JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
ਪੂਨੇ

ਪੂਨਾ ਜਾਂ ਪੁਣੇ () ਸਾਹੇਦਰੀ ਪਹਾੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ, ਮੁੱਲਾ ਅਤੇ ਮੁੱਠਾ ਨਦੀਆਂ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਵਸਿਆ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਦਾ ਮੁੰਬਈ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਨੰਬਰ ’ਤੇ ਪੁਣੇ ਵੱਡਾ ਤੇ ਹਰਿਆ-ਭਰਿਆ ਖ਼ੂਬਸੂਰਤ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਨਾ ਬਹੁਤੀ ਸਰਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਤੇ ਨਾ ਬਹੁਤੀ ਗਰਮੀ। ਬਾਰਾਂ ਮਹੀਨੇ ਖ਼ੁਸ਼ਗਵਾਰ ਮੌਸਮ ਤੇ ਰੁਮਕਦੀਆਂ ਠੰਢੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਇਸ ਨੂੰ ਮਨਮੋਹਕ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਅਸਲ ’ਚ ਪੁਣੇ ਦੱਖਣ ਟਰੈਪ ਬਸਾਲਟ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ’ਚੋਂ ਨਿਕਲਦੇ ਲਾਵੇ ਉੱਪਰ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ

*ਇਤਿਹਾਸਕ ਪੱਖੋਂ ਪੂਨਾ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪੁਰਾਣਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਇਹਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਪੁਰਾਤਨ ਗਰੰਥ ਪੁਰਾਣ ਜੋ 400 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਗਿਆ, ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਪੁਣੇ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਅਧਿਕਾਰੀ ਰਾਸ਼ਟਰਕੂਟ ਸਨ। ਸਤਾਰ੍ਹਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਜਦ ਮੁਗਲਾਂ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਹੇਠ ਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਨਿਧੜਕ, ਬਹਾਦਰ ਯੋਧਾ ਸ਼ਿਵਾ ਜੀ ਮਰਹੱਟਾ (1643 ਤੋਂ 1680) ਦੀ ਕਮਾਂਡ ਹੇਠ ਮੁਗਲਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਇੱਥੇ ਮਰਾਠਾ ਰਾਜ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸੇ ਲਈ ਸ਼ਿਵਾ ਜੀ ਨੂੰ ਮਰਾਠਾ ਰਾਜ ਦੇ ਬਾਨੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੰਨ 1674 ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵਾ ਜੀ ਨੂੰ ਮਹਾਰਾਜ ਦਾ ਤਾਜ ਪਹਿਨਾ ਕੇ ਛੱਤਰਪਤੀ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
*ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੇਸ਼ਵਾਵਾਂ ਦਾ ਰਾਜ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਬਾਲਾਜੀ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ, ਬਾਲਾਜੀ ਬਾਜੀਰਾਓ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਰਾਜ ਵਿੱਚ ਸੁਯੋਗ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੇ। ਪਾਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧ ਲਈ ਕਟਰਾਜ ਝੀਲ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਮੰਦਿਰ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਕੀਤੀ।
*ਪੇਸ਼ਵਾ ਰਾਜ ਦਾ ਪਤਨ 1897 ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਦੀ ਆਮਦ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਿਰਕੀ ਦੀ ਲੜਾਈ ਵਿੱਚ ਅੰਗਰੇਜ਼ਾਂ ਨੇ ਆਖ਼ਰੀ ਪੇਸ਼ਵਾ ਨੂੰ ਹਰਾ ਕੇ ਆਪਣਾ ਯੂਨੀਅਨ ਜੈਕ ਦਾ ਝੰਡਾ ਗੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਫਿਰ ਆਪਣਾ ਵਿਦਿਅਕ, ਰਾਜਨੀਤਕ ਪ੍ਰਬੰਧ ਫੈਲਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਲੈਣ ਲਈ ਲੋਹ-ਪੁਰਸ਼ ਲੀਡਰਾਂ ਨੇ ਲੋਹਾ ਲਿਆ ਤੇ ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ’ਚੋਂ ਬਾਲ ਗੰਗਾਧਰ ਤਿਲਕ, ਮਹਾਂਦੇਵ ਗੋਵਿੰਦ ਰਾਨਾਡੇ, ਗੋਪਾਲ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਗੋਖਲੇ, ਮਹਾਤਮਾ ਜੋਤੀ ਰਾਏ ਫੂਲੇ ਆਦਿ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਨ। ਸੰਨ ਸੰਤਾਲੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੁਣੇ ਤਰੱਕੀ ਕਰਦਾ ਗਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੇ ਵਪਾਰਕ, ਵਿੱਦਿਅਕ, ਸਨਅਤ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਕਲਾ ਆਦਿ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾਇਆ ਹੈ।
ਦੇਖਣਯੋਗ ਇਲਾਕਾ

*ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ ’ਤੇ ਪੁਣੇ ਹਰਿਆਲੀ ਭਰਿਆ, ਪਹਾੜਾਂ, ਦਰਿਆਵਾਂ, ਝੀਲਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿੰਗਾਰਿਆ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
*ਹਰਿਆਲੀ ਵਾਲੇ ਇਲਾਕੇ ਜਿਵੇਂ ਕੰਟੋਨਮੈਂਟ, ਪੁਣੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੇ ਪੁਣੇ ਨੇੜੇ ਖੜਕਵਾਸਲਾ ਸਥਿਤ ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਫੈਂਸ ਅਕੈਡਮੀ ਹਨ।
*ਝੀਲਾਂ ਜਿਵੇਂ ਪਾਸ਼ਨ, ਕਟਰਾਜ, ਖੜਕਵਾਸਲਾ ਆਦਿ।
*ਅਨੇਕਾਂ ਪਹਾੜੀਆਂ ਪਾਰਵਤੀ ਹਿੱਲ, ਤਾਲਜਾ ਹਿੱਲ, ਵੈਟਲਬਾਬਾ ਹਿੱਲ, ਮਾਲਵਾੜੀ ਪਹਾੜੀ, ਦੁਰਗਾ ਟੇਕੜੀ, ਫਰਗੂਸਨ ਆਦਿ ਪੁਣੇ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਵਧਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
*ਪੁਣੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਚੁਫੇਰੇ ਅਨੇਕਾਂ ਕਿਸਮ ਦੇ ਪੱਥਰ ਦੇਖੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਕਸਬਿਆਂ ਉੱਪਰ ਮਿਲਟਰੀ ਕੰਟੋਨਮੈਂਟ ਬੋਰਡ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਹੈ।
*ਪਿੰਪਰੀ ਚਿੰਚਵਤ ਦਾ ਕਸਬਾ ਜਿੱਥੇ ਕਿ ਅਸੀਂ ਠਹਿਰੇ ਹੋਏ ਸਾਂ ਵੀ ਮਿਲਟਰੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੈ। ਬਾਕੀ ਥਾਵਾਂ ਉੱਪਰ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧ ਹੈ। ਦਾ ਬੁੱਤ]]
ਫ਼ੌਜ ਦਾ ਹੈਂਡਕੁਆਟਰ

ਇੱਥੇ ਭਾਰਤੀ ਫ਼ੌਜ ਦੇ ਬੰਬੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਗਰੁੱਪ (BEG) ਦਾ ਸੈਂਟਰ ਅਤੇ ਰਿਕਾਰਡ ਹੈੱਡਕੁਆਰਟਰ ਹੈ। ਇੱਥੇ BRO (GREF) ਦਾ ਸੈਂਟਰ ਵੀ ਦਿਘੀ ਵਿਚ ਹੈ। ਨੈਸ਼ਨਲ ਡਿਫੈਂਸ ਅਕੈਡਮੀ, ਡਿਫੈਂਸ ਰਿਸਰਚ, ਮਿਲਟਰੀ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਤੇ ਮਿਲਟਰੀ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਸਕੂਲ ਤੇ ਕਾਲਜ ਹਨ। ਇਸ ਕਰ ਕੇ ਇੱਥੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਬਹੁਤ ਹੈ।
ਉਦਯੋਗ

ਪੁਣੇ ਵਿੱਚ ਆਟੋਮੋਟਿਵ ਇੰਡਸਟਰੀ, ਹੈਵੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਇੰਡਸਟਰੀ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਕੰਟਰੋਲਡ ਉਪਕਰਣ ਆਦਿ ਜਰਮਨੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਸਕੂਲਾਂ, ਕਾਲਜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਰਮਨ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਵੀ ਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਹੁਮੰਜ਼ਲੇ ਘਰ

ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਉੱਚੇ-ਉੱਚੇ ਬਹੁਮੰਜ਼ਲੀ ਫਲੈਟ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਹਨ। ਇਨਫੋਟੈੱਕ ਇੰਡਸਟਰੀ, ਬੀ.ਪੀ.ਓ. ਤੇ ਆਈ.ਟੀ. ਵਾਲੇ ਨੌਕਰੀ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਚੰਗੀਆਂ ਤਨਖ਼ਾਹਾਂ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ

ਪੁਣੇ ਦਾ ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਤਾਂ ਏਸ਼ੀਆ ’ਚ ਪਹਿਲੇ ਨੰਬਰ ’ਤੇ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਦਾਕਾਰਾਂ, ਅਦਾਕਾਰਾਵਾਂ ਨੇ ਟਰੇਨਿੰਗ ਲੈ ਕੇ ਬੰਬਈ ਫ਼ਿਲਮ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਚੰਗਾ ਨਾਂ ਕਮਾਇਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਹਾਂਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਨੰਗਲ

ਨੰਗਲ ਪੰਜਾਬ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰੂਪਨਗਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।

ਇਹ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਪਿੰਡਾਂ ਦੀ ਆਵਾਜਾਈ ਦੀ ਲੋੜ ਲਈ ਡੈਮ ਦੀਆਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਡਰਨ ਐਵੇਨਿਊ, ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਐਵੇਨਿਊ, ਨਯਾ ਨੰਗਲ ਟਾਊਨਸ਼ਿਪ, ਬੀਬੀਐਮਬੀ ਟਾਊਨਸ਼ਿਪ ਅਤੇ ਨੰਗਲ ਬਸਤੀ ਖੇਤਰ (ਰੇਲਵੇ ਰੋਡ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੋਕਲ ਪੁਆਇੰਟ, NFL ਫੈਕਟਰੀ, PACL ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਨਯਾ ਨੰਗਲ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਧੂਵਨ ਪਾਰਕ, ਕੈਪਟਨ ਅਮੋਲ ਕਾਲੀਆ ਪਾਰਕ ਅਤੇ ਐਨਐਫਐਲ ਸਟੇਡੀਅਮ ਵਰਗੇ ਸਟੇਡੀਅਮ ਹਨ। ਨਯਾ ਨੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗੋਲਫ ਕਲੱਬ, ਆਫਿਸਰਜ਼ ਕਲੱਬ, ਸਵੀਮਿੰਗ ਕਲੱਬ, ਰੇਸ ਟਰੈਕ ਅਤੇ ਸਾਈਕਲਿੰਗ ਟਰੈਕ ਵਰਗੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਕਲੱਬ ਵੀ ਹਨ।
ਜਨਸੰਖਿਆ

ਭਾਰਤ ਦੀ ਜਨਗਣਨਾ , ਨੰਗਲ ਦੀ ਅਬਾਦੀ 48000 ਸੀ। ਮਰਦਾਂ ਦੀ ਆਬਾਦੀ 51% ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ 49% ਹਨ। ਨੰਗਲ ਦੀ ਔਸਤ ਸਾਖਰਤਾ ਦਰ 78.15% ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਔਸਤ 74% ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ: ਮਰਦ ਸਾਖਰਤਾ 80.69%, ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸਾਖਰਤਾ 71.56% ਹੈ। ਨੰਗਲ ਵਿੱਚ, 10.44% ਆਬਾਦੀ 6 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਰੂਪਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਕਸਬੇ
ਰਾਹਤ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ

ਰਾਹਤ ਫਤਿਹ ਅਲੀ ਖਾਂ (ਜਨਮ 1974) ਇੱਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਗਾਇਕ ਹੈ। ਇਹ ਉਸਤਾਦ ਨੁਸਰਤ ਫਤਿਹ ਅਲੀ ਖਾਂ ਦਾ ਭਤੀਜਾ ਹੈ। ਇਹ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸੂਬੇ ਦਾ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਹੈ।
ਮੁਢਲੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਰਾਹਤ ਦਾ ਜਨਮ ਫ਼ੈਸਲਾਬਾਦ 1974 ਵਿੱਚ ਰਵਾਇਤੀ ਸੰਗੀਤਕਾਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਖ਼ਾਨਦਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਦਾ ਨਾਮ ਫ਼ਰਖ਼ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਸੀ। ਨੁਸਰਤ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਉਸ ਦਾ ਤਾਇਆ ਅਤੇ ਉਘਾ ਕੱਵਾਲ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਉਸ ਦਾ ਦਾਦਾ ਸੀ। ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਕਲਾਸਿਕੀ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਕੱਵਾਲੀ ਦੀ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਤਾਏ ਨੁਸਰਤ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਤੋਂ ਤਰਬੀਅਤ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਸੀ।
ਪੇਸ਼ਾਵਰਾਨਾ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਰਾਹਤ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਵਾਮੀ ਫ਼ਨੀ ਮੁਜ਼ਾਹਰਾ ਦਸ ਗਿਆਰਾਂ ਬਰਸ ਦੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਜਦ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਚਾਚਾ ਨੁਸਰਤ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਨਾਲ 1985 ਵਿੱਚ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਕੱਵਾਲੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਨਾਲ ਗਾਉਣ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਸੋਲੋ ਗਾਣੇ ਭੀ ਗਾਏ। 27 ਜੁਲਾਈ 1985 ਨੂੰ ਬਰਮਿੰਘਮ ਦੀ ਇਕ ਕਨਸਰਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਸੋਲੋ ਗ਼ਜ਼ਲ "ਮੁੱਖ ਤੇਰਾ ਸੋਹਣਿਆ ਸ਼ਰਾਬ ਨਾਲੋਂ ਚੰਗਾ ਏ" ਗਾਈ। 1985 ਵਿੱਚ ਹਾਇਰੋ ਤਫ਼ਰੀਹੀ ਕੇਂਦਰ ਦੇ ਇਕ ਕਨਸਰਟ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇਕ ਸੋਲੋ ਗਾਣਾ ਗਿਣ ਗਿਣ ਤਾਰੇ ਲੰਘ ਗਈਆਂ ਰਾਤਾਂ ਗਾਇਆ।

ਪਾਪ (2004) ਦੇ ਹਿਟ ਗਾਣੇ "ਮਨ ਕੀ ਲਗਨ" ਨਾਲ ਉਸ ਨੇ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਵਿੱਚ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਅਪਣਾ ਨਾਮ ਦਰਜ ਕਰਵਾਇਆ। ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇ ਗਾਣਿਆਂ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਉਹ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਬਹੁਤ ਮਕਬੂਲ ਹੈ।

2010 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਬਰਤਾਨੀਆ ਦੇ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸੰਗੀਤ ਇਨਾਮਾਂ ਵਿੱਚ "ਬਿਹਤਰੀਨ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਐਕਟ" ਦਾ ਇਨਾਮ ਜਿੱਤਿਆ
ਐਲਬਮਾਂ / ਮਿਊਜ਼ਿਕ ਕਰਿਅਰ

* ਰਾਹਤ ਫ਼ਤਿਹ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ ਡਿਸਕੋਗ੍ਰਾਫੀ
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਗਾਇਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1974
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜ਼ਿੰਦਾ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪੰਜਾਬੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੇ ਪਲੇਬੈਕ ਗਾਇਕ
ਫਰਾਂਸੋਆ ਔਲਾਂਦ

