Sygn. akt II AKz 311/09

POSTANOWIENIE
Dnia 8 października 2009 r.

Sąd Apelacyjny w Białymstoku, w II Wydziale Karnym w składzie:

Przewodniczący

:SSA Tamara Grygoruk

Sędziowie

:SSA Eugeniusz Wildowicz
SSA Jacek Dunikowski (spr.)

Protokolant

:Monika Wojno

przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Białymstoku – Grzegorza Giedrysa

po rozpoznaniu w sprawieJ. W.s.F.
podejrzanego zart. 258 § 1 kk,286 § 1 kkw zw. zart. 294 § 1 kkw zw. zart. 12 kkw zw. zart. 65 § 1 kk
zażalenia wniesionego przez obrońców podejrzanego
na postanowienie Sądu Okręgowego w Łomży
z dnia 22 września 2009r. sygn. akt II Kp 70/09
w przedmiocie przedłużenia tymczasowego aresztowania
na podstawieart. 437§1kpk

postanawia
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 22 września 2009r. Sąd Okręgowy w Łomży przedłużył stosowanie tymczasowego aresztowania wobec podejrzanegoJ. W.do dnia 29.12.2009r.
Rozstrzygnięcie to zaskarżyli obrońcy podejrzanego zarzucając mu:

1
obrazę przepisów postępowania:

-art. 259§ Ipkt 1 i 2 k.p.k.co polegało na przedłużeniu środka zapobiegawczego w postaci tymczasowego aresztowania w stosunku do podejrzanegoJ. W.na okres trzech miesięcy to jest do dnia 29 grudnia 2009 , w sytuacji gdy tymczasowe aresztowanie może spowodować poważne niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia podejrzanego, a także może spowodować zbyt ciężkie skutki dla podejrzanego w związku z jego stanem zdrowia, a zwłaszcza stwierdzoną przez biegłych sądowych w opinii z dnia 10.08.2009 roku chorobą dopuszczającą przebywanieJ. W.w zakładzie karnym jedynie w specjalnych warunkach a wydana jeszcze przed konsultacją z biegłym urologiem oraz wyjątkowo ciężkie skutki dla jego rodziny (oświadczenia żony i córek w załączeniu),
-art. 258 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k.iart. 258 § 2 k.p.k., która to obraza polegała na przyjęciu, że przedłużenie tymczasowego aresztowania w stosunku do podejrzanegoJ. W.jest niezbędne dla zabezpieczenia prawidłowego toku postępowania przygotowawczego w niniejszej sprawie z uwagi na możliwość matactwa ze strony podejrzanego, jak również zastosowanie tego środka uzasadnione jest grożącą podejrzanemu wysoką karą, w sytuacji gdy podejrzanyJ. W.złożył wyjaśnienia w sprawie przed Sądem Rejonowym w Gdańsku, a w sprawie zabezpieczono jako dowód dokumentację finansową niezbędną do wyjaśnienia okoliczności sprawy, ponadto w sprawie złożyli wyjaśnienia pozostali podejrzani, a podejrzany podkreślił w swoich wyjaśnieniach, iż zobowiązuje się stawić na każde wezwanie organów ścigania, a co za tym idzie nie ma on możliwości utrudniania postępowania w niniejszej sprawie, a zastosowanie tymczasowego aresztowania w chwili obecnej nosi cechy kary pozbawienia wolności bez jej orzeczenia w stosunku do podejrzanego;
-art. 249 § 1 k.p.k.,257 § 1 k.p.k., orazart. 258 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k.mającą wpływ na treść orzeczenia, polegającą na zastosowaniu środka izolacyjnego - tymczasowego aresztowania, mimo braku przesłanek faktycznych i prawnych;
-art. 251 § 3 k.p.k., mającą wpływ na treść orzeczenia, poprzez nie przedstawienie dowodów świadczących o popełnieniu przez podejrzanego przestępstwa oraz okoliczności faktycznych i prawnych wskazujących na istnienie podstawy i konieczności zastosowania tymczasowego aresztowania;
-art. 251 § 3 k.p.k.in fine , mająca wpływ na treść orzeczenia przez nie wyjaśnienie, dlaczego Sąd uznał za niewystarczające zastosowanie innego, łagodniejszego środka zapobiegawczego;
-art. 259 § 1 pkt 1 k.p.k.w zw. z 201k.p.k., mającą wpływ na treść postanowienia, polegającą na zastosowaniu tymczasowego aresztowania, pomimo istnienia negatywnych przesłanek stosowania tego środka i oparciu się na niepełnej opinii biegłych w sytuacji gdy w aktach sprawy znajduje się dokumentacja medyczna świadcząca o tym,iż przebywanie w izolacji stanowi dla zdrowia lub życia podejrzanego poważneniebezpieczeństwo;

