JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
1725

Die jaar 1725 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Maandag begin het. Dit was die 25ste jaar van die 18de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 25 Januarie – Die Spaanse kaper en handelaar Amaro Pargo die titel Hidalgo (edelman).
* 11 Junie – Pous Benedictus XIII stel Niccolò Coscia, titulêr aartsbiskop van Traianopoli en Niccolò del Giudice, apostoliese protonotarius aan as kardinale.
* 19 November – Lorenzo Corsini (later Pous Clemens XII) word kardinaal-biskop van Frascati.
* Die Nederlander Francois de Cuiper, lei 'n ekspedisie van die Kaapkolonie namens die VOC na die gebied van die Krugerwildtuin. Die ekspedisie word egter aangeval deur plaaslike etniese groepe by Gomondwane en verdryf.
Geboortes

* Paul Sandby, Waterverfskilder
* 20 Maart – Abdülhamid I, 'n sultan van die Ottomaanse Ryk († 1789).
* 2 April – Casanova, Italiaanse avonturier en skrywer († 1798).
* 28 September – Arthur Guinness, Ierse entrepreneur en stigter van die Guinness-bierbrouery in Dublin, Ierland († 1803).
Sterftes

* 8 Februarie – Tsaar Pieter die Grote van Rusland. (* 9 Junie 1672)
* 19 Julie – Olof Bergh, ’n ou-Kaapse amptenaar en die stamvader van die Bergh-familie (* 1643).

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1725
1726

Die jaar 1726 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Dinsdag begin het. Dit was die 26ste jaar van die 18de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 24 Mei – Pous Benedictus XIII verklaar Johannes van Prado salig.
* 1 September – Pous Benedictus XIII verklaar Hyacintha van Mariscotti salig.
* 11 September – Pous Benedictus XIII stel André-Hercule de Fleury, voormalig biskop van Fréjus, Frankryk aan as kardinaal.
* 9 Desember – Pous Benedictus XIII stel 9 nuwe kardinale aan, waaronder Angelo Maria Quirini, O.S.B.Cas., aartsbiskop-biskop van Brescia en Prospero Lorenzo Lambertini (later Pous Benedictus XIV).
* 10 Desember – Pous Benedictus XIII verklaar Dominic Gangala (Jacobus van die moerasse) en Turibus van Mogroveio heilig.
* 24 Desember – Stigting van die Uruguaanse hoofstad Montevideo.
* 27 Desember – Pous Benedictus XIII verklaar Francis Solano, Johannes van die Kruis en Peregrine Laziosi heilig.
* 31 Desember – Pous Benedictus XIII verklaar Aloysius van Gonzaga en Stanislaus Kostka heilig.
Geboortes

*
Sterftes

* Onbekend – Peter Kolbe, Nederlandse sterrekundige (* 1675).

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1726
1727

Die jaar 1727 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Woensdag begin het. Dit was die 27ste jaar van die 18de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 20 Januarie – Prospero Lorenzo Lambertini (later Pous Benedictus XIV) word aartsbiskop van Ancona.
* 29 Mei – Pieter II word tsaar van Rusland.
* 26 November – Pous Benedictus XIII stel 4 nuwe kardinale aan, waaronder Diego de Astorga y Cépedes, aartsbiskop van Toledo, Spanje.
Geboortes

*
Sterftes

* 31 Maart – Isaac Newton, Britse wetenskaplike en filosoof (* 1643).
* 17 Mei – Katharina I van Rusland, keiserin van Rusland en vrou van tsaar Pieter die Grote. (* 15 April 1684)
* 11 Junie – George I, koning van Groot-Brittanje (* 1660)
* 27 Augustus – Aert de Gelder, Nederlandse skilder (* 1645)
* 1 Desember – Abraham Bogaert Nederlandse digter (* 1663)
* Onbekend – Phunga kaGumede, 'n Zoeloekoning (* onbekend)

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1727
1728

Die jaar 1728 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Donderdag begin het. Dit was die 28ste jaar van die 18de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Gebeure

