JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
ගාලු කොටුව

ගාලු කොටුව යනු ශ්‍රී ලංකාවේ ගාල්ල ප්‍රදේශයේ පිහිටි පෘතුගීසීන් විසින් ඉදිකරන ලද බලකොටුවකි. පසුව එය 17 වන සියවසේදී ලන්දේසීන් විසින් නවීකරණය කරන ලද අතර මේ වන විට එය අවුරුදු 400 ක අතීතයකට හිමිකම් කියයි.

වර්තමානයේ කොටුවට පිවිසීම සඳහා දොරටු දෙකක් භාවිතා කෙරේ. රජයේ කාර්යාල ගොඩනැගිලි රැසක්ම කොටු පවුර ආශ්‍රිතව වර්තමානය දක්වා ම පවත්වගෙන යන ලදි. නමුදු මේ වන විට ඒවා ටිකින් ටික ඉවත් කරමින් පවතී. ලෝක උරුමයක් ලෙස නම් කරන ලද ගාලු කොටුව සුන්දර මෙන්ම ඉපැරණි වස්තුවකි. ගාලු කොටුව පිහිටා තිබෙන්නේ ශ්‍රී ලංකාවේ නිරිතදිග මුහුදු තීරයේ ය. එය 1588 දී පෘතුගීසින් විසින් නිමවූවකි. පසුව ලන්දේසීන් විසින් එය 17 වන ශත වර්ෂයේදී පුළුල් ලෙස නවීකරණය කරන ලදී. එය පෘතුගීසින් විසින් ලොවට දායාද කල ආශ්චර්යමත් නිමැවුමකි. ගාලු කොටුව පෞරාණික වටිනාකමකින් යුක්ත බව එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය විසින් පිළිගෙන ඇත. එය ලන්දේසි ගෘහ නිර්මාණ ශිල්පය පිලිබඳ කදිම නිදසුනකි. ලන්දේසි කොටුව හෝ ගාල්ලේ පවුර ලෙස ද හදුන්වයි. ලන්දේසි කොටුව ප්‍රතිසංස්කරණය කරන ලද්දකි. ගාලු කොටුව ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන සංචාරක ආකර්ශනයකට හිමිකම් කියන ප්‍රදේශයකි. එය ශ්‍රී ලංකාවට ඇති වාස්තුවිද්‍යාත්මක සහ පුරාවිද්‍යාත්මක දායාදයකි.


ප්‍රවර්ගය:ලන්දේසි බලකොටු
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ බලකොටු
ප්‍රවර්ගය:ගාල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ පුරාවිද්‍යා ආරක්‍ෂිත ස්මාරක
මහ කුරුලු පිය පැපිලියා

ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික සමනළයා වන මෙම සමනළයා ශ්‍රී ලංකාව පුරා ම ව්‍යාප්ත වී ඇති සමනළ වර්ගයකි. මෙම සමනළයා ලංකාවේ සිටින විශාලතම සමනළ වර්ගය ද වේ. තටු විහිදූ විට තටු අතර පරතරය මිලි මීටර් 165ත් 180ත් අතර වේ. ඉදිරි තටු කළු පැහැති වේ. පසු තටු කළු පැහැති වුවත් එහි මැද කහ පැහැති හෝ රන්වන් පැහැයකින් යුක්ත වේ.
ව්‍යාප්තිය

* ශ්‍රී ලංකාව පුරාම ව්‍යාප්ත වී ඇති මෙම සමනලයා ඉතා සුලබ සමනළයෙකි.
මූලාශ්‍ර

* Bingham, C. T. (1907) Fauna of British India. Butterflies. Vol 2.
භාහිර සබැඳි

*

* Images of the adult and life stages, descriptions

* Images from Naturhistorisches Museum Wien

* Photos. More information.

*

*


ප්‍රවර්ගය:සමනල්ලු
ජයසිංහ එදිරිව කිරිබින්දු සහ තවත් අය

උක්කුවා නම් පුද්ගලයාට කිරිබින්දු හා රනා නම් දරුවන් දෙදෙනෙකු වූ අතර , කිරිබින්දු (දුව) පියසේන නම් පුද්ගලේයෙක් 1939.7.27 දින දිග විවාහයක් මගින් විවාහ කරගන්නා ලදී. මෙම විවාහයෙන් කලකට පසු කිර්රිබින්දු ගේ සහෝදරයා වූ රනා ගේ බිරිද මිය ගිය අතර , කිරිබින්දු දිග විවාහයකට ඇතුලත් වුවද තම මුල් ගෙදර අත් හැර නොගොස් තම සහෝදරයාගේ දරුවන් තිදෙනා රැක බලා ගනිමින් ජිවත් විය.

One Ukkuwa had two children: a daughter named Kiribindu and a son named Rana. Kiribindu married one Piyasena on 27.7.1939. The marria a was registered as a diga marriage. Snortly before Kiribindu's marriage her brother Rana's wife had died leaving her husband Rana and their three children Jayasinghe (1st defendant - appellant) Mathupala (3rd defendant - respondent) and Somawathie (4th defendant - respondent). Kiribindu though married in diga did not leave the mulgedera but stayed on and looked after her brother Rana's three children. Piyasena died in 1946 but Kiribindu did not re-marry. She continued to live in the Mulgedera. Her father Ukkuwa died in 1957. Rana died in 1971 leaving as heirs his three children aforesaid. In an earlier action D.C. Kegalle L/16312 in respect of another land between Rana and Kiribindu (reported in 1979 (2) N.L.R. 73) it had been held by the Supreme Court on a construction of section 9 of the Kandyan Law Declaration and Amendment Ordinance, No. 39 of 1938 that after dissolution of a marriage of a diga married woman she can re-acquire her lost right to succeed to her paternal inheritance by change of her residence to the mulgedera. The decision in L/16312 was by the District Judge held to be res Judicata in the present action which Kiribindu filed for partition of six lands on the basis of inheritance from Ukkuwa. The other questions were whether Kiribindu was in fact a binna - married daughter or alternatively whether she had regained rights of succession appropriate to that of a binna - married daughter by continuously residing in the mulgedera and/or by maintaining a close connection with it by staying there to look after the children of her brother Rana.