2
obrazę przepisów prawa materialnego poprzez brak ich zastosowania oraz obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść postanowienia, tj.art. 17 § 1 pkt 6w zw. zart. 258 k.k.w zw. zart. 101 § 1 k.k., polegającą na uznaniu, iż podejrzany działał w zorganizowanej grupie przestępczej oraz powołaniu się na tą okoliczność w uzasadnieniu postanowienia podczas gdy czyn zart. 258 § 1 k.k.uległ przedawnieniu.

Obaj obrońcy powołując się na powyższe zarzuty wnieśli o uchylenie tymczasowego aresztowania wobecJ. W., względnie o zmianę tego środka zapobiegawczego na poręczenie majątkowe w wysokości 200.000,00 zł. lub innego, wedle uznania Sądu.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Zażalenia są niezasadne i nie zasługują na uwzględnienie.
Analiza zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego pozwala przyjąć, że Sąd Okręgowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznoprawnych przemawiających za potrzebą dalszego przedłużenia stosowanego w sprawie wobecJ. W.tymczasowego aresztowania i stanowisko swe w tej mierze należycie uzasadnił. Brak jest też powodów do twierdzenia, że Sąd I instancji procedujący w przedmiotowej sprawie naruszył wskazane w zażaleniach przepisy postępowania.
Ogólna przesłanka stosowania tego środka tj. duże prawdopodobieństwo, że podejrzany dopuścił się zarzucanych mu czynów, jak wynika ze zgromadzonych i wskazanych w zaskarżonym postanowieniu dowodów, jest w pełni uzasadniona.
Konieczne jest jedynie wskazanie, że chociaż podstawowe dowody mają charakter pomówień współpodejrzanych, to zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów (art.7 kpk) także i pomówienie ocenione ze szczególną ostrożnością i starannością może stać się podstawą ustaleń i to nawet w sytuacji gdy będzie dowodem jedynym i w dodatku pozostającym w opozycji do zeznań i wyjaśnień innych osób – por. wyrok Sądu Najwyższego z 5.01.1972r. NKR 28/71(przytoczony w glosie M.Lipczyńskiego OSPKA 1974, z.9, poz.178, s.377).
W sytuacji zatem gdy wyjaśnieniaM. S.,R. D.orazS. K.mają charakter dowodów współistniejących, niesprzecznych i weryfikujących się częściowo w oparciu o inne dowody zgromadzone w sprawie, w pełni należy podzielić stanowisko Sądu Okręgowego, że są one w zupełności wystarczające do uznania za uprawnioną przesłankę ogólną zart.249 § 1 kpk.
Nadal też istnieją przesłanki szczególne stosowania tymczasowego aresztowania, tj. obawa matactwa oraz grożąca podejrzanemu surowa kara. W tym miejscu należy odnieść się do zarzutu obrońcy o naruszeniu przez Sąd I instancji przepisów prawa materialnego. Zarzut dotyczący braku uwzględnienia faktu przedawnienia karalności czynu zart. 258 § 1 kk, w przekonaniu Sądu Apelacyjnego jest na tym etapie postępowania całkowicie bezzasadny. Biorąc pod uwagę okres jakiego aktualnie dotyczy zarzut udziału podejrzanego w zorganizowanej grupie przestępczej mającej na celu popełnianie przestępstw przeciwko mieniu, Sąd Okręgowy nie mógł uznać jego zasadności. Należy bowiem przypomnieć, że występek wymieniony w w/w przepisie zagrożony jest karą do 5 lat pozbawienia wolności, natomiast zgodnie z treściąart. 101 § 1 pkt 3 kkkaralność takiego przestępstwa ustaje jeśli od czasu jego popełnienia upłynęło 10 lat, przy czym należy pamiętać, że w przypadku przestępstwa wieloczynowego lub czynu ciągłego okres przedawnienia liczy się od ostatniej czynności realizującej znamiona zabronionego zachowania się (por. postanowienia SN z 24 listopada 1993 r., I KZP 26/93, Wokanda 1994, nr 1, s. 11 oraz wyrok SN z 15 listopada 1976 r., III KR 162/76, OSNKW 1977, nr 3, poz. 19). Skoro zatem podejrzanemu aktualnie zarzuca się udział w zorganizowanej grupie przestępczej w okresie marzec 1999 r. – styczeń 2000 r., do jego przedawnienia z całą pewnością nie doszło.
Jednocześnie abstrahując od powyższych rozważań należy podkreślić, iżJ. W.podejrzany jest również o czyn zart. 286 § 1 kkw zw. zart. 294 § 1 kkw zw. zart. 12 kk, który zagrożony jest karą do 10 lat pozbawienia wolności. Tak surowa kara stanowi już samoistną przesłankę uzasadniają potrzebę kontynuowania izolacyjnego środka zapobiegawczego. Biorąc bowiem pod uwagę charakter i okoliczności czynu zarzucanego, podejrzanemu grozi realnie surowa kara, a zatem istnieje uzasadnione podejrzenie, że może to skłaniać go, w wypadku pozostawania na wolności, do działań zmierzających do jej uniknięcia.J. W.przebywając na wolności może ukrywać się przed wymiarem sprawiedliwości lub też podjąć działania zmierzające do wpływania - w niedozwolony sposób – na świadków, współpodejrzanych i treść ich zeznań czy wyjaśnień. Do wniosków takich upoważnia zarówno ocena dotychczasowej postawy i właściwości osobistych podejrzanego, jak też stopień jego demoralizacji - wynikające z okoliczności zarzucanych przestępstw ale przede wszystkim wynikająca z wyjaśnień współpodejrzanych próba uzgodnienia okoliczności wiążących się ze sprawą (k.2628 akt), wskazująca na realną obawę matactwa.
Analiza akt sprawy przemawia jednocześnie za tym, że toczące się postępowanie jest realizowane sprawnie i w żadnej mierze nie nosi cech przewlekłości. Niewątpliwie sprawa należy do pracochłonnych i zawiłych, wymagających wykonania licznych czynności dowodowych i wnikliwej analizy zgromadzonych dowodów, a tym samym weryfikacji obszernej liczby informacji pod kątem zachowań przestępczych. Jest to właśnie owa szczególna okoliczność, o której mowa wart. 263§2 kpk, która z przyczyn obiektywnych uniemożliwiła zakończenie postępowania przygotowawczego.
Za uchyleniem tymczasowego aresztowania wobec podejrzanego nie przemawiają też względy, o jakich mowa wart. 259 § 1 kpk. Bez wątpienia podejrzany jest osobą cierpiącą na szereg schorzeń, jednakże biorąc pod uwagę opinie biegłych sądowych badających podejrzanego nie da się uznać by na chwilę obecną pozostawanie przez podejrzanego w izolacji zagrażało jego życiu lub zdrowiu. Zgodnie z poglądem Sądu Najwyższego pozbawienie wolności spowodowałoby dla życia lub zdrowia oskarżonego poważne niebezpieczeństwo w sytuacji,w której charakter schorzenia, na jakie cierpi oskarżony, lub rozmiar doznanego przez niego uszkodzenia ciała są tego rodzaju, że - z uwagi na brak środków do odpowiedniej interwencji medycznej w warunkach pozbawienia wolności lub co najmniej znacznego utrudnienia w aplikowaniu zaleconego sposobu leczenia - osiągnięcie rezultatów zapewniających uniknięcie w tych warunkach wskazanego wyżej niebezpieczeństwa nie jest możliwe(post. z 21 II 1995 r., WZ 35/95, OSNKW 1995, nr 7-8, poz. 52). W niniejszej sprawie z wcześniejszej opinii sądowo - lekarskiej wynika, żeJ. W.powinien przebywać w zakładzie karnym, na terenie którego znajduje się szpital więzienny dysponujący oddziałem internistycznym, zaś z ostatniej opinii z 24 września 2009r. (k.35) sporządzonej po przeprowadzeniu w dniu 18 września 2009r. badań, która pod względem merytorycznym nie budzi zastrzeżeń, odczytać można, że aktualny stan zdrowia podejrzanego jest dobry, pozwala na przebywanie w areszcie, a jeżeli będzie potrzebował leczenia może być ono prowadzone w warunkach więziennej służby zdrowia.
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego o konieczności dalszego stosowania względem podejrzanego tymczasowego aresztowania, nie znajdując również w opisanych przez żonę i córkiJ. W.okolicznościach tych o jakich mowa wart.259 § 1 pkt 2 kpk.
Z tych wszystkich powodów orzeczono jak w sentencji.

J.