Sygn. akt: II AKa 454/12

WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 6 grudnia 2012 roku

Sąd Apelacyjny w Katowicach w II Wydziale Karnym w składzie:

Przewodniczący

SSA Piotr Mirek

Sędziowie

SSA Aleksander Sikora (spr.)
SSO del. Piotr Filipiak

Protokolant

Magdalena Baryła

przy udzialeProkuratora Prok. Apel. Krzysztofa Błacha
po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2012 roku sprawy

1
Z. W.s.J.iB.

ur. (...)wM.
oskarżonego zart. 59 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomaniii inne;

2
D. S.s.Z.iM.

ur. (...)wM.
oskarżonego zart. 59 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii;

3
K. K.s.S.iR.

ur. (...)wM.
oskarżonego zart. 59 ust. 1 ustawy z 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomaniii inne;

na skutek apelacji prokuratora i obrońcy oskarżonegoD. S.
od wyroku Sądu Okręgowego w Częstochowie
z dnia 3 lipca 2012 roku, sygn. akt. II K 135/11

1
zmienia zaskarżony wyrok:

-

w punkcie 1, w ten sposób, że uzupełnia opis czynu ciągłego przypisanego oskarżonemuZ. W.o stwierdzenie, że oskarżony działał w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, a nadto, iż czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi;

w punkcie 4, w ten sposób, że uzupełnia opis czynu ciągłego przypisanego oskarżonemuD. S.o stwierdzenie, iż oskarżony działałw krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru;

w punkcie 5, w ten sposób, że uzupełnia opis czynu ciągłego przypisanego oskarżonemuK. K.o stwierdzenie, iż oskarżony działał w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru;

w punkcie 6, w ten sposób, że uzupełnia opis czynu przypisanego oskarżonemuK. K.o stwierdzenie, iż czyn ten stanowi wypadek mniejszej wagi;

na podstawieart. 45 § 1 k.k.orzeka wobec oskarżonych środek karnyw postaci przepadku korzyści majątkowej uzyskanej z popełnionych przestępstw: wobecZ. W.w kwocie 90 (dziewięćdziesiąt) złotych, wobecD. S.w kwocie 750 (siedemset pięćdziesiąt) złotych, a wobecK. K.w kwocie 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych;

2
w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymuje w mocy;

3
zwalnia oskarżonychZ. W.,D. S.iK. K.od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.

Sygn. akt II AKa 454/12

UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Częstochowie wyrokiem z dnia 3 lipca 2012 roku w sprawie sygn. akt II K 135/11 uznał oskarżonegoZ. W.za winnego tego, że w okresieod grudnia 2010 roku do czerwca 2011 roku wŻ.działając w celu osiągnięcia korzyści osobistej i majątkowej udzielił czterem osobom, w tym małoletnim, środka odurzającegow postaci marihuany i tak:

-

w okresie od marca 2011 do czerwca 2011, działając w celu osiągnięcia korzyści osobistej udzielił małoletniemuI. S.co najmniej 4 razy środka odurzającego w postaci marihuany za każdym razem w ilości 1 grama za kwotę 30 zł

w okresie od grudnia 2010 do maja 2011 działając w celu osiągnięcia korzyści osobistej udzieliłM. M.co najmniej 4 razy środka odurzającego w postaci marihuany za każdym razem w ilości 1 grama za kwotę 30 zł

w okresie od stycznia do czerwca 2011, działając w celu osiągnięcia korzyści osobistej i majątkowej udzielił małoletniemuO. S.co najmniej 3 razy środka odurzającego w postaci marihuany za każdym razem w ilości 1 grama za kwotę 30 zł

w bliżej nieustalonym okresie pierwszej połowy 2011 działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej udzielił małoletniemuŁ. S.2 razy środka odurzającego w postaci marihuany za każdym razem w ilości 1 grama za kwotę 30 zł,

