JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
ශ්‍රී ලංකාවේ පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල පිහිටුවීම

ශ්‍රී ලංකාවේ දැනට පවතින්නේ රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාල පද්ධතියක් පමණි.
ඉතිහාසය

ආරමිභය

පෞද්ගලික විශ්ව විද්‍යාලයක් පිළිබඳ මුල්ම අත්දැකීම ශ්‍රී ලංකාවට ලැබුනේ 1985 දී පෞද්ගලික උතුරු කොළඹ වෛද්‍ය විද්‍යාලය පිහිටු වීමත් සමඟය.දහස්ගණනක් සිසුන්ගේ ජීවිත අහිමි නිරීමට මූල බීජ සැපයූ ඵය අවසානයේදී ඡාතික විශ්වවිද්‍යාල පද්ධතියට අන්තර්ග්‍රහනය කරගන්නා ලදී.
සංකල්පය වර්ධනය

පෞද්ගලික විශ්වවිස්‍යාල පිහිටුවීම සඳහා දැරූ තවත් උත්සාහයක් 2001 වසරේදී වාර්තා විය. මෙ‍ම උත්සාහය පිළිබඳ පළමු සලකුණ වුයේ පෞද්ගලික විශ්වවිස්‍යාල පිහිටුවීම සඳහා ඉඩ කඩ සපයන නව පණතක් ගෙන ඵ්මට උසස් අධ්‍යාපන හා තොරතුරු අමාත්‍යාංශය සුදානම් වන බව ඵම අමාත්‍යාංශයේ ලේකම් මහාචාර්ය ආර්.පී ගුණවර්ධන 2001 ඡනවාරි 23 වන දා උසස් තනතුරු දරනන් පිළිබඳ විශේෂ පාර්ලිමේන්තු කාරක සභා රැස්වීමේදී පැවසීමයි. එවකට ඡාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදලේ ශ්‍රී ලංකාවේ නිත්‍ය නියෝඡිතයා ලෙස කටයුතු කරන නසීම් උල් හක් මාර්තු 14 වන දින ලංකාදීප පුවත්පතට ප්‍රකාශයක් කරමින් ලංකාව සංවර්ධනය කිරීමට නම්අධ්‍යාපනය පෞදිගලික අංශයට විකුණා දැමිය යුතු බවත් අධ්‍යාපනයේ වගකීම පෞද්ගලික අංශයට පැවරෑ විට ඵය වඩා කාර්යක්‍ෂම වන බව පවසා තිබුණි.පසුව 2001 මාර්තු 15 වනදා The Island පුවත්පත මඟින් අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශයේ ලේකම් තාරා ද මෙල් මහත්මියගේ දේශනයක් වාර්තා කර තිබුනු අතර ඵම දේශනයේදී ඇය අධ්‍යාපනය පෞද්ගලීකරනය පිලිබඳ අදහස් දක්වා තිබිණි. රඡයට තව දුරටත් මේ ආකාරයට අධ්‍යාපනය පවත්වාගෙන යා නොහැකි බවත් අධ්‍යාපනයට පෞද්ගලික අංශයේ මැදිහත් වීම මවිතවීමට හේතුවක් නොවන බවත් ඇය ඵහිදී අවධාරනය කර තිබිණි.
ආශ්‍රිත හේතු

පෞද්ගලික විශ්ව විද්‍යාල පිහිටු වීමේ සැලැස්ම ඉබේ නිර්මාණය වූවක් නොවේ.
ලෝක බැංකුව හා ඡාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල, මතය

ඵය ලෝක බැංකුව හා ඡාත්‍යන්තර මූල්‍ය අරමුදල ප්‍රමුඛ අධිරාඡ්‍යවාදී සංවිධානවල බලපෑමෙන් සිදුවූවන බවට මතයක් පවතී .2001 වසර ආරම්භ වන විට ලංකාවේ ආර්ථිකය විශාල ලෙස බිඳවැටී තිබුණු අතර ඵම තත්වය සමහන් කර ගැනීම සඳහා විශාල මුදලක් ණය හෝ ආධාර වශයෙන් අවශ්‍ය වී තිබිණි.2000 වසර අවසානයේදි ඡනාධිපතිනි චන්ද්‍රිකා බණ්ඩාරනායක හා ඵවකට අධ්‍යාපන ඇමති ඉන්දික ගුණවර්ධන පැරීසියේ පැවති යුරෝපා ආධාර කොමිසමේ රැස්වීමට ගියේ ඔවුන්ගේ කවර හෝ කොන්දේසියක‍ට යටත්වී ණය මුදලක් ලබා ගැනීමේ අරමුණිනි.ඵම රැසිවීමේසී අධ්‍යාපනය පෞස්ගලීකරණය කරන ලෙස යෝඡනාවක් ඉදිරිපත් වූ අතර අධ්‍යාපන ඇමතිවරයා ඵම යෝඡනාවට ඵකඟ වූබව අන්තර් ඡාල වාර්තාවල සඳහන් වේ.උසස් අධ්‍යාපනය පෞද්ගලීකරණය කිරීම සඳහා වූ යෝඡනාවක් පැරිස් සමුළුවේදී ඉදිරිපත් නොවූ බව මුලින් පැවසු ඇමතිවරයා,2001 මාර්තු 27 වනදා පාර්ලි මේන්තු වේ පැවති උසස් අධ්‍යාපන හා තොරතුරැ තාක්‍ෂණ අමාත්‍යාංශයේ වැය ශ්‍රීර්ශය පිළිබඳ විවාදයේදී පැරිස් සමුළුවේදී ඵවැනි යෝඡනා 4 ක් ඉදිරිපත් වූ බවත් පැවසීය. අධ්‍යාපනය පෞද්ගලීකරණය කළ හැකි විවිධ ක්‍රම 4 ක් ඔවුන් යෝඡනා කල බවත් තමා ඉන් 4 වන යෝඡනාව පිළිගත් බව ඔහු පැවසීය.ඵම කාලයේදී රට තුල පෞද්ගලික විශ්ව විද්‍යාල ආරම්භ වීම පිළිබඳ රට තුල විශාල විරෝධතාවක් ඇති විය.
මුලාශ්‍ර

විලංගු ලූ අකුරු/සමාඡවාදී ශ්‍රිෂ්‍ය සංගමය
විහාර මහාදේවි බාලිකා විද්‍යාලය

1977 පෙබරවාරි 01වන දින ආරම්භ වු කිරිබත්ගොඩ විහාර මහාදේවි විද්‍යාලය ශ්‍රී ලංකාවේ පාසලකි.
ඉතිහාසය

