Nywerheidsontwerp

duimnael|'n Waterketel, Peter Behrens, 1909
duimnael|'n Braun-stereo

Nywerheidsontwerp is 'n toegepaste kunsvorm waar estetika, ergonomie en bruikbaarheid van produkte verbeter word vir bemarkings- en vervaardigingsdoeleindes. Hierdie besondere ontwerpproses word toegepas op produkte wat vir industriële massavervaardiging gestandardiseer kan word. Sodoende is die ontwerp van 'n produk losgemaak van sy vervaardiging en word sy vorm en kenmerke vasgelê voor die fisiese produksie daarvan. In hierdie opsig verskil nywerheidsontwerp merkbaar van die tradisionele ambagtelike ontwerpproses waar die vorm van 'n produk op die tydstip van sy vervaardiging bepaal word.

Die rol van die nywerheidsontwerper is om oplossings te vind en uit te voer vir ontwerpprobleme wat verband hou met teenlopende dissiplines soos ingenieurswese, bemarking, handelsmerkontwikkeling en verkope.
Definisie van nywerheidsontwerp

In die algemeen kan gesê word dat nywerheidsontwerp 'n samesmelting van meganiese ingenieurswese en kuns is. Hulle bestudeer die verband tussen die produk en die gebruiker daarvan. Hulle ontwerp nie die ratte of motors wat masjiene laat draai nie of die stroombane wat hulle beheer nie. Hulle werk gewoonlik saam met ingenieurs en bemarkers om die gebruiker se behoeftes en begeertes te identifiseer en te vervul.

Alvorens die Nywerheidsontwerpsvereniging van Amerika is nywerheidsontwerp die professionele dienste waar konsepte en spesifikasies geskep en ontwikkel word wat die funksie, waarde en voorkoms van produkte en stelsels tot voordeel van beide die gebruiker en vervaardiger optimeer.
Ontwerpsproses

Alhoewel die ontwerpsproses as 'n kreatiewe proses beskou word, verg dit ook vele analitiese vermoëns. Baie ontwerpsmetodologieë is ontwikkel om die kreatiewe proses te ondersteun. Sommige prosesse wat dikwels gebruik word is gebruikersnavorsing, sketse, vergelykende produknavorsing, maak van modelle, prototipering en toetsing. Nywerheidsontwerpers maak ook dikwels gebruik van rekenaargesteunde ontwerp en veral 3D-programmatuur soos 3D CAiD, Alias Studio Tools, Solid Edge, 3D Studio Max, Pro/Engineer, SensAble Freeform(R) Modeling Plus(tm) System, Rhinoceros, solidThinking en SolidWorks om konsepte te ontwikkel tot en met die vervaardigingsfase. Produkeienskappe wat deur die nywerheidsontwerper gespesifiseer word mag die vorm van die voorwerp, die plasing van besonderhede ten opsigte van mekaar, kleure, teksture, klanke en oorwegings wat verband hou met die gebruik van die produk (ergonomika) insluit.

Verder kan die nywerheidsontwerper ook ander aspekte rakende die produksieproses spesifiseer soos materiaalkeuse en die manier waarop die produk aan die verbruiker by die verkoopspunt aangebied word. Die gebruik van nywerheidsontwerpers in 'n produkontwikkelingsproses kan lei tot verhoogde waarde deur die beter bruikbaarheid, laer produksiekoste en aantrekliker produkte. Baie klassieke nywerheidsontwerpe word as kunswerke in eie reg beskou net dieselfde mate as wat hulle as ingenieursprestasies beskou word: die iPod, Coke bottels en die Volkswagen Beetle is voorbeelde van sodanige produkte wat dikwels in die opsig aangehaal word.

Nywerheidsontwerp fokus grootliks op tegniese konsepte, produkte en prosesse. Buiten die oorweging van estetika, bruikbaarheid en ergonomika behels dit ook die ingenieursontwerp van voorwerpe, nutswaarde asook gebruiksgemak, markplasing en ander oorwegings soos verleiding, sielkunde, begeerte en die gebruiker se gehegtheid aan die voorwerp. Hierdie waardes en verwante oorwegings waarop nywerheidsontwerp gegrond is kan wissel tussen verskillende leerskole en tussen praktisyns onderling.

Produkontwerp en nywerheidsontwerp oorvleuel in die velde van gebruikerskoppelvlakontwerp, inligtingsontwerp en interaksie-ontwerp. Verskeie skole van nywerheidsontwerp en/of produkontwerp spesialiseer in een van hierdie aspekte en wissel van suiwer kunskolleges (produkstilering) tot gemengde programme met ingenieurswese en ontwerp en sluit soms verwante dissiplines in soos uitstallingsontwerp en binnenshuise versiering.

'n Begrip wat ook soms gebruik word om 'n produkontwerper/nywerheidsontwerper met tegniese vaardighede te beskryf is dié van nywerheidsontwerpsingenieur. Die ontwerper van die Cyclone-stofsuier, James Dyson kan byvoorbeeld as iemand beskryf wat in hierdie kategorie val.
Regte op Nywerheidsontwerpe

Die regte op nywerheidsontwerpe is intellektuele eiendomsregte wat die visuele ontwerp van voorwerpe wat nie suiwer nutswaarde het nie, beskerm. Nywerheidsontwerp bestaan uit die skep van 'n vorm, konfigurasie of samestelling van patroon of kleur of 'n kombinasie daarvan in driedimensionele vorm met 'n estetiese waarde. 'n Nywerheidsontwerp kan 'n twee- of driedimensionele patroon wees wat gebruik word om 'n produk, gebruiksware vir nywerhede of handwerk wees. Daar bestaan 'n prosedure waarop sodanige ontwerpe geregistreer kan word onder die voorwaardes van die Den Haag Ooreenkoms met betrekking tot Internasionale Databank van Nywerheidsontwerpe en word deur WIPO geadministreer. 'n Aansoeker kan 'n enkele internasionale aansoek by WIPO indien of by die nasionale kantoor in die land wat die verdrag onderteken het.
Bronnelys

* Definisie van ontwerp – by die Internasionale Raad van Nywerheidsontwerpsverenigings se webwerf.


Kategorie:Argitektuur
Kategorie:Ekonomie
Kategorie:Kultuur
Kategorie:Kuns
Kategorie:Nywerheid
Kategorie:Regte