JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
ඇල්කේන

පැරපීන හෝ සන්තෘප්ත හයිඩ්‍රොකාබන ලෙසද හැඳින්වෙන ඇල්කේන කාබන් සහ හයිඩ්‍රජන් වලින් පමණක් සමන්විතවේ. සියළු පරමාණු ඒක බන්ධන වලින් පමණක් සම්බන්ධ වී ඇත (සන්තෘප්ත සන්යෝග බැවින්). ඇල්කේන එකම අනුභවික සූත්‍රය සහිත සන්යෝග වන අතර ඒවායේ අණුක ස්කන්ධ 14 ගුණාකාර වලින් එකිනෙකට වෙනස් වේ.

සෑම කාබන් පරමාණුවකම බන්ධන 4ක් තිබිය යුතු වේ( C-C හෝ C-H බන්ධන). එසේම සියළු හයිඩ්‍රජන් පරමාණු කාබන් පරමාණුවකට සම්බන්ධ වී තිබිය යුතු වේ (C-H බන්ධන). එකිනෙකට බැදුනු කාබන් පරමාණු ‍රැසක් කාබන් සැකිල්ලක් හෝ කාබන් දාමයක් ලෙස හැදින්වේ. සාමාන්‍යයෙන් ඇල්කේනයක ප්‍රමාණය එහි කාබන් පරමාණු ගණනින් දක්වයි (උදා: C2-ඇල්කේන)

"R" මගින් දක්වන ඇල්කයිල් ඛාණ්ඩ පැති දාම හෝ ක්‍රියාකාරී ඛාණ්ඩ වන අතර, ඇල්කේන මෙන්ම කාබන් සහ හයිඩ්‍රජන් තනි බන්ධන වලින් සමන්විත වේ. උදාහරණ ලෙස මෙතිල් හෝ එතිල් ඛාණ්ඩ ගත හැකිය.

සරලම ඇල්කේනය මෙතේන් (CH4) වේ. ඇල්කේනයක තිබිය යුතු කාබන් පරමාණු ගණනෙහි සීමාවක් නැත. නමුත් ඒවා අනිවාර්‍යයෙන් චක්‍රිය නොවන, සන්තෘප්ත හයිඩ්‍රොකාබන විය යුතුය . සන්තෘප්ත මේද හා තෙල්, කාබන් දාමයේ කාබන් පරමාණු 10 ට වඩා ඇති ඇල්කේන වලට උදාහරණ වේ.

ඇල්කේන ජෛවීය වශයෙන් එතරම් ප්‍රතික්‍රියාශීලී නොවේ. ජෛවීය වශයෙන් සක්‍රිය වූ ක්‍රියාකාරී ඛාණ්ඩ සම්බන්ධ වන වෘක්ශයක් ලෙස ඇල්කේන ගත හැක.
ඇල්කේන වල ව්‍යුහාත්මක වර්ගීකරණය

සන්තෘප්ත හයිඩ්‍රොකාබන:

* රේඛීය (පොදු සූත්‍රය CnH2n+2) -: කාබන් පරමාණු දාමයක් ආකාරයෙන් සැකසී ඇත.
* ශාඛනය වූ (පොදු සූත්‍රය CnH2n+2,n>3) -: කාබන් දාමය ශාඛා එකකට හෝ ඊට වැඩි ගණනකට බෙදී ඇත.
* චක්‍රිය (පොදු සූත්‍රය CnH2n,n>2) කාබන් දාමය මුලින් හා අගින් සම්බන්ධ වී වලයක් තනා ඇත.

IUPAC නිර්වචනයට අනුව මුල් ඛාණ්ඩ දෙක ඇල්කේන වන අතර තුන්වන ඛාණ්ඩය සයික්ලො ඇල්කේන (චක්‍රීය ඇල්කේන) ලෙස හැදින්වේ. සන්තෘප්ත හයිඩ්‍රොකාබන වලට දාමාකාර, චක්‍රීය (උදා: බහුචක්‍රීය) හෝ ශාඛනය වූ ඕනෑම ව්‍යුහයක් සම්බන්ධ වුවද, ප්‍රධාන කාබන් දාමය චක්‍රීය නොවන තෙක් ඒවා ඇල්කේන වේ (පොදු සූත්‍ර නැත).

ප්‍රවර්ගය:කාබනික රසායනය
මුක්කුවර්

මුක්කුවර් යනු ජන වර්ගයකි. වෙරළබඩ දකුණු ඉංදියානු සම්භවයක් ඇති මොවුන් දැන්ට ඉංදියාවේ සහ ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රදේශ කිහිපයක වාසය කරයි. අතීතයේ මුතු කැඩීම සඳහා කිමිදීම ප්‍රගුණ කල ජාතියකි.
වාස භූමි

දකුණු ඉංදියාව අයත් ප්‍රදේශ

* කේරලයේ පුන්නාල
* ලක්‍ෂද්‍වීපය
ශ්‍රී ලංකාවට අයත් ප්‍රදේශ

* වයඹ පළාතේ කල්පිටිය, මාම්පූරි, මහගල්ගමුව
* නැගෙනහිර පලාතේ ප්‍රදේශ
ශ්‍රී ලංකවේ මුක්කුවර්වරු

ශ්‍රී ලංකාවේ සුළුතර ජනවර්ගයකි. 1400 සියවසේදී ලංකාද්වීපයට පැමිණ ඇත.
පෙලපත් නාම

* රාජවන්නි උන්නැහේ
* අදිරියන් පුල්ලේ
ආගම

* රෝමානු කතෝලික (බහුතරය)
* හිංදු
* බෞද්ධ
හොස්නි මුබාරක්

thumb|මොහොමඩ් හොස්නි සයිඩ් මුබාරක්
මොහොමඩ් හොස්නි සයිඩ් මුබාරක් (Muhammad Hosni Said Mubarak) (උපත​ 1928 ) ඊජිප්තු රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකයෙකි. 1981 සිට 2011 දක්වා ඊජිප්තුවේ ජනාධිපති ධුරය දැරීය​. මුබාරක් 1975 දී ඊජිප්තු උප ජනාධිපතිවරයා ලෙස පත් කරන ලද අතර , 1981 ඔක්තෝබර් මස 14 වන දින එවකට ඊජිප්තු ජනාධිපති ව සිටි අන්වර් සදාත් ඝාතනයට ලක් වීමෙන් පසු ඔහු ජනාධිපති වශයෙන් පත් විය​. මුස්ලිම් අන්තවාදීනට එරෙහි දැඩි පිළිවෙත​, ඊශ්‍රායලය සමඟ සාමයෙන් කටයුතු කිරීම වැනි සදාත් විසින් අනුගමනය කරන ලද, අභ්‍යන්තර හා ජාත්‍යන්තර දේශපාලන ප්‍රතිපත්ති එලෙස ම ඉදිරියට පවත්වා ගෙන ගියේ ය​.

