JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
Staatsmodelschool

duimnael|regs|300px|Die Staatsmodelschool in Van der Waltstraat, Pretoria.
duimnael|270px|regs|’n Skets van ds. Adriaan Hofmeyr toe hy gevange gehou is in die Staatsmodelschool in [[Pretoria.]]

Die Staatsmodelschool is geleë op die hoek van Van der Walt- en Skinnerstraat in Pretoria, Suid-Afrika. Dit het ontstaan as 'n skool wat in 1893 gestig is om onderwysers in die Zuid-Afrikaansche Republiek (ZAR) op te lei.

Sytze Wierda, hoofargitek van die ZAR, het die gebou in 1895 ontwerp en bouwerk is in 1896 deur Te Groen voltooi. Die struktuur bestaan uit stene en sandsteen en is volgens die Neo-Hollandse Renaissance-argitekskool gebou. Mnr. F. Wagner was die eerste hoof van die skool. Mnr. Alfred Fernandez Harington is 1 Oktober 1895 aangestel as onderwyser in die Engelse taal. Die beeldhouer Anton van Wouw het tussen 1895 en Oktober 1896, toe hy van Sammy Marks bevestiging ontvang het dat hy moes voortgaan met werk aan 'n standbeeld van Paul Kruger, by die skool en by die Staatsmeisjesschool klasse gegee.

Op 11 Oktober 1899 is die skool gesluit as gevolg van die uitbreek van die Anglo-Boere Oorlog. Gedurende die oorlog is Britse offisiere in die gebou aangehou en die ontsnapping van Winston Churchill, wat later eerste minister van die Verenigde Koninkryk geword het, is legendaries. Churchill is op 15 November 1899 by Chieveley in Natal deur boeremagte gevangene geneem en het op 18 November in Pretoria aangekom. Hy het op 12 Desember 1899 ontsnap en te voet en per trein na Lourenço Marques gevlug. Drie ander gevangenes was Haldane van die Gordon Highlanders, luitenant Mesurier van die Dublin Fusiliers en sersant Brockie, 'n koloniale vrywilliger. Britse krygsgevangenes het 'n aantal sketse teen 'n muur van die skool aangebring wat bewaar word deur glas wat daaroor aangebring is. Die sketse sluit 'n kaart in wat die slagvelde in Natal en die opmars na Pretoria uitbeeld. Na die Britse besetting van Pretoria is die skool en die nabygeleë Staatsmeisjesschool as 'n militêre hospitaal gebruik.

Die skool het heropen op 3 Junie 1901 met 32 leerlinge, toe bekend as die Pretoria High School met Charles Hope as skoolhoof. In 1903 het die meisies na die Staatsmeisjesschool geskuif en is die skool tot 1909 as die Pretoria College for Boys bedryf, wat later Pretoria Boys High School geword het. In 1910 het die kollege na 'n groter perseel by Waterkloofkop geskuif en daarna het die gebou verskeie ander skole gehuisves. Die meisieskool is later as die Pretoria High School for Girls in Hatfield gevestig.

In 1951 het die Biblioteekdienste van die Transvaalse Onderwysdepartement (TOD) die gebou betrek. Die gebou is op 8 April 1960 tot nasionale gedenkwaardigheid verklaar.
Verwysings
Sien ook

* Prof. Jan Kamp


Kategorie:Geboue en strukture in Pretoria
Kategorie:Geskiedenis van Suid-Afrika
Kategorie:Monumente en gedenkwaardighede in Suid-Afrika
Kript

duimnael|Kript in die katedraal van Bayeux, [[Normandië (Frankryk)]]
duimnael|Ottoonse Kript in die kloosterbouvalle van Memleben

'n Kript (Grieks "verborge", van kryptein "verberg") is 'n begaanbare grafkelder, wat onder die koor (apsis) van baie Christelike kerke lê.

As voorlopers van kripte word die onderaardse grafkelders van die eerste Christene beskou, wat buite die stadsmuur van die antieke Rome aangelê is. Bo-oor sommige van hierdie grafkelders is later kerke opgerig, soos byvoorbeeld die Ou Sint-Pieterskerk in Rome, wat na oorlewerings op die graf van Petrus gebou is. In die meeste gevalle lê die graf net onderkant die apsis of koor, in die Romaanse boustyl soms onderkant die weskoor.

