JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
मायक्रोसॉफ्ट ऑफिस

मायक्रोसॉफ्ट ऑफिस (इंग्लिश: Microsoft Office) हा विविध कार्यालयीन कामकाजासाठी उपयुक्त अश्या उपयोजन सॉफ्टवेरांचा संच आहे. हा संच मायक्रोसॉफ्ट कॉर्पोरेशन या कंपनीनद्वारे विंडोज व मॅकिंटॉश ओएस एक्स संगणकप्रणालींसाठी बनवला व वितरीत केला जातो. मायक्रोसॉफ्ट ऑफिसची सर्वात अद्ययावत आवृत्ती मायक्रोसॉफ्ट ऑफिस २०१९ आहे.
घटक सॉफ्टवेर

मायक्रोसॉफ्ट ऑफिस मध्ये खालील घटक सॉफ्तवेअरे समाविष्ट आहेत:
* मायक्रोसॉफ्ट वर्ड
* मायक्रोसॉफ्ट एक्सेल
* मायक्रोसॉफ्ट पावरपॉइंट
* मायक्रोसॉफ्ट आउटलूक
* मायक्रोसॉफ्ट ॲक्सेस
* मायक्रोसॉफ्ट पब्लिशर
* मायक्रोसॉफ्ट व्हिजिओ
मायक्रोसॉफ्ट वर्ड

हे मायक्रोसॉफ्ट ऑफिस संचातील खासकरून 'लेखन-संपादन' कामासाठी लिहिलेले सॉफ्टवेर आहे. या सॉफ्टवेराचा .डॉक (.doc) हा फॉरमॅट संगणक लेखन दस्त‌ऐवजांमध्ये प्रमाण फॉरमॅट म्हणून गणला जाण्याइतका लोकप्रिय झाला आहे. मायक्रोसॉफ्ट वर्ड सॉफ्टवेरात मराठी लिहिण्यासाठी अनेक 'फॉंट', अर्थात संगणक टंक, उपलब्ध आहेत.
मायक्रोसॉफ्ट एक्सेल

हे गणिते, स्तंभालेख इत्यादी करण्यासाठी, लेखा राखण्यासाठी उपयुक्त असे उपयोजन सॉफ्टवेर आहे. कार्यालयांमध्ये केल्या जाणाऱ्या गणन क्रियांसाठी हे सॉफ्टवेर लोकप्रिय ठरले आहे.
मायक्रोसॉफ्ट पावरपॉइंट

माहिती सादरीकरणासाठी वापरले जाणारे हे उपयोजन सॉफ्टवेर आहे.
मायक्रोसॉफ्ट आउटलूक

हे विपत्रांच्या देवाणघेवाणीसाठी व व्यवस्थापनासाठी उपयुक्त असलेले उपयोजन सॉफ्टवेर आहे.
बाह्य दुवे

*
* ऑफिस २००३ मराठी रूपसंच (मराठी मजकूर)

वर्ग:उपयोजन सॉफ्टवेर
ऑफिस
विश्वकर्मा अभियांत्रिकी महाविद्यालय (पुणे)

विश्वकर्मा अभियान्त्रिकी महाविद्यालय हे पुण्यामधले (महाराष्ट्र, भारत) एक आघाडीचे अभियान्त्रिकी महाविद्यालय आहे. याची स्थापना १९८३ साली स्थापन झाले. बन्सीलाल रामनाथ अगरवाल चॅरिटेबल ट्रस्ट्ने चालवलेले एक खाजगी महाविद्यालय आहे. हे महाविद्यालय पुणे विद्यापीठाशी संलग्न आहे. गेल्या २४ वर्षामधे हे पुण्यामधील एक आघाडीचे महविद्यालय बनले आहे.

ह्या महविद्यालयामध्ये सध्या २८०० विद्यार्थी आहेत आणि २२५ शिक्षक आहेत. इथे ६७ प्रयोगशाळा आहेत. इथे अभियन्त्रिकीमधील पदवी, ऊच्चशिक्ष आणि पी.एच्.डी यान्चे शिक्षण दिले जाते.

व्हि. आय्. टी. मधील विभाग

१.यान्त्रिकी अभियान्त्रिकी

२.ईलेक्ट्रॉनिक्स् अभियान्त्रिकी

३.इन्स्त्रुमेन्टल् अभियान्त्रिकी

४. रसायन अभियान्त्रिकी

५.ईलेक्ट्रॉनिक्स् आणि दूरसंचारताभियान्त्रिकी

६.ईन्डस्ट्रीयल अभियान्त्रिकी

७.संगणक अभियान्त्रिकी

८.प्रॉडक्शन अभियान्त्रिकी

९.माहिती तंत्रज्ञान अभियान्त्रिकी


वर्ग:महाराष्ट्रामधील अभियांत्रिकी महाविद्यालये
वर्ग:पुण्यातील शैक्षणिक संस्था
वर्ग:महाराष्ट्रातील महाविद्यालये
फ्रेडेरिक बाझीय

ज्याँ फ्रेडेरिक बाझीय (फ्रेंच: Jean Frédéric Bazille) (डिसेंबर ६, इ.स. १८४१ - नोव्हेंबर २८, इ.स. १८७०) हा फ्रेंच दृक् प्रत्ययवादी चित्रकार होता. मोकळ्या भूदृश्यावरील उठावदार व्यक्तिचित्रण, हे त्याच्या दृक् प्रत्ययवादी चित्रांचे वैशिष्ट्य मानले जाते.
बाह्य दुवे

* म्यूझियमसिंडिकेट.कॉम - याच्या चित्रांचा संग्रह (इंग्लिश मजकूर)


वर्ग:फ्रेंच चित्रकार
वर्ग:दृक् प्रत्ययवाद चित्रशैली
वर्ग:इ.स. १८४१ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १८७० मधील मृत्यू
रामन परिणाम

रामन परिणाम (प्रकाशाचे मॉलिक्युलर स्कॅटरींग) हे भारतीय शास्त्रज्ञ चंद्रशेखर वेंकट रामन यांचे एक संशोधन असून यासाठी त्यांना इ.स १९३० चे भौतिकशास्त्राचे नोबेल पारितोषिक देखील मिळाले होते.