දේශපාලනයට පිවිසීමට පෙර ඔහු ඊජිප්තු ගුවන් හමුදාවේ නිලධාරියකු වූ අතර 1972 සිට 1975 දක්වා ඊජිප්තු ගුවන් හමුදාවේ අණ දෙන නිලධාරියා විය.

2011 ජනවාරි මස ඇරබුනු විරෝධතා නිසා ඔහු ඊජිප්තු ජනාධිපති ධුරයෙන් ඉල්ලා අස් විය.


ප්‍රවර්ගය:1928 උපත්
භාෂා භාවිත කරන්නන්ගේ මුළු සංඛ්‍යාව අනුව නාමාවලිය

පහත දැක්වෙන්නේ භාෂාවල ප්‍රාථමික සහ ද්විතීයික භාෂාව භාවිත කරන්නන්ගේ සංඛ්‍යාව අනුව නාමාවලියයි. කෙසේවෙතත්,විශේෂයෙන්ම ද්විතීයික භාවිතා කරන්නන්ගේ ඇස්තමේන්තු වල අවිනිශ්චිතතාවක් ඇති නිසා, එවැනි නාමාවලි සියල්ලම පරෙස්සම් සහගතව භාවිතා කරන්න. විශේෂයෙන්ම, පහත නාමාවලි සියල්ලම තාවකාලික බව සලකන්න.
ඇස්තමේන්තු
ජෝර්ජ් එච්.ජේ වෙබර් ඇස්තමේන්තුව

වෙබර් විසින් ප්‍රාථමික හා ද්විතීයික භාවිතා කරන්නන්ගේ ඇස්තමේන්තුව 1997 දෙසැම්බර් මස පල කරන ලදී.
වැඩිදුර

* ප්‍රාථමික භාවිතා කරන්නන්ගේ මුළු සංඛ්‍යාව අනුව භාෂා නාමාවලිය
* භාෂාමය ජන විකාශනය
* භාෂා නාමාවලිය
සටහන
මූලාශ්‍ර

* මෝස්ට් වයිඩ්ලි ස්පෝකන් ලැන්වේජස්
* ද වර්ල්ඩ්ස් 10 මෝස්ට් ඉන්ෆ්ලුවෙන්ෂල් ලැන්වේජස් ජෝර්ජ් වෙබර් විසින්
* ක්වෙස්ට්-ක්වෙ ලා ෆ්‍රැන්කොෆොනි?

*
ගුඩු විදීම

ගුඩු විදීම යනු, ශ්‍රී ලංකාවේ ළමුන් අතර කුඩා ලී කෝටුවක් තවත් කෝටුවක් අධාරයෙන් ඇතට විදීමෙන් කරන සෙල්ලමකි. එසේ විදින ලද කුඩා කෝටුව කිසියම් අයෙක් විසින් අල්ලා ගත හොත් එම විදීම කළ තැනැත්තා දැවී යාම සිදුවෙයි. කිසියම් කෙනකුට එම කෝටු කැබැල්ල අල්ලාගත නොහැකි වුවහොත්, විදීම කළ තැනට ඇති දුර අත තිබෙන දිගු කෝටුවෙන් මනිනු ලැබේ. වැඩිම දුරක් කෝටුව විදීම සිදුකල තැනැත්තා තරගය අවසානයේ ජයග්‍රහණය කරනු ලැබේ.
මූලාශ්‍ර

ප්‍රවර්ගය:සෙල්ලම්
ශ්‍රී ලංකාවට පමණක් ආවේණික සමනල්ලු

ආවේනික විශේෂයක් යනු, "ලෝකයේ කිසියම් රටක හෝ ප‍්‍රදේශයකට සීමාවූ එම ප‍්‍රදේශය හැර ලෝකයේ වෙනත් රටක හෝ ප‍්‍රදේශයක ස්වාභාවික පරිසරයේ ජීවත් නොවන ජීවි විශේෂයක් වේ".

ආවේනික ජීවි විශේෂයක වැදගත්කම නම්, එම අදාල ප‍්‍රදේශයෙන් එම ආවේනික ජීවියා වද වුවහොත් හෝ තුරන් උවහොත් මුළු ලෝකයටම එම ජීවියා අහිමිව යාමයි.

අප රටේ ආවේනික සමනල් විශේෂ ගණන 23 කි. එනම් ලංකාවේ මුළු සමනල විශේෂ ප්‍රමානය වන 245 න් 9% ක් පමණ ප‍්‍රතිශතයක් වේ. ඉන් වැඩිම ආවේණික සමනල විශේෂ ප‍්‍රමාණයක් අඩංගු වන්නේ ලයිසැනිඬේ කුලයේය.
ශ්‍රී ලංකාවේ ආවේණික සමනල නාමාවලිය-
පැපිලියොනිඩේ කුලය -

#Common Birdwing - "Troides darsius" - සියොත්පියා
#Ceylon Rose - "Pachliopta jophon" - හෙළ සෙවිවන්දියා
නිම්ෆාලිඩේ කුලය -

#Ceylon Tree Nymph - "Idea iasonia" - රජතපති
#Ceylon Tiger - "Parantica taprobana" - හෙළ ගෝමරා
#Blue Oak Leaf - "Kallima philarchus" - පිටනිල් කොළයා
#Ceylon Treebrown - "Lethe daretis" - හෙළ රුක් ගුරුවා
#Ceylon Forester - "Lethe dynsate" - හෙළ වනසරා
#Cingalese Bushbrown - "Mycalesis rama" - හෙළ පඳුරු ගුරුවා
#Jewel Four-ring - "Ypthima singala" - නෙත්මිණි සිව්වා
#Ceylon Palmfly - "Elymnias singhala" - හෙළ රඹතාලියා
ලයිසැනිඩේ කුලය -

