JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
मन्सूर अली खान पटौदी

मन्सूर अली खान पटौदी (उर्दू: منصور علی خان ; रोमन लिपी: Mansoor Ali Khan ;), लघुनाम एम.ए.के. पटौदी (रोमन लिपी: M.A.K. Pataudi), टोपणनाव टायगर (५ जानेवारी, इ.स. १९४१; भोपाळ, ब्रिटिश भारत - २२ सप्टेंबर, इ.स. २०११; नवी दिल्ली, भारत) हा भारतीय क्रिकेट संघाकडून खेळलेला क्रिकेटखेळाडू व माजी कर्णधार होता. भारतीय राज्यघटनेतील २६व्या घटनादुरुस्तीनुसार इ.स. १९७१ साली भारतातील संस्थानिकांचे सर्व वतनाधिकार रद्द होईपर्यंत हा पटौदी संस्थानाचा नववा व अखेरचा नवाब होता.

[[File:Mansoor Ali Khan Pataudi graph.png|left|thumb|350px|{{लेखनाव}] याच्या क्रिकेट कारकीर्दीतील कामगिरीचा आलेख.]]
मन्सूर अली खानाने इ.स. १९६१ ते इ.स. १९७५ या काळात भारतीय क्रिकेट संघाकडून ४६ कसोटी सामने खेळले. तो प्रामुख्याने उजवखोरा फलंदाज म्हणून खेळत असे, तसेच उजव्या हाताने मध्यमगती गोलंदाजीही करत असे. इ.स. १९६२ ते इ.स. १९७० या काळात त्याने ४० सामन्यांमध्ये भारतीय संघाचे नेतृत्व केले व त्यांपैकी ९ सामने भारताला जिंकता आले.

फुप्फुसांच्या संसर्गामुळे नव्या दिल्लीतील सर गंगाराम हॉस्पिटलात दाखल होऊन उपचार चालू असताना २२ सप्टेंबर, इ.स. २०११ रोजी त्याचा मृत्यू झाला. भारतीय चित्रपट-अभिनेत्री शर्मिला टागोर त्याची पत्नी असून हिंदी चित्रपट-अभिनेता सैफ अली खान व हिंदी चित्रपट-अभिनेत्री सोहा अली खान त्याची मुले आहेत.
संदर्भ
बाह्य दुवे

*


वर्ग:भारतीय क्रिकेट संघाचे नायक
वर्ग:भारतातील पुरुष क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:अर्जुन पुरस्कारविजेते
सकाळ (वृत्तपत्र)

सकाळ (वृत्तपत्र) हे भारताच्या पुणे शहरातून प्रसिद्ध होणारे वृत्तपत्र आहे.

सकाळ हे वृत्तपत्र डॉ. नानासाहेब परूळेकर यांनी पुण्यात एक जानेवारी १९३२ रोजी सुरू केले. २१ सप्टेंबर १९८७ पासून या वृत्तपत्राचा ताबा पुण्यातील उद्योजक प्रताप पवार यांच्याकडे आला. सकाळ पुणे शहरातील अव्वल क्रमांकाचे दैनिक असून, त्याच्या आवृत्त्या सांगली, सोलापूर, कोल्हापूर, मुंबई, नाशिक, जळगाव, औरंगाबाद, व नागपूर या शहरांतूनसुद्धा प्रसिद्ध होतात. सध्या सकाळ हे महाराष्ट्रातील आघाडीच्या खपाच्या दैनिकांपैकी एक आहे. वृत्तपत्र म्हणून सुरू झालेला सकाळ आता बहुमाध्यम समूह झालेला आहे.

सकाळ वृत्तपत्र समूहाची इतर प्रकाशने :

दैनिके:
* सकाळ टाइम्स (इंग्रजी)
* अ‍ॅग्रोवन
* दैनिक गोमंतक (गोवा)
* गोमंतक टाइम्स (गोवा)

नियतकालिके:
* साप्ताहिक सकाळ
* तनिष्का (मासिक)
* प्रीमियर
* यंग बझ

दूरचित्रवाणी :
* साम- मराठी

न्यूझ पोर्टल :
* सरकारनामा (संकेतस्थळ)

सकाळ' वृत्तपत्राच्या आवृत्त्या :
* पुणे
* मुंबई
* कोल्हापूर
* नाशिक
* अहमदनगर
* छत्रपती संभाजीनगर
* धुळे
* नागपूर
* नंदुरबार
* पुणे
* रत्‍नागिरी
* सातारा
* सोलापूर
* अकोला
* बेळगाव
* जळगाव
* नांदेड
* रायगड
* सांगली
* सिंधुदुर्ग

सकाळचे संपादक
* ना. भि. परुळेकर - १ जानेवारी, १९३२ ते ३१ डिसेंबर, १९४३
* रामचंद्र बळवंत उर्फ बाबासाहेब घोरपडे - १ जानेवारी, १९४४ ते २० फेब्रुवारी, १९५१
* ना. भि. परुळेकर - २१ फेब्रुवारी, १९५१ ते ८ जानेवारी, १९७३
* श्रीधर उर्फ एस. जी. मुणगेकर - ९ जानेवारी, १९७३ ते १४ ऑगस्ट, १९७४ (कार्यकारी संपादक)
* श्रीधर उर्फ एस. जी. मुणगेकर - १५ ऑगस्ट, १९७४ ते ९ फेब्रुवारी, १९८५ (संपादक)
* व्ही. डी. रानडे - १० फेब्रुवारी, १९८५ ते ३० एप्रिल, १९८७
* एस. के. कुलकर्णी - १ मे, १९८७ ते ३१ जुलै, १९८७
* विजय कुवळेकर - १ ऑगस्ट, १९८७ ते ७ ऑगस्ट, २०००
* अनंत दीक्षित - ८ ऑगस्ट, २००० ते १५ जुलै, २००५
* यमाजी मालकर - १६ जुलै, २००५ ते ९ मे, २००९
* सुरेशचंद्र पाध्ये - १० मे, २००९ ते १ डिसेंबर, २०१०
* उत्तम कांबळे - १० मे, २००९ ते ३१ जुलै, २०१२ (मुख्य संपादक)
* श्रीराम पवार - १ ऑगस्ट २०१२ पासून (मुख्य संपादक)

