JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
දේශගුණ විද්‍යාව

thumb|right|සිතියම වාර්ෂික උෂ්ණත්ව විචලනය සාමාන්යයය "climatology".

දේශගුණ විද්‍යාවෙන් කෙරෙන්නේ දේශගුණය පිළිබඳව හැඳෑරීමයි. යම්කාලයක් තුළ දේශගුණික තත්ත්වයන් විද්‍යානුකූලව පැහැදිලි කිරීම, වායුගෝලය පිළිබඳ විද්‍යාවේ අංශයකි. විදුලි සංදේශ හා දේශගුණික දර්ශක වැනි ශිල්ප ක්‍රම උප‍යෝගී කරගෙන කෙටි කාලයකින් දේශගුණික තත්ත්වය ප්‍රකාශ කිරීමට අවශ්‍ය මුලික දැනීමක් ලබා ගත හැකිය.
වායු ශාස්ත්‍රය සමඟ ඇති වෙනස්කම්

සති කිහිපයක් දක්වා හදාරණ කෙටි කාලීන දේශගුණික අධ්‍යයනයන් වායු‍ගොලික අදාළ වේ.වෙනස්වන දේශගුණික විද්‍යාව, ඒ ක්‍රියාවලිවල වේගය හා නැම්ම හදාරයි එය හදාරන්නේ දහස් ගණන් දක්වා ඇති වන දේශගුණික සිද්ධින් මෙන්ම වායුගෝලීය තත්ත්වයන්ට සම්බන්ධ සිද්ධි අධ්‍යයනයෙනි. වායු ශාස්ත්‍රයට අදාළව පුහුණු වන වායු විද්‍යාඥයෝ දේශගුණික හා ස්වාභාවධර්මය යන දෙකම හදාරති. දේශිය, ප්‍රාදේශිය, ගෝලීය සහ ස්වාභාවික හෝ මිනිසා විසින් පොළඹවන ලද හේතුන් දේශගුණයන්හි වෙනස්වීමට හේතුවේ. ඉදිරි දේශගුණික හා වෙනස්වීම් කලින් දැක්වීමට දේශගුණික විද්‍යාවට හැකි වේ.

උෂ්ණත්වය වෙනස්වීම, වායුගෝලයේ, ජලය, වාතය, සාගර හා ගොඩබිම අතර ඇති සම්බන්ධතා(විශේෂයෙන්ම වගාව, ඉඩම් ප්‍රයෝජනයට ගැනීම, භූමි ප්‍රදේශ විස්තර) සහ වායුගෝලයේ රසායනික සහ භෞතික සැකැසිම, දේශගුණික විද්‍යාවන් විද්‍යාමාන වන දේවල්වේ.ඒ හා සම්බන්ධිත අනෙකුත් විෂයන් වන්නේ තාරකා භෞතික විද්‍යාව, වායුගෝලීය භෞතික විද්‍යාව, රසායනික විද්‍යාව, පරිසර විද්‍යාව, භූ විද්‍යාව, භූ භෞතික විද්‍යාව, ජල විද්‍යාව, සාගර විද්‍යාව හා ගිණිකඳු පිළිබඳ විද්‍යාව වේ.
ඉතිහාසය

දේශගුණය වෙනස්වීම මතය පිළිබඳ තර්ක කරන ලද මුල්ම මිනිසා වන්නේ මධ්‍යකාලීන චීන විද්‍යාඥයකු වූ ෂෙන් කුඕ යි (1031 – 1095 AD ). ෂෙන් කුඕ අනුමාන කරන ලද්දේ දේශගුණය ස්වාභාවිකව විශාල කාලයක් තිස්සේ වෙනස්වු බවය.ඔහු එසේ අනුමාන කර ඇත්තේ යැන්ෂු ප්‍රදේශයේ අසල පො‍ළොව යට සොයාගන්නා ලද ගල් ගැසුන බම්බු නිරීක්ෂණය කිරීමෙන් පසුව අනුමාන කර ඇත. මෙය සොයා ගන්නා ලද්දේ බම්බු වැවීම සඳහා නුසුදුසු වියලි දේශගුණික ප්‍රදේශයකිනි.එඩ්මන්ඩ් ගැලී මුල් දේශගුණික පර්යේෂකෙයක්ය.ඔහු විසින් දකුණු භූගෝලීය මුහුදු ගමනකින් පසු වෙළඳ සුළං පිළිබඳ සිතියමක් 1686 දී ප්‍රසිද්ධ කළේය. 18 වැනි ශතවර්ෂයේ එක්සත් ජනපදයේ සිට යුරෝපයට තැපැල් ලියුම් මුහුදින් යැවීම සඳහා ගල්ෆ්ස්ට්‍රිම් මාර්ග සෑදු ප්‍රථම මිනිසා බෙන්ජමින් ෆ්‍රෑන්ක්ලින් ය. ෆැන්සිස් ගොල්ටන් ඇන්ටිසයික්ලොන් පදය නිපදවා ඇත. හෙල්මට් ලෑන්ඩ්ස්මර්ග් විසින්බෙදාවෙන්කල සංඛ්‍ය විස්තර දේශගුණික විද්‍යාව සඳහා යෙදීමෙන් භෞතික විද්‍යාව ඇති විය.

ප්‍රවර්ගය:දේශගුණ විද්‍යාව
ප්‍රවර්ගය:භෞතික විද්‍යාව
Commuting

නගරයෙහි උමං දුම්රියක කාර්යබහුල වෙලාවක ගමන් ගන්නා මඟීන්]]


කමියුටිං () (ගමනාගමනය??) යනු එක් පදිංචි ස්ථානයක සිට ස්ථිර වැඩකරන ස්ථානයකට ගමන් කිරීමේ සහ දවසේ වැඩ අවසන් කර නැවත තම නිවසට පැමිණීමේ ක්‍රියාවලියයි. විද්‍යාලයක හෝ විශ්වවිද්‍යාලයකට ඇතුළුවී සිටින්නන් හා විශ්වවිද්‍යාලයෙන් ඈත පදිංචි සිසුන් ද ගමන් කරන්නන් ලෙස සැළකේ. එක්සත් ජනපදයේ නිදන ශාලා කිහිපයක් ඇති ආයතන හදුන්වන්නේ කොමියුටර් පාසැල් කියාය.


19 වැනි ශතවර්‍ෂයට පෙර කම්කරුවෝ පදිංචි වී සිටියේ තම රැකියා ස්ථානයට අඩු කාලයකින් ඇවිදගෙන යාමට හැකි තරම් සමීපයෙනි. නමුත් නූතන ගමන් කරන්නන් නගරයෙන් ඈත පිහිටි පිහිටි නගර හා ගම්වල සිට වැඩපොළ වලට එති.