#Ormiston's Oakblue - "Arhopala ormistoni" - සිදුරු නිලයා
#Green's Silverline - "Spindasis greeni" - ග්‍රීනිගේ රජතාලියා
#Clouded Silverline - "Spindasis nubilus" - වළා රජතාලියා
#Ceylon Indigo Royal - "Tajuria arida" - හෙළ නීලපරමයා
#Woodhouse's Four Lineblue - "Nacaduba ollyetti" - වනාසිනීලයා
#Pale Ceylon Six Lineblue - "Nacaduba sinhala" - ගෙලඉරි නීලයා
#Ceylon Cerulean - "Jamides coruscans" - හෙළ සෙරුලියා
#Milky Cerulean - "Jamides lacteata" - එළ සෙරුලියා
#Ceylon Hedge Blue - "Udara lanka" - ලක් ගොමුනීලයා
පියරිඩේ කුලය -

#Lesser Albatross - "Appias galene" - කුදු දිගුපත් සමනලයා
#One-Spot Grass Yellow - "Eurema ormistoni" - තනිපුල්ලි තෘණපීතයා
හෙස්පරයිඩේ කුලය -

#Black Flat - "Celaenorrhinus spilothyrus" - කාලකුන්චිකා
#Decorated Ace - "Thoressa decorata" - සිතිරාසියා
පොඩොල්ස්ක්

thumb|පොඩොල්ස්ක් නගර මධ්‍යයේ දර්ශනයක්
පොඩොල්ස්ක්(රුසියානු: Подо́льск) රුසියාවේ, මොස්කව් ඔබ්ලාස්ට් හි පොඩොල්ස්කි දිස්ත්‍රික්කයේ පරිපාලන නගරයයි. මොස්කව් ඔබ්ලාස්ට්හි විශාලත ම නගරය වන මෙය කාර්මික නගරයකි. මොස්ක්වා නදියෙහි අතු ගංගාවක් වන Pakhra නදිය අසබඩ පිහිටා ඇත​.
ඉතිහාසය​

18 වන සියවසේ දී, මොස්කව්හි ඩැනිලොෆ් දේවස්ථානයට අයත්ව පැවති පොඩොල් ගම්මානය ඇසුරින් පොඩොල්ස්ක් නගරය බිහි විය​. 1791 දී දෙ වන කැතරින් අධිරාජිණිය එය නගරයක් වශයෙන් ප්‍රකාශයට පත් කළා ය​.

රුසියානු විප්ලවයට පෙර, රුසියාවේ වඩාත් කාර්මීකරණයට ලක් වූ නගර අතර පොඩොල්ස්ක් විය​. මහන මැෂින් නිපද වූ සිංගර් කර්මාන්ත ශාලාවක් ද එහි පිහිටා තිබුණි.

ව්ලැඩ්මීර් ලෙනින් කිහිප වාරයක් මෙම නගරයට පැමිණ ඇත​.

සෝවියට් සමූහාණ්ඩුව පැවති සමයේ දී, මොස්කව් ඔබ්ලාස්ට් හි කාර්මික දැවන්තයෙක් විය​. ඒ වන විට නගරය තුළ කර්මාන්ත ශාලා හැත්තෑවකට වැඩිය ක්‍රියාත්මක වෙමින් පැවතුණි. බොහෝ පොඩොල්ස්ක් නගර වැසියෝ මෙම කර්මාන්ත ශාලාවල සේවය කළහ​.
අඩවියෙන් බැහැර පිටු

* පොඩොල්ස්ක් නගරයේ නිල වෙබ් අඩවිය​
* GeoHack - Podolsk

ප්‍රවර්ගය:රුසියාව
සිරිල් මුණසිංහ

විදුහල්පති වරයෙක්, සමාජ සේවකයෙක්, අනුශාශක වරයෙක් මෙන්ම ප්‍රාදේශීය සභා මන්ත්‍රීවරයෙක් ලෙසද කෑගල්ල ප්‍රදේශය තුල සියලුම දෙනා අතර ජනාදරයක් ලබාසිටින මුණසිංහ අරච්චිල්ලාගේ සිරිල් මුණසිංහ නම්වූ ගුරු මහතා තම මුළු ජීවිතයම ප්‍රදේශයේ පොදු ජනතාවගේ යහපත සඳහා කැපකළ රට තුල බොහෝ දෙනෙක් නොදන්නා චරිතයකි.

මුදලට සහ බලපුලුවන් කාරකමට කුළල් කාගන්නා දේශපාලකයන් බහුල සමයක එකදු පෝස්ටරයක් වත් නොඅලවා අනවශ්‍ය ලෙස මුදල් වියදම් නොකර පා ගමනින් ම ගෙයින් ගෙට තනිවම ඇවිද යමින් තම ජන්ද ප්‍රචාර කටයුතු කරන සහ අඛණ්ඩව වසර 20 කටත් වැඩියෙන් කෑගල්ල ප්‍රාදේශීය සභාව නියෝජනය කරන සැම මැතිවරණයකදීම වැඩිම මනාප ලබාගන්නා මුල් පස්දෙනා අතර සිටින ශ්‍රී ලංකාවේ අවම මුදලක් වියදම් කර මැතිවරණයක් ජයගන්නා මන්ත්‍රීවරයා ද සිරිල් මුණසිංහ මහතායි.
සමාජයීය පසුබිම

කෑගල්ල සිධාර්ථ විදුහලේ විදුහල්පති තුමා

සාමවිනිසුරු වරයෙකි

කෑගල්ල මායා ක්‍රීඩා සමාජයේ උප සභාපතිවරයා

කෑගල්ල දිස්ත්‍රික් පාපන්දු ලීගයේ අනුශාසක

කෑගල්ල දිස්ත්‍රික් මලල ක්‍රීඩා සංගමයේ අනුශාසක

කෑගල්ල ප්‍රවීනයන්ගේ මලල ක්‍රීඩා සංගමයේ සභාපති
දේශපාලන පසුබිම

1973 සිට 1976 දක්වා මාවතපත්තු ගම්සභාවේ උප සභාපති දුරය දැරීම

1974 සිට 1977 දක්වා ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂ , කෑගල්ල ආසනයේ මධ්‍යම සංවිධානයේ ලේකම් දුරය දැරීම

