JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
ਵੋਲਟੇਅਰ

ਫ਼ਰਾਂਸੁਆ-ਮਾਰੀ ਆਰੂਏ (ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ: François-Marie Arouet; 21 ਨਵੰਬਰ 1694 – 30 ਮਈ 1778), ਲਿਖਤੀ ਨਾਂ ਵਾਲਟੇਅਰ (Voltaire) ਨਾਲ ਮਸ਼ਹੂਰ, ਇੱਕ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਲੇਖਕ, ਇਤਿਹਾਸਕਾਰ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸੀ। ਉਸਦਾ ਅਸਲੀ ਨਾਮ ਫ਼ਰਾਂਸੁਆ-ਮਾਰੀ ਆਰੂਏ (François - Marie Arouet) ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸ਼ਾਲੀ ਹਾਜ਼ਰ-ਜਵਾਬੀ (wit), ਦਾਰਸ਼ਨਕ ਭਾਵਨਾ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕ ਅਜ਼ਾਦੀ (ਧਰਮ ਦੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਅਜ਼ਾਦ ਵਪਾਰ) ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਲਈ ਵੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।

ਵਾਲਟੇਅਰ ਨੇ ਸਾਹਿਤ ਦੀ ਲਗਪਗ ਹਰ ਵਿਧਾ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ। ਉਸਨੇ ਡਰਾਮਾ, ਕਵਿਤਾ, ਨਾਵਲ, ਨਿਬੰਧ, ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਲਿਖਤਾਂ ਅਤੇ ਵੀਹ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ ਪੱਤਰ ਅਤੇ ਕਿਤਾਬਚੇ ਲਿਖੇ।

ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸਦੇ ਸਮਾਂ ਵਿੱਚ ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਪਰਕਾਸ਼ਨ ਉੱਤੇ ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੰਦਸ਼ਾਂ ਸਨ ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਸਮਾਜਕ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਬੋਲਦਾ ਸੀ। ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲੀਕ ਗਿਰਜਾ ਘਰ ਦੇ ਕਠਮੁੱਲਾਪਣ ਅਤੇ ਹੋਰ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦੀ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਖਿੱਲੀ ਉਡਾਉਂਦਾ ਸੀ।

ਬੌਧਿਕ ਜਾਗਰਣ ਯੁੱਗ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਹਸਤੀਆਂ (ਮਾਨਟੇਸਕਿਊ, ਜਾਨ ਲਾੱਕ, ਥਾਮਸ ਹਾਬਸ, ਰੂਸੋ ਆਦਿ) ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਾਲਟੇਅਰ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਅਮਰੀਕੀ ਇਨਕਲਾਬ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਇਨਕਲਾਬ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਚਾਰਕਾਂ ਉੱਤੇ ਗਹਿਰਾ ਅਸਰ ਪਿਆ ਸੀ।
ਜੀਵਨ ਵੇਰਵੇ

ਫ਼ਰਾਂਸੁਆ-ਮਾਰੀ ਆਰੂਏ, ਪੰਜ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਜਨਮ ਪੈਰਿਸ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਫ਼ਰਾਂਸੁਆ ਆਰੂਏ (1650 – 1 ਜਨਵਰੀ 1722), ਇੱਕ ਵਕੀਲ ਸਨ ਅਤੇ ਮਾਮੂਲੀ ਖਜਾਨਾ ਕਰਮਚਾਰੀ ਸਨ। ਉਸਦੀ ਮਾਂ ਮੇਰੀ ਮਾਰਗਰੇਟ ਡੀ'ਔਮਾਰਤ (ਅੰਦਾਜ਼ਨ 1660 – 13 ਜੁਲਾਈ 1701), ਇੱਕ ਕੁਲੀਨ ਘਰਾਣੇ ਤੋਂ ਸੀ। ਵਾਲਟੇਅਰ ਦੇ ਜਨਮ ਬਾਰੇ ਕਿਆਸ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਆਪ 20 ਫਰਵਰੀ 1694 ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜਨਮ ਤਾਰੀਖ ਕਿਹਾ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਯਸ਼ੂ ਸਮਾਜ ਨੇ ਪੈਰਿਸ ਦੇ ਇੱਕ ਪਬਲਿਕ ਸੈਕੰਡਰੀ ਸਕੂਲ ਲੀਸੇ ਲੂਈ-ਲ-ਗਰਾਂ (1704–1711) ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਾਇਆ, ਜਿਥੇ ਉਸਨੇ ਲੈਟਿਨ ਅਤੇ ਯੂਨਾਨੀ ਸਿੱਖੀ; ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਤਾਲਵੀ, ਸਪੇਨੀ ਅਤੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਵਾਂ ਹੋ ਗਿਆ।
ਕਿਤਾਬਾਂ

* ਈਡੀਪਸ, 1718
* ਲ'ਹੀਨਰੀਡ, 1728
* ਚਾਰਲਸ 7ਵੇਂ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ, 1730
* ਬਰੂਟਸ, 1730
* ਜ਼ਾਇਰ 1732
* ਉਲ ਟਮਪਲ ਡਲ਼ ਗਿਸਟ 1733
* ਇੰਗਲਿਸ਼ ਲੈਟਰਜ਼, 1734
* ਐਡੀਲੇਡ ਡੀ ਗੀਸਕਲਨ,1734
* ਮਨਡਾਨੋ 1736
* ਐਪਸਟੋਲਾ ਸੋਬਰ, 1736
* ਜ਼ਲੀਮਾ, 1740
* ਮੇਰ ਵਿਪ, 1743
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ
ਸੌ ਸਾਲ ਦਾ ਇਕਲਾਪਾ

thumb|200px|ਹੰਗਰੀ ਵਿੱਚ "ਸੌ ਸਾਲ ਦਾ ਇਕਲਾਪਾ" ਦੀ ਇੱਕ ਨਾਟਕੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਦਾਨਿਸ ਲੀਦੀਆ
ਸੌ ਸਾਲ ਦਾ ਇਕਲਾਪਾ (ਸਪੇਨੀ: Cien años de soledad, 1967) ਗੈਬਰੀਅਲ ਗਾਰਸ਼ੀਆ ਮਾਰਕੇਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਲਿੱਖਿਆ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲੇਖਕ ਬੁਏਨਦੀਆ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਪੀੜੀਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਲਿਖਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਾਰਕੇਜ਼ ਦੀ ਸ਼ਾਹਕਾਰ ਰਚਨਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ 1967 ਵਿੱਚ ਸਪੇਨੀ ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ। ਅੱਜ ਇਸ ਦਾ ਤਰਜਮਾ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ 37 ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਵਲ ਦੀਆਂ 2 ਕਰੋੜ ਕਾਪੀਆਂ ਵਿਕ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਬੁਏਨਦੀਆ, ਨੇ ਮੈਕੋਂਡੋ ਦੇ (ਕਾਲਪਨਿਕ) ਕਸਬੇ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਨਾਵਲ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜੀਵਨੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ

ਗੈਬਰੀਅਲ ਗਾਰਸੀਆ ਮਾਰਕੇਜ਼ 1960 ਅਤੇ 1970 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਸਾਹਿਤਕ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕੀ ਬੂਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਚਾਰ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲਕਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ; ਬਾਕੀ ਤਿੰਨ ਪੇਰੂ ਦੇ ਮਾਰੀਓ ਵਾਰਗਾਸ ਯੋਸਾ, ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੇ ਜੂਲੀਓ ਕੋਰਟਾਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕਨ ਕਾਰਲੋਸ ਫਿਊਨਤੇਸ ਸਨ। ਸੌ ਸਾਲ ਦਾ ਇਕਲਾਪਾ (1967) ਨੇ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਜਾਦੂਈ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਦੀ ਲਹਿਰ ਦੇ ਨਾਵਲਕਾਰ ਵਜੋਂ ਗਾਰਸੀਆ ਮਾਰਕੇਜ਼ ਨੂੰ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।
ਪਲਾਟ