Die eerste kripte is in tonnels aangelê en derhalwe ook tonnelkripte genoem.

Die kript huisves die graf of die relikwieë van 'n martelaar en was in die Middeleeue naas sy godsdienstige betekenis ook daarop gemik om pelgrims te lok. Die tonnel het gewoonlik die apsis gevolg, sodat pelgrims in staat was om rondom die graf te wandel. Hierdie argitektoniese vorm word ook ringkripte genoem. Die eerste ringkripte is omtrent 590 in Ou Sint-Pieter opgerig.

Langsaan die ringkript is dikwels 'n buitekript gebou, waarin kerklike ampsdraers ter ruste gelê is. Ook altare vir herdenkingsdienste is bygevoeg. Die eerste buitekripte is in die 8ste eeu in Brixworth (Engeland) gebou.

Met die Romaanse boustyl het die kript as argitektoniese bouvorm sy bloeitydperk met die sogenaamde saalkripte beleef, wat uit die ringkripte met hulle buitekripte ontwikkel het. Die saalkript was 'n meerskepige gebou en het dikwels tot by die dwarsskip van 'n kerk gestrek. Sy hoogte het boumeesters genoodsaak om ook die koor te verhoog. Die saalkript van die katedraal in Speyer (Duitsland) spog met 'n hoogte van sewe meter en beskik oor ses altaarnisse, sodat 'n soort "onderkerk" ontstaan het. Saalkripte het ook as begraafplase van wêreldlike ampsdraers gedien.

Met die opkoms van die Gotiese boustyl het die kript verdwyn, aangesien martelaars en hulle relieke nou openlik in begaanbare kore vertoon is.

Die bekendste kripte is:
* Kript van die katedraal in Braunschweig (Duitsland)
* Kript van die domkerk in Mönchengladbach (Duitsland)
* Kript van die katedraal in Speyer (Duitsland)
* Kript in die katedraal van Gurk (Karintië, Oostenryk)
* Kript in die klooster Schlägl (Opper-Oostenryk, Oostenryk)
* Kript in die katedraal van Lund (Swede)
* Kript in die Sint-Pieterskerk, (Rome, Italië)


Kategorie:Kerkargitektuur
Ou Letteregebou

duimnael|Die Ou Lettere met die Geestes-wetenskappegebou in die agtergrond
duimnael|Rooiletsjwe-standbeeld voor die Ou Lettere, 'n geskenk deur oudstudente Anton Rupert|Anton en Huberte Rupert as blyk van waardering vir inspirerende leiding deur Prof. C.H. Rautenbach tydens sy termyn as rektor (1948–1970)

Die Ou Letteregebou is geleë op die Universiteit van Pretoria se kampus in Pretoria en was een van die eerste geboue wat op die terrein opgerig is. Die gebou is geleë aan die oostelike punt van 'n oop grasplein teenoor die fakulteit Ingenieurswese aan die westelike punt van die plein. Die planne vir die gebou is opgestel deur die amptelike stadsargitek in diens van die Department van Openbare Werke. Op 3 Augustus 1910 het Goewerneur-generaal Gladstone die hoeksteen van die Ou Letteregebou gelê. Die gebou is opgerig deur JJ Kirkness in 1911 waarna die universiteit na die huidige kampus getrek het.

Plaaslike sandsteen is gebruik om die gebou te bou en die styl herinner aan die Franse Renaissance styl. Die gebou het 'n kenmerkende kloktoring en die gebrandskilderde venters vertoon die skild van die Transvaalse Universiteits Kollege (T.U.K.).

Die gebou huisves die Mapungubwe Museum in die noordelike vleuel van die boonste verdieping waar 166 000 artefakte uit die Mapungubwe argeologiese uitgrawing uitgestal word. In die suidelike vleuel van die boonste verdieping word die Van Tilburg Museum gehuisves wat toegespits is op Suid-Afrikaanse oudhede en beskik oor die grootste versameling Oosterse keramiek in die suidelike halfrond. Daar word ook beplan dat 'n versameling bronsbeelde uit die Anton van Wouwversameling in die sentrale toringgedeelte van die gebou uitgestal sal word.
Verwysings
Eksterne skakels

*

Kategorie:Universiteit van Pretoria
John Johnstone Kirkness

duimnael|regs|200px|John Johnstone Kirkness.

