JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
Modem

'n Modem is 'n toestel wat 'n analoë draersein moduleer om digitale inligting te enkodeer en demoduleer so 'n draersein om die versende data te ontsyfer. Die doel hiervan is om 'n sein te produseer wat maklik versend en ontsyfer kan word om weer die oorspronklike data te verkry. Modems kan gebruik word in vele toepassings waar analoë seine ingespan word om data te versend en wissel van aangedrewe diodes tot radio. Eksperimente is al selfs uitgevoer met die gebruik van modems tussen twee blikke wat met 'n draad verbind is! Die mees algemene voorbeeld van 'n modem skakel die ene en nulle van 'n persoonlike rekenaar om na klanke wat dan oor telefoonlyne versend word en wanneer dit aan die ander kant ontvang word, word die inligting dan weer na ene en nulle omgeskakel. Modems word oor die algemeen geklassifiseer volgens die hoeveelheid data wat hulle in 'n gegewe tydperk kan oordra en word normaalweg is bisse per sekonde of "bps" gemeet.

Veel meer eksotiese modems word deesdae daagliks deur internetgebruikers ingespan, veral die kabelmodems en ADSL modems. In telekommunikasie word "radiomodems" gebruik om herhaalde datarame teen baie hoë tempo oor mikrogolfradioverbindings te versend. Sommige mikrogolfmodems versend meer as 'n honderd miljoen bisse per sekonde. Optiese modems kan data oor optiese vesels versend. Die meeste interkontinentale dataverbindings gebruik deesdae optiese modems wat data deur ondersese optiese veselkabels versend. Optiese modems het dikwels dataversendingstempo's wat 'n miljard (1x109) bisse per sekonde oorskry.

Kategorie:Rekenaars
Sully Prudhomme

René-François-Armand (Sully) Prudhomme (Parys, Frankryk, 16 Maart 1839 - Châtenay-Malabry, Frankryk, 6 September 1907) was 'n Franse digter en essayis, en wenner van die eerste Nobelprys vir Letterkunde in 1901.

Oorspronklik het Prudhomme hom as ingenieur bekwaam, maar het later 'n filosoof geword en hom toe na die digkuns gewend. Sy doel in dié genre was om "wetenskaplike digkuns vir moderne tye" te skep.

Hy het 'n ernstige en melankoliese geaardheid gehad.
Bibliografie

Poësie

* Stances et poèmes (Posisies en gedigte), 1865.
* Les épreuves (Die toetse), 1866.
* Les solitudes: poésies (Die verlatenhede: digkunse), 1869.
* Les destins (Die lotgevalle), 1872.
* La France (Frankryk), 1874.
* Les vaines tendresses (Die ydele vriendelikhede), 1875.
* Le Zénith (Die toppunt)(gedig), gepubliseer in die koerant Revue des deux mondes (Oorsig van twee wêrelde), 1876.
* La justice (Geregtigheid)(gedig), 1878.
* Poésie (Digkuns), 1865-88, 1883-88.
* Le prisme, poésies diverses (Die prisma en ander gedigte), 1886.
* Le bonheur (Die vreugde)(gedig), 1888.
* Épaves (Wrakke), 1908.
Prosa

* Œuvres de Sully Prudhomme (Die werke van Sully Prrudhomme)(poësie en prosa), 8 volumes, 1883-1908.
* Que sais-je? (Wat weet ek?) (filosofie), 1896.
* Testament poétique (Digkundige wil) (essays), 1901.
* La vraie religion selon Pascal (Die ware geloof volgens Pascal) (essays), 1905.
* Journal intime: lettres-pensée (Intieme dagboek: gedagtebriewe) (dagboek), 1922.
Verwysings
Eksterne skakels

* Prudhomme-biografie
* Prudhomme
* Poèmes: i
* Les Vaines Tendresses HTML, PDF in libro veritas


Kategorie:Franse skrywers
Kategorie:Nobelprys vir Letterkunde wenners
Kategorie:Geboortes in 1839
Kategorie:Sterftes in 1907
Theodor Mommsen

