JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
ද්රුවිඩයන්

කාම්බෝජවරු

මෙම ජනවාර්ගික කණ්ඩයාම් කීපයක් අතරින් කබෝජා (කම්බෝජා හෝ කම්බෝජිය)වරු ගැන පුරාණ සටහන් 7ක 8ක දක්නට ලැබේ. ඒවායේ ‘දමේද’ යන්න හතර වරක් සදහන් වේ. ‘මිලේච’ යන්න දෙවරක්ද , මුරිද් , මෙරයා සහ ජාවක එක් වරක් පමණක්ද සදහන් වේ. 4 වැනි සියවසට අයත් සිහලවත්ථු නම් පාල ලේඛණයද රුහුණේ ජීවත් වන කම්බෝජාවරු නම් ජන පිරිසක් ගැන සදහන් වේ. මෙම ලේඛණයේ මෙත්තයිය වත්ථු නැමැති 3වැනි කථාවෙන් ‘මලෙයියා’ නම් වැඩිහිටයෙක් තම්බපන්නි දිවයිනේ රෝහණ පළාතේ , කම්බෝජ ගමෙහි ජීවත් වු බව හෙළිවෙයි. තවත් කරුණ ක් නම් , වයඹ සිටි කම්බෝජවරුන්ගේ අසල්වැසි නිවැසියන් වු යෝන හෙවත් යවනයින් (ග්රී කයෝ) ගේ ජනාවාසද , අනුරාධපුරයේ පණ්ඩුකාභය නම් ස්ථානයේ තිබුණ බවට පුරාණ සාක්ෂියක් මහාවංශයේ තිබෙන බවයි.

කාම්බෝජවරු ක්රියයාකරී ලෙස වෙළද කටයුතු වල යෙදුනු බව ‘ප්රිධාන කාම්බෝජ වෙළද සංගමය’ (කබොජිය මහප්රවගියන) සහ ‘කාම්බෝජ සංඝ’ (ගොට - කබොජි(ය) න)යනාදී වශයෙන් තිබෙන පුරාණ විස්තර වලින් පැහැදිලි වේ. විද්වතුන් මෙම ශිලා ලේඛණගත සටහන් ක්රින.පු. 3වන සියවසේ (‍හෝ ඊටත් පෙර) ඒවා ලෙස දින වකවානු නියම කර ඇත. ශ්රීන ලංකාවේ ජනගහණයෙන් ආර්ය භාෂා කථා කරන අය බොහෝ විට වයඹ කාම්බෝජයෙන් ද කොටසක් ශක (මුරින්ද) සහ යවන ජනපද වලින්ද පැවත එන බව මෙයින් අදහස් වේ.


http://en.wikipedia.org/wiki/History_of_Sri_Lanka#Dravidians
ලන්දේසීන් විසින් පෘතුගීසි බලකොටු යටත් කර ගැනීම

ලන්දේසීන් විසින් පෘතුගීසි බලකොටු යටත් කර ගැනීම


ලංකා හමුදාව සහ ලන්දේසි නාවික හමුදාවල උදව්වෙන් මඩකලපුව , ත්‍රිකුණාමලය , මිගමුව සහ ගාල්ල බලකොටු නිදහස් කර ගන්නා ලදී. මෙම බලකොටු , ඒ වන විට කෝට්ටේ රාජධානියෙන් පිටත මායිමේ කෝ‍ට්ටේ රාජධානිය බල නොපැවැත්වු ප්‍රදේශවල තිබුනේය. ගාල්ල හැරුණු විට අනෙකුත් බලකොටු අවට පදිංචිව සිටියෝ දෙමළ ජනතාව වුහ. ඉන්දියාවේ බටහිර වෙරළෙන් සහ කොරමැන්ඩල් වලින් ගෙනවුත් පෘතුගීසීන් විසින් පුහුණු කළ කුලී හේවායින් සමග පෘතුගීසීන්ට එය ආරක්ෂා කරගත නොහැකි විය.

මෙපරිදි බලකොටු ලන්දේසි පෙරදිග ඉන්දියා සමාගමට අයිති දේපළ බවට පත්විය. රාජසිංහ රජුට මේවා විනාශ කිරීමට අවශ්‍ය වුවද ලන්දේසින් එසේ නොකළහ. එයට හේතුව ලන්දේසීන් පාතුගීසින් සමග කළ සටන්වලදී ඒ සදහා පොරොන්දු වු පරිදි රජු විසින් ලන්දේසීන්ට වන්දි මුදල් නොගෙවීමයි. ලන්දේසි - සිංහල ගිවිසුමේ කොන්දේසී වුයේ පෘතුගීසීන්ට එරෙහිව කළ යුද්ධ වල වියදම උඩරට සිංහල රජු විසින් ලන්දේසීන්ට ගෙවිය යුතු බව හා ලන්දේසී හමුදා නඩත්තු කළ යුතු බවයි.

එම ගිවිසුමේ පිටපත් දෙකක් වු අතර ලන්දේසින්ගේ පිටපතෙහි වරායන් ක්‍රියාත්මක කිරීම ලන්දේසීන් සතු විය යුතු බවට භේදයක් තිබුනේය. රජු මෙම ගිවිසුම ක්‍රියාත්මක කිරීමට බැදුනේ නැත. මන්ද රජුගේ පිටපත අර්ථ කථනය කර තිබුණේ වරායයන් රජුට අයිති විය යුතු ලෙසිනි. රජු ඔහුගේ යුතුකම ඉටු කරමින් සිටියේය. ලන්දේසීහු සියලුම වරායයන්ද , බලකොටුද ඉතිරි ඉඩම්ද අයිති කර ගෙන පෘතුගීසින් යැවීමෙන් පසු රජුගේ නියෝජිතයින් ලෙස ඔවුන් බලය අල්ලා ගත් ප්‍රදේශවල පාලන කටයුතු ආරම්භ කළහ. දෙමළ ජනතාව අලුත් පාලකයා එකහෙළා පිළිගත්හ. ගාල්ල සහ මීගමුව පමණක් පෘතුගීසීන්ගේ පහර දීමේ අවදානමට ලක්වෙමින් අනතුරු දායක තත්වයක තිබුණේය.

රාජසිංහ රජුට ඕනෑ වුයේ පෘතුගීසීන් හා ලන්දේසින් එකිනෙකා පස මිතුරු කර දෙපාර්ශවයම තුරන් කිරීමටයි. ලන්දේසී නිලධාරීන් රජුට විරුද්ධ වු ඇතැම් අවස්ථාවලදී ඔහුව රජු ඔහු මරණයට පත් කළේය. සමහර අවස්ථාවක කපිතාන් ගේ සුලු වරදක් නිසා මුලු ලන්දේසි නැවේම සිටි ලන්දේසීන් සමුලඝාතනය කෙරින. රජුගේ මෙම කෲර සහ අති සුක්ෂම ක්‍රියාවල ප්‍රතිඵලය වුයේ ලන්දේසීන් ඔවුන් අල්ලා ගත් බලකොටු සහ විශාල වපසරියකින් යුත් ඉඩම් ප්‍රමාණය ලන්දේසීන් සතුවම තබා ගැනීමයි.

