JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
සම්භාවිතා ව්‍යාප්තිය

සම්භාවිතා වාදයේදී, සම්භාවිතා ස්කන්ධය, සම්භාවිතා ඝනත්වය, හෝ සම්භාවිතා ව්‍යාප්තිය යනු සසම්භාවී විචල්‍යයක් විසින් කිසියම් අගයයන් දැරීමෙහි සම්භාවිතාව විස්තර කෙරෙන ශ්‍රිතයකි.

වඩාත් නිශ්චිත අර්ථ දැක්වීමක් රිසි යමෙකු විසින් විවික්ත සහ සන්තත සසම්භාවී විචල්‍යයන් අතර වෙනස හඳුනාගත යුතුයි. විවික්ත අවස්ථාවෙහිදී, සම්භාව්‍ය එක් එක් අගය සඳහා සම්භාවිතාවක් නියම කිරීමට කෙනෙකුට පහසුවෙන් හැකි වෙයි. නිදසුනක් වශයෙන් දාදු කැටයක් පෙරලීමේදී, 1 සිට 6 දක්වා වන එක් එක් අගය සඳහා 1/6 ක සම්භාවිතාවක් ඇත. සසම්භාවී විචල්‍යයක් විසින් සන්තතිය පුරා පැවතිය හැකි අගයයක් ගන්නා විට, මෙයට හාත්පසින්ම විරුද්ධ ආකාරයට, ශුන්‍ය නොවන සම්භාවිතාවන් පවතින්නේ එම අගයයන් පරිමිත පරාසයන් තුලට අයත්වන ආකාරයට හැඳින්වුවහොත් පමණි. නිදසුනත් වශයෙන් තත්ත්ව පාලනයෙහිදී, "500 g" ඇසුරුමක් 490 g සහ 510 g අතර පැවතීමෙහි සම්භාවිතාව 98% ට නොඅඩු විය යුතු බවට යමෙකුට නියම කර සිටිය හැක.

සම්භාවිතා ව්‍යාප්තිය මගින් අහඹු සිද්ධියක් සිදුවිමේදි ඇති අගයක් යන සම්භාවිතා විස්තර කරයි. අගයන් සිද්ධියක් සිදුවිය හැකි පල ආවරණය කරන අතර සියලුම සම්භාවිතා වල එකතුව හරියට 1 හෝ 100% වේ. උදාහරණයක් ලෙස එක් කාසියක් උඩ දැමු විට සිරස හෝ අගය ලැබෙන අතර එක් එක් සිද්ධිය සදහා සම්භාවිතාවය හරියට ½ වේ. මෙම අගයන් දෙක යන සම්භාවිතා දෙක මගින් එක් කාසියක් උඩදැමමේ සිද්ධියේ යම්භාවිතාව ව්‍යාප්තිය සාදනු ලබයි. එහිදි ධන සම්භාවිතාව සහිත ගත්කල හැකි සංඛ්‍යාවලින් යුත් ඵල සැදෙන නිසා මෙම ව්‍යාපෟතිය ජිවික්ත ව්‍යාපෟතිය ලෙස හැදින්වේ.

සන්තික ව්‍යාපෘතියක් සන්තික පරයක්ෂ සිදුවන සිද්ධින් විස්තර කරයි. මෙහි විශේෂ වු පලයන සම්භාවිතාව ශුන්‍ය වේ. උදාහරණයක් ලෙස හෙල්ල විසිකරණ ක්‍රියාවේදි එය ඉලක්කය වෙත ළගාවිමේ සම්භාවිතාව අවාරයෙන් ශුන්‍ය වේ. හේතුව එම ලක්ෂණ ඉතාමත් කුඩා විටයි. නමුත් එය අදාළ ප්‍රදේශ තුළට යැවිමේ සම්භාවිතාවයක් ඇත. හෙල්ල තුඩ යම් කුඩා ප්‍රදේශයකට වැදිමේ සම්බාවිතාව අනිකුත් පෙසෙසක වැදිමේ සම්භාවිතායට වඩා වැඩිවේ. හෙල්ල විසිකිරිමේ සිදුවිය හැකි සම්භාවි ප්‍රදේශයක වැදිමේ සම්භාවිතාව අනිකුත් ප්‍රදේශවල වැදීමේ සම්භාවිතාව වැඩිය. හෙල්ල විසිකිරිමේ සිදුවිය සම්භාවිතා ව්‍යාප්තිය ශ්‍රිතයක් මගින් පැහිදිලි කළ හැකිය. සම්භාවිත සන්ධ ශ්‍රිතය () හි අනුකුල 1 ට සමාන විය යුතු අතර හේතුව එක් එක් හෙල්ලට කොනකට හා පතිත වන නිසාය සම්භාවි විචළය යන සම්භාවිත ව්‍යාප්තිය පිළිබදව සංකල්පය ගණිතමය ක්ෂේත්‍ර යක් වු සම්භාවිතා වාදයට යනු විද්‍යාවේ සංඛ්‍යා යන මාතෘකාව යටතේ විස්තර කරනු ලබයි

නියැදිය පැතිරුණු හෝ විචල්‍ය ඕනෑම අගයකත් වැටිමට සිදුකළ හැකිය.උදා මිනිසුන්ගේ ලෝහවල කල්පැතවැත්විමේ හැකියාව යනාදි මෙම මිනුම් වල නෛසර්ගික දෝෂයක් ඇත. භෞතික විද්‍යාවේ වායුවල චාලක ගුණ සිට මුලික ප්‍රදේශ ක්වන්ටම් යාන්ත්‍රික විද්‍යාව ආදි බොහෝ ක්‍රියාවලින් සම්භාවිතාවන් ආකාරයෙන් පැහැදිලි කරයි. මේවා යන අනිකුත් හේතුන් නිසා සරල සංඛ්‍යා ප්‍රමාණයක් විස්තර කිරිම සහාද නිතරම ප්‍රමාණවත් නොවේ. එනම නිසා සම්භාවිතා ව්‍යාප්තිය වඩා සුදුසු ආකෘති ලෙස යොදා ගත හැක.

බොහෝ සම්මත ගණිතමය විජිගණිත හැසිරිමේ යොදා ගත නොහැකි නිසා සම්භාවිතා ව්‍යාප්තිය භාවිතා කරනු ලැබේ

it:Variabile casuale#Distribuzione di probabilità
ධනපති වාදය

ධනපති වාදය

ධනපති වාදය යනු පුද්ගලයන්ට අහිමි කල ‍‍‍නොහැකි අයිතින්ට අනුව නිදහස්ව නිෂ්පාදනය හා වෙළදාම කිරිමට අවශ්‍යය ආර්ථික පරිසයක් සහිත සමාජයකි. එහි දේපල සියල්ල ‍පෞද්ගලික අයිතියක් ඇති ලාභ සදහා භාවිතා කරන්නන් වේ. එමෙන්ම ආයෝජනය, බෙදාහැරීම, නිෂ්පාදනය හා මිල නියම කිරීම වෙළද ආර්ථිකය ක්‍රියාකාරිත්වය අනුව තීරණය වේ. එහිදි පුද්ගලයන්ට හා ආයතන වලට වෙළදාමට, මුදල් පරිහරණය මගින් භාණ්ඩ, සේවා, කම්කරැ හා ඉඩම් කඩම් මිලට ගැනිමේ අයිතිය සලකා බලයි.

ධනපතිවාදය ආර්ථික ක්‍රමවේදය බ්‍රිතාන්‍යයේ 16 හ 19 සියවස් අතර කාලයේ දී සංස්ථාගත විය. එනමුත් අතීතියේ පටන් ධනවාදි සංකල්ප ඇති ආයතන පැවතුණි. එසේම මධ්‍යකාලින යුගයේ වෙළෙන්දන්ගේ ධනවාදය ද අතීතයට උදාහරණයකි. වැඩවසම් යුගයේ අවසානය පටන් ධනපති වාදය මුලික වු අතර, බ්‍රිතාන්‍යයෙන් ආරම්භ ව එය යුරෝපය පුරා ව්‍යාප්ත විය. 19 හා 20 වන සියවස වන විට සංස්ථාකරණයේ පෙරමුණ ධනපතිවාදයට හිමිවිය. එය එකම ක්‍රමය නොවිය. ධනපති වාදය සංකල්පයට විශ්ලේෂණ අගය අඩු විය. අතීතයේ පටන් කාලය, භූගෝලිය, දේශපාලනික හා සංස්කෘතික උදාහරණ ඔස්සේ එය පැහැදිලි වන අතර සමහරහෙක් බෝහෝ සමකාලීන ආර්ථික ක්‍රමවල මෙන් "මිශ්‍ර ආර්ථිකය "යන නම වඩා උචිත යැයි සලකයි. බලය හා ධනයට ඇති වුවමනාව හා ධනය සංචිතය අනුව ආර්ථික විශේෂඥයින් විවිධ ධනපතිවාදි ක්‍රම අර්ථ දක්වා ඇත. පසුගිය සියවසේ ධනපති වාදය මාක්ස්වාදි ආර්ථික,(Merxis economics) වැනි "මධ්‍ය සැලසුම්ගත ආර්ථිකය(Central Ploned economic) වලට වඩා වෙනස් වේ.

ධනපතිවාදයේ ඉතිහාසය

මධ්‍යකාලීන යුගයේ මැදපෙරදිග හා බටහිර යුරෝපයේ තිබු වෙළද ධනවාදය තරම් ඈතට විහිදෙන ඉතිහාසයක් ධනපති වාදයට ඇත. බොහෝ ඉතිහාසඥයන් පළමු ධනපතිවාදි රටලෙස නෙදර්ලන්තය සලකයි. වර්ථමාන යුරෝපයේ යුරෝපා යුගය ආරම්භයේ ධනවත් වෙළද නගරය මෙම ක්‍රමය තිබු අතර, පළමු පුර්ණ කාලීන කොටස් වෙළද පොල තිබුණි. මෙම දත්ත නිපදවිම් තුලින් රක්ෂණයන්, විශ්‍රාම සැලසුම් හා "Boom- Bust Cycle" ලොව පලමු දේපල උද්ධමනය බුබුල (Tutip …….1636-1637) Marroy Soyle "Beer Raider ….. Moir (කොටස් වෙළදපලේ ‍කොටස් එකවර විකිණිමට දමා මිල පහත් කර අඩු ිලට කෙටස් මිලට ගැනීම) වැනි රථ ප්‍රතිපලද ඇතිවිය.

අතීතයේ සියවස් 5 ක් තිස්සේ ධනපතිවදය බලය හ ධනයට ඇති උවමනාව අනුව විවිධ ස්වරෑවලින් වර්ධනය ඇති දේපළ සංචිතය විවිධ ක්‍රමයන්ගෙන් සිදුව ඇතත සියවස් 5 ක ඉතිහාසයක් තුල ධනපති ක්‍රමයේ වර්ධනය, එහි නුසුදුසු හා සුදුසු පැතිකඩ හා ප්‍රධාන වශයෙන් සමාජ වාදීන් ප්‍රතික්ෂේප කිරීම දැකිය හැක.
සටහන්

|
Capitalism
|-
ආර්ථික විශේෂඥයෝ

ආර්ථික විද්‍යාඥයා

ආර්ථික විද්‍යාඥයෙකු යනු ආර්ථිකය පිලිබද වු සමාජ විද්‍යාවේ ප්‍රවීණයෙකි. මොහු ආර්,ිත පිළිබද හදාරා ක්‍රමයන් උත්පාදනය කර ඒවා යොදාගත් හා ආර්ථික ප්‍රතිපත්ති පිලිබඳ ලිවු පුද්ගලයෙකු විය හැකිය. මෙම ක්ෂේත්‍රයේ අනුකේෂ්ත්‍ර ගණනාවකි. පුළුල් වු දර්ශනවාදි න්‍යායාන් හෝ විශේෂ වෙළඳපොලක්, සාර්ව ආර්ථික විශ්ලේෂනය, ක්ෂුද්‍ර ආර්ථික විශ්ලේෂණය හෝ ආර්ථික විශ්ලේෂනය වැනි ක්සේත්‍ර ඇත. මෙම විශ්ලේෂණයේහිදී, විශේෂ විශ්ලේෂ ක්‍රම හා ආර්ථික හිතිය, සංඛ්‍යාතය, ආර්ථික සංඛ්‍යාත්මක ක්‍රම (Economic Computational Models) මුල්‍යමය ආර්ථිකය,මුල්‍යමය ගණිත ක්‍රම හා ගණිතමය ආර්ථික වැනි මෙවලම් භාවිතා කළ හැකිය.

ශාස්ත්‍රික ක්‍රමයේදී

ආර්ථික විද්‍යාවේ වෘත්තිමය පැතිකඩ අධ්‍යපනය තුලට ආර්ථික විද්‍යාව ඇතුළුවිමට හේතු වේ. මෙය 1955 සිට ආර්ථිකයේ වු ප්‍රධාන වෙනස ලෙස හදුන්වා ඇත. බොහෝ ප්‍රධාන විශ්වවිද්‍යාල වල ආර්ථික විද්‍යා අංශයන් ඇත. එහි උපාධි පිරිනමනු ලැබේ. එනමුත් බෙහෝ ආර්ථික විද්‍යාඥයන් ගණිත, ඉංජිනේරැ, ව්‍යාපාර නිති, සමජ විද්‍යා හා ඉතිහාසය විෂයන් හැදෑරුවන්ය.

ආර්ථික විද්‍යාවට ඇති නෙබෙල් අනුස්මරණ ත්‍යගය 1968 Serviges Rikconk විසින් ඇරඹු අතර, ආර්ථික විද්‍යාවට විශිෂ්ට බුද්ධිමය හදුන්වාදිමක් කරන තැනැත්තාට වාර්ෂිකාව පිරිනැමිය ඔක්තෝම්බර් මස ජයග්‍රහකයා නම් කරන අතර දෙසැම්බර 10 ට යෙදි ඇත.Alfred Nobel අනුස්මරණ දිනයේ ත්‍යාගය පිරිනමයි (ත්‍යාග මුදල, රන්පදක්කම හා ඩිප්ලෝමාවක් )

රැකියා

ආර්ථික විද්‍යාඥයින් අධ්‍යාපනික රාජ්‍ය හා පුද්ගලික අංශ ආදි විවිධ ක්ෂේත්‍රයන්හි රැකියාවල නියැලේයි. ආර්ථික ක්‍රියාවලි, පාරිභෝගික උවමනා, රහස්‍ය තොරතුරු ආදිය සංඛ්‍යාත්මක දත්ත ඇසුරින් විශ්ලේෂණය කරයි. ඔවුන් මේ විස්තර දියුණු සංඛ්‍යාත්මක විශ්ලේෂණ ක්‍රම ගණිතය හා පරිගණක වැඩසටහන් වලින් සිදු කර ඒවායේ අඩුපාඩු හදුනාගෙන ඒවා නැතිකරන අයුරු ප්‍රකාශ කරයි.

ආර්ථික විද්‍යාඥයන් යන නිර්වචනය ඉංජිනේරු නීතිය යන විෂයන්ට වඩා අපහසුය. නීතිඥයා යනු නිති උපාධියක් ඇති, උසාවියේ නඩු කීමට හැකි අයෙකි. එනමුත් ආර්ථික විද්‍යාඥයාට එසේ අවශ්‍ය වන සුදුසුකමක් නැත. සමහර අවස්ථාවල ආර්ථික විද්‍යවේ උසස් උපාධියක් තිබිම ආර්ථික විද්‍යාඥ‍යෙකු වීමට අවශ්‍ය අවට සුදුසුකමක් ලෙස සලකයි. සමහර ඇමෙරිකානු ප්‍රාන්තවල ආර්ථික විද්‍යාවට අදාළ උපාධි 4 ක් පමණ ඇත. පුද්ගලයෙකුට සංඛ්‍යානය, ව්‍යවහාරික ගණිතය, ගණිතමය ආර්ථිකය Game theory ආදිය හදාරා ආර්ථික විද්‍යාඥයෙකු විමට අවශ්‍ය දැනුම ලබා ගත හැකිය.

ආර්ථිකයට අදාළ ක්ෂේත්‍රයක නියැලෙන්නෙකු හෝ උපාධියක් ඇත්තෙකු හෝ ආර්ථික විද්‍යාඥයෙකු ලෙස හැඳින්විය හැකි. ආර්ථික විද්‍යාඥයන් බැංකු, මුලපටලය, ගණකාධිකාරි, වානිජ , ව්‍යාපාර පාලනය, සහකාරක්ෂ මණ්ඩල, ලාභ පරමාර්ථ කරගත් හා නොකරගත් ආයතනවල සේවය කරයි.

දේශපාලකයින්ට ප්‍රතිපත්ති සැකසිමට පෙර ආර්ථික විද්‍යාඥයන්ගේ අදහස් ලබා ගත හැකි අතර බොහෝ උසස් රාජ්‍යතන්ත්‍රිකයන් ආර්ථික විද්‍යාඥයන් වේ.
සටහන්
ෆෙර්මගේ අවසාන ප්‍රමේයය

thumb|500px|ඩියොෆන්ටස්|ඩියොෆන්ටස්ගේ අරිත්මටිකාහී 1670 සංස්කරණය තුල ෆෙර්මගේ පරිකථාව, විශේෂයෙන් ඔහුගේ "අවසාන ප්‍රමේයය" (ඔබ්සර්වෙටියො ඩොමිනි පෙට්‍රි ඩ ෆෙර්ම) දක්වා ඇත.
පියොර් ඩ ෆෙර්ම ගේ විතර්කය ඔහුගේ එරින්මැටිකා ග්ර න්ථයේ පිටපතක මායිමේ ලියා ඇති අතර එය කල්පනාකාරි සැලසුම්කරණය විස්මිත සහ ශූන්‍ය ගණිතමය ගැටලු සාධනය කර ඇත.

එරිමැටිකා දියෝවැන්ටඩිය ග්‍රන්ථයේ 1621 මුද්‍රණයේ ගැටලු 11.8 සදහන් ව ඇත. ප්‍රසිද්ධ මායිම් වු දකුණු පස මායිස ඔහුගේ අවසාන ප්‍රවේශය සමාන කිරිමට ඉඩ ප්‍රමාණවත් නැත.

ෆෙර්ම ගේ අන්තිම ප්‍රවේශය සංඛ්‍යා වාදයේ එන එක් වගන්තියකි.
දෙවන බලයට වඩා බලයක් යුත් එක සමාන බල දෙකකින් යුත් සම්බන්ධතාවයකට වෙන් කිරිමට කළ නොහැකිය.

n යන 2 ට වැඩි නිඛිලයක් නම් an+bn=Cn සමීකරණය a,b,c ශුන්‍ය නොවන නිඛිල සදහා විසදුම් නොමැත. 1937 හී දි පියෙරි ඩි පර්මිඩ් ප්‍රසිද්ධ එරික්මැටිකා බදු ඩිනෙපැන්ටිස් පරිවර්තනය කිරිම ක්ලේස් ග්රාඩස්ර් බාර්චර් අතින් සිදුවිය. මායිම් ඉතා සුළු වුවත් පරිවර්තනය ක්‍රියාව සමුදායක් ලෙස සිදු විය. බිරිමිටිගේ අන්තිම ප්‍රවේශය කැපිපෙනන ලෙස වෙනත් අතර එය සමාන ගැටලු අවස්ථාවේදි අනන්තය ලෙස බොහෝ නිඛිල විසදුම් ඇති අතර ඒවා විධගෝරියන් ග්‍රීක ලෙස හදුන්වයි. (එය පයිතගරස් ප්‍රවේශය ආසන්න ලෙස සම්බන්ධ අතර එය‍ට සුලික ඔප්පු කිරිමේ රාශියක් ඇත) මෙකි ගැටලු ප්‍රකාශයනය පාසල් සිසුන්ට අවබෝධ වන නමුත් එය ඔවුගේ බලපොරාත්තු සුන් කිරිමට හේතු වේ. ගණිතමය ඉතිහාසයේ ඇති අනිකුත් ගැටලු වලට අනුව මෙමගින් වැරදි ඔප්පු කිරිමේ මාර්ග ඇති විය. 1995 ඇන්ඩා විල්සු විසින් අවසාන ඔප්පු කිරිම ප්‍රසිද්ධ කරන තෙක් අවු 357 කාලය තුළ නිවැරදි ඔප්පු කිරිමක් සිදු නොවේ. අන්තිම ප්‍රවේශය යන වචන භාවිතා කිරිමට සිදු වේ. අන්තිම ප්‍රවේශය යන වචනය භාවිතා කිරිමට හේතුව අනිකුත් ප්‍රවේශගයන් සහ ප්‍රතිඵල පර්ම්ට් විසින් ගණනය කළ අතර එය සාධන හෝ සාධනය නොකිරිම ඔහු විසින් හෝ අනිකුත් ගණිතඥයින් අතින් සියවස් දෙකක කාලය තුළදි සිදු විය. දැනට ප්‍රවේගය සාධනය කර ඇතත් පර්විමගේ අවසාන ප්‍රවේශය තත්ත්වය විතර්කය ලෙස සැලකේ.

ගණිතය ඉතිහාසය ෆෙර්මගේ අවසන් ප්‍රමේයය වඩා ප්‍රසිද්ධ ගැටලු විසදන ලදී. මෙය සියලු ගණිතඥයින් පුරුදු වු අතර එම ඔප්පු කිරිම මගින් පිළිගත් සංස්කෘතිමය තත්ත්වය ලබා ගැනීමට හැකි විය. මාධ්‍ය අනුග්රගහය පදිවියේ ලැබිව කියා පර්විගයේ අන්තිම ප්‍රවේශය ලැබිම නිසා ලෝපුර පුවත්පත් සහ විවිධ ජනප්‍රිය පොත්පත් වල අන්තර ගත වේ.
සටහන්

|Fermat's Last Theorem
|-
{|

ප්‍රවර්ගය:ගණිතමය ප්‍රමේයයන්
ප්‍රවර්ගය:ගණිතය
ආර්ථික හා අචාර ධර්ම

ආර්ථිකය හා අචාරධර්ම අතර සහ සම්බන්ධය සංකීර්ණ වේ. බොහෝ ආර්ථික විද්‍යාඥයින් ප්‍රමානික තිරණ හා අගයන් තින්දුවැනි අවශ්‍යතා හා උවමනා හෝ සමජය වටිනා දේශපාලනික හෝ පුද්ගලික ආර්ථික සීමා ප්‍රශ්න සලකුවේය. පුද්ගලයෙකු හෝ රජයක් අරමුණු තින්දු කල පසු ආර්ථික විද්‍යාවට එය ඉටුකරගැනිමට මග පෙන්විය හැක.

අනෙක් පිරිස නුතන ධනපතිවාදය ගැබ්ව තිබෙන, ආර්ථික අදහස්, ඔවුන් විශ්වාස කරන හෝ නොකරන සාරධර්ම පටිපාටියක් හුවා දැක්විම‍ට ඇති බලපැම සලකයි (පාරිභෝගික අයිතින් ආරක්ෂා කිරිම හා "කිසිවක් මිලට නොගන්නා දිනය Bury Nothing day උදාහරණ වේ) සමහරැන් අනුව ආර්ථික විද්‍යා සංකල්පය හරි වැරැද්ද නර්තන ක්‍රමයක්ද වේ.

සදාචාරාත්මක පාරිභෝගික (ethical consumerism) ක්‍රමයේ සදාචාරාත්මක හා පාරිසරික ගැටළු සලකන අතර මිලදි ගැනිමේ තිරණයට මුල්‍යමය හා සම්ප්‍රදායික ආර්ථික කරැණු සලකයි. අනෙක් අතර සමාජ සුභසාධනයට හා ආරක්ෂාවට සීමිත සම්පත් නිවැරදිව බෙදාහැරිමත් ආර්ථික විද්‍යාවේ පැතිකඩකි. සමහරැන් සෞඛ්‍ය, ආරක්ෂන, පාරිසරික, යුක්තිය හෝ ආපදා පිහිටාධාර ගැන නියම සෙවිමකින් තොරව සම්පත් පරිභෝජනය යනු ඕනෑකමින් සුභසාධන කටයුතු මගහැරිමක් හෝ වේදනාව තවක් වැඩිකරන සිද්ධියක් ලෙස තර්ක කරයි. මෙලෙස බලන විට මෙවන් ගැටලු පහත ආර්ථිකයක් විශ්ලේෂනය නොකිරිම ආචාර සම්පන්න නොවේ. ඇමරිකානු නෙඩරල් නියෝජිත ආයතන නිරන්තරයෙන් මේ සම්බන්ධ විශ්ලේෂනයන් කරයි.

සමාජය මත බලපෑම
සමහරැන් සිමිත සිදුවන බෙදාහැරිමේ හා වෙළදපොල ආකෘතිය මගින් වුවහනා හා අශාවන් පමණක් ‍නොව අවශ්‍යතා හා පුරැදු වලටත් බලපාන බව සලකයි. ආර්ථික තීරණය යන කරැණ ඉඹේම සිදුවන්නක් ලෙස සමාජයේ ක්‍රමය අනුව පුද්ගල‍යින් එක්තරා ජිවන මට්ටමක ලගා විමට තැත් කරන හේතුව නිසා සලකනු ලැබේ. මෙය තවද විවාදයට ලක්වන කරැනකි. ලිබරල් වාදින් මෙය ආර්ථික නොසැලකිමේ ප්‍රතිඵලයක් ලෙස සලකයි. ඔවුන්ට අනුව ධනය බෙදාහැරිම සදාචාරත්මක හා ආර්ථික වශයෙන් වැරදිය. සමජයවාදියට මෙය සමාජය නොසලකා හැරිමේ ප්‍රතිපලයක් ලෙස සකලකයි. ඔවුන්ට අනුව ආදායම් විෂමතාව ඇති කිරිම වරදික. මේ නිසා 19 සියවසේ කම්කරැ ආර්ථිකයක් හා 20 වන සියවසේ "සුභසාධන ආර්ථික ක්‍රමයක්" ඇති විය. මනාව සංවර්ධනය න්‍යාය ඇතිවිමට පෙරය.

ආර්ථික විද්‍යාව තිබු පැරණි නාමය වන ආර්ථික ශාස්ත්‍රය පදය ආර්ථික විද්‍යාව වෙනුවට නිරන්තරයෙන් භා‍විතාවේ. Mexist වැනි ආර්ථික විද්‍යාඥයින් මෙයට හොද උදාහරණයකි. මෙයට පළය භාවිතා ‍නාමකරණය හෝ ‍වෙළද ආර්ථිකයට යන අදහස අනුමත නොකිරි‍ම සංඛේතවත් කරයි.
ආර්ථික ශාස්ත්‍රයේදී සමජ හා දේශපාලනික ගැටළු ආර්ථික ගැටළු ශාස්ත්‍ර‍යේදි සමාජයට ‍‍ගෙන එන බැවින් විවෘතව සම්මත වන අතර, ධනාත්මක නොවීම යන චෝදනාව හැරැණු විට බොහෝ ආර්ථික විද්‍යාඥයින් මෙම ක්‍රමය සුදුසු යැයි සලකයි. බොහෝ එක්සත් රාජධානියේ හා ප්‍රධාන විශ්වවිද්‍යාල වල ආර්ථික ශාසත්‍ර අංශයන් තිබිමෙන් මෙය පැහැදිලි වේ.

මාක්ස්වාදය කාලයට ඇති මුදල් වටිනාකමට නොසලකයි නිෂ්පාදනය ක්‍රියාවලිය පාලනයෙන් සම්පත් බෙදාහැරි‍ම ඔවුන්ගේ අරමුණයි. යම් සම්පතක හිග බව, නිෂ්පාදන ක්‍රියාවලියේ බලය පිළිබද ප්‍රශ්න ඇති කරයි.
සටහන්

|
Ethics and economics
|-
සර්බියානු ජනරජය

යේමන ජනරජය නිරිතදිග ආසියාවේ පිහිටි අරාබි අර්ධද්වීපයේ පිහිටයි. සවුදි අරාබිය උතුරින්ද, බටහිරින් රතු මුහුදද, දකුණින් අරාබි මුහුද හා ඒඩන් (Aden) බොක්කද, නැගෙනහිරින් ඕමානයද දේශ සීමා ලෙස පිහිටයි. යේමන භූමි ප්‍රමාණයට දූපත් 200 ක් පමණ අයත් වේ. එහි විශාලම දූපත වන Socotre (සොකෝට්‍රා) ප්‍රධාන භූමියට කි. මී. 415 ක් දකුණින් සෝමාලියානු මුහුදු තීරයට ආසන්නයේ පිහිටයි. අරාබියාවේ ඇති එකම ජනරජය යේමනයයි.
සටහන්

|Yemen
|-
{|
පැරගුවේ සමූහාණ්ඩුව

පැරගුවේ යනු ලොව බටහිර අර්ධයේ පිහිටි “Land locked”රටවල් 2 න් එකකි. අනෙක් රට වන්නේ බොලීවියානු රාජ්‍යයයි. මෙම රටවල් දෙකම දකුණු අමෙරිකානු මහද්වීපයේ පිහිටයි.
(Land locked රටවල් ලෝකයේ 47 ක් ඇත. මේවා සම්පූර්ණයෙන් ගොඩබිමෙන් හෝ වෙනත් රටක මුහුදු සීමාවකින් වටවී ඇත. එයින් 45 ක ලොව නැගෙනහිර අර්ධයේත්, 2 ක් බටහිර අර්ධයේත් පිහිටයි.)
පැරගුවේ දකුණු අමෙරිකාවේ මධ්‍යයේම පිහිටයි.එමනිසා එයට දකුණු අමෙරිකාවේ හෘදය යන අනු නාමය යෙදී ඇත.පැරගුවේ රාජ්‍යයට දකුණු දිග හා නිරිත දිගින් ආර්ජන්ටිනාවත්, නැගෙනහිර හා ඊසාන දිගින් බ්‍රසීලයත්, වයඹ දිගින් බොලීවියානු ජනරජයත් පිහිටයි.
සටහන්

|Paraguay

|-
සයනොබැක්ටීරියා

සයනොබැක්ටීරියා යනු බැක්ටීරියා මෙන් ප්‍රාග් න්‍යෂ්ටික ඒක සෛලීය සංවිධානයක් ඇති ජීවීන් වෙයි. මින් සමහරක් ඝනාවාසීව ජීවත් වන අතර, එවන් සමහර ඝනාවාස පියවි ඇසින්ද දැකගත හැකිවේ.
පරිසරය

සියළුම සයනොබැක්ටීරියාවන් පාහේ කරදිය, මිරිදිය සහ කිවුල්දිය වැනි ජලජ පරිසර තුල ජීවත් වෙයි. මින් සමහර සාමාජිකයින් තෙතමනය සහිත පස, තෙතමනය සහිත ශාක පොතු, අයිස් හා උණුදිය උල්පත් ආශ්‍රිත පරිසර තුලද දැකගත හැකිවේ.

කාබනික ද්‍රව්‍ය බහුල ජලජ පරිසරවල, සයනොබැක්ටීරියාවන් බහුලය.
ව්‍යුහය

සයනොබැක්ටීරියාවන් සියළුදෙනාම ඒක සෛලීය ප්‍රාග් න්‍යෂ්ටිකයෝ වෙති. ඉන් සමහර සාමාජිකයෝ සූත්‍රිකාමය ස්වරූපයක් සහිතයි. එවන් සූත්‍රිකාමය සයනොබැක්ටීරියාවන් තුල වර්ණක රහිත හෙටරොසිස්ට නම්, වර්ධක සෛල වලට වඩා විශාල ව්‍යුහ පවතී. හෙටරොසිස්ට මගින් නයිට්‍රිජන් තිරකිරීම සිදු කරයි. සයනොබැක්ටීරියා කිසිදු සාමාජිකයෙකු කෂිකා නොදරයි.

සමහර සාමාජිකයින් සතුව සංචිත ආහාර සහිත දැඩි ව්‍යුහයන් දැකි ගත හැකිවේ. ඒවා ඒකයිනීට (Akinets) ලෙස හඳුන්වයි. අහිතකර කාල තරණය සඳහා ඒකයිනීට, සයනොබැක්ටීරියාවන්ට වැදගත් වෙයි.

සෛල බිත්තිය මියුරීන් වලින් තැනී ඇත. ඊට පිටතින් පෙක්ටීන් වලින් තැනුනු නානුමය ආවරණයක් පවතියි.
පෝෂණය

සියළුම සාමාජිකයින් ප්‍රභා-ස්වයංපෝෂීන් වෙයි. ස්වායු ශ්වසනය සිදුකරයි. ප්‍රභාසංස්ලේෂණය මගින් කාබනික ආහාර සංස්ලේෂණය කර ගනියි. ප්‍රභාසංස්ලේෂක වර්ණක ලෙස ක්ලෝරොෆිල්-a, කැරොටින්, සැන්තොෆිල්, ෆයිකොසයනීන්, ෆයිකොඑරිත්‍රීන් ඇත.මෙම වර්ණක සෛල ප්ලාස්ම පර්යන්තයේ වූ ප්‍රභාසංස්ලේෂක සූස්තර මත පි්හිටා තිබේ. සයනොබැක්ටීරියාවන් සතුව හරිතලව නොමැත
සංචිත ආහාර

සයනොබැක්ටීරියාවන්ගේ සංචිත ආහාරය වන්නේ සයනොපිසීය පිෂ්ඨය වෙයි. ඒවා සෛල ප්ලාස්මය තුල සංචය කරයි.
ප්‍රජනනය

සයනොබැක්ටීරියාවන්ගේ ලිංගික ප්‍රජනනයක් තවමත් සොයා ගෙන නැත. අලිංගික ප්‍රජනන ක්‍රම කිහිපයක් පමණක් පෙන්වයි.

*ද්වි කණ්ඩනය
:::සෛලය දෙකට බෙදී යාම මගින් නව සාමාජිකයින් බිහිවීම.

*කඩ කඩ වීම
:::සූත්‍රිකාකාර සාමාජිකයන්ගේ දේහය ඕනෑම තැනකින් කඩවීම මගින් නව සාමාජිකයින් බිහිවීම.

*හෝමගෝනියා මගින්
:::සූත්‍රිකාකාර සාමාජිකයන්ගේ දේහයේ බෙදුම්මඩල් ඇති ස්ථාන වලින් බෙදී යාම (එසේ බෙදී ගිය කොටස් හෝමගෝනියා ලෙස හැඳින්වෙයි) මගින් නව සාමාජිකයින් බිහිවීම.

ප්‍රවර්ගය:නිර්නාමික පරිශීලකයන් තැනූ ලිපි
ප්‍රවර්ගය:හැඳින්වීම හෝ අසම්පූර්ණ ලිපි
ප්‍රවර්ගය:අන්තර්ගතය ඉතාමත් ලඝු ලිපි
ප්‍රවර්ගය:බැක්ටීරියා
ප්‍රවර්ගය:ක්‍ෂුද්‍ර ජීවීන්
අයිශ්වර්යා රායි

thumb|අයිශ්වර්යා රායි,2008 නිශ්පාදන දියත් කිරීමකදී

අයිශ්වර්යා රායි භච්චන් (1976 නොවැම්බර් 1 දින උපත ලැබු,ඇතම් විට අයිශ්,ඈශ් ලෙස හදුන්වන.) ඉන්දියානු නිලියක් මෙන්ම ලෝක රූ රැජින ද විය. තම නිලි ජීවිතය අරම්භ කිරීමට ප්‍රථම, නිරූපිකාවක් ලෙස කටයුතු කල අතර, 1994 ලෝක රූ රැජින බවට පත් වෙමින් ප්‍රසිද්ධිය ලබන ලදි. රායි,දැනට හින්දි, ඉන්ග්‍රීසි, දෙමල, බෙන්ගාලි හා ජාත්‍යන්තර නිශ්පාදන වන "බ්‍රයිඩ් ඇන්ඩ් ද ප්‍රෙජුඩිස්(2004),"ද මිස්ට්‍රස් ඔෆ් ස්පෛසස්" (2005),ද ලාස්ට් රීජන්(2007)හා "ද පින්ක් පැන්තර්(2009) ඇතුලු චිත්‍රපට 40කට අධික ප්‍රමානයක රගපා ඇත. නිරතුරුවම ලොව වඩාත් ලස්සනම කාන්තාව ලෙස නම් කරන රායිගේ, ප්‍රථම සිනමා දර්ශනය වුයේ "මානි රත්නම් " ගේ දමිල චිත්‍රපටයක් වන "ඉරුවාර්"(1997)ය. වානිජමය වශයෙන් ප්‍රථමව සාර්ථක වු චිත්‍රපටය වුයේ දමිල චිත්‍රපටයක් වන "ජීන්ස්"(1988) ය. ඇය බොලිවුඩ්පුරයේ අවදානය දින ගත්තේ සංජේ ලීලා භන්සාලිගේ "හම් දිල් දේ චුකෙ සනම්" චිත්‍රපටයෙනි. එහි රගපෑම වෙනුවෙන් ඇයට හොදම නිලියට හිමි සම්මානය ලැබීය. 2002 දි ඇය,බන්සාලි ගේ දෙවන වැඩසටහන වන දේව්දාස් හි රගපෑ අතර,එ සඳහා ඇයට දෙවනි "හොදම නිලියට හිමි සම්මානය" ෆිල්ම් ෆෙයාර් උලෙලදි ලැබීය. 2003-2005 දක්වා විරාමයකින් පසුව,ඇය රගපෑ "ඩූම්" චිත්‍රපටය චිත්‍රපටි අතරින් විශාලතම වානිජමය සාර්ථකත්වය ලැබු එකක් විය. පසු කාලීනව ඇය විසින් වානිජමය වශයෙන් සාර්ථක වු "ගුරු"(2007) "ජෝධා අක්බර්"(2008) වැනි චිත්‍රපට වල රගපාමින් ඉන්දීය සිනමාවෙ තවමත් ප්‍රමුඛ නිලියක් ලෙස තම ස්ථාවරය ස්ථාපිත කරගෙන ඇත.

ප්‍රවර්ගය:1973 උපත්
ප්‍රවර්ගය:බොලිවුඩ් රංගන ශිල්පියෝ
ප්‍රවර්ගය:ජීවත්වන්නෝ
නෙළුම් පොකුණ මහින්ද රාජපක්‍ෂ රඟහල

නෙළුම් පොකුණ රාජපක්ෂ රඟහල යනු ශ්‍රී ලංකාවේ විශාලතම ප්‍රාසාංගික කලා රඟහලයි. කොළඹ පැරණි නොමෑන්ඩ්ස් ක්‍රීඩාපිටිය පිහිටි භූමියේ මෙම රඟහල ඉදිකර තිබේ.
ඉදිකිරීම

චීන ජනරජයෙන් ඉදිකිරීම් වියදම් ලබාදුන් එය රුපියල් මිලියන 3000 ක් වේ. චීන රජයේ අධාර සහ ඔවුන්ගේ ශ්‍රම දායකත්වය හා කළමනාකාරීත්වය සමග ශ්‍රී ලංකා රජයේද සහයෝගයෙන් ඉදිකර ඇත. 2005 වසරේ අගෝස්තු 30 වැනිදා ඉදිකිරීම සඳහා ලංකාව හා චීනය අතර ගිවිසුම අත්සන් කෙරුණු අතර මෙය නිර්මාණය කළේ චීන වාස්තු විද්‍යා නිර්මාණ අධ්‍යයන ආයතනය මගිනි.
චන්ද්‍රිකා බන්ඩාරනායක ජනපති සමයේ, මහින්ද රාජපක්ෂ මහතා කල ඉල්ලීමක් මත එම භූමිය වෙන්කර, එම දැවැන්ත ඉදිකිරීම සදහා ඉපැරණි පොළොන්නරුව නෙලුම් පොකුණ රඟහලේ අනුසාරය උකාහාගෙන සැලැස්ම ඉදිරිපත් කිරීමට මහින්ද රාජපක්ෂ කල යෝජනවාට චීනයේ ගෘහනිර්මාණයද මුසු කිරීමට දෙපාර්ශවයේ එකඟතාවය පලකරන ලදී.
ව්‍යුහය

ප්‍රධාන ප්‍රේක්‍ෂකාගාරයේ ආසන 1288 කි. ප්‍රධාන වේදිකාව විදුලි බලයෙන් ක්‍රියාත්මක වෙයි. කොටස් 4 කින් යුතුව ඉහළට හා පහළට චලනය කළ හැකි ආකාරයට මෙය නිම වී ඇත. මෙහි එකවර ප්‍රසංග හෝ නාට්‍ය 3 ක් රඟ දැක්විය හැකිවන පරිදි ප්‍රධාන ප්‍රේක්‍ෂකාගාරයට අමතර තවත් ප්‍රේක්‍ෂකාගාර 2 ක් පවතී.මෙහි උස මීටර් 29 කි.
ගැලරිය


File:Nelum Pokuna (Lotus Pond) Mahinda Rajapaksa Theatre.JPG|රඟහල
File:Theatre at the twilight.JPG|සවස් වරුවේ දර්ශනයක්
File:Illuminated theatre.JPG|ප්‍රදීප්ත කෙරූ රඟහල
File:Chinese artistes.JPG|රඟදක්වන්නන්
File:The auditorium entrance.JPG|පිවිසුම
File:National flags.JPG|භූමි පරිශ්‍රයේ වූ ධජ
File:The theatre from Nelum Pokuna (Lotus Pond) road.JPG|රඟහල
File:The theatre from Horton roundabout.JPG|රඟහල
File:The Illuminated theatre 2.JPG|ප්‍රදීප්ත කෙරූ රඟහල
File:Chinese artiste performs at the auditorium.JPG|චීන රඟදක්වන්නන්
File:Chinese artistes perform at the auditorium.JPG|චීන රඟදක්වන්නන්
File:Chinese artistes perform at the auditorium 2.JPG|චීන රඟදක්වන්නන්
File:Chinese artistes posing for a photograph.JPG|චීන රඟදක්වන්නන්
File:The Exterior of the theatre.JPG|රඟහල

මූලාශ්‍ර


බාහිර සැබැදි

* නිල වෙබ් අඩවිය
* නෙළුම් පොකුණ-ඉන්ටරැක්ටිව්
කොටියා

කොටියා (Panthera pardus) ලෙස විද්‍යාත්මක නාමකරණය කරන කොටි උප කොටි (Panthera ටයිග්රීස්) සැහැල්ලුවෙන් underside සමග රතු පැහැයට හුරු තැඹිලි ලොම් මත අඳුරු සිරස් ඉරි ඔවුන්ගේ රටාව වඩාත් හඳුනාගත විශාලතම බළල් විශේෂ වේ. මෙම විශේෂය සිංහයෙකු, දිවියා, ජගුවාර් හා හිම දිවියා සමඟ ඇහැටුල්ලා Panthera වර්ගීකරණය කර ඇත. කොටි සංවිධානය මූලික වශයෙන් මුවන් හා bovids ලෙස ungulates මත දැන්වත් අවසන්, අග්ර විලෝපිකයෙක් වේ. ඔවුන් බොහෝ විට ගොදුරු අල්ලා අවශ්යතා සහාය දෙන බව වාසස්ථාන විශාල යින්ද අවශ්ය, සාමාන්යයෙන් හුදකලා නොව සමාජ හා භෞමික සතුන් වේ. මෙය, ඔවුන් පෘථිවිය මත තව තවත් බහුල ව ස්ථාන සමහර දේශීය සිටින බව අප සමඟ එක් මිනිසුන් සමඟ සැලකිය යුතු ගැටුම් ඇති වී තිබෙනවා.

කොටි වරක් බටහිර තුර්කියේ සිට රුසියාවේ නැගෙනහිර වෙරළ අතර, එය පුළුල් වශයෙන් ආසියාව පුරා බෝතලයක. පසුගිය වසර 100 ක කාලය තුළ, ඔවුන් ඔවුන්ගේ ඓතිහාසික පරාසය 93% අහිමි වී ඇත, සහ ජාවා හා බාලි දූපත් සිට, සහ අග්නිදිග හා නැගෙනහිර ආසියාව විශාල ප්රදේශවල සිට, නිරිත දිග සහ මධ්යම ආසියාවේ සිට extirpated කර ඇත. අද, ඔවුන් තෘණබිම් ප්රමාණය හා නිවර්තන කඩොලාන කලපු විවෘත කිරීමට සයිබීරියානු taiga සිට පරාසයක. සොබාදහම සංරක්ෂණය (IUCN) සඳහා ජාත්යන්තර සංගමය මගින් තර්ජනයට ලෙස ඉතිරි කොටි උප විශේෂයක් හය වර්ගීකරණය කර ඇත. වල් දී ලෝක ජනගහනය සංඛ්යාව 3.062 හා 3.948 පුද්ගලයන් අතර, 100,000 ක් පමණ 20 වැනි සියවසේ ආරම්භයේ දී බැස, බොහෝ ඉතිරි ජනගහනය එකිනෙකාගෙන් හුදකලා කුඩා ස්ථාන ඇතිවීම සමග, ඇස්තමේන්තු කර ඇත 2000 ක් පමණ ඉන්දියානු උප මහාද්වීපය මත පවතී වන . [4] ඒ 2016 ගෝලීය ජන සංගණනය පුද්ගලයන් දළ වශයෙන් 3.890 දී වල් කොටි ජනගහනය ඇස්තමේන්තු කර තිබේ. [5] [6] ජනගහනය අඩුවීම සඳහා ප්රධාන හේතු වාසස්ථාන විනාශ කිරීම, වාස භූමි කැබලි හා මසුන් ඇල්ලීෙම් ඇතුළත් වේ. කොටි විසින් අල්ලා ප්රදේශයේ ප්රමාණය km2 1.184.911 ට වඩා අඩු (457,497 වර්ග සැත), 1990 ගනන් මැද භාගයේ දී ඇස්තමේන්තුගත ප්රදේශයේ සිට 41% කින් පහත වැටුණ ක් ලෙස තක්සේරු කර තිබේ. 2016 දී, WWF සංවිධානය ට වනජීවී සංරක්ෂණ කණ්ඩායමක් වල් කොටි ලෝකයේ ගණන් සියවසකට පළමු වරට ඉහළ ගොස් ඇති බව ප්රකාශ කලේ ය.
ආශ්‍රිත


ප්‍රවර්ගය:කොටි
ක්‍රිස්තුන් වහන්සේගේ භූමදානය

භූමදානය මෙතැනට යළියොමුවේ. අනෙකුත් භාවිතා සඳහා භූමදානය (වක්‍රෝත්තිහරණය)
thumb|right|300px | කරවජ්ජොවිසින් නිර්මාණය කරන ලද ක්‍රිස්තුන් වහන්සේගේ භූමදානය.
ක්‍රිස්තුන් වහන්සේගේ භූමදානය, හෙවත් ජේසුස් ක්‍රිස්තුන් වහන්සේ සොහොන් ගැබක් තුල තැන්පත් කිරීම, සිදුවී ඇත්තේ උන්වහන්සේගේ කුරුසියේ ඇණගැසීම නිසා මරණයට පක්වීමෙන් අනතුරුව, සුබ අස්න විස්තර ප්‍රකාර, අරිමාතියේ ජෝසප්ට අයත් නව සොහොන් ගැබක තැන්පත් කිරීමත් සමගමය.
දකුණු අප්‍රිකා ජාතික ක්‍රිකට් කණ්ඩායම

The South African national cricket team represents South Africa in international cricket. It is administered by Cricket South Africa. South Africa is a full member of the International Cricket Council (ICC) with Test and One Day International (ODI) status.

