Sąd Apelacyjny w Gdańsku
V Wydział Cywilny
Sygnatura akt: V ACa 610/12
Data wyroku: 2012-11-21 00:00:00
Typ orzeczenia: SENTENCE, REASON
Sędziowie: Włodzimierz Gawrylczyk, Artur Lesiak, Roman Kowalkowski
Słowa kluczowe: Odszkodowanie
Podstawa prawna: art. 420 zn. 1 kc

Sygn. akt: V ACa 610/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 21 listopada 2012 r.

Sąd Apelacyjny w Gdańsku V Wydział Cywilny
w składzie:

Przewodniczący:

SSA Włodzimierz Gawrylczyk (spr.)

Sędziowie:

SA Roman Kowalkowski
SA Artur Lesiak

Protokolant:

sekr. sąd. Magdalena Tobiasz - Ignatowicz

po rozpoznaniu w dniu 8 listopada 2012 r. w Gdańsku
na rozprawie
sprawy z powództwaT. P.iA. P.
przeciwko GminieJ.
o zapłatę
na skutek apelacji powodów
od wyroku Sądu Okręgowego w Bydgoszczy z dnia 13 lutego 2012 r.
sygn. akt I C 535/09

I
oddala apelację;

II
zasądza od powodów solidarnie na rzecz pozwanej kwotę 5.400 (pięć tysięcy czterysta) zł tytułem zwrotu kosztów procesu za drugą instancję.

Na oryginale właściwe podpisy.

