JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
सोल

सोल (कोरियन: 서울) ही पूर्व आशियामधील दक्षिण कोरिया देशाची राजधानी व सगळ्यात मोठे शहर आहे. १ कोटीहून अधिक शहरी व सुमारे २.५ कोटी महानगरी लोकसंख्या असलेले सोल हे ओईसीडी सदस्य देशांमधील सर्वाधिक तर जगातील १२व्या क्रमांकाच्या लोकसंख्येचे शहर आहे. तसेच सोल महानगर तोक्योखालोखाल जगातील दुसऱ्या क्रमांकाचे महानगर आहे.

कोरियन द्वीपकल्पाच्या मध्य-पश्चिम भागात हान नदीकाठी वसलेल्या सोलला २००० पेक्षा अधिक वर्षांचा इतिहास आहे. चोसून तसेच कोरियन साम्राज्याच्या काळात सोल हे कोरियाचे राजधानीचे शहर होते. कोरियन युद्धामध्ये बेचिराख झालेल्या सोलने १९६० ते २००० ह्या ४० वर्षांच्या काळात लक्षणीय प्रगती केली. सध्या ७७३.९ अब्ज अमेरिकन डॉलर इतकी उलाढाल असलेले सोल हे तोक्यो, न्यू यॉर्क शहर व लॉस एंजेल्सखालोखाल जगातील चौथ्या क्रमांकाच्या अर्थव्यवस्थेचे शहर आहे. तंत्रज्ञानामध्ये जगात आघाडीवर असणाऱ्या सोलमध्ये सॅमसंग, एलजी, ह्युंडाई इत्यादी महा-कंपन्यांची मुख्यालये आहेत.

सोलमध्ये जगातील सर्वोत्कृष्ट पायाभुत सुविधा असून येथील वाहतूक व्यवस्था अव्वल दर्जाची आहे. सोल महानगरी सबवे ही जगातील सर्वाधिक लांबीची शहरी भुयारी रेल्वे आहे व येथील इंचॉन आंतरराष्ट्रीय विमानतळ जगात सर्वोत्तम मानला जातो.

सोल हे १९८६ आशियाई स्पर्धा, १९८८ उन्हाळी ऑलिंपिक तसेच २००२ फिफा विश्वचषक स्पर्धांचे यजमान शहर होते. सोल महानगरामध्ये युनेस्कोची ४ जागतिक वारसा स्थाने आहेत
इतिहास

सोल मधल्या ५ राजवाड्यापैकी ग्येओंगबुक्गुंग हा मुख्य राजवाडा आहे.
बाह्य दुवे

*अधिकृत संकेतस्थळ
*पर्यटन
*



वर्ग:दक्षिण कोरियामधील शहरे
वर्ग:आशियातील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ग:उन्हाळी ऑलिंपिक यजमान शहरे
वर्ग:दक्षिण कोरिया
जॅक अलाबास्टर

जॉन चालोनर अलाबास्टर (११ जुलै, १९३०:इन्व्हरकारगिल, साउथलँड, न्यू झीलंड - ९ एप्रिल, २०२४:क्रॉमवेल, ओटॅगो, न्यू झीलंड) ही कडून १९५५-७२ दरम्यान २१ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता. हा उजव्या हाताने लेग-स्पिन गोलंदाजी आणि फलंदाजी करीत असे.

न्यू झीलंडच्या पहिल्या चार कसोटी विजयांपैकी प्रत्येकामध्ये खेळणारा तो एकमेव खेळाडू होता. निवृत्तीनंतर अलाबास्टरने साउथलँड बॉइझ हायस्कूलमध्ये काम केले.

त्याचा धाकटा भाऊ ग्रेन देशांतर्गत क्रिकेट खेळला. अनेकदा दोघे भाऊ एकाच वेळी गोलंदाजी करीत असत.


वर्ग:न्यू झीलंडचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९३० मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २०२४ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
अंकारा

अंकारा तुर्कस्तानची राजधानी व प्रमुख शहर आहे. हे शहर तुर्कस्थानमधील इस्तंबुल नंतरचे द्वितीय क्रमांकाचे शहर आहे. ते ९३८ मीटर उंचीवर वसलेले आहे. २००८ मध्ये या शहराची लोकसंख्या ४,५००,००० होती. ख्रिस्तपूर्व १३०० मध्ये त्याचे नाव अंकुवश होते. अंगोरा जातीच्या लोकरीवरून शहाराचे नाव पडले अशाही कथा प्रचलित आहेत.
इतिहास

इ.स.पू. एक हजार च्या सुमारास या भागावर एक प्रसिद्ध राजा मिडास याच्या जमातीचा अंमल सुरू झाला. त्यानंतर काही वर्षे पर्शियन (आजचा इराण) राजांनी शहरावर राज्य केले. त्यानंतर इ.स.पू. ३३३ मध्ये अलक्षेंद्र याने या राजांचा पराभव करून शहर घेतले. पण हे फार टिकले नाही. इ.स.पू. २५ मध्ये रोमन साम्राज्याचा राजा ऑगस्टस याने शहर काबीज करून आपल्या साम्राज्यात सामील केले.नजिक च्या इतिहासात मुस्तफा पाशा यांच्या नेतृत्वाखाली तुर्की सैन्याने आक्रमकांचा पराभव करून इ.स १९२३ मध्ये युद्ध जिंकले. मुस्तफा केमाल पाशा स्वतंत्र तुर्कस्थानचे अध्यक्ष अंकरा येथे बनले.
आधुनिक

