JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
Pous Stefanus III

Stefanus III (IV) was die 94ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk. Weens die statusverandering van Pous Stefanus (II), was Stefanus III vanaf die begin van die 13de eeu tot 1961 bekend as Stefanus IV en was hy die 95ste pous. Sien Lys van pouse (die onderafdeling: Die spesiale geval van Pous Stefanus (II)) vir volle besonderhede.
Biografie

Pous Stefanus III (IV) is gebore in Sisilië die seun van Olivus. Op 7 Augustus 767 volg hy Pous Paulus I op en regeer tot sy dood op 24 Januarie 772. Hy word opgevolg deur Pous Adrianus I.
Die naam ‘Stefanus’ beteken 'gekroonde'.
Pontifikaat

Pous Stefanus III is as pous gekies na die kort pontifikaat (wat met geweld afgedwing is) van Teenpous Constantinus II en die een dag van die bewind van Teenpous Filippus. Stefanus was 'n harde man waarvan verwag is dat hy met Constantinus sou afreken. In April 769 belê hy 'n sinode waarop Constantinus tot lewenslange boetedoening in 'n klooster veroordeel word. Ook is daar besluit dat die pous voortaan slegs deur kardinale gekies word, sonder inmenging van buite. Die besluit was veral gemik teen wêreldlike maghebbers, met die doel om misstande soos met die verkiesings van Constantinus en Filippus te voorkom. Die onafhanklikheid van die pous ten opsigte van konings en ander maghebbers is daardeur vergroot. Dit het egter nog eeue geduur voordat die besluit ook de facto geïmplementeer is.

Later in 769 het die Lombardiese koning Desiderius Constantinus laat vermoor, waarskynlik op aandrang van Stefanus.

Stefanus was tydens sy bewind nou betrokke by die magstryd tussen Karloman I en Karel die Grote.
Bibliografie

* Davis, R. (2001) Book of the Pontiffs (English Translation of the Liber Pontificalis) Liverpool University Press. ISBN 0-85323-545-7
* Duff, Eamon. Saints and Sinners: A History of the Popes, Yale University Press, 2001. pp 62–63. ISBN 0300091656
* Maxwell-Stuart, P. G. Chronicle of the Popes: The Reign-by-Reign Record of the Papacy from St. Peter to the Present, Thames & Hudson, 2002, p. 47. ISBN 0500017980.
Eksterne skakels

*
*
*
Nota

Saamgestel en vertaal uit die Nederlandse, Engelse, Duitse en Franse Wikipedia.
Opvolging

|}


Kategorie:Geboortes in 720
Stefanus III (IV)
Kategorie:Sterftes in 772
Sepang Internasionale Renbaan

Die Sepang Internasionale Renbaan is geleë langs die Kuala Lumpur Internasionale Lughawe en 20 km buite die stedelike gebied van Kuala Lumpur in Maleisië.
Uitleg en fisiese uitdagings

Die baan bied 'n groot fisiese uitdaging omdat dit vele hoëspoeddele en ook skerp draaie insluit. Die gebied word ook gekenmerk deur warm en bedompige weersomstandighede wat baie onvoorspelbaar is en dus vinnig kan verander.
Geskiedenis

Die baan is deur die Duitse argitek, Hermann Tilke, ontwerp. Konstruksie het vroeg in 1998 begin en is in September 1999 voltooi, betyds vir die eerste Formule Een Maleisiese Grand Prix, wat deur Eddie Irvine in 'n Ferrari gewen is.

Die finale Formule Een-motorwedren was op 1 Oktober 2017.

Die Grand Prix Motorfietskampioenskap word elke jaar sedert 2000 hier gehou.