රාජසිංහ සහ ඔහුගේ නිලධාරීන් ඔවුන් විසින් කළ යුතු උදව් නොකළහ. මේනිසා බොහෝ සටන් සදහා ලන්දේසීන් වියදම් දැරූ අතර ඔවුන්ට විශාල ලෙස අලාභ සිදුවිය. එහෙත් ‍ගාල්ල වැනි බලකොටු කොල්ල කෑ අවස්ථාවල රජුගේ හමුදාවද එතැනට පැමිණි අතර ලන්දේසීහු යුධ වියදම් වලින් භාගයක් රජුට ගෙවුහ.
References

http://en.wikipedia.org/wiki/Dutch_Ceylon#Dutch_Capture_Portuguese_Forts
වංශය සහ පවුල

දුටුගැමුණුගේ පාලනය සමය ගැන මහා වංශයේ විස්තර වෙයි. පරිච්ජේද 35 ක් වු එහි පරිච්ජේද 6 ක්ම වෙන්කර තිබෙන්නේ දුටු ගැමුණු රජතුමා වෙනුවෙන් ගැමුණු කුමරු දේවානම්පියතිස්සගේ සොයුරු මහානාම ඇතුළු රජරට රජ පෙලපතෙන් පැවත එන්නේ යැයි මහාවංශයේ 22 පරිච්ජේදයේ විස්තර කර ඇත. ඔහු උපදින අවස්ථාව වන විට ඔහුගේ පියා කාවන් තිස්ස ශ්‍රී ලංකාවේ ගිණි කොණ දිග පෙදෙසේ කුඩා රාජ්‍යයක් වු “රෝහණ” ගේ රජු වුයේය. එය උතුරේ රජරට‍පාලනයෙන් මිදුනේ විය. රජරට සහ රුහුණු රාජ්‍යයන් දෙක වෙන් වුනේ ‘මහා ගංගා’ යනුවෙන් හැදින්වු ගගකිනි. මෙය වර්ථමානයේ මැණික් ගග විය හැක. මහාවංහයේ කාවන්තිස්ස රජු ගැන සදහන් වන්නේ ත්‍රිවිධරත්නය කෙරේ බලවත් විශ්වාසයෙන් සිටි පුද්ගල යෙකු සහ සහෝදර ජනතාවට අවශ්‍ය දේ නොකඩවා සැපයු කෙනෙකු ලෙසිනි.

දුටුගැමුණුගේ මව වුයේ විහාර මහා දේවියයි. ඇය ‘කල්‍යාණි’ රාජ්‍යයේ රජ වු තිස්සගේ දියණියයි. පුරාවෘත්ත වලින් කියවෙන්නේ ‘තිස්ස විසින් බෞද්ධ භික්ෂුවක් මැරවීම නිසා ඊට දඩුවම් වශයෙන් කිහිප වරක් මුහුද ගොඩ ගැලු බවකි. එයින් මිදීම සදහා තිස්ස කළේ ඔහු ගේ දියණිය වු ‘දේවි’ කුමරිය රන් ඔරුවක නංවා එහි රජුගේ දියණිය යනුවෙන් සටහනක්ද තබා මුහුදට පා කර හැරීමයි. ප්‍රතිහාර්යයකින් මෙන් රජ කුමරිය රුහුණු වෙරළට නිරුපද්‍රිතව පාවී ආවාය. පසුව කාවන් තිස්ස රජු විසින් ඇය විවාහ කරගන්නා ලදී යනුවෙනි.

විහාර මහාදේවිය දුටුගැමුණු බිහිවීම‍ට සිටියදී ඇයට විශේෂ ආශාවන් කිහිපයක් ඇති විය. (දොළදුක්) එයින් එකක් නම් මී වද වලින් සෑදු කොට්ටයක් මත සැතපීමයි. අනෙත් විශේෂ කාරණය වුයේ එළ‍ාර රජුගේ හමුදාවේ රණවිරුවකුගේ හිස වෙන් කළ කඩුව සේදු ජලය එම හිස මතම වාඩිවී පානය කිරීමයි. මෙය රාජසභාවේ අනාවැකි කියන වුන්ගේ කුහුල ඇවිස්ස වීමට හේතු විය. “රැජිනගේ පුතා දමිළයන් ජයගෙන රට එක් සේසත් කර බුද්ධාගම බබලවනවා. යනුවෙන් ඔවුහු අනාවැකි කීහ. විහාර මහා දේවිය පුතෙකු වැදුවාය. ඔහු ගාමිනි අභය නම් වුයේය. ටික කලකට පසු ‘තිස්ස’ නම් වු තවත් පුතෙකුද බිහි කළාය.

ගාමිණි බිහි වු කාලයේදීම එක් සද්දන්ත කුලයේ ඇතෙක් උගේ පැටවා එහි ගෙන වුත් දමා යන්නට ගියේය. ඒ ඇත් පැටවා “කන්ඩුල” නම් වු අතර ගැමුණු කුමාරයාගේ සෑම ක්‍රියාවකදීම කුමරු සමග ඌ සිටියේය.
කාලිංග මාඝ රජ

right|thumb|250px|මාඝගේ පාලන සමයෙහිදී ප්‍රහාරයට ලක් වුනු බොහෝ විසල් ස්තූප අතුරින් එකක් වන ජේතවනාරාමය.
කාලිංග මාඝ (, ) සහ ක්‍රෑර මාඝ ලෙසින්ද හැඳින්වෙන, මාඝ (රාජ්‍යත්වය 1215–1255), යනු ශ්‍රී ලංකාවේ මධ්‍යතන යුගයේ රජෙකු වන අතර ඔහු සිහියට නැගෙන්නේ ප්‍රාථමික වශයෙන් ඔහුගේ ක්‍රෑර හා පීඩාකාරී පාලනය නිසාවෙනි. 1215දී නැගෙනහිර ඉන්දියාවේ කාලිංග ප්‍රදේශයේ සිට මාඝ මෙහි පැමිණ මෙම රට ආක්‍රමණය කර වන අතර පරාක්‍රම පාණ්ඩ්‍ය සිහසුනෙන් පහකර ලීය. ඔහුගේ රාජ්‍යත්වය තුලදී, දේශීය සිංහලයන් ශ්‍රී ලංකාවේ දකුණු හා බටහිර ප්‍රදේශයන්ටද, රට අභ්‍යන්තරයෙහි මධ්‍ය කඳුකරයටද අතිමහත් වශයෙන් සංක්‍රමණය වූයේ ඔහුගේ පීඩාකාරී පාලනයෙන් මිදීමටය. රජරට නමින් හැදුන්වුනු පුරාණ උතුරු ප්‍රදේශයේ බලය ලබා ගත් අවසාන රජු වුයේ මාඝයි. ඔහු උතුරේ සිංහල බලය විනාශ කිරීමට ගත් පෘථුල උත්සාහය කොතරම් ප්‍රබල වීද යත් රජරටින් බලයට පත් වු සෑම සිංහල රාජ්‍යවංශක්ම පැවතුනේ ප්‍රධාන වශයෙන් දිවයිනේ දකුණු දිශාවේය.
කාලිංග මාඝගේ ආක්‍රමණයෙන් රජරට මුදවා ගැනීම

