JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
Proton (voertuig)

:Vir ander betekenisse sien proton (dubbelsinnig).


Proton Holdings Berhad, algemeen bekend as Proton (gestileerde PROTON), is 'n Maleisiese multinasionale motormaatskappy. Proton is op 7 Mei 1983 gestig as Maleisië se enigste nasionale kentekenmotormaatskappy tot die koms van Perodua in 1993. Die maatskappy het sy hoofkwartier in Shah Alam, Selangor, en bedryf bykomende fasiliteite in Proton City, Perak.

Proton het in die 1980's en 1990's begin met die vervaardiging van herbevestigde weergawes van Mitsubishi Motors (MMC) produkte. Proton het sy eerste inheems ontwerpte, nie-kenteken-ontwerpte motor in 2000 vervaardig, met 'n Mitsubishi-enjin. Dit het Maleisië verhef as die 11de land ter wêreld met die vermoë om motors van die grond af te ontwerp. Sedert die 2000's het Proton 'n mengsel van plaaslik vervaardigde en kenteken-ontwerpte voertuie vervaardig.

Proton is gestig onder meerderheidsbesit deur HICOM, met 'n minderheidsbelang wat deur Mitsubishi Group-lede gehou word. Teen 2005 het Mitsubishi sy belang in Proton aan Khazanah Nasional verkoop. In 2012 is Proton ten volle verkry deur DRB-HICOM. Proton was die eienaar van Lotus Cars van 1996 tot 2017. In Mei 2017 het DRB-HICOM planne aangekondig om 'n belang van 49.9% in Proton en 'n belang van 51% in Lotus aan Geely Automobile Holdings te verkoop. Die ooreenkoms is in Junie 2017 onderteken, en Lotus het opgehou om 'n eenheid van Proton te wees.

Vanaf 2023 het Proton 'n oorsese teenwoordigheid in Bangladesj, Bermuda, Broenei, Egipte, Irak, Jordanië, Kenia, Mauritius, Mosambiek, Nepal, Pakistan, Papoea-Nieu-Guinee, Sri Lanka, Suid-Afrika, en Zimbabwe. CKD-plante is in Pakistan, Kenia, Nepal, en Sri Lanka geleë.
Etimologie

Proton is 'n Maleise agtergrond vir Perusahaan Otomobil Nasional (Nasionale Motoronderneming)
Modelle

duimnael|Proton Saga
duimnael|Proton Putra
duimnael|Proton Satria Neo
duimnael|Proton X70
Produksievoertuie

Sedan

* Proton S70
* Proton Persona
* Proton Saga
SUV

* Proton X90
* Proton X70
* Proton X50
Luikru

* Proton Iriz
Historiese modelle

Sedan

* Proton Perdana
* Proton Prevé
* Proton Inspira
* Proton Waja
* Proton Wira
Coupé

* Proton Putra
Veeldoelige voertuie

* Proton Exora
* Proton Ertiga
* Proton Juara
Bakkie

* Proton Arena
Luikru

* Proton Suprima S
* Proton Satria
* Proton Savvy
* Proton Gen•2
* Proton Tiara
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf


Kategorie:Maleisië
Kategorie:Motorvoertuie
Tuna

Tuna is die naam vir 'n verskeidenheid spesies roofvisse wat in die see voorkom, in die familie Scombridae, hoofsaaklik van die genus Thunnus. Tunas is groot en besonder vinnige seevisse.

Die meeste hou in veral tropiese gebiede, waar hulle vlak onder die oppervlak hul voedsel verkry. Tunas behoort tot die orde Perciformes, die suborde Scombroidei en is saam met die makriele lede van die familie Scombridae. Die tunas is groot visse en sommige kan tot 3,3 m lank word, met 'n massa van tot 800 kg.

Die diere trek baie rond, maar hulle hou gewoonlik naby die oppervlak of in kuswaters, waar hulle hoofsaaklik vis, skaaldiere, seekatte en ander diere eet. Die visse kan tot selfs 75 km/h swem, want hul liggame is uiters vaartbelyn, terwyl die romp en vinne sterk gespierd is.

Sommige spesies se borsvinne kan in 'n holte in die romp versink vir selfs beter vaartbelyning. Die kieue is besonder groot omdat die diere 'n baie groot suurstofbehoefte het. Die vleis is kenmerkend rooi vanweë die baie bloedvate, terwyl die bloed 'n hoë hemoglobieninhoud het. Die bloedvatstelsel onder die vel is baie goed ontwikkel, wat die tunas daartoe in staat stel om 'n konstante hoë liggaamstemperatuur te handhaaf. Makriele is oor die algemeen kleiner as tunas.
Spesies

Daar bestaan agt spesies:
* Thunnus alalunga (Bonnaterre, 1788) – Albakoor.
* Thunnus albacares (Bonnaterre, 1788) – Geelvintuna.
* Thunnus atlanticus (Lesson, 1831).
* Thunnus maccoyii (Castelnau, 1872) – Suidelike blouvin-tuna.
* Thunnus obesus (Lowe, 1839) – Grootoog-tuna.
* Thunnus orientalis (Temminck & Schlegel, 1844).
* Thunnus thynnus (Linnaeus, 1758) – Blouvin-tuna.
* Thunnus tonggol (Bleeker, 1851).
Sien ook

* Alfabetiese lys van visse
* Lys van Suider-Afrikaanse visse volgens wetenskaplike name
* Lys van varswater visfamilies
* Lys van visfamilies
Bronnelys

* Wêreldspektrum, 1982, ISBN 0908409680, volume 27, bl. 167, 168


Kategorie:Beenvisse
Pols-oksimeter

duimnael|'n Draagbare oksimeter (vir noodgevalle)
duimnael|Meet die suurstof deur 'n optiese metode, deur die vingernael
'n Pols-oksimeter is 'n mediese apparaat wat die hoeveelheid suurstof in 'n mens se bloed indirek meet. Dit word dikwels aangeheg aan 'n mediese monitor sodat mediese personeel die pasiënt se bloedoksigenasie ten alle tye kan lees.

Die mees algemene tipe monitor meet die hoeveelheid versadiging van die bloed se hemoglobien. Dit het gewoonlik 'n paar klein liguitstralende diodes (Engels: light emitting diode -- LED) geplaas teenoor 'n fotodiode op 'n sensor, wat aan 'n liggaamsdeel wat ligdeurskynend is, geknip word (meestal 'n vingerpunt of oorlobbetjie). Die een LED is rooi, met 'n golflengte van 660 nm, en die ander is infrarooi, met 'n golflengte van 910 nm. Die absorpsie van ligstrale op elkeen van die twee golflengtes verskil betekenisvol vir beide oksihemoglobien en die gedeoksigeneerde vorm daarvan, en met behulp van die verskil tussen die absorpsie van die rooi en infrarooi lig kan die oksi/deoksihemoglobienverhouding dus bepaal word. Omdat die hoeveelheid bloed in die kapillêre sisteem van die bloeddruk afhang, wat op sy beurt verskil op grond van die hartklopsiklus, kan die polstempo ook daarmee gemeet word.

Tipies meet 'n bloedsuurstofmeter in persentasie van normaal, met aanvaarbare reikwydte tussen 95 en 100 persent.

Hierdie monitors is van kritiese belang in noodmedisyne, vir pasiënte met asemhalings- of hartprobleme, en ook vir vlieëniers wat werk in kajuite sonder lugdrukbeheer bokant 10 000 voet, aangesien hulle aanvullende suurstof benodig.

Die nuutste generasie pols-oksimeters gebruik gevorderde digitale seinprosessering om akkurate meting te voorsien selfs in gevalle van probleme soos pasiëntbeweging, lae perfusie, helder agtergrondslig en elektriese stoornisse. Die nuutste modelle (2005 en later) kan selfs ook koolstofmonoksiedvlakke monitor.
Sien ook

*Arteriële bloedgas
*Mediese instrument
*Mediese monitor
*Pols-oksimetrie
Eksterne skakels

* Hoe 'n Pols-oksimeter werk


Kategorie:Geneeskunde
Matjiesfontein

duimnael|links|Lord Milner-hotel

Matjiesfontein is 'n nedersetting in die Victoriaanse boustyl in die hartland van die Karoo, sowat 100 kilometer noordoos van Worcester. Die dorp in die huidige Suid-Afrikaanse provinsie Wes-Kaap, wat aanvanklik net 'n stilhouplek langs die spoorlyn was, waar stoomlokomotiewe van vars water voorsien is, is in 1884 deur die Britse immigrant James ("Jimmy") Douglas Logan gestig. In 1889 het Logan 'n mineraalwaternywerheid op die dorp opgerig en water en ander verversings aan treinpassasiers verkoop.

Logan se bekende Lord Milner-hotel is in 1899 opgerig. Die lug van die Karoo-halfwoestyn is destyds ook as baie geskik geag vir die behandeling van longsiektes, maar só het Matjiesfontein toe vinnig ook bekende persoonlikhede soos Cecil Rhodes, die skryfster Olive Schreiner, wat tussen 1890 en 1892 op die dorp gewoon het, Edgar Wallace, lord Randolph Churchill en Rudyard Kipling ontvang.

Tydens die Tweede Vryheidsoorlog (1899-1902) het Logan se hotel as 'n Britse militêre hospitaal gedien. Met Jimmy Logan se afsterwe in 1920 raak Matjiesfontein uit die mode. Eers in 1968 herleef die dorpie met die heropening van die hotel. In 1970 is Matjiesfontein tot nasionale monument verklaar.

Matjiesfontein met sy gerestoureerde stasie en 'n nuwe konferensiesentrum is deesdae weer 'n gewilde bestemming vir welgestelde Kapenaars. Die N1 nasionale pad gaan naby die dorp verby.
Bibliografie

*Allen, Dean: Empire, war & cricket in South Africa. Logan of Matjiesfontein. Kaapstad: Zebra Press, 2015. ISBN 978-1-77022-847-4
Sien ook

* Lys van dorpe in Suid-Afrika
Eksterne skakels

* Reis in Afrikaans - Matjiesfontein


Kategorie:Nedersettings in die Wes-Kaap
Simonstad

Simonstad (Engels: Simon's Town) is 'n dorp aan die oostekant van die Kaapse Skiereiland naby Kaapstad in die provinsie Wes-Kaap, Suid-Afrika.
duimnael|links|300px|Die ingang na die hawe op Simonstad.
Dit is genoem na die Nederlandse goewerneur van die Kaap, Simon van der Stel. Simonstad, wat aan Valsbaai geleë is, is bekend as die hoofkwartier en opleidingsentrum van die Suid-Afrikaanse Vloot. Die dorp speel al tweehonderd jaar 'n belangrike rol as militêre hawe en is oorspronklik deur die Koninklike Britse Vloot (Royal Navy) gebruik.

duimnael|links|300px|Die historiese middedorp.
Simonstad se St. Georgestraat word danksy 'n groot aantal historiese huise, waaronder die Huis van die Admiraliteit uit die jaar 1740, ook die "Goue Myl" genoem. Die dorp beskik oor 'n regstreekse spoorwegverbinding met die sakekern van Kaapstad en een van die gewildste sandstrande van die skiereiland, Bouldersstrand. Die strand is ook gewild by die plaaslike brilpikkewyne, wat hier - ondanks die aanwesigheid van mense - in 1985 'n kolonie gestig het.
Wapen

Simonstad het van 1883 tot 1996 'n eie munisipaliteit gehad. Die raad het in 1905 'n wapen aangeneem wat deur Adalbert Bonn ontwerp is. Dit was 'n effens gedifferensieerde weergawe van die wapen van Willem Adriaan van der Stel, wat Bonn met diė van sy vader Simon van der Stel verwar het. Die wapen is in 1957 deur die College of Arms (in Londen) aan die raad verleen. Toe die munisipaliteit in 1996 ontbind is, het die raad die oktrooi aan die Simon's Town Historical Society vir bewaring oorhandig, en dié genootskap het dit in 1999 op sy eie naam by die Buro vir Heraldiek geregistreer.

Die blasoen is soos volg: Gevierendeel: I en IV, gedeel, regs in silwer drie rooi torings geplaas 2 en 1, links deursnede van goud en blou, in die skildhoof staande op 'n groen grond 'n pronkende pou van natuurlike kleur en in die skildvoet drie silwer pennings geplaas 2 en 1; II en III, in blou 'n uitstralende ster en in die skildhoof drie wassenaars, alles van silwer, oor alles heen 'n goue ovaalvormige hartskild, die buiterand opgekrul, belaai met 'n rooi klimmende halwe leeu uitkomend uit drie golwende groen streepbalke. Die helmteken is 'n voorstelling van Britannia wat op 'n goue vlootkroon rus; twee gekruiste ankers is agter die skild geplaas; die wapenspreuk is "Fac et spera".
Sien ook

* Simonsbaai
* Simonstad (kiesafdeling)
* Lys van dorpe in Suid-Afrika
Verwysings
Bronnelys

* Burman, Jose: The False Bay Story. Kaapstad: Human & Rousseau,1977. ISBN 0-7981-0777-4
* Tredgold, Arderne: Bay between the mountains. Kaapstad: Human & Rousseau, 1995. ISBN 0-7981-3424-0


duimnael|links|300px|Simonstad, 1806
duimnael|links|300px|Standbeeld van Just Nuisance te Simonstad


Kategorie:Hawens in Suid-Afrika
Kategorie:Voorstede van Kaapstad
Postmasburg

Postmasburg is 'n dorp in die Kalahariwoestyn van die provinsie Noord-Kaap (Suid-Afrika), wat veral as 'n sentrum van hematiet ystererts-, mangaan- en diamantmynbou bekend staan. Histories was asbes en kieselgoer ook in die omgewing gemyn. Die Gatkoppiesmyn sowat vyf kilometer noord van Postmasburg is 'n belangrike argeologiese terrein. Opgrawings, wat hier gedoen is, het die bewys gelewer dat die Khoisan reeds omtrent die jaar 700 hier met mynbou besig was. Hulle het 'n rooi stof wat van die ystererts afkomstig was, genaamd blinkklip, gebruik om hul velle en gesigte te kleur. Blinkklip is spekulariet wat bestaan uit plaatagtige kristalle van hematiet wat 'n glans skynsel het.

Die SA Leër se gevegsopleidingsgebied, Lohatlha, is 30 km noord van die dorp geleë.
Geskiedenis

270px|duimnael|links|Die Gereformeerde kerk Postmasburg.

Die dorp is in 1892 gestig en genoem na prof. Dirk Postma, die eerste predikant van die Gereformeerde Kerke in Suid-Afrika en die stigter van die GKSA se Teologiese Skool Burgersdorp, die voorloper van die Potchefstroomse Universiteit vir Christelike Hoër Onderwys (tans Noordwes-Universiteit). Die spoorlyn vanaf Kimberley het die dorp in 1930 bereik.
Omgewing

70 km suid van Postmasburg is die Witsand Natuurreservaat, wat oor die mooiste woestynsandduine beskik. Brulsand is 'n natuurwonder wat veral in die droë somermaande 'n brulgeluid maak as jy daarop loop by die hoë duine.
Sien ook

* Gereformeerde kerk Postmasburg
* NG gemeente Postmasburg
* Lys van dorpe in Suid-Afrika
Bronne

* Rosenthal, Eric, Encyclopaedia of Southern Africa, Juta and Company Limited, Kaapstad en Johannesburg, 1978.
*
Verwysings

Kategorie:Nedersettings in die Noord-Kaap
Volwassene

Die naamwoord volwassene verwys na enige volgroeide organisme, alhoewel meestal na 'n mens: iedereen wat nie meer 'n kind of minderjarige is nie, en wat nou 'n man of 'n vrou is.
Wetlike implikasies

'n Volwassene kan wetlik 'n kontrak met 'n ander party sluit.

Die wetlike definisie van die aanvang van volwassenheid varieer tussen die ouderdomme 16 tot 21, afhangend van die streek. Sommige kulture in Afrika beskou die ouderdom van 13 as die aanvang van volwassenheid, maar die res van die wêreld sien die individu op daardie ouderdom steeds as 'n tiener. Die mees algemene ouderdom is 18. 'n Paar uitsonderings is:
:16: Skotland
:17: Indonesië
:19: Suid-Korea
:20: Japan

Op hierdie bepaalde ouderdom verloor die nuwe volwassene se ouers die ouerlike regte en verantwoordelikhede rondom die persoon se versorging. Die nuwe volwassene beskik byvoorbeeld nou oor die reg om in die huwelik te tree, om te kan stem, om 'n voltydse werk te mag bekom, om vuurwapens aan te skaf (in lande waar dit wettig is), om te mag motorbestuur, om te rook en alkohol te drink, om seks te hê, om te dobbel, om 'n prostituut te wees (in lande waar dit wettig is om dit te doen), en as pornografiese model of akteur op te tree. 'n Volwassene verkry ook die reg van toegang na feitlik alle gebeurlikhede of plekke, in teenstelling met 'n minderjarige wat weerhou kan word van toegang óf omdat toegang gevaarlik kan wees vir die jong individu, óf omdat die minderjarige skade kan veroorsaak (byvoorbeeld by 'n uitstalling van hoogs-breekbare items).
Eienskappe van 'n volwassene

duimnael|regs|300px|'n Groep volwasse persone.

Daar is sekere gedragskwaliteite benewens fisiese voorkoms wat volwassenheid simboliseer in die meeste kulture. Hierdie volwassenheid van karakter behels onder andere:

* Selfkontrole
* Stabiliteit
* Onafhanklikheid
* Erns
* Verantwoordelikheid
* Takt
* Uithouvermoë
* Ervaring
* Objektiwiteit
Verwysings
Sien ook

* Adolessensie
Notas

Kategorie:Menslike ontwikkeling
Kategorie:Kultuur
Carrie

Carrie (1974) is Stephen King se eerste gepubliseerde roman, en ook een van sy kortstes. King vind vandag nog die boek "rou" en "met 'n verrassende vermoë om te beseer en te gru". Dié boek word dikwels uit Amerikaanse skole verban, en die rolprentweergawe (van Brian De Palma in 1976) is in Finland verban. Sommige lesers, veral diegene van die Gootsubkultuur, beskou dit as 'n emosionele diep verhaal.
Storielynopsomming

Die boek gebruik fiktiewe dokumente om die verhaal van Carrie White, 'n tiener van Chamberlain, Maine, te vertel. Carrie is vir jare tuis vertoorn deur haar wraakgierige en geestesongestelde moeder, en by haar hoërskool word sy oor haar onfatsoenlike kleredrag verneder. Wanneer Carrie haar eerste menstruasie in die skoolstort ná liggaamsoefening kry, is sy vreesbevange – haar ma het haar nooit oor dié ontwikkeling in 'n tienermeisie se lewe vertel nie. Haar medeleerlinge spot haar ongenadiglik.

Mettertyd ontdek Carrie dat sy telekinetiese magte het, en dat sy ook 'n geringe vermoë het tot telepatie. Sodoende "lees" sy almal se veragting van haar. 'n Gewilde meisie maak vriende met haar, en reël dat Carrie na die Matriekdans (Engels: prom) vergesel sal word deur die vriendin se kêrel, een van die mees aantreklike en gewilde seuns in die skool. Carrie se moeder verbied haar eers om dit by te woon.

'n Wrede plan word gemaak deur van die leerlinge: daar word skelmpies gereël dat Carrie as matriekdanskoningin verkies sal word, en op die oomblik van haar kroning dompel die leerlinge emmers vol varkbloed bo-oor Carrie. Almal lag daaroor. Dit breek iets in Carrie: sy verlaat die danssaal, sluit die deure en verbrand omtrent almal wat in die saal vasgekeer is, en verwoes dan ook 'n groot area van die middestad van haar dorp. Toe sy by die huis aankom, probeer haar ma haar doodmaak, denkende dat Carrie oorgeneem is deur Satan. Carrie stop haar ma se hartklop.

Carrie lees in haar skoolvriendin se gemoed dat dié nooit enigiets lelik bedoel het nie, en sterf dan met die wete dat sy darem een vriend gehad het.
Verwysings
Eksterne skakels

* 'n Boekresensie van Carrie


Kategorie:Engelse romans
Jacques-Pierre de Taffanel de La Jonquière

Jacques-Pierre de Taffanel de La Jonquière, marquis de La Jonquière (* 18 April 1685 naby Albi, Frankryk; † 17 Maart 1752 in Quebecstad, Kanada) was 'n Franse vlootoffisier en in die jare 1749 tot 1752 goewerneur van die kolonie Nieu-Frankryk in Noord-Amerika.

Tydens sy ampstermyn is daar 'n tydperk van vrede in die langdurige konflik tussen Engeland en Frankryk, nogtans maak De La Jonquière voorsiening vir die verwagte hervatting van die oorlogshandelinge deur die versterking van die Franse troepe en die Franse posisies in die gebied van die Groot Mere en langs die grens van Akadië.

Jonquière, 'n stad in die suide van die Kanadese provinsie Quebec, is na De La Jonquière vernoem.
Bronnelys

* HISTORICA – L'Encyclopédie canadienne


Kategorie:Franse militariste
Kategorie:Franse politici
Kategorie:Admiraals
Kategorie:Goewerneurs
Kategorie:Quebec
Kategorie:Geboortes in 1685
Kategorie:Sterftes in 1752
Cassis

Cassis is 'n belangrike toeristebestemming in die département Bouches-du-Rhône (Suid-Frankryk) met 'n oppervlak van 26,86 vierkante kilometer en 7 758 inwoners (2009). Die dorp staan bekend vir sy rotskus met die kenmerkende calanques en sy uitstekende wit en roséwyne. Bekende skilders soos Vincent van Gogh en André Derain het die landskap van Cassis as motief vir hulle kunswerke gekies.
Geografie

Cassis lê aan die Middellandse See, sowat twintig kilometer oos van Marseille, in 'n sonnige streek met jaarliks sowat 3 000 sonskynure. Die plaaslike Kaap Canaille spog met die steilste rotswande van alle Europese kusgebiede, wat 'n hoogte van 394 meter bereik. Die dorp is omring deur krytrotse, wat in die winter 'n beskerming bied teen die soms koue Mistralwind.

Daar is sowat twintig calanques, tipiese klein fjorde, in die omgewing van Cassis, naas 'n aantal bekende sandstrande soos die Plage du Bestouan en die Plage de la Grande Mer en die klipstrand Plage de l'Arène.

Die plaaslike grond met sy hoë kalkgehalte en die hoë jodiumgehalte van die lug bevorder die wynbou in die gebied, wat met die Vin de Cassis 'n gewilde wit wyn van oorsprong oplewer.
Geskiedenis

Die eerste bewoners van die gebied was Liguriërs wat in die tydperk tussen 500 en 600 v.C. 'n versterkte nedersetting bo-op die Baou Redon opgerig het.

In die Romeinse tydperk was Cassis 'n klein vissersdorp wat volgens argeologiese opgrawings ook handelsbetrekkinge met Noord-Afrika en die Levant onderhou het.
duimnael|links|350px|'n Uitsig oor Cassis met sy kenmerkende calanques
Tussen die 5de en 10de eeu het die castrum, 'n versterkte dorp, 'n skuilplek tydens barbare-invalle gebied. Die castrum het in 1223 die besit van die Seigneurie des Baux de Provence geword. Cassis is in die 15de eeu aan die grawe van Provence en later aan die biskoppe van Marseille afgestaan wat die gebied tot by die Franse Rewolusie in 1789 geregeer het.

Tydens die 18de eeu het Cassis oorkant die stadsmuur van die castrum en rondom die hawe begin uitbrei. Ná die tydperk van die Restorasie het nywerhede soos visverwerking, tekstiele, olyfolie, koraalverwerking en wynbou hulle in Cassis gevestig. 'n Baie belangrike bedryf was die ontginning van plaaslike natuurstene.

Die steengroewe van Cassis lewer onder meer sement en kalksteen op. Met die sogenaamde Cassissteen, wat al in die antieke tydperk ontgin is, het die dorp wêreldwyd bekendheid verwerf. Die stene vir 'n groot aantal hawehoofde in die Middellandse See-gebied, soos Alexandrië, Algiers, Piraeus, Marseille en Port Said, is in Cassis ontgin. Selfs die basis vir die groot vryheidsbeeld in New York Stad, wat deur Frankryk aan die Verenigde State geskenk is, is van Cassis se steen gemaak.

Teen die begin van die 20ste eeu het hierdie tradisonele nywerhede geleidelik verdwyn, terwyl die wynbou en toerisme al hoe belangriker geword het. Cassis is een van die eerste drie wingerde in Frankryk wat sedert die jaar 1936 die AOC-etiket vir wyne van oorsprong verkry het.

Kategorie:Munisipaliteite in Provence-Alpes-Côte d'Azur
Kategorie:Nedersettings in Provence-Alpes-Côte d'Azur
1961 en die literatuur

Gebeure

*N.P. van Wyk Louw se Vernuwing in die prosa is 'n essay wat die weg voorberei vir die prosa van die Sestigers.
*Michael Halliday publiseer sy invloedryke dokument oor die sistemiese funksionele grammatika-model.
*Sylvia Plath het 'n miskraam.
Nuwe boeke

*The Agony and the Ecstasy – Irving Stone
*Bekende onrus – Chris Barnard
*Catch-22 – Joseph Heller
*Drie vroue en 'n hond – Mikro
*Die eerste steen? – Adam Small
*Etikette op my koffer – Ernst van Heerden
*Gedigte, 1927-1940 – Uys Krige
*Die groen planeet; 'n toekomsverhaal oor die eerste kolonie op Mars – Jan Rabie
*James and the Giant Peach – Roald Dahl
*The Judas Tree – A.J. Cronin
*Kitaar my kruis – Adam Small
*Die klop – Ernst van Heerden
*Mila 18 – Leon Uris
*My derde verseboek: Standerd III – D.J. Opperman (samesteller; met Linder, C.B.)
*My tweede verseboek: Standerd II – D.J. Opperman (samesteller; met Linder, C.B.)
*My vierde verseboek: Standerd IV – D.J. Opperman (samesteller; met Linder, C.B.)
*The Prime of Miss Jean Brodie – Muriel Spark
*Stranger in a Strange Land – Robert A. Heinlein
*Vetkers en neonlig (Kortverhaalbundel) – Abraham H. de Vries
*The Winter of Our Discontent – John Steinbeck
Nuwe drama

*Adam en Eva: ’n drietal spele – W.A. de Klerk
*Dagboek van 'n soldaat ('n hoorspel) – N.P. van Wyk Louw
*Caesar – André P. Brink
*The Night of the Iguana – Tennessee Williams
Nie-fiksie

*Bertrand Russell – Has Man a Future?
* N.P. van Wyk Louw – Vernuwing in die prosa: grepe uit ons Afrikaanse ervaring
Sterftes

*2 Julie – Ernest Hemingway, romanskrywer
Toekennings

* CNA-prys: Chris Barnard – Bekende Onrus
* Eugène Maraisprys: Audrey Blignault – In klein maat/Die vrolike lied/Die dammetjie
* Hertzogprys: F.A. Venter – Swart pelgrim/Geknelde land
* Nedbank-Akademieprys vir Vertaalde Werk: (Prosa) Elisabeth Eybers – Die os en die esel by die krip (Supervielle).
* Newbery-medalje vir kinderletterkunde: Scott O'Dell – Island of the Blue Dolphins
* Nobelprys vir Letterkunde: Ivo Andric
* Pulitzerprys vir Drama: Tad Mosel -–All The Way Home
* Pulitzerprys vir Fiksie: Harper Lee – To Kill a Mockingbird
* Pulitzerprys vir Poësie: Phyllis McGinley – Times Three: Selected Verse From Three Decades
* Scheepersprys vir Jeugliteratuur: M.E.R. – Die tweeling trek saam
Bronne

Die Engelse letterkunde-gedeelte is verkort vanaf 1961 in literature en die Afrikaanse gedeelte is ingewerk soos beskikbaar vanaf verskeie Afrikaanse internetbronne.

Kategorie:Letterkunde
Witten

duimnael|links|"Haus Witten"
duimnael|links|Universiteit Witten/Herdecke

Witten (af. Witten aan die Ruhr) is 'n stad in Noordryn-Wesfale in Duitsland. Witten is geleë langs waar die Ruhrrivier, distrik: Ennepe-Ruhr-Kreis.
* Inwoners: ca. 98 233 (2010)
* Oppervlakte: 72,37 km²
Geskiedenis

Witten is reeds in 851 die eerste keer beskryf (Wittene), maar die omgewing was reeds wesenlik langer bewoon.
Kuns en kultuur

* Saalbau, geopen in 1975
Musea

* Industriemuseum Zeche Nachtigall, geopen in 2003
* Gruben- und Feldbahnenmuseum Zeche Theresie, geopen in 1986
Verwysings
Eksterne skakels

* Witten.de
* Wittennet


Kategorie:Nedersettings in Noordryn-Wesfale