However it was decided by the supreme Court whether Kiribindu has the right to own the properties and the CJ it all depends on the law. In making the decision courts has explained the purpose of the KLDA no 39 or 1938.

It was to not to let the properties go away from the inherent family. So based on that sence the case Rana Vs Kiribindu has over ruled and decided that Kiribindu in this case (Jayasinghe vs Kiribindu) has no rights to the inheritance.
ආශ්‍රිත

ලෝනෙට් වෙත වූ නඩු වාර්තා
කප්පරවල්ලිය

කප්පරවල්ලිය පැළැටිය ඉරිවේරිය පැළැටිය හා බොහොදුරට සමාන ය. එහෙත් වෙනස්කම් දෙකක් දක්නට ලැබේ. එනම් කප්පරවල්ලිය පත්‍රය ඉරිවේරිය පත්‍රයට වඩා තද සුවඳකින් යුක්ත විමත් කප්පරවල්ලිය පත්‍ර මාංසල බවින් ද වැඩිවිමත්ය .

ප්‍රවර්ගය:පැළැටි
රුපාකරය

*සෙ. මි 30-90 පමණ උස පැළැටියෙකි.
*කැඩුණු දරයකින් යුක්ත බෙහෙවින් මාංසල පත්‍ර පළළ්ය. තියුනු සුගන්ධයකින් යුක්තය.
*ලා දම් පැහැ නාලාකාර මුල් දිග නටුවක පරතර ඇතිව වලයාකාරව හටගනි.
*පැල කර මස දෙක තුනකින් මල් හට ගනී.
ඖෂධ සඳහා ගැනෙන කොටස්

සම්පුර්ණ පැළැටිය ම ඖෂධ සඳහා භාවිතා වෙ.
වැවෙන ප්‍රදෙශ

ශ්‍රි ලංකාවෙ සියලුම ප්‍රදේශවල වැවේ. පහතරට හා මැදරට සිසිල් තෙත් ප්‍රදෙශවල වඩාත් හොදින් වැවේ.
ඖෂධිය ගුණ

*සෙම හ වාතය සමනය කරයි.
*වෙදනාව හ විස නසයි.
*කැස්ස සහ ඇදුම සුව කරයි.
* පණුවන්ට ගුණදායකයි.
* මුත්‍ර ගල් නසයි.
*අහාර ජිර්ණය වැඩි කරවයි.රුචිය වැඩි කරයි.
*පිනසට ගුණයි.
*ග්‍රහනි දොස් ද නසයි. .......
අත් බෙහෙත්

අතිසාරයට හා බඩෙ කැක්කුමට

කප්පරවල්ලිය වණ්ඩුවෙ තම්ඹ මිරිකාගත් යුෂ මෙස හැන්දක් මි පැණි හො දෙහි ඉස්ම සමග පානය කිරිම
ඇස් රුදාවට

කප්පරවල්ලිය යුෂ ඇස් වටෙ ගැම.
අදුමට

කප්පරවල්ලිය කොළ වන්ඩුවෙ තම්බා ගත් යුශට සිනි ,මි පණි,තිප්පිලි කුඩු දමා බීම
වගාව

ලපටි අතු කැබලි ඉතා ඉක්මනින් මුල් ඇද දළු දමයි.වර්ෂා කලයෙදි දඬු සිටු වීම කළ යුතුයි.මල් පීපීමට පෙර ලපටි දළු මගින් නව පැළ ලබාගැනිම සිදුකල යුතුයි.
සිසිල් සහ තෙත් ස්ථානවල හොඳින් වැඩෙ. පොච්චි වල, පටු මාවත් දෙපස වැවිමට ඉතා යොග්‍ය වෙ.
මාළු

මාළු යනු ජලජ ජීවීන් කොට්ඨාශයක් වේ.ඔවුන්ට සාමාන්‍යයෙන් කරමල්, යුගල වරල් සහ කොරපොතු වලින් වැසී ඇති දිගු ශරීරයක් ඇත. මසුන් ප්‍රදාන කොටස් තුනකින් යුක්ත වේ. එනම් අස්ථි මාළු (Osteichthyes), හකු රහිත මාළු (Agnatha) සහ කාටිලේජ මාළු (Chondrichthyes). දැනට සොයගෙන ඇති ආකාරයට, විවිධ වර්ගයේ මත්ස්‍ය විශේෂ 33,000කට අධික සංඛ්‍යාවක් ඇති අතර පෘෂ්ඨවංශී සතුන්ගේ වඩාත් විවිධාකාර කාණ්ඩය වන්නේ මාළු ය.

සත්‍යය වශයෙන්ම ලෝකයේ විවිධ මාළු වර්ග කීයක් සිටීදැයි කිසිවෙකු දන්නේ නැත, තවත් බොහෝ දේ නිරන්තරයෙන් සොයා ගැනේ. අපට ඉක්මනින්ම විශේෂ 35,000කට වඩා වැඩි ප්‍රමාණයක් හෝ දන්නා විශේෂ 40,000ක් පමණ සොයාගත හැකිවනු ඇත.

මත්ස්‍යයන් ලෙස වර්ගීකරණය කළ හැකි පැරණිතම ජීවීන් වූයේ කේම්බ්‍රියානු යුගයේදී ප්‍රථමයෙන් දර්ශනය වූ මෘදු ශරීර සහිත චෝඩේට් (chordates) ය. ඔවුන්ට සැබෑ කොඳු ඇට පෙළක් නොතිබුණද, ඔවුන්ගේ අපෘෂ්ඨවංශික සගයන්ට වඩා කඩිසර වීමට ඉඩ සලසන නොටෝකෝඩ් (Notochord) ඔවුන් සතුව තිබුණි. මත්ස්‍යයන් පැලියෝසොයික් යුගය (Paleozoic Era) හරහා අඛණ්ඩව පරිණාමය වෙමින් විවිධ ආකාරවලට විවිධාංගීකරණය විය. පැලියෝසොයික්හි බොහෝ මසුන් විලෝපිකයන්ගෙන් ආරක්ෂා කරන බාහිර සන්නාහයක් නිපදවා ඇත. හකු සහිත පළමු මත්ස්‍යයා සිලුරියන් යුගයේදී දර්ශනය වූ අතර ඉන් පසුව බොහෝ (මෝරුන් වැනි) බලවත් සාගර විලෝපික මසුන් බිහිවිය.
ප්‍රවර්ගය:මාළු