වෙනසකට උත්ප්‍රේරකයක් වූ නමුදු මාඝ යනු ශ්‍රී ලංකා ඉතිහාසයෙහි විවාදයට බඳුන් වූ සුවිශේෂී පාලකයෙකි. ඒ වන විට දිවයිනේ පාලන බලයේ හදවත බඳුව තිබූ රජරට රාජධානියට මාඝගේ ආක්‍රමණය විශාල විනාශයක් කළේය. පුරාණ රජදරුවන් විසින් නිර්මාණය කරන ලද මහා නගර වනයට බිලි විය. ඒවා පසුව සොයා ගන්නා ලද්දේ 19 වෙනි ශත වර්ෂයේදීය. දේශීය පාලන බලය ඉන් පසු දකුණට සහ ලංකාවේ මධ්‍යම පළාත්වලට මාරු වූයේ කැලිඩොස්කෝපයක දර්ශන මාරුවන පරිද්දෙනි. උතුරු ප්‍රදේශය අන්තිමට යාපනය රාජධානිය ලෙස විකාශනය වුවද 1619 දී පෘතුග්‍රීසීන් විසින් එය යටත් කරගන්නා ලදී.

පුරාණයේ සිට ශ්‍රී ලංකාව බෙදී තිබුණේ රජරට, දක්ඛිණ දේශය සහ රුහුණ වශයෙනි. පළමුවෙන් ඒවා වෙනස් වූයේ රජරට - පතිතදේශ වශයෙන්ද දක්ඛිණ දේශය - මායා රටද වශයෙනි. එහෙත් පසුව එක විටම වාගේ මෙම භාවිතාවන් නතර වී ඒ නම් යල් පිනූ ඒවා බවට පත් විය. ඉන් පසු එම ප්‍රදේශවල බිහි වූ රාජධානි භූගෝලීය වශයෙන් කුඩා වූ අතර යාපහුව - ගම්පොල වැනි ආරක්ෂිත බලකොටු නගර කේන්ද්‍ර කොට ගත්තේය. ඒවා "සීතාවක" රාජ්‍යය මෙන්ම කෙටි කාලයකට පමණක් සීමා විය.

මාඝගේ ආක්‍රමණයේ අමිහිරි මතක සටහන් නිසා සිංහලයින් සහ දකුණු ඉන්දීය චෝල, කේරළ සහ පාන්ඩ්‍යයන් අතර කලින් තිබූ කිට්ටු සම්බන්ධතාවයන් පලුදු විය. පෘථුල ලෙස ඉන්දියාවේ සහ ලංකාවේ ශාඛාවන් අතර ඇති වූ විවාහ සම්බන්ධතා සමග රජරට උසස් පවුල් නොවරදවාම රාජකීය සම්බන්ධයක් සහිත වූ නිසා මධ්‍ය කාලීන රාජ්‍ය පවුල් වර්තමානයේ භාවිතා වන අර්ථයෙන්ම විශිෂ්ට සිංහලයෝ වූහ. කෙසේ වෙතත් ශ්‍රී ලංකා දේශපාලනයේ දකුණු ඉන්දීය බලපෑම නැති වී ගිය බවක් එයින් අදහස් නොකෙරේ. නුවර නායක්කර් රජ පරපුර ඊට සාක්ෂි වේ. කෙසේ වෙතත් මෞර්ය සහ ලම්බකර්ණ වැනි ඉන්දු ලංකා ශ්‍රේෂ්ඨ වංශවල යුගය එයින් අවසාන විය.

මාඝගේ ආක්‍රමණයට පෙර සිටම ශ්‍රී ලංකාවේ දේශීය පාලන බලය ක්‍රමයෙන් පිරිහෙමින් තිබුණි. එකී ආක්‍රමණයෙන් පසුවද ශත වර්ෂ 3 ක පමණ කාලයක් රට අරාජිකව මෙන් පැවැතුණේය. ශ්‍රී ලංකාවේ මෙම ඓතිහාසික යුගය අවසන් වන්නේ සතුරෙකුගේ පැමණීමත් සමගය. එම සතුරා පසුව දකුණු ඉන්දියාවේ මහා අධිරාජ්‍යය ද ලංකාවේ තිබුණු රාජ්‍යයන් ද තම අණසකට යටත් කර ගත්තේය. ඒ සතුරා අන් කවරෙකුවත් නොව යුරෝපීය අධිරාජ්‍යවාදීන්ය.
ආශ්‍රිත
ආශ්‍රිත ලිපි

* සිංහලේ රාජාවලිය


ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:ඉතිහාසය
අනුරාධපුර පුරාණ ස්ථාන ලයිස්තුව

අනුරාධ පුරයේ පූජණීය සිද්ධස්ථාන අට / අටමස්ථාන

*අභයගිරි දාගැබ
*රුවන්වැලි සෑය
*ථුපාරාමය
*ලොවාමහාපාය
*අභයගිරි දාගැබ
*ජේතවනා රාමය
*මිරිස වැටිය චෛත්‍ය
*ලංකා‍රාමය
වෙනත් ගොඩනැගීම්

*ඉසරුමුණිය
*මඟුල් උයන
*වෙස්ස‍ගිරි
*රත්න ප්‍රාසාදය
*රජිණගේ මාළිගය
*දක්ෂිණ ස්ථූපය
*සේල චෛත්‍ය
*නාගවිහාරය
*කිරිබත් වෙහෙර
*කුට්ටම් පොකුණ
*සමාධි පිළිමය
*තොලුවිල පිලිමය
*කුට්ටම් පොකුණ
වෙනත් නටඹුන්

අනුරාධපුර‍ය පූජනීය නගරයෙහි සහ ඒ අවට ඉතා විශාල ප්‍රමාණයක නටඹුන් දක්නට ඇත. මේවා ඉතා නිවැරදිව හදුනාගෙන නොමැති අතර ඉන් බොහෝමයක් ද්‍රවිඩ ආක්‍රමණිකයන් අතින් හෝ පූජණීය වස්තු විනාශ කරන්නන් අතින් හානි විම් වලට ලක්ව ඇත. සංචාරකයින් හෝ වන්දනා කරුවන් විසින් මෙම නටඹුන් කෙරෙහි වඩා වැඩි අවධානයක් යොමු කර ඇත.
ප්‍රවර්ගය:අනුරාධපුරය
නිහාරිකා

