JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
राजस्थान

राजस्थान (उर्दू:سکستان انڈیا) भारतको उत्तर-पश्चिममा एक प्रान्त हो। यो भारतको एउटा ठूलो प्रान्त हो जसको क्षेत्रफल १३२,१५० मी² वा ३४२,२६९ किमी² छ। यस प्रान्तको ठूलो भू भागमा थार मरुस्थलको फैलाव छ।राजस्थानलाई "राजाहरूको भूमि" को रूपमा चिनिन्छ। [१] क्षेत्रफलको आधारमा भारत गणराज्यको सबभन्दा ठुलो राज्य, राजस्थान, भारतको उत्तर पश्चिममा स्थित छ। जयपुर यस राज्यको राजधानी एवं राज्यको सबभन्दा ठुलो शहर हो।

विश्वको सबभन्दा पुरानो पर्वत शृङ्खला, अरावली शृङ्खला, बाट नै सुरु भएको राजस्थानको एकमात्र हिल स्टेशन, माउण्ट आबू, दिलवाडा मन्दिरको निम्ति प्रसिद्ध छ र जैन धर्मावलम्बिहरूको पवित्र तीर्थस्थलहरु मध्ये एक हो।विश्व प्रसिद्ध केवलादेव राष्ट्रिय उद्यान पूर्वी राजस्थानको एक विश्व विरासत स्थल [२], आफ्नो पक्षी जीवनको निम्ति चिनिने, भरतपुर नजिक स्थित रहेको छ। यस ठाउँमा दुइवटा राष्ट्रिय टाइगर रिजर्व, रणथंभौर र सरिस्का टाइगर रिजर्व, एवं भगवान श्री खाटू श्यामजीलाई समर्पित एक प्रसिद्ध मन्दिर,खाटू, पनि रहेको छ।
व्युत्पत्ति

राजस्थानको अर्थ "राजाहरूको भूमि" हो र संस्कृत "राजा" (राजा) र संस्कृत "स्थान" (भूमि) वा फारसी "St(h)ān" को समान अर्थको सूटकेस हो। [] राजस्थानको सबैभन्दा पुरानो सन्दर्भ ६२५ ईस्वीमा रहेको ढुङ्गाको शिलालेखमा पाइन्छ। [] राजस्थान नामको पहिलो छापिएको उल्लेख १८२९ प्रकाशन राजस्थान वा मध्य र पश्चिमी राजपूत राज्यहरूको प्रकाशनमा देखा पर्दछ, जबकि यस क्षेत्रको नामको रूपमा राजपुतानाको सबैभन्दा प्रारम्भिक ज्ञात रेकर्ड जर्ज थॉमसको १८०० संस्मरण सैन्य मेमोरीहरूमा छ। [] जोन केले आफ्नो पुस्तक इन्डिया: ए हिस्ट्रीमा राजपुतानालाई १८२९ मा अंग्रेजहरूले बनाएको बताउनुभएको थियो, जोन ब्रिग्सले फिरिश्ताको प्रारम्भिक इस्लामिक भारतको इतिहास अनुवाद गर्दै "भारतीय राजकुमारहरू" को सट्टा "राजपूत (राजपूत) राजकुमारहरू" भन्ने वाक्यांश प्रयोग गरे। []
विभाग, जिल्ला र शहरहरू

र जग मन्दिर टाढाबाट, पिचोला ताल, उदयपुर।]]


राजस्थान निम्न भौगोलिक क्षेत्रहरु मिलेर बनेको छ:
#अजमेर राज्य
#बगर
#हाडोटी
#धुन्धर
#गोरवार
#शेखावती
#मेवाड
#मारवाड
#वागड
#मेवात

राजस्थानलाई दस विभाग भित्र ५० जिल्लाहरूमा विभाजन गरिएको छ।:
फोटो गैलरी


File:Camel rides in Thar desert.jpg|थार मरुभूमि मा ऊँटको सवारी

File:Temples at Pushkar Lake.jpg|पुष्कर ताल र घाट
File:Bhavai is a genre of folk dance popular in Rajasthan. The male or female performers balance a number of earthen pots while dancing.jpg|कालबेलिया, राजस्थानमा लोकप्रिय लोक नृत्य
File:Hawa Mahal 2011.jpg|हवा महल, जयपुर
File:20191219 Fort Amber, Amer, Jaipur 0955 9481.jpg|अम्बर फोर्ट माओथा तालको किनारबाट देखिए जस्तै, पृष्ठभूमिमा पहाडहरूमा जयगढ किल्ला
File:Nakki Lake during daytime.JPG|नक्की ताल, माउन्ट आबु
File:Mehrangarh Fort.jpg|मेहरानगढ
File:Kalpavruksha page.jpg|दिलवारा मन्दिर मा नाजुक संगमरमरको नक्काशी
File:Lake Pichola (1580558921).jpg|लेक प्यालेस, उदयपुर
File:Kirti Stambha of Fort of Chittaur -Chittaurgarh -Rajasthan -IMG 8307.jpg|कीर्ति स्तम्भ चितौड किल्ला
File:A tiger in Ranthambore National Park (2016).jpg|रणथम्बोर राष्ट्रिय निकुञ्ज मा बाघ
File:Jaipur 03-2016 39 Jal Mahal - Water Palace.jpg|जलमहल, जयपुर

राजस्थानको प्रान्तिय चिन्हहरू


Image:Sonchiriya.jpg|राजस्थानको प्रान्तिय पक्षी
Image:Chinkara.jpg|राजस्थानको प्रान्तिय पशु
Image:Khejri.jpg|राजस्थानको प्रान्तिय रुख
|राजस्थानको प्रान्तिय फुल

यो पनि हेर्नुहोस्
सन्दर्भ सामग्रीहरू

बाह्य कडीहरू

श्रेणी:भारतका राज्य र केन्द्र शासित प्रदेशहरू
श्रेणी:राजस्थान
श्रेणी:उत्तर भारत
तमिलनाडु

तमिलनाडु (तमिल: , तमिलनाटु) भारतको एउटा दक्षिणी राज्य हो । तमिलनाडुको राजधानी चेन्नई हो । तमिल नाडुका अन्य महत्त्वपूर्ण नगर मदुरै, त्रिचि, कोयम्बतूर, सलेम, तिरूनेलवेली छन् । यसका छिमेकी राज्य आन्ध्र प्रदेश, कर्नाटक र केरल हुन्। तमिल नाडुमा बोलिने प्रमुख भाषा तमिल हो । तमिलनाडुको वर्तमान मुख्यमन्त्री जयललिता र राज्यपाल सुरजीत सिंह बरनाला हुन् ।
नामाकरण

ब्रिटिश शाशनकालमा यो प्रान्त मद्रास प्रेसिडेन्सीको भाग थियो । स्वतन्त्रताका पछि मद्रास प्रेसिडेन्सीलाई विभिन्न भागहरूमा बाँट दिइएको, जसको परिणति मद्रास तथा अन्य राज्यहरूमा भएको हो । १९६८ मा मद्रास प्रान्तको नाम बदलामार तमिल नाडु गरिएको ।

तमिलनाडु शब्द तमिल भाषाका तमिल तथा नाडु (நாடு) अथवा देश वा वासस्थान,देखि मिलेर बनाएको छ जसको अर्थ तमिलहरूको घर वा तमिलहरूको देश हुन्छ।
इतिहास

तमिलनाडुको इतिहास धेरै प्राचीन छ। यो ती केही क्षेत्रहरू मध्येको एउटा छ जो प्रागैतिहासिक कालदेखि अबसम्म लगातार रहेको छ। अत्यारम्भदेखि यो तीन प्रसिद्ध राजवंशहरूको गर्मभूमि रहेको छ- चेर, चोल तथा पांड्य। तमिल नाडुका प्राचीन संगम साहित्यमा, यहाँका तत्कालीन राजाहरू, राजकुमारहरू तथा तिनको प्रशंसक कविहरूको बारम्बार विवरण मिल्दछ। विद्वान तथा विशेषज्ञ यस्तो मान्दछन् कि, यो संगम साहित्य यस ोत्तर (इसा-पश्चात)को आरम्भिक केही सताव्दीहरूको छ। आरम्भिक चोल, पहिलो शताव्दीदेखि लिएर चौथो शताव्दीसम्म सत्ताका मुख्य अधिपति रहोस्। यिनमा सर्वप्रमुख नाम करिकाल चोल (तमिल - கரிகால சோல (तमिल हिज्जेको शुद्धता अपूर्ण हुन सक्छ )) छ, जसले आफ्नो साम्राज्यलाई कांचीपुरम्सम्म पुगाईा। चोलाहरूले वर्तमान तञ्जावुर तथा तिरुचिरापल्लीसम्म आफ्नो साम्राज्य विस्तृत गरे तथा सैन्य गर्महरूमा महारत प्राप्त गरे।आफ्नो यौवन कालमा चोलाहरूले दक्षिणमा श्रीलङ्का तथा उत्तरमा धेरै सौ कि.मी.सम्म आफ्नो प्रभुत्व स्थापित गरे। तेस्रो शताव्दीसम्म कालभ्रहरूका आक्रमणदेखि चोलाहरूको पतन आरम्भ भयो। कालभ्रहरूलाई छठी शताव्दीसम्म उत्तरमा पल्लवों तथा दक्षिणमा पांड्यहरू ले हराएर बाहिर गरिदिए।
मन्दिर निर्माण

५८० ई०का आसनजिकपांड्य शाशक, जो मन्दिर निर्माणमा निपुण निकले, सत्ताका प्रमुख भए र अगले १५० वर्षहरूसम्म राज सम्भाले। कांचीपुरम् तिनको प्रमुख केन्द्र थियो। द्रविड स्थापत्य यस समय आफ्नो चरममा थियो।

९औं शताव्दीमा चोलाहरूको पुनरोदय भयो। राजाराजा चोल तथा त्यसको पुत्र राजहरूद्र चोलका नेतृत्वमा चोल एसियाका प्रमुख साम्राज्यहरूमा गिना जाने लागेको। तिनको साम्राज्य बङ्गालसम्म फैल्यो। राजहरूद्र चोलको नौसेनाले बर्मा (म्यानमार ), अंडमान र निकोबार द्वीप समूह, सुमात्रा, जावा, मलय तथा लक्षद्वीप तकमा अधिपत्य जमाए।
चोलाहरूले पनि भुवन (मन्दिर) निर्माणमा प्रवीणता हासिल गरे।तन्जावुरको वृहदेश्वर मन्दिर यसको सुंदरतम उदाहरण छ। १४ औँ शताव्दीका आरम्भमा पांड्य फेरि प्रभुत्वमा आए,मा अधिक दिनहरूसम्म टिक्न सकेनन्। तिनलाई उत्तरका मुस्लिम खिलजी शाशकहरूले हराई दिए। मदुरईलाई लूटे।
यो पनि हेर्नुहोस्

* तमिलनाडुका लोकसभा सदस्य
सन्दर्भ सामग्री
यो पनि हेर्नुहोस्
बाह्य कडीहरू

*तमिल नाडु - भारतका राष्ट्रिय पोर्टल पर
*आधिकारिक जालस्थल
*आधिकारिक जालस्थल


श्रेणी:भारतको राज्य

श्रेणी:भारतका राज्य र केन्द्र शासित प्रदेशहरू
श्रेणी:दक्षिण भारत
त्रिपुरा

त्रिपुरा भारतको एक राज्य हो। अगरतला त्रिपुराको राजधानी हो। बङ्गाली र त्रिपुरी भाषा (कोक बोरोक) यहाँका मुख्य भाषाहरू हुन्।
thumb|left|300px
नाम

* यसो भनिन्छ राजा त्रिपुर, जो ययाति वंशको ३९औं राजा थिए उनको नाममा यस राज्यको नाम त्रिपुरा भएको हो।
* अर्को मत अनुसार स्थानीय देवी त्रिपुर सुन्दरीको नाममा योाँको नाम त्रिपुरा भएको हो। यो हिन्दू धर्मको ५१ शक्ति पीठहरूमध्येमा एक हो।
* इतिहासकार कैलाश चन्द्र सिंहको भनाई अनुसार यो शब्द स्थानीय कोकबोरोक भाषाको दो शब्द मिश्रण हो - त्वि र प्रा। त्विको अर्थ हुन्छ पानी र प्राको अर्थ निकट। यस्तो पनि मानिन्छ कि प्रचीनकालमा यो समुद्र (बङ्गालको खाडी )को यति नजीकसम्म फैलिएको छ कि यही नामले जानिन्छ।
thumb|left|300px|उज्जयन्त प्यालेस
उल्लेख

त्रिपुराको उल्लेख महाभारत, पुराणहरू तथा अशोकको शिलालेखहरूमा भेटिन्छ। स्वतन्त्रतापछि भारतीय गणराज्यमा विलय पूर्व यो एक राजशाही थियो। उदयपुर यसको राजधानी थियो जसलाई अठारौँ शताव्दीमा पुरानो अगरतलामा ल्याइयो र उन्नाइसौँ शताव्दीमा नयां अगरतलामा। राजा वीर चन्द्र माणिक्य महादुर देववर्माले आफ्नो राज्यको शासन ब्रिटिश भारतको इशारामा चलाए। गणमुक्ति परिषदद्वारा चलाईएको आन्दोलनले यो सन् १९४९मा भारतीय गणराज्यमा शामिल भयो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
यो पनि हेर्नुहोस्
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:भारतका राज्य र केन्द्र शासित प्रदेशहरू

श्रेणी:उत्तरपूर्वी भारत
प्रधानमन्त्री

प्रधानमन्त्री एउटा यस्तो राजनेता हुन्छ जसले सरकारको कार्यकारिणी शाखाको सञ्चालन गर्छ। संसदीय व्यवस्थामा सामान्यतः प्रधानमन्त्री आफ्नो देशको संसदको सदस्य हुन्छ।
चित्रमाला


| नेपालको वर्तमान प्रधानमन्त्री 'सुशील कोइराला'
| थेरेसा मे, बेलायत का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Tony Abbott - 2010.jpg| टोनी एबोट, अष्ट्रेलियाका वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Plamen Oresharski.jpg| प्लेमेन ओरिसारिस्की, बुल्गेरिया का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Stephen Harper G8 2007.jpg| Stephen Harper, क्यानडा का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Wen Jiabao 2008.jpg| Wen Jiabao, चीन का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Jadranka Kosor 2009 crop.jpg| Jadranka Kosor, क्रोएसिया का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Angela Merkel 24092007.jpg| एन्जेला मर्केल, जर्मनीका चान्सलर
File:Γεώργιος Παπανδρέου.jpg| George Papandreou (junior)|George Papandreou, ग्रिस का वर्तमान प्रधानमन्त्री.
File:Mari Kiviniemi.20100612.Lahti.Finland.paloneva.JPG|Mari Kiviniemi, फिनल्यान्ड का वर्तमान प्रधानमन्त्री
| नरेन्द्र मोदी, भारतका वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Nouri al-Maliki with Bush, June 2006, cropped.jpg| Nouri al-Maliki, इराक का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Netanyahu official portrait.jpg| Benjamin Netanyahu, इजरायल का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Silvio Berlusconi Portrait (cropped).jpg| Silvio Berlusconi, इटाली का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Naoto Kan cropped KAN Naoto 2007.jpg| Naoto Kan, जापान का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Raila Amolo Odinga - World Economic Forum on Africa 2008.jpg| Raila Odinga, केन्या का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Dato Sri Mohd Najib Tun Razak.JPG| Najib Tun Razak, मलेसिया का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Lawrence Gonzi at Zabbar Meeting 17 Feb 2008.JPG| Lawrence Gonzi, माल्टा का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:John Key National Party2.jpg| John Key, न्युजिल्यान्ड का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Syed Gillani - World Economic Forum on the Middle East 2008.jpg| Yousaf Raza Gillani, पाकिस्तान का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Premier11.jpg| Javier Velásquez, पेरू का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Josesocrates09082006.jpg| José Sócrates, पोर्चुगल का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Vladimir Putin-2.jpg| Vladimir Putin, रुस का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Mirko Cvetković.jpg| Mirko Cvetković, सर्बिया का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:LeeHsienLoong-IISSConf-Singapore-20070601.jpg| Lee Hsien Loong , का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Robert Fico and Boris Tadić.jpg| Robert Fico, स्लोभाकिया का वर्तमान प्रधानमन्त्री, meeting with Serbian President Boris Tadić
File:José Luis Rodríguez Zapatero - Royal & Zapatero's meeting in Toulouse for the 2007 French presidential election 0205 2007-04-19b.jpg| José Luis Rodríguez Zapatero, स्पेन का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Fredrik-Reinfeldt.jpg| Fredrik Reinfeldt, स्विडेन का वर्तमान प्रधानमन्त्री
File:Recep Tayyip Erdogan portrait.PNG| Recep Tayyip Erdoğan, टर्की का वर्तमान प्रधानमन्त्री

यो पनि हेर्नुस

* नेपालको प्रधानमन्त्री
संसद

संसद भनेको राज्यको विधायिकात्मक निकाय हो, जसले देशको शासन प्रणालीमा अत्यन्तै महत्त्वपूर्ण भूमिका खेल्छ। आधुनिक संसदका मुख्यतया तीन कार्य हुन्छन्: पहिलो, निर्वाचनमार्फत जनप्रतिनिधिहरूलाई पठाउने नागरिकहरूको प्रतिनिधित्व गर्ने; दोस्रो, नयाँ कानुन निर्माण गर्ने र विद्यमान कानुनी प्रावधानमा संशोधन वा खारेज गर्ने; र तेस्रो, सुनुवाइ र छानबिनमार्फत सरकारको गतिविधि माथि निगरानी गर्ने। “संसद” शब्दको प्रयोग अन्य सन्दर्भमा प्रचलित सेनेट (Senate), सिनोड (Synod) वा कांग्रेस (Congress) जस्ता अवधारणासँग मिल्दो जुल्दो हुने गर्दछ, र विशेष गरी वर्तमान वा पूर्व राजतन्त्र भएका देशहरूमा बढी प्रयोग भएका पाइन्छन्।। कतिपय अवस्थामा “संसद” शब्दलाई संसदीय शासन प्रणालीमा मात्र सीमित गरिएको पाइन्छ, तर घाना जस्ता केही राष्ट्रपतीय प्रणाली भएका देशहरूले पनि आफ्नो विधायिका वर्णन गर्न “Parliament” शब्द प्रयोग गरेका छन्, यद्यपि त्यो शब्द सधैं आधिकारिक नाम नहुन सक्छ। यसरी, संसद जनताको प्रतिनिधित्व, कानुन निर्माण र सरकारलाई जवाफदेही बनाउने लोकतान्त्रिक शासनको आधारस्तम्भ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू
पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्र

पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्र नेपालको पाँच विकास क्षेत्रहरू मध्य एउटा विकास क्षेत्र हो। यो नेपालको सबैभन्दा पूर्वमा स्थित छ। यसको पूर्वमा भारतको सिक्किम तथा पश्चिम बङ्गालको दार्जीलिङ तथा पश्चिममा नेपालको मध्यमाञ्चल तथा उत्तरमा चीनको तिब्बत तथा दक्षिणमा भारतको बिहार स्थित छ। पूर्वाञ्चलको सदरमुकाम धनकुटामा स्थित छ। पूर्वाञ्चलमा ३ वटा अञ्चल तथा १६ वटा जिल्लाहरू छन्।

यो क्षेत्र नेपालको तेस्रो सबैभन्दा ठुलो विकास क्षेत्र हो तर जनसङ्ख्याको हिसाबले नेपालको दोस्रो सबभन्दा ठुलो जनसङ्ख्या भएको विकास क्षेत्र हो। यस क्षेत्रको क्षेत्रफल छ र जनसङ्ख्या ५८११५५५ जना छ। यस क्षेत्रको जनसङ्ख्या घनत्व २०४.२ व्यक्ति/किमा२ छ।
इतिहास

२०१८ वैशाख १ का दिन नेपालका राजा महेन्द्रले विद्यमान ३५ जिल्लालाई ७५ जिल्लामा विभाजन गरी १४ प्रशासनिक क्षेत्रमा विभाजन गरेका थिए।

२०१९ मा राजाले १४ अञ्चललाई कुल ५ विकास क्षेत्रमा विभाजन गरेकाले पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्र अस्तित्वमा आएको थियो।

२०७२ असोज ३ मा नेपालको नयाँ संविधान २०७२ घोषणा भएपछि पूर्वाञ्चल लगायत नेपालका अन्य सबै विकास क्षेत्र खारेज गरिएको थियो। यस क्षेत्रको कुल क्षेत्रफल २८,४५६ वर्ग किलोमिटर रहेको छ।
प्रशासनिक विभाजनहरू

यो विकास क्षेत्र ३ अञ्चल र १६ जिल्लाहरूमा विभाजित थियो। जिल्लाहरूलाई क्रमशः नगरपालिका र गाविसमा पुनः विभाजित गरिएको थियो।
अञ्चलहरू

यस विकास क्षेत्रमा तीन अञ्चल समावेश थिए।
* सगरमाथा अञ्चल
* कोशी अञ्चल
* मेची अञ्चल
जिल्लाहरू

यस विकास क्षेत्रमा कुल १६ जिल्ला रहेका थिए। मेची अञ्चलमा ४ जिल्ला र कोशी र सगरमाथामा ६-६ वटा जिल्लाहरू रहेका थिए।


}||||
|}
नगरपालिकाहरू

वि.सं २०७१ अगाडि, नेपालमा जम्मा ५८ वटा नगरपालिकाहरू रहेका थिए जसमध्ये यस विकास क्षेत्रमा १४ वटा नगरपालिकाहरू रहेका थिए।
प्रकृति र भूगोल

पारिस्थितीक रूपले यो क्षेत्र तीन क्षेत्रमा बाँडियेको छ: पर्वत, पहाड र तराई।
यस क्षेत्रको तथा सम्पुर्ण विश्वको सबैभन्दा अग्लो हिमाल सगरमाथा हो। यो सगरमाथा अञ्चलको सोलुखुम्बु जिल्लामा पर्दछ।

पूर्वाञ्चल क्षेत्रमा सबभन्दा प्रमुख नदीहरूमा कोशी नदी हो जुन कि गङ्गाको सहायक नदी हो र मेची नदी भने महानन्दा नदीको सहायक नदी हो। नेपालको ठुलै नदी प्रणाली हो कोशी नदी र यसको अग्लो झरना प्रपात ह्यात्रुंग झरना तेह्रथुम जिल्लामा अवस्थित छ। ह्यात्रुंग झरना प्रपात () अग्लो छ।

यो क्षेत्र जैविक विविधतामा धनी मानिन्छ, उदाहरणस्वरुप नेपालमा ३१ जातिका गुराँस पाइन्छन् जसमा २८ जातिका गुराँस तीनजुरे-मिल्के-जल्जले क्षेत्रमा मात्र पाइन्छ।
यो पनि हेर्नुहोस्

*नेपालका विकास क्षेत्रहरू
*नेपालका अञ्चलहरू
*नेपालका जिल्लाहरू
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

* पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्र


श्रेणी:नेपालका विकास क्षेत्रहरू
मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र

मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र नेपालको पाँच विकास क्षेत्रहरू मध्य एउटा विकास क्षेत्र हो। यो नेपालको मध्य भागमा अवस्थित छ। यसको पूर्वमा पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्र, पश्चिममा पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र तथा उत्तरमा चीनको तिब्बत तथा दक्षिणमा भारतको बिहार अवस्थित छ। मध्यमाञ्चलको सदरमुकाम काठमाडौँ हो। मध्यमाञ्चलमा ३ वटा अञ्चल तथा १९ वटा जिल्लाहरू छन्।

यो क्षेत्र क्षेत्रफलको गणितले नेपालको चौथोँ सबैभन्दा ठुलो विकास क्षेत्र हो जसको क्षेत्रफल रहेको छ तर जनसङ्ख्याको गणितले नेपालको सबैभन्दा बढी जनसङ्ख्या भएको विकास क्षेत्र हो। यहाँ ९६,५६,९८५ जनसङ्ख्या रहेको छ। ३५२.३ व्यक्ति/किमी२ जनसङ्ख्या घनत्व भएको यो क्षेत्र नेपालकै सबैभन्दा उच्च घनत्व भएको विकास क्षेत्र हो।

यसै क्षेत्रमा पर्ने काठमाडौँ उपत्यकाको क्षेत्रफल छ; यस क्षेत्रको लम्बाइ पूर्व-पश्चिम, र चौडाइ उत्तर-दक्षिण छ।

यस क्षेत्रमा धेरै महत्त्व राख्ने नदी हो बागमती, जुन कोशीको सहायक नदी हो। यो नदी काठमाडौँ उपत्यका हुँदै बगेको छ। बागमती नदीलाई हिन्दु तथा बुद्ध धर्मावलम्बीहरूद्वारा पवित्र नदी मानिन्छ।

यस क्षेत्रमा पर्ने अन्य नदिहरू छन् जसमा कमला नदी, लखनदेई नदी र विष्णुमति नदी आदी पर्दछन्। यी सबै साना नदीहरू बागमती नदीको सहायक नदीहरू हुन्।
सहरहरू

यस क्षेत्रमा पर्ने महत्त्वपूर्ण सहरहरू काठमाडौँ, पाटन, भरतपुर, भक्तपुर, भैरहवा, ललितपुर, नगरकोट र जनकपुर। अन्य उल्लेखनीय ठाउँहरू हुन् खोकना, हेटौँडा, हरिसिद्धी, गोदावरी, चितवन आदी हुन्।
प्रशासनिक इकाईहरू

यस क्षेत्रमा ३ वटा अञ्चलतथा १९ वटा जिल्लाहरू छन्:
यो पनि हेर्नुहोस्

*नेपालका विकास क्षेत्रहरू
*नेपालका अञ्चलहरू
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:नेपालका विकास क्षेत्रहरू
पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र

पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र नेपालको पाँच विकास क्षेत्रहरू मध्य एउटा विकास क्षेत्र हो। यो नेपालको मध्य भागमा अवस्थित छ। यसको पूर्वमा मध्यमाञ्चल विकास क्षेत्र, पश्चिममा मध्य-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र तथा उत्तरमा चीनको तिब्बत तथा दक्षिणमा भारतको उत्तर प्रदेश स्थित छ। पश्चिमाञ्चलको सदरमुकाम पोखरामा हो। पश्चिमाञ्चलमा ३ वटा अञ्चल तथा १६ वटा जिल्लाहरू छन्।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
यो पनि हेर्नुहोस्

*नेपालका विकास क्षेत्रहरू
*नेपालका अञ्चलहरू


श्रेणी:नेपालका विकास क्षेत्रहरू
मध्य-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र

मध्य-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र नेपालका पाँच विकास क्षेत्रहरू मध्य एउटा विकास क्षेत्र हो। यो नेपालको मध्य-पश्चिममा स्थित छ। यसको भू-भाग पूर्वमा पश्चिमाञ्चल, पश्चिममा सुदूर-पश्चिमाञ्चल, उत्तरमा चीनको तिब्बत र दक्षिणमा भारतको उत्तर प्रदेश स्थितसम्म फैलिएको थियो । मध्य-पश्चिमाञ्चलको सदरमुकाम वीरेन्द्रनगर हो। मध्य-पश्चिमाञ्चलमा ३ वटा अञ्चल तथा १५ वटा जिल्लाहरू समावेस गरिएका थिए।