As of 27 November 2016, South Africa has played 405 Test matches, winning 148 and losing 135. The team has played 564 ODIs, winning 348, losing 194 and tying six, with 16 no-results. Finally, it has played 91 Twenty20 Internationals (T20Is), winning 54 and losing 36, with one no-result.

On 20 August 2012, South Africa became the top ranked team in test cricket for the first time. 8 days later, on 28 August 2012, it became the first team to top the rankings in all three formats of the game.

As of 28 September 2017, South Africa is ranked second in Tests, first in ODIs and sixth in T20Is by the ICC.
මුලාශ්‍ර
පෘෂ්ඨික ආතතිය

පෘෂ්ඨික ආතතිය () යනු බාහිර බලයකට ප්‍රතිරෝධය පෑමට ඉඩ සලසන්නාවූ ද්‍රවයක පෘෂ්ඨයෙහි ඇත්තාවූ ගුණාංගයකි. එය හෙළිදරවු වන්නේ, නිදසුනක් වශයෙන් ජලයට වඩා ඝනත්වයෙන් වැඩි වස්තූන් වුවද ජල පෘෂ්ඨයෙහි ඉපිලීම සහ, සමහරක් කෘමීන්ට (නිදසුනක් වශයෙන් ජල කූරන්) ජල පෘෂ්ඨය මත චලනය වීමට ඇති හැකියාවත් නිසාය. මෙම ගුණාංගය ඇති වන්නේ සමාන ආකාරයේ අණු සංසක්ති වීම නිසා වන අතර ද්‍රවයන්හී හැසිරීම් බොහෝමයකට හේතු කාරක වෙයි.



ප්‍රවර්ගය:භෞතික විද්‍යාව
ප්‍රවර්ගය:Fluid dynamics
ප්‍රවර්ගය:අන්තර් අණුක බල
මාධ්‍ය නීතිය

විනෝදාත්මක නීතිය හෙවත් මාධ්‍යය නීතිය විනෝදාත්මක කර්මාන්තයට නීතිමය සේවාවන් සැපයීම සඳහා අවධානය යොමුකරන මිශ්‍ර වූත් සහ වඩා පාරම්පරික වූත් නීතියේ අංශයයි. විනෝදාත්මක නීතියේ මූලික ක්ෂේත්‍රයන් සත්‍ය වශයෙන්ම සම්ප්‍රදායික බුද්ධිමය දේපළ නීතිය හා අතිච්චාදනය වේ. නමුත් සාමාන්‍යයෙන් විනෝදාත්මක නීතියේ භාවිතයේ දී නිරතුරුවම රැකිරක්ෂා නීතිය, කම්කරු නීතිය, ආගමන, ආරක්ෂක නීතිය, ආයතන, බුද්ධිමය දේපළ, (විශේෂයෙන්ම වෙළඳ ලාඡඅන, ප්‍රකාශන හිමිකම් සහ ප්‍රචාරණ හිමිකම්) සහ ජීවිත රක්ෂණ නීතිය යන ක්ෂේතයයන් ස සම්බන්ධ ව පවතී. විනෝදාත්මක නීතිය සම්බන්ධ බොහෝ කටයුතු ගණුදෙණු මත පදනම් ව ඇති අතර ඊට ගිවිසුම් කෙටුම් පත් කිරීම, ගිවිස ගැනීම සහ මැදිහත් වීමයි.
විනෝදාත්මක නීතිය සාමාන්‍යයෙන් ඒවාට අදාළ ක්‍රියාකාරකම් විශේෂයෙන් ම ඒවදට අනන්‍යය වූ වෘත්තීය සංගම්, නිෂ්පාදන ශිල්ප ක්රම, නීති රීතීන් සිරිත් විරිත් නඩු තීන්දු සහ ගණුදෙණු කිරීමේ උපාය මාර්ග අනුව නැවත පහත දැක්වෙන ක්ෂේත්‍ර වලට බෙදා දැක්විය හැකි ය.
• චිත්රපට
විකල්ප එකඟතාවන්, මූල්යයමය, කුසලතා ගිවිසුම් (තිර රචකයින්, චිත්‍රපට අධ්‍යක්ෂකයින්, නළුවන්, රචකයින්, නිෂ්පාදන සැලසුම්කරුවන්) නිෂ්පාදනය, පසු නිෂ්පාදන සහ වෘත්තීය සමිති ගැටළු, බෙදාහැරීම, චලන චිත්ර, ප්‍රකාශන හිමිකම සහ වෙළඳ නාම සම්බන්ධ බුද්ධිමය දේපළ ගැටළු
• සංගීතය
කුසලතා ගිවිසුම්, (සංගීත නිර්මාණකරුවන් සහ ගීත රචකයින්) නිෂ්පාදන එකඟතා, සමකාල අයිතීන් ප්‍රකාශන හිමිකම සම්බන්ධ බුද්ධිමය දේපළ ගැටළු මීට අයත්වේ.
• රූපවාහිනිය සහ ගුවන් විදුලිය
විකාශන අවසරයන් සහ බලපත්‍ර ලබා දීම
• වේදිකා නාට්යය
කුලී ගිවිසුම් සහ සහයෝගිතා ගිවිසුම් සහ රංගනය සම්බන්ධ නීතිමය කරුණු
• බහු මාධ්යය
මෘදුකාංග බලපත්‍ර සහ වීඩියෝ කී්‍රඩා නිෂ්පාදනය සහ වැඩිදියුණු කිරීම
• ප්රචාරණය මුද්‍රිත මාධ්‍යය වෙළඳ දැන්වීම්, නිරූපණ, බලය ලත් එකඟතා සහ ප්‍රකාශන අයිතිය සම්බන්ධ කරුණු
• දෘශ්‍ය කලා සහ නිර්මාණ ලලිත කලා කලා නිර්මාණ අලෙවි නියෝජිතයනට බාර කිරීම, පොදු ස්ථාන වල මූර්ති නිර්මාණ සම්බන්ධ අයිතිය, කාර්මික නිර්මාණ, නිෂ්පාදන වල ග්‍රැෆික් නිර්මාණ අංග ආරක්ෂා කිරීම.
අපහාස කිරීම, පෞරුෂත්ව අයීතීන් සහ පුද්ගලිකත්ව අයිතින් විනෝසස්වාද නිතියේ දී පැන නඟී.