* Die Deense ontdekkingsreisiger Vitus Bering toon aan dat Asië en Amerika nie verbind is nie. Hy vaar van suid na noord deur 'n seestraat, die Beringstraat wat later na hom vernoem is.
* 30 April – Pous Benedictus XIII stel Vincenzo Ludovico Gotti, O.P., titulêr verkose patriarg van Jerusalem en Leandro di Porzia, O.S.B.Cas., verkose biskop van Bergamo aan as kardinale.
* 10 Mei – Prospero Lorenzo Lambertini (later Pous Benedictus XIV) word kardinaal-priester van S. Croce in Gerusalemme.
* 20 Augustus – Die Deen Vitus Bering ontdek 'n eiland tussen Rusland en Alaska. Ter ere aan die dag-heilige word die eiland Sint Laurenseiland genoem.
* 20 September – Pous Benedictus XIII stel Pierluigi Carafa, iunior, titulêr aartsbiskop van Larissa en Giuseppe Accoramboni, biskop van Imola aan as kardinale.
Geboortes

* 16 Januarie – Niccolò Piccinni, Italiaanse komponis († 1800)
* 21 Februarie – Pieter III van Rusland, tsaar van Rusland († 1762)
* 23 April – Samuel Wallis, Engelse seevaarder wat om die wêreld geseil het († 1795)
* 3 September – Matthew Boulton, Britse nyweraar en entrepreneur († 1809)
* 7 November – James Cook, Britse ontdekkingsreisiger († 1779)
* 10 November – Oliver Goldsmith, Ierse skrywer en dokter († 1774).
* 26 November – Julien-Marie Crozet, Franse ontdekkingsreisiger († 1782)
Sterftes

*

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1728
1729

Die jaar 1729 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Saterdag begin het. Dit was die 29ste jaar van die 18de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* Die Portugese Fort Jesus in Mombasa (Oos-Afrika) word deur Arabiere verower.
* 23 Maart – Pous Benedictus XIII stel Camillo Cibo, titulêr patriarg van Konstantinopel aan as kardinaal.
* 24 Maart – Pous Benedictus XIII verklaar Fidelis van Sigmaringen (Mark Rey) salig.
* 13 Augustus – Pous Benedictus XIII verklaar Vincent de Paul salig.
* 6 Julie – Pous Benedictus XIII stel Francesco Borghese, titulêr aartsbiskop van Trajanopolis en Carlo Vincenzo Ferreri, O.P., biskop van Alessandria aan as kardinale.
Geboortes

* 12 Januarie – Edmund Burke, Ierse filosoof en politikus († 1797)
* 2 Mei – Keiserin Katharina II van Rusland († 1796)
* 6 September – Moses Mendelssohn, Duits-Joodse filosoof tydens die Verligting († 1786)
Sterftes

* 31 Januarie – Jacob Roggeveen, Nederlandse ontdekkingsreisiger wat gestuur is om Terra Australis te vind (* 1659)
* 23 April – Pieter Gysbert Noodt, goewerneur van die Kaap die Goeie Hoop († 1681).
* Onbekend – Peter van Dievoet, Belgiese, gebore te Brussel beeldhouer en argitek (* 1661)
Musiek

* 2 Desember – George Frideric Handel se opera Lotario, wat handel oor Lotarius II van Italië se vrou Adelaide, word uitgevoer.

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1729
1730

Die jaar 1730 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Sondag begin het. Dit was die 30ste jaar van die 18de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 20 Januarie – Pous Benedictus XIII verklaar Peter Fourier salig.
* 8 Februarie – Pous Benedictus XIII stel Alamanno Salviati, apostoliese protonotarius aan as kardinaal.
* 12 Julie – Pous Clemens XII volg Pous Benedictus XIII op as pous van die Rooms-Katolieke Kerk.
* 16 Julie – Pous Clemens XII word gekroon deur kardinaal Lorenzo Altieri.
* 4 Augustus – Pous Clemens XII stel sy neef Neri Maria Corsini, apostoliese protonotarius aan as kardinaal.
* 2 Oktober – Pous Clemens XII stel vier nuwe kardinale aan, waaronder Alessandro Aldobrandini, titulêr aartsbiskop van Rodi.
Geboortes