सकाळ टुडे
स्थानिक पातळीवरील बातम्यांसाठी 'सकाळ'ने स्वतंत्र पुरवणी सुरू केली. या पुरवणीसाठी 'सकाळ'ने 'टुडे' हे इंग्रजी नाव वापरले. २००६-२००७ या कालावधीमध्ये 'सकाळ'च्या महाराष्ट्रातील सर्व आवृत्त्यांमध्ये स्थानिक बातम्यांसाठी 'टुडे' पुरवणी प्रसिद्ध होण्यास सुरुवात झाली. या बदलाची सुरुवात 'सकाळ'च्या पुणे आवृत्तीपासून झाली 'पुणे टुडे' ही पहिली पुरवणी १४ ऑगस्ट, २००६ रोजी प्रसिद्ध झाली. रोज मुख्य अंकाबरोबर ही १० किंवा १२ पानी पुरवणी प्रसिद्ध होते. यामुळे स्थानिक पातळीवरील बातम्या आणि जाहिरातदार यांना नवे व्यासपीठ उपलब्ध झाले.
संदर्भ
बाह्य दुवे

* ईसकाळ.कॉम - अधिकृत संकेतस्थळ


वर्ग:मुंबईतील वृत्तपत्रे
वर्ग:मराठी भाषेमधील वृत्तपत्रे
वर्ग:सकाळ माध्यम समूह
इफ्तिखार अली खान पटौडी

इफ्तिखार अली खान पटौडी (मार्च १६, इ.स. १९१० - जानेवारी ५, इ.स. १९५२) हा पटौडीचा नवाब व भारतीय पुरुष क्रिकेट संघाचा कर्णधार होता. भारतीय क्रिकेट संघाकडून व तत्पूर्वी इंग्लिश कसोटी संघाकडूनही खेळलेला इफ्तिखार अली खान दोन देशांकडून क्रिकेट खेळलेल्या मोजक्या खेळाडूंपैकी एक होता. इफ्तिखार अली खानाचा मुलगा मन्सूर अली खान हादेखील पुढील काळात भारतीय क्रिकेट संघाचा कर्णधार म्हणून खेळला.
बाह्य दुवे

* क्रिकइन्फो.कॉम - प्रोफाइल व आकडेवारी (इंग्लिश मजकूर)


वर्ग:भारतीय क्रिकेट संघाचे नायक
वर्ग:भारतातील पुरुष क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
दर बळीमागे दिलेल्या धावा

दर बळीमागे दिलेल्या धावा हे क्रिकेटच्या खेळातील गोलंदाजाच्या (बॉलर) प्रभावीपणाचे मानक आहे.

एखाद्या बॉलरसाठी हा आकडा काढण्यासाठी खालील समीकरण वापरले जाते.

avg=runs/wickets

* avg = दर बळीमागे दिलेल्या सरासी धावा
* wickets = विवक्षित कालखंडातील एकूण बळी
* runs = कथित कालखंडात बॉलरच्या बॉलिंग दरम्यान काढलेल्या धावा
:* यात नो बॉल व वाइड बॉल सोडून इतर अवांतर धावा मोजत नाहीत.

उदा. ऑस्ट्रेलियाच्या ग्लेन मॅकग्राने आत्तापर्यंतच्या आंतरराष्ट्रीय कसोटी सामन्यांमध्ये ११,६८४ धावा देऊन ५४२ बळी मिळवले आहेत.

म्हणजेच -
avg=11684/542

मॅकग्राच्या सरासरी दर बळीमागे दिलेल्या धावा आहेत २१.५५.
माटुंगा रोड रेल्वे स्थानक

माटुंगा रोड हे मुंबई शहराच्या माहीम भागामधील एक रेल्वे स्थानक आहे. हे स्थानक मुंबईतील उपनगरी रेल्वेच्या पश्चिम मार्गावर आहे. मध्य रेल्वेवरील माटुंगा रेल्वे स्थानक येथून जवळच आहे. सर्व मंद गतीच्या गाड्या या स्थानकावर थांबतात. प.रे.वरील हे सर्वात लहान स्थानक आहे.
जवळचे भाग

*शिवाजी पार्क
*शिवसेना भवन
*रुबी मिल्स
*यशवंत नाट्यमंदिर
*रुपारेल महाविद्यालय
शाळा, कॉलेज, ई.