මත්ස්‍යයන් බොහෝ ජල මූලාශ්‍ර වල බහුලව දක්නට ලැබේ. උස් කඳු වල ඇති ඇළ දොළවල සිට, ගැඹුරුම සාගරවල ගැඹුර දක්වා සෑම ජලජ පරිසරයකම පාහේ මසුන් ජීවත්වේ. මසුන් චලතාපීන් (Ectothermic)වේ. එනම් පරිසර උෂ්ණත්වය වෙනස් වන විට ඔවුන්ගේ ශරීර උෂ්ණත්වය වෙනස් කිරීමට ඔව්න්ට හැකිය.

මාළු ලොව පුරා මිනිසුන් සඳහා වැදගත් සම්පතක් වේ . විශේෂයෙන් ආහාර සඳහා මසුන් යොදාගන්නා අතර වාණිජ හා යැපුම් ධීවරයින් මසුන් ඇල්ලීම හෝ සාගරයේ පොකුණුවල (ජලජීවී වගාවේ) මසුන් දඩයම් කිරීම රිම කරනු ලබයි . මීට අමතරව මිනිසුන් විනෝදාස්වාදය සඳහා මසුන් ඇල්ලීම, සුරතල් සතුන් ලෙස තබා ගැනීම ආදී දේවලටද මසුන් යොදාගනී. මෙහි මත්ස්‍ය පලනය(Fish keeping ) වැදගත් කර්මාන්තයක් වන අතර සුරතල් මසුන් සඳහා විශාල ඉල්ලුමක් ඇත . එසේම මත්ස්‍යයන් දෙවිවරුන්, ආගමික සංකේත සහ චිත්‍ර, පොත්පත් සහ චිත්‍රපට ආදී විෂයයන් වලදී විශාල සංස්කෘතික කාර්යභාරයක් ඉටු කර ඇත.
අලගක්කෝනාර

අලගක්කෝනාර නැතහොත් අලකේශ්වර( දෙමළ:அழகக்கோன் ) යනු 3 වන වික්‍රමබාහුගේ රජුගේ කාලයේ (1357-1374 ) ශ්‍රී ලංකාවේ සිටි සේනාධිනායකයෙකි. සමහර විද්වතුන්ගේ මතය වන්නේ ඔහුගේ පවුලට මලයාලම් සමිභවයක් ඇති බවයි , සමහරෙක් ඔවුන්ගේ ආරමිභය ඉන්දියාවේ තමිල්නාඩු වල කාංචිපුර යයි පවසති. 13 වන සියවසේ පමණ ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණි ඔවුන්,ශ්‍රී ලංකාවට අනුව හැඩගැසුණි. එම පවුලේ එක් සාමාජිකයෙක් ශ්‍රී ලංකාවේ වර්තමාන අගනුවර වන ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර කෝට්ටේ ආරමිභයට මූලික විය. එකල ශ්‍රී ජයවර්ධනපුර කෝට්ටේ හා රයිගම බලකොටු , යාපන රාජධානියෙහි ආර්ය චක්‍රවර්ති ගේ ආක්‍රමණයන්ට එරෙහි ව භාවිතා කරන ලදි. ක්‍රි: ව 1411 දි චින අද්මිරාල් ෂැන් හේ විසින් අලගක්කෝනාර පවුලේ නායක වු වීර අලකේශ්වර ඔවුන්ගේ සිර භාරයට ගත් පසු එම පවුලේ බලය බෙහෙවින් පිරිහුණි.
පවුල් සම්භවය

එම පවුලේ ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණි මුල්ම සාමාජිකයා නිශ්ශංක අලගක්කෝනාර නම් විය. ඔහු ඉන්දියාවේ වාංචිපුර හෝ කාංචිපුර සිට පැමිණියේය. එකල ඔහුගේ මව්බිම මුස්ලිම් ආක්‍රමණ වලට ලක්වී තිබුණි. ප්‍රධාන වශයෙන් වෙළදාමට හිත යොමු කල අලගක්කෝනාරවරු එයින් ධනවතුන් බට පත් විය. අවසානයේදි 14 වන සියවසේ ගම්පොළ රාජධානියේ ප්‍රමුඛ දේශපාලන බලයක් ඇති වුවන් බවට පත් විමට ඔවුනට හැකියාව ලැබිණ. මෙයට ඔවුන් බෞද්ධයන් බවට පත්වීමද මහඟු පිටුවහලක් විය.

රයිගම් කෝරළ ජනප්‍රවාද අනුව ඇත්තේ මීට වඩා වෙනස් අදහසකි. දුරාතයේ පටන් පැවති රවි ශෛලාෂ හෙවත් ඉරුගල් පරපුරේ හිරුගොත් හෙවත් සූරාය ගුප්ත කුමරුත් දේවානම් පියතිස්ස රජුගේ දියැණිය මයුරවතී දේවියත් එක්ව සෑදුනු වංශය ගිරි වංශය නමින් හැදින්විය. මෙම ගිරි වංශයේ කීර්තිමත් භික්ප්‍ෂූන්ර වහන්සේලා, පාලකයින්, ප්‍රභූන්, සාහිත්‍යධරයන් බිහිවිය. රදළ ග්‍රාම හෙවත් රයිගම ඔවුන්ගේ ජන්ම ප්‍රවිනිය විය. මහා පරාකුමබාහු රජ සමයේ වංචි පුරයෙන් පැමිනෙන ප්‍රභූවරයෙක් මෙම ගිරි වංශයෙන් විවාහ ප්‍රප්ථිව රයිගම් පුරය වාසභූමි කර ගනී. ඔහුට ලැබෙන ගෞරව නාමයක් වන්නේ අලකේෂ්වර අභිදානයයි. ඉන් අනතුරුව ගිරි වංශයේ පුතුන් හා බෑණා වරුන් අලකේෂ්වර විරුදය භාවිතා කර ඇති බව පෙනේ.
මේවාත් බලන්න

