JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
राम जन्मभूमि

हिन्दूहरूको मान्यता अनुसार श्री रामको जन्म अयोध्यामा भएको थियो र उनको जन्मस्थान भयेको ठाँउमा एक भव्य मन्दिर विराजमान थियो जसलाई मुगल आक्रमणकारी बाबरले भत्काएर त्यहाँ एउटा मस्जिद बनायो।

राष्ट्रिय स्वयंसेवक सङ्घ र भारतीय जनता पार्टीको अगुवाईमा यस स्थानलाई मुक्त गर्न र त्यहाँ एउटा नया मन्दिर बनाउनको लागि एउटा लामो आन्दोलन चल्यो। ६ डिसेम्बर सन् १९९२ मा विवादित यस ढाँचालाई भत्काइयो र त्यहाँ श्री रामको एउटा अस्थायी मन्दिर निर्मित गरियो।
जन्म मिति श्रीराम भगवान को

राम जन्मभूमि विवादको संक्षिप्त इतिहास यस प्रकार छ:
* सन् १५२८ मा राम जन्म भूमि माथी मस्जिद बनाईयो। हिन्दुहरूको पौराणिक ग्रन्थ रामायण र रामचरित मानस अनुसार यहाँ भगवान रामको जन्म भयेको थियो।
* सन् १८५३ मा हिन्दू र मुसलमानहरू मध्य यस जमीनलाई लिएर पहिलो चोटी विवाद भयो।
* सन् १८५९ मा अङ्ग्रेजहरूले विवादलाई ध्यानमा राख्दै पूजा र नमाजको लागि मुसलमानहरलाई भित्री हिस्सा र हिन्दूहरूलाई बाहिरी हिस्सा उपयोगमा ल्याउनको लागि भन्यो।
* सन् १९४९ मा भित्री हिस्सामा भगवान रामको मूर्ति राखियो। तनाव बढ्दै गरेको देखेर सरकारले यसको गेटमा ताल्चा लगाइ दियो।
* सन् १९८६ मा जिल्ला न्यायाधीशले विवादित स्थललाई हिंदुहरूलाई पूजाको लागि खोल्ने आदेश दियो। मुस्लिम समुदायले यसको विरोधमा बाबरी मस्जिद एक्शन कमेटी गठित गर्‍यो।
* सन् १९८९ मा विश्व हिन्दू परिषदले विवादित स्थल सँग टाँसियेको जमीन माथी राम मन्दिरको मुहिम शुरू गर्‍यो।
* ६ डिसेम्बर १९९२ मा अयोध्यामा बाबरी मस्जिद भत्काइयो। परिणामस्वरूप देशव्यापी दंगामा करीब दुई हजार मानिषहरूको ज्यान गयो।
* त्यसको दस दिन पछि १६ डिसेम्बर १९९२मा लिब्रहान आयोग गठित गरियो। आंध्र प्रदेश उच्च न्यायालयको रिटायर्ड मुख्य न्यायाधीश एम.एस. लिब्रहानलाई आयोगको अध्यक्ष बनाईयो।
* लिब्रहान आयोगलाई १६ मार्च १९९३ सम्म अर्थात तीन महीना भित्रै रिपोर्ट प्रस्तुत गर्नलाई भनियेको थियो, तर आयोगले रिपोर्ट प्रस्तुत गर्नमा १७ साल लगायो।
* ३० जून २००९ मा लिब्रहान आयोगले चार भागोंमा ७०० पृष्ठहरूको रिपोर्ट प्रधानमन्त्री ड. मनमोहन सिंह र गृह मन्त्री पी. चिदम्बरमलाई सुम्पियो।
* जांच आयोगको कार्यकाल ४८ चोटी बढाइयो।
* ३१ मार्च २००९ मा समाप्त भयेको लिब्रहान आयोगको कार्यकाललाई अंतिम चोटी तीन महीना अर्थात ३० जून सम्म बढाईयो।
* पछिलो १७ सालहरूमा यस रिपोर्टमा लगभग ८ करोड भारतीय रूपैयाँ खर्च भयो।
सन्दर्भ


हेर्नुहोस

* बाबरी मस्जिद

* अयोध्या विवाद

श्रेणी:मन्दिरहरू
विश्व बैङ्क

विश्व बैंक अन्तर्राष्ट्रिय वित्तीय संस्था हो जसले पूँजीगत परियोजनाहरू सञ्चालन गर्ने उद्देश्यले कम र मध्यम आय भएका देशका सरकारहरूलाई ऋण र अनुदान प्रदान गर्दछ। विश्व बैंक अन्तर्राष्ट्रिय पुनर्निर्माण र विकास बैंक (आईबीआरडी) र अन्तर्राष्ट्रिय विकास संघ (आईडीए) को सामूहिक नाम हो, जुन विश्व बैंक समूहको स्वामित्वमा रहेको पाँच अन्तर्राष्ट्रिय संगठनहरू मध्ये दुई हो। यसको स्थापना सन् १९४४ को ब्रेटन वुड्स सम्मेलनमा अन्तर्राष्ट्रिय मुद्रा कोष सँग मिलेर भएको थियो। ढिलो सुरुवात पछि, यसको पहिलो ऋण फ्रान्सलाई सन् १९४७ मा थियो। सन् १९७० को दशकमा यसले विकासोन्मुख देशहरूलाई ऋण दिने कुरामा ध्यान केन्द्रित गर्यो र सन् १९८० को दशकमा यो अभियानबाट टाढा रह्यो। विगत ३० वर्षदेखि यसले गैरसरकारी संस्था र वातावरणीय समूहहरूलाई आफ्नो ऋण पोर्टफोलियोमा समावेश गरेको छ। यसको ऋण रणनीति संयुक्त राष्ट्र संघको दिगो विकास लक्ष्यहरू, साथै वातावरणीय र सामाजिक सुरक्षा उपायहरूबाट प्रभावित छ।

