JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
1293

Die jaar 1293 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Donderdag begin het. Dit was die 93ste jaar van die 13de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* Dmitri I van Pereslawl abdikeer en Andrei III van Gorodets word gekroon.
*Die grootskaalse inval op Java deur die Mongole wat die handel in peper in hande wil kry, word 'n groot mislukking, maar dit vernietig die Oos-Javaanse koninkryk van die Singhasari.
Geboortes

* Philip V, koning van Frankryk
Sterftes

*
Verwysings

Kategorie:13de eeu
1294

Die jaar 1294 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Vrydag begin het. Dit was die 94ste jaar van die 13de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* Nieuwegein kry stadstatus.
* 7 Julie – Pous Celestinus V volg Pous Nicolaas IV op.
* 29 Augustus – Pous Celestinus V gekroon in die Sint Maria di Collemaggio-kerk in Aquilla.
* 13 Desember – Pous Celestinus V tree af.
* 24 Desember – Pous Bonifatius VIII volg Pous Celestinus V op.
* Wijaya stig die Majapahit-ryk op Oos-Java.
Geboortes

*
Sterftes

* 18 Februarie – Kublai Khan, die kleinseun van Genghis Khan, asook 'n Mongoliese leier en die stigter van die Chinese Yuan-dinastie (* 1215).
* 3 Mei – Jan 1, hertog van Brabant (* 1252/54).
* Onbekend – Dmitri I van Pereslawl, Grootprins van die Rjoerik-dinastie (* 1250)

Kategorie:13de eeu
1296

Die jaar 1296 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Sondag begin het. Dit was die 96ste jaar van die 13de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Gebeure

* 27 April – Die Skotte word by die slag van Dunbar verslaan.
Geboortes

* Johan die Blinde van Luxemburg († 1346)
Sterftes

* 19 Mei – Pous Celestinus V, die 191ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* 1215).

Kategorie:13de eeu
1297

Die jaar 1297 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Dinsdag begin het. Dit was die 97ste jaar van die 13de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* François Grimaldi, 'n lid van die Guelfe-party, verower die Ghibelline-vesting, wat die rots van Monaco beskerm. Hy begin sy heerskappy as Rainier I en word die stamvader van die Huis van Grimaldi.
* Lodewyk IX word vanweë sy asketiese leefstyl en wonderlike genesings by sy graf deur pous Bonifatius VIII heilig verklaar.
Geboortes

* 25 Maart – Andronikos III Palaiologos, Keiser van die Bisantynse Ryk († 1341)
Sterftes

*

Kategorie:13de eeu
1298

Die jaar 1298 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Woensdag begin het. Dit was die 98ste jaar van die 13de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 23 Junie – Adolf van Nassau, koning van Duitsland, word afgeset en vervang met Albert I.
* 21 Julie – Edward I van Engeland verslaan William Wallace se Skotse rebelle by die Slag van Falkirk.
Geboortes

*
Sterftes

*

Kategorie:13de eeu
24 Julie

24 Julie is die 205de dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (206de in skrikkeljare). Daar volg nog 160 dae in die res van die jaar.
Gebeure

* 1534 – Jacques Cartier sit voet aan wal die skiereiland, Gaspésie, by Quebec.
* 1567 – Die Koningin van Skotland, Maria Stuart, abdikeer en vlug na Engeland.
* 1694 – Pous Innocentius XII verklaar Humiliana de' Cerchi salig.
* 1911 – Hiram Bingham herontdek Machu Picchu, die Verlore Stad van die Inka's, in die Peruviaanse Andes.
* 1929 – Die Briand-Kellogg-Ooreenkoms waarvolgens meer as 60 state oorlog as politieke instrument verwerp, tree in werking.
* 1943 – Tweede Wêreldoorlog: Die Britse Royal Air Force en die Verenigde State se Army Air Forces begin met Operasie Gomorrha: 'n reeks bomaanvalle op Hamburg.
* 1974 – Tydens die Watergate-skandaal word VSA-President Richard Nixon deur die hof verplig om opnames van gesprekke in die Withuis te oorhandig.
* 2001 – Simeon Saxe-Coburg-Gotha, as kind die laaste Tsaar van Bulgarye, word ingesweer as Eerste Minister van Bulgarye, en word sodoende die enigste monarg in die geskiedenis om politieke mag te herwin deur 'n demokratiese verkiesing.
Geboortes