එවකට ප්‍රවෘත්ති හා ගුවන්විදුලි අමාත්‍ය සහ කැලණිය පාර්ලිමෙන්තු මන්ත්‍රි ආර්.එස්.පෙරේරා විසින් මෙම විද්‍යාලයට විහාර මහාදේවි නමින් නම් කරන ලදි. ආරම්භයේදි ගුරු මණ්ඩලය 07 දෙනෙකුගෙන් හා ශිෂ්‍යාවන් 23 කු ගෙන් සමන්විත විය. අද වන විට 137 ක් වු ඇදුරු මණ්ඩලයකින් හා ළමුන් 3500 සමන්විතය. මෙම පාසලෙහි ආරම්භක විදුහල්පතිනිය ලෙස කටයුතු කොට ඇත්තේ අමරා වික්‍රමසිංහ මැතිණියයි. පළමු සිසුවියගේ නම ලියා පදිංචි කරන ලද්දේ එවකට අධ්‍යාපන අමාත්‍යාංශයේ ලේකම්ව සිටි ප්‍රේමදාස උඩගම ව්සිනි. මෙම පාසල ලංකාවේ පාසල් ලැයිස්තුවේ 9926 ලබා උපන්නාය. මෙම පාසලෙහි උද්යෝග පාඨය වුයේ ,.ගුණ-නැණ-විරිය.,යන්නයි

1991. 11.17 මෙම පසලෙහි ආදි ශිෂ්‍ය සංගමය ආරම්භ විය. මෙම සංගමය හරහා පාසල දියුණු තත්ත්වයකට පත්වුණි. මෙම ආදි ශිෂ්‍ය සංගමයේ මුල්ම ව්‍යාපෘතිය වුයේ..පර්පල් නයිට්..සංගිත සංදර්ශනයයි ආදි ශිෂ්‍ය සංගමය විසින් පාසලට පිහිනුම් තටකයක් හා ශ්‍රවණාගාරයක් ඉදිකොට තිබේ. ගෘහස්ත ක්‍රිඩාගාරයක් ඉදිකරමින් පවති.
ක්‍රිඩා

*බැඩ්මින්ටන්
*ස්පෝර්ට්ස්
*කරාතේ
*ඇරොබික්ස්
*චෙස්
*ක්‍රිකට්
*මේස පන්දු
*පැසිපන්දු
*දැල් පන්දු
*හොකි
*අත්පන්දු
නිවාස

*ඉන්ද්‍රනීල
*පද්මරාග
*පුෂ්පරාග
*වෛරොඩි
සංගම්

*කුඩා මිතුරි
*බොදු සංගමය
*සිංහල සමිතිය
*සමුපකාර සංගමය
හිටපු විදුහල්පතිනියන්

*අමරා වික්‍රමසිංහ
*කුමාරි වීරසුරිය
*සන්ධ්‍යා නීලමනි
ගණිතයේ ඉතිහාසය

ගණිතයේ ඉතිහාසය ඉතා ඈතට දිව යන්නකි. දැනට සතුව ඇති පුරාණතම ගණිතමය ලිපි ලේඛන වනුයේ ප්ලිම්ප්ටන් 322 (බැබිලෝනියානු ගණිතය ක්‍රිපූ 1900 පමණ), රින්ඩ් ගණිත පැපිරසය (ඊජිප්තියානු ගණිතය ක්‍රිපූ 2000-1800 පමණ) සහ මොස්කව් ගණිත පැපිරසය (ඊජිප්තියානු ගණිතය ක්‍රිපූ 1890 පමණ) වෙති. මෙම සියළු ලේඛන ඊනියා පයිතගරස් ප්‍රමේයය පිළිබඳ වන අතර, මූලික අංක ගණිතය හා ජ්‍යාමිතියෙන් අනතුරුව අතිශයින් පුරාණතම හා ප්‍රචලිතම ප්‍රවර්ධනය මෙය යැයි සිතෙයි.
ආශ්‍රිත

ප්‍රවර්ගය:ගණිතය
ප්‍රවර්ගය:ගණිතයේ ඉතිහාසය
ස්මයිලින් බුද්ධා - න්‍යෂ්ටික අත්හදාබැලීම

ස්මයිලින් බුද්ධා (මඳසිනා පාන බුදුන් වහන්සේ), පොක්රාන්-I අයුරින් විධිගත ලෙසින් නම් කෙරුනු, යනු 1974 මැයි 18 දිනදී පොක්රාන් හිදී ඉන්දියාව විසින් සිදු කෙරුනු පළමු න්‍යෂ්ටික අත්හදාබැලීම් පිපිරවීමෙහි කේත නාමයයි. කැනේඩියානු න්‍යෂ්ටික ප්‍රතික්‍රියාකාරක හා විශේෂඥ-ඥානය අනුග්‍රහයෙන් සැලසුම් කොට ක්‍රියාත්මක කෙරුනු මෙය එක්සත් ජාතීන්ගේ ආරක්ෂක මණ්ඩලයෙහි ස්ථීර සාමාජීකයන් පස්දෙනා ට පරිබාහිර ජාතියක් විසින් සිදු කල බවට තහවුරු කෙරුනු පළමු න්‍යෂ්ටික අත්හදාබැලීම ද වෙයි. බෝම්බයෙහි ස්ඵෝටක ප්‍රතිලාභය වාර්තාගත වූයේ කිටො 8 ක් ලෙසිනි.
සූදානම් වීම හා සැලසුම

1972 සැප්තැම්බර 7 දිනදී, අගමැතිනි ඉන්දිරා ගාන්ධි විසින් බාබා පරමාණුක පර්යේෂණ කේන්ද්‍රයෙහි (BARC) විද්‍යාඥයින් වෙත වාචිකව බලය ලබාදුන්නේ ඔවුන් විසින් සැලසුම් කොට අත්හදා බැලීමට සකසා තිබූ න්‍යෂ්ටික මෙවලම නිෂ්පාදනය කරන ලෙසටයි. එහි ප්‍රවර්ධනය පුරාවටම, මෙවලම විධිගත ලෙසින් හැඳින්වුනේ "සාමකාමී න්‍යෂ්ටික පුපුරණ ද්‍රව්‍යයක්" ලෙසින් වුවද, එය සාමාන්‍ය ලෙසින් හැඳින්වුනේ ස්මයිලින් බුද්ධා (මඳසිනා පාන බුදුන් වහන්සේ) ලෙසිනි.
විද්‍යාඥයින් හා ඉංජිනේරුවරුන් කණ්ඩායම