मध्य-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र
क्रम संख्या अञ्चलहरू जिल्लाहरू सदरमुकाम

१ कर्णाली ५ वटाजुम्ला

२ भेरी ५ वटावीरेन्द्रनगर

३ राप्ती ५ वटातुलसीपुर

जम्मा ३ वटा १५ वटा

यो पनि हेर्नुहोस्

*नेपालका विकास क्षेत्रहरू
*नेपालका अञ्चलहरू
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:नेपालका विकास क्षेत्रहरू
सुदूर-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र

सुदूर-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र नेपालको पाँच विकास क्षेत्रहरू मध्य एउटा विकास क्षेत्र हो। यो नेपालको सबैभन्दा पश्चिमको सुदुरमा स्थित छ। यसको पूर्वमा मध्य-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र तथा पश्चिममा भारतको उत्तराखण्ड तथा उत्तरमा चीनको तिब्बत तथा दक्षिणमा भारतको उत्तर प्रदेश स्थित छ। सुदूर-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रको सदरमुकाम दीपायलमा स्थित छ। सुदूर-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्रमा २ वटा अञ्चल तथा ९ वटा जिल्लाहरू छन्।
अञ्चलहरू


सुदुर-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र
क्रम संख्या अञ्चलहरू जिल्लाहरू सदरमुकाम

१ महाकाली ४ वटामहेन्द्रनगर

२ सेती ५ वटादिपायल

जम्मा २ वटा ९ वटा

भौगोलिक स्थिति
जिल्लाहरू

१.अछाम
२.बझाङ
३.बाजुरा
४.डोटी
५.कैलाली
६.दार्चुला
७.बैतडी
८.डडेल्धुरा
९.कञ्चनपुर
यो पनि हेर्नुहोस्

* नेपालका विकास क्षेत्रहरू
*नेपालका अञ्चलहरू
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

* सुदुर-पश्चिमाञ्चल विकास क्षेत्र



श्रेणी:नेपालका विकास क्षेत्रहरू
श्रेणी:विकिथन-४ मा बनाइएका वा सुधारिएका लेखहरू
गाईघाट

गाईघाट नेपालको कोशी प्रदेशमा पर्ने उदयपुर जिल्लाको सदरमुकाम तथा त्रियुगा नगरपालिकाको प्रशासनिक केन्द्र हो। गाईघाटलाई दुई वटा वडामा विभाजित गरिएको छ जसलाई गाईघाट बजार र पुरानो गाईघाट भन्ने गरिन्छ। गाईघाट त्रियुगा नगरपालिकाको वडा नं. ११ र वडा नं. १२ मा पर्दछ। गाईघाट बजार वडा नं. ११ मा र पुरानो गाईघाट वडा नं. १२ मा पर्दछ। दुवै वडाको जम्मा क्षेत्रफल रहेको छ भने २,८३२ घरधुरीको बसोबास रहेको यस प्रशासनिक केन्द्रको जनसङ्ख्या १४,२४३ रहेको छ।
विभाजन
पृष्ठभूमि

तत्कालिन श्री ५ को सरकारद्वारा नेपाल अधिराज्यलाई १४ अञ्चल र ७५ जिल्लामा विभाजन गर्ने वि.सं. २०१९ मङ्सिर ५ गतेको निर्णय र वि.सं. २०१९ पुष २ गते नेपाल गजेटमा प्रकाशित सूचना अनुसार उदयपुर जिल्ला गठन गरि उदयपुरगढीलाई सदरमुकाम तोकिएको थियो। वि.सं. २०२७ माघ २ गते तत्कालिन श्री ५ को सरकार गृह पञ्चायत मन्त्रालयद्वारा गरिएको निर्णय र वि.सं. २०२७ फागुन १७ गते नेपाल राजपत्रमा प्रकाशित सूचना अनुसार सदरमुकाम गाईघाट बजार बोकसे क्षेत्र कायम गरिएको थियो। वि.सं. २०५३ चैत १३ गतेसम्म गाउँ विकास समितिको रूपमा रहेको गाईघाटलाई नेपाल सरकारको निर्णय बमोजिम वि.सं. २०५३ चैत १४ गते यसलाई त्रियुगा नगरपालिकाको भाग बनाइएको थियो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:नेपालका जिल्ला सदरमुकामहरू
रामचन्द्र अधिकारी

रामचन्द्र अधिकारी चलचित्र कलाकार हुनुहुन्छ। अधिकारीको जन्म २०१२ मङ्सिर २३ गते काठमाडौँको गोठाटार, इचोटमा भएको हो। पिता बद्रीप्रसाद र माता मैंयाँका ३ छोरा र एक छोरी जन्मे। उहाँ जेठो हो। अधिकारी नेपाल टेलिकमका भू. पु. कर्मचारी पनि हुनुहुन्छ।
कला क्षेत्र

उहाँले करिब २ सयभन्दा बढी चलचित्र, एक सय ५० टेलिशृङ्खला, १५ नाटकमा अभिनय गर्नुभएको छ। उहाँले अभिनय गरेको पहिलो नाटक 'सच्चा प्रेम' हो। हाँस्यव्यंग्यकार भैरव अर्यालले लेखेको उक्त नाटक राजधानीको जोरपाटीमा देखाइएको थियो। त्यसपछि उहाँ श्री समूह नाट्यसंस्थामा पुग्नुभयो। 'अँध्यारो उज्यालो' नाटकमा अभिनय गर्नुभयो। उक्त नाटक देशभर घुमेर देखाइयो। ०३६/३७मा मात्र उहाँ नाटकमा देखिनुभयो। श्री समूहकै धेरै कलाकारले चलचित्र वासुदेवमा अभिनय गरे। अधिकारीको त्यो पहिलो चलचित्र थियो। नेपाल टेलिभिजन खुलेपछि मुलुकको पहिलो टेलिशृङ्खला 'पृथ्वीनारायण शाह'मा अभिनय गर्नुभयो। उहाँको त्यो पहिलो टेलिशृङ्खला थियो। उहाँले धेरै सम्मान, पुरस्कार पाउनु भएको छ। पछिल्लोपटक भारतीय जीटिभीको टेलिशृङ्खला अगले जनम मे मोहे बेटिया कीजोमा पनि उहाँले अभिनय गर्नुभएको छ। उहाँले अभिनय गरेको मुनामदन चलचित्र ओस्कार पुरस्कारको मनोनयनमा परेको थियो।


अधिकारी आफूले अभिनय गरेका राम्रा टेलिशृङ्खलामध्ये चक्रव्यूह, टाढाको बस्ती, लौ आयो, दोषी को, बद्री मास्टर, हरि बाजे, दाइजो, गुलाफ एकैपटक फुल्छ, रूपमती आदिको नाम लिन्छन्। अधिकारी विगतमा चलचित्रमा बढी देखिए पनि पछिल्ला वर्षहरूमा टेलिभिजनमा छाइरहेका छन्। खासगरी शनिबार राति प्रसारण हुने हास्यशृङ्खला 'मेरी बास्सै'मा काजीको भूमिकामा उनी लोकप्रिय छन्।
नाटकहरू

रामचन्द्र अधिकारीद्वारा अभिनित नाटकहरू
* सच्चा प्रेम
* अँध्यारो उज्यालो
* लैजाउ जोवन
* बसाई
* चुइया
टेलिशृङ्खला

रामचन्द्र अधिकारीद्वारा अभिनित टेलिशृङ्खलाहरू
* चक्रव्यूह
* टाढाको बस्ती
* लौ आयो
* दोषी को
* बद्री मास्टर
* हरि बाजे
* दाइजो
* गुलाफ एकैपटक फुल्छ
* मेरी बास्सै
* रूपमती
* रिसानी माफ
चलचित्रहरू

* बासुदेव
* कोसेली
* चेलीवेटी
* मायाप्रीति
* अधिकार
* चिनो
* ट्रक ड्राईभर
* दौतरी
* दुइ थोपा आँसु
* रहर
* आफ्नो मान्छे
* अपराध
* ठुल्दाइ
* कर्म
* जंगे
* बलिदान
* आधिबेरी
* मुना मदन
* प्रेम पिण्ड
* हाँसीदेउ एकफेर
* तँ त बिग्रिस नी बद्रि
* हामी तीन भाइ
* जय भोले
* कालेदाइ
* काउसो
* हजार जुनी

साथै अधिकारीले हिन्दी चलचित्र लव इन नेपाल र हिन्दी टेलिशृङ्खला अग्ले जनममे मोहे बेटीहि किजो (जी टिभीबाट प्रशारित) मा अभिनय गरेका छन् ।
सम्मान र पुरस्कार
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू
यो पनि हेर्नुहोस्

श्रेणी:नेपाली कलाकार
श्रेणी:नेपाली हाँस्य कलाकारहरू
सङ्कटा क्लब

सङ्कटा क्लब नेपालको एक फुटबल क्लब हो। यो काठमाडौँ सहरबाट खेल्ने गर्दछ।
इतिहास

यो फुटबल क्लबको स्थापना सन् १९५४ सालमा काठमाडौँमा भएको थियो ।भने वि.स. २०४२ सालको नेपालको राष्ट्रिय लिग जित्न सफल भएको थियो ।
राष्ट्रिय लिग प्रदर्शनी

संकटा क्लबले २०४२ सालको नेपाली राष्ट्रिय फुटबल लिग शहिद स्मारक ए डिभिजन लिग जित्न सफल भएको थियो ।भने अन्य सिजनहरूमा समेत यस फुटबल क्लबले राष्ट्रिय लिगमा उच्चस्तरीय प्रदर्शनी गर्दै आइरहेको छ।
अन्य फुटबल प्रतियोगितामा प्रदर्शशनि

यस संकटा फुटबल क्लबले नेपाली मोफसलका विभिन्न फुटबल प्रतियोगिताहरूमा उच्चस्तरीय खेल प्रदर्शनी गर्दै आइरहेको छ।
खेलाडीहरू

;संकटा क्लबका वर्तमान खेलाडीहरू
*निराजन खड्का(C) (FW)
चर्चित खेलाडीहरू

यस संकटा फुटबल क्लबले उत्पादन गरेको तथा जन्माएको चर्चित खेलाडीहरू
* भरत खवास
उपाधिहरू

संकटा क्लबले जितेका मुख्य उपाधिहरू
*राष्ट्रिय लिग(विजेता)
**विजेता:२०४२

*भरतपुर गोल्डकप
**विजेता:२०७६
यो पनि हेर्नुहोस्

*संकटा फुटबल क्लबको २०७५ सिजन
स्रोत

श्रेणी:नेपाली फुटबल क्लब
मनाङ- मर्स्याङ्दी क्लब

मनाङ मर्स्याङ्दी क्लब नेपालको 'क' श्रेणीको फुटबल क्लब हो । यस फुटबल सबैभन्दा धेरै पटक नेपालको राष्ट्रिय लिग जित्ने एकमात्र फुटबल क्लब हो। जसले हालसम्म ७ पटक शहिद स्मारक ए-डिभिजन लिग जितेको छ । भने अन्तिम पटक २०१४ मा राष्ट्रिय लिग जितेको थियो । सन् १९८६ १९८७, १९८९ २०००, २००३, २००६, २०१४ गरी सात पटक सम्म राष्ट्रिय लिग जितेको यस क्लबले सन् २०१३ सालमा अन्तर्राष्ट्रिय उपाधिका रूपमा किङस् कप जित्न सफल भएको थियो ।

मनाङ मर्स्याङदी क्लब जसलाई नेपालीरियल म्याड्रिड भनेर समेत चिनिन्छ । भने यस फुटबल क्लबको राष्ट्रिय लिग तथा अन्य जुनसुकै सानो ठूलो फुटबल प्रतियोगितामा प्रमुख प्रतिद्वन्दीका रूपमा सुरुमा रानीपोखरी कर्नर टिम (आरसीटि) र न्युरोड टिम (एन.आर.टि)आएको थियो भने पछिलो पटक नेपालकै अर्को उत्कृष्ट क्लब थ्री स्टार क्लब र नेपाल पुलिस क्लब लिईन्छ। साथै अन्य नेपाली फुटबल टिमहरूलाई पनि यस टिमको प्रतिद्वन्द्वी मानिन्छ ।
इतिहास
स्थापना नामाकरण

मनाङ मर्स्याङदी क्लब झगडाबाट सुरु भएको एउटा क्लब हो । ठमेल ११ र थ्रीस्टार क्लब बीचको बि-डिभिजनको खेल हुँदा बिजेता टोली ए-डिभिजनमा उक्लने अवस्था थियो । तर खेल अन्त्य नहुदै खेलाडी बीच विवाद सुरु भयो । विवादित खेलमा थ्री स्टार विजयी भयो । र झगडा गरेको आरोपमा ठमेल ११ लाई प्रतिबन्ध लगाइयो । प्रतिबन्धित ठमेल ११ मा खेलाडी र पदाधिकारीले नंया क्लब स्थापना गरे । मनाङबाट आएका मानिसहरूले यसमा लगानी गरे । सुरुमा यसको नाम मर्स्याङदी- मनाङ क्लब थियो । त्यस थ्री स्टार र मनाङ मर्स्याङदी क्लब स्थापना काल देखि नै प्रतिद्वन्दीको रूपमा उदाएका थिए ।
डी डिभिजनबाट ए डिभिजन

मनाङले त्यो समयमा समूह डिभिजनबाट ए डिभिजन सम्म पुग्दा सबैमा च्याम्पियन भएको थियो । अझ कुनै पनि खेल हारेको थिएन । ०४३ अघि ए-डिभिजनमा बढुवा भएको मनाङले त्यसपछि निरन्तर सफलतामा आफूलाई अब्बल बनायो । ‘ए’ डिभिजन उक्लिएपछि मनाङले पछि फर्कनुपरेको छैन । त्यसपछि मनाङ ०४३ सँगै ०४४ र ०४६ मा पनि च्याम्पियन बन्यो ।
२०६८ सिजन

२०६९ सिजन

२०७० सिजन

२०७१-७२ सिजन

२०७५ सिजन

रेलिगेसन बिनाको लिगमा मनाङ मर्स्याङ्दी च्याम्पियन भएको थियो । मछिन्द्र विरुद्धको अन्तिम खेलमा बाहेक सबै खेलमा यो क्लब विजयी भएको थियो ।
बर्तमान खेलाडीहरू

अन्तिम समय २ अक्टोबर सम्मको मनाङ मर्स्याङ्दीका खेलाडीहरू.
प्रायोजकहरू

मनाङ मर्स्याङ्दी क्लबका वर्तमानका प्रायोजकहरू:
*लक्ष्मी बैङ्क लिमिटेड
नेपाली राष्ट्रिय लिगमा प्रदर्शनी
जितेका उपाधिहरू

*राष्ट्रिय लिग:७
१९८६ १९८७, १९८९ २०००, २००३, २००६, २०१४, २०१८-१९
*बुढासुब्बा गोल्डकप:१
२००४
*खुकुरी गोल्डकप:१
२००३
*इटहरी गोल्डकप:१
२००७
*आहा ! गोल्ड कप:३
२००४, २००५ ,२०१२
*आदर्श कप:१
२०११
*झापा गोल्डकप:१
२०७३
*सिमरा गोल्डकप:१
२०१२
*सुदुरपस्चिम खप्तड गोल्डकप;१
*पोखरा कप:१
२०१२
*किङस् कप(भुटान):
अन्तर्राष्ट्रिय उपस्थितिहरू

*एसियन क्लब च्याम्पियनसिप:१
१९८८:छनोट चरण
*एएफसी प्रेसिडेन्ट कप:२
२००६:समूह चरण
२०१४:अन्तिम चरण
अवार्डहरू

*एन्फा अवार्ड २०७५ वर्षको उत्कृष्ट क्लब ,
यो पनि हेर्नुहोस्

*मनाङ मर्स्याङ्दी क्लबको सिजन २०७५
सन्दर्भ सामाग्रीहरू
बाह्य सुत्रहरू

श्रेणी:नेपालमा फुटबल
श्रेणी:नेपाली फुटबल क्लब
श्रेणी:मनाङ- मर्स्याङ्दी क्लब