wykonana jak najsumienniej.Praca taka ma charakter powtarzalnych, realizowanych w określonym przez strony czasie czynności, w sposób typowy i przewidywalny.Przy czym umowa zlecenia także podlega ocenie, w szczególności jej wykonanie – jej efekt. W tym przypadku zleceniodawca również dokonuje oceny czynności wykonanych przez zleceniobiorcę, tj. czy wykonał on je z należytą starannością. Natomiast gdyby przyjąć stanowisko strony powodowej, to wykonanie umowy zlecenia nigdy nie podlegałoby żadnym ocenom zamawiającego, osoba przyjmująca to zlecenie wykonywałaby czynności bez względu na ich jakość czy staranność, bez możliwości stwierdzenia czy zostały one właściwie wykonane zgodnie z oczekiwaniami zamawiającego. Stąd też takie stanowisko jest nie tylko niezgodne z przepisami, ale także z zasadami logiki czy doświadczenia życiowego; na przykład w przypadku usługi polegającej na przewiezieniu cukru z hali produkcyjnej do magazynu świadczeniobiorca nie musiałby liczyć się z oceną swojej pracy, wykonywałby tylko czynności przewozowe bez względu na uzyskany efekt, zaś zamawiający nie mógłby dokonać oceny tej pracy, płacąc jedynie za jej wykonywanie bez względu na staranność. Przyjęcie stanowiska strony powodowej prowadziłoby do wniosku, że w istocie każda umowa zlecenia jest umową o dzieło. W umowach , których dotyczy niniejsze postępowanie , wykonawca zobowiązał się do wykonania określonych czynności nie zaś do oznaczonego dzieła, które przyniosłoby konkretny i indywidualny rezultat materialny. Czynności wykonane w ramach tych umów miały charakter działań powierzonych, powtarzalnych i nosiły znamiona umowy zlecenia. Nie były działaniem twórczym i nie wykonywano oznaczonego dzieła.
W ocenie Sądu umów zawartych pomiędzy stroną powodową a zainteresowanym nie można uznać za umowy o dzieło. Celem wykonywanych czynności przez zainteresowanego tj. przewożenie cukru z hali produkcyjnej do magazynu nie było, bowiem wytworzenie konkretnego „dzieła”, który podlegałby ocenie. Były to typowe umowy starannego działania, mające charakter umów o świadczenie usług w zakresie prac przewozowych.
Jednym z kryteriów pozwalających na odróżnienie umowy o dzieło od umowy o świadczenie usług jest możliwość poddania umówionego rezultatu (dzieła) sprawdzianowi na istnienie wad fizycznych. Taka możliwość w przypadku zawartych umów zL. D.nie istnieje. Wolą strony w niniejszej sprawie było świadczenie usług – wykonywanie określonych czynności przewozowych, a nie wykonanie dzieła, gdyż to nie wynik, ale określone działania były istotne dla realizacji umowy i z tych działań zainteresowany był rozliczany.
Oceniając charakter spornych umów, nie można pominąć faktu, że umowy te stanowiły wykonanie umów zlecenia, które strona powodowa zawarła umowy z(...)Polska” S.A. weW.. Stąd należy uznać za całkowicie nielogiczne stanowisko odwołującego, który sam zawiera umowy zlecenia, natomiast w ramach wykonywania tej samej usługi już jego podwykonawcy są zatrudnieni na podstawie umowy o działo, pomimo , że zakres czynności nie uległ żadnej zmianie.

Dodatkowo należy podnieść, że zgodnie z przepisem art. 86 ust.1 cyt. ustawy, kontrolę wykonywania zadań i obowiązków w zakresie ubezpieczeń społecznych przez płatników składek przeprowadzają inspektorzy kontroli Zakładu. W myśl ust.2 pkt.1 i 2 tegoż przepisu kontrola może obejmować w szczególności zgłoszenie do ubezpieczeń społecznych oraz prawidłowość i rzetelność obliczania, potrącania i opłacania składek oraz innych składek i wpłat, do których pobierania zobowiązany jest zakład. Stąd też ZUS na podstawie w/w przepisów był władny zarówno do wszczęcia postępowania w niniejszej sprawie jak i oceny charakteru zawartych umów, a w konsekwencji do wydania na podstawie art. 83 ust.1 pkt 1 i 3 cyt. ustawy, zaskarżonej decyzji .
Zatem jak wynika z ustalonego stanu faktycznego , w szczególności z treści umowy, czy zeznań zainteresowanego, wbrew stanowisku strony powodowej, wolą stron było zawarcie umowy, na podstawie której zleceniobiorca zobowiązał się do wykonywania określonych w umowie prac przewozowych a nie do wytworzenia jakiegoś rezultatu i w konsekwencji szeroko rozumianego dzieła. To nie nazwa umowy, ale jej przedmiot określa rodzaj i charakter umowy, a tym samym wolę stron. Natomiast samo nazwanie jej, niezgodnie z jej treścią i charakterem, nie oznacza, że nabywa ona cech umowy o dzieło, a jedynie potwierdza, że takie określenie w tytule stwarza zarzut obejścia prawa w tym zakresie w myślart. 58§ 1 k.c.odnośnie przepisów regulujących zasady opłacania składek na ubezpieczenie społeczne.

Mając powyższe na uwadze Sąd odwołanie od zaskarżonej decyzji z dnia 27.08.2012 r. jako niezasadne oddalił na podstawieart. 47714§ 1 k.p.c.
O kosztach zastępstwa procesowego Sąd orzekł na postawieart. 98 k.p.c.w zw. z§ 2 i 11ust.2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu(Dz. U z 2002 r., Nr 163 póz. 1349).