पारदर्शक माध्यमामधून जेव्हा प्रकाश जातो तेव्हा त्याचे प्रकीर्णन (विखुरण्याची क्रिया) होते. माध्यमातून बाहेर पडणाऱ्या प्रकाशाचे वर्णपटलेखकाद्वारे विश्लेषण केले असता त्यामध्ये मूळ आपाती प्रकाशाच्या कंप्रतेशिवाय (दर सेकंदास होणाऱ्या कंपनांच्या संख्येस कंप्रता म्हणतात) अत्यंत कमी तीव्रतेच्या अशा अनेक भिन्न प्रकाश कंप्रता आढळतात. या संशोधनाला 'रामन परिणाम' असे म्हणतात.


वर्ग:मराठी विश्वकोशातून कॉपीपेस्ट मजकूर
वर्ग:प्रकाश
अश्वघोष

अश्वघोष हा प्राचीन भारतातील बौद्ध विद्वान व संस्कृत भाषेतील नाटककार, कवी होता. हा कालिदासापूर्वीच्या काळातील अग्रणी भारतीय नाटककार मानला जातो.
जीवन

अश्वघोषाच्या जीवनकाळाबद्दल मतांतरे आहेत : काहींच्या मते याचा जीवनकाळ इ.स.पू. १५०च्या सुमारास असावा, तर अन्य मतानुसार इ.स.चे १ले शतक असावा. अश्वघोष जन्माने ब्राह्मणपुत्र, गौरवर्णी, पिंगट केसांचा व रूपवान होता. तो वेदविद्येत व संस्कृत भाषेत पारंगत, संगीतज्ञ, गायक आणि वीणावादकही होता. त्याच्या वडिलांबद्दल माहिती उपलब्ध नाही; मात्र त्याच्या आईचे नाव सुवर्णाक्षी होते.
साहित्यिक कारकीर्द

सिकंदराच्या भारतावरील स्वारीदरम्यान भारतीय उपखंडात ग्रीकांचा प्रवेश झाला. त्यांच्याबरोबरच त्यांची नाट्यकला भारतात आली. तेव्हा एका नाट्यमंडळीच्या संपर्कात अश्वघोष आला. तो ग्रीकांची नाटके पाहू लागला. अशाच एका ग्रीक नाटकाच्या प्रयोगाचा अश्वघोषावर प्रचंड परिणाम झाला. त्या नाटकातील प्रभा नावाच्या एका नटीवर अश्वघोषाचे प्रेम बसले. तिने त्याच्या प्रेमाला साथ दिली नाही. ती म्हणाली, की "तू असे काहीतरी कर, की ज्यामुळे तुझे नाव अमर होईल". या प्रेमभंगाचा घाव जिव्हारी बसला. त्यातूनच अश्वघोषाचे पहिले नाटक उर्वशी वियोग जन्माला आले.

अश्वघोषाने राष्ट्रपाल नावाचे दुसरे नाटक लिहिले. त्यानंतर त्याने बौद्ध भिक्षू होण्याचे ठरवले. तो भिक्षू झाला, तरी त्याचे नाट्यप्रेम कमी झाले नाही. त्याने बुद्धशिष्य सारीपुत्र आणि मोग्गलायन यांच्यावर 'सारीपुत्त प्रकरण' नावाचे एक नऊ अंकी संस्कृत नाटक लिहिले. त्या नाटकात चोर, जुगारी, लफंगे, चेट(म्हणजे गुलाम, दास), विट(म्हणजे राजकुमाराचा विलासी पण धूर्त मित्र), गणिका, वेश्या, दारुबाज आणि विदूषकही आहेत. उत्तरकाळात शूद्रकाने लिहिलेल्या मृच्छ्कटिक नाटकात अशीच पात्रे आढळतात. अश्वघोषाचा प्रभाव कालिदासासारख्या उत्तरकालीन नाटकाकरांवरही झाल्याचे दिसते.

अश्वघोष हा भिक्षू, संगीतज्ञ व गायक असल्याने तो एकतारीवर गाणी गाता गाता बौद्धतत्त्वज्ञानाचा प्रचार वस्त्यावस्त्यांमधून हिंडत आणि चौकात उभे राहून करत असे. अश्वघोष हा बहुधा पुढे विसाव्या शतकात रूढ झालेल्या पथनाट्याचा जनक असावा .

अश्वघोषाने बुद्धचरितम् नावाचे महाकाव्यही लिहिले आहे. सौंदरानंद नावाचे अन्य एक महाकाव्यही त्याने लिहिले. त्यातल्या नायिकेचे पात्र गौतमबुद्धाच्या नंद नावाच्या चुलत भावाच्या लावण्यवती पत्नीवर बेतले होते. अश्वघोषाने वज्रसूचि नावाचा एक वैचारिक ग्रंथही लिहिला.

