Zimbabwe

Zimbabwe (jina rasmi: Jamhuri ya Zimbabwe) ni nchi inayopatikana Kusini mwa Afrika, bila pwani, inayopakana na Zambia kaskazini, Msumbiji mashariki, Afrika Kusini kusini, na Botswana magharibi. Ina idadi ya watu takriban milioni 16.7, ikiwa ya 73 duniani. Jiji lake kubwa zaidi na mji mkuu ni Harare. Zimbabwe imegawanyika katika mikoa 10. Inajulikana kwa historia yake ya ustaarabu wa kale, hasa mji wa mawe wa Zimbabwe Kuu, maporomoko maarufu ya Victoria Falls, na historia yake ya kisiasa, ikiwemo utawala wa muda mrefu wa Robert Mugabe na changamoto za kiuchumi zilizoshuhudiwa katika karne ya 21.
Jina

Jina Zimbabwe linatokana na neno "dzimba dzamabwe" linalomaanisha "nyumba ya mawe" kwa lugha ya Kishona. Nyumba hiyo ya mawe, ambayo imehifadhiwa kama eneo la kihistoria, ilikuwa makao ya Ufalme wa Mutapa ambaye mfalme wake aliongoza eneo hilo miaka ya kale.
thumb|420px|right|Mikoa ya Zimbabwe.
300px|thumbnail|Pesa ya Zimbabwe hadi 2015, dollar ya Zimbabwe ilipofutwa, na Dolar ya Marekani kufanywa [[pesa rasmi.]]
Eneo

Zimbabwe imegawiwa katika mikoa 8 na miji 2 yenye hadhi ya mikoa. Imegawiwa zaidi katika wilaya 64 na kata 1,970.

Mikoa ya Zimbabwe ni:
*Bulawayo (mji),
*Harare (mji),
*Manicaland,
*Mashonaland ya Kati,
*Mashonaland Mashariki,
*Mashonaland Magharibi,
*Masvingo,
*Matabeleland Kaskazini,
*Matabeleland Kusini na
*Midlands.

Miji minne mikubwa ya Zimbabwe ni:
** Bulawayo, mji wa pili kwa ukubwa
** Harare, mji mkuu
** Chitungwiza
** Mutare
thumb|right|250px|Maporomoko ya maji (Bridal Vei), paa za mashariki
thumb|right|250px|Duka, Paa za mashariki, [[1989]]
Historia
Historia ya awali

Wakazi wa kwanza huaminiwa kuwa wawindaji wa jamii ya Wasani.

Katika karne za kwanza BK walifika wahamiaji Wabantu wenye ujuzi wa kilimo na uhunzi.

Tangu karne ya 11, Zimbabwe ya leo imekuwa na falme imara kwenye njia muhimu ya biashara, hasa ufalme wa Mutapa.
Ukoloni

Kampuni ya British South Africa ya Cecil Rhodes iliweka mipaka ya sasa katika miaka ya 1890.

Koloni la Uingereza lilianzishwa mwaka 1923 kwa jina la Southern Rhodesia.

Mwaka 1965, serikali ya walowezi Wazungu ilijitangazia uhuru kwa jina la Rhodesia tu.

Baada ya miaka 14 ya kutengwa kimataifa na kupigana na raia Waafrika katika miaka ya 1970, mapatano ya mwaka 1979 yalikubali wakazi wote wawe na haki ya kupiga kura na nchi ikawa huru kweli kwa jina la Zimbabwe mwaka 1980.
Baada ya uhuru

Rais Robert Mugabe alipata umaarufu katika siasa kama mpiganaji dhidi ya ukoloni lakini pia kama aina ya dikteta aliyerudisha nyuma uchumi wa nchi.