सन् २०२२ सम्म विश्व बैंकको अध्यक्ष र २५ कार्यकारी निर्देशकहरू, साथै २९ विभिन्न उपाध्यक्षहरू छन्। आईबीआरडी र आईडीएमा क्रमशः १८९ र १७४ सदस्य देश छन्। अमेरिका, जापान, चीन, जर्मनी र बेलायतसँग सबैभन्दा बढी मतदान गर्ने शक्ति छ । विकासोन्मुख देशहरूमा गरिबी कम गर्नका लागि बैंकले ऋण दिने लक्ष्य राखेको छ। बैंकले धेरै विश्वव्यापी साझेदारी र पहलहरूमा संलग्न छ, र जलवायु परिवर्तनलाई सम्बोधन गर्ने दिशामा काम गर्ने भूमिका लिन्छ । विश्व बैंकले धेरै प्रशिक्षण शाखाहरू सञ्चालन गर्दछ, र यसले स्वच्छ वायु पहल र संयुक्त राष्ट्र विकास व्यवसायसँग काम गर्दछ। यो खुला डाटा पहल भित्र काम गर्दछ र खुला ज्ञान भण्डार होस्ट गर्दछ।

विश्व बैंकको मुद्रास्फीतिलाई बढावा दिने र आर्थिक विकासलाई हानि पुर्याउने विषयमा आलोचना गरिएको छ। सन् १९८८ र २००० मा विरोध प्रदर्शन पनि भएका थिए। कोभिड-१९ महामारीको सामना गर्न बैंकको शासन र प्रतिक्रियाको आलोचना पनि भएको छ। राष्ट्रपति डेभिड मालपासले जलवायु परिवर्तनको वैज्ञानिक सहमतिलाई चुनौती दिँदै कडा आलोचनाको सामना गर्नुपरेको थियो। उनलाई अजय बाङ्गाले जलवायु कार्यको समर्थन गर्दै प्रतिस्थापन गरेका थिए।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय सङ्गठन
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घ
श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरू
विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन

विश्व स्वास्थ्य सङ्गठन (डब्ल्युएचओ) विश्वका देशहरू स्वास्थ्य सम्बन्धी समस्याहरूमाथि आपसी सहयोग एवं मानक विकसित गर्ने संस्था हो। विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनका १९३ सदस्य देश तथा दुइ संबद्ध सदस्य छन्। यो संयुक्त राष्ट्रको एउटा अनुषांगिक एकाई हो। यस संस्थाको स्थापना ७ अप्रैल १९४८मा गरिएको थियो। यस कारण प्रत्येक साल ७ अप्रैल का दिन विश्व स्वास्थ्य दिवसको रूपमा मनाइन्छ।

नेपाल पनि विश्व स्वास्थ्य सङ्गठनको एक सदस्य देश हो र यसको नेपाली मुख्यालय नेपालको राजधानी काठमाडौँमा स्थित छ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

*


श्रेणी:जनस्वास्थ्य
श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरू
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घ
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घका विशेषज्ञ समितिहरू
बान कि-मुन

व्यक्तिगत विबरण

वान कि मुनको जन्म १९४४मा कोरीयामा जापानी शासनको अन्त्य तिर उत्तरी चुङ्गचेओङ्ग प्रान्तको एउटा सानो किसानी गाउँ युम्सेओङ्गमा भएको थियो। पछि उनको परिवार नजीकएको शहर् चुङ्जुमा बसाई सर्यो। वान सानो हुँदा उनको बुवा गोदामको ब्यापारी थिए तर पछि गोदामको ब्यापार टाट पल्टिए पछि उनीहरूको मध्यम वर्गिय स्तर खस्किएर गयो। वान ६ वर्षको हुँदा उनको परिवार कोरियाली युद्धको अवधी भरको लागि पिछडिएको पहाडी क्षेत्रमा सरेर गए। युद्ध समाप्त भएपछि उनको परिवार पुन: चुङ्जुमा नै फिर्ता भयो।
परिवार

