JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
ਕੰਗਰੋੜਧਾਰੀ

ਕੰਗਰੋੜਧਾਰੀ ਜਾਂ ਰੀੜ੍ਹਧਾਰੀ (; ਵਰਟੀਬਰੇਟ) ਪ੍ਰਾਣੀ ਜਗਤ ਦੇ ਕਾਰਡੇਟਾ (Chordata) ਸਮੂਹ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਉੱਪ-ਸਮੂਹ ਹੈ। ਇਹਦੇ ਜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਗਰੋੜ ਦੀ ਮਣਕੇਦਾਰ ਹੱਡੀ (backbone) ਜਾਂ ਰੀੜ੍ਹ (spinal comumns) ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੂਹ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ 58,000 ਜਾਤੀਆਂ ਦਰਜ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਜਲਥਲੀ (ਮੱਛੀਆਂ), ਰੀਂਗਣਵਾਲੇ, ਥਣਧਾਰੀ ਅਤੇ ਪੰਛੀ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਗਿਆਤ ਜੰਤੂਆਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 5% ਰੀੜ੍ਹਧਾਰੀ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਅਰੀੜ੍ਹਧਾਰੀ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੰਗਰੋੜਧਾਰੀ
ਮੈਕਸੀਕੀ ਪੇਸੋ

ਪੇਸੋ (ਮੁਦਰਾ: $; ਕੋਡ: MXN) ਮੈਕਸੀਕੋ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਪੇਸੋ ਅਤੇ ਡਾਲਰ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਦਾ ਸਰੋਤ 15ਵੀਂ-19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸਪੇਨੀ ਡਾਲਰ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝਾ ਹੈ ਭਾਵੇਂ ਬਹੁਤੀਆਂ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਡਾਲਰ ਚਿੰਨ੍ਹ "$" ਵਰਤਣ ਲੱਗ ਪਈਆਂ। ਇਹ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਵਪਾਰ ਵਿੱਚ 13ਵੀਂ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਅਤੇ ਲਾਤੀਨੀ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਮੁਦਰਾ ਹੈ। ਇਹਦਾ ਵਰਤਮਾਨ ISO 4217 ਕੋਡ MXN ਹੈ; 1993 ਦੇ ਸੁਧਾਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਕੋਡ MXP ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਇੱਕ ਪੇਸੋ ਵਿੱਚ 100 ਸਿੰਤਾਵੋ "¢" ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੇਸੋਸ ਓਰੋ (ਸੋਨੇ ਦੇ ਵੱਟੇ) ਜਾਂ ਪੇਸੋਸ ਪਲਾਤਾ (ਚਾਂਦੀ ਦੇ ਵੱਟੇ) ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਸਪੇਨੀ ਸ਼ਬਦ peso ਦਾ ਅੱਖਰੀ ਪੰਜਾਬੀ ਤਰਜਮਾ ਵਜ਼ਨੀ ਵੱਟਾ ਹੈ। 4 ਜਨਵਰੀ 2013 ਨੂੰ ਪੇਸੋ ਦੀ ਵਟਾਂਦਰਾ ਦਰ $16.5914 ਪ੍ਰਤੀ ਯੂਰੋ ਅਤੇ $12.7597 ਪ੍ਰਤੀ ਯੂ.ਐੱਸ. ਡਾਲਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਪਿਗਮੇਲੀਅਨ (ਨਾਟਕ)

ਪਿਗਮੇਲੀਅਨ ਜਾਰਜ ਬਰਨਾਰਡ ਸ਼ਾ ਦਾ 1912 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਨਾਟਕ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਨਾਮ ਇੱਕ ਗ੍ਰੀਕ ਮਿਥਹਾਸਕ ਪਾਤਰ ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।

ਇਸ ਨਾਟਕ ਦਾ ਅਧਾਰ ਇੱਕ ਯੂਨਾਨੀ ਮਿੱਥ ਹੈ, ਜਿਸ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿਗਮੇਲੀਅਨ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਬੁੱਤ ਘਾੜਾ ਜੋ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਨਫ਼ਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਉਹ ਇੱਕ ਇਸਤਰੀ ਦਾ ਬੁੱਤ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਬਣਾਏ ਬੁੱਤ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਇਸ਼ਕ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਉਹ ਹੁਣ ਸ਼ਾਦੀ ਕਰਾਉਣਾ ਲੋਚਦਾ ਹੈ। ਵੀਨਸ ਪੂਜਾ ਕਰਦਿਆਂ ਡਰਦੇ ਡਰਦੇ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਮੰਦੇ ਅੰਦਰ ਚਿਤਵਦਾ ਹੈ। ਤੇ ਵੀਨਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਔਰਤ ਦੇ ਉਸ ਬੁੱਤ ਵਿੱਚ ਜਾਨ ਪੈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜਾਰਜ ਬਰਨਾਰਡ ਸ਼ਾ ਦਾ ਇਹ ਨਾਟਕ ਨਾਰੀਵਾਦ ਦੀ ਇੱਕ ਸੂਖਮ ਸੈਨਤ ਸਹਿਤ ਉਸ ਮਿੱਥ ਦਾ ਇੱਕ ਆਧੁਨਿਕ ਸੰਸਕਰਣ ਹੈ। ਧੁਨੀ-ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਹੇਨਰੀ ਹਿਗਿੰਸ, ਨਿਮਨ ਵਰਗ ਦੀ ਇੱਕ ਫੁੱਲ ਵੇਚਣ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਅਲਿਜ਼ਾ ਡੂਲਿਟਲ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਰੱਖ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਬੋਲਣ ਦੇ ਲਹਿਜੇ ਅਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਨਿਖਾਰਨ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਨਵਾਂ ਜੀਵਨ ਦੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਆਵਾਜ਼ ਦੇ ਬਾਰੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੇ ਬਾਅਦ ਅਲਿਜ਼ਾ ਨੂੰ ਲੰਦਨ ਦੇ ਸ਼ਰੀਫ਼ਜਾਦਿਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਪਾਰਟੀ ਵਿੱਚ ਬਲਿਊ ਬਲਡ ਵਿੱਚ ਜਨਮੀ ਹੋਣ ਦਾ ਖਿਤਾਬ ਜੀਤਵਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਟਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਟਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਰਜ ਬਰਨਾਰਡ ਸ਼ਾ ਦੇ ਨਾਟਕ
ਸੇਂਟ ਜੌਨ (ਨਾਟਕ)

ਸੇਂਟ ਜੌਨ ਜਾਰਜ ਬਰਨਾਰਡ ਸ਼ਾ ਦਾ, ਜੌਨ ਆਫ਼ ਆਰਕ ਦੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਇੱਕ ਨਾਟਕ ਹੈ। ਇਹ ਉਦੋਂ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਜਦੋਂ ਅਜੇ ਰੋਮਨ ਕੈਥੋਲਿਕ ਚਰਚ ਦੁਆਰਾ ਜੌਨ ਆਫ਼ ਆਰਕ ਦੀ ਕੈਨਨਾਈਜ਼ਸ਼ਨ ਨੂੰ ਬਹੁਤਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੋਇਆ। ਡਰਾਮੇ ਦਾ ਅਧਾਰ ਮੁਕੱਦਮੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਲਿਖਤੀ ਰਿਕਾਰਡਾਂ ਤੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਦੇ ਜੌਨ ਦੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਠੋਸ ਤਥ ਹਨ। ਸ਼ਾ ਨੇ ਟੇਪਾਂ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਿਰਣਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਰੋਕਾਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ਵਾਸਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਉਹੀ ਕੀਤਾ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੁੱਗਦਾ ਸੀ। ਮੁੱਖਬੰਦ ਵਿੱਚ ਉਸਨੇ ਲਿਖਿਆ:



ਮਾਈਕਲ ਹੋਲਰੋਇਡ ਨੇ ਇਸਨੂੰ "ਖਲਨਾਇਕਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਦੁਖਾਂਤ" ਅਤੇ ਸ਼ਾ ਦਾ "ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਦੁਖਾਂਤ"। ਜਾਹਨ ਫੀਲਡਨ ਨੇ ਸੇਂਟ ਜੌਨ ਨੂੰ ਦੁਖਾਂਤ ਮਿਥਣ ਦੀ ਉਚਿੱਤਾ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਟਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਨਾਟਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਾਰਜ ਬਰਨਾਰਡ ਸ਼ਾ ਦੇ ਨਾਟਕ
ਸਮੁੰਦਰੀ ਮੁਰਗਾਬੀ (ਨਾਟਕ)

ਸਮੁੰਦਰੀ ਮੁਰਗਾਬੀ (, ਚਾਇਕਾ), (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ:The Seagull, ਸੀਗਲ) ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਐਂਤਨ ਚੈਖਵ ਚਾਰ ਮਹਾਨ ਨਾਟਕਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਪਹਿਲਾ ਹੈ। ਇਹ 1895 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 1896 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਖੇਡਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਪਾਤਰਾਂ ਦੀਆਂ ਰੋਮਾਂਟਿਕ ਅਤੇ ਕਲਾਤਮਿਕ ਵਿਵਾਦਾਂ ਨੂੰ ਨਾਟਕੀ ਰੂਪ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਹਿਲਾ ਪਾਤਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਕਹਾਣੀਕਾਰ ਬੋਰਿਸ ਟ੍ਰਿਗੋਰਿਨ ਹੈ; ਦੂਜੀ, ਸਰਲ ਸਿਧੀ, ਨੀਨਾ; ਫਿਰ ਢਲਦੀ ਉਮਰ ਦੀ ਅਭਿਨੇਤਰੀ, ਇਰੀਨਾ ਅਰਕਾਦਿਨਾ, ਅਤੇ ਚੌਥਾ ਉਹਦਾ ਪੁੱਤਰ ਰੂਸੀ ਪ੍ਰਤੀਕਵਾਦੀ ਨਾਟਕਕਾਰ, ਕੋਂਸਤਾਂਤਿਨ ਤਰੈਪਲੋਵ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਾਟਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਸੀ ਨਾਟਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਚੈਖਵ ਦੇ ਨਾਟਕ
ਅਰਜਨਟੀਨੀ ਪੇਸੋ

ਪੇਸੋ (ਮੂਲ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਵਟਾਂਦਰਾਯੋਗ ਪੇਸੋ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤ ਗਿਆ) ਅਰਜਨਟੀਨਾ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਹੈ ਜਿਹਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ $ ਹੈ। ਇੱਕ ਪੇਸੋ ਵਿੱਚ 100 ਸਿੰਤਾਵੋ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹਦਾ ISO 4217 ਕੋਡ ARS ਹੈ। ਕਈ ਹੋਰ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਅਰਜਨਟੀਨੀ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਵੀ "ਪੇਸੋ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਸੀ; ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧੀ ਘੱਟ ਸਿਫ਼ਰਾਂ ਵਾਲੀ ਅਤੇ ਵੱਖਰੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਕ ਵਾਲੀ ਨਵੀਂ ਮੁਦਰਾ (ਪੇਸੋ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੁਦਰਾ, ਪੇਸੋ ਕਨੂੰਨ 18188, ਪੇਸੋ ਅਰਜਨਟੀਨੀ...) ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। 1969 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ 13 ਸਿਫ਼ਰ (ਦਸ ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਦਾ ਗਣਕ) ਲੋਪ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ

* ਅਰਜਨਟੀਨੀ ਪੇਸੋ
ਪਲੇਗ (ਨਾਵਲ)

ਪਲੇਗ (Fr. La Peste), 1947 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਛਪਿਆ ਅਲਬੇਅਰ ਕਾਮੂ ਦਾ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਮਿਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ। ਉਹ ਪਲੇਗ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆਏ ਅਲਜੀਰੀਆ ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਓਰਾਨ ਦੀ ਇੱਕ ਰੋਮਾਂਚਕ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੈ ਜੋ ਪਾਠਕ ਦੀ ਚੇਤਨਾ ਨੂੰ ਇਸ ਕਦਰ ਝਿੰਜੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਪਾਠਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਰੋਗੀ ਸੱਮਝਣ ਲੱਗ ਜਾਵੇ। ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਮੇ ਆਪਣੀ ਕਿਰਤ ਦੀ ਯੱਕਜਹਿਤੀ ਬਹਾਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਹੋਣੀ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਅਨੇਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਸੁਆਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਵਲ ਨੂੰ ਦੂਸਰੀ ਸੰਸਾਰ ਜੰਗ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਨਾਜੀਆਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਬਗ਼ਾਵਤ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕਾਤਮਕ ਨਰੇਟਿਵ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਪਾਤਰ

* ਡਾ. ਬਰਨਾਰ ਰਿਊ (Dr. Bernard Rieux)
* ਯੌਂ ਤਾਰੂ (Jean Tarrou)
* ਰੇਮੋਂ ਰਾਮਬਰ (Raymond Rambert)
* ਯੋਸਫ਼ ਗਰੌਂ (Joseph Grand)
* ਕੋਤਾਰ (Cottard)
* ਫ਼ਾਦਰ ਪਾਨੇਲੂ (Father Paneloux)
ਪਲਾਟ ਸਾਰ

ਪਲੇਗ ਦੇ ਪਾਠ ਨੂੰ ਪੰਜ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭਾਗ ਇੱਕ

ਓਰਾਨ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਚੂਹੇ ਸੜਕ ਗਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਰਨ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਚੂਹਿਆਂ ਦੇ ਮਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਤੋਂ ਕੁਝ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਮੁੱਖ ਪਾਤਰ, ਡਾ. ਬਰਨਾਰ ਰਿਊ, ਦੀ ਅਪਾਰਟਮੈਂਟ ਇਮਾਰਤ ਦਾ ਚੌਕੀਦਾਰ, ਮਿਸ਼ੇਲ ਬਿਮਾਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਫਿਰ ਉਸਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀ, ਡਾ. ਕਾਸਤੇਲ, ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਇਸ ਸਿੱਟੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਲੇਗ ਫੈਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਉਹ ਬਾਕੀ ਡਾਕਟਰਾਂ ਤੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਮੌਤ ਦੇ ਆਧਾਰ ਉੱਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕਈ ਮੌਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ ਤੇ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਇੱਕ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਹੈ।
ਭਾਗ ਦੂਜਾ

ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਬਾਹਰੀ ਲਿੰਕ

*ਹਿੰਦੀ ਅਨੁਵਾਦ 'प्लेग'
* La Peste, Les Classiques des sciences sociales ; Word, PDF, RTF formats, public domain in Canada
* La Peste, ebooksgratuits.com ; HTML format, public domain in Canada

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਨਾਵਲ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਕਨੂਰ

ਕੰਣੂਰ (ਮਲਿਆਲਮ ਵਿੱਚ കണ്ണൂര്‍}}),ਜਿਸ ਨੂੰ ਕੇੰਨੋਰ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ,ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਰਲ ਰਾਜ ਦਾ ਇੱਕ ਇਤਹਾਸਕ,ਸੈਰਗ਼ਾਹ,ਸਾਹਿਲੀ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ

ਪੇਰੀਪੱਲਸ ਆਫ਼ ਇਰੀਥਰੀਅਨ ਸੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖੇ Naura ਨੌਰਾ ਨਾਲ ਇਸ ਨੂੰ ਪਛਾਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੇਂਟ ਐੰਜਲੋ ਫ਼ੋਰਟ ਨਾਂਅ ਦਾ ਕਿਲਾ 1505 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਪੁਰਤਗਾਲੀ ਗਵਰਨਰ ਫ਼੍ਰਾਸਿਸਕੋ ਦ ਅਲਮੀਡਾ ਨੇ ਬਨਵਾਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਕਿਲਾ ਡੱਚ ਲੋਕਾਂ,ਫਿਰ ਅਰਾੱਕਲ ਸਲਤਨਤ ਤੇ ਫੇਰ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਕੋਲ ਚਲਾ ਗਿਆ
ਭੂਗੋਲ ਅਤੇ ਆਬੋਹਵਾ

ਅਰਬ ਸਾਗਰ ਦੇ ਸਾਹਿਲ ਤੇ ਇਹ ਵੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਤੇ ਇੱਥੇ ਇੱਕ 3 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸਾਹਿਲ ਪਇਆੰਬਲਮ ਹੈ।
ਵੇਖਣ ਯੋਗ

]]
]]
ਬਾਹਰੀ ਕੜੀਆੰ

* ਦਫ਼ਤਰੀ ਵੇਬਸਾਈਟ
* ਕੰਣੂਰ ਹਵਾਈ ਅੱਡਾ
* ਕੰਣੂਰ ਫ਼ੇਸਬੁੱਕ ਪੰਨਾ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕੇਰਲਾ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਓਸਮ ਗਾਡ

"ਓਸਮ ਗਾਡ" (ਅਨੁਵਾਦ: ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਰੱਬਾ, ਅੰਗਰੇਜੀ: Awesome God) ਰਿਚ ਮੁਲਿਨਸ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਸਮਕਾਲੀ ਪੂਜਾ ਗੀਤ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਉਹਦੀ 1988 ਵਾਲੀ ਐਲਬਮ, ਵਿੰਡਸ ਆਫ ਹੈਵਨ, ਸਟੱਫ ਆਨ ਅਰਥ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਐਲਬਮ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਗੀਤ (ਸਿੰਗਲ ਸੋਂਗ) ਸੀ ਅਤੇ ਈਸਾਈ ਰੇਡੀਓ ਦਾ ਨੰਬਰ ਵਨ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਹਿਜੇ ਸਹਿਜੇ ਸਿੰਗਲ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲੋਕਪ੍ਰਿਅ ਸਮੂਹਿਕ ਗੀਤ ਬਣ ਗਿਆ। ਇਹ ਗੀਤ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਇੱਕ ਬਿਬਲੀਕਲ ਪਰਕਾਸ਼ਨ (ਨੇਹਿਮੀਆ 1:5, ਨੇਹਿਮੀਆ 9:32, ਸਾਲਮ 47, ਡੈਨਿਅਲ 9:4, ਆਦਿ।) ਤੋਂ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਹੈ।
ਟਿੱਪਣੀਆਂ

ਦ ਲਾਈਟਹਾਊਸ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਮੈਗਜੀਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਇੰਟਰਵਿਊ ਦੌਰਾਨ ਅਪਰੈਲ 1996 ਦੇ ਵਿੱਚ ਮੁਲਿਨਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਗੀਤ ਉਹ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਗੀਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਪਾਠ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਸਾਹਿਤ
ਅਜਨਬੀ (ਨਾਵਲ)

ਅਜਨਬੀ (L’Étranger) ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਲੇਖਕ ਅਲਬੇਅਰ ਕਾਮੂ ਦਾ 1942 ਵਿੱਚ ਛਪਿਆ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹਦੇ ਥੀਮ ਅਤੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਹੋਂਦਵਾਦ ਦੀਆਂ ਮਸਾਲਾਂ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਕਾਮੂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੋਂਦਵਾਦੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਮੰਨਦਾ; ਦਰਅਸਲ, ਇਸਦੀ ਅੰਤਰਵਸਤੂ ਚਿੰਤਨ ਦੀਆਂ ਵਭਿੰਨ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਸੰਪ੍ਰਦਾਵਾਂ ਨੂੰ ਟਟੋਲਦਾ ਹੈ, ਜਿਹਨਾਂ ਵਿੱਚ (ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਤੇ ਖਾਸ) ਵਿਅਰਥਵਾਦ, ਨਿਸਚਤਾਵਾਦ, ਨਾਸਤੀਵਾਦ, ਪ੍ਰਕਿਰਤੀਵਾਦ, ਅਤੇ ਸਟੋਇਕਵਾਦ ਹਨ।


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਨਾਵਲ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਕਿਤਾਬਾਂ
ਥੀਮ (ਬਿਰਤਾਂਤ)

ਥੀਮ (ਅੰਗਰੇਜੀ: theme), ਸਮਕਾਲੀ ਸਾਹਿਤ ਅਧਿਐਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਕੇਦਰੀ ਵਿਸ਼ਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਕਿਸੇ ਟੈਕਸਟ ਵਿੱਚ ਨਿਭਾਇਆ ਗਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤੋਮਾਸ਼ੇਵਸਕੀ ਅਨੁਸਾਰ ਥੀਮ, ਰਚਨਾ ਦੇ ਮੋਟਿਫਾਂ ਨੂੰ ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੰਤਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਡਾ.ਹਰਿਭਜਨ ਸਿੰਘ ਦੇ ਵਿਚਾਰ ਅਨੁਸਾਰ: ਥੀਮ ਨਾ ਵਾਸਤਵਿਕ ਤੱਤ ਹੈ ਨਾ ਭਾਸ਼ਕ ਬਣਤਰ, ਥੀਮ ਸਾਹਿਤਕ ਹੋਂਦ ਹੈ। ਥੀਮ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਆਮ ਸਮਕਾਲੀ ਸਮਝ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਚਾਰ ਜਾਂ ਸੰਕਲਪ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਇੱਕ ਸ਼ਬਦ (ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ ਪਿਆਰ, ਮੌਤ, ਧੋਖਾ) ਵਿੱਚ ਸੰਖੇਪ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੋਵੇ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਿਰਤਾਂਤ-ਸ਼ਾਸਤਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਾਹਿਤਕ ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਗਲਪ
ਰੂਟਸ (ਨਾਵਲ)

ਰੂਟਸ: ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਪਰਵਾਰ ਦੀ ਗਾਥਾ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: Roots:The Saga of an American Family) ਅਫ਼ਰੀਕਨ-ਅਮਰੀਕਨ ਲੇਖਕ ਐਲੈਕਸ ਹੇਲੀ ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਹੈ ਜੋ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ 1976 ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਨਾਵਲ ਇੱਕ 18ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਫਰੀਕਨ ਕੂੰਤਾ ਕਿੰਤੇ ਦੀ ਗਾਥਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਦੀ ਉਮਰੇ ਗੈਂਬੀਆਂ, ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਵਿੱਚੋਂ ਫੜ ਲਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ ਗ਼ੁਲਾਮ ਬਣਾ ਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀ ਧਰਤੀ ਤੇ ਇੱਕ ਜ਼ਿਮੀਦਾਰ ਨੂੰ ਵੇਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਉਸਦੀ ਕਹਾਣੀ ਅੱਗੇ ਚਲਦੀ ਕਈ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਖ਼ੁਦ ਲੇਖਕ ਹੇਲੀ ਨਾਲ ਆ ਜੁੜਦੀ ਹੈ।
ਪਾਤਰ

* ਕੂੰਤਾ ਕਿੰਤੇ - ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਨਾਇਕ, ਮਡਿੰਕਾ ਜਨਜਾਤੀ ਦਾ ਨੌਜਵਾਨ ਵਰਤਮਾਨ ਗਾਂਬੀਆ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਵਜੋਂ ਪਾਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਦਾਸ ਵਪਾਰੀ ਉਸਨੂੰ ਵੇਚਣ ਲਈ ਚੋਰੀ ਚੁੱਕ ਕੇ ਅਮਰੀਕਾ ਲੈ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਟੋਬੀ ਰੱਖਿਆ।
* ਅਮੋਰੋ ਕਿੰਤੇ - ਕੂੰਤਾ ਦਾ ਪਿਤਾ
* ਬਿੰਤਾ - ਕੂੰਤਾ ਦੀ ਮਾਤਾ
* ਜਾਨ ਵਾਲਰ, ਪਲਾਂਟਰ- ਪਹਿਲਾ ਮਾਲਕ
* ਡਾਕਟਰ ਵਿਲੀਅਮ ਵਾਲਰ - ਪੇਸ਼ਾਵਰ ਡਾਕਟਰ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਭਰਾ, ਜਾਨ ਵਾਲਰ ਕੋਲੋਂ ਕੂੰਤਾ ਨੂੰ ਖਰੀਦ ਲੈਂਦਾ ਹੈ
* ਬੇਲੀ ਵਾਲਰ - ਡਾਕਟਰ ਵਾਲਰ ਦੀ ਕੁੱਕ ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੂੰਤਾ ਨੇ ਵਿਆਹ ਕਰਾਇਆ
* ਵਾਇਲਿਨ ਤੀਵੀਂ - ਅਪਨੇ ਸਵਾਮੀ ਉਸਨੂੰ ਸਮਾਰੋਹਾਂ, ਪਾਰਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਅਜਾਦੀ ਨੂੰ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਪੈਸਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਡਾਕਟਰ ਵਾਲਰ ਵਲੋਂ ਸਬੰਧਤ ਕਾਂਸੇ ਦੇ ਰੰਗ ਦਾ ਗੁਲਾਮ . ਇਹ ਅਜਿਹਾ ਕਰਣ ਵਿੱਚ ਸਮਰੱਥਾਵਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ
* ਮਾਲੀ - ਵਾਲਰ ਬਗੀਚੇ ਵਿੱਚ ਉੱਤਮ ਚਿਕਿਤਸਕ ਜਿੱਤ ਬਾਗਵਾਨੀ ਹੈ
* ਕਿਜ਼ੀ ਵਾਲਰ - ਕੂੰਤਾ ਅਤੇ ਬੇਲੀ ਦੀ ਕੁੜੀ
* ਟਾਮ ਲੀਆ - ਕੂੰਤਾ ਦਾ ਨਵਾਂ ਮਾਲਿਕ, ਉਤਰੀ ਕੈਰੋਲੀਨਾ ਦਾ ਗੁਲਾਮ ਮਾਲਕ
* ਜਾਰਜ ਲੀਆ - (ਉਸਨੂੰ ਚਿਕਨ ਜਾਰਜ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ) - ਕਿਜ਼ੀ ਅਤੇ ਟਾਮ ਲੀਆ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਹੈ
* ਮਟਿਲਡਾ - ਜਾਰਜ ਲੀਆ ਦੀ ਪਤਨੀ
* ਟਾਮ ਮਰੇ - ਜਾਰਜ ਅਤੇ ਮਟਿਲਡਾ ਲੀਆ ਦੀਆਂ ਬੇਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ
* ਆਇਰੀਨ - ਪਤੀ ਟਾਮ ਮਰੇ
* ਸਿੰਥਿਆ - ਟਾਮ ਅਤੇ ਆਇਰੀਨ ਮਰੇ ਦੇ ਅੱਠ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਧੀ
* ਬਰਥਾ - ਸਿੰਥਿਆ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ, ਐਲੈਕਸ ਹੇਲੀ ਦੀ ਮਾਂ
* ਸਾਇਮਨ ਅਲੈਗਜ਼ੈਂਡਰ ਹੇਲੀ - ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਬਰਥਾ ਦਾ ਪਤੀ ਅਤੇ ਐਲੈਕਸ ਹੇਲੀ ਦਾ ਪਿਤਾ
* ਐਲੈਕਸ ਹੇਲੀ - ਲੇਖਕ, ਕੂੰਤਾ ਕਿੰਤੇ ਦਾ ਛੇਵਾਂ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦਾ ਪੋਤਰਾ


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਨਾਵਲ
ਚਿਲੀਆਈ ਪੇਸੋ

{{ਜਾਣਕਾਰੀਡੱਬਾ ਮੁਦਰਾ
| currency_name_in_local = peso chileno
| image_1 =
| image_title_1 =
| image_2 =
| image_title_2 =
| iso_code = CLP
| using_countries =
| inflation_rate = 1.5%
| inflation_source_date = 2009 ()
| subunit_ratio_1 = 1/100
| subunit_name_1 = ਸਿੰਤਾਵੋ
| symbol = (\mathrm{S}\!\!\!\Vert) (or $, due to its availability in the western keyboard).
| used_coins = 1, 5, 10, 50, 100, 500 ਪੇਸੋ
| used_banknotes = 1000, 2000, 5000, 10,000, 20,000 ਪੇਸੋ
| issuing_authority = ਚਿਲੀ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ
| issuing_authority_website = www.bcentral.cl
| mint = ਚਿਲੀ ਟਕਸਾਲ
| mint_website = www.cmoneda.cl
}}

ਪੇਸੋ ਚਿਲੀ ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਪੇਸੋ 1975 ਤੋਂ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਪੇਸੋ 1817 ਤੋਂ 1960 ਤੱਕ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਸੀ। ਸਥਾਨਕ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ $ ਹੈ। ਇਹਦਾ ISO 4217 ਕੋਡ CLP ਹੈ। ਇੱਕ ਪੇਸੋ ਵਿੱਚ 100 ਸਿੰਤਾਵੋ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਵਰਤੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
ਹਵਾਲੇ
ਏਕੁਆਦੋਰੀ ਸਿੰਤਾਵੋ ਸਿੱਕੇ

ਏਕੁਆਦੋਰੀ ਸਿੰਤਾਵੋ ਸਿੱਕੇ 2000 ਵਿੱਚ ਉਦੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ ਜਦੋਂ ਏਕੁਆਦੋਰ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮੁਦਰਾ ਸੂਕਰੇ ਤੋਂ ਬਦਲ ਕੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਡਾਲਰ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਸਿੱਕੇ 1, 5, 10, 25 ਅਤੇ 50 ਸਿੰਤਾਵੋਆਂ ਦੇ ਮੁੱਲ-ਅੰਕ ਨਾਲ਼ ਮਿਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਸੈਂਟਾਂ ਦੇ ਮੁੱਲ ਅਤੇ ਅਕਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ (ਭਾਵੇਂ 50 ਸੈਂਟ ਦਾ ਸਿੱਕਾ ਵਰਤਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ) ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਤੋਂ ਆਏ ਨੋਟਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਕਿਆਂ ਦੇ ਨਾਲ਼-ਨਾਲ਼ ਪ੍ਰਚੱਲਤ ਹਨ। ਭਾਵੇਂ ਇੱਕ ਡਾਲਰ ਦੇ ਸਿੱਕੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਪਰ ਏਕੁਆਦੋਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਆਮ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਏਕੁਆਦੋਰ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਬੈਂਕ-ਨੋਟ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਸਗੋਂ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਐਂਟੀਲੀਆਈ ਗਿਲਡਰ

ਗਿਲਡਰ () 2010 ਤੱਕ ਜੋ ਪੰਜ ਟਾਪੂ ਨੀਦਰਲੈਂਡ ਐਂਟੀਲਜ਼ ਬਣਾਉਂਦੇ ਸਨ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਦੋ-ਕੁਰਾਸਾਓ ਅਤੇ ਸਿੰਟ ਮਾਰਟਨ-ਦੀ ਮੁਦਰਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਗਿਲਡਰ ਨੂੰ 100 ਸੈਂਟਾਂ (ਡੱਚ ਬਹੁਵਚਨੀ ਰੂਪ: centen) ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਦੇ ਤਿੰਨਾਂ ਟਾਪੂਆਂ-ਬੋਨੇਅਰ, ਸਾਬਾ ਅਤੇ ਸਿੰਟ ਯੂਸਟੇਸ਼ਸ-ਵਿੱਚ 1 ਜਨਵਰੀ 2011 ਨੂੰ ਗਿਲਡਰ ਦੀ ਥਾਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਡਾਲਰ ਨੇ ਲੈ ਲਈ। ਕੁਰਾਸਾਓ ਅਤੇ ਸਿੰਟ ਮਾਰਟਨ ਉੱਤੇ ਵੀ ਐਂਟੀਲੀਆਈ ਗਿਲਡਰ ਦੀ ਥਾਂ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਮੁਦਰਾ ਕੈਰੀਬੀਆਈ ਗਿਲਡਰ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਕਿਊਬਾਈ ਵਟਾਂਦਰਾਯੋਗ ਪੇਸੋ

ਵਟਾਂਦਰਾਯੋਗ ਪੇਸੋ (ਕਈ ਵਾਰ CUC$ ਨਾਲ਼ ਲਿਖਿਆ ਜਾਂਦਾ) (ਗ਼ੈਰ-ਰਿਵਾਇਤੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਚਾਵੀਤੋ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ), ਕਿਊਬਾ ਦੀਆਂ ਦੋ ਅਧਿਕਾਰਕ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਮੁਦਰਾ ਪੇਸੋ ਹੈ। ਇਹ ਸੀਮਤ ਤੌਰ ਉੱਤੇ 1994 ਤੋਂ ਵਰਤੋਂ ਵਿੱਚ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਹਨੂੰ ਯੂ.ਐੱਸ. ਡਾਲਰ ਦੇ ਤੁਲ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ: ਇਹਦਾ ਅਧਿਕਾਰਕ ਮੁੱਲ US$1.00 ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। 8 ਨਵੰਬਰ 2004 ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਡਾਲਰ ਕਿਊਬਾ ਦੇ ਪਰਚੂਨ ਨਿਕਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਸਵੀਕਾਰੇ ਜਾਣਾ ਬੰਦ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਕਰ ਕੇ ਕਿਊਬਾਈ ਵਪਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਟਾਂਦਰਾਯੋਗ ਪੇਸੋ ਹੀ ਇੱਕੋ-ਇੱਕ ਮੁਦਰਾ ਬਚ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਅੰਦਰ ਹੀ ਵਟਾਂਦਰਾਯੋਗ ਹੈ। 5 ਅਪਰੈਲ 2008 ਨੂੰ ਇਹਦਾ ਮੁੱਲ ਵਧਾ ਕੇ US$1.08 ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ 15 ਮਾਰਚ 2011 ਨੂੰ ਵਾਪਸ US$1.00 ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ
ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂ

ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂ ਪੂਰਬੀ ਹਿੰਦ ਮਹਾਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦੀਪਸਮੂਹੀ ਟਾਪੂ ਹਨ। ਇਹ ਸੁਮਾਟਰਾ ਤੇ ਆਚੇ ਤੋਂ 150 ਕਿਮੀ ਉੱਤਰ, ਦੱਖਣ ਪੂਰਬ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਅੰਡੇਮਾਨ ਸਾਗਰ ਥਾਈਲੈਂਡ ਤੋਂ ਅੱਡ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਖਾੜੀ ਦੇ ਪਾਰ, 1,300 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਸਥਿਤ ਹਨ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸ਼ਾਸ਼ਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂਆਂ ਦਾ ਭਾਗ ਹਨ।


ਆਈਲੈਂਡ ਟੂਰਿਜ਼ਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਟਾਪੂ ਵਾਸੀਆਂ ਲਈ ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਆਯੋਜਿਤ ਸਾਲਾਨਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਮਾਗਮ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਸਮਾਗਮ ਪੋਰਟ ਬਲੇਅਰ ਵਿਖੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਤਿਉਹਾਰ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਛੋਟੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੰਬਰਲੀਗੰਜ, ਵਾਂਦੂਰ, ਸ਼ਹੀਦ ਦੀਪ, ਸਵਰਾਜ ਦੀਪ, ਰੰਗਤ, ਮਾਇਆਬੰਦਰ, ਡਿਗਲੀਪੁਰ, ਹੱਟ ਬੇ, ਕਾਰ ਨਿਕੋਬਾਰ, ਕਮੋਰਟਾ, ਕੈਂਪਬੈਲ ਬੇਅ ਆਦਿ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। 10 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ 5 ਜਨਵਰੀ ਤੋਂ ਹਰ ਸਾਲ ITF ਗਰਾਊਂਡ ਪੋਰਟ ਬਲੇਅਰ ਵਿਖੇ ਮਾਨਯੋਗ ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਗਵਰਨਰ ਦੁਆਰਾ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਨਾਲ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਦਘਾਟਨੀ ਸਮਾਰੋਹ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਡੀਡੀ ਭਾਰਤੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਲਈ ਬੀਮ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਤਿਉਹਾਰ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਮੁੱਖ ਸਥਾਨ - ITF ਮੈਦਾਨ ਜੀਵਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਈ.ਟੀ.ਐੱਫ. ਗਰਾਊਂਡ 'ਤੇ ਫੈਸਟੀਵਲ ਦੀ ਖਾਸ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਟਾਪੂ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵੱਲੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਤਰੱਕੀਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਆਮ ਵਸਤੂਆਂ, ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਸਟਾਲਾਂ ਅਤੇ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਦੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਦੇ ਸਟਾਲ, ਫਲੋਟਿੰਗ ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਆਦਿ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਬਿੰਦੂ ਹੈ। ਮੇਨਲੈਂਡ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਾਮਵਰ ਸੰਗੀਤ ਬੈਂਡ, ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਗਾਇਕਾਂ, ਡਾਂਸਰਾਂ, ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਆਦਿ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ। ਪੂਰਬੀ ਜ਼ੋਨ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਜ਼ੋਨ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦੇ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕਲਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਵਿਭਾਗ ਅਤੇ ਬਾਹਰਲੇ ਟਾਪੂਆਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਭੀੜ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿਭਾਗ ਦੁਆਰਾ ਹਸਿਆ ਕਵੀ ਸੰਮੇਲਨ ਵੀ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੇਗਾ ਸ਼ੋਆਂ ਲਈ ਭੀੜ ਦੀ ਭੀੜ ਨੂੰ ਅਨੁਕੂਲ ਕਰਨ ਲਈ ਨੇਤਾਜੀ ਸਟੇਡੀਅਮ ਪੋਰਟ ਬਲੇਅਰ ਵਿਖੇ ਵੀ ਬਦਲਵੇਂ ਸਥਾਨ ਬਣਾਏ ਗਏ ਹਨ।
ਭੂਗੋਲ

ਉੱਤਰੀ ਗਰੁੱਪ:
* ਕਾਰ ਨਿਕੋਬਾਰ (126,9 ਕਿਮੀ²)
* ਬਾਟੀਮਾਲੀ (2,01 ਕਿਮੀ², ਬਾਸਿੰਦੇ ਨਹੀਂ)

ਕੇਂਦਰੀ ਗਰੁੱਪ:
* ਚੌਰਾ, ਜਾਂ ਸਨੇਨਿਓ (8,2 ਕਿਮੀ²)
* ਟੇਰੇਸਾ ਜਾਂ ਲੂਰੂ (101,4 ਕਿਮੀ²)
* ਬੋਮਪੁਕਾ ਜਾਂ ਪੋਹਾਟ (13,3 ਕਿਮੀ²)
* ਕਛਲ (174,4 ਕਿਮੀ²)
* ਕਾਮੋਰਤਾ (188,2 ਕਿਮੀ²)
* ਨੈਨਕੋਰੀ ਜਾਂ ਨੈਨਕਾਵਰੀ (66,9 ਕਿਮੀ²)
* ਟ੍ਰਿੰਕਟ 2004 ਤੱਕ 86,3 ਕਿਮੀ², ਸੁਨਾਮੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਹੁਤ ਛੋਟਾ ਰਹਿ ਗਿਆ)
* ਲਾਊਕ ਜਾਂ "ਆਈਸਲ ਆਫ਼ ਮੈਨ " (0,01 ਕਿਮੀ²) (ਬਾਸਿੰਦੇ ਨਹੀਂ)
* ਟਿਲਿਆਂਗਚੋਂਗ (16,84 ਕਿਮੀ²) (ਬਾਸਿੰਦੇ ਨਹੀਂ)

ਦੱਖਣੀ ਗਰੁੱਪ (ਸੰਬੇਲੋਂਗ):
* ਵੱਡਾ ਨਿਕੋਬਾਰ (1045,1 ਕਿਮੀ², 2001 ਵਿੱਚ 9,440 ਬਾਸਿੰਦੇ)
* ਛੋਟਾ ਨਿਕੋਬਾਰ (159,1 ਕਿਮੀ²; 430 ਬਾਸਿੰਦੇ)
* ਕੋਂਦੁਲ (4,6 ਕਿਮੀ²; 2001 ਵਿੱਚ 150 ਬਾਸਿੰਦੇ, 2004 ਵਿੱਚ ਖਾਲੀ ਕਰਵਾਇਆ)
* ਪੁਲੋ ਮਿਲੋ ਜਾਂ ਪਿਲੋਮਿਲੋ (ਮਿਲੋ ਟਾਪੂ; 1,3 ਕਿਮੀ²; 150 ਬਾਸਿੰਦੇ)
ਹਵਾਲੇ

https://www.andamantourism.gov.in/


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂ
ਨਸੀਰੁੱਦੀਨ ਸ਼ਾਹ

ਨਸੀਰੁਦੀਨ ਸ਼ਾਹ (ਜਨਮ: 20 ਜੁਲਾਈ 1950) ਬਾੱਲੀਵੁੱਡ ਐਕਟਰ ਅਤੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਹੈ। ਉਹ 'ਨਿਊ ਵੇਵ' ਭਾਰਤੀ ਸਿਨਮੇ ਦਾ ਉਘਾ ਐਕਟਰ ਹੈ। ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਤਿੰਨ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡਾਂ ਸਣੇ, ਬੈਸਟ ਐਕਟਰ ਦੇ ਤਿੰਨ ਫਿਲਮਫੇਅਰ ਅਵਾਰਡ, ਅਤੇ ਵੀਨਸ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿਖੇ ਬੈਸਟ ਐਕਟਰ ਅਵਾਰਡ (ਵੋਲਪੀ ਕੱਪ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਦੋਨੋਂ ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰਸਕਾਰ ਦੇ ਕੇ ਭਾਰਤੀ ਸਿਨਮੇ ਨੂੰ ਉਹਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਲਈ ਸਨਮਾਨਿਆ ਹੈ।
ਜੀਵਨ

ਨਸੀਰੁਦੀਨ ਸ਼ਾਹ ਦਾ ਜਨਮ ਬਾਰਾਂਬਾਂਕੀ ਉਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਅਜਮੇਰ ਤੋਂ ਕੀਤੀ, ਫਿਰ ਅਲੀਗੜ੍ਹ ਮੁਸਲਿਮ ਯੂਨੀਵਸਿਟੀ ਤੋਂ ਗ੍ਰੈਜੁਏਸ਼ਨ ਦੀ ਡਿਗਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ। 1971 ਵਿੱਚ ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਜਾ ਦਾਖਲਾ ਲਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਫਿਲਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਪੂਨਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ। ਨਸੀਰੁਦੀਨ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਮੇਨਸਟ੍ਰੀਮ ਸਨੇਮਾ ਅਤੇ ਪੈਰਲਲ ਸਨੇਮਾ ਦੋਨਾ ਚ ਬਾਖੂਬੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਥੀਏਟਰ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਪੀਟਰ ਬਰੁਕ ਨਾਲ ਤਾਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੀ,ਹਾਲੀਵੁਡ ਫਿਲਮ ਇੰਨਡਸਟ੍ਰੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ।
ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਫਿਲਮਾਂ
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1950
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਦਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤੀ ਅਦਾਕਾਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਦਮ ਭੂਸ਼ਣ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਦਮ ਸ਼੍ਰੀ ਵਿਜੇਤਾ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਨੈਸ਼ਨਲ ਸਕੂਲ ਆਫ਼ ਡਰਾਮਾ
ਨਿਸ਼ਾਂਤ (1975 ਫ਼ਿਲਮ)

ਨਿਸ਼ਾਂਤ (ਅਨੁਵਾਦ: ਰਾਤ ਦਾ ਅੰਤ) 1975 ਦੀ ਬਣੀ ਸ਼ਿਆਮ ਬੇਨੇਗਲ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਵਿਜੈ ਤੇਂਦੂਲਕਰ (ਸਕਰੀਨਪਲੇ) ਦੀ ਲਿਖੀ। ਹਿੰਦੀ ਸਮਾਜਕ ਡਰਾਮਾ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਸ ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਗਿਰੀਸ਼ ਕਨਰਾਡ, ਸ਼ਬਾਨਾ ਆਜ਼ਮੀ, ਅਮਰੀਸ਼ ਪੁਰੀ, ਸਮਿਤਾ ਪਾਟਿਲ, ਅਤੇ ਨਸੀਰੁਦੀਨ ਸ਼ਾਹ ਨੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਨਿਭਾਈਆਂ ਹਨ।
ਮੁੱਖ ਕਲਾਕਾਰ

* ਗਿਰੀਸ਼ ਕਨਰਾਡ - ਹੈੱਡ ਮਾਸਟਰ
* ਸ਼ਬਾਨਾ ਆਜ਼ਮੀ
* ਅਨੰਤ ਨਾਗ
* ਅਮਰੀਸ਼ ਪੁਰੀ
* ਸੱਤਯਦੇਵ ਦੂਬੇ
* ਸਮਿਤਾ ਪਾਟਿਲ
* ਮੋਹਨ ਅਗਾਸ਼ੇ
* ਕੁਲਭੂਸ਼ਣ ਖਰਬੰਦਾ - ਪੁਲਿਸ ਪਟੇਲ
* ਨਸੀਰੁਦੀਨ ਸ਼ਾਹ
* ਸਾਧੂ ਮੇਹਰ - ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਭੂਮਿਕਾ
* ਸਵਿਤਾ ਬਜਾਜ
* ਸੁਰੇਸ਼ ਬੇਦੀ
* ਰੁਕਮਿਨੀ ਮੇਨਨ
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1975 ਵਿੱਚ ਬਣੀਆਂ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਜੁਨੂੰਨ (1978 ਫ਼ਿਲਮ)

ਜੁਨੂੰਨ 1978 ਦੀ ਬਣੀ ਸ਼ਿਆਮ ਬੇਨੇਗਲ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਿਤ, ਸ਼ਸ਼ੀ ਕਪੂਰ ਦੀ ਬਣਾਈ ਹਿੰਦੀ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਇਹ ਰਸਕਿਨ ਬਾਂਡ ਦੇ ਛੋਟੇ ਨਾਵਲ "ਕਬੂਤਰਾਂ ਦੀ ਉਡਾਰੀ" 'ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਸਾਉਂਡਟਰੈਕ 'ਵਾਨਰਾਜ ਭਾਟੀਆ' ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਿਨਮੈਟੋਗ੍ਰਾਫੀ ਗੋਬਿੰਦ ਨਿਹਾਲਾਨੀ ਦੀ ਹੈ।
ਸਿਤਾਰੇ ਕਲਾਕਾਰ

ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਸਿਤਾਰੇ-ਕਲਾਕਾਰ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ 'ਚ ਹਨ-
ਸ਼ਸ਼ੀ ਕਪੂਰ, ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਜੈਨੀਫ਼ਰ ਕੇਂਡਲ, ਨਫੀਸਾ ਅਲੀ, ਟਾਮ ਏਲਟਰ, ਸ਼ਬਾਨਾ ਆਜ਼ਮੀ, ਕੁਲਭੂਸ਼ਨ ਖਰਬੰਦਾ, ਨਸੀਰਉੱਦੀਨ ਸ਼ਾਹ, ਦੀਪਤੀ ਨਵਲ, ਸੁਸ਼ਮਾ ਸੇਠ ਅਤੇ ਪਰਲ ਪਦਮਸੀ ਇਸਦੀ ਕਾਸਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸ਼ੀ ਅਤੇ ਜੈਨੀਫ਼ਰ ਦੇ ਬੱਚੇ ਕਰਨ ਕਪੂਰ, ਕੁਨਾਲ ਕਪੂਰ ਅਤੇ ਸੰਜਨਾ ਕਪੂਰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਮੁੱਖ ਕਲਾਕਾਰ

* ਜਲਾਲ ਆਗ਼ਾ
* ਟਾਮ ਏਲਟਰ
* ਜੈਨੀਫ਼ਰ ਕੇਂਡਲ
* ਨਫ਼ੀਸਾ ਅਲੀ
* ਸ਼ਬਾਨਾ ਆਜ਼ਮੀ
* ਨਸੀਰੁਦੀਨ ਸ਼ਾਹ
* ਬੇਂਜਾਮਿਨ ਗਿਲਾਨੀ
* ਕੁਲਭੂਸ਼ਣ ਖਰਬੰਦਾ
* ਸੁਸ਼ਮਾ ਸੇਠ
* ਕੁਨਾਲ ਕਪੂਰ
* ਦੀਪਤੀ ਨਵਲ
* ਪਰਲ ਪਦਮਸੀ
* ਸੰਜਨਾ ਕਪੂਰ
* ਕਰਨ ਕਪੂਰ
* ਸ਼ਸ਼ੀ ਕਪੂਰ
ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਪੁਰਸਕਾਰ

* 1980 'ਚ ਫ਼ਿਲਮਫ਼ੇਅਰ ਸਰਵਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਪੁਰਸਕਾਰ 'ਸ਼ਿਆਮ ਬੇਨੇਗਲ' ਨੂੰ ਇਸ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਲਈ ਮਿਲਿਆ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸੂਰਜ ਕਾ ਸਾਤਵਾਂ ਘੋੜਾ (ਫ਼ਿਲਮ)

ਸੂਰਜ ਕਾ ਸਾਤਵਾਂ ਘੋੜਾ, 1992 ਦੀ ਬਣੀ ਸ਼ਿਆਮ ਬੇਨੇਗਲ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ ਦੇ ਇਸੇ ਨਾਮ ਦੇ ਨਾਵਲ ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ। ਇਸਨੇ 1993 ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਬੈਸਟ ਫਿਲਮ ਲਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ। ਇਹ 'ਦੇਵਦਾਸ' ਸਿੰਡਰੋਮ ਨੂੰ ਖੋਰ ਦੇਣ ਦੇ ਆਪਣੇ ਉਪਰਾਲੇ ਲਈ ਵੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਪਲਾਟ

ਸੂਰਜ ਕਾ ਸਾਤਵਾਂ ਘੋੜਾ ਦਾ ਪਲਾਟ ਇੱਕ ਕਥਾਵਾਚਕ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸਰੋਤਾ-ਮੰਡਲੀ ਦੀ ਰਵਾਇਤੀ ਸੰਰਚਨਾ ਨਾਲ ਬੁਣਿਆ ਹੈ। ਮਾਣਿਕ ਮੁੱਲਾਂ ਕਥਾਵਾਚਕ ਹਨ। ਕਥਾ - ‘ਵਿਆਖਿਆ’ ਵੱਲ ਵਧੇਰੇ ਰੁਚਿਤ ਉਸਦੀ ਮੰਡਲੀ ਕਥਾ-ਰਸ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਰਵਾਇਤੀ ਮੰਡਲੀ ਤੋਂ ਕਿੰਚਿਤ ਭਿੰਨ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਵੇਂ ‘ਹੱਡਬੀਤੀਆਂ’ ਸੁਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕਥਾਵਾਚਕ ਮਾਣਿਕ ਮੁੱਲਾਂ ਜੱਗਬੀਤੀਆਂ ਸੁਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਵਾਇਤੀ ਕਥਾਵਾਚਕ ਤੋਂ ਭਿੰਨ ਹੈ। ਪਲਾਟ ਮਾਣਿਕ ਦੀਆਂ ਸੁਣਾਈਆਂ ਤਿੰਨ ਕਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਬੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮਾਣਿਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਜਲਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਸਰੋਤੇ ਉਹੀ ਤਿੰਨ। ਪਹਿਲੀ ਕਥਾ ਦੂਜੀ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਵਿੱਚ, ਦੂਜੀ ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਵਿੱਚ, ਯਾਨੀ ਸਾਰੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਵਿੱਚ ਓਤਪੋਤ ਹਨ। ਤਿੰਨ ਔਰਤਾਂ - (ਨੀਨਾ ਗੁਪਤਾ (ਗਰੀਬ), ਪੱਲਵੀ ਜੋਸ਼ੀ (ਬੌਧਿਕ) ਅਤੇ ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੀ ਸੱਚਦੇਵ (ਮੱਧ ਵਰਗ) ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵੱਖ ਵੱਖ ਸਮੇਂ ਤੇ ਮਿਲਿਆ ਸੀ - ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਕਹਾਣੀਆਂ ਫਿਲਮ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਪੱਖ ਤੋਂ ਦੇਖੀ ਦਰਅਸਲ ਇੱਕ ਹੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਇਸ ਕਥਾਨਕ ਦੀ ਖ਼ਾਸੀਅਤ ਉਸ ਪਲ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦੇ ਸੰਰਚਨਾਤਮਕ ਮੁੱਲ ਦੀ ਅਚੁੱਕ ਪਹਿਚਾਣ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਥਾ ਦੂਜੀ ਨਾਲ ਜੁੜਦੀ ਹੈ। ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ ਦੇ ਨਾਵਲ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੰਰਚਨਾਤਮਕ ਮੁੱਲ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਬੇਨੇਗਲ ਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਥਾਵਾਂ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਣ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੈ।
ਮੁੱਖ ਕਲਾਕਾਰ

* ਨੀਨਾ ਗੁਪਤਾ ... ਸੱਤੀ
* ਪੱਲਵੀ ਜੋਸ਼ੀ - ਲਿਲੀ
* ਰਜਤ ਕਪੂਰ... ਮਾਣਿਕ ਮੁੱਲਾਂ
* ਅਮਰੀਸ਼ ਪੁਰੀ ... ਮਹੇਸਰ ਦਲਾਲ
*ਕੇ ਕੇ ਰੈਨਾ ... ਮਾਣਿਕ ਮੁੱਲਾਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਭਰਾ,
* ਰਾਜੇਸ਼ਵਰੀ ਸੱਚਦੇਵ ... ਜਮਨਾ
*ਵੀਰੇਂਦਰ ਸਕਸੈਨਾ ... ਸਾਬਣ-ਵਿਕਰੇਤਾ
* ਹਿਮਾਨੀ ਸ਼ਿਵਪੁਰੀ ..... ਰੋਮਾ ਚਾਚੀ
* ਰਵੀ ਝਨਕਾਲ ... ਰਾਮਧਨ
*ਰਘੁਵੀਰ ਯਾਦਵ .... ਮਾਣਿਕ ਮੁੱਲਾਂ ਦਾ ਮਿੱਤਰ ਹੈ
* ਰਿਜੁ ਬਜਾਜ ... ਤੰਨਾ
* ਲਲਿਤ ਤਿਵਾੜੀ .... ਸੱਤੀ ਦੇ ਚਮਨ ਅੰਕਲ
* ਇਲਾ ਅਰੁਣ .....ਲਿਲੀ ਦੀ ਮਾਤਾ
* ਸੁਰੇਸ਼ ਭਾਗਵਤ ..... ਜਮਨਾ ਦਾ ਪਤੀ
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:1992 ਵਿੱਚ ਬਣੀਆਂ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮਾਂ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਸੂਰਜ ਕਾ ਸਾਤਵਾਂ ਘੋੜਾ (ਨਾਵਲ)

ਸੂਰਜ ਕਾ ਸਾਤਵਾਂ ਘੋੜਾ ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ ਦੀ ਇਸ ਲਘੂ ਨਾਵਲੀ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਹਿਤੋਪਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਪੰਚਤੰਤਰ ਵਾਲੀ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ 7 ਦੋਪਹਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਹੀਆਂ ਗਈਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਾਵਲ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਤਾਬ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਗਿਆਨਪੀਠ ਨੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਲ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 35 ਰੁਪਏ ਹੈ। 151 ਵਰਕੇ ਦੀ ਇਸ ਛੋਟੀ ਰਚਨਾ ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਘੰਟੇ ਦੀ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸ਼ਿਆਮ ਬੇਨੇਗਲ ਨੇ 1992 ਵਿੱਚ ਇਸਦਾ ਫਿਲਮਾਂਕਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਕਲਾ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬੇਹੱਦ ਸਰਾਹੀ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੇ 1993 ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਬੈਸਟ ਫਿਲਮ ਲਈ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਅਵਾਰਡ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ।

ਸੂਰਜ ਕਾ ਸਾਤਵਾਂ ਘੋੜਾ ਪਾਠਕ ਦੇ ਮਨ ਉੱਤੇ ਅਜਿਹੀ ਡੂੰਘੀ ਛਾਪ ਛੱਡ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੜ੍ਹਨ ਦੇ ਕਈ ਦਿਨ ਬਾਅਦ ਵੀ ਇਸਦੇ ਪਾਤਰ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਨੁਭਵ ਦਿਲੋ ਦਿਮਾਗ ਉੱਤੇ ਛਾਏ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇੰਨੀ ਗਹਿਰਾਈ ਨਾਲ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਅਤਿ ਸਧਾਰਨ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਜਰੀਏ ਕਹਿਣਾ ਕੋਈ ਸਧਾਰਨ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਅਗੇਯ ਦੀ ਲਿਖੀ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚੋਂ
ਪਲਾਟ

ਸੂਰਜ ਕਾ ਸਾਤਵਾਂ ਘੋੜਾ ਦਾ ਪਲਾਟ ਇੱਕ ਕਥਾਵਾਚਕ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸਰੋਤਾ-ਮੰਡਲੀ ਦੀ ਰਵਾਇਤੀ ਸੰਰਚਨਾ ਨਾਲ ਬੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮਾਣਿਕ ਮੁੱਲਾਂ ਕਥਾਵਾਚਕ ਹਨ। ਕਥਾ - ‘ਵਿਆਖਿਆ’ ਵੱਲ ਵਧੇਰੇ ਰੁਚਿਤ ਉਸਦੀ ਮੰਡਲੀ ਕਥਾ-ਰਸ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਰਵਾਇਤੀ ਮੰਡਲੀ ਤੋਂ ਕੁਝ ਭਿੰਨ ਹੈ, ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਿਵੇਂ ‘ਹੱਡਬੀਤੀਆਂ’ ਸੁਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਥਾਵਾਚਕ ਮਾਣਿਕ ਮੁੱਲਾਂ ਜੱਗਬੀਤੀਆਂ ਸੁਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਵਾਇਤੀ ਕਥਾਵਾਚਕ ਤੋਂ ਭਿੰਨ ਹੈ। ਪਲਾਟ ਮਾਣਿਕ ਦੀਆਂ ਸੁਣਾਈਆਂ ਤਿੰਨ ਕਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਬੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਮਾਣਿਕ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅਜਲਾਸਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਕਥਾਵਾਂ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਸਰੋਤੇ ਉਹੀ ਤਿੰਨ। ਪਹਿਲੀ ਕਥਾ ਦੂਜੀ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਵਿੱਚ, ਦੂਜੀ ਪਹਿਲੀ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਵਿੱਚ, ਯਾਨੀ ਸਾਰੀਆਂ ਕਥਾਵਾਂ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਵਿੱਚ ਓਤਪੋਤ ਹਨ। ਤਿੰਨ ਔਰਤਾਂ ਦੀਆਂ ਤਿੰਨ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨਾਵਲ ਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪਾਤਰਾਂ ਦੇ ਪੱਖ ਤੋਂ ਦੇਖੀ ਦਰਅਸਲ ਇੱਕ ਹੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਨਾਵਲ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ
ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ

ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ (धर्मवीर भारती) (25 ਦਸੰਬਰ 1926 – 4 ਸਤੰਬਰ 1997) ਆਧੁਨਿਕ ਹਿੰਦੀ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਲੇਖਕ, ਕਵੀ, ਨਾਟਕਕਾਰ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਵਿਚਾਰਕ ਸਨ। ਉਹ ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹਫ਼ਤਾਵਾਰ ਪਤ੍ਰਿਕਾ ਧਰਮਯੁਗ ਦੇ 1960 ਤੋਂ ਲੈਕੇ 1997 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮੌਤ ਤੱਕ ਮੁੱਖ ਸੰਪਾਦਕ ਵੀ ਸਨ।, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਵਲ ਗੁਨਾਹੋਂ ਕਾ ਦੇਵਤਾ ਸਦਾਬਹਾਰ ਰਚਨਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਸੂਰਜ ਕਾ ਸਾਤਵਾਂ ਘੋੜਾ ਨੂੰ ਕਹਾਣੀ ਕਹਿਣ ਦਾ ਅਨੂਪਮ ਪ੍ਰਯੋਗ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੇ ਸ਼ਿਆਮ ਬੇਨੇਗਾਲ ਨੇ ਇਸ ਨਾਮ ਦੀ ਫਿਲਮ ਬਣਾਈ, ਅੰਧਾ ਯੁੱਗ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਨਾਟਕ ਹੈ। ਇਬ੍ਰਾਹੀਮ ਅਲਕਾਜੀ, ਰਾਮ ਗੋਪਾਲ ਬਜਾਜ਼, ਅਰਵਿੰਦ ਗੌੜ, ਰਤਨ ਥਿਅਮ, ਐਮ ਕੇ ਰੈਨਾ, ਮੋਹਨ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਰੰਗ ਮੰਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਮੰਚਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਅਰੰਭ ਦਾ ਜੀਵਨ

ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ ਦਾ ਜਨਮ 25 ਦਸੰਬਰ 1926 ਨੂੰ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਦੇ ਇੱਕ ਕਾਯਸਥ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਚਿਰੰਜੀ ਲਾਲ ਅਤੇ ਚੰਦਾ ਦੇਵੀ ਦੇ ਘਰ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸਦੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਜਲਦੀ ਮੌਤ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਆਰਥਿਕ ਤੰਗੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ। ਡਾ: ਵੀਰਬਾਲਾ, ਉਸ ਦੀ ਇੱਕ ਭੈਣ ਸੀ।

ਉਸਨੇ 1946 ਵਿੱਚ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਐਮ.ਏ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਹਿੰਦੀ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅੰਕ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ "ਚਿੰਤਮਣੀ ਘੋਸ਼ ਅਵਾਰਡ" ਜਿੱਤਿਆ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਕਵੀ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ
ਅੰਧਾ ਯੁੱਗ

ਅੰਧਾ ਯੁੱਗ (ਹਿੰਦੀ: अंधा युग) 1954 ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ (1926 - 1997) ਦਾ ਕਾਵਿ-ਨਾਟਕ ਭਾਰਤੀ ਰੰਗ ਮੰਚ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਾਟਕ ਹੈ। ਮਹਾਭਾਰਤ ਦੀ ਲੜਾਈ ਦੇ ਅੰਤਮ ਦਿਨ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਇਹ ਡਰਾਮਾ ਚਾਰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਦੀ ਹਰੇਕ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮੰਚਿਤ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਬ੍ਰਾਹੀਮ ਅਲਕਾਜੀ, ਐਮ ਕੇ ਰੈਨਾ, ਰਤਨ ਥਿਅਮ, ਅਰਵਿੰਦ ਗੌੜ, ਰਾਮ ਗੋਪਾਲ ਬਜਾਜ਼, ਮੋਹਨ ਮਹਾਰਿਸ਼ੀ ਅਤੇ ਕਈ ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਰੰਗ ਮੰਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਮੰਚਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮਹਾਂਭਾਰਤ ਦੇ ਪਾਤਰਾਂ ਅਤੇ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਧੁਨਿਕ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਪੁਨਰ-ਸਿਰਜਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕਥਾਕਾਰ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਅਤੇ ਪਰਿਪੇਖ ਆਧੁਨਿਕ ਹੈ – ਭਲੇ ਹੀ ਕਥਾਨਕ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਮਕਾਲੀ ਰਾਜਨੀਤਕ ਸੰਦਰਭ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਲੜਾਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੀਆਂ ਸਮਸਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਮਾਨਵੀ ਵੱਡ-ਅਕਾਂਖਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਨਵੇਂ ਸੰਦਰਭ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਨਵੇਂ ਅਰਥਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਅੰਧਾ ਯੁੱਗ ਨੂੰ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੰਧਾ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ ਧਰਮਵੀਰ ਭਾਰਤੀ ਨੇ ਢੇਰ ਸਾਰੀਆਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਰੰਗ ਮੰਚ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਛੱਡੀਆਂ ਹਨ। ਕਥਾਨਕ ਦੀ ਸਮਕਾਲੀਨਤਾ ਨਾਟਕ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਵਿਆਖਿਆ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਅਰਥ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਨਾਟਕ ਦੀ ਪ੍ਰਸਤੁਤੀ ਵਿੱਚ ਕਲਪਨਾਸ਼ੀਲ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਨਵੇਂ ਆਯਾਮ ਤਲਾਸ਼ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਦੋਂ ਇਰਾਕ ਲੜਾਈ ਦੇ ਸਮੇਂ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਅਰਵਿੰਦ ਗੌੜ ਨੇ ਆਧੁਨਿਕ ਅਸਤਰ-ਸ਼ਸਤਰ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਦਾ ਮੰਚਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕਾਵਿ-ਨਾਟਕ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦੇ ਚਰਿੱਤਰ ਦੇ ਨਵੇਂ ਆਯਾਮ ਅਤੇ ਅਸ਼ਵੱਥਾਮਾ ਦਾ ਤਾਕਤਵਰ ਚਰਿੱਤਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਰਤਮਾਨ ਯੁਵਕਾਂ ਦੀ ਕੁੰਠਾ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਉਭਰਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕਥਾਸਾਰ

ਅੰਧਾ ਯੁੱਗ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਮਹਾਕਾਵਿ, ਮਹਾਭਾਰਤ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਲੜਾਈ ਦੇ ਅੰਤਮ ਦਿਨ ਯਾਨੀ 18ਵੇਂ ਦਿਨ ਦੀ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਹਸਤਿਨਾਪੁਰ ਦੇ ਖੰਡਰਾਂ ਵਿੱਚ ਬਰਬਾਦੀ ਦੇ ਆਲਮ ਵਿੱਚ, ਵਿਛੀਆਂ ਲਾਸਾਂ ਅਤੇ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੰਡਰਾ ਰਹੀਆਂ ਗਿਰਝਾਂ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦੁਰਯੋਧਨ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦਾ ਜੋ ਯੁੱਗ ਹੈ, ਉਹ ਅੰਨ੍ਹਾ ਯੁੱਗ ਹੈ। ਧਰੋਹ, ਹਾਰ, ਬਦਲਾ, ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਪਰਜਾ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਤ ਹੈ। ਸ਼ਾਸਕ ਵਰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਯੂਸੀ ਫੈਲੀ ਹੈ। ਇਸ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਦੋਨਾਂ ਪੱਖਾਂ ਨੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕੀਤੀ। ਗ਼ਲਤ ਫ਼ੈਸਲੇ ਲਏ ਗਏ। ਗ਼ਲਤ ਕਾਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਦੂਜੇ ਵਿਸ਼ਵਯੁੱਧ ਦਾ ਵਿਨਾਸ਼ ਅਤੇ ਤੀਸਰੇ ਵਿਸ਼ਵਿਯੁੱਧ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਾ ਤਰਾਸ, ਦੋਨੋਂ ਮਿਲ ਕੇ ਜਿਸ ਮਾਨਸਿਕਤਾ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਦੇ ਹਨ, ‘ਅੰਧਾਯੁਗ’ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਦੇ ਅੰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸੇ ਪਰਕਾਸ਼ਨ ਹੈ।

ਇਸ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਗੱਲ ਹੈ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤ ਨਵਾਂ ਯੁਗਬੋਧ। ਨਵੇਂ ਯੁਗਬੋਧ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਸੱਚ ਅਤੇ ਝੂਠ ਬਾਰੇ ਕੋਈ ਨਿਰਪੇਖ ਜਾਂ ਸਦੀਵੀ ਫੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰ ਕੇ ਸਾਰੇ ਮੁੱਲ ਟੁੱਟਦੇ ਅਤੇ ਬਦਲਦੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸਨੇ ਸਾਡਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੀ ਭੰਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਜੀਣ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮਾਨਸਿਕ ਢਕੌਂਸਲਾ ਉਹਨਾਂ ਕੋਲੋਂ ਖੁੱਸ ਗਿਆ ਹੈ। ਯੁਯੁਤਸੂ ਦੀ ਆਤਮਹੱਤਿਆ ਇਸੇ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਡੀ ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਮਨੁੱਖ ਚਾਹੇ ਸੱਚ ਦਾ ਰਸਤਾ ਚੁਣੇ ਜਾਂ ਝੂਠ ਦਾ, ਦੋਨਾਂ ਦਾ ਹੀ ਅੰਤ ਦਖਦਾਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੱਚ ਦਾ ਪੱਖ ਲੈ ਕੇ ਯੁਯੁਤਸੂ ਆਪਣਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਅਪਮਾਨਿਤ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਤਥਾਕਥਿਤ ਸੱਚ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਖੜੇ ਭੀਮ ਦੇ ਦੁਰਵਚਨ ਵੀ ਉਸਨੂੰ ਵਿੰਨ ਗਏ। ਉਸਨੇ ਪ੍ਰਜਾ ਦੀ ਨਫ਼ਰਤ ਵੀ ਝੱਲੀ।...ਅਤੇ ਲੜਾਈ ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ ਯੁਧਿਸ਼ਠਰ ਵੀ ਸੁਖੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਨਾਟਕ
ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਨਹੀਂ ਹੈ

ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਨਹੀਂ ਹੈ (, ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ: This is Not a Film) ਇੱਕ ਇਰਾਨੀ ਦਸਤਾਵੇਜੀ ਫ਼ਿਲਮ ਹੈ ਜੋ ਜਫ਼ਰ ਪਨਾਹੀ ਅਤੇ ਮੁਜਤਬਾ ਮੀਰਤਾਹਮਸਬ ਨੇ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਇਹ 28 ਸਤੰਬਰ 2011 ਨੂੰ ਫ਼ਰਾਂਸ ਵਿੱਚ ਕੈਨੀਬਲ ਫ਼ਿਲਮਜ ਡਿਸਟਰੀਬਿਊਟਰਜ ਨੇ ਡਿਸਟਰੀਬਿਊਟ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਕਾਨਜ਼ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਸ਼ੋਅ ਵਾਸਤੇ ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਇੱਕ ਬਰਥ ਡੇ ਕੇਕ ਵਿੱਚ ਲੁਕਾ ਕੇ ਫਰਾਂਸ ਪਹੁੰਚਾਈ ਗਈ ਸੀ। ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਿਊਯਾਰਕ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸਨੇ 27ਵੇਂ ਵਾਰਸਾ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫ਼ਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਵਿਖੇ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗਤਾ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਾਗ ਲਿਆ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਾਰਸੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ
ਵਾਧੂ ਮੁੱਲ

ਵਾਧੂ ਮੁੱਲ ਇੱਕ ਸੰਕਲਪ ਹੈ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਨੇ ਡੂੰਘਾਈ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਪਦ ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਆਪਣੀ ਘਾੜਤ ਨਹੀਂ, ਉਸਨੇ ਇਸਨੂੰ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ। ਮਾਰਕਸ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੂੰਜੀਪਤੀ ਵਾਧੂ ਮੁੱਲ ਲਈ ਮਿਹਨਤ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਖਰੀਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਧੂ ਮੁੱਲ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਤਪਾਦਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਚੀਜ਼ ਵੀ ਮਿਹਨਤ ਦੇ ਖਰੀਦਦਾਰ ਦੀ ਹੀ ਜਾਇਦਾਦ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਵਾਧੂ ਮੁੱਲ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਅਤੇ ਹੜੱਪਣ ਲਈ ਪੂੰਜੀਪਤੀ ਕੰਮ ਦੇ ਘੰਟੇ ਜਾਂ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਨਿਰਪੇਖ ਵਾਧੂ ਮੁੱਲ ਦਾ ਸਿਰਜਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