JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
इ.स. १८८०

ठळक घटना आणि घडामोडी

* जानेवारी २७ - थॉमस अल्वा एडिसनने विजेच्या दिव्यासाठी पेटंट घेतला.
* फेब्रुवारी २ - अमेरिकेत वाबाश, ईंडियाना येथे विजेवर चालणारा रस्त्यावरील दिवा सुरू.
* एप्रिल १८ - मार्शफील्ड, मिसुरी येथे एफ.४ टोर्नेडो. ९९ ठार, २०० जखमी.
* जून २८ - ऑस्ट्रेलियातील क्रांतिकारी, नेड केली पकडला गेला.
* जून २९ - ताहिती फ्रांसची वसाहत झाले.
* जुलै २७ - दुसरे ॲंग्लो-अफगाण युद्ध-मैवांदची लढाई - अफगाण सैन्याचा विजय. दोन्हीकडे असंख्य सैनिक मृत्युमुखी.
जन्म

* जानेवारी २६ - डग्लस मॅकआर्थर, अमेरिकन सेनापती.
* मे ७ - डॉ. पांडुरंग वामन काणे, कायदेपंडित आणि धर्मशास्त्राचे अभ्यासक.
* जुलै २ - गणपतराव बोडस, मराठी संगीत नाटकांतील गायक-अभिनेता.
* ऑगस्ट ८ - अर्ल पेज, ऑस्ट्रेलियाचा ११वा पंतप्रधान.
* ऑगस्ट २९ - लोकनायक बापूजी अणे (माधव श्रीहरी अणे), भारतीय स्वातंत्र्यसैनिक.
* ऑगस्ट ३१ - विल्हेमिना पहिली, नेदरलॅंड्सची राणी.
मृत्यू

* डिसेंबर २२ - जॉर्ज इलियट, ब्रिटिश लेखिका(टोपण नाव).

वर्ग:इ.स. १८८०
वर्ग:इ.स.च्या १८८० च्या दशकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या १९ व्या शतकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
इ.स. १४९३

ठळक घटना आणि घडामोडी

* जानेवारी ४ - क्रिस्टोफर कोलंबस आपल्या पहिल्या सफरीच्या अंती नव्या जगातून परत निघाला.
* मे ४ - पोप अलेक्झांडर सहाव्याने नवे जग स्पेन व पोर्तुगालमध्ये वाटुन दिले.
* जुलै २८ - मॉस्को शहराचा मोठा भाग आगीत भस्मसात.
जन्म

* तानसेन, अकबराच्या दरबारातील गायक.
मृत्यू

* ऑगस्ट १९ - फ्रेडरिक तिसरा, पवित्र रोमन सम्राट.

वर्ग:इ.स. १४९३
वर्ग:इ.स.च्या १४९० च्या दशकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या १५ व्या शतकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
इ.स. १८१९

ठळक घटना आणि घडामोडी

* जानेवारी १७ - सिमोन बॉलिव्हारने कोलंबियाच्या प्रजासत्ताकत्त्वाचा जाहीरनामा प्रकाशित केला.
* फेब्रुवारी ६ - सर थॉमस स्टॅमफर्ड रॅफल्सने सिंगापुरची स्थापना केली.
* फेब्रुवारी २२ - स्पेनने फ्लोरिडाचा प्रदेश अमेरिकेला ५०,००,००० अमेरिकन डॉलरच्या मोबदल्यात विकला.
* जून २६ - सायकलचा पेटंट देण्यात आला.
* ऑगस्ट ७ - बॉयाकाची लढाई - सिमोन बॉलिव्हारच्या सैन्याने स्पेनच्या सैन्याचा पाडाव केला.
* डिसेंबर १४ - अलाबामा अमेरिकेचे २२वे राज्य झाले.
जन्म

* फेब्रुवारी ८ - जॉन रस्किन, इंग्लिश लेखक.
* मार्च ११ - हेन्री ट्रेट, इंग्रजी साखर उत्पादक.
* मार्च ११ - मारिअस पेटिपा, फ्रेंच बॅले नर्तक, नृत्यदिग्दर्शक.
* मे २४ - व्हिक्टोरिया, ईंग्लंडची राणी.
मृत्यू

* मे ८ - कामेहामेहा, हवाईचा राजा.

वर्ग:इ.स. १८१९
वर्ग:इ.स.च्या १८१० च्या दशकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या १९ व्या शतकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
इ.स. १८४०

ठळक घटना आणि घडामोडी

* जानेवारी २० - विलेम दुसरा नेदरलॅंड्सच्या राजेपदी.
* फेब्रुवारी ६ - वैतंगीचा तह. न्यू झीलंड राष्ट्र म्हणून अस्तित्वात.
* फेब्रुवारी १० - ईंग्लंडची राणी व्हिक्टोरिया व सॅक्स-कोबर्ग-गोथाच्या राजकुमार आल्बर्टचे लग्न.
* मार्च १ - ऍडोल्फ थियेर्स फ्रांसच्या पंतप्रधानपदी.
जन्म

* मार्च ११ - एडमंड किर्बी, कनिष्ठ, ब्रिगेडीअर जनरल.
* सप्टेंबर २१ - मुराद पाचवा, ऑट्टोमन सम्राट.
* नोव्हेंबर १४ - क्लोद मोने, फ्रेंच चित्रकार.
मृत्यू

* एप्रिल २५ - सिमिओन-डेनिस पोइसॉन, फ्रेंच गणितज्ञ.
* जून ७ - फ्रेडेरिक विल्यम तिसरा, प्रशियाचा राजा.

