Sygn. akt II AKz 203/13

POSTANOWIENIE

Dnia 16 kwietnia 2013 r.
Sąd Apelacyjny w Warszawie w II Wydziale Karnym w składzie:

      Przewodniczący – Sędzia SA – Jerzy Leder

       Sędziowie: SA – Barbara Lubańska-Mazurkiewicz

SA – Ewa Plawgo (spr.)

       Protokolant: – st. sekr. sądowy – Agnieszka Pietrusińska

przy udziale Prokuratora Jacka Pergałowskiego
po rozpoznaniu w sprawieW. W.
oskarżonego o popełnienie przestępstwa zart. 286 § 1 k.k.w zb. zart. 294 § 1 k.k.
zażalenia pełnomocnika oskarżycielki subsydiarnej

      na postanowienie Sądu OkręgowegoW. P. w. W.

z dnia 21 lutego 2013 r.
w przedmiocie umorzenia postępowania
na podstawieart. 437 § 1 k.p.k.
p o s t a n a w i a :
utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.

UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 21 lutego 2013 r. Sąd OkręgowyW. P. w. W.umorzył, z uwagi na brak skargi uprawnionego oskarżyciela, postępowanie w sprawie przeciwkoW. W..
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył pełnomocnik oskarżyciela subsydiarnego. Zarzucił obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść orzeczenia, poprzez:
- bezzasadne nieprzyznanieŁ. Z.statusu pokrzywdzonej w rozumieniuart. 49 § 1 k.p.k.;
- uznanie, że brak tożsamości czynu objętego treścią postanowienia o umorzeniu śledztwa z dnia 12 maja 2010 r. z czynem zawartym w akcie oskarżenia z dnia 31 maja 2010 r.
Konkludując skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Sądu Okręgowego.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie jest zasadne i w konsekwencji nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie zart. 55  § 1 k.p.k.w razie powtórnego wydania przez prokuratora postanowienia o odmowie wszczęcia lub o umorzeniu postępowania w wypadku, o którym mowa wart. 330 § 2 k.p.k., pokrzywdzony może w terminie miesiąca od doręczenia mu zawiadomienia o postanowieniu wnieść akt oskarżenia do sądu, dołączając po jednym odpisie dla każdego oskarżonego oraz dla prokuratora.
Jak wynika natomiast zart. 49 § 1 i 2 k.p.k.pokrzywdzonym jest osoba fizyczna lub prawna, której dobro prawne zostałobezpośrednionaruszone lub zagrożone przez przestępstwo, jak również instytucja państwowa, samorządowa lub społeczna, choćby nie miała osobowości prawnej. Za pokrzywdzonego uważa się też zakład ubezpieczeń w zakresie, w jakim pokrył szkodę wyrządzoną pokrzywdzonemu przez przestępstwo lub jest zobowiązany do jej pokrycia (art. 49 § 3 k.p.k.).
Za zasadne należy uznać stanowisko Sądu meriti, żeŁ. Z., mając na względzieart. 6 k.k., nie jest osobą pokrzywdzoną w rozumieniuart. 49 § 1 k.k.Zgodnie z przepisemart. 6 § 1 k.k.czyn zabroniony uważa się za popełniony w czasie, w którym sprawca działał lub zaniechał działania, do którego był obowiązany. Przestępstwo, którego popełnienieŁ. Z.zarzucaW. W.miało zostać popełnione w dniu 29 kwietnia 2008 r., a więc jeszcze za życiaK. S. (1), co przyznaje samaŁ. Z.. W takim wypadku osobą pokrzywdzoną czynem oskarżonego mogłaby byćK. S. (1), albowiem to jej dobro prawne, przy ustaleniu, że była spadkobierczyniąH. W., zostałoby nimbezpośrednionaruszone. Element bezpośredniości nie zachodzi natomiast co do osoby oskarżycielki jako spadkobierczyniK. S., bowiem do naruszenia jej dóbr doszło w realiach tej sprawy jedynie w sposób pośredni.