නිහාරිකා යනු වායු සහ දූවිලි වලින් පිරුණු වලාකුළක් අභ්‍යවකාශයේ ඇති විට එය හඳුන්වනු ලබන්නේ "නිහාරිකාවක්" ( Nebula ) යනුවෙනි.
ලතින් භාෂාවෙන් නිහාරිකාවක් යනු "[මීදුම]" වේ. තැටි ආකාර මෙවැනි නිහාරිකාවක් සංකෝචනය වෙමින් [සූර්යයා] වටා තිබී ඇත. එය සූර්යය නිහාරිකාවක් ලෙසින් නම් කරනු ලබන අතර එහි සංකීර්ණ මිශ්‍රණ ලෙස මැග්නීසියම්,කැල්සියම් සහ යකඩ වැඩිපුර අඩංගු සිලිකේට තිබී ඇත. උෂ්ණත්වය,පීඩනය හා එහි තිබූ වායු සංයුතිය අනුව එම සූර්යය නිහාරිකාවේ විවිධ කොටස් ,විවිධ ප්‍රමාණ වලින් ඝනීභවනය වෙමින් පවතින්නට ඇත. ඒ ඝනීභවනය වූ ප්‍රමාණයන් අනුව මුලින්ම සූර්යයාත්,ඊළඟට විවිධ දුර වලින් සෙසු ග්‍රහලෝකත් හට ගෙන ඇත. මෙලෙස සූර්යය නිහාරිකාවක් ඝනීභවනය වීමෙන් අනතුරුව අපගේ සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ ඇති වූ බව කියවෙන නියමයට සාක්ෂි වශයෙන් උල්කාෂ්ම වල සංයුතිය ගත හැක.

උල්කාෂ්මයක් යනු ගල් බවට වූ ද්‍රව්‍ය වන අතර, ඒවායේ කුඩා ඛනිජ කොටස් අඩංගු වේ.

මෙම උල්කාෂ්ම සෞරග්‍රහ මණ්ඩලයේ ඇති අති පැරණි පාංශු කොටස් වේ,විශ්වයේ සෞරග්‍රහ මණ්ඩලය ඇති වූ කාල සමයේදී එනම් ග්‍රහලෝක තැනිමේදී මේවාද නිර්මාණය වී ඇත. එබැවින් අද හමුවන උල්කාෂ්ම වල සංයුතිය එදා පැවති ඛනිජ හා මූල ද්‍රව්‍ය වලින් යුක්ත යැයි විශ්වාස කෙරේ.කෙල්වින් 1450-1840 අතර අධික උෂ්ණත්වයකට බඳුන්වී ඝනීභවනයට පත්වූ ටන්ස්ටන් සහ ඔස්මියම් මේවායේ අඩංගු වී ඇත.මෙහි ඇති විශේෂත්වයක් වනුයේ අඩු උෂ්ණත්වයක් යටතේ ඝනීභවනය වූ ද්‍රව්‍ය ද උල්කාෂ්මයන් වල අඩංගු වීමයි. ජලය එවැනි උල්කාෂ්ම වල බහුල ලෙස ඛනිජ ද්‍රවය හා සම්බන්ධ වී පවතී.දැන් පෘථිවිය ගැන සලකා බලන විට එහිද ජලය බහුල බැව් පෙනේ. එබැවින් සූර්යය නිහාරිකාවක් ඝනීභවනය වීමෙන් සෞරග්‍රහ මණ්ඩලය ඇතිවී යැයි සැලකෙන මතයට වැඩි පිළිගැනීමක් වර්තමාන තාරකා විද්‍යාඥයන් අතර පවතී.


ප්‍රවර්ගය:නිහාරිකා
ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය

ලංකා විදුලිබල මණ්ඩලය යනු 1969 අංක 17 දරන පාර්ලි‍මේන්තු පනතින් ස්ථාපනය කරන ලද රාජ්‍යය ආයතනයකි. විදුලි බලය ජනනය කිරීම; සම්ප්‍රේශණය කිරීම සහ බෙදා හැරීම සඳහා ඒකාධිකාරී බලයක් (බොහෝ දුරට)ලැබී ඇති මෙම ආයතනය දිවයින(ශ්‍රී ලංකාව) පුරා විහිදී පවතින විශාලතම රාජ්‍ය අයතනවලින් එකකි.
මේ වන විට සේවකයින් 25000 ක් පමණ මෙහි සේවය කරනු ලබයියැයැයරයන අතර ඔවුනගෙන් අවම වැටුපක් ලබන අයකුට පවා රැ. 28000 ක මුදලක් හිමි වේ. ලාංකිකයින්ගෙන් 99%ට මේ වන විට විදුලිය ලබාදී ඇති අතර ඉතිරි අය සඳහා ද ඉතා ඉක්මනින් විදුලිය සැපයීම ට අවශ්‍ය කටයුතු කරමින් පවතී.

මේ වන විට දල වශයෙන් දිනකට ඒකක 28000000 ක පරිභෝගික ඉල්ලුම සඳහා අවශ්‍ය සැපයුම ලංවිම විසින් සපයනු ලැබේ. එම ඒකකවලින් යම් ප්‍රමාණයක් පෞද්ගලික නිශ්පදකයන් විසින් සපයනු ලබන අතර එම ප්‍රමාණය හා වැස්ස අතර පරස්පර සම්බන්ධතාවයක් පවතී.
පෞද්ගලික නිශ්පදකයන්ගෙන් මිලදී ගනු ලබන ඒකක සඳහා අධික මිලක් ගෙවීමට සිදුවීම නිසාත් ඉන්ධන භාවිතයෙන් විදුලිය ජනනය කිරීමේදී අධික වියදමක් දැරීමට සිදුවන නිසාත් මේ වන විට ලංවිම වෙත අධික නය බරක් පැටවී ඇත.

2009 අංක 20 දරන විදුලිබල පනත මගින් විදුලි බලය ජනනය කිරීම; සම්ප්‍රේශණය කිරීම සහ බෙදා හැරීම සඳහා නියාමන බලය මහජන උපයෝගීතා කොමිශන් සභාව වෙත පවරා ඇත. ඒ අනුව විදුලිබල මණ්ඩලය වෙතද මේ වන විට තාවකාලික බලපත්රහ නිකුත් කර ඇති අතර ඒ සඳහා අදාල අයකිරීම් මහජන උපයෝගීතා කොමිශන් සභාව වෙත ගෙවිය යුතු වේ.

මේ වන විට විදුලිබල මණ්ඩලය විසින් ව්යාාපෘති ගණනාවක් ආරම්භ කර ඇති අතර ඒවා අතරින් කීපයක් පහත දක්වා ඇත.