* 1783 – Simón Bolívar, Venezolaanse vryheidsvegter en politieke leier († 1830).
* 1802 – Alexandre Dumas, Franse skrywer († 1870).
* 1880 – Ernest Bloch, Amerikaanse komponis van Switserse afkoms († 1959).
* 1862 – Percy Fitzpatrick, Suid-Afrikaanse politikus en skrywer († 1931).
* 1863 – Johan Andreas dèr Mouw, Nederlandse digter († 1919).
* 1897 – Amelia Earhart, lugvaartpionier van die Verenigde State († 1937).
* 1956 – David Miedzianik, Engelse digter.
* 1968 – Jennifer Lopez, Amerikaanse aktrise en sangeres.
* 1981 – Nayib Bukele, Salvadoraanse politikus en sakeman wat as die 43ste president van El Salvador gedien het.
* 1997 – Natasha Joubert, Suid-Afrikaanse sangeres en skoonheidskoningin.
* 1998 – Bindi Irwin, Australies-Amerikaanse aktrise en sangeres.
Sterftes

* 1663 – Thomas Baltzar, Duitse komponis (* 1630).
* 1862 – Martin Van Buren, 8ste President van die Verenigde State (* 1782).
* 1936 – Sir Arnold Theiler, Suid-Afrikaanse bakterioloog (* 1867).
* 1950 – John Weston, Suid-Afrikaanse lugvaartingenieur, pioniervlieënier, boer en soldaat (* 1873).
* 1980 – Peter Sellers, Britse akteur (* 1925).
* 1984 – Schalk van der Merwe, Suid-Afrikaanse chirurg en politikus (* 1922).
* 1997 – Brian Glover, Britse akteur, skrywer en stoeier. (* 1934).
* 2013 – Pius Langa, oud-hoofregter van Suid-Afrika (* 1939).
* 2020 – Regis Philbin, Amerikaanse akteur (* 1931).
* 2020 – Désirée Talbot, Suid-Afrikaanse sopraan (* 1926).
Vakansies, vierings en waarnemingsdae

* Pioneer Day in die Amerikaanse deelstaat Utah.


Kategorie:Julie
16 Augustus

16 Augustus is die 228ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (229ste in skrikkeljare). Daar volg nog 137 dae in die res van die jaar.
Gebeure

duimnael|regs|150px|Menachem Begin, Carter en Sadat in Camp David 1978
* 1777 – Britse magte word in die Slag van Bennington deur Amerikaanse troepe verslaan.
* 1847 – Sonderbund-oorlog: Die Switserse Bondgenootskap beveel die gesant van die Pous en alle Jesuïete om Switserland te verlaat. Die Spesiale Bondgenootskap van Katolieke Kantone (“Sonderbund”) weier om aan die bevel gestand te doen en soek hulp n die buiteland. Sardinië stuur 2000 gewere en Oostenryk 500000 Frank. Frankryk stuur kanonne.
* 1870 – Die Slag van Mars-la-Tour vind plaas tydens die Frans-Duitse Oorlog.
* 1884 – Die Voortrekkers stig die Nieuwe Republiek.
* 1960 – Excelsior-projek: Joseph Kittinger spring op 31 330 meter (102 800 voet) met 'n valskerm uit 'n ballon bo Nieu-Meksiko en stel wêreldrekords op in: hoë-hoogtesprong, vryvalhoogte en vinnigste spoed deur 'n mens sonder 'n vliegtuig.
* 1960 – Siprus word van die Verenigde Koninkryk onafhanklik.
* 1962 – Die Beatles vervang tromspeler Pete Best met Ringo Starr.
* 1993 – Suid-Afrika handig die Walvisbaai-eksklave aan Namibië oor.
* 2012 – Die Marikana-slagting vind by die Lonmin-myn in Marikana, Noordwes, plaas.
Geboortes

* 1876 – Iwan Bilibin, Russiese illustreerder en verhoogontwerper († 1942).
* 1888 – T. E. Lawrence, Britse soldaat ("Lawrence of Arabia") († 1935).
* 1913 – Menachem Begin, Israeli premier († 1992).
* 1920 – Charles Bukowski, Duits-Amerikaanse digter, romanskrywer en kortverhaalskrywer († 1994).
* 1928 – Louis le Grange, Suid-Afrikaanse politikus, kabinetsminister en Nasionale Party-lid († 1991).
* 1933 – Stuart Roosa, Amerikaanse lugvaartingenieur en ruimtevaarder († 1994).
* 1947 – Daishiro Yoshimura, Japannese sokkerspeler († 2003).
* 1958 – Madonna, Amerikaanse popsangeres en aktrise.
* 1972 – James Dalton, Suid-Afrikaanse rugbyspeler.
Sterftes

* 1705 – Jacob Bernoulli, Switserse wiskundige en wetenskaplike (* 1654).
* 1948 – Babe Ruth, Amerikaanse bofbalspeler (* 1895).
* 1977 – Elvis Presley, Amerikaanse sanger en ruk-en-rol-koning sterf op 42-jarige ouderdom (* 1935).
* 2003 – Idi Amin, voormalige diktator van Uganda sterf in ballingskap in Saudi-Arabië (* 1924).
* 2005 – Joe Ranft, Amerikaanse skrywer, animeerder en akteur (* 1960).
* 2007 – Max Roach, Amerikaanse jazztromspeler en -komponis (* 1924).
* 2016 – João Havelange, Brasiliaanse sportbestuurder en FIFA se sewende president (* 1916).
* 2018 – Aretha Franklin, Amerikaanse sangeres (* 1942).
Vakansies, vierings, en waarnemingsdae

* Onafhanklikheidsdag in Ciprus (1960)


Kategorie:Augustus
18 Augustus

18 Augustus is die 230ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (231ste in skrikkeljare). Daar volg nog 135 dae in die res van die jaar.
Gebeure

* 778 – Slag van Roncevalles, besing in die Rolandslied.
* 1516 – Adriaan Florenszoon Boeyens (later Pous Adrianus VI) word biskop van Tortosa, Spanje.
* 1665 – Die eerste Nederduitse Gereformeerde gemeente in Suid-Afrika gestig (1665) met die landing van ds. Johannes van Arckel as eerste leraar van die NG gemeente Kaapstad.
* 1748 – Pous Benedictus XIV verklaar Joseph Calasanz salig.
* 1877 – Asaph Hall ontdek Mars se grootste en naaste maan, Phobos.
* 1932 – Die Switserse professor August Piccard se vlug in die stratosfeer op ´n hoogte van 16 201 m bo seevlak breek die wêreldrekord.
* 1964 – Weens apartheid word Suid-Afrika uit die Olimpiese Spele-beweging geskors.
Geboortes

* 1830 – Frans Josef I van Oostenryk, laaste keiser van Oostenryk en eerste keiser van Oostenryk-Hongarye († 1916).
* 1855 – Adriaan Moorrees, teoloog en leier in die NG Kerk, skrywer en digter († 1938).
* 1870 – Sarel Eloff, Boere-kommandant van die ZAR en ’n kleinseun van pres. Paul Kruger († 1944).
* 1906 – André van Gyseghem, Engelse akteur en teaterdirekteur († 1979).
* 1927 – Rosalynn Carter, die Verenigde State se Eerste Dame tussen 1977 en 1981.
* 1927 – Victor Edouard d'Assonville, Suid-Afrikaanse akademiese teoloog, historikus en skrywer († 2022).
* 1933 – I.D. Lamprecht, Suid-Afrikaanse skrywer († 2017).
* 1935 – Hifikepunye Lucas Pohamba, tweede president van Namibië en leier van SWAPO.
* 1936 – Robert Redford, Amerikaanse akteur († 2025).
* 1971 – Kevin Leo, Suid-Afrikaanse opera- en ligte liedjiesanger.
* 1984 – Wilhelm van der Walt, Suid-Afrikaanse akteur, Ty in 7de Laan.
* 1989 – Willie le Roux, Springbokrugbyspeler.
* 1989 – Reeza Hendricks, Suid-Afrikaanse krieketspeler.
Sterftes

* 440 – Pous Sixtus III, die 44ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* onbekend).
* 1276 – Pous Adrianus V, die 186ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* ±1220).
* 1258 – Theodorus II Laskaris, keiser van die Niceense Ryk (* circa 1222).
* 1503 – Pous Alexander VI, die 214de pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* 1431).
* 1559 – Pous Paulus IV, die 223ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* 1476).
* 1793 – Joachim van Plettenberg, goewerneur van die Kaapkolonie (* 1739).
* 1829 – Sir David Baird, Britse generaal en militêre goerwerneur in die Kaapkolonie (* 1757).
* 1840 – A.C.W. Staring, Nederlandse landheer, landboukundige en digter (* 1767).
* 1917 – Charles Eugène Bertrand, 'n Franse plantkundige, paleobotanis en geoloog (* 1851).
* 1940 – Walter Chrysler, Amerikaanse nyweraar, pionier van die motorbedryf (* 1875).
* 1941 – Robert English, Engelse akteur (* 1878).
* 2015 – Khaled al-Asaad, Siriese argeoloog (* 1934).
* 2018 – Kofi Annan, Ghanese diplomaat en sewende sekretaris-generaal van die Verenigde Nasies (* 1938).
* 2024 – Alain Delon, Franse akteur (* 1935).
Vakansies, vierings en waarnemingsdae

* Feesdag van Pous Sixtus III in die Rooms-Katolieke Kerk.

Kategorie:Augustus
28 Augustus

28 Augustus is die 240ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (241ste in skrikkeljare). Daar volg nog 125 dae in die res van die jaar.
Gebeure

* 1521 – Süleyman I die Grote verower Belgrado.
* 1789 – William Herschel ontdek Enkelados, die sesde grootste maan van die planeet Saturnus.
* 1794 – Pous Pius VI publiseer "Auctorem fidei" teen biskop Scipione del Ricci en die sinode van Pistoia.
* 1833 – Die Britse parlement verbied slawerny in die Britse Ryk.
* 1842 – Die skip Waterloo vergaan met groot lewensverlies by die mond van die Soutrivier in Tafelbaai.
* 1963 – Martin Luther King Jr. lewer sy "I have a dream"-toespraak in Washington, D.C., Verenigde State.
Geboortes

* 854 – Muḥammad ibn Zakarīya al-Rāzi, 'n Persiese skolier, dokter, alchemis, chemikus en filosoof circa († 925).
* 1476 – Kanō Motonobu, Japannese skilder († 1559).
* 1748 – Tjaart van der Walt, Suid-Afrikaanse militaris († 1802).
* 1749 – Johann Wolfgang von Goethe, Duitse skrywer, dramaturg en filosoof († 1832).
* 1814 – Sheridan Le Fanu, Ierse skrywer van Gotiese romans († 1873).
* 1941 – Joseph Shabalala, Suid-Afrikaanse sanger en stigter van Ladysmith Black Mambazo († 2020).
* 1875 – M.E.R., Afrikaanse skrywer († 1975).
* 1890 – G.C. Hobson, Afrikaanse skrywer († 1945).
* 1894 – Karl Böhm, Oostenrykse dirigent († 1981).
* 1899 – Chang Myon, Suid-Koreaanse politikus († 1966).
* 1929 – Ken Gampu, Suid-Afrikaanse rolprentakteur († 2003).
* 1942 – José Eduardo dos Santos, Angolese politikus († 2022).
* 1942 – Ludwig Taschner, bekende rooskweker noordoos van Pretoria.
* 1943 – Surayud Chulanont, oud-Thaise politikus.
* 1947 – Irma Joubert, Afrikaanse geskiedkundige fiksieskrywer.
* 1957 – Rick Rossovich, Amerikaanse akteur.
* 1958 – Whip Hubley, Amerikaanse akteur.
* 1959 – Brian Thompson, Amerikaanse akteur.
* 1969 – Jack Black, Amerikaanse akteur.
* 1980 – Johny Klein, Suid-Afrikaanse akteur.
* 1989 – Valtteri Bottas, Finse Formule Eenrenjaer.
* 1995 – Elandré Schwartz, Suid-Afrikaanse sanger-liedjieskrywer.
Sterftes

* 430 – Augustinus van Hippo, Christelike leier, filosoof en skrywer uit Noord-Afrika (* 354).
* 632 – Fatimah, dogter van die profeet Mohammed (* 605).
* 1904 – Anne van Rooy, stammoeder van die Van Rooy-familie in Suid-Afrika (* 1834).
* 1959 – Bohuslav Martinů, Tsjeggiese komponis (* 1890).
* 1961 – Wilhelm Johannes Verwoerd, vader van Hendrik Frensch Verwoerd (* 1874).
* 1961 – Vladimir Sofronitsky, Russiese klassieke pianis (* 1901).
* 1976 – Anissa Jones, Amerikaanse aktrise (* 1958).
* 1985 – Ruth Gordon, Amerikaanse aktrise en skryfster (* 1896).
* 1987 – John Huston, Ierse akteur en regisseur (* 1906).
* 1995 – Earl W. Bascom, Amerikaanse akteur, rodeoruiter en skilder (* 1906).
* 2007 – Miyoshi Umeki, Japannees-Amerikaanse aktrise (* 1929).
* 2008 – George Weideman, 'n Afrikaanse digter, skrywer en dramaturg (* 1947).
* 2017 – Mireille Darc, Franse aktrise en model (* 1938).
* 2020 – Chadwick Boseman, Amerikaanse akteur, vervaardiger, en skrywer (* 1976).
Vakansies, vierings en waarnemingsdae

*


Kategorie:Augustus
30 Augustus

30 Augustus is die 242ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (243ste in skrikkeljare). Daar volg nog 123 dae in die res van die jaar.
Gebeure

* 257 – Pous Sixtus II volg Pous Stefanus I op.
* 1464 – Pous Paulus II (Pietro Barbo) volg Pous Pius II op as pous van die Rooms-Katolieke Kerk.
* 1600 – Alessandro Ottaviano de' Medici (later Pous Leo XI) word biskop van Albano.
* 1626 – Pous Urbanus VIII stel agt nuwe kardinale aan, waaronder Giambattista Pamphili (later Pous Innocentius X).
* 1862 – Amerikaanse Burgeroorlog: Die tweede Slag van Bull Run vind plaas.
* 1919 – Die pasgestigte NG gemeente Lusaka besluit op sy eerste kerkraadsvergadering die gemeente sal hulpbehoewend wees.
* 1939 – Tweede Wêreldoorlog: Henri Guisan word tot generaal en sodoende tot bevelvoerder van die Switserse Weermag bevorder. Switserland kies slegs tydens oorlogstyd 'n generaal om die weermag te lei.
* 1991 – Azerbaidjan word van die Sowjetunie onafhanklik.
* 1992 – Michael Schumacher wen sy eerste Formule Een-wedren by die Belgiese Grand Prix.
Geboortes

* 1716 – Lancelot Brown, bekend as Capability Brown, was 'n Engelse landskapsargitek († 1783).
* 1852 – Jacobus Henricus van 't Hoff, Nederlandse fisiese chemikus († 1911).
* 1862 – Siener van Rensburg, Boereprofeet en toekomsvoorspeller († 1926).
* 1871 – Ernest Rutherford, Nieu-Seelands-gebore Britse fisikus en Nobelpryswenner († 1937).
* 1910 – Roger Bushell, meesterbrein agter die ontsnapping uit Stalag Luft III († 1944).
* 1924 – Kenny Dorham, Amerikaanse jazz-trompetspeler en -komponis († 1972).
* 1931 – Derek Keys, Suid-Afrikaanse sakeleier en kabinetsminister. († 2018).
* 1943 – John Kani, Suid-Afrikaanse akteur.
* 1951 – Dirk Winterbach, Afrikaanse digter en beeldhouer.
* 1954 – Aleksandr Loekasjenko, Belarus president.
* 1960 – Ely Pouget, Amerikaanse aktrise.
* 1962 – Nataniël (le Roux), Suid-Afrikaanse kabaretkunstenaar en TV-kok.
* 1971 – Malusi Gigaba, voormalige Suid-Afrikaanse kabinetsminister.
Sterftes

* 1181 – Pous Alexander III, 170ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* ±1105).
* 1961 – Charles Coburn, Amerikaanse akteur (* 1877).
* 1970 – Del Moore, Amerikaanse komediant en akteur (* 1916).
* 1971 – T.J. Haarhoff, Suid-Afrikaanse skrywer (* 1892).
* 1979 – Jean Seberg, Amerikaanse aktrise (* 1938).
* 1981 – Vera-Ellen, Amerikaanse aktrise en danser (* 1921),
* 2001 – Govan Mbeki, Suid-Afrikaanse politikus en vader van Thabo Mbeki (* 1910).
* 2003 – Charles Bronson, Amerikaanse rolprentster (* 1921).
* 2006 – Glenn Ford, Kanadese akteur (* 1916).
* 2006 – Naguib Mahfouz, Egiptiese joernalis en outeur, Nobelpryswenner (* 1911).
* 2015 – Oliver Sacks, Britse neuroloog en skrywer (* 1933).
* 2017 – Marjorie Boulton, Britse skrywer en digter (* 1924).
* 2019 – Valerie Harper, Amerikaanse aktrise en skryfster (* 1939).
* 2022 – Michail Gorbatsjof, Russiese politikus en invloedryke Sowjetleier (* 1931).
* 2025 – Neil de Beer, Suid-Afrikaanse politikus en kommentator (* 1968).
Verwysings

Kategorie:Augustus
16 September

16 September is die 259ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (260ste in skrikkeljare). Daar volg nog 106 dae.

duimnael|Burry Stander tydens die 2012 Olimpiese Somerspele.
Gebeure

* 655 – Pous Eugenius I volg Pous Martinus I op.
* 681 – Einde van die sesde ekumeniese raad van Konstantinopel.
* 1472 – Giovanni Battista Cibo (later Pous Innocentius VIII) word biskop van Molfetta.
* 1795 – Die Verenigde Koninkryk verower Kaapstad, Suid-Afrika.
* 1810 – Meksiko verkry onafhanklikheid van Spanje, een van die Meksikaanse Fiestas Patrias.
* 1908 – General Motors word gestig.
* 1963 – Maleisië word gevorm van Maleia, Singapoer, Britse Noord-Borneo en Sarawak.
* 1975 – Papoea-Nieu-Guinee verkry onafhanklikheid van Australië.
* 2022 – Mahsa Amini, ‘n Iranse vrou sterf onder verdagte omstandighede in Teheran, moontlik weens polisiebrutaliteit. Haar dood lei tot 'n reeks grootskaalse betogings regoor Iran.
Geboortes

* 1874 – P.K. de Villiers, pedagoog, konsertorrelis en skepper van Psalm- en Gesangmelodie († 1949).
* 1891 – Karl Dönitz, Duitse admiraal tydens die Tweede Wêreldoorlog († 1980).
* 1899 – Hans Swarowsky, Oostenrykse dirigent († 1975).
* 1917 – Alwyn Schlebusch, Suid-Afrikaanse politikus en staatsman († 2008).
* 1924 – Lauren Bacall, Amerikaanse aktrise († 2014).
* 1925 – B.B. King, Amerikaanse bluessanger († 2015).
* 1939 – Breyten Breytenbach, Suid-Afrikaanse digter, skrywer en skilder († 2024).
* 1939 – Yaakov Neeman, Israelse politikus, advokaat en regsgeleerde († 2017).
* 1948 – Mariëtta Alberts, Afrikaanse taalkundige, terminoloog en terminograaf.
* 1952 – Karen Muir, Suid-Afrikaanse swemster en die jongste persoon om 'n wêreldrekord op te stel en wel in die 110 treë-rugslag († 2013).
* 1973 – Alfred Schaffer, Nederlandse digter.
* 1983 – Kirsty Coventry, 'n Zimbabwiese swemmer, politikus en President van die IOK.
* 1987 – Burry Stander, Suid-Afrikaanse bergfiets kampioen en voormalige onder-23 Wêreldkampioen († 2013).
* 1992 – Nick Jonas, Amerikaanse akteur, getroud met Priyanka Chopra, Mej. Wêreld 2000.
Sterftes

* 655 – Pous Martinus I, 74ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* ±600).
* 827 – Pous Valentinus, 100ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* onbekend).
* 1087 – Pous Victor III, 158ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk in Monte Cassino, Italië (* ±1027).
* 1394 – Teenpous Clemens VII in Avignon (* 1342).
* 1701 – Jakobus II, koning van Engeland (* 1633).
* 1753 – Georg Wenzeslaus von Knobelsdorff, Duitse argitek en skilder (* 1699).
* 1855 – Sir George Thomas Napier, Britse goewerneur (* 1784).
* 1936 – Sir James Molteno, laaste speaker van die Kaapse Wetgewer en die eerste van die Unie-Volksraad (* 1865).
* 1977 – Maria Callas, Amerikaanse operasangeres (* 1923).
* 2004 – Dolly Rathebe, Suid-Afrikaanse aktrise en sangeres (* 1928).
* 2016 – Edward Albee, Amerikaanse dramaturg (* 1928).
* 2021 – Hlengiwe Mkhize, Suid-Afrikaanse ANC-politikus (* 1952).
* 2021 – Jane Powell, Amerikaanse aktrise (* 1929).
* 2025 – Robert Redford, Amerikaanse akteur (* 1936).
Vakansies, vierings, en waarnemingsdae

* Meksiko – Onafhanklikheidsdag


Kategorie:September
19 September

19 September is die 262ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (263ste in skrikkeljare). Daar volg nog 103 dae.
Gebeure

* 1616 – Pous Paulus V stel ses kardinale aan, waaronder Alessandro Ludovisi, aartsbiskop van Bologna (later Pous Gregorius XV).
* 1650 – Pous Innocentius X stel sy familielid, Camillo Astalli-Pamphilj, aan as kardinaal.
* 1737 – Daniël van den Henghel begin sy termyn as waarnemende goewerneur van die Kaapkolonie ná die dood van goewerneur Adriaan van Kervel.
* 1950 – J.G.N. Strauss word eenparig tot leier van die Verenigde Party verkies ná die dood van genl. Jan Smuts.
* 1983 – St. Kitts en Nevis word van die Verenigde Koninkryk onafhanklik.
* 1985 – 'n Aardbewing tref Meksikostad.
* 2002 – Rebelle neem beheer van die noorde van die Ivoorkus oor. In Abidjan word die voormalige president Guéi en 15 ander in sy huis vermoor.
* 2022 – Die staatsbegrafnis van koningin Elizabeth II van die Verenigde Koninkryk word in Westminster-abdy, Londen, gehou.
Geboortes

* 86 – Titus Aurelius Fulvus Boionius Arrius Antoninus, die latere keiser Antoninus Pius († 161).
* 866 – Leo VI, keiser van Bisantium († 912).
* 1416 – Piero di Cosimo de' Medici, de facto heerser van Florence tydens die Italiaanse Renaissance († 1469).
* 1839 – George Cadbury, Kwaker wat die Cadbury's kakao- en sjokolademaatskappy in Brittanje gestig het († 1922).
* 1911 – William Golding, Britse skrywer († 1993).
* 1912 – Kurt Sanderling, Duitse dirigent († 2011).
* 1927 – Rosemary Harris, Engelse aktrise.
* 1928 – Adam West, Amerikaanse akteur († 2017).
* 1933 – Ingrid Jonker, Afrikaanse digteres († 1965).
* 1933 – David McCallum, Skotse akteur († 2023).
* 1941 – Cass Elliot, Amerikaanse sangeres († 1974).
* 1942 – Hossein Amanat, Irannees-Kanadese argitek.
* 1948 – Jeremy Irons, Engelse akteur.
* 1953 – Jessie Duarte, Suid-Afrikaanse ANC-politikus († 2022).
* 1964 – Trisha Yearwood, countrysangeres en aktrise.
* 1984 – Kevin Zegers, Amerikaanse akteur.
Sterftes

* 1737 – Goewerneur Adriaan van Kervel, hy was slegs drie weke in sy amp (* 1681).
* 1881 – James Garfield, die twintigste President van die Verenigde State (* 1831).
* 1898 – Sir George Grey, goewerneur van die Kaapkolonie (* 1812).
* 1935 – Konstantin Tsiolkofski, Russiese natuurkundige (* 1857).
* 1966 – Albert van der Sandt Centlivres, Hoofregter van die Unie van Suid-Afrika (* 1887).
* 1972 – Robert Casadesus, Franse pianis (* 1899).
* 1975 – Pamela Brown, Engelse aktrise (* 1917).
* 2016 – Allister Sparks, Suid-Afrikaanse koerantman (* 1933).
* 2017 – Jake LaMotta, Amerikaanse professionele bokser (* 1922).
* 2021 – Stephen Critchlow, Engelse akteur (* 1966).
Vakansies, vierings en waarnemingsdae

*


Kategorie:September