वर्ग:इ.स. १८४०
वर्ग:इ.स.च्या १८४० च्या दशकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या १९ व्या शतकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
स्थापत्य अभियांत्रिकी

,जगातील सर्वात उंच ईमारत.]]

स्थापत्य अभियांत्रिकी ही सर्वात जुनी अभियांत्रिकी शाखा आहे. यात नागरी नियोजन, नागरी अभियांत्रिकी, वास्तुकला , बांधकाम तंत्रज्ञान, आणि बांधलेल्या इमारतींची संरचना व इतर संबंधित नागरी क्षेत्रे इत्यादींचा स्थापत्य अभियांत्रिकी मध्ये समावेश होतो. पृथ्वी, जल, आणि त्यांच्या क्रिया यांच्या संबंधित असल्यानेच इंग्रजीत याला सिव्हिल इंजिनिअरिंग असे म्हणले जाते. आजच्या याच्या क्षेत्रात पाणीपुरवठा व मलनिःस्सारण , जल व्यवस्थापन आणि वाहतूक यांचा ही अंतर्भाव होतो. थोडक्यात स्थापत्य अभियांत्रिकी असे क्षेत्र आहे की जे आपल्या विश्वाला, राहत्या जागेला अधिक सुखकर बनवण्यास मदत करते.

स्थापत्य अभियांत्रिकी मध्ये खालील प्रमुख
शाखांचा समावेश होतो :-
* नागरी नियोजन
* नागरी अभियांत्रिकी
* ग्रामीण अभियांत्रिकी
* वास्तुकला
* बांधकाम तंत्रज्ञान
* वाहतूक अभियांत्रिकी

*महाराष्ट्रातील कोणताही विद्यार्थी हा (१) नागरी नियोजन (Civil Planning) (२) नागरी अभियांत्रिकी (Civil Engineering) (३) वास्तुकला (Architecture) आणि (४) बांधकाम तंत्रज्ञान (Construction Technology) या समकक्ष / समतुल्य शाखेतील पदवीधारक किंवा पदविकाधारक किंवा पदव्युत्तर पदवीधारक किंवा पदव्युत्तर पदविकाधारक असेल तर तो जिल्हा परिषद मधील कनिष्ठ अभियंता (स्थापत्य) आणि स्थापत्य अभियांत्रिकी सहायक (गट , ब) अराजपत्रित तसेच महाराष्ट्र राज्यस्तरीय जलसंपदा / जलसंधारण आणि लघुपाटबंधारे विभागातील कनिष्ठ अभियंता (स्थापत्य) किंवा स्थापत्य अभियांत्रिकी सहायक. (गट ,ब) अराजपत्रित पदासाठी उमेदवारी ऑनलाईन परीक्षा फॉर्म भरू शकतात.
स्थापत्य अभियांत्रिकीचा इतिहास

स्थापत्य अभियांत्रिकी हे भौतिकशास्त्रातील नियमांचे उपयोजन असून याचा इतिहास भौतिकशास्त्र आणि गणिताच्या सखोल अध्यायानाशी संबंध दाखवतो. स्थापत्य अभियांत्रिकी हा भव्य व्यवसाय असल्यामुळे या शाखेचा इतिहास संरचनात्मक अभियांत्रिकी, पदार्थविज्ञान, भूगोल, भूगर्भशास्त्र, मृदा यांत्रिकी, जल विज्ञान, पर्यावरण, उपयोजित यंत्रशास्त्र आदी शाखांशी संबंधित आहे.

पुराणकाळापासून रचना आणि बांधकामाचे बहुतेक कार्य हे शिल्पकार आणि सुतार यांच्यासारख्या कारागिरांनी केले. उत्तरोत्तर काळात चतुर बांधकाम कारागिराची गरज वाढत गेली. बांधकामासंबंधित माहिती आणि तंत्रज्ञान हे अशा कारागिरांच्या संघटनेत जतन केले जात असे, आणि नव्या पिढीला पुरवले जात असे. इमारती, रस्ते आणि इतर बांधकाम हे पुन्हा पुन्हा त्याच पद्दतींनी बांधले जात होते आणि त्यांची मागणी खूप जास्त प्रमाणात वाढत होती.

भौतिकशास्त्रातील आणि गणितातील उदाहरणांचा शास्त्रीय दृष्टीकोनातून विचार करून त्यांचा स्थापत्य अभियांत्रिकी मध्ये वापर करून घेण्याचे पुरातन उदाहरण म्हणजे आर्किमिडीजचे ई.स.पु. तिसऱ्या शतकातले काम ज्यामध्ये आर्किमिडीजच्या सिद्धांताचा, ज्यामुळे आपण उल्हासित वृत्ती समजून घेऊ शकतो तसेच काही समस्यांच्या व्यावहारिक निवारणांचा (उदा. आर्किमिडीजचा स्क्रू-वरील चित्र बघा.) समावेश होतो. ब्रह्मगुप्त या भारतीय गणिततज्ञाने सातव्या शतकात उत्खननाच्या परिमाणाच्या आकडेमोडीसाठी हिंदू-अरेबिक अंकांवर अवलंबून असणाऱ्या अंकगणिताचा वापर केला होता.

वर्ग:स्थापत्य अभियांत्रिकी

eo:Konstruingxenieriko
el:Πολιτικός Μηχανικός
hr:Građevina
no:Byggeteknikk
ro:Construcţii
ru:Строительный инжиниринг
sv:Väg och vattenbyggnadsteknik
tr:İnşaat Mühendisliği
व्हिसेंते यानेझ पिंझोन

व्हिसेंते यानेझ पिंझोन (स्पॅनिश: Vicente Yáñez Pinzón ;) (इ.स. १४६० - इ.स. १५२३नंतर) हा स्पेनचा शोधक आणि काँकिस्तादोर होता. तो क्रिस्टोफर कोलंबसाच्या पहिल्या सफरीतील तीन जहाजांपैकी एका जहाजाचा वाटाड्या होता, तर त्याचा भाऊ मार्टिन अलोंझो पिंझोन त्याच जहाजाचा निन्या कप्ताम होता.

अमेरिकेच्या सफरीनंतर इ.स. १४९९मध्ये पिंझोन दक्षिण अमेरिकेकडे निघाला. जानेवारी २६, इ.स. १५०० रोजी समुद्री वादळात भरकटत सध्याच्या ब्राझिलच्या पेर्नांबुको राज्यातील प्रैया दो परैसो येथे उतरला. ब्राझिलमध्ये पोचणारा हा पहिला युरोपीय होय. पिंझोनाने या जागेला काबो दि सांता मारिया दिला कॉन्सोलेसियोन असे नाव दिले. पुढे तो अ‍ॅमेझॉन नदीच्या मुखापर्यंत गेला. या नदीला त्याने रियो सांता मारिया दिला मार दुल्से हे नाव दिले.

इ.स. १५०५मध्ये स्पेनने पिंझोनाला पोर्तो रिकोचा राज्यपाल केले. इ.स. १५२३ सालानंतर याचा कोठेही उल्लेख आढळत नाही.
बाह्य दुवे

*


वर्ग:स्पेनचा इतिहास
वर्ग:ब्राझिलचा इतिहास
वर्ग:काँकिस्तादोर
वर्ग:इ.स. १४६० मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १५२३ मधील मृत्यू
आर्थर फिलिप

thumb|right|आर्थर फिलिप

आर्थर फिलिप (ऑक्टोबर ११, इ.स. १७३८:लंडन - ऑगस्ट ३१, इ.स. १८१४:बाथ, इंग्लंड) हा ब्रिटिश आरमारी अधिकारी आणि ऑस्ट्रेलियातील पहिल्या युरोपीय वसाहतीचा राज्यपाल होता.
आरमारी सेवा

आर्थर हा एलिझाबेथ व जेकब फिलिपचा मुलगा होता. थोडेसे शालेय शिक्षण घेतल्यावर तो वयाच्या १३व्या वर्षी जहाजावर प्रशिक्षणासाठी गेला. पंधराव्या वर्षी तो ब्रिटिश आरमारात दाखल झाला. या काळात त्याने मिनोर्काच्या लढाईत भाग घेतला. युद्ध संपल्यावर त्याने हॅंपशायरमध्ये शेती पत्करली.
इ.स. १७७४मध्ये तो पोर्तुगीझ आरमारात कॅप्टन म्हणून रुजू झाला व स्पेनविरूद्ध लढाईत लढला. इ.स. १७७८मध्ये ईंग्लंडने फ्रांसशी युद्ध पुकारले व फिलिपला परत बोलावले. इ.स. १७७९मध्ये त्याला स्वतःचे जहाज (बेसिलिस्क) मिळाले. इ.स. १७८४त पुन्हा तो हॅम्पशायरला गेला.
न्यू साउथ वेल्स

इ.स. १७८६मध्ये आपल्या शेजाऱ्याच्या मदतीने त्याने न्यू साउथ वेल्सचे राज्यपालपद व सिरियस नावाचे जहाज मिळवले. ब्रिटिश सरकारने याबरोबर त्याला ७७८ कैदी व काही शिपाई देउन नवीन देश वसवण्याचा आदेश दिला. आठ महिन्यांनी जानेवारी २६, इ.स. १७८८ रोजी तो सध्याच्या सिडनी येथे पोचला व तेथे शहर स्थापले. अनेक खडतर प्रसंगांना तोंड देउन त्याने ही वसाहत यशस्वी केली.


इ.स. १७९३च्या मे महिन्यात तो परत लंडनला गेला व निवृत्ति स्वीकारली. त्यानंतरचा काल त्याने समुद्रकिनाऱ्यावर बाथ येथे घालवला.

फिलिप, आर्थर
फिलिप, आर्थर
फिलिप, आर्थर
बचेंद्री पाल

इवलेसे|बचेंद्री पाल
बचेंद्री पाल ही भारताची सगळ्यात ख्यातनाम गिर्यारोहक आहे. तिने मे २३, इ.स. १९८४ रोजी जगातील सगळ्यात उंच शिखर, एव्हरेस्ट सर केले. एव्हरेस्ट सर करणाऱ्या त्या भारतातील पहिल्या गिर्यारोहक आहेत.

त्यांचा जन्म १९५४ मध्ये भारतातील उत्तराखंड राज्यातील गढवाल भागातील नाकुरी गावात झाला.
त्यांना अनेक पुरस्कारांनी गौरविण्यात आले आहे. त्यापैकी काही पुढील प्रमाणे:
मिळालेले पुरस्कार

* भारतीय पर्वतारोहण फाउंडेशन तर्फे गिर्यारोहणाकरिता सुवर्ण पदक (1984)

* पद्मश्री(1984) पुरस्काराने सम्मानित

* उत्तर प्रदेश सरकारच्या शिक्षण विभागाद्वारे सुवर्ण पदक (1985)

* अर्जुन पुरस्कार (1986)

* कोलकाता लेडीज स्टडी ग्रुप अवार्ड (1986)

* गिनीज़ वर्ल्ड रिकॉर्ड्स (1990) मध्ये नोंद

* भारत सरकार तर्फे एडवेंचर अवार्ड (1994)

* उत्तर प्रदेश सरकार कडून यशभारती सन्मान(1995)

* हेमवती नन्दन बहुगुणा गढ़वाल विश्वविद्यापीठाकडून मानद पी एच डी उपाधि (1997)

* संस्कृति मंत्रालय, मध्य प्रदेश सरकार कडून पहिला वीरांगना लक्ष्मीबाई राष्ट्रीय सन्मान (2013-14)
* पद्मभूषण पुरस्कार(२०१९)
बाह्य दुवे

आय बी एन लाईव्ह वरील मुलाखत

वर्ग:इ.स. १९५४ मधील जन्म
वर्ग:हयात भारतीय व्यक्ती
वर्ग:पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय गिर्यारोहक
वर्ग:गिर्यारोहक
टास्मानिया

टास्मानिया हे ऑस्ट्रेलिया देशाचे एक राज्य आहे. टास्मानिया खंडीय ऑस्ट्रेलियाच्या २४० किमी आग्नेयेस असून ह्या राज्यात टास्मानिया नावाचे प्रमुख बेट व इतर ३३६ लहान बेटे समाविष्ट केली गेली आहेत. होबार्ट ही टास्मानियाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे.

आबेल टास्मान ह्या डच शोधकाने इ.स. १६४२ साली टास्मानियाचा शोध लावला. ह्या साठी टास्मानचे नाव ह्या बेटाला देण्यात आले.
बाह्य दुवे

* अधिकृत संकेतस्थळ
* पर्यटन


वर्ग:ऑस्ट्रेलियाची राज्ये व प्रदेश
वर्ग:बेटे
*
इ.स. १७७३

ठळक घटना आणि घडामोडी

* जानेवारी १७ - कॅप्टन जेम्स कूकने अंटार्क्टिक वृत्त पार केले.
* एप्रिल २७ - भारतातील युद्धांच्या खर्चामुळे डबघाईला आलेल्या ब्रिटिश ईस्ट ईंडिया कंपनीला वाचवण्यासाठी ब्रिटिश संसदेने टी ऍक्ट करून कंपनीला उत्तर अमेरिकेशी व्यापार करण्याचा मक्ता दिला.
* डिसेंबर १६ - अमेरिकन क्रांती-बॉस्टन टी पार्टी - टी ऍक्टच्या विरोधात सन्स ऑफ लिबर्टीच्या सदस्यांनी मॉहॉक वेश धारण करून बॉस्टनच्या बंदरात चहाची खोकी फेकली.
जन्म

मृत्यू

* फेब्रुवारी २० - चार्ल्स इमॅन्युएल तिसरा, सार्डिनीयाचा राजा.
* मे ८ - अली बे अल-कबीर, ईजिप्तचा सुलतान.

वर्ग:इ.स. १७७३
वर्ग:इ.स.च्या १७७० च्या दशकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या १८ व्या शतकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
षान्शी

(सोपी चिनी लिपी: 山西; पारंपरिक चिनी लिपी: 山西; फीनयीन: Shānxī; वेड-जाइल्स: Shan-hsi ; उच्चार: षान्शी; अर्थ: पर्वताच्या पश्चिमेकडे ; ) हा चीनच्या उत्तर-मध्य भागाकडील प्रांत आहे. 'षान्शी' या नावाचा अर्थ 'पर्वताच्या पश्चिमेकडील प्रदेश', असा असून हा प्रदेश थायहांग पर्वतरांगेच्या पश्चिम उतारापाशी वसलेला असल्यामुळे त्याला एतदर्थाचे नाव पडले. याच्या पूर्वेस हपै, दक्षिणेस हनान, पश्चिमेस षा'न्शी आणि उत्तरेस आंतरिक मंगोलिया हे चीनमधील महसुली विभाग आहेत. थाय्युआन येथे षान्शीची राजधानी आहे,

षान्शीजवळच षा'न्शी नावाचा वेगळा प्रांत आहे.
बाह्य दुवे

*
*


वर्ग:चीनचे प्रांत
कंपाला

कंपाला (Kampala) ही आफ्रिकेतील युगांडा ह्या देशाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. हे शहर देशाच्या आग्नेय भागात व्हिक्टोरिया सरोवराच्या काठावर वसले आहे. २०११ साली कंपालाची लोकसंख्या सुमारे १६.६ लाख होती. एंटेबी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा युगांडामधील सर्वात मोठा विमानतळ कंपालाच्या ४२ किमी नैऋत्येस स्थित आहे.
बाह्य दुवे

* अधिकृत संकेतस्थळ
*


वर्ग:युगांडामधील शहरे
वर्ग:आफ्रिकेतील देशांच्या राजधानीची शहरे
*
स्टेफी ग्राफ

स्टेफानी तथा स्टेफी मरिआ ग्राफ (जून १४, इ.स. १९६९, मानहाइम, जर्मनी) ही जर्मनीतील आत्तापर्यंतची सर्वात जास्त यश-कीर्ती मिळविलेली टेनिस खेळाडू आहे.
स्पर्धात्मक यश

स्टेफी ग्राफने जगातील महत्त्वाच्या ग्रँड स्लॅम स्पर्धांंमध्ये २२ वेळा विजेतेपद पटकविले : सात वेळा विंबल्डन, सहा वेळा फ्रेंच ओपन, चार वेळा ऑस्ट्रेलिअन ओपन, पाच वेळा अमेरिकन ओपन. अशाप्रकारचे यश मिळवणाऱ्यांत ऑस्ट्रेलियाच्या मार्गारेट स्मिथ कौर्ट (२४ वेळ विजेती) आणि सेरेना विल्यम्स (२३ वेळ विजेती) पाठोपाठ स्टेफी ग्राफचा जगात तिसरा क्रमांक लागतो. १०७ जागतिक स्पर्धाविजेतेपदांसह (एकेरी विजेतेपद) ती मार्टिना नवरातिलोवा आणि ख्रिस एव्हर्ट पाठोपाठ तिसऱ्या स्थानावर आहे. स्टेफीने ऑलिंपिक स्पर्धा तसेच फेडेरेशन कप (१९८७ आणि १९९२) स्पर्धांमधेही चांगली कामगिरी बजावली.

१९८८ साली स्टेफीने सर्व ग्रँड स्लॅम स्पर्धा तसेच त्या वर्षीच्या सेऊल ऑलिंपिकमधील टेनिसमधील महिला एकेरीचे विजेचेपद जिंकून 'गोल्डन ग्रँड स्लॅम' पूर्ण केले.
व्यक्तिगत

स्टेफीच्या पतीचे नाव आंद्रे अगासी आहे.


ग्राफ, स्टेफी
ग्राफ, स्टेफी
ग्राफ, स्टेफी
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
साबू दस्तगीर

साबू दस्तगीर (जानेवारी २७, इ.स. १९२४:म्हैसूर जवळ कारापूर - डिसेंबर २, इ.स. १९६३:चॅट्सवर्थ, कॅलिफोर्निया) हा हॉलिवूडमध्ये सफल झालेला पहिला भारतीय अभिनेता होता.
चित्रपट

साबूने वयाच्या १३व्या वर्षी प्रथम सिनेमात काम केले. यानंतर अंदाजे २०-२५ चित्रपटांत विविध भूमिका केल्या. द थीफ ऑफ बगदाद या चित्रपटातील अबुची भूमिका सगळ्यात स्मरणीय ठरली. याशिवाय जंगलबुक, मॅन ईटर्स ऑफ कुमाउं वगैरे अनेक चित्रपटांतील भूमिका समीक्षकांची दाद घेउन गेल्या.
हवाई दल

इ.स. १९४४मध्ये साबू अमेरिकेचा नागरिक झाला व अमेरिकेच्या हवाई दलात टेल गनर (विमानाच्या शेपटात बसून मोठी बंदूक चालवणारा) म्हणून रुजू झाला. अनेक वेळा लढाईत भाग घेउन त्याने डिस्टींग्विश्ड फ्लाईंग क्रॉस हे पदक मिळवले.
खाजगी जीवन

साबू मैसूरच्या महाराजाच्या महावताचा मुलगा होता. हत्तीशाळा स्वच्छ करीत असताना पाश्चिमात्य चित्रपट निर्देशक रॉबर्ट जे. फ्लॅहर्टीच्या नजरेस पडला व त्याने साबूला आपल्या एलिफंट बॉय या चित्रपटात भूमिका दिली. साबूच्या नावाबद्दल मतभेद आहेत. पत्रकार फिलिप लीबफ्रीडच्या मते याचे खरे नाव सेलार शेख साबू असे होते. साबूने इ.स. १९४८मध्ये मेरिलिन कूपर नावाच्या अभिनेत्रीशी लग्न केले. त्यांना दोन अपत्ये झाली. साबूच्या मित्रमंडळीत जेम्स स्टुअर्ट, रोनाल्ड रेगन वगैरे हॉलिवुडातील प्रसिद्ध व्यक्तिमत्त्वे होती.
बाह्य दुवे

* आय.एम.डी.बी. कॉम - प्रोफाइल (इंग्लिश मजकूर)


वर्ग:भारतीय व्यक्ती
वर्ग:इ.स. १९२४ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९६३ मधील मृत्यू
ट्राजान

मार्कस उल्पियस नर्व्हा ट्रैआनस तथा ट्राजान (सप्टेंबर १८, इ.स. ५३:इटालिका - ऑगस्ट ९, इ.स. ११७) हा तथाकथित पाच शहाण्या रोमन सम्राटांपैकी दुसरा होता.

त्याने इ.स. ९८ ते मृत्यूपर्यंत राज्य केले. त्याच्या राज्यकाळात रोमन साम्राज्याचा विस्तार आफ्रिका, युरोप व आशिया या खंडांत झाला. इ.स. १०१मध्ये त्याने दाशियाचे राज्य जिंकले व तद्नंतर सध्याचे जॉर्डन व सौदी अरेबियाचा काही भाग जिंकला. ट्राजानच्या र्काळात रोमन साम्राज्य इंग्लंड पासून इराक व फ्रान्सपासून लिबिया व इजिप्तपर्यंत पसरलेले होते.

इ.स. ११७मध्ये लढाईत असताना त्याचा जलोदराने मृत्यू झाला.


वर्ग:रोमन सम्राट
वर्ग:इ.स. ५३ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. ११७ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
नर्व्हा

मार्कस कोकैअस नर्व्हा (नोव्हेंबर ८, इ.स. ३० - जानेवारी २७, इ.स. ९८) हा तथाकथित पाच शहाण्या रोमन सम्राटांपैकी पहिला होता.

त्याने सप्टेंबर १८, इ.स. ९६ ते मृत्युपर्यंत राज्य केले. सम्राटपदी येताच त्याने आधीच्या सम्राटाने कैद केलेले राजकीय कैदी सोडून दिले, त्यांची मालमत्ता परत केली आणि रोमन सेनेटला कारभारात सामील करून घेतले.


वर्ग:रोमन सम्राट
वर्ग:इ.स. ३० मधील जन्म
वर्ग:इ.स. ९८ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
पोप सर्जियस दुसरा

सर्जियस दुसरा (??? - जानेवारी २७, इ.स. ८४७) हा इ.स. ८४४ ते मृत्युपर्यंत पोप होता.

ग्रेगोरी चौथ्याच्या मृत्युनंतर रोममधील जनतेनी आर्चडीकन जॉनला पोप निवडले पण उच्चवर्गातील लोकांनी सर्जियसची निवड केली. त्यानंतरच्या झटापटीत जॉनला पकडण्यात आले व सर्जियसने त्याचा मृत्युदंड माफ केला.

सर्जियस पोप झाला परंतु त्याला पवित्र रोमन सम्राट लोथारची मान्यता नव्हती. लोथारने आपल्या मुलाला सैन्य घेउन सर्जियसला पदच्युत करण्यासाठी पाठवले. सर्जियसने संधि करून पोपपदाच्या बदल्यात लोथारला लॉम्बार्डीचा राजा घोषित केला.

पुढे सर्जियसच्या पोपकालात साराकन सैन्याने रोम वर हल्ला करून लुटुन नेले. याकाळात रोममध्ये भ्रष्टाचार व लाचखोरी अनिर्बंध चालु होती.


सर्जियस दुसरा
वर्ग:इ.स. ८४७ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
हैती

हैती हा देश कॅरिबियन समुद्रातील हिस्पॅनियोला बेटाच्या पश्चिम भागात आहे. हैतीच्या पूर्वेला डॉमिनिकन प्रजासत्ताक हा देश आहे. हैती ग्रेटर अँटिल्सचा भाग आहे. पोर्ट औ प्रिन्स ही हैतीची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे.

हैती या देशाचे क्षेत्रफळ २७,७५० वर्ग किलोमीटर इतके असून लोकसंख्या ९.८ दशलक्ष आहे. या देशात गूर्ड हे चलन प्रचलित आहे. हैतीतील फक्त ४५ टक्के नागरिक साक्षर असून या देशाची शासकीय भाषा फ्रेंच आहे.

हैती हा स्वातंत्र्य मिळालेला लॅटिन अमेरिकेतील सर्वात पहिला देश होता. या देशाला इ.स. १८०४ मध्ये फ्रेंचांच्या वसाहतींकडून स्वातंत्र्य मिळाले. येथील लोकसंख्येपैकी बहुतांश लोक कृष्णवर्णीय आहेत. उर्वरित नागरिक म्हणजे येथे स्थायिक झालेल्या फ्रेंचाच्या आणि गुलामंच्या वर्णसंकरातून जन्मलेली प्रजा आहे.

हैतीचे मुख्य उत्पादन कॉफी हे आहे. तसेच कापूस, कोको आणि तंबाखूचे उत्पादनही येथे मोठ्या प्रमाणात होते. या देशात बॅाक्साईट हे खनिज मोठ्या प्रमाणात सापडते. तसेच येथे पर्यटनाद्वारे मोठ्या प्रमाणात परकीय चलन प्राप्त केले जाते.
इतिहास

नावाची व्युत्पत्ती

प्रागैतिहासिक कालखंड

अर्वाचीन इतिहास

२०१०चा भूकंप

जानेवारी १२, इ.स. २०१० रोजी स्थानिक वेळेप्रमाणे संध्याकाळी ४:५३ वाजता हैती रिश्टर मापनपद्धतीनुसार ७.० इतकी तीव्रता असलेल्या भूकंपाने हादरले. हा भूकंप मागील २०० वर्षांतील सगळ्यात तीव्र भूकंप होता.. यामुळे कॅरिबियन समुद्रात त्सुनामी होण्याची शक्यता निर्माण झाली होती.

या भूकंपात हैतीमध्ये अतोनात नुकसान झाले. भूकंपाच्या केंद्रबिंदूपासून जवळ असलेले राजधानीचे शहर पोर्ट-औ-प्रिन्स जमीनदोस्त झाले. हैतीतील बहुतांश इमारती बांधतानाच कमकुवत बांधल्यामुळे कोसळल्या. राष्ट्रपती महाल, संसद आणि राष्ट्रीय कॅथेड्रल या इमारतीही कोसळल्या. जमिनीखाली अंदाजे १० किमी केंद्रबिंदू असलेल्या या भूकंपामुळे १ लाख पर्यंत व्यक्ती मरण पावल्याचा अंदाज आहे.
भूगोल

चतुःसीमा

राजकीय विभाग

मोठी शहरे

समाजव्यवस्था

वस्तीविभागणी

धर्म

हैती ख्रिश्चन देश आहे. येथील ८०% व्यक्ती रोमन कॅथोलिक धर्म पाळतात. प्रोटेस्टंट १६% आहेत तर उरलेले इतर धर्म पाळतात. येथील ख्रिश्चन व इतर लोक हैती व्हूडू हा धर्मही मानतात.
शिक्षण

संस्कृती

राजकारण

अर्थतंत्र

संदर्भ आणि नोंदी


वर्ग:कॅरिबियन
वर्ग:लॅटिन अमेरिका
सर हॅरी स्मिथ

thumb|right|सर हॅरी स्मिथ
लेफ्टेनंट जनरल सर हॅरी जॉर्ज वेकलिन स्मिथ (जून २८, इ.स. १७८७:व्हिट्लेसी, इंग्लंड - ऑक्टोबर १२, इ.स. १८६०) हा इंग्लिश सेनापती होता.
अमेरिका, युरोप, आफ्रिका

वयाच्या १८व्या वर्षी हॅरी स्मिथने लष्करात नोकरी पत्करली. त्याला लगेच दक्षिण अमेरिकेला पाठवण्यात आले. त्यानंतर त्याने इ.स. १८०८ ते इ.स. १८१४च्या तुलुच्या लढाई पर्यंत अनेक लढायांत भाग घेतला. यानंतर स्मिथ अमेरिकेत गेला व ब्लाडेन्सबर्गच्या लढाईत लढला. त्यानंतरच्या वॉटरलूच्या लढाईतही तो होता. इ.स. १८२८ मध्ये त्याला केप ऑफ गुड होपला जाण्याचा हुकुम मिळाला. तेथे त्याने इ.स. १९३४ ते इ.स. १९३६ पर्यंत काफिर युद्धात भाग घेतला. त्याची कामगिरी पाहून त्याला क्वीन एडिलेड प्रांताचा राज्यपाल करण्यात आले. या काळात त्याने दक्षिण आफ्रिकेच्या रहिवाश्यांना 'सुसंस्कृत' करण्याचा प्रयत्न चालवला. परंतु यामुळे त्याला हे रहिवासी व स्थानिक डच जनतेचा रोष सहन करावा लागला. त्याला आफ्रिकेतून भारतात जाण्याचा हुकुम मिळाला.
भारत

भारतात येण्यापूर्वी स्मिथला डेप्युटी ऍड्जुटंट जनरलचा हुद्दा दिल्या गेला. त्याने भारतात ग्वाल्हेरच्या लढाईत व शिखांविरूद्धच्या लढाईत भाग घेतला व नाइट कमांडर ऑफ ब्रिटिश एम्पायरचा खिताब मिळविला. त्या नंतर स्मिथ सर ह्यु गोच्या हाताखाली मडकी आणि फिरुझशाहला लढला. यातील कामगिरीच्या जोरावर त्याला स्वतःचे सैन्य देण्यात आले. जानेवारी २८, इ.स. १८४६ रोजी त्याने अलिवालच्या लढाईत सतलजच्या किनाऱ्यावर शिख सैन्याचा पूर्ण पराभव केला. येथे न थांबता फेब्रुवारी १०ला त्याने सोब्राओनच्या लढाईतही पराक्रम गाजविला.
परत आफ्रिका

इ.स. १८४७मध्ये स्मिथ परत दक्षिण आफ्रिकेला केप कॉलोनीचा राज्यपाल व राजदूत म्हणून परतला. येथे त्याने बोअर युद्धात भाग घेतला. इ.स. १९५२मध्ये वरिष्ठ सेनापतींच्या नकळत त्याला ईंग्लंडला परत बोलावले गेले. तेथे त्याने दक्षिण आफ्रिकेतील राजवटीत सुधारणा करण्यासाठी प्रयत्न चालवले.

स्मिथ, सर हॅरी
स्मिथ, सर हॅरी
स्मिथ, सर हॅरी
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
चेक प्रजासत्ताक

झेकीया (, ) हा मध्य युरोपातील एक भूपरिवेष्ठित देश आहे. झेकीयाच्या उत्तरेस पोलंड, पूर्वेस स्लोव्हाकिया, दक्षिणेस ऑस्ट्रिया तर पश्चिमेस जर्मनी हे देश आहेत. प्राग ही झेकीयाची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे.

१९१८ ते १९९३ दरम्यान हा देश चेकोस्लोव्हाकिया ह्या भूतपूर्व देशाचा एक भाग होता. १ जानेवारी १९९३ रोजी चेकोस्लोव्हाकियाचे शांततापूर्वक विघटन झाले व झेकीया आणि स्लोव्हाकिया हे दोन नवीन देश निर्माण झाले. २०१६ पर्यंत ह्या देशाला चेक प्रजासत्ताक म्हणून ओळखले जात होते
भूगोल
राजकीय विभाग

* मोराव्हिया
* बोहेमिया
मोठी शहरे
समाजव्यवस्था

वस्तीविभागणी

झेकीयामधील बहुतांश लोक चेक आहेत (९४.२%, पैकी ३.७%नी मोराव्हियन वंशीय असल्याचे तर ०.१%ने सिलेसियन वंशीय असल्याचे जाहीर केले.) याखेरीज स्लोव्हाक (१.९%), पोलिश (०.५%), व्हियेतनामी (०.४४%), जर्मन (०.४%) व काही प्रमाणात जिप्सी लोकही येथे राहतात.
धर्म

जवळच्या एस्टोनिया देशाप्रमाणे झेकीयामध्ये बहुतांश व्यक्ती निधर्मी आहेत. यात निधर्मी, नास्तिक व कोणताही धर्म न मानणाऱ्यांचा समावेश आहे. झेकीयामधील ५९% व्यक्ती स्वतःस असे निधर्मी मानतात तर २६.८% लोक रोमन कॅथोलिक व २.५% प्रोटेस्टंट पंथीय ख्रिश्चन आहेत.

येथील लोकांपैकी १९% लोकांच्या मते जगात देव आहे तर ५०% लोकांच्या मते देव किंवा देवासारखी शक्ती जगात आहे तर ३०% लोकांनी सांगितले की जगात देव वा तत्सम शक्ती अस्तित्वात नाही.
खेळ

* ऑलिंपिक खेळात
संदर्भ


बाह्य दुवे

*
*
*


वर्ग:युरोपातील देश
कोलंबो

कोलंबो (सिंहला: කොළඹ, तमिळ: கொழும்பு) ही श्रीलंकेची सांस्कृतिक व आर्थिक राजधानी आणि देशातील सर्वात मोठे शहर आहे. १९७८ साली श्रीलंकेची राजधानी जवळच्या श्री जयवर्धनेपुरा कोट ह्या कोलंबोच्या उपनगरामध्ये हलवण्यात आली. कोलंबो शहर श्रीलंका बेटाच्या हिंदी महासागरावरील पश्चिम किनाऱ्यावर वसले आहे. कोलंबो शहराची लोकसंख्या ७.५ लाख इतकी तर महानगर कोलंबोची लोकसंख्या ६० लाख इतकी आहे.

भंडारनायके आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा श्रीलंकेमधील प्रमुख विमानतळ कोलंबोच्या ३५ किमी उत्तरेस असून श्रीलंकन एरलाइन्सचे मुख्यालय येथेच आहे. देशांतर्गत वाहतूकीसाठी श्रीलंका रेल्वेचे अनेक मार्ग कोलंबोला इतर शहरांसोबत जोडतात. येथील कोलंबो फोर्ट रेल्वे स्थानकावरून सर्व प्रमुख रेल्वेगाड्या सुटतात.
बाह्य दुवे

* अधिकृत संकेतस्थळ
*


वर्ग:श्रीलंकेमधील शहरे
सॅम्युएल कॉल्ट

thumb|right|सॅम्युअल कॉल्ट
सॅम्युअल कॉल्ट (जुलै १९, इ.स. १८१४:हार्टफर्ड, कनेटिकट - जानेवारी १०, इ.स. १८६२) हा अमेरिकन संशोधक होता. त्याने रिव्होल्व्हर पिस्तुलचा शोध लावला.

कॉल्टने अगदी लहानपणी त्याच्या वडिलांच्या कापडगिरणीतील यंत्रे पाहिली होती व ती कशी चालतात याचा अभ्यास केला होता. वयाच्या १५व्या वर्षी त्याने घर सोडले व भारताला जाणाऱ्या जहाजावर तो खलाशी झाला. अमेरिकेहून भारताच्या सफरीत त्याने जहाजाचे कॅप्स्टन पाहिले व त्यावरून त्याला स्वयंचलित पिस्तुलाची कल्पना आली.

इ.स. १८३५मध्ये त्याने आपल्या या कल्पनेचा युरोपीय पेटंट घेतला व पुढील वर्षी अमेरिकन पेटंटही मिळवला. मार्च ५, इ.स. १८३६ रोजी त्याने पहिले रिव्होल्व्हर पिस्तुल पॅटरसन, न्यूजर्सी येथे तयार केले परंतु अमेरिकन लोकांनी या नवीन शोधाला अपेक्षेप्रमाणे प्रतिसाद दिला नाही व कॉल्टच्या कंपनीने इ.स. १८४२मध्ये दिवाळे काढले. इ.स. १८४६ पर्यंत त्याने नवीन पिस्तुले तयार केली नाहीत.

इ.स. १८४७मध्ये त्याने पुन्हा उत्पादन सुरू केले व स्वतः सगळे (कच्चा माल घेण्यापासून तयार पिस्तुले विकण्यापर्यंत) करण्याऐवजी त्याने पगारदार मदतनीस घेतले. यानंतर लवकरच अमेरिकन सरकारने त्याच्याकडून पिस्तुले विकत घेण्यास सुरुवात केली. यानंतर कॉल्ट व त्याच्या कंपनीने मागे वळून पाहिले नाही व आत्तापर्यंत कोट्यावधी पिस्तुले विकली आहेत.

कॉल्ट, सॅम्युअल
कॉल्ट, सॅम्युअल
कॉल्ट, सॅम्युअल
वर्ग:अमेरिकन संशोधक