Christian Matthias Theodor Mommsen (30 November 1817 – 1 November, 1903) was 'n Duitse leraar in die klassieke werke, en historikus, algemeen beskou as die belangrikste klassikus van die 19de eeu. Sy werk omtrent die Romeinse geskiedenis is vandag nog uiters belangrik vir navorsing oor die onderwerp. Hy het die Nobelprys vir Letterkunde ontvang in 1902, en was 'n vooraanstaande Duitse politikus, as 'n lid van beide die Pruisiese en Duitse parlemente.
Kort lewensgeskiedenis

duimnael|links|upright|Theodor Mommsen in 1881
Mommsen is in Garding in Sleeswyk gebore ('n Duitse staat op die grens tussen Duitsland en Denemarke), en het grootgeword in Bad Oldesloe in dieselfde staat. Hy was eers 'n hoogleraar in geskiedenis aan die Universiteit van Leipzig, het toe lid geword van die Akademie van Wetenskappe in Berlyn in 1858, en daarna hoogleraar in Romeinse geskiedenis aan die Universiteit van Berlyn in 1861.

Hy het talle eerbewyse ontvang vir sy wetenskaplike prestasies: die "Blou Max", Pruise se hoogste militêre eerbewys in 1868; ereburgerskap van Rome; en die Nobelprys, een van weinige nie-fiksieskrywers om dié toekenning te verwerf.
Wetenskaplike werke

* Die geskiedenis van Rome: Die werk verskyn in drie volumes tussen 1854 en 1856, en dek die Romeinse geskiedenis tot aan die einde van die Romeinse republiek en die heerskappy van Julius Caesar.
* Romeinse grondwetlike reg: (1871-1888)
* Romeinse strafreg (1899), en
* meer as 1 500 verdere werke en verhandelinge oor ander individuele onderwerpe.
Nobelprysfeite

Mommsen was beide die oudste persoon om ooit die Letterkundeprys te verower (hy was 85 jaar oud) en ook die persoon met die vroegste geboortedatum (1817).
Bronnelys

:Hierdie artikel is 'n gedeeltelike vertaling van die Engelse Wikipedia artikel, Theodor Mommsen.
* Wilhelm Weber, Theodor Mommsen (1929)
* W. Warde Fowler, Theodor Mommsen: His Life and Work (1909)
* Mommsen, Theodor: Römische Geschichte. 8 Volumes. dtv, München 2001. ISBN 3-423-59055-6
* Heuß, Alfred: Theodor Mommsen und das 19. Jahrhundert. Kiel 1956; reprinted Stuttgart 1996. ISBN 3-515-06966-6
* Wickert, Lothar: Theodor Mommsen. 4 volumes. Frankfurt/Main, 1959?1980.
* Rebenich, Stefan: Theodor Mommsen: eine Biographie. Beck, München 2002. ISBN 3-406-49295-9
Verwysings
Eksterne skakels

* Nobelprys biografie
* 'n Mommsen biografie


Kategorie:Duitse politici
Kategorie:Duitse geskiedkundiges
Kategorie:Nobelprys vir Letterkunde wenners
Kategorie:Geboortes in 1817
Kategorie:Sterftes in 1903
Onderbrekingsversoek

In rekenaarwetenskap is 'n onderbrekingsversoek (Engels: Interrupt request of IRQ) 'n term wat gebruik word om te verwys na die bewerking waar die buslyne onderbreek word deur 'n sein of dan die onderbrekingsinsetlyne van 'n programmeerbare onderbrekingsbestuurder (Engels: Programmable Interrupt Controller of PIC). Onderbrekingslyne word dikwels geïdentifiseer met 'n indeks wat geskryf word in die formaat IRQ gevolg deur 'n nommer.

Op die Intel 8259-reeks PIC's is daar agt onderbrekingsinsette wat gewoonlik na verwys word as IRQ0 tot IRQ7. In x86-gebaseerde rekenaarstelsels wat twee van hierdie PIC's gebruik, word die gekombineerde stel lyne na verwys as IRQ0 tot IRQ15.