ප්‍රවර්ධන කණ්ඩායමෙහි ප්‍රධානත්වය දැරුවේ ආචාර්යය. රාජා රාමන්නා ය. ආචාර්යය හෝමි එන්. සෙත්නාගේ අධීක්ෂණය යටතේ වූ අනෙකුත් ප්‍රධාන පුද්ගලයන් අතර ආචාර්යය. පී. කේ. ඉයෙන්ගර්, ආචාර්යය. රාජගෝපාල චිඩම්බරම්, ආචාර්යය. නාගපට්ටිනම් සම්බසිව වෙන්කටේසන් , ආචාර්යය. අබ්දුල් කලාම් හා ආචාර්යය. වාමන් දතත්රේය පට්වර්ධන් වූහ. 1967 සිට1974 දක්වා වූ කාල සීමාව තුලදී ව්‍යාපෘතිය වෙනුවෙන් විද්‍යාඥයින් හා ඉංජිනේරුවන් 75 දෙනෙකුට වඩා සේවා දායකයන් ලෙසින් යොදවා නොගන්නා ලදි . පර්යේෂක ජෙෆ්රි රිචෙල්සන් ට අනුව මෙසේ කුඩා සේවා දායකයන් සංඛ්‍යාවක් යොදවා ගැනුම නිසාවෙන් රහස්‍ය භාවය සුරැකීමට පහසු වන්නට ඇත.
ඉන්දීය න්‍යෂ්ටික පර්යයේෂණ ආයතනයන්හී භූමිකාව

දෙවන ලෝක යුද්ධය සමයෙහි ඇමරිකානු සැලැස්ම පදනම් කොට ගෙන චන්ඩිගාර් හි DRDO ටර්මිනල් බැලිස්ටික්ස් රිසර්ච් ලැබෝරටරි (TBRL) හිදී ප්‍රවර්ධනය කෙරුනු අධි ස්ඵෝටක පද්ධතියක් මෙම මෙවලම සඳහා භාවිත වී තිබුණි. ආස්ඵෝටන උපකරණයන්හී ප්‍රස්ඵෝටන පද්ධතිය ප්‍රවර්ධනය කෙරුනේ පුනේහී DRDO හී හයි එනර්ජි මෙටීරියල්ස් රිසර්ච් ලැබොරටරි (HEMRL) හි දීය. ප්ලූටෝනියම් කිග්‍රෑ 6 සපයා ගැනුනේ BARC හි CIRUS ප්‍රතික්‍රියකාරකය වෙතිනි. නියුට්‍රෝන් ආරම්භකය, පොලෝනියම්-බෙරිලියම් වර්ගයෙහි (මෙය නැවතත් ෆැට් මෑන් ගණයෙහි මුල් එ.ජ. බෝම්බ තුල භාවිත කල මෙන්) වූ අතර "ෆ්ලවර් (පුෂ්පය)" යන කේත-නාමය ලදි. අත්හදාබැලීම් ස්ථානයට ප්‍රවාහනය කිරීමට පෙර සමස්ත ආන්තරකය එකලස් කරන ලද්දේ ට්‍රොම්බේ හිදීය.
කේත නාමය

ව්‍යාපෘතියෙහි කේත නාමය වූයේ ස්මයිලින් බුද්ධා (මඳසිනා පාන බුදුන් වහන්සේ) වූ අතර පුපුරවා හැරීම සිදු කිරීමට නියමිතව තිබූ 1974 මැයි 18 දින (නිල අත්හදාබැලීම් දිනය) යෙදී තිබුන, බුද්ධ ජයන්ති දිනය, ගෞතම බුදු රජාණන් වහන්සේ ගේ උප්පත්තිය සිහි කරමින් ඉන්දියාව පුරා උත්සව පැවැත්වුනු දිනයක් විය. එජ හමුදා ලේඛනයන්හී ව්‍යාපෘතිය සඳහා කේත නාමය ලැයිස්තුගත කර තිබූයේ හැපි ක්‍රිෂ්නා (සතුටු ක්‍රීෂ්නා) මෙහෙයුම ලෙසිනි.
ආශ්‍රිත
පොක්රාන්-II

පොක්රාන්-II යන නමින් හැඳින්වෙන්නේ ඉන්දියාව විසින් පොක්රාන් අත්හදාබැලීම් අඩවියෙහිදී, තුනක් මැයි 11 දිනදී සහ දෙකක් 1988 මැයි 13 දිනදී වශයෙන් සිදුකරනු ලැබූ න්‍යෂ්ටික උපකරණ පහක අත්හදාබැලීම් පිපිරවීම් ය. මෙම න්‍යෂ්ටික අත්හදාබැලීම් හේතුවෙන් ප්‍රමුඛ ජාතීන් කිහිපයක් විසින් විවිධ සම්බාධක ඉන්දියාව වෙත පනවන ලද අතර, ඉක්බිතිව ප්‍රධාන-ප්‍රතිවාදී පකිස්තානය විසින් න්‍යෂ්ටික අත්හදාබැලීම් සිදු කෙරුමට හේතු පාදක විය. 1974 මැයි 18 වන දිනදී ඉන්දියාව ස්මයිලින් බුද්ධා (මඳසිනා පාන බුදුන් වහන්සේ) යන කේත-නාමය ලද තම පළමු න්‍යෂ්ටික මෙවලම ස්ඵෝටනය කලාය. සියවස් කාර්තුවකින් පමණ පසුව, නැවතත් බුද්ධ ජයන්ති දිනදී, 1998 මැයි 11 දිනදී, ශක්ති මෙහෙයුම ක්‍රියාත්මක කෙරිණි. ශක්ති (शक्ति සංස්කෘත බසින් අර්ථය 'බලය' යන්නයි), යනු බලය සඳහා හින්දු දෙවඟන ද වේ. ශක්ති යනු පොක්රාන්-II සඳහා කේත නාමයයි.
හතරවන බුවනෙකබාහු රජ

කලින් උප නගරයක් ව පැවතුනු නිසාත්, කඳු කිහිපයකින් වට වූ තැනිතලා බිමක පිහිටි නිසාත්, ශ්‍රී පාද මාර්ගයේ සන්ධිස්ථානයක පිහිටි නිසාත්, මහවැලි ගඟ ගලා බසින නිම් තෙරෙහි පිහිටි නිසාත්, ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1341 දී රජ වූ හතරවන බුවනෙකබාහු කුමරු තම අග නගරය වශයෙන් ගම්පොළ තෝරා ගත්තේය.

ඒ කාලයේම ඔහුගේ සහෝදර පස්වන පරාක්‍රමබාහු කෑගලු දිස්ත්‍රික්කයේ දැදිගම පාලනය කළේය. මේ යුගයේම අලකේශ්වර නම් වූ ප්‍රභූ පරම්පරාවක් කළුතර දිස්ත්‍රික්කයේ රයිගම බලවත් වී සිටි අතර, ගම්පොළ රජ පවුල හා සම්බන්ධතා පැවැත්වූ තවත් ප්‍රධාන පවුලක් වශයෙන් සේනාධිලංකාර සෙනෙවිරත් පවුල හැඳින්විය හැකිය.

ඉතිහාසය නැවත නැවත සිදු වීම නිසා දෝ නිරිතදිග රාජධානිවල මුල්ම රාජධානි මාරුව, එනම් අගනුවර දඹදෙනිය නගරයෙන් යාපහුව ට ගෙන ගියේ පළමු බුවනෙකබාහු රජතුමා ය. යාපහුව බලකොටුවෙන් කුරුණෑගල ට ගෙන ගියේ දෙවන බුවනෙකබාහු රජතුමා ය. කුරුණෑගලින් ගම්පොළට ගෙන ගියේ සතරවන බුවනෙකබහු රජතුමා ය.

ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1351 දක්වා මෙතුමා රජ කළ අතර ඉන් පසු රාජ්‍යත්වයට පත් වූයේ පස්වන පරාක්‍රමබාහු රජතුමා ය.
සබැඳි පිටු

* සිංහලේ රාජාවලිය


ප්‍රවර්ගය : ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය
ප්‍රවර්ගය:සිරි සඟ බෝ රාජ වංශය
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ රජවරු
බහුකම්පකය

බහුකම්පකයක් යනු දෝලක, මුහුර්තක සහ පිළි-පොළ වැනි සරල ද්වී-තත්ත්ව පද්ධතීන් සමූහයක් තනා ගැනුමට ඉවහල් වන ‍ඉලෙක්ට්‍රොනික පරිපථය කි. එහි ලාක්ෂණික මුහුණුවර වන්නේ වර්ධක උපකරණ (ට්‍රාන්සිස්ටර, ඉලෙක්ට්‍රෝන නල හෝ අනෙකුත් උපකරණ) දෙකක් ප්‍රතිරෝධ හා ධාරිත්‍රක උපකාරයෙන් හරස්-ඈඳීමයි.

බහුකම්පක පරිපථ තුන් වර්ගයක් තිබේ:
*අස්ථායි, වර්ගයෙහිදී පරිපථය එකදු තත්ත්වයක් තුලදී හෝ ස්ථායි නොවේ—එය නිරන්තරයෙන්ම එක් තත්ත්වයක සිට අනෙකට දෝලනය වෙමින් පවතියි. මේ හේතුවෙන්, එය සඳහා (ඝටිකා ස්පන්දය හෝ අනෙකුත්) ප්‍රදානයක් අවශ්‍ය නොවේ.
*ඒකස්ථායි, වර්ගයෙහිදී තත්ත්ව දෙක අතුරින් එකක් තුල ස්ථායි ‍වන මුත් අනෙක තුල එසේ නොවේ—පරිපථය කිසියම් නිශ්චිත කාල සීමාවක් සඳහා අස්ථායි තත්ත්වය වෙත ක්ෂේපණය වන නමුදු, අත්‍යන්තයෙහිදී ස්ථායි තත්ත්වය වෙත යලි පැමිණෙයි. යම් බාහිර සිදුවීමකට අනුකූලතාවයක් ලෙසින් නිශ්චිත පැවතුම් කාලයක් සහිත මුහුර්ත කාල සීමාවක් තැනීම සඳහා මෙවැනි පරිපථයක් මහෝපකාරී වෙයි. මෙම පරිපථය වන් ෂොට් හෙවත් එක් වර නමින් ද හැඳින්වෙයි. සුවිච පොළා පැනීම වැළැක්වුම සඳහා පොදු උපයෝගයක් ලෙසින් දැක්විය හැක.
*ද්වීස්ථායි, වර්ගයයෙහිදී පරිපථය කුමන තත්ත්වයක වුවද අත්‍යන්ත වශයෙන් පවතියි. පරිපථය එක් තත්ත්වයක සිට අනෙකට ක්ෂේපණය කිරීම සිදු කිරීමට බාහිර සිදුවීමක් හෝ පූරනයක් භාවිතා කල හැක. මෙවැනි පරිපථයක් රෙජිස්ටර හෝ ස්මෘති උපකරණ සාදා ගැනුමට මූලික තැනුම් කොටස වශයෙන් වැදගත් වෙයි. මෙම පරිපථය පිළි-පොළ ලෙසින් ද හැඳින්වේ.
පස්වන පරාක්‍රමබාහු රජ

පස්වන පරාක්‍රමබාහු (උපත 1311) යනු 1344 හෝ 1345 සිට 1359 දක්වා පාලනය කළ ගම්පොල රජුය.හතරවන බුවනෙකබාහු රජුගේ කාලයේ මෙන්ම මෙම රජතුමාගේ කාලයෙත් සේනාධිලංකාර නම් අමාත්‍යාවරයා රජුටත් වඩා බලවත් වී සිටි අතර මෙම පුද්ගලයා දකුණු ඉන්දියානු පරපුරකට සම්බන්ධ බව මහාචාර්ය සෙනරත් පරණවිතාන ශූරීන් පෙන්වා දී තිබේ. ඔහු තම සොහොයුරු IV වන බුවනෛකබාහු සමඟ එක්ව පාලනය කළ ගම්පොළ දෙවන රජු වූ අතර ඔහුගේ බෑණනුවන් වන III වික්‍රමබාහු රජ විය. පරාක්‍රමබාහු වසම ආක්‍රමණයෙන් පසු රුහුණු ප්‍රාන්තයේ සරණාගතයකු ලෙස සිය අවසන් කාලය ගත කළේය.
සබැඳි පිටු

* සිංහලේ රාජාවලිය


ප්‍රවර්ගය : ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ රජවරු
ප්‍රවර්ගය:සිරි සඟ බෝ රාජ වංශය
තුන්වන වික්‍රමබාහු රජ

ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1358 දී පමණ වික්‍රමබාහු නම් කුමාරයෙක් නිශ්ශංක අලගක්කෝනාර ගේ උපකාරය ඇතිව කැරැල්ලක් මෙහෙයවා ගම්පොළ සිහසුන පස්වන පරාක්‍රමබාහු රජතුමාගෙන් පැහැරගෙන තුන්වන වික්‍රමබාහු නමින් රජ විය. මේ කැරැල්ල සඳහා උතුරේ ආර්ය චක්‍රවර්ති සහය වූ බව පිළි ගැනේ.

තුන්වන වික්‍රමබාහු රජුගේ අගමැති වශයෙන් සිටි සේනාධිලංකාර ඉවත් කොට නිශ්ශංක අලගක්කෝනාර පත් විය. මේ වන විට යාපනයේ පාලකයා ව සිටි ආර්ය චක්‍රවර්ති මන්නාරමේ සිට පානදුරය දක්වා තොටුපලවල අයබදු රැස් කිරීමේ අයිතිය තමා යටතට ගත්තේය. මේ නිසා කෝට්ටේ බලකොටුව ඉඳි කළ අලගක්කෝනාර, ආර්ය චක්‍රවර්ති පළවා හැර බටහිර තොටුපොළවල අයිතිය ලබා ගත්තේය. මෙයට කුපිත වූ ආර්ය චක්‍රවර්ති නැවතත් ගම්පොළට ආක්‍රමණයක් මෙහෙය වීය. සාර්ථකව එයට මුහුණ දුන් අලගක්කෝනාර, ආර්ය චක්‍රවර්තීව පළවා හැරියේය.

තුන්වන වික්‍රමබාහු රජුගෙ රාජ්‍ය කාලය හැටියට සැලකෙන්නෙ ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1359 සිට ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1372 දක්වා කාලයයි. මේ රජුගෙන් පසු ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1372 දී පස්වන බුවනෙකබාහු රජ බලයට පත් විය.
සබැඳි පිටු

* සිංහලේ රාජාවලිය


ප්‍රවර්ගය:ගම්පොල රාජධානිය
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය
ප්‍රවර්ගය:සිරි සඟ බෝ රාජ වංශය
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ රජවරු
ඕපන් ඔෆිස් මෘදුකාංගය

ප්‍රවේශය

ඕපන් ඔෆිස් මිල අධික සංවෘත මූල මාදුකාංගයන්ට අමිල විසදුමකි. මෙම මෘදුකාංගය www.openoffce.org වෙබ් අඩවියෙන් නොමිලයේ බාගත කරගත හැක. මෙය මුදල් ගෙවා ලබාගතයුතු මයික්‍රොසොෆ්ට් ඔෆිස් මෘදුකාංගය‍ට නොදෙවෙනි මෙන්ම එහි නොපවතින වර්ධිත ගති ලක්ෂණද සහිතයි.
දේශීයකරණය

මේ වන විට මෙම මෘදුකාංගය දේශීයකරණයටද ලක් වෙමින් පවතින අතර දැන්වනවිට (2010-04-14 දින වන විට) මෙම මෘදුකාංගයේ දේශීයකරණයට (සිංහල බසට) පරිවර්තිත OpenOffice.org 3.2 වර්ෂනයේ අවසාන නිකුතුව නොවන පිටපතක් ඉහත වෙබ් අඩවියේ http://සිංහල%20පිටුව ඔස්සේ ලබාගත හැක.
ප්‍රජා සහය

මෙම මෘදුකාංගය භාවිතා කරන්නන් වෙනුවෙන් කැපවුණු ගූගල් සමූහයක්ද ක්‍රියාත්මක අතර ලිපිනයෙන් මෙම සමූහයට සම්බන්ධ විය හැක. මෘදුකාංගය භාවිතය පිළිබඳ ගැටලු වලට විසදුම් මේ හරහා ලබාගත හැක.
පද සැකසුම් මෘදුකාංගය
සංරචක

ඕපන් ඔෆිස් මෘදුකාංගය පහත සංරචකයන්ලෙන් යුක්තයි
* පද සැකසුම් මෘදුකාංගය
* පැතුරුම්පත
* අභිනයන මෘදුකාංගය හෙවක් ඉදිරිපත්කරණ මෆදුකාංගය
* දත්ත පදනම
* ග්‍රැෆික් මෘදුකාංගය
* ගණිතමය කෘත්‍ය මෘදුකාංගය
ප්‍රකාශන

LAKapps ආයතනය මගින් ඕපන් ඔෆිස් සංරචක සඳහා ප්‍රකාශන අත්පොත් පෙළක් සම්පාදනය කරමින් පවතී. දැනට ඕපන් ඔෆිස් රයිටර් ( පද සැකසුම් මෘදුකාංගය) සහ ඕපන් ඔෆිස් කැල්ක් (පැතුරුම්පත) සඳහා අත්පොත් දෙකක් නිකුත් කර ඇත. මේවා PDF ගොනු ලෙස ලබා ගත හැකි අතර වීඩියෝ පුහුණු උදව් ලෙසද පවතී. මේවා LAKapps ආයතනයේ SVN සුරක්ෂිතාගාරයෙන් බාගත හැක. මෙය මොරටුව විශ්ව විද්‍යාලයයේ පරිගණක විද්‍යා හා ඉංජිනේරු අධ්‍යනාංශය විසින් සම්පාදනය කර ඇත.

ඕපන් ඔෆිස් රයිටර් - පදසැකසුම් මෘදුකාංගය නමින් ඉ-පොතක් දකුණු පළාත් සමුපකාර සංවර්ධන දෙපාර්තමේන්තුව විසින් නිකුත්කර ඇති අතර එය මෙම විෂයය යටතේ වන පලමු සිංහල භාෂීය පුකාශනය වේ. එය PDF ගොණු ආකෘතියෙන් එම දෙපාර්තමේන්තුවේ නිළ වෙබ් අඩවියේ අතත්‍ය පොත් හලින් බාගත කර ගත හැක.
ලීබ්‍රා ඔෆිස්

ඕපන් ඔෆිස් සඳහා සහය දැක්වූ ප්‍රධාන ස්වේව්චා සංවර්ධකයින් එම ව්‍යාපෘකියෙන් ඉවත්ව වඩා නිදහස් කාර්යයාල මෘදුකාංග කට්ටලයක් ඕපන් ඔෆිස් පාදකව නිර්මාණය කිරීම සඳහා ප්‍රලේඛන පදනම නම් ස්වේච්ඡා සංවිධානය නිර්මාණය කරන ලදී. මේ හරහා වඩා‍ නිදහස් හා වානිජ ආයතන සම්බන්ධතාවයෙන් තොර කාර්යයාල මෘදුකාග කට්ටලයක් නිර්මාණය වනු ඇතැයි බලාපොරොත්තු විය හැක.
බාහිර පුරුක්

* LAKapps
* LAKapps SVN සුරක්ෂිතාගාරය
* අතත්‍ය පොත් හල
දඹදෙණිය යුගය

පැරණි ප්‍රාදේශීය බෙදීම් වලට අනුව දඹදෙණිය " මායා " රටට අයත්වේ.

එය කුරුණෑගලට සැතපුම් 18ක් නිරිත දෙසින් පිහිටියා වූ සුන්දර වන-
- ලැහැබකින් සපිරුණු මනස්කාන්ත පර්වතයකි.

ක්‍රි .ව.1215/1216 දී කාලිංග මාඝ පොළොන්නරු රාජධානිය ආක්‍රමණය කිරීමත් සමග රජරට ශිෂ්ටාචාරය බිඳවැටුණි. දරුණු ආක්‍රමණිකයෙකු වූ මාඝගේ ක්‍රියා කලාපයට බියෙන් රජරට සිටි ජනතාව තෙත් කලාපය වෙත වැඩි වශයෙන් සංක්‍රමණය වන්නට විය.

කාලිංග මාඝගේ සේනා රට තුළට ඒම නවතාලීම පිණිස වනදුර්ග, ගිරිදුර්ග ආදී ස්වාභාවික ආරක්ෂක ස්ථානවල බලකොටු ඉදිකරගෙන ඒවා පාලනය කළ නායකයින් කිහිප දෙනෙක් විය.

* සංඛ සෙනෙවියා - මිණිපේ ගංදෙනිය පර්වතය.

* සුභ සෙනෙවියා - යාපහුව.

*බුවනෙකබාහු ආදිපාද - රුහුණේ ගෝවින්ද පර්වතය.

තුන්වන විජයබාහු රජු. (1232-1236)

දඹදෙණි රාජධානියේ ආරම්භක පාලකයා වූයේ මෙතුමාය. හෙතෙම කලක් වන්නිනායකයෙකු ලෙස කටයුතු කළ අයෙකි. වයෝවෘද්ධ අවදියේ දී රාජ්‍යත්වයට පත්වූ මෙරජුට රජකම් කළ හැකිවූයේ වසර 4ක කාලයක් පමණි .

තුන්වන විජයබාහු රජුගේ සේවාවන් .

* කාලිංග මාඝගේ ආක්‍රමණයට බියෙන් භික්ෂූන් වහන්සේලා විසින් කොත්මලේ සඟවා තිබූ දන්ත ධාතූන් වහන්සේ දඹදෙණියට වැඩමවා බෙලිගල කඳු මුඳුනේ දළදා මාළිගාවක් ඉදිකොට එහි තැම්පත් කිරීම.

* දඹදෙණියේ විජයසුන්දරාරාමය ඉදිකිරීම.

* කැලණි විහාරය ප්‍රතිසංස්කරණය කිරීම .

* බෞද්ධ පොත්පත් රචනා කිරිමට අධාර කිරීම .

* උපසම්පදා මංගල්‍ය යලි පවත්වා සංඝ සංශෝධනයක් කරවීම .

දෙවන පරාක්‍රමබාහු රජු.

තුන්වන විජයබාහු රජුගේ ජ්‍යේෂ්ඨ පුත්‍රයා වූ මෙතුමා දඹදෙණි රාජධානියේ සිටි ප්‍රබලතම පාලකයාය.කුඩා කාලයේදී රජ මාලිගාවේ ඇතිවූ කුමන්ත්‍රණයක් නිසා අගනුවරින් බැහැරව පිටිසර ගමක සැගවී සිටීමට මොහුට සිදුවූ බව ජනප්‍රවාදයේ දැක්වේ .

සංඝරක්ඛිත මාහිමියන්ගෙන් අධ්‍යාපනය හැදෑරූ පරාක්‍රමබාහු කුමරු ,

" කලිකාල සාහිත්‍ය සර්වඥ පණ්ඩිත " යන උපාධි නාමයෙන් පිදුම් ලැබීය . සිංහලයේ පළමු මහා කාව්‍ය ලෙස සැලකෙන කව්සිළුමිණ මෙතුමාගේ කෘතියකි.

රටේ ඒකීය භාවය ආරක්ෂා කිරීම උදෙසා දිවිහිමියෙන් කටයුතු කළ මෙතුමා සතුරු උවදුරු කිහිපයකින් මෙරට මුදවාගනු ලැබීය.

* වසර 40ක් පුරා මෙරට දැඩි අමානුෂික පාලනයක් ගෙනගිය කාලිංග මාඝ ක්‍රි.ව.1255 දී පලවා හැරීම.

* චන්ද්‍රභානු නම් ජාවක ආක්‍රමණිකයා අවස්ථා දෙකකදී පරාජය කිරීම.

බුදු දහමේ අභිවෘද්ධිය උදෙසා විශාල සේවාවක් දෙවන පරාක්‍රමබාහු රජු විසින් සිදු කළේය .

* දඹදෙණියේ දළදා මන්දිරයක් ඉදිකොට දළදා වහන්සේ එහි තැම්පත් කිරීම.

තමන්ට කුඩාකල සිටම උදව් උපකාර කළ

දේව පතිරාජ සෙනෙවියා ලවා රට සශ්‍රීක කරලීමටද දෙවන පරාක්‍රමබාහු රජු අමතක නොකළේය .
දඹදෙණි යුගය

පහත දැක්වෙන්නේ දඹදෙණි යුගයේ රජ කළ එක් එක් රජකුගේ රාජ්‍ය කාලයයි.


තුන්වන විජයබාහු රජ - ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1232 සිට ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1236 දක්වා

දෙවන පරාක්‍රමබාහු රජ - ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1236 සිට ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1270 දක්වා

හතරවන විජයබාහු රජ - ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1270 සිට ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1272 දක්වා

පළමු බුවනෙකබාහු රජ - ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1272 සිට යාපහුවට රාජධානිය ගෙන යන තෙක්
සාහිත්‍යය

විසුද්ධි මාර්ග සන්නය, කව් සිළුමිණ, සද්ධර්ම රත්නාවලිය, භෙසජ්ජමඤ්ජුසාව, සමන්ත කූට වර්ණනාව, පූජාවලිය, සිදත් සඟරාව හා එළු සඳෙස් ලකුණ,දෛවකාමදේනුව,හත්තවනගල්ල විහාර වංශය දඹදෙණි යුගයේ බිහි වූ ග්‍රන්ථ කිහිපයෙකි.පියුම් මල නම් කෝෂ ග්‍රන්ථය ද මෙම යුගයේ බිහි විය.
සබැඳි පිටු

* සිංහලේ රාජාවලිය

ප්‍රවර්ගය:නිරිතදිග රාජධානි]
ප්‍රවර්ගය : ශ්‍රී ලංකාවේ හාසය
ප්‍රවර්ගය:අගනගර - ශ්‍රී ලංකාව
දඹදෙණිය

දඹදෙණිය යනු වයඹ පළාතෙහි පිහිටි අතිශය පුරා විද්‍යාත්මක වැදගත් කමක් ඇති නගරයෙකි. කුරුණෑගල දිස්ත්‍රික්කයට අයත් වන මෙය කුරුණෑගල නගරයේ සිට කිලෝ මීටර් 31ක් පමණ දුරින් පිහිටා ඇත.දඹදෙනි යුගය සිංහල සාහිත්‍යයෙහි ස්වර්ණමය යුගයක් සේ සැලකේ.
ඉතිහාසය

දඹදෙණිය ලංකාවේ අග නුවර බවට පත් වූයේ දහතුන් වන සියවසෙහිය. තුන්වන විජයබාහු රජතුමා ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1232 දී දඹදෙණිය අගනුවර කරගෙන රාජ්‍යත්වයට පත් වීම මෙහි ආරම්භයයි. ඉන්පසු දෙවන පරාක්‍රමබාහු රජ, හතරවන විජයබාහු රජ හා පළමු බුවනෙකබාහු රජ පිළිවෙළින් එහි රාජ්‍යත්වයට පත් වූහ. ක්‍රිස්තු වර්ෂ 1272දී පළමුවන බුවනෙකබාහු රජතුමා තම රාජධානිය යාපහුවට ගෙන යාම දඹදෙණි යුගයේ අවසානය විය.

තුන්වන විජයබාහු රජතුමා විසින් කරවන ලද විජයසුන්දරාරාමය අද ද දක්නට ඇතත්, දඹදෙණිය රාජධානිය නම් හඳුනා ගත හැක්කේ නටබුන්වලින් පමණෙකි.


ප්‍රවර්ගය:නිරිතදිග රාජධානි.
සැරිසර

සැරිසර

සැරිසර.කොම් (www.sarisara.com) යනු සිරිලක චමත්කාරය මුලු ලොවටම විදහා දැක්වීම සදහාම සකස් කරන ලද වෙබ් අඩවියකි.
ගොනුව:http://www.sarisara.com/pics/4.jpg

සැරිසර මගින් නුවරඑළිය හා ආසන්න සංචාරක පුරවරයන්හි විස්තර සහ සිරිලක පුරා විවිධ වූ විනෝද චාරිකා ගමන් කිරීමට අදාල මග පෙන්වීම සහ නොමිලයේ උපදෙස් ලබාදීම සිදුකරයි.

නුවරඑළිය බදුල්ල වැනි තැන් වල පිහිටි නවාතැන් ස්ථාන අඩංගු තැනක් ලෙසද මෙය ගත හැක

වැඩිපුර http://www.sarisara.com
--192.248.48.9 09:06, 6 අප්‍රේල් 2010 (යූටීසී)
ශ්‍රී ලංකාවේ සම්මත වේලාව

ශ්‍රී ලංකාවේ සම්මත ඔරලෝසු වේලාව යනු ශ්‍රී ලංකාවේ සම්මත වේලාවයි. වර්තමානයේ මෙය GMT/UTC ට වඩා පැය 5 යි මිනිත්තු 30ක් ඉදිරියෙන් ඇත. (UTC+05:30).
අතීතය
සිංහලේ

* ක්‍රි.ව. 1815ට පෙර :
බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාව

* ක්‍රි.ව 1815 සිට 1905 ජූලි 01 දක්වා: බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාවේ භාවිතාවූ සම්මත වේලාව වූයේ මදුරාසි සම්මත වේලාව හෙවත් ග්‍රිනිච් වේලාවට වඩා පැය 05 යි මිනිත්තු 21 කින් වැඩි වේලාවයි.

* ක්‍රි.ව. 1905 ජූලි 01 දින දහවල් 12.00 සිට බ්‍රිතාන්‍ය ලංකාවේ සම්මත වේලාව ග්‍රිනිච් වේලාවට වඩා පැය 05 යි මිනිත්තු 30 කින් වැඩි වේලාව භාවිතා විය.

* 1942 ජනවාරි 05 දින සිට 1942 අගෝස්තු මස 31 දින දක්වා යුධ කාලයේ අවශ්‍යතාවය මත ග්‍රිනිච් වේලාවට වඩා පැය 06 කින් වැඩි වේලාව භාවිතා විය.

* 1942 අගෝස්තු මස 31 වනදා සිට 1945 ඔක්තෝබර් මස 14 වනදා දක්වා ග්‍රිනිච් වේලාවට වඩා පැය 06 මිනිත්තු 30 කින් වැඩි වේලාව ලංකාවේ සම්මත වේලාව විය.
ලංකාව

නැවත 1945 ඔක්තෝබර් මස 14 වනදා සිට ග්‍රිනිච් වේලාවට වඩා පැය 05 මිනිත්තු 30 කින් වැඩි වේලාව ලංකාවේ සම්මත වේලාව විය.
ශ්‍රී ලංකාව

* 1996 මැයි මස 25 වන දා රාත්‍රී 12 සිට වේලාව මිනිත්තු 60 කින් වැඩි කරන ලදී. එවක් පටන් ශ්‍රී ලංකාවේ සම්මත වේලාව ග්‍රිනිච් වේලාවට වඩා පැය 06 මිනිත්තු 30 කින් වැඩි විය.

* 1996 ඔක්තෝබර් මස 26 වන දා රාත්‍රී 12 සිට මිනිත්තු 30 කින් අඩු කරන ලදී. එවක් පටන් ශ්‍රී ලංකාවේ සම්මත වේලාව ග්‍රිනිච් වේලාවට වඩා පැය 06 කින් වැඩි විය.

* 2006 අප්‍රේල් මස 14 වනදා රාත්‍රී 12 සිට තවත් සිට මිනිත්තු 30 කින් අඩු කරන ලදී. එවක් පටන් මේ දක්වා ශ්‍රී ලංකාවේ සම්මත වේලාව ග්‍රිනිච් වේලාවට වඩා පැය 05 මිනිත්තු 30 කින් ඉහලය.
ආශ්‍රිත

* ලංකාද්වීපයේ සම්මත ඔරලෝසු වේලාවේ වෙනස්වීම්
මූලාශ්‍ර

ප්‍රවර්ගය:වේලාව - ශ්‍රී ලංකා
ප්‍රවර්ගය:වේලා කලාප
ප්‍රවර්ගය:වේලාව පිළිබඳ සම්මත
දැදුරු ඔය

thumb|දැදුරු ඔය

දිග අනුව ශ්‍රී ලංකාවේ 6 වන ස්ථානය හිමිවන අතර දිගින් කී.මී. 142 ක් එනම් සැතපුම් 88ක් පමණ වේ. අතිතයේ ජජ්ජර නදිය ලෙස හඳුන්වන ලද මේ දැදුරු ඔයේ ඉතා කුඩා කාලයකදී ජල මට්ටම සීග්‍ර ලෙස ඉහල යන බව සැලකේ. මේ නිසාම "අප්පට පුතේ" කියූ කතාවක් ජනප්‍රවාදයේ පැවත එයි. කෙසේ නමුදු මෙම සීග්‍ර ජල මට්ටම ඉහල යෑම හේතුවෙන් වසරකට මරණ කිහිපයක්ම සිදුවේ.බතලගොඩ ජලාශය පෝෂණය වන්නේද දැදුරු ඔය මගින් වේ.දැදුරු ඔය හරස් කර දැදුරුඔය ජලාශය ඉදි කර ඇත. නිකවැරටිය නගරය ආසන්නව මේ ගංගා නිම්නයේ අයියනායක දෙවියන් (කුඹුක්කන් යෝධයා ලෙස සැලකේ.) උදෙසා කල දෙවොලක් පිහිටා ඇත.
ශ්‍රී ලංකාවේ ජනාධිපතිවරු ලැයිස්තුව

ශ්‍රී ලංකාවෙහි ජනාධිපතිවරයා යනු, තේරී පත් වන රාජ්‍ය නායකයා සහ රජයෙහි ප්‍රධානියා වෙයි. ජනාධිපතිවරයා යනු ශ්‍රී ලංකාවෙහි ප්‍රමුඛතම දේශපාලන චරිතය වෙයි. මෙම තනතුර 1972 වසරෙහිදී පිහිටුවනු ලැබූවේ, වඩාත් සම්මාණනීය තනතුරක් ලෙසිණි. ජේ. ආර්. ජයවර්ධන විසින් ඉදිරිපත් කරනු ලද 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව පරිදී මෙම තනතුර වෙත විධායක බලය එක් කරන ලදි.
ජනාධිපතිවරු

;පක්ෂ
(4)
(3)
(1)
(1)
(1)
මූලාශ්‍ර

*List


ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාව
සිංහල අලුත් අවුරුද්ද

සිංහල අලුත් අවුරුද්ද යනු ශ්‍රී ලංකාවේ දී අලුත් අවුරුද්ද ලෙස පොදුවේ හඳුන්වන සිංහල ජනයාගේ නව අවුරුදු උදාවයි. එය විශේෂ සැමරුමක් වන අතර සිංහලයින් පමණක් නොව බහුතර ශ්‍රී ලාංකිකයින් ද සමරනු ලැබේ. දකුණු සහ අග්නිදිග ආසියාවේ බොහෝ සංස්කෘතීන්ට අදාළ මෙම නව අවුරුදු සැමරුම සිංහල ජාතිකයින් ද එකම කාල වකවානුවක දී සමරති. මෙම උත්සවයට දෙමළ අලුත් අවුරුද්ද, තායි අලුත් අවුරුද්ද, බෙංගාලි අලුත් අවුරුද්ද, කාම්බෝජ අලුත් අවුරුද්ද, ලාඕ අලුත් අවුරුද්ද, මියන්මාරයේ තිංග්යන් හා ඉන්දියාවේ ඔරියා අලුත් අවුරුද්ද උත්සවය ආදී උත්සව සමඟ සමීප සබඳතාවක් ඇත. එදින ශ්‍රී ලංකාවේ රජයේ නිවාඩු දිනයකි. එය සාමාන්‍යයෙන් අප්‍රියෙල් මස 13 වන දින හෝ 14 දින සමරනු ලැබේ.

සිංහල නක්ෂත්‍රයට අනුව සූර්යයා මීන රාශියෙන් මේෂ රාශියට සංක්‍රමණය වීමේ දී නව වසර උදාවෙයි. එයින් අස්වනු නෙලීමේ කාලයේ අවසානය සනිටුවහන් කිරීම ද සිදු කෙරේ. තවද ඉර රේවති නැකතෙන් අස්විද නැකතට සංක්‍රමණය වීම සිංහල අවුරුද්ද ලෙස සැලකෙන මතයක්ද තිබේ.
නැකතට සිදුකරන අලුත් අවුරුදු සිරිත්

*අලුත් අවුරුදු උදාව
* නව සඳ බැලීම
* පරණ අවුරුද්දේ අවසන් ස්නානය
* කෑම පිසීම
* වැඩ ඇල්ලීම, ගනුදෙනු කිරීම, ආහාර ගැනීම
* හිස තෙල් ගෑම
* රැකියාවට පිටත්වීම
* අවුරුදු උත්සවය පැවැත්වීම

සිංහල සහ දමිළ ජනතාව අතර ආහාර වර්ගවල, සිරිත්වල සුලු සුලු වෙනස්කම් තිබුණත් බොහෝ කලක සිට ජාතීන් දෙක එකට අලුත් අවුරුද්ද සමරා තිබේ.
දහතුන දාහතර පමණක් නොව ඇතැම් අවස්ථාවල දොළහ දහතුන මෙන්ම එකොළහ දොළහ වැටුණු ස්ථානද ඇත එහිදී නොනගතය පෙරටත් අවුරුදු පසුවටත් යෙදෙයි.

පැරැණි ක් සිංහල ්‍රී ලංකාවේ අලුත් අවුරුද්ද ේ සැමරීමේදී භාවිතා කර ඇත්තේ සිංහල අලුත් අවුරුදු යන යෙදුම පමණි නමුත් මෑත ඉතිහාසයේදී මෙම සිංහල අවුරුදු යන යෙදුමට ත් දෙමළ අවුරුද්දත් බලයෙන් යොදවා ඇත.
හුදෙක් ම දකුණු ඉන්දියානු ූර්ය මංගල්‍යය ෙන්ම ශ්‍රී ලාංකික දෙමළ වැසියන් සැමරීම මෙම සිංහල දෙමළ අවුරුද්ද වූවාට සැක නැත නමුත් ඇත්ත වශයෙන්ම දේශපාලකයන්ගේ ජනතාව ගොනාටැන්ඳීමේ අරමුණු මත වර්තමානයේ සමරන්නේ සිංහල දෙමළ අවුරුද්දකි.
ආශ්‍රිත ලිපි

* දෙමළ අලුත් අවුරුද්ද
* සිංහල හින්දු අලුත් අවුරුද්ද
මූලාශ්‍ර

ප්‍රවර්ගය:සම්ප්‍රදායන් - සිංහල
ප්‍රවර්ගය:සිංහල උත්සව
ප්‍රවර්ගය:හිරු මීන රාශියෙන් මේශ රාශියට සංක්‍රාන්තිවීමේ උත්සව
ප්‍රවර්ගය:සිංහල අලුත් අවුරුද්ද