* Onbekend – Peter Jonas Bergius, Sweedse mediese dokter en botanis († 1790)
* Josiah Wedgwood, Engelse pottebakker († 1795)
Sterftes

* 30 Januarie – Pieter II van Rusland (* 1715).
* 21 Februarie – Pous Benedictus XIII, die 245ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* 1649).
* 12 Oktober – Frederik IV van Denemarke, Koning van Denemarke en Noorweë (* 1671).

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1730
1731

Die jaar 1731 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Maandag begin het. Dit was die 31ste jaar van die 18de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* In Monaco begin die heerskappy van die geslagslyn van Goyon de Matignon-Grimaldi.
* 30 April – Prospero Lorenzo Lambertini (later Pous Benedictus XIV) word aartsbiskop van Bologna.
* 24 September – Pous Clemens XII stel vyf nuwe kardinale aan, waaronder Vincenzo Bichi, titulêr aartsbiskop van Laodicea.
* 23 Desember – Carlo Rezzonico (later Pous Clemens XIII) word priester gewy.
Geboortes

* 21 Junie – Martha Washington, Eerste Dame van Amerika († 1802).
* 10 Oktober – Henry Cavendish, Britse wetenskaplike († 1810)
* Sir George Yonge, waarnemende goewerneur van die Kaapkolonie († 1812).
Sterftes

* 7 Februarie – Chrysanthus Notara, patriarg van Jerusalem.
* 24 April – Daniel Defoe, Engelse skrywer (* 1660).
* 30 Desember – Guillaume Chenu de Chalezac, Franse avonturier (* 1672).

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1731
1732

Die jaar 1732 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Dinsdag begin het. Dit was die 32ste jaar van die 18de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Gebeure

* Michail Gvozdev ontdek die Amerikaanse vasteland by Kaap Prince of Wales aan die Beringstraat.
* 1 Oktober – Pous Clemens XII stel Troiano Acquaviva d'Aragona, titulêr aartsbiskop van Larissa en Agapito Mosca, priester van die Apostoliese Kamer aan as kardinaal.
* 23 November – Pous Clemens XII verklaar Catherine del Ricci salig.
Geboortes

* 22 Februarie – George Washington, eerste President van die Verenigde State] († 1799).
* 31 Maart – Joseph Haydn, Oostenrykse komponis († 1809).
* 21 Junie – Johann Christoph Friedrich Bach, Duitse komponis († 1795).
* 23 Desember – Richard Arkwright, Engelse uitvinder en toonaangewende entrepreneur († 1792).
Sterftes

*

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1732
1733

Die jaar 1733 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Donderdag begin het. Dit was die 33ste jaar van die 18de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* Daniel Bernoulli gebruik statistiese argumente tesame met klassieke meganika om termodinamiese resultate af te lei. Sodoende begin die vakgebied van statistiese meganika.
* 23 Januarie – Pous Clemens XII verklaar Jan van Dukla salig.
* 2 Maart – Pous Clemens XII stel Domenico Riviera, apostoliese protonotarius aan as kardinaal.
* 28 September – Pous Clemens XII stel Marcello Passeri, titulêr aartsbiskop van Nazianzo en Giovanni Battista Spinola, goewerneur van Rome aan as kardinaal.
Geboortes

* 13 Maart – Joseph Priestley, 'n Engelse chemikus, filosoof, predikant en onderwyser wat suurstof identifiseer († 1804).
* 18 Maart – Friedrich Nicolai, Duitse skrywer, publisis, boekhandelaar, kritikus, outeur van romans en reisverhale, streekshistorikus, leidende persoonlikheid van die Berlynse Verligting († 1811).
Sterftes

* 1 Februarie – Koning August II van Pole (* 1670)
* 23 Junie – Johann Jakob Scheuchzer, Switserse geleerde (* 1672).
* 11 Julie – Jakob Hermann, 'n Switserse wiskundige wat op probleme in klassieke meganika gewerk het (* 1678)
* 11 November – Willem Adriaan van der Stel, goewerneur van die Kaap die Goeie Hoop (* 1664).
* 31 Desember – Hubert Kornelisz. Poot, Nederlandse digter (* 1689).