अंकरा शहराची लोकसंख्या तुर्कस्थानातील द्वितिय क्रमांकाची आहे.
संदर्भ

वर्ग:तुर्कस्तानमधील शहरे
वर्ग:आशियातील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ग:युरोपातील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ग:अंकारा प्रांत
हेलसिंकी

हेलसिंकी (; ) ही फिनलंडची राजधानी व सगळ्यात मोठे शहर आहे. हेलसिंकी शहर फिनलंडच्या दक्षिण टोकाला फिनलंच्या आखाताच्या किनाऱ्यावर वसले आहे.न्यू यॉर्कमधील रिडर्स डायजेस्ट या मासिकाने केलेल्या एका अध्ययनानुसार,या शहरातील नागरिकांचा प्रामाणिकपणात प्रथम क्रमांक लागतो. १९५२ सालाचे उन्हाळी आॅलिम्पिक हेलसिंकी येथे आयोजीत केले होते.
संदर्भ
बाह्य दुवे

* अधिकृत संकेतस्थळ
* Visithelsinki.fi पर्यटन माहिती
*


वर्ग:फिनलंडमधील शहरे

वर्ग:युरोपातील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ग:उन्हाळी ऑलिंपिक यजमान शहरे
जाँटी र्‍होड्स

250 px|इवलेसे|
जॉनाथन नील "जॉंटी" ऱ्होड्स (Jonathan Neil Rhodes; , पीटरमारित्झबर्ग) हा एक निवृत्त दक्षिण आफ्रिकन क्रिकेट खेळाडू आहे. उजव्या हाताने फलंदाजी करणारा ऱ्होड्स आपल्या काळात जगातील सर्वोत्तम क्षेत्ररक्षक समजला जात असे. १९९२ ते २००३ दरम्यान संघाचा भाग राहिलेल्या ऱ्होड्सने दक्षिण आफ्रिकेसाठी ५२ कसोटी सामन्यांमध्ये २,५३२ धावा तसेच २४५ एकदिवसीय सामन्यांमध्ये ५,९३५ धावा फटकावल्या.

सध्या ऱ्होड्स इंडियन प्रीमियर लीगमधील मुंबई इंडियन्स संघाचा प्रशिक्षक आहे.
बाह्य दुवे

*माहिती


वर्ग:दक्षिण आफ्रिकेचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
विष्णुपंत मोरेश्वर छत्रे

विष्णूपंत मोरेश्वर छत्रे (जन्म :इ.स. १८४६; - इ.स. १९०५) हे मराठी उद्योजक आणि आशियातील पहिले सर्कसमालक होते. विजापुरानजीकचे 'तिकोटे' हे छत्र्यांचे मूळ गाव होते. ऑक्टोबर ५, इ.स. १८७८ रोजी त्यांनी स्थापन केलेल्या सर्कशीचा पहिला प्रयोग कुरुंदवाडाला झाला. पुढे नोव्हेंबर २४, इ.स. १८७९ रोजी मुंबईस त्यांच्या ग्रेट इंडियन सर्कशीचा पहिला प्रयोग झाला.
संदर्भ आणि नोंदी

वर्ग:मराठी सर्कसमालक
वर्ग:सर्कसमालक
वर्ग:इ.स. १८४६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९०५ मधील मृत्यू
रामनाथ गोएंका

इवलेसे|Ramnath Goenka 1942
रामनाथ गोएंका (२२ एप्रिल, इ.स. १९०४:दरभंगा, बिहार, भारत- ऑक्टोबर ५, १९९१) हे इंडियन एक्‍स्प्रेस वृत्तपत्रसमूहाचे संस्थापक अध्यक्ष आणि स्वातंत्र्यचळवळीतील ज्येष्ठ नेते होते.रामनाथ गोएंका एक भारतीय वृत्तपत्र प्रकाशक होते. १९३२ मध्ये त्यांनी इंडियन एक्स्प्रेस सुरू केली आणि विविध इंग्रजी आणि प्रादेशिक भाषेच्या प्रकाशनातून इंडियन एक्सप्रेस ग्रुप तयार केला. २००० या टुडे मासिकाने त्यांचे नाव "१०० लोक हू आकार देणाऱ्या भारत या यादीमध्ये ठेवले. रामनाथ गोएंका यांच्या नावाने ओळखले जाणारे रामनाथ गोएंका एक्सलन्स इन जर्नालिझम अवॉर्ड हे भारतीय पत्रकारांसाठी सर्वात प्रतिष्ठित पुरस्कारांपैकी एक बनले आहेत.
सुरुवातीचे जीवन

रामनाथ गोयंकाचा जन्म २२ एप्रिल १९०४ रोजी बिहारमध्ये,बसंतलाल गोएंका यांच्या घरी झाला.
कारकीर्द

त्यांनी पेरिया नाईकर स्ट्रीट येथे, मूळच्या मांडवा जवळच्या गावातून आलेल्या चौधरी नावाच्या कुटूंबासह आश्रय घेतला.
भारताच्या आणीबाणीच्या काळात रामनाथ गोयंका हे काही स्वतंत्र उद्योजक आणि पत्रकारांपैकी एक होते जे इंदिरा गांधींचा विरोध दर्शविणाऱ्या सरकारकडून उभे होते.
ते तिरुपतीच्या तीर्थयात्रेवर जात असत.
मृत्यू

५ ऑक्टोबर १९९१ रोजी गोयनका यांचे मुंबईत निधन झाले. १९९७ मध्ये रामनाथ गोयनकाच्या वारसांनी इंडियन एक्सप्रेस ग्रुपचा दोन वेगळ्या कार्यात भाग पाडला. उत्तरेकडील विभाग विवेक गोएंकाच्या ताब्यात होता, तर दक्षिणेकडील तो मनोज सॉंथलियाच्या कौटुंबिक शाखेत गेला.
संदर्भ

वर्ग:पत्रकारिता
वर्ग:इ.स. १९०४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९९१ मधील मृत्यू
वर्ग:भारतीय संविधान सभेचे सदस्य
परशुराम भवानराव पंत

बॅ. परशुराम भवानराव पंत ऊर्फ अप्पासाहेब पंत (सप्टेंबर ११, इ.स. १९१२ - ऑक्टोबर ५, इ.स. १९९२) हे भारतीय राजनैतिक मुत्सद्दी होते. इजिप्त, नॉर्वे, ब्रिटन इत्यादी देशांत त्यांनी राजदूत व उच्चायुक्त म्हणून काम केले. सरकारने त्यांना इ.स. १९५५ मध्ये 'पद्मश्री' पुरस्काराने गौरविले
बाह्य दुवे

*


वर्ग:भारतीय मुत्सद्दी
वर्ग:मराठी मुत्सद्दी
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:इ.स. १९९२ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९१२ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
थॉमस वॉटरफील्ड

मृत्यू: ऑक्टोबर ५, २००१

थॉमस वॉटरफील्ड हे जन्माने ब्रिटिश व पुढे भारतीय नागरिकत्व स्वीकारलेले माजी ब्रिटिश सनदी अधिकारी व अनुवादक साहित्यिक होते. भारताला स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर त्यांना निवृत्त करण्यात आले. तरीही त्यांनी भारतीय नागरिकत्व स्वीकारून भारतात - महाराष्ट्रातच राहण्याचे ठरवले. भारतावर, महाराष्ट्रावर, येथील संस्कृतीवर, माणसांवर त्यांचे प्रेम होते.

रवींद्रनाथ टागोर, लालचंद हिराचंद यांची आत्मचरित्रे तसेच साने गुरुजींचे श्‍यामची आई या पुस्तकांचे त्यांनी इंग्रजीत भाषांतर केले आहे.


वर्ग:इ.स. २००१ मधील मृत्यू
ऑक्टोबर ५

ठळक घटना आणि घडामोडी

एकोणिसावे शतक

* १८६४ - कोलकात्यावर आलेल्या चक्रीवादळात ६०,००० मृत्युमुखी.
विसावे शतक

* १९१० - पोर्तुगाल प्रजासत्ताक झाले.
* १९४८ - अश्गाबादमध्ये भूकंप. १,००,००० मृत्युमुखी.
एकविसावे शतक

जन्म

* १८२९ - चेस्टर ए. आर्थर, अमेरिकेचा २१वा राष्ट्राध्यक्ष.
* १८८२ - रॉबर्ट गॉडार्ड, अमेरिकन रॉकेटतज्ञ.
* १८९० - किशोरीलाल घनश्यामलाल मशरुवाला, हिंदी पत्रकार, संपादक.
* १९३२ - माधव आपटे, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९३४ - डेव्हिड आर. स्मिथ, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९३५ - जिमी बिंक्स, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९३६ - वाक्लाव हावेल, चेक प्रजासत्ताकचा नाटककार व राष्ट्राध्यक्ष.
* १९३८ - तेरेसा हाइन्झ केरी, अमेरिकन उद्योगपती.
* १९४० - बॉब काउपर, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९४१ - एदुआर्दो दुहाल्दे, आर्जेन्टीनाचा राष्ट्राध्यक्ष.
* १९६१ - डेरेक स्टर्लिंग, न्यू झीलंडचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९६३ - टोनी डोडेमेड, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९६३ - ह्यु मॉरिस, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९६४ - सरदिंदू मुखर्जी, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९७५ - केट विन्स्लेट, अमेरिकन अभिनेत्री.
मृत्यू

* ५७८ - जस्टीन दुसरा, बायझेन्टाईन सम्राट.
* ८७७ - टकल्या चार्ल्स, फ्रांसचा राजा व पवित्र रोमन सम्राट.
* १०५६ - हेन्री तिसरा, पवित्र रोमन सम्राट.
* १२१४ - आल्फोन्सो आठवा, कॅस्टिलचा राजा.
* १२८५ - फिलिप तिसरा, फ्रांसचा राजा.
* १५६५ - लोडोव्हिको फेरारी, इटालियन गणितज्ञ.
* १९१८ - रोलॉॅं गॅरो, फ्रेंच वैमानिक.
* १९९१ - रामनाथ गोएंका, भारतीय वृत्तपत्रसंचालक.
* १९९२ - परशुराम भवानराव पंत, भारतीय राजनैतिक मुत्सद्दी.
* १९९६ - सेमूर क्रे, अमेरिकन संगणकशास्त्रज्ञ.
* २००१ - थॉमस वॉटरफील्ड, ब्रिटिश-भारतीय साहित्यिक.
* २००३ - विल्सन जोन्स, भारतीय बिलियर्ड्सपटू.
* २००४ - रॉडनी डेंजरफील्ड, अमेरिकन अभिनेता.
* २०११ - स्टीव्ह जॉब्स, अमेरिकन उद्योगपती, ॲपल कम्प्युटर्सचे सहसंस्थापक
प्रतिवार्षिक पालन

* प्रजासत्ताक दिन - पोर्तुगाल.
बाह्य दुवे

----
ऑक्टोबर ३ - ऑक्टोबर ४ - ऑक्टोबर ५ - ऑक्टोबर ६ - ऑक्टोबर ७ - ऑक्टोबर महिना
अली शाह

अली हसीमशाह ओमरशाह किंवा 'अली शाह' ( ७ ऑगस्ट १९५९ साली सॅलिसबरी - आताचे हरारे येथे) म्हणून ओळखला गेलेला माजी झिम्बाब्वे क्रिकेट खेळाडू आहे.तो डावखुरा फलंदाज व उजखोरा-मध्यमगती गोलंदाजी करणारा क्रिकेट खेळाडू आहे.सन १९८३ ते १९९६ या दरम्यान झिंबाब्वेसाठी शाहने तीन कसोटी आणि २८ आंतरराष्ट्रीय सामने (एकदिवसीय) खेळले आणि या देशाचे प्रतिनिधित्व करणारा पहिला गैर-गौरवर्णीय खेळाडू होता. त्यानी मॉर्गन हायस्कूलमध्ये आपले शिक्षण घेतले.


शाह, अली
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:इ.स. १९५९ मधील जन्म
वर्ग:झिम्बाब्वेचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू
कॅनबेरा

कॅनबेरा ही ऑस्ट्रेलिया देशाची राजधानी आहे. हे एक नवीन वसवलेले शहर आहे. या शहरात ऑस्ट्रेलियाची संसद, पहिले महायुद्ध प्रदर्शन, नाणी पाडणारी टांकसाळ, विज्ञानावरील प्रदर्शन अशी अनेक आकर्षणे आहेत. शहरात अनेक तलाव बनवले गेले आहेत. तसेच कॅप्टन कुकच्या नावाने एक अतिशय उंच असे कारंजेही आहे. हे रेल्वे, बस तसेच विमान सेवेने इतर शहरांशी जोडलेले शहर आहे. या शहराचे रूप पालटून अत्याधुनिक बनवण्याचे काम सध्या सुरू आहे.
right|180px|thumb|[कॅनबेरा येथील जुनी संसद व समोरच ऑस्ट्रेलियाच्या मूळनिवासी असलेल्या आदिवासींनी चालवलेला सत्याग्रह. येथील आदिवासींना त्यांची संसद असावी असे वाटते.
right|180px|thumb|[कॅनबेरा येथील टांकसाळीचे प्रवेशद्वार]


वर्ग:ओशनियामधील देशांच्या राजधानीची शहरे
वर्ग:ऑस्ट्रेलियामधील शहरे
ऑक्टोबर ६

ठळक घटना आणि घडामोडी

;सतरावे शतक
* १६८३ - विल्यम पेन आपल्याबरोबर जर्मनीतून १३ कुटुंबांना अमेरिकेत घेउन आला.
;अठरावे शतक
* १७८९ - फ्रेंच राज्यक्रांती - नागरिकांनी दबाव आणल्यामुळे लुई सोळावा व्हर्सायहून पॅरिसला आला.
;विसावे शतक
* १९०८ - ऑस्ट्रियाने बॉस्निया आणि हर्झगोव्हेना बळकावले.
* १९५५ - युनायटेड एरलाइन्सचे डी.सी.-४ प्रकारचे विमान वायोमिंगमधील मेडिसिन बो पीक या शिखरावर कोसळले. ६६ ठार.
* १९७६ - सी.आय.एच्या हस्तकांनी ठेवलेल्या दोन बॉम्बचा स्फोट होउन क्युबाना फ्लाइट ४५५ हे विमान ब्रिजटाउन, बार्बाडोस सेथे कोसळले. ७३ ठार.
* १९८१ - इजिप्तच्या राष्ट्राध्यक्ष अन्वर अल सादातची हत्या.
* १९८७ - फिजी प्रजासत्ताक झाले.
;एकविसावे शतक
* २००२ - ओपस डेइच्या संस्थापक होजेमरिया एस्क्रिव्हाला संतपद बहाल केले गेले.
जन्म

* १२८९ - वेंकेस्लॉस तिसरा, बोहेमियाचा राजा.
* १७७३ - लुई-फिलिप, फ्रांसचा राजा.
* १८६७ - व्हिकटर बार्टन, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १८८७ - जॉर्ज ब्राउन, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९०० - मॉरिस निकोल्स, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९१४ - थॉर हायरडाल, नॉर्वेजियन मानववंशशास्त्रज्ञ व शोधक.
* १९२९ - लेस फावेल, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९३० - हफेझ अल-असाद, सिरीयाचा राष्ट्राध्यक्ष.
* १९३० - रिची बेनॉ, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९४६ - टोनी ग्रेग, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९५६ - मरे बेनेट, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९६५ - इयान ऍलन, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९७५ - रियॉन किंग, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९७६ - संजय रौल, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९७८ - क्रिस शोफिल्ड, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
मृत्यू

* १४१३ - दावित पहिला, इथियोपियाचा सम्राट.
* १६६१ - गुरू हर राय, सातवे शिख गुरू.
* १८९२ - आल्फ्रेड लॉर्ड टेनिसन, इंग्लिश कवी.
* १९७९ - दत्तो वामन पोतदार, मराठी इतिहाससंशोधक, लेखक.
* १९८१ - अन्वर अल सादात, इजिप्तचा राष्ट्राध्यक्ष.
* १९९२ - बिल ओ'रायली, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
प्रतिवार्षिक पालन

* सेना दिन - इजिप्त.
* जागतिक सेरेब्रल पाल्सी दिन
बाह्य दुवे
अँथनी स्टुअर्ट

ॲंथनी मार्क स्टुअर्ट ( २ जानेवारी १९७०, न्युकॅसल, न्यू साउथ वेल्स) हा एक ऑस्ट्रेलियाचा, न्यू साउथ वेल्सचा व कॅनबेरनचा माजी क्रिकेट खेळाडू आहे. सन १९९६-९७ मध्ये ऑस्ट्रेलिया,पाकिस्तान व वेस्ट इंडीजच्या तिरंगी लढतीत तीन एकदिवसीय सामने खेळलेत.त्याने जानेवारी १९९७ मध्ये, त्याच्या तिसऱ्या व शेवटच्या एकदिवसीय क्रिकेट सामन्यात, १३.६२ च्या सरासरीने, ८ गडी बाद करून (ज्यात पाकिस्तानविरुद्ध ५-२६ असा अंतर्भाव आहे,) एक हॅटट्रिकही केली.


स्टुअर्ट, ॲंथनी
स्टुअर्ट, ॲंथनी
स्टुअर्ट, ॲंथनी
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ऑक्टोबर ९

ठळक घटना आणि घडामोडी

अठरावे शतक

एकोणिसावे शतक

विसावे शतक

एकविसावे शतक

* २००१ - ट्रेंटन, न्यू जर्सी या शहरातून ॲंथ्रॅक्सचे जंतू असलेली पाकिटे टपालाने पाठवली.
* २००४ - अफगाणिस्तानमध्ये निवडणूका.
* २००६ - उत्तर कोरियाने परमाणु बॉम्बची चाचणी घेतली.
जन्म

* १२६१ - दिनिस, पोर्तुगालचा राजा.
* १३२८ - पीटर पहिला, सायप्रसचा राजा.
* १७५७ - चार्ल्स दहावा, फ्रांसचा राजा.
* १८६५ - जॉन रीडमन, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १८७३ - चार्ल्स वॉल्ग्रीन, अमेरिकन उद्योगपती.
* १९४६ - तान्सु सिलर, तुर्कस्तानचा पंतप्रधान.
* १९५० - मिक मलोन, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९५१ - जॉफ कूक, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९५३ - टोनी शालूब, अमेरिकन अभिनेता.
* १९७५ - महेन्द्र नागामूटू, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
मृत्यू

* १०४७ - पोप क्लेमेंट दुसरा.
* १३९० - जॉन पहिला, कॅस्टिलचा राजा.
* १५९७ - अशिकागा योशियाकी, जपानी शोगन.
* १९३४ - अलेक्झांडर पहिला, युगोस्लाव्हियाचा राजा.
* १९३४ - लुई बार्थु, फ्रांसचा पंतप्रधान.
* १९५८ - पोप पायस बारावा.
* १९८७ - गुरू गोपीनाथ, भारतीय नर्तक.
* १९९५ - अलेक डग्लस-होम, फ्रांसचा पंतप्रधान.
* २०२४ - रतन टाटा, पद्मविभूषण पुरस्कारविजेते, टाटा उद्योगसमूहाचे अध्यक्ष
प्रतिवार्षिक पालन

* जागतिक टपाल दिन
* हंगुल दिन - दक्षिण कोरिया.
* स्वातंत्र्य दिन - युगांडा.
* शिरकाण स्मृती दिन - रोमेनिया.
बाह्य दुवे

----

ऑक्टोबर ७ - ऑक्टोबर ८ - ऑक्टोबर ९ - ऑक्टोबर १० - ऑक्टोबर ११ - ऑक्टोबर महिना
ऑक्टोबर १०

ठळक घटना आणि घडामोडी

अठरावे शतक

एकोणिसावे शतक

विसावे शतक

* १९११ - चीनमध्ये किंग वंशाचा शेवट.
* १९१३ - पनामा कालव्याचे बांधकाम पूर्ण.
* १९२० - कारिंथियाच्या जनतेने कारिंथियाला ऑस्ट्रियाचा प्रांत करण्याचे ठरवले.
* १९३३ - युनायटेड एरलाइन्सचे बोईंग २४७ प्रकारचे विमान घातपातामुळे कोसळले. घातपाताने विमान कोसळण्याची (सिद्ध झालेली) ही प्रथम घटना होती.
* १९३८ - पोर्ट ह्युरोन, मिशिगन व सार्निया, ओंटारियोला जोडणारा ब्लू वॉटर ब्रिज खुला झाला.
* १९३८ - दुसरे महायुद्ध-म्युनिकचा करार - सुडेटेनलॅंड जर्मनीच्या ताब्यात.
* १९४४ - ज्यूंचे शिरकाण - ८०० जिप्सी बालकांना ऑश्विझ तुरुंगात मारण्यात आले.
* १९५७ - श्वेतवर्णीय नसल्यामुळे घानाच्या अर्थमंत्री कोम्ला अग्बेली ग्ब्डमाहला डेलावेरमधील डोव्हर शहरातल्या रेस्टॉरंटमध्ये मालकाने प्रवेश नाकारला. अमेरिकेच्या राष्ट्राध्यक्ष ड्वाईट डी. आयझेनहोवरने याबद्दल ग्ब्डमाहची जाहीर माफी मागितली.
* १९६३ - फ्रांसने आपला बिझर्ते आरमारी तळ ट्युनिसीयाच्या हवाली केला.
* १९७० - फिजीला युनायटेड किंग्डमपासून स्वातंत्र्य.
* १९७३ - करचुकवेगिरी केल्याचे सिद्ध झाल्यामुळे अमेरिकेच्या उपराष्ट्राध्यक्ष स्पिरो ऍग्न्यूने राजीनामा दिला.
* १९८६ - एल साल्वाडोरची राजधानी सान साल्वाडोरमध्ये रिश्टर मापनपद्धतीनुसार ७.५ तीव्रतेचा भूकंप. अंदाजे १,५०० ठार.
* १९९७ - ऑस्ट्राल एरलाइन्सचे डी.सी. ९-३२ प्रकारचे विमान उरुग्वेतील नुएव्हो बर्लिन शहराजवळ कोसळले. ७४ ठार.
एकविसावे शतक

जन्म

* १८३० - इसाबेला दुसरी, स्पेनची राणी.
* १८३७ - रॉबर्ट गुल्ड शॉ, अमेरिकन सेनाधिकारी.
* १८६१ - फ्रिट्यॉफ नानसेन, नॉर्वेचा शोधक, संशोधक, मुत्सद्दी.
* १८८४ - नेव्हिल नॉक्स, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १८८४ - चार्ल्स पीयर्स, दक्षिण आफ्रिकेचा क्रिकेट खेळाडू.
* १८९५ - भक्ती रक्षक श्रीधर देव गोस्वामी महाराज, भारतीय गुरू.
* १८९५ - जॉनी टेलर, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९०६ - आर.के. नारायण, भारतीय इंग्लिश लेखक.
* १९१९ - जेरी गोमेझ, ऑस्ट्रेलियन क्रिकेट खेळाडू.
* १९२२ - हॅरी केव्ह, न्यू झीलंडचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९२७ - क्लेरमॉॅंट डेपेइझा, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९३३ - सदाशिव पाटील, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
* १९३६ - आर्टी डिक, न्यू झीलंडचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९४९ - लान्स केर्न्स, न्यू झीलंडचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९८३ - वुसिमुझी सिबंदा, झिम्बाब्वेचा क्रिकेट खेळाडू.
मृत्यू

* १९ - जर्मॅनिकस, रोमन सेनापती.
* ८३३ - अल-मामुन, खलिफा.
* १३५९ - ह्यु चौथा, सायप्रसचा राजा.
* १९१३ - कात्सुरा तारो, जपानी पंतप्रधान.
* १९१४ - चार्ल्स पहिला, रोमेनियाचा राजा.
* २००० - सिरिमावो भंडारनायके, श्रीलंकेची पंतप्रधान.
* २००५ - मिल्टन ओबोटे, युगांडाचा राष्ट्राध्यक्ष.
* २००६ - सरस्वतीबाई राणे, भारतीय - मराठी गायिका.
* २००८ - रोहिणी भाटे, मराठी कथकनर्तिका.
* २०११ - जगजीतसिंह, भारतीय गझलगायक, संगीतकार.
प्रतिवार्षिक पालन

* जागतिक मानसिक आरोग्य दिन
* दोन-दहा दिन - तैवान.
* राष्ट्र दिन - फिजी.
* स्वास्थ्य दिन - जपान.
* कोरियन कामगार पक्ष स्थापना दिन - उत्तर कोरिया.
बाह्य दुवे

----
ऑक्टोबर ८ - ऑक्टोबर ९ - ऑक्टोबर १० - ऑक्टोबर ११ - ऑक्टोबर १२ - ऑक्टोबर महिना
ऑक्टोबर ११

ठळक घटना आणि घडामोडी

अठरावे शतक

एकोणिसावे शतक

विसावे शतक

एकविसावे शतक

* २००२ - फिनलंडच्या व्हंटा शहरातील शॉपिंग मॉलमध्ये बॉम्बहल्ला. ७ ठार.
जन्म

* १६७१ - फ्रेडरिक चौथा, डेन्मार्कचा राजा.
* १७३८ - आर्थर फिलिप, न्यू साउथ वेल्सचा शासक.
* १८९९ - आर्थर ऑक्से, दक्षिण आफ्रिकेचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९०२ - जयप्रकाश नारायण, भारतरत्न पुरस्कार विजेते सामाजिक कार्यकर्ते.
* १९१६ - नानाजी देशमुख, भारतरत्न पुरस्कार विजेते सामाजिक कार्यकर्ते.
* १९२६ - जॉन ड्यूझ, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९४२ - अमिताभ बच्चन, भारतीय अभिनेता.
* १९४३ - कीथ बॉइस, वेस्ट ईंडीझचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९४६ - विजय पांडुरंग भटकर - पद्मभूषण पुरस्कार विजेते भारतीय संगणकशास्त्रज्ञ
* १९५६ - निकानोर दुआर्ते फ्रुतोस, पेराग्वेचा राष्ट्राध्यक्ष.
* १९६२ - फिल न्यूपोर्ट, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
मृत्यू

* १३०३ - पोप बोनिफेस आठवा.
* १३४७ - लुई चौथा, पवित्र रोमन सम्राट.
* १८८९ - जेम्स प्रेस्कॉट जूल, इंग्लिश भौतिकशास्त्रज्ञ.
* १९६८ - राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज.
* १९९४ - दिगंबर परशुराम दांडेकर, कॅम्लिन उद्योगसमूहाचे संस्थापक.
* २००२ - दीना पाठक हिंदी चित्रपट अभिनेत्री.
प्रतिवार्षिक पालन

* आंतरराष्ट्रीय मुलगी दिन
बाह्य दुवे

----

ऑक्टोबर ९ - ऑक्टोबर १० - ऑक्टोबर ११ - ऑक्टोबर १२ - ऑक्टोबर १३ - ऑक्टोबर महिना

----
तत्त्वज्ञान मंदिर (अंमळनेर)

भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्यातीलअमळनेर तालुक्यात श्रीमंत प्तताप शेटजींनी निर्माण केलेले हे तत्त्वज्ञान मंदिर आहे.येथे हजारो पुस्तकांचा अनमोल ठेवा आहे.उत्तर महाराष्ट्र विद्यापीठ अंतर्गत येथे हे तत्त्वज्ञान पदविकेचा अभ्यासक्रम चालविला जातो.हे तत्त्वज्ञान मंदिर साने गुरुजींचे सान्निध्य लाभलेले व स्पर्धा परीक्षेच्या अभ्यासाचे असे चांगले स्थान आहे.

वर्ग:जळगाव जिल्हा
वर्ग:ग्रंथालये
वर्ग:अमळनेर तालुका
सेलिब्रेशन (नाटक)

सेलिब्रेशन हे प्रशांत दळवी लिखित आणि चंद्रकांत कुलकर्णी दिग्दर्शित नाटक आहे. या नाटकाचा पहिला प्रयोग नोव्हेंबर १९, २००३ रोजी जिगीषा क्रिएशन्स प्रा. लि., मुंबई या नाट्यसंस्थेतर्फे शिवाजी मंदिर, दादर येथे झाला.
श्रेयनामावली

प्रथम प्रयोग वर्ष: २००३
निर्मिती संस्था: जिगीषा क्रिएशन्स प्रा. लि., मुंबई
लेखक: प्रशांत दळवी
दिग्दर्शक: चंद्रकांत कुलकर्णी
नेपथ्यः प्रदीप मुळ्ये
प्रकाश: प्रदीप मुळ्ये
पार्श्वसंगीत: अशोक पत्की
नेपथ्य निर्माण: वालावलकर आणि मंडळी
ध्वनी: दादा परसनाईक
सूत्रधार: श्रीपाद पद्माकर
रंगभूषा: किशोर पिंगळे
वेशभूषा: प्रतिमा जोशी, भाग्यश्री जाधव
निर्मिती व्यवस्था: जितेंद्र कुलकर्णी
भूमिका

मालती: वंदना गुप्ते
भाई: राजन भिसे
विजू: विद्याधर जोशी
सुजाता: सुहास परांजपे
अखिलेश: मिलिंद सफई
मंजू: मुग्धा गोडबोले / स्मिता सरवदे
बाळ: भारत गणेशपुरे
दीपकः महेश जोशी
वीणा: विनया खाडिलकर
अपूर्व: संकेत म्हात्रे / अतुल गोडसे
अर्चन: नीलपरी गायकवाड
राणी: ऐश्वर्या साखरे

----


वर्ग:मराठी नाटकांची यादी
ऑक्टोबर १३

ठळक घटना आणि घडामोडी

* ५४ - निरो रोमन सम्राटपदी.
एकोणिसावे शतक

* १८१२ - १८१२ चेयुद्ध - सर सर आयझॅक ब्रॉकच्या नेतृत्वाखाली ब्रिटिश आणि केनेडियन सैन्याने अमेरिकन सैन्याला परत अमेरिकेत रेटले.
* १८८४ - ग्रीनविचला युटीसीचा मध्य अक्ष असल्याचे ठरवण्यात आले.
विसावे शतक

* १९२३ - तुर्कस्तानने आपली राजधानी इस्तंबुलहून अंकाराला हलवली.
* १९३५ डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी १३ ऑक्टोबर रोजी नाशिकजवळील येवला येथे धर्मातराची घोषणा केली.
* १९४३ - दुसरे महायुद्ध - इटलीतील दोस्तधार्जिण्या सरकारने पक्ष बदलून जर्मनीविरुद्ध युद्ध पुकारले.
* १९४४ - दुसरे महायुद्ध - लाल सैन्यानेलात्व्हियाची राजधानी रिगा जिंकली.
* १९४६ - फ्रांसने नवीन संविधान अंगिकारले.
* १९७२ - एरोफ्लोतचे इल्युशिन आय.एल. ६२ प्रकारचे विमान मॉस्कोजवळ कोसळले. १७६ ठार.
* १९७२ - उरुग्वेयन एर फोर्स फ्लाइट ५७१ हे विमान चिली आणि आर्जेन्टिनाच्या सरहद्दीजवळ कोसळले. दोन प्रवाश्यांनी अनेक पर्वत पायी ओलांडून मदत मिळवल्यावर ४५ पैकी १६ व्यक्तींना डिसेंबर २३ रोजी वाचवण्यात आले.
* १९७६ - बोलिव्हियाचे बोईंग ७०७ प्रकारचे मालवाहू विमान सांता क्रुझ, बोलिव्हिया येथे कोसळले. विमानातील तिघांसह १०० ठार.
* १९७७ - पॅलेस्टाईनच्या अतिरेक्यांनी लुफ्तहंसा फ्लाइट १८१चे अपहरण करून विमान सोमालियाला नेले.
* १९८३ - अमेरिटेक मोबाइल कम्युनिकेशन्स (आताची एटीअँडटी ) या कंपनीने अमेरिकेतील पहिली सेलफोनची यंत्रणा सुरू केली.
* १९९२ - ॲंतोनोव्ह एरलाइन्सचे ॲंतोनोव्ह ए.एन. १२४ प्रकारचे विमान क्यीव्ह जवळ कोसळले.
एकविसावे शतक

* २०११ - श्रीलंकी-अमेरिकन अब्जाधीश उद्योगपती राज राजरत्नमला आर्थिक गैरव्यवहाराबद्दल अटक.
* २०१३ - मध्य प्रदेशच्या दातिया जिल्ह्यातील रतनगढ मंदिराजवळ असलेल्या पुलावर झालेल्या चेंगराचेंगरीत स्त्री-बालकांसह ११० ठार, १००पेक्षा अधिक जखमी.
जन्म

* ७०९ - कोनिन, जपानी सम्राट.
* १८६४ - टेड टेलर, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १८७७ - बर्नार्ड बॉसान्केट, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १८७७ - भुलाभाई देसाई, कायदेपंडित आणि स्वातंत्र्यसैनिक.
* १९११ - अशोक कुमार, भारतीय अभिनेता.
* १९२५ - मार्गारेट थॅचर, युनायटेड किंग्डमची पंतप्रधान.
* १९४१ - जॉन स्नो, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९४८ - नुसरत फतेह अली खान, पाकिस्तानी गायक
* १९५६ - अनुरा रणसिंघे, श्रीलंकेचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९६४ - पेट्रस स्टीफानस तथा फानी डिव्हिलियर्स, दक्षिण आफ्रिकेचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९७१ - हितेश मोदी, केन्याचा क्रिकेट खेळाडू.
* १९८९ - स्पृहा जोशी, मराठी अभिनेत्री.
मृत्यू

* ५४ - क्लॉडियस, रोमन सम्राट.
* १७०६ - इयासस, इथियोपियाचा सम्राट.
* १८२५ - मॅक्सिमिलियन पहिला, बव्हारियाचा राजा.
* १९११ - भगिनी निवेदिता,(मार्गारेट नोबल).स्वामी विवेकानंदांच्या शिष्या.भारतीय संस्कृतीच्या आणि स्वातंत्र्याच्या पुरस्कर्त्या.
* १९८९ - किशोर कुमार, भारतीय अभिनेता, पार्श्वगायक.
* २००३ - बर्ट्राम ब्रॉकहाउस, नोबेल पारितोषिक विजेता केनेडियन भौतिकशास्त्रज्ञ.
* २०१८ - अन्नपूर्णा देवी, पद्मभूषण पुरस्कार विजेत्या, मैहर घराण्यातील संगीतकार
प्रतिवार्षिक पालन
बाह्य दुवे

----
ऑक्टोबर ११ - ऑक्टोबर १२ - ऑक्टोबर १३ - ऑक्टोबर १४ - ऑक्टोबर १५ - ऑक्टोबर महिना
युआन श्वांग

ह्युएन-त्सांग (चिनी: 玄奘) (इंग्लिश: Xuan Zang)(इ.स.६०३ - इ.स. ६६४) हा एक चिनी विद्वान होता. ज्ञानाच्या आणि योग्य गुरूच्या शोधात तो भारतात आला. त्याचा जन्म चीनमधील हुनान या प्रांतात झाला. वयाच्या तेराव्या वर्षी त्याने बौद्ध धर्माची दिक्षा घेतली. यानंतर ज्ञानाच्या आणि योग्य गुरूच्या शोधात त्याने चीन पालथा घातला परंतु त्याचे समाधान न झाल्याने त्याने भारतात येण्याचे ठरवले.

भारतातही त्याने सर्वत्र प्रवास केला. काश्मिरपासून तक्षशिला, मथुरा,काशी, कपिलवस्तू,पाटलीपुत्र,नालंदा अशा अनेक ठिकाणी त्याने वास्तव्य केले. याकाळात त्याने वेद व्याकरण,आयुर्वेद,तत्त्वज्ञान अशा अनेक विषयांचा सखोल अभ्यास केला. इ.स.६४५ मध्ये तो चीनला परत गेला.
बाह्य दुवे

* ह्युएन त्सांगचा महाराष्ट्र - माहिती थोडी, प्रश्न जास्त! -भाग 1 व २

वर्ग:चिनी विद्वान
वर्ग:भारताचा इतिहास
वर्ग:चीनचा इतिहास
वर्ग:चिनी बौद्ध
वर्ग:इ.स. ६०३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. ६६४ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख