JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
उरुम्की

उरुम्की उत्तरपश्चिमी चीनको सिन्जियाङ उइगुर स्वायत्त क्षेत्रको राजधानी हो। सन् २०२० को जनगणना अनुसार ४० लाख जनसङ्ख्या भएको आरुम्की चीनको उत्तरपश्चिमी भित्री भागको सियानपछिको दोस्रो ठुलो सहर हो र जनसङ्ख्याको हिसाबले मध्य एसियाको सबैभन्दा ठुलो सहर पनि हो। उरुम्कीले सन् १९९० को दशकदेखि महत्त्वपूर्ण आर्थिक विकास देखेको छ र हाल क्षेत्रीय यातायात नोड र सांस्कृतिक, राजनीतिक र व्यापारिक केन्द्रको रूपमा कार्य गर्दछ।

प्रकृति सूचकाङ्कले पत्ता लगाएअनुसार वैज्ञानिक अनुसन्धान उत्पादनद्वारा विश्वका शीर्ष ५०० शहरहरूमध्ये एक हो। सहर पनि सिन्जियाङ विश्वविद्यालय को घर छ, परियोजना २११ र डबल प्रथम श्रेणी निर्माण अन्तर्गत, शिन्जियांग मा उच्चतम शैक्षिक स्तर संग एक व्यापक विश्वविद्यालय। यद्यपि उरुम्की रेसम मार्गको उत्तरी मार्ग नजिकै अवस्थित छ, वर्तमान सहर अपेक्षाकृत नयाँ छ। यस क्षेत्रको सबैभन्दा पुरानो ज्ञात बस्ती सातौँ शताब्दीको हुन सक्छ, तर त्यहाँ लामो समयसम्म स्थायी बसोबास थिएन र १७औँ शताब्दीमा जङ्गर खानाटेसम्म यसलाई उरुम्कीको रूपमा चिनिएको थिएन।

उरुम्की चिङ विजयको समयदेखि नै बहु-जातीय सहर भएको छ; प्रारम्भिक वर्षहरूमा, मान्चुहरू गोंगनिङ चेङमा, हान चिनियाँहरू दिहुवामा र विभिन्न अन्य जातीय समूहहरू जस्तै हुई, उइगुरहरू र उपनगरीय जिल्लाहरूमा अन्य विभिन्न जातीय समूहहरू बस्थे। मुसलमानहरू दीहुआको पर्खालले घेरिएको शहरको दक्षिणमा बसे, र पर्खालहरू भत्काइए तापनि मुसलमानहरू अझै पनि त्यहाँ केन्द्रित छन्।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:चीनका सहरहरू
श्रेणी:चीनका प्रादेशिक राजधानीहरू
मकाउ

मकाउ

मकाउ (Macau), आधिकारिक रूपमा मकाउ विशेष प्रशासनिक क्षेत्र (SAR), दक्षिणी चीनको एक विशेष प्रशासनिक क्षेत्र हो। यो हङकङको पश्चिममा स्थित छ र यो आफ्नो समृद्ध सांस्कृतिक इतिहास, आधुनिक पर्यटन स्थलहरू, र विश्वप्रसिद्ध क्यासिनोहरूको लागि प्रसिद्ध छ। मकाउको सामाजिक, ऐतिहासिक, र आर्थिक विशेषताहरूले यसलाई एक अनूठो स्थान बनाउँछ।
----
१. भौगोलिक स्थिति र जनसंख्या

स्थान:

मकाउ दक्षिणी चीनको ग्वाङडङ प्रान्तको किनारमा स्थित छ। यसले पश्चिममा चिन तट र पूर्वमा हङकङको न्यू Territoriesसँग सिमाना राख्छ।

जनसंख्या:

मकाउको जनसंख्या लगभग ७००,००० व्यक्तिहरूको छ। यहाँको जनसंख्या घनत्व उच्च छ र यो विश्वका सबैभन्दा घनत्वयुक्त क्षेत्रहरूमा पर्छ।

भौगोलिक विशेषताहरू:

* मकाउ दुई मुख्य द्वीपहरूमा फैलिएको छ: मकाउ द्वीप र कोलोन (तटस्थ क्षेत्र)।
* यहाँका प्रमुख नदीहरूमा मेकोंग नदीको भाग र अन्य साना जलाशयहरू पर्छन्।

----
२. ऐतिहासिक पृष्ठभूमि

पुर्व-औपनिवेशिक इतिहास:

मकाउको ऐतिहासिक पृष्ठभूमि हजारौं वर्ष पुरानो छ, यस क्षेत्रमा आदिवासीहरूको बसोबास रहेको थियो।

औपनिवेशिक युग:

* पोर्चुगिज उपनिवेश: मकाउ १५५७ मा पोर्चुगिजहरूले उपनिवेश गरेका थिए र यो लगभग ४५० वर्षसम्म पोर्चुगिज उपनिवेशको हिस्सा रह्यो।
* मकाउको हस्तान्तरण: १९९९ मा पोर्चुगलले मकाउलाई चीनको अधिकारमा हस्तान्तरण गर्यो, र यसलाई चीनको विशेष प्रशासनिक क्षेत्र (SAR) बनाइयो।

----
३. अर्थतन्त्र र पर्यटन

आर्थिक स्थिति:

* मकाउको अर्थतन्त्र मुख्य रूपमा पर्यटन र खेलकुदको आधारमा निर्भर गर्दछ।
* क्यासिनोहरू र लक्जरी होटलहरूले ठूलो मात्रामा आर्थिक लाभ ल्याउँछन्।

पर्यटन स्थलहरू:

* क्यासिनोहरू: मकाउ विश्वको "एशियाली लास भेगास" भनेर पनि चिनिन्छ। यहाँका प्रमुख क्यासिनोहरूमा सैंड्स मकाउ, द वेनिस मकाउ, र सिटी अफ ड्रीम्स समाविष्ट छन्।
* ऐतिहासिक स्थलहरू: मकाउको ऐतिहासिक केन्द्र, सेन्ट पॉलको खण्डहर, Senado स्क्वायर, र मकाउ टावरका प्रमुख आकर्षणहरू हुन्।
* सांस्कृतिक स्थलहरू: मकाउको संस्कृति चिनियाँ र पोर्चुगिज प्रभावहरूको मिश्रण हो। यहाँका सांस्कृतिक स्थलहरूमा नाइ फेङ झाङ, सेन्ट जोसेफ चर्च, र अन्य ऐतिहासिक स्थलहरू समाविष्ट छन्।

----
४. समाज र संस्कार

भाषा:

* आधिकारिक भाषाहरू: चिनियाँ (मन्दारिन) र पोर्चुगिज।
* प्रचलित भाषाहरू: मकाउको दैनिक जीवनमा मण्डारिन, कान्तोनीज, र पोर्चुगिज प्रचलित छन्।

धर्म:

* मकाउमा विभिन्न धर्महरू प्रचलित छन्, जसमा बौद्ध धर्म, ख्रीष्ट धर्म, र अन्य स्थानीय धर्महरू समाविष्ट छन्।
* धार्मिक स्थलहरू: बौद्ध मन्दिरहरू, चर्चहरू, र अन्य धार्मिक स्थलहरू यहाँका सांस्कृतिक विविधताका उदाहरण हुन्।

संस्कृतिक प्रभाव:

* मकाउको संस्कृति पोर्चुगिज उपनिवेशकालको प्रभाव र चिनियाँ परंपराको मिश्रण हो। यसले खाद्य, कला, र वास्तुकलामा प्रतिविम्बित भएको छ।

----
५. यातायात र पूर्वाधार

यातायात:

* हवाई यात्रा: मकाउ अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलले राष्ट्रिय र अन्तर्राष्ट्रिय उडानहरूलाई सेवा पुर्याउँछ।
* सडक यातायात: मकाउको सडक यातायात व्यवस्था व्यवस्थित छ र यहाँ सार्वजनिक बस, टैक्सी, र माटिनी रेलको सेवा उपलब्ध छ।
* पुल र जोड: मकाउ हङकङसँग जोड्ने प्रमुख पुलहरूको निर्माण भैरहेको छ, जसले आवागमनलाई सहज बनाउँछ।

सार्वजनिक सेवाहरू:

* मकाउमा उच्चस्तरीय स्वास्थ्य सेवाहरू, शिक्षा संस्थानहरू, र सार्वजनिक सेवाहरू उपलब्ध छन्।

----निष्कर्ष:

मकाउ एक अद्वितीय विशेष प्रशासनिक क्षेत्र हो जसको ऐतिहासिक, सांस्कृतिक, र आर्थिक विशेषताले यसलाई अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा महत्वपूर्ण बनाउँछ। यसको पर्यटन, क्यासिनो व्यवसाय, र सांस्कृतिक समृद्धिले यसलाई एक प्रमुख ग्लोबल डेस्टिनेशन बनाएको छ।


श्रेणी:चीन
श्रेणी:चीनिया प्रान्त
हेफेई

हेफेई () जनवादी गणतन्त्र चीनको आन्हुई प्रदेशको राजधानी र सबैभन्दा ठूलो सहर हो। एक प्रदेश-स्तरीय सहर हुनुका साथै आहुईको राजनीतिक, आर्थिक र सांस्कृतिक केन्द्र हो। सन् २०२० को जनगणना अनुसार यसको जनसङ्ख्या ९३,६९,८८१ थियो र यसको निर्मित (वा महानगरीय) क्षेत्र चार सहरी जिल्लाहरू फेदोङ, फेक्सी र चाङफेङ काउन्टीहरू सहरीकृत भएको थियो, जहाँ ७,७५४,४८१ बासिन्दाहरू थिए। प्रदेशको मध्य भागमा अवस्थित यस जिल्लाको उत्तरमा हुइनान, उत्तरपूर्वमा चुझोउ, दक्षिणपूर्वमा वुहु, दक्षिणमा तोङलिङ, दक्षिणपश्चिममा आन्किङ र पश्चिममा लुआन पर्दछन्। सञ्चारको एक प्राकृतिक केन्द्र, हेफेई चाओ तालको उत्तरमा अवस्थित छ र डाबी हिमशृङ्खलाको उत्तरपूर्वी विस्तार पार गर्ने तल्लो भागमा उभिएको छ, जसले हुवाई र याङ्त्से नदी बीचको विभाजन बनाउँदछ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

*
*हेफेई सरकार



श्रेणी:चीनका प्रादेशिक राजधानीहरू
नान्जिङ

नान्जिङ जनवादी गणतन्त्र चीनको जियाङ्सु प्रदेशको राजधानी हो। यो एक उप-प्रादेशिक सहर हो, र एक महानगर हो। यस सहरमा ११ जिल्लाहरू रहेका छन्, जसको प्रशासनिक क्षेत्रफल ६,६०० वर्ग किलोमिटर (२,५०० वर्ग माइल) रहेको छ भने सन् २०२१ को जनगणना अनुसार यसको जनसङ्ख्या ९४,२३,४०० रहेको छ। डेल्टा क्षेत्रमा अवस्थित याङ्त्से नदी, नानजिङको चिनियाँ इतिहास र संस्कृतिमा एक प्रमुख स्थान हो जसले तेस्रो शताब्दीदेखि १९४९ सम्म विभिन्न चिनियाँ राजवंश, राज्य र गणतान्त्रिक सरकारहरूको राजधानीको रूपमा सेवा गरेको छ। सहरले संस्कृति, शिक्षा, अनुसन्धान, राजनीति, अर्थव्यवस्था, यातायात सञ्जाल र पर्यटनको एक प्रमुख केन्द्र समेत हो। विश्वको सबैभन्दा ठूलो अन्तरदेशीय बन्दरगाहमध्ये एकको यहीँ अवस्थित छ। यो सहर जनवादी गणतन्त्र चीनको प्रशासनिक संरचनाको पन्ध्र उप-प्रादेशिक सहरहरू मध्ये एक हो, जसले क्षेत्राधिकार र आर्थिक स्वायत्तता प्राप्त गरेको छ जुन एक प्रदेशको तुलनामा थोरै मात्र कम छ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

*
* नान्जिङको सरकारी वेबसाइट
*नान्जिङको सरकारी विभागहरूको सूची


श्रेणी:चीनका प्रादेशिक राजधानीहरू
श्रेणी:जियाङ्सुका सहरहरू
श्रेणी:चीनका सहरहरू
चीनका प्रदेशहरू

चीनमा धेरै प्रकारका प्रदेश-स्तरीय विभाजनहरू छन्। हाल चीनद्वारा प्रशासित २२ प्रदेशहरू र १ प्रदेश दावी गरिएको छ, तर प्रशासित छैन जसलाई ताइवान भनिन्छ। चिनियाँ प्रदेशहरूको सरकारमा कार्यकारीको रूपमा कार्य गर्ने राज्यपाल (प्रदेश प्रमुख)को नेतृत्वमा प्रादेशिक जनसरकार, विधायी शक्तिहरू सहितको प्रादेशिक जन काङ्ग्रेस र चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीको समानान्तर प्रादेशिक शाखा रहेको छ जसले पार्टी सचिव र प्रादेशिक स्थायी समिति चयन गर्दछ।
सरकार

प्रदेशहरू प्रदेश स्तरीय सरकारहरूको सबैभन्दा सामान्य रूप हो। प्रदेशहरूको विधायिकी निकायहरू प्रादेशिक जन काङ्ग्रेस हो। कार्यकारी शाखा प्रादेशिक जनसरकार हो, जसको नेतृत्व राज्यपालले गर्दछन्। जनसरकार राज्य परिषद् र प्रादेशिक जन काङ्ग्रेस दुवैप्रति उत्तरदायी छ। चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीको प्रादेशिक शाखामा प्रत्येक पाँच वर्षमा प्रादेशिक पार्टी काङ्ग्रेस हुन्छ र अधिवेशनमा नभएको बेला आफ्नो अधिकार प्रयोग गर्न स्थायी समिति चयन गर्छ। प्रादेशिक दलको सचिव प्रदेशको सबैभन्दा महत्त्वपूर्ण पद हो।
इतिहास

पहिलो प्रदेशहरू युआन राजवंशमा सिर्जना गरिएको थियो, र त्यसपछि चिनियाँ सरकारको सबैभन्दा स्थिर रूपहरू मध्ये एक रहेको छ। शाही अदालतलाई स्थानीय जिल्ला सरकारहरूको व्यवस्थापनलाई मद्दत गर्न सिर्जना गरिएको थियो, जुन प्रत्यक्ष रूपमा व्यवस्थापन गर्न धेरै र टाढा-टाढाका थिए। त्यसपछिका राजवंशहरूको बेलामा प्रदेशहरूको सङ्ख्या निरन्तर बढ्दै गएको थियो र गणतन्त्र चीनको समयमा यो संख्या २८ पुगेको थियो। वारलर्ड युगको बेलामा, प्रदेशहरू धेरै हदसम्म वा पूर्ण रूपमा स्वायत्त भएका थिए र महत्त्वपूर्ण राष्ट्रिय प्रभाव प्रयोग गरेका थिए। प्रादेशिक स्तरका एकाइहरू विस्तारित भए प्रारम्भिक जनगणतन्त्र अन्तर्गत ५० भन्दा बढी रहेका थिए।
प्रदेशहरूको सूची


टिप्पणीहरू


सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

* वेब नक्सा — सबै चिनियाँ प्रदेशहरूको लागि आर्थिक सूचकहरूको साथ।


चीनका प्रदेशहरू
श्रेणी:चीनका प्रशासनिक विभाजनहरू
त्रिभुवन राजपथ

त्रिभुवन राजपथ (राष्ट्रिय राजमार्ग ४१) (पहिले: रा०२)ले नेपालको राजधानी सहर काठमाडौँको बाहिरी भागलाई नेपाल-भारत सीमामा रहेको वीरगन्ज (नेपाल) रक्सौल (भारत)सँग जोड्दछ। भारतको राष्ट्रिय राजमार्ग २८ र राष्ट्रिय राजमार्ग २८ए ले रक्सौललाई लखनऊ/बरौनी र भारतका अन्य स्थानहरूसँग जोड्दछ। यो नेपालको सबैभन्दा पुरानो राजमार्ग हो। अत्यन्त बढी घुम्ती सडकहरू भएको हुँदा यो राजमार्गलाई पारवहनको दृष्टिकोणले त्यति सहज मानिँदैन।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:नेपालका राजमार्गहरू
अरनिको राजमार्ग

अरनिको राजमार्ग, राष्ट्रिय राजमार्ग ३ वा रारा ३ नेपाललाई तिब्बतसँग जोड्ने पहिलो राजमार्ग हो। चीनमा गएर नेपाललाई चिनाउने कलाकार अरनिकोको सम्मानमा यो राजमार्गको नामाकरण गरिएको हो।
चित्र दिर्घा


Araniko Highway-04-Kiesgrube-LKW-2014-gje.jpg
Araniko Highway-12-Automechaniker-2014-gje.jpg
Araniko Highway-18-Flusstal-2014-gje.jpg
Araniko Highway-16-Haengebruecke-2014-gje.jpg
Araniko Highway-26-Kloster-2014-gje.jpg
Araniko Highway-32-Baustelle-Bagger-2014-gje.jpg
Araniko Highway-38-Kontrollpunkt-LKW-2014-gje.jpg
Araniko Highway-46-Wasserfall-2014-gje.jpg
Araniko Highway-50-Grenzuebergang-2014-gje.jpg

सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:नेपालका राजमार्गहरू
यो पनि हेर्नुहोस्

श्रेणी:नेपाल-चीन सम्बन्ध
पृथ्वी राजमार्ग

पृथ्वी राजमार्ग पोखरा उपत्यकालाई राजधानी उपत्यकासँग जोडदछ ।
left|thumb|416x416px|नौबिसे मा रहेको पृथ्वी राजमार्गको शिलालेख
२०० कि मी लामो यो राजमार्ग पोखरा उपत्यकालाई राजधानी उपत्यकासँग जोडदछ । यो चिन सरकारको सहयोगमा बनेको राजमार्ग पनि हो। र नेपाल सनौली बॉर्डर देखी लियर पोखरा सम्म को यात्रा गरन सकिनछ

thumb|पृथ्वी राजमार्ग, मलेखु
श्रेणी:नेपालका राजमार्गहरू
श्रेणी:पृथ्वीनारायण शाह
यो पनि हेर्नुहोस्

श्रेणी:नेपाल-चीन सम्बन्ध
रत्न राजमार्ग

वीरेन्द्रनगर कोहलपुर ११५ कि मी तथा कोहलपुर नेपालगञ्ज २५ कि मी रहेको यो राजमार्ग ले नेपालगञ्ज स्थित भारतिय सिमा देखि सुर्खेत उपत्यकालइ जोडदछ ।
रत्न राजमार्ग नाम रहेको सुर्खेत-नेपालगञ्ज सडकखण्ड पूर्व रानी रत्न राज्यलक्ष्मी देवी शाहको नामबाट नामाकरण गरिएको राजमार्ग हो।

विसं. २०३३ सालबाट सञ्चालनमा आएको उक्त राजमार्गको लम्बाई बाँकेको जमुनाहा देखि सुर्खेतको बाङ्गेसिमलसम्म १ सय १३ किमी रहेको छ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:नेपालका राजमार्गहरू
कर्णाली राजमार्ग

पश्चिम नेपालको सुर्खेतबाट दैलेख र कालिकोट हुँदै कर्णाली नदीको किनारै किनार भएर जुम्लासम्म पुग्ने मार्गलाई कर्णाली राजमार्ग अथवा सुर्खत-जुम्ला सडकखण्ड भनिन्छ । निर्माण कालको बेलामा सुर्खेत-जुम्ला राजमार्ग नाम राखिएको यो राजमार्ग
विश्व बैंङ्कको आर्थिक सहयोगमा निर्माण भएको थियो । वि.सं. २०६३ साल चैत्र महिनाको ३० गते सञ्चालनमा आएको सुर्खेत जुम्ला राजमार्गको लम्बाइँ २३२ किलोमिटर रहेको छ । साँघुरो बाटो र द्वन्द कालमा निर्माण कार्यमा बिलम्ब भएकोले निर्माण कार्य पुर्ण हुन नसकेकाले यो मार्गमा यात्रुलाई सास्ती भएको छ । वर्षेनी बस दुर्घटना परेर वर्षेनी यात्रुले ज्यान गुमाउनु परेको छ । भने हरेक वर्ष सामान्य घटनाहरू घटिरहन्छन् । २०७१ चैत्र २ गतेसम्मको अवलोकन अनुसार यो राजमार्गमा १५९ वटा दुर्घटना भएका छन् भने २०९ जनाको ज्यान गएको छ ।
यी पनि हेर्नुहोस्
सन्दर्भ सूचीहरू
बाहिरिय लिङ्कहरू

श्रेणी:नेपालका राजमार्गहरू
नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (मार्क्सवादी-लेनिनवादी-माओवादी केन्द्र)

नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (मार्क्सवादी-लेनिनवादी-माओवादी केन्द्र, अथवा छोटो रूपमा नेकपा मालेमा केन्द्र नेपालको एक साम्यवादी राजनीतिक दल थियो। २०६२ कात्तिक २९ नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (मार्क्सवादी-लेनिनवादी-माओवादी) र नेपाल साम्यवादी पार्टी (मार्क्सवादी-लेनिनवादी-माओवादी)को एकीकरणबाट यो दलको स्थापना गरिएको थियो। कृष्णदास श्रेष्ठ पार्टीको अध्यक्ष थिए र नन्दकुमार प्रसाईँ पार्टीको महासचिव थियो। नेकपा (मालेमा केन्द्र) संयुक्त वाममोर्चाको सदस्य थियो।

२०६४ असोजमा, यो दल नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (माओवादी केन्द्र)सँग एकिकृत भएको थियो।
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:नेपालका राजनीतिक दलहरू
श्रेणी:साम्यवादी दलहरू
नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (एकीकृत)

नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एकीकृत) नेपालको एक मार्क्सवादी-लेनिनवादी राजनीतिक दल थियो। वि.सं २०६३ मा नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (ऋषि कट्टेल समूह) , नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (मालेमा केन्द्र) (सिताराम तामाङ समूह) र जनमोर्चा (चित्रबहादुर आले समूह)को एकीकरणबाट यो दलको स्थापना गरिएको थियो। २०६४ को संविधान सभा निर्वाचनमा दलले ४८,६०० मतहरू (०.४४ %, २ निर्वाचन क्षेत्रहरू) प्राप्त गरेको थियो। दल पछि, नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (ऋषि कट्टेल)मा गाभिएको थियो।
चुनावी प्रदर्शन
यो पनि हेर्नुहोस्

* नेपालका साम्यवादी दलहरूको सूची
सन्दर्भ सामग्रीहरू
युटर्सेन

|-
| align=center colspan=२ | center|250px
|}
युटर्सेन (, पहिले युटर्सेन (होल्स्टाइन) भनेर चिनिन्थ्यो) जर्मनीको स्लेस्विग-होल्स्टाइन राज्यको पिनेबर्ग जिल्लामा अवस्थित एक सहर हो। यो एल्मशोर्नबाट लगभग दक्षिणतिर र हामबुर्गबाट ​​ उत्तरपश्चिमतिर, एल्बे नदीको नजिक सानो पिनाउ नदीमा अवस्थित छ। युटर्सेनमा १९२९ मा सिर्जना गरिएको उत्तरी जर्मनीको सबैभन्दा पुरानो र ठूलो गुलाबको बगैँचा रोसेरियम युटर्सेन रहेको छ।


श्रेणी:जर्मनीका सहरहरू
जेन्स फिन्क-जेन्सन

alt=Jens Fink-Jensen. Ideogramma International Literature Festival in Nicosia, Cyprus, 27.11.2019.|thumb|Jens Fink-Jensen. Ideogramma International Literature Festival in Nicosia, Cyprus, 27.11.2019.
येन्स पिन्क योन्सन, एक परिचय
डिसेम्बर १९, १९५६मा जन्मिएका येन्स पिन्क योन्सन डेनमार्कका प्रख्यात कवि, लेखक, फोटोग्राफर, संगीतकार तथा आर्किटेक्ट हुन्।
संक्षिप्त जीवनीः

लेखकको रूपमा उनको पहिलो प्रकाशित रचना एउटा लघुकथा ‘जुनि’ थियो। त्यो लघुकथा उनले सन् १९९५को जून महीनामा लेखेका थिए भने जुन ४, १९७५मा सो कथा इन्फर्मेसन नामक दैनिक पत्रिकामा छापिएको थियो। त्यसै गरी कविको रूपमा उनका चारवटा कविताहरू साहित्यिक पत्रिका Hvebekornमा १९ अक्टूबर १९८१मा प्रकाशित भएका थिए। रुजून ५, १९८६मा प्रकाशित कथासङ्ग्रह बेस्टर्न (पशुहरू)ले उनलाई गद्य लेखकको रूपमा पनि चिनायो। मार्च १८, १९९४मा उनको पहिलो बाल साहित्य ‘योनास र शंखकीराको खोल’ प्रकाशित भएको थियो।आधुनिक भाषा विज्ञान लिएर उनले Herlufsholm स्कूलबाट सन् १९७६मा प्रवेशिका परीक्षा उत्तीर्ण गरेपश्चात् राष्ट्रिय सेवा अन्तर्गत एनसीओको रूपमा शाही लाई फ गार्डको रूपमा पनि तालीम प्राप्त गरे। सन् १९९६मा उनले कोपेन्हेगनको ललितकला र आर्किटेक्ट प्रतिष्ठानबाट आर्किटेक्ट र सोही स्थानबाट सन् १९९७मा मल्टीमेडियामा स्नातकोत्तर तहसम्मको पढाइ सकाए।
उनले सन् १९८० ताका Hvedekorn का सम्पादक पल बोरमको साथमा मिकेल स्ट्रङ्ग लगायतका सहकर्मीहरूसँग मिलेर कोपेन्हेगनमा समकालीन कविहरूको औपपचारिक तथ्यांक ‘एन ए ८०’को सङ्कलन पनि गरे। उनी विभिन्न साहित्यिक र सांगीतिक भेलाहरू, कलेज र पुस्तकालयहरूमा बेला बेला स्याक्सोफोन र की बोर्ड जस्ता वाद्ययन्त्रहरूका साथ स्लाईड प्रदर्शनको माध्यमबाट आफ्ना कविताहरू प्रस्तुत गर्ने गर्दछन्।
प्रदर्शनीहरूः

डेनमार्क, नर्वे र स्विडेन जस्ता देशहरूमा उनको बेइजिङ्गका छविहरू, (चीनको राजधानीका दृश्यहरू र साथमा त्यहाँका बासीन्दाहरूको अनुहारहरू, अन्तर्राष्ट्रिय एम्नेष्टीद्वारा वितरित।) तथा दक्षिणका डुङ्गाहरू, (मेडिटेरियन समुन्द्र, यूरोपका एटलाण्टिक तट र मोरक्कोमा माछा मार्न प्रयोग गरिने साना साना डुङ्गा, मछुआराहरू र उनीहरूको वरिपरिको बातावरणको झलकहरू।) नामक फोटो प्रदर्शनीहरू भएका छन्।
प्रकाशित कृतिहरूः

* Verden i et øje, संसारलाई हेर्दा, (सन् १९८१, कविता)
* Sorgrejser पीडासँग सहयात्रा, (सन् १९८२, कविता)
* Dans under galgen, मृत्युसँग रमाउँदा, (सन् १९८३, कविता)
* Bæsterne, पशुहरू, (सन् १९८६, लघुकथाहरू)
* Nær afstanden, दूरीको नजीक, (सन् १९८८, कविता)
* Jonas og konkylien, योनस र शंखकीराको खोल, (सन् १९९४, बालसाहित्य, म्याड्स स्टेजको चित्र सहित)
* Forvandlingshavet, परिवर्तनका छालहरू, (सन् १९९५, कविता)
* Jonas og himmelteltet, योनास र उसले पाएको आत्मज्ञान, (सन् १९९८, बालसाहित्य, म्याड्स स्टेजको चित्र सहित)
* Alt er en åbning, सबै उदारु छ, (सन् २००२, कविता)
* Syd for mit hjerte. १०० udvalgte kærlighedsdigte, मेरो मुटुको पाटोबाट छानिएका रु१०० मायाका कविताहरू
( सन् २००५, कविता)
नेपाली अनुवादः ब्रजेश
वेव लिंक

*Jens Fink-Jensen Online
मित्रमणि आचार्य

मित्रमणि आचार्य तत्कालीन (छैठौं) पक्षधर अनेरास्ववियुका केन्द्रीय सदस्य तथा रामपुर कृषि क्याम्पस (प्रस्तावित नेपाल कृषि तथा वन विश्वविद्यालय), चितवनका स्ववियु सभापति हुनुहुन्थ्यो। सांगठनिक कामको शिलशिलामा चितवनको मेघौली पुगेको बेला उहाँलाई नेविसंघका गुण्डाहरूले २०४२ वैशाख १८ गते सांघातिक आक्रमण गरेका थिए। त्यही आक्रमणबाट उहाँको उपचार गर्दागर्दै मृत्यु भयो। उहाँको हत्या भएको मिति वैशाख १८ गतेलाई प्रत्येक वर्ष मित्रमणि दिवसको रूपमा मनाउने गरिन्छ। मित्रमणिको क्षमता, प्रतिभा, व्यक्तित्व र राजनीतिक क्रियाशीलताबाट क्षुब्ध भएका कांग्रेसी र पंचहरूको मिलेमतोमा उहाँको हत्या गरिएको थियो।
श्रोतहरू

श्रेणी:राजनीतिज्ञहरू
खुकुरी

खुकुरी नेपालमा विभीन्न जात जाती हरुले आफ्नों संस्कार र संस्कृति अनुसार कुल पुजा गर्ने गरेको पाईन्छ मगर,राई, लिम्बु ,खस क्षेत्री आदी नेपाली हरूको खुकुरीमा कुल देवताको बास हुन्छ । यसको पवित्रता रहेसम्म मात्र ती देवताको बास हुन्छ भन्ने पनि किम्बदन्ती छ । त्यसैकारण नेपालीहरू खुकुरीको कहिल्यै पनि दुरुपयोग गर्नु हुँदैन भन्ने मान्यता राख्छन् । नयाँ खुकुरी किनेर चलनमा ल्याउनुभन्दा अगाडि कुलदेवताका नाममा समर्पण गरी पूजा तथा भोग चढाउनुपर्छ भन्ने पनि मान्यता छ । यदी कुनै किरण बस खुकुरीमा लाता लिग्यो भने ढोग्ने गरीन्छ ।

त्यसैगरी आफ्नो खुकुरी आफ्नो जातभन्दा बाहिरकालाई छुन दिनु हुन्न भन्ने पनि बूढापाकाहरूको भनाइ छ । छुन दिंदा कुलदेवता रिसाउँछन् भनिन्छ । त्यसैगरी खुकुरीलाई दापबाट विनाकाम झिक्न र झिकेर उज्याउन पनि हुन्न भनिन्छ । यस्तै अनजानमानै खुकुरीले भोग खाएर छाड्छ भन्ने विश्वास समेत नेपाली जनमानसमा छ । केही गरी अनजानबस दापबाट खुकुरी निकालियो भने खुकुरीलाई काठ वा भूँई वा जेमा भए पनि हानेर दोष मेट्नु पर्छ भनी वुढापाकाहरू भन्ने गर्छन् ।

नेपाली समाजमा खुकुरी लाई देवताको रुपमा पुजा गरीने गरीन्छ जाहाँ मूर्तिको स्थापना गर्न असम्भव हुन्छ त्याहाँ खुकुरी लाई राखी पुजा गर्ने गरीन्छ ।
वोन धामी झाँक्री वसेको ठाउँमा अनिवार्य रुपमा खुकुरी लाई गाडने गरिन्छ अझ यसलाई सिरानीमा राखी सुत्नाले भत प्रेत ले छुन सक्दैन भन्ने हाम्रो मान्यता चली आएको छ ।
खाँडो जगाउने मन्त्रमा समेत खुकुरीको प्रसंग पाइन्छ । यो धारणाहरू हिमवत्खण्डका अरु जाति संस्कृतिमा पाइने धारणाहरूसँग कुनै न कुनै रुपले मिल्दा जुल्दा पनि छन् ।
अझ दशैंको टिका थाप्नु भप्दा अघी यही खुकुरीको पुजा हुँन्छ ।

खुकुरी मा तीनवटा धर्सोहरू पनि अनिवार्य रुपमा हुनैपर्छ र तलदेखि बिँडको छेउँसम्म ति धर्सोहरू खिचिएको हुनुपर्छ । खुकुरीको टुप्पादेखि कौडीसम्म धार अनिवार्य रुपमा राखिएकै हुनुपर्छ र धार र बिँडको बीचमा तीनचोसे कौडी पनि हुनैपर्छ ।

यसले त्रिगुण ब्रम्हा विष्णु महेश्वरको प्रतिनीधि गर्छ ।
परम्परागत मान्यता : नेपालको पूर्वी भागमा बस्ने सुनुवार समुदायमा खुकुरीलाई गोरखनाथको गुफा अगाडि राखिने हतियार मानिन्छ । गोरखनाथको प्रसंगसँग जोडिएर आएको हुनाले यसको इतिहास गोरखाको जस्तै पुरानो भएको मानिन्छ । द्रव्य शाहलाई गोरखाको राजा बनाउन अह्म भूमिका निर्वाह गरेका गणेश पाण्डे नेपाल एकिकरणका नायक पृथ्वीनारायण शाह, काजी कालु पाँडे, काजी तुलाराम पाँडे, कपरदार भोटुँ पाँडे लगायतको कम्मरमा दापसहितको खुकुरी रहेबाट पनि यसका प्राचीनताको पुष्टि हुन्छ ।
भोजपुरे खुकुरी

भोजपुरको पहिचान यो खुकुरी सिरूपाते खुकुरी भन्दा बाक्लो, गह्रौ र बढि चौडाई भएको हुन्छ।
सिरूपाते खुकुरी

यो भोजपुरे खुकुरीको तुलनामा अलिक लाम्चो देखिन्छ।

खुकुरी नेपालको आदर्श चिनो हो। यो नेपालीहरूको आधारभूत र पारम्परिक जरुरी हतियार थियो र आज पनि छ। हतियारको रूपमा धेरै प्रभावी खुकुरी, विश्वमा छरियेका सबै गोर्खालीहरूको चिनो मात्र होईन, शान पनि हो। यो नेपाली सेनाको पनि हतियार चिनो हो।
बाहिरी लिङ्कहरू

*केही सांस्कृतिक चिन्हारी


श्रेणी:हतियार
काग

काग कालो रङ्गको एक चराको नाम हो। यसलाई हिन्दी भाषा, तथा नेपालको तराई प्रदेशका भाषाहरूमा कौवा भनिन्छ। कागलाई संस्कृतमा काक भनिन्छ। तिहारमा (यम पञ्चकमा) पहिलो दिन कागको पूजा हुन्छ। कागलाई सबै चराहरूको बिचमा चतुर र चलाख पंक्षी मानिन्छ। ज्योतिष शास्त्रकानुसार कागलाई पूर्व सूचना दिने पंक्षीका साथै एक सन्देश वाहक पंक्षी पनि मानिएको छ। कागहरू धेरै प्रजातीका हुन्छन्। हाम्रो मुलुकमा दुई थरिका कागहरू प्राय: भेटिएका छन्, काले काग र माले काग। भनिन्छ कागको एउटा आँखा मात्र हुन्छ। यो सत्य पनि हो कागको आँखा दुईटा भए पनि एउटा आँखाले मात्र काम गरेको हुन्छ। हिन्दू मान्यताका अनुसार कागलाई विभिन्न तान्त्रीक तथा ज्योतिष प्रयोगमा ल्याइन्छ। कागको मासु खाइदैन कुनै रोगीहरूले कागको आलो रगत र कलेजो खाएमा रोग निको हुने विश्वासका साथ कागको रगत र कलेजो खान्छन्। साथै कागहरु नेपाल लगायत का थुप्रै देशहरूमा पाईन्छन्। कतिपय ठाउँमा यदि कसैलाई चलाख र चतुर भन्नु पर्यो भने 'कस्तो काग रैछ' पनि भनिन्छ।
यी पनि हेर्नुहोस्

* काग तिहार
कागको शारीरिक अंगहरु

काग एक पन्छी हो। एसको टाउको, आँखा, प्वाख, पखेटा, खुट्टा, घाटी, चुचुर, आदि हुन्छन्।
सन्दर्भ सामग्री


बाहिरी लिङ्कहरू

श्रेणी:चराहरू
श्रेणी:नेपालमा पाइने चराहरू
नाता

भान्जा को सासु लाई के भन्छ
बुढी को दिदी -दिदी
जन्मको कारणले बन्ने नाता

पुरुष

*बा -- बाबु; बुबा
*छोरो
*बूढाबा -- हजुरबा; हजुरबुबा
*नाति
*दाजु
*भाइ
*काका। *पनाति। *जनाति
महिला

*आमा
*छोरी
*बूढी आमा -- हजुरआमा; आबै
*नातिनी
*दिदी
*बहिनी
*काकी
विवाहको कारणले बन्ने नाता

पुरुष

*पति -- श्रीमान्, लोग्ने
*ससुरा
*जेठाजु
*देवर
*सालो
*भिनाजु
*सोल्टी
*जेठान
महिला

*पत्नी -- श्रीमती, स्वास्नी
*सासू
*साली
*बुहारी
*आमाजू
*देवरानी
*सोल्टीनी
*नन्द

मान्छेको नाता सासु ससुरा आमा बाबा ट्टुला बाबा ट्टुली आमा माइलि आमा माइला बाबा साइला बाबा साइली आमा कन्छा बाबा कान्छि आमा हजुर आमा हजुर बाबा मामा माइजु जेठान जेठानि दिदि भदाह भदै भान्जा भान्जि दिदी बईनी दाजु भाइ सोल्टा सोल्टि पति पत्त्नि छोरा छोरी नाती नातिनी जवोइ भिनाजु फुपै पुसाजुपनाति पनातिनी जनाति जनातिनी

श्रेणी:नाता सम्बन्ध
आमा

आमा वा माता कुनै बच्चालाई जन्म दिने र पालनपोषण गर्ने अथवा शुकाणुसँग मिलेर बच्चाको विकासको लागि अण्ड प्रदान गर्ने महिलालाई भनिन्छ।


आमाले बच्चालाई जन्म दिनु मात्र कर्तव्य र दायित्व होइन। उसलाई असल बानी व्यवहोरा प्रदान गरी समाजका लागि योगगदान दिन सक्ने बनाउनु पनि आमाकै जिम्मेवारी भित्र पर्छ। यसलाई हरेक आमाले आफ्नो प्राण रहुन्जेल कर्तब्य निभाइरहेकी हुन्छिन। ।।।जन्म दिने र म प्रती सद्भाव राख्ने सम्पुर्ण आमाहरु प्रती नमन।।।
स्वास्थ्य तथा सुरक्षा
धार्मिक दृष्टिकोण

आमालाई हिन्दु धर्ममा उच्च स्थानमा राखिएको छ। आमा अर्थात् माता जसलाई हिन्दु धर्ममा देवीको रूपमा पनि पुजिन्छ। तसर्थ हरेक सन्तानले आमाप्रति निर्वाह गर्नु पर्ने भुमिका पनि अथाहा छ। आमालाई श्री ६ को उपाधि समेत दिइएको छ। श्री ६ भनेर आमा, बुबा र गुरू लाई चिनिन्छ। जसमा आमाको पनि नाम आउँछ।
चर्चित आमाहरू

* यसोदा
* कुन्ती
* सीता
* पार्वती
* इभ
* भेनस
* मेरी
* बित्याह
* मायादेवी
*सिता देवि
यो पनि हेर्नुहोस
सन्दर्भ सूची
बाह्य कडीहरू

*
*


श्रेणी:परिवार
श्रेणी:नाता सम्बन्ध
पति

विवाह गरेपछि उनिसँग विवाहित पुरुषसँग जोडिने स्त्रीको नातालाई पति भनिन्छ । कतै कतै पतिलाई लोग्ने, पोइ अथवा श्रीमान पनि भनिन्छ।
व्युत्पत्ति र संज्ञान

"पाटी" शब्द प्रोटो-इन्डो-युरोपियन भाषा बाट उत्पन्न भएको मानिन्छ। पुरानो फारसी भाषाहरू, जस्तै Avestan, शब्द pati वा paiti शीर्षकको रूपमा व्यापक रूपमा प्रयोग गर्दछ, उदाहरणका लागि। dmana-paiti (घरको मालिक, संस्कृत दाम-पति सँग मिल्दोजुल्दो)।

संस्कृतमा, यो 'pat-' हो जब uncompounded र अर्थ "पति" वाद्य केस p/atyā-; dative मामला p/atye-; जेनेटिभ केस एब्लेटिव p/atyur-; लोकेटिभ केस p/atyau-; तर जब अर्थ "प्रभु, गुरु", र राम्रो कम्पोजिटिमा वा 'कम्पाउन्डको अन्त्यमा' नियमित रूपमा अपवादहरू सहित; ) मालिक, मालिक, मालिक, स्वामी, शासक, सार्वभौमसत्ता आदि। उदाहरणका लागि, वेद मा, हामीले ब्रहस–पति, प्रजा–पति, वाच–पति, पशु–पति, अपम–जस्ता शब्दहरू पाउँछौँ। पति, भू पति, त्रिदासा–पाटी र न–पति । यहाँ 'पति' प्रत्ययलाई "लर्ड अफ ………..." भनेर अनुवाद गरिएको छ।
धेरै इन्डो-युरोपियन भाषाहरूमा, संज्ञानात्मक शब्दहरू विभिन्न रूपहरूमा अवस्थित छन् (प्रायः प्रत्ययको रूपमा), उदाहरणका लागि अंग्रेजी शब्द "डिस्पोट" मा ग्रीक δεσ-πότης, अर्थ "मालिक, तानाशाह, प्रभु, मालिक।" ल्याटिनमा, शब्दको अर्थ "मास्टर" बाट "सक्षम" मा परिवर्तन भयो, र ""विशेषणको रूपमा प्रयोग हुने वस्तुको उदाहरण" हो,"" "शक्तिशाली" जस्ता अङ्ग्रेजी शब्दहरू, संभावित र potentate। लिथुआनियाली मा फिक्का भएको छ, एकल शब्दको रूपमा pats को अर्थ पति, स्वयम् (पुरानो लिथुआनियाली]] मा पाटिस को अर्थ आयो। हिन्दी/हिन्दुस्तानी।
यि पनि हेर्नुहोस्
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:नाता सम्बन्ध