*පස්වන බුවනෙකබාහු රජ
*තුන්වන වික්‍රමබාහු රජ
මූලාශ්‍ර

*
*
අඩවියෙන් බැහැර පිටු

*Kings of Gampola, Sri Lanka
*The new Parliament


ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ ඉතිහාසය
කබරගොයා

චිත්‍ර ප්‍රදර්ශන සරිය


Image:Varanus Salvator ID.jpg|කබරගොයා
Image:Water Monitor.jpg|කබරගොයා - මුතුරාජවෙලදී
Image:Water monitor P9240105.JPG|කබරගොයා
Image:Asian water monitor (Varanus salvator salvator).JPG|ආසියානු කබරගොයා (Varanus salvator salvator)
Image:WaterMonitor_Penang.jpg|A water monitor in Penang, Malaysia
Image:Malayan water monitor.jpg|A water monitor in Borneo, Malaysia

ආශ්‍රිත

* Bennett, Daniel 1995 The water monitor Varanus salvator Reptilian 3 (8): 15-21
* Das, Indraneil 1988 New evidence of the occurrence of water monitor (Varanus salvator) in Meghalaya J. Bombay Nat. Hist. Soc. 86: 253-255
* Deraniyagala, P. E. P. 1944 Four New Races of the Kabaragoya Lizard Varanus salvator. Spolia Zeylanica 24: 59-62
* Pandav, Bivash 1993 A preliminary survey of the water monitor (Varanus salvator) in Bhitarkanika Wildlife Sanctuary, Orissa Hamadryad 18: 49-51
බාහිර සබැඳි

* Mampam.com
* Animal Diversity Web
* JCVI.org
* Photos of Varanus salvator cuming
* The New Reptile Database
* Photos - Water Monitor Swimming

ප්‍රවර්ගය:උරගයින්
ප්‍රවර්ගය:උරගයෝ - ශ්‍රී ලංකා
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දියාවේ උරගයන්
ප්‍රවර්ගය:අග්නිදිග ආසියාවේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:බංග්ලාදේශයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:බුරුමයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:ලාඕසයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:වියට්නාමයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:කාම්බෝජයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:තායිලන්තයේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:මලයාසියාවේ සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:බෲනයිහි සත්ත්ව සංහතිය
ප්‍රවර්ගය:ඉන්දුනීසියාවෙහි උරගයන්
ප්‍රවර්ගය:ෆිලිපීනයෙහි උරගයන්
විද්‍යාඥයන්ගේ නම් වලින් නම් කරන ලද නියතයන්

විද්‍යාවේදි භාවිතා වන සමහරක් නියතයන් ශ්‍රේෂ්ඨ විද්‍යාඥයන්ගේ නම් වලින් නම් කර ඇත. මෙම සම්ප්‍රදාය නිසා ඔවුන්ගේ නම් අමරණීය වි ඇත. පහත එසේ විද්‍යාඥයන්ගේ නම් වලින් නම් කර ඇති නියතයන් දක්වා ඇත.
විද්‍යාඥයන්ගේ නම් සහ භෞතික නියතයන්ගේ ලැයිස්තුව
මේ අඩවිත් බලන්න

* List of scientists whose names are used as SI units‎
* List of scientists whose names are used as non SI units‎
* Units of measurement
මූලාශ්‍ර හා සටහන්

ප්‍රවර්ගය:භෞතික විද්‍යාව
Scientists whose names are used in physical constants
උපේක්ෂා ස්වර්ණමාලි

පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී උපේක්ෂා ස්වර්ණමාලි (උපත ජුනි 26, 1984) ශ්‍රී ලාංකීය දේශපාලන, නිරුපිකාවක් හා රුපවාහිනී නිලියක් වේ. හිටපු පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීවරියක් වන ඇය, ස්වාධීන රුපවාහිනී සේවය විසින් විකාශය කරන ලද "පබා" නාට්‍ය මාලාවෙන් ජනප්‍රියත්වයට පත් විය.
මුල් අවධිය

කුවේටය තුල ශ්‍රී ලාංකික යුවලකට දාව උපත ලැබූ උපේක්ෂා 2004 වසරේදී ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණීමට පෙර වසර 20 ක පමණ කාලයක් කුවේටයේ ජීවත් වූවාය. ඇය සිය අධ්‍යාපන කටයුතු හැදෑරුවේ එහි තිබූ ඉන්දියානු ජාත්‍යන්තර පාසලෙනි. .
රංගනය

ඇය රංගනයට පිවිසීමට දොරටු විවර කර ගත්නේ නිරූපණ ක්ෂේත්‍රයට පැමිණීමත් සමගිනි. පසුව "චංචලා" ඇතුළු සිංහල ගීත කීපයක උපේක්ෂා පෙනී සිටියාය. ස්වාධීන රූපවාහිනී සේවයේ විකාශය වූ "පබා" ටෙලි නාට්‍ය මාලාව හරහා ඇය නිලියක් ලෙස විශාල ජනප්‍රියත්වයක් ලැබුවාය. 2008 වසරේ පැවැති සිරස ඩාන්සින් ස්ටාර් තරඟයේදීද ඇය සිය නර්ථන හැකියාව ප්‍රදර්ශනය කරමින් තව දුරටත් ප්‍රේක්ෂක අවධානය දිනා ගත්තාය. පසුව ස්වර්ණවාහිනී නාලිකාවේ විකාශය වූ මෙගා ස්ටාර් රියලිටි වැඩසටහනටද ඇය එක් වූවාය.
දේශපාලනය

උපේක්ෂා දේශපාලනිකව අවධානයට යොමු වන්නේ රජයේ නාලිකාවක් වූ ස්වාධීන රූපවාහිනී හි විකාශය කෙරුණු පබා ටෙලි නාට්‍යයෙන් ඇය මත භේදාත්මක ලෙස ඉවත් වීමත් සමගයි. ඊට හේතුව ලෙස දැක්වුනේ ඇය ප්‍රතිවාදී ජනාධිපති අපේක්ෂක වූ සරත් ෆොන්සේකා මහතා හට විවෘතව සහය පල කිරීම බව පැවසේ.

2010 අප්‍රියෙල් 8 මැතිවරණයේදී එක්සත් ජාතික පක්ෂය නියෝජනය කරමින් ඡන්ද 81350 ලබා ගත් ඇය ගම්පහ දිස්ත්‍රික්කයෙන් පාර්ලිමේන්තුවට පිවිසියාය. 2010 ජුනි මසදී , ටීවී දෙරණ සමග දේශපාලන වැඩසටහනකට එක්වූ උපේක්ෂා ගැන නැවත වතාවක් ජනතාව අතර කතා බහක් ඇතිවන්නේ එහිදී ඇයගේ දේශපාලනය පිළිබඳ පැවැති දැනුම අල්ප බව හෙලි වීම නිසයි.
මූලාශ්‍ර
බාහිර සබැදි

*Parliament profile
*Sri Lanka Sinhala Films Database - Upeksha Swarnamali
*Upeksha Swarnamali Photo Gallery
*Upeksha Swarnamali on SLMDb


ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා

ප්‍රවර්ගය:ලාංකික සිංහලයෝ
ප්‍රවර්ගය:රංගන ශිල්පීන්
ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලාංකිකයෝ
ප්‍රවර්ගය:1984 උපත්
ගිවිසුම් නීතිය

ගිවිසුමක් යනු නීතිය මගින් බලාත්මක කළහැකි පාර්ශ්වයන් අතර නෛතික බැඳීම් ඇතිකරන පොරොන්දු හෝ එකඟතාවයකි. ගිවිසුම් නීතිය ලතින් වාක්‍යාංශයක් වන පැක්ටා සන්ට් සර්වැන්ඩා (පොරොන්දු රැකිය යුතුය) යන්න මත පදනම් වෙයි. ගිවිසුම් කඩකිරීම නීතිය මඟින් හඳුනාගන්නා අතර ඊට ප‍්‍රතිකර්මයන් යෙදිය හැක. සෑම කෙනෙක්ම දිනපතාම පාහේ ගිවිසුම් ඇතිකර ගනිති. නිවාස මිළදී ගැනීම් ආදියේදී ලිඛිත ගිවිසුම් අවශ්‍ය වෙයි. නීති පොතක් මිළදී ගැනීම, කඩයකින් කෝපි කෝප්පයක් මිළදී ගැනීම ආදීවූ බොහොමයක් ගිවිසුම් ඇතිවන්නේ කට වචනයෙනි.

නීති ශාස්ත‍්‍රඥයකු වන ශ‍්‍රීමත් ජෝන් විලියම් සැල්මන්ඞ්ට අනුව ගිවිසුමක් යනු ‘පාර්ශ්වයන් දෙකක් හෝ ඊට වැඩි ගණනක් අතර බැඳීම් නිර්මාණය කරන සහ අර්ථ නිරූපනය කරන එකඟතාවයකි’.
අවිනිශ්චිතබව, අසම්පූර්ණබව සහ විභේධනය

ගිවිසුමක් අවිනිශ්චිත හෝ අසම්පූර්ණ නම් නීතියේ ඇසට අනුව, පාර්ශ්වයන් හට සම්මුතියකට එලඹීමට නොහැක. එකඟවීමේ සම්මුතියකට එලඹීමක් නීතියට අනුව ගිවිසුමක් පිහිටුවීමක් නොවේ. අගය සහ ආරක්ෂාව වැනි මූලික වාදපද වලට එකඟවීමට නොහැකිවීම සම්පූර්ණ ගිවිසුම ම අසාර්ථක වීමට හේතු වේ. කෙසේ වුවද උසාවිය මඟින් වෙළඳ ගිවිසුම් වලට බලපෑමක් ඇතිකිරීමට තැත් කරයි. මේ සඳහා උසාවිය ගිවිසුමකට සාධාරණ විග්‍රහයක් ඉදිරිපත් කරයි.

උසාවිය මඟින් පිටස්තර ප්‍රමිතීන්ද සලකනු ලබයි. මේවා ගිවිසුමක සවිස්තරව සඳහන්ව ඇත. නැතිනම් අදාල විෂයෙහි සාමාන්‍යයෙන් අඩංගු වන පරිදි වේ. මීට අමතරව උසාවිය මඟින් පදමාලාවක් අනුදේශනය කරයි: වටිනාකමක් පෙන්වා නැත්නම් උසාවිය මඟින් සාධාරණ සහ අනන්‍ය අගයක් නියම කරයි. මෙය ඉඩමට සහ පාවිච්චි කල භාන්ඩ වලට එකඟ නොවේ.

ගිවිසුමක විභේධීය අන්තර්වාක්‍යයක් අඩංගු වේ නම්, ගිවිසුමේ අඩංගු විකෘත, අවිනිශ්චිත හා අසම්පූර්ණ අන්තර්වාක්‍යයන් කපා ඉවත් කල හැක. අන්තර්වාක්‍ය විභෙද්‍ය දැයි බැලීමට කරන පරීක්ෂණය "වාස්ථවික පරීක්ෂාව" නම් වේ. මෙහිදී සධාරන පුද්ගලයෙකුට ගිවිසුමේ වලංගුතාව, අන්තර්වාක්‍ය නොමැතිව දෘශ්‍යමාන වේ දැයි පරීක්ෂා කරයි.


ප්‍රවර්ගය:නීතිය
ප්‍රවර්ගය:ගිවිසුම් නීතිය
කඩවුණු පොරොන්දුව

කඩවුණු පොරොන්දුව ( ඉංග්‍රිසි : The Broken Promise / Kadawunu Poronduwa ) සිංහල සිනමාවේ නිෂ්පාදිත පළමු චිත්‍රපටයයි. මෙය සිංහල සිනමා කලාවේ ඇරඹුම ලෙස සලකණු ලබයි. මෙම චිත්‍රපටය රූගත කිරිම හා නිෂ්පාදනය ඉන්දියාවේදි සිදු කල අතර , එයට දකුණු ඉන්දියාණු ආභාෂයක් ලැබුණි. චිත්‍රපටයේ පළමු තිරගත විම 1947 ජනවාරි මස 21වන දින කොළඹ කිංග්ස්ලි සිනමා ශාලාවේදි සිදු විය.