Kategorie:Maleisiese Grand Prix
Kategorie:Geboue en strukture in Maleisië
Kategorie:Sport in Maleisië
Kategorie:Renbane
P.S. Dreyer

Petrus Secundus (P.S.) Dreyer (1921-1999) was 'n bekende Pretoriase filosoof en teoloog.
Publikasies

Van Dreyer se publikasies sluit in:
* Die problematiek van die geesteswetenskappe (1952)
* Die godsdienskritiek van L. Feuerbach en K. Marx (1954)
* Oorsaaklikheid en vrijheid (1957)
* Geskiedenis en openbaring: 'n kritiese studie van die beskouing van Arnold J. Toynbee (Proefskrif Pretoria) (1958)
* Die moontlikheid van filosofiese kommunikasie (1967)


Kategorie:Suid-Afrikaanse filosowe
Kategorie:Suid-Afrikaanse teoloë
2004 Formule Een-seisoen

80px|linksregs|120px
Kalender
Oorsig oor die seisoen

Michael Schumacher het gedomineer deur die eerste 5 renne in Australië, Maleisië, Bahrein, San Marino en Spanje te wen. In Monaco het Jarno Trulli sterk druk van Jenson Button weerstaan om sy eerste oorwinning te behaal nadat Schumacher vroeër 'n ongeluk gemaak het. Schumacher het die volgende 7 renne in Europa (Duitsland), Kanada, VSA, Frankryk, Brittanje, Duitsland en Hongarye gewen.

In België het Kimi Räikkönen sy eerste ren gewen en Michael Schumacher het sy 7de wêreldtitel gewen en in Italië en China het Barrichello gewen. Ná die oefensessies en kwalifisering uitgestel is tot die oggend van die Japannese Grand Prix weens 'n tifoon, het Michael Schumacher sy laaste ren vir die jaar gewen.

Juan Pablo Montoya het die laaste ren van die jaar en sy laaste ren vir Williams in Brasilië gewen nadat hy druk van sy toekomstige spanmaat, Kimi Räikkönen, weerstaan het toe reën voor die ren vir 'n nat wegspring gesorg het.


Kategorie:Formule Een-seisoene
Kategorie:Sport in 2004
Nylon

duimnael|regs|300px|Klimtou wat van Nylon vervaardig is.
duimnael|regs|300px|Molekulêre model van Nylon

Nylon is 'n generiese naam vir 'n reeks sintetiese polimere wat bekend staan as poli-amiede en is vir die eerste keer op 28 Februarie 1935 deur Wallace Carothers by DuPont vervaardig. Nylon is een van die mees gebruikte polimere wat as 'n vesel gebruik word.
Oorsig

Nylon is 'n termoplastiese sy-agtige materiaal, wat vir die eerste keer gebruik is in die maak van tandeborsels (1938) en toe later vir die meer bekende gebruik in "nylon" broekiekouse (1940). Dit word gemaak van herhalende eenhede wat deur peptiedverbinding ('n ander naam vir amied-verbindings) en word dikwels na verwys as poli-amied (PA). Nylon was die eerste kommersieel suksesvolle polimeer en die eerste sintetiese vesel wat geheel en al uit steenkool, water en lug vervaardig is. Eers word 'n monomeer gevorm met 'n intermediêre molekulêre massa, wat dan met mekaar reageer om langer polimeerkettings te vorm.

Nylon was aanvanklik bedoel as 'n vervanging vir sy en het dit wel vervang in baie produkte na sy skaars begin word het tydens die Tweede Wêreldoorlog. Dit het sy ook vir militêre doeleindes vervang soos in die vervaardiging van valskerms, koeëlvaste baadjies en is ook gebruik in baie soorte voertuigbande.

Nylonvesels leen hom tot gebruik in baie toepassings insluitende materiale, trourokke, matte, snare van musiekinstrumente en tou.

Soliede nylon kan ook gebruik word vir onderdele in masjienerie soos ratte en ander komponente wat aan lae- tot medium spanning onderhewig is wat voorheen in metaal gegiet is. Ingenieursgraad nylon word deur ekstrusie, gietwerk en inspuitgietwerk. Die 6/6 Nylon 101 tipe is die algemeenste graad nylon en Nylon 6 word die meeste gebruik vir gietstukke. Nylon kan ook in glas- en molibdeensulfiedversterkte vorms verkry word wat die strukturele sterkte en impakbestandheid asook die styfheid en wrywingskoëffisiënt verbeter.
Chemie

Nylon is 'n kondensasie kopolimeer wat gevorm word deur die reaksie van gelyke dele van 'n diamien en 'n karboksielsuur om 'n peptiedverbinding te vorm aan beidie kante van elke monomeer in 'n proses wat ooreenstem met polipeptied biologiese polimere. Die numeriese agtervoegsel dui op die aantal koolstof-atome wat deur die monomere bygedra word; die diamien eerste en die suur tweede. Die algemeenste tipe is nylon 6-6 wat daarop dui dat die diamien (heksametileendiamien) en die suur (adipiensuur) elkeen 6 koolstowwe tot die polimeerketting bydra. Soos met ander kopolimere soos poli-esters en poli-uretane bestaan elkeen van die herhalende eenhede in die ketting uit een van die monomere elk sodat hulle mekaar in die ketting afwissel.