* ඉහල කොත්මලේ ජල විදුලි ව්යාවපෘතිය (ජපාන ආධාර යටතේ)

*නොරොච්චෝල ගල් අඟුරැ බලාගාරය (චීන ආධාර යටතේ)
*ත්රිචකුණාමල ගල් අඟුරැ බලාගාරය (ඉන්දිය ආධාර යටතේ)
*කොළඹ නගරයට විදුලිය සැපයීමේ ව්යාරපෘතිය
*ගැමි විදුලි ව්යාිපෘතිය 4 (SIDA ආධාර යටතේ)
*ගැමි විදුලි ව්යාිපෘතිය 7 (ඉරාන ආධාර යටතේ)
*විදුලමු ශ්රී ලංකා ව්යාPපෘති (රත්නපුර)
*විදුලමු ශ්රී ලංකා ව්යාPපෘති (කෑගල්ල)
*විදුලමු ශ්රී ලංකා ව්යාPපෘති (හම්බන්තොට)
*විදුලමු ශ්රී ලංකා ව්යාPපෘති (මොනරාගල)
*විදුලමු ශ්රී ලංකා ව්යාPපෘති (කළුතර)
*ත්රීලකුණාමල ඒකාබද්ද යටිතල පහසුකම් සංවර්ධනය කිරීමේ ව්යාටපෘතිය
*Clean Energy Access Improvement Project
External links

* http://www.ceb.lk/
කිරිබත්

කිරිබත් යනු සිංහල සංස්කෘතියේ නැතිවම බැරි ආහාරයකි. කිරෙන් (බොහෝවිට පොල් කිරෙන්) සැදූ බත් නිසා කිරිබත් වන මෙම ආහාරය සිංහල අලුත් අවුරුද්ද හැඩ කරවන ප්‍රධාන ආහාරය වෙයි. සුබ නැකතින් මුළු රටම එකම වේලාවට එකම ක්‍රමයට පිස එකම වේලාවට අනුභව කරනා මෙම ආහාරය ලුණු මිරිස් සමඟ හෝ හකුරු හෝ කෙසෙල් ගෙඩි සමඟ ආහාරයට ගැනීම සාමාන්‍ය සිරිතයි. දුගී පැලේ සිට රජ මැඳුර දක්වා හැම නිවසක ම කැවුම්, කිරිබත්, අළුවා පිරි අලුත් අවුරුදු මේසයක් සැකසීමත් එම ආහාර බෙදා හදා ගෙන භුක්ති විඳීමත් සිංහල සිරිතයි.


පොල් කිරි සමඟ පිස ගන්නා සහල් කෙසෙල් කොළයකට වඩා කැබලි කපා ගෙන මේසයට යවන මෙම ආහාරය සියළු සුබ කටයුතුවල දී පිස ගැනීමට සිංහලයා පුරුදු වී සිටී. ඉඹුල් කිරිබත්, මුං කිරිබත් මෙන්ම ලබු කිරිබත් ද මෙම ආහාරයේ ප්‍රභේද වේ.
ඉතිහාසය

හෙළ ආහාරයක් වූ කිරිබත්(කිරිපිඬු) දානයක් එදා සිදුහත් බෝසතාණෝ ඇසතු බෝ රුක මුල බවුන් වඩද්දී බුද්ධත්වයට පත් වීමට පෙර සුජාතා සිටු දේවිය විසින් පූජා කරන ලදී. සිදුහත් තාපසතුමා එය පිඬු 49 කට කඩා වැළඳූ බවත් බුද්ධත්වයට පත් වූ පසු බුදුරජාණන් වහන්සේ දින 49 ක් එම ආහාරයෙන් දිවි ගෙවූ බවත් ඉතිහාසයේ සඳහන් වේ.

ගැමුණු කුමරා මහළු මාතාවක් දුන් කිරිබතක් අනුභව කරද්දී දුන් අවවාදය අනුව යුද කර ජය ලැබූ බව ද ජන ප්‍රවාදයේ සඳහන් වේ.
ඉඹුල් කිරිබත්

මැදට පොල් පැණි දමා ගෙඩි ලෙස සකස් කර ගන්නා ආහාරයකි.සාදාගත් පසු ඉඹුල් පුලුන් මලේ හැඩය ගන්නා නිසා මෙය ඉඹුල් කිරිබත් ලෙස හැඳින්වූවායි සිතිය හැක.
මුං කිරිබත්

මුං ඇට සමඟ හකුරු හෝ පැණි ද කජු හා වියළි මිදි ද දමා උයා ගන්නා මෙම ආහාරය රසයෙන් මෙන්ම ගුණයෙන් ද අග්‍ර වේ.
ලබු කිරිබත්

ලබු දමා සාදා ගන්නා මෙම ආහාරය "නරියා ලබු කිරිබත් කෑ හැටි" යන ජන කතාවේ ද සඳහන් ආහාරයකි.
නිල ජාතික ආහාරය

2010 නොවැම්බර් 18 දින ජනාධිපති මහින්ද රාජපක්ෂ 65 වන උපන්දින ශ්‍රී ලංකාවේ නිල ජාතික ආහාරය ප්‍රකාශයට පත්කරනලදී
අඩංගු ද්‍රව්‍ය

සහල්

කිරි - ප්‍රධාන වශයෙන් පොල් කිරි යොදා ගැනේ. එළකිරි යොදන අවස්ථාවන්ද ඇත.

ලුණු - ආහාරයේ රස වැඩි කිරීමට උපකාරී වේ.


අතිරේක එකතු කිරීම් වශයෙන්

පොල් පැණි - ඉඹුල් කිරිබත් සඳහා යොදාගනී. සමහර පුද්ගලයන් තෙල් දැමූ හාල්මැස්සන්, උම්බලකඩ සම්බෝලය වැනි දෑ පොල් පැණි වෙනුවට යොදා ගනී.

මුං ඇට - මුං කිරිබත් සඳහා යොදා ගනී. හකුරු හෝ පැණි, කජු හා වියළි මිදි රසය වැඩි කිරීම සඳහා උපයෝගී කර ගැනේ.

ලබු - ලබු කිරිබත් සඳහා (සිහින්ව කැපූ දියලබු කිරිබතට එක් කිරීමෙන් ප්‍රණීත රසයක් ලැබේ.)
මේවාද බලන්න

*බත්
*සිංහල බොජුන්
* ශ්‍රී ලංකාවේ බොජුන්
ආශ්‍රිත
බාහිර සඹැඳි

*Recipe for Kiribath

ප්‍රවර්ගය:බත් වර්ග - සිංහල
ප්‍රවර්ගය:සහලින් සාදන ආහාර
චාල්ස් බැබේජ්

(26 දෙසැම්බර් 1791 – 18 ඔක්තොම්බර් 1871)

උපත ලබුව් 1791 දෙසැම්බර් 26 දින ලන්ඩනයදි ය. ඔහුගෙ මරණය සිදුවයේ 1871 ඔක්තොම්බර් ලන්ඩනයදි ය. ඔහුගෙ ජිවිත කාලය වුයෙ අවුරුදු 79 කි. ඔහු එ කාලය තුලදි ගණිතඥයා, දාර්ශනිකයා,නිමැවුම්කරු සහ යාන්ත්‍රික ඉංනේරු යන විෂයන් ට අදාලව සමාජයට වැදගත් සෙවාවන් රාසියක් කර ඇත. නමුත් චාලස් බැබේජ් වඩා ප්‍රසිද්ද වුයෙ පරිගණකයේ පියා වශයෙනි. එ ඔහුගෙ නිර්මාණයක් වු difference engine නම් වු යාන්ත්‍රක පරිගණකයයි.
මූලාශ්‍ර
ජී බී සේනානායක

ප්‍රකාශන

නව කතා

* වරදත්ත
* මේධා
* චාරුමුඛ
* අවරගිර
* රළ බිඳුම
* මල පුඩුව
* කැකෑරිල්ල
* ජල ගැල්ම
* බැඳුම
* රුව
* උරගල
* මුදුපාණී
* කෙළෙස් සයුර
* එකට එක
* මණිකේතු / රම්‍යා
* දෙපොට
* ලොකු කුමාරිහාමි
කෙටිකතා

