JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
Lincoln Burrows

Lincoln Burrows ni jina la kutaja mhusika mkuu wa kipindi cha mfululizo wa televisheni maarufu kama Prison Break. Uhusika huu ulichezwa na Dominic Purcell. Njama kuu za mchezo huu wa Prison Break una mhusisha Lincoln Burrows' kwa kuhusika na mauaji ya kaka wa makamo wa rais na halafu baadaye ndugu wa Burrow (Michael Scofield) ana fanya mpango wa kumsaidia kumtorosha kaka yake jela dhidi ya adhabu ya kifo.

Ndugu wa Lincoln, Michael Scofield imechezwa na Wentworth Miller. Katika sehemu za mwanzo, Lincoln mdogo ilichezwa na Max Kirsch, wakati Michael ilichezwa na Hunter Jablonski.

Ikiwa kama sheria za uhusika mkuu, Lincoln amecheza katika kila sehemu maarufu za mfululizo mzima. Mahusiano ya wandugu hawa katika mfululizo huu ilikuwa ni kufanya upelelezi wa kina na hata kuthubutu kujitolea mhanga katika kila sehemu ya mchezo huu.

Katika mahojiano, mbunifu wa mfululizo huu Bw. Paul Scheuring alisema ya kwamba "ni vigumu mno" kushirikisha uhusika wa Lincoln na Michael. Dominic Purcell alishiriki katika mfululizo huu siku tatu nyuma kabla ya matayarisho ya mfululizo kamili kuanza.
Marejeo
Viungo vya nje

* Lincoln Burrows' biography at Fox.com


Jamii:Wahusika wa Prison Break
Cherehani

right|thumb|200px|Cherehani cha zamani cha Singer.
thumb|Kola singer kwa kazi nzito.
right|thumb|200px|Jinsi ya kuunganisha uzi wa juu na uzi wa chini katika cherehani
thumb|Nyuzi za rangi ya msingi.
thumb|Mashine nyingine ya kushonea.
alt=Brother electro-mecanica|thumb|Mfano wa mashine ya kushonea ya kutumia umeme.
Cherehani (pia: charahani; kutoka Kiajemi چرخ, charakh, "gurudumu" na خان, khan "nyumba"; kwa Kiingereza "sewing machine") ni mashine ya kushonea vitu kama kitambaa, nguo, viatu au mifuko.

Inatumia uzi kwa kuunganisha vipande viwili vya kitambaa au ngozi. Tofauti na ushonaji kwa mkono, cherehani hutumia nyuzi mbili, moja ya juu na nyingine ya chini, zinazounganishwa.

Cherehani ya kwanza ilitengenezwa wakati dunia ilipokuwa ikipata mfumo mpya wa kiufundi (industrial revolution). Ushonaji huu wa cherahani ulianznshwa ili kupunguza kazi za kushona zilizokuwa zikifanywa kwa mikono.

Cherehani ya kwanza ilitengenezwa mwaka 1790 na mvumbuzi Mwingereza Thomas Saint na baadaye ikaendelea kuboreshwa ili iwe ya kufana Zaidi na kufanya kazi kwa haraka zaidi. Hadi hapo kushona kulifanywa kwa mkono kutengeneza suruali, mashati, viatu na nguo zilizo na sindano na nyuzi. Hivyo, historia ya mashine ya kushona haikuwepo bila sanaa ya zamani ya kushona kwa mkono ambayo imekuwapo zaidi ya miaka 10,000. Sindano ya kwanza ilifanywa na mifupa ya mifugo au pembe na nyuzi zilizotokana na mishipa ya wanyama.

Siku hizi mwendo wa cherehani unatokana mara nyingi na injini ya umeme. Kuna pia vyerehani vinavyosukumwa kwa mguu au kwa mkono.

Siku hizi kuna aina nyingi kwenye viwanda zilizobuniwa kwa shughuli maalum. Baadhi ya mashine za kushona na zile za viwandani hutumia mnyororo.

Kuna cherehani aina mbili: zile za kushona nyumbani ambazo huwa ndogo na zingine zinazotumiwa katika makampuni ya kushonea nguo ambazo hufanya kazi kwa haraka na sanasana hutumia nguvu za stima.

Mashine ya kushona inaweza kufanya aina tofauti za kazi ambazo kwa mfano hujumuisha njia za kuburudisha, kushikilia na kusonga kitambaa chini ya sindano ya kushona ili kuunda muundo wa kushona.
Historia

Charles Fredrick Wiesenthal, mvumbuzi wa Ujerumani, aliumba "sindano iliyoundwa kwa mashine". Hakuna maelezo katika hati miliki yake ambayo inahusu mashine ya kushona, lakini haja ya uvumbuzi wake ni hivyo imeonyeshwa.

Hati miliki ya kwanza ya mashine ya kushona iliyotolewa kwa Thomas Saint iliundwa kushona ngozi na nguo, ilitumia nyuzi moja na kuunda kushona mlolongo miaka 35 kabla ya mhandisi Wiesenthal.
Tanbihi
Viungo vya nje

Jamii:Vifaa
Jamii:Mashine
Wenzo

thumb|150px|Kwa wenzo mtu anapandisha mzigo mkubwa

Wenzo ni mashine sahili inayosaidia kuhamisha na kupandisha mizigo mikubwa kwa kutumia nguvu ndogo.

Kimsingi ni pau kama gogo, mti au nondo inayowekwa chini ya mzigo kwa upande moja na kushikwa upande mwingine. Wenzo hulala juu sehemu ya mhimili inayoitwa "nukta fungwa" na nukta hii ni mahali pa kugeuza wenzo. Nukta fungwa inagawa wenzo kwa sehemu mbili zinazoitwa "mkono mzigo" na "mkono kani".

Utaratibu wa wenzo ni kimsingi ya kwamba kani ndogo kwenye mkono kani mrefu inapandisha mzigo mkubwa kwenye mkono mzigo mfupi.
Nguvu ya wenzo

thumb|150px|Kanuni ya nguvu ya wenzo: kani upande wa mzigo F1; urefu wa mkono mzigo D1; Kani ya kuinulia F2; urefu wa mkono kani D2;
Kanuni ya nguvu ya mwenzo inasema:
:„Kani zidisha urefu wa mkono kani ni sawa na mzigo zidisha urefu wa mkono mzigo"
:(Kani ya kuinulia FK; urefu ni D; urefu wa mkono kani DK; kani upande wa mzigo FM; urefu wa mkono mzigo DM)
:: F_\mathrm{K} \cdot D_\mathrm{K} = F_\mathrm{M} \cdot D_\mathrm{M}
thumb|150px|Kwa kutumia wenzo kani ndogo ya 5 kg inaweza kuwa sawa na kani ya 100 kg.
Utaalamu

Watu waligundua nguvu ya mwenzo tangu kale. Wamisri walitumia nyenzo waliposafirisha mawe makubwa kwa ujenzi wa piramidi.

Mtaalamu wa Ugiriki ya Kale Archimedes alikuwa mtu wa kwanza wa kuelewa na kutamka kanuni ya nguvu ya wenzo: "Uzani mbili sawa zikiwa na umbali sawa na nukta fungwa ziko katika hali ya msawazo, na uzani mbili sawa zisizo na umbali sawa hunama upande wa uzani ulio mbali zaidi".

Maarufu ni sentensi yake "Nipe wenzo ndefu ya kutosha na mahali imara pa kusimama nitahamisha dunia yote".


Jamii:Uhandisi
Jamii:Vifaa
Jamii:Umakanika
Msawazo

Msawazo ni hali ya usawa (ulinganisho, urari) kati ya athira au kani zinazopingana. Kama athira zinasawazika kuna hali ya msawazo.
Mifano ya fizikia

Katika umakanika (fizikia) msawazo ni hali ambapo kani tofauti zinasawazika, kwa mfano kwenye wenzo kama zao la kani na urefu wa mkono kani ni sawa na zao la mzigo na urefu wa mkono mzigo.

Katika uchumi kuna msawazo kama kiasi cha bidhaa sokoni kinalingana na mahitaji ya wateja.

Samaki wanaweza kufika katika hali ya msawazo kwa kushika kiasi cha hewa ndani ya miili yao kinachosababisha kiwango cha ueleaji sawa na nguvu ya graviti inayowavuta chini. Kimsingi nyambizi (sabmarini) inatumia mtindo huohuo kwa njia ya hewa katika tangi yake.
Astronomia; Watroia kwenye nukta msawazo

259px|thumb|Nukta msawazo zinazoweza kutokea (Langrangian points L1 - L5)
Katika astronomia kuna nukta msawazo kwenye obiti ya sayari; sayari inayozunguka Jua (au nyota nyingine) kwa kawaida hufyeka obiti yake kwa kukusanya magimba madogo yanayovutwa na graviti yake. Lakini katika uhusiano wa kani za Jua na kani ya sayari kuna sehemu kwenye obiti yake ambako kani hizo zinabatilishana na kwenye sehemu hizo asteroidi zinaweza kubaki zinazozunguka Jua kwa kutumia njia ya obiti ya sayari. Hizi nukta msawazo (ing. Langrangian points) ziko kwa umbali wa pembe 60° pande zote mbili za sayari na pia 180° kinyume chake. Jambo hilo lilitambuliwa mara ya kwanza kwenye obiti ya sayari Mshtarii (Jupiter) yenye makundi mawili ya asteroidi yanayoitwa "Watroia" zilizopo kwenye obiti yake kwa nukta msawazo.


Jamii:Fizikia
Lincoln "L. J." Burrows Jr.

Lincoln Burrows Jr. (LJ) ni jina la kutaja mhusika wa mufululizo wa kipindi cha televisheni cha Kimarekani cha Prison Break. Uhusika huu ulichezwa na Marshall Allman. LJ mdogo aliokuwa akionyeshwa katika historia ya awali ya maisha yake ilichezwa na Nickolas Loquercico.

Mwigizaji huyu Marshall Allman alikuwa ameorodheswha katika moja kati ya wahusika wakuu tangu mwanzoni mwa mfululizo hadi sehemu ya kumi na nne ya msimu wa pili. LJ Burrows ni mhusika mkuu wa mfulululizo huu, lakini pia ni mmoja kati ya walioshiriki kidogo katika mfululizo huu.
Maisha ya awali

Mama wa LJ na baba walitengana tangu yungali bwana mdogo. Baba yake, Lincoln Burrows (Dominic Purcell) alikuwa akimtembelea kila Jumapili baada ya kutengana, lakini kwa bahati mbaya akapigwa marufuku kumtembelea.

Inamuuma kwa kitendo cha baba yake kukaa mbali naye, L. J. alipinga kabisa kuwa Lincoln alikuwa baba yake. L. J. alilelewa na mama yake, Bi. Lisa Rix (Jessalyn Gilsig), L. J. alikuwa na umri wa kama miaka kumi na nne hivi na anaishi katika kitongoji kimoja cha mjini Chicago hadi pale Lincoln alipo poteza lufaa yake. Wote wawili (Lincoln na Michael) walikuwa wamehukumiwa kifungo cha miaka mitano jela, na hali hiyo ilimwathiri vibaya kabisa L. J.
Marejeo
Viungo vya nje

* L. J. Burrows' biography at Fox.com


Jamii:Wahusika wa Prison Break

en:List of Prison Break characters#Lincoln "L. J." Burrows Jr.
Veronica Donovan

Veronica Donovan ni jina la kutaja uhusika wa kipindi cha televisheni cha Kimarekani cha Prison Break. Uhusika huu ulichezwa na Robin Tunney. Uhusika wa Veronica mdogo ulichezwa na Annie Yokom, ambamye ameonekana mara moja tu katika mfululizo mzima.
Maisha ya awali

Veronica Donovan alisha wahi kutembea na Lincoln Burrows (Dominic Purcell) na baadaye akaja kuwa rafiki wa karibu sana na Michael Scofield wakati wakiwa shule walikuwa chui na paka. Aliondosha mbali kabisa na jiji Chicago na kwenda kujinga na Chuo Kikuu cha Illinois cha mjini Urbana-Champaign ambamo alipokea hati ya B.A. ya sayasi ya siasa.

Baadaye aliokea tena digrii ya Uanasheria katika chuo cha mjini Waco, Texas, akarudi zake mjini Chicago na kuanza kufanya kazi kama mwansheria katika kampuni ya Bianchi and Guthrie. Mahusiana yao baina ya yeye na Lincoln hayakudumu kwa muda mrefu kisha baadaye wote wawili wakatengana, na kisha Lincoln akakutana na Bi. Lisa Rix na kuzaa mtoto mmoja waitwaye LJ. Katika upande mwingine, Veronica naye akaja kuwa mchumba wa Bw. Sebastian Balfour.
Viungo vya nje

en:List of Prison Break characters#Veronica Donovan
Wikimedia Foundation

thumb||Nembo la Wikimedia Foundation
thumb|right|Wikimedia Foundation, San Francisco
Wikimedia Foundation ni shirika lisilo la kiserikali lililopo Marekani linaloendesha mradi wa Wikipedia pamoja na miradi mingine.

Shabaha yake ni usambazaji wa elimu huria inayopatikana bure kwa watu wote kwa njia ya mtandao. Lilianzishwa na Jimmy Wales mwaka 2001. Shirika linaendeleza maendeleo ya programu huria za wikiwiki zinazomruhusu msomaji si kusoma tu bali kuandika na kuhariri vilevile.

Kwa ujumla karibia miradi yote ya Wikimedia Foundation si ya kibiashara na maudhui yote yaliyomo katika miradi hiyo hutungwa na wachangiaji wengi wanaojitolea bila malipo kutoka karibia pande zote za Dunia.

Mapato ya shirika hutokana na michango ya watu binafsi. Makampuni makubwa kama Amazon na Google yamewahi kutoka zawadi za dolar milioni, na mfadhili Georg Soros alituma pia zawadi ya dolar milioni 2 .

Mnamo mwaka 2018/2019 mapato ya taasisi yalifikia dolar milioni 120 ilhali matumizi yake yalikuwa milioni 91.

Miradi mingine ya Wikimedia Foundation ukiacha ule wa Wikipedia ni pamoja na Wikamusi (Wiktionary), Wikiquote, Wikisource, Wikinews, Wikibooks, Wikiversity, Wikimedia Commons na Meta-Wiki.

Shirika hili haliangalii yaliyomo kama makala ya Wikipedia ambayo hutungwa na jumuiya za watumiaji katika lugha zinazofikia karibu 200.
Marejeo


Viungo vya Nje

* Wikimedia site



Jamii:San Francisco, California
Jamii:Elimu huria
Elementi sintetiki

Elementi sintetiki ni elementi za kikemia ambazo hazitokei kiasili duniani bali zinaweza kutengenezwa katika maabara. Zinaitwa pia transurania kwa sababu ziko nzito kushinda urani ambayo ni elementi nzito zaidi inayopatikana duniani kiasili.

Hazipo kiasili kwa sababu si imara kutokana na nusumaisha fupi mno; kama zilipatikana kutokana na mmenyuko wa kinyuklia asilia, zilipotea tayari tangu muda mrefu.

Muda wa maisha ya elementi sintetiki ni kati ya sekunde (au sehemu za sekunde tu) hadi miaka kadhaa. Zote ni nururifu yaani zinatoa mnururisho wa kinyuklia.
Orodha ya elementi sintetiki

Elementi zifuatazo hazitokei kiasili duniani. Zote ni transurania zikiwa na namba atomia kuanzia 95 kwenda juu.
Curi

Curi ni elementi katika mfumo radidia yenye alama Cm. Namba atomia ni 96 na uzani atomia ni 247. Ni metali nururifu ngumu sana inayohesabiwa kati ya elementi ya tamburania. Rangi yake ni kifedha-nyeupe. Ina fuwele za pembe sita.

Curi iligunduliwa mwaka 1944 na wanasayansi Wamarekani waliofanya utafiti kwa mradi wa bomu ya nyuklia. Ilipatikana kutokana na majaribio ya plutoni.

Jina limechaguliwa kwa heshima ya Marie Curie na Pierre Curie.

Curi inatoa mnururisho mkali wa chembe alfa lakini inakosa chembe gamma. Matumizi yake ni katika beteri za pekee kwa mfano beteri za vifaa vya kurekebisha pigo la moyo. Beteri inayotumia nishati nururifu inadumu muda mrefu lakini ni muhimu kuepukana na chembe gamma hatari; chembe alfa haziharibu mwili wa kibinadamu.

Elementi inatumiwa pia kwa kutengeneza tamburania nzito zaidi.


Jamii:Aktinidi
Jamii:Elementi
Plau

thumb|250px|Trekta inavuta plau yenye ulimi 5; ardhi nyuma ya plau imegeuzwa
thumb|250px|Plau sahili huko Misri mnamo 1200 KK; aina hii bado inatumiwa katika nchi kadhaa

Plau (kut. Kiing. plough (UK) au plow (US)) ni mashine sahili ya kulimia ardhi kwenye kilimo.

Plau huvutwa shambani kwa nguvu ya trekta au mashine, mnyama au pia ya kibinadamu. Ulimi wa plau unakata ardhi na kuigeuza. Kwa njia hii ardhi inalainishwa na tabaka za chini zenye lishe mpya ya mimea zinapelekwa juu. Vilevile majani yasiyotakiwa yanachimbwa chini ya ardhi hivyo kuipa nafasi mimea mipya kutokana na mbegu unaopandwa.
Historia

Plau kwa jumla imechukua nafasi ya kilimo kwa jembe. Plau za kwanza zilikuwa tu miti yenye tawi la kando lililofanya kazi ya ulimi wa baadaye.

Baadaye zimetenegenzwa kwa ubao tu na ulimi wa fimbo kali ulivuta mistari ya makuo kwa ajili ya mbegu kwenye ardhi.

Watu waliendelea kuongeza jembe la chuma kwenye ncha ya ulimi hivyo kuifanya plau ya kudumu zaidi hate penye ardhi gumu.

Baadaye ulimu ulipanushwa na kupokea umbo lililorudisha ardhi kando la mstari wa makuo. Tangu kupatikana kwa matrekta plau ziliongezeka ulimi.

Siku hizi plau kubwa huwa na gurudumu ya kisu mahali pa ulimi.


Jamii:Vifaa
Jamii:zana za kilimo
Bohri

thumb|left|Niels Bohr
Bohri (pia: Bori) ni elementi sintetiki yenye namba atomia 107 kwenye mfumo radidia. Imepewa jina lake kwa heshima ya mwanafizikia Niels Bohr.

Ni nururifu sana na hadi sasa haina matumizi nje ya utafiti wa kisayansi kutokana nusumaisha yake mafupi mno ambayo ni sekunde 61 tu kwa isotopi yake imara zaidi Bh-270 lakini isotopi nyingine zina nusumaisha mafupi tena.


Jamii:Elementi
Mtoto

thumb|200px|right|Watoto nchini Namibia.
ya dunia inayoonyesha idadi ya watu wenye umri wa chini ya miaka 15 mwaka 2005.]]
Mtoto ni mwanadamu mwenye umri mdogo, asiye mtu mzima bado. Kuna tofauti katika tamaduni mbalimbali kuhusu umri ambapo mtu si mtoto tena.

Mara nyingi miaka kabla ya kubalehe inatazamiwa kuwa kipindi cha utoto na baadaye mtu anaitwa kijana.
Sheria

Umoja wa Mataifa umetoa azimio juu ya haki za watoto (Convention on the Rights of the Child) lililokubaliwa na karibu nchi zote za dunia isipokuwa Marekani na Somalia kuwa mkataba wa kimataifa. Mkataba huu unaeleza ya kwamba utoto ni kipindi hadi kufikia umri wa miaka 18.

Mkataba wa Kiafrika juu ya haki na ustawi wa watoto (African Charter on the Rights and Welfare of the Child) uliokubaliwa na Umoja wa Afrika unamwona pia kila mtu hadi umri wa miaka 18 kuwa mtoto.

Kuna nchi zinazotofautiana kisheria kati ya watoto na vijana. Kwa mfano Ujerumani inawaangalia wale walio kati ya miaka 14 na 18 kuwa vijana na kuwapa haki tofauti na watoto na watu wazima.

Mtoto kwaujumla hapewi madaraka kama mtu mzima, yuko chini ya usimamizi na uangalizi wa wazazi au walezi.
Utamaduni

Hali ya mtoto inaamuliwa zaidi na utamaduni na mapokeo yake. Kuna tamaduni ambako kijana wa miaka 16 anatazamwa kuwa mtu mzima tayari. Hasa wasichana wanaolewa mapema na baadaye wanatazamwa kuwa mwanamke na mama kamili hata wakiwa na umri mdogo tu.

Katika mazingira ya wakulima au wafugaji mtoto anategemewa kufanya kazi kulingana na nguvu zake; anaweza kupewa wajibu kamili hata kama kisheria anatazamwa kuwa mtoto bado.

Kwa lugha mbalimbali katika uhusiano na wazazi wake mtu anaendelea kuitwa mtoto hata kama ameshakuwa mtu mzima na ameshazaa mwenyewe.
Tazama pia

* Mzazi
* Kaka
* Dada


Jamii:Familia
Jamii:Umri
Mavazi

thumb|150px|Kanga ni mavazi ya [[wanawake wa Afrika Mashariki (hapa: Pate).]]
thumb|150px|Mwanamke akifua nguo zake
Mavazi (kutoka kitenzi "kuvaa") ni nguo ambazo huvaliwa na watu ili kufunika mwili au sehemu zake. Mavazi huwa na makusudi mbalimbali:
* hukinga mwili dhidi ya baridi au jua kali pamoja na athira nyingine za mazingira zinazoweza kuathiri vibaya mwili uchi.
* huwasilisha ujumbe kwa watu wengine kwa kuonyesha mtu fulani ni sehemu ya kundi (k.m. jeshi, timu, dini, kabila) au tabaka (nguo ghali za tajiri) au anapendelea jambo (nembo kwenye nguo).

Kimsingi nguo zinalingana na hali ya hewa na mazingira. Penye joto mavazi huwa mepesi na penye baridi huwa mazito zaidi. Kila utamaduni umebuni aina zake za mavazi.

Historia inaonyesha pia ya kwamba tangu kale tamaduni mbalimbali zimepokea mavazi kutoka nje na kubadilisha mitindo yao. Hata kama katika majira ya utandawazi watu wanavaa nguo zilezile bado wanaweza kuzitumia tofauti.

Kuna mavazi ya aina nyingi, kwa mfano ya kitambaa, nguo, sufi, ngozi au plastiki.

Vilevile mavazi hutofautishwa kama ni ya wanaume, wanawake au watoto, kama ni mavazi ya kikazi au ya nyumbani au ya sikukuu.

Tofauti nyingine ni kama mavazi ya chini au ya juu, au kama ni mavazi ya sehemu mbalimbali za mwili kama vile suruali, mashati, koti au viatu.

Utengenezaji na uuzaji ya mavazi ni sehemu muhimu ya biashara na kuna kazi nyingi zinazotegemea mavazi.
Mavazi pia ni tasnia kubwa duniani inayohusisha ubunifu, uzalishaji, na mauzo ya nguo. Watu wanaweza kuchagua mavazi yao kulingana na mahitaji yao binafsi, muktadha wa kijamii, na mwenendo wa wakati huo.
Viungo vya nje

*
Paul Kellerman

Paul Kellerman ni jina la kutaja uhusika wa katika mfululizo wa kipindi cha televisheni cha Kimarekani cha Prison Break. Uhusika ulichezwa na Paul Adelstein. Uhusika huu ulitambulishwa katika sekta ya Huduma ya Siri ya kikachero (agent) katika mfululizo wa pilot, lakini mwigizaji huyu hakuingizwa katika wahusika hadi hapo ilipofikia kwenye sehemu ya tatu ya mfululizo huu. Uhusika huu ni maarufu kwa kuwa upo katika sehemu ya watu wenye roho mbaya (mmoja kati ya makachero wa The Company).
Viungo vya nje

* Agent Kellerman's biography at Fox.com
* Ryan, M, "Getting out was the easy part: Season 2 of 'Prison Break' ", Chicago Tribune. 18 Agosti 2006.
Sofia Lugo

Sofia Lugo ni jina la kutaja uhusika wa mfululizo wa kipindi cha televisheni cha Prison Break. Uhusika ulichezwa na Danay Garcia. Uhusika ulitambulishwa kuwa kama moja kati ya wahusika pale ilipofikia katika msimu wa tatu wa mfululizo huu. Sofia Lugo ni msichana wa James Whistler aishie huko mjini Panama. Ingawa, kwa kila mfululizo jinsi ulivyokuwa ukiendelea, mahusiano yao yakawa ayanakufa taratibu na mama naye akaangukia kimapenzi kwa Lincoln Burrows.
Viungo vya nje
Alexander Mahone

Alexander Mahone ni jina la kutaja uhusika wa katika kipindi cha televisheni cha Kimarekani cha Prison Break. Uhusika huu ulichezwa na William Fichtner. Uhusika huu ulitambulishwa katika sehemu ya pili ya msimu wa mfululizo huu. Amecheza katika sehemu maarufu za mwanzoni kabisa na tangu hapo akawa anaonekana katika kila sehemu ya mfululizo huu.

Mahone alikuwa Kachero Maalum wa FBI, alibobea katika fani ya kuwawinda wafungwa waliotoroka, na ana uzoefu huo kwa takriban miaka kumi na minne. Baada ya nyota wa mfululizo huu, Michael Scofield (imechezwa na Wentworth Miller), kufaulu kuwatorosha wafungwa wenzake kutoka katika jela ya Fox River State Penitentiary, Mahone amesaini mkataba na kukusanya nguvu ili kuwarudisha watoro wote waliotoroka. Humu kacheza kama ana umri wa miaka 42.
Marejeo
Viungo vya nje

* Official biography of Alexander Mahone at Fox.com
Gretchen Morgan

thumb| Gretchen Morganni jina la kutaja uhusika wa katika kipindi cha televisheni cha [[Prison Break]]

Gretchen Louise Morgan (amezaliwa tar. 29 Machi 1977 mjini Johnstown, West Virginia) ni jina la kutaja uhusika wa katika kipindi cha televisheni cha Prison Break. Uhusika huu umechezwa na Jodi Lyn O'Keefe. Mhusika huyu alianza kuwa kama mmoja kati ya wahusika wakuu wa mfululizo huu baada ya kufikia katika msimu wa tatu wa mfululizo huu.

Huyu ni mwanadada asiye na huruma, hana subira, na asiye sita kumchinja mtu aliyejaribu kukwaza mpango wake usifane. Huyu mwanamke aliyeshika nafasi ya aliyekuwa adui mkuu wa Msimu wa 2 wa mfululizo huu, Bw. William Kim, ameonekana kuwa na uwezo mkubwa wa utesaji na kusimama vilivyo katika swala zima la martial arts.
Viung vya nje

en:List of Prison Break characters#Gretchen Morgan
Neno

Neno ni sehemu fupi ya lugha yenye maana. Ni sauti inayotamkwa au kuandikwa pamoja na kutaja jambo fulani.

Neno linaweza kuwa fupi lenye mofimu (yaani sauti inayowakilisha maana fulani) moja tu au kuwa ndefu lenye mofimu mbalimbali. Kwa kawaida ni muunganiko wa silabi kadhaa, zikiwemo konsonanti na vokali.

"Neno" linaweza kumaanisha neno lililosemwa au neno lililoandikwa, au wakati mwingine wazo au barua.

"Neno tata" kawaida litajumuisha mzizi na maana moja au zaidi maelezo (mwamba, nyekundu, haraka-haraka, kukimbia, kutarajia), au mizizi zaidi ya mmoja kwenye kiwanja (bodi-nyeusi, sanduku la mchanga). Maneno yanaweza kuwekwa pamoja ili kujenga vitu vikubwa vya lugha, kama vile misemo (mwamba mwekundu, kuweka juu), vifungu (nilitupa mwamba), na sentensi (Alitupa mwamba, lakini alikosa).

Leonard Bloomfield alianzisha dhana ya "Aina ndogo za Bure" mnamo 1926. Maneno hufikiriwa kama sehemu ndogo ya maana ya hotuba ambayo inaweza kusimama peke yake. Hii hulinganisha vitengo vya sauti na vitengo vya maana. Walakini, maneno mengine yaliyoandikwa si aina ya bure kabisa.

Wataalamu wanaona neno ni sehemu ya lugha yenye kituo kidogo mbele na nyuma yake, au kwa maandishi jumla ya herufi zenye maana zilizotengwa kwa nafasi nyuma na mbele.

Katika mazungumzo wakati mwingine si rahisi kutofautisha maneno kama ni maneno marefu au maneno mawili. Kwa mfano kuna maneno yaliyobuniwa juzi tu kwa kutaja mambo ya teknolojia na sayansi ambayo yanaunganisha maneno mawili kuwa moja:
* garimoshi (gari + moshi) kama kifupi cha "gari la moshi" iliyokuwa kawaida zamani
* mawasilianoanga (mawasiliano + anga - "telecommunication")

Si wazi mara moja kwa wakilizaji wanaosikia haya mara ya kwanza kama ni neno moja au maneno mawili.

Wataalamu wa lugha hutofautiana aina za maneno kama vile nomino, kitenzi, kivumvishi, kielezi, kiunganishi kiwakilishi na kihisishi

Maneno kwa pamoja yanaunda sentensi yakifuata masharti ya sarufi katika lugha husika.
Tazama pia

*Aina za maneno


Jamii:Lugha
Jamii:Sarufi
Mwandiko

Mwandiko ni maandishi ya mtu aliyoyafanya kwa kutumia mkono wake.

Kwa kuwa kila mmoja ana namna yake ya pekee ya kuandika, unatumika kutambua kama maandishi ya yake kweli, kuanzia sahihi.

Hata watoto pacha wanaochanga urithi uleule wa kibiolojia wanatofautiana katika mwandiko.

Ndiyo sababu wapo wanaoona uwezekano wa kutambua tabia au hali yake katika mwandiko wake, hasa akiandika bila kujali upendezwe kwa uzuri.

Uharibikaji wa namna ya kuandika ni pia dalili ya kuzeeka na kuugua maradhi fulanifulani .
Tazama pia

* Grafolojia
* Kaligrafia
Tanbihi

Jamii:Mwandiko
Jamii:saikolojia