अश्वघोषाच्या 'बुद्धचरित' आणि 'सौंदरानंद' या काव्यांची कथानके डाॅ. संगीता बर्वे यांच्या 'नल-दमयंती आणि इतर कथा' या पुस्तकात आली आहेत.
प्रभाव व आधुनिक वारसा

१ जानेवारी हा अश्वघोषाचा कल्पित जन्मदिनांक समजून त्या दिवशी बोधी नाट्य परिषद् भारतीय कला दिवस साजरा करते.
संदर्भ आणि नोंदी
बाह्य दुवे

*


वर्ग:भारतीय तत्त्वज्ञ
वर्ग:संस्कृत कवी
वर्ग:संस्कृत नाटककार
वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
महाराष्ट्री भाषा

महाराष्ट्री अथवा महाराष्ट्री प्राकृत ही प्राचीन व मध्ययुगीन भारतातील एक प्राकृत भाषा होती. मराठी, कोकणी या आधुनिक भाषा महाराष्ट्रीपासून उद्भवल्या आहेत.

ही भाषा उत्तरेतील माळवा प्रदेशापासून दक्षिणेतील कृष्णा, तुंगभद्रेपर्यंतच्या परिसरात बोलली जात असे. अनेक प्राचीन नाटकांतील पात्रांच्या तोंडी या भाषेचा वापर होत असे. सातवाहन सम्राट हाल याने गाहासत्तसई नामक काव्यसंग्रह महाराष्ट्रीत रचला.
प्रमुख साहित्य

काही विद्वानांच्या मते, राजशेखर या इ.स.च्या १०व्या शतकातील नाटककाराने कर्पूरमंजरी हे नाटक महाराष्ट्री प्राकृतात लिहिले आहे.
संदर्भ व नोंदी

वर्ग:प्राकृत भाषा
वर्ग:प्राचीन भाषा
वर्ग:बोलीभाषा
वर्ग:भाषा

वर्ग:मराठी भाषा
चौदा रत्ने

हिंदू धर्मातील आख्यायिकेनुसार देव-दानवांनी अमृत मिळवण्यासाठी समुद्रमंथन केले त्यावेळी एकानंतर एक अशी चौदा अमूल्य अशा वस्तू म्हणजेच रत्ने बाहेर आली, त्यांना चौदा रत्ने म्हणतात.

# लक्ष्मी : विष्णुपत्नी
# कौस्तुभ मणी : श्रीविष्णूंनी गळ्यात धारण केलेला मणी. वदंतेनुसार हाच कोहिनूर होय.
# कल्पवृक्ष - पारिजात वृक्ष -(कल्पद्रुम) प्राजक्ताचे झाड. इंद्रादेवाला प्राप्त झालेला स्वर्गवृक्ष (स्वर्गाच्या बागेत लावलेला वृक्ष).
# सुरा वारुणी : दैत्यांचे मादक पेय -दारू, मद्य
# धन्वंतरी : देवांचे वैद्यराज
# चंद्रदेव :(चंद्रमा) याला शिवाने मस्तकावर धारण केले.
# कामधेनू : इच्छापूर्ती करणारी गाय.
# ऐरावत : इंद्राचे वाहन असलेला हत्ती.
# रंभा-मेनका इत्यादी अप्सरागण.
# उच्चैःश्रवा : सात तोंडे असलेला अश्व. सूर्यदेवाचे वाहन.
# हलाहल विष : कालकूट विषदेवांच्या विनंतीनुसार हे विष शिवाने प्राशन केले .
# हरिधनु वा शारंग धनुष्य : भगवान विष्णूचे धनुष्य.
# शंख : श्रीविष्णूचा पांचजन्य शंख.
# अमृत : देवांचे पेय.
श्लोक

चौदा रत्नांचे वर्णन करणारा संस्कृत भाषेतील श्लोक पुढीलप्रमाणे आहे :

लक्ष्मीः कौस्तुभपारिजातकसुरा धन्वन्तरिश्चन्द्रमाः ।
गावः कामदुधाः सुरेश्वरगजो रम्भादिदेवाङ्गनाः ॥
अश्वः सप्तमुखो विषं हरिधनुः शङ्खोऽमृतं चाम्बुधे ।
रत्‍नानीह चतुर्दशं प्रतिदिनं कुर्यात्‌ सदा मङ्गलम् ॥
रामायण, महाभारत आणि पुराणांनुसार इतर रत्ने

विविध पुराण तसेच रामायण आणि महाभारत या महाकाव्यांमध्ये उल्लेख केलेली चौदा रत्ने ही किंचित वेगळी आहेत.

* कल्पवृक्ष ,
* पांचजन्य शंख ,
* ज्येष्ठा देवी(अलक्ष्मी),(१) लक्ष्मी, (२) कौस्तुभ मणी, (३) पारिजातक वृक्ष, (४) सुरा, (५) धन्वंतरी (एक दिव्य पुरूष: तो हातात अमृतकुंभ घेऊन वर आला), (६) चंद्र, (७) कामधेनू गाय, (८) ऐरावत हत्ती, (९) रंभा व इतर अप्सरा, (१०) उच्चे:श्रवा हा सात मुखे असलेला शुभ घोडा, (११) हलाहल विष, (१२) शार्ङ्ग धनुष्य, (१३) पांचजन्य शंख आणि (१४) अमृत ही ह्या श्लोकात निर्देशिलेली चौदा रत्ने. ह्या श्लोकाचा कर्ता अज्ञात आहे.
समुद्रमंथनातून चौदा रत्ने वर आली असे सामान्यतः मानले जात असले, तरी रत्नांची संख्या व नावे निरनिराळ्या ग्रंथांत निरनिराळी दिल्याचे आढळते. उदा., रामायणात सहाच रत्नांचा (धन्वंतरी, अप्सरा, सुरा, उच्चे:श्रवा, कौस्तुभ व अमृत) निर्देश आहे, तर महाभारतात सात रत्नांचा (चंद्र, श्री, सुरा, उच्चे:श्रवा, कौस्तुभ, धन्वंतरी, अमृत) उल्लेख आढळतो.
हे सुद्धा पहा

