JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
फेवाताल

फेवाताल नेपालको (पुर्ववत् पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको गण्डकी अञ्चल, हाल गण्डकी प्रदेश) कास्की जिल्लामा अवस्थित अत्यन्तै प्रसिद्ध ताल एवम् नेपालको दोश्रो सबैभन्दा ठुलो ताल हो। पोखरा उपत्यकामा रहेको यो ताल आन्तरिक तथा वाह्य पर्यटकहरू माझमा लोकप्रिय छ। 'फेवा' गाउँको छेउमा रहेकाले यो तालको नाम फेवाताल रहन गएको हो। 'वैदाम' गाउँको छेउमा पर्ने हुँदा 'वैदाम ताल' पनि भनिने गरिन्छ। तालको बीचमा 'बराही मन्दिर' रहेको छ। ]]
र तालबाराही मन्दिरको लागि प्रशिद्ध फेवाताल]]

फेवाताल समुन्द्री सतह देखि ७४२ मिटर (२४३४ फिट) को उचाईंमा स्थित रहेको छ। यस तालले लगभग ५.२३ बर्ग किलोमिटर (२ बर्ग माइल) क्षेत्रफल ओगटेको छ। यस तालको औषत गहिराई ८.६ मिटर (२८ फिट) रहेको छ भने अधिकतम् गहिराई २४ मिटर (७९ फिट) रहेको छ। यस तालको अधिकतम जल क्षमता लगभग ४,३०,००,००० क्यूबिक मिटर (३५,००० एकड फिट) रहेको छ। यस तालको उत्तर दिशामा अन्नपूर्ण हिमशृङ्खला रहेको छ, जुन २८ किलोमिटरको दुरीमा छ। यो ताल माछापुच्छ्रे, अन्नपूर्ण र धवलागिरी तथा अन्य पर्वतको टाकुराको प्रतिबिम्बको लागि पनि प्रसिद्ध छ। वर्षाको बेलामा यस तालमा जलकुम्बी झार र विभिन्न ठाउँबाट बगाएर ल्याएका मुढा, दाउरा, कागज आदि देख्न सकिन्छ।
चित्र दिर्घा


चित्र:Phewa Lake-Pokhara 05.jpg|फेवाताल
चित्र:Phewa Lake-Pokhara 02.jpg|फेवाताल
चित्र:Fewa Lake in the Pokhara.jpg|सुर्यास्तको समय फेवाताल को दृश्य
चित्र:Anapurna Tilicho Pokhara.jpg
चित्र:AnapurnaFromPokhara.jpg
चित्र:Annapurna Lamjung Himal.jpg
चित्र:Boats in Fewa lake 01.JPG
चित्र:Beautiful Begnas Lake in Pokhara.jpg|सूर्यास्तको बेलामा फेवाताल
चित्र:Boats in Phewa Lake 1.JPG
चित्र:The Phewa Lake in Pokhara.jpg|सूर्यास्तको बेलामा फेवाताल
चित्र:Boats in Phewa Lake.JPG
चित्र:Boats ready to explore fewa lake.jpg
चित्र:Colors in pokhara.jpg
चित्र:Fewa lake pokhara2022.jpg
चित्र:Sunset over Phewa Lake.jpg

सन्दर्भ सामग्रीहरू
यो पनि हेर्नुहोस
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:विकिथन-५ मा बनाइएका वा सुधारिएका लेखहरू
श्रेणी:पोखराका पर्यटकीय स्थलहरू
श्रेणी:पर्यटकीय स्थलहरू
श्रेणी:नेपालका तालहरू
दीपावली

दिपावली भनेको बत्ति बालेर घर, पसल आदि सजाउने भन्ने बुझिन्छ । तिहारको बेलामा नेपाल, भारत तथा संसारभरीका हिन्दूहरूले दिपावली गर्ने गर्दछन् । दीवाली वा दीपावली अर्थात "रोशनीको पर्व" शरद ऋतु (उत्तरी गोलार्द्ध) मा हरेक वर्ष मनाइने एक प्राचीन हिन्दू पर्व हो । दीवाली भारतको सबै भन्दा ठूलो तथा प्रतिभाशाली पर्व मध्ये एक हो । यो पर्व आध्यात्मिक रूपले अन्धकारमा प्रकाशको विजयको दर्शाउँछ ।
नेपालमा दिपावली एवं भाइटीका

तिहारलाई नेपालमा दोस्रो ठूलो पर्वको रूपमा मनाइन्छ । पाँच दिन लामो यस पर्वलाई यम पञ्चक पनि भनिन्छ । यो पर्वमा मुख्य रूपमा काग, कुकुर, गाई, गोरु र लक्ष्मीको पूजा गरिन्छ । कागलाई सन्देशवाहक, कुकुरलाई सुरक्षा, गाईलाई समृद्धि, र लक्ष्मीलाई धन र ऐश्वर्यको प्रतीक मानेर पूजिन्छ । यसले मानव र प्रकृति बीचको आपसी सन्तुलन र सम्मानको सन्देश दिन्छ ।

तिहारको मूल मर्म दिपावली र प्रकाशको माध्यमबाट जीवनमा उज्यालो ल्याउनु हो । घरघरमा दियो बाली दिपावली मनाइन्छ । अज्ञानको अन्धकारलाई हटाएर ज्ञानको प्रकाश फैलाउने सन्देश तिहारबाट पाइन्छ । साथमा देउसी भैलो खेल्ने प्रचलन छ, जसले सामाजिक र सांस्कृतिक सम्बन्धलाई अझ नजिक बनाउँछ ।

पाँचौं दिन भाईटिका मनाइन्छ, जसमा दिदीबहिनीले आफ्ना दाजुभाइलाई स्नेहपूर्वक सप्तरङ्गी टीका लगाई मखमली माला लगाइदिन्छन् । यस अवसरमा विशेष परिकार खुवाएर भाईबहिनीबीचको प्रेमको झल्को दिने गरिन्छ । भाईटिकाको पौराणिक कथा अनुसार, यमराजलाई आफ्नी बहिनी यमुनाले घरमा आमन्त्रण गरेकी थिइन् । बहिनीले टिका र माला लगाएर सत्कार गर्दा यमराजले प्रसन्न भई बहिनीको घरमा वर्षेनी आउने वचन दिए । यस परम्परा अनुसार, भाईटिकाले भाईबहिनीबीचको प्रेमलाई प्रगाढ बनाउन मद्दत पुर्‍याउँछ ।
यो पनि हेर्नुहोस्

*तिहार
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:चाडपर्वहरू
अन्तर्राष्ट्रिय दूरसञ्चार सङ्घ

thumb|230px|बेर्न, [[स्विट्जरलैंडमा स्मारकमा लेखिएको शिलालेख : "Union Télégraphique Internationale fondée à Paris en १८६५ sur l'initiative du gouvernement français. Érigé par décision de l'Union Télégraphique prise à la conférence internationale de Lisbonne en १९०८." (नेपालीमा: "अन्तर्राष्ट्रीय दूरसंचार सङ्घ, १८६५मा पेरिसमा फ्रेंच सरकारको पहलमा स्थापित. यो स्मारक दूरसंचार संघको १९०८ मा लिस्बनमा अन्तर्राष्ट्रीय सम्मेलनमा लिइएको निर्णयमा बनिएको हो.")]]

अन्तर्राष्ट्रीय दूरसंचार सङ्घ (ITU; फ्रेन्च: Union internationale des télécommunications, स्पेनिश: Unión Internacional de Telecomunicaciones, चीनी भाषा: 国际电信联盟; रूसी:Международный союз электросвязи; अरबी:الاتحاد الدولي للاتصالات) एक अन्तर्राष्ट्रीय सङ्गठन हो. यो अन्तर्राष्ट्रीय रेडियो र दूरसंचारलाई नियमित र मानकीकृत गर्न स्थापित भएको थियो. यसको स्थापना पेरिसमा १७ मई] १८६५ मा भएको थियो । यसका मुख्य कार्यहरु हुन्:
* रेडियो वर्णक्रमको मानकी करण
* रेडियो वर्णक्रमको नियतन,
* विभिन्न देशहरूको बीच अन्तर्सम्बन्ध प्रबंधन, जसबाट अन्तर्राष्ट्रीय फोन कलको अनुमति दिन सकियोस
संयोजन

ITU तीन वृत्तखण्ड्हरूबाट बनिएको होस्।:

* दूरसंचार मानकीकरण वृत्तखंड, ITU-T, यसको सचिवालय दूरसंचार मानकीकरण ब्यूरो या TSB हो, जिसे १९९२ से पूर्व अन्तर्राष्ट्रीय दूरभाष र तारप्रेषण सलाहकार समिति या International Telephone and Telegraph Consultative Committee लघु रूपमा CCITT (फ्रेंचमा "Comité consultatif international téléphonique et télégraphique") कहते थे;
* रेडियोसञ्चार वृत्तखंड, ITU-R, जसको सचिवालय रेडियोसञ्चार ब्यूरो या BR हो, जसलाई १९९२ भन्दा पूर्व International Radio Consultative Committee या CCIR (from its French name "Comité consultatif international des radiocommunications") भनिन्थ्यो;
* दूरसंचार विकास वृत्तखंड, ITU-D, जसको सचिवालय दूरसंचार विकास ब्यूरो या BDT हो, जसको स्थापना १९९२ मा गरिएको थियो.
See also

thumb|ITU headquarters, Geneva
* ITU defines the future of mobile communications
* ITU Telecommunication Standardization Sector (ITU-T)
* ITU Radiocommunication Sector (ITU-R)
* ITU Telecommunication Development Sector (ITU-D)
* ITU-T Recommendations
* ITU-R Recommendations
* UIT X.509
* Inter-American Telecommunication Commission (CITEL)
* Working Group on Internet Governance (WGIG)
Notes

thumb|ITU headquarters, Geneva
External links

* ITU official site
* ITU history from the official site
* U.N. Summit to Focus on Internet - Washington Post article about ICANN and the United Nations' ITU relationship


श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरू
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घ
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र संघका विशेषज्ञ समितिहरु
विश्व खाद्य कार्यक्रम

विश्व खाद्य कार्यक्रम (World Food Programme) (डब्लूएफपी) संयुक्त राष्ट्र सङ्घको खाद्य सहायता शाखा हो। यो भोकमरी विरूद्ध सम्बोधन गर्ने संसारकै सबै भन्दा ठूलो मानवीय सङ्गठन हो। यसले खाद्य सुरक्षालाई महत्त्व दिन्छ। यसको मुख्यालय इटालीको रोममा छ र ८० भन्दा बढी देशमा यसका कार्यालयहरू रहेका छन्। डब्लूएफपीले काम गर्ने व्यक्ति वा आफैले र परिवारका लागि पर्याप्त खाना प्राप्त गर्न मद्दत पुर्याउँदछ। यो संयुक्त राष्ट्र विकास समूह र यसको कार्यकारी समितिको सदस्य हो। [3]
उद्देश्य

विश्व खाद्य कार्यक्रमका उद्देश्यहरू निम्नानुसार रहेका छन्
# "विपदमा प्राण जोगाउनु र जीविकाको संरक्षण गर्नु"
# "खाद्य सुरक्षा र पोषणलाई टेवा दिनू र नाजुक अवस्थितिमा रहेका अथवा विपत्तिमा परेका हरूको जीविका (पुन) स्थापित गर्नु"
# "जोखिम घटाउनु तथा व्यक्तिऽ समुदाय र राष्ट्रहरूलाई आफ्नै खाद्य तथा पोषण सम्बन्धि आवश्यकता जुटाउन सवलिकरण गर्नु"
# "कुपोषण घटाई अन्तर-पुस्ता भोक चक्र रोक्नु"
# "सन् २०३० सम्ममा भोक शुन्यमा ल्याउने"
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घ
श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरू
संयुक्त राष्ट्र सचिवालय

संयुक्त राष्ट्र सचिवालय संयुक्त राष्ट्रको एक मुख्य अङ्ग हो जो संयुक्त राष्ट्र महासचिव द्वारा नेतृत्व गरिन्छ। संयुक्त राष्ट्रका बाकी अंगहरूको लागि आवश्यक जानकारी र सुविधा सचिवालयद्वारा प्राप्त हुन्छ। संयुक्त राष्ट्र अधिकारपत्रको अनुरूप, महासचिव आफ्नो सहायताको लागि दक्ष, योग्य, र सत्यनिष्ठ कर्मचारीहरूको अन्तरराष्ट्रिय समूह स्वयं चुन्छन्।

महासचिवका कर्तव्य अन्तरराष्ट्रिय संघर्षलाई सुलझाउनु, शांतिरक्षा कार्यहरूको प्रबंध गर्नु, अन्तरराष्ट्रिय सम्मेलन आयोजित गर्नु, सुरक्षा परिषद प्रस्तावहरूको कार्यान्वयन जांच्नु, र सदस्य सरकारसित बातचीत गर्नु हुन् ।

२१ मार्च २००५ मा, महासचिव कोफी अन्नानले सचिवालयमा धेरै परिवर्तनका प्रस्ताव राखे। उनले वैज्ञानिक सलाहकारको नियुक्ति, शांतिरक्षा सहायता कार्यालयको स्थापना, निर्णय लिनको निम्ति मन्त्री मंडललाई अनुबंधित, र मध्यस्थता कार्यहरू मजबूत गर्ने ध्येयले घोषित गरे।


श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय सङ्गठन
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घ
श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरू
भारतका जिल्लाहरू

जिल्ला भनेको भारतीय राज्य वा क्षेत्रको प्रशासनिक विभाजन हो। केही अवस्थामा, जिल्लाहरू थप उप-विभागहरूमा विभाजित हुन्छन्, र अरूमा सीधा तहसील वा तालुकहरूमा। यी प्रत्येक अधिकारीहरूलाई राज्य सरकारको उपयुक्त शाखाका अधिकारीहरूद्वारा सहायता गरिन्छ।

अधिकांश जिल्लाहरूको छुट्टै मुख्यालय छ; तर महाराष्ट्रको मुम्बई सहर, पश्चिम बङ्गालको कोलकाता, तेलङ्गानाको हैदराबाद, र तमिलनाडुको चेन्नई जिल्लाहरू जिल्ला कलेक्टरहरू भए तापनि छुट्टै जिल्ला मुख्यालय नभएका उदाहरणहरू हुन्।
पृष्ठभूमि
सन्दर्भ सामग्रीहरू
राजेन्द्र विमल

राजेन्द्र विमलका कथागत प्रवृत्तिहरू

राजेन्द्र विमल (सन् १९४७ - ) साहित्यकार हुन् । उनलाई डा. राजेन्द्र विमलका नामले चिनिन्छ । कथालेखनमा लामो समयदेखि सक्रिय डा. राजेन्द्र विमललाई मधेश भूमिको सुरुचिपूर्ण कथामार्फत नेपाली आख्यान साहित्यमा महत्त्वपूर्ण योगदान दिएबापत 'मधुपर्क सम्मान २०७६' द्वारा सम्मानित गरेको छ।
जीवनी

उनको जन्म सन् १९४७ मार्च २६ देवीचोक, जनकपुर-१०मा भएको हो । उनले नेपाली, हिन्दी र मैथिली विषयमा स्नातकोत्तर गरेका छन् । साथै, उनी भाषा विज्ञान विषयका पिएचडी हुन् । डा. विमल वि.सं. २०२९ सालदेखि अटुट रूपमा त्रिभुवन विश्वविद्यालयमा नेपाली विषय अध्यापन गर्दै आएका छन् ।
कृतिहरू

उनको १२ वर्षको उमेरमा पहिलो लघुकथा 'आर्यावर्त' हिन्दी दैनिकमा प्रकाशित भएको थियो । १५ वर्षको उमेरमा आर्यावर्तमै प्रकाशित 'कचनार के पेंड' कथा निकै लोकप्रिय भएको थियो । त्यसै वर्ष मिथिला मिहीर (मैथिली मासिक)मा 'मुईल बच्चा' कथा प्रकाशित भएको थियो । एसएलसी परीक्षापछिको फुर्सदको समयमा उनले 'चान अहाँ उदास छी' उपन्यास लेखेका थिए । सन् १९६६ पछि उनी गोरखापत्र, पञ्चवाणी, बैदेहीलगायतका पत्रपत्रिकामा लेख्न थालेका थिए ।
उनको राजेन्द्र विमलका कथाहरू (कथासङ्ग्रह), जस अन्तर्गतको वन्धनबाट मुक्ति कथा वि.सं.२०७३ को पाठ्यक्रम अनुसार कक्षा नौ ९ को अनिवार्य नेपाली विषयमा समावेश गिरएको छ । [नवनीत नेपाल परिचय]] (परिचय, वि.सं. २०४४) प्रकाशित छ । विमलको 'लङ्का दहन' कथा स्‍नातक तहको अनिवार्य नेपाली विषयको पाठ्यक्रममा समावेश गरिएको छ ।
पुरस्कार

उनलाई मिथिला क्षेत्रमा विगत चार दशकदेखि मैथिल भाषी विद्यार्थीहरूलाई नेपाली भाषामा शिक्षित गराउने पुनीत कार्यका साथै नेपाली भाषामा अनेक ग्रन्थ रचना गरी नेपाली भाषा वाङमयलाई समृद्ध तुल्याएबापत वि.सं. २०६६ को जगदम्बाश्री पुरस्कारद्वारा सम्मानित गरियो ।
सन्दर्भ सामाग्रीहरू
बाहिरी लिङ्कहरू

* मदन पुरस्कार गुठी
* राजेन्द्र विमलद्वारा लेखिएका पुस्तकहरू
* "हमर असफल जीवनक पहिल खुसी"

श्रेणी:पुरस्कारहरू
श्रेणी:साहित्यकार
भारतमा दूरसञ्चार सेवा

भारतीय दूरसञ्चार उद्योग तीव्र गतिले प्रसार हुने एउटा दूरसञ्चार उद्योग हो। मिलियन दूरसञ्चार (ल्याण्डलाईन अनि मोबाइल) उपभोक्ता ग्राहकहरू छन्। यो विश्वकै दोस्रो सबैभन्दा ठूलो दूरसञ्चार नेटवर्क पनि हो।
भारतका दूरसञ्चार कम्पनीहरू

*एयरसेल
*एयरटेल
*भारत सञ्चार निगम लिमिटेड
*चियर्स मोबाइल सेवा
*आइडिया
*लूप मोबाइल
*महानगर सञ्चार निगम लिमिटेड
*रिलायंस
*स्पाइस टेलिकम
*टाटा टेलिसर्भिसेज लिमिटेड
*भोडाफोन
*युनिनर
*भिडियोकन मोबाइल सेवा
*एसटेल
*भर्जिन मोबाइल इण्डिया
*एमटिएस इण्डिया


श्रेणी:भारतका दूरसञ्चार कम्पनीहरू
असमका जिल्लाहरू

असम, भारतको उत्तरपूर्वी राज्य, जिल्ला भनिने वर्तमान ३५ प्रशासनिक भौगोलिक एकाइहरूमा विभाजित छ। भारतीय राज्यको जिल्ला एक प्रशासनिक भौगोलिक एकाइ हो, जसको नेतृत्व उपायुक्त हुन्छ, जसले जिल्ला मजिस्ट्रेटको कार्यालयहरूलाई अन्ततः कानून र व्यवस्था कायम गर्न जिम्मेवार र राजस्व सङ्कलनको लागि जिम्मेवार जिल्ला कलेक्टरको कार्यालयहरू संयोजन गर्दछ।
जिल्लाहरू
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:असमका जिल्लाहरू
श्रेणी:भारतका जिल्लाहरू
उत्तराखण्डका जिल्लाहरू

300px|thumb|उत्तराखण्डका जिल्लाहरू

उत्तराखण्ड राज्यको जिल्ला एक प्रशासनिक भौगोलिक एकाइ हो, जसको नेतृत्व एक जिल्ला मजिस्ट्रेट (पहिले जिल्ला कलेक्टर भनिन्छ), भारतीय प्रशासनिक सेवासँग सम्बन्धित अधिकारी। जिल्ला मजिस्ट्रेटहरूलाई धेरै अधिकारीहरू (जस्तै डेपुटी कलेक्टर, सहायक कलेक्टर, अतिरिक्त जिल्ला मजिस्ट्रेट, सब-डिभिजनल मजिस्ट्रेट, तहसीलदार, उत्तराखण्ड सिविल सेवा र अन्य उत्तराखण्ड राज्य सेवाहरूसँग सम्बन्धित नायब तहसीलदारहरू) द्वारा सहयोग गरिन्छ।
सूची
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:भारतका जिल्लाहरू
+
कर्नाटकका जिल्लाहरू

यो सूची कर्नाटकका जिल्लाहरूको हो

* उडुपी जिल्ला
* उत्तर कन्नड जिल्ला
* कोडगु जिल्ला
* कोप्पल जिल्ला
* कोलार जिल्ला
* गडग जिल्ला
* गुलबर्ग जिल्ला
* चामाराजानगर जिल्ला
* चिकमगलूर जिल्ला
* चित्रदुर्ग जिल्ला
* तुमकुर जिल्ला
* दक्षिण कन्नड जिल्ला
* दवानगेरे जिल्ला
* धारवाड जिल्ला
* बिदार जिल्ला
* बिजापुर जिल्ला
* बगलकोट जिल्ला
* बंगलोर जिल्ला
* बंगलोर (ग्रामीण) जिल्ला
* बेलगाम जिल्ला
* बेल्लारी जिल्ला
* मांड्य जिल्ला
* मैसूर जिल्ला
* शिमोगा जिल्ला
* रायचूड जिल्ला
* हसान जिल्ला
* हावेरी जिल्ला
भारत सञ्चार निगम लिमिटेड

भारत सञ्चार निगम लिमिटेड (बिएसएनएलको रूपमा संक्षिप्त) भारतमा आधारित एक प्रमुख दूरसञ्चार कम्पनी हो, जुन भारत सरकारको स्वामित्वमा रहेको छ। यो भारतको नयाँ दिल्लीमा मुख्यालयको साथ एक केन्द्रीय सार्वजनिक क्षेत्र उपक्रमको रूपमा सञ्चालित छ। बिएसएनएल दूरसञ्चार विभागको क्षेत्राधिकारभित्र पर्दछ, जुन भारत सरकारको सञ्चार मन्त्रालयको एक भाग हो। यो कम्पनीको स्थापना १ अक्टोबर २००० मा भारत सरकारले गरेको थियो। बिएसएनएलले भारतभर आफ्नो राष्ट्रव्यापी दूरसञ्चार सञ्जाल मार्फत मोबाइल भ्वाइस र इन्टरनेट सेवाहरू प्रदान गर्दछ। यो भारतको सबैभन्दा ठूलो सरकारी स्वामित्वको दूरसञ्चार सेवा प्रदायक हो। सन् २०२२ मा, बिएसएनएलले स्थापना कालदेखि हालसम्म ५७,६७१ करोड भारुको घाटा बेहोरेको थियो। आर्थिक वर्ष सन् २०२२-२३ मा यसले ६,६६२ करोड भारु घाटा बेहोरेको थियो।In the financial year 2022-23 it incurred a loss of Rs 6,662 crore.
इतिहास

भारत सञ्चार निगम लिमिटेड एक भारतीय सरकारी उद्यम हो र यसको इतिहास बेलायती भारतसँग जोडिएको छ। भारतमा दूरसञ्चार सञ्जालको जग १९औँ शताब्दीको कुनै समय अङ्ग्रेजहरूले बसालेका थिए। ब्रिटिस शासनकालमा सन् १८५० मा कलकत्ता र डायमन्ड हार्बरबीच पहिलो टेलिग्राफ लाइन स्थापना गरिएको थियो। ब्रिटिस इस्ट इन्डिया कम्पनीले सन् १८५१ मा टेलिग्राफको प्रयोग सुरु गरेको थियो र सन् १८५४ सम्म देशभरि टेलिग्राफ लाइनहरू बिच्छाएको थियो। सन् १८५४ मा टेलिग्राफ सेवा सर्वसाधारणका लागि खोलिएको थियो र पहिलो टेलिग्राम मुम्बईबाट पुणे पठाइएको थियो। सन् १८८५ मा बेलायती शाही विधान परिषद्ले भारतीय टेलिग्राफ ऐन पारित गरेको थियो। सन् १९८० को दशकमा हुलाक र टेलिग्राफ विभागको विभाजन पछि, दूरसञ्चार विभागको निर्माणले अन्ततः सरकारी स्वामित्वको टेलिग्राफ र टेलिफोन उद्यमको उदय भएको थियो जसले बिएसएनएलको स्थापनाको नेतृत्व गरेको थियो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

* आधिकारिक वेबसाइट

श्रेणी:भारतका दूरसञ्चार कम्पनीहरू
महानगर टेलिफोन निगम लिमिटेड

भारतमा एक 'नवरत्न' श्रेणीको सार्वजनिक क्षेत्रको उपक्रम हो जुन दूरसञ्चार विभाग, सञ्चार मन्त्रालय, भारत सरकारको स्वामित्वमा रहेको छ। यसको प्रधान कार्यालय भारतको नयाँ दिल्लीमा रहेको छ। एमटिएनएलले भारतको मुम्बई र नयाँ दिल्ली र अफ्रिकाको टापु राष्ट्र मौरिससमा सेवा प्रदान गर्दछ। सन् १९९२ मा अन्य सेवा प्रदायकका लागि दूरसञ्चार क्षेत्र खुला हुँदासम्म मुम्बई र नयाँ दिल्लीमा यसको एकाधिकार थियो। भारत सञ्चार निगम लिमिटेडसँग हाल यसको १००% सेयर रहेको छ।
. जुन २०२१ सम्म, यसको ३२ लाख ८० हजार ग्राहकहरू थिए। यो केन्द्रीय सार्वजनिक क्षेत्रको एकाइको पूर्ण स्वामित्वको सहायक कम्पनी पनि हो।
इतिहास

बम्बई टेलिफोनको स्थापना सन् १८८२ मा भएको थियो। मुम्बईमा पहिलो टेलिफोन एक्सचेन्ज २८ जनवरी १८८२ मा सञ्चालनमा आएको थियो। दिल्लीको पहिलो टेलिफोन प्रणाली सन् १९११ मा स्थापना भएको थियो। महानगर टेलिफोन निगमको स्थापना सन् १९८६ मा भारत सरकारले दिल्ली र मुम्बईको टेलिफोन सेवाहरूको निरीक्षण गर्नका लागि गरेको थियो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

* आधिकारिक वेबसाइट


श्रेणी:भारतका इन्टरनेट सेवा प्रदायकहरू
श्रेणी:नयाँ दिल्लीमा आधारित कम्पनीहरू
श्रेणी:भारतका दूरसञ्चार कम्पनीहरू
टाटा डोकोमो

टाटा डोकोमो एक भारतीय मोबाइल सेवा प्रदायक थियो, जुन टाटा टेलिसर्भिसेसको पूर्ण स्वामित्वको सहायक कम्पनी थियो जसको नाम एनटिटी डोकोमोबाट प्राप्त भएको थियो जसले सन् २००८ मा कम्पनीमा लगानी गरेको थियो। अक्टोबर २०१७ मा, भारती एयरटेलले टाटा टेलीसर्भिसेससँग एकीकरण सम्झौता र टाटा डोकोमोको अधिग्रहणको घोषणा गरेको थियो। २१ जुलाई २०१९ सम्म, टाटा डोकोमोका सबै प्रयोगकर्ताहरू एयरटेल नेटवर्कमा समायोजन भएका छन् र सबै एयरटेल सेवाहरू प्रदान गरिएका छन्।