John Johnstone Kirkness (1857–1939) was 'n bouaannemer in die Zuid-Afrikaansche Republiek en die Transvaal wat 'n aantal historiese geboue in Suid-Afrika opgerig het. Kirkness was 'n Skot wat in 1887 uit die Orkneyeilande geïmmigreer het. Geboue waarvoor hy verantwoordelik was sluit in die Ou Raadsaal op Kerkplein in Pretoria, die Ou Letteregebou op die Universiteit van Pretoriakampus, aanbouings aan die Sammy Marks Museum in die vroeë 1890's, die Lewis en Marks gebou in Barberton in Mpumalanga, die ry van 15 offisiershuise in Artilleriestraat, die eerste brug oor die Apiesrivier wat in 1890 in 'n vloed weggespoel het en met die Leeubrug vervang is wat ook deur Kirkness gebou is, en die Bank van Afrikagebou in Palacelaan by Kerkplein in Pretoria wat ook as die Kirknessgebou bekendstaan.

Hy het ook die eerste bakstene in Pretoria in Groenkloof teen die suidelike hang van Muckleneukheuwel vervaardig. Geboue so ver as die Groote Schuur-hospitaal in Kaapstad en die Poskantoor in die voormalige Salisbury (nou Harare) is uit Kirkness-stene gebou.

Kirkness het in omtrent 1929 die argitek Vivian Sydney Rees-Poole opdrag gegee om vir hom 'n huis te ontwerp in Muckleneuk, Pretoria. Kirkness was 'n bewonderaar van Herbert Baker en wou hê die huis moes in die dissipline gebou word, maar die Kirknesshuis in Pomonastraat is eintlik eerder 'n monument na die beroemde Kirknesss-stene.
Verwysings

Kategorie:Geboortes in 1857
Kategorie:Sterftes in 1939
Kategorie:Pretoria
Kategorie:Suid-Afrikaanse argitekte
Kategorie:Suid-Afrikaanse immigrante uit Groot-Brittanje
Campanile

duimnael|regs|200px|Die campanile van die Sint-Markus-katedraal in Venesië (Italië)

'n Campanile is 'n vrystaande kloktoring wat deel uitmaak van 'n kerk of katedraal, maar nie self in die gebou geïntegreer is nie. Die woord is van Italiaanse afkoms en afgelei van campana ("klok"). Campaniles word veral in Italië aangetref sodat dié term veral met Italiaanse boukuns verbind word. Die bekendste voorbeelde van Italiaanse campaniles is die leunende toring van Pisa, die Markus-toring van Venesië en Giotto se campanile wat by die katedraal van Florence opgerig is.

Vrystaande kerktorings is ook 'n tipiese kenmerk van kerke in Litaue, met die katedraal Sint-Stanislaus in Vilnius as die mees bekende voorbeeld. Buite Italië is baie campaniles volgens die Venesiaanse Sint-Markus-katedraal ontwerp. Ook 'n bekende wêreldlike gebou, die Messeturm-wolkekrabber in Frankfurt am Main in Duitsland, is deur die argitekte H.R. Hiegel en Helmut Jahn in 1990 as 'n campanile-agtige konstruksie opgerig.
Geskiedenis

Die vroegste campaniles het tussen die 6de en 10de eeu as ronde torings met kenmerkende klein boogvormige vensteropeninge in die boonste gedeelte ontstaan. Voorbeelde van dié vroeë boustyl het vlakby die kerke van Sant'Apollinare in Classe (omstreeks 532 tot 549) en Sant'Apollinare Nuovo in Ravenna (omstreeks 490) ontstaan. Enkele ronde kloktorings is ook in latere eeue opgerig soos die leunende toring van Pisa wat in 1173 begin is. Dié toring met sy reeks arkades word as 'n meer gesofistikeerde voorbeeld van ronde campaniles beskou.
Lees ook

* Campanile (Port Elizabeth)
Bibliografie

* Berning, Michael: Campanology. In: Lantern. Kultuurtydskrif. Jaargang 41, nr. 1, Februarie 1992
Verwysings

Kategorie:Kerkargitektuur
Recife

Recife (Portugees: [ʁeˈsifi], ) is die hoofstad van die Brasiliaanse deelstaat Pernambuco en lê ongeveer 100 km onder die mees oostelike punt van die Suid-Amerikaanse vasteland. Die stad self huisves 1,6 miljoen inwoners en die metropolitaanse gebied ongeveer 3 miljoen. Die stad lê op die walle van die Beberibe- en Capibariberivier. Beide riviere mond hier uit in die Atlantiese Oseaan.
Geskiedenis

duimnael|links|Die Kahal Zur Israel-sinagoge is die oudste van sy soort in die Amerikas
Die area rondom Recife was een van die eerstes in Brasilië waar die Portugese 'n gemeenskap gevestig het.