මෙම චිත්‍රපටයේ නැවත නිෂ්පාදනයක් 1982 දි තිරගත විය.
කථා වස්තුව

වංශවතෙකු වූ රාළහාමි මියයන විට තමන්ට හිමි සියලු ධනය බීමත්කම හා වෙනත් දුරාචාර නිසා නාස්ති කරනගනිමින් ණයගැතික් වී සිටියේය. රාළහාමිගේ බිරිද වන ටෙක්ලා ණයෙන් නිදහස් වීම සදහා තම දුව වන රන්ජනී පෙර විවාහයක දරුවෙක් සිටින වික්ටර් නම් මිනිසෙකුට විවාහ කරදීමට සැරසේ. මේ අතර , මෙම පවුල ණයබරින් ගොඩ ගැනීමට උත්සහ දරමින් සිටි රංජනීගේ පෙම්වතා වූ සැම්සන් ව ප්‍රතික්ෂේප කර දමනු ලැබේ. සැම්සන් මුදල් උපයාගැනීම පිණිස පිටරට යයි.

සැම්සන් ලංකාවට පැමිණෙන විට රංජනී වික්ටර් හා විවාහ ගිවිස සිටින බව දැනගැනී. ඇයට සැම්සන් ලියන ලිපි ඇගෙන් සගවන අතර , සැම්සන් ආබාධිත තත්වයක පසුවන බවට කටකතා පැතිරේ. අවසානයේ සත්‍ය හෙළි වේ.
නළු නිළි පිරිස

*රුක්මණි දේවි , රන්ජනී ලෙස: ඇය උසස් පැලැන්තියේ කෙල්ලෙකි, ඇය තමාගේ පෙම්වතා අතහැර විවාහක වයසින් වැඩිමහලු පිරිමියෙකු සමග දීග යයි.
*ජෙමිණි කාන්තා , ජොසී ලෙස: ඇය මෙහෙකාරියෙකි. මානප්පුවාට පෙම් බඳියි
*රූපා දේවී , ටෙක්ලා ලෙස: රංජනීගේ මෑණියන්.
*මිරියම් ජයමාන්න , හිල්ඩා ලෙස
*එඩී ජයමාන්න , මනප්පුවා ලෙස : මොහු වැඩකාර කොල්ලෙකි, විකට කෝලංකාරයෙකි.
*බී.ඒ.ඩබ්ලිව්. ජයමාන්න , සැම්සන් ලෙස: රංජනී ගැන අදහසක් ඇතිවී ඇගේ පවුලෙ වැටී තිබූ විපතෙන් ගොඩ ගැණීමට රංජනීගේ අම්මාගෙන් පොරොන්දුවක් ලබාගෙන විදේශ ගත වෙයි.
*පිටර් පිරිස් , වික්ටර් ලෙස: මොහු එක්දරු පියෙකි, රංජනීව බලෙන්ම කසාද බැඳ ගැනීමට විවිධ කූටෝපායන් යොදයි.
*ස්ටැන්ලි මල්ලවආරච්චි , හේමපාල ලෙස
*D. T.පෙරේරා , ජයසේන ලෙස
*ඇසිලින් බාලසූරිය , සුමනා ලෙස
*J. B.පෙරේරා , හර්මාහාන ලෙස
*හියුගො ප්‍රනැන්දු , දොස්තර ලෙස
*සුරිය රාණි , ආයා ලෙස
*සිණා පිෂ්පණි , නර්සි ලෙස
*විඩා සෝයිසා
*S. S.පෝනීසේන
නිෂ්පාදනය

Kadawunu Poronduwa was at first a successful play for dramatist B.A.W. Jayamanne. In 1947 he filmed and processed the movie in South India.

Kadawunu Poronduwa produced a formula that Sinhala films would follow up through the 1960s; Jayamanne describes the formula as such:
ගීත

*"ශ්‍රී ජය විජය" – මිනර්වා සංගීත කණ්ඩායම
*"ප්‍රේම දයා" – රුක්මණී දේවී
*"ළපටි රූපේ ඈගේ" – එඩී ජයමාන්න
*"දෙව ස්වාමි" – රුක්මණී දේවී
*"සන්ධ්‍යාවේ ශ්‍රියා රම්‍යා ලෙස පේනා" – රුක්මණී දේවී සහ හියුගෝ ප්‍රනාන්දු / ස්ටැන්ලි මල්ලවආරච්චි
*"ඉස් ඉස්සර වෙලා උඹව මමයි" – එඩී ජයමාන්න සහ ජෙමිණි කාන්තා
*"පාපෙ ශාපෙ දෝ" – රුක්මණී දේවී සහ හියුගෝ ප්‍රනාන්දු / ස්ටැන්ලි මල්ලවආරච්චි
*"මගේ සක බඹරු" – එඩී ජයමාන්න සහ ජෙමිණි කාන්තා
*"තක්කිට තරිකිට" – එඩී ජයමාන්න සහ ජෙමිණි කාන්තා
*"සුන්දරී රූප රාජිණී" – ස්ටැන්ලි මල්ලවආරච්චි සහ පීටර් පීරිස්
*"ජීවිතයේ සාමෙයි" – රුක්මණී දේවී
*"යම් ඉඳිය දිසාව" – රුක්මණී දේවී
මේ අඩවිත් බලන්න

*සිංහල චිත්‍රපට ලැයිස්තුව‎
මූලාශ්‍ර
අඩවියෙන් බැහැර පිටු

*Sri Lanka Cinema Database
*National Film Corporation of Sri Lanka - Official Website
කෙලවල්ලා