K. S. (1)nie zdecydowała się dochodzić swoich praw na drodze postępowania karnego. ToŁ. Z., już po śmierci ciotki, poprzez swojego pełnomocnika złożyła zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa przezW. W., miała do tego prawo, jednakże zawiadomienie takie nie przyznawało jej automatycznie statusu pokrzywdzonego w rozumieniuart. 49 § 1 k.p.k.
Ł. Z.jest jedynie spadkobierczyniąK. S. (1), nie jest natomiast dla niej, w rozumieniuart. 115 § 11 k.k., osobą najbliższą, co sprawia, iż nie można jej traktować jako osoby mogącej wykonywać prawa pokrzywdzonej, również na gruncie przepisuart. 52 § 1 k.p.k.Zatem – nawet gdybyK. S. (1)zainicjowała postępowanie – oskarżycielka nie mogłaby wstąpić w jej prawa wobec jednoznacznej treściart. 52 § 1 k.p.k.w zw. zart. 115 § 11 k.k.
Argumenty zażalenia dotyczące statusuŁ. Z.jako osoby bezpośrednio pokrzywdzonej, przestępstwem zarzucanymW. W., z wyżej przytoczonych względów, nie są słuszne. Wskazać zresztą należy, że sam pełnomocnikŁ. Z., choć podkreśla brak „ogniw pośrednich” pomiędzy działaniem oskarżonego, a szkodą odniesioną przezŁ. Z., sam przytacza takie elementy stanu faktycznego, które przeczą tej tezie. Sam przyznaje bowiem, że w dniu 29 kwietnia 2008 r. środki zdeponowane na koncie należącym doH. W.należały do jego spadkobiercy, co sprawia, że to ta osoba mogłaby zostać uznana za osobę pokrzywdzoną przestępstwem zarzucanym oskarżonemu, a osobą tą nie była oskarżycielka subsydiarna. Bezsporne jest, iżŁ. Z.nie była spadkobierczyniąH. W.. Jej pokrzywdzenie przestępstwem, o którego popełnienie oskarżaW. W., wynika z faktu, iż jest spadkobierczyniąK. S. (1). Nie może zatem nosić ono waloru bezpośredniości w rozumieniuart. 49 § 1 k.p.k.Podzielając treść cytowanych w zażaleniu orzeczeń, uznać należy, że nie znajdują one przełożenia na opisane wyżej realia niniejszej sprawy.
Dlatego też za trafne i nieobrażające dyspozycjiart. 17 § 1 pkt 9 k.p.k.należy uznać orzeczenie Sądu OkręgowegoW. P. w. W.umarzające postępowanie przeciwkoW. W.z uwagi na brak skargi uprawnionego oskarżyciela. Z faktu, żeŁ. Z.w toku niniejszego postępowania uważana była za osobę pokrzywdzoną i w związku z tym pouczana o przysługujących pokrzywdzonemu uprawnieniach nie może być wiążące, bowiem błędne pouczenie w tym względzie nie może nadać jej uprawnień, które nie przysługują jej z mocy obowiązujących przepisów (art. 49 § 1 k.p.k.).
Powyższe powoduje, z uwagi na treśćart. 436 k.p.k., że bezprzedmiotowe jest odnoszenie się przez Sąd odwoławczy do drugiego z zarzutów podnoszonych przez pełnomocnikaŁ. Z.. Nawet przy przyjęciu, że ta część zażalenia skarżącego zasługuje na uwzględnienie, to postępowanie w sprawie niniejszej, z uwagi na występowanie negatywnej przesłanki procesowej, o której mowa wart. 17 § 1 pkt 9 k.p.k.nie może się toczyć.
Mając powyższe na uwadze Sąd Apelacyjny w oparciu oart. 437 § 1 k.p.k.orzekł, jak na wstępie.