* व्ही.जे.टी.आय. (वीरमाता जीजाबाई टेक्नॉलॉजिकल इन्स्टिट्यूट, पूर्वीचे व्हिक्टोरिया ज्युबिली टेक्निकल इन्स्टिट्यूट)
* यु.डी.सी.टी.
* डॉन बॉस्को हायस्कूल
* रामनारायण रुईया महाविद्यालय
* पोदार महाविद्यालय
* खालसा महाविद्यालय
* रुपारेल महाविद्यालय
* एस.आय.ई.एस. हायस्कूल

वर्ग:मुंबई उपनगरी रेल्वे स्थानके
ऑस्ट्रिया

ऑस्ट्रिया (ऑस्ट्रियन जर्मन: Österreich) मध्य युरोपातील एक भूपरिवेष्ठित देश आहे. ह्याच्या उत्तरेस जर्मनी व झेकीया, पूर्वेस स्लोव्हाकिया व हंगेरी, दक्षिणेस स्लोव्हेनिया व इटली तर पश्चिमेस स्वित्झर्लंड व लिश्टनस्टाइन हे देश आहेत. व्हिएन्ना ही ऑस्ट्रियाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. प्रामुख्याने आल्प्स पर्वतरांगेमध्ये वसलेल्या ऑस्ट्रियाचा मोठा भूभाग डोंगराळ स्वरूपाचा असून ६८ टक्के भूभाग समुद्रसपाटीहून ५०० मी व अधिक उंचीवर स्थित आहे. जर्मन ही ऑस्ट्रियाची राष्ट्रभाषा आहे.

ऐतिहासिक काळापासून युरोपाच्या इतिहासामध्ये महत्त्वाचे स्थान असलेला ऑस्ट्रिया बहुतेक सर्व मोठ्या युद्धांना सामोरा गेला आहे. मध्य युगत पवित्र रोमन साम्राज्यचा भाग राहिलेल्या ऑस्ट्रियावर हाब्सबुर्ग राजघराण्याची सत्ता होती. प्रोटेस्टंट सुधारणांनंतर ऑस्ट्रियामध्ये प्रोटेस्टंट पंथ झपाट्याने लोकप्रिय झाला. तीस वर्षांचे युद्ध प्रमुख्याने मध्य युरोपातच लढले गेले. १७व्या व १८व्या शतकांदरम्यान ऑस्ट्रिया युरोपातील सर्वात बलाढ्य राष्ट्रांपैकी एक होता. १८०४ साली फ्रान्समध्ये झालेल्या नेपोलियनच्या राज्याभिषेकाला शह देण्यासाठी ऑस्ट्रियन साम्राज्यची स्थापना करण्यात आली. ह्याचदरम्यान जर्मनीमध्ये प्रशियाचे राजतंत्र देखील बलशाली बनले होते. जर्मन-भाषिक राष्ट्रांवरील वर्चस्वासाठी १८६६ साली ऑस्ट्रो-प्रशियन युद्ध झाले ज्यामध्ये प्रशियाचा विजय झाला. १८६७ साली ऑस्ट्रिया व हंगेरीचे राजतंत्र ह्यांनी ऑस्ट्रिया-हंगेरी ह्या एकत्रित राष्ट्राची निर्मिती केली. ह्यानंतरच्या काळात जर्मन साम्राज्यासोबत ऑस्ट्रियाचे सौदार्हाचे संबंध बनले. इ.स. १९१० च्या पूर्वार्धातील अत्यंत तणावपूर्ण वातावरणादरम्यानच १९१४ साली बोस्निया आणि हर्जगोव्हिनाची राजधानी सारायेव्हो येथे ऑस्ट्रियाचा आर्कड्युक फ्रान्झ फर्डिनांड ह्याची हत्या केली गेली. ह्यामुळे खवळून उठलेल्या ऑस्ट्रियाने जर्मन साम्राज्याच्या चिथावणीखाली येऊन सर्बियाविरुद्ध युद्ध पुकारले ज्याचे रूपांतर झपाट्याने पहिल्या महायुद्धात झाले.

१९१८ मधील पराभवानंतर पहिले ऑस्ट्रियन प्रजासत्ताक निर्माण करण्यात आले. ऑस्ट्रियामध्ये जन्मलेला ॲडॉल्फ हिटलर १९३४ साली नाझी जर्मनीचा राष्ट्रप्रमुख बनला व १९३८ साली ऑस्ट्रिया जर्मनीमध्ये विलीन (आन्श्लुस) केले गेले. १९४५ साली दुसऱ्या महायुद्धानंतर दुसऱ्या व सद्य ऑस्ट्रियन प्रजासत्ताकाचा उदय झाला. आधुनिक ऑस्ट्रिया जगातील सर्वात श्रीमंत व सुबत्त देशांपैकी एक मानला जातो.
इतिहास

नावाची व्युत्पत्ती

ऑस्ट्रिया हा देश मध्य युगात जर्मन संघराज्यांचा भाग होता आणि ऑस्ट्रियाच्या जर्मन संघराज्यातील भौगोलिक स्थानाप्रमाणे त्याचे नाव पडले. बायर्न, बाडेन-व्युर्टेंबर्ग, हेसेन, थ्युरिंगेन इत्यादी राज्यांच्या पूर्वेकडे ऑस्ट्रिया आहे. ऑस्ट्रियाचे स्थानिक जर्मन भाषेतील नाव ऑस्टराईश (मूळ उच्चार अयो-स्ट-राईश) असे आहे. जर्मन भाषेत याचा अर्थ पूर्वेकडील राज्य असा होतो(ओस्ट: पूर्व, राईश्च: राज्य). याचा इंग्रजीत अपभ्रंश होऊन ऑस्ट्रिया असे नाव रुळले. जर्मनी व स्वित्झर्लंडमध्ये ऑस्ट्रियास ऑस्टराईश असेच म्हणतात. इंग्लिशभाषिक देशांत ऑस्ट्रिया असे नाव रूढ आहे.
प्रागैतिहासिक कालखंड

अर्वाचीन इतिहास
भूगोल

चतुःसीमा

ऑस्ट्रियाच्या उत्तरेस जर्मनी व चेक प्रजासत्ताक, पूर्वेस स्लोव्हेकिया व हंगेरी, दक्षिणेस स्लोव्हेनिया व इटली तर पश्चिमेस लिश्टनस्टाइन व स्वित्झर्लंड आहेत.
राजकीय विभाग

ऑस्ट्रिया देश एकूण ९ राज्यांमध्ये विभागला गेला आहे.
मोठी शहरे

समाजव्यवस्था

वस्तीविभागणी

धर्म
शिक्षण

संस्कृती

राजकारण

अर्थतंत्र

बाह्य दुवे

वर्ग:ऑस्ट्रिया
अकोट तालुका

अकोट हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील अकोला जिल्ह्याचा एक तालुका आहे.