Kategorie:Polimere

de:Polyamide#Nylon
Montgolfier-broers

duimnael|regs|200px|Jacques Étienne Montgolfier

Die twee broers, Joseph Michel Montgolfier (geb. 26 Augustus 1740 – † 26 Junie 1810) en Jacques-Étienne Montgolfier (geb. 6 Januarie 1745 – † 2 Augustus 1799) was die uitvinders van die warmlugballon. Die broers het die eerste bemande vaart met 'n jong wetenskaplike en 'n weermagoffisier as loodse moontlik gemaak. Hulle is later deur die Franse koning tot die adelstand verhef tesame met hulle pa, broers en susters.
Vroeë jare

Die broers is gebore in 'n familie wat betrokke was by papiervervaardiging in Annonay in Ardèche, Frankryk as twee van sestien kinders. Joseph (12de kind) het oor 'n tipiese uitvinderstemperament beskik - hy was onkonvensioneel en 'n dromer maar was nie baie vaardig ten opsigte van besigheids- en ander persoonlike sake nie. Sy broer Étienne (Die 15de kind) was baie meer aangelê as dit by besigheidsaangeleenthede gekom het. Étienne is aanvanklik Parys toe gestuur om homself as argitek te bekwaam maar na die skielike dood van hul broer Raymond in 1772 is hy na Annonay teruggeroep om die familiebesigheid te bestuur. In die daaropvolgende 10 jaar, het Étienne sy talent vir tegniese innovasie in die familiebesigheid tot uiting laat kom. Hy het die nuutste Hollandse uitvindings ook by die familie se papiermeulens ingevoer. Sy werk het gelei tot erkenning van die regering van Frankryk asook 'n regeringstoelaag om die Montgolfier fabriek te ontwikkel tot 'n model vir ander Franse papiervervaardigers en het ook baie rykdom aan die familie besorg.


Kategorie:Lugvaartpioniers
Agorafobie

Ongeveer die helfte van die mense wat aan paniekversteurings ly, ontwikkel later ook agorafobie.
Agorafobie word beskryf as 'n vrees vir oop ruimtes, wat eintlik misleidend is. Die woord agora, wat aan die Grieks ontleen is, beteken letterlik "'n vrees vir die markplek" (in die antieke samelewing 'n groot, oop ruimte in die dorp of stad). In die ergste graad word agorafobie gekenmerk deur 'n verlammende vrees om in 'n plek of situasie te wees waar die persoon voel ontsnapping is nie moontlik of hulp is nie naby in geval van 'n aanval nie.

Persone wat aan hierdie versteuring ly, voel dikwels slegs in hul huise werklik veilig en gevolglik beperk hulle hulle dikwels tot hierdie gebied.

'n Variasie van dié siektebeeld is dat die persoon 'n vrees het om alleen tuis te wees. Nog ander vrees dit om tussen 'n menigte te wees of om in 'n ry te staan, terwyl daar ook diegene is wat doodeenvoudig oop ruimtes vrees. Die pasiënte beraam dikwels ingewikkelde planne net om die gevreesde plekke en situasies te vermy.
Sien ook

* Fobie
* Angssteuring

Kategorie:Fobies
Annonay

Annonay is 'n dorp en kommune in die noorde van die Ardèche département in Frankryk. Dit is die digs bevolkte kommune in Ardèche.
Geografie

Annonay is'n paar kilometer van die Rhône-rivier en 75 km ten suide van Lyon en 40 km vanaf Saint-Étienne geleë.

Annonay is gebou op die heuwel wat uitkyk op die diep klowe waar die Deûme- en die Cance-riviere saamvloei. Die water van hierdie riviere word gebruik om krag aan die dorp en sy fabrieke te verskaf. 'n Nabygeleë dam noord-wes vanaf die dorp wat oor die Ternay, 'n vertakking van die Deûme, gebou is, verskaf water vir nywerheids- en huishoudelike gebruik in die dorp.


Kategorie:Munisipaliteite in Auvergne-Rhône-Alpes
Kategorie:Nedersettings in Auvergne-Rhône-Alpes
Kategorie:Rhône-Alpes
Jean-François Pilâtre de Rozier

duimnael|regs|Jean-François Pilâtre de Rozier.

Jean-François Pilâtre de Rozier (* 30 Maart 1754 – † 15 Junie 1785) was 'n Franse onderwyser in chemie en fisika en een van die eerste lugvaartpioniers. Sy ballon het naby Wimereux in die Pas-de-Calais neergestort tydens 'n poging om die Engelse kanaal oor te steek, en hy was dus die eerste bekende slagoffer van 'n vliegongeluk.

Hy is in Metz gebore as die vierde seun van Magdeleine Wilmard en Mathurin Pilastre, bekend as "du Rosier", 'n voormalige soldaat wat later 'n herberg bestuur het. Sy belangstelling in chemie en medisyne is gestimuleer deur die militêre hospitaal in Metz, 'n belangrike garnisoen aan die Franse grens. Op die ouderdom van 18 is hy na Parys waar hy fisika en chemie by die Akademie in Reims gestudeer het waar hy onder die aandag van Monsieur, the comte d'Artois, die broer van Koning Louis XVI gekom het. Later het hy na Parys teruggekeer waar hy aan die hoof gestel is van Monsieur se kabinet van natuurgeskiedenis en is hy ook as die valet de chambre vir Monsieur se vrou aangestel wat aan hom die edelnaam, Pilâtre de Rozier, besorg het. Hy het sy eie museum in die Le Marais kwartier van Parys op 11 Desember 1781 geopen, waar hy eksperimente in fisika uitgevoer het en demonstrasies aan lede van die adelstand gelewer het. Hy het die nuwe vakgebied van gasse ondersoek en het ook 'n respirator uitgevind.

Op 21 November 1783 het hy en François Laurent d'Arlandes die eerste bemande ballonvlug onderneem.
duimnael|links|Die eerste geankerde ballonvlug is op 15 Oktober [[1783 deur Rozier onderneem.]]
Eksterne skakels

*A Short Course of Ballooning History
*https://web.archive.org/web/20070927233351/http://clg-pilatre-de-rozier.scola.ac-paris.fr/PDRBio.htm


Kategorie:Geboortes in 1754
Pilatre de Rozier, Jean-Francois
Kategorie:Sterftes in 1785
2004 Verenigde State Grand Prix

Die 2004 Verenigde State Grand Prix is op die naweek van 18-20 Junie 2004 by Indianapolis Motor Speedway gehou.
Verslag
Kwalifisering

Rubens Barrichello het die voorste wegspringposisie verower met 'n tyd van 1 minuut 10,23 sekondes.
Ren

Die ren begin dramaties nadat Juan Pablo Montoya na die reserwemotor moes skuif met minder as 15 sekondes voor die opwarmingsrondte. In die eerste draai was daar 'n 4-motorongeluk en die veiligheidsmotor is ontplooi. Op die 9de rondte het Fernando Alonso se band gebars en 'n advertensiebord getref. Die volgende rondte het Ralf Schumacher op die 13de draai teen 290 km/h ook 'n band gebars en 'n rugwerwel gekraak wat veroorsaak het dat hy vir die volgende twee maande nie kon jaag nie. Die veiligheidsmotor is weer vir 10 rondtes uitgestuur.

Die res van die ren is sonder gebeure afgehandel, behalwe vir 'n paar meganiese probleme na die lang veiligheidsmotorperiodes. Juan Pablo Montoya is 10 rondtes voor die einde gediskwalifiseer omdat hy die reserwemotor onwettig gebruik het. Na 73 rondtes het Michael Schumacher gewen met Rubens Barrichello tweede en Takuma Sato in 'n BAR-Honda derde, sy eerste podiumplek. Tydens die ren was betroubaarheid 'n groot faktor, en net 8 van die 20 wat weggespring het, kon die ren voltooi. 6 van die 12 wat nie klaargemaak het nie is weens ongelukke uit, 5 van hulle weens meganiese probleme en 1 is gediskwalifiseer.
Uitslag

Kategorie:Verenigde State Grand Prix
Verenigde State
Biltong

duimnael|regs|300px|Tuisgemaakte biltongstokkies van beesvleis

Biltong is 'n eg Suid-Afrikaanse peuselkos.

Biltong is baie gewild in Suid-Afrika en Namibië onder die Afrikaners, maar ook in lande waar Suid-Afrikaners hervestig het oor die afgelope jare soos Nederland, Engeland, Australië, Nieu-Seeland en in Duitsland.

Biltong word in dieselfde asem as boerewors, potjiekos, droëwors, melktert, koeksisters, afval, boerbeskuit en bobotie genoem as eg-tradisionele Afrikaanse geregte, en dit vorm 'n sosiale band tussen Afrikaners dwarsoor die wêreld. Biltong is opgeneem as 'n verteenwoordigende Suid-Afrikaanse gereg in 'n internasionale resepteboek wat deur die Verenigde Nasies gepubliseer is.


Lêer:Sliced Biltong.jpg|Gekerfde beesbiltong.
Lêer:BiltongUKDried.jpg|Tuisgemaakte beesbiltong.
Lêer:Biltong_for_sale.jpg|Biltong te koop op 'n winkelrak in Johannesburg.
Lêer:BiltongUKOven.jpg|Biltong word gedroog in 'n elektriese oond.

Eksterne skakels

*


Kategorie:Namibiese kookkuns
Kategorie:Suid-Afrikaanse kookkuns
Kategorie:Vleis
Kategorie:Geskiedenis van Suid-Afrika
2007 Formule Een-seisoen

80px|linksregs|120px

Die Formule Een-seisoen van 2007 het uit 17 Grand Prix-wedrenne bestaan.
Kalender

duimnael|220px|Kimi Räikkönen, wêreldrenjaerkampioen 2007
duimnael|240px|Scuderia Ferrari, wêreld-vervaardigerskampioen 2007
Seisoensoorsig
Marlboro Ferrari

Scuderia Ferrari se tweede jaer, Kimi Räikkönen, het sy eerste wêreldtitel gewen by die laaste ren in Brasilië na hy sy sesde ren van die jaar gewen het. Felipe Massa het die kampioenskap in die 4de plek voltooi na hy 3 renne gewen het in Bahrein, Spanje en Turkye. Ferrari het die vervaardigerskampioenskap gewen met 100 punte voor BMW na die diskwalifisering van McLaren. Hulle het altesaam 9 renne gewen en 9 voorste wegspringplekke behaal.
McLaren

Nuweling Lewis Hamilton het die kampioenskapstitel met 1 punt misgeloop, na 'n ongeluk in China en meganiese probleme in Brasilië wat hom slegs 7de laat voltooi het. Hy het 4 renne gewen in Kanada, die VSA, Hongarye en Japan. Fernando Alonso van McLaren, wat baie spanning binne die span veroorsaak het, het ook 4 renne gewen in Maleisië, Monaco, Duitsland en Italië.


Kategorie:Formule Een-seisoene
Kategorie:Sport in 2007
François Laurent d'Arlandes

duimnael|links|François Laurent d'Arlandes
duimnael|Die eerste ballonvlug aan 'n tou geanker deur Pilâtre de Rozier en d'Arlandes, 21 November, [[1783. 'n Laat 19de eeuse illustrasie.]]

François Laurent, Marquis d'Arlandes (geb. 1742 - † 1 Mei 1809) was 'n warmlugballonpionier saam met Jean-François Pilâtre de Rozier. Hulle het die eerste bemande balonvlug in 'n Montgolfier warmlugballon op 21 November 1783 onderneem.

Hulle het net na 2 uur die namiddag opgestyg vanaf Château de la Muette in Parys, in die teenwoordigheid van koning Louis XVI. Hulle het ongeveer 9 km ver gereis tydens 'n vlug wat 25 minute geduur het; die eerste 'vrye vlug' wat deur mense onderneem is. Na die vlug het die loodse sjampanje gedrink om die vlug te vier, 'n tradisie wat tot vandag toe steeds deur ballonvaarders volhou word.

D'Arlandes het Joseph Montgolfier by die Jesuïtiese kollege van Tournon ontmoet. Hy is op 1 Mei 1809 in sy kasteel te Saleton naby Anneyron oorlede.
Bronne

* Luc Robène, L'homme à la conquête de l'air, L'Harmattan,‎ 1998, p. 45
* Friedrich R. Kreißl, Otto Krätz: Feuer und Flamme, Schall und Rauch. Schauexperimente und Chemiehistorisches. 2. Auflage. Wiley-VCH, Weinheim 2008, , S. 156.
Eksterne skakels

* ballooninghistory.com


Kategorie:Lugvaartpioniers
Kategorie:Geboortes in 1742
Kategorie:Sterftes in 1809
Termiese lugskip

duimnael|250px|'n Warmlug lugskip deur Gefa-Flug vervaardig

'n Termiese lugskip is 'n lugskip wat sy stygvermoë te danke het aan 'n temperatuurverskil tussen die gas binne-in die vaartuig en die omringende lug. Dit is in teenstelling met die algemene gebruik van Helium as 'n ligter as lug gas om die stygvermoë te verkry. Die meeste termiese lugskepe vandag gebruik warm lug net soos in die geval van warmlugballonne.
Voordele en Nadele

Termiese lugskepe het die voordeel dat hulle goedkoper is as helium-gebaseerde lugskepe. Hulle kan afgeblaas word na elke vlug en maklik verpak en vervoer word.

Warmlugvaartuie se stygvermoë is egter laer per eenheidsvolume as helium- of waterstofgevulde vaartuie (ongeveer 30%) afhangende van die atmosferiese toestande). Dit maak ligter boumetodes noodsaaklik met minder beheerelemente wat die hantering van sulke vaartuie moeiliker maak en lei tot:

*Laer snelhede
*Moeilike hantering op die grond as die windsnelheid 5 knope oorskry.
*Trae stuurkenmerke veral teen lae snelhede.
*Gebrekkige beheer oor die horisontale oriëntasie van die vaartuig.

Kategorie:Lugvaart
Steenbok (sterreteken)

duimnael|Steenbok (Capricornus)
duimnael|100 px|Die astrologiese simbool van die Steenbok

Die Steenbok (Lat: Capricornus) is die Westerse astrologiese teken van mense wat tussen ongeveer 22 Desember en 20 Januarie gebore is. Dit is die tiende teken van die Diereriem.

Die Steenbok is een van die drie aardtekens en vier hooftekens. Dis ’n vroulike, negatiewe, introverte teken en is vergelykbaar met die Os van die Chinese diereriem. Die tradisionele heerser van die Steenbok is Saturnus.

Steenbokke kom volgens die astrologie goed oor die weg met lede van die ander aardtekens, Bul en Maagd.
Agtergrond

Jou son- of sterreteken het betrekking op die stand van die Son tydens jou geboorte. Astroloë verdeel die Diereriem, die denkbeeldige gordel aan die hemelruim waarlangs die planete beweeg, in twaalf dele: die son- of sterretekens. Die "sterrebeelde" is eintlik die astronomiese konstellasies aan die hemelruim en kom weens die presessie van die nageweningspunte nie meer ooreen met die twaalf tekens wat in die astrologie gebruik word nie.
Verwysings
Notas

: Hierdie artikel is grootliks uit die Nederlandse Wikipedia-artikel :nl:Steenbok (astrologie) vertaal.
Eksterne skakels

* Elore oor die Steenbok
* Die Steenbok in diepte


Kategorie:Astrologie
Patrick Hillery

Patrick John (Paddy) Hillery (Iers-Gaelies: Pádraig Seán Ó hIrighile; Spanish Point, 2 Mei 1923 – Dublin, 12 April 2008) was 'n Ierse arts en politikus van die politieke party Fianna Fáil.

Hy het in geneeskunde gestudeer aan die nasionale universiteit van Ierland, Dublin. Hy het gewerk as huisdokter. In 1951 het hy lid geword van die laerhuis (Dáil Éireann). Hy was 'n lid tot 1973.

Van 1959 tot 1965 was hy minister van Onderwys. Van 1965 tot 1966 minister van Industrie en Handel en van 1969 tot 1973 minister van Buitelandse Sake. Hy het 'n belangrike rol gespeel in die onderhandelinge voor aansluiting van Ierland by die Europese Ekonomiese Gemeenskap. In 1973 het Ierland aangesluit.

Van 1973 tot 1976 was hy lid van die Europese Kommissie. Van 1976 tot 1990 was hy president van Ierland.
Verwysings

Kategorie:Europese Kommissarisse van Ierland
Kategorie:Ministers van Buitelandse Sake
Kategorie:Ministers van Onderwys
Kategorie:Presidente
Kategorie:Geboortes in 1923
Kategorie:Sterftes in 2008
Pous Leo III

Leo III was die 96ste pous van die Rooms-Katolieke Kerk.
Biografie

Pous Leo III is gebore ongeveer in 750 in Rome as die seun van Atyuppius en Elizabeth. Op 26 Desember 795 volg hy Pous Adrianus I op en regeer tot sy dood op 12 Junie 816. Hy word opgevolg deur Pous Stefanus IV. Die naam ‘Leo’ beteken 'Leeu'.
Pontifikaat

Pous Leo III was nie van adellike afkoms nie, maar het langsaam opgang gemaak in die kerk. Net voor sy verkiesing was hy kardinaal van Sint Susanna en pouslike penningmeester. Aan die begin van sy pontifikaat kom hy in botsing met die adel van Rome veral die familie van sy voorganger Pous Adrianus I. Op 25 April 799 word 'n aanslag op sy lewe gepleeg deur die adel, maar dit misluk. Leo, onder die beskerming van Winichis, hertog van Spoleto, het na Karel die Grote gevlug. Karel het saam met hom en 'n klein leër na Rome teruggekeer. Die adel het toe 'n aanklag teen Leo by Karel ingedien as sou die pous sy amp deur simonie bekom het. Op 23 Desember 800 lê die pous 'n eed af waarin hy verklaar dat die beskuldigings vals is. Op 25 Desember 800 kroon die pous Karel die Grote as keiser. Leo het gehoop dat Karel met Irene die keiserin van Bisantium sou trou om so die Romeinse Ryk te herstel, maar Irene is in 802 afgeset.

Leo het gehelp om koning Eardwulf van Northumbrië weer op sy troon te kry en het stryery tussen die aartsbiskoppe Wulfred van Kantelberg en Eanbald van York besleg. Hy het die besluit van sy voorganger Pous Adrianus I herroep om van Lichfield 'n aartsbisdom te maak. Hy het bevind dat die voorlegging aan Adrianus I foutief was en in 803 is Lichfield weer 'n gewone bisdom.

Na die dood van Karel die Grote in 814 het daar weer moeilikheid in Rome ontstaan. Daar was weer 'n sameswering, maar die pous het tydig daarvan te hore gekom en het die leiers laat arresteer en ter dood veroordeel. Die klein adel van Campagnië het probeer om na Rome op te trek, maar is deur die hertog van Spoleto uit mekaar gedryf.

Leo het ook die Neo-Nestorianisme in Spanje bestry.

In 1673 word Leo III deur Pous Clemens X heilig verklaar.
Verering

Pous Leo III word as heilige vereer in die Rooms-Katolieke Kerk. Sy feesdag was voorheen op 12 Junie.
Bibliografie

* Davis, R. (2001) Book of the Pontiffs (English Translation of the Liber Pontificalis) Liverpool University Press. ISBN 0-85323-545-7
* Duff, Eamon. Saints and Sinners: A History of the Popes, Yale University Press, 2001. bl. 62–63. ISBN 0300091656
* Maxwell-Stuart, P. G. Chronicle of the Popes: The Reign-by-Reign Record of the Papacy from St. Peter to the Present, Thames & Hudson, 2002, bl. 47. ISBN 0500017980.
Eksterne skakels

*
*
*
Nota

Saamgestel en vertaal uit die Nederlandse, Engelse, Duitse en Franse wikipedia.
Opvolging

|}


Kategorie:Geboortes in 750
Leo III
Leo III
Kategorie:Sterftes in 816