to jest popełnienia przestępstwa zart. 59 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005r.o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. z art. 59 ust. 1 i 3 tejże ustawy w zw. zart. 12 kkprzy zast.art. 11§2 kki za to z mocy art. 59 ust. 3 powołanej wyżej ustawy przy zast.art. 11§3 kkw zw. zart. 33§2 i 3 kkwymierzono mu karę 1 roku pozbawienia wolności i grzywny w ilości 20 stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na 10 złotych.
Tym samym wyrokiemZ. W.został uznany za winnego popełnienia przestępstwa zart. 310§2 i 3 kk, za co wymierzono mu z mocyart. 310§3 kkw zw. zart. 60§6 pkt 3 kkkarę 8 miesięcy pozbawienia wolności. W tej części wyrok nie został zaskarżony. Z mocyart. 85 i 86§1 kkwymierzonoZ. W.łączna karę1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności.
Tymże wyrokiem oskarżonyD. S.uznany został za winnego tego,że w okresie od stycznia do czerwca 2011 wM.działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej udzieliłK. K.25 razy środka odurzającego w postaci marihuany za każdym razem w ilości około 1 grama za kwotę 30 złotych, to jest popełnienia przestępstwa zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 kki za to na mocy art. 59 ust. 1 powołanej ustawy w zw. zart. 33§2 i 3kkwymierzono mu karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywnę w ilości50 stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na 20 złotych.
Nadto tymże wyrokiem oskarżonyK. K.został uznany za winnego tego, że w okresie od stycznia do czerwca 2011 wŻ., działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej udzieliłZ. W.co 15 razy środka odurzającegow postaci marihuany za każdym razem w ilości 1 grama za kwotę 30 zł, to jest popełnienia przestępstwa zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 kki za to na mocy art. 59 ust. 1 powołanej ustawy w zw. zart. 33§2 i 3 kkwymierzono mu karę 1 roku pozbawienia wolności oraz grzywnę w ilości 20 stawek dziennych ustalając wysokość jednej stawki na 10 złotych.
OskarżonemuK. K.przypisano nadto popełnienie przestępstwazart. 62 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii, za co z mocy art. 62 ust. 3 powołanej ustawy wymierzono mu karę 3 miesięcy pozbawienia wolności.Na podstawieart. 85 i 86§1 kkwymierzono oskarżonemuK. K.karę łączną 1 roku pozbawienia wolności.
Na podstawieart. 69§1 i 2 kkoraz70§1 pkt 1 i §2 kkwykonanie orzeczonych kar pozbawienia wolności wszystkim oskarżonym warunkowo zawieszono, ustalającco do każdego z nich okres próby na 3 lata, a na zasadzieart. 73§1 i 2 kkwszystkich oddano pod dozór kuratora sądowego.
Na podstawieart. 70 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiorzeczono przepadek dowodu rzeczowego w postaci białego proszku,a na podstawieart. 316§1 kkorzeczono przepadek dowodu rzeczowego w postaci banknotu.
Na rzecz występujących w sprawie obrońców z urzędu zasądzono koszty udzielonej oskarżonej pomocy prawnej a na zasadzieart. 624§1 kkzwolniono wszystkich oskarżonychw całości od ponoszenia kosztów sądowych, obciążając nimi Skarb Państwa.

Wyrok ten został zaskarżony przez prokuratora oraz obrońcę oskarżonegoD. S..

Prokurator zaskarżył wyrok na niekorzyść wszystkich oskarżonych, zarzucając:

1
obrazę przepisów prawa materialnego, to jestart. 45§1 kkpolegającąna nie orzeczeniu przepadku korzyści majątkowej pochodzącej bezpośrednioz przestępstwa, pomimo tego, że uzyskali ją w kwocie 90 zł –Z. W.,w kwocie 750 zł –D. S.oraz w kwocie 450 zł –K. K.;

2
obrazę przepisów postępowania, to jestart. 413§2 pkt 1 kpk, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia polegającą na przypisaniu:

-

Z. W.przestępstwa z art. 59 ust. 2 i 3 ustawy z dnia29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 59 ust. 1 i 3 tejże ustawy w zw. zart. 12 kkprzy zast.art. 11§2 kkbez dokładnego określenia,iż czyny oskarżonego zostały podjęte w krótkich odstępach czasuw wykonaniu z góry powziętego zamiaru,

D. S.przestępstwa zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r.o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 kkbez dokładnego określenia,iż czyny oskarżonego zostały podjęte w krótkich odstępach czasuw wykonaniu z góry powziętego zamiaru,

K. K.przestępstwa zart. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomaniiw zw. zart. 12 kkbez dokładnego określenia, iż czyny oskarżonego zostały podjęte w krótkich odstępach czasuw wykonaniu z góry powziętego zamiaru.

Podnosząc te zarzuty prokurator wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez:

-

orzeczenie na podstawieart. 45§1 kkprzepadku korzyści majątkowej, którą osiągnęli oskarżeni w kwotach: 90 zł –Z. W., 750 zł –D. S.oraz 450 zł–K. K.,

uzupełnienie niepełnego opisu czynów poprzez dokładne określenie, iż czyny przypisane oskarżonymZ. W.,D. S.iK. K.zostały podjęte w krótkich odstępach czasuw wykonaniu z góry powziętego zamiaru, zgodnie zart. 12 kk, a w pozostałej części o utrzymanie zaskarżonego wyroku w mocy.