ਫਰਾਂਸੋਆ ਜੇਰਾਦ ਜਿਓਰਜੇ ਨਿਕੋਲਾ ਔਲਾਂਦ (; ਜਨਮ 12 ਅਗਸਤ 1954) ਇੱਕ ਹੈ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਹੈ ਜੋ ਫਰਾਂਸ ਦਾ 24ਵਾਂ ਅਤੇ 2012 ਤੋਂ ਮੌਜੂਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਸੋਸ਼ਲਿਸਟ ਪਾਰਟੀ ਦਾ 1997 ਤੋਂ 2008 ਤੱਕ ਪ੍ਰਥਮ ਸਕੱਤਰ, 2001 ਤੋਂ 2008 ਤੱਕ ਤੁੱਲੇ ਮੇਅਰ ਅਤੇ 2008 ਤੋਂ 2012 ਤੱਕ ਕੋਰੇਜ਼ ਜਨਰਲ ਕੌਂਸਲ ਦਾ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਦੋ ਵਾਰ ਨੈਸ਼ਨਲ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਵਿੱਚ 1988 ਤੋਂ 1993 ਅਤੇ ਫਿਰ 1997 ਤੋਂ 2012 ਤੱਕ 2008 ਤੱਕ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ।
ਅਰੰਭਕ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਸਿੱਖਿਆ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਲੋਕ
ਦੁਮੇਲ

thumb|250px
ਦੁਮੇਲ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ:horizon) ਉਸ ਆਭਾਸੀ ਰੇਖਾ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਜਿਥੇ ਦਿੱਸਣ ਦੀ ਹੱਦ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਉਥੇ ਧਰਤੀ ਅਤੇ ਅਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਜੋੜਦੀ ਹੋਈ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਉਹ ਲਕੀਰ ਜਿਹੜੀ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸਦੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੋ ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਦੀ ਹੈ: ਇੱਕ ਉਹ ਜਿਹੜੀਆਂ ਧਰਤੀ ਦੇ ਧਰਾਤਲ ਨੂੰ ਕੱਟਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਦੂਜੀਆਂ ਉਹ ਜਿਹੜੀਆਂ ਨਹੀਂ ਕੱਟਦੀਆਂ। ਕਈ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚ, ਰੁੱਖਾਂ, ਇਮਾਰਤਾਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜਾਂ ਕਰ ਕੇ ਅਸਲੀ ਦੁਮੇਲ ਧੁੰਦਲਾ ਵਿਖਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਦਿਸਦਾ ਦੁਮੇਲ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਕੰਢੇ ਤੋਂ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਦੁਮੇਲ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਕਰੀਬ ਸਮੁੰਦਰ ਦਾ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਔਫਿੰਗ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਸਟੀਵ ਜੌਬਜ਼

ਸਟੀਵਨ ਪੌਲ "ਸਟੀਵ" ਜੌਬਜ਼ (; 24 ਫਰਵਰੀ 1955 –5 ਅਕਤੂਬਰ 2011) ਸਟੀਵਨ ਪੌਲ ਸਟੀਵ ਜੌਬਜ਼ ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਉਦਯੋਗੀ ਅਤੇ ਖੋਜੀ ਸੀ। ਇਸਨੂੰ ਐਪਲ ਦੇ ਸੀ.ਈ.ਓ. (ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ) ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਗਸਤ 2011 ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਪਦ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਜਾਬਸ ਪਿਕਸਰ ਏਨੀਮੇਸ਼ਨ ਸਟੂਡੀਓਜ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀ ਰਹੇ। 2006 ਵਿੱਚ ਉਹ ਦ ਵਾਲਟ ਡਿਜਨੀ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਮੰਡਲ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਰਹੇ, ਜਿਸਦੇ ਬਾਅਦ ਡਿਜਨੀ ਨੇ ਪਿਕਸਰ ਦਾ ਅਧਿਗਰਹਣ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ। 1995 ਵਿੱਚ ਆਈ ਫਿਲਮ ਟੁਆਏ ਸਟੋਰੀ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਤੋਰ ਕਾਰਜਕਾਰੀ ਨਿਰਮਾਤਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਜੌਬਜ਼ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰਿਤ ਜੀਵਨੀਕਾਰ, ਵਾਲਟਰ ਆਇਜ਼ੈਕਸਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ "ਰਚਨਾਤਮਕ ਉਦਯੋਗਪਤੀ" ਦੱਸਿਆ ਹੈ," ਜਿਸਦੇ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਲਈ ਜਨੂੰਨ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਡਰਾਈਵ ਨੇ ਛੇ ਉਦਯੋਗਾਂ- ਨਿੱਜੀ ਕੰਪਿਊਟਰ, ਐਨੀਮੇਟਡ ਫਿਲਮ, ਸੰਗੀਤ, ਫੋਨ, ਗੋਲੀ ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ੀਟਲ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਇਨਕਲਾਬ ਲੈ ਆਂਦਾ।"
ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਕੈਲਿਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਸੇਨ ਫਰਾਂਸਿਸਕੋ ਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਟੀਵ ਨੂੰ ਪਾਉਲ ਅਤੇ ਕਾਲੜਾ ਜਾਬਸ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਂ ਤੋਂ ਗੋਦ ਲਿਆ ਸੀ। ਜਾਬਸ ਨੇ ਕੈਲਿਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੀਤੀ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1955
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮੌਤ 2011
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਸ਼ਾਹੂਕਾਰ
ਜਵਾਨ ਮਾਰਕਸ

1861 ਵਿੱਚ]]

ਕੁਝ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰ ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਦੇ ਚਿੰਤਨ ਨੂੰ "ਜਵਾਨ" ਅਤੇ "ਪ੍ਰੋਢ" ਦੋ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਗੱਲ ਬਾਰੇ ਅਸਹਿਮਤੀ ਹੈ ਕਿ ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਸੋਚ ਕਦੋਂ ਪ੍ਰੋਢ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਣ ਲੱਗੀ, ਅਤੇ "ਜਵਾਨ ਮਾਰਕਸ" ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਮਾਰਕਸ ਦੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾਈ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਸੰਭਾਵੀ ਇੱਕਤਾ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਜਾਇਜ਼ਾ ਲੈਣ ਨਾਲ ਹੈ।
ਸਮੱਸਿਆ ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ, ਫਿਲਾਸਫੀ ਤੋਂ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰ ਤੱਕ ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਤਬਦੀਲੀ ਤੇ ਫ਼ੋਕਸ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਆਰਥੋਡਕਸ ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਵਿਗਿਆਨਕ ਸਮਾਜਵਾਦ ਵੱਲ ਪ੍ਰਗਤੀਸ਼ੀਲ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕਾਰਾਂ ਦੀ ਇਸ ਪੜ੍ਹਤ ਨੂੰ ਕੁਝ ਨਵ ਖੱਬੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀਆਨ ਨੇ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਮਾਰਕਸ ਦੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀ ਪਾਸਾ ਮੁਢ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਮਾਰਕਸ ਦੀਆਂ ਮੁਢਲੀਆਂ ਲਿਖਤਾਂ ਵਿੱਚ ਬੇਗਾਨਗੀ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਉਜ਼ਰਤੀ-ਗੁਲਾਮੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਦਾਹਵਾ ਸੀ ਕਿ ਜਵਾਨ ਮਾਰਕਸ ਦੇ ਇਸ ਪੱਖ ਨੂੰ ਅਣਗੌਲੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੱਖਾਂ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਮਹੱਤਵ ਸੀ। ਇਸ ਤਥ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਸਲੀ ਮਾਰਕਸ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਲਈ ਇਲਹਾਮ ਵਾਂਗ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।

ਜਵਾਨ ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਢ ਮਾਰਕਸ ਵਿੱਚ ਖਸ਼ਕਰ ਬੇਗ਼ਾਨਗੀ ਦੀ ਧਾਰਨਾ ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ 1857 ਦੀ ਗਰੁੰਡਰਿਸ਼ੇ ਅਤੇ ਸਰਮਾਇਆ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਜਰਮਨ ਵਿਚਾਰਵਾਦ ਤੋਂ ਕਿਨਾਰਕਸ਼ੀ

ਨੌਜਵਾਨ ਮਾਰਕਸ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਜੇ ਵੀ ਮਾਰਕਸ ਨੂੰ ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀ 'ਬੁਰਜ਼ਵਾ' ਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬਾਅਦ ਨੂੰ ਮਾਰਕਸ ਨੇ ਜਰਮਨ ਵਿਚਾਰਵਾਦ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਦੇ ਇਸ ਪੱਖ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੀ ਆਲੋਚਨਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣਾਇਆ। ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀ 1844 ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਖਰੜਿਆਂ ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇ ਕੇ ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਸੋਚ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਦਾਰਸ਼ਨਿਕ ਬੁਨਿਆਦ ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਅਨੇਕ ਕਿਨਾਰਕਸ਼ੀਆਂ

ਲੈਨਿਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਚਨਾ ਰਾਜ ਅਤੇ ਇਨਕਲਾਬ (1917) ਵਿੱਚ ਫਲਸਫੇ ਦੀ ਕੰਗਾਲੀ (1847) ਨੂੰ ਮਾਰਕਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪਰਪੱਕ ਰਚਨਾ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀਆਂ (ਪ੍ਰਾਕਸਿਸ ਸਕੂਲ, ਜੌਨ ਲੇਵਿਸ, ਆਦਿ) ਅਤੇ ਅਸਤਿਤਵਵਾਦੀl ਮਾਰਕਸਵਾਦ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੌਜਵਾਨ ਸਿਆਣੇ 'ਆਪਾ ਵਿਰੋਧ ਦਾ ਇੱਕ ਜੇਤੂ ਸੀ, ਜੋ ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਫ਼ਿਲਾਸਫ਼ਰ ਲੂਈਸ ਅਲਥੂਜ਼ਰ ਨੇ 1960 ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜਰਮਨ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ (1845), ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਾਰਕਸ ਨੇ ਬਰੂਨੋ ਬਾਈਰ, ਮੈਕਸ ਸਟਰਨਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਨੌਜਵਾਨ ਹੀਗਲਵਾਦੀਆਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕੀਤੀ, ਨੌਜਵਾਨ ਮਾਰਕਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰੋਢ ਮਾਰਕਸ ਦੇ ਅਲੱਗ ਹੋਣ ਦੀ ਲਖਾਇਕ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰਕਸਵਾਦ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਮਾਰਕਸਵਾਦੀ ਸਿਧਾਂਤ
ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ

ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ (, , ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਫੈਜ਼ਾਬਾਦ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਅਯੁੱਧਿਆ ਵਿੱਚ ਰਾਮਕੋਟ ਪਹਾੜੀ(ਹਿੱਲ) ਉੱਤੇ ਸਥਿਤ ਸੀ। ਇਹ 6 ਦਸੰਬਰ 1992 ਵਿੱਚ ਢਹਿ-ਢੇਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। 1,50,000 ਲੋਕਾਂ ਦੀ, ਇਸ ਮਕਸਦ ਲਈ ਇਕੱਤਰ ਹੋਈ ਭੀੜ ਨੇ, ਸੰਗਠਨਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵਉੱਚ ਅਦਾਲਤ (ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ) ਨੂੰ ਦਿੱਤੇ ਵਾਅਦੇ ਕਿ ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ ਨੂੰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ, ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਬੇਕਿਰਕੀ ਨਾਲ ਮਸਜਿਦ ਤੋੜ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੋਏ ਫ਼ਸਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁੰਬਈ ਅਤੇ ਦਿੱਲੀ ਸਮੇਤ ਅਨੇਕ ਵੱਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ 2,000 ਤੋਂ ਵਧ ਲੋਕ ਮਾਰੇ ਗਏ ਸਨ।
ਇਤਿਹਾਸ
ਮਸਜਿਦ ਦੀ ਨਿਰਮਾਣ-ਕਲਾ

ਮੁਗ਼ਲ ਸਾਮਰਾਜ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਾਰਿਸ ਭਵਨ-ਨਿਰਮਾਣ-ਕਲਾ ਦੇ ਬਹੁਤ ਵੱਡੇ ਸਰਪ੍ਰਸਤ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਨੇਕ ਉੱਤਮ ਮਕਬਰਿਆਂ, ਮਸਜਿਦਾਂ ਅਤੇ ਮਦਰਸਿਆਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰਵਾਇਆ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ੈਲੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਉੱਤੇ ਤੁਗ਼ਲਕ ਉੱਤਰਕਾਲੀਨ ਨਿਰਮਾਣ-ਕਲਾ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹਨ। ਪੂਰੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਸਜਿਦਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਸੁੰਦਰ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਈਆਂ ਜਿੱਥੇ ਦੇਸ਼ੀ ਪਰੰਪਾਰਿਕ ਕਲਾ ਬਹੁਤ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੀ ਅਤੇ ਮਕਾਮੀ ਕਾਰੀਗਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕੁਸ਼ਲ ਸਨ। ਇਸ ਲਈ ਖੇਤਰੀ ਜਾਂ ਰਾਜਸੀ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਦੀਆਂ ਮਸਜਿਦਾਂ ਮਕਾਮੀ ਮੰਦਿਰਾਂ ਜਾਂ ਘਰੇਲੂ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਤੋਂ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਈਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਉੱਥੇ ਦੀ ਜਲਵਾਯੂ, ਧਰਤਖੰਡ, ਸਾਮੱਗਰੀਆਂ ਅਨੁਸਾਰ ਢਲੀਆਂ ਸਨ। ਇਸ ਲਈ ਬੰਗਾਲ, ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤ ਦੀਆਂ ਮਸਜਿਦਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਅੰਤਰ ਹੈ। ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਦ ਲਈ ਜੌਨਪੁਰ ਦੀ ਨਿਰਮਾਣ-ਕਲਾ ਸ਼ੈਲੀ ਦਾ ਅਨੁਕਰਣ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।

ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸ਼ੈਲੀ ਦੀ ਇਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਨਿਰਮਾਣ-ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਰਾਖਵੀਂ ਰਹੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਦਿੱਲੀ ਸਲਤਨਤ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ (1192) ਦੇ ਬਾਅਦ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਚਾਰ-ਮੀਨਾਰ (1591) ਚੌਂਕ ਦੇ ਵੱਡੇ ਮਹਿਰਾਬ, ਤੋਰਣ ਪਥ, ਅਤੇ ਮੀਨਾਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਖਾਸ ਹਨ। ਇਸ ਕਲਾ ਵਿੱਚ ਪੱਥਰ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ 17ਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ ਮੁਗਲ ਕਲਾ ਦੇ ਮੁੰਤਕਿਲ ਹੋਣ ਤੱਕ ਜਿਵੇਂ ਕ‌ਿ ਤਾਜ ਮਹਲ ਵਰਗੀਆਂ ਸੰਰਚਨਾਵਾਂ ਤੋਂ ਵਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਅਨੁਕੂਲਣ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਤਸਵੀਰਾਂ


|ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ
|ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ

|ਬਾਬਰੀ ਮਸਜਿਦ

ਇਹ ਵੀ ਵੇਖੋ
ਹਵਾਲੇ
ਮਾਰਸੇਈ

ਮਾਰਸੇਈ (; , ਸਥਾਨਕ: ; ), ਪੁਰਾਤਨ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਾਸਾਲੀਆ, ਮਸਾਲੀਆ ਜਾਂ ਮਸੀਲੀਆ ( ਜਾਂ Μασσαλία ਤੋਂ), (ਸ਼ਾਇਦ ਕਿਸੇ ਉਦੋਂ ਦੀ ਲਿਗੂਰੀ ਸਬੰਧਤ ਬੋਲੀ ਤੋਂ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ) ਪੈਰਿਸ ਮਗਰੋਂ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ ਜਿਹਦੀ 240.62 ਵਰਗ ਕਿ.ਮੀ. ਰਕਬੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕੀ ਹੱਦਾਂ ਵਿੱਚ ਅਬਾਦੀ 853,000 ਹੈ। ਇਹਦਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਅਤੇ ਮਹਾਂਨਗਰੀ ਇਲਾਕਾ ਸ਼ਹਿਰੀ ਹੱਦਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਤੱਕ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਹਦੀ ਅਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 16 ਲੱਖ ਹੈ। ਇਹ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦਾ ਭੂ-ਮੱਧ ਸਾਗਰ ਦੇ ਤਟ ਉੱਤੇ ਵਸਿਆ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਵਪਾਰਕ ਬੰਦਰਗਾਹ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਵਾਂਸ-ਆਲਪ-ਅਸਮਾਨੀ ਤਟ ਖੇਤਰ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਤੇ ਬੂਸ਼-ਡੂ-ਰੋਨ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਵੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਹੈ। ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਨੂੰ ਫ਼ਰਾਂਸੀਸੀ ਵਿੱਚ ਮਾਰਸੇਈਏ ਅਤੇ ਓਕਸੀਤਾਈ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਮਾਰਸੇਲੇਸ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਰੇਨਬੋ ਨੇਸ਼ਨ