V ACa 610/12

UZASADNIENIESąd Okręgowy w Bydgoszczy wyrokiem z 13 lutego 2012 r. oddalił powództwoT. P.iA. P.przeciwko GminieJ.o zapłatę kwoty 1 mlnzł z odsetkami oraz zasądził od powodów solidarnie na rzecz pozwanej kwotę 7.200 zł tytu-łem zwrotu kosztów procesu.Zasadnicze motywy wyroku są następujące:Powodowie domagali się zasądzenia od pozwanej kwoty 1 min zł z ustawowymi od-setkami od dnia wniesienia pozwu, uzasadniając roszczenie nieprawidłowym naliczeniempodatku od nieruchomości i podatku rolnego za okres od 1993 r. do 2009 r. Twierdzili, że w1992 r. wskutek pomoru trzody chlewnej utracili środki utrzymania, co uniemożliwiło imzapłacenie podwyższonych podatków, o czym poinformowali pozwaną, która mimo tego na-liczyła w 1999 r. podatek za okres od 1993 r., obciążyła ich nieruchomości hipotekami, skie-rowała wierzytelność do egzekucji, wskutek czego nie byli w stanie uzyskać kredytu hipo-tecznego na podjęcie jakiejkolwiek działalności gospodarczej, nie mogli uzyskać dopłat dooleju napędowego, materiału siewnego i podstawowego stada macior, dlatego utracili docho-dy w wysokości co najmniej 88.000 zł rocznie, majątek uległ dewastacji, nie mieli uprawnieńdo wystąpienia o przyznanie renty strukturalnej z KRUS. Prowadzący egzekucję Urząd Skar-bowy wŻ.dwukrotnie pobrał z ich rachunku bankowego kwotę 10.000 zł. Powodowietwierdzili też, że nie zostały im doręczone decyzje o wymiarze podatku za lata 1995-2000oraz że decyzje o wymiarze zaległego podatku były wielokrotnie uchylane przez organ wyż-szej instancji wskutek licznych nieprawidłowości.Pozwana wnosiła o odrzucenie pozwu względnie o oddalenie powództwa. Podniosłazarzut niedopuszczalności drogi sądowej wobec nieuzyskania stwierdzenia niezgodności zprawem decyzji o wymiarze podatku od nieruchomości, twierdziła też, że była uprawniona dowymierzenia podatku powodom.Sąd Okręgowy ustalił, że powodowie nabyli w 1992 r. zakład mięsny w JanowieWielkopolskim i rozpoczęli w nim działalność gospodarczą. W tym roku wystąpił u nich po-mór trzody chlewnej, co doprowadziło do znacznego pogorszenia sytuacji finansowej, skut-kiem czego nie płacili podatków od 1993 r. i zaprzestali prowadzenia działalności gospodar-czej. Decyzją z 22 lipca 1999 r. Burmistrz pozwanej Gminy określił wysokość zaległościłącznego zobowiązania pieniężnego powodów w postaci podatku od nieruchomości i podatkurolnego od gospodarstwa wZ.iJ.za lata 1993-1999 w łącznejkwocie 39.567,10 zł. Wobec braku zapłaty podatku na wniosek pozwanej ich nieruchomośćzapisana w księdze wieczystej Kw nr(...)została obciążona hipoteką ustawową. Decyzją z 4stycznia 2000 r. Burmistrz na wniosek powodów wykreślił ich z ewidencji działalności go-spodarczej z dniem 31 grudnia 1999 r. Decyzją z 24 września 2002 r. określił wysokość zo-bowiązania podatkowego powodów (podatku od nieruchomości i podatku rolnego) za lata1999-2002 w kwocie 29.946,40 zł i wobec braku zapłaty podatku pozwana uzyskała zabez-pieczenie hipoteczne na nieruchomości powodów położonej wJ.zapi-sanej w księdze wieczystej Kw nr(...). Kolejną decyzją z 30 sierpnia 2004 r. Burmistrzokreślił zobowiązanie podatkowe powodów za lata 2002-2004 w wysokości 22.113,60 zł itakże uzyskał zabezpieczenie hipoteczne na nieruchomości położonej wŻ.zapisanejw księdze wieczystej Kw nr(...). Pozwana w latach 1999-2007 skierowała tytuły egzekucyj-ne do Urzędu Skarbowego wŻ.celem egzekucji zaległości podatkowych, organ egzeku-cyjny zajął wierzytelności pieniężne dłużników. W dniu 22 sierpnia 2004 r. powodowie wnie-śli o umorzenie odsetek od zaległości podatkowej oraz części podatku (należności głównej),wskazując że zakupione nieruchomości obciążone były hipotekami w wysokości 1.340.000 zł,które były wykreślone w 2000 r. i w 2002 r., które uniemożliwiały