ObrońcaD. S.zaskarżył wyrok odnośnie tego oskarżonego w całościi zarzucił:

1
mający wpływ na treść zaskarżonego wyroku błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za jego podstawę, przez niezasadne ustalenie, że oskarżony dopuściłsię zarzucanego mu czynu, podczas gdy w istocie należyta ocena materiału dowodowego (niezweryfikowane pomówienie współoskarżonego, następnie odwołane) musi prowadzić do wniosku, że oskarżony zarzucanego mu czynu nie popełnił;

2
mające wpływ na treść zaskarżonego wyroku naruszenie prawa procesowego,a toart. 7 kpkw zw. zart. 92 kpki410 kpkpolegające na pominięciu tej części zeznańR. K., w których wskazuje, że nigdy nie widziała jakoby oskarżony sprzedawał oraz zażywał narkotyki oraz w tej części w której wskazuje,że w piwnicy wspólnie zamieszkiwanego bloku znajduje się urządzona przez oskarżonego siłownia, tym samym nie jest wykluczone, że oskarżony i inne młode osoby schodziły tam by ćwiczyć, a nie handlować narkotykami.

3
mające wpływ na treść zaskarżonego wyroku naruszenie prawa procesowego, a toart. 7 kpkw zw. zart. 2§1 pkt 1 kpkw zw. zart. 4 kpkw zw. zart. 410 i 424§1 ust. 1 kpkpoprzez dowolną a nie swobodną ocenę wyjaśnień współoskarżonegoK. K.oraz zeznań świadkaR. K.bez uwzględnienia zasad prawidłowego rozumowania i wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, poprzez nieobiektywne uznanie, że pomówienie złożone w postępowaniu przygotowawczym zasługuje na wiarę, a jego odwołanie w postępowaniu sądowym nie jest wiarygodne oraz uznanie, że zeznania świadkaR. K., która nie wie jak wygląda marihuana, ale słyszała od niezidentyfikowanych osób, że oskarżony parasię handlem narkotykami, a także nie wyklucza innego celu spotkań w piwnicy, zasługuje na wiarę, bez krytycznej oceny tych zeznań oraz bez ich konfrontacjiz wyjaśnieniami oskarżonego w kontekście udziału synaR. K.w postępowaniu karnym, gdy w rzeczywistości poza pomówieniem oraz niespójnymi logicznie zeznaniamiR. K., brak dowodu winy oskarżonegoD. S..

4
mające wpływ na treść zaskarżonego wyroku naruszenie prawa procesowego, a toart. 7 kpkw zw. zart. 2§1 pkt 1 kpkw zw. zart. 4 kpkw zw. zart. 410, poprzez dowolną a nie swobodną ocenę zeznań świadków, wyrażającą się w braku przekonywującego oraz należytego uzasadnienia dla pominięcia tej części zeznań świadków:I.iO. S.orazŁ. S., w których wskazali oni, że nie znają oskarżonego i nie nabywali od niego środków odurzających, co przeczy tezieR. K.o powszechnej wiedzy na temat tego, iżD. S.para się handlem narkotykami.