* දුප්පතුන් නැති ලෝකය
* පළි ගැනීම
* ඈත බැලුම
* ගමන
* නැටුම
* රූපිකා
* මංමුළාව
* ‍ලේඛකයා
* කාන්ති
පද්‍ය

හැඬී ද ඔබ

ශාන්තය මුහුණ සුදු හැඳි
මළ සිරුරෙහි දෑත එක් කළ
දිලෙයි දෙපස තෙල් පහන්
යන්තම් සැලෙන සිළින්

ළඟ මිනිය සිටියි බිරිඳ
අවුරුදු පනසක් වයස සිහින් තල එලළු
පිටිපසින් ඈ විසි පස් හැවිරිදි
දුවය මඳක් තර පැහැපත්
සාලෙ දොර අසල සිටියි
විසි දෙකක් වයස පුත්

අඹු දරු දැරි එකකුට හෝ
නැත මතක මළහු විඳි දුක්
දිවියක් මුළුල්ලේ ඔවුන් රැකුමට
හඬත් ඔවුහු විටින් විට සොවින් මෙන්
නෑයන් මිතුරන් ආ කල

හැඬී ද ඔබ ළඟ නෑයකු මළ කල
කිම ඔබ හැඬුයේ, බලන්න සොයා ඔබ සිත

සෙවණැලි කාව්‍ය සංග්‍රහයෙනි

ජී.බී. සේනානායක
* රුබයියාට් (පරිවර්තන)
* විඳිමි
* දැල් කවුළුව
* සෙවණැලි
* මුළාව
* කවරෙක්ද
ශාස්ත්‍රීය

* නවකතා කලාව
* බටහිර ශ්‍රේෂ්ඨ නවකතා
* විචාර ප්‍රවේශය
* සාහිත්‍ය සේසත්
* සාහිත්‍ය විග්‍රහය
* සාහිත්‍ය ධර්මතාව
චරිතාපදාන

* සාහිත්‍ය දර්ශන සිතුවිලි
* විනිවිඳිමි අඳුර
* මගේ සිතුම් පැතුම්
* මම එදා සහ අද
යෞවන සාහිත්‍ය

* රණරාළ
සුරංගනා කතා

* මල් කුමාරි
* හාල්මැස්සා
* රත්හඳුන් රූපය
* හීනය
* අඹ කතාව
* මහා ‍ලෝබයා

ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:නවකතා කරුවෝ
ලිවර්පුල් බෝම්බය-මුල් වාර්තා

විදුලි පද්ධතිය තුල සිදුවු අධි විදුලි කාන්දුවකින් පිපිරිම සිදු වු බව ප්‍රථමයෙන් පළමු මතයයි. මෙය පසුව විදුලි සැපයුම් කරුවන් වන Power Grad විසින් ප්‍රතික්ශේප කරන ලද්දකි. මේ පිළිබදව විචාරය කරන පුද්ගලයන්ගේ අදහස වුයේ බෝම්බය නිසා දුම්රිය මාර්ගයේ විදුලි රැහැන් වලට හානි සිදු වීමෙන් පිපිරිම ඇති වු බවයි. විචාරකයන් යෝජනා කරන්නේ මෙම අර්ථ දැක්වීමට සිදුවන්නට ඇත්තේ දුම්රිය මාර්ග වල විදුලි රැහැන් වලට හානි සිදු වී ඇති බවත් පිපිරිමෙන් සිදු වු සීග්‍ර විදුලි බල ඇණ හිටිම, පාලන මැදිරි ක්‍රියාකරුවන්ට අනුව විශාල විදුලි බල සැපයුමකින් ඇති වන නොනවතින පරිපථ බිද වැටීමකට සමානය.

නාගරික =
මෙට්‍රොපොලිටන් පොලිස් කොමසාරිස්, සර් ඉයන් බ්ලෙයාර් සදහන් කරන පරිදි පිපිරිමෙන් පැය 02ක් තුළ මෙය ත්‍රස්තවාදී ක්‍රියාවක් බවට විශ්වාසය තහවුරු කර ගත් බවයි. ඔහු තවදුරටත් සදහන්කරන්නේ පිපිරිම් සිදුවු එක් ස්තානයකින් පුපුරණ ද්‍රව්‍යය පිළිබදව සාධක හමුවු බවයි. එහෙත් මෙම ප්‍රහාරය සිදු කරනු ලැබුවේ කවුරුන්දැයි යන වග පිළිබද අනුමාන නොකරයි. පර්යේෂණමගින්ද .ත්‍රස්තවාදී සැකකරුවන් කවුරුන් දැයි කවුරුන් වේද යන්න පිළිබද අවධානය යොමු කරයි.
බෝම්බ ප්‍රහාරයෙන් පැය කිහිපයකට පසුව එවක ස්වදේශ ලේකම් චාර්ල්ස් ක්ලාර්ක් නියෝජිත මන්ත්‍රීමණ්ඩලය අමතමින් මෙම ප්‍රහාරය ත්‍රස්තක්‍රියාවක් බවට ප්‍රහාරය සිදුවු දිනයේ දීම පිටර් පවර් විසින් ජුල 07වන දින උදෑසන එල්ල වු ප්‍රහාර පිළිබදව සම්මුඛ සාකච්චා 02ක් පවත්වන ලදී.

පවර් : උදෑසන 9 පසුවී පැය භාගයක් ඉක්ම වු වේලාවේදී අප විසින් ආයතනයක සේවය දහසක් කරන පමණ පිරිසක් සමග සමගාමීව සිදුවන බෝම්බ අනතුරකින් බේරි සිටින්නේ කෙසේද පිළිබදව පුහුණුවක යෙදී සිටි අතර ඒ අවස්ථාවේ දීම දුම්රියපොළ බෝම්බ සිදු වීම වාර්තා වීම මගේ හිසකේ කෙලින් සිටු වීමට සමත් විය.

පීටර් ඇලන්: මෙය හරියටම පැහැදිලි කරනවා නම් ඔබ විසින් බෝම්බ අනතුරක් පිළිබද පෙර පුහුණු වීමක් සිදු කරමින් ඉන්නා විට එවැනිම සිදු වීඹක් වාර්තා වීමක් ලෙස හැදින්විය හැකිද?


පවර් : ඇත්ත වශයෙන්ම උදැසන 9.30ට පමණ එක්තරා ආයතනයක් සදහා මා එහි නම හෙළි නොකලත් ඔවුන් මෙය අසා සිටි යැයි මා දන්නවා, අප මෙම පෙර පුහුණුව සංවිධානය කර තිබුණි. පළමු වතාවට අපත් සමග ආපදා කළමණාකාර කළමණාකරුවන් රාශියක් සිටි අතර විනාඩි 05ක්තුළ අප ඉතා ඉක්මන් තීරණයකට එළඹියෙමු. " මෙය ඇත්ත වශයෙන්ම සිදුවනනක් බවත් " ඒ අනුව නිවැරදි ආපදා කළමණාකරණ පටිපාටිය ක්‍රියාත්මක කිරිම සදහා අප විසින් ( "මන්දගාමි සිතුවිලි" වල සිට " වේගවත් සිතුවිලි" දක්වා ගමන් කිරිම අවශ්‍ය බවත් අප වටහාගත්තා) මන්දගාමීව කටයුතු කිරිම වෙනුවට සීග්‍රයෙන් කටයුතු කිරිම සිදු කළ යුතු බව අප වටහා ගන්නා ලදී.