वान कि मुनले यू सुन-टाएकलाई १९६२मा उच्च माध्यमिक स्तरका बिद्यार्थी हुँद भेटेका थिए। त्यस बेला उनी १८ वर्षको थिए र यू सुन-टाएक निम्न माध्यमिक स्तरको बिद्यार्थी परिषदको अध्यक्ष थिईन। वान कि मुन र यू सुन-टाएकको विबाह १९७१मा भएको थियो। उनिहरूका दुई छोरी र १ छोरा गरी जम्मा तिन जना सन्तानहरू छन। उनकी जेठी छोरी सियोन्-योङ्ग जन्म १९७२मा भएको थियो र हाल उनी सियोलमा कोरिया फाउन्डेसनमा कार्यरत छिन। उनले एक भारतिय नागरीक सँग विबाह गरिन। उनका छोरा वू-ह्युन १९७४मा भारतमा जन्मिएका थिए। उनले क्यालिफोर्निया विश्वविद्यालय, लस एन्जलसको युसिएलए एन्डर्सन स्कुल अफ म्यानेजमेन्टबाट एमबिए गरे र न्यूयोर्कमा एक वित्तिय कम्पनीको लागि काम गर्छन। उनकी कान्छि छोरी ह्यून ही (जन्म १९७६) नैरोबीमा यूनिसेफको फिल्ड अधिकृत छिन। वान संयुक्त राष्ट्र संघका महासचिवमा चुनिए पछि अहिले पनि उनको बृहत परिवार बसोबास गरिरहेको गृहनगरमा उनी एउटा प्रतिक बने। चुनावको परिणामको उत्सव मनाउनको लागि ५०,००० भन्दा बढि मानिसहरू चुङ्जुको फुटबल मैदान जम्मा भएका थिए। वान कि मुन कुनै पनि गिर्जाघर वा धार्मिक समूहको सदस्य छैनन र उनले विश्वासको बारेमा ब्याख्या गर्न इन्कार गर्दै भनेका थिए "म अहिले संयुक्त राष्ट्र सङ्घको महासचिव भएको हैसियतले अहिलेको समयमा मेरो व्यक्तिगत विश्वास तथा कुनै विशेष धर्म वा भगवानको बारेमा कुरा गर्ने ठिक नहोला। यसकारण हामी व्यक्तिगत कुराहरूको बारेमा पछि अन्य समयमा गरौला।" उनकी आमा चाही बुद्ध धर्मालम्बि हुन।
व्यक्तित्व

कुटनीतिक जीवन

दक्षिणकोरियाली परराष्ट्र तथा ब्यापार मन्त्री
संयुक्त राष्ट्र सङ्घको महासचिव

सन्दर्भ सूची

श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घका महासचिवहरू
बाबरी मस्जिद

बाबरी मस्जिद (उर्दू:بابری مسجد, अङ्ग्रेजी: Mosque of Babur) जुन (मस्जिद ए जन्मस्थान, उर्दू: مسجدِ جنمستھ, अङ्ग्रेजी: Mosque of Birthplace)को नामले पनि जानिन्छ । भारतको उत्तर प्रदेश राज्यको फैजाबाद जिल्लाको [अयोध्या]]मा एउटा बिबादास्पद मस्जिदको रूपमा बाबरी मस्जिद रहेको थियो । यस मस्जिदलाई सन् १९९२ मा भत्काईएको थियो । यो लडाई एउटा राजनीतिक सभाले गर्दा उत्पन्न भएको थियो जसमा १,५०,००० मानिसहरू सामेल थिए । सभाका आयोजकहरूले सर्वोच्च न्यायालयमा प्रतिबद्धता जाहेर गरेका थिए कि मस्जिदलाई केही नोक्सान गर्ने छैनौ । दिल्ली, मुम्बई र अन्य ठूला ठूला शहरहरू सहित यस दंगा लडाईमा २००० भन्दा बढी मानिसहरूले आफ्नो ज्यान गुमाएका थिए । मस्जिदको निर्माण सन् १५२७ ई॰मा बाबर, भारतको प्रथम मुगल सम्राट द्वारा गरिएको थियो ।
मस्जिदको वास्तुकला

दिल्लीको सल्तनत र तीनका उत्तराधिकारिहरू मुगल साम्राज्यका शासकहरू कला र स्थापत्य कलाका महान संरक्षक थिए र यिनीहरूले त्यति बेला कयौं कब्रिस्तान, मस्जिदहरू र मदरसाहरूको निर्माण गराएका थिए तथा पुराना भवनहरूमा फेर बदल गराएका थिए । पछि तुगलक वास्तुकलाको प्रभावमा आएर एक विशिष्ट शैलीका निर्माण गराए र पूरै भारतमा मस्जिदहरू अलगै शैलिहरूमा बनाइयो । अत्यन्त मोहक र सुन्दर शैलीले त्यस क्षेत्रहरूमा विकसित भयो जुन क्षेत्रमा स्वदेशी कला संस्कृतिहरू मजबूत थिए तथा क्षेत्रीय कलाकारहरु परिपक्व थिए । यही कारणले यो क्षेत्रीय वा आंचलिक शैलीको मस्जिद क्षेत्रीय मन्दिर वा स्वदेशी शैलीमा निर्मित भवन जस्तै बनेर सामुने आए । भारतको बङ्गाल, काश्मीर र गुजरातका मस्जिदहरूमा भारी भिन्नता आउनुको कारण पनि यही हो की यी मस्जिदहरू त्यहाँको आफ्नो जलवायु, भूमि, र भवन सामग्री वास्तुहरूको उपयोगले बनाईएका थियो ।
यी पनि हेर्नुहोस

*राम जन्मभूमि
*अयोध्या विवाद
सन्दर्भ सामग्री
भेनेजुएला

thumb|right|भेनेजुएला

भेनेजुएला बोलिभारवादी गणतन्त्र (स्पेनिया :- República Bolivariana de Venezuela रेपुब्लिका बोलिबार्याना दे बेनेस्वेला) दक्षिण अमेरिकाको एक देश हो। त्यसको राजधानी र सबभन्दा ठूलो शहर काराकास हो।

भेनेजुएला पेट्रोलियमको उत्पादक हो।
जनसङ्ख्या

सन् २००७मा भेनेजुएलाको जनसङ्ख्या अन्दाजी २,७७,३०,५०० थियो।
इतिहास

भेनेजुलेयुम मानब सभ्यताको ईतिहास करीब १५००० बर्षा अगाडि भएको मानिन्छ ।
भूगोल

राजनीति

अर्थतन्त्र

धर्म

जीवनशैली

अरु सम्बन्धित विषयहरू

रिफरेन्स

बाहिरी लिन्कहरू

श्रेणी:देशहरू
श्रेणी:दक्षिण अमेरिकाका देशहरू
नगरपालिका

thumb|300px|ललितपुर महानगरपालिका, भित्र रहेको पाटन दरवार क्षेत्रको दृश्य। यो क्षेत्रलाई [[युनेस्कोद्वारा विश्व सम्पदा क्षेत्रमा सामेल गरेको छ।]]

एक नगरपालिका सामान्यतया एकल प्रशासनिक विभाजन हो जसको सरकारी स्थिति र स्व-शासन वा अधिकार क्षेत्रको अधिकार राष्ट्रिय र क्षेत्रीय कानून द्वारा प्रदान गरिएको छ जसको अधीनस्थ छ। नगरपालिकाका अधिकारहरू आभासी स्वायत्ततादेखि राज्यको पूर्ण अधीनतासम्मका हुन्छन्। नगरपालिकाहरूसँग आयकर, सम्पत्ति कर, र कर्पोरेट आयकरमा व्यक्ति र निगमहरूलाई कर लगाउने अधिकार हुन सक्छ, तर राज्यबाट पर्याप्त रकम पनि प्राप्त गर्न सक्छ।
नेपालमा नगरपालिका

नेपालमा हाल नगरपालिकाको सङ्ख्या २१७ रहेकोे छ। १ महानगरपालिका ,१२ उपमहानगरपालिका र २१७ वटा नगरपालिका रहेको छ जुन २०७८/७५ को निर्णय अनुसार भएको हो।।
सन्दर्भ सामग्री

श्रेणी:नगरपालिका
श्रेणी:प्रशासनिक विभाजनका प्रकारहरू
तिथि

चन्द्रमाको आधारमा गणना गरिने मितिहरू लाई तिथि भनिन्छ। जो यस प्रकार छनः
शुक्ल पक्ष

#प्रतिपदा
#द्वितीया
#तृतीया
#चतुर्थी(चौथी)
#पञ्चमी
#षष्ठी
#सप्तमी
#अष्टमी
#नवमी
#दशमी
#एकादशी
#द्वादशी
#त्रयोदशी
#चतुर्दशी
#पूर्णिमा
कृष्ण पक्ष

#प्रतिपदा
#द्वितीया
#तृतीया
#चतुर्थी(चौथी)
#पञ्चमी
#षष्ठी
#सप्तमी
#अष्टमी
#नवमी
#दशमी
#एकादशी
#द्वादशी
#त्रयोदशी
#चतुर्दशी
#अमावश्या (औंसी)


श्रेणी:हिन्दी शब्द र वाक्यांशहरू
शक्ति

भौतिकविज्ञान

अर्थ

भौतिकविज्ञान Physics मा, शक्ति भनेको कुनै वस्तुमा अन्तर्निहित स्रोत (अर्थात् गुण) हो जसमा कुनै कार्य गर्ने सामर्थ्य रहेको हुन्छ। शक्तिलाई एक रूपबाट अर्को रूपमा रूपान्तर गर्न सकिन्छ तर यसलाई न त पैदा गर्न सकिन्छ न त नष्ट गर्न सकिन्छा। ताप, विद्युत, प्रकाश आदि शक्तिका केही फरक फरक स्रोत अर्थात् रूपहरू हुन्। यिनीहरूलाई एक रूपबाट अर्को रूपमा रूपान्तर गर्न सकिन्छ तर नष्ट गर्न सकिंदैन।
परिभाषा

शक्तिलाई यसको रूप अनुसार परिभाषित गरिन्छ।
विद्युत शक्ति

कुनै निश्चित समयसम्म प्रवाह भएको धाराविद्युत (Current Electricity) को विद्युतीय सामर्थ्य (Electric Power) लाई विद्युत शक्ति भनिन्छ।
*गणितीय सुत्रमा व्यक्त गर्दा,

विद्युत् शक्ति = विद्युतीय सामर्थ्य (Power) x समय (Time)
*यस सुत्र अनुसार,

१ कि.वा. (Kilowatt) विद्युतीय सामर्थ्य १ घन्टा (Hour) सम्म प्रवाह हुँदा, १ कि.वा.-घ. (KW-H) विद्युत शक्ति खर्च हुन्छ।
*उदाहरण:
५०० watt को २ ओटा चीम ३ hour र १५०० watt को ४ ओटा हिटर ३० minate बाल्दा ६ KW-H विद्युत शक्ति प्रयोग हुन्छ।
यान्त्रिक शक्ति

कुनै वस्तुलाई कुनै निश्चित दुरीसम्म स्थानान्तरण गर्न प्रयोग गरिएको यान्त्रिक बल (Mechanical Force) लाई यान्त्रिक शक्ति भनिन्छ।
*गणितीय सुत्रमा व्यक्त गर्दा,

यान्त्रिक शक्ति = यान्त्रिक बल (F) x दुरी (d)
*यस सुत्र अनुसार,

कुनै वस्तुलाई १ न्युटन बल प्रयोग गरी १ मीटर दुरीसम्म स्थानान्तरण गर्दा, १ न्युटन-मीटर यान्त्रिक शक्ति प्रयोग हुन्छ।
ताप शक्ति
नाप्ने एकाई

SI (The International System of Units, एकाईहरूको अन्तर्राष्ट्रिय प्रणाली)
*विद्युत शक्ति: कि.वा.-घ. (KW-H)
*यान्त्रिक शक्ति: न्यु.-मी. (N-M)
*ताप शक्ति: जुल (Joule)
व्याख्या
धर्म

#दुर्गा
#देवी
#भवानी
#भगवती
समाज

#बल
#सामर्थ्य
#जोड
#तागत
#पराक्रम


श्रेणी:विज्ञान
श्रेणी:भौतिक विज्ञान
श्रेणी:भौतिक शास्त्र
बाली

खेत-बारीमा लगाइएको बाली बालीहरू कुनै पनि प्रकारको हुन सक्दछन्। जस्तै :

*खाद्यान्न बाली
*तरकारी
*दलहन
*तेलहन
*फलफूल
*पुष्प

उपर्युक्त बालीहरू पनि लगाईएको मौसम अनुसार थप दुई प्रकारमा बाँड्न सकिन्छ :

*मौसमे बाली
*बेमौसे बाली

अझ कुन धेयले बाली लगाइएको भन्ने आधारमा पनि थप दुई प्रकारमा बाड्न सकिन्छ :

*नगदे बाली
*नेपालमा खेती : नेपाल कृषिप्रधान देश हो । अझै पनि झन्डै ७५ प्रतिशत मान्छे कृषिमा आधारित छन् । यस कुरालाई मध्यनजर गरेर नरबहादुर साउँदले 'नेपालका बालीनाली र तिनको दिगो खेती' शीर्षकको पुस्तक प्रकाशन गरेका छन् । यो साझा प्रकाशनले (वि.सं. २०६६) छापेको पुस्तक हो । यसले प्रतिष्‍ठित मदन पुरस्कार पनि प्राप्‍त गरेको थियो । यस पुस्तकको समीक्षा अशोक थापाले गरेका छन् र पुस्तकालय आवाज शीर्षकको पत्रिकामा प्रकाशित पनि गरेका छन् ।

श्रेणी:कृषि
टीका

नेपालमा हिन्दू, बौद्ध, शिखलगायतका समाजमा टीका लगाउने चलन छ ।
प्रकार

महिलाहरूले मात्र लगाउने टीका हुन्छ भने अक्षताका रूपमा अर्को खालको टीका लगाइन्छ । महिलाले लगाउने टीकालाई सौभाग्यसूचक मानिन्छ । महिलाले लगाउने टीका विभिन्न रंगका हुन्छन् ।
त्यसैगरी हिन्दू धर्म मान्नेहरू गोपीचन्दन, रक्तचन्दन, सिन्दूर, केशर आदिलाई टीकाका रूपमा प्रयोग गर्छन् ।
हिन्दू मान्यता

हिन्दू धर्ममा टीका धारण नगरी गरिएका दान, तप, होम, पितृकार्यलाई निष्फल मानिन्छ । शरीरमा रहेका ७२ करोड ७२ लाख ७२ हजार २ सय १० नाडीमध्ये इडा, पिङ्गला र सुषुम्ना मुख्य मानिन्छन् । सुषुम्नालाई ज्ञानको प्रवाहक मानिन्छ । यो मस्तिष्कको मध्यभागबाट निधारतर्फ निस्केको हुन्छ । यसैमा कालो टीका तिलक वा चन्दन लगाइन्छ । विकारयुक्त कीटाणुको नाश गर्न, विचार शुद्ध राख्ने, वीर्य-संरक्षण गर्ने भएकाले चन्दन लगाइन्छ । मस्तिष्क तातेपछि मनमा नकारात्मक तरङ्ग रैलन्छन् । यसलाई सन्तुलित बनाउन टीका लगाउन थालिएको हो ।
बाहिरी लिङ्कहरू

*१६ संस्कार किन ?
लक्ष्मी

लक्ष्मी हिन्दु धर्ममा धन तथा सुन्दरताकी देवी हुन ।

लक्ष्मी शब्द का सर्वप्रथम उल्लेख "ऋग्वेद" के पुरूषसूक्तमा भेटिन्छ। "श्रीश्च ते लक्ष्मीश्च ऊषाण।" हे परमेश्वर, अनन्त शोभास्वरूप श्री र अनन्त शुभ लक्षण युक्त लक्ष्मी दुवै हजुरको पत्नी हुन। तंत्रागम का अनुसार सर्वोत्तम अवस्थामा विष्णु और उनको शक्ति लक्ष्मी एकै परमात्मा हुन। विष्णु र लक्ष्मी एक-आपसमा अभिन्न छन्।केवल सृष्टिको समयमा भिन्न देखिन्छन्। स्त्रीको चौसठ्ठि कला मानिएको छ। चौसठ्ठि कला युक्त महिला लाई लक्ष्मी पनि भनिन्छ। सौभाग्य, समृद्धि , सफलता, सम्पन्नता र सुन्दरताको अर्थमा पनि लक्ष्मी शब्द प्रयुक्त हुने गर्दछ। भगवती दुर्गाको हजार नाममा एक नाम लक्ष्मी पनि हो।
यो पनि हेर्नुहोस

* लक्ष्मी पूजा


श्रेणी:हिन्दु देवीहरू
कान्तिपुर एफएम

रेडियो कान्तिपुर (पुरानो नाम कान्तिपुर एफएम) नेपालको एक निजी रेडियो प्रशारक संस्था हो। वि.सं २०५५ साल कार्तिकमा स्थापित रेडियो कान्तिपुर एफएम ब्याण्डको ९६.१ मेघाहर्जमा प्रसारित हुन्छ। हाल यसले विभिन्न एफ एम रिपिटर स्टेशन मार्फत राजधानीका अतिरिक्त देशका विभिन्न ठाउँमा आफ्नो सेवा प्रसारण गर्ने गरेको छ। यस एफ एमलाई पोखरा, नेपालगञ्ज तथा धनगढीमा मेघाहर्जमा सुन्न सकिन्छ।


यस रेडियोले समाचार तथा मनोरञ्जनात्मक कार्यक्रमहरू २४ घन्टा प्रसारण गर्दछ।
सन्दर्भ सामग्री


सम्पर्क ठेगाना

रेडियो कान्तिपुर
पुलचोक, ललितपुर,नेपाल
जि पि ओ: १४३६० काठमाडौँ, नेपाल
ई पि सि :१००, ८९७५
टेलिफोन नं :+९७७ १ ५५४१९०२,५५४१९०३
फ्याक्स :+९७७ १ ५५२२७३१
ईमेल:kfmmarketing@kantipur.com.np
बाहिरी लिङ्क

कान्तिपुर एफ एम


श्रेणी:नेपाली सञ्चारगृहहरू
श्रेणी:रेडियो
श्रेणी:एफएम रेडियो
श्रेणी:नेपाली रेडियो च्यानल
श्रेणी:सञ्चार
लेक वालेसा

लेक वालेसा , , १९४३को सेप्टेम्बर २९मा जन्म ) एक पोलिश राजनीतिज्ञ, ट्रेड युनियन सङ्गठन कर्ता, र मानव अधिकार अभियान कर्ता हुन । उनी एक चमत्कारीक नेता हुन्, सोलीडाईरेक्टी भनिने सोभियत सङ्घ पक्षको पहिले ट्रेड युनियनको सह-स्थापक, १९८३मा नोबेल शांति पुरस्कार जीतेका थिए, र १९९०-९५ पोलैंड का राष्ट्रपतिको रूपमा कार्य गरे।

वालेसा एक बिजुली मिस्त्री थिए र उनलेशिक्षा हासिल गरेका थिएनन्। कुनै व्यापार संघमा ग्दान्स्कमा त्यतिखेरका पोत कारखानामा काम शुरू गरेको केही दिनमै उनी राजनीतिमा लागे । यसको लागि उनलाई १९७६मा पोलिश कम्युनिस्ट सरकारद्धारा धेरैपल्ट समातिएको थियो, जागिरबाट निकालि दिइएको थियो र कडा निगरानीमा रादिएको थियो। अगस्त १९८०मा उनी सरकारसँग वार्तामा नेतृत्व तहमा सम्मिलित थिए र सहायक कर्मचारियहरूको हडताली जमीन तोडने ग्दान्स्क सहमतिमा संलग्न थिए।

१९९०मा उनले पोल्याण्डको पुन: स्थापित राष्ट्रपतिको कार्यालयको पदको लागि सफलतापूर्वक भाग लिए। तर उनको लोकप्रियता कम भयो। पोलिश राजनीतिमा उनको भूमिका कम भएको थियो। उनको अन्तर्राष्ट्रीय ख्याति, उस्तै छ, र उनी अझै पोलैंडमा अनि विदेशमा इतिहास र राजनीति विषय का बारेमा बोल्छन् र पढाउँछन् ।
जीवन

वालेसा २९ सेप्टेम्बर १९४३,मा पोलैंडको पोपोवो भन्ने ठाउँमा जन्मिएका थिए। । उनका पिता काठको काम गर्थे जो द्धितीय विश्व युद्धको केही वर्षहरु पछि मरे।

लेक नजिकैको चलिन र लिप्नो भन्ने ठाउँबाट प्राथमिक विद्धालय र व्यावसायिक स्कूल पास गरे। त्यसपछि उनी पोतमा काम गरे(ग्दान्स्क सुरुवातमा काम गर्न भन्दा पहिले, लेनिन शिपयार्ड मा. Lenina, त्यसपछि ग्दान्स्क शिपयार्ड, Stocznia यूके स्रोत फरक देखिन्छन् (१९६७ हो कि १९६६ थाहा भएन)को रूपमा एक बिजुली मिस्त्री)

८ दिसम्बर १९६९ उनले Danuta Gołośसँग विवाह गरे। - यो जोडीको आठ बच्चाहरु छन्: Wiktoria., Brygida, Bogdan, Slawomir, जेमीस्ल, Jaroslaw, Magdalena, अन्ना मारिया ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
तिलोत्तमा गोल्डकप

तिलोत्तमा गोल्डकप नकआउट फुटबल प्रतियोगिता बुटवलमा हुने प्रतियोगिता हो । यो नेपाली फुटबल जगतको मुफसलै सर्वाधिक चर्चित फुटबल प्रतियोगिता मध्ये एक हो ।
इतिहास

यसको आयोजना रूपन्देही जिल्ला फुटबल सङ्घले गर्दै आएकौ छ ।
विजेताहरू

;२०३३ देखि २०५८ सम्मका तिलोत्तमा गोल्डकप फुटबल प्रतियोगिताका विजेता टिमहरू
नामाकरण

सङ्घले विसं २०३३ देखि बुटवल नगरको तिलोत्तमा नदीको नामले प्रभावित हुँदै प्रतियोगितालाई निरन्तरता दिँदै आएको छ ।
स्रोत

श्रेणी :नेपाली फुटबल प्रतियोगिताहरू
श्रेणी :तिलोत्तमा गोल्डकप
अन्तर्राष्ट्रिय कृषि विकास कोष

अन्तर्राष्ट्रिय कृषि विकास कोष (अङ्ग्रेजी:इन्टरनेसनल फन्ड फर एग्रिकल्चर डेभलपमेन्ट) संयुक्त राष्ट्र सङ्घको एक विशिष्ट संस्था हो। यसको स्थापना १९७४ को विश्व खाद्य सम्मेलनको परिणामस्वरूप १९७७ मा अन्तर्राष्ट्रिय वित्तीय संस्थानको रूपमा गरिएको थियो। यस संस्थाको मुख्य उद्देश्य विकासशील राष्ट्रहरूमा ग्रामीण क्षेत्रहरूको गरीबी निवारण गर्नु हो। विश्वको कुल गरीब जनसङ्ख्याको ७५% विकासशील राष्ट्रहरुका ग्रामीण क्षेत्रहरूमा छ, र पनि उनीहरूसित कुल आधिकारिक विकास सहायताको मात्र ४% कृषिसम्म पुग्छ।
सन्दर्भ
बाहिरका सूत्र

* आधिकारिक जालस्थल


श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घ
श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रीय सङ्गठन
श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरू
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घ
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र संघका विशेषज्ञ समितिहरु
अरबी भाषा

अरबी भाषा छैठों शताब्दीमा रहेको शास्त्रीय अरबी भाषाको वंशज हो। यस भाषामा साहित्यिक तथा अरबी बोलीने अनेकौँ प्रकार सामेल छन् जुन विस्तृत क्षेत्र मध्य-पुर्व(खाडी मूलूकहरु) तथा उत्तर-अफ्रिकामा बोलिन्छ। यो भाषा एफ्रो एसियाई भाषा परिवार अन्तर्गत आउँद छ।
साहित्यिक भाषा आधुनिक मानक अरबी भाषा अथवा साहित्य अरबी भाषा भनिन्छ।
अरबी भाषा मध्यपूर्व, खाडी क्षेत्र तथा अरबी मुलुकहरूमा बोलिने मुख्य भाषा हो। यो विश्वमा धेरै मानिसले बोल्ने भाषाहरूमध्ये एक हो।
यी पनि हेर्नुहोस्

* शुभ जुम्मा
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:भाषाहरू
श्रेणी:सम्पर्क भाषाहरू
श्रेणी:अद्वितीय लिपि भएका भाषाहरू
श्रेणी:मिश्रण भाषाहरू
संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद्

संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद् संयुक्त राष्ट्रको छ प्रमुख अङ्गहरूमध्येको एउटा अङ्ग हो। यसको कामकर्तव्यमा अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति सुरक्षा कायम गर्नु, संयुक्त राष्ट्रमा नयाँ सदस्यताको लागि महासभामा सिफारिस गर्नु, र संयुक्त राष्ट्र वडापत्रमा संशोधन स्वीकृत गर्नु हो। संयुक्त राष्ट्र सङ्घको बडापत्रमा उल्लेख गरिए अनुसार यसको शक्तिहरूमा शान्ति स्थापना कार्यहरू स्थापना गर्ने, अन्तर्राष्ट्रिय प्रतिबन्धहरू लागू गर्ने र सैन्य कारबाहीको लागि अख्तियारी दिने समावेश छ। संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय निकायहरू मध्ये सुरक्षा परिषद्ले मात्र सदस्य राष्ट्रहरूमाथि बाध्यकारी हुने प्रस्तावहरू जारी गर्ने अधिकार राख्दछ। परिषद्लाई अनिवार्य निर्णयहरू घोषित गर्ने अधिकार पनि हुन्छ। यस्ता कुनै निर्णयहरूलाई संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद् प्रस्ताव भनिन्छ।

सुरक्षा परिषद्मा पाँच स्थायी र दस अल्पकालिन गरि १५ सदस्यहरू हुन्छन्। पाँच स्थायी सदस्यहरू; चीन, फ्रान्स, रूस, संयुक्त राज्य अमेरिका, संयुक्त अधिराज्य हुन्। यी दोस्रो विश्वयुद्धमा विजयी हुने ठूला शक्ति वा तिनका उत्तराधिकारी राज्यहरू हुन्। स्थायी सदस्यहरूले संयुक्त राष्ट्र सङ्घमा नयाँ सदस्य राष्ट्रहरूको प्रवेश वा महासचिवको कार्यालयका लागि मनोनित व्यक्तिहरू लगायत सुरक्षा परिषद्को कुनै पनि प्रस्तावलाई भिटो गर्न सक्छन्। यो भिटो अधिकार महासभाका मामिला वा मतदानहरूमा लागू नहुने हुँदा बाध्यकारी पनि हुँदैन। अन्य दस सदस्यहरू महासभाद्वारा दुई वर्षको अवधिको लागि क्षेत्रीय आधारमा निर्वाचित हुन्छन्। सुरक्षा परिषद्को अध्यक्ष प्रति महिना वर्णमालानुसार बदलिन्छ।
सदस्य

स्थायी सदस्य

संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदको हाल कायम रहेका स्थायी सदस्यहरूको तालिका यसअनुसार छ:
अस्थायी सदस्य

सुरक्षा परिषदका अन्य दश सदस्य दुइ वर्षको अवधिका लागि चुनिन्छन्। हर वर्ष यी दशमध्ये पाँच चुनिन्छन् । यसको चुनाव क्षेत्रीय आधारमा हुन्छ। अफ्रिकाबाट तीन सदस्य एसिया, पश्चिम यूरोप, र ल्याटिन अमेरिका र क्यारिबियनबाट दुई-दुई सदस्य छानिन्छन् । पूर्वी यूरोपबाट एक सदस्य छनिन्छ । यसमा कुनै एक सदस्य अरबको हुनु आवश्यक छ ।

सुरक्षा परिषदका स्थायी सदस्यहरूको संख्या बढाउने बारेमा धेरै विवाद छ। चार राष्ट्र (ब्राजिल, भारत, जर्मनी र जापान) जसलाई जी४ भनिन्छ । जापान र जर्मनीले संयुक्त राष्ट्रलाई धेरै आर्थिक सहायता गर्दछन्, र ब्राजिल तथा भारत जनसङ्ख्यामा ठूला भएको कारण संयुक्त राष्ट्रको विश्वशान्तिको लक्ष्यको लागि सैन्य-दलको सबभन्दा ठूलो योगदान गर्नेहरूमा पर्छन्। २१ सेप्टेम्बर २००४ मा जी४ राष्ट्रहरूले स्थाई सदस्य बन्ने बारेमा आपसी समर्थन घोषित गरे । संयुक्त अधिराज्य र फ्रान्सले पनि यस घोषणालाई स्वीकार गरे। पारित हुनका लागि १२८ मतको आवश्यकता हुन्छ ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घ
श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरू
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषद
संयुक्त राष्ट्र सङ्घीय आर्थिक तथा सामाजिक परिषद्

संयुक्त राष्ट्र आर्थिक तथा सामाजिक परिषद (अङ्ग्रेजी लघुरूप:ईसीओएसओसी) संयुक्त राष्ट्र सङ्घको केही सदस्य राष्ट्रहरूको समूह हो, जो महासभालाई अन्तर्राष्ट्रिय आर्थिक एवं सामाजिक सहयोग तथा विकास कार्यक्रमहरूमा सहायता गर्दछ । यो परिषद सामाजिक समस्याहरूको माध्यमले अन्तर्राष्ट्रिय शान्तिलाई प्रभावकारी बनाउनमा प्रयासरत छ ।
अध्यक्ष

संयुक्त राष्ट्र आर्थिक तथा सामाजिक परिषदको बर्तमान अध्यक्ष अस्ट्रियाका मार्टिन सजदिक हुनुहुन्छ ।
सन्दर्भ सामग्री
बाह्य लिंक

* संयुक्त राष्ट्र आर्थिक एवं सामाजिक परिषद
** इकोसक- पृष्ठभूमि
* संयुक्त राष्ट्र आर्थिक एवं सामाजिक विकास पृष्ठ
* संयुक्त राष्ट्र आर्थिक एवं सामाजिक विषय
* वैश्विक नीति मंच
* संयुक्त राष्ट्र - आधिकारिक जालस्थल


श्रेणी:अन्तर्राष्ट्रिय संस्थाहरू
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र सङ्घ
श्रेणी:संयुक्त राष्ट्र संघका विशेषज्ञ समितिहरु
अयोध्या विवाद

अयोध्या विवाद एउटा राजनीतिक, ऐतिहासिक र सामाजिक-धार्मिक विवाद हो, जुन ९० को दशकमा सबै भन्दा धेरै उग्र रूपमा देखियेको थियो। यस विवादको मूल मुद्दा हिंदू देवता रामको जन्मभूमि र बाबरी मस्जिदको स्थिति हो। विवाद यस मुद्दामा छ कि के हिन्दू मन्दिरलाई ध्वस्त गरेर त्यहां मस्जिद बनाईयेको थियो वा मन्दिरलाई मस्जिदको रूपमा परिवर्तन गरियो।

राम जन्मभूमिको इतिहास
मुस्लिम शासक बाबर {१५२७ मा फरगना देखि आयो. उसले चित्तौरगढको हिंदू राजा राणा संग्राम सिंहलाई फतेहपुर सिकरीमा परास्त गरी दियो. बाबरले आफ्नो युद्धमा तोपहरू र गोलाहरूको प्रयोग गर्‍यो। जीते पछि बाबरले यस क्षेत्रको प्रभार कार्य मीर बांकीलाई दियो।
मीर बांकीले त्यस क्षेत्रमा मुस्लिम शासन लागू कर गरी दियो। उसले साधारण जनताहरूलाई नियंत्रणमा राख्नको लागि आतंकको सहारा लियो। मीर बांकी १५२८ }मा अयोध्या आयो र मन्दिरलाई भत्काउन लगाएर मस्जिदको निर्माण गरायो।.
हेर्नुहोस

*राम जन्मभूमी
*बाबरी मस्जिद
सन्दर्भ


श्रेणी:अयोध्या
श्रेणी:विवाद
जेम्स बुकानान

जेम्स बुकानान जुनियर अमेरिकाका पन्ध्रौ राष्ट्रपति हुन्। उनको जन्म सन् १७९१ अप्रिल २३मा भएको थियो। उनी अठारौँ शताब्दिमा जन्मेका अन्तिम राष्ट्रपति, एक मात्र अविवाहित र पेन्सलभानिया राज्यबाट राष्ट्रपति हुने एक मात्र हुन्। उनी सन् १८५७ मार्च ४ देखि सन् १९६१ मार्च ४ सम्म अमेरिकाका राष्ट्रपति रहे। उनी डेमोक्र्याटिक पार्टीका समर्थक थिए। उनको निधन सन् १८६८ जुन १मा भयो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू
यो पनि हेर्नुहोस्

श्रेणी:अमेरिकाका राष्ट्रपतिहरू
श्रेणी:अमेरिकी राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:डेमोक्रेटिक पार्टी (अमेरिका) अमेरिकी राष्ट्रपतिहरू