ආශ්‍රිත ලිපි

* බලයා
References

* Clover, Charles. 2004. The End of the Line: How overfishing is changing the world and what we eat. Ebury Press, London. ISBN 0-09-189780-7
* FAO: Species Catalog Vol. 2 Scombrids of the World. FAO Fisheries Synopsis No. 125, Volume 2. FIR/S125 Vol. 2.ISBN 92-5-101381-0
* FAO: Review of the state of world marine fishery resources: Tuna and tuna-like species - Global, 2005 Rome.
* Nutritional benefits of tuna
* The slide show - How to cut Maguro (tuna)
* U.S. Code of Federal Regulations 21CFR161 Fish and Shellfish
* Nauru and sustainable tuna fishing:
*nytimes.com, Tuna Fish Stories: The Candidates Spin the Sushi
*Microdocs : Tuna
* The Bluefin Tuna in Peril, Scientific American, June 24, 2008
* How Hot Tuna (and Some Sharks) Stay Warm National Science Foundation, October 27, 2005
Footnotes
මාගහී භාෂාව

යන්න ගුප්ත අක්ෂරවලින්]]
මාගහී භාෂාව, හෙවත් මාගධී, යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ නැගෙනහිර ඉන්දියාවේ බිහාර්, ජාර්ඛාන්ද් සහ බටහිර බෙංගාලය යන ප්‍රාන්තවල භාවිතා වන භාෂාවකි. මාගධී ප්‍රාකෘත භාෂාව මාගහී හි පූර්වජ භාෂාව වන අතර, එහි නාමය ද ඉන් පැනනැගුණකි.
ආශ්‍රේයයන්
වැඩිදුර කියවීමට

* Munishwar Jha - "Magadhi And Its Formation," Calcutta Sanskrit College Research Series, 1967, 256 pp
* Saryu Prasad - "A Descriptive Study of Magahi Phonology", PhD thesis submitted to Patna University.
* A.C. Sinha (1966) - "Phonology and Morphology of a Magahi Dialect", PhD awarded by the University of Poona.(now Pune)
* G.A. Grierson Essays on Bihari Declension and Conjugation, Journal of the Asiatic Society of Bengal, vol. iii, pp. 119–159
* Hoernle, A.F. Rudolf & Grierson, G.A. A Comparative Dictionary of the Bihari Language
* Prasad, Swarnlata (1959) Juncture and Aitch in Magahi, Indian Linguistics, Turner Jubilee Volume, 1959 pp. 118–124.
* Sweta Sinha (2014) - "The Prosody of Stress and Rhythm in Magahi", PhD thesis submitted to Jawaharlal Nehru University, New Delhi.
* Sweta Sinha (2018)- "Magahi Prosody", Bahri Publications: New Delhi. .
බාහිර සබැඳි

*Magahi - A Historical language
*Jain Scriptures
*Magahi Detailed Description by Grierson, G.A.
*Magahī Phonology: A Descriptive Study by Saryoo Prasad
කොකා කෝලා

thumb|right|250px|The Las Vegas Strip [[World of Coca-Cola museum in 2003]]
thumb|Cකොකා කෝලා, 1941, Montreal, [[කැනඩාව.]]

කොකා කොලා යනු කාබනිකෘත සිසිල් බීම වර්ගයකි. මෙය ලොව පුරා රටවල් 200 ක වෙළදපලවල් සහ ආපන ශාලා වල අලෙවි වේ. එය ජෝජියා , ඇට්ලන්ට හි පිහිටි කොකා කොලා සමාගම විසින් නිපදවන අතර නිතර "කෝක්" නමින් හැදින්වේ. (1944 මාර්තු 27 දින පටන් ඇමරිකා එක්සත් ජනපදයේ කොකා කොලා සමාගමේ ලියාපදිංචි වෙළද ලකුණකි.LLl


ප්‍රවර්ගය:කාබනිකෘත බීම
ප්‍රවර්ගය:කෝලා රසැති බීම
දකුණු ආසියාවේ මුල්ම මානව ශිෂ්ඨාචාර

දකුණු ආසියාවේ මානව ශිෂ්ඨාචාරය පැවති බවට හමුවන පැරණිතම ‍කක්ෂිය හමුවි ඇත්තේ පාකිස්ථානයේ මෙර්ගා (ක්‍රි.පූ. 7000 සිට ක්‍රි.පූ. 3200 දක්වා) ප්‍රදේශයෙනි. මෙය පිහිටා ඇත්‍තේ බොලාන් කපොල්ලෙහි ඉන්දු නදියේ බටහිර නිම්නයේ වර්තමාන පාකිස්ථානු නගර වන ක්වෙටා , කලාවි හා සිබ් අතරයි. මෙර්ගා සොයා ගන්නා ලද්දේ 1974 දී ප්‍රංශ පුරාවිද්‍යාඥ ජෝන් ෆැන් ඔයිස් ජැරිග් විසින් මෙහෙයවන ලද පුරාවිද්‍යාඥ කණ්ඩායමක් විසිනි. එම කැණිම් කටයුතු 1974 - 1986 අතරතුර නොවනත්වා සිදුවිය.

මෙර්ගා නග‍රයේ පැරණිතම ජනාවාසය වන්නේ ඊසාන දිග කෙළවරෙහි පිහිටා ඇ. ි495(අක්කර) 2 km2 ) වන කුඩා ගොවි ගම්මානයකි. (ක්‍රි.පූ. 7000 සිට ක්‍රි.පූ. 5500 ) පැරණි මොර්ගා වැසියන් මඩවලින් තැනු ගඩොල් නිවාසවල වාසය කර ඇත. ඔවුන් ධාන්‍ය ධානා්‍යාගාර වල තැන්පත් කරන ලදි. ආයුධ දේශිය තඹ නිධි වලින් නිපදවන ලදි. ඔවුන‍්ගේ විශාල පැසි බදුන් බිටුමන් (තාර විශේෂයක් ) වලින් ආවරණය කරනලදි. ඔවුන් බාර්ලි, එක්කණිකාව, එමර ධාන්‍ය, ජුජුබ්ස්, රට ඉදි , බැටළුවන්, එළුවන්හා කිරි ගවයින් පාලනය කරන ලදි. පසුකාලීන ජනයා තම කර්මාන්ත සදහා වැඩි ප්‍රයත්නයක් යොදන ලදි. (ක්‍රි.ප්‍ර. 55000 සිට ක්‍රි. පූ. 2600 ) සේද විවිම, සම්පදම් කිරිම, පබළු නිෂ්පාදන ය හා ලෝහ කර්මාන්තය මිට ඇතුළත් විය. මෙම පරිශුය ක්‍රි.පූ. 2600 දක්වා ජනවාසා වී පැවති තිබේ.

