JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
राष्ट्रिय पञ्चायत

राष्ट्रिय पञ्चायत वि.सं २०१७ देखि २०४६ सम्मको पञ्चायत युगको अवधिमा नेपाल अधिराज्यको व्यवस्थापिका थियो। राजा महेन्द्रले वि.सं २०१७ पुस १ गते पञ्चायती व्यवस्था लागू गरेका थिए, नेपालको संविधान २०१९ लागू भएपछि राष्ट्रिय पञ्चायतलाई नेपालको संसदको सट्टा देशको सर्वोच्च व्यवस्थापिका निकाय बनाइएको थियो।

नेपालको संविधान २०१९ अन्तर्गत, राष्ट्रिय पञ्चायतको अप्रत्यक्ष चुनाव भएको थियो। जनमत सङ्ग्रह, २०३७ले सुधारिएको राष्ट्रिय पञ्चायतको पक्षमा मतदान गरेको थियो र फलस्वरूप, सदस्यहरू प्रत्यक्ष रूपमा निर्वाचित भएका थिए।

२०४६ सालको जनआन्दोलन पछि नेपाल अधिराज्यको संविधान, २०४७ लागू भएपछि राष्ट्रिय पञ्चायतको अस्तित्व समाप्त भएको थियो।
जिम्मेवारीहरू

राष्ट्रिय पञ्चायतको जिम्मेवारीलाई शाही परिषद् र संसदको बीचमा रहन्थ्यो। परिषद्लाई राजतन्त्रको आचरण, सर्वोच्च अदालतका न्यायाधीशहरूको कार्य र कुनै पनि बाँकी रहेका कानुनी मुद्दाहरू बाहेक कुनै पनि विषयमा छलफल गर्ने अधिकार थियो। राष्ट्रिय पञ्चायतसँग विधायिकी शक्ति थियो तर पञ्चायत प्रणाली अन्तर्गत राजासँग अपरिवर्तनीय भिटो अधिकार थियो। राजाको स्वीकृति बिना शाही नेपाली सेनासँग सम्बन्धित कुनै पनि कानून ल्याउने अधिकार पनि यसमा थिएन। प्रधानमन्त्री र मन्त्रिपरिषद् पनि राष्ट्रिय पञ्चायतका सदस्यहरू मध्येबाट राजाद्वारा नियुक्त गरिन्थ्यो।
निर्वाचन प्रणाली

नेपालको संविधान, २०१९ ले चार-स्तरीय पञ्चायत प्रणाली सिर्जना गरेको थियो। संविधानले सङ्गठित राजनीतिलाई गैरकानूनी घोषित गर्दै सबै राजनीतिक दलहरूलाई प्रतिबन्ध लगाएको थियो। फलस्वरूप, सभाको चुनावले गैर-दलीय लोकतान्त्रिक सिद्धान्तहरू पालना गरेको थियो।

गाउँ र नगर पञ्चायतहरू प्रत्यक्ष रूपमा निर्वाचित सदस्यहरू भएको प्रणालीको आधार थिए। त्यसपछि स्थानीय पञ्चायतहरूले जिल्ला पञ्चायतका सदस्यहरूलाई मतदान गर्ने गर्दथे। क्षेत्रीय सभामा त्यस क्षेत्रका जिल्ला पञ्चायतका सबै सदस्यहरू समावेश हुन्थे जसले त्यसपछि राष्ट्रिय पञ्चायतका सभा सदस्यहरूबाट सदस्यहरू निर्वाचित गर्दथे। विभिन्न वर्ग र व्यावसायिक सङ्गठनहरूले पनि परिषद्का सदस्यहरूलाई निर्वाचित गर्दथे। चौध अञ्चल सभाहरूले नब्बे सदस्यहरू निर्वाचित गर्दथे र सात वर्गीय सङ्गठनहरूमध्ये पाँचका केन्द्रीय समितिहरूले राष्ट्रिय पञ्चायतका लागि थप पन्ध्र जनालाई निर्वाचित गर्दथे। माध्यमिक शिक्षा पूरा गरेका व्यक्तिहरूबाट चार सदस्यहरू निर्वाचित हुन्थे। राजालाई कुल निर्वाचित सदस्यहरूको पन्ध्र प्रतिशतसम्म सदस्यहरू मनोनीत गर्ने अधिकार थियो। क्षेत्रीय सभाबाट निर्वाचित सदस्यहरूको कार्यकाल छ वर्षको हुन्थ्यो र संस्थाहरूद्वारा निर्वाचित सदस्यहरू र मनोनीत सदस्यहरूको कार्यकाल चार वर्षको हुन्थ्यो। वि.सं २०२४ मा भएको संविधानको संशोधनले क्षेत्रीय सभाहरूद्वारा निर्वाचित सदस्यहरूको लागि विभिन्न सर्तहरू थपेको थियो, जसले गर्दा प्रत्येक दुई वर्षमा एक तिहाइ सदस्यहरू निर्वाचित हुन्थे।


जनमत सङ्ग्रह, २०३७ पछि, राष्ट्रिय पञ्चायतको चुनावमा सुधार गरिएको थियो। ४० दुई सदस्यीय जिल्ला र ३५ एकल सदस्यीय जिल्लाहरू सहित प्रत्यक्ष मतदान मार्फत सदस्यहरू निर्वाचित भएका थिए। राजाले २८ सदस्यहरूलाई परिषद्मा मनोनित गर्ने गर्दथे।
अध्यक्षहरू

अङ्गुठाकार|ग्यालरी बैठक, राष्ट्रिय पञ्चायतको बैठक स्थल
राष्ट्रिय पञ्चायतको अध्यक्ष र उपाध्यक्षलाई राजाले राष्ट्रिय पञ्चायतको सिफारिसमा यसका सदस्यहरू मध्येबाट दुई वर्षको कार्यकालको लागि नियुक्त गर्ने गर्दथे।


अध्यक्ष र उपाध्यक्षलाई २१ सदस्यीय सञ्चालन समितिले समर्थन गरेको थियो जसले राष्ट्रिय पञ्चायतसँग सम्बन्धित व्यवसायको उचित सञ्चालन र अन्य मामिलाहरूको बारेमा सल्लाह दिने गर्दथ्यो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:नेपालको संसद
महन्थ ठाकुर

महन्थ ठाकुर एक नेपाली राजनीतिज्ञ तथा वर्तमान समयमा लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टीका अध्यक्ष हुन्।
राजनीति प्रवेश
वैवाहिक जीवन

श्रेणी:संविधान सभा सदस्य
श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपाल सरकारका पूर्व मन्त्रीहरू
श्रेणी:विकिथन-४ मा बनाइएका वा सुधारिएका लेखहरू
श्रेणी:सन् १९५२ मा जन्म
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७४–२०७९
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७९–२०८२
श्रेणी:रामस्वरुप रामसागर बहुमुखी क्याम्पसका पूर्व विद्यार्थीहरू
श्रेणी:राष्ट्रिय जनता पार्टी नेपालका राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:महोत्तरी जिल्लाका मानिसहरू
हृदयेश त्रिपाठी

हृदयेश त्रिपाठी हृदयश त्रिपाठीको जन्म सन् १९५९ मा नवलपरासीमा भएको हो । उनी ३० वर्षदेखि नेपालको राजनीतिमा सक्रिय छन् । तराइ मधेश लोकतान्त्रिक पार्टीका संविधान सभासद तथा विभिन्न समयमा विभिन्न पार्टीहरूसित सम्बद्द भएका नेता हुन् । हाल उनी नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी(नेकपा) मा छन् । उनी बर्तमान सरकार (२०७७ पुष १० गते) गठित मन्त्रिपरिषद्मा स्वास्थ्य तथा जनसंख्यामन्त्री भएका छन् । यस अघि उनी संघीय मामिला तथा सामान्य प्रशासन मन्त्री थिए ।
राजनीति प्रवेश

प्रतिनिधि सभा २०७९

प्रतिनिधि सभा निर्वाचन, २०७९मा जनता प्रगतिशिल पार्टी, नेपालका उम्मेदवार हृदयेश त्रिपाठीले नवलपरासी पश्चिम प्रतिनिधि सभा सदस्य निर्वाचन क्षेत्र नं १ २२३०८मत प्राप्त गरी नेपाली कांग्रेसका उम्मेदवार विनोदकुमार चौधरीसँग पराजित भए।
वैवाहिक जीवन
सन्दर्भ

http://www.abhiyan.com.np/new/Articles/view/18098

श्रेणी:संविधान सभा सदस्य
श्रेणी:नेपाली राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नेपाल सरकारका पूर्व मन्त्रीहरू
श्रेणी:विकिथन-४ मा बनाइएका वा सुधारिएका लेखहरू
श्रेणी:नेपालका सांसदहरू २०७४–२०७९
श्रेणी:नेपाल सद्भावना पार्टीका राजनीतिज्ञहरू
श्रेणी:नवलपरासी जिल्लाका मानिसहरू
गोविन्दबहादुर मल्ल

गोविन्द बहादुर मल्ल “गोठाले” (वि. सं. १९७९ - वि.सं. २०६७) नेपाली भाषाका चर्चित साहित्यकार हुन्। ऋद्धिबहादुर मल्ल र आनन्दमायाबाट काठमाडौँको पुरानो भन्सारमा जन्मिएका जयबहादुर मल्लको साहित्यिक नाम गोविन्दबहादुर मल्ल गोठाले हो । उनले सिद्धिचरणबाट लेख्ने, रिमालबाट आधुनिक बन्ने र देवकोटाबाट लगनशील बन्ने प्रेरणा पाएका हुन् । उनले कथा, उपन्यास र नाटकका क्षेत्रमा ख्याति प्राप्त गरेका छन् ।
जीवनी

गोठालेको जन्म वि. सं. १९७९ असार २९ गते ओमबहाल, काठमाडौँमा भएको थियो। उनका बाबु सुब्बा ऋद्धिबहादुर मल्ल र आमा आनन्दमाया हुन्।
शारदाका प्रकाशक/सम्पादक उनका पिता ऋद्धिबहादुर भाषासेवी थिए भने दाजु विजय मल्ल ठूला साहित्यकार थिए। उनले आई.एस्सी. सम्म पढे। नीजि व्यवसायमा संलग्न रहे।

कवि सिद्धिचरण श्रेष्ठ, गोपालप्रसाद रिमाल, लक्ष्मीप्रसाद देवकोटा लगायतसँग उठ्बस गर्न भ्याएका गोठाले नाटक, कथा र उपन्यास गरी तीन विधाका पहिलो आधुनिक प्रयोक्ता थिए। गोठालेले साहित्यिक पत्रिका शारदाको सम्पादक भएर समेत काम गरे ।

उनी शारदाका सम्पादक र जोरगणेश प्रेसका निर्देशक रहे। यसका साथै विभिन्न कालमा नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानका सदस्य, प्रेस काउन्सिलका सदस्य, निर्वाचन आयोगका सदस्य, नेपाल लेखक सङ्घका अध्यक्ष भए। आफू सम्पादक हुँदा शारदालाई उनले नेपाल बाहिरका नेपाली भाषी माझ समेत पुर्‍याएका थिए। गोठाले नेपालको पहिलो दैनिक अखबार आवाजको प्रधान सम्पादकसमेत भएका थिए।
कृतिहरू

उनले वि. सं. १९९२ तिरै लेखेको 'ममता' शीर्षकको कविता उनका पहिलो रचना हो। गोठालेद्वारा वि. सं. २०१६ सालमा लेखिएको पल्लो घरको झ्याल उपन्यासले अत्यधिक लोकप्रियता पाएको थियो। कथा, उपन्यास, नाटक आदिमा कलम चलाएका मल्लका कृतिहरू यस प्रकारका छन्:
पुरस्कार

नेपाली भाषा-साहित्यका विविध विधामा खास गरी कथा, नाटक र उपन्यासमा पाँच दशकभन्दा बढी समयदेखि उच्च दर्जाका कृतिहरूको सिर्जना गरी नेपाली वाङ्मयको श्रीवृद्धिका लागि उल्लेखनीय योगदान गरेबापत उनले २०५५ सालको जगदम्बाश्री पुरस्कार पाएका उनका अन्य सम्मानहरू निम्नानुसार छन्:-
* नेपाल राजकीय प्रज्ञा–प्रतिष्ठानको मानार्थ आजीवन सदस्य (२०३३)
* गोरखा दक्षिण बाहु दोस्रा (२०३६)
* त्रिभुवन प्रज्ञा पुरस्कार (२०४२)
* भवानी साहित्यिक पत्रकारिता पुरस्कार (२०४५)
* वेदनिधि पुरस्कार (२०४८)
* सर्वश्रेष्ठ रचना पुरस्कार (२०५०)
* पहलमानसिंह स्वाँर पुरस्कार (२०५२)
* सर्वश्रेष्ठ पाण्डुलिपि पुरस्कार (२०५३)
भ्रमण

नेपालका विभिन्न ठाउँ, भारत, लेबनान, फ्रान्स, जर्मनी, इटली, चीन, थाइल्यान्ड, बेलायत, हल्याण्ड, सिरिया, बेल्जियम आदि देशको भ्रमण गरेका मल्ल नेपाली साहित्य आकाशका कहिल्यै ननिभ्ने तारा हुन् ।
निधन

उनको वि.सं. २०६७ मंसिर २७ गते (सन् २०१० डिसेम्बर १३) का दिन ८९ वर्षको उमेरमा निधन भयो।
सन्दर्भ सामग्री
बाह्य कडीहरू

* मदन पुरस्कार गुठी
* गोविन्द गोठालेद्वारा लेखिएका पुस्तकहरू
* नेपालीका विशिष्ट नाटक/एकाङ्कीकार गोविन्दबहादुर मल्ल गोठाले


श्रेणी:नेपाली साहित्यकारहरू
श्रेणी:सन् १९७९ मा जन्म
सिनेमा हल

मा अवस्थित आधुनिक सिनेमा हल]]
सिनेमा हल चलचित्र प्रदर्शनको लागि निर्माण गरिएको ठुलो सभाकक्ष सहितको भवन हो। सामान्यतया सबै सिनेमा हल व्यबसायिक रूपमा सञ्चालन गरिएका हुन्छन जसमा चलचित्र हेर्नका लागि सर्वसाधारण नागरिकहरूले टिकट खरिद गर्नुपर्छ। तर केही सिनेमा हलहरू गैर-नाफामुलक संस्था वा समाजले सञ्चालन गरिरहेका हुन्छन् जसमा चलचित्र हेर्नका लागि सदस्यता शुल्क तिरेर सदस्य बन्नुपर्ने हुन्छ।

सिनेमा हलमा चलचित्र मुभी प्रोजेक्टरको माध्यमबाट सभाकक्षको अगाडि ठूलो प्रोजेक्शन स्क्रिनमा देखाइने गरिन्छ तथा संवाद, ध्वनी र सङ्गीत भित्तामा राखिएको स्पिकरहरू मार्फत बजाइन्छ।
इतिहास

सिनेमा हल पहिलेका रङ्गमञ्चको आधुनिक रूप हो। विश्वको पहिलो व्यबसायिक सिनेमा हल २८ डिसेम्बर १८९५ मा स्थापित फ्रान्सको पेरिसमा रहेको ग्रान्ड क्याफेमा रहेको सालोन इन्डेन हो।
बनावट
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

*
*Movie theaters early users of air conditioning – Pantagraph (Bloomington, Illinois newspaper)


श्रेणी:सिनेमा हल
मुल्तानी माटो

मुल्तानी माटो (Fuller's earth) एक प्रकार को माटो हो। यसको उपयोग पुरानो समय देखि कपाल धुने आदि को लागि गरिदै आएको छ। आधुनिक काल मा पनि यसलाई स्नान गर्न, फेस प्याक आदि को लागि प्रयोग गर्छन्। यो चर्मरोगहरूलाई समाप्त गर्न एवं छालालाई मुलायम राख्न मा धेरै सहायक छ। ब्रिटेन मा यसलाई ऊन उद्धोग मा प्रयोग गरिन्थयो।
यिनलाई पनि हेर्नुहोस

*मृदा चिकित्सा
*औषधीय माटो
बाह्य कडीहरू

*माटो : विभिन्न रोगहरु मा सहायक
*माटो को प्रकार

श्रेणी:खनिज
श्रेणी:औषधीय माटो
श्रेणी:माटो को प्रकार
शिव परियार

शिव परियार सर्लाहीमा जन्मेका नेपाली गायक हुन। करिब एक दसक देखि शास्त्रीय संगीत सिकेर, संगीत प्रशिक्षण र व्यावसायिक गायनमा लागेका परियारका 'कादम्बिनी', 'क्या दामी' लगायत पाँच एल्बम बजारमा आइसकेका छन्। उनी अहिलेका चलेका नेपली गायक हुन्। यसबाहेक उनी नेपाली चलचित्रहरूका लागि पनि गीत गाउने गर्छन्.

उनी अहिले पुरानै गीतहरूकाे परिमार्जनमा जुटेका छन्।
।
सन्दर्भ सामग्रीहरू


बाह्य कडीहरू

श्रेणी:नेपाली लोक गायकहरू
श्रेणी:नेपाली भाषाका गायकहरू
श्रेणी:सङ्गीतकारहरू
श्रेणी:खस जाति
श्रेणी:सर्लाही जिल्लाका मानिसहरू
गिनिज वर्ल्ड रेकर्ड्स

गिनिज वर्ल्ड रेकर्ड्स (अङ्ग्रेजी: Guinness World Records; नेपाली अनुवाद: गिनिज विश्व कीर्तिमान), प्रत्येक वर्ष प्रकाशित हुने एउटा सन्दर्भ पुस्तक हो जसमा विश्व कीर्तिमानहरूको सङ्कलन हुने गर्छ। सन् २००० सम्म यसलाई गिनिज बुक अफ रेकर्ड्स (अमेरिकामा गिनिज बुक अफ वर्ल्ड रेकर्ड्स)को नामले जान्ने गरिन्थ्यो। यो पुस्तक सर्वाधिक बिक्री भएको प्रतिलिपि अधिकार पुस्तकको रूपमा स्वयं एक कीर्तिमानधारी पुस्तक हो। यो पुस्तक अमेरिकाको सार्वजनिक पुस्तकालयहरूबाट सर्वाधिक चोरी गरिएको पुस्तक पनि हो।
इतिहास
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:वार्षिक प्रकाशनहरू
श्रेणी:विश्व कीर्तिमान तथ्याङ्क दस्तावेजहरू
जयकुमारनाथ शाह

जयकुमार नाथ शाह नेपाली खेलकुद विेशषगरी नेपाली क्रिकेटका त्यस्ता व्यक्तित्व हुनुहुन्छ जो एक्लैसँग नेपाली क्रिकेटको समग्र इतिहास जोडिएर आउँछ। विक्रम सम्वत १९९३ मा नेपालको सिंहदरबारमा शाह र राजा खानदानका राजा महाराजाबीच भएको क्रिकेट खेल देख्नुभएको थियो शाहले। अध्ययनको क्रममा भारतको राँची पुग्नुभएपछि क्रिकेटबारे जानकार हुनुभएको थियो शाह। भारतमै क्रिकेटसँग साइनो गाँसेर नेपाल फर्कनुभएपछि ४० वर्षसम्म शाहले नेपाली क्रिकेटको लागि मरिहत्ते गर्नुभयो र नेपाली क्रिकेटलाई आजको सम्मानजनक अवस्थासम्म ल्याइपुर् याउने सारथीको भूमिका खेल्नुभयो। राजकीय पालन पोषणमा हुर्किनुभएका शाहको बाल्यकाल नेपालमा भन्दा भारतको राँची र पटनामा वित्यो। दरवारीया परम्परा अनुसार सातकक्षासम्म गृहशिक्षा लिनुभएका शाह थप अध्ययनको लागि मामा धीरविक्रम शाहसँगै भारत जानुभयो। शाहले आठ वर्षको उमेरमा सिंहदरवारमा आयोजित क्रिकेट खेलको अवलोकन गर्नुभएको थियो। सो खेल हेरेपछि अचम्ममा पर्नुभएका शाहले यो खेल किन यसरी खेलेका होलान् भनेर सोचमग्न हुनुभएको थियो रे
शाहले १५ वर्षको उमेरमा पहिलोपटक खेल मैदानमा ओर्लनुभयो तर क्रिकेटमा होइन फुटबलमा।
खेल्न त शाहले फुटबल टेबुलटेनिस देखि हाइजम्प समेतमा आफनो बलियो उपस्थिति देखाउनुभयो नेपाली खेलकुदमा। तर पहिलो पटक राँचीमा खेलेको पहिलो क्रिकेट खेल अझै पनि राम्रोसँग स्मरण छ। त्यो प्रतियोगितापछि शाहको क्रिकेट मोह बढ्दैगयो। बीएसम्मको अध्ययन सकी १९५३ सालमा नेपाल आउनुभएपछि शाहलाई नेपाली क्रिकेटमै केही गर्नुपर्दछ भन्ने लाग्यो र नेपाली क्रिकेटको संस्थागत शृङ्खला शाह क्रिकेटमा लागेको केही वर्षमा नै क्रिकेट टोलीको कप्तान हुनुभयो। त्यो बेला क्रिकेटमा नामी हस्तीका रूपमा कहलिएका स्व. डा. कल्याणमणि दिक्षीत, माधवकुमार रिमाल, शक्ति राना, शंकर पन्त, स्व. पृथ्वी ब. िसंहसँगको सम्वन्ध अझैपनि शाहको दिमागमा झल्किरहन्छ।
शाहले सन् १९५५ सालमा क्रिकेट खेलबाट सन्यास लिनुभयो। नेपाललाई एसियाली क्रिकेट हुदै अन्तराष्ट्रिय क्रिकेट काउन्सिलसम्म पुर्याउन शाहले निकै पापड पेल्नुपरेको त्यो सम्झना अहिले पनि शाहको मस्तिष्कमा खेलिरहन्छ।
पहिलो पटक सन् १९६५ सालमा नेपाली क्रिकेट संघका अध्यक्षका रूपमा नेपाली क्रिकेटमा छाउनु भएका शाहले ४० वर्षसम्म यो पदको कार्यभार सम्हाल्नु भएपनि त्यसको अन्त्य भने दुखद रहेको उहाँको धारणा छ नेपाली क्रिकेटको विकाशमा शाहले गरेको पहल र मेहेनतले क्रिकेट क्षेत्रलाई मात्र होइन ब्यक्तिगत जीवनमा पनि फाइदा पुगेको उहाँको भनाई छ।
सन्दर्भ सामग्री

*सिंह रोशनबहादुर, जयकुमारनाथ शाह जीवनी, स्पोर्टस राउन्ड अप, हिमालय टेलिभिजन

श्रेणी:खेलकुद
श्रेणी:नेपाली खेलाडीहरू
अमरपुर, पाँचथर

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ६३४३ रहेको थियो जसमध्ये २९२६ पुरुष र ३४१७ महिला रहेका थिए भने यहाँ १३३४ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल हिलिहाङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-५ नम्बर वडाहरू हिलिहाङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर १ हो भने ६-९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर २ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
आङना

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ३२४४ रहेको थियो जसमध्ये १५२१ पुरुष र १७२३ महिला रहेका थिए भने यहाँ ६७३ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल तुम्बेवा गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका २-६,८,९ नम्बर वडाहरू तुम्बेवा गाउँपालिकाको वडा नम्बर १ हो भने १,७ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ३ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
आङसराङ

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ५७०१ रहेको थियो जसमध्ये २६३५ पुरुष र ३०६६ महिला रहेका थिए भने यहाँ ११५९ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल फाल्गुनन्द गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-४,९ नम्बर वडाहरू फाल्गुनन्द गाउँपालिकाको वडा नम्बर ६ हो भने ५-८ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ७ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
एकतीन

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ५२७१ रहेको थियो जसमध्ये २४६१ पुरुष र २८१० महिला रहेका थिए भने यहाँ ११९० घरधुरी रहेको थियो। यो हाल फालेलुङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका ५,६,८,९ नम्बर वडाहरू फालेलुङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर १ हो भने १-४,७ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर २ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
कुरुम्बा

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ३७८८ रहेको थियो जसमध्ये १७११ पुरुष र २०७७ महिला रहेका थिए भने यहाँ ८४३ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल मिक्लाजुङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-८ नम्बर वडाहरू मिक्लाजुङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ५ हो भने ९ नम्बर वडा वडा नम्बर ६ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
थर्पु

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४७१६ रहेको थियो जसमध्ये २२१२ पुरुष र २५०४ महिला रहेका थिए भने यहाँ १०३६ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल याङवरक गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-५ नम्बर वडाहरू याङवरक गाउँपालिकाको वडा नम्बर ४ हो भने ६-९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ५ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
नागी, पाँचथर

नागी नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४,१४१ रहेको थियो जसमध्ये १,९५३ पुरुष र २,१८८ महिला रहेका थिए भने यहाँ ८६३ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल याङवरक गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-२ नम्बर वडाहरू याङवरक गाउँपालिकाको वडा नम्बर ५ हो भने ३-९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ६ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
नाङ्गिन

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ६७१२ रहेको थियो जसमध्ये ३११४ पुरुष र ३५९८ महिला रहेका थिए भने यहाँ १३८८ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल फिदिम नगरपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-५ नम्बर वडाहरू फिदिम नगरपालिकाको वडा नम्बर ११ हो भने ६-९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर १२ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
प्राङबुङ

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४३९० रहेको थियो जसमध्ये २०९७ पुरुष र २२९३ महिला रहेका थिए भने यहाँ ८९३ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल फालेलुङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका ६,७ नम्बर वडाहरू फालेलुङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ४ हो भने १-५,८,९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ५ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
भारपा

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ६८९३ रहेको थियो जसमध्ये ३१८३ पुरुष र ३७१० महिला रहेका थिए भने यहाँ १४४२ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल हिलिहाङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-६ नम्बर वडाहरू हिलिहाङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ६ हो भने ७-९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ७ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
मेमेङ

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४६५४ रहेको थियो जसमध्ये २२४७ पुरुष र २४०७ महिला रहेका थिए भने यहाँ ९८४ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल फालेलुङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका २-६,८ नम्बर वडाहरू फालेलुङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ३ हो भने १,७,९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ४ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
याङनाम

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ५७७५ रहेको थियो जसमध्ये २६०८ पुरुष र ३१६७ महिला रहेका थिए भने यहाँ १२३२ घरधुरी रहेको थियो। यसको साविकका (१-५) वडाहरू हाल फिदिम नगरपालिकामा पर्दछ भने (६-९) वडाहरू फालेलुङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-५ नम्बर वडाहरू फिदिम नगरपालिकाको वडा नम्बर १० हो भने ६-९ नम्बर वडाहरू फालेलुङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ८ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
रानीगाउँ

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४९८५ रहेको थियो जसमध्ये २३३१ पुरुष र २६५४ महिला रहेका थिए भने यहाँ १०६८ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल कुम्मायक गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका २-५,९ नम्बर वडाहरू कुम्मायक गाउँपालिकाको वडा नम्बर ३ हो भने १,६-८ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ४ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
रानीटार

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ७०६५ रहेको थियो जसमध्ये ३३४५ पुरुष र ३७२० महिला रहेका थिए भने यहाँ १५०० घरधुरी रहेको थियो। यो हाल फिदिम नगरपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-४ नम्बर वडाहरू फिदिम नगरपालिकाको वडा नम्बर ७ हो भने ५-८ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ८ हो र ९ नम्बर वडा वडा नम्बर १४ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
लिम्बा

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४४०५ रहेको थियो जसमध्ये २०११ पुरुष र २३९४ महिला रहेका थिए भने यहाँ ९३४ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल मिक्लाजुङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-३,९ नम्बर वडाहरू मिक्लाजुङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ६ हो भने ४-८ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ७ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
लुङरुपा

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ५४१२ रहेको थियो जसमध्ये ५५२ पुरुष र २८६० महिला रहेका थिए भने यहाँ १०९० घरधुरी रहेको थियो। यो हाल फिदिम नगरपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-३,७-९ नम्बर वडाहरू फिदिम नगरपालिकाको वडा नम्बर १३ हो भने ४,५,६ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर १४ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
सराङडाँडा

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ५५६० रहेको थियो जसमध्ये २५५० पुरुष र ३०१० महिला रहेका थिए भने यहाँ १२९९ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल मिक्लाजुङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-४ नम्बर वडाहरू मिक्लाजुङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर १ हो भने ५-९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर २ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
सिदिन

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४५८८ रहेको थियो जसमध्ये २१५० पुरुष र २४३८ महिला रहेका थिए भने यहाँ ८८५ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल फालेलुङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-४ नम्बर वडाहरू फालेलुङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ६ हो भने ५-९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ७ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
सुभाङ

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४७९९ रहेको थियो जसमध्ये २२९० पुरुष र २५०९ महिला रहेका थिए भने यहाँ ९८८ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल हिलिहाङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका ३-९ नम्बर वडाहरू हिलिहाङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ५ हो भने १-२ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ७ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
मौवा, पाँचथर

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४७२८ रहेको थियो जसमध्ये २१८० पुरुष र २५४८ महिला रहेका थिए भने यहाँ ९७१ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल तुम्बेवा गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका ४-९ नम्बर वडाहरू तुम्बेवा गाउँपालिकाको वडा नम्बर २ हो भने १-३ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ३ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
पञ्चमी, पाँचथर

नेपालको पूर्व प्रशासनिक विभाजन अनुसार, पूर्वाञ्चल विकास क्षेत्रको मेची अञ्चल, पाँचथर जिल्लामा अवस्थित एक गाविस थियो। एघारौँ राष्ट्रिय जनगणना २०६८मा यहाँको जनसङ्ख्या ४८७८ रहेको थियो जसमध्ये २२४७ पुरुष र २६३१ महिला रहेका थिए भने यहाँ १०२८ घरधुरी रहेको थियो। यो हाल हिलिहाङ गाउँपालिकामा पर्दछ।

यसको साविकका १-३,५ नम्बर वडाहरू हिलिहाङ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ३ हो भने ४,६-९ नम्बर वडाहरू वडा नम्बर ४ हो।
सन्दर्भ सामग्रीहरू

श्रेणी:पाँचथर जिल्लाका ठाउँहरू
टेबुल टेनिस

टेबुलटेनिस वा पिङ-पोङ दुई वा चार जना खेलाडीहरूले टेबुलटेनिस र्‍याकेटको अगाडि र पछाडिको भागले सानो हलुका बललाई हानेर खेलिने खेल हो । यो खेल एउटा नेटले बीचबाट दुई भागमा छुट्याएको कडा सतह भएको टेबुलमा खेलिन्छ । टेबुल टेनिस १९२६ मा स्थापित विश्वव्यापी सङ्गठन अन्तर्राष्ट्रिय टेबुल टेनिस सङ्घ (आईटीटीटीएफ) द्वारा संचालित छ। अन्तर्राष्ट्रिय टेबुल टेनिस सङ्घमा हाल विश्वका २२६ राष्ट्रहरूले सदस्यता लिएका छन् ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू
बाह्य कडीहरू

श्रेणी:खेलकुद
श्रेणी:नेपाली खेलहरू
किपट

सामन्य भाषामा विर्ता भनेजस्तै पूर्बी नेपालको अधिकांश भुमि किराँतहरूको एकलौटी स्वामित्व भएको क्षेत्र अथवा किपट थियो. परापुर्ब कालमा विभिन्न ठाउमा किपट बनाइ किराँतहरूले धेरै पुस्तासम्म राज्य गरी बसे। कोशी र मेची अञ्चलका पहाडी जिल्लाहरू इलाम, पान्थर, ताप्लेजुङ, तेह्रथुम, संखुवासभा र धनकुटामा विभाजन गरिनु अघि पल्लो किराँत लिम्बुवान भनिन्थ्यो । नेपाल एकीकरणका बेला समेत लिम्बुवान क्षेत्रलाई किपट प्रणाली अन्तर्गत राखिने सम्झौता भएको थियो । जसमा लिम्बुवान भूमिमाथि लिम्बु जातिको मात्र अधिकार रहेको थियो । उनीहरूले दक्षिणपूर्वी र पूर्वी भागबाट हुने आक्रमणको प्रतिरोध गर्नुपर्ने शर्तमा लिम्बुवान गाभिएको थियो । न्यूनरूपमा कर शाहवंशी राजालाई बुझाउनु पर्दथ्यो । जसमा ६० मुरी फल्ने जग्गा रैकर गराएपछि सुब्बा नियुक्त गरिन्थ्यो, र सुब्बाहरूले आफ्नो रैती राखी तिरो कर उठाउने प्रचलन सुरुवात भयो ।

वि.सं. २०२१ सालमा लिम्बुहरूको पूर्ण अधिकार भएको किपट व्यवस्थामाथि भूमिसुधार ऐन लागू गरियो । पछि सरकारले नापी गरी मालपोत लागू गरेपछि किपटको अस्तित्व सकियो ।
सन्दर्भ सामग्रीहरू


श्रेणी:भूमि व्यवस्था