टाटा डोकोमो, टाटा टेलिसर्भिसेस र टाटा टेलिसर्भिसेस महाराष्ट्र लिमिटेडको उपभोक्ता मोबाइल व्यवसाहरू १ जुलाई २०१९ देखि भारती एयरटेलमा एकीकृत भएका थिए।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:भारतका मोबाइल फोन कम्पनीहरू
श्रेणी:नयाँ दिल्लीमा आधारित कम्पनीहरू
श्रेणी:भारतका दूरसञ्चार कम्पनीहरू
भोडाफोन

भोडाफोन ग्रुप पीएलसी एउटा ब्रिटिश मल्टिनेशनल दूरसञ्चार कम्पनी हो। यसको पञ्जीकृत कार्यालय न्यूबेरी, बर्कशायर, इङ्ग्ल्याण्डमा स्थित रहेको छ र यसको वैश्विक मुख्यालय लण्डन, इङ्ग्ल्याण्डमा स्थित रहेको छ। यो मुख्य रूपले एसिया, अफ्रीका, यूरोप र ओसिनियाका क्षेत्रहरुमा सेवा प्रदान गर्ने गर्दछ। वैश्विक स्तरमा मोबाइल अपरेटर समूहहरुमा भोडाफोन, सन् २०१८ का अनुसार मोबाइल ग्राहकहरुको (३१३ मिलियन) को संख्यामा चीन मोबाइल, भारती एयरटेल र भोडाफोन आइडियामध्ये चौथो स्थानमा रहेको छ, जसमध्ये समूहको ४५% साझेदारी रहेको छ। सन् २०२० सम्ममा, भोडाफोनले २४ देशहरुमा नेटवर्कको स्वामित्व र सञ्चालन गरे र त्यसपछी ४१ अन्य देशहरुमा साझेदार नेटवर्क थिए। यस कम्पनीको भोडाफोन ग्लोबल एन्टरप्राइज डिभिजन, १५० देशहरुमा कर्पोरेट ग्राहकहरुको दूरसञ्चार र आईटी सेवाहरु प्रदान गर्दछ। भोडाफोनको लण्डन स्टक एक्सचेन्जमा प्राथमिक सूची रहेको छ र यो एफटीएसई १०० इन्डेक्सको एउटा घटक हो। लण्डन स्टक एक्सचेन्जमा सूचीबद्ध कुनै पनि कम्पनीको ८औं सबभन्दा ठुलो १० फरवरी २०१६ सम्ममा यसको बजार पूञ्जीकरण लगभग £ ५२.५ बिलियन रहेको थियो। कम्पनीको नस्दाकमा द्वितीय सूचीमा रहेको छ।
नाम

भोडाफोन नाम, भ्वाइस डाटा फोन (पछी गएर "फोन" को एउटा सनसनीखेज हिज्जे) बाट आएको हो, कम्पनीद्वारा "मोबाइल फोनमा आवाज र डाटा सेवाहरुका प्रावधानलाई प्रतिबिम्बित गर्नका लागि" छानिएको हो।
इतिहास

भोडाफोनको विकासको शुरुवात सन् १९८२ मा ब्रिटेनको सैन्य रेडियो प्रविधिको सबभन्दा ठुलो कम्पनी, राकल इलेक्ट्रोनिक्सको सहायक कम्पनी रेडियल स्ट्रेटेजिक रेडियो लिमिटेडको स्थापनासँगै भएको थियो, जसलाई मिलीकमका साथ एउटा संयुक्त उद्यमलाई गठन गरेका थिए, जसलाई राकाल भनियो, जो कि वर्तमान भोडाफोनमा विकसित भयो।
राकाल टेलिकम ब्राण्डका रूपमा विकास: १९८० देखि १९९१

सन् १९८० मा, राकाल इलेक्टट्रोनिक्सको तत्कालीन अध्यक्ष अर्नेस्ट ह्यारिसनले जनरल इलेक्ट्रिक कम्पनीका लर्ड भेनस्टकका साथ एउटा समझौतामा आफ्नो सहमति जनाएका थिए, जसमा राकाललाई जीईसीका केहि सामरिक युद्धक्षेत्र रेडियो प्रविधिको उपयोग गर्ने अनुमति दिइयो। राकालको सैन्य रेडियो डिभिजनको प्रमुख, गेरी व्हेन्टलाई अर्नेस्ट ह्यारिसनले कम्पनीलाई वाणिज्यिक रेडियोमा चलाउनका लागि जानकारी दिइएको थियो। त्यसै वर्ष सैन्य रेडियो प्रविधिका व्यवसायिक उपयोगलाई सम्झिनलाई अमेरिकाका भर्जिनियामा जनरल इलेक्ट्रिक (जीईसीबाट असम्बन्धित) द्वारा चलाइएका एउटा मोबाइल रेडियो उद्योगको घुमफिर गरेका थिए।
भोडाफोन ग्रुप, त्यस्पछि भोडाफोन एयरटच पीएलसी: १९९१ देखि २०००
भोडाफोन ग्रुप पीएलसी: २००० देखि वर्तमानसम्म
सञ्चालन
अफ्रीका
ग्रीस
दक्षिण अफ्रिका (भोडाकम)
घाना
लिबिया
क्यामरून
मध्य पूर्व
कुवेत
कतार
संयुक्त अरब अधिराज्य
अमेरिका
एसिया
जापान
भारत
टर्की
अन्य एसिया
यूरोप
ओसिनिया
अस्ट्रेलिया
फिजी
न्युजिल्याण्ड
भोडाफोन ग्लोबल एन्टरप्राइज
उत्पाद र सेवाहरु
मोबाइल मनी ट्रान्सफर सेवा
स्वास्थ्य सेवा
भोडाफोन फाउन्डेसन
विज्ञापन
कर्पोरेट मामिला
वरिष्ठ प्रबन्धन
वित्तीय परिणाम
आलोचना
करबाट बचाव
गरिब ग्राहक सेवा
चोरीको फोनमाथि असीमित रोमिङ् को लागत
उपभोक्ता संरक्षण नियमहरुको उल्लङ्घन
स्क्यामको जाँच
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू
यो पनि हेर्नुहोस्

श्रेणी:भारतका दूरसञ्चार कम्पनिहरू
एमटिएस इन्डिया

मोबाइल टेलिसिस्टम्स इन्डिया (छोटकरी: एमटिएस इन्डिया; अङ्ग्रेजी: Mobile TeleServices India, MTS India) रुसी मोबाइल सञ्चालक एमटिएसको भारतीय सहायक कम्पनी तथा भारत र रुस बीचको संयुक्त उपक्रम थियो। नयाँ दिल्ली, भारतमा प्रमुख कार्यालय रहेको यस कम्पनीले भारतमा सम्पर्क सुविधा तथा इन्टरनेट सेवा प्रदान गर्थ्यो। १ नोभेम्बर २०१७ मा एमटिएस इन्डियालाई रिलायन्स कम्युनिकेसन्ससँग गाभिएको थियो।

१४ जनवरी २०१६ मा रिलायन्स कम्युनिकेसन्सले एमटिएस इन्डियाको पूर्ण धितो अधिग्रहण गरेको थियो जसबाट एसएसटिएलले १०% भाग प्राप्त गर्यो। एसएसटिएललाई ३१ अक्टोबर २०१७ मा आरकमसँग गाभिएको थियो।
इतिहास

सेप्टेम्बर २००७ को अन्त्यमा रुसको सबैभन्दा ठूलो सार्वजनिक सेवा प्रदायक सिस्टेमाले अमेरिकी डलर १ करोड १४ लाखमा श्याम टेलिलिङ्कको अधिग्रहण गर्यो। शान्तानु टेलिकमले सिस्टेमासँग साझेदारी गरी २२ ओटा भारतीय टेलिकम कम्पनीहरूमा युएसिएल अनुमति पत्रको माग गरेको थियो। अगस्ट २००८ मा यस कम्पनीले आफ्नो प्रथम भारतीय मोबाइल सेवा सञ्चालन गर्न थाल्यो। उनीहरूले कोड डिभिजन मल्टिपल एक्सेस प्रविधिको प्रयोग गरी जिटिई र हुवावेको सञ्जाल विस्तार गरे। मे २००९ मा कोलकाता र पश्चिम बङ्गालमा कार्य सञ्चालान सुरु गरेको एमटिएसले अक्टोबर २०१० मा उत्तर प्रदेशमा आफ्नो सेवा विस्तार गर्यो।

२ फेब्रुअरी २०१२ मा २ जी स्पेक्ट्रम मुद्दामा भारतको सर्वोच्च अदालतले एमटिएसका २१ अनुमति पत्र गरी २२ मोबाइल सञ्चालकका १२२ अनुमति पत्रहरू रद्द गरेको थियो। यसमा एमटिएसले राजस्थानमा बाहेक सबै ठाउँमा सेवा प्रदान गर्ने अनुमति पत्र गुमायो। त्यस बेला एमटिएसका ती केन्द्रहरूमा २३ लाख २० हजार सदस्य थिए भने राष्ट्रिय स्तरमा १ करोड ४८ लाख ८० हजार सदस्य थिए। एमटिएसका अधिकृत अनुसार सेवा बन्द गर्नुपरेका ती १० केन्द्रहरूबाट नै एमटिएसका १५.६२% सदस्यहरू र १५% कुल आय प्राप्त हुन्थ्यो। सन् २०१३ मा आयोजित भारतीय टेलिकम स्पेक्ट्रम लिलामीमा एमटिएसले राष्ट्रिय राजधानी क्षेत्र, कोलकाता, गुजरात, कर्नाटक, तमिलनाडु, केरल, उत्तर प्रदेश (पश्चिम) र पश्चिम बङ्गाल गरी ८ ओटा केन्द्रमा सेवा प्रदान गर्ने अनुमति जित्यो।
रिलायन्स कम्युनिकेसन्सद्वारा अधिग्रहण

१४ जनवरी २०१६ मा रिलायन्स कम्युनिकेसन्स (आरकम) ले पूर्ण धितोको साझेदारीमा पहिले देखि रहेको सम्पूर्ण ऋण तिरेपछि एसएसटिएलले १०% भाग पाउने गरी एसएसटिएलको अधिग्रहण गरेको घोषणा गर्यो। यसको अर्थ एसएसटिएलले स्पेक्ट्रम किन्ने क्रममा सरकारलाई दिनुपर्ने रकमको दायित्व आरकमले पुरा गर्नुपर्ने भयो। यो दायित्व अनुसार आरकमले वार्षिक रूपमा १० वर्षको लागि ₹३९२ करोड तिर्नुपर्ने भयो। साझेदारीले गर्दा आरकमले एसएसटिएलका ९० लाख सदस्यहरू र ८५० मेगाहर्ज ब्यान्ड स्पेक्ट्रम पनि प्राप्त गर्यो। एमटिएसलाई आरकममा गाभ्ने निर्णयलाई भारतीय प्रतिस्पर्धी आयोगद्वारा फेब्रुअरी २०१६ पारित गरिएको थियो। मार्च भित्र भारतीय प्रतिभूति र विनिमय बोर्डले साझेदारीको अनुमति दिएपछि एसएसटिएलका हिस्सेदारहरूले १८ मार्चमा साझेदारी स्वीकृत गरे। अगस्टको बीचतिर यो साझेदारीलाई कर विभागका साथै आरकमका हिस्सेदारहरूले पनि स्वीकृत गरे। यी दुई कम्पनीलाई गाभ्ने निर्णयलाई ३० सेप्टेम्बर २०१६ मा राजस्थान उच्च न्यायालय र ७ अक्टोबर २०१६ मा मुम्बई उच्च न्यायालयले स्वीकृत गरेको थियो।

२० अक्टोबर २०१७ मा भारतको दूरसञ्चार विभागले गाभ्ने अनुमति दिएपछि ३१ अक्टोबर २०१७ मा आरकमले दुबै कम्पनी गाभिएको घोषणा गर्यो।
सन्दर्भ सामग्री

श्रेणी:भारतीय दूरसञ्चार कम्पनीहरू
भारती एयरटेल

भारती एयरटेल लिमिटेड नयाँ दिल्लीमा अवस्थित एक भारतीय बहुराष्ट्रिय दूरसञ्चार सेवा कम्पनी हो। यसले दक्षिण एसिया र अफ्रिकाका १८ देशहरूका साथै च्यानल टापुमा पनि सेवा सञ्चालन गर्दछ। हाल, एयरटेलले भारतभर फाइभजी, फोरजी र एलटिई सेवाहरू प्रदान गर्दछ। हाल प्रदान गरिएका सेवाहरूमा ल्यान्डलाइन, र भ्वाइस सेवाहरू सञ्चालनको देशमा निर्भर गर्दछ। एयरटेलले आफ्नो भ्वाइस ओभर एलटिई (भिओएलटिई) प्रविधि भारतीय दूरसञ्चार क्षेत्रमा विस्तार गरेको थियो। यो भारतको दोस्रो ठूलो मोबाइल सञ्जाल प्रदायक हो र विश्वको दोस्रो ठूलो मोबाइल सेवा प्रदायक हो। मिलवार्ड ब्राउन र डब्ल्युपिपी कम्पनी लिमिटेडद्वारा पहिलो वरियतामा एयरटेललाई भारतको दोस्रो सबैभन्दा मूल्यवान ब्रान्डको रूपमा नामाकरण गरिएको थियो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

*
* आधिकारिक वेबसाइट

श्रेणी:भारती एयरटेल
श्रेणी:भारतका दूरसञ्चार कम्पनीहरू
बायर्न

बाभेरिया वा बायर्न (, फ्राइस्टाट बाइयान, , , ) जर्मनीको दक्षिणपूर्वमा अवस्थित एक राज्य हो। ७०,५४८ वर्ग किलोमिटर क्षेत्रफलमा फैलिएको यो राज्य जर्मनीको सबैभन्दा ठूलो राज्य हो। क्षेत्रफलको हिसाबले, बाभेरियाले जर्मनीको कुल भूमि क्षेत्रफलको लगभग २० प्रतिशत ओगटेको छ। यो जर्मनीको सबैभन्दा धेरै जनसङ्ख्या भएको राज्य पनि हो। यसको जनसङ्ख्या १ करोड २५ लाख रहेको छ। बाभेरियाको राजधानी र सबैभन्दा ठूलो सहर म्युनिख हो। बाभेरिया युरोपको सबैभन्दा पुरानो राज्यमध्ये एक हो। यसको स्थापना सन् ९०७ मा भएको थियो। फ्रेन्कोनिया, अपर पालेटिनेटिया र स्भाबियाका ऐतिहासिक क्षेत्रहरू हालको बाभेरियाको अन्तर्गत पर्दछन्।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:जर्मनी
श्रेणी:जर्मनीका राज्यहरू
म्युनिख

म्युनिख ( ; ; ) बायर्नको राजधानी र सबैभन्दा बढी जनसङ्ख्या भएको सहर हो। १५ लाख जनसङ्ख्या रहेको यो सहर जर्मनीको राजधानी बर्लिन र हामबुर्ग सहरपछिको सबैभन्दा बढी जनसङ्ख्या हुने जर्मनेली सहर हो। यो युरोपेली सङ्घको सदस्य राष्ट्रहरू मध्येको सबैभन्दा ठूलो सहरको क्रममा ११औँ क्रमाङ्कमा रहेको छ। यो सहरको महानगरीय क्षेत्रभित्र लगभग ६० लाख मानिसहरूको बसाइ रहेको छ।
इतिहास
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

* आधिकारिक वेबसाइट

श्रेणी:जर्मनीका प्रान्तीय राजधानीहरू
बर्लिन

बर्लिन(, ; ) जर्मनीको राजधानी सहर तथा जर्मनीका १६ राज्यहरू मध्य एक हो । बर्लिन जर्मनीको सबैभन्दा ठुलो सहर हो ।


Berlin-vom Franzoesischen Dom-02-2017-gje.jpg
Berlin-Funkturm-12-Autobahn-2006-gje.jpg
Berlin-Zoo-Palast-Bikini-04-2017-gje.jpg
Berlin-Spreetour-24-Haus der Kulturen der Welt-2017-gje.jpg
Berlin-Pergamonmuseum-06-2006-gje.jpg
Berlin-Pergamonmuseum-12-Ischtar-Tor-2016-gje.jpg
Berlin-Siegessaeule-04-Strasse des 17. Juni-2016-gje.jpg
Berlin-Marx-Engels-Denkmal-04-Alexanderplatz-Fernsehturm-2017-gje.jpg
Berlin-Interbau 1957-30-Werner Duettmann-Akademie der Kuenste-2017-gje.jpg
Berlin-Wittenbergplatz-02-Brunnen-2017-gje.jpg

जनसङ्ख्या
सन्दर्भ सूची
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:जर्मनी
श्रेणी:जर्मनीका राज्यहरू
श्रेणी:युरोपका राजधानीहरू‎