ਇਕਾਂਤ ਦੇ ਸੌ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਮੈਕੋਂਡੋ ਕਸਬੇ ਵਿਚ ਬੁਏਨਦੀਆ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀਆਂ ਸੱਤ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਮੈਕੋਂਡੋ ਦੇ ਮੋਢੀ ਪੁਰਖ, ਜੋਸੇ ਆਰਕਾਡੀਓ ਬੁਏਨਦੀਆ, ਅਤੇ ਉਰਸੁਲਾ ਇਗੁਆਰਾਨ, ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ (ਅਤੇ ਪਹਿਲੀ ਚਚੇਰੀ ਭੈਣ), ਰੀਓਹਾਚਾ, ਕੋਲੰਬੀਆ ਛੱਡ ਗਏ, ਜਦੋਂ ਜੋਸੇ ਆਰਕਾਡੀਓ ਨੇ ਜੋਸ ਆਰਕਾਡੀਓ ਨੂੰ ਨਪੁੰਸਕ ਹੋਣ ਦਾ ਸੁਝਾਅ ਦੇਣ ਲਈ ਇੱਕ ਕਾਕਫਾਈਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜੋਸ ਆਰਕਾਡੀਓ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਰਵਾਸ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਇੱਕ ਰਾਤ, ਇੱਕ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ 'ਤੇ ਕੈਂਪਿੰਗ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਜੋਸ ਆਰਕਾਡੀਓ ਨੇ "ਮੈਕੋਂਡੋ" ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਦੇਖਿਆ, ਸ਼ੀਸ਼ੇ ਦਾ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਜੋ ਇਸ ਵਿੱਚਲੇ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਲੇ ਦੁਆਲੇ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਾਗਣ 'ਤੇ, ਉਹ ਨਦੀ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਮੈਕੋਂਡੋ ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਭਟਕਣ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ, ਮੈਕੋਂਡੋ ਦੀ ਉਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਯੂਟੋਪਿਕ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਵਲ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਾਰਸ਼ੀਆ ਮਾਰਕੇਜ਼ ਦੇ ਨਾਵਲ
ਚਾਰਲਸ ਡਿਕਨਜ਼

ਚਾਰਲਜ਼ ਜਾਨ ਹਫਾਮ ਡਿਕਨਜ਼ (; 7 ਫਰਵਰੀ 1812 – 9 ਜੂਨ 1870) ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਆਲੋਚਕ ਸੀ ਜਿਸਨੂੰ ਵਿਕਟੋਰੀਆ ਦੌਰ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਨਾਵਲਕਾਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਡਿਕਨਜ਼ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਮਿਲੀ ਅਤੇ 20ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੱਕ ਆਲੋਚਕਾਂ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਨੇ ਇਸਦੀ ਸਾਹਿਤਕ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮਝ ਲਿਆ।
ਜੀਵਨੀ

ਡਿਕਨਜ਼ ਦੇ ਪਿਤਾ ਮਾਮੂਲੀ ਸਰਕਾਰੀ ਕਲਰਕ ਸਨ, ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਮਦਨੀ ਤੋਂ ਜਿਆਦਾ, ਖਰਚ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਇਸ ਕਾਰਨ ਆਜੀਵਨ ਆਰਥਕ ਸੰਕਟ ਭੋਗਦੇ ਰਹੇ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਛੋਟੇ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਪਿਤਾ ਕਰਜਾਈ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜੇਲ੍ਹ ਗਏ ਅਤੇ ਨੂੰ ਜੁੱਤੀਆਂ ਦੀ ਪਾਲਿਸ਼ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਫੈਕਟਰੀ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕਰਨੀ ਪਈ। ਇਸ ਅਨੁਭਵ ਨੂੰ ਡਿਕਨਜ਼ ਨੇ ਦੋ ਨਾਵਲਾਂ ਡੇਵਿਡ ਕਾਪਰਫੀਲਡ ਅਤੇ ਲਿਟਿਲ ਡਾਰਿਟ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਡਿਕਨਜ਼ ਦੀ ਮਾਂ ਬਹੁਤ ਸਮਝਦਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਕਰੂਰ ਚਿੱਤਰ ਮਿਸਜ ਨਿਕਿਲਬੀ ਨਾਮ ਦੇ ਪਾਤਰ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਚਿੱਤਰ ਮਿਸਟਰ ਮਿਕੌਬਰ ਅਤੇ ਮਿਸਟਰ ਡਾਰਿਟ ਹੈ।

ਡਿਕਨਜ਼ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਚਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਬੌਜ ਦੇ ਸਕੈਚ, ਪਿਕਵਿਕ ਪੇਪਰਜ, ਆਲਿਵਰ ਟਵਿਸਟ, ਨਿਕੋਲਸ ਨਿਕਿਲਬੀ, ਓਲਡ ਕਿਊਰਿਆਸਿਟੀ ਸ਼ਾਪ, ਬਾਰਨਬੀ ਰਜ, ਮਾਰਟਿਨ ਚਿਜਲਵਿਟ, ਡੁੰਬੀ ਅਤੇ ਉਸਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਡੇਵਿਡ ਕਾਪਰਫੀਲਡ, ਗਰੇਟ ਐਕਸਪੇਕਟੇਸ਼ਨਜ, ਦੋ ਨਗਰਾਂ ਦੀ ਕਥਾ ਆਦਿ ਦਰਜਨਾਂ ਵਿਸ਼ਵ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਵਲ ਹਨ।

ਇਸ ਕਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਡਿਕਨਜ਼ ਨੇ ਤਤਕਾਲੀਨ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਮਾਜ ਦੀਆਂ ਕੁਪ੍ਰਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਕੁਰੀਤੀਆਂ ਉੱਤੇ ਕਰਾਰੀ ਚੋਟ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਯਤੀਮਖਾਨੇ, ਸਕੂਲ, ਸਰਕਾਰੀ ਦਫਤਰ, ਅਦਾਲਤ, ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਸਾਰੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਕਰੋਸ਼ ਦੇ ਲਕਸ਼ ਸਨ। ਯਤੀਮਖਾਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦਾ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਸੀ। ਦਫਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫਾਈਲਾਂ ਗੋਲ ਮੋਲ ਘੁੰਮਦੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਸਨ। ਕਚਹਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਲਾਂ ਬਧੀ ਫੈਸਲੇ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਫੈਕਟਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਮਜਦੂਰਾਂ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦਾ ਅੱਜ ਵੀ ਕਾਫ਼ੀ ਮਹੱਤਵ ਹੈ। ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੀ ਅਜਿਹੀ ਤਰਸਯੋਗ ਕਥਾ ਅੱਜ ਵੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਦੁਰਲਭ ਹੈ।

ਡਿਕਨਜ਼ ਨੇ ਅਣਗਿਣਤ ਅਮਰ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ ਜੋ ਜਨਤਾ ਦੀ ਸਿਮਰਤੀ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਹਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਾਮਿਤਰ ਦੀ ਭਾਂਤੀ ਇੱਕ ਸੰਪੂਰਣ ਨਵੇਂ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਕਹਾਣੀ ਕਹਿਣ ਵਿੱਚ ਮਾਹਿਰ ਸਨ, ਪਰ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਨਾਲ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਾਠਕ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਾਂਸਕ੍ਰਿਤਕ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਧਰਾਤਲ ਵੀ ਉਚਾ ਕੀਤਾ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਗਰਾਮਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਕਵੀ ਸ਼ੈਕਸਪੀਅਰ ਸਨ, ਉਸੀ ਪ੍ਰਕਾਰ ਲੰਦਨ ਦੇ ਸੌਂਦਰਿਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਚਿਤੇਰੇ ਡਿਕਨਜ਼ ਸਨ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਡਿਕਨਜ਼ ਦਾ ਨਾਮ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਉੱਤੇ ਛਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1812
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 1870
ਯੂਲੀਸਸ (ਨਾਵਲ)

