JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
Hector Berlioz

Hector Berlioz (Frans: [ɛktɔʁ bɛʁljoːz]; 11 Desember 1803 – 8 Maart 1869) was 'n Franse komponis van die Romantiese tydperk. Sy bekendste werke is Symphonie Fantastique en Grande messe des morts.
Beknopte biografie

Louis-Hector Berlioz is op 11 Desember 1803 in La Côte-Saint-André in Frankryk gebore. Hy is die oudste seun van vyf kinders. Sy vader, Louis-Joseph, het hom tuisonderrig gegee, waaronder musiek slegs as 'n stokperdjie gesien is. Hy het begin fluit speel op die ouderdom van 12. Sy vader het gou sy talent besef, en het hom formeel laat onderrig.

In 1821 het hy ingestem om medies te studeer om in sy vader se voetspore te volg. Hy is na Parys waar hy gou opera ontdek het. Hy het begin met intense musiekonderrig en het sy mediese beroep opgegee, ten spyte van die feit dat hy in 1824 gekwalifiseer het as dokter. Sy vader het al sy toelae gestop en hy het begin kitaarlesse gee om homself finansieel te ondersteun.

Hy het vinnig bekend geword in die musiekwêreld en het in 1826 by die Paryse Konservatorium toelating gekry. In 1830 het hy Symphonie Fantastique gekomponeer. Hy is in 1833 getroud met die Ierse aktrise, Harriet Smithson. Hulle enigste seun, Louis, is in 1834 gebore.

Berlioz is veral bekend vir sy operawerke, maar sy nie-opera komposisies het hom een van die leidende Franse komponiste van die 1830's en 1840's gemaak. In 1854 is Harriet oorlede en Berlioz is 'n ruk daarna met Maria Recio getroud. In 1863 is Les Troyens, sy mees oorspronklike opera, vir die eerste keer opgevoer.

Op die ouderdom van 60 het Berlioz begin spysverteringsprobleme ontwikkel. Teen 1868 was hy te siek om Parys te verlaat en is op 8 Maart 1869 oorlede.
Bekendste werke

Opera

* Benvenuto Cellini, Opus 23
* The Trojans
* Béatrice et Bénédict
Simfonieë

* Symphonie Fantastique, Opus 14
Orkes

* Révérie et Caprice, Opus 8
* Harold in Italy, Opus 16
Ouvertures

* Waverley Opus1,
* Les Franc-Juges Opus 3,
* King Lear Opus 4
Koormusiek

* La révolution grecque
* La mort d'Orphée
* Huit scènes de Faust, Opus 1
* La mort de Sardanapale
* Requiem (Grande messe des morts)
Sien ook

* Lys van komponiste
* Jean-Paul Penin: "Les Premières armes du jeune Berlioz : la Messe Solennelle.
Verwysings

Kategorie:Franse komponiste
Kategorie:Opera
Kategorie:Geboortes in 1803
Kategorie:Sterftes in 1869
Sojoes-program

duimnael|200px|Die lansering van die Sojoes TMA-3 in 2003.
duimnael|regs|200px|Bemanning van Sojoes TMA-14M keer in 2015 na die aarde terug.

Die Sojoes-program is in die 1960's begin om 'n Russiese ruimtevaarder na die maan te stuur. Die Sojoes-ruimtetuig en -lanseringsvoertuig was albei deel van die program. Die maan is as teiken laat vaar toe tegnologiese probleme meegebring het dat die VSA die maan eerste sou bereik. Sojoes het die beëindiging van die bemande maanprogram oorleef deurdat dit ontwikkel het in 'n verskeidenheid projekte (militêr en burgerlik), hoofsaaklik in samewerking met ruimtestasies.
Bemande Sojoes-vlugte


Onbemande Sojoes-vlugte


Kategorie:Bemande ruimteprogram van die Sowjetunie
Drenthe

300px|thumb|Hunebed naby Odoorn

Drenthe (Nedersaksies: Drenthe of Drentie) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die noordooste geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 502 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 2 680 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 191 inwoners per km² land. Die hoofstad is Assen en die grootste stad is Emmen.