im wcześniej zaciągnięciekredytu hipotecznego. Aby móc egzystować, powodowie wyprzedali wówczas większośćswego majątku ruchomego.W dniu 18 maja 2007 r. powodowie złożyli wniosek o umorzenie zaległości podatkuod nieruchomości. Decyzje odmowne Burmistrza były uchylane na skutek odwołań powodówprzez Samorządowe Kolegium Odwoławcze wB.lub Wojewódzki Sąd Administra-cyjny wB.. Ostatecznie wyrokiem z 21 października 2010 r. Wojewódzki Sąd Ad-ministracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzy-mującą decyzję Burmistrza w mocy odmawiającą umorzenia zaległości w podatku od budyn-ków i gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bo z materiału dowo-dowego wynika, że zobowiązania podatkowe w ogóle nie powstały, gdyż brak jest dowodówdoręczenia powodom decyzji o wymiarze podatków. Kierując się wytycznymi tego wyrokuSamorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z 8 marca 2011 r. uchyliło w całości decyzjęBurmistrza i umorzyło postępowanie w części dotyczącej lat 1995-2000 i 2002-2003, uznającże wobec braku jednoznacznych dowodów doręczenia powodom decyzji podatkowych za telata nie sposób stwierdzić, że zobowiązania podatkowe powstały. Skutkiem tego było wyda-nie przez Burmistrza dziesięciu decyzji stwierdzających wygaśnięcie decyzji podatkowych zate lata i umorzenie postępowania egzekucyjnego.Powodowie nadal mają trudności z prowadzeniem gospodarstwa rolnego, utracili do-płaty do oleju. W latach 2004-2005 powód korzystał z dopłat do posiadanych nieruchomości,a w latach 2006-2009 otrzymywał je syn powodów. Łącznie dopłaty wyniosły 118.415,97 zł.Z uwagi na nieopłacenie składek wniosek powodów o przyznanie renty strukturalnej z KRUSzostał odrzucony. Powodowie nadal nie płacą zaległości podatkowych, nie regulują też bieżą-cych podatków.Ten stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie dowodów z dokumentów oraz przesłu-chania powoda i burmistrza pozwanej. Za wiarygodne uznał dowody z dokumentów, zeznaniapowoda z wyłączeniem przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanej, za wiary-godne uznał też zeznania burmistrzaM. S. (1).Sąd oddalił wniosek powodów o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego sądowegoz dziedziny rolnictwa, księgowości i rachunkowości na okoliczność poniesionej szkody, gdyżsporne istotne okoliczności zostały dostatecznie wyjaśnione.Sąd Okręgowy stwierdził, że powodowie nie kwestionowali nałożonych na nich obo-wiązków podatkowych, bo nie skarżyli decyzji podatkowych, jedynie wnosili o umorzeniezaległości podatkowych ze względu na trudną sytuację majątkową, dopiero w toku długotrwa-łego postępowania w sprawie umorzenia zobowiązań podatkowych zorientowali się, że obo-wiązek podatkowy za lata 1995-2000 i 2002-2003 nie powstał wobec braku dowodów dorę-czenia im decyzji o wymiarze podatków, wówczas powodowie zaczęli kwestionować istnie-nie obowiązku podatkowego. Decyzje o wymiarze podatków za lata 2001 i 2004-2007 byłyim doręczane, więc ten obowiązek podatkowy istniał. Powodowie nie upatrywali szkody wdecyzjach o wymierzeniu podatków, tylko w decyzji odmawiającej umorzenia zaległości po-datkowych. Nie uregulowali zobowiązań podatkowych, co doprowadziło do ustanowieniahipotek na ich nieruchomościach, a w postępowaniu egzekucyjnym zajęte zostały ich prawamajątkowe. To te działania były przyczyną utraty korzyści przez powodów.W ocenie Sądu Okręgowego nie ma w tej sprawie zastosowania art. 260 § 1 ustawy zdnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa w brzmieniu obowiązującym do 1 stycznia2007 r., bo powodowie nie ponieśli szkody na skutek decyzji, która została uchylona lubstwierdzono jej nieważność. W drodze właściwego postępowania administracyjnego tegorodzaju decyzje nie zapadły.Art. 417(