W oparciu o te zarzuty obrońca wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonegoD. S., a ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczeniai przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Zarzuty apelacji obrońcy nie są uzasadnione. Wbrew twierdzeniom skarżącego SądI instancji nie naruszył norm procedury, jak twierdzi autor apelacji. Ocena dowodów dokonana przez Sąd Okręgowy w pełni mieści się w ramach swobody gwarantowanej przezart. 7 kpk. Nie sposób uznać jej za arbitralną, co sugeruje obrońca. Ocena przeprowadzona przez Sąd I instancji jest rzeczowa, logiczna, zgodna z zasadami doświadczenia życiowego. W żadnej mierze nie sposób dopatrzyć się również w procedowaniu Sądu Okręgowego naruszenia zasady obiektywizmu, co miałoby się wyrażać w przyjęciu przez ten Sąd założenia o dążeniu do wykazania winy oskarżonego, przy pominięciu tych okoliczności, które przemawiać by miały przeciwko takiemu rozstrzygnięciu. Nie sposób podzielić poglądu skarżącego, iż opisany wyżej fragment zeznańR. K.został pominięty przez SądI instancji, a z tychże zeznań można wysnuć wniosek o możliwych odmiennych ustaleniach, co do okoliczności faktycznych. Wywód obrońcy jest hipotetyczną spekulacją i propozycją alternatywnych, jakkolwiek oderwanych od realiów niniejszej sprawy, ustaleń. Przypomnieć bowiem skarżącemu należy, iż podstawowym źródłem ustaleń faktycznych, co do sprawstwa oskarżonego były wyjaśnienia oskarżonegoK. K., w części złożonejw postępowaniu przygotowawczym, zeznaniaR. K.służyły zaś SądowiI instancji do weryfikacji pomówienia oskarżonego. Trudno, zatem potwierdzić, iż wskazany fragment zeznańR. K.został pominięty, z naruszeniem dyspozycjiart. 92 kpki410 kpkoraz, że miało to wpływ na treść orzeczenia. Na pełną akceptację Sądu Apelacyjnego zasługuje ocena wyjaśnień oskarżonegoK. K., dokonanai zaprezentowana przez Sąd Okręgowy w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Trudno zaprzeczyć, iż powody odwołania pomówieniaD. S.przezK. K., nie są przekonywujące. Wywody Sądu I instancji są być może w tym zakresie nieco lakoniczne, jednakże trafnie wyjaśnieniaK. K., co powodów odwołania pomówienia, ocenione zostały jako naiwne. Trudno, bowiem z uwzględnieniem zasad doświadczenia życiowego ocenić inaczej argumentację, iż obciążenie oskarżonegoD. S.nastąpiło, jak to ujęto „na odczepnego”, w sytuacji strachu w związku z tym,iż dzień wcześniejK. K.stracił pracę oraz dokonał innego przestępstwa. Takie wskazanie przyczyn ówczesnego pomówienia jest irracjonalne. Dodać też trzeba, że pomówienie to nie było jedynie pozbawionym treści wskazaniemD. S., jako sprzedawcy marihuany, ale zawierało, wbrew zarzutom obrońcy, szereg informacji na temat okoliczności dokonywanych zakupów. Również i to uwypuklone zostało prawidłowow pisemnym uzasadnieniu. Tak, więc i w tym przypadku, twierdzenia obrońcy o naruszeniu w ten sposób zasady swobodnej oceny dowodów, zasady obiektywizmu oraz dyrektyw procesowych zawartych w dyspozycjiart. 410 kpki424§1 kpk, nie są uzasadnione. Całkowicie chybione są zarzuty naruszenia tychże norm również w odniesieniu do zeznań świadkówI.iO. S.orazŁ. S.. Trudno bowiem w oparciuo zasady logiki bronić tezy, że w sytuacji kiedy świadkowie ci, co sami deklarowali, nie znająD. S.i nie nabywali od niego środków odurzających, nie można poczynić ustalenia opartego na zeznaniachR. K.o docierających do niej informacjach na temat tego, że oskarżony ten handluje narkotykami. Zauważyć trzeba, iż uzasadnienie apelacji w znacznej mierze zajmuje się analizą zeznańR. K., tracąc równocześnie z pola widzenia wagę tego dowodu w stosunku do pomawiającej części wyjaśnieńK. K.. Powtórzyć zaś należy, iż to nie zeznania świadka były źródłem ustaleń, co do sprawstwaD. S., a służyły jedynie do częściowej weryfikacji wyjaśnień oskarżonegoK. K.. Tak więc, wobec ustalenia, iż Sąd I instancji nie naruszył norm procesowych, dotyczących postępowania dowodowego, zaakceptować należało również poczynione na podstawie wyczerpująco przeprowadzonych dowodów i trafnej ich oceny, ustalenia faktyczne. Ustalenia te, wbrew twierdzeniom skarżącego nie są obarczone błędem,a przeciwnie logicznie wypływają z treści dowodów uwzględnionych przez Sąd I instancji. Wyjaśnienia oskarżonegoK. K., złożone w postępowaniu przygotowawczymi w tym zakresie uwzględnione jako wiarygodne przez Sąd I instancji, w pełni uprawniały tenże Sąd do ustalenia, iż w okresie objętym zarzutem oskarżonyD. S.25 razy udzieliłK. K.środka odurzającego postaci marihuany, działając w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, sprzedając narkotyk po 30 złotych za 1 gram. Znajduje to pełne oparcie w uwzględnionej części wyjaśnieńK. K..