In 1534 het Johannes III van Portugal Brasilië in verskillende oorerflike Kapteinskappe ("Capitanias Hereditárias" in Portugees) verdeel; die Portugese het besef dat hulle nie die menslike of finansiële bronne gehad het om in so 'n uitgebreide en veraf kolonie te belê nie en het besluit om die taak aan private entrepreneurs oor te laat, genoem "Donatários" (hierdie sisteem was toe reeds suksesvol geïmplimenteer in die Portugese kolonies in Afrika).

Die meeste Kapteinskappe het egter gefaal, grootliks as gevolg van te min ondersteuning van die Portugese metropolis. Een van die min wat gefloreer het was die Kapteinskap van Pernambuco, waarin Recife geleë is.

Vanaf 1630 tot 1654 was 'n groot deel van Brasilië onder Nederlandse bewind (Nederlands-Brasilië). Die hoofstad van Nederlands-Brasilië was Recife (die stad het toe as Mauritsstad bekend gestaan). Die Nederlandse fort Cinco Pontas in die stadsentrum herinner nog aan hierdie tyd. Tydens hierdie tydperk is die eerste sinagoge in die Amerikas gestig. Die Nederlanders is egter verdryf deur 'n leërtjie van Portugese en plaaslike opstandelinge. Hierdie opstand staan vandag bekend as die 'Restauração Pernambucana'. Die grootste deel van die Joodse gemeenskap het gevlug na Amsterdam en sommige na Noord-Amerika, waar hulle die eerste Joodse gemeenskap in Nieu-Amsterdam oprig, asook die Karibiese gebied.

Gedurende die 18e eeu het opstande dwarsoor die stad uitgebreek waarin die ryk boere van Olinda en die handelaars van Recife gebots het. Recife had 'n groot voordeel oor Olinda: Olinda het nie 'n hawe nie, terwyl Recife een van die beste aan die Atlantiese Oseaan het. Recife se bourgeoisie het 'n oorwinning behaal oor die dekadente suikeraristokrate van Olinda. Dit was 'n beslissende faktor in Recife se groei. Recife is vandag 'n groot stad terwyl Olinda 'n klein historiese dorpie is.

Recife se Estádio Ilha do Retiro is tydens die FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 1950 vir wedstryde ingespan, terwyl tydens beide die FIFA Sokker-Konfederasiebeker in 2013 en FIFA Sokker-Wêreldbekertoernooi in 2014 van die Arena Pernambuco gebruik gemaak is.
Eksterne skakels

*
* Amptelike webwerf


Kategorie:Hoofstede in Brasilië
Kategorie:Pernambuco
Kaap Fréhel

duimnael|250px|'n Lugfoto van Cap Fréhel duimnael|regs|250px|Die lig van Cap Fréhel se vuurtoring, soos gesien vanaf die dorp Saint-Briac

Kaap Fréhel (Frans: Cap Fréhel) is 'n landtong aan die Côte d'Émeraude (Smaragkus) in Noordoos-Bretagne. Dit vorm die noordelikste punt van die rotsige voorgebergte tussen die stede Saint-Malo en Saint-Brieuc. Die kaap, wat sowat 8,5 kilometer van Fréhel se dorpsentrum af lê, is tot natuurbewaringsgebied verklaar en staan bekend vir sy rotswande en as die broedgebied van talle voëlspesies.
duimnael|links|250px|Die heideveld van Cap Fréhel
Die steil rotswande, wat 'n hoogte van tot by 70 meter bereik, bestaan uit rooi sandsteen, swart leisteen en rooskleurige graniet. Die grasvelde bo-oor die rotswande maak deel uit van 'n pragtige heideveld, wat oor 300 hektaar strek.

Aan die kaap is twee vuurtorings opgerig. Een van hulle dateer uit die 17de eeu is tydens die heerskappy van koning Lodewyk XIV deur die beroemde argitek Vauban opgerig. 'n Tweede, nuwe vuurtoring met 'n hoogte van is in 1950 bygevoeg en mag teen bepaalde tye beklim word. In die geval van gunstige weerstoestande bied die toring 'n pragtige uitsig tot by die Kanaaleilande.


Kategorie:Bretagne
Kategorie:Landvorme van Frankryk
Frehel
Kategorie:Skiereilande
Leon Schuster

Leon Schuster (gebore 21 Mei 1951) is die vervaardiger van rolprente (waarin hy gewoonlik self die hoofrol vertolk), komediant en akteur, en is Suid-Afrika se koning van fopkamera. Hy maak sy filmdebuut in 1983 in Wolhaarstories, die enigste Afrikaanse rolprent waarin hy gespeel het.

Hy is veral bekend danksy sy komiese rolprente wat Suid-Afrika se kultuur en kultuurverskille uitbeeld. Hy ontvang baie kritiek vir veral sy rolprente, wat as "toilethumor" beskou word, maar is die een rolprentvervaardiger wat oor taal- en kultuurgrense 'n aanhang opgebou het.
Biografie

Schuster is op Vereeniging gebore en het in Bloemfontein grootgeword en by Laerskool Wilgehof en Hoërskool Jim Fouché skoolgegaan. Na skool het hy onderwys aan die Universiteit van die Vrystaat studeer en 'n BA-graad met Afrikaans en Engels as hoofvakke en later 'n Hoër Onderwysdiploma verwerf. Hy het vir die Universiteit van die Vrystaat se eerstespan rugby gespeel. Hy het ook as haker vir die Vrystaatse rugbyspan gespeel en is steeds 'n groot ondersteuner van die Vrystaatse Cheetahs. Hy was toe 'n onderwyser by Hoërskool Jim Fouché vir twee jaar.
Loopbaan

Schuster het in 1975 by die SAUK aangesluit, waar hy veral vir sy radioprogram Die Vrypostige Mikrofoon onthou word deur talle mense met sy vlymskerp poetse uit te vang. Dit het die fondament vir sy poetse in sy rolprente gelê.
Filmografie

* Wolhaarstories (1983)
* You Must Be Joking! (1986)
* You Must Be Joking! Too (1987)
* Oh Schucks!...Here Comes U*N*T*A*G (1989)
* Oh Schucks!...It's Schuster (1989)
* Sweet 'n Short (1992)
* There's a Zulu On My Stoep (1993)
* Panic Mechanic (1997)
* Millennium Menace (1999)
* Mr Bones (2001)
* Oh Shucks!...I'm Gatvol! (2004)
* Mama Jack (2005)
* Mr Bones 2 (2008)
* Schuks Tshabalala’s Survival Guide to South Africa (2010)
* Mad Buddies (2012)
* Oh Schucks!...Your Country Needs You! (2013)
* Schuks! Pay Back The Money (2015)
* Frank And Fearless (2018)
Diskografie

* Leon Schuster (1982)
* Broekskeur (1983)
* Waar En Wolhaar (1983)
* Briekdans (1984)
* Rugby (1985)
* You Must Be Joking! (1986)
* Dasiefoutie (1988)
* "Shakin" Schuster En Sy Opkikkers (1992)
* Hie' Kommie Bokke (1995)
* Gautvol in Paradise (1997)
* Die Vrypostige Mikrofoon, Volume 1 (1998)
* Die Vrypostige Mikrofoon, Volume 2 (1998)
* Baas Funny Plaas (1999)
* My Beste Jare (2001)
* Groen, Goud En White (2002)
* Catchup Song And Every Cricket Hit (2003)
* Oh Schuks... I'm Gatvol (2004)
* Op Dun Eish (2006)
*" Hie' Kommie Bokke 2!" (2007)
* Dra Die Bok (2008)
* My Mates – Die Bokke
Sien ook

* Lys van Suid-Afrikaanse musikante
Verwysing
Eksterne skakels

*
*


Kategorie:Suid-Afrikaanse akteurs
Kategorie:Suid-Afrikaanse musici
Kategorie:Suid-Afrikaanse komediante
Kategorie:Suid-Afrikaanse rolprentvervaardigers
Kategorie:Geboortes in 1951
Kategorie:Lewende mense
Kategorie:Afrikaanse sangers
Kategorie:Afrikaners
Kategorie:Suid-Afrikaanse rolprentregisseurs
Kategorie:Alumni van Hoërskool Jim Fouché
Kategorie:Alumni van die Universiteit van die Vrystaat
Naval Hill

duimnael|Die Kerkstraat in Bloemfontein met die Tweetoringkerk op die einde van die straat. Naval Hill op die agtergrond. (Foto vanuit die suide – omtrent 1900.)
duimnael|Uitsig oor Bloemfonein vanaf Naval Hill.


Naval Hill is 'n platoagtige heuwel in die middel van Bloemfontein, die hoofstad van die Vrystaatprovinsie. Naval Hill het sy naam te danke aan twee Britse vlootkanonne wat bo-op aangetref word. Sy oorspronklike naam was Bloemfonteinberg, maar dit is hernoem toe Britse vlootpersoneel hier gedurende die Tweede Vryheidsoorlog gestasioneer was.

Naval Hill verskaf mooi panoramiese uitsigte oor Bloemfontein en is die hoogste punt in 'n redelike plat omgewing. Die area beslaan 192,5 hektaar wat die Franklin-natuurreservaat huisves. Dit is die enigste natuurreservaat binne 'n stadskern in Suid-Afrika en in 1930 deur 'n voormalige burgemeester daargestel.

Die Lamont-Hussey Sterrewag is in 1928 gebou en bo-op Naval Hill geleë. Dit was destyds onder die eienaarskap van die Universiteit van Michigan in die VSA, maar het in 1974 gesluit. Dit is later omskep in 'n kleinteater genoem die Sterrewag Teater.

Teen die suid-oostelike hange van Naval Hill is 'n wit perd in klip uitgelê. Dit is geskep deur die troepe van Wiltshire Remount Depot gedurende die Tweede Vryheidsoorlog en het gedien as 'n landmerk vir terugkerende Britse troepe van die slagvelde.
Eksterne skakels

* Die amptelike webwerf van Bloemfontein (Mangaung)

Kategorie:Bloemfontein
Vierkleur

300px|regs|duimnael|Die Transvaalse Vierkleur
Die Transvaalse Vierkleur was die amptelike vlag van die Zuid-Afrikaansche Republiek en is deur ds Dirk van der Hoff ontwerp. Die vlag het amptelik as die ZAR se landsvlag gedien vanaf 1858 tot 1902, met periodes waartydens die ou Voortrekkervlag (1874-75) en die Union Jack (1877-1881) as amptelike vlag gehys is.

Die rede vir die kleure is nie heeltemal bekend nie, maar daar word algemeen aanvaar dat ds. van der Hoff in gedagte gehad het dat die Nederlandse vlag nie geskik sou wees vir die nuwe republiek nie. Die oranje in die Nederlandse vlag is dus deur rooi vir die Boererepubliek vervang, terwyl 'n vertikale groen streep bygevoeg is.

Die vlag is die eerste keer op 6 Januarie 1857 in Potchefstroom en op 23 Februarie 1857 in Pretoria gehys. Op 18 Februarie 1858 het die Volksraad die Vierkleur as die amptelike vlag van die Zuid-Afrikaansche Republiek verklaar.

Na die Britse anneksasie van die ZAR in April 1877, het die Eerste Vryheidsoorlog uitgebreek. In 1880 is Heidelberg tot tydelike hoofstad verklaar en die Vierkleur is weer op Geloftedag van 1880 daar gehys.

Op 31 Mei 1902 is die Vierkleur en die Vrystaatse vlag gestryk, maar is tog later geïnkorporeer in die vlag van die Republiek van Suid-Afrika van 1928 tot 1994.
Eksterne skakels

*Oorsprong Van Die Vierkleur

Kategorie:Geskiedenis van Suid-Afrika
Kategorie:Vlae van Suid-Afrika
Kaap Ferret

duimnael|regs|Kaart van Cap Ferret

Kaap Ferret (Frans: Cap Ferret) is 'n kaap wat teen die mees suidelike punt van die skiereiland Lège-Cap Ferret in die Suidwes-Franse département Gironde lê. Die kaap staan veral bekend vir sy vuurtoring en het tot 'n luukse strandoord met ongerepte natuurskoon ontwikkel.

Die vuurtoring van Cap Ferret, wat in 1839 opgerig is, is tydens die Duitse besetting in 1944 vernietig en vanaf 1946 herbou. Dit is op 7 Augustus 1949 ingewy. Die vuurtoring op 'n hoogte van 52 meter beskik oor 'n optiese stelsel met 'n gewig van een ton, en sy rooi lig is oor 'n afstand van maksimaal 50 kilometer sigbaar. Die vuurtoring bied 'n panoramiese uitsig oor die Bassin d'Arcachon.
Fotogalery


Lêer:CapFerret.JPG|Noorduitsig oor Cap Ferret
Lêer:Cap-ferret fme 135a.jpg|Cap Ferret se vuurtoring
Lêer:Tramway Cap-Ferret.JPG|Die trem

Verwysings
Eksterne skakels

* Amptelike webtuiste
*


Kategorie:Nieu-Akwitanië
Kategorie:Landvorme van Frankryk
Ferret
Voortrekkerpers

duimnael|regs|270px|Adv. F.C. Erasmus was een van die ses Kapenaars wat in die Voortrekkerpers se eerste direksie gedien het.

Die Voortrekkerpers Beperk was 'n uitgewer van Afrikaanse nuusblaaie wat in 1936 gestig en op 1 April 1971 met die Afrikaanse Pers (1962) Beperk saamgesmelt het as Perskor.

Op 30 September 1935 het 'n groepie Kaapse Nasionaliste onder voorsitterskap van W.A. Hofmeyr op Stellenbosch besluit om 'n Afrikaanse Nasionale dagblad in Johannesburg op te rig. Die oogmerk was om Afrikaner-nasionalisme noord van die Vaalrivier te vestig en uit te bou. Daar is besluit om 'n maatskappy - Voortrekkerpers Beperk - met 'n kapitaal van 150 000 eenpond-aandele op te rig.

'n Geldinsameling is begin waarin Die Burger en Die Volksblad deurlopend 'n rol gespeel het deur die saak by hulle lesers te propageer. Mnr. Pieter Neethling van Stellenbosch het 5 000 pond bygedra en Naspers ook.

Daar was ook teenkanting teen die besluit en geldinsamelingsveldtog, onder andere van prof. L.J. du Plessis van Broederbond-faam, wat bang was dat "so 'n van elders ingevoerde blad" republikanisme in die Noorde sou demp.

Op 29 Januarie 1936 was die Akte van Oprigting en Statute gereed en op 3 Maart 1936 is Voortrekkerpers Beperk ingelyf. Van die eerste nege direksielede was ses Kapenaars, onder wie W.A. Hofmeyr, dr. D.F. Malan
en F.C. Erasmus. Net N.J. van der Merwe, J.G. Strijdom en mev. M.M. Jansen was van buite.

Op 28 September 1937 het die dagbladfonds 87 250 pond beloop, waarvan Kaapland 57 persent bygedra het. Uiteindelik sou die Kaap 52,34 persent van die uitgereikte aandele opneem, Transvaal 29,17, die Vrystaat 14,87 en die res Natal en Suidwes-Afrika.

Die eerste uitgawe van Die Transvaler het op 1 Oktober 1937 verskyn.

Voortrekkerpers was vroeg in geldnood. Pogings in die jare veertig om die maatskappy met Naspers te amalgameer het misluk en die Noord-Suid-stryd het verdiep.

In 1965 het dit 'n openlike persstryd geword met die verskyning van Naspers se Sondagblad, Die Beeld, noord van die Vaalrivier in opposisie met Dagbreek en Landstem van die Afrikaanse Pers (1962) Beperk. Dit is besweer met die staking van albei blaaie en die verskyning op 29 November 1970 van Rapport, met 'n gelyke aandeelhouding vir die twee persgroepe daarin.

In 1971 het Voortrekkerpers met die Afrikaanse Pers (1962) Beperk saamgesmelt en opgegaan in 'n nuwe maatskappy, Perskor.
Bronnelys

* Beeld 1993/04/08
* ketupa.net a media industry recource (http://www.ketupa.net/perskor.htm )

Kategorie:Koerante
Kategorie:Massamedia
Kategorie:Suid-Afrikaanse koerante
Kategorie:Suid-Afrikaanse maatskappye