      1)§ 2 k.c.wszedł w życie dopiero z dniem 1 września2004 r., czyli po wydaniu decyzji, na podstawie których doszło do ustanowienia hipotekprzymusowych i zajęcia praw majątkowych, natomiastart. 417 k.c.przed 1 września 2004 r.regulował odpowiedzialność za szkody wyrządzone przez funkcjonariuszy państwowych,wobec tego podstawy odpowiedzialności pozwanej należy upatrywać w treściart. 420(

      1)§ 1k.c., który utracił moc z dniem 1 września 2004 r. Przesłankami odpowiedzialności jednostkisamorządu terytorialnego (j.s.t.) na podstawie tego przepisu są wyrządzenie szkody przezfunkcjonariusza j.s.t. przy wykonywaniu powierzonej mu czynności, bezprawność zachowa-nia się funkcjonariusza przy wykonywaniu władczej czynności i związek przyczynowy mię-dzy nimi. Przesłanki te nie wystąpiły w tej sprawie. Na podstawie ustawy z dnia 12 stycznia1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych pozwana była uprawniona do wymierzenia powo-dom podatku od nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą i podatku rolnego, azatem decyzje podatkowe były wydane zgodnie z prawem. Nie zmienia tej oceny fakt, że na-byte przez powodów nieruchomości wchodzące w skład zakładu mięsnego były obciążonehipotekami na łączną kwotę 1.340.000 zł i fakt pomoru trzody chlewnej powodów. Obciążałich podatek od nieruchomości i podatek rolny niezależnie od tych okoliczności. Umorzeniezobowiązania podatkowego miało charakter uznaniowy. Burmistrz nie znalazł podstaw doumorzenia zobowiązania podatkowego. Skoro powodowie nie płacili podatków od 1993 r., tohipoteczne zabezpieczenie ich zapłaty na nieruchomościach powodów było zasadne. Szkodapowodów nie wynikała z działań Burmistrza pozwanej. Sami powodowie w piśmie z 22sierpnia 2004 r. oświadczyli, że wszelkie ich trudności finansowe są wynikiem nietrafionegozakupu zakładu mięsnego i pomoru trzody chlewnej w 1992 r. Dlatego Sąd oddalił powódz-two na podstawieart. 420(