ਦਾ ਘੜਿਆ ਸ਼ਬਦ ਹੈ]]
ਰੇਨਬੋ ਨੇਸ਼ਨ, 1994 ਵਿੱਚ ਦੱਖਣੀ ਅਫਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਪਹਿਲੀਆਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੋਕਤੰਤਰਿਕ ਚੋਣਾ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੱਖਣ ਅਫਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਰੰਗਭੇਦ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦੇ ਦੌਰ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਨ ਲਈ ਆਰਕਬਿਸ਼ਪ ਡੇਸਮੰਡ ਟੂਟੂ ਦਾ ਘੜਿਆ ਸ਼ਬਦ ਹੈ।

ਕਾਰਜਭਾਰ ਸੰਭਾਲਣ ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੈਲਸਨ ਮੰਡੇਲਾ ਨੇ ਇਸ ਵਾਕੰਸ਼ ਦੀ ਹੋਰ ਵਿਆਖਿਆ ਕੀਤੀ ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਭਾਸ਼ਣ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਘੋਸ਼ਣਾ ਕਰ ਕੀਤੀ: ਪ੍ਰਿਟੋਰੀਆ ਦੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਜਾਕ੍ਰਾਂਦਾ ਦਰਖਤ ਅਤੇ ਟਾਸਵਾਲਲ ਦੇ ਛੂਈ ਮੂਈ ਦੇ ਪੌਦੇ ਦੇ ਵਾਂਗ ਸਾਡੇ ਵਿੱਚੋਂ ਹਰ ਇੱਕ ਇਸ ਖੂਬਸੂਰਤ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਨੇੜਿਉਂ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ - ਆਪਣੇ ਆਪ ਨਾਲ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਰਹਿੰਦਾ ਇੱਕ ਰੇਨਬੋ ਨੇਸ਼ਨ (ਸਤਰੰਗੀ ਪੀਂਘ ਰਾਸ਼ਟਰ)।


ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ
ਨੀਸ

ਨੀਸ (, ; ਨਿਸਾਰ [ਰਿਵਾਇਤੀ] ਜਾਂ Nissa [ਗ਼ੈਰ-ਰਸਮੀ], ਜਾਂ Nizza Marittima, , , ਲਾਤੀਨੀ: Nicaea) ਪੈਰਿਸ, ਮਾਰਸੇਈ, ਲਿਓਂ ਅਤੇ ਟੁਲੂਜ਼ ਮਗਰੋਂ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦਾ ਪੰਜਵਾਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ।
ਫੁੱਲ ਪਰੇਡ


File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-43-52.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-47-17.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-50-16.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-53-48.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 14-56-44.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-00-53.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-18-29.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-23-33.jpg
File:Bataille de fleurs. 2020-02-22 15-15-01.jpg

ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ
ਬ੍ਰੇਂਡਾ ਸ਼ੌਗਨੈੱਸੀ

ਬ੍ਰੇਂਡਾ ਸ਼ੌਗਨੈੱਸੀ (ਜਨਮ, 1970) ਇੱਕ ਅਮਰੀਕੀ ਕਵੀ ਹੈ।
ਜੀਵਨ

ਬ੍ਰੇਂਡਾ ਸ਼ੌਗਨੈੱਸੀ ਦਾ ਜਨਮ 1970 ਵਿੱਚ ਓਕੀਨਾਵਾ, ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਦੱਖਣੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਹੋਈ ਅਤੇ ਉਸਨੇ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਬੀ ਏ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਬਾਰੇ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ, ਸਾਂਤਾ ਕਰੂਜ਼ ਤੋਂ ਅਤੇ ਕੋਲੰਬੀਆ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਤੋਂ ਐਮ ਐਫ਼ ਏ ਕੀਤੀ।

ਉਸ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਬੈਸਟ ਅਮਰੀਕਨ ਪੋਇਟਰੀ , ਬੋਂਬ, ਕਨਜੰਕਸ਼ਨਜ, ਮੈਕਸਵੀਨੀ’ਜ, ਦ ਨਿਊ ਯਾਰਕਰ, ਦ ਪੈਰਿਸ ਰਿਵਿਊ, ਦ ਯੇਲ ਰਿਵਿਊ, ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਈਂ ਵੀ ਛਪੀਆਂ ਹਨ। ਅਵਰ ਐਂਡਰੋਮੇਡਾ (Our Andromeda) (ਕਾਪਰ ਕੇਨੀਓਨ ਪਰੈਸ, 2012) ਉਸ ਦਾ ਤਾਜ਼ਾ ਕਾਵਿ-ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਜਰਨਲ ਵਜੋਂ "ਬੁੱਕ ਆਫ਼ ਦ ਯੀਅਰ" ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਅਤੇ 2013 ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਗ੍ਰਿਫਨ ਪੋਇਟਰੀ ਪ੍ਰਾਈਜ਼ ਲਈ ਛਾਂਟਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਕਵੀ
ਓ (ਅੰਗਰੇਜ਼ੀ ਅੱਖਰ)

"ਓ" ਅੱਖਰ ਇੰਗਲਿਸ਼ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ "O", ਹਿੰਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ "ओ" ਅਤੇ ਗੁਜਰਾਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ "ઓ" ਹੈ। ਗੁਜਰਾਤੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ "ઉ" ਪੰਜਾਬੀ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ "ਉ" ਹੈ।

ਉਦਾਹਰਣ :

ਓਲੰਪਿਕ ਖੇਡ, ਓਸ ਦੀ ਬੂੰਦ,
ਓਮੇਗਾ ੩ ਏਵਮ ਓਮੇਗਾ ੬ ਫੈਟੀ ਐਸਿਡ,
ਓਪਰੇਸ਼ਨ, ਓਪਰੇਟਰ,
ਓਲੀਗੋਸੈਚੇਰਾਈਡ, ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਓਮ ਨਿਅਮ,
ਓਡੀਆ ਭਾਸ਼ਾ, ਓਡੀਸਾ, ਓਨਟੈਰੋ ਸ਼ਹਿਰ ਆਦਿ।


O (ਨਾਮ ਓ , plural oes) ਆਈ.ਐਸ.ਓ (ਮਿਆਰੀਕਰਨ ਲਈ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਗਠਨ) ਬੇਸਿਕ ਲਾਤੀਨੀ ਵਰਣਮਾਲਾ ਦਾ ਪੰਦਰਵਾਂ ਅੱਖਰ ਹੈ। ਇਹ ਪੰਜਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਚੌਥਾ ਸਵਰ ਅੱਖਰ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਆਈ.ਐਸ.ਓ ਬੁਨਿਆਦੀ ਲਾਤੀਨੀ ਅੱਖਰ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਸਵਰ ਅੱਖਰ
ਕੋਸਾ ਭਾਸ਼ਾ

ਕੋਸਾ (ਕੋਸਾ: ) ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਅਧਿਕਾਰਕ ਭਾਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਲਗਭਗ 76 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਬੋਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਭਾਵ ਦੱਖਣੀ ਅਫ਼ਰੀਕਾ ਦੀ ਅਬਾਦੀ ਦੇ ਲਗਭਗ 18% ਲੋਕਾਂ ਦੁਆਰਾ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਬਾਂਤੂ ਬੋਲੀਆਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੋਸਾ ਇੱਕ ਧੁਨੀਆਤਮਕ ਬੋਲੀ ਹੈ ਭਾਵ ਪੰਜਾਬੀ ਵਾਂਗ ਸਵਰਾਂ ਅਤੇ ਵਿਅੰਜਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕੋ ਸਮੂਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਹੇ ਉੱਤੇ ਅੱਡ-ਅੱਡ ਮਤਲਬ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਬੋਲੀ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਨਿਆਰਾ ਲੱਛਣ ਹੈ ਇਹਦੇ ਟਿਕਟਿਕ ਜਾਂ ਖਟਖਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਿਅੰਜਨ; ਕੋਸਾ ਸ਼ਬਦ ਆਪ ਵੀ ਇੱਕ ਟਿਕ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਨਾਲ਼ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ
ਮੌਨਾ ਲੋਆ