ගමනාගමනය දිනපතා දක්නට ලැබෙන්නකි. මොටර් රථ, දුම්රිය, බස් රථ හා බයිසිකල් වැනි ප්‍රවාහන පහසුකම් භාවිත කරමින් සේවා ස්ථානවලට ආ හැකි බැවින් මේ කම්කරුවනට රැකියා ස්ථානයට ඈතින් පදිංචි වීමට පුළුවනි. සමහරවිට කැමැත්තෙන් හෝ නගරයේ ඇති නිවාසවල මිළ අධිකවීම නිසා හෝ ඔවුන්ට එසේ කිරීමට සිදුව ඇත.

නූතන ගමනාගමන ක්ෂේත්‍රය මිනිසුන්ගේ ජිවිත කෙරේ බෙහෙවින් බලපා ඇත. නගර විශාල ලෙස ප්‍රසාරණය වීමට ඉඩ දීමෙන් කලින් තිබුනාට වඩා අවට ප්‍රදේශ පසු බෑමට ලක්ව ඇත.බො‍හෝ නගර කොමියුටර් ‍ඩෙල්ට්ස් වලින් වටවී ඇත. එය නගරයේ වැඩ කරන අය පදිංචි ස්ථානයි. මේ ස්ථානවලට බො‍හෝවිට කියන්නේ කොමියු‍ටර් නගර, නිදන ශාලා නගර හෝ නිදන කාමර සමුහය යනුවෙනි.


බොහෝ මගීන් දවසේ එකම වෙලාවට ගමන් කරන බැවින් උදේට හා හවස් කාලයේ දී වාහන තදබදය වැඩි වේ . ‍පොදු වාහන පද්ධතිය නිසි පරිදි සැලසුම්කර නොතිබීම හා නඩත්තු නොකිරීම මෙවැනි තත්ත්වයන් ඇතිවීමට හේතුවයි. පොදු ප්‍රවාහන සේවය හෝ හවුලේ පාවිච්චිය කරන මෝටර් රථ වලට වඩා එක් පුද්ගයෙක් පමණක් පාවිච්චි කරන මෝටර් රථ නිසා ආකාර්යක්ෂම ඉන්ධන හා මහාමාර්ග පරිහරණයත් සිදුවේ. එසේ හෙයින් රථවාහන තදබදයටත් ,වායු දූෂණයටත් මොටර් රථවලින් වැඩි දායකත්වයක් ලැබේ.මෙයට පිළිතුරු වශයෙන් සමහර රජයන් හා ස්වාමිවරු පොදු ප්‍රවාහන සේවා හා කාර්යාල සේවා ඇති කර තිබේ. මඟියා යන වචනය කලින් පාවිච්චිකර ඇත්තේ අඩු මුදලක් ගෙවා ගමන් කරන්නා යන අරුතිනි.ඉඉ නියමිත දින ගණනකට, සතිගණනකට හෝ මාස ගණනකට කලින් මුදල් ගෙවා වලංගු දුම්රිය වාර ප්‍රවේශ පත්‍රයක් මිළදී ගැනීමටද පුලුවන. එවැනි ප්‍රවේශ පතකින් මඟියෙකුට වලංගු කාලය තුලදී ඕනෑම වාර ගණනක් ගමන් කළ හැකිවේ. ප්‍ර‍වේශ පත්‍රයේ කාල සීමාව වැඩිනම් දිනක ගාස්තුව අඩුවේ.
මහද්වීපක දේශගුණය

මහාද්වීපික දේශගුණය යනු ශිත සෘතු උෂ්ණත්වයෙන් යුත් සෑම වසරකම නියමිත කාලයකට හිම ඇති කිරීම උපකාරිවන ශිත දේශගුණයකි. වැඩිවශයෙන් උෂ්ණ සෘතුවේ දී මධ්‍යස්ථ උරා ගැනීමක් ඇතිවේ. නැගෙනහිර වෙරළබඩ ප්‍රදේශය (ප්‍රධාන වශයෙන් උතුරු ඇමරිකාවේ) උරා ගැනීම සමසේ බෙදිමක් පෙන්වයි. උතුරු අර්ධගෝලීය මහද්වීපවල ඇති යම් ප්‍රදේශවල කොටස් වල මහද්වීපික දේශගුණය පවති. (විශේෂයෙන් උතුරු අමරිකාව හා ආසියාව) ලෝකයේ උස්වු වෙනත් ප්‍රදේශවල ද පවති. ඉරාණයේ , තුර්කියේ, ඇෆගනිස්තානයේ, පකිස්ථානයේ හා මධ්‍යම ආසියාවේ පමණක් සුළු ප්‍රදේශවල ශිත සෘතුවේ දී උපරිම උරාගැනීම ඇති වේ. කෙටි ගංවතුරු සඳහා ඒවා වසන්ත කා‍ල‍යේ දී දියවේ.


මේ ප්‍රදේශ වල සාමාන්‍යයෙන් කැලෑ හෝ සාමාන්‍යයෙන් පොළව ආවරණය වන උස් තණකොල ෆරි ඇති අතර ලෝකයේ වඩාත්ම ඵලදායී ගොවිපොළවල් ඇත. එවැනි සියලු දේශගුණයන්හි අඩු වශයෙන් මාස තුනක උෂ්ණත්වය සෙල්සියස් අංශක 10 (500 ‍f ) ඉක්මවා ඇත. ශිත සෘතුව අඩුවශයෙන් සෙල්සියස් අංශක -3 C (26.6 f ) මසකට පහත වැටේ.
වසන්ත කාලය වාගේ උෂ්ණත්වය මේ ප්‍රදේශයේ ඇතිවන්නේ මාර්තු මුල දි මේ ප්‍ර‍දේශයේ දකුණු කොටස්වලත්, අප්‍රේල් මැද දක්වාත් මේ දේශගුණ ප්‍රදේශයේ ඈත උතුරු කෙළවරත් අතර ඇතිවේ. මෙම කලාපයේ වාර්ෂිකව උරාගැනීම සාමාන්‍යයෙන් අඟල් 24 (610 මි. මි) සිට අඟල් 48 ( 1200 මි. මි) වේ. මින් වැඩිහරියක් ශිත සෘතුවේදි හිම ආකාරයට වේ.
මේ ප්‍රදේශවල වැඩි හරියක් කෝපන් වගා කිරීම Dta Dwb (ශිත සෘතුන් උණුසුම් උෂ්ණ උෂ්ණ සෘතුන් හා විශේෂයෙන් චීනයේ ඉතා වියළි ශිත සෘතුවක් දක්වයි හෝ Dfb හෝ Dwb (සීත ශිත සෘතුන් උණුසුම් උෂ්ණු සෘතුන් සීත සෘතුවේ දී වියලිභාවයටත් එම වෙනසමය) මධ්‍යධරණි දේශගුණයට ඉහළින් වියළි උෂ්ණ සෘතු මහද්වීපික දේශගුණ සැලකියයුතු ශිත සෘතු උරා ගැනීමත් අනුව උස් කඳුකර ප්‍රදේශ වල පවති.