ਯੂਲੀਸਸ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Ulysses) ਆਈਰਿਸ਼ ਲੇਖਕ ਜੇਮਜ਼ ਜੋਆਇਸ ਦੁਆਰਾ ਲਿੱਖਿਆ ਇੱਕ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ "ਦ ਲਿਟਲ ਰੀਵਿਊ" ਨਾਂ ਦੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਸਾਲੇ ਵਿੱਚ ਮਾਰਚ 1918 ਤੋਂ ਦਸੰਬਰ 1920 ਤੱਕ ਲੜੀਬੱਧ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕਤਵਾਦੀ ਸਾਹਿਤ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ "ਸਮੁੱਚੀ ਲਹਿਰ ਦੀ ਇੱਕ ਨੁਮਾਇਸ਼ ਅਤੇ ਜੋੜਫਲ" ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।

1998 ਵਿੱਚ ਮੌਡਰਨ ਲਾਈਬ੍ਰੇਰੀ ਨੇ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ 100 ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ ਨਾਵਲਾਂ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਪਹਿਲੇ ਦਰਜੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ

*
* Ulysses online audiobook.
*
* The Little Review at The Modernist Journals Project includes all 23 serialised instalments of Ulysses
* Schemata of Ulysses
* The text of Joseph Collins's 1922 New York Times review of Ulysses
* Publication history of Ulysses

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਵਲ
ਆਤਮਜੀਤ

ਆਤਮਜੀਤ (ਜਨਮ 1950) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸੰਗੀਤ ਨਾਟਕ ਅਕੈਡਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕਕਾਰ ਹੈ। ਉਸਨੇ ਐਬਸਰਡ ਸ਼ੈਲੀ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਨਾਟਕ ਲਿਖੇ।
ਜੀਵਨ

ਆਤਮਜੀਤ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਨਵੰਬਰ 1950 ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤਕਾਰ ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕ ਐਸ. ਐਸ. ਅਮੋਲ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ। ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਪਰਤਾਪ ਕੌਰ ਹੈ। ਇਸਨੇ ਖ਼ਾਲਸਾ ਕਾਲਜ, ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਐਮ.ਏ. ਪੰਜਾਬੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਨਾਟਕ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੀ-ਐਚ. ਡੀ. ਕੀਤੀ। ਕਿੱਤੇ ਵਜੋਂ ਉਹ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫ਼ੈਸਰ ਸਨ ਅਤੇ ਬਤੌਰ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਸੇਵਾ ਮੁਕਤ ਹੋਏ।
ਰਚਨਾਵਾਂ

ਆਤਮਜੀਤ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਕਿਤਾਬ 'ਉੱਤੇਰੇ ਮੰਦਰ ਨਾਂ ਦਾ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਸੀ। ਉਹ ਹੁਣ ਤੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਵਿੱਚ 20 ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਨਾਟਕ ਸੰਬੰਧੀ ਪੁਸਤਕਾਂ ਲਿਖ ਚੁੱਕਾ ਹੈ।
ਨਾਟਕ

*ਕਬਰਸਤਾਨ (1975)
*ਚਾਬੀਆਂ (1976)
* ਹਵਾ ਮਹਿਲ(1980)
*ਨਾਟਕ ਨਾਟਕ ਨਾਟਕ
*ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦਾ ਕੀ ਰਖੀਏ ਨਾਂ (1983)
*ਸ਼ਹਿਰ ਬੀਮਾਰ ਹੈ
*ਮੈਂ ਤਾਂ ਇੱਕ ਸਾਰੰਗੀ ਹਾਂ 2002
*ਫ਼ਰਸ਼ ਵਿੱਚ ਉਗਿਆ ਰੁੱਖ (1988)
*ਚਿੜੀਆਂ1989
*ਪੂਰਨ 1991
* ਪੰਚ ਨਦ ਦਾ ਪਾਣੀ 2004
*ਕੈਮਲੂਪਸ ਦੀਆਂ ਮੱਛੀਆਂ 1998
*ਮੰਗੂ ਕਾਮਰੇਡ
*ਗ਼ਦਰ ਐਕਸਪ੍ਰੈੱਸ
*ਤੱਤੀ ਤਵੀ ਦਾ ਸੱਚ
*ਤਸਵੀਰ ਦਾ ਤੀਜਾ ਪਾਸਾ
*ਮੁੜ ਆ ਲਾਮਾਂ ਤੋਂ
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਪ੍ਰੇਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ

ਡਾ. ਪ੍ਰੇਮ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ (10 ਦਸੰਬਰ 1926 - 12 ਨਵੰਬਰ 2005) ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨੀ, ਸਾਹਿਤ ਸ਼ਾਸਤਰੀ, ਅਧਿਆਪਕ ਅਤੇ ਅਨੁਵਾਦਕ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਪੰਜਗਰਾਈਂ ਕਲਾਂ, ਫਰੀਦਕੋਟ ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਪਿੰਡ ਨੰਗਲ ਜਿਲ੍ਹਾ ਮੋਗਾ ਦਾ ਹੈ।
ਰਚਨਾਵਾਂ

ਪੰਜਾਬੀ ਰਚਨਾਵਾਂ -

ਭਾਰਤੀ ਕਾਵਿ ਸ਼ਾਸਤਰ

ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਤੇ ਨਿਰਗੁਣ ਧਾਰਾ

ਪੰਜਾਬੀ ਬੋਲੀ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਤੇ ਨਿਕਾਸ

ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ

ਸਿਧਾਂਤਕ ਭਾਸ਼ਾ-ਵਿਗਿਆਨ

ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦਾ ਸ੍ਰੋਤ ਤੇ ਬਣਤਰ

ਕਾਵਿ ਦੇ ਤੱਤ

ਸਾਹਿਤ-ਵਿਵੇਚਨ

ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਦਾ ਕਾਵਿਲੋਕ

ਪ੍ਰੀਤਮ ਸਿੰਘ ਸਫ਼ੀਰ ਦਾ ਕਾਵਿ ਲੋਕ

ਪੰਜਾਬੀ ਪ੍ਰਬੋਧ

ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਮੁੱਲ ਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ

ਹਿੰਦੀ ਰਚਨਾਵਾਂ -

ਜਪੁਜੀ: ਪਾਠ ਔਰ ਪ੍ਰਵਚਨ

ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ: ਜੀਵਨ ਦਰਸ਼ਨ ਔਰ ਵਿਵੇਚਨ (ਸੰਪਾਦਨ)

ਬਾਣੀ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ

ਹਿੰਦੀ ਸ਼ਬਦਾਰਥ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ (ਮੈਂਬਰ ਸੰਪਾਦਨ)
ਕੋਸ਼

ਚੀਫ ਐਡੀਟਰ: ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ - ਪੰਜਾਬੀ ਕੋਸ਼, ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ

Tri - Lingual English - Hindi - Punjabi Dictionary

Pbi. Uni For Govt. of India

ਪੰਜਾਬੀ ਪਰਿਆਇ - ਵਿਪਰਿਆਇ ਕੋਸ਼ (ਪ੍ਰੋ: ਗੁਲਵੰਤ ਸਿੰਘ)

ਐਡੀਟਰ: ਸਪਤ-ਸਿੰਧੂ, ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ, ਪਟਿਆਲਾ, ਪੰਜਾਬ

ਸਾਹਿਤਯ-ਮਾਰਗ,ਪੰਜਾਬੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ,ਪਟਿਆਲਾ
ਅਨੁਵਾਦਕ

ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਮਹਾ-ਭਾਰਤ ਦਾ ਪੰਜਾਬੀ ਅਨੁਵਾਦ (5 ਜਿਲਦਾ) ਭਾਸ਼ਾ-ਵਿਭਾਗ, ਪੰਜਾਬ ਸਰਕਾਰ
ਸਨਮਾਨ ਅਤੇ ਅਵਾਰਡ

ਪ੍ਰਵਾਸੀ ਪੰਜਾਬੀ ਅਵਾਰਡ:ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ,ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ,ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ

ਸ.ਕਰਤਾਰ ਸਿੰਘ ਧਾਲੀਵਾਲ ਅਵਾਰਡ:ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ,ਲੁਧਿਆਣਾ

Award of Distinction by Central Association of Punjabi Writers of North America.