येथून जवळच नरनाळा किल्ला आहे. नरनाळा किल्ल्याला अकोला जिल्ह्यचे मुकुट म्हणले जाते. जवळच नरनाळा अभयारण्य असून ते मेळघाटाचे प्रवेशद्वार आहे. सांस्कृतिक कार्यक्रमांची रेलचेल असलेला नरनाळा महोत्सव जिल्हा प्रशासनातर्फे दरवर्षी येथे आयोजित केला जातो.
तालुक्यातील गावे

सावरा मंचनपुर
आशेगाव देऊळगाव वाडालि दे. कवठा.............
(संकेत) A.J.😈...............!
संदर्भ

#https://villageinfo.in/
#https://www.census2011.co.in/
#http://tourism.gov.in/
#https://www.incredibleindia.org/
#https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism
#https://www.mapsofindia.com/
#https://www.weather.gov/dvn/climategraphics?n=climategraphics
#https://www.weather-atlas.com/en/india-climate


वर्ग:अकोला जिल्ह्यातील तालुके
वर्ग:महाराष्ट्रातील तालुके
हिराबाई बडोदेकर

व्यक्तिगत माहिती

"गानकोकिळा हिराबाईं बडोदेकर -: यांचा जन्म २९ मे १९०५ रोजी मिरज येथे झाला. त्यांच्या घरात तीन पिढ्या संगीताची परंपरा होती. पुण्याच्या हुजूरपागा शाळेत त्यांचे शिक्षण झाले. त्यांना संगीताची लहानपणापासून ओढ होती. त्यांचे मोठे भाऊ प्रसिद्ध गायक सुरेश बाबू माने यांच्याकडेच हिराबाईनी प्रथम संगीत शिकण्यास सुरुवात केली. त्यांचे गुरू अब्दुल करीम खां यांच्या बरोबर गाण्याची संधीही त्यांना मिळाली. इ.स.१९२१ पासून हिराबाईनी स्वतंत्र गाण्यास सुरुवात केली. इ.स. १९२८ मध्ये हिराबाईनी संगीताचे शिक्षण देणारी नूतन संगीत विद्यालय ही संस्था सुरू केली. नूतन संगीत विद्यालयाच्या जोडीने त्यांनी नूतन संगीत नाटक मंडळी ही संस्थाही स्थापन केली. सौभद्र, पुण्यप्रभाव, विद्याहरण, एकच प्याला, युगांतर इ. नाटकांचे त्यांनी प्रयोग केले. उत्तम नाट्यगीतांबरोबर अतिशय परिश्रमपूर्वक त्या अभिनयही करीत. सुसंस्कृत समाजात स्त्री कलावंताना नंतर जे सन्मानाचे स्थान मिळू लागले त्याचे संपूर्ण श्रेय हा हिराबाईं बडोदेकर यांना आहे. गानमहर्षी पंडित विष्णू दिगंबर पलुस्कर यांच्या प्रेरणेने हिराबाईं बडोदेकर यांचा पहिला जाहीर जलसा २१ डिसेंबर १९२१ रोजी झाला, बैठकीत गाणाऱ्या पहिल्या महिला गायिका तसेच डॉ. मारुळकर यांच्या दृष्टीने स्त्रियांचे घराणे सुरू करणाऱ्या पहिल्या घरंदाज गायिका म्हणून त्यांचा लौकिक झाला. ख्याल, ठुमरी, टप्पा, दादरा, तराणा, कजरी, भावगीत, भक्तिगीत, नाट्यगीत, चित्रगीत अशा विविध गीत प्रकारामध्ये हिराबाईं बडोदेकर यांनी आपले स्थान अढळ केले होते. कंपनीला कर्ज झाल्याने हिराबाईनी १९३४ मध्ये नूतन संगीत नाटक मंडळी बंद केली. जनाबाई, सुवर्ण मंदिर, हृदयाची श्रीमंती, प्रतिभा या चित्रपटांतूनही हिराबाईनी कामे केली. त्यांना गायनहिरा, गानकोकिळा या उपाध्या मिळाल्या. अश्या या पहिल्या युगप्रवर्तक गायिका गानकोकिळा हिराबाईं बडोदेकर यांचे निधन वयाच्या ८४ व्या वर्षी २० नोव्हेंबर १९८९ रोजी पुणे येथे झाले.
संगीत कारकीर्द

प्रसिद्ध गायक, सुरेश बाबू माने, वहीद खां, किराणा घराण्याचे प्रसिद्ध गायक अब्दुल करीम खां यांच्याकडे संगीत साधना.
पुरस्कार

* इ.स. १९६५ मध्ये त्यांना संगीत नाटक कला अकादमीचा सन्मान प्राप्त झाला.
* इ.स. १९७० मध्ये पद्मभूषण सन्मान मिळाला.


