भारतातील सण व उत्सव

इवलेसे
इवलेसे
सांस्कृतिकदृष्ट्या वैविध्यपूर्ण असलेल्या भारतात अनेक सण व उत्सव साजरे केले जातात.
राष्ट्रीय सण

भारतात खालील तीन दिवस राष्ट्रीय सण म्हणून साजरे केले जातात.
* भारतीय स्वातंत्र्यदिवस - १५ ऑगस्ट
* भारतीय प्रजासत्ताक दिन - २६ जानेवारी
* गांधी जयंती - २ ऑक्टोबर
* भारतीय संविधान दिन - २६ नोव्हेंबर
वैष्णव सण आणि उत्सव

रामनवमी - चैत्र शुद्ध नवमी

*कोजागरी पौर्णिमा - आश्विन पौर्णिमा
*दीपावली (दिवाळी, दिपावळी)
**नरक चतुर्दशी - आश्विन कृष्ण चतुर्दशी
**लक्ष्मीपूजन - आश्विन अमावास्या
**बलिप्रतिपदा - कार्तिक शुद्ध प्रतिपदा
**भाऊबीज - कार्तिक शुद्ध द्वितीया
**कृष्णजन्माष्टमी (गोकुळ अष्टमी) - श्रावण कृष्ण अष्टमी
**हनुमान जयंती - चैत्र पौर्णिमा
**परशुराम जयंती - वैशाख शुद्ध द्वितीया
**अक्षय्य तृतीया - वैशाख शुद्ध तृतीया
**आषाढी एकादशी - आषाढ शुद्ध एकादशी
**अनंत चतुर्दशी - भाद्रपद शुद्ध चतुर्दशी
**दसरा (विजयादशमी) - आश्विन शुद्ध दशमी
हिंदूंचे सण आणि उत्सव

* गुढीपाडवा - चैत्र शुद्ध प्रतिपदा
* रामनवमी - चैत्र शुद्ध नवमी
* हनुमान जयंती - चैत्र पौर्णिमा
* परशुराम जयंती - वैशाख शुद्ध द्वितीया
* अक्षय्य तृतीया - वैशाख शुद्ध तृतीया
* आषाढी एकादशी - आषाढ शुद्ध एकादशी
* नागपंचमी - श्रावण शुद्ध पंचमी
* नारळी पौर्णिमा - श्रावण पौर्णिमा
* कृष्णजन्माष्टमी (गोकुळ अष्टमी) - श्रावण कृष्ण अष्टमी
* पोळा - आषाढ अमावस्या, श्रावण अमावास्या किंवा भाद्रपद अमावास्या
* गणेश चतुर्थी - भाद्रपद शुद्ध चतुर्थी
* अनंत चतुर्दशी - भाद्रपद शुद्ध चतुर्दशी
* रक्षाबंधन
* घटस्थापना - आश्विन शुद्ध प्रतिपदा
* दसरा (विजयादशमी) - आश्विन शुद्ध दशमी
* कोजागरी पौर्णिमा - आश्विन पौर्णिमा
* दीपावली (दिवाळी, दिपावळी)
** नरक चतुर्दशी - आश्विन कृष्ण चतुर्दशी
** लक्ष्मीपूजन - आश्विन अमावास्या
** बलिप्रतिपदा - कार्तिक शुद्ध प्रतिपदा
** भाऊबीज - कार्तिक शुद्ध द्वितीया
* कार्तिकी एकादशी - कार्तिक शुद्ध एकादशी
* त्रिपुरारी पौर्णिमा - कार्तिक पौर्णिमा
* चंपाषष्ठी (सट) - मार्गशीर्ष शुद्ध षष्ठी
* श्रीदत्त जयंती - मार्गशीर्ष पौर्णिमा
* मकरसंक्रांत - पौष महिन्यात
* दुर्गाष्टमी - पौष शुद्ध अष्टमी
* रथसप्तमी - माघ शुद्ध सप्तमी
* महाशिवरात्र - माघ कृष्ण चतुर्दशी
* होळी - फाल्गुन पौर्णिमा
* रंगपंचमी -फाल्गुन कृष्ण पंचमी
* पोंगल ( पोळा )
* ओणम
बौद्धांचे सण आणि उत्सव

* बुद्ध जयंती (बुद्ध पौर्णिमा / वैशाख पौर्णिमा)
* डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर जयंती
* लोसर
* सम्राट अशोक जयंती
* अशोक विजयादशमी
* धम्मचक्र प्रवर्तन दिन
* शौर्य दिन (१ जानेवारी, १८१८ मधिल कोरेगाव भिमाची लढाई)
* रमाई जयंती
* मनुस्मृती दहन दिन (२५ डिसेंबर)
* संविधान दिन (२६ नोव्हेंबर)
* मराठवाडा विद्यापीठ नामांतर दिन (नामविस्तार दिन) (१४ जानेवारी)
* माई जयंती (डॉ. माईसाहेब आंबेडकर जन्मदिन)
* संत रोहिदास जयंती
* महात्मा फुले जयंती
जैनांचे सण आणि उत्सव

* वर्षप्रतिपदा -वीर संवत - कार्तिक शुद्ध प्रतिपदा
* ज्ञानपंचमी - कार्तिक शुद्ध पंचमी
* चातुर्मासी चतुर्दशी - कार्तिक शुद्ध चतुर्दशी
* कार्तिक पौर्णिमा
* मौनी एकादशी - मार्गशीर्ष शुद्ध एकादशी
* पार्श्वनाथ जयंती -मार्गशीर्ष शुद्ध दशमी
* मेरु त्रयोदशी - पौष कृष्ण त्रयोदशी
* महावीर जयंती - चैत्र शुद्ध त्रयोदशी
* चैत्र पौर्णिमा
* अक्षय्य तृतीया - वैशाख शुद्ध तृतीया
* पर्युषण पर्व
* दिवाळी
सिंधी सण आणि उत्सव

* चेटीचंड
* चालिहो
* तिजरी
* थडरी
* गुरू नानक जयंती
शिख सण आणि उत्सव

* गुरू नानक जयंती
* वैशाखी (बैसाखी)
* होला मोहल्ला (हल्लाबोल)
* गुरू गोविंदसिंह जयंती
* वसंत पंचमी, प्रकाशदिन.
मुस्लिम सण आणि उत्सव

* मोहरम
* मिलाद-उन-नवी
* शाब-ए-मेराज
* शाब-ए-बरात
* शब-ए-कद्र
* ईद-उल-फ़ित्र (रमजान ईद)
* ईद-उल-अधा (कुर्बानीची ईद)
ख्रिश्चन सण आणि उत्सव

* नाताळ (ख्रिस्तमस)
* लेंट
* गुड फ्रायडे
* ईस्टर
* पाम संडे
* (स्वर्गारोहण)
* पेंटेकोस्ट
* मेरी, जोसेफ, पीटर, झेवियर इ. संतांचे सण.
पारशी सण आणि उत्सव

* पतेती
* नवरोज
* रपिथ विन
* खोर्दाद साल (झरतृष्ट्र जयंती)
* फरवर्दगन जशन
* आर्दिबेहेस्त
* मैद्योझरेन गहंबार
* खोर्दाद जश्न
* तिर्यन जशन
* मैद्योशेम गहंबार
* अमरदाद जश्न
* शाहरेवार जश्न
* पैतिशाहेन गहंवार
* मेहेर्गन जश्न
* जमशेदी नवरोज
* अयथ्रेन गहंबार
* अवन जश्न
* अदर्गन जश्न
* फर्वदिन जश्न
* दा-ए-ददार जश्न
* जश्न-ए-सदेह
* दिसा जश्न
* मैद्योरेम गहंवार
* बहमन जश्न
* अस्पंदर्मद जश्न
* फर्वर्दगन जश्न
* हमस्पथमएदेम गहंवार
बाह्यदुवे

*

*