මහද්වීපික දේශගුණ ඇති වන්නේ ශිත සෘතුවේ දී විශාල ප්‍රමාණයක් සීත වාතය ඇතුළුවීමත් හිරු මුදුන්විම හා දිග දිවා කාලයක් නිසා උණුසුම් වාතය විශාල වශයෙන් සෑදේ. නීතියක් වශයෙන් මහද්වීපික දේශගුණ ඇති ස්ථාන සාගරවල මධ්‍යස්ථ බලපෑමක් නැති තැන්ය. (උදා: ඔමාහා නබුස්තා එ.ජා.) නැතිනම් පිහිටා ඇත්තේ පවත්නා සුළග ගොඩ බිමට හැමීමයි.


එවැනි ප්‍රදේශ උෂ්ණ සෘතුවේ දී උණුසුම් වන්නේ උෂ්ණ කලාපීය දේශගුණයට අයත් උෂ්ණත්වය ලබාගැනීමෙනි. නමුත් ශිත සෘතුවේ සමාන රේඛාන්තරයේ වෙනත් දේශගුණයන්ට වඩා සීතලය.


මේ දේශගුණය උප උෂ්ණ කලාපීය දේශගුණයෙන් නිරිත දිග පැත්තට ගලා ‍යයි. එහි සීත සෘතු වඩා සැර නැති අතර අර්ධ වියළි දේශගුණයක් ඇත. එහි උරා ගැනීම සියලු තණකොල වලට ප්‍රමාණවත් නැත. යුරෝපයේ දී මේ දේශගුණ සාගරික දේශගුණ වෙත ගලා යයි. එහි දී මධ්‍යස්ථ වාතවල බලපෑම බටහිර දෙසටත් වේ. ඉතා සීතාධික දීර්ඝ වියළි සීත සෘතුවලින් යුත් අර්ධ ආර්ටික් දේශගුණය(කොප්පන් Dfc ), නමුත් අඩු ගණනේ එක් මාසයක් වත් සෙල්සියස් අංශක 10 (50 0F)වැඩි දේශගුණයක් මහද්වීපික දේශගුණයේ අර්‍ධ ආදර්ශයක් හැටියට සැලකිය හැක.


බටහිර මාධ්‍ය එක්සත් ජනපදය, එක්සත් ජනපදය ඊසාන දිග කොටස් , දකුණු කැනඩාව, චීනයේ කොටස්, දකුණු කොරියාව හා රුසියාවෙන් වැඩි කොටසක් ලෝකයේ මහද්වීපික දේශගුණය ඇති ප්‍රදේශ ලෙසට උදාහරණ වශයෙන් දැක්වේ. මෙය දකුණු භූගෝල අර්‍ධයේ නොපතින්නේ ‍මධ්‍ය රේඛාන්තයේ පුළුල් බිම් නොමැති නිසාවේ. අප්‍රිකාවේ හා ඕස්ට්‍රෙලියාවේ දකුණු දිග කොටස් මුහුදු බලපැවැත්මට යටත්වන අතර දකුණු දිග දකුණු ඇමරිකාව පළලින් පටු බැවින් උතුරු ඇමරිකාව හා ආසියාවේ සමාන රේඛාන්තවල මෙන් වාතය සීතල නොවේ. ඇන්ටාර්ටිකාව සම්පූර්ණයෙන්ම මධ්‍ය රේඛාන්තර වලින් පිටය.
සටහන්

{|

|Continental climate
{|

ප්‍රවර්ගය:දේශගුණය
වියලි කාලය

වියළි කලාප වල දේශගුණය විස්තර කිරිමේ දී යොදාගන්නා පොදු වචනය ව්නනේ වියලි කාලයයි. වියලි කලාපවල දේශගුණය වියලි කලාපි වැසි තීරය මගින් බලපත්වනු ලැබේ. වියලි කලාපීය වැසි තීරය වැටී ඇත්තේ දක්ෂිණ දල වශයෙන් ඔක්තෝබර් සිට මාර්තු වන අතර මේ කාලය තුල උතරැ වියලි කලාප වියලි කාලයක් අත්දකී. එහි ජලය උරා ගැනීම ඉතා විරලය. දවසේ නියම වශයෙන් දවස පුරා රස්නයෙන් හා හිරැ එලියෙන් යුක්ත වේ. අප්‍රේල් සිට සැප්තැම්බර් දක්වා වැසි තීරැව උතරැ අර්‍ධගෝලයේ ය. දකුණු අර්‍ධගෝලය ඔවුන්ගේ වියලි කලාපය අත්දකී.
වියලි කාලය එමි ස්වාභාවික ගුණාංග විදහා පානුයේ එහි අඩු තෙතමනයක් ඉහල උෂ්ණත්වයක් හා විශාල ප්‍රමාණයක් ජල උල්පත් හා ගංගා වියලි යෑමයි. ජල උල්පත් නොමැති කමින් බොහේමයක් උලාකණ සතුන් ජල හිගය නිසා කෑම සොයා වෙනත් ස්ථාන කරා යයි. උදාහරණයක් වශයෙන් එවැනි සතුන් වන්නේ සීබ්‍රාස්, ඇත්තු, හා වන මෘගයින් ය. ගස් වැල් වල ජල හිගය නිසා පදුරැ ගිනි ගැනීම සුළභවේ.

දකුණු අප්‍රිකාවේ වියලි කාලය පැමිණිම සරම්ප රෝග වැඩිවීමට සිදුවේ. වාරිමාර්‍ග නොමැති කමින් කෘෂිකර්මාන්ත ක්‍රියාවලට නොහැකි වීම, වියලි කාලයේ මිනිසුන්ගේ ඒකාග්‍රතාවය ඉහළ යෑමට හේතුවන බව අපේක්ෂකගේ විශ්වාස කරති. මේ කාලයේ දී සමහර ගොවියෝ නගරවලට යෑමෙන් ඒවා ජනගහන අධික මධ්‍යස්ථානයන් විමෙන් බොවෙන රෝග පහසුවෙන් පැතර යාමට ඉඩ හැරීමය.

වැසි තීරය සාමාන්‍යයෙන් ඈත උතුර දක්වා කර්කටක නිවර්තනයක් ඇත දකුළු මකර නිවර්‍තනයක් ලගාවේ. මේ රේඛාන්තර ලාහ වාර්ෂිකව එක් තෙත් කාලයක් හා වියලි කාලයක් ඇත. නිරීක්ෂණයේ වැහි තීරය වසරකට දෙවරක් පසු කර යන බැවින් තෙත් කාල දෙකක් ‍හා වියලි කාල දෙකක් ඇති වේ. එසේ උතුර මැත්වන අතර වරක් දකුණ මෑත් වේ.

නිවර්‍තන හා නිරක්ෂය අතර ස්ථානවල කෙටිතෙත් කාල හා දිගු වියලි කාල දැකිය හැක. කෙසේ වුවත් දේශිය භූගෝල විද්‍යාව සැළකිය යුතු මේ දේශගුණ අතර මදක් වෙනස් කෙරේ.

ඕස්ට්‍රෙලියා වේ වියලි කාලය මැයි සිට සැප්තැම්බර් දක්වා යැයි නිළ වශයෙන් ගණන් ගැනේ. අඩු තරමින් වෙරළබඩ වියලි කාලය හා මෝසම් වැසි පටන් ගැනීම (ඔක්තෝබර් - දෙසැම්බර්) අධික වැසි හා අධික තෙතමනයෙන් යුත් කාලයක් වන අතර බොහෝවිය සදහන් වනුයේ වැඩි දියුණු කළ යනුවෙනි.අලුත් දත්ත පේවන ආකරයට දකුණු ඇමරිකා ඇමසන් වැහි වනාන්තර වල කොළ අතු වැඩීම හා ආරක්ෂාව වියලි හා තෙත් කාල අතර වෙනස් වේ.ආසන්න වශයෙන් 25% කොළ වැඩියෙන් හා ඉක්මණින් වැඩීම වියලිකාලයේ ඇතිවේ. ඇමර්සන් හි පමණක් තෙත් කාලය පටන් ගැනීමේ ශක්තියක් ඇති අතර කොළ අතු වැඩියෙන් වැවීමත් කොළ වලින් වැඩි ප්‍රමාණයක් වතුර වාෂ්ප වන බව පර්යේෂකයෝ විස්වාස කරති. ‍කෙසේ වෙතත් පෙනෙන්නේ ඇමසන් වනයේ ගස් නොකැපු ප්‍රදේශවල පමණක් බවත් මෙහි ගස්මුල් බෙහෝ යටට යැමෙන් වඩාත් වැහි වතුර ලබාගත හැකි බවත් පර්යේෂකයෝ විශ්වාස කරති. ඇමසන් වනයේ වියලි හා තෙත් කාල අතර ඕසෝන් මට්ටම වෙනස් වන බවද පෙන්වා දී ඇත. වියලි කාලයේ ‍හා තෙත් කාලය ඕසෝන් මට්ටම තෙත් කාලයට වඩා වියලි කාලයේ වැඩිය.
පොලවේ වායු ගෝලය

පොලවේ වායුගෝලය නම් පෘථිවි ග්‍රහලෝකය වටා ඇති වායු තට්ටුවක් එය පෘථිවියේ ගුරුත්වාකර්ෂණයෙන් අල්ලාගෙන තිබේ. එහි 78.08% නයිට්‍රජන්ද 20.95% ඔක්සිජන් ද 0.93% ආගන්ද 0.038% කාබන් ඩයොක්සයිඩ් ද අංශු මාත්‍රයක් අනෙක් වායුන්ද වෙනස් වන ප්‍රමාණයන් (1% පමණ) ජල වාෂ්පද අඩංගු වේ. මේ වායු මිශ්‍රණයට වාතය යැයි කියනු ලැබේ. මේ වායුගෝල‍ය පෘථිවි යේ ජිවින් අපේක්ෂා කරනුයේ පාර ජම්බුල, සූර්ය කිරණ උරා ගැනිමෙන් හා දිවා රෑ අධික උෂ්ණත්වය අඩු කිරීමෙන් ය.

වායු‍ගෝලීය හා පිටසක්වලි අතර ස්ථිර මායිමක් නොමැත. එය සෙමින් සෙමින් තුනී වි අවකාශයට නැතිවි යයි වායුගෝලයේ රාශියෙ ¾ ග්‍රහ ‍ලෝකයේ මතුපිට සිට කි.මී. 11 උසින් ගමන් රකන මිනිසුන් ගගන ගාමීන් නම් කෙරේත කි.මී. 120 (සැ.75 ක් හෝ අඩි 400,000) සීමාව නැවත ඇතුල් වීමේ දී වායුගෝලයේ ප්‍රථිපල පෙනේ. කර්මාන් රේඛාව කි.මි. 100 දි (සැ.62, හෝ 328,000) වායුගෝලයේ හා පිටසක්වල අතර සීමාවසේ සැලකේ.

පීඩනය හා ඝනත්වය

මුහුදු මට්ටමේ සාමාන්‍ය වායුගෝලීය පීඩනය කිලෝ පැස්කල්ස් 101.3 (14.7px ) වේ. මුළු වායු ගෝලිය පුමාණය 5.136 x 108 කි.ග්‍රෑ.

පීඩනය මනිනු ලබන ස්ථානයට ඉහලින් වාතයේ මුළු බර වායු භාර ප්‍රමාණයේ සෘජු ප්‍රතිඵලයකි. මෙයින් අදහස් කෙරෙන්නේ යාවු පීඩනය පිහිටීම හා වේලාව වෙනස් වන බවයි.
මක්විසාද යත් පොලෙවට ඉහලින් ඇති වාතයේ ප්‍රමාණය (බර) පිහිටිම හා වේලිම සමග වෙනස්වේ. 50% පහත වැටීමෙන් වායු ගෝලීය පීඩනය උස සමග අඩු වේ. 5.6 km (අඩි 18000) 50% පමණ වායු පුමාණය අඩුම කි.මී. 5.6 ඇතුලතය. පීඩනය සැම කි.මී. 5.6 න් ඉතා කිට්ටු වශයෙන් භාගයක් පමණ අඩුවේ. කෙසේ වෙතත් වායුගෝලීය තීරැවේ උෂ්ණත්වය දිගටම වෙනස් වීම නිසාත් විශාල උස් ප්‍රමාණයක දී ගුරැත්වාකර්ෂණ ය අඩු වීමට පටන්ගැනිමත් තනි සමිකරණයක් වායු පීඩනයේ සියලු තැන් නොසැදෙන නිසාත් ය (ඉහත දී ඇති සමීකරණයේ අඩු වී යන තට්ටු 7 ක් සෑදේ)
එක්ස්සොස්ෆියර් හිදී වූ වායුගෝලය දැනටමත් පවතී. (දැකිය හැකි පරිදි උදා : වශයෙන් සැටලයිට් ව වායුව ඇද ගැනීමේ ප්‍රතිඵලයක් වශයෙන් දැකිය හැකිය)

ඉහත සදහන් තොරතුරැ ‍එක උසින් කෙරහිම් සමීකරණයේ වායුවේ ඝනකම ඇස්තමේන්තු කිරිම සදහා කෙලින්ම යොදා ගත ‍හැක. කෙසේ වෙතත් පහත සදහන් ප්‍රකාශිත දත්ත බලා ගැනිම සදහා දී ඇත.

විශාල වායු‍ගෝල‍යේ 50% කි.මි. 5.6 උසට වඩා පහත්ය
විශාල වායුගෝලයේ 90% කි.මි. 16 උසට වඩා පහත් ය වානිජමය අහස් යානාවලටපොදු උස. කි.මි . 10 ක් පමණ වේ.

විශාලත්වයෙන් 99.9999% වන උස කි.මි. 100 අඩුය. එම නිසා වායුගෝලයේ වැඩි හරියක්ම 99.9997% කි.මි. 100 අඩුය. ඝනත්වය මෙයට වඩා වැඩි ප්‍රදේශයක් වුවච ඇරණ ලෝකයෙ හා වායු‍ගෝලීය ශක්තිය තිබේ.
මායා මෘදුකාංග වල දළ විශ්ලේෂණය

මායා යනු Wavefrant ගවේෂකය හා Alicap power Antimator යන දෙකෙහි තාක්ෂණය භාවිතා කරමින් ඒවා මතම ක්‍රමක්‍රමයෙන් විකාශනය වූ ජනප්‍රිය මංසල් මුලික කරගෙන කළ සංශෙෘ්හිත කළ තීවුරැ මෘදුකාංග කට්ටලකයකි. මෙම මෘදුකාංග අනුවාදන 2 කින් එලිදක්වා තිබේ. Maya හා Maya සීමාරහිත Maya පුද්ගලික ඉගෙනුම් සංස්කරණය (PLF) වාණිජ - නොවන භාවිතය සදහා නොමිලේම පරිහරණය කළ හැක. නමුත් මෙහි ප්‍රතිඵල ලැබෙන විදැනුම් කරන ලද අනුරෑ දිය සලකුණු ගත කර තිබේ.

ආරම්භයේ දී Maya නිකුත් කර තිබුණේ IRIX නමැති මෙහෙයුම් පද්ධතිය වෙනුවෙනි එය ඉන්පසුව Miarosoft Linux හා Maco –osx යන මෙහෙයුම් පද්ධති සදහා කොටගත කරන ලදි. 6.5 වන අනුවාදනයේ නිකුතුවෙන් පසු IRIX සදහා වූ අනුග්‍රහය නවතා දමන ලදි. 2005 දී ඔක්තෝබර් දී Auto dafk විසින් Aliaaf අත්පත් කර ගැනීමෙන් පසුව ඔවුහු Maya ප්‍රවරෟධනය කිරිම ඇරඹුහ. මෙහි නවතම අනුවාදනය වන 2008 (90) 2007 සැප්තැම්බර් යේ දී එළි දැක්විණ.
Maya වැදගත්ම ලක්ෂණය වන්නේ තෙවැනි පාර්ශව මෘදුකාංග කෙරෙහි එය දැක්වූ විවාත භාවයයිත මෙමගින් ආදල මෘදුකාංගයේ සම්මත මුහුණුවර ඉවත්කොට ඒ වෙනුවට කර්නලය පමණක් භාවිතයෙන් ඉතා උසස් ම අනිතීරැම් කෘති මෘදුකාංග අනුවාදනයක් බවට පත්කිරිමට ඇති සුවිශේෂ හැකියාව ඉස්මතු විණ. මේ හේතුවෙන් දෙ ලද මෘදුකාංග සංවර්ධන කට්ටල භාවිතා කර තම නිෂ්පාදන සදහා අසිරැම් කේත රචනා කිරිමට නැඹුරැ වූ විශාල චිත්‍රාගාරයක් පවත්වන්නට විය.

Maya හි හරිකාර්යයන් අහිරැම්කරණය කිරිමේ ක්‍රමවේදයන් ලෙස Tcl ආකාර එකිනෙකට වෙනස් පද්ධති කිහිපයක් වෙනස්විය හැකි උපදේශවලින් භාෂාවන් ලෙස හදුනා Maya Embedded Loryanap (MEL) සපයා දී ඇත. එහි මෙවලම් බො‍හොමයක් හා වටපිටාව කේන්ද්‍රගත කර ඇත්තේ එම භාෂාවනි) මීට අමතරව පරිශීලනය අන්තර්ක්‍රියා ක්‍රියාවට නැංවිම හා වාර්තාගත කොට ඇතතේ MEL උපදේශවල් කේතු මෙවලම් තීරැවක ඇති ආකාරයටය. මෙමගින් C හෝ C++ වැඩසටහන් කරණය පිළිබද දැනුමකින් තොරව කාර්යයන් අලුතින් එකතු කිරීමට පරාගන්වන්නන් හට හැකියාව ලැබි ඇත. කෙසේ වෙතත් මෙම විශේෂාංගය මෘදුකාංග සංවර්ධන කට්ටලක් සමගම ලබා දී තීබිමත් විශේෂත්වයකි. Python උපදේශාවලිය මේ සදහා එක් කර ඇත්තේ 8.5 වන අනුවාදනය සමගිනි.

Maya හි තරග රචනා කර ඇත්‍තේ C++ මගිනි ජ්‍යාමිතික හා පරාගැන්විය හැකි සබැදි දත්ත ඇතුලත් ව්‍යාපෘති ගොනු ගබඩා කර ඇත්තේ MEL මෙහෙයුම් ලෙසය. මෙය විකල්පයක් ලෙස මිනිසාට කියවිය හැකි ගොනුවක් ලෙස සුරැකිය හැක. තවදුරටත් මෙය මායා වටපිටාවක් පරිබාහිර ඕනෑම පෙල සකසන යකින් සකසා ගත හැකි මීට පරිබාහිර මෙවලම් සමග කටයුතු කිරිම‍ේ දී දක්වන ඉඑල සුකැමි භාවය සදහා කදිම නිදසුනකි.
Hotbos යන නමින් යුතුව ඉතා විශාල මෙනු පද්ධතියක් සදහා සපයා ඇති සලකුණු මෙනුව විසින් Maya හි ඇති බහුතරයක් විශේෂාංග සදහා තනි යතුරැ එබුමක් මගින් පිවිසිමේ පහසුව සපයා දි ඇත.
ටෝයි ස්ටෝරි 2 (චිත්‍රපටිය)

ටෝයි ස්ටෝරි 2 චිත්‍රපටිය ඇකඩමි සම්මාන සඳහා යොජනා වූ, CGI සජීවිකරණය කළ ටෝයි ස්ටෝරි පළමු චිත්‍රපටයට අනුබද්ධිත, ඩිස්නි/පීක්සර් සමාගමේ තෙවෙනි චිත්‍රපටයයි.

මෙම චිත්‍රපටය මිනිසුන් නොදකින්නට, ජීවය ලබා හැසිරෙන සෙල්ලම් බඩු සමූහයක් පිළිබඳ කියවෙන වෘතාන්තයයකි. මුල් චිත්‍රපටය මෙන්ම ටෝයි ස්ටෝරි 2 ද, ෂික්සර් ඇනිමේෂන් ස්ටුඩියෝස් නිෂ්පාදනය කළ, ජොන් ලස්සෙස්ටර් විසින් අධ්‍යක්ෂණය කළ, වෝල්ට් ඩිස්නි සමාගම හා බුයනාවිස්ටා විසින් නිකුත් කරනු ලැබූ චිත්‍රපටියක් විය. මුල්වරට ඇමරිකාවේ දී, 1999 නොවැම්බර් 26 වනදා මෙය නිකුත් විය. ඕස්ට්‍රෙලියාවේ දී දෙසැම්බර් 2 දින ද, එංගලන්තයේ 2000 පෙබරවාරි 11 දිනද, නිකුත් විය. නැවතත් ත්‍රිමාණකරණය කළ මෙම චිත්‍රපටිය 2010 පෙබරවාරි 10 දින නිකුත් වුණි. තවද මෙහි තෙවන චිත්‍රපටය 2010 ජුනි 18 දින නිකුත් කර ඇත.

මුල් චිත්‍රපටයේ තිබු චරිත එපරිද්දෙන්ම දෙවන චිත්‍රපටියේද දක්නට ලැබේ.හඬ කවන ශිල්පීන් වන ටොම් හැන්ක්ස්, ටිම් ඇලන්,‍දොන් රික්ල්ස් , ජිම් වාර්නි, වොලස් ෂෝන් හා ජෝන් රැට්සන්බර්ගර්ට අමතරව අලුතින් එක්වු චරිතවලට ජෝඈන් කුසැන්, කෙල්සි ග්රැමර්, වේන් නයිට්, එස්ටෙල් හැරිස් ද තම කටහඬින් දායකත්වය සපයයි.
සටහන්
අයිස්ලන්තය

අයිස්ලන්තය උතුරු අත්ලාන්තික් සාගරයේ පිහිටා ඇති අතිශය සීතල රටකි. ජනගහනය 370,000 වන අතර, විශාලත්වය වර්ග කි.මි. 103,000 (වර්ග සැතපුම් 39,769) කි. අගනුවර රෙයිකවික්ය. මෙරට ගිනිකඳු හා භූ‍ගෝලීය වශයෙන් සජීවි ප්‍රදේශයකි. රට අභ්‍යන්තරය තැනිතලා වලින් යුක්තයි. කඳු හා ග්ලැසියර් ද මෙහි ඇත. මෙහි සෞම්‍ය දේශගුණයක් පවතී. අයිස්ලන්තයේ මුල් මිනිස් පදිංචි වීම් ක්‍රි.පූ. 874 ආරම්භ වූ අතර ඉගොල්ෆ් ආනර්සන් මුල්ම පදිංචිකරුවා විය. 1262 සිට 1918 වනතෙක් එය නොර්වේජියානු හා ඩෙන්මාර්ක රාජධානියේ කොටසක් වූ අතර, 20 වන ශතවර්ෂය තෙක් සේ යටත්ව පැවැතිණි. අයිස්ලන්තය ප්‍රධාන වශයෙන් ධිවරකර්මාන්තය හා කෘෂිකර්මය මත යැපේ. වර්ෂ 1994 දී ඇතිවූ එකඟතාවයකින් පසු යුරෝපිය ආර්ථික කලාපය ඇති විය. මෙහි නිදහස් ආර්ථිකයක් පවතින අතර, බදු අඩු රටකි. එහි සුබසාධන පද්ධතියක් සහ ගෝලීය සෞඛ්‍ය පද්ධතියක් හා ප්‍රාදේශීය අධ්‍යාපනයක් ඇත. මෑත වර්ෂවල මෙය ලොව ධනවත්ම හා සංවර්ධිත රාජ්‍යයන් අතරට එක් විණි. 2007 වර්ෂයේ එක්සත් ජාතීන්ගේ මානව සංවර්ධන ලැයිස්තුවේ වඩා සංවර්ධිත රට ‍ලෙස හඳුන්වන්නේද අයිස්ලන්තයයි. 2008 වර්ෂයේ දි ජොහානා සිගුරුවාඩොටීර් අගමැතිනිය විය. මෙම රටේ සංස්කෘතිය රඳා පවතින්නේ සම්ප්‍රදායික ආහාරපාන, ගීත සහ පුරාණ අයිස්ලන්ත පුරාථණයන් මතය.

ලොව ශක්තිවන්තම මිනිසුන් සිටින රට වන අයිස්ලන්තය ස්ට්‍රෝංමෑන් ක්‍රීඩාවට ඉමහත් ප්‍රසිද්ධියක් උසුලයි. එදා මෙදාතුර මිහිමත බිහිවූ ලොව ශක්තිවන්තම මිනිසා ලෙස විරුදාවලිය ලත් ලෝක ශූර ස්ට්‍රෝංමෑන් ක්‍රීඩක හැෆ්තෝර් ජූලියස් බියෝර්ංසන් මෙන්ම අනෙකුත් ලෝක ශූර ස්ට්‍රෝංමෑන් ක්‍රීඩකයන් වන ජෝන් පෝල් සිග්මාසන්, මැග්නස් වර් මැග්නුසන්, ස්ටෙෆාන් සොල්වි පීටර්සන්, බෙනඩික්ට් මැග්නුසන්, පාල් ලෝගාසන්, ආරි ගනර්සන්, හයිටි ආනර්සන් සහ අන්ඩ්‍රෙස් ගුඩ්මුන්ඩ්සන් යන සියළුදෙනා අයිස්ලන්ත ජාතිකයින්ය. කිලෝග්රෑම් 186 ක් බරැති පුරාවෘත්තයක් හා සබැදි දැවැන්ත හුසෆෙල් ගලද පිහිටා ඇත්තේ අයිස්ලන්තයේය.
මූලාශ්‍ර
කසක්ථාන් සමූහාණ්ඩුව