बडोदेकर, हिराबाई
बडोदेकर, हिराबाई
बडोदेकर, हिराबाई
वर्ग:संगीत नाटक अकादमी पुरस्कारविजेते
वर्ग:पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:स्त्री चरित्रलेख
माल्कम मार्शल

शस्त्रानी दाखवली जाते ती भीती आणि नजरेने बसते ती दहशत. तो तसाच होता. त्याच्या पळण्यात, तिरक्या बॉलिंग रनपमधे दहशत होती. त्याचा बाउंसर खतरनाक होता. साडेसहा फुटाच्या वेस्टइंडियन बॉलरमधे हा पाच फूट अकरा इंच म्हणजे बुटकाच वाटायचा. माल्कम मार्शलचा राग येईल इतका तो फास्ट होता. एवढं असूनही भारतीयच नव्हे तर समस्तं क्रिकेट जग अजूनही वेस्टइंडियन क्रिकेट बद्दल ममत्वं राखून आहे कारण जिगरबाज, खुल्या दिलाची माणसं होती ही सगळी. खेळाची मजा लुटणारे फक्तं तेच एक होते, बिनधास्तं खेळायचे सगळे.

१९८३ च्या वर्ल्डकप पराजयानंतर विंडीज आपल्याकडे आलेली. धुमसत होते नुसते, वर्ल्डकपची हातातोंडाशी आलेली ह्याट-ट्रिक आपल्यामुळे गेली होती. आपल्या गल्लीत येउन त्यांनी आपल्याला मरेस्तोवर मारले अगदी. त्यांनी पाच टेस्टमधे ३-० (दोन अनिर्णित) आणि वनडेमधे ५-० धुतलं आपल्याला. माणसाची महानता आकड्यांवर कधी बघू नये, समोर कोण होतं, परिस्थिती काय होती त्यावर ठरवावी. महानता समजण्यासाठी, उजेडात येण्यासाठी प्रतिस्पर्धी पण तगडा असावा लागतो, तुमची महानता उजळायला त्याची मदतच होते. गावसकर विंडीजचा त्याअर्थानी ऋणी आहे, असायला हवा. गावसकरनी दिल्लीला ब्र्याडमनला इक्वल केलं होतं त्या सिरीजला आणि मद्रासला ओव्हरटेक. इक्वलचं एकोणतिसावं शतक मी पाहिलंय. हेल्मेट नाही, मार्शल राउंड द विकेट यायचा. गावसकरनी ब-याच कालावधीनंतर हूक मारत चौकार मिळवले होते. स्वतःच्या स्टाईलला काळिमा फासत त्यानी ९४ चेंडूत शतक काढलं होतं (त्याचं सगळ्यात जलद). समोर वेन ड्यानिअल, विन्स्टन डेविस, होल्डिंग आणि मार्शल. मार्शल, होल्डिंग समोर जलद शतक काढणं म्हणजे खायचं काम नाही. गावसकरला इझीली मिळालं नाही म्हणून तो महान आणि ते इझीली मिळू दिलं नाही म्हणून तेच मार्शललाही लागू.

त्या दौऱ्यात त्यानी ३३ विकेट्स घेतल्या. फक्तं बाउंसर टाकून विकेट नाही मिळत. तो दोन्ही स्विंग, इनस्विंगिंग यॉर्कर, लेगकटर पण टाकायचा. आधी तो तिरका रनप, मग वेग, मग स्विंग. आउट होणं किंवा धाव घेऊन समोर उभं रहाणं या दोन गोष्टीच सुखकारक होत्या. एकतर त्या टीममधे चार ते पाच आग्यावेताळ एकावेळी खेळायचे, त्यात दुस-याला पडायच्या आधी डल्ला मारल्यासारख्या विकेट पदरात पाडून घ्याव्या लागायच्या. न कुथता त्यानी ८१ टेस्ट मधे ३७६. १३६ वनडेमधे १५७ आणि फर्स्ट क्लास मधे २१७२ विकेटस काढल्यात. वाचून छाती दडपायला होते. त्याच्या डेब्यू म्याचला तो ब्याटिंग करत असताना वेंगसरकर स्लीप मधून काहीतरी लागेल असं त्याला बोलला, ती खुन्नस त्याने जाहीरपणे शेवटपर्यंत ठेवली. तो पळत यायचा तेंव्हाच जीव घेतो की काय फलंदाजाचा असं वाटायचं. माईक ग्याटिंगचं नाक मोडलं होतं त्यानी बाउंसरवर, मार्शलला त्याच्या नाकाच्या हाडाचा तुकडा चेंडूला चिकटलेला मिळाला असं वाचलंय.

पण माणूस चांगला होता. तेंव्हा बंदी असलेल्या दक्षिण आफ्रिकेला जाणा-या बंडखोर विंडीज टीममधे सहभागी होण्यासाठी दहा लाख युएस डॉलर्स नाकारणारा मार्शल. त्याला कर्करोग झाला. शेवटी चार नोव्हेंबर नव्याण्णवला वयाच्या अवघ्या एक्केचाळीसाव्या वर्षी तेंव्हा कसबसं पंचवीस किलो वजन भरेल असा नशिबापुढे हतबल झालेला बावीस यार्डातला टेरर माल्कम मार्शल शेवटचा आउट झाला.

--जयंत विद्वांस


मार्शल, माल्कम
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
ब्रायन लारा

ब्रायन लारा हे वेस्ट इंडीजचे एक क्रिकेट खेळाडू आहेत. त्यांचे नावे क्रिकेटचे अनेक विश्वविक्रम आहेत.ब्रायन लारा हा वेस्ट इंडीजच्या सर्वोत्तम फलंदाजांपैकी एक आहे. सर डोनाल्ड ब्रॅडमन नंतर लारा हा एकमेव फलंदाज आहे ज्याने मोठी धावसंख्या केली आहे.