समुद्रमंथन
संदर्भ यादी


वर्ग:हिंदू धर्म उपासना पद्धती
वर्ग:समुद्रमंथन
अपरांत (संस्था)

काही उत्साही पुणेकर चित्पावन मंडळींनी सुरू केलेला हा एक उपक्रम आहे. ही सर्व मंडळी प्रथम पुण्यामधे नळ स्टॉप जवळ भेटायची, परंतु नंतर सदस्यसंख्या जशी वाढू लागली तशी ही मंडळी स्वीकार या खाद्यगृहात भेटू लागली. एप्रिल २००३नंतर ही मंडळी पुण्यातल्या लाॅ-काॅलेज रोडवरील डी-मेक सभागृह येथे दर रविवारी सकाळी १० वाजता भेटू लागली.
दर रविवारी साधरणत: ३०-३५ सभासद या साप्ताहिक भेटींना उपस्थिती लावतात.

बऱ्याच चर्चेतून मग शेवटी 'अपरांत' हे नाव मान्य करण्यात आले.
ह्या शब्दाचा अर्थ असा आहे:-
**अपर = पश्चिम +
**अंत = शेवट म्हणजेच कोकण भूमी!
ही स्वयंसेवी संस्था चित्पावन कोकणस्थ ब्राह्मण मंडळींनी सुरू केलेली आहे .

अपरांत ह्या नावाने ऑर्कुट ह्या संकेतस्थळावर एक कम्युनिटीसुद्धा चालविली जाते. सद्यस्थितीमध्ये यामध्ये एकूण ७५० च्या आसपास सदस्य आहेत. पुण्याप्रमाणेच मुंबईमध्येही काही ठिकाणी अश्या प्रकारे काही संस्था चालवल्या जातात. अपरांत काही वेळेला पुणे चित्पावन संघाबरोबर काही उपक्रमांमध्ये भाग घेते. त्याचप्रमाणे याहू या संकेतस्थळावरील अशाच समविचारी सभासदांसह ते काही उपक्रम राबवतात.
उपक्रम

शिष्यवृत्ती

:कोकणातल्या होतकरू परंतु घरच्या परिस्थितीमुळे शिक्षण घेण्यात अडचणी येत असलेल्या विद्यार्थ्यांना शिष्यवृत्ती देणे. अशा शिष्यवृत्ती मिळालेल्या विद्यार्थ्यांची राहण्याची सोय आणि त्यांना अर्धवेळ नोकरीची संधी उपलब्ध करून देणे. यासाठी मुंबईतील एका सभासदाने विद्यार्थ्यांना राहण्यासाठी वसतिगृह सुरू केले आहे. याच धर्तीवर 'अपरांत'चा गरजू विद्यार्थ्यांकरीता पुणे व मुंबई येथे वसतिगृह सुरू करण्याचा मानस आहे.

अपरांतच्या सभासदांसाठीही हेच काम केले जाते.
सामाजिक जबाबदारी

:सामाजिक जबाबदारीचे भान ठेवून पूर अथवा इतर नैसर्गिक आपत्तींमध्ये आर्थिक आणि वस्तु स्वरूपात मदत करणे. २००५ साली पश्चिम महराष्ट्रातल्या पूरपरीस्थितीच्या संकटामधे अपरांतच्या सभासदांनी कोकणातल्या काही गावांमधे कपडे, अन्नपदार्थ व इतर जीवनावश्यक वस्तूंच्या स्वरूपात मदत केली होती. त्याचप्रमाणे पूर ओसरल्यानंतरही पुस्तके आणि आर्थिक स्वरूपात मदत पोचविली. यासाठी गावपातळीवर काम करण्याऱ्या स्वंयसेवी संस्थांची मदत घेण्यात आली होती.
अमित्रजीत

:संस्था 'अमित्रजीत' नावाचे एक त्रैमासिक चालवते. संस्थेच्या सभासदांच्या लेखनकौशल्याला वाव देणे आणि त्यांना त्यासाठी एक व्यासपीठ मिळवून देणे हा त्यामागील उद्देश आहे.
दीपरंजनी

:संस्था दरवर्षी दिवाळी आसपास दीपरंजनी नावाचा कार्यक्रम आयोजित करते.