Baada ya yeye kulazimishwa na wanajeshi kujiuzulu, tarehe 24 Novemba 2017 Emmerson Mnangagwa amekuwa rais mpya wa Zimbabwe.
Demografia

Kabila

Wakazi wengi (82%) ni wa kabila la Washona, 14% ni Wandebele, 3% ni wa makabila mengine ya Kiafrika, 0.2% ni Wazungu, 0.1% ni machotara, n.k.
Lugha

Kwa sasa lugha rasmi ni 16. Lugha kubwa ni Kishona (70%) na Kindebele (20%). Kiingereza ni lugha ya kwanza ya chini ya asilimia 2.5% za wakazi.
Dini

Upande wa dini, 84.1% ni Wakristo (hasa Waanglikana, Wakatoliki 8%, Wasabato na Wamethodisti). Waliobaki ni wafuasi wa dini asilia za Kiafrika (4.5%), ni Waislamu (0.7%), au hawana dini (10.2%) .
Tazama pia

* Wilaya za Zimbabwe
* Kata za Zimbabwe
* Orodha ya miji ya Zimbabwe
* Mawasiliano Zimbabwe
* Utamaduni wa Zimbabwe
* Orodha ya lugha za Zimbabwe
* Muziki wa Zimbabwe
* Waandishi wa Zimbabwe
* Mambo ya kigeni Zimbabwe
* Orodha ya nchi kufuatana na wakazi
* Orodha ya nchi za Afrika kulingana na idadi ya watu
* Orodha ya nchi za Afrika kulingana na msongamano wa watu
* Orodha ya nchi za Afrika kulingana na pato la taifa
* Demografia ya Afrika
Tanbihi


Viungo vya nje
Serikali

* Tovuti rasmi ya Bunge la Zimbabwe
* Tovuti rasmi ya serikalimirror site
Habari

* Ardhi na siasa -BBC usanifu wa utekelezaji wa arthi.
* Zimbabwe destruction: (hadithi ya mtu mmoja)
* New Zimbabwe UK-Based independent daily newspaper
* AllAfrica.com - Zimbabwe news headline links
* IFEX - Zimbabwe press freedom violations
* The Sunday Mirror weekly newspaper
* Zimbabwe Independent weekly newspaper
* The Zimbabwean UK-based independent weekly newspaper (gazeti ya wiingereza)
* The Herald State-owned daily newspaper
* Zimbabwe Situation A comprehensive collection of news stories concerning Zimbabwe from different sources
* Haikona! Zimbabwe News Blog Taarifa ya habari Zimbabwe
Wanamgambo

* Sokwanele
* Zvakwana
Maelekezo

* (Chuo kikuu cha kolombia - Zimbabwe maelekezo ya WWW-VL
* Open Directory Project - Zimbabwe maelekezo
* Stanford University - Afrika kusini mwa Sahara: Zimbabwe maelekezo
* Yahoo! - Zimbabwe maelekezo
Utalii

* Travel Overview of Zimbabwe
* Facts about Zimbabwe
Nyingine

* Amnesty International (Zimbabwe)
* Dariro (makala ya kutafuta vifungu vya Zimbabwe)
* itsbho.com Leading Zimbabwean entertainment website
* RSF report on Zimbabwe from 2003
* Writers of Zimbabwe – (makala ya muadishi kwa waandishi wa Zimbabwe)
* Zimbabwe Human Rights NGO Forum-(haki za kibinadamu)
* ZIMBABWE (viungo via taarifa)
* "Dead Capital" in Zimbabwe
* 5 year archive of Zimbabwe news updated daily
* Zimbabwe Crisis Habari za kuazua zilizo chapishwa wakati wa kura mnamo 2000.
* ZimFest Miziki ya Zimbabwe kila mwaka, Marekani kaskazini.
* Zimbabweb lango la taarifa Zimbabwe
* zwnews Lango la habari Zimbabwe
* Economic Development Bulletin (Maelezo ya maedeleo ya uchumi) kupoteza haki ya mali Zimbabwe na udhoofu wa uchumi.
* Cato Journal Kifungu cha kuanguka kwa nchi ya Zimbabwe
* Center for Global Development (senta ya maedeleo ya dunia) garama na mwanzo wa misukosuko Zimbabwe.



Jamii:Nchi za Afrika
Jamii:Umoja wa Afrika
Jamii:Jumuiya ya Maendeleo Kusini mwa Afrika
Jamii:Nchi zinazoongea Kiingereza
Jamii:Kusini mwa Afrika