1976 සිට 1977 දක්වා පී බී ජී කලුගල්ල ඇමතිතුමාගේ දේශපාලනික අංශයෙහි සම්බන්ධීකරණ ලේකම් දුරය දැරීම

1974 සිට 1977 දක්වා ශ්‍රී ලංකා නිදහස් පක්ෂයේ කෑගල්ල දිස්ත්‍රික් තරුණ සංවිධානයේ සංවිධායක දුරය දැරීම

1991 සිට 2010 දක්වා අඛණ්ඩව කෑගල්ල ප්‍රාදේශීය සභාව නියෝජනය කිරීම
ආගමික පසුබිම
ශ්‍රී ලංකාවේ නගර ලැයිස්තුව

ශ්‍රී ලංකාවේ නගර හා ඒවායෙහි පිහිටීම , ජනගහන ප්‍රමානය , විශාලත්වය ආදී විස්තර දක්වා ඇත.
, නගරයේ දර්ශනයක්]]
විශාලතම නගර පළාත්
නගර ජනගහනය 500,000+

|}
නගර ජනගහනය 100,000+
නගර ජනගහනය 50,000+
නගර ජනගහනය 10,000+
නගර ජනගහනය 10,000 ට වඩා අඩු කිරීම
ඡයාරූප


ගොනුව:Monaragala.jpg
ගොනුව:Kandy.jpg|මහනුවර
ගොනුව:Srilanka galle fort.jpg|ගාල්ල
ගොනුව:Sri Lanka-Trincomalee-Bucht.JPG|ත්‍රිකුණාමලය
ගොනුව:Negombo dutch canal.jpg|මීගමුව
ගොනුව:Diyawanna.jpg|කෝට්ටේ
ගොනුව:Jaffnalibrary1-edit1.jpg|යාපනය
ගොනුව:Dambulla-outside.jpg|දඹුල්ල
ගොනුව:Ruvanvelisaya Dagoba.jpg|අනුරාධපුරය


මේවාත් බලන්න

* ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත්
* ශ්‍රී ලංකාවේ දිස්ත්‍රික්ක
* ශ්‍රී ලංකාවේ දිස්ත්‍රික් ලේකම් කාර්යාල
* ශ්‍රී ලංකාවේ පුරවර
* නාගරීකරණය - ශ්‍රී ලංකා
* ශ්‍රී ලංකාවේ නගර සභා
* ශ්‍රී ලංකාවේ මහනගර සභා
* ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය සභා
* ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත් සභා
* ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස
අඩවියෙන් බැහැර පිටු

*Map

ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාව හා සබැඳි ලැයිස්තු
මහින්ද රාජපක්ෂ ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගනය

මහින්ද රාජපක්ෂ ජාත්‍යන්තර ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගනය සූරියවැව පිහිටා ඇති ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගනයයි. මෙය 2011 ක්‍රිකට් ලෝක කුසලානය සඳහා ඉදිකරන ලද අතර එහි ක්‍රිකට් තරඟ 2ක් පැවැත්විය .මෙම ක්‍රීඩාංගනයේ පවත්වන ලද ප්‍රථම තරඟය ශ්‍රී ලංකාව හා බටහිර ඉන්දීය කොදෙව් අතර 2010 දෙසැම්බර් 9 වන දින පවත්වන ලදී. මෙම ක්‍රීඩාංගනය නරඹන්නන් 35,000කට පහසුකම් සලසයි. මෙම ක්‍රීඩාංගණයෙහි ක්‍රීඩා කල හැකි කොටසෙහි දිග මීටර 100 ක් හා පළල මීටර 100 කි. ක්‍රීඩාංගණයෙහි දෙඅග නම් තණමල්විල අග සහ සූරියවැව අග යනුවෙන් වෙති.ක්‍රීඩාංගණයෙහි වත්මන් අභිරක්ෂකයා රවි දිසානායක මහතා වෙයි.
ඉතිහාසය

2011 ක්‍රිකට් ලෝක කුසලානය

පහත දැක්වෙන තරඟ 2011 පෙබරවාරි මසදී හම්බන්තොට අන්තර්ජාතික ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගනයේදී පැවැත්විය.ප්‍රථම ජාත්‍යන්තර එක්දින තරඟය ශ්‍රී ලංකාව හා කැනඩාව අතර 2011 පෙබරවාරි 20 දීන පැවැත්විය.
2011 ක්‍රිකට් ලෝක කුසලාන තරඟාවලියේ තරඟ 2ක් මෙම ක්‍රීඩාංගනයේදී පැවැත්විය.
වැඩිදුර

* ශ්‍රී ලංකාවේ අන්තර්ජාතික ක්‍රිකට් ක්‍රීඩාංගන නාමාවලිය
යොමුව
බාහිර සබැඳුම්

* Cricinfo profile on Hambantota
* Suriyawewa Cricket Stadium Hambantota Layout
* Guide to Hambantota


ප්‍රවර්ගය:ක්‍රිකට් ලෝක කුසලානය
කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්කය

ශ්‍රී ලංකාවේ සබරගමුව පළාතේ ඇති වර්ග කිලෝමීටර් 1663 ක විශාලත්වයෙන් සහ වසර 2001 ජනගහන දත්ත වලට අනුව 785,524 ක ජනතාවක් වාසය කරන උතුරින් කුරුණෑගල දිස්ත්‍රික්කයද බටහිරින් ගම්පහ සහ කොළඹ දිස්ත්‍රික්ක ද දකුණින් රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කය ද නැගෙනහිරින් නුවරඑළිය සහ මහනුවර දිස්ත්‍රික්කයන් ද වලින් සීමා වී විවිධ භූ විෂමතා ලක්ෂණ වලට උරුමකම් කියන කෑගල්ල දිස්ත්‍රික්කය පිහිටා තිබේ.
පරිපාලන ව්‍යුහය
ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස

*කෑගල්ල
*රඹුක්කන
*දැරණියගල
*මාවනැල්ල
*අරණායක
*ගලිගමුව
*වරකාපොළ
*රුවන්වැල්ල
*බුලත්කොහුපිටිය
*යටියන්තොට
*දෙහිඕවිට
ජන්ද කොට්ඨාස

*කෑගල්ල
*ගලිගමුව
*දැදිගම
*අරණායක
*මාවනැල්ල
*රුවන්වැල්ල
*රඹුක්කන
*යටියන්තොට
*දැරණියගල
ජනගහනය
ප්‍රධාන භෝග

වී , තේ , රබර් , පොල්
ප්‍රධාන සිද්ධස්ථාන

බෙලිගල රාජමහා විහාරස්ථානය

ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධයන්ගේ උතුම්ම පුජනීය වස්තුව වන ශ්‍රී දන්ත ධාතුන් වහන්සේ සතුරු ආක්‍රමණ වලින් ආරක්ෂා කරගැනීම සඳහා පැරණි රජදරුවන් යම් අවස්ථා වලදී එය සඟවා තබන ලද අතර එවන් එක ස්ථානයක් වන්නේ බෙලිගල රාජමහා විහාරස්ථානයයි.
වට්ටාරම රාජමහා විහාරස්ථානය

ශ්‍රී ලංකාවේ අවසානම මහරහතන් වහන්සේ වැඩ වාසය කල විහාරස්ථානය වට්ටාරම රාජමහා විහාරස්ථානයයි.
ඓතිහාසික පසුබිම
ආශ්‍රිත ලිපි

*කෑගල්ල
*සබරගමුව පළාත
මූලාශ්‍ර
භාහිර සබැඳි

ප්‍රවර්ගය:කෑගල්ල පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කය
ඇලෙක්සි ලියනෝෆ්

ඇලෙක්සි අර්කිපොවිච් ලිනනොෆ් () (30 1934 මැයි 30 දින සෝවියට් සංගමයේ ටිසුල්ස්කි දිස්ත්‍රික්කයේ ලිස්ට්වියන්කා ගමේ උපත ලද ඔහු සෝවියට් ගගනගාමියෙක් සහ සොවියට් ගුවන් හමුදා ජෙනරාල්වරයෙකි. 1965 මාර්තු 14 වන් දින ඔහු අභ්‍යාවකාශයේ ඇවිදින ලද ප්‍රථම මීනිසා බවට පත්විය.ආතර් සී ක්ලාර්ක් විසින් ලියනලද 2010 විද්‍යා ප්‍රබන්ධ නවකතාවේ එන අභ්‍යාවකාශ යානාව ( "ලියනෝෆ්") නම් කරන ලද්දේ ද ඔහුගේ නමිනි.

දිගු අසනීප තත්ත්වයකින් පසුව ලියනෝෆ්, 2019 ඔක්තොම්බර් 11 දිනදී මිය ගියේය. ඔහුගේ අවමංගල්‍යය ඔක්තොම්බර් 15 දිනදී පැවැත්වීමට නියමිතය. 85 වියැති වූ ඔහු වොස්කොඩ් වැඩසටහනෙහි සහභාගී වී ‌‌‌නොනැසී ඉතිරිව සිටි අවසන් ගගනගාමියාද විය.
ආශ්‍රිත

ප්‍රවර්ගය:1934 උපත්
ප්‍රවර්ගය:සෝවියට් රුසියානු ගගනගාමීන්
රත්නපුර පරිපාලන දිස්ත්‍රික්කය

රත්නපුර දිස්ත්‍රික්කය පිහිටා ඇත්තේ ලංකාවේ සබරගමුව පළාතේ ය. රත්නපුර යනු ශ්‍රී ලංකාවේ මැණික් කර්මාන්තයේ ප්‍රධාන මධ්‍යස්ථානයයි .එය දකුණු තැනිතලා සහ නැගෙනහිර කඳු අතර ප්‍රධාන මංසන්ධියකි. එය අවට නගර බොහොමයකට සේවය කරන දිස්ත්‍රික්කයකි. ශ්‍රී ලංකාවේ සුප්‍රසිද්ධ මැණික් වෙළෙන්දෝ බොහෝ දෙනෙක් මෙම දිස්ත්‍රික්කයේ වෙති. . රත්නපුර සිට ශ්‍රී පාද දක්වා මාර්ගයක් තිබේ. සිංහරාජා වන රක්ෂිතය සහ උදවලවේ ජාතික වනෝද්‍යානය මෙම දිස්ත්‍රික්කයේ පිහිටා ඇත.
පරිපාලන විස්තර

Ratnapura district is divided into the 17 local political entities:
#රත්නපුර මහ නගර සභාව
#බලංගොඩ නගර සභාව
#ඇඹිලිපිටිය නගර සභාව
#ඇහැලියගොඩ ප්‍රාදේශීය සභාව
#පැල්මඩුල්ල ප්‍රාදේශීය සභාව
#කුරුවිට ප්‍රාදේශීය සභාව
#ඉඹුල්පේ ප්‍රාදේශීය සභාව
#ගොඩකවෙල ප්‍රාදේශීය සභාව
#කහවත්ත ප්‍රාදේශීය සභාව
#රක්වාන ප්‍රාදේශීය සභාව
#බලංගොඩ ප්‍රාදේශීය සභාව
#වැලිගෙපොල ප්‍රාදේශීය සභාව
#නිවිතිගල ප්‍රාදේශීය සභාව
#අයගම ප්‍රාදේශීය සභාව
#කලවාන ප්‍රාදේශීය සභාව
#ඇඹිලිපිටිය ප්‍රාදේශීය සභාව
#කොලොන්න ප්‍රාදේශීය සභාව
ප්‍රාදේශීය ලේකම් කොට්ඨාස

For the administrative purpose district is divided into 17 Divisional Secretariat divisions
#ඇහැලියගොඩ
#කුරුවිට
#කිරිඇල්ල
#රත්නපුර
#ඇලපාත
#අයගම
#ඉඹුල්පේ
#ඕපනායක
#පැල්මඩුල්ල
#නිවිතිගල
#කලවාන
#බලංගොඩ
#වැලිගෙපොල
#ගොඩකවෙල
#කහවත්ත
#ඇඹිලිපිටිය
#කොලොන්න
වැවිලි සමාගම්

The Ratnapura district includes areas managed by Five Plantation Companies. Namely, Agalawatte Plantations PLC managed by Mackwoods, Balangoda Plantations PLC managed by Stassens, Pussellawa Plantations PLC, managed by Freelanka, Hapugastenne Plantations PLC Managed by Finlays, and Kahawatte Plantations PLC managed by Forbes.

The ownership of these companies lie with the State.
ආශ්‍රිත ලිපි

*ශ්‍රී ලංකාවේ දිස්ත්‍රික්ක
*ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත්
*ශ්‍රී ලංකාවේ දිස්ත්‍රික් ලේකම් කාර්යාල
*ශ්‍රී ලංකාවේ නගර ලැයිස්තුව
අඩවියෙන් බැහැර පිටු

*
*
*


ප්‍රවර්ගය:ශ්‍රී ලංකාවේ පරිපාලන දිස්ත්‍රික්ක
ශ්‍රී ලංකාවේ දිස්ත්‍රික්ක

ශ්‍රී ලංකාවේ දිස්ත්‍රික්ක යන්නෙන් පහත දෑ අදහස් විය හැක:
* ශ්‍රී ලංකාවේ පරිපාලන දිස්ත්‍රික්ක (25)

ශ්‍රී ලංකාවේ පරිපාලන දිස්ත්‍රික්ක 25 ක් ඇත. දිස්ත්‍රික්කයේ පරිපාලන ප්‍රධානියා දිස්ත්‍රික් ලේකම් වන අතර , දිස්ත්‍රික් ලේකම් කාර්යාලය ප්‍රධාන කාර්යාලය වේ.

* ශ්‍රී ලංකාවේ මැතිවරණ දිස්ත්‍රික්ක (22)
සංස්කරණය
ශ්‍රී ලංකාවේ 1978 ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව ප්‍රකාර බහු-මන්ත්‍රී මැතිවරණ දිස්ත්‍රික්ක 22ක් වෙතින් සමානුපාතික නියෝජන මැතිවරණ ක්‍රමයක් මගින් පාර්ලිමේන්තුවේ මන්ත්‍රීවරුන් තෝරා පත් කර ගැනුමට ඉඩ සලසා දී ඇත.

* ශ්‍රී ලංකාවේ සෞඛ්‍ය දිස්ත්‍රික්ක (26)
ශ්‍රී ලංකාවේ සෞඛ්‍ය දිස්ත්‍රික්ක 26ක් ඇත. සෑම සෞඛ්‍ය දිස්ත්‍රික්කයක්ම දිස්ත්‍රික් සෞඛ්‍ය සේවා අධ්‍යක්‍ෂ වරයෙකු යටතේ ක්‍රියාත්මකවේ.

* ශ්‍රී ලංකාවේ උසාවි දිස්ත්‍රික්ක
* ලංකාවේ ආදායම් දිස්ත්‍රික්ක


ප්‍රවර්ගය:බහුරුත්හරණ පිටු
ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධ නීතිය

ශ්‍රී ලංකාව තුල භික්‍ෂූන්ට සහ සාංගීක දේපොලවලට අදාල නීතිය ශ්‍රී ලංකාවේ බෞද්ධ නීතියවේ. මෙම නීති පහත කරුණු මත ගොඩනැගී ඇත.

* විනය පිටකය
* මහින්දාගමනයෙන් පසු සිංහලේ භික්‍ෂූන් ගොඩනගාගත් සම්ප්‍රදායන්
* ගොඩනගාගත් සම්ප්‍රදායන් මත සිංහලේ රජවරු දුන් අධීකරණමය තීරණ
* ගොඩනගාගත් සම්ප්‍රදායන් මත 1815න් පසු දුන් අධීකරණමය තීරණ
* අදාල ආඥා පනත්
* අදාල පනත්
ආවරණයවන ක්‍ෂේත්‍ර

* සඟසතුකල (සාංගික) දේපොල වල භාරකාරීත්‍වය
* විහාරාධිපතිභාවය
* භික්‍ෂූන්ට අයත් පුද්ගලික දේපොල
ආශ්‍රිත ලිපි

* විහාර දේවලගම් නීතිය
Non parametric statistics

යෙදීම් සහ අරමුණු

පරාමිතික නොවන ක්‍රමවේදයන් (non-parametric methods) විශේෂයෙන්ම භාවිත කරනු ලබන්නේ,ශ්‍රේණිගත කරන ලද (ranked) සංගහන (population) අධ්‍යයනය කිරීම සඳහායි.ශ්‍රේණිගත කරන ලද නමුත් පැහැදිලි සංඛ්‍යානාත්මක අගයන් නොමැති වූ දත්තයන් ඇති විට දී මෙම ක්‍රමවේදයන් බහුල ලෙස භාවිතයට ගනු ලැබේ.උදාහරණයක් ලෙස යම් දෙයක් සඳහා වූ වැඩි කැමැත්තක් තක්සේරු ගත කිරීමට යන අවස්ථාවක් සැළකිල්ලට ගත හැක.

විශේෂයෙන් මෙම ක්‍රමවේදයන්හිදී අවම උපකල්පන භාවිතා කරනු ලබන නිසා පරාමිතික ක්‍රමවේද වලට වඩා මෙම ක්‍රමවේද වල උපයෝගීතාව බෙහෙවින් වැඩිය.

මෙම ක්‍රමවේද වල භාවිතය සඳහා තවත් සාධකයක් ලෙස ගත හැක්කේ, ඒවායේ ඇති සරල බවයි.සමහර අවස්ථාවන්හිදී පරාමිතික ක්‍රමවේද වල භාවිතය සාධාරණ වුනත්, ඒ සඳහාම යොදා ගත හැකි පරාමිතික නොවන ක්‍රමවේදයන් භාවිත කිරීම වඩාත් පහසු විය හැකිය.මේ හේතු නිසාවෙන් සංඛ්‍යානඥායන් විසින් මෙම ක්‍රමවේදයන් අනිසි භාවිතයන් සහ වරදවා වටහා ගැනීම් සඳහා අවම ඉඩ කඩ ඇති ක්‍රමවේදයන් ලෙස හඳුන්වා දී තිබේ.
හන්තාන

ශ්‍රි ලංකාවේ මධ්‍යම කඳුකරයේ මහනුවර නගරයට ආසන්නයේ පිහිටා අති හන්තාන කඳුවැටිය ශ්‍රි ලංකාවේ සුන්දරම කඳුවැටියකි. මහවැලි ගඟේ අතු ගංගා නිම්න වලින් වෙන්වීඈති මෙය මුහුදු මට්ටමේ සිට මීටර් 1240 දක්ව විහිදි ඈත.
මෙය මහවෑලි ගඟේ ජල පෝෂක ප්‍රදේශයකි. කඳුවැටිය හරහා ගලා බසින ගැරඬි ඔය, මහ ඔය, ගොල්ල ඔය, දොඩම් ඔය, කුඩා ඔය වැනි අතු ගංගා රෑසකට ජලය ලබා දේ.
මෙම කඳුවැටියට ඈතුලු වීම සදහා මර්ග හතරක් ඈත.
*ශ්‍රි ලංකාගුවන් විදුලි සංස්ථා විකාශනාගාරයට පිවිසෙන මාර්ගය
*උඩවලව හන්තාන් තේ වත්ත හරහා වෑටී ඈති මාර්ගය
*මහකන්ද සරසවිගම හරහා වැටී ඇති මාර්ගය
*පේරාදෙනිය හරහා වෑටී ඈති ගලහ -දෙල්තොට මාර්ගයයේ දෙල්තොට නගරයෙන්ද ඈතුලුවිය හෑක.
පාරිසරික තත්වය

දේශගුණය

හන්තාන කඳුවැටිය මධ්‍ය කඳුකරයේ අතර මැදි තෙත් කලාපයට අයත්ය,මිලි මීටර් 2000 ක්‌ පමණවන වාර්ෂික වර්ෂා පතනය වසර පුරා.නිරිත දිගාහා ඊසාන දිග මෝසම් මගින් පෝශනය ලබයි. ඒ නිසා සෙල්සියස්‌ අංශක 25 ත් 28 අතර උෂ්ණත්වයක් ඈත.

එමෙන්ම මෙහි අවේණික සත්ව හා ශාක විශේෂ බොහොමයක් දැකගැනීමට හැකියාව ලබාදේ කන්ද පාමුල ආකර්ශනීය සංචාරක හෝටල් මෙන්ම විහාරස්ථානද දැකගැනීමට හැක
මූලාශ්‍ර
භාහිර සබැඳි

*Heavenly High at Hanthana
නිල් යෝධ තරු

සූර්යයා සමඟ පරිමාණයට සැසඳූ විට]]
තාරකා විද්‍යාවේදී, නිල් යෝධ තරුවක් යනු තරු වර්ගීකරණයේ O හෝ B (නිල් පැහැති) ආකාරයේ සහ දීප්තතාව III වන පංතියේ (යෝධ තරු) වන තරුවකි. මේවායේ ඉහළ දීප්තතාව සහ තරු වර්ගීකරණයේ මුල්ම තරු හේතුවෙන් සම්මත හ'ට්ස්ප්‍රන්ග් - රසල් ප්‍රස්ථාරයේ වම්පස ඉහළ මෙම තරු සටහන් කරණු ලැබේ.

නිල් යෝධ තරුවක්, එහි න්‍යෂ්ඨියේ හයිඩ්‍රජන් දහනය අවසන් වූ ප්‍රධාන ධාරාවෙන් ඉවත් වූ තරුවක් ලෙස සැලකිය හැකියි. මේවායේ මතුපිට උෂ්ණත්වය සාමාන්‍යයෙන් 30 000K පමණ වන අතර දීප්තතාව අප හිරු මෙන් 1000 ගුණයක් පමණ වේ. මෙම තරු වයස්ගතවෙත්ම තව තවත් ප්‍රසාරණය වන අතර උෂ්ණත්වය ක්‍රමයෙන් පහත වැටේ. ඉන්පසු සමහර තරු ක්‍රමයෙන් රතු යෝධ තරුවක් බවට පත්වේ.

නිල් යෝධ තරු ඉතාමත් දීප්තිමත් වන අතර නිරපේක්‍ෂ විශාලත්වය -5, -6 අගයන්ට ළඟා වන අතර සමහර විට ඊටත් වැඩි වේ. මේවයේ මතුපිට උෂ්ණත්වය ඉතා ඉහළ අගයක් ගන්නා අතර (20 000K හෝ ඊට වැඩි), සැලකිය යුතු ශක්ති ප්‍රමාණයක් අප ඇසට නොපෙනෙන පාරජම්බූල කිරණ‍‍ ලෙස පිට කරයි.

බොහෝ නිල් යෝධ තරු, තරු වර්ගීකරණයට‍ අනුව O - B වල සුසංයෝගයක් ලෙස පවතී. එම තරු වල උෂ්ණත්වයේ අධිකත්වය සහ ඉහළ ඝණත්වයක් නැති බව නිසා ඉතා කෙටි ආයු කාලයක් ඇතැයි අපේක්‍ෂා කරණු ලැබේ (අවුරුදු මිලියන 10 - 100ක් පමණ). වර්තමානයේ භාවිතා වන න්‍යායන්ට අනුව මෙම තරු සුපර්නෝවා(අතිනවතාරා) පිපිරීමකින් සිය ජීවිතය කෙළවර කරගනු ඇතැයි අනුමාන කෙරේ.

නිල් යෝධ තරු යන යෙදුම නිවැරදි නොවන යෙදුමකි. සාමාන්‍යයෙන් “යෝධ“ යන යෙදුම යෙදෙන්නේ තරුවක පරිණාමයේ උසස් අවධියක් වන න්‍යෂ්ඨියේ හයිඩ්‍රජන් වෙනුවට හීලියම් දහනය වන අවධියටයි (බලන්න රතු යෝධ තරු). සත්‍ය වශයෙන් නිල් යෝධ තරු යනුවෙන් දෙයක් නොපවතියි. උදාහරණයක් වශයෙන් බෙල‘ට්‍රික්ස් (B2III) තරුව වැනි තරු මධ්‍යම වයසේ පසුවන විශාල තරු වේ. මේවා දීප්තිමත් යෝධ තරු (II පංතිය)වීමේ ක්‍රියාවලියේ නිරතව සිටිත්. නමුත් ස්ථාවර රතු යෝධ තරු වන ආක්ටෝරස් (K1III) වැනි තරු වලින් සහමුලින්ම වෙනස්ය.

මෙම මධ්‍යම වයසේ විශාල නිල් යෝධ තරු සංක්‍රාන්ති අවස්ථාවක් නියෝජනය කරයි. එනම් දීප්තිමත් යෝධ තරුවක් (සහ ඊළඟට ග්‍රහලෝකාකාර නෙබියුලාවක් වී ඉන් පසු සුදු වාමනයෙක්) බවට හෝ සුපිරි යෝධ තරුවක් (ඊළඟට සුපර්නෝවා පිපිරීමකින් හෝ දුලබ ඔක්සිජන්-නියොන් සුදු වාමනයෙක්) බවට හෝ පත්වීමට යන තරුවක් ලෙසින් නිල් යෝධ තරු හැඳින්විය හැකිය. කිසිඳු තරුවක් නිල් යෝධ තරුවක් ලෙසින් දිගු කලක් නොපවතියි. අප සූර්යාගේ මීට සමාන අවස්ථාව වනුයේ උප යෝධ (subgiant) (IV පන්තිය) අවස්ථාවයි. එනම් හයිඩ්‍රජන් දහනය ක්‍රමානුකූලව අඩු වී යන කාලයයි. තවමත් හීලියම් දහනය ඇරඹී නැත.

මෙම නිල් යෝධ තරු වල මතුපිට උෂ්ණත්වය 20 000 - 50 000 K දක්වා වන අතර අප හිරු මෙන් 25 ගුණයක් පමණ විශාල වේ. මෙම තරු සුවිසල් වීම සහ අධික උෂ්ණත්වයකින් යුතු වීම නිසාම ඉන්ධන ඉක්මනින් දහනය වී අවසන් වේ. අප හිරු වැනි තරුවක් අවුරුදු බිලියන 12ක් පමණ කල් පවතිද්දී නිල් යෝධ අවස්ථාවට පත්වන තරුවක ආයු කාලය මිලියන කිහිපයක් පමණක් වේ. ඉතා විශාල තරු නියුට්‍රෝන තරු හෝ කළු කුහර බවට පත් වෙද්දී කුඩා තරු කිසියම් දවසක වාෂ්ප වී යනු ඇත.

අතීතයේ විසූ තාරකා විද්‍යාඥයන් ස්පයිකා වැනි හයිඩ්‍රජන් දහනය කරන වාමන තරු, හත්දින්නත් තරු පොකුර වැනි ඒවා අධික දීප්තිය නිසා නිල් යෝධ තරු ලෙස නම් කරන ලදී.

නිල් යෝධ තරු, රීගල් හෝ රෙගියුලස් (සාමාන්‍ය ලෙස හයිඩ්‍රජන් දහනය කරන O හෝ B පන්තියේ තරුවකි) වැනි නිල් සුපිරි යෝධ තරු සමඟ පටලවා නොගත යුතුය.
යොමුව

*Universe Today
*Encyclopedia.com, 11 July 2009
වැඩිදුර

*Blue supergiant
*Giant star
ලංකා සමසමාජ පක්ෂය

1935 දෙසැම්බර් 18 වැනිදා ස්ථාපිත කරන ලද ලංකා සමසමාජ පක්ෂය, ශ්‍රී ලංකාවේ පැරණිතම දේශපාලන පක්ෂයයි.
සමසමාජ පක්ෂයෙන් බිහිවූ ශ්‍රේෂ්ඨ නායකයින්

# ආචාර්ය කොල්වින් ආර් ද සිල්වා
# ආචාර්ය එන්.එම්. පෙරේරා
# පිලිප් ගුණවර්ධන
# වෛද්‍ය එස්. ඒ. වික්‍රමසිංහ
# ලෙස්ලි ගුණවර්ධන
පක්ෂය පිහිටුවීමේ ප්‍රධාන පරමාර්ථ

# බ්‍රිතාන්‍ය පාලනයෙන් පුර්ණ නිදහස ලබාගැනීම
# සමාජවාදී සමාජයක් බිහිකරමින් සුරාකෑම අවසන් කිරීම
ආශ්‍රිත

* සේනක බිබිලේ
බහිර්-යානා ක්‍රියාකාරකම

thumb|2011 අගෝස්තු 3 දිනදී ගගනගාමී සර්ගේ වොල්කොෆ් (ගගනගාමියා)|සර්ගේ වොල්කොෆ් අන්තර්ජාතික අභ්‍යාවකාශ මධ්‍යස්ථානය පිටත ඇවිදියි.
thumb|200px| STS-114 තුලදී [[ස්ටීවන් රොබින්සන් රොබෝ හස්තය මත නැග යමින්, අභ්‍යාවකාශ ෂටලයෙහි පළමු පියාසරය-තුල අළුත්වැඩියාව සිදු කරමින්. පසුතිරයෙහි දිස්වන භූමිකොටස සෝමාලියාවෙහි බාරි ප්‍රදේශය වෙයි.]]

බහිර්-යානා ක්‍රියාකාරකම (ඊවීඒ්) යනු, අභ්‍යාවකාශගාමියෙක් හෝ ගගනගාමියෙක් හෝ විසින් අභ්‍යාවකාශයානයකින් පිටත සහ පෘථිවියෙහි සැලකිය යුතු වායුගෝලයෙන් ඔබ්බෙහි සිදු කෙරෙන ඕනෑම ක්‍රියාකාරකමකි. පෘථිවිය වටා භ්‍රමණය වන ( අන්තර්ජාතික අභ්‍යාවකාශ මධ්‍යස්ථානය වැනි) යානයකින් පිටත සිදු කෙරෙන අභ්‍යාවකාශ ඇවිදීමක් සඳහා අති බහුල ලෙසින් මෙම පදය භාවිතා කෙරෙයි. 1965, මාර්තු 18 දිනදී, වොස්කොඩ් 2 මෙහෙයුම තුලදී, විනාඩි12ක් සහ තත්පර 9ක කාලසීමාවක් තුලදී කැප්සියුලයෙන් පිටතට පැමිණි ඇලෙක්සි ලියනෝෆ්, අභ්‍යාවකාශ ඇවිදීමක් සිදු කල පළමුවන මිනිසා විය. 1969 සිට1972 දක්වා ඇපලෝ වැඩසටහන තුලදී ඇමරිකානු අභ්‍යාවකාශගාමී යුගල හයක් විසින් සිදු කල (සාමාන්‍යයෙන් චන්ද්‍ර සක්මන් ලෙසින්ද හැඳින්වෙන) චන්ද්‍ර පෘෂ්ඨ ගවේෂණය සඳහාද මෙම පදය භාවිතා වෙයි.

රැහැනක් රහිතව , තමාම පාලනය කරන ඒකකයක් භාවිතා කරමින් අභ්‍යාවකාශයේ ඇවිදියි]]
ආශ්‍රිත

* ස්වෙට්ලනා සවිට්ස්කායා