International Shiromani Literature;and Critic Awards by International Associate of Punjabi Authors and Artists,Canada (1994)

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਲੋਕ
ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ

ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ (ਜਨਮ: 2 ਫਰਵਰੀ 1927-16 ਨਵੰਬਰ 1985 ) ਪੰਜਾਬੀ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਯੋਗਵਾਦੀ ਨਾਟਕਕਾਰ ਅਤੇ ਇਕਾਂਗੀਕਾਰ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕ ਪਾਗਲ ਲੋਕ ਲਈ 1984 ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਹਨਾ ਨੂੰ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਮੁੱਖਤਾ ਹਾਸਿਲ ਹੈ।
ਮੁੱਢਲਾ ਜੀਵਨ

ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ ਦਾ ਜਨਮ 2 ਫਰਵਰੀ 1927 ਨੂੰ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਸਿਆਲਕੋਟ ਦੇ ਪਿੰਡ ਦੁਲਾਰੀ-ਕੇ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਬੁੱਢਾ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਮਾਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਹਰਨਾਮ ਕੌਰ ਸੀ। ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ ਦਾ ਵਿਆਹ ਮਨਜੀਤ ਕੌਰ ਨਾਲ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਘਰ ਚਾਰ ਬੱਚਿਆਂ ਨੇ ਜਨਮ ਲਿਆ।
ਕਰੀਅਰ

ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ ਆਪਣੀ ਕਲਮ ਰਾਹੀਂ ਪੰਜਾਬੀ ਸਾਹਿਤ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਇਕਾਂਗੀ ਦਿੱਤੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕਰਨੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਨਾਟਕ ਲਿਖੇ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਨਵੇਂ ਪ੍ਰਯੋਗਾਂ ਰਾਹੀਂ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਨਾਟਕਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾਂ ਕਰਨ ਲੱਗਾ। ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਪਟਿਆਲਾ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਰਹੇ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬ ਰਾਜ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਟੈਕਸਟ ਬੁੱਕ ਬੋਰਡ ਚੰਡੀਗੜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵਜੋਂ ਸੇਵਾ ਨਿਭਾਈ।
ਮੌਤ

ਕਪੂਰ ਸਿੰਘ ਘੁੰਮਣ ਨੇ ਆਖਰੀ ਨਾਟਕ ਨਾਰੀ ਮੁਕਤੀ ਲਿਖਿਆ ਅਤੇ 16-ਨਵੰਬਰ-1985 ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ।
ਸਨਮਾਨ

*ਭਾਰਤੀ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਲੋਂ "ਪਾਗਲ ਲੋਕ" ਲਈ ਰਾਸਟਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ (1984)
* ਸਾਹਿਤ ਵਿਚਾਰ ਮੰਚ ਕੇਨੈਡਾ ਵਲੋ ਸਨਮਾਨ(1985)
ਰਚਨਾਵਾਂ

ਨਾਟਕ

* ਅਨਹੋਣੀ (1957)
* ਬੰਦ ਗਲੀ (1957)
* ਜਿਊਂਦੀ ਲਾਸ਼ (1960)
* ਪੁਤਲੀਘਰ (1966)
* ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਤੋਂ ਦੂਰ (1966)
* ਅਤੀਤ ਦੇ ਪਰਛਾਵੇਂ (1969)
* ਵਿਸਮਾਦ ਨਾਦ (1969)
* ਮਾਨਸ ਕੀ ਏਕ ਜਾਤਿ (1969)
* ਬੁਝਾਰਤ (1970)
* ਮੂਕ ਸੰਸਾਰ (1977)
* ਰਾਣੀ ਕੋਕਲਾਂ (1981)
* ਰੋਡਾ ਜਲਾਲੀ (1982)
* ਪਾਗਲ ਲੋਕ (1982)
* ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਸੁਪਨਾ (1974)
ਇਕਾਂਗੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ

* ਰੱਬ ਦੇ ਰੰਗ (1956)
* ਜ਼ੈਲਦਾਰ (1956)
* ਗਲਤ ਕੀਮਤਾਂ (1958)
* ਦੋ ਜੋਤਾਂ ਦੋ ਮੂਰਤਾਂ (1958)
* ਪੰਜੇਬ (1961)
* ਕਵੀ ਤੇ ਕਵਿਤਾ (1962)
* ਕੱਚ ਦੇ ਗਜਰੇ (1969)
* ਝੁੰਗਲਮਾਟਾ (1975)
* ਨਿਰੰਤਰ ਚਲਦੇ ਨਾਟਕ ਅਤੇ ਸੰਤਾਪ (1982)
* ਦੋ ਕੁੜੀਆਂ ਬਾਰਾਂ ਨਾਟਕ (1975)
* ਮੰਨ ਅੰਤਰ ਕੀ ਪੀੜ (1976)
* ਇਸ ਪਾਰ ਉਸ ਪਾਰ (1968)
ਸੰਕਲਨ ਤੇ ਸੰਪਾਦਨ

* ਪਰਦਿਆਂ ਦੇ ਆਰ ਪਾਰ 1967 (ਇਕਾਂਗੀ ਸੰਗ੍ਹਿ)
* ਰੰਗ ਬਰੰਗੇ ਮੰਚ 1968 (ਇਕਾਂਗੀ ਸੰਗ੍ਹਿ)
* ਛੇ ਦਰ (ਇਕਾਂਗੀ ਸੰਗ੍ਹਿ)
* ਸੱਤ ਦਵਾਰ (ਇਕਾਂਗੀ ਸੰਗ੍ਹਿ)
* ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਮਾਰਗ 1973 (ਇਕਾਂਗੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ)
ਅਨੁਵਾਦ

* ਟੈਗੋਰ ਡਰਾਮਾ (1962)
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਨਾਟਕਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਇਨਾਮ ਜੇਤੂ
ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਖੱਲ ਵਾਲਾ ਯੋਧਾ

ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਖੱਲ ਵਾਲਾ ਯੋਧਾ (ਜਾਰਜੀਆਈ ਭਾਸ਼ਾ: ვეფხისტყაოსანი Vepkhist'q'aosani ਯਾਨੀ,ਬਾਘ ਦੀ ਖੱਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਈਟ) ਸ਼ੋਥਾ ਰੁਸਥਾਵੇਲੀ ਦਾ 12ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਜਾਰਜੀਆਈ ਸਾਹਿਤ ਦਾ ਮਾਣ ਹੈ। ਇਸ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਤੋਂ ਇਹ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਰਚਣਹਾਰ ਹੋਮਰ ਦੀਆਂ ਮਹਾਂਕਾਵਿਕ ਰਚਨਾਵਾਂ, ਪਲੈਟੋ ਦੇ ਫ਼ਲਸਫ਼ੇ ਅਤੇ ਅਰਬੀ ਅਤੇ ਫਾਰਸੀ ਸਾਹਿਤ ਤੋਂ ਵਾਕਫ਼ ਸੀ। ਇਹ ਕਈ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨੁਵਾਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਜਾਰਜੀਆਈ ਰਾਜਧਾਨੀ ਤਬਿਲਿਸੀ ਵਿੱਚ 1712 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ। 'ਸ਼ੇਰ ਦੀ ਖੱਲ ਵਾਲਾ ਯੋਧਾ' ਦੀਆਂ ਪਾਂਡੂਲਿਪੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਰਜੀਆ ਵਿੱਚ ਰਚੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ।

