Sygn. akt II AKz 508/10

POSTANOWIENIE
Dnia 4 sierpnia 2010 roku
Sąd Apelacyjny w Katowicach II Wydział Karny w składzie:
Przewodniczący-Sędzia: SA Michał Marzec (spr.)
Sędziowie:   SA Piotr Mirek
SO (del.) Wiesław Kosowski
Protokolant:   Bożena Drzymalla
przy udzialeProkuratora Prok. Apel. Dariusza Wiory
po rozpoznaniu w sprawieP. K.
podejrzanego o przestępstwo zart. 286 § 1 kk. iart. 297 § 1 kk. iart. 270 § 1 kk. iart. 271 § 1 i 3 kk. w zw. zart. 11 § 2 kk. i inne
zażalenia obrońcy podejrzanego
na zarządzenie Prezesa Sądu Okręgowego w Częstochowie z dnia 7 lipca 2010 roku
w przedmiocie odmowy przyjęcia zażalenia
na podstawieart. 437 § 2 kpk.

p o s t a n a w i a:
uchylić zaskarżone zarządzenie.

UZASADNIENIE
Zarządzeniem z dnia 7 lipca 2010 roku Prezes Sądu OkręgowegowC.odmówił przyjęcia zażalenia obrońcy podejrzanegoP. K.na zarządzenie z dnia 10 czerwca 2010 roku, sygn. akt II Kp 145/10 o przekazaniu omyłkowo wpisanego wniosku o przedłużenie tymczasowego aresztowania do rozpoznania sądowi właściwemu, wobec niedopuszczalności zażalenia z mocy prawa.
Uzasadniając zarządzenie Prezes Sądu Okręgowego w Częstochowie wskazał, iż zarządzeniem z dnia 10 czerwca 2010 roku, sygn. akt II K 145/10 odwołano termin posiedzenia i przekazano omyłkowo zarejestrowany w wydziale II Karnym Sądu Okręgowego w Częstochowie wniosek o przedłużenie tymczasowego aresztowania wobecP. K., który to wniosek winien być skierowany do Sądu Rejonowego, z uwagi na treśćart. 263 § 1 kpk. Przewodniczący powołał się na treść§ 55 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 23 lutego 2007 roku – Regulamin urzędowania sądów powszechnych, zgodnie z którym należało postąpićw opisany wyżej sposób, to jest przekazać wniosek Sądowi Rejonowemu. Dodał,że z uwagi na krótki termin, w jakim upływał okres, na jaki zastosowano środek zapobiegawczy, niezbędne było przekazanie wniosku sądowi właściwemu. Rozpoznanie sprawy merytorycznie i oczekiwanie na uprawomocnienie postanowienia jedynie niepotrzebnie przedłużyłoby czynności w sprawie i w praktyce mogłoby uniemożliwić sądowi właściwemu terminowe rozpoznanie wniosku.
Zażalenie na wyżej opisane zarządzenie złożył obrońca podejrzanego, który zarzucił mu obrazę przepisów postępowania, to jestart. 429 § 1 kk. w zw. zart. 25 § 1 i 3 kpk. orazart. 93 § 1 i 2 kpk., poprzez odmowę przyjęcia zażalenia, w sytuacji gdy przekazanie sprawy według właściwości rzeczowej następuje w formie postanowienia, na które to orzeczenie przysługuje zażalenie.
Uzasadniając zażalenie jego autor wskazał, że zgodnie zart. 35 § 1 i 3 kpk.w zw. zart. 93 § 1 i 2 kpk. w zakresie właściwości – w tym rzeczowej – orzeka sąd wydając postanowienie. Innej możliwości przekazania sprawy między sądami przepisykodeksu postępowania karnegonie przewidują. Dodał, że nie budzi wątpliwości,iż zaskarżone zażaleniem „zarządzenie” o przekazaniu wniosku prokuratora do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Częstochowie jest w sensie procesowym niczym innym jak tylko „postanowieniem w kwestii właściwości”, albowiem w takie formie procesowej może nastąpić przekazanie do innego sądu błędnie skierowanego wniosku prokuratora.
Stawiając tak opisany zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Zażalenie okazało się zasadne, wobec czego konsekwencją jego wniesienia stało się uchylenie zaskarżonego zarządzenia.