Drenthe grens in die suide aan Overijssel, in die weste aan Friesland, in die noorde aan Groningen, en in die ooste aan Nedersakse (Duitsland).

In die provinsie word naas Nederlands ook Drents gepraat, 'n dialek van die Nedersaksiese taal.

Drenthe het baie bosse, heide- en veengebiede. Byna al die hunebedde lê in die provinsie. Van die noorde tot die suidooste loop die Hondsrug, 'n glooiing in die landskap; die hoogste punt word gevind by die stad Emmen en meet 26,5 meter.

Op 29 Junie 1904 is twee veenlyke, nou bekend as die Paar van Weerdinge, hiernaby gevind.
Munisipaliteite

Drenthe bestaan sedert 1998 uit 12 munisipaliteite:
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Drenthe, Plaatsengids
Friesland

300px|thumb|Uitsig op Hommerts

Friesland (Wes-Fries en amptelike naam: Fryslân) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die noorde geleë.

Die provinsie het 'n bevolking van sowat 660 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 5 753 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 197 inwoners per km² land. Die hoofstad en grootste stad is Leeuwarden (Ljouwert in Wes-Fries).

Alle bewoonde Wes-Friese eilande, met uitsondering van Texel, val administratief onder die provinsie. Sy ligging tussen die Ysselmeer in die weste en die provinsie Groningen in die ooste maak van Friesland die tweede mees noordelike provinsie van Nederland. Dit is die enigste provinsie wat naas Nederlands 'n tweede ampstaal het - Wes-Fries wat, ondanks sy noue verwantskap met Nederlands, as 'n selfstandige taal erken word. Die meeste sprekers van Wes-Fries is egter ook Nederlands magtig.

Landbou en toerisme op die mere en eilande in die Waddesee is belangrike bronne van inkomste. Die provinsie is ook bekend vir sy ysskaatsers en die Elfstedentocht, 'n ysskaats-resies van 200 kilometer wat na die historiese elf stede van Friesland vernoem is.
Munisipaliteite

Friesland (Fryslân) bestaan sedert 2019 uit 18 munisipaliteite:


¹ Friese naam is amptelike naam
Verwsyings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Fryslân, Plaatsengids
Groningen (provinsie)

Groningen (Gronings: Grönnen of Grunnen; Wes-Fries: Grinslân) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die noordooste geleë. Die provinsie het 'n bevolking van 596 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 2 955 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 257 inwoners per km² land. Die hoofstad en grootste stad is Groningen.

Groningen grens in die suide aan Drenthe, in die weste aan Friesland, in die noorde aan die Noordsee en in die ooste aan Nedersakse (Duitsland).

In die provinsie word naas Nederlands ook Gronings gepraat, 'n dialek van die Nedersaksiese taal.
Munisipaliteite

Groningen bestaan sedert 2021 uit 10 munisipaliteite:
Aardgas

In 1959 is in Groningen aardgas by Slochteren ontdek.
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Groningen (provincie), Plaatsengids


500px|links|duimnael|Groningse landskap
Overijssel

300px|thumb|Lemelerberg
300px|thumb|Markelose Berg

Overijssel (letterlik in Afrikaans: Ooryssel, Sallands/Twents: Oaveriessel, Stellingwerfs: Overiessel) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die ooste geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 1 184 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 3 421 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 357 inwoners per km² land. Die hoofstad is Zwolle en die grootste stad is Enschede. Andere groot stede is: Almelo, Deventer, Hengelo, Kampen en Zwolle.

Overijssel grens in die suide aan Gelderland, in die weste aan Flevoland, in die noorde aan Friesland en Drenthe en in die ooste aan die Duitse deelstate Nedersakse en Noordryn-Wesfale.

Overijssel bestaan uit drie kultuurhistoriese streke:
* Twente, in die ooste van Overijssel. Hier woon die meeste mense en lê die ekonomiese middelpunt met stede soos Enschede, Hengelo en Almelo. Hier woon ongeveer 584 000 mense (2023).
* Salland, in die weste van Overijssel. Die oorspronklik magtigste streek, met ou Hansestede soos Zwolle, Deventer en Kampen. Hier woon ongeveer 551 000 mense (2023).
* Kop van Overijssel, in die noord-weste van Overijssel. Giethoorn is die bekendste dorp hier. Hier woon ongeveer 50 000 mense (2023).
Munisipaliteite

Overijssel bestaan sedert 2005 uit 25 munisipaliteite:
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Overijssel, Plaatsengids
Gelderland

300px|thumb|Nasionaal Park Veluwezoom
300px|thumb|Kootwijkerzand
300px|thumb|Ryk van Nijmegen
Gelderland (Nedersaksies: Gelderlaand) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die ooste geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 2 134 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 5 136 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 430 inwoners per km² land. Die hoofstad is Arnhem en die grootste stad is Nijmegen.
Munisipaliteite

Gelderland bestaan sedert 2019 uit 51 munisipaliteite:
Verwsyings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Gelderland, Plaatsengids
Utrecht (provinsie)

300px|thumb|Grebbeberg naby Rhenen
300px|thumb|Vinkeveen se mere

Utrecht (letterlik in Afrikaans: Utregt) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die sentrum geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 1 388 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 1 560 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 935 inwoners per km² land. Die hoofstad en grootste stad is Utrecht.

Die provinsie Utrecht is in 2019 uitgebrei met 'n deel van die provinsie Zuid-Holland, wat bygevoeg is aan die in dieselfde jaar gestigte Vijfheerenlanden-munisipaliteit.
Groot stede
Munisipaliteite

Utrecht bestaan sedert 2011 uit 26 munisipaliteite:
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Utrecht (provincie), Plaatsengids
Flevoland

Flevoland is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die sentrum geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 445 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 2 412 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 315 inwoners per km² land. Die hoofstad is Lelystad (vernoem na die vader van die Flevoland-projek, Cornelis Lely) en die grootste stad is Almere. Flevoland is op 1 Januarie 1986 amptelik as provinsie erken en lê omtrent 5 meter onder seevlak. Die Flevopolder is die grootste kunsmatige eiland in die wêreld.
Munisipaliteite

Flevoland bestaan uit 6 munisipaliteite:
Verwsyings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Flevoland, Plaatsengids

300px|links|thumb|Urk se hawe
Noord-Holland

300px|thumb|Volendam se hawe
300px|thumb|Nasionaal Park Kennemerland

Noord-Holland (Wes-Fries: Noard-Holland) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die noordweste geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 2 953 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 4 092 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 1109 inwoners per km² land. Die hoofstad is Haarlem en die grootste stad is Amsterdam.
Groot stede
Munisipaliteite

Noord-Holland bestaan sedert 24 Maart 2022 uit 44 munisipaliteite:
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Noord-Holland, Plaatsengids
Zuid-Holland

300px|thumb|Maasland (Midden-Delfland)
300px|thumb|Hollandse IJssel-rivier naby Gouda, Nederland|Gouda

Zuid-Holland (letterlik in Afrikaans: Suid-Holland) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die weste geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 3 805 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 3 308 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 1 410 inwoners per km² land. Die hoofstad is Den Haag en die grootste stad is Rotterdam.

Die provinsie Zuid-Holland is in 2019 verklein met 'n deel wat aan die provinsie Utrecht bygevoeg is, aan die in dieselfde jaar gestigte Vijfheerenlanden-munisipaliteit.
Munisipaliteite

Zuid-Holland bestaan sedert 2023 uit 50 munisipaliteite:
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Zuid-Holland, Plaatsengids
Firefox

Mozilla Firefox, meer eenvoudig bekend as Firefox (oorspronklik bekend as Phoenix en kortliks as Mozilla Firebird) is 'n vrye kruis-platform-webblaaier wat deur die Mozilla-stigting en honderde vrywilligers ontwikkel word. Dit is meer as vyf miljoen keer in die eerste 12 dae ná die vrystelling van weergawe 1.0 afgelaai, en meer as 20 miljoen keer in minder as 11 weke daarna. Dit maak Firefox een van die mees populêre, gratis oopbronprogramme, veral onder tuisgebruikers.

Met Firefox beoog die Mozilla-stigting om 'n klein, vinnige, eenvoudige en hoogs uitbreibare webblaaier te ontwikkel wat onafhanklik van die Mozilla-suite staan. Firefox het die fokus van Mozilla-ontwikkeling geword, tesame met die Mozilla Thunderbird e-posleser, en het die Mozilla-suite vervang as die amptelike blaaier van die Mozilla-stigting.
Ondersteuning van Afrikaans

Die Mozilla-stigting het op 31 Mei 2007 aangekondig dat die Firefox-blaaier vir die eerste keer ook in Afrikaans beskikbaar is. Die blaaier word deur translate.org.za vir Afrikaanssprekendes gelokaliseer.

Die voordeel van so 'n blaaier is dat die koppelvlak in Afrikaans is, maar ook dat die taalvoorkeur outomaties na Afrikaans gestel is. Webtuistes wat in Afrikaans beskikbaar is, soos Google, Facebook en andere, sal dus outomaties in Afrikaans laai.

'n Afrikaanse speltoetser is ook beskikbaar wat spelfoute kan uitwys soos mens in teksareas tik.
Verwysings
Eksterne skakels

* Afrikaanse weergawe van Firefox
* Afrikaanse speltoetser vir gebruik in Firefox
* Firefox Help — Aanlyn hulp vir Firefox


Kategorie:Toepassingsagteware
Mozilla

Mozilla (ook bekend as die Mozilla Suite of die Mozilla Application Suite, met kodenaam Seamonkey) is 'n vrye, kruis-platform Internet-sagtewaresuite, wat bestaan uit 'n webblaaier, 'n eposleser, 'n HTML-redigeerder en 'n IRC-kliënt. Die ontwikkeling daarvan is deur Netscape Communications Corporation begin, gebaseer op die bronkode van hul Netscape Communicator-produk, maar die Mozilla-stigting lei nou ontwikkeling.
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike produkblad vir die Mozilla Suite
* Mozilla Stigting se tuisblad
* [irc://irc.mozilla.org/#mozilla #mozilla, die Mozilla IRC-kanaal]


Kategorie:Amerikaanse maatskappye
Kategorie:Rekenaarmaatskappye
Kategorie:Toepassingsagteware
Zeeland

Zeeland (letterlik in Afrikaans: Seeland, Seeus: Zeêland [ˈzɪə̯lɑnt], Wes-Vlaams: Zêeland) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die suidweste geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 391 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 2 933 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 220 inwoners per km² land. Die hoofstad en grootste stad is Middelburg. Die land Nieu-Seeland is ná Zeeland genoem.
Munisipaliteite

Zeeland bestaan sedert 2003 uit 13 munisipaliteite:
Streke

Zeeland bestaan uit die volgende gebiede, hoofsaaklik (voormalige) eilande:
Verwysings

duimnael|regs|240px|Zeeland in 2020 uit die ruimte gesien
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Zeeland, Plaatsengids
Noord-Brabant

300px|thumb|Natuur naby Oisterwijk
300px|thumb|Sint-Trudokerk in Zundert
300px|thumb|Chaamse spruit in Alphen-Chaam

Noord-Brabant (Brabants: Noord-Broabant) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die suide geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 2 626 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 5 082 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 536 inwoners per km² land. Die hoofstad is 's-Hertogenbosch en die grootste stad is Eindhoven. Ander belangrike plekke is onder meer Tilburg, Breda, Helmond, Roosendaal, Bergen op Zoom en Oss.
Munisipaliteite

Noord-Brabant bestaan sedert 2022 uit 56 munisipaliteite:
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Noord-Brabant, Plaatsengids
Limburg, Nederland

300px|thumb|Camerig en omgewing
300px|thumb|Roermond

Limburg (Limburgse uitspraak: Lèmburg) is een van die 12 provinsies van Nederland en is in die suidooste geleë. Die provinsie het 'n bevolking van sowat 1 128 000 in 2023 gehad en beslaan 'n totale oppervlakte van 2 210 km² met 'n bevolkingsdigtheid van 526 inwoners per km² land. Die hoofstad en grootste stad is Maastricht.
Geografie

Limburg lê in die suidooste van Nederland. Die provinsie grens in die noorde aan die Nederlandse provinsie Gelderland, in die ooste aan die Duitse deelstaat Noordryn-Wesfale, in die suide aan die Belgiese provinsies Luik en Limburg, in die suidweste ook aan Belgies Limburg en in die noordweste aan die Nederlandse provinsie Noord-Brabant.

Limburg is in die noorde en midde 'n glooiende provinsie, maar in die suide heuwelagtig, waar die uitlopers van die Ardenne- en Eifel-bergreeks is. Die hoogste punt is daarom ook in hierdie Suid-Limburg op die Drielandepunt van die Vaalserberg (323 m), op die gesamentlike grens met België en Duitsland (aan Nederlandse kant in die munisipaliteit Vaals geleë).

Deur die provinsie vloei van suid na noord die Maas-rivier. Die Maas is 'n belangrike rivier vir transport en ontspring in Frankryk. Die Maas is 'n reënwaterrivier.
Geskiedenis

Limburg was 'n deel van die Romeinse Ryk. Daar is baie voorwerpe uit die periode in Limburg ontdek. Ook is daar nog (onderdele van) geboue uit die periode van die geskiedenis. Maastricht was bekend as Mosa Trajectum, Mosa ad Trajectum of Trajectum.

Die midde en noorde van Limburg het vroeër tot die hertogdom Gelre en later met Maastricht tot die Republiek van die Sewe Verenigde Nederlande behoort. In 1795 het die Franse veroweraars die departement Beneden-Maas geskep, wat grotendeels ooreenkom met die provinsies Limburg in België en Nederland. Na die ontstaan van die Verenigde Koninkryk van die Nederlande is die naam in 1815 in Limburg gewysig. Na die onafhanklikheid van België is in 1839 die provinsie in Belgies en Nederlands Limburg verdeel.
Tale

In die provinsie word naas Nederlands ook die Limburgse dialek gepraat. In die uiterste suidooste word die Ripuariese dialek gebesig (munisipaliteite Kerkrade-Simpelveld-Vaals).
Religie

Die provinsie is 'n Rooms-Katolieke bisdom, Roermond, en tradisioneel nagenoeg volledig Rooms-Katoliek.
Kultuur

Die provinsie het 'n unieke kultuur ten opsigte van die andere provinsies met sy dialekte, skutterye, musiekverenigings, kermis, geregte en dranke. Die kultuur, tradisies, dialekte alsook die volkslied is identiek aan Limburg in België.
Munisipaliteite

Limburg bestaan sedert 2019 uit 31 munisipaliteite:
Sien ook

* Belgiese provinsie Limburg
Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webwerf
* Limburg, Plaatsengids
Periode

'n Periode kan verwys na een van die volgende:
* Die tyd tussen twee ooreenstemmede punte in 'n golfvorm (bv. twee nulpunte). Sien periode (fisika).
* Die tussenpose tussen twee ooreenstemmede punte op 'n funksie (veral trigonometriese funksies). Sien periodieke funksie.
* 'n Horisontale ry in die periodieke tabel. Sien periode (periodieke tabel).
* 'n Tydvak in die algemeen, soos 'n tydvak in die geskiedenis.
Eksterne skakels

*
Leukemie

Leukemie is 'n kwaadaardige bloedsiekte wat hoofsaaklik gekenmerk word deur witbloedselle (leukosiete) wat die onvermoë het om volwassenheid te bereik.
Klassifisering van leukemie

Leukemie word geklassifiseer in vier hoofgroepe:

# Akute Miëloïede Leukemie (AML)
# Chroniese Miëloïede Leukemie (CML)
# Akute Limfoblastiese Leukemie (ALL)
# Chroniese Limfositiese Leukemie (CLL)

Daar is noemenswaardige verskille tussen akute en chroniese leukemie.
Etiologie

Verskeie faktore speel 'n rol in die ontstaan van leukemie. Navorsing het bewys dat genetika 'n oorheersende rol speel in die ontwikkeling van die siekte. 'n Persoon wat tot 'n familie behoort waar iemand leukemie gehad het, het 'n genetiese pre-disposisie om ook die siekte te ontwikkel.
Epidemiologie

Akute leukemie kom algemeen voor in persone onder die ouderdom van 20. Chroniese Leukemie tas gewoonlik slegs volwassenes bo die ouderdom van 40 jaar aan. Dit is ook bewys deur navorsing dat meer mans as vrouens geneig is om leukemie te ontwikkel, hetsy akuut of chronies.
Akute leukemie

Die behandeling van akute leukemie geskied hoofsaaklik in drie fases. Tydens fase 1 word die pasiënt behandel met chemoterapie wat die selle vernietig. Sodra bepaal is dat al die kwaadaardige (maligne) selle vernietig is, verkeer die pasiënt in 'n toestand van remissie.

In fase 2 word lae dosisse chemoterapie toegedien om te keer dat die pasiënt nie weer maligne selle ontwikkel nie.
Fase 3 word die instandhoudingsfase genoem. Pasiënte word deurgaans gemonitor oor 'n tydperk van 'n paar jaar om te verseker dat die pasiënt in remissie bly. Die pasiënt sal elke paar maande vir 'n lumbale punksie gaan om te kyk of daar enige abnormale selle teenwoordig is. Indien daar weer abnormale selle teenwoordig is, word weer begin by fase 1. Pasiënte moet ook dopgehou word vir enige kliniese tekens wat kan dui op die ontstaan van akute leukemie.
Chroniese leukemie

Pasiënte wat chroniese leukemie ontwikkel, is gewoonlik baie ouer. Chroniese leukemie het ook nie 'n merkwaardige uitwerking op die gesondheid van die pasiënt nie. Dokters verkies om nie pasiënte met chemoterapie (sitostatiese middels) te behandel nie. Behandeling word hoofsaaklik gegee om simptome te verlig.

Chroniese leukemie word hoofsaaklik behandel met bloedoortapping. Pasiënte is geneig om baie anemies te raak, wat veroorsaak dat hulle geweldig moeg is. Gereelde bloedtransfusies bring verligting van simptome.


Kategorie:Kanker
Rotsgebergte

duimnael|NASA-satellietfoto van die Rotsgebergte
duimnael|links|Kaart wat die eintlike Rotsgebergte vertoon
duimnael|Die Moraine-meer en die vallei van die tien pieke in die Nasionale park Banff, Kanada
Die Rotsgebergte (Engels: Rocky Mountains, Frans: Montagnes Rocheuses, Spaans: Montañas Rocosas) is 'n uitgebreide bergreeks in Noord-Amerika wat van Alaska dwarsdeur Kanada en die Verenigde State tot by Meksiko strek. Dit bestaan eintlik uit 'n aantal ewewydige reekse wat deur komme en plato's van mekaar geskei word. Die bergreeks dien as 'n afbakening van verskillende klimaatgebiede tussen die weste en ooste, maar aangesien dit langs die weskus strek laat dit koue fronte van die arktiese gebiede tot ver in die suide van die vasteland voorkom. Die noorde van die reeks kry gereeld sneeu en is met ysvelde bedek, terwyl die suidelike gedeelte baie droog en woestynagtig is. Die totale lengte van die bergreeks is sowat 5 100 km, en die grootste enkele bergspits is die 4 399 m (14 433 vt) hoë piek Mount Elbert in Colorado, Verenigde State.

Belangrike riviere wat in die Rotsgebergte ontspring sluit in die Coloradorivier, die Missouririvier, die Rio Grande en die Yukonrivier.

Die gebied is yl bevolk, met toerisme in die talle nasionale parke en waterkragsentrales as belangrikste ekonomiese basis. Franse ontdekkers - sogenaamde voyageurs - baan hulle weg in die 17de eeu vanuit Montreal tot teenaan die Rotsgebergte: die bergreeks bly egter tot in die 19de eeu 'n groot natuurlike hindernis vir die setlaars wat weswaarts trek.


Kategorie:Berge van Meksiko
Kategorie:Bergreekse in Kanada
Kategorie:Bergreekse in die Verenigde State van Amerika