Nuwer x86-stelsels integreer 'n APIC wat ooreenstem met die Intel APIC-argitektuur. Hierdie APIC's ondersteun 'n programmeerkoppelvlak vir soveel as 255 fisiese hardeware IRQ-lyne per APIC, met 'n tipiese stelsel wat ondersteuning vir slegs sowat 24 hardewarelyne bied.

Sien Intel 8259 vir 'n lys van hardeware IRQ-lyne in x86-stelsels.
Sien ook

* Gevorderde programmeerbare onderbrekingsbestuurder
* Programmeerbare onderbrekingsbestuurder
* Intel 8259
Verwysings

* Gilluwe, Frank van. The Undocumented PC, Second Edition, Addision-Wesley Developers Press, 1997. ISBN 0-201-47950-8
* Shanley, Tom. ISA System Architecture, Third Edition, Addison-Wesley Publishing Company, 1995. ISBN 0201409968
* Solari, Edward. PCI & PCI-X Hardware and Software Architecture & Design, Sixth Edition, Research Tech Inc., 2004. ISBN 0976086506

Kategorie:Rekenaars
Newari

duimnael|links|Die woord "Nepal Bhasa" geskryf in die Ranjana-alfabet (bo) en die Prachalit Nepal-alfabet (onder)
Newari (नेपाल भाषा, Nēpāl bhāṣā), ook Newah Bhaye, is 'n Tibeto-Birmaanse taal wat in Nepal ontwikkel het. Dit word deur sowat 1,3 miljoen mense in Bhoetan, Indië en Nepal gepraat. Newari is een van die amptelike tale van Indië naas Engels en Hindi, asook van die Indiese deelstaat Sikkim. Newari word onder meer in Devanagari geskryf, 'n Brahmi-skrif uit die Indiese skriffamilie. Newari is nie verwant aan Nepalees nie wat tot die Indo-Ariese tale behoort.
Verwysings
Eksterne skakels

Kategorie:Sikkim
Kategorie:Tale van Bhoetan
Kategorie:Tale van Indië
Kategorie:Tale van Nepal
Kategorie:Tibeto-Birmaanse tale
Toevoer/afvoer

duimnael|regs|300px|Toevoer, verwerking en afvoer.

In rekenaarwetenskap is toevoer/afvoer (Engels: Input/Output of I/O) die versameling van koppelvlakke tussen verskillende funksionele eenhede (substelsels) van 'n inligtingsverwerkingstelsel wat gebruik word om met mekaar te kommunikeer of die seine wat deur daardie koppelvlakke gestuur word. Toevoerte is daardie seine wat deur 'n eenheid ontvang word en afvoerte is daardie seine wat daarvandaan gestuur word. Die term kan ook gebruik word om 'n aksie te beskryf; om 'n toevoer/afvoer-bewerking uit te voer. Toevoer/afvoer-toestelle word deur 'n persoon (of 'n ander stelsel) gebruik om met 'n rekenaar te kommunikeer. Sleutelborde en muise word as toevoertoestelle van 'n rekenaar beskou. Tipiese toestelle vir die kommunikasie tussen rekenaars doen beide toevoer- en afvoerbewerkinge, soos modems en netwerkkaarte.

Dit is belangrik om waar te neem dat die benaming van toevoer- of afvoertoestelle kan verander wanneer 'n mens se perspektief verander. Muise en sleutelborde neem byvoorbeeld die fisiese beweging van die menslike gebruiker as 'n toevoer en skakel dit om na afvoerseine wat die rekenaar kan verstaan. Die afvoer van hierdie toestelle word as toevoer deur die rekenaar hanteer. Op soortgelyke wyse kan drukkers en monitors toevoerseine aanvaar wat die afvoer van die rekenaar se kant af is. Hulle skakel dan hierdie seine om na karakters wat die menslike leser kan verstaan of lees.

In rekenaarargitektuur word die kombinasie van die SVE (Engels: Central Processing Unit of CPU) en die hoofgeheue (dit wil sê die geheue waarna die SVE direk na kan lees en skryf met behulp van indiwiduele instruksies as die hart van die rekenaar beskou en enige beweging van inligting van of na daardie kompleks, byvoorbeeld na of vanaf die hardeskyf, word as toevoer/afvoer beskou. Die SVE en sy ondersteunende stroombane verskaf toevoer/afvoer-metodes wat in laevlak-rekenaarprogrammering gebruik word tydens die implementering van toestelaandrywers.

Hoëvlak-bedryfstelsels en -programmeerfasiliteite span afsonderlike en meer abstrakte begrippe en primitiewe bewerking van toevoer/afvoer in. Bedryfstelsels verskaf byvoorbeeld programmatuur met die begrip van lêers. Die programmeertaal, C, definieer funksies wat programme toelaat om toevoer/afvoer-bewerkinge deur middel van strome (Engels:streams) uit te voer, soos byvoorbeeld om data daarna te lees en te skryf.

'n Skaars alternatief tot spesiale primitiewe funksies is die toevoer/afvoer-monades wat programme toelaat om slegs die toevoer/afvoer te beskryf en die aksies word dan buite die program uitgevoer.
Sien ook

* Asinkrone toevoer/afvoer
* Direct memory access (DMA)
* Hardeware register
* IPO Model
* Onderbrekingsversoek
* Geprogrammeerde toevoer/afvoer (PIO mode vir IDE)
Eksterne skakels

* I/O Meter

Kategorie:Rekenaars
Rekenaarpoort

duimnael|275px|Poorte op die Apple iBook (Vroeg 2003)

In rekenaarhardeware dien 'n poort as 'n koppelvlak tussen die rekenaar en ander rekenaars of toestelle in die vorm van 'n elektries bedrade hegstuk op 'n stuk toerusting waarin 'n prop of kabel gekonnekteer word. Hierdie hardeware poorte het verskillende fisiese vorme, groottes en eienskappe soos onder andere manlik, vroulik, rond, vierkantig, langwerpig ensovoorts. Daar bestaan verskeie standaarde ten opsigte van die fisiese eienskappe en funksies van poorte. Die meeste rekenaars het byvoorbeeld 'n poort vir 'n sleutelbord (tans meestal 'n ronde DIN6 vroulike poort).

Hardeware poorte kan bykans altyd in twee groepe verdeel word:
* Serie-poorte stuur en ontvang een bis op 'n slag deur 'n enkele draadpaar (Grond en +/-).
* Parallelle poorte stuur veelvuldige bisse op dieselfde tyd oor verskeie stelle drade.

Die stelselbus wat die stroombane insluit van 'n rekenaar se moederbord is 'n vorm van 'n parallelle poort.

Daar bestaan ook tegnologie om veelvuldige hardeware poorte in 'n enkele groep saam te voeg en sodoende 'n enkele verbinding te skep met 'n hoër bandwydte (Engels: Hardware port trunking of HPT). Hierdie tegnologie verskaf ook 'n hoër mate van foutspeling.
Sien ook

* FireWire
* USB
* Bluetooth
* Wifi
* Parallelle poort
* Serie-poort


kategorie:Rekenaars
Frédéric Mistral

duimnael|links|upright|Frédéric Mistral
duimnael|links|upright|Standbeeld van Frédéric Mistral in Arles
Frédéric Mistral (8 September 1830 – 25 Maart 1914) was 'n Franse digter. Hy was die leier van die 19de eeuse herlewing van Oksitaans, 'n taal van die gebied. In 1904 deel hy die Nobelprys vir Letterkunde met José Echegaray y Eizaguirre vir sy bydrae tot die letterkunde en filologie.
Kort biografie

Frédéric Mistral is gebore in Maillane, in die Bouches-du-Rhône département van Frankryk. Hy studeer in die regte aan die Universiteit van Aix-en-Provence en, welaf genoeg om nie te hoef te werk nie, spandeer sy lewe daaraan om Oksitaans weer op die been te bring. Hy ontwikkel byvoorbeeld 'n woordeboek in Oksitaans, en stig 'n etnografiese museum in Arles. Hy sterf ook in Maillane.
Bibliografie

Poësie

* Mirèio (Mireio: 'n Gedig van Provence) - 1859
* Calendau - 1867
* Lis Isclo d'Or - 1876
* Nerto - 1884
* Lou Pouemo dou Rose (Lied van die Rhone) - 1897
* Lis Oulivado - 1912
Prosa

* La Reino Jano (Koningin Johanna) - 1890
* Prose d'Armana, 3 volumes kortverhale - 1926-1929
Nie-fiksie

* Moun espelido (My oorsprong), memoires - 1906
Verwysings
Eksterne skakels

* Frédéric Mistral.


Kategorie:Franse digters
Kategorie:Nobelprys vir Letterkunde wenners
Kategorie:Geboortes in 1830
Kategorie:Sterftes in 1914
José Echegaray y Eizaguirre

José Echegaray y Eizaguirre (19 April 1832 – 14 September 1916) was 'n Spaanse wiskundige, politikus, en die belangrikste Spaanse dramaturg van die laaste kwart van die 19de eeu. Hy ontvang die Nobelprys vir Letterkunde, tesame met die Franse digter Frédéric Mistral, in 1904. Hy is die eerste Spanjaard om dié toekenning te verkry.
Kort biografie

Hy is in Madrid, Spanje gebore. Hy studeer ingenieurswetenskap en behaal sy graad in 1853. Hy word 'n lid van die Spaanse Akademie vir Wetenskap in 1866 en word later die president daarvan. Ná die Spaanse revolusie van 1868, word hy aangestel as die Minister van Finansies en Ekonomiese Ontwikkeling. Hy stig die Bank van Spanje. Hy tree uit sy ampte af om hom voltyds op sy skryfwerk te vestig, maar word weer die Minister van Finansies in 1905.
Bibliografie

Dramas

Meer as sestig dramas verskyn uit sy pen.
Die volgende is 'n kort lys van dié wat as die belangrikste beskou word:
* La hija natural (Die buite-egtelike kind) - 1865,
* El libro talonario (Die kwitansieboek) - 1874,
* La esposa del vengador (Die vrou van die wreker) - 1874
* En el puño de la espada (In die vuis van die swaard) - 1875,
* Locura o santidad (Waansinnigheid of heiligheid) - 1876,
* El gran galeoto (Die groot Galeoto) - 1881,
* Mariana y El hijo de Don Juan (Mariana en die seun van Meneer Juan) - 1892,
* Mancha que limpia (Vlekke wat skoonmaak) - 1895,
* El loco de Dios (God se waansinnige) - 1900.
Verwysings
Bron

Twee artikels is gebruik: die Engelse José Echegaray en die Spaanse José de Echegaray.
Eksterne skakels

* Echegaray Jose


Kategorie:Spaanse dramaturge
Kategorie:Spaanse politici
Kategorie:Spaanse wiskundiges
Kategorie:Ministers van Finansies
Kategorie:Nobelprys vir Letterkunde wenners
Kategorie:Geboortes in 1832
Kategorie:Sterftes in 1916
Henryk Sienkiewicz

Henryk Adam Aleksander Pius Oszyk-Sienkiewicz (5 Mei 1846 – 15 November 1916) was 'n Poolse romanskrywer, een van die mees uitstekende skrywers van die tweede helfte van die 19de eeu, en die eerste Poolse wenner van die Nobelprys vir Letterkunde in 1905.
Kort biografie

Hy is gebore in Wola Okrzejska, 'n dorp in die toe-Russies-beheerde Pole. Hy was sterk polities geïnspireer en het met historiese romans die dapper dade van Poolse helde van die 17de eeu beskryf. Met die uitbreek van die Eerste Wêreldoorlog het hy hom bevind in Switserland en het hy ook daar gesterf, en is daar begrawe.
Bibliografie

Sy mees belangrike romans was:
* Trylogia (Die trilogie), wat bestaan het uit:
** Ogniem i mieczem (Met vuur en swaard) - 1884,
** Potop (Die vloed) - 1886,
** Pan Wołodyjowski (ook bekend as "Vuur in die Steppe") - 1888.
* Bez dogmatu (Sonder dogma) - 1891,
* Rodzina Połanieckich (Die Połaniecki-familie) - 1894,
* Quo Vadis - 1895,
* Krzyżacy (Die ridders van die Kruis) - 1900,
* W pustyni i w puszczy (In woestyn en wildernis) - 1912.
Verwysings
Eksterne skakels

* Die tuisblad van die Henryk Sienkiewicz-museum in Oblegorek .
* Die huis van Henryk Sienkiewicz in Oblegorek .


Kategorie:Poolse skrywers
Kategorie:Nobelprys vir Letterkunde wenners
Kategorie:Geboortes in 1846
Kategorie:Sterftes in 1916
Nuweveldberge

duimnael|regs|400px|Nuweveldberge in die Karoo Nasionale Park
Die Nuweveldberge is 'n bergreeks in die provinsie Wes-Kaap (Suid-Afrika), noordwes van die dorp Beaufort-Wes, met 'n maksimumhoogte van sowat 2 000 meter bo seevlak. Die indrukwekkende platorand van die Nuweveldberge toring oor die laagliggende vlaktes van die Karoo Nasionale Park.
Geologie

Die Nuweveldberge maak in geologiese opsig deel uit van die Karoo-supergroep, magtige sedimentêre gesteentes of afsaksels, wat bekend staan as 'n skatkis van fossiele. Hulle bestaan hoofsaaklik uit geelbruin sandsteen en grysblou leiklip. Die verweerde rooi dagsome van die Nuweveldberge en ander bergreekse in die omgewing het danksy die doleriet ontstaan, 'n nie-sedimentêre gesteente wat as gevolg van vulkaniese aktiwiteit uit magma gevorm het. Hierdie baie harde gesteente weerstaan erosie baie goed - in teenstelling met die sandsteen en leiklip van die omgewing. Die huidige voorkoms van die Nuweveldberge is dan ook aan die Leeu- en Gamkariviere te danke, wat die gebied deur middel van erosie verander het.
Eksterne skakels

* Fossiele in die Groot Karoo by die webwerf van die Suid-Afrikaanse Museum, Kaapstad - (net in Engels beskikbaar)

Kategorie:Bergreekse in Suid-Afrika
Kategorie:Wes-Kaap
Kategorie:Groot Eskarp, Suider-Afrika
Georges de Villebois-Mareuil

links|200px|duimnael|Graaf Georges de Villebois-Mareuil.

Georges de Villebois-Mareuil (gebore op 22 Maart 1847 in Nantes, Frankryk; † 5 April 1900 in Boshof, Suid-Afrika) was 'n Franse militêre leier en skrywer uit 'n adellike gesin.

Tydens die Frans-Pruisiese Oorlog van 1870-1871 is hy die kommandant van 'n kompanjie voetsoldate, wat op 28 Januarie 1871 die brug van Blois vanaf die Pruise herower. De Villebois-Mareuil word tydens die aanval swaar gewond. As 'n nasionalis neem hy ondanks sy skitterende loopbaan afskeid van die Franse leër.

Aangewakker deur sy anti-Britse gevoelens, sluit hy later by die Boere-strydmag van Transvaal aan en kommandeer die vreemdelegioen, wat tydens die Tweede Vryheidsoorlog teen die Britte veg. In Maart 1900 word hy deur president Paul Kruger tot generaal benoem. In April 1900 is die klein kommando onder sy bevel deur Britse troepe, wat deur 'n verraaier gewaarsku is, omsingel en uitgewis. Die graaf en sy manskappe was op pad na Modderrivier waar hulle die spoorlyn suid van Kimberley wou opblaas om die Britte se lewensbelangrike verbindingslyn tussen Kaapland en Transvaal af te sny, juis terwyl lord Roberts aan die opruk was na Transvaal.

In sy optekeninge, wat in Maart 1900 voltooi is, bewonder hy die Boere se vurigheid en dapperheid, maar beskryf ook die anargie en die argwanende en ongedissiplineerde individualisme, wat tot onnodige verliese gelei het. Hy is 'n onsydige waarnemer en verslaggewer, en sy nugtere en presiese skryfstyl verontagsaam nie die poësie van die skepsels en landskappe wat hy ontdek nie.

Sy stoflike oorskot is na die begraafplaas van Boshof gebring, waar hy met volle militêre eerbewys van die Britse troepe ter ruste gelê is, en op 14 Augustus 1971 is sy stoflike oorskot by die militêre begraafplaas van Magersfontein herbegrawe.
Bronne

* Swart, dr. M.J. (voorsitter redaksiekomitee). 1980. Afrikaanse kultuuralmanak. Aucklandpark: Federasie van Afrikaanse Kultuurvereniginge.
* Macnab, Roy, Die Franse Kolonel - Villebois-Mareuil, Vegter vir die Boere 1899-1900, Tafelberg, Kaapstad, 1977, (Vertaal en verwerk deur Fritz Joubert. Oorspronklike Engelse titel: The French Colonel, Oxford University Press)


Kategorie:Franse militariste
Kategorie:Franse skrywers
Kategorie:Kolonels
Kategorie:Mense in die Tweede Vryheidsoorlog
Kategorie:Geboortes in 1847
Kategorie:Sterftes in 1900
Bis

Bis is 'n afkorting vir "binêre syfer". Dit is die kleinste brokkie inligting in digitale elektronika. Die waarde word gewoonlik uitgedruk as 0 of 1, maar dit kan deur enigiets voorgestel word, bv. aan of af, positief of negatief, ens. Alles wat 'n rekenaar doen, word opgebreek in klein operasies wat bisse manipuleer. 'n String bisse word 'n greep genoem. Volgens die ISO/IEC 2382-1:1993-standaard bestaan 'n greep uit 8 bisse.
Sien ook

* Binêre getallestelsel
*Inligtingsteorie
*Digitaal


Kategorie:Wiskunde
Kategorie:Rekenaars
Kategorie:Inligtingkunde
Kategorie:Getallestelsels
Waarheidstabel

'n Waarheidstabel is 'n wiskundige tabel wat aan teen die einde van die 19de eeu deur Charles Peirce ontwikkel is. Die tabel word in die logika, en spesifiek die stellingslogika gebruik om vas te stel of 'n logiese uitdrukking waar is en of die argument geldig is. Waarheidstabelle kan gebruik word om die waarheidswaarde weer te gee van 'n logiese bewerking (soos "en", "of", "nie" en "as...dan") vir alle moontlike kombinasies van waardes.

In waarheidstabelle kan 'n mens die waarheid of onwaarheid van 'n stelling op verskeie maniere aandui. Een manier is om eenvoudig "waar" of "onwaar" te skryf maar dit is dikwels gebruiklik om die letters T vir true (waar) in Engels en F vir false (onwaar) te gebruik. Andersins kan 'n 1 gebruik word om waar en 0 om onwaar voor te stel.

Een nadeel van waarheidstabelle is dat by saamgestelde stellings met baie veranderlikes die tabel baie vinnig te groot word. Die grootte van die tabel groei eksponensieël met die aantal veranderlikes: so sal 'n tabel met 8 veranderlikes (A,B,C, tot en met H) 28 rye beslaan.

'n Alternatief vir die waarheidstabel is die Karnaugh-diagram. 'n Ander manier om 'n stelling te ondersoek is met behulp van 'n semantiese tablo.
Voorbeelde

Die logiese bewerking "en" (∧) (die logiese konjunksie) het twee argumente. Veronderstel dat hulle A en B heet. A en B kan albei waar oftewel onwaar wees. Vir elke kombinasie lewer "en" een waarheidswaarde: as A en B biede waar is, is dit T, andersins F.


Die logiese bewerking "nie" (¬) (die negering) het 1 argument. Die waarde wat deur die bewerking gelewer word is altyd die teenoorgestelde van die waarde van die argument.


Die logiese bewerking "of" (∨) (die logiese disjunksie) het twee argumente. Die gelewerde waarde is T as minstens een van die argumente waar is, andersins is dit F.


Saamgestelde bewerkings is ook moontlik, soos gesien kan word in die onderstaande tabel:


In die tabel word altyd twee simbole vertoon, die boonste een is die ouer militêre standaard simbool (engels: Mil Spec., vir: Military Specification ) en die onderste daarvan is die nuwer IEC standaard simbool.


Kategorie:Logika
Kategorie:Rekenaarwetenskap