ਮੌਨਾ ਲੋਆ ( ਜਾਂ ; ਹਵਾਈ: ) ਉਹਨਾਂ ਪੰਜ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ ਜੋ ਉੱਤਰੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਮਹਾਂਸਾਗਰ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਜ ਹਵਾਈ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਖੇਤਰਫਲ ਅਤੇ ਆਇਤਨ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ਼ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਤੌਰ ਤੇ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲਗਪਗ 18,000 ਘਣ ਮੀਲ (75,000 km3) ਆਇਤਨ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਸ਼ੀਲਡ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂ ਕਿ ਇਹਦੀ ਟੀਸੀ ਲਗਪਗ 120 ਫੁੱਟ (37 ਮੀਟਰ) ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਗੁਆਂਢੀ, ਮੌਨਾ ਕੀਆ ਦੀ ਤੁਲਣਾ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਹੈ, . ਹਵਾਈਆਈ ਸ਼ਬਦ ਮੌਨਾ ਲੋਆ ਦਾ ਮਤਲਬ ਲੰਮਾ ਪਹਾੜ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮੌਨਾ ਲੋਆ ਤੋ ਨਿਕਲਿਆ ਲਾਵਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਸਿਲਿਕਾ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਤਰਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਗੈਰ ਵਿਸਫੋਟਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਵਾਲਾਮੁਖੀ ਦੀਆਂ ਢਲਾਨਾਂ ਮੁਕਾਬਲਤਨ ਪੇਤਲੀਆਂ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਕੁਲੀਨ ਘਰਾਣਾ

ਕੁਲੀਨ ਘਰਾਣਾ (Russian: Дворянское гнездо, ) ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਇਵਾਨ ਤੁਰਗਨੇਵ ਜੋ ਆਪਣੇ ਨਾਵਲ ਪਿਤਾ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਦਾ ਲਿਖਿਆ ਦੂਜਾ ਨਾਵਲ ਹੈ। ਇਹ 1859 ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਮੈਗਜੀਨ ਸੋਵਰੇਮੈਨਨਿਕ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਹੋਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਰੂਸੀ ਸਮਾਜ ਵਲੋਂ ਇਸ ਨੂੰ ਜੋਸ਼ੀਲਾ ਹੁੰਗਾਰਾ ਮਿਲਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੇ ਐਂਦਰਈ ਕੋਂਚਾਲੇਵਸਕੀ 1969 ਵਿੱਚ ਮੂਵੀ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕੀਤਾ।
ਸਾਹਿਤਕ ਮਹੱਤਤਾ ਅਤੇ ਅਲੋਚਨਾ

ਨਾਵਲ ਅਕਸਰ ਇਸ ਦੇ ਸੰਗੀਤਕ ਤੱਤ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਵਾਰਤਕ ਦੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਲਈ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਤੁਰਗਨੇਵ ਦੇ ਨਾਵਲ
ਚਿਤਰੰਜਨ ਦਾਸ

ਚਿਤਰੰਜਨ ਦਾਸ (ਸੀ ਆਰ ਦਾਸ) ( ਚਿਤੋਰੰਜਨ ਦਾਸ਼) (ਦੇਸ਼ਬੰਧੂ ਵਜੋਂ ਲੋਕ ਪ੍ਰਸਿਧ) ( 5 ਨਵੰਬਰ 1870 – 16 ਜੂਨ 1925)ਭਾਰਤੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਸੀ ਅਤੇ ਬਰਤਾਨਵੀ ਹਕੂਮਤ ਸਮੇਂ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਸਵਰਾਜ (ਸੁਤੰਤਰਤਾ) ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਆਗੂ ਸੀ।
ਨਿੱਜੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ

ਉਹ ਬਿਕਰਮਪੁਰ ਢਾਕਾ, (ਹੁਣ ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਵਿਚ) ਮਸ਼ਹੂਰ ਤੇਲੀਬਰਾਗ ਦੇ ਦਾਸ ਪਰਿਵਾਰ (ਵੈਦਿਆ-ਬ੍ਰਾਹਮਣ) ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੀ। ਉਹ ਬ੍ਰਹਮੋ ਸਮਾਜ ਸੁਧਾਰਕ ਦੁਰਗਾ ਮੋਹਨ ਦਾਸ ਦਾ ਭਤੀਜਾ ਅਤੇ ਭੁਬਨ ਮੋਹਨ ਦਾਸ ਦਾ ਪੁੱਤਰ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਕ੍ਚਚੇਰੇ ਮਛੇਰੇ ਭਰਾ ਸਨ- ਸਤੀਸ਼ ਰੰਜਨ ਦਾਸ, ਸੁਧੀ ਰੰਜਨ ਦਾਸ, ਸਰਲਾ ਰਾਏ ਅਤੇ ਲੇਡੀ ਅਬਾਲਾ ਬੋਸ੍.। ਉਸ ਦੇ ਸਭ ਤੋ ਵਡੈ ਪੋਤਰੇ ਸਿਧਾਰਥ ਸ਼ੰਕਰ ਰੇਅ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪੋਤੀ ਜਸਟਿਸ ਮੰਜੁਲਾ ਬੋਸ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਸੰਗਰਾਮੀਏ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਜਨਮ 1870
ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਦਾ ਘਰ

ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਦਾ ਘਰ ਮਿਊਜੀਅਮ () ਜਰਮਨੀ ਦੇ ਟਰਾਏਰ (ਜੋ ਉਸ ਵਕਤ ਰਾਇਨਲੈਂਡ ਨਾਂ ਦੇ ਮੁਲਕ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ) ਨਾਂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਉਹ ਇਮਾਰਤ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਦਾ 5 ਮਈ, 1818 ਨੂੰ ਜਨਮ ਹੋਇਆ ਸੀ; ਹੁਣ ਇਹ ਇੱਕ ਮਿਊਜੀਅਮ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ

ਇਹ ਘਰ 1727 ਨੂੰ ਲੇਨ ਜੰਪਰ 664 (ਅੱਜ ਦੇ Brückenstraße 10) ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਦੇ ਮਾਪੇ ਅਪਰੈਲ 1818 ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਕਿਰਾਏ ਤੇ ਰਹਿਣ ਲੱਗੇ ਸਨ। 1904 ਤੱਕ ਇਹ ਜਗ੍ਹਾ ਅਣਗੌਲੀ ਰਹੀ, ਜਦੋਂ ਜਰਮਨੀ ਦੀ ਸੋਸਲ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਿਕ ਪਾਰਟੀ ਨੇ ਇਸਨੂੰ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਜੋਰਦਾਰ ਉੱਪਰਾਲੇ ਆਰੰਭ ਦਿੱਤੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਅੰਤ 1928 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਇਹ ਮਕਾਨ ਖਰੀਦ ਹੀ ਲਿਆ। ਜਦੋਂ 1933 ਵਿੱਚ ਨਾਜ਼ੀ ਪਾਰਟੀ ਸੱਤਾਧਾਰੀ ਬਣੀ ਤਾਂ ਇਹ ਇਮਾਰਤ ਜਬਤ ਕਰ ਲਈ ਗਈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਪ੍ਰਿੰਟਿੰਗ ਹਾਊਸ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
5 ਮਈ, 1947 ਨੂੰ ਇਸ ਭਵਨ ਨੂੰ ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ ਦੇ ਜੀਵਨ ਅਤੇ ਕੰਮ ਦੇ ਮਿਊਜੀਅਮ ਵਜੋਂ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਾਰਲ ਮਾਰਕਸ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਕਮਿਊਨਿਜ਼ਮ
ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ

ਹੈਲੀਕਾਪਾਟਰ ਇੱਕ ਜਹਾਜ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਇੱਕ ਜਾਂ ਅਧਿਕ ਖਿਤਿਜੀ ਰੋਟਰ ਦੇ ਦੁਆਰੇ ’ਤੇ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਨੋਦਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਹਰ ਇੱਕ ਰੋਟਰ ਵਿੱਚ ਵਿੱਚ ਦੋ ਜਾਂ ਅਧਿਕ ਪੰਖੁੜੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਹੈਲੀਕਾਪਟਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਟਰ-ਵਿੰਗ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਵਰਗੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਲ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੁੜੇ-ਖੰਭ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ ਨਾਲ ਨਿਵੇਕਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦ hélicoptère ਤੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਗੁਸਤਾਵ ਦੇ ਪੋਂਟਾਨ ਦ॑ਐਮੇਕੋਰਟ ਨੇ 1861 ਵਿੱਚ ਸ੍ਰਜਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਵੀ ਯੂਨਾਨੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦ helix/helik- (ἕλικ-) ਤੋਂ ਬਣਾ ਹੈ, ਅਰਥਾਤ ਕੁਂਡਲੀਦਾਰ ਜਾਂ ਮੁੜਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ pteron (πτερόν) = ਖੰਭ
ਰੋਟਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ

ਰੋਟਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਜਾਂ ਰੋਟਰ, ਹੈਲੀਕਾਪਟਰ ਦਾ ਇੱਕ ਘੁੰਮਦਾ ਹੋਇਆ ਭਾਗ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਉਸਨੂੰ ਇੱਕ ਉੱਪਰ ਜੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਖਿਤਿਜੀ ਵੀ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੁੱਖ ਰੋਟਰ ਊਰਧਵਾਧਰ ਜੋਰ ਜਾਂ ਲਿਫਟ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਜਾਂ ਇਸਨੂੰ ਊਰਧਵਾਧਰ ਵੀ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪੂਛ ਰੋਟਰ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ। ਇੱਥੇ ਇਹ ਖਿਤਿਜੀ ਜੋਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਟਾਰਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਆ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਦੇ ਲਈ। ਰੋਟਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਇੱਕ ਮਾਸਟ ਜਾਂ ਦੰਡ, ਇੱਕ ਚਕਰਨਾਿ ਨਾਬ ਅਤੇ ਰੋਟਰ ਪੰਖੁੜੀਆਂ ਜਾਂ ਬਲੇਡਜ਼ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਹਵਾਲੇ
ਘੜਮੱਸ ਸਿਧਾਂਤ

ਦਾ ਇੱਕ ਖਾਕਾ]]
ਘੜਮੱਸ ਸਿਧਾਂਤ (chaos theory) ਹਿਸਾਬ ਦਾ ਇੱਕ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਭੌਤਿਕੀ, ਇੰਜਨੀਅਰਿੰਗ, ਇਕਨਾਮਿਕਸ ਅਤੇ ਜੀਵ-ਵਿਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਧਾਂਤ ਉਹਨਾਂ ਗਤੀਸ਼ੀਲ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਦੇ ਵਿਵਹਾਰ ਦਾ ਅਧਿਐਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁਢਲੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਬੇਹੱਦ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਦੇ ਇਸ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਹੀ ਘੜਮੱਸ ਸਿਧਾਂਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੁਢਲੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਮੂਲੀ ਫਰਕ ਹੀ (ਜਿਵੇਂ, ਸੰਖਿਆਵਾਂ ਦੀਆਂ ਗਿਣਤੀਆਂ ਮਿਣਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਅੰਕੜਿਆਂ ਨੂੰ ਰਾਊਂਡ ਕਰਨ ਦੀਆਂ ਗਲਤੀਆਂ) ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਭਿੰਨ ਭਿੰਨ ਨਤੀਜੇ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆ ਧਰਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਕੋਈ ਭਵਿਖਬਾਣੀ ਅਸੰਭਵ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ ਨਿਸਚਾਵਾਦੀ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇਹ ਗੱਲ ਵਾਪਰਦੀ ਹੈ, ਯਾਨੀ ਉਹਨਾਂ ਦਾ ਭਵਿੱਖੀ ਵਰਤਾਉ, ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਅਟਕਲੀ ਅਨਸਰਾਂ ਦੇ ਦਖਲ ਦੇ, ਉਹਨਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਢਲੀਆਂ ਹਾਲਤਾਂ ਰਾਹੀਂ ਪੂਰਨ ਭਾਂਤ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।.।n other words, the deterministic nature of these systems does not make them predictable. ਇਸ ਵਿਵਹਾਰ ਨੂੰ ਨਿਸਚਾਵਾਦੀ ਘੜਮੱਸ, ਜਾਂ ਮਹਿਜ ਘੜਮੱਸ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਸਾਰ ਐਡਵਰਡ ਲੋਰੇਂਜ਼ ਨੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ:

ਘੜਮੱਸ: ਜਦੋਂ ਵਰਤਮਾਨ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਤਕਰੀਬਨ ਵਰਤਮਾਨ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਤਕਰੀਬਨ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਿਰਧਾਰਿਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਘੜਮੱਸ ਸਿਧਾਂਤ
ਪੀਰ ਪੰਜਾਲ

ਪੀਰ ਪੰਜਾਲ ਪਹਾੜਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਸਮੂਹ ਜਾਂ ਲੜੀ ਹੈ ਜੋ ਅੰਦਰੂਨੀ ਹਿਮਾਲਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੈਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਪੂਰਬ ਦੱਖਣ-ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਪੱਛਮ ਉੱਤਰ-ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਤ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ-ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਤ ਅਜ਼ਾਦ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਤਕਰਾਰੀ ਰਾਜਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਔਸਤ ਉੱਚਾਈ 1,400 ਮੀਟਰ ਤੋਂ 4,100 ਮੀਟਰ ਤੱਕ ਹੈ। ਇਹ ਹੇਠਲੇ ਹਿਮਾਲਾ ਪਹਾੜਾਂ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਲੜੀ ਹੈ। ਸਤਲਜ ਦਰਿਆ ਦੇ ਕੰਢੇ ਕੋਲ ਇਹ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹਿਮਾਲਾ ਤੋਂ ਨਿਖੇੜ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਬਿਆਸ ਅਤੇ ਰਾਵੀ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਝਨਾ ਦਰਿਆਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਵੰਡ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਅਜ਼ਾਦ ਕਸ਼ਮੀਰ

ਅਜ਼ਾਦ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ( ਆਜ਼ਾਦ ਜੰਮੂ ਓ ਕਸ਼ਮੀਰ) ਛੋਟਾ ਰੂਪ AJK ਜਾਂ, ਛੋਟੇ ਤੌਰ ਉੱਤੇ, ਅਜ਼ਾਦ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਉਹਨਾਂ ਦੋ ਸਿਆਸੀ ਇਕਾਈਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਦੱਖਣੀ ਅਤੇ ਛੋਟੀ ਹੈ ਜੋ ਮਿਲ ਕੇ ਪੂਰਬਲੀ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਬਾਦਸ਼ਾਹੀ ਦਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨ-ਮਕਬੂਜ਼ਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਉੱਤਰੀ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਰਾਜਖੇਤਰ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਤਿਸਤਾਨ ਦਾ ਹੈ। ਇਹਦੀਆ ਹੱਦਾਂ ਪੂਰਬ ਵੱਲ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜ ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ, ਪੱਛਮ ਵੱਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸੂਬੇ ਖ਼ੈਬਰ ਪਖ਼ਤੋਨਖ਼ਵਾ, ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ-ਮਕਬੂਜ਼ਾ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਤਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਸੂਬੇ ਪੰਜਾਬ ਨਾਲ਼ ਲੱਗਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਮੁਜ਼ਫ਼ਰਾਬਾਦ ਵਿਖੇ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹਦਾ ਕੁੱਲ ਰਕਬਾ 13,297 ਵਰਗ ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਅਤੇ ਕੁੱਲ ਅਬਾਦੀ ਲਗਭਗ 40 ਲੱਖ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ
ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਸੂਬੇ
ਕੇ ਟੂ