Dodatkowo stwierdzić należy, iż kara wymierzonaD. S.przez SądI instancji jest w pełni adekwatna zarówno do stopnia społecznej szkodliwości przypisanego mu czynu oraz warunków i właściwości osobistych sprawcy. Sąd I instancji uzasadniając wymiar kary przedstawił szczegółowo okoliczności wpływające zarówno łagodząco, jaki zaostrzająco na poziom represji karnej i argumenty te Sąd Apelacyjny w pełni akceptuje. Wymierzona oskarżonemuD. S.kara pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania nie może być uznana za rażąco surową, biorąc pod uwagę łączną ilość oraz częstotliwość dokonywanej sprzedaży oraz rodzaj narkotyku jaki był przedmiotem przestępstwa, kara grzywny uwzględnia zaś sytuację materialną oskarżonego i rozmiary korzyści uzyskanej z popełnienia przestępstwa.
Apelacja prokuratora jest oczywiście zasadna. Brak orzeczenia w oparciu oart. 45 § 1 kkśrodka karnego w postaci przepadku równowartości korzyści majątkowych uzyskanych przez oskarżonych z popełnionych przestępstw, został już w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazany przez Sąd I instancji. Ponieważ zaś orzeczenie tego środka jest z mocy powołanego przepisu obligatoryjne, Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, iż na podstawieart. 45 § 1 kkorzekł wobec oskarżonych tenże środek karny w kwotach odpowiadających łącznym kwotom uzyskiwanym ze sprzedaży środków odurzających objętych przypisanymi czynami. Tak, więc w stosunku doZ. W.przepadek korzyści majątkowej dotyczył kwoty 90 złotych, wobecD. S.kwoty 750 złotych, a wobecK. K.kwoty 450 złotych. Nadto oczywiście zasadny był zarzut naruszenia dyspozycjiart. 413 § 2 pkt 1 kpk, jako że istotnie Sąd I instancji przypisując wszystkim oskarżonym popełnienie przestępstw, w których kwalifikacji prawnej powołanoart. 12 kk, zaniechał opisania w tychże czynach znamion czynu ciągłego, a to w postaci działania w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru. W tej sytuacji kolejna zmiana dokonana przez Sąd Apelacyjny w obrębie zaskarżonego wyroku polegała na wprowadzeniu do opisów czynów ciągłych przypisanych oskarżonym tych właśnie znamion. Powołanie się przez Sąd I instancji naart. 12 kkw podstawie prawnej skazania i sposób opisania czynów przypisanych oskarżonym:Z. W.w punkcie 1 zaskarżonego wyroku,D. S.w punkcie 4 zaskarżonego wyroku, aK. K.w punkcie 5 zaskarżonego wyroku upewnia, iż intencją tego sądu było przypisanie oskarżonym czynów ciągłych złożonych z wielu działań, zawierających się w dyspozycjiartykułów 59 ust. 1 lub 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przeciwdziałaniu narkomanii, nadto w formie wypadku mniejszej wagi w odniesieniu do oskarżonegoK. K.. Również i to znamię kwalifikujące uprzywilejowaną formę przestępstwa nie zostało przez Sąd I instancji prawidłowo opisane w odniesieniu do tego oskarżonego, mimo przyjęcia w punktach 1 i 6 zaskarżonego wyroku kwalifikacji prawnejz art. 59 ust. 2 i 3 powołanej ustawy w zw. z art. 59 ust. 1 i 3 powołanej ustawy oraz z art. 62 ust. 1 i 3 powołanej ustawy, a w podstawie prawnej wymiaru kary uprzywilejowanej formy tych przestępstw, a więc art. 59 ust. 3 i art. 62 ust. 3 powołanej ustawy. Obligowało to Sąd Odwoławczy do dokonania jeszcze jednej zmiany zaskarżonego wyroku, a to w postaci uzupełnienia opisu czynów przypisanych oskarżonemuZ. W.w punktach 1 i 6 zaskarżonego wyroku o stwierdzenie, iż czyny te stanowią wypadki mniejszej wagi.
Wobec stwierdzenia, że zaskarżony wyrok nie wymaga dalszej ingerencji z urzędui biorąc pod uwagę przedstawione wyżej wywody, co do bezzasadności środka odwoławczego wniesionego przez obrońcę, poza przedstawionymi wyżej zmianami,w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymano w mocy.
Kierując się sytuacją materialną oskarżonych, kierunkiem zaskarżenia wyrokuze strony prokuratora, a nadto nieuwzględnieniem apelacji obrońcy oskarżonegoD. S., na podstawieart. 624 § 1 kpkzwolniono wszystkich oskarżonych od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze obciążając nimi Skarb Państwa.