Zgodnie zart. 118 § 1 kpk., znaczenie każdej czynności procesowej ocenia się według treści złożonego oświadczenia, a nie według nazwy nadanej tej czynności,a – zgodnie z § 2 tegoart. 118 kpk. – błędne oznaczenie czynności procesowej nie pozbawia tej czynności znaczenia prawnego.
Wprawdzieart. 118 kpk. jako zamieszczony wrozdziale 13, zatytułowanym „Porządek czynności procesowych stron”, odnosi się przede wszystkim do stron, a nie do innych uczestników procesu, ale zważywszy, żerozdział 13zawarty jest wdziale IV kodeksu postępowania karnego, zatytułowanym „Czynności procesowe”, a więcw dziale, który odnosi się do czynności procesowych któregokolwiek z uczestników procesu, a w tym i organu procesowego, a nie tylko samych stron, i że ewentualne błędne oznaczenie czynności procesowej strony może być konsekwencją błędnego oznaczenia czynności procesowej organu procesowego, uznać należy, że w wypadku błędnego oznaczenia czynności procesowej dokonanej nie przez stronę, lecz przez organ procesowy,art. 118 § 1 i 2 kpk. ma również zastosowanie - w drodze analogii (tak też Sąd Najwyższy w: wyroku z dnia 16 marca 2006 roku, sygn. akt V KK 85/06, postanowieniu z dnia 29 listopada 2000 roku, sygn. akt III KZ 21/00, wyroku z dnia3 listopada 2004 roku, sygn. akt V KK 69/04, postanowieniu z dnia 19 sierpnia1983 roku, sygn. akt IV KZ 99/83 oraz uchwale z dnia 30 czerwca 1971 roku, VI KZP 23/71).
Reprezentowanie odmiennego poglądu prowadziłoby bowiem do wniosku, że brak podstawy prawnej do zakwestionowania błędnego oznaczenia czynności procesowej dokonanej przez organ procesowy, co w konsekwencji mogłoby prowadzić niekiedy do pozbawienia stron przysługujących im uprawnień procesowych.
Wobec powyższego uznać należy, iż orzeczenie, zapadłe w niewłaściwej formie, należy oceniać nie z punktu widzenia błędnej formy (ustawowego formalizmu), ale z punktu widzenia jego materialnej istoty i procesowego znaczenia.W przedmiotowej sprawie analiza treści „zarządzenia” z dnia 10 czerwca2010 roku wskazuje, iż przedmiotem decyzji Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Okręgowego w Częstochowie było w istocie uznanie niewłaściwości rzeczowej tegoż sądu, co do wniosku prokuratora o przedłużenie tymczasowego aresztowania wobec podejrzanegoP. K.. Opisane zarządzenie zawiera bowiem wszystkie cechy rozstrzygnięcia, właściwe postanowieniu o uznaniu niewłaściwości rzeczowej. W tej sytuacji, jak słusznie zauważa skarżący, podstawą prawną uznania swej niewłaściwości rzeczowej stanowić więc mógł wyłącznieart. 35 § 1 kpk.(w zw. zart. 263 § 1 i 2 kpk.), który przewiduje decyzję sądu, a nie prezesa, a więc powinna ona nastąpić w formie postanowienia, a nie zarządzenia.
Skoro zatem ze względu na przedmiot decyzji powinna ona była zapaśćw formie postanowienia sądu, to błędne określenie jej jako zarządzenia prezesa niczego nie zmienia.
Stwierdzając powyższe prezes Sądu Okręgowego w Częstochowie winien był przyjąć środek odwoławczy w postaci zażalenia od zarządzenia z dnia 10 czerwca 2010 roku, stanowiącego w istocie postanowienie o stwierdzeniu niewłaściwości rzeczowej i przekazać go do merytorycznego rozpoznania sądowi wyższego rzędu.Mając na uwadze powyższe należało wydać orzeczenie o charakterze kasatoryjnym.