पहा : ब्राह्मण जातिधारकांच्या संस्था
संकेतस्थळ

*अपरांत

वर्ग:पुण्यातील सामाजिक संस्था
वर्ग:उपक्रम
इ.स. २००७

ठळक घटना आणि घडामोडी

* सप्टेंबर ११ - पहिली २०-२० विश्व अजिंक्यपद स्पर्धा सुरू.
* सप्टेंबर २४ - २००७ २०-२० विश्व अजिंक्यपद स्पर्धेचा दक्षिण आफ्रिकेतील जोहान्सबर्ग येथे झालेला अंतिम सामना महेंद्रसिंग धोणीच्या नेतृ्त्वाखाली भारतीय क्रिकेट संघाने ५ धावांनी जिंकला.
जन्म
मृत्यू

* फेब्रुवारी १५ - शंकरराव साळवी. उर्फ बुवा साळवी - शिवछत्रपती जीवनगौरव पुरस्कार विजेते कबड्डी संघटक
* मार्च २३ - श्रीपाद नारायण पेंडसे, मराठी साहित्यिक.
* ऑगस्ट ३ - सरोजिनी वैद्य, मराठी लेखिका, समीक्षिका.
* सप्टेंबर १९ - दत्ता डावजेकर उर्फ डीडी, संगीतकार.

वर्ग:इ.स. २००७
वर्ग:इ.स.च्या २००० च्या दशकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या २१ व्या शतकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या ३ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
इ.स. १८३१

ठळक घटना आणि घडामोडी

* फेब्रुवारी २४ - डान्सिंग रॅबिट क्रीकचा करार - अमेरिकेतील चॉक्टाओ जमातीने मिसिसिपी नदीच्या पूर्वेकडील भाग अमेरिकेला दिला.
* जुलै २१ - लिओपोल्ड पहिल्याचा बेल्जियमच्या राजेपदी राज्याभिषेक.
* ऑगस्ट १ - लंडन ब्रिज वाहतुकीस खुला.
* डिसेंबर २७ - चार्ल्स डार्विन एच.एम.एस. बीगल या जहाजातून गॅलापागोसला जाण्यास निघाला.
जन्म

* जानेवारी ३ - सावित्रीबाई फुले, महात्मा जोतीराव फुले यांची पत्नी.
* जुलै १७ - शियानफेंग, चीनी सम्राट.
मृत्यू

* जानेवारी ४ - जेम्स मन्रो, अमेरिकेचा राष्ट्राध्यक्ष.
* फेब्रुवारी १४ - व्हिसेंते ग्वेरेरो, मेक्सिकोचा स्वातंत्र्यसैनिक.

वर्ग:इ.स. १८३१
वर्ग:इ.स.च्या १८३० च्या दशकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या १९ व्या शतकातील वर्षे
वर्ग:इ.स.च्या २ ऱ्या सहस्रकातील वर्षे
सिंगमन ऱ्ही

सिंगमन ऱ्ही (कोरियन: 이명박; २६ मार्च १८७५ - १९ जुलै १९६५) हा स्वतंत्र दक्षिण कोरिया देशाचा पहिला राष्ट्राध्यक्ष होता. त्यापूर्वी कोरियन द्वीपकल्प जपानी अधिपत्याखाली असताना चीनमधून चालवल्या जाणाऱ्या अस्थायी सरकारचा तो पहिला अध्यक्ष होता.

अनेक वर्षे अमेरिमेमध्ये राहिलेला ऱ्ही १९४५ साली दुसऱ्या महायुद्धात जपानचा पराभव झाल्यानंतर कोरियामध्ये परतला. १९४८ साली तो राष्ट्राध्यक्षपदावर निवडुन आला व पुढील १२ वर्षे तो ह्या पदावर होता. प्रभावशाली व कट्टर कम्युनिस्टविरोधी असलेल्या ऱ्हीने कोरियन युद्धादरम्यान दक्षिण कोरियाचे नेतृत्व केले.


वर्ग:दक्षिण कोरियाचे राष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:इ.स. १८७५ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९६५ मधील मृत्यू
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
विधानसभा निवडणुका, २००५

भारतातील तीन राज्यांतील विधानसभा निवडणुका फेब्रुवारी इ.स. २००५ मध्ये घेण्यात आल्या. ही तीन राज्ये (बिहार, हरियाणा and झारखंड होय.
हरियाणामध्ये भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसने घसघशीत यश मिळवले. बिहार आणि झारखंडमध्ये स्पष्ट जनमत नव्हते . बिहारमध्ये सरकार स्थापन करण्यात कोणालाच यश न मिळाल्याने पुन्हा ऑक्टोबर-नोव्हेंबरमध्ये निवडणुक घेण्यात आली.
बिहार, फेब्रुवारी

]]
कर्नाटक

]]
ओडिशा

]]
सिक्कीम

]]
अरुणाचल प्रदेश

]]
महाराष्ट्र

]]


वर्ग:भारतामधील विधानसभा निवडणुका
वर्ग:निवडणुका २००५
वर्ग:भारतामधील निवडणुका
१,००,००० (संख्या)

१,००,००० - एक लाख ही एक संख्या आहे, ती ९९,९९९ नंतरची आणि १,००,००१ पूर्वीची नैसर्गिक संख्या आहे.लक्ष किंवा लाख (१,००,०००) हा मूळ संस्कृत शब्द: लक्ष पासून घेतला आहे. भारतीय संख्या पद्धतीत दहाच्या प्रत्येक वर्गास (१०० पासून १०१७) नाव आहे. इंग्रजीत:
100000 - One lakh, One hundred thousand .
एक लाखला लक्ष असेही म्हणतात. नियुत म्हणजे एक लाख.
गुणधर्म

* १००००० = १०५
* एक लाख = १०० हजार
हे सुद्धा पहा

* संख्या
* अंक
* अंकगणित
* गणित
वर्ग: पूर्णांक संख्या
वर्ग: संख्या
नियुत

मराठीत ज्या संख्येला दशलक्ष किंवा दहा लाख म्हणतात त्या संख्येला भास्कराचार्य प्रयुत म्हणतात तर काही जण(कोण?) नियुत म्हणतात. भास्कराचार्य दहा हजार या संख्येला अयुत म्हणतात. आर्यभटीय व शुक्ल-यजुर्वेद या ग्रंथांत नियुत म्हणजे एक लाख आणि प्रयुत म्हणजे दहा लाख. जगन्नाथपंडितसुद्धा एक लाख या संख्येला नियुत म्हणतो.

उदाहरणार्थ, जगन्नाथपंडितकृत लक्ष्मीलहरी स्तोत्रात नियुत हा शब्द एक लाख अशा अर्थाने आला आहे.

समुन्मीलत्वन्तःकरणकरुणोद्गारचतुरः

करिप्राणत्राणप्रणयिनि दृगन्तस्तव मयि।

यमासाद्योन्माद्यद्विपनियुतगण्डस्थलगल-

न्मदक्लिन्नद्वारो भवति सुखसारो नरपतिः॥२॥

* अयुत = १०,००० दहा हजार
* नियुत = १,००,००० एक लाख
* प्रयुत = १०,००,००० दहा लाख

वर्ग:संख्या
शंकु (संख्या)

शंकु (Ten Trillion) ही संख्या आहे. १ शंकु म्हणजे १००,००,००,००,००,००० दहा लाख कोटी (Ten Trillion).

दहाच्या पटीतल्या संख्यांची भारतीय गणिती भास्कराचार्यांनी सांगितलेली नावे अशी :
* एकम् = १ = १००
* दशम् = १० = १०१
* शतम् = १०० = १०२
* सहस्र = १,००० = १०३
* दश सहस्र = १०,००० = १०४
* लक्ष = १,००,००० = १०५
* दशलक्ष = १०,००,००० = १०६
* कोटी = १,००,००,००० = १०७
* दशकोटी = १०,००,००,००० = १०८
* अब्ज = १,००,००,००,००० = १०९
* खर्व = १,०,००,००,००,००० = १०१०
* निखर्व = १,००,००,००,००,००० = १०११
* पद्म किंवा महापद्म= १.०,००,००,००,००,००० = १०१२
* शंकु = १,००,००,००,००,००,००० = १०१३
* जलधि = १,०,००,००,००,००,००,००० = १०१४
* अंत्य = १,००,००,००,००,००,००,००० = १०१५
* मध्य = १,०,००,००,००,००,००,००,००० = अ०१६
* परार्ध = १,००,००,००,००,००,००,००,००० = १०१७


जैन गणितामध्ये याहून मोठ्या संख्यांना नावे आहेत.

वर्ग:संख्या
सम्राट चंगथाँग

चू छीचन (चिनी लिपी: 朱祁鎮 ;पिन्यिन: Zhu Qizhen) (नोव्हेंबर २९, १४२७ - फेब्रुवारी २३, १४६४) हा चीनवर राज्य करणारा सहावा मिंग वंशीय सम्राट होता. सम्राट चंगथाँग (देवनागरी लेखनभेद: चंगतोंग; सोपी चिनी लिपी: 正統; पारंपरिक चिनी लिपी: 正統; पिन्यिन: zhèngtǒng ; उच्चार: चंग-थाँऽऽङ्ग; अर्थ: सुशासन) या बिरुदाने त्याने १४३५ ते १४४९ सालांदरम्यान राज्य केले. इ.स. १४४९ साली आक्रमणादरम्यान त्याला मंगोलांनी कैदेत टाकले व त्याचा भाऊ चू छीयू यास सम्राट जिंग्ताय या बिरुदाने गादीवर बसवले. सात वर्षांच्या स्थानबद्धतेनंतर जिंग्ताय सम्राटाविरुद्ध दरबारात बंड घडवून आणण्यात चू छीचन यशस्वी झाला. १४५७ साली सम्राट त्यांशुन या बिरुदाने गादीवर आलेल्या चू छिचनाने १४६४ साली मृत्यूपर्यंत राज्य केले.


वर्ग:चिनी सम्राट
वर्ग:मिंग राजवंश
वर्ग:इ.स. १४२७ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १४६४ मधील मृत्यू
संजीव अभ्यंकर

संजीव अभ्यंकर (ऑक्टोबर ५, इ.स. १९६९ - हयात) हे लोकप्रिय हिंदुस्तानी गायक आहेत.
जीवन

अभ्यंकरांचा जन्म ऑक्टोबर ५, इ.स. १९६९ रोजी झाला. वयाच्या आठव्या वर्षापासून त्यांचे हिंदुस्तानी संगीताचे शिक्षण सुरू झाले. त्यांना सुरुवातीचे सांगीतिक धडे घरातून, आई शोभा अभ्यंकर यांच्याकडून मिळाले. पं. गंगाधरबुवा पिंपळखरे यांच्याकडूनही संजीव यांनी मार्गदर्शन घेतले. हिराबाई बडोदेकर आणि वसंतराव देशपांडे यांनी त्यांना जसराजांकडे शिकायला पाठविण्याची शिफारस केली. जसराजांचे शिष्यत्व स्वीकारल्यानंतर त्यांची संगीत दिनचर्या संपूर्णतः बदलली. गुरू-शिष्य परंपरेनुसार त्यांचे शिक्षण चालू झाले. जसराजांच्याबरोबर भारतभर दौरे, संगीत मैफिलींमध्ये त्यांना साथ-संगत आणि त्याचवेळी हिंदुस्तानी संगीतातील अभिजात स्वरांचे धडे, अशा नानाविध मार्गांनी त्यांची सांगीतिक प्रगती होत होती. अकराव्या वर्षी संगीताची पहिली मैफल गाजविणाऱ्या संजीव अभ्यंकरांनी त्यानंतर देशभरातील विविध महोत्सवांमध्ये आपल्या गायकीची छाप पाडली.
जसराज यांच्याकडील दिनक्रम

ते जसराजांकडे राहत होते. आपले आपण उठून शिष्यांनी रियाजाच्या खोलीत रियाज सुरू करावा, अशी जसराजांची शिकवण होती. त्यांच्या घराच्या गच्चीत रियाजाची छोटी खोली होती. तिथे जाऊन ते गायला बसायचे, त्यांना मनात येईल तेव्हा जसराज यायचे आणि शिकवायचे. त्यांनी शिकवलेले सकाळ, दुपार, संध्याकाळ असे तीन वेळा गायचे असा नियम होता. त्या त्या वेळचे राग म्हणायचे. मग मधल्या वेळात संजीव क्रिकेट खेळायला मामाकडे जायचे. रोज तेव्हा चार ते साडेचार तास गायन व्हायचे. त्यावेळी गळा तयार करायचा होता त्यामुळे सगळे राग गळ्यावर चढवायचा रियाज असायचा.
कारकीर्द

देशभरातील प्रख्यात संगीत महोत्सवच नाहीत, तर अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने, कॅनडा, ऑस्ट्रेलिया व पूर्व आफ्रिका या भागांतही संजीव अभ्यंकरांची गायकी पोचली.. अभिजात शास्त्रीय संगीताबरोबर पार्श्वगायन, भावसंगीत आणि भक्तिसंगीताच्या प्रांतांतही त्यांनी स्वतःची नाममुद्रा उमटवली.. हिंदी-मराठी भजने आणि बंदिशींच्या अनेक कॅसेट आणि सीड्यांच्या माध्यमांतून देशभरातील संगीतरसिकांच्या घरांत त्यांचे नाव पोचले आहे. स्वतःच्या काही बंदिशी रचून स्वतंत्र ओळख निर्माण करण्याचा प्रयत्‍नही त्यांनी केला..

'माचिस', 'निदान', 'दिल पे मत ले यार' अशा चित्रपटांसाठी त्यांनी पार्श्वगायन केले आहे. 'गॉडमदर' चित्रपटातील गाण्यासाठी त्यांना राष्ट्रीय पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले आहे. पं. जसराज जीवनगौरव पुरस्कार, सूररत्‍न यांसारख्या अनेक पुरस्कारांनी त्यांना सन्मानित करण्यात आले आहे. मध्य प्रदेश शासनाने ‘कुमार गंधर्व पुरस्कार’ देऊन त्यांना गौरवले आहे.
बाह्य दुवे

*
*
*
* संजीव अभ्यंकर - संकेतस्थळ


वर्ग:मराठी गायक
वर्ग:हिंदुस्तानी गायक
वर्ग:भारतीय शास्त्रीय गायक
वर्ग:इ.स. १९६९ मधील जन्म
वर्ग:मराठी व्यक्ती
कॅल्विन कूलिज

thumb|right|250px|
जॉन कॅल्विन कूलिज, कनिष्ठ (इंग्लिश: John Calvin Coolidge, Jr., जॉन कॅल्विन कूलिज, ज्यूनियर) (४ जुलै, इ.स. १८७२ - ५ जानेवारी, इ.स. १९३३) हा अमेरिकेचा ३०वा राष्ट्राध्यक्ष होते. याने २ ऑगस्ट, इ.स. १९२३ ते ४ मार्च, इ.स. १९२९ या कालखंडात राष्ट्राध्यक्षपदाची सूत्रे सांभाळली.

पेशाने वकील असलेला कूलिज रिपब्लिकन पक्षाचा सदस्य होता. राजकारणात तळापासून सुरुवात करून तो मॅसेच्युसेट्स संस्थानाच्या गव्हर्नरपदापर्यंत पोचला. इ.स. १९२० साली वॉरेन हार्डिंग याच्या अध्यक्षीय राजवटीत तो अमेरिकेचा २९वा उपराष्ट्राध्यक्ष होता. ऑगस्ट, इ.स. १९२३मध्ये वॉरेन हार्डिंग याचा अनपेक्षित मृत्यू झाल्यामुळे तत्पश्चात त्याने अध्यक्षपदाची धुरा वाहिली. इ.स. १९२४ सालातल्या अध्यक्षीय निवडणुकींमध्ये कूलिज स्वतः उभा राहिला व निवडून आला.
बाह्य दुवे

*
*
*


वर्ग:अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:इ.स. १८७२ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९३३ मधील मृत्यू
वर्ग:अमेरिकेचे उपराष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:रिपब्लिकन पक्ष (अमेरिका) मधील राजकारणी
वर्ग:मॅसेच्युसेट्सचे गव्हर्नर
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
नाट्य शास्त्र

नाट्यशास्त्र (संस्कृत : नाट्यशास्त्र ;रोमन लिपी : Nātyaśāstra)
नाट्यशास्त्राची निर्मिती भरत मुनींनी प्रत्यक्ष ब्रह्मदेवाच्या सांगण्यावरून केली अशी आख्यायिका सांगण्यात येते. नाट्यशास्त्राच्या निर्मितीचा नेमका काळ ठाऊक नसला तरी इ.स.पू. ४०० ते इ.स.पू. २००च्या दरम्यान ह्याची निर्मिती झाल्याचे कळते.

भारतीय नृत्य आणि संगीत यांची मुळे नाट्यशास्त्रात आहेत असे समजतात. भरत मुनींनी संस्कृतमध्ये भारतीय नृत्य/नाट्याची दहा भागांत विभागणी केली आहे.

भारतीय नाट्य परंपरेत भरत मुनींनी अभिव्यक्तींच्या रसांचेही वर्णन केले आहे. हे रस भारतीय नाट्याच्या आणि संगीताच्या व्याख्येस बळ देतात व त्यांवर त्यांचा प्रभाव आहे. भरत नाट्य या प्राचीन नृत्यप्रकाराचेही भरतमुनीच्या नाट्यशास्त्रात विस्तृत वर्णन आहे.
नाट्याची व्याख्या

"लोक- वृत्त-अनुकरणं नाट्यम्" "नाट्य म्हणजे अनुकरण" संदर्भ :- १.भरताचे नाट्यशास्त्र (इसवी सन पूर्व ४०० ते इसवी सन २००)

अमरकोष (पाचवे शतक) :- "तौर्य त्रिकं नृत्य-गीत-वाद्यं नाट्यम्"

संदर्भ :- "श्रीमदभरतमुनिप्रणीतम् नाट्यशास्त्रम्"- (संपादक - मधुसूदन शास्त्री भाग-१, पृष्ठ.१८).
हे सुद्धा पहा

* अभिनवभारती (अभिनव गुप्त यांनी लिहिलेला नाट्यशास्त्रावरील विस्तृत ग्रंथ)
नाट्यशास्त्रातील पाठांची/विषयांची यादी

* नाटकाचे मूळ
* रंगमंचाचे वर्णन
* रंगदेवतेचे पूजन
* कारण नृत्याचे वर्णन
* नाटकाची पूर्वावस्था
* भावना (रस)
* भावनात्मकता आणि इतर मानसिक अवस्था
* शारीरिक हालचाली आणि हावभाव
* हाताचे हावभाव
* इतर अवयवांचे हावभाव
* लयकारी हालचाली
* Different gaits
* Zones and local usages
* Rules of prosody
* Metrical patterns
* Diction of a play
* Rules on the use of languages
* Modes of address and intonation
* दहा प्रकारचे नाट्य/नाट्याचे दहा प्रकार.
* Limbs of the segments
* शैली
* वेषभूषा आणि रंगभूषा.
* Harmonious performance
* Dealings with courtezans
* विविध सादरीकरण
* नाटकातील सादरीकरणाचे यश
* Instrumental music
* Stringed instruments
* समयमापन/वेळ मापनपद्धती.
* ध्रुव गाणी
* Covered instruments
* व्यक्तिरेखेचे प्रकार
* भूमिकेचे नियोजन
* Descent of drama on the Earth
बाह्य दुवे

*नाट्यशास्त्रम् - इथे देवनागरीत नाट्यशास्त्रातील पाठांची संपूर्ण यादी देण्यात आली आहे.
*Naatyashaastra ( पाठ क्र. ०१-०९ )
*Naatyashaastra ( पाठ क्र.०९-३७ )
*Natyasasthra (भारतीय काव्यशास्त्र भाग :२)

वर्ग:अभिनय
वर्ग:साहित्य
वर्ग:साहित्यप्रकार
झु झियाके

right|thumb|250 px|झु झियाकेचे चित्र
झु झियाके (चिनी: 徐霞客) (जानेवारी ५, इ.स. १५८७-मार्च ८, इ.स. १६४१ हा एक चीनी शोधक व भटक्या होता. त्याने नैऋत्य चीनमधील आपले प्रवासवर्णन लिहून ठेवलेले आहे.

झु युआन व वांग रुरेनचा दुसरा मुलगा असलेल्या झु झियाकेचे मूळ नाव झु हॉॅंग्झु असे होते. त्याला मावळतीच्या ढगात असलेला असे म्हणूनही संबोधत. झियाकेला त्याच्या आईने (रुरेन) प्रवासाची आवड लावली व प्रोत्साहनही दिले.


वर्ग:इ.स. १६४१ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १५८७ मधील जन्म
आचार्य

आचार्य:- उपनयन करून मुलास ब्रम्हचर्याची दीक्षा देणारा तसेच सांग(स+अंग=सर्व अंगांसहीत) आणि सार्थरित्या वेदांचे अध्यापन करणारा गुरू म्हणजे आचार्य होय.

आचार्यांवाचून विद्येला अधिष्ठान प्राप्त होत नाही असा उपनिषदातील अध्यात्मविद्येचा सिद्धांत आहे. वेदोत्तरकाळी झालेले व्याकरणादी ग्रंथ, गृह्यसूत्रे, धर्मसूत्रे, श्रौतसूत्रे, स्मृती, पुराणे, दर्शनसूत्रे, भाष्ये आणि महत्त्वाचे मौलिक किंवा विचरणात्मक शास्त्रग्रंथ यांच्या प्रणेत्यांना 'आचार्य' अशी संज्ञा लावण्याची प्रथा आहे.

बौधायन, आपस्तंब, वसिष्ठ, गौतम, पाणिनी, बादरायण, वात्स्यायन, शंकर, रामानुज, मध्व, वल्लभ इत्यादिकांना आचार्य हे अभिधान आहे.

पहा : आचार्य गुरुजी आणि शास्त्री


संदर्भ: मराठी विश्वकोश खंड - १


वर्ग:हिंदू संस्कृती