අගනුවර - ඇස්ටානා - 510 101 N 710 301E

විශාලම නගරය - ඇල්මාට්

රාජ්‍ය භාෂාව - කසාක්, රැසියානු (දෙවන රාජ්‍ය කතා කිරිම විශාල වශයෙන් කසක්ස්ථානුවෙන්ගෙනි)

ජන වර්ගය - (2009 ජන සංඛ්‍යාකය) 63.1% කසාක්, 1.1% - ජර්මානු, 4.5% වෙනත්

රාජ්‍යය - ‍ජනාධිපති ‍සමූහාන්ඩුව

ජනාධිපති - නුර්සුල්තාන් කසාර්බයෙව්

අගමැති - කරිම් මැසිමොව්

නිදහස - සෝවියට් දේශය ‍සිට

කසාක් කනේට් - 1945

අලාෂ් ස්වරාජ්‍යය - දෙසැම්බර් 13, 1917

කසාක් SSR -දෙසැම්බර් 5,1936

වර්‍ග ප්‍රමාණය - එකතුව 2,724,900/km2

1,052,085/sqmi

ජලය (%) – 1.7

ජන ගහණය - 2010 තක්සේරැව - 16,196,00

GDP (PPP) - 2008 තක්සේරැව

එකතුව - $ 177,835 බිලියන

ඒක පුද්ගල අදායම - $ 11,434

GDP (සාමාන්‍ය) – 2008 තක්සේරැව

එකතුව $ 135,601 බිලියන

ඒක පුද්ගල ආදායම $ 8,719

ගිනි (2008) – 28.8 (පහළ)

HDI (2007) – 0.8041 (ඉහළ)

මුදල් - ටෙන්ජි (KZT)

කාල මණ්ඩලය - බටහිර /‍නැගෙනහිර (VTC+S/+6)

මං තීරැව - දකුණ

අන්තර්ජාලය - TLD - K2

දුරකථන සංකේත - +7-6xx,+7-7xy

කසක්ස්ථාන සමූහාණ්ඩුව උරේසියාවේ පිහිටි ‍ලෝකයේ පිහිටි 9 වන විශාලතම රටයි. වර්ග කි.මි. 2,727,300 වන මෙය බටහිර යුරෝපයට වඩා විශාලය එහි අසල්වැසියන් වන්නේ උතුරැ, රැසියාව චීනය, නෛයිරේග්සාන්, අස්බෙන්ස්ථාන්, මර්න්මෙනිස්ථානය ටය. මෙහි ජනගහනය ලෝකයේ 62 වන විශාලතම වන අතර වර්ග කි.මී. 6 දෙකක් සිටිති. වර්තමාන කසකස්ථානයේ භූමිය පෙර නෝමන් වරැන්ගේ ප්‍රදේශය විය. 19 වන ශතවර්ෂය වන විට කසකස්ථානය රැසියානු අධිරාජයේ කොටසක් විය. 1936 එය කසක් සොවියට් සමූහාණුඩුව විය. 1991 දෙසැම්බර් 16 වනදා නිදහස ලැබීය. එහි ජනාධිපති ලෙස නර්සුල්තාන් නසාර්බසෙව් පත්විය. මෙහි හයිස්‍රොනබන් කර්මාන්තයේ දියුණුවත් ඇති විය. මෙය සමාජිකත්වය දරන්නේ එක්සත් ජාතින්ගේ සංවිධානය, නෝමෝ, පොදු රාජ්‍ය මණ්ඩලය හා ෂැංග්හයි, සංවිධානයේ වේ. මෙහි ජාතින් වශයෙන් 131 වන අතර කසාක් රැසියානු, යුක්රේනියන්, අස්බෙන් හා ටාටාය මෙහි ජනගහනය මිලියන 16.0 වන අතර 63% කසාන් වරැන්ය. මෙම රාජ්‍ය ආගම් නිදහස අය කරන අතර ඉස්ලාම් මුලික ආගම වේ. රාජ්‍ය භාෂාව වන්නේ
කසාන්ය.
ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය පිළිබදව තවදුරටත්

ආදර්ශ පාඨය - 'අප විශ්වාසය දෙවියන් මත වේ

අගනුවර - වොෂිංන්ටන් DC - 380 531 N 770 101W

විශාලම නගරය - නිවියෝක් නගරය

රාජ්‍ය භාෂාව - එක්සත් මට්ටමින් නොපැවැත්වීමේ

ජාතික භාෂාය - ඉංග්‍රිසි

රාජ්‍යය - එක්සත් ව්‍යවස්ථාමය ජනාධිපති සමූහාන්ඩුව

ජනාධිපති - ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප්

උප ජනාධිපති - ජේයි පොලෝසි

කථානායක - නැන්ස පෙලෝසි

අගවිනිසුරැ - ජෝන් රොබර්ට්ස්

නිදහස - බ්‍රිතාන්‍ය රාජධානිය සිට

ප්‍රකාශය පත් කිරිම - ජුලි 04, 1776

පිළිගැනීම - සැප්තැම්බර් 3, 1783

වර්තමාන ව්‍යවස්ථාව- ජුනි 21, 1783

වර්‍ග ප්‍රමාණය - එකතුව - 9,826,675/km2

3,794,101/sqmi

ජලය (%) – 6.76

ජන ගහණය - 2010 තක්සේරැව - 309,023,000

2000 ජන සංඛ්‍යාව - 281,421,906

ඝනත්වය - 32km2

83 /sq mi

GDP (PPP) - 2008 තක්සේරැව

එකතුව - $ 14.441 ට්‍රිලියන

ඒක පුද්ගල අදායම - $ 47,440

GDP (සාමාන්‍ය) – 2008 තක්සේරැව

එකතුව $ 14,441 ට්‍රිලියන

ඒක පුද්ගල ආදායම $ 47,440

ගිනි (2007) – 45.0

HDI (2007) – 0.9561 (ඉතා ඉහළ)

ඇමරිකා එක්සත් ජනපදය ප්‍රාන්ත 50 කින් යුත් එක්සත් ව්‍යවස්ථාදායක සමූහාණ්ඩුවකි. මෙය මත පිහිටා ඇත්තේඋතුරැ ඇමරිකාවේය. එහි ප්‍රාන්ත 48 කහා අගනුවර වන වොෂිංන්ටන් ඩී.සී. පැසිෆික් සහ අත්ලාන්තික් සාගර අතර පිහිටයි. මායිම් වන්නේ උතුරැ කැනඩාය දකුණු මැක්සිකෝවටය. ඇලස්කා ප්‍රාන්තය වයඹින් පිහිටි අතර නැගෙනහිරින් කැනඩාව බටහිරින් රැසියාව හා බේරින් සානුව හරහා පිහිටයි. හවායි ප්‍රාන්තය පැසිෆික් මධ්‍යයේ පිහිටි ‍කොදෙව් දූපත් සමූහයකි. මෙම රට කැරිබියන් හා පැසිෆික්හි ප්‍රදේශයන් කිහිපයක් අත් කරගෙන ඇත. 3.79 වර්ග සැතපුම් සහ 9.83 මිලියන km2 සහ ජනගහනයෙන් ලොව තුන්වන හෝ හතරවන විශාලම රටයි. භූමිය වරග් ප්‍රමාණය හා ජනගහනය අතින් තුන්වන විශාලම රටි. එය ජනවාර්ගිව විවිධ වූ හා බහුසංස්කෘතිමය රටකි. ඇමරිකා ආර්ථිකය ලොව විශාලතම ජාතික ආර්ථිකය වේ. 2008 අගය ඩොලර් ට්‍රිලියන 14.4 කි. ආසියානු සම්භවයෙන් යුත් මෙහි පදිංචි වුහ. රෝගාබාධ හා යුද්ධය නිසා ස්වාද්ශිය ඇමරිකානුවන් විශාල පිරිසක් අඩුවිය. ඇමරිකාව සොයා ගනු ලැබුවේ 1776 ජුලි 04 අත්ලාන්තික් සාගරයේ වෙරළ තීරය මත බ්‍රිතාන්‍ය කොලින 13 ක් විසිනි. 1787 සැප්තැම්බර් 17 ෆිලඩොල්ෆියා සම්මේලය විසින් වර්ථමාන ව්‍යවස්ථාව පිළිගන්නා ලදි. 19 වන ශත වර්ෂයේ දී ඇමරිකාව, ප්‍රංශය, ස්පාඤ්ඤය, බ්‍රිතාන්‍ය, මැක්සිකෝ, රැසියාව, ටෙක්සාස් සමූහාණ්ඩුව සහ හවායි සමූහාණ්ඩුවේ භූමිය අත්පත් කරගත්හ. 1870 වන විට රටේ ජාතික ආර්ථිකය ‍ලොව විශාලතම ආර්ථිකය විය. සීතල යුද්ධය අවසන් වන විට සෝවියට් සමූහාණ්ඩුව ඇමරිකාවේ ඉව් වු අතර ඇමරිකා ව මහා බලව‍තකු ‍විය.
ෆිනිලන්ත සමූහාණ්ඩුව

අගනුවර සහ විශාලම නගරය - හෙල්සින්කි- 600 101 N 02410 561E

රාජ්‍ය භාෂාව - ෆින්නිෂ්, ස්‍වෙඩීෂ්

පිළිගත් ප්‍රාදේශිය භාෂා - සාමි

රාජ්‍යය - අර්ධ ජනාධිපති සමුහාන්ඩුව

ජනාධිපති- සර්ජා මැලොනෙන් (SDP)

අගමැති - මැටි වැන්නනෙන් (CP)

පාර්ලිමේන්තු කථානායක - ‍සෝලි නිනිස්ටෝ (NCP)

නිදහස - රැසියානු අධිරාජ්‍යයේ සිට

ස්වාධිරාජ්‍ය - මාර්තු 29, 1809

ප්‍රකාශයට පත් කිරිම -දෙසැම්බර් 6, 1917

පිළිගැනීම - ජනවාරි 4,1918

වර්‍ග ප්‍රමාණය - එකතුව - 17.364/km2

6,704/sqmi

ජලය (%) 1.9

ජන ගහණය - 2009 තක්සේරැව - 1,185,000

2007 ජන සංඛ්‍යාංකය - 1,018,449

ඝනත්වය - 68.2 km2

175.8 /sq mi

GDP (PPP) - 2008 තක්සේරැව

එකතුව - $ US 5,878 බිලියන

ඒක පුද්ගල අදායම - $US 5,749

GDP (සාමාන්‍ය) - 2008 තක්සේරැව

එකතුව - $ US 2,840 බිලියන

ඒක පුද්ගල අදායම - $US 2,778

ගිනි (1994) – 60.9 (ඉහළ)

HDI (2007) – 0.547 (මධ්‍යය)

මුදල් - ලිලැන්ගෙනි (SZL)

කාල මණ්ඩලය (UTC+ 2)

මං තීරැව - වම

අන්තර් ජාලය -TLD – 52

දුරකථන සංකේත - 268

ෆින්ලන්තය සමූහාණ්ඩුව උතුරැ යුරෝපයේ පිහිටි නෝර්සික් රටකි. මායිම් බටහිර ස්වීඩන් උතුරැ නෝර්වේ නැගෙනහිර රැසියාව දකුණු එස්කෝනියාවට මායිම් වේ. අගනුවර වන්නේ හෙල්සින්තිය. ජනගහනය මිලියන 5.4 ක් වන අතර යුරෝපයේ වර්ගඵලයෙන් 8 වන විශාලම රටයි. එහි භාෂාව වනනේ ෆිනිෂ්ය දෙවන නිල භාෂාව වන්නේ ස්වීඩන්ට. සභා 342 ඇත. මිලියනයක් පමණ ජනතාව හෙල්සින්කි වල ජිවත් වන අතර අනෙක් ප්‍රධාන නගර වන ටෙමිපේ ටර්කු, ඕලු, ජ්වැස්ක්ලා කූපියෝ සහ ලාමිවල වේ.1955 යුරෝපානු සංගමය හා යුරෝ‍සෝන් සංගමය ආරම්භයේ සිට සාමාජිකත්වය දරයි. මෙහි කාර්මීකරණය මෑතක සිදුවූවකි. 1950 තෙක් කෘෂිකර්මය පැවතැනි. ඉන්පසු ආර්ථික වර්ධනය වූ අතර 1970 සිට 1990 කාලයේ සුභ සාධන රාජ්‍යයක් විය. සාර්ථක රජයන් මෙහි ආර්ථික පද්ධිතිය පුද්ගලීකරණය සහ ආදායම් කැපීම සිදුකරන ලදි.