පවර් විසින් සදහන් කරන ලද්දේ "සමගාමීව බෝම්බ පිපිරිමක් සිදු වු බවයි. එහෙත් මතක තබා ගත යුතු කරැණක් වන්නේ මෙම බෝම්බ පිපිරිම එකවර සිදුවු බව හෙළිදරවු වුයේ බෝම්බ සිද්ධිය සිදුවී දින 2කට පසු හෙවත් 2005 ජුලි 9වන දා බවයි.
පවර්ගේ ප්‍රබන්ධාත්මක සිදුවීම් පෙළ ...................................................
උමං මාර්ග ප්රබහාර

8.50 ලංඩන් භුගත උමං තුළ බෝම්බ 03ක් පුපුරා යෑම
පළමු බෝම්බය පුපුරා යන ලද්දේ ලිවපුර් මාවත හා ඇල්ඩිගේට් හරහා අංක 204 දරණ උමං දුම්රියක් තුළයි. මෙම දුම්රිය කින්ග්ස් ක්රොාස් වලින් විනාඩි 08කට පෙර පිටත්ව යන ලදි. පිපිරිම සිදුවන විටදී දුම්රියේ තුන් වන පෙට්ටිය ලිවපුර් මාවතට යාර 100ක් ඇතීන් තිබි ඇත. හැමර්ස්මිත් හා සිටි ලයින් දුම්රිය මාර්ගයට සමාන්තරව දිවෙන ලිවපුර් මාවතේ සිට ඇල්ඩිගේට් නැගෙනහිර වෙත දිවෙන දුම්රිය මාර්ගය ද අනතුරින් හානියට පත් විය.
• දෙවන බෝම්බය පිපිරිමට ලක් වුයේ අංක 216 දරණ
තට්ටු දෙකේ බස් රථයක බෝම්බ පිපිරිම

9.47 මාර්බල් ආර්ක් සිට හැක්නිවික් දක්වා දිවෙන ස්ටේජ්කෝච් ගංඩන් මගින් ක්‍රියාත්මක කරන LXO3BUF ලියා පදිංචි අංකයක් ඇති තට්ටු දෙකේ බස් රථයක් තුල පිපිරිමක් ඇති විය.
මීට ප්‍රථම, හැක්නිවික් සිට "මාර්බල් ආර්ක්" දක්වා " කින්ග්ස් ක්‍රෝස් " ප්‍රදේශය පසු කරමින් ගමන් කරයි. "මාර්බල් ආර්ක්" හි දි බස් රථය හරවා නැවත හැක්නිවික් වෙත ගමන් ආරම්භ කරන ලදි. එය "මාර්බල් ආර්ක්" වෙතින් උදෑසන 9ට පමණ පිටත්වු අතර ඉයුස්ටන් බස් නැවතුම් පොළට 9.35ට පමණ ළගා වු අතර එහිදී බසයේ මගින් උමං දුම්රිය පොළෙන් බස් රථයට නැගුනු අතර " කින්ග්ස් ක්‍රෝස් " මාවත වසා දමා ඇති හෙයින් පොලිසිය බස් රථය සාමාන්‍ය දිනවල භාවිතාකරන මාර්ගයෙන් බාහිරව වෙනත් මාර්ගයක ධාවනය කරවුහ. බිම්ගත මාර්ගවල සිට ජනතාවද බසයට ගොඩ විය. පිපිරිම සිදුවන වේදාවේදී බසය "ටච්ස්ටොක්" චතුරස්‍රය හරහා ඉහළ "වොබර්න් පෙදෙස" දක්වා ගමන් කරමින් සිටියේය.

පිපිරිමෙන් බසයේ ඉහළ මහලේ වහලය ගලවා දමන ලද අතර බසයේ පිටුපස ද විනාශ විය. සිද්ධිය ඇසින් දුටුවෙකු ප්‍රකාශ කරන ලද්දේ "බසයේ භාගයක් අහසේ පියාසර කරමින් තිබු බවයි."
පිපිරිම සිදුවුයේ "බිත්‍රාන්‍යය වෛද්‍ය සංගම් ගොඩනැගිල්ලට ආසන්නව වන අතර ගොඩනැගිල්ලට ආසන්න වෛද්‍යවරැැන්ට හදිසි වෛද්‍ය සේවය ගලා දීමට හැකියාව ලැබුනි. " BBC ගුවන් විදුලිය 5" සහ " ද සන්" පුවත්පත පසුව වාර්තා කර තිබුණේ බසය තුළ සිටි පුද්ගලයෙකු බෝම්බයක් පුපුරවා ගත් බව බසයේ මගින් දුටු බවයි. පුවත්පත් වාර්තා "හසීබ් හුසේන් " (Hasib Hussain) නම් පුද්ගලයා එම පිපිරවීම සිදු කළ පුද්ගලයා හදුනා ගෙන ඇත. මෙම බස් බෝම්බය පිපිරි ඇත්තේ වාහනයේ ඉහළ තට්ටුව පිටුපසදී වන අතර බසයේ ඉදිරිපසට ඉන් දැඩි හානියක් වී නොතිබුණී. බසයෙ ඉදිරිපස සිටි පිරිස් ප්‍රහාරයෙන් නිරුපද්‍රිතව බේරි ඇති අතර පහළ හා ඉහළ තට්ටුවල පසුපස සිටි බොහෝ මගින් ප්‍රමාණයක් ප්‍රහාරයෙන් පිළිස්සුම් තුවාළ ලබා ඇත. මිය ගිය ප්‍රමාණය කොපමණදැයි ගණනය කිරිමට ටික කාලයක් ගතවු අතර පොලිසිය විසින් මිය ගිය පිරිස අතර ඝාතකයාගේ මළ සිරුරත් තිබේදැයි පරික්ෂා කරන ලදී. මෙම පිපිරිමෙන් එහා මෙහා ගමන් කරමින් සිටි කිහිප දෙනෙකුට තුවාල සිදු වු අතර වටපිටාවේ තිබු ගොඩනැගිලිද අනතුරට පත් විය. උමං දුම්රිය මාර්ගයේ තිබි ගවත් සැක කටයුතු පාර්සල් 02 සොයා ගන්නා ලදී. මේව පොලිසිය විසින් පුපුරුවා හැරිය නමුත් පසුව සනාථ වුයේ ඒවා බෝම්බ නොවන බවයි.