වරෟෂ 2006 අප්‍රේල් හිදි 'නේචර්' යන විද්‍යාත්මක සගරාවේ පළමු අන්දමට ප්‍රාණවත් මනුෂ්‍යයන්ගේ දත් සිදුරැ කිරිම පිළිබද පැරණිතම සාක්ෂිය හමුවන්නේ මෙර්ගා වලින් බවයි. පුරාවිද්‍යාඥ කැණිම් කටයුතු (1974 දී ජරිග් එට් අල් විසින්) වලට අනුව මෙර්ගා දකුණු ආසියාවේ පැරණිතම ගොවි ජනාවාසය බවට නම්කර ඇ. එහි සාක්ෂිය ක්‍රි.පු. 7000 දක්වා දිව යයි. ‍එලෙසම දකුණු ආසියාවේ පැරණිතම මැටි කර්මාන්තය පවතින‍්නේද මෙහි බවට නම් කර ඇ. පුරාවිද්‍යාඥයන් මෙම ජනාවාස කාලය කොටස් කීපයකට බෙදා ඇත. මේර්ගා යනු ඉන්දු නිම්න ශිෂ්ඨාචාරයේ පුරෝගාමී ප්‍රදේශ යක් ලෙස පෙනීයයි.
බර්ටෝල් බ්‍රෙෂ්ට්

thumb|බර්ටෝල් බ්‍රෙෂ්ට් ගොනුව:Unterschrift Bertolt Brecht (1898–1956).png|center|frameless|class=notpageimage|අත්සන බර්ටෝල් බ්‍රෙෂ්ට් (1898–1956)ජර්මන් ජාතික නාට්‍යකරුවෙක් , අධ්‍යක්ෂවරයෙක් හා කවියෙකි. සම්ප්‍රදායික නාට්‍ය ශෛලියෙන් මිදී නව ආරක නාට්‍ය ශෛලියක් ලොවට හඳුන්වා දුන් බ්‍රෙෂ්ට් හිට්ලර් ගෙන් දිවි ගලවා ගැනීමට ජර්මනියෙන් පලාගියේය. Mother Courage , The Caucasian Chalk Circle යන නාට්‍ය ඔහුගේ ශ්‍රේෂ්ට නාට්‍ය අතරින් සමහරකි.

බ්‍රෙෂ්ට් ගේ නාට්‍ය හෙන්රි ජයසේන ශුරින් විසින් සිංහලට නගා ලංකාවේ රග දක්වා ඇත. එකදහස් නවසිය හැත්තෑව දශකයේ ඔහු නිෂ්පාදනය කළ බර්ටෝල් බ්‍රෙෂ්ට්ගේ "ද චෝක් සර්කල්" (හුණු වටයේ කථාව) මෙරට පරිවර්තන නාට්‍ය කලාවේ මුදුන් මල්කඩ ලෙස ශ්‍රී ලාංකික බහුතර විචාරක පිළිගැනීමයි. හෙන්රිගේ හුණු වටයේ කථාව පරිපූර්ණ නාට්‍යයක් පමණක් නොව, නාට්‍යකරු‍වෙකු ලෙස හෙන්රි ජයසේන විකාශනයේ කූටප්‍රාප්තිය පමණක් නොව, එය නූතන සිංහල නාට්‍ය කලාවේ විකාශනයේ අතිශය වැදගත් බවක් ද ගෙන ඇත. ඔහු අනුගමනය කළ ශෛලිගත , ස්වභාවික හා මිශ්‍ර රංග රීතිය තුළ ගීතය ද සුවිශාල මෙහෙවරක් කළේය. හෙන්රිගේ මෙම නාට්‍ය රීතිය හේතුවෙන් ශ්‍රි ලාංකිකයන්ට බ්‍රෙස්ට්ගේ නාට්‍ය ශෛලිය හදුනාගැනීමට තිබූ අවස්ථාව මග හැරී යාම අවාසනාවන්ත තත්වයකි.


ප්‍රවර්ගය:චරිත කතා
ප්‍රවර්ගය:නාට්‍ය නිෂ්පාදකයෝ
ප්‍රවර්ගය:කලාකරුවෝ
පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල

, මැසචුසෙට්ස් හි කේම්බ්‍රිජ් හි පුද්ගලික අයිවි ලීග් විශ්ව විද්‍යාලයක් සහ එක්සත් ජනපදයේ පිහිටුවන ලද පළමු විශ්ව විද්‍යාලය]]
පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල සහ පෞද්ගලික විද්‍යාල යනු රජය විසින් ක්‍රියාත්මක නොවන, හිමිකාරීත්වය දරන හෝ ආයතනික වශයෙන් අරමුදල් සපයන උසස් අධ්‍යාපන ආයතන වේ. කෙසේ වෙතත්, ඔවුන්ට බොහෝ විට බදු සහන, පොදු ශිෂ්‍ය ණය සහ රජයේ ප්‍රදාන ලැබේ. රට අනුව, පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල රජයේ රෙගුලාසිවලට යටත් විය හැකිය. පුද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල රාජ්‍ය විශ්වවිද්‍යාල සහ ජාතික විශ්වවිද්‍යාල සමඟ සැසඳිය හැකි අතර ඒවා රජයන් විසින් මෙහෙයවනු ලබන, හිමිකාරීත්වය දරන හෝ ආයතනික වශයෙන් අරමුදල් සපයනු ලැබේ. මීට අමතරව, බොහෝ පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල ලාභ නොලබන සංවිධාන ලෙස ක්‍රියාත්මක වේ.

ලොව පුරා, විවිධ රටවල පුද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල සඳහා ප්‍රතීතනය සම්බන්ධයෙන් විවිධ රෙගුලාසි ඇති අතර, එබැවින්, සමහර රටවල පුද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල අනෙක් රටවලට වඩා බහුලව දක්නට ලැබේ. සමහර රටවල පෞද්ගලික විශ්වවිද්‍යාල නැහැ.
මූලාශ්‍ර