JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
सरस्वती महाल ग्रंथालय

सरस्वती महाल ग्रंथालयाची स्थापना शिवाजी महाराजांचे वंशज सरफोजी महाराज दुसरे यांनी तंजावर येथे केली. हे ग्रंथालय संपूर्ण जगातले मध्ययुगीन काळातील एक महत्त्वपूर्ण ग्रंथालय मानले जाते.या ग्रंथालयात ४९,००० ग्रंथ आहेत आणि सुमारे ४६,००० हस्तलिखिते संग्रहित केलेली आहेत. त्यातील काही प्राचीन असून भूर्जपत्रांवर व ताडपत्रांवर लिहिलेली आहेत. त्यात मध्ययुगीन काळातील वाल्मीकी रामायण, कंब रामायण व इतर पुरातन ग्रंथांच्या ताडपत्रावरील आवृत्त्या आहेत. कागदांवर लिहिलेल्या हस्तलिखितांमध्ये इसवी सन १४६८ मध्ये लिहिलेले भामती, भगवद्गीतेचे सर्वात लहान आकारातील हस्तलिखित, अंबर होसैनी या मुसलमान कवीने केलेले भगवद्गीतेचे मराठी निवेदनाचे हस्तलिखित, तत्त्व चिंतामणी हा बंगाली लिपीतील संस्कृत ग्रंथ यांचा समावेश आहे.
मराठी हस्तलिखिते

इसवी सन १६७६ ते १८५५ च्या मराठा राज्यकाळात लिहिली गेलेली अनेक मराठी हस्तलिखिते या ग्रंथालयात जतन केलेली आहेत. त्यांची संख्या अदमासे १८५६ आहे. यात संतकवी रामदासी व दत्तात्रय मठातील विपुल साहित्य आहे. पुढे जेव्हा हे ग्रंथालय सर्वसामान्य जनतेसाठी खुले केले गेले त्यावेळेस अनेक मराठी पंडित व विद्वानांनी लिहिलेल्या १२२० हस्तलिखितांची या संग्रहात भर घातली गेली. आता त्यांची संख्या ३०७६ इतकी आहे.

यातील बरेचसे साहित्य महाराष्ट्रात उपलब्ध नसल्याने त्याला दुर्मिळतेचे एक वेगळेच महत्त्व प्राप्त आहे. माधव स्वामींचे रामायण, महाभारत, मेरु स्वामीचे अवधूत गीता टीका व रामसोहळा, मुकुंद स्वामींचे श्री रामकृपा विलास, राघव स्वामीचे आत्मबोध, आणि अनंत मुनी यांची भगवद् गीता यांचा या दुर्मिळ हस्तलिखितांत समावेश आहे.

याखेरीज तमिळ, संस्कृत, उर्दू हस्तलिखितांचाही या ग्रंथालयात समावेश आहे. मोडी लिपीतील राज्यकारभार विषयक दैनंदिनी, हिशेब, टिप्पणी, पत्र व्यवहार या सारखी लिखितेही या ग्रंथालयात जतन केलेली आहेत. याखेरीज मराठी भाषेतील आणि मोडी लिपीत लिहिलेल्या चार प्राचीन ताम्रपट्टिका या ग्रंथालयात दर्शनी ठेवलेल्या आहेत. तसेच येथे अनेक प्राचीन नकाशांचाही संग्रह केलेला आहे.

सध्या हे ग्रंथालय सर्वसामान्य जनतेसाठी खुले असून त्यातील संग्रहाचा संदर्भ कोश म्हणून वापर करता येतो.

वर्ग:तंजावूर
जॉफ्री चॉसर

जॉफ्री चॉसर (इ.स. १३४३ - ऑक्टोबर २५, इ.स. १४००) हा इंग्लिश साहित्यिक होता. चॉसरची गणना आद्य इंग्लिश साहित्यिकांमध्ये होते.
जीवन

जेफ्री चॉसर हा इंग्लंडच्या राजदरबारातील एक महत्त्वाचा मानकरी होता. त्याला लॅटीन, इटालियन आणि फ्रेंच या भाषाही अवगत होत्या. राजदरबाराच्या सेवेत असल्यामुळे राजा त्याला वेगवेगळ्या देशात कामगिरीवर पाठवित असे. इ.स. १३५९ च्या फ्रान्सवरील स्वारीत तो कैद झाला होता पण राजाने खंडणी देऊन त्याला सोडवले.

राजदरबारातच सेवेत असलेल्या फिलीपा हिच्याशी जेफ्रीचा विवाह झाला होता. इ.स. १३८७ साली त्याच्या या पत्नीचे निधन झाले.

इ.स. १३८५ साली जेफ्री चॉसर केंट परगण्याचा उमराव म्हणून इंग्लिश संसदेवर नेमला गेला. मात्र इ.स. १३८६ साली दुसरा रिचर्ड याचा पराभव झाल्यामुळे त्याला उमरावपद गमवावे लागले.
प्रसिद्ध साहित्यकृती

ट्राइलस अँड क्रेसिडा

`ट्राइलस अँड क्रेसिडा' हे ट्रोजन युद्धाच्या पार्श्वभूमीवरील प्रेमकथा असलेले खंडकाव्य जेफ्री चॉसरने इ.स. १३८२ साली लिहिले. ट्राइलस हा ट्रॉयचा राजा प्रियाम याचा मुलगा, तर क्रेसिडा ही कल्कास या फितूर ग्रीकाची मुलगी.
लेखन

* डचेस ऑफ लँकॅस्टर
* हाऊस ऑफ फेम
* लेजंड ऑफ गुड विमेन
* ट्राइलस अँड क्रेसिडा
* कँटरबरी टेल्स


वर्ग:इंग्लिश कवी
वर्ग:इ.स. १३४३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १४०० मधील मृत्यू
एजियन समुद्र

thumb|right|300px|एजियन समुद्राचा नकाशा (इंग्लिश मजकूर)
एजियन समुद्र (ग्रीक: Αιγαίο Πέλαγος, एजेओ पेलागोस; तुर्की: Ege Denizi;) हा दक्षिण बाल्कन प्रदेश व अनातोलियाचे द्वीपकल्प यांच्यादरम्यान, म्हणजेच ग्रीस आणि तुर्कस्तान देशांच्या मुख्यभूदरम्यान पसरलेला भूमध्य समुद्राचा खाडीसदृश भाग आहे. हा उत्तरेस मार्माराचा समुद्र व काळा समुद्र यांना दार्दानेलिया व बोस्फोरस सामुद्रधुन्यांनी जोडला आहे. या समुद्राच्या पाण्याचा रंग अतिशय गडद निळा असा आहे. त्यामुळे बेटांबरून या समुद्राची दृश्ये अतिशय देखण्याजोगी आहेत.


वर्ग:भूमध्य समुद्र
वर्ग:ग्रीसचा भूगोल
वर्ग:तुर्कस्तानचा भूगोल
वर्ग:समुद्र
मालेगाव

मालेगाव हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. मालेगाव हे नाशिक जिल्ह्यातिल महत्वाचे शहर असुन महानगरपालिकेचे ठिकाण आहे.


हैदराबाद संस्थान आर्थिक डबघाईला आल्याने तेथील वीणकरांना निजामाने हाकलुन लावले होते वीणकरांनी पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर यांची महेश्वर येथे भेट घेवुन रोजगाराची मागणी केली त्यांनी हैदराबादच्या वीणकरांना चरखा,सुत,अन्नपाणी तसेच राहायला जागा दिली त्यास मालेगंज/मालेगाव असे नाव दिले असून आपल्या पुत्राच्या स्मरणार्थ मालेरावांच्या नावाने मालेगाव वसाहत निर्माण केली गेली आहे.

मालेगावात पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर यांनी निर्माण केलेला एक पुल देखील अस्तित्वात असुन त्यांच्या कार्याची साक्ष देत आजही उभा आहे
दळण वळण

मालेगाव हे शहर मुंबई - आग्रा या राष्ट्रीय महामार्ग क्रमांक ३ वर वसलेले नाशिक जिल्ल्यातिल नाशिक नंतरचे सर्वात मोठे शहर तसेच उत्तर महाराष्ट्रातील मोठे शहर आहे. नाशिक नंतर मालेगाव या शहरातुन मोठ्या व महत्त्वाच्या रस्त्यांनी बरोडा, धुळे, औरंगाबाद, अहमदनगर व असिरगड सारखी शहरे जोडली गेली आहेत. नाशिक, धुळे, मनमाड, शिर्डी, चांदवड, सटाणा ,नांदगाव, देवळा, चाळीसगाव, साक्री ही जवळची शहरे आहेत.

मालेगाव ते दोंडाईचा राष्ट्रीय महामार्ग 160 H , मुंबई आग्रा राष्ट्रीय महामार्ग NH3, असे दोन महामार्ग शहरातून जातात.
भौगोलिक स्थान

मालेगाव हे शहर मोसम व गिरणा नदीच्या काठावर वसले आहे. तसेच मोसम व गिरणा संगम याच शहरात होतो. याच संगमावर संगमेश्वर गावाची ची मुख्य बाजारपेठ वसलेली आहे.
पर्यटन

* गाळणा किल्ला , मालेगाव हून 27 km अंतरावर आहे.
* मालेगाव भुईकोट किल्ला . मालेगावातील महानगरपालिका भवन जवळच असून. मोसम नदी किनारी आहे.
* किल्ले कंक्राळा - मालेगाव पासून 23 km अंतरावर असून, हिरे घराण्याची कुलदैवत हिराई माता मंदिर येथे आहे.
* झोडगे माणकेश्वर टेम्पल - मालेगाव पासून 20 km अंतरावर असून हे एक हिंदू मंदिर असून भगवान महादेवाला समर्पित आहे हे मंदिर 12 व्या शतकात बांधण्यात आलेले आहे. हेमाडपंथी बांधकाम शैलीचे वाखान्याजोगी आहे. मुंबई आग्रा NH3 महामार्ग लगतच आहे. यादव, चालुक्य, आणि शिलाहार राजांनी वेळोवेळी मंदिराचे बांधकाम केले आहे.
* महाराजा
उद्योग

हातमाग, यंत्रमाग,
कृषी

शेती हा मुख्य धंदा आहे. उत्पादन, डाळिंब व कांदा हे मुख्य रोख पिके आहेत. येथे भुईमुगाचीही लागवड होते. ज्वारी, बाजरी व गहू ही धान्येही घेतली जातात.
शिक्षण

मालेगाव शहरात अनेक शैक्षणिक संस्था आहेत.
आरोग्य
प्रसिद्ध व्यक्तिमत्त्वे

१)कर्मवीर भाऊसाहेब हिरे

२)या. ना. जाधव

३) निहाल अहमद

४) भीमा दादा गवळी


*
मालेगाव तालुक्यातील गावे

आघार बु., अजांदे, अजंग, अस्ताने, बेलगाव, भारडेनगर, भिलकोट, भुईगव्हाण, बोढे, चंदनपुरी, चौकटपाडा, चिखलाओहळ, चिंचगव्हाण, चिंचवाड, चिंचवे, चोंडी, दाभाडी, दाबली, दहीदी, दहीकुटे, दहिवाळ, दापुर, दसाणे, देवघट, देवारपाडा, ढवळीविहीर, डोंगराळे, डुबगुले, एरंडगाव, गाळणे, गनेशनगर, घाणेगाव (कौ), घोडेगाव, गिगांव, गिलाणे, गुगलवाड, हताणे, हिसवाळ बु., जळगाव बु., जळगाव(निं), जळकु, जाटपाडे, जेउर, ज्वार्डी, कजवाडे, कळवाडी, कंधाणे, कंकराळे, करंजगव्हाण, कौळाणे, खडकी (मालेगाव तालुका), खाकुर्डी, खलाणे, खायदे, कोठरे रावळगाव,रोझ,साजवहाळ,सोनज,वाके ,टाकळी, लेंडाणे.लेंडाणे
हे सुद्धा पहा

* मालेगाव महानगरपालिका


वर्ग:मालेगाव तालुका
वर्ग:मालेगाव (नाशिक) तालुक्यातील गावे
कायद्याचं बोला!

पार्श्वभूमी

हा चित्रपट १९९२ साली प्रदर्शित झालेल्या माय कझिन व्हिनी या जोनाथन लेनने दिग्दर्शित केलेल्या हॉलिवूड चित्रपटावरून प्रेरणा घेऊन बनवण्यात आलेला आहे.
कलाकार

* मकरंद अनासपुरे - अ‍ॅडव्होकेट केशव कुंथलगिरीकर
* शर्वरी जमेनीस - नेहा
* सचिन खेडेकर - अ‍ॅडव्होकेट फडणवीस
* मोहन आगाशे - जज प्रभुणे
* निर्मिती सावंत - सरस्वतीबाई जागावकर
* उमेश कामत - अभिजीत वैद्य
* अक्षय पेंडसे - हर्षवर्धन घोडके
* पुष्कर श्रोत्री - अ‍ॅडव्होकेट जी.बी. गोडबोले
* संजय मोने - भाई
* अरुण नलावडे - सूर्यकांत घोडके
* अमिता खोपकर - शकू वैद्य
* गिरीश जोशी - सावंत
* समीर चौघुले - प्रभूदेवा ऊर्फ तंबी
* गणेश यादव - इन्स्पेक्टर पी.जी. अंबिलधके
उ थांट

उ थांट (बर्मी: ဦးသန့်; ; २२ जानेवारी १९०९ - २५ नोव्हेंबर १९७४) हा एक बर्मी राजकारणी व संयुक्त राष्ट्रांचा तिसरा सरचिटणीस होता. तो सरचिटणीस पदावर १९६१ ते १९७१ दरम्यान होता.

बर्माचा पहिला पंतप्रधान उ नुचा जवळचा मित्र असलेला थांट नुच्या मंत्रीमंडळामध्ये विविध खात्यांवर राहिला होता. १९६१ साली दाग हामारहोएल्डच्या अपघाती मृत्यूनंतर थांटची सरचिटणीसपदावर नियुक्ती झाली. थांटने १९६२ साली अमेरिकन राष्ट्राध्यक्ष जॉन एफ. केनेडी व सोव्हिएत अध्यक्ष निकिता ख्रुश्चेव्ह ह्यांच्या दरम्यान सलोखा घडवून आणण्याचे व क्युबामधील युद्धसदृष परिस्थिती शांत करण्यासाठी प्रयत्न केले. व्हियेतनाम युद्धामधील अमेरिकेच्या भूमिकेवर थांटने तीव्र नाराजी व्यक्त केली होती.
पुरस्कार

*१९६५ - जवाहरलाल नेहरू पुरस्कार
*१९७२ - गांधी शांतता पारितोषिक
बाह्य दुवे

*अधिकृत व्यक्तिचित्र


वर्ग:संयुक्त राष्ट्रांचे सरचिटणीस
वर्ग:बर्मी व्यक्ती
वर्ग: बर्मी बौद्ध
क्लेमेंट ॲटली

क्लेमेंट ॲटली (इंग्लिश: Clement Attlee; ३ जानेवारी १८८३ - ८ ऑक्टोबर १९६७) हा ब्रिटिश राजकारणी व युनायटेड किंग्डमचा पंतप्रधान होता. दुसऱ्या महायुद्धकाळात चर्चिलच्या सरकारात उप-पंतप्रधानपदी असलेल्या ॲटलीच्या मजूर पक्षाने १९४५ साली झालेल्या निवडणुकांमध्ये भक्कम बहुमत मिळवले व ॲटली पंतप्रधान बनला.

महायुद्धानंतरच्या पुनर्बांधणीमध्ये ॲटली सरकारने ब्रिटनमधील अनेक पायाभुत सुविधा बळकट केल्या. तसेच ॲटलीच्या नेतृत्वाखाली ब्रिटनने भारत, पाकिस्तान, सिलोन, बर्मा, जॉर्डन इत्यादी वसाहतींना स्वातंत्र्य मंजूर केले. तसेच पॅलेस्टाईनमधील ब्रिटिश राजवटीचा अंत झाल्यामुळे स्वतंत्र इस्रायल देशाचा मार्ग खुला झाला.
बाह्य दुवे

*


वर्ग:युनायटेड किंग्डमचे पंतप्रधान
वर्ग:इ.स. १८८३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९६७ मधील मृत्यू
कर्तारसिंग दुग्गल

कर्तार सिंग दुग्गल (जन्म इ.स. १९१७ - मॄत्यू जानेवारी २६, इ.स. २०१२) हे एक पंजाबी भाषेतील कवी, कादंबरीकार, व लघुकथा लेखक आहेत..

कर्तार सिंग यांचा जन्म ब्रिटिश भारतात रावळपिंडी जिल्ह्यातील धमाल या गावी झाला. त्यांनी पंजाबीसह इंग्रजी, उर्दू, हिंदी इत्यादी भाषांमध्येही लिखाण केले आहे. त्यांच्या पुस्तकांची अनेक भारतीय व परकीय भाषांमध्ये भाषांतरे झाली आहेत. फिलॉसॉफी ऍंड फेथ ऑफ सिखिसम्‍ या त्यांच्या पुस्तकाचा मराठी अनुवाद आ. ह. साळुंखे यांनी शीख धर्मातील धर्मनिरपेक्ष जाणिवा या नावाने केला आहे.

कर्तार सिंग दुग्गल हे आकाशवाणीचे संचालक होते. नॅशनल बूक ट्रस्ट, इंडियाचेही ते भूतपूर्व संचालक होते. त्यांच्या लिखाणासाठी त्यांना अनेक पुरस्कार मिळाले. त्यात रशियन सरकारच्या नेहरू पारितोषिकाचा सामावेश आहे. भारत सरकारने इ.स. १९८८ मध्ये पद्मभूषण पुरस्कार देऊन त्यांना सन्मानित केले. इ.स. १९९७ साली त्यांना साहित्य अकादमी फेलोशीप देण्यात आली.
संदर्भ व नोंदी

दुग्गल, कर्तारसिंग
वर्ग:इ.स. १९१७ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०१२ मधील मृत्यू
वर्ग:साहित्य अकादमी फेलोशिप विजेते
जे.आर.आर. टॉल्कीन

इवलेसे|J .R .R. Tolkien
जॉन रोनाल्ड रुएल टॉल्कीन () अर्थात जे.आर.आर. टॉल्कीन (मार्च १, इ.स. १८९२; ब्लूमफॉॅंटेन, दक्षिण आफ्रिका - फेब्रुवारी ९, इ.स. १९७३; बोर्नमथ, इंग्लंड) हे प्रसिद्ध ब्रिटिश लेखक होते. द हॉबिट व द लॉर्ड ऑफ द रिंग्स ही त्यांची प्रसिद्ध पुस्तके आहेत.शिवाय या पुस्तकांचा मराठी अनुवादसुद्दा प्रकाशित झाला आहे.
1हॉबीट (मराठी अनुवाद मीना किणीकर , मात्र अनुवाद खूपच खराब केला आहे आणि एवढ्या दर्जेदार साहित्याचा बट्ट्याबोळ केला आहे )
2.LOTR स्वामी मुद्रिकांचा (मराठी अनुवाद मुग्धा कर्णिक यांनी अनुवाद खूप दर्जेदार केला आहे त्यांनी या साहित्याला खरोखरच न्याय दिला आहे) लवकरच मुग्धा कर्णिक हॉबीटचाही अनुवाद दर्जेदार करणार अशी अपेक्षा आहे.
प्रकाशित पुस्तके

* द हॉबिट
* द लॉर्ड ऑफ द रिंग्स (३ भाग)
बाह्य दुवे

*


वर्ग:इंग्लिश कवी
वर्ग:इंग्लिश लेखक
वर्ग:इंग्लिश भाषेमधील साहित्यिक
वर्ग:इ.स. १८९२ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९७३ मधील मृत्यू
अमरेंद्र लक्ष्मण गाडगीळ

अमरेंद्र गाडगीळ (जन्म : २५ जून १९१९; - ३ जानेवारी १९९४) हे एक मराठी लेखक, दैवतकोशकार आणि बालसाहित्यकार होते. ते मराठी बालकुमार साहित्य चळवळीचे प्रवर्तक आणि गोकुळ या मुलांच्या मासिकाचे संपादक होते. ते इ.स. १९८१ साली इचलकरंजी येथे झालेल्या चौथ्या बालकुमार साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष होते.
लिहिलेली /संपादन केलेली पुस्तके-ग्रंथ (बहुतेक बालसाहित्य)

* अज्ञाताची वचने
* ईशावास्य केनोपनिषद-६
* उक्तिविशेष (संपादित)
* किशोरमित्रांनो
* जीवनसंग्राम
* लोकसेवक चरित्रमाला -ठक्करबाप्पा (चरित्र)
* दिगंतावरी
* देवादिकांच्या गोष्टी (भाग १ ते ५)
* ताई अन् भाऊ
* प्रवासी राम
* महर्षी आइन्स्टिन (चरित्र)
* महाभारत सर्वांगीण दर्शन
* लोकसेवक चरित्रमाला -रविशंकर महाराज
* राम बंधू त्याग सिंधू (कथासंग्रह)
* रामायण सम्यक् दर्शन
* राष्ट्रसेवकाची शिदोरी
* वटपत्र
* वंदे मातरम
* वीर आणि परमवीर
* शत-कुमार-कथा (भाग १ ते ४)(संकलित)
* शत-कुमार-कथा (भाग ५वा); पुरवणी पुस्तक; बालवाङ्‌मयाच्या साहित्यशास्त्रावरील काही लेख आणि पहिल्या चार भागांतील कथांच्या लेखकांची सूची)
* श्रीगणेश कोश (६ खंड, १९६८ पाने)
* श्रीरामकोश (वाल्मीकी रामायणाच्या समग्र अनुवादासहित- ६ खंड, १९८१ पाने)
* श्रीहनुमानकोश (संपादित)
* साहित्य सरिता
* सुजनहो ऐका रामकथा


गाडगीळ, अमरेंद्र
वर्ग:इ.स. १९९४ मधील मृत्यू
वर्ग:मराठी बालसाहित्यिक
विन्स्टन चर्चिल

सर विन्स्टन लिओनार्ड स्पेन्सर-चर्चिल (इंग्लिश: Winston Leonard Spencer-Churchill) (नोव्हेंबर ३०, इ.स. १८७४ - जानेवारी २४, इ.स. १९६५) हा दुसऱ्या महायुद्धाच्या काळात युनायटेड किंग्डमाचे नेतृत्व करण्यासाठी नावाजलेला ब्रिटिश पंतप्रधान होता. तो इ.स. १९४० ते इ.स. १९४५ व नंतर इ.स. १९५१ ते इ.स. १९५५ या कालखंडांत दोनदा पंतप्रधानपदी अधिकारारूढ होता. प्रभावी वक्ता व नेता अशी प्रतिमा असलेला चर्चिल ब्रिटिश सैन्यातील माजी अधिकारी, इतिहासकार, लेखक व चित्रकारही होता. साहित्यातील नोबेल पारितोषिक मिळवलेला हा एकमेव ब्रिटिश पंतप्रधान आहे. इ.स. १९५३ साली त्याला हे पारितोषिक मिळाले.
संदर्भ आणि नोंदी
बाह्य दुवे

*


वर्ग:युनायटेड किंग्डमचे पंतप्रधान
वर्ग:साहित्यातील नोबेल पारितोषिकविजेते
जेम्स मनरो

जेम्स मनरो (अन्य लेखनभेद: जेम्स मन्‍रो; इंग्लिश: James Monroe ;) (२८ एप्रिल, इ.स. १७५८ - ४ जुलै, इ.स. १८३१) हा अमेरिकेच्या संयुक्त संस्थानांचा पाचवा राष्ट्राध्यक्ष होता. ४ मार्च, इ.स. १८१७ ते ४ मार्च, इ.स. १८२५ या काळादरम्यान सलग दोन वेळा राष्ट्राध्यक्षपदाची जबाबदारी सांभाळलेला मनरो अमेरिकेच्या संयुक्त संस्थानांच्या संस्थापकांपैकी शेवटचा, तसेच व्हर्जिनिया घराण्यातील शेवटचा राष्ट्राध्यक्ष होता. त्याच्या अध्यक्षीय कार्यकाळात अमेरिकेच्या राजकीय पटलावर पक्षीय भेद निवळलेले राहिले; मात्र कारकिर्दीच्या उत्तरकाळात इ.स. १८१९ सालाच्या सुमारास मंदी व नंतर मिसूरी प्रदेशाच्या सामिलीकरणावरून राष्ट्रव्यापी वादंग, असे दोन पेचप्रसंग उद्भवले.
बाह्य दुवे

*
*


*


वर्ग:अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:इ.स. १७५८ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १८३१ मधील मृत्यू
फ्रँकलिन डिलानो रूझवेल्ट

फ्रँकलिन डिलानो रूझवेल्ट (इंग्लिश: Franklin Delano Roosevelt) ) (-जानेवारी ३०, इ.स. १८८२; हाईड पार्क, न्यू यॉर्क, अमेरिका मृत्यू:- एप्रिल १२, इ.स. १९४५ वार्म स्प्रिंग्स जॉर्जिया), हे अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष होते. हे एकमेव राष्ट्राध्यक्ष आहेत ज्याची या पदी ४ वेळा निवड झाली. १९३२ ते १९४५ या काळात सलग तेरा वर्षे अमेरिकेचे राष्ट्रध्यक्ष म्हणून पद सांभाळले.
परिचय

इ.स. १९३२ साली पहिल्यांदा डेमोक्रॅटिक पक्षातर्फे ते अमेरिकेचे ३२ वे अध्यक्ष म्हणून निवडून आले. वयाच्या चाळिसाव्या वर्षी पोलिओग्रस्त झाल्यावरही ते राजकारणात सतत व्यस्त राहिले.फ्रँकलिन रुझवेल्ट यांचा जन्म १८८२ मध्ये अमेरिकेतील न्यूयोर्क राज्यात झाला. अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष थियोडोर रुझवेल्ट हे फ्रँकलिन यांचे दूरचे नातेवाईक होते. त्यांनी हार्वडमधून कायद्याचे शिक्षण घेतले. १९०५ मध्ये इलानोर हिच्याशी विवाहानंतर त्यांनी राजकारणात प्रवेश केला. १९१३ मध्ये त्यांना नौदलाचे सचिवपद मिळाले. १९३२ मध्ये त्यांनी डेमोक्रॅटिक पक्षाकडून राष्ट्राध्यक्ष पदाची उमेदवारी मिळवली व त्यानंतर सलग चारवेळा जिंकून इतिहास रचला. चौथ्या वेळेस अध्यक्षपदी निवडून आल्यावर तो कालावधी पूर्ण व्हायच्या आतच त्यांचा मृत्यू झाला.
कामगिरी

१९२९ च्या महामंदी नंतर त्यांनी अमेरिकेचे नेतृत्व केले तसेच अत्यंत खडतर अश्या दुसऱ्या महायुद्धाच्या काळात ते राष्ट्राध्यक्ष होते. याकाळातील त्यांच्या कणखर नेतृत्वाने अमे‍रिकेच्या अर्थव्यवस्थेला पुन्हा आकार आला. तसेच दुसऱ्या महायुद्धात अमेरिकेने प्रभावी कामगीरी बजावली. दुसऱ्या महायुद्धानंतरच्या काळात रुझवेल्ट नसले तरी अमेरिका एक प्रभावी सत्ता होण्यास रुझवेल्ट यांचे मोलाचे कार्य होते.
बाह्य दुवे

*
*
*


रूझवेल्ट, फ्रँकलिन डिलानो
वर्ग:इ.स. १८८२ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९४५ मधील मृत्यू
वर्ग:डेमोक्रॅटिक पक्ष (अमेरिका) मधील राजकारणी
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
*
वर्ग:न्यू यॉर्कचे गव्हर्नर
मालाड

250 px|इवलेसे|मालाड पूर्व येथील ओबेरॉय मॉल
मालाड हे मुंबईचे उपनगर व मुंबई उपनगरी रेल्वेच्या पश्चिम मार्गावरील एक स्थानक आहे.
वाहतूक

मालाड रेल्वे स्थानक हे मालाडमधील रेल्वे स्थानक आहे. येथे चर्चगेट व बोरिवलीकडे जाणाऱ्या केवळ संथगती लोकलगाड्या थांबतात. पश्चिम द्रुतगती महामार्ग मालाडच्या पूर्वेकडून धावतो. बेस्टचे अनेक मार्ग मालाडमध्ये कार्यरत आहेत.
हे सुद्धा पहा

*मालाड पश्चिम विधानसभा मतदारसंघ
*उत्तर मुंबई (लोकसभा मतदारसंघ)


वर्ग:मुंबईची उपनगरे
भविष्य पुराण

सुमारे १५००० श्लोकांच्या या पुराणात भविष्यकालीन घटना व व्यक्ती यांचा निर्देश असल्याने यास महत्त्व आपोआप आले आहे. सृष्टीची उत्पत्ती, ब्रम्हान्डाचे वर्णन, वर्णाश्रमधर्म, गृहस्थधर्म, पतिव्रताधर्म, च्यवनसुकन्याकथा, गणेशचतुर्थी व्रत, नागपंचमीव्रत, इत्यादी विषयाबरोबरच हे पुराण सूर्याच्या उपासनेला विशेष महत्त्व देते असे दिसून येते. सूर्यमंदिरे, सौरतीर्थे , सूर्याची उपासना, सांबाने केलेली सूर्याची आराधना, अशा विषयांनी या पुराणाने सूर्याचा महिमा प्रस्थापित केला आहे. भूलोकविस्तार, पाताळवर्णन, यज्ञाची प्रक्रिया, यज्ञमहिमा, देव, देवालये, मूर्ती, वृक्षमाहात्म्य , मनू, राजवंश इत्यादींचे वर्णन करता करता तैमुरलंग, पाणिनी, शंकराचार्य, भट्टोजी दिक्षित, नरसी मेहेता इत्यादींच्या कथा सांगितल्या आहेत. तसेच येशू ख्रिस्त (ईसा मसी) आणि मुहमद पैगंबर (महामद) यांचाही उल्लेख आला आहे. या पुराणात इंग्रज हे गुरुंड या नावाने येतात व सनडे, फेब्रुवारी, सिक्स्टी असे इंग्रजी शब्द या पुराणात असून राणी विक्टोरिया हिस विकटावती असे नाव दिले आहे. अर्थातच काळाच्या गतीबरोबर या पुराणात वारंवार भर पडून हा इतिहास समकालीन लेखकांनी या पुराणात "भविष्य" म्हणून मांडला आहे. कालपरत्वे हे पुराण वाढविले आहे हे स्पष्ट होते. तरी अनेक महत्त्वाच्या इतर विषयांसाठी हे पुराण महत्त्वाचे आहे.

संदर्भग्रंथ : वेद पुराणे : समालोचन (लेखक : स. कृ. देवधर, डॉक्टर प्र. न. जोशी)
वर्ग:पुराणे
वर्ग:रिकामी पाने
भागवत पुराण

भागवत पुराण (Devanagari: भागवतपुराण; Bhāgavata Purāṇa) श्रीमद्भागवतम् किंवा श्रीमद् भागवत महापुराण असेही म्हणतात हा एक कृष्ण भक्तिग्रंथ आहे

भागवत पुराण हे हिंदूधर्मातील अठरा पुराणांपैकी एक आहे. या पुराणात एकूण १८००० श्लोक आहेत. भागवत पुराणाचे लेखक महर्षि वेदव्यास मानले जातात; श्री कृष्ण भगवंताच्या विविध कथांचे सार म्हणजे मोक्ष प्रदान करणारे श्रीमद् भागवत महापुराण होय. या पुराणात, भगवान श्री कृष्ण सर्व देवतांचा देव किंवा स्वयं भगवान म्हणून वर्णन केले आहेत. या पुस्तकात, भक्ती योग,आध्यात्मिक विषयांवरील संभाषण वर्णन केले आहे. वैष्णव संप्रदायाचा मुख्य ग्रंथ आहे.
भागवत पुराणात सांगितलेली धर्माची तीस लक्षणे

सत्य, दया, तपश्चर्या, पावित्र्य, सहनशीलता, योग्यायोग्य विचार, मनाचा संयम, इंद्रियांचा निग्रह, अहिंसा, ब्रह्मचर्य, त्याग, स्वाध्याय, सरळपणा, संतोष, समदर्शित्व, महात्म्यांची सेवा, सांसारिक क्रियांपासून हळूहळू निवृत्ती, मनुष्याच्या अभिमानपूर्वक केलेल्या प्रयत्‍नांचे उलटेच फळ मिळते असा विचार, मौन, आत्मचिंतन, प्राण्यांना अन्न इत्यादींचे यथायोग्य वाटप, प्राण्यांमध्ये आणि विशेषेकरून मनुष्यांमध्ये आपला आत्मा आणि इष्टदेवतेचा भाव ठेवणे, संतांचे परम आश्रय भगवान श्रीकृष्ण यांची श्रवण, कीर्तन, स्मरण, सेवा, पूजा, नमस्कार, दास्य, सख्य आणि आत्मसमर्पण ही नवविधा भक्ती या तीस प्रकारांनी युक्त असे आचरण हाच सर्व माणसांचा परम धर्म आहे. याच्या पालनाने सर्वात्मा भगवंत प्रसन्न होतात. (८-१२)
एकश्लोकी भागवत पुराण

॥ एकश्लोकी भागवतम् ॥
आदौ देवकिदेविगर्भजननं गोपीगृहे वर्धनम्
मायापूतनजीवितापहरणं गोवर्धनोद्धारणम् ।
कंसच्छेदनकौरवादिहननं कुंतीसुतां पालनम्
एतद्भागवतं पुराणकथितं श्रीकृष्णलीलामृतम् ।
इति श्रीभागवतसूत्र ॥

'भागवत' हे नाव असलेली आणखी दोन पुराणे उपलब्ध आहेत :
# देवी भागवत आणि
#श्रीमद भागवत
भागवत पुराण ग्रंथाच्या आवृत्ती

* सनातन गोस्वामी (बृहद्विष्णवतो)
* संत एकनाथ (एकनाथी भागवत; १६ व्या शतकातील मराठी भाषेचा उत्कृष्ट नमुना)

संदर्भ :
* श्रीमद् भागवत महापुराण
* स्कंध-७ वा-अध्याय ११ वा (८-१२)
भागवतावरील मराठी पुस्तके

* गीत भागवत (धनश्री कानिटकर)
* श्री देवी भागवत पुराण (मूळ लेखक - व्यासमुनी; संपादक - दत्ता कुलकर्णी)


वर्ग:पुराणे
वर्ग:वैष्णव ग्रंथ
वर्ग:संस्कृत साहित्य
आदि पुराण

आदी पुराण ही ९व्या शतकातील एक संस्कृत कविता आहे जी जिनसेना,एक दिगंबर ऋषी यांनी तयार केली आहे. ती ऋषभनाथ,या पहिल्या तीर्थंकरांच्या जीवनाशी संबंधित आहे.आदि पुराणांची रचना प्रथम तीर्थंकर ऋषभनाथ यांच्या जीवनाबद्दल गौरव करणारी संस्कृत कविता म्हणून जिनसेना (एक दिगंबर ऋषी) यांनी केली होती. जैन परंपरेनुसार, हे ९व्या शतकामध्ये लिहिलेले काव्य आहे.

हे कार्य त्यांच्या आत्म्याच्या प्रवासाच्या अद्वितीय शैलीवर व नंतर मुक्ती मिळविण्यावर लक्ष्य केंद्रीत करते.या रचनेत, संपूर्ण जगावर शक्ती व नियंत्रण यासाठी, ऋषभदेवाचे पुत्र भरत आणि बाहुबली या दोन भावांचा संघर्ष चितारण्यात आला आहे.बाहुबली विजयी झाल्यावर, त्याने आपल्या भावासाठी जागतिक व भौतिक गोष्टींचा त्याग केला.

मध्ययुगातील अनेक जैन पुराणांना या कामात एक आदर्श मॉडेल आढळले आहे.

वर्ग:पुराणे
एदुआर्द शेवार्दनात्झे

thumb|right|
एदुआर्द शेवार्दनात्झे (जॉर्जियन: ედუარდ შევარდნაძე ; रशियन: Эдуа́рд Амвро́сиевич Шевардна́дзе ; एदुआर्द अम्व्रोसियेविच शेवार्दनात्झे) (जानेवारी २५, १९२७ - हयात) हा जॉर्जियाचा दुसरा राष्ट्राध्यक्ष राहिलेला राजकारणी आहे. १९९५ ते नोव्हेंबर २३, २००३ रोजी राजीनामा देऊन पायउतार होईपर्यंत सुमारे आठ वर्षे तो जॉर्जियाच्या राष्ट्राध्यक्षपदी होता.


वर्ग:जॉर्जियाचे राष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:इ.स. १९२७ मधील जन्म
प्रशांत महासागर

250 px|right|thumb|पृथ्वीच्या पृष्ठभागावर प्रशांत महासागर
प्रशांत महासागर (इतर उच्चारः पॅसिफिक ओशन) हा पृथ्वीवरील सर्वात मोठा महासागर आहे. प्रशांत महासागराच्या उत्तरेला आर्क्टिक महासागर, दक्षिणेला दक्षिणी महासागर, पश्चिमेला आशिया व ऑस्ट्रेलिया तर पूर्वेला अमेरिका खंड आहेत.

प्रशांत महासागराचे एकूण १.६९२ कोटी वर्ग किमी इतके क्षेत्रफळ असलेल्या प्रशांत महासागराने पृथ्वीच्या पृष्ठभागाचा ३२ टक्के भाग व्यापला आहे व जगातील एकूण पाण्याच्या ४६ टक्के पाणी प्रशांत महासागरामध्ये आहे. इतकी खोली असलेला मेरियाना गर्ता हा प्रशांत महासागरातील सर्वात खोल बिंदू आहे. न्यू गिनी हे प्रशांत महासागरामधील सर्वात मोठे बेट आहे.

युरोपियन शोधकांनी प्रशांत महासागराचा १६व्या शतकामध्ये शोध लावला. पॅसिफिक ओशन हे नाव पोर्तुगीज शोधक फर्डिनांड मेजेलन ह्याने आपल्या विश्वसफरेदरम्यान ह्या महासागराला पोर्तुगीज भाषेत दिलेल्या मार पॅसिफिको (शांत समुद्र) ह्या वरून ठेवण्यात आले आहे.
प्रमुख समुद्र

* अराफुरा समुद्र
* बंदा समुद्र
* बेरिंग समुद्र
* बिस्मार्क समुद्र
* बोहाई समुद्र
* बोहोल (मिंदनाओ समुद्र)
* कामोतेस समुद्र
* सेलेबेस समुद्र

* सेराम समुद्र
* चिलीचा समुद्र
* कॉरल समुद्र
* पूर्व चीनी समुद्र
* फ्लोरेस समुद्र
* अलास्काचे आखात
* कोर्तेसचा समुद्र (कॅलिफोर्नियाचे आखात)

* कारपेंट्रियाचे आखात
* थायलंडचे आखात
* हाल्माहेरा समुद्र
* जावा समुद्र
* कोरो समुद्र
* मोलुका समुद्र
* फिलिपाईन्सचा समुद्र
* सावू समुद्र

* जपानचा समुद्र
* ओखोत्स्कचा समुद्र
* सेतो समुद्र
* सिबुयान समुद्र
* सॉलोमन समुद्र
* दक्षिण चीनी समुद्र
* सुलू समुद्र
* तास्मान समुद्र
* व्हिसायान समुद्र
* पिवळा समुद्र
भोवतालचे देश व प्रदेश

सार्वभौम देश
भूभाग
मोठी शहरे व बंदरे

*आकापल्को, मेक्सिको
*ॲंकरेज, अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने
*अंतोफागास्ता, चिली
*ऑकलंड, न्यू झीलंड
*बँकॉक, थायलंड
*ब्रिस्बेन, ऑस्ट्रेलिया
*बुसान, दक्षिण कोरिया
*कायाओ, पेरू
*दानांग, व्हियेतनाम
*ग्वायाकिल, इक्वेडोर
*हाँग काँग, चीन
*होनोलुलु, अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने
*इंचेवॉन, दक्षिण कोरिया
*कोबे, जपान

*लॉंग बीच, कॅलिफोर्निया, अमेरिका
*लॉस एंजेल्स, अमेरिका
*मेलबर्न, ऑस्ट्रेलिया
*मनिला, फिलिपिन्स
*ओकलंड, अमेरिका
*पनामा सिटी, पनामा
*पर्ल हार्बर
*पोर्टलंड, ओरेगन, अमेरिका
*प्वेर्तो व्हायार्ता, मेक्सिको
*हो चि मिन्ह सिटी, व्हियेतनाम
*सॅन डिएगो, अमेरिका
*सॅन फ्रान्सिस्को, अमेरिका
*सिअ‍ॅटल, अमेरिका

*शांघाय, चीन
*शेन्झेन, चीन
*सिंगापूर
*सिडनी, ऑस्ट्रेलिया
*तिआंजिन, चीन
*तिहुआना, मेक्सिको
*तोक्यो, जपान
*बाल्परेझो, चिली
*व्हॅंकूव्हर, कॅनडा
*व्हिक्टोरिया, ब्रिटिश कोलंबिया, कॅनडा
*व्लादिवोस्तॉक, रशिया
*वेलिंग्टन, न्यू झीलंड
*वूलॉंगॉंग, ऑस्ट्रेलिया
*योकोहामा, जपान



वर्ग:महासागर
आर्क्टिक महासागर

300 px|right|thumb|पृथ्वीवरील आर्क्टिक महासागराचे स्थान
उत्तरध्रुवी महासागर पृथ्वीच्या उत्तर धृवाभोवतीचा महासागर आहे. ह्याच्या भोवताली रशिया, अलास्का, कॅनडा, ग्रीनलॅंड, आइसलॅंड, नॉर्वे, स्वीडन व फिनलंड हे देश/प्रदेश आहेत.
अतिथंड वातावरणामुळे आर्क्टिक महासागराचा बराचसा भाग कायमस्वरूपी बर्फाच्या रूपात आहे. उरलेल्या भागात वर्षाचे काही महिने पाणी असते. याचे क्षेत्रफळ सुमारे १,४२,४४,९३६ चौ. किमी इतके आहे. येत्या काही वर्षात आर्क्‍टिक महासागरावरील सर्व बर्फ वितळण्याची शक्‍यता आहे.
आधुनिक शोधाप्रमाणे जगातील खनिज तेल आणि नैसर्गिक वायूचे साठे या पाण्याखालील भूभागात आहेत. बर्फ वितळत चालल्याने तेल आणि नैसर्गिक वायू यांचे मोठ्या प्रमाणावरचे व्यावसायिक उत्खनन येथे आता शक्य होते आहे. तसेच् उन्हाळ्यातील काही महिने महासागरामधून सागरी वाहतूक शक्‍य झाली आहे.
विवाद

स्वीडन, आइसलॅंड, फिनलंड आणि इतर अशा आठ देशांनी मिळून १९९६ मध्ये एक मंडळ स्थापन केले आणि या सर्व भागावर आपली सत्ता जाहीर केली आहे. परंतु कोणाची सत्ता कोठे याबाबत मात्र विवाद आहेत. या मंडळाचे दुय्यम सदस्यत्वासाठी इतर देश अर्ज करू शकतात. या मार्फत भारतही निरिक्षक म्हणून सामील झाला आहे. निरीक्षक देशांना खनिज तेल उत्खनन आणि आर्क्‍टिक महासागरातील समुद्रमार्गावर सवलती मिळू शकतात. यामुळे हे सदस्यत्व महत्त्वाचे आहे. भारताशिवाय चीन, सिंगापूर, इटली, जपान आणि दक्षिण कोरिया हे देशही निरीक्षक म्हणून या मंडळात सामील झाले आहेत.
समुद्र

* अमुंडसेन आखात
* बॅफिन आखात
* बारेंट्स समुद्र
* बूफोर्ट समुद्र
* बेरिंग समुद्र
* चुक्ची समुद्र
* पूर्व सायबेरियन समुद्र
* ग्रीनलॅंड समुद्र
* हडसन उपसागर
* जेम्स उपसागर
* कारा समुद्र
* कारा सामुद्रधुनी
* लापतेव समुद्र
* लिंकन समुद्र
* पेचोरा समुद्र
* पांढरा समुद्र



वर्ग:महासागर