සන්දර්භය

මෙම බෝම්බ සිදු වීම වාර්තා වුයේ බ්‍රිතාන්‍යය විසින් 31වන G8 සමුළුව පැවැත්වු පළමු දිනයේ දීය. එමෙන්ම 2012 ගිම්හාන ඔලිම්පික් උළෙල සදහා ලංඩන් නගරය සුදුසුකම් ලැබීමට දිනකට ප්‍රථමයෙන්ද මුලධර්මවාදී පුජකයෙකු වන අබු හම්සා අල් - මස්රි ගේ නඩු විභාගයට දින දෙකකට කලින්ද " Live 8" ප්‍රසංගයට දින 05ක් තිබිය දීද සහ යුරෝපීය සංගම් කවුන්සිලයේ සභාපතිත්වය බ්‍රිතාන්‍යය විසින් භාර ගැනීමෙන් ස්වල්ප වේලාවකට පසුව ද ආදී වශයෙන් වු සිද්ධි දාමයකට පස්ව මෙම බෝම්බ පිපිරීම වාර්තා විය. එමෙන්ම වර්ගවාදී පෙළඹවීමකින් බිහිවු " බ්‍රැඩ්ෆිර්ඩ් කැරැල්ල"එම සිදු වීමේ හතරවන සංවත්සරය යෙදුණු දිනම මෙම ප්‍රහාරය ද වාර්තා විය.
2005 ජූලි 21 ලන්ඩන් පිපිරවීම්

2005 ජුලි 21 වන දින ලන්ඩන් උමං දුම්රිය මාර්ග හා ලන්ඩන් බසයක් තුළ දෙවැනිවරට එකවර සිදුවන බෝම්බ පිපිරම් හතරක් වාර්තා විය. බෝම්බ හතරම පිපිරිම සිදු කරන උපාංග පිපිරිමක ට ලක් වුවත් ප්‍රධාන පිපිරිම් සිදු කරන විදුලි ආරෝපණය පුපුරා නොගිය නිසා අනතුරක් සිදු නොවීය. එම පිපිරිමෙන් තුවාල ලත් එකම පුද්ගලයා වුයේ ඇදුම රෝගියෙකි. මෙම සිදු වීමට සම්බන්ධ සියළු සැකකරුවන් සිද්ධිය වීමත් සමගම පළා ගියද පසුව අත්තඩංගුවට පත් විය.

අණුස්මරණ කටයුතු

2006 ජුලි 7වන දා ඊට අවුරුද්දකට පෙර බෝම්බ සිද්ධියෙන් මිය ගිය පිරිස සිහි කිරිම පිණිස මිනිත්තු 02ක නිහඩතාවයක් රකින ලදී. බෝම්බ පිරිරුණු ස්ථානයේ සමරු ඵලකයක්ද විවෘත කරන ලදී. එමෙන්ම මිය ගිය පිරිස සිහිකිරිම පිණිස එම ස්ථාන වල අනුස්මරණ උත්සව පවත්වන ලදී.

විමර්ශන
මුලික ප්‍රථිථල

ප්‍රහාරය ඇතිවු ආකාරය, වේලාව ආදිය පිළිබදව ව්‍යාකූල තොරතුරැ පොලිස් මුලාශ්‍ර මගින් කියවිණී. අධිකරණ විමර්ශන නිළධාරින් මුලින්ම උපකල්පනය කරන ලද්දේ හමුදාව භාවිතා කරන ප්ලාස්ටික් පුපුරණ ද්‍රව්‍යය භාවිතා කර ඇති බවත් පිපිරීම් එකවර සිදු වීම නිසා පිපිරවීම සිදු කරන උපකරණය ඒවා එකවිට පුපුරැවා හැරිමට හැකි අයුරින් නිපදවා ඇති බවත්ය. මේ සියල්ල හුදු කල්පිත බවට පත් වුයේ තවදුරටත් කරැණු අණාවරනය වන්නට වු විටයි. නිවසේදී නිෂ්පාදනය කරන ලද කාබනික පෙරොක්සයිඩ යොදා ගෙන ඇති බව 2006 මැයි මස බ්‍රිතාන්‍යය රජයේ බුද්ධිමය හා ආරක්ෂක කමිටුව විසින් නිකුත් කරන ලද වාර්තාවක සදහන් වේ.
මරාගෙන මැරෙන ප්‍රහාරකයන් හතර දෙනෙකු ඇතුළුව සාමාන්‍යය මගින් 54 දෙනෙකු මරැමුවට පත් විය.700 පමණ දෙනා තුවාල ලැබු අතර 100ක් පමණ දිවා රාත්‍රි රෝහල් ප්‍රතිකාර සදහා යොමු කරන ලදී. ලොකර්බි අනතුරෙන් පසුව " පෑන් ඇමරිකා ගුවන් යානා - 103, 270 දෙනෙකු මරැමුවට පත්විය) බ්‍රිතාන්‍යය ඉතිහාසයේ වාර්තා වු දරුණුම ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාරය ලෙස මෙය හැදින්වේ. එමෙන්ම ලංඩනය තුළ 2වන ලෝක යුද්ධයෙන් පසු වාර්තා වු දරුණුතම බෝම්බ පිපිරිම මෙය වේ.

පොලිසිය විසින් CCTV විඩියෝ පට 2500ක් පමණද අධිකරණ පර්යේෂණ සාක්ෂි විශාල ප්‍රමාණයක්ද විමර්ශණයට ලක්කරන ලදී. බෝම්බ ඒ අනුව සවිකර ඇත්තේ දුම්රිය හා බසයේ බිම් තට්ටු වලය.
පොලිස් විමර්ශන නිළධාරින් විසින් සිද්ධියට සම්බන්ධ මරාගෙන මැරෙන බෝම්බකරුවන් හතර දෙනෙකු හදුනා ගත්හ. ජුලි 07 වන දා සිදු වු බෝම්බ පිපිරිම බටහිර යුරෝපයේ සිදුවු ප්‍රථම බෝම්බ පිපිරීම වේ. ප්‍රංශ අභ්‍යන්තර කටයුතු අමාත්‍යය නිකොලොස් සර්කෝඩි බ්‍රිතාන්‍ය ස්වදේශ කටයුතු අමාත්‍යංශයේ පැවති මාධ්‍ය හමුවකදී කියා සිටියේ ඊට කලින් වසරේ පැවති එංගලන්ත- ඇමරිකානු ආරක්ෂක හමුවකදී කලින් විස්තර කර එක් නමක් බ්‍රිතාන්‍යය බුද්ධි අංශ සදහා වත්කමක් ලෙස සළකා ඇති බවයි. මෙය ස්වදේශ කටයුතු ලේකම්චාල්ස් ක්ලාර්ක් විසින් ප්‍රතික්ෂේප කරනු ලැබුවා මෙන්ම මෙය හැදින්වුයේ " මෙය අවම වශයෙන් තමාගේ මතකයේ වත් නොවන බවයි".
ආශ්‍රිත

* 29 June 2007 attempted car bombings
* European arrest warrant
* Murder of Lee Rigby
* Parsons Green bombing
මූලාශ්‍ර
භාහිර සබැඳි

* Official London Transport Status and Updates




ප්‍රවර්ගය:ත්‍රස්තවාදී ප්‍රහාර