Sygn.akt II AKo 131/12

POSTANOWIENIE
Dnia 19 października 2012 r.

Sąd Apelacyjny w Białymstoku II Wydziale Karnym w składzie

Przewodniczący

SSA Alina Kamińska

Sędziowie

SSA Nadzieja Surowiec (spr.)
SSA Andrzej Ulitko

Protokolant

Monika Wojno

przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Białymstoku – Danuty Dąbrowskiej – upoważnionej do udziału w sprawie przez Prokuratora Apelacyjnego w Białymstoku

po rozpoznaniu w sprawie oskarżonegoN. B.s.S.
na skutek wniosku Sądu Okręgowego w Ostrołęce
z dnia  4 października 2012 r. sygn. akt II K 58/12
w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
na podstawieart. 36 k.p.k.

p o s t a n a w i a

wniosku nie uwzględnić

UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Ostrołęce postanowieniem z dnia 4 października 2012 r. zwrócił się o przekazanie sprawy II K 58/12 tegoż Sądu do merytorycznego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Warszawie.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Wniosek nie jest zasadny i nie może zostać uwzględniony.
Powoływanie się przez Sąd Okręgowy w Ostrołęce na fakt zamieszkiwania większości osób podlegających wezwaniu na rozprawę na terenie właściwości Sądu Okręgowego w Warszawie oraz na lepszą lokalizację komunikacyjną nie wystarcza, aby uzasadnić decyzję o przekazaniu sprawy do rozpoznania temu sądowi.
Należy bowiem podkreślić, że właściwość z tzw. delegacji, przewidziana wart. 36 k.p.k., jako odstępstwo od ogólnych zasad właściwości miejscowej, może być stosowana tylko wtedy, gdy przemawiają za tym względy ekonomii procesowej i potrzeba efektywnego zmniejszenia kosztów wymiaru sprawiedliwości, a nadto sprawnego i możliwie szybkiego rozpoznania sprawy.
W niniejszej sprawie liczba osób podlegających wezwaniu na rozprawę nie jest bardzo duża. Wprawdzie w istocie większość świadków zamieszkuje w Warszawie, czyli teoretycznie zachodzi przesłanka określona wart. 36kpk, to jednak w tej konkretnej sprawie, nieuzasadnione jest twierdzenie, że przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Warszawie usprawni lub przyśpieszy bieg sprawy, jak też przyczyni się do obniżenia, w sposób o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie, kosztów procesu.
Pamiętać należy, że sąd orzekający w trybieart. 36 k.p.k.rozważając wniosek o zmianę właściwości miejscowej, nie może ograniczyć się do mechanicznego zastosowania prostego rachunku matematycznego, ale musi uwzględnić także dające się policzyć realne możliwości sądu wskazanego do rozpoznania sprawy. Nawet sama ekonomika procesowa nie może być sprowadzana wyłącznie do uwzględniania kosztów przejazdu osób podlegających wezwaniu, ale powinna obejmować także rzeczywiste ekonomiczne konsekwencje, jakie będą następstwem przekazania sprawy. Trzeba zatem ocenić, czy zmiana właściwości uwzględniająca jedynie koszty przejazdu osób podlegających wezwaniu na rozprawę, nie spowoduje innych konsekwencji tejże zmiany. Patrząc bowiem przez pryzmat dobra wymiaru sprawiedliwości i powagi jego organów, nie można uchylić się od rozważenia rzeczywistych skutków, jakie spowoduje zmiana właściwości miejscowej. Zaniechanie dokonania takiej oceny może doprowadzić do sytuacji, w której obiektywnie istniejące warunki staną na przeszkodzie prowadzeniu jej z zachowaniem wymagań wynikających zKodeksu postępowania karnegoi regulaminu urzędowania sądów, co ostatecznie będzie godziło w powagę wymiaru sprawiedliwości.
Nie można racjonalnymi względami uzasadniać tezy, że ekonomia procesowa rozumiana jako dogodności związane z dojazdem świadków do Sądu winna mieć prymat nad interesem konkretnego pokrzywdzonego oraz oskarżonego, jak też szeroko rozumianego dobra wymiaru sprawiedliwości i pod pozorem tej ekonomii kumulować sprawy w taki sposób, by postulat osądzenia ich w rozsądnym terminie graniczył z niemożliwością. Warto przy tym zaznaczyć, że powszechnie znany jest fakt, że Sąd Okręgowy w Warszawie jest mocno obciążony, a rozpoznawanie spraw znacznie się opóźnia.
Z całą pewnością nie można również uznać, iż za uwzględnieniem wniosku w przedmiotowej sprawie mogą przemawiać wyłącznie ułatwienia w połączeniach komunikacyjnych, tym bardziej, że ani położenie geograficzne Ostrołęki, ani też możliwość dojazdu do tego miasta, nie jest w szczególny sposób utrudniona.
Do przełamania ogólnych zasad właściwości miejscowej sądu potrzebna jest niewątpliwie zasadnicza przewaga celowości rozpoznania sprawy przez inny sąd, a nie liczebna przewaga osób podlegających wezwaniu na rozprawę na terenie właściwości miejscowej innego sądu równorzędnego (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z 18.III.2010 r. III Ko 12/10, OSNwSK 2010/1/574 czy postanowienie Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 25.I.2001 r. II AKo 141/01, LEX nr. 51913 oraz postanowienie Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 18.XI.2010 r. II AKo 110/10, LEX nr. 852426).
Z tego też względu przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Warszawie, w ocenie Sądu Apelacyjnego, w żaden sposób nie przyczyni się do obniżenia szeroko rozumianych kosztów procesu.
W tym stanie rzeczy, nie stwierdzając uzasadnionych podstaw do uwzględnienia wniosku Sądu Okręgowego, orzeczono jak na wstępie.
NS/jrm/at

Teza: Sąd orzekający w trybie art. 36 k.p.k. rozważając wniosek o zmianę właściwości miejscowej, nie może ograniczyć się do mechanicznego zastosowania prostego rachunku matematycznego, ale musi uwzględnić także dające się policzyć realne możliwości sądu wskazanego do rozpoznania sprawy.