      1)§ 1 k.c.oraz zasądził od powodów koszty procesu na podstawieart. 98§ 1 k.p.c.Powodowie złożyli apelację. Zaskarżyli wyrok w całości. Wnieśli o zmianę wyrokuprzez zasądzenie kwoty 1 min zł z ustawowymi odsetkami od dnia wniesienia pozwu i kosz-tami procesu, ewentualnie o uchylenie wyrku i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu doponownego rozpoznania. Zarzucili:1/ naruszenie art. 5 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks cy-wilny oraz niektórych innych ustaw w zw. zart. 4201§ 1 k.c.i w zw. zart. 4171§ 2 k.c.;2/ naruszenieart. 233 § 1 k.p.c.w zw. zart. 244 § 1 k.p.c.iart. 365 § 1 k.p.c.przezdokonanie ustaleń faktycznych sprzecznych „z dowodami zebranymi w sprawie w postaciwyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i dokumentów urzędowych”;3/ naruszenieart. 217 § 2 k.p.c.przez bezpodstawne oddalenie wniosku o przeprowa-dzenie dowodu z opinii biegłych;4/ naruszenieart. 328 § 2 k.p.c.przez brak uzasadnienia odnoszącego się do związkuprzyczynowego między działaniami Burmistrza a powstałą szkodą;5/ nierozpoznanie istoty sprawy.Powodowie wskazali, że w myśl art. 5 powyższej ustawy z 2004 r. o zmianie Kodeksucywilnego oraz niektórych innych ustaw jeżeli decyzje ostateczne wydane zostały przeddniem 1 września 2004 r., a decyzja nadzorcza wydana była po tej dacie, to do takiego zda-rzenia złożonego należy stosować przepisy obowiązujące po tym dniu. Wojewódzki Sąd Ad-ministracyjny wB.w wyroku z 21 października 2010 r. stwierdził, że decyzje Bur-mistrza ustalające zaległość podatkową rażąco naruszały prawo, zobowiązania podatkowe ztytułu podatku od nieruchomości nigdy nie powstały, bo nie zostały im doręczone decyzje owymiarze podatków. Skarżący twierdzili w apelacji, że skoro zobowiązania podatkowe niepowstały, to nie mogli oni skarżyć decyzji o wymierzeniu podatku. Wyrok ten wiąże SądOkręgowy w tej sprawie i Sąd ten nie mógł dokonywać własnych odmiennych ustaleń „wzakresie zagadnienia prejudycjalnego”. Wobec tego sprzeczne z tym wyrokiem i decyzją Sa-morządowego Kolegium Odwoławczego z 8 marca 2011 r. jest ustalenie Sądu, że nie byłowadliwości decyzji Burmistrza i że jego decyzje o ustaleniu zaległości podatkowych byływydane zgodnie z prawem. Ich zdaniem to nie pomór trzody chlewnej wywołał brak zdolno-ści kredytowej w 2000 r. i w następnych latach, ale decyzje podatkowe Burmistrza. W tejsytuacji bezpodstawne było oddalenie wniosku o przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego.Pozwana wniosła o oddalenie apelacji i o zasądzenie kosztów postępowania odwoław-czego. Podkreśliła, że powodowie nie mogli zaciągnąć kredytu, bo ich nieruchomości byłyobciążone hipotekami na rzecz banku prowadzącego egzekucję, pierwsza hipoteka w wysoko-ści 800.000 zł została wykreślona w 2000 r., a druga w wysokości 540.000 zł w 2002 r., pra-widłowo ustalone zostały zobowiązania podatkowe za 2001 r. i za lata 2004-2009, więc za-bezpieczenia hipoteczne na nieruchomościach powodów są nadal aktualne.Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:Apelacja jest bezpodstawna. Podniesione w niej zarzuty są nietrafne. Sąd Okręgowyprawidłowo ustalił istotny dla rozstrzygnięcia sprawy stan faktyczny i słusznie uznał, że po-wództwo nie ma usprawiedliwionych podstaw.Trafnie Sąd Okręgowy zauważył, że powodowie wywiedli roszczenie po stwierdzeniuprzez NSA, że pozwana nie jest w stanie wykazać, iż doręczyła powodom decyzje o wymia-rze podatków za lata 1995-2000 i 2002-2003. Cała konstrukcja prawna roszczenia oparta jestwynikającym z tego faktu twierdzeniu, że pozwana nie miała podstaw do obciążenia ich nie-ruchomości hipotekami oraz do wszczęcia egzekucji zaległości podatkowych, a dokonaneobciążenia hipoteczne uniemożliwiły im zaciągnięcie kredytu na „podjęcie jakiejkolwiekdziałalności czy to rolniczej czy jakiejkolwiek innej” (uzasadnienie pozwu - k. 4) oraz żewobec ustalenia zobowiązań podatkowych (i braku dowodów doręczenia decyzji o wymiarzepodatków) zostali pozbawieni możliwości uzyskania dopłat do oleju napędowego, materiałusiewnego, czy też dopłat do stada podstawowego macior, jak też że postępowanie pozwanejspowodowało niemożność opłacenia składek do KRUS i przejścia w 2003 r. na rentę struktu-ralną (k. 4).Sąd Apelacyjny stwierdza, że poza tym uzasadnienie roszczenia zaprezentowane wpozwie i w późniejszych oświadczeniach powodów jest niespójne, częściowo wewnętrzniesprzeczne, a przede wszystkim poza tymi ogólnikami powodowie nie tylko nie wykazaliszkody, ale nie wskazali nawet wiarygodnych podstaw jej wyliczenia. Jako szkodę z tytułunieuzyskanego prawa do renty wskazali w pozwie kwotę 3.690 zł miesięcznie, a za okres pię-cioletni kwotę 221.400 zł, zaś szkodę w postaci utraconych dochodów w latach 1999-2009 po88.000 zł rocznie, razem z tego tytułu 880.000 zł. Brak jest bliższego sprecyzowania składni-ków tej szkody, sposobu jej wyliczenia, wskazania m.in. do jakiej ilości paliwa, materiałusiewnego i stada podstawowego utracili prawo do dopłat oraz wskazania dowodów mającychpotwierdzić jej poniesienie. Powodowie występowali w procesie z zawodowym pełnomocni-kiem, więc Sąd Okręgowy nie miał obowiązku pouczania ich o ciężarze dowodu. W tymmiejscu Sąd Apelacyjny stwierdza, że już z tej przyczyny niemożliwe było dopuszczenie po-stulowanego przez nich dowodu z opinii biegłego sądowego w celu ustalenia wysokości po-niesionej szkody, bo biegły musiałby znać wykazane przez powodów fakty, czyli podstawydo ustalenia jej wysokości. Niezależnie od tego powodowie nie wykazali związku przyczy-nowego między szkodą a zarzucanym postępowaniem pozwanej.Na rozprawie apelacyjnej powód, a za nim pełnomocnik powodów, oświadczyli żepowodowie domagają się odszkodowania za szkody powstałe w latach 2000-2012. Z tychoświadczeń wynika częściowe przedmiotowe rozszerzenie powództwa, bo w pozwie podalioni, że domagają się odszkodowania za szkody powstałe przed wytoczeniem powództwa (po-zew został złożony 14 października 2009 r. przez wysłanie go pocztą - koperta k. 28v). Wpostępowaniu przed Sądem Okręgowym nie rozszerzyli oni żądania odszkodowania za dalszyokres po złożeniu pozwu. Sąd Apelacyjny stwierdza więc, że w myślart. 383 k.p.c.
      in princi-pionie można rozszerzyć żądania pozwu ani występować z nowymi roszczeniami, a ponadtopowodowie nie wskazali na czym polega szkoda powstała w okresie po wniesieniu pozwu.Wobec tego wszelka argumentacja musi odnosić się do oceny, czy powodowie ponieśli szko-dę w okresie wskazanym w pozwie i czy ta szkoda powstała w związku z postępowaniempozwanej (w przeciwnym wypadku trzeba uznać, że wobec tych oświadczeń strony powodo-wej bezprzedmiotowa jest problematyka powstania szkody w 1999).W zasadzie lakoniczny i nie zawierający dostatecznego racjonalnego uzasadnienia jestzarzut naruszeniaart. 233 § 1 k.p.c.w zw. zart. 244 § 1 k.p.c.iart. 365 § 1 k.p.c.przez doko-nanie ustaleń faktycznych sprzecznych „z dowodami zebranymi w sprawie w postaci wyrokuWojewódzkiego Sądu Administracyjnego i dokumentów urzędowych”, gdyż nie uwzględniafaktu, iż decyzje Burmistrza o ustaleniu zobowiązania podatkowego za lata 1993-1994, 2001oraz za lata 2004 i następne były im doręczone i nie były kwestionowane, z czego wynika żeistniała zaległość podatkowa za ten okres w czasie zabezpieczenia hipotekami oraz wszczęciai prowadzenia postępowania egzekucyjnego. W myślart. 170 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r.,poz. 270) prawomocny wyrok sądu administracyjnego wiąże nie tylko strony i sąd, który jewydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewi-dzianych także inne osoby, natomiast w myśl art. 153 tej ustawy ocena prawna i wskazaniaco do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz or-gan, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przed-miotem zaskarżenia. Istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się w tym,że także inne sądy i inne organy państwowe, a w wypadkach przewidzianych w ustawie - tak-że inne osoby, muszą brać pod uwagę fakt istnienia oraz treść prawomocnego orzeczenia są-du. Wynikający z niej stan związania ograniczony jest jednak co do zasady tylko do rozstrzy-gnięcia zawartego w sentencji orzeczenia i nie obejmuje jego motywów (por. wyrok SN zdnia 13 stycznia 2000 r., II CKN 655/98, LEX nr 51062).Powód oświadczył na rozprawie apelacyjnej, że szkoda powstała wskutek tego, żepowodowie nie mogli zaciągnąć kredytu bankowego, bo nieruchomości były obciążone hipo-tekami, albowiem żaden bank nie udzieli kredytu, jeśli nieruchomości są nimi obciążone.Tymczasem hipoteki na rzecz pozwanej powstały dopiero w dniu 28 września 1999 r. na kwo-tę 39.567,10 zł, w dniu 6 listopada 2002 r. na kwotę 29.946,40 zł i w dniu 16 listopada 2004 r.na kwotę 22.113,60 zł, przy czym w każdym przypadku obciążona była inna nieruchomośćpowodów (niesporne, nadto uzasadnienie decyzji Burmistrza z dnia 9 września 2009 r. - k. 44oraz wyjaśnienie burmistrzaM. S. (2)złożone na rozprawie apelacyjnej). Istniała teżhipoteka na rzecz KRUS, co powód przyznał na rozprawie apelacyjnej, wskazując że istniałachyba od 2004 r. i co wynika z pisma KRUS do powodów z 13 września 2007 r. (k. 20).Wynika z niego też, że powodowie zalegali z zapłatą składek za okres od I kwartału 1993 r.do I kwartału 2006 r. wskutek trudności finansowych powodów powstałych w wyniku pomo-ru trzody chlewnej i problemów z bankiem (hipoteki na nabytych nieruchomościach zakładumięsnego). Przede wszystkim Sąd stwierdza, że istniały hipoteki na rzecz banku w łącznejwysokości 1.340.000 zł, obciążające nieruchomości nabyte przez powodów wraz z zakłademmięsnym, a wykreślone zostały dopiero jedna w 2000 r., a druga w 2002 r. Już z tej przyczy-ny, zupełnie niezależnej od pozwanej, powodowie - według ich twierdzenia - nie mogli za-ciągnąć kredytu bankowego na rozwój produkcji rolnej czy na inną działalność gospodarczą.Sąd Apelacyjny podkreśla w tym miejscu, że pozwana uzyskała zabezpieczenie hipo-teczne zaległości podatkowych po raz pierwszy dopiero w dniu 28 września 1999 r. na kwotę39.567,10 zł i to tylko na nieruchomości o po w. około 3 ha, następną hipotekę na kwotę29.946,40 zł w dniu 6 listopada 2002 r. na nieruchomości o pow. około 3,50 ha, a dalszą hi-potekę dopiero 16 listopada 2004 r. na kwotę 22.113,60 zł na jeszcze innej nieruchomości (jakwyjaśnił na rozprawie apelacyjnej burmistrzM. S. (2), czemu powód nie zaprzeczył ico wynika też z uzasadnienia decyzji Burmistrza z 9 września 2009 r. - k. 41-48, a czemupowodowie wcześniej także nie kwestionowali). Niesporne jest, że powodowie są właścicie-lami nieruchomości rolnych o łącznej powierzchni 37,42 ha (co wynika z pisma KRUS dopowodów z dnia 13 września 2007 r. - k. 20). Zabezpieczenie hipoteczne zaległości podat-kowych określonych przez Burmistrza nastąpiło tylko na niewielkiej części tych nieruchomo-ści, nie było więc przeszkód do obciążania hipotekami innych nieruchomości w celu zabez-pieczenia spłaty kredytów. Poza tym powodowie nie wykazali, że ubiegali się o kredyt i żektórykolwiek bank odmówił jego udzielenia wobec istniejącego obciążenia nieruchomościhipotekami na rzecz pozwanej. Jednocześnie Sąd podkreśla, że decyzja z 1999 r. o ustaleniuzaległości podatkowej tylko częściowo okazała się wadliwa (wskutek braku dowodów dorę-czenia decyzji o ustaleniu podatków za lata 1995-1999), gdyż obejmuje też niesporną zale-głość podatkową za lata 1993 i 1994, co do zasady istniała więc podstawa do obciążenia hipo-tecznego nieruchomości.Powód oświadczył na rozprawie apelacyjnej, że jego syn dzierżawił od powodów go-spodarstwo rolne w latach 2008-2009 i otrzymał dopłaty unijne. Sąd Okręgowy ustalił, że synpowodów korzystał z dopłat unijnych w latach 2006-2009, czego powodowie nie kwestiono-wali w apelacji. Wynika z tego, że zupełnie nieuzasadnione są roszczenia powodów o zapłatęodszkodowania za utracone zyski z gospodarstwa i dopłaty za ten okres ustalony przez SądOkręgowy.Powodowie w piśmie do Burmistrza pozwanej z 22 sierpnia 2004 r. (k. 258-259)oświadczyli, że wskutek dużego obciążenia nieruchomości hipotekami na rzecz banku(800.000 zł należność główna i 540.000 zł odsetki) nie mieli szans na uzyskanie kredytu po-zwalającego na uruchomienie produkcji w gospodarstwie rolnym, bank w 1995 r. wszcząłegzekucję wierzytelności, sprawy sądowe dotyczące tych hipotek toczyły się do 2002 r., naprzeżycie i sądy sprzedali wszystek sprzęt rolniczy, tj. 5 ciągników, kombajn zbożowy, prasy,przyczepy, rozrzutnik, beczkowóz, opryskiwacz i inne oraz że gospodarstwo przejmuje syn.W ocenie Sądu Apelacyjnego, jeśli istnienie hipotek było przeszkodą w zaciągnięciu kredytu,to te hipoteki stanowiły tę przeszkodę, a nie hipoteki podatkowe, a od 2004 r. przeszkodę sta-nowiła też hipoteka zabezpieczająca należne składki na rzecz KRUS.Jednocześnie Sąd podkreśla, że skoro powodowie nie wykazali związku przyczyno-wego między sprzedażą sprzętu rolniczego a postępowaniem pozwanej (w ogóle międzytwierdzoną szkodą a postępowaniem pozwanej), a skro sprzedali maszyny rolnicze, to niewykazali, że mieli uprawnienia do dopłat do paliwa.Z pozwu i z pisma powodów do KRUS (co wynika z odpowiedzi na nie zawartej wpiśmie z 13 września 2007 r. - k. 20), wynika że trudności finansowe powodów powstaływskutek pomoru w 1993 r. trzody chlewnej w dużej ilości. Przypisywanie pozwanej powsta-nia ich trudności finansowych nie znajduje oparcia w zebranych dowodach.Skoro powodowie twierdzili, że nie otrzymali decyzji o wymiarze podatków za lata1995-2000 i za lata 2002-2003, to wynika z tego, iż otrzymali takie decyzje za lata 1993-1994, 2001 oraz 2004 i następne a niesporne jest, że nie płacili podatków za ten okres, z cze-go wynika że powstała zaległość podatkowa, więc co do zasady usprawiedliwione było obcią-żenie ich nieruchomości hipotekami.Jeśli chodzi o obciążenie powodów podatkiem od nieruchomości zaliczonych doprzedsiębiorstwa (zakładu mięsnego), to nie można skutecznie zarzucić pozwanej, że obciąża-ła nim powodów za okres do dnia wykreślenia powodów z ewidencji działalności gospodar-czej (czyli do końca 1999 r.), skoro powodowie złożyli wniosek ojej wykreślenie dopiero napoczątku 2000 r., co jest niesporne.Podniesiony w apelacji zarzut naruszenia art. 5 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. ozmianieustawy - Kodeks cywilnyoraz niektórych innych ustaw nie ma znaczenia dla roz-strzygnięcia tej sprawy, gdyż trafnie Sąd Okręgowy uznał, iż powodowie nie wykazali prze-słanek roszczenia odszkodowawczego. W myśl tego przepisu do zdarzeń i stanów prawnychpowstałych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisyart. 417, art. 419, art.420, art. 4201, art. 4202i art. 421 k.c.orazart. 153, art. 160 i art. 161 § 5 k.p.a., w brzmieniuobowiązującym do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Zarzut ten nie został uzasadnionyw apelacji, nie wiadomo więc co z niego ma wynikać. Sąd Okręgowy przyjął za podstawęorzeczeniaart. 4202k.c., czego powodowie w istocie nie zakwestionowali. W ustalonym sta-nie faktycznymart. 4171§ 2 k.c.także nie pozwala na uwzględnienie powództwa.Wbrew zarzutowi apelujących Sąd Okręgowy w dostatecznym stopniu uzasadnił, dla-czego uznał brak związku przyczynowego między twierdzoną przez szkodą a decyzjamiBurmistrza.Mając powyższe argumenty na uwadze, Sąd Apelacyjny oddalił apelację na podstawieart. 385k.p.c.i zasądził od powodów na rzecz pozwanej koszty postępowania apelacyjnego(koszty zastępstwa prawnego) na podstawieart. 98 § 1 i 3 k.p.c.iart. 99 k.p.c.w zw. zart.391 § 1 k.p.c.