ਕੇ2 (ਜਿਹਨੂੰ ਛੋਗੋਰੀ/ਕ਼ੋਗੀਰ, ਕੇਟੂ/ਕੇਚੂ, ਅਤੇ ਗਾਡਵਿਨ-ਔਸਟਨ ਪਹਾੜਾ ਵੀ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਮਗਰੋਂ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਦੂਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜਿਸਦੀ ਉਚਾਈ 8611 ਮੀਟਰ ਅਥਵਾ 28251 ਫੁੱਟ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਗਿਲਗਿਤ-ਬਾਲਤਿਸਤਾਨ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਾਲਤਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਿਨਜਿਆਂਗ, ਚੀਨ ਦੇ ਤਾਜਿਕ ਖ਼ੁਦਮੁਖ਼ਤਿਆਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸਰਹੱਦ ਵਿਚਕਾਰ ਸਥਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਚੋਟੀ ਚਡ਼੍ਹਾਈ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਮਾਊਂਟ ਐਵਰੈਸਟ ਤੋਂ ਵੀ ਔਖੀ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਇਸ ਗੱਲ ਤੋਂ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸਤੇ ਚਡ਼੍ਹਾਈ ਦੌਰਾਨ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਦਰ ਐਵਰੈਸਟ ਤੋਂ ਕਿਤੇ ਜਿਆਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਚੋਟੀ ਨੂੰ ਹਾਲੇ ਤੱਕ ਕੇਵਲ 302 ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਹੀ ਸਰ ਕੀਤਾ ਹੈ 'ਤੇ 80 ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
1856 ਵਿੱਚ ਥੌਮਸ ਮਿੰਟਗੁਮਰੀ ਦੀ ਬਰਤਾਨਵੀ ਟੀਮ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ ਸਰਵੇ ਰਾਹੀਂ 'ਕੇ-2' ਵਜੋਂ ਪਛਾਣੀ ਗਈ ਇਸ ਚੋਟੀ 'ਤੇ ਚਡ਼੍ਹਨ ਦੇ ਯਤਨ ਤਾਂ ਭਾਵੇਂ ਪਹਾਡ਼ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਵੱਲੋਂ 1892 ਤੋਂ ਹੀ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਏ ਸਨ, ਪਰ ਇਸ ਚੋਟੀ ਨੂੰ ਸਰ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਹਰਾ 31 ਜੁਲਾਈ 1954 ਨੂੰ ਅਰਦਿਤੋ ਦੇਸੀਓ ਦੀ ਅਗੁਵਾਈ ਵਾਲੀ ਇਟਲੀ ਦੀ ਟੀਮ ਦੇ ਸਿਰ ਬੱਜ੍ਹਿਆ। ਇਸ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨੋ ਲੇਸਡੇਲੀ, ਐਚਿਲੇ ਕੋਮਪਾਗਨਾਨੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਫੌਜ ਦੇ ਕਰਨਲ ਮੁਹੰਮਦ ਅਤਾਉਲਾਹ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ ਜਿਹਨਾਂ ਨੇ 1953 'ਚ ਚਾਰਲਸ ਹਾਊਸਟਨ ਦੀ ਅਮਰੀਕੀ ਟੀਮ ਨਾਲ ਵੀ ਇਹ ਚੋਟੀ ਸਰ ਕਰਨ ਦਾ ਅਸਫ਼ਲ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। 23 ਜੂਨ 1986 ਨੂੰ ਪੋਲ ਵਾਂਡਾ ਰੂਕੀਵਿਕਜ ਇਸ ਚੋਟੀ ਨੂੰ ਸਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਪਹਿਲੀ ਔਰਤ ਬਣੀ ਜਦਕਿ 2004 'ਚ 65 ਸਾਲ ਦੇ ਸਪੇਨੀ ਬਜ਼ੁਰਗ ਕਾਰਲੋਸ ਸੋਰੀਆ ਫੌਂਟਨ ਨੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਉਮਰ 'ਚ ਇਸ ਚੋਟੀ ਨੂੰ ਸਰ ਕਰਨ ਦਾ ਮਾਣ ਹਾਸਿਲ ਕੀਤਾ।
1986 ਵਿੱਚ ਜਾਰਜ ਵਾਲਰਸਟੀਨ ਦੀ ਟੀਮ ਨੇ ਗਲਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਮਿਣਤੀ ਕਰਕੇ ਇਸ ਚੋਟੀ ਨੂੰ ਐਵਰੈਸਟ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਉੱਚੀ ਹੋਣ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਜਾਣਨ ਲਈ 1987 ਵਿੱਚ ਮੁਡ਼ ਆਧੁਨਿਕ ਯੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਸਹੀ ਮਿਣਤੀ ਰਾਹੀਂ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰਕੇ ਇਸਦੀ ਸਹੀ ਉਚਾਈ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਹਵਾਲੇ
ਅੰਨਪੂਰਨਾ

ਅੰਨਪੂਰਨਾ (ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਭਾਸ਼ਾ, ਨੇਪਾਲੀ: अन्नपुर्ण) ਉੱਤਰ-ਕੇਂਦਰੀ ਨੇਪਾਲ ਵਿੱਚ ਹਿਮਾਲਾ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ 8,091 ਮੀਟਰ (26,545 ਫੁੱਟ) ਉੱਚੀ ਅੰਨਪੂਰਨਾ I, 7,000 ਮੀਟਰੋਂ ਉੱਚੀਆਂ ਤੇਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਚੋਟੀਆਂ ਅਤੇ 6,000 ਮੀਟਰੋਂ ਉੱਚੀਆਂ 16 ਹੋਰ ਚੋਟੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ
ਤਸਵੀਰ


Annapurna Mountain Range 20160417 092801.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna Mountain Range 20160417 094357.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna Mountain Range 20160417 094359.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna Mountain Range 20160417 104723.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna Mountain Range 20160417 104734.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna Mountain Range 20160417 104736.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna range seen from tanahun.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna South from Chomrong.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna South from Machapuchare Basecamp.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna South N' Mt. Gagapurna.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ
Annapurna5130.jpg|ਅੰਨਪੂਰਨਾ

ਹਵਾਲੇ
ਐਡਵਰਡ ਸਨੋਡਨ

ਐਡਵਰਡ ਜੋਸਫ਼ "ਐੱਡ" ਸਨੋਡਨ (ਅੰਗਰੇਜੀ: Edward Joseph Snowden, ਜਨਮ: ਜੂਨ 21, 1983) ਅਮਰੀਕੀ ਸਾਬਕਾ ਤਕਨੀਕੀ ਠੇਕੇਦਾਰ ਅਤੇ ਸੈਂਟਰਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ ਏਜੰਸੀ (ਸੀ ਆਈ ਏ) ਕਰਮਚਾਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਪਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਜੱਗ-ਜ਼ਾਹਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਲਾਹਕਾਰੀ ਕੰਪਨੀ ਬੂਜ਼ ਐਲਨ ਹੈਮਿਲਟਨ ਵਿਖੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਕੌਮੀ ਰੱਖਿਆ ਏਜੰਸੀ (ਐੱਨ ਐੱਸ ਏ) ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਮੁਹਈਆ ਕਰਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਮਈ 2013 ਵਿੱਚ ਸਨੋਡਨ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ। 14 ਜੂਨ 2013 ਨੂੰ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਵਕੀਲਾਂ ਨੇ ਸਨੋਡੇਨ ਉੱਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੀ ਜਾਸੂਸੀ ਅਤੇ ਚੋਰੀ ਦੇ ਇਲਜ਼ਾਮ ਲਗਾਏ ਹਨ। ਗੁਪਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲੀਕ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ 23 ਜੂਨ 2013 ਨੂੰ ਹਾਂਗਕਾਂਗ ਛੱਡ ਕੇ ਮਾਸਕੋ ਚਲੇ ਗਿਆ ਸੀ। 1 ਅਗਸਤ 2013 ਨੂੰ ਸਨੋਡਨ ਨੂੰ ਰੂਸ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਇੱਕ ਸਾਲ ਲਈ ਆਰਜ਼ੀ ਸ਼ਰਨ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਅਮਰੀਕੀ ਲੋਕ
ਛਲੀਆ (ਫ਼ਿਲਮ)

ਛਲੀਆ ਮਨਮੋਹਨ ਦੇਸਾਈ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਨ ਹੇਠ ਬਣੀ 1960 ਦੀ ਹਿੰਦੀ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਕਪੂਰ,ਨੂਤਨ, ਪ੍ਰਾਣ - ਅਬਦੁਲ ਰਹਿਮਾਨ, ਰਹਿਮਾਨ
ਅਤੇ ਸ਼ੋਭਨਾ ਸਮਰਥ ਨੇ ਸਟਾਰ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਰਾਜ ਕਪੂਰ ਨੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਵੀ ਉਹੀ ਆਪਣੀ ਮਨਪਸੰਦ "ਸੁਨਹਿਰੇ ਦਿਲ ਵਾਲੇ ਸਰਲ ਸਾਦਾ ਮੁੰਡਾ" ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ਇਹ ਮੋਟੇ ਤੌਰ ਤੇ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਰੂਸੀ ਲੇਖਕ ਫਿਉਦਰ ਦੋਸਤੋਵਸਕੀ ਦੀ ਆਪਣੇ ਕੈਰੀਅਰ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀ ਗਈ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਚਿੱਟੀਆਂ ਰਾਤਾਂ (ਰੂਸੀ:Белые ночи, ਬੇਲੋਏ ਨੋਚੇ) ਉੱਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਹੈ ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਫ਼ੋਕਸ ਭਾਰਤ ਦੀ ਤਕਸੀਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਯੋਗ-ਮਾਰੇ ਪਤਨੀਆਂ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ।
ਹਵਾਲੇ

ਸ਼੍ਰੇਣੀ:ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮਾਂ