Sygn. akt II AKa 247/14

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 3 lutego 2015 r.
Sąd Apelacyjny w Białymstoku w II Wydziale Karnym w składzie

Przewodniczący

SSA Halina Czaban

Sędziowie

SSA Piotr Sławomir Niedzielak (spr.)
SSA Leszek Kulik

Protokolant

Agnieszka Rezanow-Stöcker

przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w Białymstoku – Anny Malczyk
po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2015 r. sprawy:

1

S. Ś.oskarżonego zart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.,art. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k., zart. 296 § 1 i 2 k.k.w zw. zart. 21 § 2 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k., zart. 296 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 21 § 2 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.i zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.

2

K. W.oskarżonego zart. 296 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 12 k.k.

3

R. Z.oskarżonego zart. 296 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 12 k.k.iart. 276 k.k.

4
Ł. Ś.oskarżonego zart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.

5

K. D.oskarżonego zart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.,art. 271 § 1 i 3 k.k.,art. 270 § 1 k.k.

6
W. M.oskarżonego zart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.

z powodu apelacji wniesionych przez obrońców oskarżonych
od wyroku Sądu Okręgowego w Białymstoku
z dnia 3 kwietnia 2014 r. sygn. akt III K 231/07

I
zmienia wyrok w zaskarżonej części w ten sposób, że:

1
uchyla rozstrzygnięcia z pkt XV, XVII, XVIII. 2. i 5., XIX. 2., XX oraz XXI części dyspozytywnej,

2
uniewinnia oskarżonych:S. Ś.,R. Z.,Ł. Ś.iK. D.od popełnienia czynów przypisanych im odpowiednio w pkt I.3., VII, VIII, IX oraz XII części dyspozytywnej, a kosztami procesu w tym zakresie obciąża Skarb Państwa,

3
eliminuje z opisu czynów przypisanych oskarżonemuS. Ś.w punktach I. 1. i 2. części dyspozytywnej sformułowania – „wspólnie i w porozumieniu zŁ. Ś.”,

4
ustala, że czyny przypisane oskarżonym -K. W.w pkt V, aR. Z.w pkt VI części dyspozytywnej, zostały popełnione w okresie od dnia 30 kwietnia 2004 r. do dnia 7 maja 2004 r.,

5
przyjmuje, że czyny przypisane oskarżonemuS. Ś.wpkt I. 1.i I. 2. części dyspozytywnej stanowią ciąg przestępstw i za to na mocyart. 286 § 1 kkw zw.art. 294 § 1 kkw zw. zart. 12 kkw zw. zart. 4 § 1 kkskazuje go, zaś na mocyart. 294 § 1 kkw zw. zart. 33 § 1,2 i 3 kkw zw. zart. 91 § 1 kkw zw. zart. 4 § 1 kkwymierza mu karę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności i karę grzywny w wymiarze 60 (sześćdziesięciu) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na 30 (trzydzieści) złotych,

6
na mocyart. 91 § 2 kki86 § 1 i 2 kk, wymierza oskarżonemuS. Ś.karę łączną 2 (dwóch) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywny w wymiarze 180 (stu osiemdziesięciu) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na 30 (trzydzieści) złotych,

7
na mocyart. 85 kki86 § 1 kk, wymierza oskarżonemuK. D.karę łączną 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności,

8
na mocyart. 69 § 1 i 2 kkiart. 70 § 1 pkt 1 kkwykonanie orzeczonych wobec:R. Z.kary 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności orazK. D.kary łącznej 8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności warunkowo zawiesza na okres próby 5 (pięciu) lat,

9
na mocyart. 71 § 1 kkw zw. zart. 4 § 1 kkwymierza oskarżonemuR. Z.karę grzywny 100 (stu) stawek dziennych, przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 40 (czterdziestu) złotych,

10
na mocyart. 63 § 1 kk, zalicza oskarżonym okresy rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie:

a
S. Ś.od dnia 4 stycznia 2007 r. do dnia 20 czerwca 2007 r. na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności, przyjmując jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności za równoważny jednemu dniowi kary pozbawienia wolności,

b
-K. W.- od dnia 4 stycznia 2007 r. do dnia 19 marca 2007 r.,

-R. Z.- od dnia 4 stycznia 2007 r. do dnia 22 lutego 2007 r.,
-W. M.- od dnia 4 czerwca 2007 r. do dnia 6 czerwca 2007 r. oraz od dnia 25 lutego 2012 r. do dnia 12 marca 2012 r.,
na poczet orzeczonych kar grzywny, przyjmując jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności za równoważny dwóm dziennym stawkom grzywny;

II
w pozostałym zakresie wyrok w zaskarżonej części utrzymuje w mocy;

III
zasądza od Skarbu Państwa na rzecz adwokataM. F.738 zł, w tym 138 zł należnego podatku VAT, tytułem wynagrodzenia za nieopłaconą obronę z urzędu oskarżonegoW. M.przed sądem odwoławczym;

IV
zasądza na rzecz Skarbu Państwa od oskarżonych:K. W.– 870 zł,W. M.– 340 zł, tytułem opłaty za drugą instancję, a od oskarżonych:S. Ś.– 1.480 zł,R. Z.– 520 zł iK. D.– 380 zł, tytułem opłaty za obie instancje, a ponadto obciąża oskarżonych pozostałymi kosztami procesu za postępowanie odwoławcze w częściach na nich przypadających.

UZASADNIENIE

S. Ś.został oskarżony o to, że:
I. W okresie od 7 sierpnia 2003 r. do 22 sierpnia 2003 r. wZ., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zŁ. Ś.wyłudził w Banku(...)wZ.kredyt krótkoterminowy w wysokości 500.000 zł,w ten sposób, że po uprzednim uzyskaniu odŁ. Ś.zgody, że jako kredytobiorca zaciągnie on kredyt na prowadzoną przez siebie działalność gospodarcząpod nazwąFirma Handlowa (...), własnoręcznie wypełnił i złożył do banku wniosek o kredyt krótkoterminowy na sfinansowanie importu węgla kamiennego z Rosji, załączając do niego stwierdzający nieprawdę dokument w postaci zeznania podatkowegoPIT-36 za 2003 r., a następnie korzystając z uzyskanego od kredytobiorcyŁ. Ś.pisemnego upoważnienia, zaciągnął w jego imieniu kredyt, stosując jako zabezpieczenie hipotekę ustanowioną na położonym wW.domu należącymdoK. D., podczas, gdy w rzeczywistości, działając w imieniu kredytobiorcyod początku nie zamierzał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodnie z jego przeznaczeniem, wiedząc, iż zostanie spożytkowany na inne cele, a nadto wiedział,że kredytobiorca, nie mając zdolności kredytowej, nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w łącznej kwocie 500.000 zł,
tj. o czyn zart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw.zart. 12 k.k.
II. W okresie od 20 listopada 2003 r. do 9 lutego 2004 r. wZ., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zŁ. Ś.wyłudził w Banku(...)wZ.kredyt w wysokości 650.000 zł w ten sposób, że po uprzednim uzyskaniu odŁ. Ś.zgody, że jako kredytobiorca zaciągnie on kredytna prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą pod nazwąFirma Handlowa (...), własnoręcznie wypełnił i podpisał oraz złożył w imieniu kredytobiorcydo banku wniosek o kredyt w rachunku bieżącym w kwocie 300.000 zł na sfinansowanie opłat należności celno – podatkowych związanych z importem węgla kamiennego z Rosji, stosując jako zabezpieczenie kredytu hipotekę ustanowioną na położonym wW.domu należącym doK. D., czym umożliwił kredytobiorcy podpisanie w dniu2 grudnia 2003 r. umowy kredytowej i uzyskanie kredytu w kwocie 300.000 zł oraz zawarcie w dniu 9 lutego 2004 r. aneksu nr(...)do przedmiotowej umowy kredytowej, zwiększając jego wysokość do kwoty 650.000 zł, podczas gdy w rzeczywistości działając w imieniu kredytobiorcy od początku nie zamierzał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodniez jego przeznaczeniem, wiedząc, iż zostanie spożytkowany na inne cele, a nadto wiedział,że kredytobiorca, nie mając zdolności kredytowej, nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w łącznej kwocie 650.000 zł, tj. o czyn zart. 286 § 1 k.k.w zw.zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
III. W bliżej nieustalonym okresie począwszy od marca 2004 r. do czerwca 2004 r.wZ., jako właścicielfirmy PHU (...)wB., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zP. W.oraz Prezesem BankuK. W.i pracownikami bankuJ. C.iR. Z., o których wiedział, że są zobowiązani do zajmowania się sprawami majątkowymi banku, w celu uzyskania dlaP. W.kredytu, przedłożył w banku wnioseko kredyt krótkoterminowy, do którego załączył nierzetelne dokumenty w postaci umowynr(...)z dnia 30.04.2004 r. dotyczącej sprzedaży na rzeczfirmy (...) Sp. z o.o.wK.okien plastikowych w ilości 1250 szt. na łączną kwotę 985.000 zł, wiedzącod początku, iż umowa ta nigdy nie zostanie zrealizowana, ponadto dołączył pismo z dnia 30.04.2004 r. potwierdzające przejęcie przezfirmę (...) Sp. z o.o.wK.wierzytelnościPPHU (...)oraz inne dokumenty, a następnie na podstawie umowy nr(...)z datą 7.06.2004 r. o kredyt krótkoterminowy, przez nadużycie uprawnień przez pracowników banku, uzyskał w Banku(...)wZ.kredyt w kwocie 500.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.08.2004 r. i przeznaczeniem na zakup okien, pokrycie kosztów transportu oraz innych kosztów związanych z realizacją umowyzfirmą (...), podczas gdy w rzeczywistości działając w imieniu kredytobiorcyod początku nie zamierzał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodnie z jego przeznaczeniem, wiedząc, że zostanie spożytkowany na inne cele, a nadto wiedział,że kredytobiorca nie mając zdolności kredytowej, nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w następstwie czego spowodował w mieniu banku szkodę majątkową w łącznej kwocie 500.000 zł,
tj. o czyn zart. 296 § 1 i 2 k.k.w zw. zart. 21 § 2 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.
IV. W okresie od 25 lutego 2003 r. do 2 kwietnia 2003 r. wZ., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, jako właścicielfirmy PHU (...)wB., wyłudził w Banku(...)wZ.kredyt znacznej wartości w wysokości 1.140.000 zł w ten sposób, że w celu uzyskania kredytu własnoręcznie wypełnił i złożył w banku wnioseko kredyt w rachunku bieżącym, na sfinansowanie zakupu węgla z Rosji i opłatę należności celno – podatkowych związanych z jego importem, uzgadniając jako zabezpieczenie weksel własny

    in blancooraz cesję przelewu wierzytelności zFirmy Handlowej (...), a następnie w dniu 10.03.2003 r. podpisał z bankiem umowę kredytową nr(...)i na jej podstawie uzyskał kredyt w kwocie 990.000 zł z terminem spłaty do dnia 25.02.2004 r., po czym w dniu 2.04.2003 r. zawarł aneks nr(...)do przedmiotowej umowy kredytowej, zwiększając wysokość kredytu do kwoty 1.140.000 zł, podczas gdy w rzeczywistości od początku nie zamierzał spłacić zaciągniętego kredytu, pomimo, że w ciągu 2003 r. zakupił w Rosji, a następnie sprzedałfirmie (...)duże ilości węgla, za który na bieżąco uzyskiwał należności,w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości w łącznej kwocie 1.140.000 zł,
tj. o czyn zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
V. W okresie od 19 lutego 2004 r. do 23 lipca 2004 r. wZ., jako właścicielfirmy PHU (...)wB., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólniei w porozumieniu z Prezesem BankuK. W.oraz pracownikami bankuJ. C.iR. Z., o których wiedział, że są zobowiązanido zajmowania się sprawami majątkowymi banku, będąc dłużnikiem banku z tytułunie spłaconego kredytu w rachunku bieżącym w kwocie 1.140.000 zł, w celu uzyskania kredytu własnoręcznie wypełnił i złożył w banku wniosek o kredyt, do którego załączył jako autentyczny podrobiony dokument w postaci umowy dostawy węgla w 2004 r. na rzeczFirmy Handlowej (...), a następnie na podstawie umowy kredytowej nr(...)z dnia 26.02.2004 r. oraz aneksów nr(...)z dnia 14.04.2004 r. i nr(...)z dnia 23.07.2004 r., sporządzonych do przedmiotowej umowy, przez nadużycie uprawnień przez pracowników banku uzyskał w Banku(...)wZ.kredyt w rachunku bieżącym,w kwocie 1.900.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.03.2005 r. i z przeznaczeniem na zakup węgla, opłaty należności celno – podatkowych i bieżącą działalność firmy, podczasgdy w rzeczywistości od początku nie zamierzał spłacić zaciągniętego kredytu, mając świadomość tego, że prowadzona przez niegofirma PHU (...)nie posiadała zdolności kredytowej, w następstwie czego spowodował w mieniu banku szkodę majątkową w wielkich rozmiarach w kwocie 1.900.000 zł,
tj. czynu zart. 296 § 1,2 i 3 k.k.w zw. zart. 21 § 2 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.
VI. W dniu 29 czerwca 2005 r. wZ., w celu osiągnięcia korzyści majątkowej,jako właścicielfirmy PHU (...)wB.doprowadziłM. C.
do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w ten sposób, że po uprzednim wprowadzeniu go w błąd, co do swojej wypłacalności i zdolności kredytowej oraz dobrej kondycji finansowej firmy, spowodował, żeM. C., na jego prośbę, złożył w Banku(...)wZ.pisemne oświadczenie o ustanowieniu na rzecz banku hipoteki w kwocie 2.900.000 zł na własnej nieruchomości, jako zabezpieczenie kredytu, a następnie w tym samym dniu zawarł z Bankiem(...)wZ.umowę nr(...)o kredyt średnioterminowy w kwocie 2.900.000 zł na zakup węgla w Rosji, podczasgdy w rzeczywistości od początku nie zamierzał spłacić zaciągniętego kredytu, mając świadomość tego, że prowadzona przez niegofirma PHU (...)jest w złej kondycji finansowej, jest poważnie zadłużona i nie posiada zdolności kredytowej, w wyniku czego doprowadziłM. C.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości o łącznej kwocie co najmniej 2.900.000 zł,
tj. o czyn zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.

K. W.został oskarżony o to, że:
VII. W okresie od 26.11.2003 r. do 23 lipca 2004 r. wZ., pełniąc funkcję Prezesa Zarządu w Banku(...)wZ.i mając z tego tytułu obowiązek przestrzegania zasad: podejmowania decyzji o przyznaniu kredytu, udzielania kredytów, pożyczek i gwarancji z zachowaniem zakresu uprawnień do podejmowania decyzji, nadużywając i przekraczając udzielone mu uprawnienia, wbrew przepisomPrawa Bankowegoi Regulaminu Kredytowego, działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wspólnie i w porozumieniuzeS. Ś.oraz Kierownikiem Zespołu Kredytów wymienionego banku –R. Z.i Członkiem Zarządu banku –J. C., zawarł umowy kredytowe, na mocy których udzielił następującym podmiotom kredytów, przez co wyrządził w mieniu banku szkodę majątkową w wielkich rozmiarach w kwocie nie mniejszejniż 3.050.000, a mianowicie:
1/ na podstawie umowy kredytowej nr(...)z datą 7.06.2004 r. udzielił na rzeczfirmy PPHU (...)kredytu krótkoterminowego w kwocie 500.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.08.2004 r., mając świadomość, żeP. W.nie posiadał zdolności, uruchomił na rzecz kredytobiorcy środki pieniężne, przez co wyrządził bankowi szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 500.000 zł,
2/ na podstawie umowy kredytowej nr(...)z dnia 26.02.2004 r. oraz aneksów nr(...)
z dnia 14.04.2004 r. i nr(...)z dnia 23.07.2004 r., sporządzonych do przedmiotowej umowy, udzielił na rzeczfirmy PHU (...)kredytu w rachunku bieżącym w kwocie 1.900.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.03.2005 r., nie dopełniając obowiązku wnikliwej analizy zdolności kredytowej kredytobiorcy, który zdolności takiej nie posiadał i wiedząc,że kredytobiorca posiada zadłużenie wobec banku w kwocie 1.140.000 zł uruchomił na jego rzecz środki pieniężne, przez co wyrządził bankowi szkodę majątkową w kwocienie mniejszej niż 1.900.000 zł,
3/ na podstawie umowy kredytowej nr(...)z dnia 2.12.2003 r. oraz aneksu nr(...)z dnia 9.02.2004 r. sporządzonego do przedmiotowej umowy, udzielił na rzeczfirmy (...)należącej doŁ. Ś.kredytu w rachunku bieżącymw kwocie 650.000 zł z terminem spłaty do 25.11.2004 r. nie dopełniając obowiązku wnikliwej analizy zdolności kredytowej kredytobiorcy, który zdolności takiej nie posiadał oraz bez realnego zabezpieczenia spłaty kredytu uruchomił na jego rzecz środku pieniężne,przez co wyrządził bankowi szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 650.000 zł,
tj. o czyn zart. 296 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 12 k.k.

R. Z.został oskarżony o to, że:
VIII. W okresie od 25.11.2003 r. do 23 lipca 2004 r. wZ., pełniąc funkcję kierownika Zespołu Kredytów w BankuS.wZ.i mając z tego tytułu obowiązek przestrzegania zasad: przyjmowania wniosków kredytowych, analizowania przedłożonych dokumentów kredytowych, opiniowania ich w ramach Komitetu Kredytowego pod kątem przyznania kredytów, pożyczek i gwarancji z zachowaniem zakresu uprawnieńdo podejmowania decyzji, monitorowania kredytobiorców, uwzględniania prawnych zabezpieczeń przy udzielaniu kredytów oraz uruchamiania środków finansowych, nadużywając i przekraczając udzielone mu uprawnienia, wbrew przepisomPrawa Bankowego, zarządzeń Prezesa Zarządu Banku i Regulaminu Kredytowego, działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś.oraz Prezesem Zarządu wymienionego banku –K. W.i Członkiem Zarządu banku –J. C., zawarł umowy kredytowe, na mocy których udzielił następującym podmiotom kredytów, przez co wyrządził w mieniu banku szkodę majątkową w wielkich rozmiarach w kwocie nie mniejszej niż 3.050.000, a mianowicie:
1/ na podstawie umowy kredytowej nr(...)z datą 7.06.2004 r. udzielił na rzeczfirmy PPHU (...)kredytu krótkoterminowego w kwocie 500.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.08.2004 r., nie dopełniając obowiązku wnikliwej analizy zdolności kredytowej kredytobiorcy, który zdolności takiej nie posiadał, uruchomił na rzecz kredytobiorcy środki pieniężne, przez co wyrządził bankowi szkodę majątkową w kwocienie mniejszej niż 500.000 zł,
2/ na podstawie umowy kredytowej nr(...)z dnia 26.02.2004 r. oraz aneksów nr(...)
z dnia 14.04.2004 r. i nr(...)z dnia 23.07.2004 r., sporządzonych do przedmiotowej umowy, udzielił na rzeczfirmy PHU (...)kredytu w rachunku bieżącym w kwocie 1.900.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.03.2005 r., nie dopełniając obowiązku wnikliwej analizy zdolności kredytowej kredytobiorcy, który zdolności takiej nie posiadał i wiedząc,że kredytobiorca posiada zadłużenie wobec banku w kwocie 1.140.000 zł uruchomił na jego rzecz środki pieniężne, przez co wyrządził bankowi szkodę majątkową w kwocienie mniejszej niż 1.900.000 zł,
3/ na podstawie umowy kredytowej nr(...)z dnia 2.12.2003 r. oraz aneksu nr(...)z dnia 9.02.2004 r. sporządzonego do przedmiotowej umowy, udzielił na rzeczfirmy (...)należącej doŁ. Ś.kredytu w rachunku bieżącymw kwocie 650.000 zł z terminem spłaty do 25.11.2004 r. nie dopełniając obowiązku wnikliwej analizy zdolności kredytowej kredytobiorcy, który zdolności takiej nie posiadał oraz bez realnego zabezpieczenia spłaty kredytu uruchomił na jego rzecz środku pieniężne,przez co wyrządził bankowi szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 650.000 zł,
tj. o czyn zart. 296 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
IX. W nieustalonym okresie do dnia 4 stycznia 2007 r. wB.ukrywał dokumenty, którymi nie miał wyłącznego prawa rozporządzać w postaci:
- dwóch umów kredytowych z dnia 7.06.1999 r. nr(...)na nazwiskoW.iE. B.,
- umowy kredytowej nr(...)z dnia 31.12.1998 r. na nazwiskoS. S.,
- oświadczeniaS. S.o poddaniu się egzekucji,
- wnioskuE.iA. C.o przyznaniu kredytu z dnia 3.07.2000 r.,
- dwóch umów o przelew wierzytelności z dnia 5.07.2000 r. podpisanych przezE.iA. C.,
- oświadczeniaE.iA. C.o poddaniu się egzekucji,
- dwóch umów kredytowych nr(...)podpisanych przezE.iA. C.,
tj. o czyn zart. 276 k.k.
Ł. Ś.został oskarżony o to, że:
X. W okresie od 7 sierpnia 2003 r. do 22 sierpnia 2003 r. wZ.działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś., wyłudził w Banku(...)wZ.kredyt krótkoterminowy w wysokości 500.000 zł,poprzez wprowadzenie w błąd, co do swojej zdolności kredytowej oraz zamiaru spłaty kredytu w ten sposób, że po uprzednim pisemnym upoważnieniu udzielonymS. Ś.do zawarcia umowy kredytowej za jego pośrednictwem złożył wnioseko kredyt krótkoterminowy na sfinansowanie importu węgla kamiennego z Rosji, załączającdo niego stwierdzający nieprawdę dokument w postaci zeznania podatkowego PIT-36 za 2003 r., a następnie zawarł w dniu 22.08.2003 r. umowę kredytową nr(...), stosując jako zabezpieczenie jej wykonania hipotekę ustanowioną na położonym wW.domu należącym doK. D., podczas gdy w rzeczywistości nie zamierał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodnie z jego przeznaczeniem wynikającym z umowy kredytowej a uzyskane środki przekazał do dyspozycjiS. Ś.wiedząc, że zostaną one spożytkowane na inne cele i nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniemw łącznej kwocie nie mniejszej niż 500.000 zł,
tj. o czyn zart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
XI. W okresie od 20 listopada 2003 r. do 9 lutego 2004 r. wZ., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś.wyłudził w Banku(...)wZ.kredyt w wysokości 650.000 zł, poprzez wprowadzenie w błąd, co do swojej zdolności kredytowej oraz zamiaru spłaty kredytu w ten sposób,że po uprzednim upoważnieniu udzielonymS. Ś.do zawarcia umowy kredytowej za jego pośrednictwem złożył wniosek o kredyt krótkoterminowyna sfinansowanie importu węgla kamiennego z Rosji, a następnie zawarł w dniu 2.12.2003 r. umowę kredytową nr(...)na kwotę 300.000 zł zwiększoną aneksem z dnia9.02 2004 r. do kwoty 650.000 zł, stosując jako zabezpieczenie jej hipotekę ustanowionąna położonym wW.domu należącym doK. D.oraz wierzytelności wobecspółki (...) sp. z o.o., które to wierzytelności w rzeczywistości nie istniały, podczas gdy w rzeczywistości nie zamierzał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodniez jego przeznaczeniem wynikającym z umowy kredytowej, a uzyskane środki przekazałdo dyspozycjiS. Ś.wiedząc, że zostaną one spożytkowane na inne celei nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w łącznej kwocienie mniejszej niż 650.000 zł,
tj. o czyn zart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
J. C.została oskarżona o to, że:
XII. W okresie od 25.11.2003 r. do 23 lipca 2004 r. wZ., pełniąc funkcję Członka Zarządu w Banku(...)wZ.i mając z tego tytułu obowiązek zajmowania się sprawami majątkowymi, nadużywając i przekraczając udzielonej jej uprawnienia, wbrew przepisomPrawa Bankowegoi Regulaminu Kredytowego, działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w krótkich odstępach czasu w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś.oraz Prezesem Zarządu Banku –K. W.i Kierownikiem Zespołu Kredytów wymienionego banku –R. Z., zawarła umowy kredytowe, na mocy których udzieliła następującym podmiotom kredytów, przez co wyrządziła w mieniu banku szkodę majątkową w wielkich rozmiarach w kwocie nie mniejszej niż 3.050.000, a mianowicie:
1/ na podstawie umowy kredytowej nr(...)z datą 7.06.2004 r. udzieliła na rzeczfirmy PPHU (...)kredytu krótkoterminowego w kwocie 500.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.08.2004 r., nie dopełniając obowiązku wnikliwej analizy zdolności kredytowej kredytobiorcy, który zdolności takiej nie posiadał, uruchomiła na rzecz kredytobiorcy środki pieniężne, przez co wyrządziła bankowi szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 500.000 zł,
2/ na podstawie umowy kredytowej nr(...)z dnia 26.02.2004 r. oraz aneksów nr(...)
z dnia 14.04.2004 r. i nr(...)z dnia 23.07.2004 r., sporządzonych do przedmiotowej umowy, udzieliła na rzeczfirmy PHU (...)kredytu w rachunku bieżącym w kwocie 1.900.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.03.2005 r., nie dopełniając obowiązku wnikliwej analizy zdolności kredytowej kredytobiorcy, który zdolności takiej nie posiadał i wiedząc,że kredytobiorca posiada zadłużenie wobec banku w kwocie 1.140.000 zł uruchomiła na jego rzecz środki pieniężne, przez co wyrządziła bankowi szkodę majątkową w kwocienie mniejszej niż 1.900.000 zł,
3/ na podstawieumowy kredytowej nr (...)z dnia 2.12.2003 r. oraz aneksu nr(...)z dnia 902.2004 r. sporządzonego do przedmiotowej umowy, udzieliła na rzeczfirmy (...)należącej doŁ. Ś.kredytu w rachunku bieżącymw kwocie 650.000 zł z terminem spłaty do 25.11.2004 r. nie dopełniając obowiązku wnikliwej analizy zdolności kredytowej kredytobiorcy, który zdolności takiej nie posiadał oraz bez realnego zabezpieczenia spłaty kredytu uruchomiła na jego rzecz środku pieniężne,przez co wyrządziła bankowi szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 650.000 zł,
tj. o czyn zart. 296 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
J. M.został oskarżony o to, że:
XIII. W okresie od 6.02.2004 r. do 7.04.2004 r. wZ., pełniąc funkcję Wiceprezesa Zarządu w Banku(...)wZ.i mając z tego tytułu obowiązek przestrzegania zasad: podejmowania decyzji o przyznaniu kredytu, udzielania kredytów, pożyczek i gwarancji z zachowaniem zakresu uprawnień do podejmowania decyzji, nadużywając i przekraczając swoje uprawnienia, wbrew przepisomPrawa Bankowegoi Regulaminu Kredytowego, działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, podjął decyzję o zwiększeniu limitów kredytowych na mocy których w/w Bank udzielił dodatkowego finansowania wobec następujących podmiotów, przez co wyrządził w mieniu banku szkodę majątkową w wielkich rozmiarach w kwocie nie mniejszej niż 750.000 zł, a mianowicie:
1/ podjął decyzję o zwiększeniu limitu kredytowego o kwotę 350.000 zł odnośnie umowy kredytu udzielonegoŁ. Ś.na podstawie umowy kredytowejnr(...)z dnia 2.12.2003 r. pomimo, że przedmiotowy kredyt nie miał wystarczającego zabezpieczenia jego spłaty, a kredytobiorca nie był w stanie wywiązać sięz zobowiązań wynikających z umowy kredytowej, w wyniku czego został zawarty aneksdo w/w umowy przewidujący zwiększenie limitu kredytowego, przez co wyrządził w mieniu banku szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 350.000 zł,
2/ podjął decyzję o zwiększeniu limitu kredytowego o kwotę 400.000 zł odnośnie umowy kredytu udzielonegoS. Ś.na podstawie umowy kredytowejnr(...)z dnia 26.02.2004 r. pomimo, że przedmiotowy kredyt nie miał wystarczającego zabezpieczenia jego spłaty, a kredytobiorca nie był w stanie wywiązać sięz zobowiązań wnikających z umowy kredytowej z uwagi na brak zdolności kredytowej,w wyniku czego został zawarty aneks do w/w umowy przewidujący zwiększenie limitu kredytowego, przez co wyrządził w mieniu banku szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 400.000 zł,
tj. o czyn zart. 296 § 1, 2 i 3 k.k.w zw. zart. 12 k.k.
J. Ż.został oskarżony o to, że:
XIV. W dniu 21 lipca 2004 r. wZ., pełniąc funkcję Wiceprezesa Zarządu w Banku(...)wZ.i mając z tego tytułu obowiązek przestrzegania zasad: podejmowania decyzji o przyznaniu kredytu, udzielania kredytów, pożyczek i gwarancjiz zachowaniem zakresu uprawnień do podejmowania decyzji, nadużywając i przekraczając udzielone mu uprawnienia, wbrew przepisomPrawa Bankowegoi Regulaminu Kredytowego, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś.oraz Prezesem Zarządu Banku –K. W., podjął decyzję o zwiększeniu limitu kredytowego o kwotę 200.000 zł odnośnie umowy kredytu udzielonegoS. Ś.na podstawie umowy kredytowej nr(...)z dnia 26.02.2004 r.i sporządzonego do niej aneksu nr(...)z dnia 14.04.2004 r. pomimo posiadania wiedzy o tym, że kredytobiorcaS. Ś.utracił zdolność kredytową i nie jest w stanie wywiązać się z zobowiązań wynikających z umowy kredytowej, w wyniku czego został zawarty aneksdo w/w umowy przewidujący zwiększenie limitu kredytowego, przez co wyrządził w mieniu Banku szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 200.000 zł,
tj. o czyn zart. 296 § 1 i 2 k.k.

K. D.został oskarżony o to, że:
XV. W dniu 9 lutego 2004 r. wZ.działając w zamiarze, abyS. Ś.
orazŁ. Ś.dokonali oszustwa na szkodę(...)Banku(...)wZ., pomógł im w jego dokonaniu w ten sposób, że złożył w w/w banku nierzetelne pisemne oświadczenie dotyczące zobowiązaniaspółki (...) sp. z o.o.wW., którą reprezentował, do przekazywania wierzytelnościfirmy (...)należącej doŁ. Ś.do w/w banku jako zabezpieczenie spłaty kredytu zaciągniętego przezfirmę (...)pomimo, że wierzytelności takie nie istniały, przez co doprowadził do zwiększenia limitu kredytowegofirmy (...),a tym samym do niekorzystnego rozporządzenia swoim mieniem przez(...)Bank(...)wZ.w kwocie 350.000 zł,
tj. o czyn zart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.
XVI. W październiku 2004 r. wZ., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej poświadczył nieprawdę, co do okoliczności mającej znaczenie prawne w ten sposób, że na podaniuS. Ś.skierowanym do(...)Banku(...)wZ.o niepodejmowanie działań windykacyjnych w związkuz brakiem spłaty kredytu w kwocie 500.000 zł, zaciągniętego przez firmęŁ. Ś.(...), pisemnie oświadczył, że firma posiada wierzytelności wobecspółki (...) sp. z o.o., którą reprezentował jako członek zarządu, pomimo, że takie zobowiązania nie istniały,
tj. o czyn zart. 271 § 1 i 3 k.k.
XVII. W czerwcu 2006 r. wW.podrobił w celu użycia za autentyczny dokumentw postaci informacji bankowej z Raiffeisen Bank z datą 23.06.2006 r., z której wynikało,iż otrzyma on przekaz w kwocie 846.000 dolarów amerykańskich, a następnie przekazał w/w sfałszowany dokumentS. Ś. (1)wiedząc, że będzie on przedłożony jako autentyczny w(...)Banku(...)wZ.,
tj. o czyn zart. 270 § 1 k.k.
W. M.został oskarżony o to, że:
XVIII. W bliżej nieustalonym dniu w kwietniu 2004 r. wK., jako prezes zarządufirmy (...) sp. z o.o.wK., działając w zamiarze, abyP. W.iS. Ś.dokonali oszustwa na szkodę Banku(...)wZ.oraz w celu osiągnięcia przez nich korzyści majątkowej, dopomógł im w wyłudzeniu kredytu w kwocie 500.000 zł w ten sposób, że podpisał w imieniuspółki (...)dwa dokumenty,a mianowicie umowę nr(...)z dnia 30.04.2004 r. na zakup 1250 sztuk okienodfirmy PPHU (...)oraz dokument potwierdzający przyjęcie wierzytelnościz tytułu tej umowy przez Bank(...)wZ., w którym zobowiązał się jako w/w spółki do przekazywania wierzytelnościP. W.na jego rachunek prowadzony przez w/w bank, wiedząc od początku, że przy zawieraniu takich umówspółka (...)powinna być reprezentowana przez dwóch członków jej zarządu,a ponadto mając świadomość tego, że w rzeczywistości umowa zP. W.nie została zawarta, nie będzie nigdy, a do banku nie będą przekazywane jakiekolwiek środki pieniężne przezspółkę (...)oraz godząc się na to, że podpisane przez niego dokumenty zostaną przedłożone w celu uzyskania kredytu w banku, a rzekome płatnościspółki (...)będą zabezpieczeniem jego spłaty,
tj. o czyn zart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.
Sąd Okręgowy w Białymstoku wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt III K 231/07:
I. oskarżonego
S. Ś.:
1/ w ramach czynu opisanego w pkt. I uznał za winnego tego, że w okresie od 7 sierpnia 2003 r. do 22 sierpnia 2003 r. wZ., działając w krótkich odstępach czasu,w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólniei w porozumieniu zŁ. Ś.wprowadził w błąd pracowników banku i wyłudził w Banku(...)wZ.kredyt krótkoterminowy w wysokości 500.000 zł,w ten sposób, że po uprzednim uzyskaniu odŁ. Ś.zgody, że jako kredytobiorca zaciągnie on kredyt na prowadzoną przez siebie działalność gospodarcząpod nazwąFirma Handlowa (...), własnoręcznie wypełnił i złożył do banku wniosek o kredyt krótkoterminowy na sfinansowanie importu węgla kamiennego z Rosji,a następnie korzystając z uzyskanego od kredytobiorcyŁ. Ś.pisemnego upoważnienia, zaciągnął w jego imieniu kredyt, stosując jako zabezpieczenie hipotekę ustanowioną na położonym wW.domu należącym doK. D., podczas, gdy w rzeczywistości, działając w imieniu kredytobiorcy od początku nie zamierzał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodnie z jego przeznaczeniem, wiedząc, iż zostanie spożytkowany na inne cele, a nadto wiedział, że kredytobiorca, nie mając zdolności kredytowej, nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w łącznej kwocie 500.000 zł, co stanowi mienie znacznej wartości, tj. czynu zart. 286 § 1 k.k.w zw.zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.,
2/ w ramach czynu opisanego w pkt II uznał za winnego tego, że w okresie od 20 listopada 2003 r. do 9 lutego 2004 r. wZ., działając w krótkich odstępach czasu,w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zŁ. Ś.wprowadził w błąd pracowników banku i wyłudził w Banku(...)wZ.kredyt w wysokości 650.000 zł w ten sposób,że po uprzednim uzyskaniu odŁ. Ś.zgody, że jako kredytobiorca zaciągnie on kredyt na prowadzoną przez siebie działalność gospodarczą pod nazwąFirma Handlowa (...), własnoręcznie wypełnił i podpisał oraz złożył w imieniu kredytobiorcydo banku wniosek o kredyt w rachunku bieżącym w kwocie 300.000 zł na sfinansowanie opłat należności celno – podatkowych związanych z importem węgla kamiennego z Rosji, stosując jako zabezpieczenie kredytu hipotekę ustanowioną na położonym wW.domu należącym doK. D., czym umożliwił kredytobiorcy podpisanie w dniu2 grudnia 2003 r. umowy kredytowej i uzyskanie kredytu w kwocie 300.000 zł oraz zawarcie w dniu 9 lutego 2004 r.aneksu nr (...)do przedmiotowej umowy kredytowej, zwiększając jego wysokość do kwoty 650.000 zł, podczas gdy w rzeczywistości działając w imieniu kredytobiorcy od początku nie zamierzał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodniez jego przeznaczeniem, wiedząc, iż zostanie spożytkowany na inne cele, a nadto wiedział,że kredytobiorca, nie mając zdolności kredytowej, nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w łącznej kwocie 650.000 zł, co stanowi mienie znacznej wartości, tj. czynu zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.,
3/ w ramach czynu opisanego w pkt. IV uznał za winnego tego, że w okresie od 25 lutego 2003 r. do 2 kwietnia 2003 r. wZ., działając w krótkich odstępach czasu,w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej,jako właścicielfirmy PHU (...)wB., wprowadził w błąd pracowników bankuco do rzeczywistej kondycji finansowejfirmy (...)i wyłudził w Banku(...)
wZ.kredyt znacznej wartości w wysokości 1.140.000 zł w ten sposób, że w celu uzyskania kredytu własnoręcznie wypełnił i złożył w banku wniosek o kredyt w rachunku bieżącym, na sfinansowanie zakupu węgla z Rosji i opłatę należności celno – podatkowych związanych z jego importem, uzgadniając jako zabezpieczenie weksel własny
    in blancooraz cesję przelewu wierzytelności zFirmy Handlowej (...), a następnie w dniu 10.03.2003 r. podpisał z bankiemumowę kredytową nr (...)i na jej podstawie uzyskał kredytw kwocie 990.000 zł z terminem spłaty do dnia 25.02.2004 r., po czym w dniu 2.04.2003 r. zawarłaneks nr (...)do przedmiotowej umowy kredytowej, zwiększając wysokość kredytudo kwoty 1.140.000 zł, podczas gdy w rzeczywistości od początku nie zamierzał spłacić zaciągniętego kredytu, pomimo, że w ciągu 2003 r. zakupił w Rosji, a następnie sprzedałfirmie (...)duże ilości węgla, za który na bieżąco uzyskiwał należności, w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości w łącznej kwocie 1.140.000 zł, tj. czynu zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.,
i za to na mocyart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazał go, a na mocyart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 91 § 1 k.k.w zw. zart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierzył mu karę 2 (dwóch) lat pozbawienia wolności oraz grzywnęw wymiarze 100 (sto) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 30 (trzydzieści) złotych.
II. oskarżonego

S. Ś.
w ramach czynu opisanego w pkt. III uznałza winnego tego, że w bliżej nieustalonym okresie począwszy od marca 2004 r. do czerwca 2004 r. wZ., jako właścicielfirmy PHU (...)wB., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu z inną ustaloną osobąoraz Prezesem BankuK. W.i pracownikiem bankuR. Z., o których wiedział, że są zobowiązani do zajmowania się sprawami majątkowymi banku,w celu uzyskania dlaP. W.kredytu, przedłożył w banku wnioseko kredyt krótkoterminowy, do którego załączył nierzetelne dokumenty w postaci umowynr 19/30.04.04 z dnia 30.04.2004 r. dotyczącej sprzedaży na rzeczfirmy (...) Sp. z o.o.wK.okien plastikowych w ilości 1250 szt. na łączną kwotę 985.000 zł, wiedzącod początku, iż umowa ta nigdy nie zostanie zrealizowana, ponadto dołączył pismo z dnia 30.04.2004 r. potwierdzające przejęcie przezfirmę (...) Sp. z o.o.wK.wierzytelnościPPHU (...)oraz inne dokumenty, a następnie na podstawie umowy nr(...)z datą 7.06.2004 r. o kredyt krótkoterminowy, przez nadużycie uprawnień przez pracowników banku, uzyskał w Banku(...)wZ.kredyt w kwocie 500.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.08.2004 r. i przeznaczeniem na zakup okien, pokrycie kosztów transportu oraz innych kosztów związanych z realizacją umowyzfirmą (...), podczas gdy w rzeczywistości działając w imieniu kredytobiorcyod początku nie zamierzał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodnie z jego przeznaczeniem, wiedząc, że zostanie spożytkowany na inne cele, a nadto wiedział,że kredytobiorca nie mając zdolności kredytowej, nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w następstwie czego spowodował w mieniu banku znaczną szkodę majątkowąw łącznej kwocie 500.000 zł, tj. czynu zart. 296 § 1 i 2 k.k.w zw. zart. 21 § 2 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.i za to na mocyart. 296 § 1 i 2 k.k.w zw. zart. 21 § 2 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazał go, a na mocyart. 296 § 2 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.w zw. zart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierzył mu karę1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze100 (sto) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie30 (trzydziestu) złotych.
III. oskarżonego

S. Ś.
w ramach czynu opisanego w pkt. V uznałza winnego tego, że w okresie od 19 lutego 2004 r. do 23 lipca 2004 r. wZ.,jako właścicielfirmy PHU (...)wB., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, będąc dłużnikiem banku z tytułu nie spłaconego kredytu w rachunku bieżącymw kwocie 1.140.000 zł, wprowadził w błąd pracowników banku co do rzeczywistej kondycji finansowej firmy, w celu uzyskania kredytu własnoręcznie wypełnił i złożył w banku wniosek o kredyt, do którego załączył jako autentyczny podrobiony dokument w postaci umowy dostawy węgla w 2004 r. na rzeczFirmy Handlowej (...), a następnie na podstawieumowy kredytowej nr (...)z dnia 26.02.2004 r. orazaneksów nr (...)z dnia 14.04.2004 r. i nr 2 z dnia 23.07.2004 r., sporządzonych do przedmiotowej umowy, uzyskał w Banku(...)wZ.kredyt w rachunku bieżącym, w kwocie 1.900.000 złz terminem spłaty do dnia 31.03.2005 r. i z przeznaczeniem na zakup węgla, opłaty należności celno – podatkowych i bieżącą działalność firmy, podczas gdy w rzeczywistości od początku nie zamierzał spłacić zaciągniętego kredytu, mając świadomość tego,że prowadzona przez niegofirma PHU (...)nie posiadała zdolności kredytowej,czym doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w kwocie 1.900.000 zł, co stanowi mienie znacznej wartości, tj. czynu zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i za to na mocyart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zb. zart. 270 § k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazał go, a na mocyart. 294 §1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.w zw. zart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierzył mu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 30 (trzydziestu) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 30 (trzydzieści) złotych.
IV. oskarżonego
S. Ś.uznał za winnego popełnienia czynu opisanegowpkt. VIi za to na mocyart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazał go, a na mocyart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierzył mu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze30 (trzydzieści) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 30 (trzydziestu) złotych.
V. oskarżonego

K. W.w ramach czynu opisanego w pkt. VII uznałza winnego tego, że w okresie od 30 kwietnia 2004 r. do dnia 7 czerwca 2004 r.wZ., pełniąc funkcję Prezesa Zarządu w Banku(...)wZ.i mając z tego tytułu obowiązek zajmowania się sprawami majątkowymi banku, działając wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś.oraz Kierownikiem Zespołu Kredytów wymienionego banku –R. Z., nadużył udzielonych mu uprawnieńi na podstawie umowy kredytowej nr(...)z datą 7.06.2004 r. udzielił na rzeczfirmy PPHU (...)kredytu krótkoterminowego w kwocie 500.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.08.2004 r., mając świadomość, żeP. W.nie posiadał zdolności kredytowej, uruchomił na rzecz kredytobiorcy środki pieniężne, przez co wyrządził bankowi znaczną szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 500.000 zł, tj. czynu zart. 296 § 1 k.k.i za to na mocyart. 296 § 1 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazał go na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.
VI. oskarżonego

R. Z.
w ramach czynu opisanego w pkt. VIIIuznał za winnego tego, że w okresie od 30 kwietnia 2004 r. do dnia 7 czerwca 2004 r. wZ., pełniąc funkcję kierownika Zespołu Kredytów w Banku(...)
wZ.i mając z tego tytułu obowiązek zajmowania się sprawami majątkowymi banku, działając wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś.oraz Prezesem Zarządu wymienionego bankuK. W., nadużył udzielonych mu uprawnieńi mając świadomość, żeP. W.nie posiadał zdolności kredytowej pozytywnie zaopiniował wniosek kredytowy złożony przezP. W., w wyniku czego bank na podstawie umowy kredytowej nr(...)z datą 7.06.2004 r. udzielił na rzeczfirmy PPHU (...)kredytu krótkoterminowego w kwocie 500.000 zł z terminem spłaty do dnia 31.08.2004 r., przez co wyrządził bankowi znaczną szkodę majątkową w kwocienie mniejszej niż 500.000 zł, tj. czynu zart. 296 § 1 k.k.i za to na mocyart. 296 § 1 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazał go na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.
VII. oskarżonego
R. Z.uznał za winnego popełnienia czynu opisanego wpkt. IXi za to na mocyart. 276 k.k.skazał go na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.
VIII. oskarżonego

Ł. Ś.w ramach czynu opisanego w pkt. X uznał za winnego tego, że w okresie od 7 sierpnia 2003 r. do 22 sierpnia 2003 r. wZ.działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś., wyłudził w Banku(...)wZ.kredyt krótkoterminowy w wysokości 500.000 zł, poprzez wprowadzenie w błąd, co do swojej zdolności kredytowej oraz zamiaru spłaty kredytu w ten sposób, że po uprzednim pisemnym upoważnieniu udzielonymS. Ś.do zawarcia umowy kredytowej za jego pośrednictwem złożył wniosek o kredyt krótkoterminowy na sfinansowanie importu węgla kamiennego z Rosji,a następnie zawarł w dniu 22.08.2003 r.umowę kredytową nr (...), stosując jako zabezpieczenie jej wykonania hipotekę ustanowioną na położonym wW.domu należącym doK. D., podczas gdy w rzeczywistości nie zamierał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodnie z jego przeznaczeniem wynikającym z umowy kredytowej a uzyskane środki przekazał do dyspozycjiS. Ś.wiedząc, że zostaną one spożytkowane na inne cele i nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniemw łącznej kwocie nie mniejszej niż 500.000 zł, co stanowi mienie znacznej wartości, tj. czynu zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i za to na mocyart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazał go, a na mocyart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierzył mu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 30 (trzydzieści) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 20 (dwadzieścia) złotych.
IX. oskarżonego

Ł. Ś.
w ramach czynu opisanego w pkt. XI uznał za winnego tego, że w okresie od 20 listopada 2003 r. do 9 lutego 2004 r. wZ., działając w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś.wyłudził w Banku(...)wZ.kredyt w wysokości 650.000 zł,poprzez wprowadzenie w błąd, co do swojej zdolności kredytowej oraz zamiaru spłaty kredytu w ten sposób, że po uprzednim upoważnieniu udzielonymS. Ś.do zawarcia umowy kredytowej za jego pośrednictwem złożył wniosek o kredyt krótkoterminowy na sfinansowanie importu węgla kamiennego z Rosji, a następnie zawarł w dniu 2.12.2003 r.umowę kredytową nr (...)na kwotę 300.000 zł zwiększoną aneksem z dnia 9.02.2004 r. do kwoty 650.000 zł, stosując jako zabezpieczenie jej hipotekę ustanowioną na położonym wW.domu należącym doK. D.oraz wierzytelności wobecspółki (...) sp. z o.o., które to wierzytelności w rzeczywistościnie istniały, podczas gdy w rzeczywistości nie zamierzał wykorzystać przedmiotowego kredytu zgodnie z jego przeznaczeniem wynikającym z umowy kredytowej a uzyskane środki przekazał do dyspozycjiS. Ś.wiedząc, że zostaną one spożytkowane na inne cele i nie miał zamiaru spłacić zaciągniętego kredytu, w wyniku czego doprowadził Bank(...)wZ.do niekorzystnego rozporządzenia mieniem w łącznej kwocienie mniejszej niż 650.000 zł, co stanowi mienie znacznej wartości, tj. czynu zart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.i za to na mocyart. 297 § 1 k.k.w zb. zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 12 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazał go, a na mocyart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.w zw. zart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierzył mu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 30 (trzydzieści) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 20 (dwadzieścia) złotych.
X. oskarżoną

J. C.ramach czynu opisanego w pkt. XII uznał za winną tego,że w okresie od 30 kwietnia 2004 r. do dnia 7 czerwca 2004 r. wZ., pełniąc funkcję Członka Zarządu w Banku(...)wZ.i mając z tego tytułu obowiązek zajmowania się sprawami majątkowymi banku, nie dopełniła ciążącego na niej obowiązku wnikliwej analizy zdolności kredytowej kredytobiorcy, który takiej zdolnościnie posiadał, na podstawie umowy kredytowej nr(...)z datą 7.06.2004 r. udzieliła na rzeczfirmy PPHU (...)kredytu krótkoterminowego w kwocie 500.000 złz terminem spłaty do dnia 31.08.2004 r., przez co wyrządziła bankowi znaczną szkodę majątkową w kwocie nie mniejszej niż 500.000 zł, tj. czynu zart. 296 § 1 k.k.i za to na mocyart. 296 § 1 k.k.skazał ją na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.
XI. oskarżonego
K. D.uznał za winnego popełnienia czynuzpkt. XVi za to na mocyart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazuje go, a na mocyart. 19 § 1 k.k.w zw.zart. 286 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.w zw. zart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierzył mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze50 (pięćdziesiąt) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 20 (dwadzieścia) złotych.
XII. oskarżonego

K. D.w ramach czynu opisanego w pkt. XVI uznał za winnego tego, że w październiku 2004 r. wZ.będąc członkiem zarząduspółki (...) Sp. z o.o.i z tego tytułu uprawnionym do wystawienia dokumentu, działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej poświadczył nieprawdę, co do okoliczności mającej znaczenie prawne w ten sposób, że na podaniuS. Ś.skierowanymdoP.–(...)Banku(...)wZ.o niepodejmowanie działań windykacyjnych w związku z brakiem spłaty kredytu w kwocie 500.000 zł, zaciągniętego przez firmęŁ. Ś.(...), pisemnie oświadczył, że firma posiada wierzytelności wobecspółki (...) sp. z o.o., pomimo, że takie zobowiązania nie istniały, tj. czynu zart. 271 § 1 i 3 k.k.i za to na mocyart. 271 § 1 i 3 k.k.skazał go, a na mocyart. 271 § 3 k.k.wymierzył mu karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.
XIII. oskarżonego

K. D.
w ramach czynu opisanego w pkt XVII uznał za winnego tego, że w czerwcu 2006 r. wW.przerobił w celu użyciaza autentyczny dokument w postaci informacji o produkcie z(...)Bank z datą 23.06.2006 r. w ten sposób, że na dokumencie wstawił inną treść, tytułując dokument jako informację bankową, z której wynikało, iż otrzyma on przekaz w kwocie 846.000 dolarów amerykańskich, a następnie przekazał w/w przerobiony dokumentS. Ś.wiedząc, że będzie on przedłożony jako autentyczny wP.–(...)Banku(...)wZ., tj. czynu zart. 270 § 1 k.k.i za to na mocyart. 270 § 1 k.k.skazał go na karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności.
XIV. oskarżonego

W. M.
uznał za winnego tego, że w bliżej nieustalonym dniu w kwietniu 2004 r. wK., jako prezes zarządufirmy (...) sp. z o.o.wK., działając w zamiarze, abyP. W.iS. Ś.dokonali oszustwa na szkodę Banku(...)wZ.oraz w celu osiągnięcia przez nich korzyści majątkowej, dopomógł im w wyłudzeniu kredytu w kwocie 500.000 zł, co stanowi mienie znacznej wartości w ten sposób, że podpisał w imieniuspółki (...)dwa dokumenty, a mianowicie umowę nr(...)z dnia 30.04.2004 r. na zakup1250 sztuk okien odfirmy PPHU (...)oraz dokument potwierdzający przyjęcie wierzytelności z tytułu tej umowy przez Bank(...)wZ.,w którym zobowiązał się jako w/w spółki do przekazywania wierzytelnościP. W.na jego rachunek prowadzony przez w/w bank, wiedząc od początku,że przy zawieraniu takich umówspółka (...)powinna być reprezentowana przez dwóch członków jej zarządu, a ponadto mając świadomość tego, że w rzeczywistości umowazP. W.nie została zawarta, nie będzie nigdy, a do banku nie będą przekazywane jakiekolwiek środki pieniężne przezspółkę (...)oraz godząc się na to,że podpisane przez niego dokumenty zostaną przedłożone w celu uzyskania kredytu w banku, a rzekome płatnościspółki (...)będą zabezpieczeniem jego spłaty, tj. czynu zart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.i za to na mocyart. 18 § 3 k.k.w zw. zart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.w zw. zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.skazał go, a na mocyart. 19 § 1 k.k.w zw.zart. 294 § 1 k.k.w zw. zart. 11 § 3 k.k.w zw. zart. 33 § 2 k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierzył mu karę 1 (jednego) roku pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze40 (czterdzieści) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 20 (dwadzieścia) złotych.
XV. Na mocyart. 91 § 2 k.k.,art. 86 § 1 i 2 k.k.wymierzył oskarżonemu
S. Ś.karę łączną 3 (trzech) lat pozbawienia wolności oraz grzywnę w wymiarze 200 (dwieście) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 30 (trzydzieści) złotych.
XVI. Na mocyart. 85 k.k.,art. 86 § 1 i 2 k.k.wymierzył oskarżonemuŁ. Ś.karę łączną 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolnościoraz grzywnę w wymiarze 50 (pięćdziesiąt) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 20 (dwadzieścia) złotych.
XVII. Na mocyart. 85 k.k.,art. 86 § 1 k.k.wymierzył oskarżonym kary łączne:
1/
R. Z.8 (ośmiu) miesięcy pozbawienia wolności,
2/
K. D.1 (jednego) roku pozbawienia wolności.
XVIII. Na mocyart. 69 § 1 i 2 k.k.art. 70 § 1 pkt 1 k.k.wykonanie orzeczonych kar pozbawienia wolności warunkowo zawiesił oskarżonym:
1/
K. W.na okres próby wynoszący 5 (pięć) lat,
2/
R. Z.na okres próby wynoszący 5 (pięć) lat,
3/Ł. Ś.na okres próby wynoszący 3 (trzy) lata,
4/J. C.na okres próby wynoszący 2 (dwa) lata,
5/
K. D.na okres próby wynoszący 5 (pięć) lat,
6/W. M.na okres próby wynoszący 3 (trzy) lata.
XIX. Na mocyart. 71 § k.k.w zw. zart. 4 § 1 k.k.wymierzył oskarżonym kary grzywnyw wymiarze:
1/
K. W.150 (sto pięćdziesiąt) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawki za równoważną kwocie 50 (pięćdziesiąt) złotych,
2/
R. Z.100 (sto) stawek dziennych przyjmując wysokość jednej stawkiza równoważna kwocie 40 (czterdzieści) złotych.
XX. Na mocyart. 63 § 1 k.k.na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zaliczył oskarżonemu
S. Ś.okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie od dnia 4 stycznia 2007 r. do dnia 9 listopada 2007 r..
XXI. Na mocyart. 63 § 1 k.k.na poczet orzeczonych kar grzywny zaliczył oskarżonym okresy rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie:
1/
K. W.od dnia 4 stycznia 2007 r. do dnia 12 czerwca 2007 r.,
2/
R. Z.od dnia 4 stycznia 2007 r. do dnia 25 czerwca 2007 r.,
3/Ł. Ś.w dniu 28 marca 2007 r.,
4/W. M.w dniu 4 czerwca 2007 r. oraz od dnia 25 lutego 2012 r.do dnia 26 kwietnia 2012 r.
- przyjmując jeden dzień pozbawienia wolności za równoważny dwóm dziennym stawkom grzywny.
XXII. OskarżonegoJ. M.uniewinnił od popełnienia zarzucanego mu czynu.
XXIII. OskarżonegoJ. Ż.uniewinnił od popełnienia zarzucanego mu czynu.
XXIV. Zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adwokataM. F.kwotę 2520 zł (dwa tysiące pięćset dwadzieścia złotych) oraz 23% podatku VAT od wyżej wymienionej kwoty tytułem kosztów obrony z urzędu.
XXV. Zasądził od oskarżonych na rzecz Skarbu Państwa opłaty w wysokości
1/ od
S. Ś.1600 zł (tysiąc sześćset złotych)
2/ od
K. W.870 zł (osiemset siedemdziesiąt złotych)
3/ od
R. Z.580 zł (pięćset osiemdziesiąt złotych)
4/ odŁ. Ś.500 zł (pięćset) złotych,
5/ odJ. C.120 zł (sto dwadzieścia złotych)
6/ od
K. D.380 zł (trzysta osiemdziesiąt złotych)
7/ odW. M.340 zł (trzysta czterdzieści złotych).
XXVII. Zwolnił oskarżonych

S. Ś.
,

K. W.
,

R. Z.
,

Ł. Ś.
,

J. C.
,

K. D.
i

W. M.
od kosztów sądowych w pozostałym zakresie, w części uniewinniającej kosztami procesu obciąża Skarb Państwa.
Apelacje od tego wyroku wnieśli obrońcy oskarżonych:S. Ś.,K. W.,R. Z.,Ł. Ś.,K. D.,W. M..
Obrońca oskarżonegoS. Ś.zaskarżył wyrok, w części dotyczącej tego oskarżonego, w całości.
Zarzucił mu:
1. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, polegający na uznaniu oskarżonego winnym popełnienia przypisanych mu czynów, pomimo tego, iż ocena zebranego w sprawie materiału dowodowego prowadzi w dużej mierze do odmiennego wniosku, a przestępstwa zart. 286 § 1 k.k.przypisane oskarżonemu są wynikiem ustaleń o niespłaceniu kredytów przez oskarżonego, a nie szczegółowego wykazania dowodów przekonujących o istnieniu po stronie oskarżonego zamiaru wprowadzenia pracowników banku spółdzielczego wZ.i nie wywiązania się z zaciągniętych zobowiązań, istniejącego w chwili podpisywania umów kredytowych,
2. naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na treść wyroku, a mianowicieart. 4, art. 7 i art. 410 k.p.k.poprzez dowolną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, z pominięciem okoliczności korzystnych dla oskarżonego, w szczególności:
- pominięcie tak znaczącej dla oceny zdolności kredytowej, jak również zamiaru spłaty zaciągniętego zobowiązania, kwestii dotyczącej udzielonego dla kredytów zaciąganych na rzeczfirmy (...), zabezpieczenia w postaci hipoteki na nieruchomości należącej do oskarżonegoD., jak również dowodów wskazujących na to, żefirma (...)opłaciła należności wynikające z importu węgla z Rosji w kwocie przekraczającej 500.000 zł, co czyni ustalenia w zakresie zamiaru doprowadzenia banku do niekorzystnego rozporządzenia mieniem niezasadnymi,

-

wyjaśnień oskarżonegoS. Ś.co do powodów nie spłacenia kredytów zaciągniętych w imieniuFirmy Handlowej (...), którymi było nie wywiązania się ze spłaty pożyczki udzielonej przezS. Ś.przezK. D., powodujące powstanie problemów finansowych wfirmie (...), co potwierdza materiał dowodowy dotyczącyK. D., jak również sam fakt udzielenie przez niego zabezpieczenia dla kredytów zaciąganych przezT.,

braku dowodów potwierdzających wartość nieruchomości stanowiącej własnośćM. C., na której ustanowiona została hipoteka na rzecz Banku(...)wZ., jako zabezpieczenie kredytu średnioterminowego w kwocie 2.900.000 zł i ustalenie, że niekorzystne rozporządzenie mieniem przezM. C.zamyka się w/w kwotą, pomimo tego, iż jako poręczyciel rzeczowyM. C.odpowiedzialny był do wartości nieruchomości pomniejszonej o hipoteki wpisane na niej wcześniej,

oparcie ustaleń dotyczących podrobienia umowy międzyFirmą (...), a(...)jednie na zeznaniach świadkaW. B. (1)złożonych na etapie postępowania przygotowawczego, które mogą budzić wątpliwości, a nie dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu porównania pisma, która jako dowód obiektywny, mogła potwierdzić prawdziwość tego dokumentu,

dowolne danie wiary zeznaniom świadkaP. W., odnośnie rozmowy między nimS. Ś.,K. W.iR. Z.odnośnie przyznania kredytu niezależnie od kondycji finansowej firmyP. W., któremu zaprzeczyli w swoich wyjaśnieniach oskarżeni, a nadto ustalenie, żeS. Ś.miał świadomość posłużenia się przezP. W., nierzetelną dokumentacją, na co brak jest dowodów, a nadto wbrew zebranemu materiałowi dowodowemu ustaleni, żeS. Ś.działał w imieniuP. W., kiedy to udział oskarżonego ograniczył się do poznania go z pracownikami banku i pomocy w wypełnieniu wniosku kredytowego, bez dodatkowego uwzględnienia faktu, iż przeciwkoP. W.toczyło się postępowanie karne, dotyczące tej samej umowy kredytowej, co może wskazywać na chęć przerzucenie odpowiedzialności na pracowników banku iS. Ś., która z racji bliskiego pokrewieństwa, może być również udziałem ojcaP. W.,

powołanie się w zakresie czynu przypisanego oskarżonemuS. Ś.w punkcie II wyroku, opinii biegłegoL. N., pomimo tego, iż z uzasadnienia wyroku wynika, że Sąd z uwagi na brak bezstronności biegłego, opinii tej nie brał pod uwagę, w zakresie oceny postępowania pracowników banku,

pominięcie wpłat dokonywanych przezS. Ś.na rzecz banku przeznaczonych na spłatę zadłużenia wynikającego z zaciągniętych zobowiązań, w tym wpłaty z dnia 31 sierpnia 2006 roku w kwocie 200.000 zł, co może wskazywać na to, iż oskarżony nie miał zamiaru doprowadzenia banku do niekorzystnego rozporządzenia mieniem,

pominięcie faktu dokonanego, na zabezpieczenie kredytu udzielanego przez Bank oskarżonemu, przelewu wierzytelności z dnia 30 marca 2004 roku, które oskarżony miał wobec Elektrociepłowni(...)S.A.,

- przychodów osiąganych prze firmę oskarżonego w latach 2001 i 2002, które w pierwszym roku zamknęły się kwota 1.253.006,05 zł zaś w 2002 roku wyniosły 27.826.286,86 zł, co wskazuje na to, iż oskarżony miał prawo zakładać, iż z zaciągniętych zobowiązań będzie w stanie się wywiązać, jak również ma wpływ na ocenę zdolności kredytowej oskarżonego,
3. naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art.. 424§ 1 i 2 k.p.k.poprzez brak kompleksowego omówienia dowodów zebranych w toku prowadzonego postępowania, nie wskazanie faktów, na których Sąd oparł rozstrzygnięcie i dowodów, na których fakty te oparł, jak również dlaczego nie uwzględnił dowodów przeciwnych, jak również zupełne pominięcie uzasadnienia rozstrzygnięcia w zakresie ustaleń dotyczących częściowej spłaty zobowiązań przezS. Ś., prowadzonych egzekucji dotyczących należności wynikających z kredytów, udzielonych przez oskarżonego zabezpieczeń ich spłaty w postaci chociażby hipoteki na własnej nieruchomości, co powoduje niemożność kwestionowania ustaleń Sąd w tym zakresie, nie pozwalające przeanalizować toku rozumowania Sądu i stanowi ograniczenie prawa do obrony oskarżonego,
Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej oskarżonegoS. Ś.w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Białymstoku
Obrońca oskarżonegoK. W., na podstawieart. 444 k.p.k.iart. 425 § 1 i 2 k.p.k, zaskarżył wyrok, w części dotyczącej tego oskarżonego, w całości. Na mocyart. 427 § 1 i 2 k.p.k.iart. 438 pkt 2 i 3 k.p.k.zarzucił mu:
1. obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie:
a)art. 7 k.p.k.polegającą na naruszeniu zasady swobodnej oceny dowodów poprzez dokonanie sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oceny dowodów z zeznań świadkówP. W.iT. W.i przyznanie waloru wiarygodności ich zeznaniom w całości, mimo że świadekP. W.w toku postępowania zmieniał swoje zeznania umniejszając swoją rolę w zaistniałym procederze, a świadekT. W.w toku rozprawy głównej nie potwierdził zeznań złożonych w postępowaniu przygotowawczym, co poddaje pod wątpliwość wiarygodność tych dowodów;
b)art. 7 k.p.k.polegającą na naruszeniu zasady swobodnej oceny dowodów poprzez dokonanie wybiórczej, a nie wszechstronnej oceny dowodu z zeznań świadkówP. W.iT. W.i pominięcie, iż zeznania w/w świadków są wewnętrznie sprzeczne, w szczególności w części dotyczącej obecnościT. W.wraz zP. W.na spotkaniu w banku, ustalenia, iż kredyt zostanie przelany na kontofirmy (...), a także okoliczności związanych z uzyskaniem 10.000 zł przezP. W., a w konsekwencji nadanie waloru wiarygodności zeznaniom obydwu świadków mimo rażącej sprzeczności pomiędzy nimi;
2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, a polegający na:
a) uznaniu przez Sąd, iż oskarżonyK. W.znał sytuację majątkowąP. W.i wiedział o jego zadłużeniu w ZUS, podczas gdy z zebranego w sprawie materiału dowodowego w tym z zeznań świadkaP. W.wynika, iż w trakcie spotkania w bankuP. W.rozmawiał o swoim zadłużeniu jedynie zR. Z., a jak świadek zeznał, „w tym czasie prezes banku rozmawiał o jakimś wyjeździe na Mazury, rozmawiał zeŚ." (k. 269v, wers 9-11), co prowadzi do wniosku, iż oskarżonyW.nie uczestniczył bezpośrednio w tej rozmowie i nie miał wiedzy o zadłużeniuP. W..
Na zasadzieart. 437 k.p.k.wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienieK. W.od zarzucanego mu czynu.
Obrońca oskarżonegoR. Z., na podstawieart. 444 k.p.k.iart. 427 k.p.k., zaskarżył wyrok, w części dotyczącej tego oskarżonego, w całości.
Na mocyart. 438 pkt 3 k.p.k.zarzucił mu:
błędy w ustaleniach faktycznych, mające wpływ na treść orzeczenia, polegające na przyjęciu:
1/ w zakresie czynu z pkt VI wyroku,
- że oskarżony działając wspólnie i w porozumieniu zeS. Ś.i prezesem Zarządu BankuK. W., nadużył udzielonych mu uprawnień kierownika Działu Kredytów oraz miał świadomość, żeP. W.nie posiadał zdolności kredytowej, podczas gdy oskarżony nie działał w zmowie z ww. osobami, a dokonując oceny wniosku kredytowego realizował swoje kompetencje kierownika Działu Kredytów, które w przypadku kredytu krótko terminowego, o terminie zapadalności do jednego roku, na kwotę powyżej 100.000 zł, polegały na kontroli wstępnej wniosku oraz załączonych dokumentów, gdyż opiniowanie takiego wniosku kredytowego należało do zastrzeżonej kompetencji Komitetu Kredytowego, zaś podjęcie decyzji o udzieleniu kredytu - do Zarządu banku; a nadto nie miał wiedzy o nierzetelności dokumentów dotyczących umowy zfirmą (...) Sp. z o.o.wK.oraz nie mającej wpływu na ocenę zdolności kredytowej nieznacznej zaległościP. W.na rzecz ZUS, gdyż rodzaj i ilość dokumentów dołączonych do wniosku odpowiadał wymaganiom określonym dla wniosku o udzielenie takiego typu kredytu;
2/ w zakresie pkt VII wyroku,
że oskarżony w sposób świadomy ukrył dokumenty przed osobami uprawnionymi, podczas gdy dokumenty te jedynie znajdowały się w zajmowanym przez oskarżonego pokoju w miejscu zamieszkania, w szufladzie obranej przez siebie za miejsce przechowywania różnych dokumentów.
Podnosząc powyższe zarzuty, wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części, przez uniewinnienieR. Z.od popełnienia zarzucanych mu występków.
Obrońca oskarżonegoŁ. Ś., na podstawieart. 444 k.p.k.iart. 425 § 1 k.p.k., zaskarżyła wyrok, w części dotyczącej tego oskarżonego, w całości. Na mocyart. 427 §1 i 2 k.p.k.iart. 438 pkt 2 i 3 k.p.k.zarzuciła mu:

I
błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, iż oskarżonyŁ. Ś.przez sam fakt udzielenia pełnomocnictwa ojcu - współoskarżonemu w sprawie do zaciągnięcia kredytów nafirmę (...)- miał pełną świadomość, iż działa niezgodnie z prawem, bowiem kredytów tych nie spłaci, a ponadto wiedział o sposobie wprowadzenia w błąd banku i nieprawidłowościach w dokumentacji firmy i przedłożonych nieprawdziwych oświadczeń ze strony przedstawicielafirmy (...)materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie każe uznać, iżŁ. Ś.nie posiadał wiedzy fachowej, by móc ocenić prawidłowość dokumentacji własnej firmy oraz dokumentacji przedłożonej do wniosków kredytowych, a ponadto zaufanie jakim darzył ojca i brak uczestnictwa w kontaktach zK. D.powodowały u niego przekonanie, iż kredyty zostały udzielone jego firmie w sposób prawidłowy, zaś firma wywiąże się ze swych zobowiązań;

II. naruszenie przepisów postępowania, tj.art. 4, 5 § 2 , 7, 410 i 424 k.p.k., polegające na dowolnej i jednostronnej ocenie zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności zaś na niezastosowaniu zasady in dubio pro reo, w sytuacji braku jakichkolwiek dowodów potwierdzających świadome i celowe działanie oskarżonegoŁ. Ś., w celu uzyskania środków finansowych z kredytów i oparcie rozstrzygnięcia o jego winie o sam fakt udzielenia pełnomocnictw ojcu, a ponadto:
a) brak omówienia dowodów zgromadzonych w sprawie w szczególności zaś jakie fakty Sąd uznał za udowodnione lub nieudowodnione oraz na jakich w tej mierze oparł się dowodach i dlaczego nie uznał dowodów przeciwnych, nie wskazanie w oparciu o które z dowodów Sąd uznał, iżŁ. Ś.działał za pośrednictwem swego ojca, z zamiarem kierunkowym popełnienia przestępstwa oszustwa na szkodę Banku(...)wZ.poprzez wyłudzenie dwóch kredytów, mając pełną świadomość, iż nie zostaną one spłacone w terminie, zaś środki z nich uzyskane nie zostaną przeznaczone na cele wskazane w umowach kredytowych, a ponadto wiedząc, iż dokumenty przedłożone do wniosków kredytowych stwierdzają nieprawdę - i naruszenie tym samym przepisuart. 424 § l i 2 k.p.k;
b) nieuwzględnienie istotnych informacji płynących z opinii biegłej z zakresu rachunkowościH. K., a wskazujących (pośrednio) na brak zamiaru przestępczego popełnienia przestępstwa oszustwa po stronieŁ. Ś., z których wynika, iż jego ojciecS. Ś.od 1998 r. prowadził własną działalność gospodarczą, jako jednoosobowa firma P.U.H(...)i obracał bardzo dużymi kwotami pieniędzy, koniecznymi do zakupu węgla na dużą skalę, jego odbiorcami były duże zakłady, min.(...)( dlaElektrociepłowni (...)),(...),Fabryka (...),(...), nadto nie zalegał z płatnościami w Urzędzie Skarbowym, czy ZUS-ie, posiadał pozytywne opinie z innych banków, co uzasadniało przekonanie, iż także prowadzeniespółki (...), należącej doŁ. Ś.będzie prawidłowe, w tym zostaną spłacone kredyty zaciągnięte przez tą spółkę;
c) nie uwzględnienie wyjaśnień współoskarżonego w sprawieK. D., a także dowodów w postaci opinii biegłego grafologa, badającego jego podpis na przedłożonym do wniosku o zwiększenie kredytu dlafirmy (...)oświadczeniu sygnowanym jego nazwiskiem, o istniejących wobecspółki (...)wierzytelnościach ze stronyspółki (...), której był przedstawicielem, a także dokumentów i dowodów zawartych w aktach sprawy III K 33/11 Sądu Okręgowego w Białymstoku (z oskarżenia subsydiarnegoK. D.przeciwkoS. Ś.), z których wynika, iż oskarżonyŁ. Ś.nie miał żadnych kontaktów z osobąK. D., zaś dokument stwierdzający nieprawdę nosi podpisK. D.(wbrew jego twierdzeniom), a ponadto, iż zabezpieczenie kredytów dlafirmy (...)w postaci hipoteki na domuK. D., zostało dokonane za zgodą i wiedząK. D., z którymi to czynnościami oskarżonyŁ. Ś.nie miał do czynienia;
d) nieuwzględnienie wyjaśnień współoskarżonych w sprawie – osób zajmujących się z ramienia Banku przydzielaniem i opiniowaniem kredytów, z których wynika, iż na żadnym etapie zawierania umów kredytowych i aneksów do nich nie uczestniczył w rozmowach z pracownikami BankuŁ. Ś., bowiem formalnościami tymi zajmował się jego ojciec -S. Ś., co potwierdza tezę, iż nie miał on świadomości nieprawidłowości związanych z przedstawionymi do kredytów dokumentami;
Wskazując na powyższe zarzuty wniosła o:
- zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonegoŁ. Ś.od obydwu stawianych mu zarzutów
lub
- uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Obrońca oskarżonegoK. D., na podstawieart. 444 k.p.k.iart. 425 § 1 i 2 k.p.k., zaskarżył wyrok, w części dotyczącej tego oskarżonego, w całości. Na mocyart. 427 §1 i 2 k.p.k.iart. 438 pkt 1, 2 i 3 k.p.k.zarzucił mu:

I
w zakresie czynu z pkt. XI wyroku (zarzut XV aktu oskarżenia)

błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, a polegający na błędnym uznaniu, że:
- działanieK. D.w postaci przedłożenia w dniu 9 lutego 2004 r. oświadczenia było podstawą zwiększenia limitu kredytowego w rachunku bieżącymfirmy (...), podczas gdy podniesienie limitu kredytowego nastąpiło w oparciu o decyzję Zarządu Banku Spółdzielczego i opinii Komitetu Kredytowego z dnia 6 lutego 2014 r., którymi pozytywnie zatwierdzono złożony wniosek, a więc podpisanie oświadczenia przezK. D.(nawet jeśli świadomie) nie miało wpływu na podejmowaną decyzję, a przez to zachowanie takie nie wypełnia właściwego znamienia czynnościowego pomocnictwa - faktycznego ułatwienia popełnienia przestępstwa;
- oświadczenie z dnia 9 lutego 2004 r. nie odzwierciedlało rzeczywistego stanu rzeczy, gdyż w okresie, kiedy występowały obroty w firmieŁ. Ś.nie prowadzono transakcji zfirmą (...), podczas gdy zapisy oświadczenia stanowią jedynie informację o przyjęciu pewnych faktów do wiadomości oraz zobowiązanie do przekazywania wszelkich wierzytelności, w przypadku pojawienia się takowych w przyszłości, a więc treści zgodne z prawdą;

II
w zakresie czynu z pkt. XII wyroku (zarzut XVI aktu oskarżenia)

obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicieart. 271 § 1 k.k., poprzez błędną subsumpcję ustalonego stanu faktycznego i uznanie, że osobaK. D.potwierdzając w imieniu(...) sp. z o.o.istnienie zobowiązania wobecfirmy (...)wypełnia znamiona
     innej osoby uprawnionej do wystawienia dokumentu, podczas gdy prawidłowa wykładnia wskazanego przepisu wskazuje, że podmiotem tego czynu może być jedynie osoba realizująca uprawnienie wynikające z przepisów, a przedmiotem wykonawczym dokument cieszący się analogicznym zaufaniem jak taki wystawiony przez organy państwowe;

III
w zakresie czynu z pkt. XIII wyroku (zarzut XVII aktu oskarżenia)

obrazę przepisów postępowania mającą wpływ na treść orzeczenia, a mianowicieart. 4 k.p.k.,5 § 2 k.p.k.,7 k.p.k.w zw. zart. 410 k.p.k.polegającą na dowolnej ocenie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, uwzględnieniu okoliczności wyłącznie obciążających oskarżonego i uznaniu wbrew zasadzie in dubio pro reo, żeK. D.przerobił w celu użycia za autentyczny dokument w postaci informacji o produkcie, podczas gdy materiał dowodowy zgormadzony w sprawie, oceniony w zgodzie z powołanymi przepisami, przy uwzględnieniu m.in. wnioskuK. D.o wydanie dokumentu z dnia 27 kwietnia 2006 r. oraz czynów przypisanychS. Ś.wskazuje, żeK. D.nie ingerował we wskazany dokument, a oryginał uzyskany z(...)Bank przekazałS. Ś.;
Powołując się na powyższe wniósł o:
- zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonegoK. D.od popełnienia zarzucanych mu czynów;
ewentualnie
- o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawyK. D.do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Obrońca oskarżonegoW. M., na podstawieart. 444 k.p.k.iart. 425 § 1, 2 i 3 k.p.k.orazart. 447 § 1 k.p.k., zaskarżyła wyrok, w części dotyczącej tego oskarżonego, w całości.
Na podstawieart. 438 pkt 1 k.p.k.zaskarżonemu orzeczeniu zarzuciła obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicieart. 18 § 3 k.k.w zw. z 286§ 1 k.k.w zb. zart. 297 § 1 k.k.polegającą na:

1
przyjęciu, że w zakresie świadomościW. M.pozostawał fakt, iż podpisana przez niego umowa zP. W.i dokument potwierdzający przyjęcie wierzytelności mają posłużyćP. W.iS. Ś.do dokonania oszustwa na szkodę Banku(...)wZ.oraz żeW. M.w momencie podpisywania wyżej wskazanych dokumentów wiedział o tym, iż nie dojdzie do realizacji zamierzonego celu gospodarczego i współpracy zP. W., w sytuacji gdy brak jest przesłanek świadczących o tym abyW. M.miał jakikolwiek zamiar pomocy w dokonaniu przestępstwa oszustwa;

2
przyjęciu, że umowa podpisana przezW. M.w imieniuspółki (...), jak również dokument o przyjęciu wierzytelności stanowią dokumenty nierzetelne, albowiem nie zostały podpisane przez wszystkie osoby upoważnione do reprezentacji spółki, w sytuacji gdy nie można ich obarczyć przymiotem nierzetelności, bowiem dokumentem nierzetelnym jest dokument autentyczny, w którym pominięto niektóre dane lub w którym zostały zawarte informacje sugerujące stan inny niż istniejący w rzeczywistości (co nie miało miejsca w danym stanie faktycznym), a nie dokumenty podpisane niezgodnie z zasadami reprezentacji danego podmiotu - w tym wypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością.

W oparciu o powyższe wniosła o:
- zmianę zaskarżonego wyroku w części dotyczącej oskarżonegoW. M.poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu,
ewentualnie o:
- uchylenie wyroku w części dotyczącejW. M.i przekazania sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Białymstoku.
Prokurator, na rozprawie przed Sądem odwoławczym, wniósł o: uchylenie wyroku w zakresie skazania oskarżonychS. Ś.,K. W.,R. Z.,Ł. Ś.,J. C.– na podstawieart. 435 k.p.k.oraz co doK. D.i przekazanie w tym zakresie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji; co do oskarżonegoW. M.– wniósł co do zasady o utrzymanie zaskarżonego wyroku wskazując na konieczność wyeliminowania z podstawy skazania i wymiaru karyart. 4 § 1 k.k.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Z wywiedzionych apelacji w pełni trafna jest apelacja obrońcy oskarżonegoŁ. Ś.– czyny z pkt VIII i IX części dyspozytywnej wyroku (pkt X i XI części wstępnej wyroku). Natomiast na częściowe uwzględnienie zasługiwały apelacje obrońców oskarżonych:S. Ś.– w zakresie czynu przypisanego oskarżonemu w pkt I.3 części dyspozytywnej wyroku (pkt IV części wstępnej wyroku),R. Z.w odniesieniu do czynu przypisanego mu w pkt VII części dyspozytywnej wyroku (pkt IX części wstępnej wyroku), jak równieżK. D.w części dotyczącej czynu przypisanego mu w pkt XII części dyspozytywnej wyroku (pkt XVI części wstępnej wyroku). W pozostałym zakresie środki odwoławcze wywiedzione przez obrońców wyżej wskazanych oskarżonych są bezzasadne. Nietrafne są również apelacje obrońców oskarżonych:K. W.iW. M..
Apelacja obrońcy oskarżonegoS. Ś.musiała prowadzić do zmiany wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego jedynie w części dotyczącej skazania oskarżonego za czyn przypisany mu w pkt I.3. części dyspozytywnej, co pociągało za sobą automatycznie upadek orzeczenia o karze za ciąg przestępstw przypisanych w pkt I. części dyspozytywnej, jak również uchylenie orzeczenia o karze łącznej z pkt XV.
Wprawdzie poczynione przez Sąd I instancji ustalenia dotyczące strony przedmiotowej zachowania oskarżonego są generalnie trafne, niemniej stwierdzić trzeba, że nie sposób zaakceptować stanowiska Sądu Okręgowego w odniesieniu do strony podmiotowej zachowaniaS. Ś..
Sąd Okręgowy uznał, że wystarczającym jest w tym zakresie ustalenie, iżS. Ś.nie miał w chwili czynu zdolności kredytowej i w ten sposób wprowadził bank w błąd. Tymczasem, aby przypisać oskarżonemu oszustwo niezbędnym było wykazanie, żeS. Ś.już w chwili zawierania umowy kredytowej, a następnie aneksu nr(...)miał, co najmniej, świadomość konieczności wystąpienia określonego wart. 286 § 1 k.k.skutku w postaci doprowadzenia banku do niekorzystnego rozporządzenia mieniem i mimo tej świadomości podjął działanie realizujące znamiona czynu zabronionego.
Ujawnione okoliczności sprawy w odniesieniu do przedmiotowego czynu (odmiennie niż w wypadku pozostałych przypisanych oskarżonemu czynów), nie dają podstaw do takiego ustalenia. Przeciwnie wskazują, że oskarżony nie zakładał, że doprowadza bank do podjęcia większego ryzyka niż dopuszczalne, czy też wręcz, że nie wywiąże się z warunków umowy. Zważyć bowiem trzeba, że przedmiotowy czyn dotyczy pierwszego z kredytów zaciągniętych przez oskarżonego w Banku(...)wZ.. Oskarżony nie był wówczas jeszcze zadłużony w ryzykowny sposób. Prowadził rzeczywistą działalność handlową z wiarygodnymi finansowo podmiotami, zgodną z celem, na który zaciągnął kredyt w rachunku bieżącym. Przedłożył na te okoliczności nie tylko umowy zakupu węgla od(...) S.A., ale i sprzedaży węgla na rzecz F.H.(...)a ponadto dokumenty potwierdzające działalność tego podmiotu, w tym dokumenty finansowe, między innymi bilans za okres 2001-I kwartał 2002 r. Przedstawił również dwie pozytywne opinie bankowe, z dwóch różnych banków. Trzeba zarazem podkreślić, że w okresie 11 miesięcy 2002 r.S. Ś.osiągnął przychód z działalności gospodarczej w wysokości 23.657.341,77 zł, przy kosztach uzyskania w kwocie 23.483.798,86 zł. Skala prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, jak na osobę fizyczną, nie była zatem mała. W tym stanie rzeczy jej kontynuacja, przy nienaruszaniu dotychczasowego poziomu ryzyka, nawet jeśli oskarżony osiągnął w 2002 r. dochód netto w kwocie ok. 120.000,- zł, powinna pozwolić na niezakłócone wywiązanie się z zaciągniętego zobowiązania, którego spłata przypadała dopiero na 25.02.2004 r. Ważnie jest w tym kontekście również to, iż zaneksu nr (...)do umowy dostawy węgla energetycznego z F.H.(...)wynika, iż w 2003 r.S. Ś.miał dostarczyć temu podmiotowi 50.000 węgla w cenie 44,50 USD za tonę (wg średniego kursu NBP z dnia wystawienia faktury, ten zaś wynosił ok. 3,9 złotych). Nie bez znaczenia jest też fakt, że w 2003 r. na rachunekPHU (...)wpłynęło łącznie 1.577.941,- zł., co przewyższało nawet podwyższony limit kredytowy. Trzeba też pamiętać, że oskarżony nie działał w zakresie zawarcia umowy kredytowej orazaneksu nr (...)samodzielnie, lecz razem z żonąJ. Ś., zaś małżeńską wspólność majątkową wyłączył dopiero w dniu 02.02.2004 r. (k.151).
W tym stanie rzeczy nie sposób przyjąć, aby oskarżonemu w chwili zaciągania kredytu i podniesienia jego limitu o 150.000,- zł towarzyszył wymagany dla bytu przestępstwa zart. 286 §1 kkzamiar. Powstał on dopiero w dalszym toku realizacji umowy kredytowej, kiedy oskarżony, nie mając już ku temu ekonomicznych podstaw, zaczął zaciągać kolejne zobowiązania, poczynając od kredytów uzyskanych naŁ. Ś.i przeznaczać je na cele inne niż wynikające z zawartych umów.
Mając powyższe na względzie Sąd Apelacyjny uniewinnił oskarżonego od popełnienia w/w czynu, a kosztami postępowania w tej części obciążył Skarb Państwa.
Apelacja obrońcy oskarżonegoŁ. Ś.zasługiwała na uwzględnienie, gdyż wyrok w części dotyczącej tego oskarżonego jest bezsprzecznie dotknięty obrazą przepisów postępowania, tj.art. 7 i 410 kpk, która prowadziła do błędnych ustaleń faktycznych i niezasadnego skazania oskarżonego.
Uzasadnienie zaskarżonego wyroku wskazuje jednoznacznie, iż Sąd Okręgowy skazałŁ. Ś.za dwa oszustwa dlatego, że uznał, iż „oskarżony miał świadomość możliwości finansowych swojej firmy, skoro zdecydował się na upoważnienie swojego ojca do działania w jego imieniu to ponosi z nim wspólną odpowiedzialność”.
Ustalenie to wskazywać może co najwyżej na zamiar ewentualny i żadną miarą nie dawało podstaw do skazania oskarżonego za przestępstwa oszustwa, dla których przypisania konieczne jest udowodnienie oskarżonemu działania w zamiarze bezpośrednim kierunkowym, którym mają być objęte zarówno cel działania sprawcy, jak i sam sposób działania zmierzającego do zrealizowania tego celu.
Sąd Okręgowy nie wykazał, aby zachowanieŁ. Ś.cechował taki właśnie zamiar – aby oskarżony chciał wypełnienia znamion przestępstwa oszustwa, o czym dobitnie świadczy treść uzasadnienia wyroku, które - poza zacytowanym wyżej stwierdzeniem - nie zawiera w zakresie ustaleń dotyczących strony podmiotowej czynów przypisanych oskarżonemu żadnych innych wywodów.
W tym stanie rzeczy stanowisko Sądu Okręgowego jest jednoznacznie dowolne i nie mogło się ostać.
Jednocześnie trzeba podnieść, że analiza wyników postępowania dowodowego, wskazuje, że brak jest podstaw do przyjęcia, iżŁ. Ś.upoważniając swego ojca do zaciągnięcia kredytów, których dotyczyły stawiane mu zarzuty miał zamiar popełnienia oszustwa na szkodę Banku(...)wZ..
Nie myli się bowiem obrońca oskarżonego, że nie ma dowodów, które potwierdzałyby świadome i celowe działanie oskarżonego w zakresie przypisanych mu czynów.
Sąd Apelacyjny podziela argumentację zawartą w tej mierze w środku odwoławczym. Niezależnie od tego chce podkreślić, iż z ujawnionych okoliczności sprawy wynika jasno, iż generalnie zaangażowanieŁ. Ś.w działalnośćFirmy Handlowej (...)sprowadzało się, poza podpisywaniem niektórych związanych z tą działalnością dokumentów, wyłącznie do firmowania jej własną osobą, gdyż w rzeczywistości działalność tę prowadził nie oskarżony, lecz jego ojciec –S. Ś.. Jasnym jest przy tym, że oskarżony, z oczywistych względów, darzyłS. Ś.pełnym zaufaniem, w tym był przekonany o jego profesjonalizmie zawodowym w zakresie prowadzenia działalności biznesowej. Nie sposób zarazem przyjąć, gdyż nie ma na ku temu żadnych materialnych podstaw, abyŁ. Ś.mógł przewidywać, że ojciec będzie zajmował się prowadzeniem tej działalności w sposób sprzeczny z jego interesami, w tym dopuszczając się przestępstw. Nie bez znaczenia dla powyższych ustaleń, niezależnie od uwarunkowań wynikających z możliwie najbliższego pokrewieństwa pomiędzy wyżej wymienionymi, ma też fakt, żeŁ. Ś.był w 2003 r. młodym niedoświadczonym życiowo, nie posiadającym jeszcze wykształcenia, ani innego przygotowania zawodowego w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej – dwudziestoletnim studentem Politechniki(...)na studiach stacjonarnych. W świetle całości wyżej opisanych uwarunkowań nie powinno budzić wątpliwości, że wgląd oskarżonego, w rzeczywistą sytuację ekonomiczno – finansową zarejestrowanej na niego w lutym 2002 r. działalności, był znikomy, w przeciwieństwie do wiedzy w tym zakresieS. Ś., który rzeczoną działalność w imieniu syna, a de facto samodzielnie, prowadził. W szczególności zaś nie ma podstaw, aby uznać, jak to uczynił Sąd Okręgowy, iż oskarżony miał świadomość, co do rozmiaru rzeczywistej działalności prowadzonej przez ojca w ramach(...)i możliwości finansowych firmy, w tym w aspekcie zdolności kredytowej.
Analiza ujawnionych okoliczności w zakresie zawarcia „Umowy o świadczenie usług w zakresie kredytowania i prowadzenia innych operacji obciążonych ryzykiem” z dnia 14.08.2003 r., jak również „umowy nr (...)z dnia 22.08.2003 r. o kredyt krótkoterminowy w wysokości 500.000, - zł, nie daje podstaw do przyjęcia, aby rolaŁ. Ś.w tych zdarzeniach przekraczała podpisanie pierwszej z w/w umów. Nie ma żadnych bezpośrednich ani też pośrednich dowodów, abyŁ. Ś.brał udział w negocjacjach z bankiem, opracowywaniu wniosków kredytowych, zorganizowaniu zabezpieczenia rzeczowego. Nie ujawniono żadnych okoliczności, które wskazywałyby, żeŁ. Ś.uczestniczył lub miał wiedzę na temat relacji pomiędzyS. Ś.aK. D., w tym ich rzeczywistych, wzajemnych powiązań biznesowych. Przeciwnie, z treści dokumentacji bankowej dotyczącej historii w/w kredytu krótkoterminowego oraz treści rozmówS. Ś.iK. D., których nagrania złożyła do aktJ. Ś.wynika wprost, że całością spraw związanych ze spłatą w/w kredytu zajmowali sięS. Ś.iK. D., zaśŁ. Ś.nie brał w tym żadnego udziału (zielony segregator opisany „(...)” oraz k.3050,3157-3165).
Nie inaczej jest w wypadku zawarcia umowy z dnia 02.12.2003 r. nr(...)o kredyt do kwoty 300.000,- zł w rachunku bieżącym orazaneksu nr (...)z dnia 09.02.2004 r., którym zwiększono limit kredytu do kwoty 650.000, - zł. Wprawdzie oskarżony podpisał dokumenty związane z tym kredytem, lecz i w tym wypadku nie ma przekonujących podstaw do przyjęcia, iżŁ. Ś.działał z zamiarem kierunkowym oszustwa na szkodę Banku Spółdzielczego. Ujawnione okoliczności nie wskazują bowiem na to, aby uwarunkowania zawarcia w/w umowy oraz aneksu, w tym rzeczywista rola oskarżonego w przedmiotowym zdarzeniu odbiegała w istotny sposób od tej, którą oskarżony wypełnił w przypadku wcześniej omówionego kredytu. Stosunek zależności pomiędzy oskarżonym aS. Ś., jak i stan wiedzy i doświadczenia biznesowego oraz życiowego oskarżonego nie były inne, niż wyżej przedstawione, podobnie jak i stan jego wiedzy na temat relacji biznesowych pomiędzy ojcem aK. D.i mają dla oceny strony podmiotowej zachowania oskarżonego analogiczne, co wyżej przedstawione znaczenie. Należy podkreślić, że i w tym wypadku brak jest dowodów, abyŁ. Ś.był w jakikolwiek sposób zaangażowany w spłatę kredytu, której ostatecznie dokonałS. Ś.ze środków pochodzących z zaciągniętego przez siebie kredytu w kwocie 2.900.000,- zł, co utwierdza w przekonaniu, że działalność gospodarczą podfirmą (...), choć została zarejestrowana naŁ. Ś., prowadził osobiście, na swój rachunek i ryzyko,S. Ś.. Nie bez znaczenia dla takiej oceny jest również analiza dokumentacji handlowej(...), z której wynika, iż przeważająca część obrotu handlowego była generowana w relacji zPHU (...)S. Ś.(o czym szczegółowo w dalszej części uzasadnienia).
Należy przy tym podnieść, iż wprawdzie wzrost zakresu zobowiązań kredytowych(...), w szczególności zaś podniesienie w lutym 2004 r. limitu kredytowego o kolejne 350.000, - zł, w sytuacji dwóch otwartych, choć jeszcze nie wymagalnych kredytów na łączną kwotę 800.000,- zł, nie mógł byćŁ. Ś.nieznany i akceptował on takie postępowanie ojca, niemniej jednak okoliczności te, w świetle wyżej omówionych okoliczności, nie dają nawet jednoznacznej podstawy do przyjęcia, iż oskarżony przewidywał możliwość popełnienia przestępstwa i na to się godził, a co dopiero poczynienia miarodajnych ustaleń, iż działał z zamiarem bezpośrednim dokonania oszustwa.
Reasumując stwierdzić należy, że ujawnione okoliczności sprawy nie wskazują, abyŁ. Ś., w chwili udzielania pełnomocnictwa i zawierania umów, miał świadomość, że działania, w których uczestniczy przekraczają ramy zaciągnięcia zobowiązania umownego, a w szczególności, iż wykraczają poza ramy dopuszczalnego ryzyka gospodarczego, a ich nieodzownym skutkiem będzie niekorzystne rozporządzenie mieniem przez bank.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd Apelacyjny zmienił wyrok w przedmiotowej części poprzez uniewinnienieŁ. Ś.od popełnienia zarzucanych mu czynów, obciążając w tej części kosztami postępowania Skarb Państwa.
Oczywistym następstwem takiego rozstrzygnięcia było wyeliminowanie z opisu czynów przypisanych oskarżonemuS. Ś.w punktach I. 1. i 2. części dyspozytywnej wyroku sformułowania – „wspólnie i w porozumieniu zŁ. Ś.”.
Należy podzielić w pełni również wywody obrońcy oskarżonegoR. Z., iż Sąd Okręgowy niezasadnie uznał oskarżonego za winnego popełnienia czynu przypisanego w pkt VII części dyspozytywnej wyroku (pkt IX części wstępnej wyroku).
Sąd I instancji, pomimo, że postępowanie dowodowe nie dało ku temu żadnych podstaw, odrzucił wyjaśnienia oskarżonegoR. Z., który twierdził, że fakt odnalezienia dokumentów w jego miejscu zamieszkania wynikał z tego, że część pracy wykonywał w domu, co nie kłóci się również ze wskazaniami doświadczenia życiowego. Jednocześnie postępowanie nie przyniosło także odpowiedzi na pytanie w czyjej dyspozycji powinny znajdować się poszczególne z dokumentów zabezpieczonych u oskarżonego, a z uwagi na upływ czasu trudno uznać, aby można je było w przedmiotowym zakresie efektywnie uzupełnić. Brak zatem, wbrew stanowisku Sądu I instancji, podstaw dowodowych do przyjęcia, że przedmiotowe dokumenty znalazły się w posiadaniuR. Z.nie tylko bez wiedzy, ale i wbrew woli osób, którym przysługuje prawo do rozporządzania nimi, co jest elementem konstytutywnym „ukrywania” i „usunięcia” dokumentu w rozumieniuart. 276 kk. Trzeba przy tym podnieść, że rozumowanie Sądu I instancji, iż jeśli „z okoliczności sprawy nie wynika, aby wskazane w zarzucie dokumenty zostały oskarżonemu przekazane celem ich dysponowania”, to uprawnione jest ustalenie, że oskarżony Roman Załęski swoim zachowaniem wyczerpał dyspozycjęart. 276 kkjest niedopuszczalne, jako naruszające zasady obowiązującej procedury karnej, gdyż nie ma również dowodów, aby oskarżony posiadał je wbrew woli osób uprawnionych i ukrywał przed nimi miejsce ich przechowywania, co chcąc przypisać oskarżonemu zarzucany występek, należało mu w sposób nie budzący żadnych wątpliwości udowodnić. W rezultacie zupełnie dowolną jest sugestia Sądu Okręgowego, iż oskarżony swoje działanie w sposób świadomy ukierunkował na wywołanie takiego stanu, aby dokument był ukryty, schowany, niedostępny dla osoby uprawnionej.
Reasumując stwierdzić należy, że ujawnione okoliczności sprawy pozwalały jedynie na ustalenie, że oskarżony dokumenty objęte zarzutem posiadał, co nie było wystarczające do przypisania zarzucanego mu czynu, gdyż samo posiadanie dokumentu przez osobę nieuprawnioną nie jest równoznaczne z „ukrywaniem dokumentu” w rozumieniuart. 276 kk.
W tym stanie rzeczy, Sąd Apelacyjny był zobligowany do zmiany wyroku w omówionym zakresie i uniewinnieniaR. Z.od popełnienia zarzucanego mu występku, jak również do obciążenia w tej części kosztami postępowania Skarb Państwa. Jednocześnie koniecznym było uchylenie rozstrzygnięcia o wymierzeniu oskarżonemu kary łącznej, gdyż odpadły podstawy zart. 85 kkoraz orzeczenie na nowo w przedmiocie warunkowego zawieszenia kary orzeczonej oskarżonemu za czyn przypisany w pkt VI części dyspozytywnej wyroku, które Sąd Apelacyjny ukształtował w tożsamy sposób, co uprzednio Sąd Okręgowy w stosunku do kary łącznej.
Zasadna jest również apelacja obrońcy oskarżonegoK. D.w części, w jakiej dotyczy czynu przypisanego oskarżonemu w pkt XII części dyspozytywnej wyroku (pkt XVI części wstępnej wyroku). Podniesiony przez obrońcę zarzut obrazy prawa materialnego, tj.art. 271 § 1 kkjest w pełni trafny. Dokonana przez Sąd Okręgowy subsumpcja zachowania oskarżonego, które polegało na pisemnym oświadczeniu, na podaniuS. Ś.skierowanym do Banku(...)wZ.o niepodejmowanie działań windykacyjnych w związku z brakiem spłaty kredytu w kwocie 500.000 zł, zaciągniętego przezfirmę (...), iż(...)posiada wierzytelności wobecspółki (...) sp. z o.o., pomimo, że zobowiązania takie nie istniały, jest ewidentnie wadliwa.
Sąd Okręgowy bezkrytycznie podzielił w tym względzie stanowisko oskarżyciela publicznego, a swego stanowiska praktycznie w ogóle nie uzasadnił, uznając wypełnienie znamion przestępstwa fałszu intelektualnego za oczywiste.
Tymczasem – jak słusznie wywodzi obrońca oskarżonego –K. D.nie miał przymiotu „innej osoby uprawnionej do wystawienia dokumentu” w rozumieniuart. 271 § 1 kk.
Przypomnieć bowiem wypada, że od długiego czasu nie budzi już wątpliwości zarówno w judykaturze, jak i doktrynie prawa karnego, że „Pojęcie "inna osoba uprawniona do wystawienia dokumentu" należy interpretować wąsko, obejmując nim wyłącznie te osoby, które na mocy szczególnej regulacji otrzymują prawo do sporządzenia dokumentu, któremu podobnie jak w przypadku dokumentów sporządzanych przez funkcjonariuszy, przysługuje cecha zaufania publicznego (…). Źródłem uprawnienia może być norma prawna o charakterze generalnym, wyrok sądowy lub inna decyzja organu władzy państwowej” (Włodzimierz Wróbel w Kodeks karny. Część szczególna. pod red. Andrzeja Zolla, Zakamycze, 2006, Tom II. Teza 5 do art. 271 k.k.).
Natomiast „strona stosunku cywilnoprawnego nie może być sprawcą przestępstwa zart. 271 § 1w zakresie sporządzonych przez nią dokumentów odnoszących się do zawarcia, zmiany lub ustania tego stosunku" (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16.12.2010 r., IV KK 379/10, Biul.PK 2010/11/10, Prok.i Pr.-wkł. 2011/4/5). „Działanie takie może być formą pomocnictwa lub przygotowania popełnienia innego przestępstwa, nie stanowi wszakże samodzielnie realizacji znamion typu czynu zabronionego zart. 271 § 1 k.k.” (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27.06.2012 r., V KK 112/12, OSNKW 2012/11/119, Biul.SN 2012/11/17). W tej mierze należy odesłać również doKodeks karny. Część szczególna. Komentarz. pod red. Jacka Wojciecha Giezka, LEX 2014 oraz orzeczeń Sądu Najwyższego – wyrok z dnia 19.02.2002 r., IV KKN 295/98, LEX nr 53046; wyrok z dnia 5.10.2005 r., II KK 126/05, LEX nr 164270, Prok.i Pr.-wkł. 2006/3/8; wyrok SN z dnia 11.07.2006 r., III KK 463/05, LEX nr 193024; uchwała z dnia 12.03.1996 r., I KZP 39/95, OSNKW 1996/3-4/17.
K. D.nie postawiono jednak na tle sporządzenia oświadczenia innego zarzutu.
Mając powyższe na uwadze należało zmienić wyrok w omówionym zakresie i uniewinnićK. D.od popełnienia zarzucanego mu występku oraz obciążyć kosztami postępowania w tej części Skarb Państwa. Zarazem zachodziła konieczność uchylenia rozstrzygnięcia o wymierzeniu oskarżonemu kary łącznej, gdyż tym samym odpadła jedna z podstaw jej orzeczenia.
Natomiast w pozostałym zakresie, tj. w odniesieniu do czynów przypisanych oskarżonym:S. Ś.w pkt I.1, I.2, II, III i IV części dyspozytywnej wyroku (pkt I, II

    ,III, V i VI części wstępnej),K. W.w pkt V części dyspozytywnej wyroku (pkt VII.1 części wstępnej),R. Z.w pkt VI części dyspozytywnej wyroku (w pkt VIII.1 części wstępnej),K. D.w pkt XI i XIII części dyspozytywnej wyroku (w pkt XV i XVII części wstępnej),W. M.w pkt XIV części dyspozytywnej wyroku (w pkt XVIII części wstępnej) – co do zasady – brak jest podstaw do zmiany albo uchylenia zaskarżonego wyroku. Należy podnieść, że choć Sąd Okręgowy i w tym zakresie nie uniknął pewnych błędów, niemniej jednak nie były one tego rodzaju, aby musiały skutkować zmianą wyroku i uniewinnieniem oskarżonych, czy też uchyleniem wyroku i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania, Sprowadzały się bowiem zasadniczo do nader ogólnikowego sporządzenia uzasadnienia zaskarżonego wyroku, a zatem obrazy 424§ 1 pkt 1 kpk, która nie stanowi naruszenia prawa procesowego mającego wpływ na treść orzeczenia i nie może sama w sobie prowadzić do uchylenia zaskarżonego orzeczenia, jeśli tylko nie przekreśla możliwości wywiedzenia środka odwoławczego lub kontroli instancyjnej orzeczenia, co w realiach niniejszej sprawy nie miało miejsca.
Kontrola zaskarżonego wyroku, przez pryzmat zarzutów apelacji, w kontekście rzeczywistej treści zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, wskazuje natomiast jednoznacznie, że orzeczenie w tej części zostało oparte na ocenie dowodów, która nie wykazuje błędów natury faktycznej lub logicznej oraz sprzeczności z wskazaniami wiedzy lub doświadczenia życiowego, które mogłyby zdyskwalifikować zasadność skazania oskarżonych, niezależnie od tego, czy kształt przypisania oddaje w pełni bezprawie, którego się dopuścili.
Należy podkreślić, że skarżący nie wykazali wadliwości ocen i wniosków wyprowadzonych przez sąd orzekający z okoliczności ujawnionych w toku przewodu sądowego, oraz konkretnych uchybień, w świetle wymogów zakodowanych wart. 7 kpk. Podjęli jedynie polemikę z ustaleniami sądu wyrażonymi w pisemnych motywach wyroku, przeciwstawiając zaskarżonemu rozstrzygnięciu odmienny pogląd oparty na własnej ocenie, potraktowanego w wybiórczy sposób, materiału dowodowego.
W tym stanie rzeczy nie sposób było uznać, aby wyrok w przedmiotowym zakresie był dotknięty obrazą przepisów postępowania, czy też błędem w ustaleniach faktycznych.
Sąd Apelacyjny nie znalazł też podstaw do wyeliminowania z podstawy skazania i wymiaru karyart. 4 § 1 k.k., gdyż gdyby Sąd I instancji stosował przepisy nowe musiałby uwzględniać rozszerzone granice ustawowego zagrożenia, co nie mogłoby pozostać bez wpływu w procesie wymiaru kary.
W pierwszej kolejności należy odnieść się do apelacji obrońców oskarżonychS. Ś.,K. W.iR. Z.w zakresie w jakim kwestionują przypisanie oskarżonym czynówart. 296 kk. Z uwagi na to, że podstawą skazania oskarżonych jest w omawianym zakresie to samo zdarzenie w ujęciu historycznym, nie byłoby uzasadnione odnoszenie się odrębnie do zarzutów każdego z wywiedzionych środków odwoławczych. Sąd Apelacyjny, w przedmiotowym zakresie, wykonał zatem obowiązek statuowany wart. 457 § 3 kpkw miarę możliwości sumarycznie.
Podkreślić trzeba, iż całość zarzutów obrońców oskarżonych w przedmiotowym zakresie jest jednoznacznie nietrafna.
Należy podnieść, iż wbrew stanowisku obrony – nie ma podstaw do zdyskwalifikowania co do zasady wartości dowodu z zeznań i wyjaśnieńP. W.oraz zeznańT. W., w zakresie okoliczności istotnych dla odpowiedzialności karnej oskarżonych w świetle stawianych im zarzutów.
Z wyjaśnieńP. W.(k.266-272 oraz 333-335), które są jednolite, logiczne, pełne i znajdują wsparcie w dowodach materialnych – data zawarcia umowy 7.06.2004 r., data uruchomienia środków 07.05.2004 r., spłata zaległych składek na ZUS 8.05 i 13.05 (uwidocznione w historii rachunku k. 17 i następne) wynika jasno, żeK. W.,R. Z.iS. Ś.orazP. W.działali wspólnie i w porozumieniu, zaśK. W.iR. Z.udzielili kredytu poza obowiązującymi procedurami, wiedząc wręcz, żeP. W.jest osobą podstawioną przezS. Ś., zaś głównym beneficjentem udzielonego kredytu ma być ten ostatni. Nie sposób przy tym odrzucić twierdzeńP. W., iż wypłata środków nastąpiła jeszcze przed podpisaniem umowy, między innymi po to, aby w dacie jej podpisaniaP. W.nie zalegał już z opłatą składek na ZUS, a całość dokumentów, w tym umowę na dostawę okienP. W.podpisał w Banku, gdzie zostały przedłożone mu do podpisu przezR. Z., zaś przelanie środków na rachunekS. Ś.nastąpiło bez wiedzy i udziałuP. W.. Przypomnieć trzeba, żeP. W.przedstawił następującą sekwencję wizyt w Banku(...)– pierwsza marzec-kwiecień 2004 r., kiedy został przedstawionyK. W.iR. Z.(prowadził wówczas rozmowy o braku zdolności kredytowej zR. Z.w obecnościK. W., który rozmawiał zeS. Ś.o wyjeździe na Mazury), druga wizyta czerwiec 2004 r. (kiedy to podpisał całość dokumentów, w tym nie tylko „umowę sprzedaży okien”, ale i polecenie przelewu kwoty 485.000,- zł na rachunekS. Ś.), ostatnia na jesieni 2004 r.T. W.zeznał zaś, że był w Banku zeS. Ś., ale bezP. W.w kwietniu 2004 r. (z rozmowy, którą prowadzili zK. W.między innymi na temat braku zdolności kredytowejP. W.i niemożności zabezpieczenia kredytu, wynikało, żeP. W.zostałK. W.już wcześniej przedstawiony), następnie był w Banku w czerwcu 2004 r. razem zP. W., gdy ten podpisywał dokumenty związane z kredytem. WypowiedziP.iT. W.korelują zatem ze sobą co do chronologii wydarzeń i wbrew sugestiom obrony nie pozostają w sprzeczności, co do istotnych z punktu oceny świadomości oskarżonych okoliczności. Wynika z nich bowiem jasno, żeT. W.nie był z synem podczas pierwszej wizyty, a zatem twierdzenia obrony o sprzeczności relacjiP.iT. W.w przedmiotowym zakresie są ewidentnie dowolne. Jednocześnie zaś z zeznańT. W.wynika wprost, żeK. W.był doskonale zorientowany jeszcze przed zawarciem umowy kredytowej, iżP. W.nie ma zdolności kredytowej. Analiza dowodów z przesłuchaniaP.iT. W.wskazuje natomiast, na brak korelacji z ich wypowiedziach w zakresie przyczyn nawiązania kontaktu zeS. Ś.i celu na jaki miały być przeznaczone środki z kredytu oraz czasu uruchomienia środków. Różnice te są podyktowane wyłącznie tym, iżT. W.stara się umniejszyć odpowiedzialność syna (nie inne były przyczyny postawy procesowej świadka na rozprawie, gdy zasłaniał się niepamięcią, w tym odnosząc się do ujawnionych zeznań, które złożył w postępowaniu przygotowawczym), przedstawiając w sposób dowolny te fragmenty zdarzenia. Świadczy o tym dobitnie choćby to, że sugestieT. W., iż kredyt miał być zaciągnięty na potrzebyP. W., są ewidentnie sprzeczne z rzeczywistością, gdyż ujawnione okoliczności sprawy (między innymi historia rachunków bankowych oraz treść innych dokumentów bankowych, które zostaną omówione poniżej, jak również treść rozmów prowadzonych przezS. Ś.,J. Ś.iT. W.wynikająca z nagrań złożonych przez obrońcęS. Ś.- k.2134) dowodzą wprost, iż głównym beneficjentem kredytu byłS. Ś., co konsekwentnie relacjonowałP. W., potwierdzają też pozostałe fragmenty jego relacji.
Należy wskazać, iż z przeprowadzonych dowodów wynika jasno, żeS. Ś.złożył zlecenie polecenia wypłaty zagranicę kwoty 126.000,- USD, na rachunek(...)nrrachunku (...), z własnego konta w Banku(...)wZ.o nr(...)(które nosi datę 29.04.04). Z historii jego rachunku wynika, że nie miał wówczas żadnych środków – saldo wynosiło ok. minus 1.500.000, - zł, zaś w dniu 7.05. 2004 r., kiedy złożył w/w dyspozycję ((...)aż do godz. 11:20, kiedy wpłynęły pieniądze z kredytu zaciągniętego naP. W., saldo to wynosiło minus 1.587.275.93,- zł Jednocześnie jeszcze tego samego dnia, tj. 07.05.2004 r. o godz. 16.15 rachunek obciążono kwotą 502.320,- USD tytułem „(...)”. Co ważniejsze w zabezpieczonych dokumentach znajduje się dyspozycja blokady środków na w/w rachunkuS. Ś.w w/w kwocie na rzecz wcześniej wskazanego podmiotu, z potwierdzeniem jej dokonania na kwotę 504.000,00 zł między innymi przezK. W.. Do wyżej opisanych dokumentów dołączone jest zobowiązanieS. Ś.z dnia 07.05.2004 r. na dostarczenie oryginału faktury oraz kserokopia kopii faktury z terminem płatności 29.04.04, wystawionej 20.04.04 r., na której jest wpis inspektoraM. S., iż Bank w dniu 11.05.2004 r. sprzedał walutę w kwocie 126.000,- USD (załącznik nr 3 do akt głównych). Ponadto z historii rachunku bankowegoP. W.wynika jasno, że w dniu 01.09.2004 r. pobrano odsetki w kwocie 22.540,97 zł, zaś w dniu 07.09.2004 r.S. Ś.przelał na ten rachunek 22.700,00 zł tytułem „zwrot przedpłaty”, zaś przelew na jego rachunek z dnia 07.05.2004 r. w kwocie 485.000,- zł był zatytułowany „przedpłata” (k. 3043-3045).
W świetle ujawnionych okoliczności sprawy jest jasne, żeK. W.iR. Z.w ogóle zatem nie interesowała rzeczywista zdolność kredytowaP. W., co obydwaj artykułowali wprost w wyżej wspomnianych rozmowach. Z okolicznościami tymi koresponduje w pełni pominięcie przez nich obowiązujących procedur ostrożnościowych i to nie tylko w zakresie konieczności analizy ekonomicznej i oceny zdolności kredytowej kredytobiorców (pkt 4 zakresu obowiązkówR. Z.), kontroli merytorycznej prawidłowości przedstawianych Komitetowi Kredytowemu wniosków oraz dokonania analizy ryzyka Banku (§ 15 Regulaminu Komitetu kredytowego w odniesieniu do członków zarządu Banku, a zatem iK. W.), a więc weryfikacji merytorycznej wniosku, lecz również warunków formalnych do udzielenia kredytu (pkt 2 i 3 w/w zakresu obowiązkówR. Z.oraz § 40 w zw. z § 34 pkt 3 i 5 statutu Banku tekst jednolity z 28.03.2004 r., jak również § 15 Regulaminu Komitetu Kredytowego w odniesieniu doK. W.jako członka Zarządu – Prezesa Banku).
Dokumentacja bankowa potwierdza bowiem twierdzeniaP.iT. W., iż żadnej analizy zdolności kredytowej i ryzyka banku oraz kontroli prawidłowości takiej analizy nie dokonano, jak również wskazuje, że zaakceptowano brak spełnienia wymogów formalnych (§ 20 ust. 1 pkt 1 i § 14 ust. 2 Regulaminu udzielania kredytów i pożyczek) w postaci konieczności przedstawienia zaświadczenia o niezaleganiu z opłatą składek na ZUS oraz posiadania przez kredytobiorcę rachunku bieżącego przez co najmniej 6 miesięcy (analiza treści umowy kredytowej i rachunku bankowego w kontekście Regulaminu udzielania kredytów i pożyczek wskazuje, że udzielony kredyt, choć go tak nie nazwano, był z punktu widzenia obowiązujących w Banku regulacji kredytem w rachunku bieżącym). W powyższym kontekście trzeba też zauważyć, że zaświadczenie o niezaleganiu z opłatą składek wydano dopiero w dniu 13.05.2004 r. (k. 671), gdyż zaległość z tytułu składek w kwocie 4.781,20- złP. W.uiścił w dniach 8.05 i 13.05.2004 r., a zatem dopiero po uruchomieniu kredytu, ze środków, jakie zostały na jego rachunku po przelaniu w dniu 7.05.2004 r. kwoty 485.000,- zł na rachunekS. Ś.. Wypada też dostrzec, żeP. W.miał rachunek bankowy w Banku(...)wM., a zatem – w sytuacji gdyby rzeczywiście zamierzał zaciągnąć kredyt na działalność gospodarczą związaną z handlem oknami – nie stało nic na przeszkodzie, aby uczynił to w tym właśnie Banku.
W kontekście supozycji obrońcyS. Ś.o braku świadomości oskarżonego, iż „umowa sprzedaży okien” oraz oświadczenieW. M.– „potwierdzenie przyjęcia cesji” są nierzetelne wypada, niezależnie od omówionych wyżej okoliczności, przypomnieć, żeS. Ś.przyznał, że osobiście wypełniał dokumentację związaną z wnioskiem o udzielenie kredytu.
Zarzuty obrońcyS. Ś.dotyczące braku analizy opinii biegłych również nie mogły prowadzić do oczekiwanego przez skarżącego rezultatu. Niezależnie bowiem od tego, iż Sąd Okręgowy stwierdził wyraźnie, że oceniał zachowanie oskarżonych w kontekście opinii biegłejH. K., jak należy rozumieć podzielając w pełni przedstawione przez nią ustalenia i wnioski, zauważyć ponadto trzeba, iż nawet gdyby rzeczonej opinii nie było, pozostałe okoliczności sprawy dowodzą jednoznacznie, żeP. W.nie miał zdolności kredytowej do zaciągnięcia zobowiązania w kwocie 500.000,- zł. Wystarczy wskazać, iżP. W.przed uruchomieniem kredytu nie był w stanie uregulować samodzielnie zaledwie kilkutysięcznej zaległości z tytułu składek na ZUS, a w 2003 r. osiągnął przychód w kwocie 21.998,- zł i dochód przed opodatkowaniem w kwocie zaledwie 15.534,- zł, zaś rozmiar prowadzonej przez niego działalności gospodarczej był znikomy (k. 77 – 85, 90 – 91). Również bez opinii biegłegoL. N., ujawnione okoliczności sprawy, dawały podstawy do skazania oskarżonych, choć zgodzić się należy ze skarżącym, iż Sąd Okręgowy popadł w uzasadnieniu wyroku w sprzeczność, gdyż deklarował, że opinia wyżej wymienionego może być wykorzystana jedynie w zakresie, w jakim dotyczy stwierdzenia faktów, a pomimo to odwołał się również do zawartych w niej ocen. Jak już wskazano, nie miało to jednak wpływu na treść zaskarżonego wyroku.
Procedura udzielania kredytu nie została zatem w ogóle zrealizowana pod względem merytorycznym, natomiast w aspekcie formalnym została zrealizowana, lecz nie w pełni. Należy przy tym podkreślić, że – wbrew stanowisku obrońcy oskarżonegoR. Z.– Sąd Okręgowy nie przyjął, aby wyżej wymieniony oskarżony, jak iK. W.wiedzieli, że przedłożone oświadczenie – „potwierdzenie przyjęcia cesji wierzytelności”, jak i „umowa sprzedaży okien” są nierzetelne, choć nawet dość pobieżna analiza treści dokumentacji bankowej wskazuje, że wniosek o kredyt, umowa rachunku bieżącego, umowa sprzedaży okien oraz oświadczenie – potwierdzenie przyjęcia „cesji wierzytelności”, są wszystkie datowane na dzień 30.04.2004 r., choć dokumentują zdarzenia, które miały mieć miejsce wK.iZ., a których uczestnikiem w obu wypadkach miał byćP. W.. Trzeba przy tym podkreślić, że w oświadczeniu – potwierdzenie przyjęcia „cesji wierzytelności” wskazano numer rachunku bieżącego, choć (podobnie jak i „umowa sprzedaży okien”) musiało zostać złożone w Banku przezP. W.osobiście, forma i treść dokumentów wyklucza bowiem, aby zostało przesłane czy to doP. W., czy też do Banku drogą elektroniczną. Nie można w omawianym kontekście nie zauważyć, że również zaświadczenie o niezaleganiu składek zostało wydane w dniu 30.04.2004 r. Nie bez znaczenia jest również fakt, że, umowa cesji wierzytelności pomiędzy Bankiem(...)aP. W.została zawarta w dniu 7.05.2004 r. w sytuacji, gdy oświadczenie – „potwierdzenie przyjęcia cesji wierzytelności” nosi datę 30.04.2004 r. W opisanych okolicznościach, jak również wobec wspomnianych wcześniej wyjaśnieńP. W.i zeznańT. W.uznać należy, żeK. W.iR. Z.co najmniej przewidywali możliwość, że w/w oświadczenie i umowa nie oddają rzeczywistości i godzili się na to. Podejmowane czynności miały zaś wyłącznie pozory rzeczywistej realizacji procedury udzielania kredytu (sekwencja opinii i decyzji) oraz właściwego jego zabezpieczenia (oświadczenie – potwierdzenie przyjęcia „cesji wierzytelności” związanych z „umową sprzedaży okien”).
Jednocześnie, w świetle powyższych wywodów, jasnym jest, że osobiste przekonaniaK. W.orazR. Z., że Bank(...)nie został pokrzywdzony, są dla rozstrzygnięcia sprawy bez znaczenia, jako ewidentnie dowolne.
Nie sposób przy tym nie zauważyć, żeK. W.w postępowaniu przygotowawczym nie wykluczał, że zeS. Ś.iT. W.był w sprawie kredytu takżeA. I.i podniósł, że nie ma pojęcia, jak miał być zabezpieczony kredyt, gdyż zajmował się tymR. Z.(k. 451-457). Natomiast przed sądem, w toku posiedzenia w przedmiocie tymczasowego aresztowania, wyjaśnił, iż nie wiedział, „że poza panemW.jest jakaś komitywa zeŚ.” i przyznawał, że „zabezpieczenie było nienajlepsze i chcąc pomóc w działalności gospodarczej udzieliliśmy kredytu” (k.458).
Dla oceny rzeczywistych relacji pomiędzy oskarżonymi nie bez wpływu powinien być też fakt, że z dokumentów zabezpieczonych uK. W.(załączniki w kopercie k. 345 do protokołu przeszukania k. 342-343) wynika, że prowadził działalność gospodarczą wspólnie zR. Z.–(...)wZ., na którą zaciągnęli kredyty w Banku(...)wS.; a ponadto zM. C.– konsorcjum z dn. 28.09.2004 r. z P.W.(...). Nie sposób też pominąć okoliczności, iż z zeznań świadkaW. B. (1)wynika, że wiosną 2003 r.S. Ś.przyjechał do niego wraz z pracownikiem Banku wZ., pytając, czy świadek nie poręczyłby mu kredytu (k.1798).
Nie może przy tym, wbrew wywodom obrońcyR. Z., budzić żadnych wątpliwości, iżR. Z.nadużył udzielonych mu uprawnień, niezależnie bowiem od jednoznacznej wymowy wyżej przedstawionych okoliczności, zważyć też trzeba, że z Regulaminu Komitetu Kredytowego stanowiącego załącznik do uchwały nr(...)Rady Nadzorczej Banku z dnia 16.07.2002 r. (załącznik nr(...)do akt głównych) wynika wprost, że Komitet rozpatruje wnioski pozytywnie zaopiniowane przez pracownika działu kredytowego (§ 12). Jest zatem jasne, żeR. Z.ewidentnie nie tylko nie dopełnił swoich obowiązków i to dlatego, że – jak wyżej wykazano – w ogóle nie miał zamiaru ich realizować, ale zarazem nadużył swoich uprawnień, gdyż w opisanych wyżej okolicznościach pozytywnie zaopiniował wniosek kredytowy w/w, gdyż warunkowało to rozpatrzenie sprawy i wydanie opinii przez Komitet Kredytowy a tym samym możliwość zawarcia umowy kredytowej. Trzeba przy tym podkreślić, że nie budzi najmniejszych wątpliwości zarówno w judykaturze, jak i w doktrynie prawa karnego, że „nadużycie przysługujących uprawnień” w rozumieniuart. 296 kkma szersze znaczenie niż pojęcie „przekroczenia uprawnień” i obejmuje również działania formalnie mieszczące się w zakresie udzielonych uprawnień, ale wyraźnie sprzeczne z interesem mocodawcy lub obowiązkami dbania o interesy podmiotu, którego interesami majątkowymi lub działalnością gospodarczą dana osoba jest obowiązana się zajmować.
ZachowanieR. Z.polegające na pozytywnym zaopiniowaniu wniosku miało ewidentnie wyżej wymieniony przymiot. Mieściło się w zakresie uprawnień oskarżonego, lecz jednocześnie było jednoznacznie sprzeczne z interesem Banku i ciążącym na oskarżonym obowiązkiem dbania o ten interes (choć z uwagi na charakter stanowiska, które zajmował oskarżony, w zaistniałym układzie faktycznym było zarazem funkcjonalnie powiązane z uprzednim niedopełnieniem przez niego szeregu szczegółowo określonych czynności).
W opisanym stanie rzeczy Sąd Okręgowy trafnie uznał, że oskarżeni powinni ponieść za swoje zachowanie odpowiedzialność karną zart. 296 § 1 kk.
Niezależnie od powyższego, co w świetle obowiązujących przepisów – z uwagi na kierunek wniesionych środków odwoławczych (zaskarżenia) – nie mogło mieć wpływu na treść wyroku Sądu Apelacyjnego, podnieść jednak trzeba, że Sąd meriti zbyt łatwo pogodził się z przyjętą przez oskarżyciela publicznego koncepcją zakwalifikowania czynu przypisanego w omawianym zakresieS. Ś.zart. 296 § 1 i 2 kkw zw. zart. 21 § 2 kki odrzucił możliwość zbiegu w/w przepisów zart. 286 § 1 kk, nie rozważywszy dostatecznie wnikliwie i wszechstronnie, czy w zaistniałym stanie faktycznym taka konstrukcja skazania jest rzeczywiście niewłaściwa.
Wnikliwa analiza, ewidentnie niezbyt przejrzystych w tym względzie wywodów uzasadnienia zaskarżonego wyroku w kontekście zestawionych ze sobą opisów czynów przypisanych poszczególnym oskarżonym (które przesądzają o rzeczywistej treści orzeczenia), wskazuje, że Sąd Okręgowy w istocie rzeczy dostrzegał, choć wyartykułował to w części dyspozytywnej wyroku w sposób nie dość czytelny, żeS. Ś.wprowadził Bank w błąd. W ocenie Sądu Okręgowego,K. W.iR. Z.zostali wprowadzeni w błąd co do istnienia wierzytelności mającej stanowić zabezpieczenie kredytu, jego rzeczywistego przeznaczenia, a w szczególności dotrzymania warunków jego spłaty przezP. W., nie zaś braku zdolności kredytowej wyżej wymienionego, tej ostatniej bowiem okoliczności mieli oni, zdaniem Sądu I instancji, pełną świadomość. Trzeba przy tym podkreślić, iż nie budzi żadnych wątpliwości w doktrynie i judykaturze, że dla bytu przestępstwa oszustwa jest bez znaczenia bezkrytyczność i łatwowierność pokrzywdzonego, zaś w wypadku gdy oszustwo następuje na szkodę osoby prawnej, niewłaściwe zachowanie osób fizycznych ją reprezentujących, a nawet świadomość takich osób, iż stan deklarowany przez sprawcę jest rozbieżny ze stanem rzeczywistym i akceptowanie tego faktu np. w ramach realizacji zbyt liberalnej, w świetle obowiązujących standardów, polityki kredytowej, jako sposobu rozwoju banku. Zamiarem kierunkowym sprawcy oszustwa bankowego jest doprowadzenie do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, poprzez wprowadzenie w błąd banku, jako odrębnej od jego pracowników osoby prawnej. Bank, jak każda osoba prawna, musi działać przez osoby fizyczne, zaś relacja pomiędzy tymi podmiotami zasadza się na kardynalnym dla bytu każdego rodzaju jednostek organizacyjnych założeniu, że osoby fizyczne reprezentujące osobę prawną lub w niej zatrudnione działają zgodnie z interesem mocodawcy lub obowiązkami dbania o interesy podmiotu, którego interesami majątkowymi lub działalnością gospodarczą są obowiązane się zajmować.
Przewidywanie możliwości rozbieżności pomiędzy stanem rzeczywistym w zakresie okoliczności istotnych dla udzielania kredytu, a deklaracjami kredytobiorcy w tej mierze i jej akceptowanie przez bankowców albo wręcz świadomość bankowców, że rozbieżność taka istnieje, czy też aktywne wspieranie kredytobiorcy poprzez proponowanie działań, które doprowadziły do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, nie wyklucza zatem działania banku pod wpływem błędu.
Dlatego też gdyby przyjąć, żeK. W.iR. Z.mieli świadomość, że przedstawione oświadczenie i „umowa” są nierzetelne, a co więcej byli świadomi, że faktycznym beneficjentem z tytułu udzielenia przez Bank kredytuP. W.będzieS. Ś.– na co przeprowadzone dowody wbrew stanowisku Sądu Okręgowego pozwalały, czy też wręcz przewidywali, że kredyt nie zostanie spłacony i się na to godzili, to i tak nie czyniłoby to zachowaniaS. Ś.iP. W.nierelewantnym w świetle znamion czynu stypizowanego wart. 286 § 1 kk.
Tym bardziej, że do rozporządzenia mieniem konieczna była umowa kredytowa, zawarcie której warunkowało wspólne działanie dwóch członków Zarządu Banku, w omawianym wypadkuK. W.iJ. C., która – jak trafnie ustalił Sąd Okręgowy – podpisała jedynie umowę przedstawioną przez innych pracowników Banku i nie uczestniczyła w rozmowach pomiędzyK. W.,R. Z.,S. Ś.iP. W., a zatem nie była świadoma rzeczywistych okoliczności zawarcia umowy, z wyjątkiem braku zdolności kredytowejP. W., za co zasadnie poniosła odpowiedzialność na mocyart. 296 § 1 kk, z uwagi na objęte zamiarem wynikowym niedopełnienie ciążących na niej obowiązków.
Uzasadniało to zakwalifikowanie czynuS. Ś.również zart. 286 § 1 kk, gdyż niezależnie od tego, iż wiedział, że pracownicy banku współdziałają z nim w zakresie odstępstwa od niektórych wymogów formalnych oraz mają świadomość, żeP. W.nie ma zdolności kredytowej, a mimo to udzielają kredytu (co uzasadniało zarówno ich, jak iS. Ś.odpowiedzialność zart. 296 § 1 i 2 kk) wprowadził jednak Bank w błąd – w rozumieniuart. 286 § 1 kk– w relewantnym dla rozporządzenia mieniem zakresie.
Reasumując, pochód przestępstwa przypisanego wszystkim oskarżonym w zakresie umowy kredytowej zawartej przez Bank Spółdzielczy zP. W.był bardzo złożony, w tym z uwagi na wieloosobową naturę procesu udzielania kredytu. W jego przebiegu zamiar popełnienia oszustwa po stronieS. Ś.iP. W.towarzyszył zamiarowi nadużycia zaufania po stronie bankowców. W realiach przedmiotowej sprawy nie wykluczały się one wzajemnie i możliwa była jednoczesna odpowiedzialność karna poszczególnych uczestników w/w zdarzenia przy kumulatywnej kwalifikacji prawnej ich zachowań. Trzeba przy tym podkreślić, że niezależnie od tego, iż czyn zart. 296 § 1 kkmoże być popełniony również w zamiarze ewentualnym (taki też zamiar jest wystarczający do pomocnictwa do oszustwa) a nie wyłącznie bezpośrednim, jasnym jest, że gdyby bankowcy nie nadużyli przysługujących im uprawnień i nie zaakceptowali faktu, iżP. W.nie spełnia nie tylko koniecznych wymogów formalnych, ale przede wszystkim wymogu materialnego posiadania zdolności kredytowej, to do wyrządzenia szkody w mieniu banku w ogóle by nie doszło (działanieS. Ś.iP. W.zamknęłoby się w fazie stadialnej usiłowania do czynu zart. 286 § 1 kkw zb. zart. 297 § 1 kkw zw. zart. 11 § 2 kk), zaś bankowcy byliby wolni od jakiegokolwiek zarzutu w tym zakresie. Skoro jednak umyślnie naruszyli rzeczone obowiązki, a naruszenie to – w płaszczyźnie związku przyczynowego – stanowiło relewantny warunek wyrządzenia szkody w mieniu banku, na której wystąpienie się godzili, to ich zachowanie stało się zarzucalne i dawało podstawę do przypisania im przestępstwa zart. 296 § 1 kkw zb. zart. 18 § 3 kkw zw. zart. 286 §1 kk.
W realiach przedmiotowej sprawy nie ma żadnych wątpliwości, iż działaniaS. Ś.orazK. W.iR. Z., w pewnym zakresie mające przymiot wspólnych i objętych porozumieniem, łącznie doprowadziły do niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez Bank(...)– wyrządzenia mu szkody majątkowej.
W kontekście strony podmiotowej zachowaniaS. Ś.nie sposób nie zauważyć, iż miał on już wówczas uruchomiony kredyt obrotowy w rachunku bieżącymPHU (...), tj. od dnia 10.03.2003 r. w kwocie 990.000,- zł (z terminem spłaty do 25.02.2004 r.), a od dnia 02.04.2003 r. w kwocie 1.140.000,- zł (przy niezmienionym terminie spłaty), który od dnia 26.02.2004 r. odnowiono do kwoty 1.300.000 (z terminem spłaty do 25.02.2015 r.), a następnie zwiększono do 1.700.000, - zł (przy niezmienionym terminie spłaty).
Wyjaśnienia oskarżonegoS. Ś.w zakresie omawianego czynu mają wyłącznie przymiot, oderwanej od rzeczywistej wymowy faktów, nieudolnej linii obrony, w której oskarżony próbuje zasugerować, iż pomimo, że aktywnie uczestniczył czynie, w tym był faktycznym beneficjentem zaciągniętego kredytu, przestępstwo nastąpiło bez jego wiedzy i woli, niejako obok niego.
Trzeba przy tym zaznaczyć, iż fakt, że Sąd Okręgowy nie przyjął współdziałaniaS. Ś.z pracownikami Banku w wypadku pozostałych przypisanych mu czynów, wbrew sugestiom jego obrońcy, z uwagi choćby na zasadę indywidualizacji odpowiedzialności karnej, żadną miarą nie podważa trafności zaskarżonego wyroku, co do wspomnianego oskarżonego.
W tym stanie rzeczy Sąd Apelacyjny utrzymał wyrok w przedmiotowym zakresie w mocy z tą tylko zmianą, że ustalił, że czyny przypisane oskarżonym -K. W.w pkt V., aR. Z.w pkt VI. części dyspozytywnej wyroku, zostały popełnione w okresie od dnia 30 kwietnia 2004 r. do dnia 7 maja 2004 r., gdyż w tym ostatnim dniu kredyt został faktycznie uruchomiony.
Apelacja obrońcy oskarżonegoW. M.jest jednoznacznie nietrafna i nie mogła prowadzić do oczekiwanych przez skarżącego rezultatów. Na wstępie należy wskazać, że treść pkt 1 zarzutu wskazuje wprost, że obrońca oskarżonego stoi na stanowisku, że wyrok w zakresie przypisania oskarżonemu pomocnictwa do przestępstwa oszustwa jest przede wszystkim dotknięty błędem w ustaleniach faktycznych, nie zaś obrazą prawa materialnego, którą – w istocie rzeczy – zdaniem skarżącego, wbrew wstępnej części petitum środka odwoławczego, a zgodnie z pkt 2 zarzutu ma być obarczone wyłącznie rozstrzygnięcie, że oskarżony wyczerpał swym zachowaniem również znamiona przestępstwa oszustwa kredytowego w rozumieniuart. 297 § 1 kk.
Analiza wyroku, przez pryzmat podniesionego zarzutu, w świetle ujawnionych okoliczności sprawy, nie daje podstaw do przyjęcia, aby w przedmiotowym zakresie, był on rzeczywiście dotknięty którymkolwiek ze wskazanych przez skarżącego uchybień.
Podkreślić trzeba, że sporządzenia a następnie przedłożenia w Banku „umowy”, jak również treści rzeczonego oświadczenia nie sposób odrywać od faktu podpisania przez oskarżonegoW. M.oświadczenia. Okoliczności te muszą być rozpatrywane łącznie, gdyż w/w oświadczenia są ze sobą ściśle powiązane, w aspekcie funkcji, jaką miały spełnić w procesie uzyskania kredytu, tj. stworzenia pozoru, iż w rzeczywistościPPHU (...)jest wierzycielem(...) Spółka z o.o., a wierzytelności te będą przez(...) Spółkę z o.o.przekazywane na rachunek, którym Bank mógł swobodnie dysponować. Wspomniane oświadczenia wypełniały zatem znamię „nierzetelnego oświadczenia” w rozumieniuart. 297 § 1 kk, które obejmuje „zarówno takie oświadczenia, które zawierają informacje nieprawdziwe lub niepełne, jak i takie, które ze względu na sposób wypowiedzi mogą sugerować adresatowi istnienie stanu rzeczy niezgodnego z prawdą” - Piotr Kardas, Komentarz doart. 297 Kodeksu karnego, wKodeks karny. Część szczególna. Tom III, pod red. Andrzeja Zolla, Zakamycze 2006 oraz generalnie jednolite zapatrywania zarówno judykatury, jak i doktryny tam cytowane). Sugerowały bowiem adresatowi, do którego drugie z nich było wprost skierowane, tj. Bankowi Spółdzielczemu istnienie stanu rzeczy niezgodnego z prawdą w zakresie okoliczności o istotnym dla udzielenia kredytu znaczeniu. Taki ich charakter wynika jasno nie tylko z treści umowy kredytowej zawartej przez Bank(...)zP. W., wniosku kredytowego, w tym umieszczonych na jego odwrocie opinii działu kredytów i decyzji kredytowej, ale również treści regulaminu udzielania kredytów i pożyczek z dnia 04.07.1997 r. (stanowiącego załącznik do uchwały nr(...)Zarządu Banku z tego samego dnia - załącznik nr 3 do akt głównych).
Trzeba zarazem podkreślić, że „wprawdzie przestępstwa określone wart. 286 § 1 k.k.i wart. 297 § 1 k.k., jako charakteryzujące się celem działania, należą do tzw. przestępstw kierunkowych, co oznacza, że mogą być popełnione wyłącznie z zamiarem bezpośrednim, to jednak w wypadkach ich form zjawiskowych określonych wart. 18 § 3 k.k.wystarczające jest wykazanie po stronie współdziałającego pomocnika zamiaru ewentualnego” (patrz między innymi wyrok SN z dnia 15.10.2013 r., III KK 184/13, OSNKW 2014/2/15...). Taki co najmniej zaś zamiar działaniaW. M.jest w realiach niniejszej sprawy ewidentny. Z samej treści złożonego przezW. M.oświadczenia – potwierdzenia przyjęcia cesji, wynika bowiem jasno, iż miał on świadomość celu, w jakim jest sporządzane, tj. stworzenia, dla potrzeb uzyskania kredytu, pozoru zdarzenia gospodarczego, które z jednej strony miało uzasadniać udzielenie kredytu, a z drugiej generować wierzytelność stanowiącą zabezpieczenie kredytu. Ponadto, co należy wyraźnie zaznaczyć,W. M.w swych wyjaśnieniach przyznał wprost, iż „umowa miała zostać pokazana w banku, że jest klient w związku z ubieganiem się o kredyt” (k.2751). Zarazem sugestie apelującego, że oskarżony nie wiedział, że wynikająca z „umowy” współpraca zP. W.nie dojdzie w ogóle do skutku, są jednoznacznie dowolne, jako pozostające w oczywistej sprzeczności z zeznaniamiA. W.oraz prokurenta(...) Spółki z o.o.–M. L.. Wywodów obrony, iż zamiar ewentualny w działaniu oskarżonego wyklucza, w kontekście obowiązku pracowników banku, fakt, że wiedział on, że umowa, jak również dokument o przyjęciu wierzytelności są – jako niepodpisane przez drugą uprawnioną osobę – nieważne, również nie sposób podzielić. Są one oczywiście nietrafne, jako zupełnie dowolne, gdyż odrywają się od całości omówionych wyżej okoliczności, w tym abstrahują od treści wyjaśnieńW. M., których sam oskarżony nigdy nie zakwestionował. Ignorują też fakt, iż dla odpowiedzialności za przestępstwo oszustwa, niezależnie od jego formy zjawiskowej, bez znaczenia jest naruszenie obowiązków przez pracowników banku, na co już wyżej, w związku z oceną zachowaniaS. Ś.,K. W.iR. Z.obszernie wskazywano.
Wypada też zauważyć, że trafności skazaniaW. M.za pomocnictwo do czynu kwalifikowanego zart. 286 § 1w zb. zart. 297 § 1 kkw zw. zart. 294 § 1 kknie podważa fakt, że przypisano mu i słusznie, że działał w zamiarze, abyP. W.iS. Ś.dokonali oszustwa na szkodę banku wZ., w sytuacji, gdyS. Ś.w omawianym zakresie został skazany za czyn zart. 296 § 1 i 2 kkw zw. zart. 21 § 2 kk, gdyż jak to już wyżej wykazano, ocena prawna zachowania tego ostatniego została niezasadnie przez Sąd Okręgowy zawężona poprzez pominięcie zbiegu ze wskazanymi wyżej przepisami.
WymierzonaW. M.kara jednego roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby trzech lat oraz czterdziestu stawek dziennych grzywny, o wysokości dwudziestu złotych każda, jeśli zważyć na zawartość kryminalną zachowania oskarżonego w kontekście granic ustawowego zagrożenia za przypisany mu czyn, nie może być żadną miarą uznana za rażąco niewspółmiernie surową w rozumieniuart. 438 pkt 4 kpk.
Zarzutów obrońcy oskarżonegoS. Ś.dotyczących skazania oskarżonego za czyny z pkt I.1, I.2, III i IV części dyspozytywnej wyroku, nie sposób było również podzielić.
Trzeba ponownie podkreślić, iż apelacja w tej części sprowadza się wyłącznie do zupełnie dowolnej polemiki z poczynionymi przez Sąd Okręgowy ustaleniami. Teza obrony, iż Sąd Okręgowy nie wykazał, abyS. Ś.działał w przedmiotowym zakresie z zamiarem bezpośrednim oszustwa jest praktycznie pozbawiona argumentacji. Odwołuje się – de facto – wyłącznie w aspekcie procesowym obrazyart. 7 i 410 kpk, do potraktowanych w wybiórczy sposób – wyrwanych z ich rzeczywistego kontekstu lub nie mających istotnego znaczenia prawnego w świetle, utrwalonej w judykaturze i doktrynie, prawidłowej wykładni znamion czynu zabronionego zart. 286 § 1 kk, niektórych okoliczności sprawy. Odrywa się tym samym od rzeczywistej wymowy wyników postępowania dowodowego, w tym ustaleń i wniosków zawartych w opinii biegłej z zakresu rachunkowości i finansówH. K., których analizy domagał się skarżący w odniesieniu do kontroli wyroku w zakresie czynu przypisanego oskarżonemu w pkt II.
Na wstępie przypomnieć należy, że znamiona oszustwa w rozumieniuart. 286 § 1 kksą wypełnione także wówczas, gdy sprawca, działając w sposób opisany w tym przepisie, doprowadza inną osobę do udzielenia kredytu o wyższym stopniu ryzyka niż ten, który istnieje w przekonaniu pokrzywdzonego. Niekorzystne rozporządzenie mieniem oznacza bowiem pogorszenie sytuacji majątkowej rozporządzającego i nie ogranicza się do pojęcia szkody i straty. Niekorzystność nie oznacza bowiem niepowetowalności szkody. Dlatego też wywiązanie się ze zobowiązań w części, a w skrajnych przypadkach nawet spełnienie świadczenia wzajemnego w całości, oznacza także niekorzystność rozporządzenia mieniem. Zarazem konieczność windykacji kredytu z zabezpieczenia rzeczowego jest niewątpliwie wyższym stopniem ryzyka niż spłata kredytu w gotówce (patrz między innymi: wyrok Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 18.06.2002 r., II AKa 343/01, KZS 2004/1/42 i przywołany tam wyrok SN z dnia 30.08. 2000 r., V KKN 367/00, OSNKW 2000, nr 9-10, poz. 85 oraz uzasadnienie postanowienia SN z dnia 25.02.2002 r., I KZP 1/02 - OSNKW, 5-6/02, poz. 35; wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 28.01.2012 r., II AKa 205/12, KZS 2012/10/59; wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 29.01.2001r., II AKa 74/01, Prok.i Pr.-wkł. 2002/10/16; jak również Małgorzata Dąbrowska-Kardas, Piotr Kardas – Komentarz do art. 286 Kodeksu karnego, w Kodeks karny. Część szczególna. Tom III, pod red. Andrzeja Zolla, Zakamycze 2006).
Nie sposób zatem podzielić sugestii skarżącego, iż dla oceny prawnokarnej czynów oskarżonego powinny mieć istotny wpływ – gdyż wykluczają przestępczy charakter jego zachowania – takie okoliczności, jak fakt zabezpieczenia hipotecznego kredytów zaciągniętych w ramach działalności podFirmą Handlową (...), czy też przeznaczenia części uzyskanych środków na cele zgodne z deklarowanymi we wniosku kredytowym.
Wypada przy tym zauważyć, iż kredyt krótkoterminowy w kwocie 500.000,- zł w ogóle nie został spłacony, zaś w wyniku postępowania windykacyjnego uzyskano niecałe 30 zł. Kredyt w rachunku bieżącym o limicie 300.000,- zł, a następnie 650.000,- zł został spłacony dopiero w połowie 2005 r., środkami z kredytu, którego zabezpieczeniem była hipoteka na nieruchomościM. C., podczas gdy według umowy powinien zostać spłacony do dnia 25.11.2004 r. Odnośnie sposobu wykorzystania tego kredytu, w kontekście celu na jaki został udzielony, nie sposób nie dostrzec, iż kwotę 460.500,- zł wypłacono na bankowy dowód wpłaty, przy czym aż 270.000,- zł pobrano w gotówce w okresie, w którym nie prowadzono działalności gospodarczej (opinia biegłego - k. 5092-5126).
Należy także zauważyć, że z uwagi na wielkość już istniejących do dnia 9.02.2004 r. zobowiązań(...)wobec Banku Spółdzielczego (tj. ponad 800.000,- zł), zabezpieczenie w postaci hipoteki kaucyjnej do kwoty 1.000.000,- zł na nieruchomościK. D.(przy i tak – w świetle operatu szacunkowego – zawyżonej jej wartości, gdyż na dzień wyceny wynosiła ona 878.000,- zł, a po zakończeniu wszystkich prac, jako że budynek nie był jeszcze w pełni wykończony, miała wynosić 944.000,- zł) nie było już wystarczające do zwiększenia limitu kredytowego o kolejne 350.000, - zł, zaś różnicę miała zabezpieczać cesja fikcyjnej wierzytelności.
Natomiast o zamiarze oszustwa świadczy fakt, iżS. Ś.w chwili zawierania umów kredytowych naFirmę Handlową (...), doskonale wiedział, że podmiot ten nie posiada zdolności kredytowej. Wynika to w nie budzący żadnych wątpliwości sposób z zabezpieczonych w sprawie dokumentów oraz opinii biegłegoH. K.. Wystarczy wskazać, że działalność(...), którą w rzeczywistości prowadził oskarżony a nie jego syn przyniosła formalnie w 2002 r. ok. 50.000,- zł dochodu, przy przychodzie w wysokości 1.271.866,- zł i kosztach jego uzyskania w wysokości 1.211.140,27,- zł Natomiast w I półroczu 2003 r. ok. 32.000,- zł dochodu, przy przychodzie w wysokości 450.875,36,- zł i kosztach jego uzyskania w wysokości 411.846,- zł Trzeba przy tym podkreślić, iż zarówno w 2002 r., jak i 2003 r. przychody były nieregularne, nie miały związku z jesienno-zimową sezonowością i dotyczyły łącznie zaledwie 7 miesięcy na łączny okres około 16-stu miesięcy. Ważniejsze jest jednak to, że w 2002 r. całość sprzedaży zrealizowano na rzecz firmyS. Ś.PHU(...)co jeszcze bardziej wymowneS. Ś.był dostawcą 33% węgla do(...), pozostałe 67%(...)zakupiła w PH(...)tj. od drugiego synaS. Ś.–T. Ś.. Ilości węgla są te same, podobnie jak daty transakcji, rosną tylko ceny i to o kilkadziesiąt procent i zmienia się oznaczenie towaru z „węgla bitumicznego”, na „węgiel energetyczny” albo „miał węglowy”. W 2003 r.PHU (...)była dostawcą aż 46,4% węgla do(...). W 2004 r.(...)nie osiągnęła żadnych przychodów. Uzasadniona jest zatem ocena, cała działalność(...)w 2002 r. oraz znaczna jej część w 2003 r. została przezS. Ś.sztucznie wykreowana. W tym kontekście istotne jest także to, iż działalność(...)została zawieszona od 19.04.2003 r., a od stycznia 2004 r. nie była prowadzona.
W kontekście strony podmiotowej zachowania oskarżonego dotyczącego kredytu w rachunku bieżącymFirmy Handlowej (...)nie sposób również nie dostrzec, że oskarżony wiedział, że nie ma żadnych rozliczeń z tytułu dostawy węgla pomiędzy(...)a(...) Sp. z o.o.
Istotne znaczenie ma też podniesiony już uprzednio – w związku z kredytem zaciągniętym naP. W.– fakt, żeS. Ś.miał już wówczas, tj. od dnia 10.03.2003 r. uruchomiony kredyt obrotowy w rachunku bieżącymPHU (...), który od dnia 26.02.2004 r. odnowiono do kwoty 1.300.000, - zł.
Trafności przypisaniaS. Ś.czynów związanych z kredytami zaciągniętymi na(...), nie mogą też podważyć twierdzenia obrony, iż Sąd Okręgowy pominął wyjaśnieniaS. Ś.co do powodów nie spłacenia kredytów. Sąd Okręgowy wyjaśnień tych nie pominął, lecz stwierdził, iż odnośnie między innymi tych czynówS. Ś.skorzystał z prawa odmowy wyjaśnień zarówno na etapie postępowania przygotowawczego, jak i sądowego, co znajduje potwierdzenie w aktach sprawy.
W tym stanie rzeczy nie było żadnych podstaw do zmiany albo uchylenia zaskarżonego wyroku w omówionej wyżej części, gdyż Sąd Okręgowy zasadnie uznał oskarżonego za winnego przypisanych mu czynów.
W odniesieniu do czynu przypisanego oskarżonemu w pkt III części dyspozytywnej wyroku obrońca oskarżonego – w istocie rzeczy – podniósł wyłącznie zarzut oparcia ustaleń dotyczących podrobienia umowy pomiędzyfirmą (...)a(...)jedynie na zeznaniach świadkaW. B. (1)złożonych na etapie postępowania przygotowawczego. Stanowisko skarżącego i w tym zakresie nie jest trafne. W realiach przedmiotowej sprawy jest oczywistym, że wystąpiły przesłanki, o których mowa wart. 391 § 1 kpk. Zarazem fakt, iż Sąd Okręgowy nie przesłuchałW. B. (1)bezpośrednio nie czyni dowodu z zeznań tego świadka, złożonych na etapie postępowania przygotowawczego, wątpliwym. Nie istnieje bowiem żadna reguła dowodowa, iż dowód taki ma mniejszą wartość, niż przeprowadzony w sposób bezpośredni, i nie może być podstawą rozstrzygnięcia. Istotne jest natomiast wyłącznie to, aby taki dowód został przeprowadzony zgodnie z przepisamikpk, a jego ocena była swobodną w rozumieniuart. 7 kpk.
Wymogi te zostały bez wątpienia spełnione w wypadku w/w dowodu. Wystarczy wskazać, że obrona poza czystym twierdzeniem, iż w/w dowód może budzić wątpliwości nie była w stanie podnieść jakichkolwiek rzeczowych argumentów, które mogłyby rzutować negatywnie na ocenę wartości dowodowej zeznań świadka. Podnieść też trzeba, że sugestie skarżącego dotyczące konieczności przeprowadzenia badań porównawczych pisma są oczywiście bezprzedmiotowe, gdyż nie zabezpieczono oryginałów umów. Trzeba też zauważyć, iż świadek zakwestionował jedynie wielkość pieczątek na dokumencie który jest kserokopią, nie zaś sam podpis. Nie można też nie zauważyć, że nie trzeba wiadomości specjalnych, aby stwierdzić, że na oświadczeniu (o przyjęciu do wiadomości cesji wierzytelności z umowy) w miejscu pieczątki jest skan jej treści, a nie odbicie pieczątki. Wreszcie nie sposób nie zauważyć, że nie istnieją jakiekolwiek dowody, abyW. B. (1)kupował węgiel odS. Ś.w 2004 r., gdyż takich transakcji po prostu nie było.
Natomiast w kontekście strony podmiotowej omawianego czynu trzeba dodać, iżS. Ś.odnowił kredyt i zwiększył jego wysokość do 1.300.000,- zł, a następnie 1.700.000,- zł, w końcu zaś do 1.900.000,- zł, w sytuacji istnienia nieuregulowanego zobowiązania w kwocie 500.000,- zł zaciągniętego na(...)oraz kredytu w rachunku bieżącym(...)do kwoty 650.000,- zł; jak również zobowiązania na kwotę 485.000,- zł zaciągniętego naP. W.. W lutym 2004 r. znane już były przychody firmy za 2003 r., które wynosiły 3.229.642,80,- zł, a zatem jedynie 11% planowanych oraz wynik finansowy w kwocie 16.558,76 zł, tj. 10% wyniku prognozowanego, a pomimo to oskarżony dalej się zadłużał, w tym po czerwcu 2004 r., gdy wynik finansowy firmy był już ujemny na kwotę 363.782,18,- zł. Nie bez znaczenia jest też fakt, żeS. Ś.wyłączył małżeńską wspólność majątkową w dniu 02.02.2004 r. (k.151).Wypada również podkreślić, iż w 2003 i 2004 r. wypłacono z rachunku bez wskazania tytułów mających charakter rozliczeń gospodarczych ok. 1.900.000, - zł (przelew środków i wypłata na asygnatę). W opisanych okolicznościach, trafności przypisania oskarżonemu przestępstwa, nie może także podważać to, iż na zabezpieczenie kredytu oskarżony dokonał cesji wobecElektrociepłowni (...) S.A., pomijając nawet kwestię jak się zakończyło rozliczenie umowy o dostawę węgla, którą oskarżony zawarł z tym podmiotem.
W kontekście oceny prawnokarnej opisanego stanu rzeczy godzi się ponownie przypomnieć, iż, „Świadomość konieczności popełnienia czynu zabronionego połączona z decyzją realizacji wyobrażonego celu - ten cel nie musi koniecznie stanowić realizacji znamienia czynu zabronionego - przesądza wystąpienie zamiaru bezpośredniego.(…) Z powyższego wynika, że chęci popełnienia czynu zabronionego nie należy utożsamiać z emocjonalnym zaangażowaniem w sensie pragnienia osiągnięcia wyobrażonego celu. Chęć jest nastawieniem woluntatywnym ukierunkowującym aktywność (lub pasywność) podmiotu na osiągnięcie wyobrażonego celu i sterującym procesem realizacji podjętej decyzji osiągnięcia celu (patrz Kodeks karny. Część ogólna. Komentarz. Pod red. A.Zolla, tom I). Konstrukcja zamiaru bezpośredniego „rozciąga się także na wypadki, w których sprawca ma świadomość konieczności wystąpienia określonego skutku i mimo tej świadomości podejmuje działanie realizujące znamiona czynu zabronionego” (zob. Kodeks karny. Część ogólna. Komentarz. Pod red. A.Zolla, tom I; I.Andrejew, Ustawowe..., s. 200 i n.; G. Rejman, Teorie..., s. 187 i n.; M. Król-Bogomilska, Formy..., s. 101 i n.).”
Z tych wszystkich względów nie było żadnych podstaw do zmiany albo uchylenia zaskarżonego wyroku w omówionej wyżej części, gdyż Sąd Okręgowy zasadnie uznał oskarżonego za winnego przypisanego mu czynu.
W zakresie czynu przypisanego oskarżonemu w pkt IV części dyspozytywnej wyroku (pkt VI części wstępnej wyroku) podnieść na wstępie wypada, że bezspornym jest, iż w wypadku przestępstwa oszustwa przestępcze działanie może być ukierunkowane na osobę udzielającą zabezpieczenia kredytu, np. w formie hipoteki, która wprowadzona w błąd dokonuje niekorzystnej dyspozycji majątkowej. Sąd Okręgowy, co jasno wynika z uzasadnienia zaskarżonego wyroku, wykazał w świetle przeprowadzonych dowodów, iż taki właśnie charakter miał czyn, któregoS. Ś.dopuścił się na szkodęM. C..
Obrońca oskarżonego kwestionuje w tym zakresie wyłącznie ustalenia dotyczące wartości nieruchomości stanowiącej zabezpieczenie kredytu, w kontekście znamienia niekorzystnego rozporządzenia mieniem, a wywody apelacji mają przymiot ewidentnie dowolnej polemiki z prawidłowymi ustaleniami Sądu I instancji. Wskazać bowiem należy, iż z ujawnionych okoliczności sprawy wynika jasno, że wartość w/w nieruchomości była zdecydowanie wyższa niż kwota zaciągniętego kredytu, gdyż w kwietniu 2006 r. wynosiła aż 11.775.576,- zł (w październiku 2002 r. – 10.812270,- zł). Jednocześnie choć w chwili ustanowienia zabezpieczenia kredytu zaciągniętego przezS. Ś.nieruchomość była obciążona innymi hipotekami, niemniej łączna kwota wszystkich hipotek wraz z dotyczącą w/w kredytu nie przekraczała nawet 1/3 rzeczywistej wartości nieruchomości. Kredyty zabezpieczone czterema hipotekami na rzecz Banku(...)wZ.(zwykła w kwocie 700.000,- zł, kaucyjna do kwoty 1.500.000,- zł, kaucyjna do sumy najwyższej 1.500.000,- zł, zwykła w kwocie 650.000,- zł) zostały bowiem spłacone, co było wiadome w czasie zawierania aktu notarialnego z dnia 5 grudnia 2005 r. numer(...), gdyżM. C.przedłożył wówczas stosowne oświadczenie Banku z dnia 29.11.2005 r. o spłaceniu kredytów zabezpieczonych tymi hipotekami. W tym stanie rzeczy na nieruchomości oprócz hipoteki w kwocie 2.900.000 zł,- ciążyły jeszcze: hipoteka zwykła w kwocie 130.000,- zł na rzecz Banku(...)wR., hipoteka przymusowa w kwocie 7.650,- zł na rzecz SP – KRUS wA.Placówka Terenowa wE.oraz hipoteka przymusowa w kwocie 4.151,80,- zł na rzecz z ZUS wO.. Zważywszy na łączną ich kwotę nie budzi żadnych wątpliwości, że nie miały one żadnego znaczenia dla rzeczywistej wartości nieruchomości w kontekście znamienia niekorzystnego rozporządzenia mieniem (dokumenty w załączniku nr 7 do akt głównych).
W odniesieniu do wywodów skarżącego dotyczących możliwości egzekucji z hipoteki łącznej, podnieść wypada, że wierzyciel, któremu przysługuje taka hipoteka może między innymi, według swego uznania, żądać zaspokojenia w całości lub w części z każdej nieruchomości z osobna, z niektórych z nich lub ze wszystkich łącznie. W tym stanie rzeczy ustalenie, iż niekorzystne rozporządzenie dotyczyło wartości odpowiadającej wysokości udzielonego kredytu i wysokości ustanowionej hipoteki było w pełni trafne.
Nie można przy tym nie zauważyć, że druga z nieruchomości stanowiących zabezpieczenie kredytu należąca doJ.iS. Ś.miała nie mniej niż kilkunastokrotnie mniejszą wartość (ok. 600.000,- zł) od nieruchomościM. C., a ponadto w jej księdze wieczystej widniało ostrzeżenie o toczącej się egzekucji z wniosku wierzyciela(...) Sp. z o.o.wB.(dokumenty j.w. oraz zawarte w niebieskim segregatorze opisanym – „S. Ś.– 74 782” oraz z k.916 – 928). W końcu zaś trzeba podkreślić, iż Bank wszczął egzekucję z nieruchomościM. C..
Wypada również podnieść, że w świetle obowiązujących przepisów prawa: art. 95 ustawy z dnia z dnia 29 sierpnia 1997 r.Prawo bankoweoraz 29 i 32 ustawy z dnia z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, zabezpieczenie rzeczowe na nieruchomościM. C.aktualizowało się już z dniem 29.06.2005r. w związku ze złożeniem przez niego w tym dniu, w Banku Spółdzielczym oświadczenia w sprawie ustanowienia hipoteki, co było – w realiach przedmiotowej sprawy – równoznaczne z niekorzystnym rozporządzeniem mieniem w rozumieniuart. 286 § 1 kk. Od tej bowiem chwili, Bank(...), dysponując takim oświadczeniem, mógł samodzielnie doprowadzić do wpisania hipoteki do księgi wieczystej oraz zaspokoić się z nieruchomości.
W opisanym stanie rzeczy oraz biorąc pod uwagę, iż poczynione przez Sąd Okręgowy ustalenia faktyczne są w omawianym zakresie w pełni trafne, nie może budzić żadnych wątpliwości, iż w wyniku podstępnych zabiegówS. Ś., który działał w celu osiągnięcia korzyści majątkowej,M. C.niekorzystnie rozporządził mieniem o wartości co najmniej 2.900.000, - zł. Sąd Okręgowy zasadnie zatem skazał oskarżonego za przedmiotowe przestępstwo i nie było żadnych podstaw do zmiany albo uchylenia zaskarżonego wyroku w tej części.
Na koniec wywodów dotyczących skazaniaS. Ś.stwierdzić należy, że czyny przypisane oskarżonemu w pkt I. 1. i I. 2. części dyspozytywnej wyroku, z których każde wyczerpuje znamionaart. 286 § 1 kkw zw.art. 294 § 1 kkw zw. zart. 12 kkw zw. zart. 4 § 1 kk, stanowią bezsprzecznie ciąg przestępstw w rozumieniuart. 91 § 1 kki dlatego też Sąd Apelacyjny skazując za nie oskarżonego wymierzył mu na mocyart. 294 § 1 kkw zw. zart. 33 § 1,2 i 3 kkw zw. zart. 91 § 1 kkw zw. zart. 4 § 1 kkkarę 1 (jednego) roku i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności i karę grzywny w wymiarze 60 (sześćdziesięciu) stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na 30 (trzydzieści) złotych, które, jeśli zważyć na dyrektywy zawarte wart. 53 § 1 kki całość okoliczności prawnie relewantnych w świetleart. 53 § 2 kk, jak również mając na względzie granice ustawowego zagrożenia za czyn zart. 294 § 1 kk, nie mogą być uznane za rażąco niewspółmiernie surowe w rozumieniuart. 438 pkt 4 kpk.
Również kary jednostkowe orzeczone przez Sąd Okręgowy za czyny przypisane oskarżonemu w pkt II, III i IV części dyspozytywnej wyroku nie mogą być uznane za obarczone wyżej wspomnianym uchybieniem.
Sąd Apelacyjny, wobec zmiany podstaw do orzeczenia kary łącznej, na mocyart. 91 § 2 kki86 § 1 i 2 kk, wymierzył jąS. Ś.na nowo w wysokości 2 (dwóch) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności oraz w wymiarze 180 (stu osiemdziesięciu) stawek dziennych grzywny ustalając wysokość jednej stawki na 30 (trzydzieści) złotych, nie znajdując podstaw do zastosowania zasady absorpcji, gdyż przestępstwa, za które wymierzono kary podlegające łączeniu, nie pozostawały aż w tak ścisłym związku, aby upodabniał je do jednego przestępstwa, jak w przypadku pomijalnego zbiegu przestępstw lub ciągu przestępstw, gdy nie potrzeba podwyższać progu represji karnej.
Nie sposób podzielić także apelacji obrońcy oskarżonegoK. D., w zakresie w jakim skarżący kwestionuje zasadność skazania oskarżonego za czyny przypisane mu w pkt XI i XIII części dyspozytywnej wyroku (pkt XV i XVII części wstępnej wyroku).
Podniesiony przeciwko skazaniu z pkt XI części dyspozytywnej (pkt XV części wstępnej wyroku) zarzut błędu w ustaleniach faktycznych jest całkowicie chybiony.
Skarżący nie wykazał, aby orzeczenie w omawianym zakresie było dotknięte, w świetle zasad logicznego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, konkretnymi uchybieniami w ocenie materiału dowodowego. Podjął wyłącznie polemikę z ustaleniami Sądu I instancji wyrażonymi w pisemnych motywach wyroku, próbując przeciwstawić im odmienny pogląd oparty na własnej ocenie materiału dowodowego, która zresztą nie została wyprowadzona z całokształtu materiału dowodowego, lecz z dowolnie wybranych okoliczności sprawy.
W pierwszej kolejności trzeba podnieść, iż twierdzenia obrony, iż oskarżony nie podpisał oświadczenia – potwierdzenia przyjęcia do wiadomości przyjęcia wierzytelności, i że mogło ono zostać sfałszowane przezS. Ś.ma wyłącznie charakter czystej supozycji, która została już negatywnie zweryfikowana przez Sąd I instancji, którego stanowisko należy w przedmiotowym zakresie w pełni podzielić. Z badań porównawczych pisma oryginału rzeczonego oświadczenia (k. 5075) wynika bowiem jasno, że „nieczytelny podpis nakreślony w pozycji ‘stempel i podpis płatnika wierzytelności’ na dokumencie dotyczącym przekazania wierzytelnościfirmy (...) Sp. z o.o.(...)(...)-(...) W., na rzecz Banku(...)wZ.ul. (...), dokument z datą 09.02.2004 r.” został nakreślony przezK. D.(k. 5076-5085).
Po drugie, podkreślić trzeba, że zachowanie oskarżonego polegające na podpisaniu w/w oświadczenia ze świadomością w jakim celu to czyni – wbrew wywodom skarżącego – ułatwiło (w rozumieniuart. 18 § 3 kk) popełnienieS. Ś.czynu zabronionego oszustwa zart. 286 § 1 kkw zb. zart. 297 § 1 kk. Fakt, iż oświadczenie nosi datę 9.02.2004 r., zaś wniosek o zwiększenie limitu kredytowego został „pozytywnie zaakceptowany przez Komitet Kredytowy oraz Zarząd Banku(...)wZ.”, jest dla bytu przypisanegoK. D.przestępstwa pomocnictwa – w istocie rzeczy – bez znaczenia. Pamiętać wszak trzeba, że przestępstwo oszustwa zostaje popełnione dopiero w chwili dokonania niekorzystnego rozporządzenia mieniem przez pokrzywdzonego, a zatem z momentem postawienia środków pieniężnych do dyspozycji „kredytobiorcy”. Pozytywne zaakceptowanie przez Komitet Kredytowy oraz Zarząd Banku(...)wZ.wniosku kredytowego nie było tymczasem warunkiem wystarczającym do uruchomienia środków pieniężnych na rzecz „kredytobiorcy”. Uruchomienie środków nie mogło bowiem nastąpić bez uprzedniego podpisania aneksu do umowy o kredyt w rachunku bieżącym Nr(...)– jego istnienie przesądzało możliwość postawienia środków pieniężnych do dyspozycji „kredytobiorcy”. Aneks taki został zawarty dopiero w dniu 9.02.2004 r. (k.2403), a warunkiem koniecznym do jego podpisania – co jasno wynika z samej jego treści – była cesja wierzytelnościfirmy (...)wobec(...) sp. z o.o.na rzecz Banku(...)(k. 2407), których istnienie miało potwierdzać omawiane oświadczenieK. D..
Pomiędzy złożeniem oświadczenia przezK. D., a zawarciem umowy i postawieniem środków do dyspozycji kredytobiorcy zachodził zatem istotny związek przyczynowy. Zawarcie umowy i postawienie środków do dyspozycji „kredytobiorcy było jednoznacznie następstwem wprowadzenia w błąd, co do istnienia w/w wierzytelności, poprzez posłużenie się rzeczonym oświadczeniem, które zawierało informacje nieprawdziwe i sugerujące adresatowi istnienie stanu rzeczy niezgodnego z prawdą, a zatem miało przymiot nierzetelnego w rozumieniuart. 297 kk.
Równie dowolne są też sugestie obrony, iż oświadczenieK. D.dotyczyło jakiś bliżej nieokreślonych, wręcz abstrakcyjnych wierzytelności. Skarżący – wbrew faktom – usiłuje oderwać w/w oświadczenie od zawiadomienia, w związku z którym – jak wynika z samej treści dokumentu – zostało złożone (k.5075). Treść rzeczonego zawiadomienia wyraźnie konkretyzuje przedmiot oświadczeniaK. D.do istniejących już rzekomo w chwili złożenia oświadczenia wierzytelności, jakie(...)miało wobec(...) sp. z o.o.z tytułu sprzedaży tej spółce węgla. Zarazem, nawet gdyby przelew miał dotyczyć wierzytelności przyszłych, to i tak nie znosiłoby to odpowiedzialności oskarżonegoK. D.za przypisany mu czyn, gdyż wierzytelności przyszłe są to takie wierzytelności, które jeszcze nie istnieją, ale – co należy wyraźnie podkreślić – istnieje już stosunek zobowiązaniowy, w ramach którego powstaną one w przyszłości, taki zaś w realiach przedmiotowej sprawy był jedynie przez oskarżonych pozorowany. W treści zawiadomienia odwołano się wprost doart. 509 – 518 kc, a cesja miała służyć zabezpieczeniu kredytu, nie sposób więc żadną miarą przyjąć, aby jej przedmiotem mogły być „wierzytelności", które nie tylko nie istnieją, ale co do których nie ma jeszcze żadnej podstawy prawnej w postaci jakiegokolwiek stosunku prawnego, a więc jedynie „czysta nadzieja" powstania wierzytelności (patrz Kozieł Grzegorz - Komentarz do art. 509 Kodeksu cywilnego w Kodeks cywilny. Komentarz. Tom III. Zobowiązania - część ogólna, pod red. Andrzeja Kidyby, LEX, 2014).
Nie bez znaczenia dla powyższego stanowiska jest także fakt, że – z ujawnionych okoliczności sprawy – wynika bezsprzecznie, że z uwagi na wielkość już istniejących do dnia 9.02.2004 r. zobowiązań(...)wobec Banku(...)(tj. ponad 800.000, - zł), dotychczasowe zabezpieczenie w postaci hipoteki kaucyjnej do kwoty 1.000.000,- zł na nieruchomościK. D.(przy i tak – w świetle operatu szacunkowego – zawyżonej jej wartości, gdyż na dzień wyceny wynosiła ona 878.000,- zł, a po zakończeniu wszystkich prac, jako że budynek nie był jeszcze w pełni wykończony, miała wynosić – 944.000,- zł) nie było już wystarczające do zwiększenia limitu kredytowego o kolejne 350.000,- zł.
Jednocześnie należy zauważyć, że – wbrew sugestiom obrony z rozprawy apelacyjnej – nie zachodziła potrzeba każdorazowego uzyskiwania oświadczenia odK. D., co do ustanowienia zabezpieczenia hipotecznego na nieruchomości przyul. (...)wW., w związku z kolejnymi kredytami zaciąganymi, w imieniuŁ. Ś., przezS. Ś., gdyż w dniu 18 sierpnia 2003 r.K. D.złożył oświadczenie o ustanowieniu hipoteki kaucyjnej przedkładając „umowę o świadczenie usług w zakresie kredytowania i prowadzenia innych operacji obciążonych ryzykiem zawartą dnia 14 sierpnia 2003 roku pomiędzy Bankiem(...)wZ.(…) aŁ. Ś.(…), z której wynika, że Bank(...)świadczyć będzie na rzeczŁ. Ś.(…), w związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą usługi w zakresie kredytowania i prowadzenia innych operacji obciążonych ryzykiem, a prawnym zabezpieczeniem należności Banku mogących powstać w wyniku realizacji w/w umowy jest hipoteka kaucyjna do kwoty 1.000.000 (…) złotych ustanowiona przezK. D.(…) na nieruchomości (…) przyul. (...)”. W chwili ustanawiania hipoteki,K. D.wiedział więc doskonale, że zabezpiecza ona do swej wysokości wszystkie zobowiązania(...)wobec Banku mogące powstać w wyniku realizacji „umowy o świadczenie usług w zakresie kredytowania”. Nie można przy tym nie zauważyć, że w/w „umowa o świadczenie usług” została zawarta na czas nieokreślony (k.108, 127-131 – zielony segregator opisany „Ś. Ł.–(...)– ”).
Nie sposób też nie wspomnieć, iż z materiału dowodowego wynika jednoznacznie, żeK. D.łączyły zeS. Ś.niejasne relacje biznesowe, których nie przedstawiali rzetelnie, choć nie budzi wątpliwości, żeK. D.z pewnością niebezinteresownie udzielił wskazanego wyżej zabezpieczenia, a następnie czynnie wspierał kolejne działania nie tylko mające na celu prolongatę terminu spłaty już zaciągniętych pod nie zobowiązań, ale i zaciągnięcie kolejnego prowadzącego do przekroczenia wartości udzielonego zabezpieczenia rzeczowego.
Godzi się nadto raz jeszcze podnieść, że wadliwe zachowanie pracowników banku było prawnie nierelewantne z punktu widzenia odpowiedzialności karnejK. D..
W kontekście wywodów apelującego wypada ponadto przypomnieć, że odpowiedzialność karna jest zindywidualizowana, a każdy odpowiada za własne działanie, dlatego też bez znaczenia dla odpowiedzialności karnejK. D.jest to, iż w opisie czynu przypisanegoS. Ś.nie zawarto pewnych okoliczności wynikających ze zdarzenia, które stało się podstawą skazania obu oskarżonych, a związanych z zachowaniem pierwszego z nich.
Reasumując, wywody obrońcyK. D.dotyczące braku związku przyczynowego pomiędzy złożeniem przez oskarżonego oświadczenia a niekorzystnym rozporządzeniem mienia przez Bank(...)są – w świetle ujawnionych okoliczności faktycznych oraz skutkowego charakteru przestępstwa oszustwa – ewidentnie dowolne, a skazanie oskarżonego w omawianym zakresie było w pełni trafne.
W odniesieniu do skazaniaK. D.za czyn z pkt XIII części dyspozytywnej wyroku (pkt XVII części wstępnej wyroku), podnieść należy, iż obrońca oskarżonego, nie myli się, jedynie co do tego, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd Okręgowy zaczął rozważać pod względem prawnym wersję wydarzeń, według której toS. Ś.wypełnił własnoręcznie znamię przerobienia dokumentu, o którym mowa w stawianym oskarżonemuK. D.zarzucie. Okoliczność ta nie mogła jednak prowadzić do oczekiwanego przez skarżącego rezultatu. Przedmiotowe rozważania Sądu I instancji są – w świetle ujawnionych okoliczności sprawy – pozbawione rzeczywistych podstaw i nie wiadomo po co zostały w uzasadnieniu wyroku zamieszczone, skoro mają się nijak do opisu czynu przypisanego oskarżonemu w części dyspozytywnej wyroku, która decyduje wszak o rzeczywistym kształcie skazania.
Wszechstronna i wnikliwa analiza ujawnionych okoliczności sprawy prowadzi zaś do jednoznacznego wniosku, że przeprowadzone dowody dają pełne podstawy do przyjęcia, iżK. D.dopuścił się przypisanego mu czynu.
Należy zauważyć, że z zawiadomienia o przestępstwie skierowanego przez(...) Bank (...) S.A.oraz zeznań pracownika BankuB. L.wynika, że pracownicy banku uzyskali sfałszowany dokument w dniu 30.06.2006r. od dwóch n/n osób (małżeństwo około 50-tki), które oświadczyły, iż otrzymały go faxem odK. D., który jest ich prywatnym dłużnikiem (k.3062-3063, k. 3078v-3078a) i prosiły o sprawdzenie autentyczności tego dokumentu. Na dołączonym do zawiadomienia dokumencie jest widoczny nagłówek zawierający nie tylko czas jego nadania i liczbę przesłanych stron, ale przede wszystkim dane identyfikacyjne nadawcy faxu – „(...)” (k. 3064). W wykazie połączeń, nadesłanych przez(...) S.A., dotyczących w/w numeru telefonu, zarejestrowanego naJ. D.,(...)-(...) W.,(...)3072, k.3073) odnotowano, że w dniu 29 czerwca 2006 r. wykonano z tego numeru cztery połączenia z numerami telefonów(...)Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe(...)
(...)B., Al.(...), o czasie końca połączenia: 08:29:31– 55s, 08:31:09 – 38s, 08:38:12 – 4s i 08:41:15 – 6s; pierwsze na numer faxu -(...)(jest on tak oznaczony w dokumentach spółki np. zawartych w segregatorze opisanym(...), pozostałe na numer telefonu –(...). Natomiast w Banku(...)zabezpieczono egzemplarz sfałszowanego dokumentu, w którego nagłówku, powyżej opisanego wcześniej identyfikatora nadawcy, widnieje kolejny identyfikator „(...):(...)CZ. 2006 08:38 P1” (k.88 – zielony segregator opisany „Ś. Ł.–(...)– ”).
Ujawnione wyżej okoliczności (odnotowana sekwencja czasu połączeń i przesyłania faxem sfałszowanego dokumentu) wskazują, że pierwotnym nadawcą przerobionego dokumentu był, wbrew stanowisku obrony, oskarżonyK. D.i wykluczają tym samym, aby sprawcą fałszerstwa byłS. Ś.(różnica w oznaczeniu czasu pierwszego połączenia pomiędzy bilingiem, a sfałszowanym dokumentem, wynika wyłącznie z ustawienia czasu na urządzeniu odbiorczym w biurzeP.P.H.U. (...)).
Jednocześnie trzeba pamiętać, że oryginalny dokument datowany na dzień 28.04.2006 r., który stał się przedmiotem fałszu, został wydany przez(...) Bank (...) S.A.K. D.na jego własny wniosek z dnia 27.04.2006 r. (k. 3065-3066) , a co więcej został u niego zatrzymany w dniu 16.10.2006 r. (k.3085-3088).
Zarazem treść podrobionego dokumentu koresponduje z treścią pisma z dnia 8.05.2006 r., w którymS. Ś.wnioskuje o spłatę kredytu w ratach, tłumacząc opóźnienie niesolidnością kontrahentów i deklarując harmonogram spłat, z którego wynika, że wpłata pierwszej raty w kwocie 100.000, - zł miałaby nastąpić do dnia 30.06.2006 r. oraz tłumacząc, że harmonogram spłat wynika również z sytuacji finansowej poręczycielaK. D., który załącza stosowne dokumenty świadczące o terminach i kwotach, które będą do jego dyspozycji w omawianym okresie (k.87 – zielony segregator opisany(...)
Jednocześnie zaś z rozmówS. Ś.iK. D., których nagrania złożyła do aktJ. Ś., wynika wprost, żeS. Ś.oczekiwał odK. D.pomocy, w tym finansowej w prolongacie spłaty kredytu w kwocie 500.000,- zł zaciągniętego przezS. Ś.nafirmę (...), zaśK. D.już od października 2005 r. zwodziłS. Ś., utrzymując w przekonaniu, że przekaże mu pieniądze, które mają wkrótce wpłynąć na jego rachunek. Rozmowy takie miały miejsce między innymi w dniach 26 i 27.06.2006 r. (k.3050-3157-3165), ale i w lipcu i sierpniu 2006 r.
Całość przedstawionych wyżej okoliczności daje podstawy do przyjęcia, żeK. D.był nie tylko pierwotnym nadawcą przerobionego dokumentu, ale również sprawcą przerobienia. Przerobił uzyskane w(...) Bank (...) S.A.„ZAŚWIADCZENIE O PRODUKCIE”, na „INFORMACJĘ BANKOWĄ”, aby uwiarygodnić przedS. Ś., iż rzeczywiście będzie miał środki finansowe na spłatę kredytu, coS. Ś.w uzgodnieniu z nim deklarował Bankowi(...), w tym we wniosku z dnia 8.05.2006 r.
Jednocześnie za zupełnie dowolne uznać należy zabiegi apelującego, który o braku odpowiedzialności oskarżonegoK. D.próbuje dowodzić twierdząc, że sytuacja tego oskarżonego w zakresie udzielonego zabezpieczenia hipotecznego była taka sama jak pokrzywdzonegoC. C.. Pomijając bowiem kwestię formalnej wartości takiego zabiegu, nie znajduje on żadnych podstaw w zgromadzonym materiale dowodowym, co jasno wynika już z wyżej przedstawionych rozważań, dotyczących pierwszego z przypisanych oskarżonemu czynów.
Nie inny walor ma argumentacja skarżącego dotycząca złożenia przezK. D.zawiadomienia o popełnieniu na jego szkodę oszustwa, w związku z zabezpieczeniem hipotecznym, którego udzielił w związku z działalnością prowadzoną przezS. Ś.w imieniuŁ. Ś.. Wypada jedynie przypomnieć, że sprawa ta, finalnie z oskarżenia subsydiarnegoK. D., została zakończona wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku, z dnia 6 grudnia 2012 r., sygn. akt II AKa(...), którym utrzymano w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Białymstoku z dnia 29 czerwca 2012r., sygn. akt III K(...), którymS. Ś.został uniewinniony od popełnienia czynu zarzucanego mu przez oskarżyciela subsydiarnego. Podstawą uniewinnienia było ustalenie, iżK. D.nie został w żaden sposób wprowadzony w błąd przezS. Ś., przeciwnie zaś „cel i okoliczności udzielenia kredytu były mu znane, miał świadomość sytuacji finansowej kredytobiorcy i firmyS. Ś., a także był zorientowany, że kredyt nie jest spłacany i aktywnie uczestniczył w prolongacie spłaty, składając zresztą nieprawdziwe oświadczenia” (vide uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego w /w sprawie).
Odnosząc się do zarzutu, iż zaskarżone orzeczenie zapadło z obrazą przepisuart. 5 § 2 kpk, stwierdzić należy, że nie może być on podnoszony jednocześnie z zarzutem naruszeniaart. 7 kpk, gdyż dotyczy wtórnej do ustaleń faktycznych płaszczyzny procedowania – niedające się usunąć wątpliwości mogą powstać jedynie wówczas, gdy sąd orzekający, po wyczerpaniu wszystkich możliwości dowodowych, oceni materiał dowodowy zgodnie ze standardami wyznaczonymi przez zasadę swobodnej oceny dowodów, a zatem przepisyart. 5 § 2 kpkiart. 7 kpkmają charakter rozłączny (patrz postanowienia Sądu Najwyższego - z dnia 10.10.2013 r., LEX nr 1400594 oraz z dnia 06.02.2013 r., V KK 270/12 LEX nr 1293868). Podniesienie zarzutu obrazyart. 7 kpkwyklucza zatem możliwość skutecznego wysunięcia zarzutu obrazyart. 5 § 2 kpk.
Zaznaczyć też wypada, choć wobec wyżej sformułowanej uwagi, już wyłącznie dla porządku, że zasada domniemania niewinności nie nakazuje sądowi przyjmowania wersji najkorzystniejszej dla oskarżonego, lecz wyłącznie zakazuje czynienia niekorzystnych domniemań w sytuacji, gdy przeprowadzone w sposób wszechstronny i wyczerpujący postępowanie dowodowe nie pozwala na ustalenie faktów, którego to zakazu nie naruszono, gdyż w omówionym wyżej zakresie w ogóle nie wystąpiły wątpliwości, które miałyby przymiot „niedających się usunąć” w rozumieniuart. 5 § 2 kpk.
Podnieść wreszcie należy, że w świetle uznania przez Sąd Apelacyjny za niezasadne wyżej omówionych zarzutów, siłą rzeczy bezprzedmiotowy jest wysuwany przez obronę zarzut obrazyart. 4 kpk, gdyż nie może one stanowić, w oderwaniu od zarzutu naruszenia szczegółowych norm procesowych, samodzielnych podstaw apelacji (patrz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 05.10.2010 r., III KK 370/09, OSNwSK 2010/1/1878; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 17.04.2007 r., V KK 79/07, LEX nr 280729).
Z opisanych względów nie sposób było zmienić wyroku w przedmiotowym zakresie albo uchylić i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania, stosownie do oczekiwań obrońcy, gdyż oskarżonemu zasadnie przypisano popełnienie przestępstwa zart. 270 § 1 kk.
W końcu należy podnieść, że orzeczone za wyżej omówione czyny jednostkowe kary pozbawienia wolności (po 6 miesięcy) bezsprzecznie nie przekraczają stopnia winy oskarżonego i stopnia społecznej szkodliwości jego zachowania oraz mają na względzie cele zapobiegawcze i wychowawcze, jakie kara powinna osiągnąć w stosunku do skazanego, a także potrzeby w zakresie kształtowania świadomości prawnej społeczeństwa. Kara za czyn zart. 286 § 1 kkplasuje się w dolnej granicy ustawowego zagrożenia, zaś wymierzona za czyn zart. 270 § 1 kkniewiele ją przewyższa. W tym stanie rzeczy żadną miarą nie sposób uznać ich za rażąco niewspółmiernie surowe w rozumieniuart. 438 pkt 4 kpk.
Sąd Apelacyjny orzekł za nie karę łączną 8 miesięcy pozbawienia wolności, gdyż nie było podstaw do zastosowania zasady absorpcji, gdyż przestępstwa, za które wymierzono kary podlegające łączeniu, nie pozostawały w bliskim związku czasowym i godziły w różne dobra prawne. Nie budzi zaś wątpliwości, że zasadę absorpcji stosuje się w wymiarze kary łącznej wyjątkowo, gdy związek podmiotowo-przedmiotowy zbiegających się przestępstw jest tak ścisły, że upodabnia je do jednego przestępstwa, jak w przypadku pomijalnego zbiegu przestępstw lub ciągu przestępstw, gdy nie potrzeba podwyższać progu represji karnej. Taka zaś sytuacja ewidentnie nie wystąpiła w niniejszej sprawie, o czym dobitnie świadczy opis poszczególnych ze zbiegających się przestępstw. Wykonanie orzeczonej kary łącznej Sąd Apelacyjny – z oczywistych względów – zawiesił oskarżonemu na okres próby lat pięciu.
Sąd Apelacyjny miał zarazem na względzie fakt, że Sąd I instancji wymierzył uprzednio oskarżonemu karę łączną jednego roku pozbawienia wolności, z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres lat pięciu, której podstawą było również skazanie za czyn zart. 271 § 1 i 3 kkna karę sześciu miesięcy pozbawienia wolności, od którego Sąd Apelacyjny uniewinnił oskarżonego.
WymierzonaK. D.kara łączna z pewnością nie może być uznana za rażąco niewspółmiernie surową w rozumieniuart. 438 pkt 4 kpk.
Sąd Apelacyjny zmuszony był ukształtować na nowo orzeczenie w zakresie zaliczenia oskarżonym, na poczet wymierzonych kar, okresów rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie, z jednej strony z uwagi na omówione wyżej zmiany wyroku w zakresie rozstrzygnięcia w przedmiocie odpowiedzialności karnej oskarżonych za niektóre z zarzucanych im czynów, z drugiej zaś z uwagi na ewidentnie błędne zaliczenie w wyroku I instancji w pozostałym zakresie.
O wynagrodzeniu obrońcy z urzędu oskarżonegoW. M.– adwokataM. F.orzeczono na podstawie§ 14 ust. 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu(Dz. U. Nr 163, poz. 1348 z późn. zm.).
Od oskarżonychK. W.iW. M.zasądzono na rzecz Skarbu Państwa opłaty za drugą instancję, na podstawieart. 8 ustawy o opłatach w sprawach karnych, gdyż ich apelacji w ogóle nie uwzględniono. Od oskarżonych:S. Ś.,R. Z.iK. D.zasądzono opłaty za obie instancje, na podstawie art. 10 w/w ustawy, gdyż zostali skazani przez sąd odwoławczy. Ponadto obciążono oskarżonych pozostałymi kosztami procesu za postępowanie odwoławcze w częściach na nich przypadających w myślart. 636 § 1 kpkzaś w zakresie w jakim część z oskarżonych została uniewinniona od niektórych z zarzucanych im czynów na podstawieart. 632 pkt 1 kpkw zw. zart. 634 kpkobciążono nimi Skarb Państwa.
Z tych wszystkich względów Sąd Apelacyjny orzekł jak w wyroku.
P.