ब्रायन लारा काही काळ कसोटी क्रिकेटमध्ये सर्वाधिक धावा करणारा होता . ऑस्ट्रेलियाविरुद्धच्या अॅडलेड कसोटीत त्याने हा विक्रम केला . यापूर्वी हा विक्रम ऑस्ट्रेलियाचा माजी कर्णधार अॅलन बॉर्डरच्या नावावर होता . बॉर्डरने कसोटी क्रिकेटमध्ये ११,१७४ धावा केल्या. ३६ कसोटी क्रिकेटमध्ये 400 धावा करणारा पहिला खेळाडू बनण्याचा विक्रमही वर्षीय लाराच्या नावावर आहे.


ब्रायन लारानी कसोटी क्रिकेटमधील एका डावात केलेला ४०० धावांचा विश्वविक्रम अाजही अबधित आहे.



लारा, ब्रायन
वर्ग:मुंबई चँप्स खेळाडू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
रिकी पाँटिंग

रिकी थॉमस पॉंटिंग (१९ डिसेंबर, इ.स. १९७४: लॉन्सेस्टन, टास्मानिया, ऑस्ट्रेलिया - ) हा ऑस्ट्रेलियाचा क्रिकेट खेळाडू आणि माजी कर्णधार आहे. उजव्या हाताने फलंदाजी करणारा हा खेळाडू स्लिप आणि फलंदाजाजवळच्या जागांमधील उत्कृष्ट क्षेत्ररक्षकही होता. ऑस्ट्रेलियाच्या घरगुती स्पर्धांमध्ये तो टास्मानियन टायगर्सकडून, बिग बॅश लीगमध्ये होबार्ट हरिकेन्सकडून खेळतो तर आय.पी.एल.मध्ये तो कोलकाता नाइट रायडर्सकडून खेळलेला आहे. भारताचा सचिन तेंडुलकर आणि वेस्ट इंडीजचा ब्रायन लारा यांच्या बरोबरीने अनेक जण त्याला आधुनिक काळातील सर्वोत्कृष्ट फलंदाज मानतात.

२९ नोव्हेंबर २०१२ रोजी त्याने आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमधून निवृत्तीची घोषणा केली. ३० नोव्हेंबर २०१२ पासून पर्थ इथे सुरू झालेला दक्षिण आफ्रिकेविरुद्धचा कसोटी सामना हा पंटर या टोपणनावाने ओळखल्या जाणाऱ्या रिकी पॉंटिंगचा कारकिर्दीतील १६८ वा आणि अखेरचा सामना ठरला. या सामन्यासोबत त्याने सर्वाधिक कसोट्या खेळणारा ऑस्ट्रेलियाचा खेळाडू म्हणून स्टीव वॉच्या विक्रमाशी बरोबरी केली.


वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे एकदिवसीय क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:इ.स. १९७४ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
वर्ग:ऑस्ट्रेलियाच्या क्रिकेट संघाचे नायक
जमैका

जमैकाचे राष्ट्रकुल हा कॅरिबियनच्या ग्रेटर ॲंटिल्स भौगोलिक प्रदेशामधील एक लहान द्वीप देश आहे. जमैका कॅरिबियन समुद्रामध्ये क्युबाच्या १४५ किमी दक्षिणेस व हिस्पॅनियोलाच्या १८१ किमी पश्चिमेस वसला असून तो कॅरिबियनमधील पाचव्या क्रमांकाचा मोठा देश आहे. आहे. २०१२ साली सुमारे २९ लाख लोकसंख्या असलेला जमैका ह्या बाबतीत अमेरिका व कॅनडा खालोखाल अमेरिका खंडामधील तिसऱ्या क्रमांकाचा इंग्लिश भाषिक देश आहे. किंग्स्टन ही जमैकाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे.

१६५५ सालापासून ब्रिटिश वसाहत असलेल्या जमैकाला ६ ऑगस्ट १९६२ रोजी स्वातंत्र्य मिळाले. सध्या जमैका राष्ट्रकुल परिषदेचा सदस्य असून येथे युनायटेड किंग्डमच्या राणीची औपचारिक सत्ता आहे.
इतिहास

नावाची व्युत्पत्ती

प्रागैतिहासिक कालखंड
भूगोल

चतुःसीमा

राजकीय विभाग

मोठी शहरे

समाजव्यवस्था

वस्तीविभागणी

धर्म

शिक्षण

संस्कृती

राजकारण

अर्थतंत्र

खेळ

*वेस्ट इंडीज क्रिकेट संघ
*ऑलिंपिक खेळात जमैका
संदर्भ
बाह्य दुवे

*राष्ट्राध्यक्ष
*
*


वर्ग:कॅरिबियन
मोरोक्को

मोरोक्को (अरबी भाषा:المغرب अल-मगरिब), उत्तर आफ्रिकेच्या माघरेब प्रदेशातील एक देश आहे. अटलांटिक महासागर व भूमध्य समुद्र ह्या दोन्हींवर किनारे असलेला मोरोक्को हा फ्रान्स व स्पेन व्यतिरिक्त एकमेव देश आहे.

