Sąd Okręgowy w Gliwicach
III Wydział Cywilny Odwoławczy
Sygnatura akt: III Ca 1887/13
Data wyroku: 2014-01-15 00:00:00
Typ orzeczenia: DECISION, REASON
Sędziowie: Anna Hajda, Sędzia Tomasz Pawlik, Leszek Dąbek
Słowa kluczowe: Użytkowanie Wieczyste
Podstawa prawna: art. 233 k.c., art. 246 k.c.

Sygn. akt III Ca 1887/13

POSTANOWIENIE
Dnia 15 stycznia 2014 r.

Sąd Okręgowy w Gliwicach III Wydział Cywilny Odwoławczy w następującym składzie:

Przewodniczący-Sędzia:  SO Tomasz Pawlik (spr.)
Sędziowie:   SO Leszek Dąbek
SR (del.) Anna Hajda

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 stycznia 2014 r. w Gliwicach
sprawy z wniosku(...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnościąwR.
z udziałem Skarbu Państwa - Starosty Powiatu(...)
o wpis
na skutek apelacji uczestnika postępowania
od postanowienia Sądu Rejonowego w Wodzisławiu Śląskim
z dnia 14 października 2013 r., sygn. akt Dz.Kw 8491/13

postanawia:

oddalić apelację.

SSR(del.) Anna Hajda SSO Tomasz Pawlik `SSO Leszek Dąbek

Sygn. akt III Ca 1887/13

UZASADNIENIE
Zaskarżonym wpisem Sąd Rejonowy wykreślił zksięgi wieczystej (...)prawo użytkowania wieczystego gruntu ujawnione na rzecz wnioskodawcy w działach: I-O, I-SP i II. Podstawę tego wpisu stanowiło, złożone w formie aktu notarialnego, oświadczenie wnioskodawcy o zrzeczeniu się tego prawa wraz z potwierdzeniem doręczenia go uczestnikowi postępowania – właścicielowi nieruchomości (Skarbowi Państwa).
Od opisanego wpisu apelację wniósł uczestnik postępowania, który domagał się jego uchylenia i oddalenia wniosku, albo też przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu, a także zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania.
Skarżący zarzucił Sądowi I instancji naruszenieart.246 Kodeksu cywilnegokwestionując możliwość zrzeczenia się na podstawie tego przepisu prawa użytkowania wieczystego.
W apelacji nie kwestionowano, że wnioskodawca złożył oświadczenie o zrzeczeniu się prawa, które zostało doręczone uczestnikowi postępowania. Podniesiono jednak, że wskazany w treści aktu notarialnego (§3 i 4 )art.246 k.c.nie znajdował zastosowania, gdyż odnosi się on jedynie do ograniczonychprawa rzeczowych. Wyrażono nadto pogląd, że przepisy dotyczące prawa użytkowania wieczystego zawarte wKodeksie cywilnymnie przewidują możliwości zrzeczenia się tego prawa, a wnioskodawca nie należy do kręgu podmiotów, którym przyznano takie uprawnienie wart.16 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W tym kontekście nie pominięto, że orzecznictwo Sądu Najwyższego zawiera pogląd przeciwstawny, jednakże podkreślono, że stanowisko to jest kontrowersyjne, a przepisy prawa nie dają jednoznacznego rozwiązania tego problemu.
Sąd Okręgowy zważył:
Apelacja nie zasługuje na uwzględnienie.
Poza szczególnymi uregulowaniami zawartymi wart.16 ustawy o gospodarce nieruchomościamioraz w art.17b ust.3 ustawy o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, które nie znajdują zastosowania w niniejszej sprawie, brak przepisów odnoszących się bezpośrednio do możliwości zrzeczenia się przez użytkownika wieczystego przysługującego mu prawa. W związku z tym w doktrynie prawa wyrażane były wątpliwości czy użytkownikowi wieczystemu takie uprawnienie przysługuje. Jednakże według dominujących obecnie poglądów przysługujące użytkownikowi wieczystemu wart.233 k.c.uprawnienie do rozporządzania swoim prawem obejmuje również możliwość zrzeczenia się prawa użytkowania wieczystego (por. np. K. Stefaniuk (w) J. Ignatowicz, K. Stefaniuk,Prawo rzeczowe, 2009, s.193). Za dopuszczalnością zrzeczenia się użytkowania wieczystego opowiedział się Trybunał Konstytucyjny w uzasadnieniu (pkt V, 2) wyroku z dnia 15 marca 2005 r. (K 9/04, OTK-A 2005 Nr 3 poz.24), stwierdzając, że do zrzeczenia się tego prawa mają zastosowanie zasady rządzące zrzeczeniem się ograniczonychpraw rzeczowych( w tymart.246 k.c.). Stanowisko to co do zasady została potwierdzone w orzecznictwie Sądu Najwyższego (por. uchwała SN z dnia 19 maja 2006 r. III CZP 26/06, OSN 2007, nr 3, poz. 39,: uchwała SN z dnia 23 sierpnia 2006 r. III CZP 60/06, OSNC 2007, nr 6, poz.81). W orzecznictwie tym stwierdzono przy tym, że składane przez użytkownika wieczystego właścicielowi gruntu oświadczenie wymaga formy aktu notarialnego, a na skutek zrzeczenia się użytkowania wieczystego prawo to wygasa.
Sąd Okręgowy w niniejszym składzie podziela opisane wyżej dominujące poglądy doktryny i orzecznictwa, opowiadające się za dopuszczalnością zrzeczenia się prawa użytkowania wieczystego. Tym samym nie podziela zarzutu apelacji, jakoby przepisart.246 k.c.znajdował zastosowanie jedynie do zrzeczenia się ograniczonychpraw rzeczowych. Przeciwnie, przepis ten – wobec podobieństwa ograniczonychpraw rzeczowychobciążających nieruchomość i prawa użytkowania wieczystego – znajduje zastosowanie przez analogię do zrzeczenia się prawa użytkowania wieczystego.
Skarżący nie przytoczył w apelacji żadnych argumentów przemawiających przeciwko takiemu stanowisku, poza ogólnikowym stwierdzeniem, że jest ono kontrowersyjne, choć akceptowane. Brak zatem przesłanek do kwestionowania złożonego uczestnikowi postępowania oświadczenia jako podstawy wpisu wykreślania prawa użytkowania wieczystego przysługującego wnioskodawcy.
Z tych wszystkich względów orzeczono jak w sentencji na zasadzieart.385w zw. zart.13 § 2 k.p.c..

SSR (del.) A. Hajda SSO T. Pawlik SSO L. Dąbek