ਇਸ ਪਾਠ ਦੇ 16ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਦੋ ਫੋਲੀਉ ਤਬਿਲਿਸੀ ਵਿੱਚ ਜਾਰਜੀਆ ਦੇ ਪਾਂਡੂਲਿਪੀ ਸੰਸਥਾਨ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ ਅਤੇ 14ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਕੁੱਝ ਲਾਈਨਾਂ ਵੀ ਇਥੇ ਪਈਆਂ ਹਨ। ਕਾਵਿ ਗਾਥਾ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਸਾਰੀਆਂ ਕਾਪੀਆਂ 17 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੀਆਂ ਹਨ।


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਧਕਾਲੀ ਸਾਹਿਤ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਂਕਾਵਿ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਰਜੀਆਈ ਸਾਹਿਤ
ਚੌਸਰ

ਜੈਫਰੀ ਚੌਸਰ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Geoffrey Chaucer, ਅੰਦਾਜ਼ਨ 1343 – 25 ਅਕਤੂਬਰ 1400) ਨੂੰ ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਇਰੀ ਦਾ ਬਾਬਾ ਆਦਮ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਾਹੀ ਮਹਲ ਵਿੱਚ ਨੌਕਰੀ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਜ਼ਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਐਡਵਰਡ ਤੀਜੇ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਸੀ। ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਉਸਦੀ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਕਾਰਗੁਜਾਰੀ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਖੁਸ਼ ਸੀ। ਇੱਕ ਵਾਰ ਇੰਗਲੈਂਡ ਤੋਂ ਫਰਾਂਸ ਅਭਿਆਨ ਰਵਾਨਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੌਸਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ। ਇਸ ਅਭਿਆਨ ਵਿੱਚ ਚੌਸਰ ਨੂੰ ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਕੈਦੀ ਬਣਾ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਅੰਤ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਤਾਵਾਨ ਅਦਾ ਕਰਕੇ ਛੁਡਾ ਲਿਆ। ਇਸਦੇ ਬਾਅਦ ਉਸਨੂੰ ਇਟਲੀ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਰਾਜਦੂਤ ਵਜੋਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। 1369 ਵਿੱਚ ਉਸਦਾ ਸ਼ਾਇਰਾਨਾ ਜੀਵਨ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਹੀ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇੰਗਲੈਂਡ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕਵਿਤਾ ਦੀ ਧੁੰਮ ਪੈ ਗਈ। ਉਸਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਉਹੀ ਅਸਰ ਹੋਇਆ ਜੋ ਇਟਲੀ ਵਿੱਚ ਦਾਂਤੇ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਰਨ ਉਪਰੰਤ ਉਸਨੂੰ ਵੈਸਟ ਮਿਨਸਟਰ ਐਬੇ ਵਿੱਚ ਦਫਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜੋ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਦਮੀਆਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਕਬਰਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਾਇਰਾਂ ਲਈ ਰਾਖਵੇਂ ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਦਫਨਾਇਆ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਉਹ ਪਹਿਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਸੀ।


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਲੇਖਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਲੋਕ
ਨਾਥ

ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸ਼ਬਦ ਨਾਥ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਿੰਦੂ ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਨਾਮ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਸ਼ਬਦੀ ਅਰਥ ਹਨ: ਪ੍ਰਭੂ, ਰਾਖਾ ਅਤੇ ਸ਼ਰਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਸ਼ਬਦ ਆਦਿ ਨਾਥ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਪਹਿਲਾ ਜਾਂ ਮੂਲ ਪ੍ਰਭੂ। ਅਤੇ ਇਸੇ ਲਈ ਇਹ ਸ਼ਿਵ, ਮਹਾਦੇਵ ਜਾਂ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਲਈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੈਵੀ ਅਵਧਾਰਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਰੇ, ਚੇਤਨਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪਹਿਲੂਆਂ ਅਤੇ ਅਭਿਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਸਮਰਥਨ/ਪੁਸ਼ਟੀ ਦੇ ਆਧਾਰ ਵਜੋਂ ਸਰਬ-ਉਚ ਨਿਰਪੇਖ ਸੱਚ ਲਈ ਸਮਾਨ ਅਰਥੀ ਸ਼ਬਦ ਹੈ।
ਨਾਥ ਸੰਪਰਦਾ

ਨਾਥ ਸੰਪਰਦਾ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵੱਡੇ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਕਾਲ ਤੋਂ ਚਲੀ ਆ ਰਹੀ ਸਿਧ ਜਾਂ ਅਵਧੂਤ ਪਰੰਪਰਾ ਦਾ ਹੀ ਵਿਕਸਿਤ ਰੂਪ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਮਛੰਦਰ ਨਾਥ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਚੇਲੇ ਗੋਰਖਨਾਥ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਇਸ ਸੰਪਰਦਾ ਨੂੰ ਸੰਗਠਿਤ ਵਿਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਬੰਨਿਆ ਸੀ। ਗੋਰਖਨਾਥ ਨੇ ਇਸ ਸੰਪਰਦਾ ਦੇ ਬਿਖਰਾ ਦਾ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਯੋਗ-ਵਿਦਿਆਵਾਂ ਦਾ ਇਕੱਤਰੀਕਰਨ ਕੀਤਾ। ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਚੇਲਾ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਤਿੱਬਤੀ ਬੋਧੀ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਮਹਾਸਿੱਧਾਂ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਨਾਥ ਸਾਧੂ - ਸੰਤ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਭ੍ਰਮਣ ਕਰਨ ਦੇ ਬਾਅਦ ਉਮਰ ਦੇ ਅੰਤਮ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਸਥਾਨ ਉੱਤੇ ਰੁਕ ਕੇ ਅਖੰਡ ਧੂਣੀ ਰਮਾਉਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਫਿਰ ਹਿਮਾਲਾ ਵਿੱਚ ਖੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਚਿਮਟਾ, ਕਮੰਡਲ, ਕੰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁੰਡਲ, ਕਮਰ ਵਿੱਚ ਕਮਰਬੰਧ, ਜਟਾਧਾਰੀ ਧੂਣੀ ਰਮਾ ਕੇ ਧਿਆਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨਾਥ ਯੋਗੀਆਂ ਨੂੰ ਹੀ ਅਵਧੂਤ ਜਾਂ ਸਿੱਧ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਯੋਗੀ ਆਪਣੇ ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਕਾਲੀ ਉਨ ਦਾ ਇੱਕ ਜਨੇਊ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੇਲੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਗਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿੰਗ ਦੀ ਨਾਦੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨਾਂ ਨੂੰ ਸਿੰਗੀ ਸੇਲੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ।