मोठा सांस्कृतिक वारसा लाभलेला मोरोक्को उत्तर आफ्रिका भागातील एक बलाढ्य देश आहे. २०१४ साली मोरोक्कोची लोकसंख्या सुमारे ३.३८ कोटी होती. मोरोक्को आफ्रिकेतील एकमेव असा देश आहे जो आफ्रिका संघाचा सदस्य नाही. मोरोक्को अरब संघचा सदस्य आहे. याशिवाय हा देश अरब मगरिब संघ, ऑर्गेनायझेशन ऑफ द इस्लामिक कॉन्फरन्स तसेच जी-७७ या गटांचा सदस्य आहे.
इतिहास

नावाची व्युत्पत्ती

प्रागैतिहासिक कालखंड

भूगोल

मोरोक्कोचा समुद्रकिनारा अटलांटिक महासागरापासून भूमध्य समुद्रापर्यंत पसरला असून जिब्राल्टरची सामुद्रधुनी ह्या दोन समुद्रांना जोडते व मोरोक्कोला स्पेनपासून वेगळे करते. मोरोक्कोचा पुष्कळसा भूभाग डोंगराळ आहे व ॲटलास पर्वतरांग देशाच्या मध्यभागातून धावते. मोरोक्कोचा दक्षिणेकडील भाग सहारा वाळवंटाने व्यापला आहे.
चतुःसीमा

मोरोक्कोच्या पश्चिमिेस अटलांटिक महासागर, उत्तरेला भूमध्य समुद्र, पूर्वेस अल्जीरिया तर दक्षिणेस मॉरिटानिया आहे. स्पेन देशाची सेउता व मेलिया ही विशेष शहरे मोरोक्कोच्या उत्तर भागात स्थित आहेत.
राजकीय विभाग

मोठी शहरे
समाजव्यवस्था

वस्तीविभागणी

धर्म

मोरक्को मध्ये प्रमुख धर्म इस्लाम आहे,
शिक्षण

संस्कृती

राजकारण

अर्थतंत्र
खेळ

*ऑलिंपिक खेळात
* फुटबॉल संघ
संदर्भ व नोंदी


बाह्य दुवे

*
*
*


वर्ग:आफ्रिकेतील देश
मलावी

मलावीचे प्रजासत्ताक हा दक्षिण पूर्व आफ्रिकेतील एक चिंचोळा भूपरिवेष्ठित देश आहे. १९६४ सालापर्यंत ब्रिटिश वसाहत असलेला हा देश न्यासालॅंड ह्या नावाने ओळखला जात असे. मलावीच्या उत्तर व पूर्वेला टांझानिया, पश्चिमेला झांबिया तर इतर दिशांना मोझांबिक हे देश आहेत. मलावीच्या पूर्वेस न्यासा हे आफ्रिका खंडामधील तिसऱ्या क्रमांकाचे मोठे सरोवर आहे. लिलॉंग्वे ही मलावीची राजधानी व सर्वात मोठे शहर असून ब्लॅंटायर हे येथील दुसऱ्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे.

इतर बहुतांशी आफ्रिकन देशांप्रमाणे मलावी गरीब व अविकसित आहे. येथील बालमृत्यूचे प्रमाण अत्यंत तीव्र असून एड्स ह्या रोगाने मलावीला ग्रासले आहे. शेती हा येथील प्रमुख व्यवसाय आहे. जगातील इतर देशांकडून मिळणाऱ्या अनुदानावर मलावी अवलंबुन आहे.
इतिहास

भूगोल

मोठी शहरे

* लिलॉंग्वे
* ब्लॅंटायर
समाजव्यवस्था

खेळ

* ऑलिंपिक खेळात
* फुटबॉल संघ
बाह्य दुवे

*
*
*


वर्ग:आफ्रिकेतील देश
वर्ग:पूर्व आफ्रिका
दत्तू फडकर

दत्तात्रेय गजानन तथा दत्तू फडकर यांचा जन्म १२ डिसेंबर १९२५ रोजी कोल्हापूर येथे झाला. मुंबईच्या रॉबर्ट मनी हाय स्कुल मध्ये फडकर यांचे शालेय शिक्षण झाले तर त्यांनी बी. ए.ची पदवी एल्फिंस्टन महाविद्यालयातून घेतली.


फडकर उजव्या हाताने फलंदाजी करणारे फलंदाज, उजव्या हाताने जलद मध्यमगतीने आणि चेडू दोन्ही बाजुने वळवू शकणारे गोलंदाज आणि प्रामुख्याने स्लीप मध्ये उभे राहून क्षेत्र रक्षण करणारे असे बहु आयामी खेळाडू होते.

वयाच्या १० व्या वर्षी आंतर शालेय सामन्यात फडकर यांनी १५६ धावा काढल्या. तर आपल्या महाविद्यालयीन सामन्याच्या पदार्पणाच्या सामन्यात त्यांनी २७४ धावा फटकाविल्या. मुंबई विद्यापीठाकडून ते १९४१-४२ आणि १९४६-४७ च्या मोसमात खेळले. वयाच्या १७ व्या वर्षी दत्तू फडकर मुंबई संघाकडून प्रथम वर्गीय क्रिकेट खेळावयास लागले. १९४८-४९ च्या मोसमात महाराष्ट्र विरुद्ध खेळतांना फडकर यांनी आपल्या फलंदाजी आणि गोलंदाजीची झलक दाखविली. त्यांनी अनुक्रमे १३१ आणि १६० धावा काढल्या तर दोन्ही वेळा ३-३ खेळाडू बाद केले. फडकर यांनी १९५०-५१ च्या मोसमात महाराष्ट्र विरुद्ध काढलेल्या २१७ धावा हा त्यांचा वैयक्तिक उच्चांक होता.

१९४७-४८ च्या ऑस्ट्रेलिया दौऱ्यासाठी फडकर यांची निवड भारताच्या राष्ट्रीय संघात करण्यात आली. यातील पदार्पणाच्या सिडनी येथील कसोटी सामन्यात फडकर यांना आठव्या क्रमांकावर फलंदाजीची संधी मिळाली. तेव्हा त्यांनी संघास गरज असतांना ५१ धावा काढल्या आणि गोलंदाजीत १४ धावांच्या मोबदल्यात ३ गडी बाद केले. पुढील ऍडलेड येथील सामन्यात फडकर यांना साहव्या क्रमांकावर फलंदाजीस पाठविण्यात आले. तेव्हा विजय हजारेसह खेळतांना १२३ धावा काढत १८८ धावांची महत्त्वाची भागीदारी केली. या मोसमात खेळल्या गेलेल्या चारही सामन्यात दत्तू फडकर यांनी किमान ५० धावा तरी काढल्या आणि लिंडवॉल सारख्या गोलंदाजाचा समाचार घेतला.

याच्या पुढील वर्षी चेन्नई येथे वेस्ट इंडीज विरुद्ध खेळतांना फडकर यांनी १५९ धावांच्या मोबदल्यात ७ गडी बाद करत आपला गोलंदाजीचा विक्रम नोंदविला. हा सामना भारताने केवळ सहा धावांनी गमाविला, फडकर ३७ धावांवर नाबाद राहिले.

१९५२ साली इंग्लंड विरुद्ध खेळतांना भारताची परिस्थिती वाईट होती, ० धावांवर ४ गडी बाद झाले होते. त्यावेळी फडकर-ह्जारे जोडीने १०५ धावांची भागीदारी करत भाराताची बाजु सांभाळण्याचा प्रयत्न केला.

कसोटी क्रिकेट मधून निवृत्ती पत्करल्यानंतर फडकर यांनी कोलकाता येथे एक शाळा काढली. त्यांनी काही काळ टाटा सन्स आणि भारतीय रेल्वे मध्ये नोकरीही केली. १९७० साली भारतीय क्रिकेट बोर्डाने त्यांना खेळाडूंचे निवड कर्ता म्हणून नेमले होते.

दि. १७ मार्च १९८५ रोजी मेंदुच्या विकाराने दत्तू फडकर यांचे चेन्नई येथे निधन झाले.


फडकर, दत्तू
वर्ग:भारताचे कसोटी क्रिकेट खेळाडू
बरहा

बरहा हा मूळ कन्नड शब्द असून त्याचा अर्थ 'लिखाण' असा होतो. बरहा ही भारतीय भाषांत सहज लेख लिहिण्याकरता बनवलेली सोपी संगणक प्रणाली आहे. ही संगणक प्रणाली भारतीय भाषेतील शब्दांवर विविध प्रकारच्या प्रक्रिया सुलभतेने करते. त्यामुळे संगणकावरील विविध कामे जसे की विविध दस्तऐवज (Word Application), इंटरनेट आणि संकेतस्थळांवर लिहीणे, इ-मेल लिहिणे, संगणकावरील कार्यालयीन कामे आपण आपल्या स्वतःच्या मातृभाषेत करू शकतो.
भाषा

यात देवनागरी लिपीतील मराठी, आसामी, हिंदी, संस्कृत, कोकणी, काश्मिरी, सिंधी, गुजराती, ओडिया, बंगाली, मणिपुरी तसेच गुरुमुखी लिपीतील पंजाबी, तामिळ, मल्याळम, तेलुगू, कन्नड इत्यादी भाषांतून लेखन करता येते.
सुविधा

बरहा विविध सुविधांचा व संगणक प्रणालींचा संच उपलब्ध करून देते.

# बराहा एक स्वतंत्र दस्तऐवज संपादक (document editor) आहे. यात दस्तावेज संपादित करण्याच्या मूलभूत आवश्यक सुविधांचा समावेश आहे.
# बराहा डायरेक्ट (Baraha Direct)ने दुसऱ्या प्रणालीत मजकूर (Text) थेट (direct) टंकलिखित (type) करता येतो. जसे की विकीपीडिया, मायक्रोसॉफ्टचे वर्ड, एक्सेल, पॉवरपॉइंट इ., इमेल्स, मेसेंजर वगैरे.
बराहामध्ये मराठी कसे लिहावे

मुख्य पान: बराहा मध्ये मराठी कसे टाइप करावे
इतर सुविधा

बरहा मध्ये एक बरहापॅड नामक प्रोग्रॅम असून त्यामध्ये आपण मराठी व इतर उपलब्ध भाषांत लेखन करू शकतो.
बाह्य दुवे आणि संदर्भ

*बराहा
*बरहापॅड
*
मुद्रणाधिकार संबंधीची माहिती

मुद्रणाधिकार संबंधीची माहिती

वर्ग:मराठी टंकलेखन प्रणाली
वर्ग:लिप्यंतर
मिन पटेल

मीनल महेश पटेल ऊर्फ मिन पटेल (जुलै ७, इ.स. १९७०; मुंबई, महाराष्ट्र - हयात) हा इंग्लिश राष्ट्रीय क्रिकेट संघातून क्रिकेट खेळणारा भारतीय वंशाचा, निवृत्त पुरुष खेळाडू आहे. तो कडून २ आंतरराष्ट्रीय कसोटी सामने खेळला. काउंटी क्रिकेट स्पर्धांमध्ये तो केंट परगण्याचे प्रतिनिधित्व करत असे. तो प्रामुख्याने डाव्या हाताने मंदगती गोलंदाजी करत असे. डाव्या हाताने गोलंडाजी करणारा पटेल फलंदाजी मात्र उजव्या हाताने करत असे.
बाह्य दुवे

*


वर्ग:इ.स. १९७० मधील जन्म
वर्ग:इंग्लंडचे क्रिकेट खेळाडू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख