చేవెళ్ళ

చేవెళ్ల, తెలంగాణ రాష్ట్రములోని రంగారెడ్డి జిల్లా, చేవెళ్ళ మండలానికి చెందిన పట్టణం. ఇది హైదరాబాదు నుంచి తాండూర్ వెళ్ళు ప్రధాన రహదారిలో, 17.3067°ఉత్తర అక్షాంశం, 78.1353°తూర్పు రేఖాంశం పై ఉంది.రాష్ట్ర రాజధానికి సమీపంలో ఉండుటచే విద్యాపరంగా ఈ పట్టణం బాగా అభివృద్ధి చెందింది.
జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణలో

2016 అక్టోబరు 11న చేసిన తెలంగాణ జిల్లాల పునర్వ్యవస్థీకరణకు ముందు ఈ గ్రామం పాత రంగారెడ్డి జిల్లాలోని ఇదే మండలంలో ఉండేది.
చేవెళ్ల పట్టణ చరిత్ర

చేవెళ్ల పట్టణానికి దశాబ్దాల చరిత్ర ఉంది. 1953కు పూర్వం ఇది నిజాం రాష్ట్రంలో భాగంగా ఉన్న హైదరాబాదు జిల్లాలోనీ షాబాద్ తాలూకాలో సర్కిల్ గా ఉండేది. 1978లో మర్రి చెన్నారెడ్డి ప్రభుత్వం ప్రత్యేకంగా రంగారెడ్డి జిల్లా ఏర్పాటు చేయడంతో ఇది ఈ జిల్లాలో భాగమై కొనసాగుతోంది. రాష్ట్ర అవతరణ నుంచే సర్కిల్ గా ఉంది. ఆ తరువాత పరిపాలన సౌలభ్యం కోసం 1960లో తాలుకా కేంద్రంగా మార్చారు.1986లో మండల వ్యవస్థ ప్రారంభం కావడంతో చేవెళ్ల మండల కేంద్రంగా మారింది. 2025 లో పట్టణ పాలనకై పురపాలక సంఘం ఏర్పడిది.

చేవెళ్ల తాలూకాలోని సర్కిల్స్ 1.చేవెళ్ల, 2.శంకరపల్లి, 3. మొయినాబాద్, 4. షాబాద్. ఇవే ఆ తర్వాత కాలంలో మండల కేంద్రాలుగా ఏర్పడ్డాయి.
పురపాలక సంఘం

చేవెళ్ల పురపాలక సంఘం
గణాంకాలు

2011 భారత జనగణన గణాంకాల ప్రకారం ఈ గ్రామం 1559 ఇళ్లతో, 7031 జనాభాతో 1205 హెక్టార్లలో విస్తరించి ఉంది. గ్రామంలో మగవారి సంఖ్య 3553, ఆడవారి సంఖ్య 3478. షెడ్యూల్డ్ కులాల సంఖ్య 1574 కాగా షెడ్యూల్డ్ తెగల సంఖ్య 120. గ్రామం యొక్క జనగణన లొకేషన్ కోడ్ 574308.పిన్ కోడ్: 501503.
రవాణా సదుపాయాలు

ఈ పట్టణానికి హైదరాబాద్ నుండి ప్రతి 10ని.కు ఒక ప్రభుత్వ బస్సు ఉంది. అలాగే శంషాబాద్ నుండి 455c మరియు మెహీదీపట్నం నుండి సీటి సర్వీస్ 593, 593 C, 593 D, 593 U నెంబర్ గల బస్సులు ఉన్నాయి. చేవెళ్ళకు రోడ్డుమార్గాన మంచి రవాణా సదుపాయాలున్నాయి. హైదరాబాదు నుంచి వికారాబాదు, తాండూర్ (రంగారెడ్డి) వెళ్ళు మార్గం ఈ పట్టణం గుండా వెళుతుంది. జాతీయ రహదారి సంఖ్య 7, జాతీయ రహదారి సంఖ్య 9 లను కలిపే రహదారి ఈ మండలం గుండా వెళ్తుంది. హైదరాబాద్ నుండి బీజపూర్ జాతీయ రహదారిని కేంద్రం అభివృద్ధి చేస్తూంది. హైదరాబాద్ నగరానికి, వికారాబాద్, తాండూరు, కోస్గి కొడంగల్, పరిగి నారాయణపేట్, శంకర్‌పల్లి, షాద్‌నగర్ వంటి పట్టణాలకు (తెలంగాణ రాష్ట్ర రోడ్డు రవాణా సంస్థ) బస్సు సేవలు ఉన్నాయి. రెవెన్యూ డివిజన్ కేంద్ర స్థానమైనా రైలుస్టేషను లేదు. దగ్గరలోని రైల్వే స్టేషను శంకర్‌పల్లి.
విద్యావ్యవస్థ

చేవెళ్ళ పట్టణంలో 4 డిగ్రీ కళాశాల, 4 జూనియర్ కళాశాలలు ఉన్నాయి. 14 జిల్లా పరిషత్తు ఉన్నత పాఠశాలలు, 4 సాంఘిక సంక్షేమ వసతి గృహాలు మండల పరిధిలో ఉన్నాయి. ఇటీవలి కాలంలో రాష్ట్రంలో పేరుపొందిన ఇంజనీరింగ్ కళాశాలలు, బి.ఇడి కళాశాలు, ఎం.బి.ఏ, ఎం.సి.ఏ. కళాశాలలు నెలకొల్పబడ్డాయి.
వైద్య సౌకర్యం
ప్రభుత్వ వైద్య సౌకర్యం

చేవెళ్ళలో ఉన్న ఒక సామాజిక ఆరోగ్య కేంద్రంలో ముగ్గురు డాక్టర్లు, నలుగురు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. ఒక ప్రాథమిక ఆరోగ్య ఉప కేంద్రంలో డాక్టర్లు లేరు. ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బంది ఉన్నారు. ఒక ప్రత్యామ్నాయ ఔషధ ఆసుపత్రిలో ఒక డాక్టరు, నలుగురు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు. ఒక పశు వైద్యశాలలో ఒక డాక్టరు, ముగ్గురు పారామెడికల్ సిబ్బందీ ఉన్నారు.ప్రాథమిక ఆరోగ్య కేంద్రం గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. సంచార వైద్య శాల గ్రామం నుండి 5 నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. మాతా శిశు సంరక్షణ కేంద్రం, టి. బి వైద్యశాల గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి. అలోపతి ఆసుపత్రి, డిస్పెన్సరీ, కుటుంబ సంక్షేమ కేంద్రం గ్రామం నుండి 10 కి.మీ. కంటే ఎక్కువ దూరంలో ఉన్నాయి.
ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యం

గ్రామంలో7 ప్రైవేటు వైద్య సౌకర్యాలున్నాయి. ఎమ్బీబీయెస్ డాక్టర్లు ముగ్గురు, ఎమ్బీబీయెస్ కాకుండా ఇతర డిగ్రీ చదివిన డాక్టర్లు ముగ్గురు, డిగ్రీ లేని డాక్టరు ఒకరు ఉన్నారు. 9 మందుల దుకాణాలు ఉన్నాయి.
తాగు నీరు

గ్రామంలో కుళాయిల ద్వారా రక్షిత మంచినీటి సరఫరా జరుగుతోంది. కుళాయిల ద్వారా శుద్ధి చేయని నీరు కూడా సరఫరా అవుతోంది. బావుల నీరు కూడా అందుబాటులో ఉంది. గ్రామంలో ఏడాది పొడుగునా చేతిపంపుల ద్వారా నీరు అందుతుంది. బోరుబావుల ద్వారా కూడా ఏడాది పొడుగునా నీరు అందుతుంది.
పారిశుధ్యం

గ్రామంలో భూగర్భ మురుగునీటి వ్యవస్థ ఉంది. మురుగునీరు బహిరంగ కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీరు బహిరంగంగా, కచ్చా కాలువల ద్వారా కూడా ప్రవహిస్తుంది. మురుగునీటిని నేరుగా జలవనరుల్లోకి వదులుతున్నారు. గ్రామంలో సంపూర్ణ పారిశుధ్య పథకం అమలవుతోంది. సామాజిక మరుగుదొడ్డి సౌకర్యం లేదు. ఇంటింటికీ తిరిగి వ్యర్థాలను సేకరించే వ్యవస్థ లేదు. సామాజిక బయోగ్యాస్ ఉత్పాదక వ్యవస్థ లేదు. చెత్తను వీధుల పక్కనే పారబోస్తారు.
మార్కెటింగు, బ్యాంకింగు

గ్రామంలో ఏటీఎమ్, వాణిజ్య బ్యాంకు, సహకార బ్యాంకు, వ్యవసాయ పరపతి సంఘం ఉన్నాయి. గ్రామంలో స్వయం సహాయక బృందం, పౌర సరఫరాల కేంద్రం, వారం వారం సంత, వ్యవసాయ మార్కెటింగ్ సొసైటీ ఉన్నాయి.
ఆరోగ్యం, పోషణ, వినోద సౌకర్యాలు

గ్రామంలో సమీకృత బాలల అభివృద్ధి పథకం, అంగన్ వాడీ కేంద్రం, ఇతర పోషకాహార కేంద్రాలు, ఆశా కార్యకర్త ఉన్నాయి. గ్రామంలో ఆటల మైదానం, సినిమా హాలు, గ్రంథాలయం, పబ్లిక్ రీడింగ్ రూం ఉన్నాయి. గ్రామంలో వార్తాపత్రిక పంపిణీ జరుగుతుంది. అసెంబ్లీ పోలింగ్ కేంద్రం, జనన మరణాల నమోదు కార్యాలయం ఉన్నాయి.
విద్యుత్తు

గ్రామంలో గృహావసరాల నిమిత్తం విద్యుత్ సరఫరా వ్యవస్థ ఉంది. రోజుకు 5 గంటల పాటు వ్యవసాయానికి, 10 గంటల పాటు వాణిజ్య అవసరాల కోసం కూడా విద్యుత్ సరఫరా చేస్తున్నారు.
భూమి వినియోగం

చేవెళ్ళలో భూ వినియోగం కింది విధంగా ఉంది:

* వ్యవసాయేతర వినియోగంలో ఉన్న భూమి: 84 హెక్టార్లు
* శాశ్వత పచ్చిక ప్రాంతాలు, ఇతర మేత భూమి: 1 హెక్టార్లు
* సాగులో లేని భూముల్లో బీడు భూములు కానివి: 161 హెక్టార్లు
* బంజరు భూమి: 556 హెక్టార్లు
* నికరంగా విత్తిన భూమి: 401 హెక్టార్లు
* నీటి సౌకర్యం లేని భూమి: 1058 హెక్టార్లు
* వివిధ వనరుల నుండి సాగునీరు లభిస్తున్న భూమి: 60 హెక్టార్లు
నీటిపారుదల సౌకర్యాలు

చేవెళ్ళలో వ్యవసాయానికి నీటి సరఫరా కింది వనరుల ద్వారా జరుగుతోంది.

* బావులు/బోరు బావులు: 60 హెక్టార్లు
ఉత్పత్తి

చేవెళ్ళలో ఈ కింది వస్తువులు ఉత్పత్తి అవుతున్నాయి.
ప్రధాన పంటలు

ప్రత్తి, కూరగాయలు, వరి
నియోజకవర్గం
దేవాలయాలు

ఈ గ్రామంలో శివాలయం, వెంకటేశ్వర దేవాలయం మొదలైనవి ఉన్నాయి.
విశేషాలు

రాజకీయపరంగా కూడా ఈ పట్టణానికి మంచి ప్రాధాన్యత ఉంది. ఇప్పటి వరకు ఇద్దరు రాష్ట్ర ప్రభుత్వంలో మంత్రిపదవులను నిర్వహించారు. గతంలో స్వర్గీయ ఇంద్రారెడ్డి ఎన్టీ రామారావు మంత్రివర్గంలో హోంశాఖ పదవిని పొందగా, ఆ తరువాత ఇంద్రారెడ్డి భార్య సబితా ఇంద్రారెడ్డి వై.ఎస్.రాజశేఖర్ రెడ్డి మంత్రివర్గంలో హోంశాఖ మంత్రిగా పనిచేసారు.
మూలాలు
వెలుపలి లింకులు