ਇਸ ਪੰਥ ਦੇ ਸਾਧਕ ਲੋਕ ਸਾਤਵਿਕ ਭਾਵ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਭਗਤੀ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਨਾਥ ਲੋਕ ਅਲਖ (ਅਲਕਸ਼) ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਆਦੇਸ਼ ਜਾਂ ਆਦੀਸ਼ ਸ਼ਬਦ ਨਾਲ ਉਸਤਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਅਲਖ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਨਾਗਾ (ਦਿਗੰਬਰ) ਹੈ ਉਹ ਭਭੂਤੀਧਾਰੀ ਵੀ ਉਕਤ ਸੰਪਰਦਾ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਹੈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਜਾਂ ਗੋਸਾਈ ਸਮਾਜ ਦਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੈਰਾਗੀ, ਉਦਾਸੀ ਜਾਂ ਬਨਵਾਸੀ ਆਦਿ ਸੰਪਰਦਾ ਦਾ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਨਾਥ ਸਾਧੂ - ਸੰਤ ਹਠਯੋਗ ਉੱਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਜੋਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸ਼ੈਵ ਮੱਤ
ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ

ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾ-ਪਰਵਾਰ (Indo-European family of languages) ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਵਾਰ (ਯਾਨੀ ਕਿ ਸੰਬੰਧਿਤ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ) ਹੈ। ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਜਾਂ ਭਾਰੋਪੀ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਸੰਸਾਰ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ ਸੌ ਕੁ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਅਤੇ ਬੋਲੀਆਂ ਹੀ ਹਨ। ਮੈਂਬਰ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਲਿਹਾਜ ਇਹ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਪਰਵਾਰ ਨਹੀਂ ਪਰ ਬੁਲਾਰਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਦੇ ਲਿਹਾਜ ਨਾਲ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਵਾਰ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੁੱਝ ਹਨ: ਪੰਜਾਬੀ, ਉਰਦੂ, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ, ਫਰਾਂਸਿਸੀ, ਜਰਮਨ, ਪੁਰਤਗਾਲੀ, ਸਪੇਨੀ, ਡੱਚ, ਫ਼ਾਰਸੀ, ਬੰਗਾਲੀ, ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਰੂਸੀ ਆਦਿ। ਇਹ ਸਾਰੀਆਂ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਇੱਕ ਹੀ ਆਦਿਮ ਭਾਸ਼ਾ ਤੋਂ ਨਿਕਲੀਆਂ ਹਨ- ਆਦਿਮ-ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾ (Proto-Indo-European language), ਜੋ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਾਲ ਕਾਫ਼ੀ ਮਿਲਦੀ-ਜੁਲਦੀ ਸੀ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਉਹ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦਾ ਹੀ ਆਦਿਮ ਰੂਪ ਹੋਵੇ।
alt=ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬੋਲੇ ਜਾਂਦੇ ਨੇ । ਜਿਹੜੇ ਥਾਂ ਵਿਚ ਲੀਕਾਂ ਹੈ , ਓਸ ਜਗ੍ਹਹਾ ੨+ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬੋਲਦੇ ਨੇ । |thumb|ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਹਿੰਦ-ਯੂਰਪੀ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਬੋਲੇ ਜਾਂਦੇ ਨੇ ।
ਹਵਾਲੇ

ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਡਾ. ਹਰਕੀਰਤ ਸਿੰਘ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਸ਼ਾ ਪਰਿਵਾਰ
ਰੱਬੀ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ

ਰੱਬੀ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ (ਜਨਮ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ, 1973) ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ "ਬੁੱਲਾ ਕੀ ਜਾਣਾ ਮੈਂ ਕੌਣ" ਗਾਣੇ ਤੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ "ਰੱਬੀ" ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਵਰਣਨ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਰਾਕ, ਬਾਣੀ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀ ਪੰਜਾਬੀ ਅਤੇ ਸੂਫ਼ੀਆਨਾ, ਅਤੇ ਅਰਧ-ਸੂਫੀ ਅਰਧ-ਲੋਕ ਗੀਤ ਵਰਗਾ ਪੱਛਮੀ ਸਾਜਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤਾਤ ਵਾਲੇ ਸੰਗੀਤ ਵਜੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰੱਬੀ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬੀ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਅਸਲੀ ਸ਼ਹਿਰੀ ਲੋਕਗਾਇਕ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਨਿਜੀ ਜੀਵਨ

ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਸ਼ੇਰਗਿੱਲ ਦਾ ਜਨਮ 1974 ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਗਿਆਨੀ ਜਗੀਰ ਸਿੰਘ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ ਕਾਲਜ ਦੇ ਪ੍ਰਿੰਸੀਪਲ ਰਹੇ ਅਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਕਵੀ ਹਨ। ਉਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਭੈਣਾਂ ਹਨ। ਇੱਕ ਭੈਣ, ਗਗਨ ਗਿੱਲ ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ ਹੈ।
ਕਰੀਅਰ

ਕਾਲਜ ਛੱਡਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਰੱਬੀ ਨੇ ਕਾਫਰ ਨਾਮਕ ਬੈਂਡ ਬਣਾਇਆ। ਬੈਂਡ ਨੇ ਕੁੱਝ ਕਾਲਜ ਸਮਾਰੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਲੇਕਿਨ ਲੇਕਿਨ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਾਲ ਬੈਂਡ ਦੇ ਕਈ ਮੈਬਰਾਂ ਨੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਜਾਣ ਦਾ ਫ਼ੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਰੱਬੀ ਸੰਗੀਤ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹੀ ਬਨਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਕੁੱਝ ਦਿਨਾਂ ਉਸ ਨੇ ਯਾਮਾਹਾ ਆਰ ਐਕਸ - ਟੀ ਮੋਟਰਸਾਇਕਲਾਂ ਅਤੇ ਟਾਈਮਸ ਐਫ ਐਮ ਲਈ ਇਸ਼ਤਿਹਾਰੀ ਗੀਤ ਸੰਗੀਤਬੱਧ ਕੀਤੇ। ਰੱਬੀ ਨੇ ਕਈ ਸਾਲ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੇ ਬਾਅਦ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਕਢੀ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸੋਨੀ ਮਿਉਜਿਕ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਲੇਕਿਨ ਜਲਦ ਸੋਨੀ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਹੱਟ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਤਹਿਲਕਾ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਤਰੁਣ ਤੇਜਪਾਲ ਦੇ ਭਰਾ ਮਿੰਟੀ ਤੇਜਪਾਲ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ, ਉਸ ਨੂੰ ਰੱਬੀ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਪਸੰਦ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਰੱਬੀ ਨੂੰ ਐਗਰੀਮੈਂਟ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਰੱਖਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਤਹਿਲਕਾ ਵਿੱਤੀ ਸਮਸਿਆਵਾਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰ ਗਿਆ ਅਤੇ ਓੜਕ ਐਗਰੀਮੈਂਟ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਮੈਗਨਾਸਾਉਂਡ ਨੇ ਵੀ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਐਗਰੀਮੈਂਟ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ, ਲੇਕਿਨ ਐਲਬਮ ਦੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕੰਪਨੀ ਦਿਵਾਲੀਆ ਹੋ ਗਈ। ਓੜਕ ਉਸ ਨੂੰ ਫੈਟ ਫਿਸ਼ ਰਿਕਾਰਡਸ ਦੁਆਰਾ ਸਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਐਲਬਮ ਕਢੀ।
ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫ਼ੀ
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1973
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਸਿੱਖ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ
ਭੰਗੜਾ (ਫ਼ਿਲਮ)

ਭੰਗੜਾ 1959 ਦੀ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਹਦਾਇਤਕਾਰ ਜੁਗਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਡਿਊਸਰ ਮੁਲਕ ਰਾਜ ਭਾਖੜੀ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਕਿਰਦਾਰ ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ੀ ਨੇ ਨਿਭਾਏ।
ਸੰਗੀਤ

ਫ਼ਿਲਮ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਹੰਸਰਾਜ ਬਹਿਲ ਨੇ ਬਣਾਇਆ, ਗੀਤਕਾਰ ਵਰਮਾ ਮਲਿਕ ਹਨ ਅਤੇ ਪਿੱਠਵਰਤੀ ਗਾਇਕ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫ਼ੀ ਅਤੇ ਸ਼ਮਸ਼ਾਦ ਬੇਗਮ ਹਨ। ਇਹ ਇੱਕ ਹਿੱਟ ਗੀਤ-ਸੰਗੀਤ ਸੀ ਅਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਇਹ ਗੀਤ ਸੁਣੀਂਦੇ ਹਨ।

;ਗੀਤ

#ਬੱਤੀ ਬਾਲ ਕੇ ਬਨੇਰੇ ਉੱਤੇ ਰੱਖਨੀ ਆਂ
#ਰੱਬ ਨਾ ਕਰੇ
#ਚਿੱਟੇ ਦੰਦ ਹੱਸਣੋ ਨਹੀਓਂ ਰਹਿੰਦੇ
#ਅੰਬੀਆਂ ਦੇ ਬੂਟਿਆਂ ’ਤੇ
#ਜੱਟ ਕੁੜੀਆਂ ਤੋਂ ਡਰਦਾ ਮਾਰਾ (ਬੋਲੀਆਂ)
#ਬੀਨ ਨਾ ਵਜਾਈਂ ਮੁੰਡਿਆ
#ਮੁੱਲ ਵਿਕਦਾ ਸੱਜਣ ਮਿਲ ਜਾਵੇ
ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ

*ਕੌਡੇ ਸ਼ਾਹ
*ਸਤਲੁਜ ਦੇ ਕੰਢੇ
*ਕਣਕਾਂ ਦੇ ਓਹਲੇ
*ਲੱਛੀ
*ਸ਼ਮਸ਼ਾਦ ਬੇਗਮ
*ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਕਵਾਤਰਾ
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਅਕੀਰਾ ਕੁਰੋਸਾਵਾ

ਅਕੀਰਾ ਕੁਰੋਸਾਵਾ (ਜਪਾਨੀ: 黒澤 明; 23 ਮਾਰਚ 1910 – 6 ਸਤੰਬਰ 1998) ਇੱਕ ਜਪਾਨੀ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਸਕ੍ਰੀਨਲੇਖਕ, ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਸੰਪਾਦਕ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ ਫਿਲਮ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੇ ਆਪਣੇ 57 ਸਾਲਾ ਫਿਲਮ ਕੈਰੀਅਰ ਵਿੱਚ 30 ਫਿਲਮਾਂ ਦਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ।

ਕੁਰੋਸਾਵਾ ਨੇ 1936 ਵਿੱਚ ਜਪਾਨੀ ਫਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ। ਕਈ ਸਾਲ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਨੇ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਫਿਲਮ ਸਾਨਸ਼ੀਰੋ ਸੁਗਾਤਾ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਐਕਸ਼ਨ ਫਿਲਮ ਸੀ, 1943 ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਬਾਹਰਲੇ ਲਿੰਕ

*Akira Kurosawa at the Criterion Collection
*Akira Kurosawa: News, Information and Discussion
*Senses of Cinema: Great Directors Critical Database
*Great Performances: Kurosawa (PBS)
*CineFiles: Berkeley Art Museum and Pacific Film Archive (Kurosawa search)
*Several trailers
*Anaheim University Akira Kurosawa School of Film


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਪਾਨੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਕੌਡੇ ਸ਼ਾਹ

ਕੌਡੇ ਸ਼ਾਹ 1953 ਦੀ ਇੱਕ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਹਦਾਇਤਕਾਰ ਐੱਸ ਪੀ ਬਕਸ਼ੀ (ਸ਼ਾਂਤੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਬਕਸ਼ੀ) ਸਨ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਹਿੱਟ ਸੀ। ਦਲਜੀਤ, ਸ਼ਿਆਮਾ, ਮਿਸ ਮੰਜੂ, ਠਾਕੁਰ ਰਮੇਸ਼ ਨਾਗਪਾਲ, ਚਾਂਦ ਬੁਰਕੇ, ਜਸਵੰਤ ਅਤੇ ਖ਼ੈਰਾਤੀ ਇਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਸਿਤਾਰੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਕਵਾਤਰਾ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਅਤੇ ਪਿੱਠਵਰਤੀ ਗਾਇਕ ਮੁਹੰਮਦ ਰਫ਼ੀ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਦ ਬੇਗਮ ਅਤੇ ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਸਨ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਗੀਤ ਬਹੁਤ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਏ।
ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ

*ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਕਵਾਤਰਾ
*ਭੰਗੜਾ (ਫ਼ਿਲਮ)
*ਸਤਲੁਜ ਦੇ ਕੰਢੇ
*ਕਣਕਾਂ ਦੇ ਓਹਲੇ
*ਲੱਛੀ
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ-ਭਾਸ਼ਾ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਕਵਾਤਰਾ

ਸਰਦੂਲ ਸਿੰਘ ਕਵਾਤਰਾ (ਜਾਂ ਸਰਦੂਲ ਕਵਾਤਰਾ) ਇੱਕ ਉੱਘੇ ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ, ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਮਾਤਾ ਅਤੇ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਸਨ। ਇਹਨਾਂ ਅੱਧੀ ਦਰਜਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਿੰਦੀ ਅਤੇ ਤਕਰੀਬਨ 25 ਪੰਜਾਬੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦਾ ਸੰਗੀਤ ਦਿੱਤਾ।
ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਕਵਾਤਰਾ ਦਾ ਜਨਮ ਬਰਤਾਨਵੀ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲਾਹੌਰ ਵਿਖੇ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਪਰਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਸੰਗੀਤ ਦੇ ਸ਼ੁਕੀਨ ਸਨ। ਆਪਣੇ ਸਕੂਲੀ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਸਰਦਾਰ ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਇਹਨਾਂ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਮੁੱਢਲੀ ਸਿੱਖਿਆ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਵਜੋਂ ਸੰਗੀਤਕਾਰ ਹੰਸਰਾਜ ਬਹਿਲ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਤੋਂ ਦੋ ਕੁ ਸਾਲ ਵੱਡੀ ਇੱਕ ਮੁਸਲਮਾਨ ਕੁੜੀ ਨਾਲ ਮੁਹੱਬਤ ਸੀ ਜਿਸਦੀ ਯਾਦ ਅਤੇ ਸੁਹੱਪਣ ਦੇ ਨਾਂ ਇਹਨਾਂ ਕਈ ਧੁਨਾਂ ਵੀ ਬਣਾਈਆਂ। 1947 ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਲਾਹੌਰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਪਰ ਆਪਣੀ ਮਹਿਬੂਬ ਦੀਆਂ ਯਾਦਾਂ ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਧੜਕਦੀਆਂ ਰਹੀਆਂ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਹਨਾਂ ਖ਼ੁਦ ਕਬੂਲਿਆ ਕਿ ਮੁਹੱਬਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਓਹ ਵਧੀਆ ਸੰਗੀਤ ਨਹੀਂ ਬਣਾ ਸਕਦੇ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਕਲਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਫ਼ਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
Early life

ਕਵਾਤਰਾ ਦਾ ਜਨਮ 1928 ਵਿੱਚ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਲਾਹੌਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਿੱਖ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਸੰਗੀਤ ਦਾ ਬਹੁਤ ਸ਼ੌਕ ਸੀ। ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਦੌਰਾਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਤੋਂ ਕਲਾਸੀਕਲ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੰਗੀਤ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਹੰਸਰਾਜ ਬਹਿਲ ਦੇ ਸਹਾਇਕ ਵਜੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਏ।
ਜਲਾਲਾਬਾਦ

thumb|200px|ਆਧੁਨਿਕ ਜਲਾਲਾਬਾਦ ਦੀ ਇੱਕ ਨਿਸਾਨੀ
ਜਲਾਲਾਬਾਦ (ਪਸ਼ਤੋ/ਫਾਰਸੀ: جلال آباد) ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹ ਨੰਗਰਹਾਰ ਸੂਬੇ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ।
ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕਾਬਲ ਦਰਿਆ ਅਤੇ ਕਿਨਾਰ ਜਾਂ ਕੰਨਡ਼ ਦਰਿਆ ਦੇ ਸੰਗਮ ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਵਾਦੀ ਲਗਮਾਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਕਾਬਲ ਤੋਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ 95 ਮੀਲ ਦੇ ਫ਼ਾਸਲੇ ਉੱਤੇ ਹੈ, ਇੰਨਾ ਹੀ ਫ਼ਾਸਲਾ ਪਿਸ਼ਾਵਰ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ) ਤੋਂ ਜਲਾਲਾਬਾਦ ਦੀ ਤਰਫ ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਹੈ।
ਜਲਾਲਾਬਾਦ ਪੂਰਬੀ ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਿਹਾਜ਼ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਦਾ ਸਮਾਜੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਹੈ। ਕਾਗਜ ਦੀ ਸਨਅਤ, ਫਲਾਂ ਦੀ ਫਸਲ, ਚਾਵਲ ਅਤੇ ਗੰਨੇ ਦੀ ਫਸਲ ਲਈ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਾਲ ਮਧ ਏਸ਼ੀਆਈ ਰਿਆਸਤਾਂ ਦੀ ਤਜਾਰਤ ਲਈ ਜਲਾਲ ਆਬਾਦ ਕਲੀਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਫ਼ਗਾਨਿਸਤਾਨ ਦੀਆਂ ਸੂਬਾਈ ਰਾਜਧਾਨੀਆਂ
ਬਾਈਸਾਈਕਲ ਥੀਵਜ਼

ਬਾਈਸਾਈਕਲ ਥੀਵਜ਼ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਭਾਸ਼ਾ: Bicycle Thieves; ਇਤਾਲਵੀ: Ladri di biciclette) ਵਿਤੋਰੀਓ ਦੇ ਸੀਕਾ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ ਇੱਕ ਇਤਾਲਵੀ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਹ ਫਿਲਮ ਲੁਈਗੀ ਬਾਰਤੋਲੀਨੀ ਦੇ ਨਾਵਲ ਉੱਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਫਿਲਮ ਲਈ ਛੈਜ਼ਰੇ ਜਵਾਤੀਨੀ ਨੇ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਇਸਨੂੰ ਇਸਦੇ ਬਣਨ ਤੋਂ 4 ਸਾਲ ਬਾਅਦ ਹੀ ਅਕੈਡਮੀ ਓਨਰੇਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਮਿਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਫਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਲੰਦਨ ਵਿੱਚ ਬਿਤਾਏ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸੱਤਿਆਜੀਤ ਰਾਏ ਨੇ 99 ਫਿਲਮਾਂ ਵੇਖੀਆਂ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ, ਵਿੱਤੋਰਯੋ ਦੇ ਸੀਕਾ ਦੀ ਨਵਯਥਾਰਥਵਾਦੀ ਫਿਲਮ 'ਲਾਦਰੀ ਦੀ ਬਿਸਿਕਲੇੱਤੇ' (Ladri di biciclette, ਬਾਈਸਿਕਲ ਚੋਰ) ਜਿਸਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੰਦਰ ਤੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ। ਸੱਤਿਆਜੀਤ ਰਾਏ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਸਿਨੇਮਾ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਆਏ ਤਾਂ ਫਿਲਮ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਬਨਣ ਲਈ ਦ੍ਰਿੜ ਸੰਕਲਪ ਸਨ।
ਕਥਾਨਕ

ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਗਰੀਬ ਪਿਤਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣੀ ਚੋਰੀ ਹੋਈ ਸਾਈਕਲ ਲੱਭਦਾ ਫਿਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਉਸਦੀ ਨੌਕਰੀ ਵੀ ਉਸਦੇ ਹੱਥੋਂ ਜਾਵੇਗੀ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਇਤਾਲਵੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ

ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ ਇੱਕ ਉੱਘੇ ਭਾਰਤੀ ਗਾਇਕ ਅਤੇ ਅਦਾਕਾਰ ਸਨ। ਇਹ ਆਪਣੀਆਂ ਗ਼ਜ਼ਲਾਂ ਕਰ ਕੇ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਾਲ 1992 ਵਿੱਚ ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਤਲਤ ਮਹਿਮੂਦ ਦਾ ਜਨਮ 24 ਫਰਵਰੀ 1924 ਨੂੰ ਲਖਨਊ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਮਾਤਾ ਅਤੇ ਗਾਇਕ ਪਿਤਾ ਦੀ ਛੇਵੀਂ ਔਲਾਦ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਆਪਣੀ ਅਵਾਜ ਨੂੰ ਅੱਲ੍ਹਾ ਦਾ ਦਿੱਤਾ ਗਲਾ ਕਹਿਕੇ ਅੱਲ੍ਹਾ ਨੂੰ ਹੀ ਸਮਰਪਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕੇਵਲ ਨਾਅਤਾਂ ਕਹਿਲਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਇਸਲਾਮਿਕ ਧਾਰਮਿਕ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਤਲਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਨਕਲ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਿਸਨੂੰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ। ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਭੂਆ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਣਦੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਦਿੰਦੀ ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਹੀ ਆਪਣੀ ਜਿਦ ਨਾਲ ਕਿਸ਼ੋਰ ਤਲਤ ਨੂੰ ਸੰਗੀਤ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਲਈ ਮਾਰਿਸ਼ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਵੀ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ। ਸੋਲਾਂ ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਤਲਤ ਨੂੰ ਕਮਲ ਦਾਸਗੁਪਤਾ ਦਾ ਗੀਤ ਸਬ ਦਿਨ ਏਕ ਸਮਾਨ ਨਹੀਂ ਗਾਨੇ ਦਾ ਮੌਕਾ ਮਿਲਿਆ। ਇਹ ਗੀਤ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਲਖਨਊ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹਰਮਨ ਪਿਆਰਾ ਹੋਇਆ। ਲੱਗਪਗ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਦਰ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਸੰਗੀਤ ਰਿਕਾਰਡਿੰਗ ਕੰਪਨੀ ਐਚ ਐਮਮ ਵੀ ਦੀ ਟੀਮ ਕਲਕੱਤਾ ਤੋਂ ਲਖਨਊ ਆਈ ਅਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਉਸਦੇ ਦੋ ਗਾਣੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਚਲਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਤਲਤ ਦੇ ਚਾਰ ਹੋਰ ਗਾਣੇ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਗ਼ਜ਼ਲ ਤਸਵੀਰ ਤੇਰੀ ਦਿਲ ਮੇਰਾ ਬਹਲਾ ਨ ਸਕੇਗੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਸੀ। ਇਹ ਗ਼ਜ਼ਲ ਬਹੁਤ ਪਸੰਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਵੀ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ

*ਕੁੰਦਨ ਲਾਲ ਸਹਿਗਲ
*ਮੁਹੰਮਦ ਰਫ਼ੀ
*ਸ਼ਮਸ਼ਾਦ ਬੇਗਮ
ਹਵਾਲੇ