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1733
1734

Die jaar 1734 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Vrydag begin het. Dit was die 34ste jaar van die 18de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 24 Maart – Pous Clemens XII stel vier nuwe kardinale aan, waaronder Pompeio Aldrovandi, titulêr patriarch van Jerusalem.
* 21 Junie – 'n Swart slaaf bekend as Marie-Joseph Angélique word gemartel en toe gehang in Nieu-Frankryk.
Geboortes

* 10 Maart – Asada Goryu, Japannese sterrekundige († 1799)
* 30 November – Cornelis Jacob van de Graaff, een van die latere Hollandse goewerneurs van die Kaap de Goede Hoop († 1812)
* 27 Desember – Nicolaas Laurens Burman, Nederlandse botanikus († 1793)
Sterftes

*

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1734
1735

Die jaar 1735 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Saterdag begin het. Dit was die 35ste jaar van die 18de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 17 Januarie – Pous Clemens XII stel Giuseppe Spinelli, aartsbiskop van Napels aan as kardinaal.
* 19 Desember – Pous Clemens XII stel Luis Antonio Jaime de Borbón y Farnesio, kroonprins van Spanje aan as kardinaal. Die prins is agt jaar oud.
Meteorologie

* George Hadley lewer die eerste feitlik korrekte verduideliking van atmosferiese sirkulasie
Geboortes

* 1 Januarie – Paul Revere, Amerikaanse patriot († 1818).
* 5 September – Johann Christian Bach, Duitse komponis († 1782).
* 30 Oktober – John Adams, 2de President van die VSA (* 1826).
* 7 Desember – Gregorio Fontana, 'n Italiaanse wiskundige (* 1803).
Sterftes

*

Kategorie:18de eeu
Kategorie:1735
17 November

17 November is die 321ste dag van die jaar in die Gregoriaanse kalender (322ste in skrikkeljare). Daar volg nog 44 dae in die res van die jaar.
Gebeure

* 1102 – Markgravin Mathilde van Toskane skenk haar landgoedere aan Pous Paschalis II.
* 1558 – Elizabeth I bestyg die Engelse troon.
* 1741 – Pous Benedictus XIV publiseer "Satis vobis compertum" oor die huwelik.
* 1815 – Die Slagtersnek-rebellie vind plaas.
* 1869 – Die Suezkanaal word geopen.
* 1969 – Die SALT I-samesprekings tussen die Sowjetunie en die Verenigde State begin in Helsinki.
* 1970 – Douglas Engelbart ontvang die patent vir die eerste rekenaarmuis.
* 1989 – Die Fluweelrevolusie in Tsjeggo-Slowakye begin.
* 2018 – Protesaksies wat die Geelbaadjie-beweging inlei, vind plaas regoor Frankryk en ongeveer 300 000 mense neem deel aan die protesbyeenkomste.
Geboortes

* 9 – Titus Flavius Vespasianus, keiser van die Romeinse Ryk († 79).
* 1587 – Joost van den Vondel, Nederlandse digter, skrywer en dramaturg († 1679).
* 1749 – Nicolas Appert, Franse uitvinder († 1841).
* 1765 – Giovanni Battista Balbis, Italiaanse plantkundige en politikus († 1831).
* 1887 – Bernard Montgomery, Britse veldmaarskalk († 1976).
* 1902 – Eugene Wigner, Hongaars-Amerikaanse teoretiese fisikus en Nobelpryswenner († 1995).
* 1903 – Nicolaas Johannes Diederichs, Suid-Afrikaanse politikus en derde Staatspresident van Suid-Afrika (1975–1978) († 1978).
* 1921 – Prof. Richard Ernest van der Ross, 'n Kaapse Kleurlingleier en opvoedkundige († 2017).
* 1925 – Rock Hudson, Amerikaanse akteur († 1985).
* 1928 – Rance Howard, Amerikaanse akteur († 2017).
* 1932 – Deon Fourie, Suid-Afrikaanse offisier, akademikus en militêre historikus († 2025).
* 1952 – Cyril Ramaphosa, Suid-Afrikaanse sakeman, politikus en vyfde President van Suid-Afrika (2018–).
* 1952 – Freek Robinson, Suid-Afrikaanse joernalis en TV-aanbieder.
* 1957 – Hannes Visser, Afrikaanse skrywer, digter en uitgewer.
* 1966 – Sophie Marceau, Franse aktrise.
* 1977 – Ryk Neethling, Suid-Afrikaanse bekroonde Olimpiese swemmer.
Sterftes

* 375 – Valentinianus I, keiser van die Wes-Romeinse Ryk (* 321).
* 474 – Leo II, keiser van Bisantium (* 467).
* 1558 – Maria I van Engeland, koningin van Engeland en van Ierland (* 1516).
* 1713 – Abraham van Riebeeck, Goewerneur-generaal van Nederlands-Indië (* 1653).
* 1796 – Keiserin Katharina II van Rusland (* 1729).
* 1917 – Auguste Rodin, Franse beeldhouer. (* 1840).
* 1938 – Adriaan Moorrees, teoloog en leier in die NG Kerk, skrywer en digter (* 1855).
* 2012 – Ian Kirkpatrick, Springbokrugbyspeler en -afrigter (* 1930).
* 2013 – Doris Lessing, Britse skrywer (* 1919).
* 2017 – Salvatore Riina, Italiaanse mafioso (* 1930).
* 2018 – Nigel Morgan, Britse en Suid-Afrikaanse veiligheidskonsultant (* 1954).
* 2021 – Theuns Jordaan, Suid-Afrikaanse sanger (* 1971).
Vakansies, vierings en waarnemingsdae

*


Kategorie:November
1700

Die jaar 1700 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Vrydag begin het. Dit was die 100ste jaar van die 17de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 26 Januarie - Die noordweskus van die huidige Verenigde State word deur 'n enorme aardbewing getref. Die tsoenami veroorsaak groot skade in Japan. (Sien: paleoseismologie).
* 12 Februarie – Die Groot Nordiese Oorlog begin.
* 30 Maart – Gianfrancesco Albani (later Pous Clemens XI) word kardinaal-priester van S. Silvestro in Capite.
* 21 Junie – Pous Innocentius XII stel nog drie nuwe kardinale aan, waaronder Johannes Philipp von Lamberg, biskop van Passau.
* 17 Julie – Pous Innocentius XII verklaar Augustine Gazotich salig.
* 20 November – By die Slag van Narva verslaan Koning Karel XII van Swede die leër van tsaar Pieter die Grote.
* 23 November – Pous Clemens XI volg Pous Innocentius XII op as pous van die Rooms-Katolieke Kerk.
* 30 November – Pous Clemens XI word tot biskop gewy.
* 8 Desember – Pous Clemens XI word gekroon deur kardinaal Benedotto Pamphili.
* 29 Desember – Pous Clemens XI verklaar Jakov Varingez salig.
Geboortes

* 20 September – Hendrik Swellengrebel, die eerste VOC-goewerneur van die Kaapkolonie wat plaaslik gebore is († 1760).
Sterftes

* 16 Oktober – Patriarg Adriaan van Moskou, die tiende en laaste Russies-Ortodokse patriarg van Moskou en die hele Rusland (* 1627)
* 27 September – Pous Innocentius XII, die 242ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* 1615).
* Onbekend – Douw Gerbrandts Steyn, die groot stamvader van die Steyn's in Suid-Afrika (* 1631).
* Onbekend – Louis Joliet, Franse ontdekkingsreisiger en pelshandelaar (* 1645).

Kategorie:17de eeu
Kategorie:1700
Esperanto

Esperanto is 'n taal wat deur die Poolse Jood Ludwik Lejzer Zamenhof in 1887 geskep is om kommunikasie tussen mense van verskillende taalgroepe te bevorder. Reeds in 1887 het Esperantosprekers bewys hoe kommunikasie taal- en landsgrense kan oorbrug. Vandag is daar 'n lewendige internasionale Esperantogemeenskap wat oor meer as 100 lande strek. Die Esperanto Wikipedia is die 32ste grootste Wikipedia, soos gemeet in aantal artikels.
Literatuur

* Esperanto-vereniging van Suidelike Afrika. 1994. Esperanto : die internasionale taal : 'n gids vir selfstudie of die klaskamer. Pretoria. (Bronkhorst Str. 75, Groenkloof, Pretoria 0181)
* Universala Esperanto-Asocio (UEA). 1934. Sleutel vir Esperanto. Genève
Eksterne skakels

*
* Esperanto (Wikiboek)
* Esperanto
* Esperanta-afrikansa-esperanta vortaro
* Esperanto-Asocio de Suda Afriko
** Wat is Esperanto?
** Leer Esperanto
** Internasionale oudiovisuele leer omgewing Saluton!
1686

Die jaar 1686 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Dinsdag begin het. Dit was die 86ste jaar van die 17de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 16 Februarie – Die Stavenisse strand by Ifafa Strand.
* 1 Maart – Twintig oorlewendes van die Stavenisse arriveer in die Kaap.
* 18 Maart – Vincenzo Maria Orsini (Later Pous Benedictus XIII) word Metropolitaanse aartsbiskop van Benevento (Italië).
* 16 April – Die Nossa Senhora dos Milagros strand by Struisbaai.
* 30 September – Antonio Pignatelli (Later Pous Innocentius XII) word aartsbiskop van Napels.
Geboortes

*
Sterftes

*


Kategorie:17de eeu
1687

Die jaar 1687 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Woensdag begin het. Dit was die 87ste jaar van die 17de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* Die "Slawies-Griekse Akademie" in Moskou word geopen
* 26 September – Die Parthenon in Athene word gedeeltelik vernietig in 'n gewapende stryd tussen Venesiese en Ottomaanse magte.
* 10 November – Pietro Vito Ottoboni (later Pous Alexander VIII) word kardinaal-biskop van Porto en Santa Rufina en ook vise-dekaan van die Kollege van Kardinale.
* 20 November – Pous Innocentius XI publiseer die bul "Coelestis Pastor" waarin Miguel de Molinos veroordeel word.
* 24 Desember – Pous Innocentius XI plaas 'n interdik op die kerk van Sint Lodewyk in Rome.
* 'n Tweede tifus-epidemie breek uit in die Kaap (die eerste was in 1666). Helfte van die Hottentot-bevolking in die Kaapse nedersetting, en 233 witmense sterf hieraan.
Geboortes

*
Sterftes

* 28 Januarie – Johannes Hevelius, Duits-Poolse sterrekundige (* 1611).
* 3 Februarie – Cornelis van Quaelbergen, derde kommandeur van die Kaap die Goeie Hoop (* 1623).
* 28 Maart – Constantijn Huygens, 'n digter, komponis, argitek, diplomaat en geleerde van die Nederlandse Goue Eeu (* 1596).
* 4 Mei – Johannes Overney, die agste predikant wat in diens van die Nederduitse Gereformeerde Kerk in Suid-Afrika (* onbekend)
Gepubliseer

* 5 Julie – Philosophiae Naturalis Principia Mathematica van Isaac Newton


Kategorie:17de eeu
1688

Die jaar 1688 was 'n skrikkeljaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Donderdag begin het. Dit was die 88ste jaar van die 17de eeu n.C. In teenstelling met gewone jare het die jaar 366 dae en 'n 29 Februarie gehad.
Gebeure

* 13 April – 22 Franse Hugenote kom met die skip Die Voorschoten as vlugtelinge in Saldanhabaai, Suid-Afrika aan.
* 19 Julie – Pous Innocentius XI stel Joseph Clemens von Wittelsbach aan as aartsbiskop en keurvors van Keulen.
* 6 September – Die Turkse magte word by Belgrado verdryf.
* 5 November – Protestantse Prins Willem van Oranje land by Brixham in Devon, onderweg om sy skoonvader Koning James II, die laaste katolieke monarg van Engeland, af te set.duimnael|regs|100px|Willem van Oranje
Geboortes

* 8 Februarie – Emanuel Swedenborg, Sweedse Lutherse teoloog, Wetenskaplike, Filosoof en mistici († 1772)
Sterftes

*
Verwysings

Kategorie:17de eeu
1689

Die jaar 1689 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Saterdag begin het. Dit was die 89ste jaar van die 17de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* Die Here Sewentien gelas dat Franse kinders aan die Kaap slegs onderwys in Nederlands sal ontvang.
* Simon van der Stel verbied die stigting van 'n Franstalige kerk in die Drakenstein.
* Jesuïete is die eerste setlaars in Charlesbourg, Québec.
* Bloedbad van Lachine, Québec (Montreal-eiland).
* 6 Oktober – Pous Alexander VIII volg Pous Innocentius XI op as pous van die Rooms-Katolieke Kerk.
* 16 Oktober – Pous Alexander VIII word gekroon deur kardinaal Francesco Maidalchini.
* 7 November – Pous Alexander VIII stel sy 22-jarige neef Pietro Ottoboni aan as kardinaal.
Geboortes

* 18 Januarie – Charles Montesquieu, Franse skrywer en filosoof († 1755).
* 29 Januarie – Hubert Kornelisz. Poot, Nederlandse digter († 1733).
Sterftes

* Onbekend – Willem Ogier, Vlaamse dramaturg en komediant (* 1618).
* 12 Augustus – Pous Innocentius XI, 240ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk (* 1611).


Kategorie:17de eeu
1690

Die jaar 1690 was 'n gewone jaar wat volgens die Gregoriaanse kalender op 'n Sondag begin het. Dit was die 90ste jaar van die 17de eeu n.C. Soos ander gewone jare het die jaar 12 maande, 52 weke en 365 dae gehad.
Gebeure

* 13 Februarie – Pous Alexander VIII stel 11 nuwe kardinale aan waaronder Gianfrancesco Albani (later Pous Clemens XI).
* 10 April – Gianfrancesco Albani (later Pous Clemens XI) word kardinaal-diaken van S. Maria in Aquiro.
* 10 April – Lorenzo Corsini (later Pous Clemens XII) word titulêr aartsbiskop van Nicomedia.
* 22 Mei – Gianfrancesco Albani (later Pous Clemens XI) word kardinaal-diaken van S. Adriano al Foro.
* 11 Junie – Pous Alexander VIII verklaar Sint Kinga (ook Cunegunde) van Pole, salig.
* 18 Junie – Lorenzo Corsini (later Pous Clemens XII) word tot biskop gewy deur kardinaal Flavio Chigi.
* 4 Augustus Pous Alexander VIII veroordeel die Galliese Vryhede.
* 24 Augustus – Pous Alexander VIII veroordeel die leer van die filosofiese sondes.
* 16 Oktober – Pous Alexander VIII verklaar vyf mense heilig, waaronder Johannes van God en Giovanni van Capistrano.
* 13 November – Pous Alexander VIII stel Francesco Barberini en Lorenzo Altieri aan as kardinaal.
Geboortes

* 28 Februarie – Aleksei Petrowitsj, tsarewitsj van Rusland, Russiese tsarewitsj († 1718)
Sterftes

* 17 Maart – Patriarg Joachim van Moskou, die negende Russies-Ortodokse patriarg van Moskou en die hele Rusland (* 1620)
* 2 September – Johannes van Andel, die negende predikante wat in diens van die Nederduitse Gereformeerde Kerk (* 1662)


Kategorie:17de eeu