JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
ಅರೇಬಿಯನ್ ಮರುಭೂಮಿ

.
ಅರೇಬಿಯನ್ ಮರುಭೂಮಿ ಅರೇಬಿಯಾ ಜಂಬೂದ್ವೀಪದ ಬಹುಪಾಲನ್ನು ಆವರಿಸಿರುವ ಬೃಹತ್ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಬೆಂಗಾಡು. ಯೆಮೆನ್‌ನಿಂದ ಪರ್ಶಿಯನ್ ಕೊಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಹಾಗೂ ಒಮಾನ್‌ ನಿಂದ ಜೋರ್ಡಾನ್ ಮತ್ತು ಇರಾಖ್‌ವರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ಅರೇಬಿಯನ್ ಮರುಭೂಮಿಯ ಒಟ್ಟು ಹರವು ೨೩,೩೦,೦೦೦ ಚ.ಕಿ.ಮೀ. ಗಳಷ್ಟು. ಇದರ ಸರಿಸುಮಾರು ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ರಬ್ ಅಲ್-ಖಾಲಿ ಯು ಬರಿಯ ಮರಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಇನ್ನೇನೂ ಇಲ್ಲದಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪೈಕಿ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೇ ವಿಸ್ತಾರದಲ್ಲಿ ಹಿರಿದು. ಇಂತಹ ಕ್ರೂರ ಪ್ರಕೃತಿಯ ನಡುವೆ ಸಹ ಮರಳುಗಾಡಿನ ಜಿಂಕೆ, ಓರಿಕ್ಸ್, ಮರಳ ಬೆಕ್ಕು ಮತ್ತು ಕೆಲ ಹಲ್ಲಿಯ ಜಾತಿಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮರುಭೂಮಿಯ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ಬಾಳುತ್ತಿವೆ. ವಿಪರೀತ ಹವಾಗುಣವುಳ್ಳ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಋತುಮಾನಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಹಗಲಿನ ತಾಪಮಾನ ಕುದಿಯುವಷ್ಟಾದರೆ ರಾತ್ರಿಯ ವೇಳೆ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿಸುವ ತಂಪು. ಇಲ್ಲಿನ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೇ ಜಾತಿಯ ಸಸ್ಯಗಳ ಹೊರತಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಕಾಣಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ವಾತಾವರಣ

ಅರೇಬಿಯನ್ ಮರುಭೂಮಿಯ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗ ಅತಿ ಶುಷ್ಕ ವಾತಾವರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆಯು ೩೫ ಮಿ.ಮೀ. ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ. ತಾಪಮಾನವು ಹಗಲಿನಲ್ಲಿ ೪೦ ರಿಂದ ೫೦ ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್ ಇದ್ದರೆ ರಾತ್ರಿಯ ಹೊತ್ತು ೫ ರಿಂದ ೧೫ ಡಿ. ಸೆ.ನಷ್ಟು. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿಯ ತಾಪಮಾನ ಶೂನ್ಯವನ್ನು ತಲುಪುವುದೂ ಇದೆ.
ಸಸ್ಯ ವೈವಿಧ್ಯ

ಅರೇಬಿಯನ್ ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯ ವೈವಿಧ್ಯ ಬಲು ಕಡಿಮೆ. ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ೨೦ ಬಗೆಯ ಸಸ್ಯಗಳಿದ್ದರೆ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ೧೭ ಬಗೆಯ ಗಿಡಮರಗಳು ಕಾಣಬರುತ್ತವೆ. ಇವ್ಗಳ ಪಕಿ ಎರಡೂ ತಳಿಯ ಸಸ್ಯಗಳು ಮಾತ್ರ ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಸರ್ವತ್ರಿಕವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ಸಸ್ಯಗಳು ಗಿಡಗಳೆ ಆಗಿದ್ದು ಕೆಲವೇ ಜಾತಿಯ ಮರಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಖರ್ಜೂರದ ಮರ ಬಲು ಮುಖ್ಯವಾದುದು.
ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿನ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಜನಜೀವನ

ಮರುಭೂಮಿಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಮರುಭೂಮಿಯ ಉಳಿದ ಅಂಶ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ಸೈನಾಯ್, ಇರಾಖ್, ಜೋರ್ಡಾನ್,ಸಿರಿಯಾ, ಖತಾರ್, ಯು.ಎ.ಇ.,ಒಮಾನ್, ಯೆಮೆನ್ ಮತ್ತು ಕುವೈಟ್‌ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಮರುಭೂಮಿಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನರಲ್ಲಿ ಅರಬರು, ಕುರ್ದ್, ತುರ್ಕ್ಮೆನಿ ಮತ್ತು ಅಸ್ಸೀರಿಯನ್ ಜನಾಂಗದವರು ಸೇರಿದ್ದಾರೆ. ಮುಖ್ಯ ಭಾಷೆಗಳು ಅರಾಬಿಕ್, ಕುರ್ದಿಶ್, ಅರಮೈಕ್ ಮತ್ತು ಆರ್ಮೇನಿಯನ್ ನುಡಿಗಳು.
ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ

ವಿಶ್ವದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮರುಭೂಮಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ

ವರ್ಗ:ಮರುಭೂಮಿಗಳು
ಐತರೇಯೋಪನಿಷತ್

ಐತರೇಯ ಉಪನಿಷತ್, ಋಗ್ವೇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಐತರೇಯ ಅರಣ್ಯಕದ, ಎರಡನೇ ಅರಣ್ಯಕದ ಭಾಗ. ಎರಡನೇ ಅರಣ್ಯಕದ ನಾಲ್ಕನೆಯ, ಐದನೆಯ ಮತ್ತು ಆರನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯಗಳೇ ಐತರೇಯ ಉಪನಿಷತ್. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಭಾಷ್ಯ ಬರೆದಿರುವ ಪ್ರಮುಖವಾದ ದಶೋಪನಿಷತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದು.ಬಹ್ನೃಚೋಪನಿಷತ್ತೆಂತಲೂ ಮಹಾ ಐತರೇಯ ಉಪನಿಷತ್ತೆಂತಲೂ ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಸರುಗಳಿವೆ. ಆರಣ್ಯಕ ಮತ್ತು ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸಿ ಇದಿಷ್ಟು ಆರಣ್ಯಕ, ಇದು ಉಪನಿಷತ್ತು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭೇದವಿದೆ. ಮಹೀದಾಸ ಐತರೇಯ ಇದರ ಋಷಿ (ಮಂತ್ರದೃಕ್). ಅದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು. ಈತ ವಿಶಾಲಾ ಎಂಬಾಕೆಯ ಪುತ್ರನೆಂದೂ ಶ್ರೀಮನ್ನಾರಾಯಣನ ಅವತಾರವೆಂದೂ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ಭಾವನೆ. ಇತರಾ ಎಂಬುವಳ ಮಗ ಮಹಿದಾಸ. ಯಜ್ಞಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ತಂದೆ ತನ್ನ ಇತರ ಪತ್ನಿಯರ ಮಕ್ಕಳೊಡನೆ ಈತನನ್ನು ತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ಕೂರಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆ ತಾತ್ಸಾರ ತೋರಿಸಲು, ಕರುಳು ನೊಂದ ತಾಯಿ ತನ್ನ ಕುಲದೈವ ಮಹೀ(ಭೂಮಿ) ದೇವಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಲು ಆಕೆಯ ವರಪ್ರಸಾದದಿಂದ ಈತನಿಗೆ ಅಸಮಾನವಾದ ದಿವ್ಯಜ್ಞಾನ ಸಿದ್ಧಿಸಿತು-ಎನ್ನುವ ಈ ಐತಿಹ್ಯವೊಂದನ್ನು ಸಾಯಣರು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಂಪ್ರದಾಯದ ನಂಬಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಮಹೀದಾಸನೆಂಬ ಋಷಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಾಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಅಧ್ಯಾಯಗಳಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಧ್ಯಾಯವೂ ಅಧ್ಯಯನ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಸಣ್ಣ-ಸಣ್ಣ ಖಂಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದು ಅತಿ ಪುರಾತನವಾದ ಗದ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿದೆ, ಪುರಾತನವಾದ ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದು. ಇರುವುದು ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಮೂರೇ ಅಧ್ಯಾಯಗಳು. ಒಟ್ಟು ಐದು ಖಂಡಗಳೆಂಬ ಉಪವಿಭಾಗಗಳು.
ಮೊದಲನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ

ಮೊದಲನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅಖ್ಯಾಯಿಕೆಯಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಪರಮಾತ್ಮನು ತನಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾದ ಬೇರೊಂದು ವಸ್ತುವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದೆ ಆಕಾಶಾದಿ ಕ್ರಮದಿಂದ ವಿಶ್ವವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನೆಂದೂ ನಂತರ ಅತ್ಮಪ್ರಬೋಧಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಾಣವೇ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಸರ್ವಶರೀರಗಳನ್ನೂ ತಾನೇ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದನೆಂದೂ ಮತ್ತು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಯಥಾರ್ಥವಾದ ತನ್ನ ಆತ್ಮನನ್ನೇ "ನಾನು ಈ ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಆಗಿರುತ್ತೇನೆ" ಎಂದು ಸಾಕ್ಷಾತ್ತಾಗಿ ಅರಿತುಕೊಂಡನೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸರ್ವಶರೀರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇರುವವನು ಅವನೊಬ್ಬ ಆತ್ಮನೇ ಹೊರತು ಬೇರೊಬ್ಬನಿಲ್ಲ, ಆದಕಾರಣ ಎಲ್ಲರೂ "ನಾನು ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಆಗಿದ್ದೇನೆ" ಅಹಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಸ್ಮಿ ಎಂದು ಅರಿಯಬೇಕೆಂದು ತಮ್ಮ ಭಾಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.
ಏರಡನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ

ಎರಡನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಖಂಡವಿದೆ.ಇದರಲ್ಲಿ ಜೀವನಿಗೆ ಜನ್ಮ-ಮರಣಗಳು ನದಿಯ ಸ್ರೋತದಂತೆ ಪುನಃ ಪುನಃ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆಯೆಂದು ಹೇಳಿದೆ ಅಲ್ಲದೆ, ಜೀವನ ಮೂರು ಅವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಜೀವನು ಪುರುಷನಲ್ಲಿ ರೇತಸ್ಸು ಅಥವಾ ವೀರ್ಯ ರೂಪದಿಂದ ಇರುತ್ತಾನೆ. ಯಾವಾಗ ಪುರುಷನು ವೀರ್ಯವನ್ನು ಸ್ತ್ರೀಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸೇಚನ ಮಾಡುವನೊ ಆಗ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಗರ್ಭಸ್ಥ ಶಿಶುರೂಪವು ಮೊದಲನೆ ಅವಸ್ಥೆಯು. ಶಿಶುವು ಮಾತೃಗರ್ಭದಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಜೀವಿಸುವುದು ಎರಡನೆಯ ಅವಸ್ಥೆಯು.ಕೊನೆಗೆ ಜೀವನವನ್ನು ಮುಗಿಸಿ ಶರೀರವನ್ನು ಬಿಟ್ಟಮೇಲೆ ಇನ್ನೊಂದು ಶರೀರವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮೂರನೆಯ ಅವಸ್ಥೆ. ಯಾವ ಅವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಾದರೂ ಇರಲಿ ಜೀವನು ತನ್ನ ಅತ್ಮ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡರೆ,ಬಂಧಮುಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆಂದೂ, ವಾಮದೇವನು ಮಾತೃಗರ್ಭದಲ್ಲಿರುವಾಗಲೇ ಆತ್ಮಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿ ಅವಿದ್ಯಾಕೃತವಾದ ಶರೀರವನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ಅಮೃತನಾದನೆಂದೂ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಮೂರನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯ

ಮೂರನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದೇ ಖಂಡವಿದೆ. ಎರಡನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ ವಾಮದೇವನು ಅರಿತುಕೊಂಡ ಆತ್ಮಸ್ವರೂಪದ ಜಿಜ್ಞಾಸೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ನಾಲ್ಕನೆಯ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ "ವಾಙ್ಮೇ ಮನಸಿ ಪ್ರತಿಷ್ಟಿತಾ..." ಎಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಶಾಂತಿಮಂತ್ರವೊಂದೇ ಇದೆ.
ಅಧಾರ

೧.ಐತರೇಯೋಪನಿಷತ್:ಸ್ವಾಮೀ ಆದಿದೇವಾನಂದ.

೨.ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪರಿಚಯ:ಎದುರ್ಕಳ ಕೆ.ಶಂಕರನಾರಾಯಣ ಭಟ್..

೩.ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು

* Aitereya Upanishad recitation by Pt. Ganesh Vidyalankar
*Multiple translations (Johnston, Nikhilānanda, Gambhirananda)
* Aitareya Upanishad
* Aitareya Upanishad


ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ವರ್ಗ:ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು
ವಿ. ಎಸ್. ನೈಪಾಲ್

ಸರ್ ವಿದ್ಯಾಧರ್ ಸೂರಜ್ ಪ್ರಸಾದ್ ನೈಪಾಲ್ (ಹುಟ್ಟು: ಆಗಸ್ಟ್ ೧೭, ೧೯೩೨)-,ಮರಣ, ಆಗಸ್ಟ್ ೧೧,೨೦೧೮) ಇವರು ಟ್ರಿನಿಡಾಡ್ ಮತ್ತು ಟೊಬ್ಯಾಗೊ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿರುವ, ಭಾರತ-ಟ್ರಿನಿಡಾಡ್ ಮೂಲದ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಲೇಖಕ. ಇವರು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಇವರು ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಭಾಜನರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ೧೯೯೦ರಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ರಾಣಿ ಎರಡನೆಯ ಎಲಿಜಬೆತ್ ಇವರಿಂದ ನೈಟ್‍ಹುಡ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಇವರ ತಂದೆ ಸಿಪರ್ಸಾದ್ ನೈಪಾಲ್, ಅಣ್ಣ ಶಿವಾ ನೈಪಾಲ್, ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ ನೀಲ್ ಬಿಸ್ಸೊಂದಾತ್, ಮತ್ತು ಸಮೀಪದ ಬಂಧು ವಾಹ್ನಿ ಕಪಿಲ್ದೆವ್ ಇವರೆಲ್ಲರು ಲೇಖಕರಾಗಿದ್ದರು.

೧೯೭೧ರಲ್ಲಿ ಇನ್ ಎ ಫ್ರೀ ಸ್ಟೆಟ್ ಕೃತಿಗೆ ಇವರಿಗೆ ಮ್ಯಾನ್-ಬೂಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರಕಿತು, ಆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಮೂಲದ ಲೇಖಕರು ನೈಪಾಲ್. ಇವರ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ಅದರಲ್ಲೂ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇವರ ಪ್ರವಾಸ ಕಥನಗಳನ್ನು ತೃತೀಯ ಜಗತ್ತನ್ನು ಕೆಟ್ಟದಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಿರುವದಕ್ಕೆ ಕಟುವಾಗಿ ಟೀಕಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪುಸ್ತಕಗಳ ಪಟ್ಟಿ

Fiction

* The Mystic Masseur novel - 1957
* The Suffrage of Elvira - (1958)
* Miguel Street - (1959)
* A House for Mr Biswas - (1961)
* Mr. Stone and the Knights Companion - (1963)
* A Flag on the Island - (1967)
* The Mimic Men - (1967)
* In a Free State - (1971)
* Guerrillas (novel) - (1975)
* A Bend in the River - (1979)
* Finding the Centre - (1984)
* The Enigma of Arrival - (1987)
* A Way in the World - (1994)
* Half a Life - (2001)
* Magic Seeds - (2004)
Non-fiction

* The Middle Passage: Impressions of Five Societies - British, French and Dutch in the West Indies and South America (1962)
* An Area of Darkness (1964)
* The Loss of El Dorado - (1969)
* The Overcrowded Barracoon and Other Articles (1972)
* India: A Wounded Civilization (1977)
* A Congo Diary (1980)
* The Return of Eva Perón and the Killings in Trinidad (1980)
* Among the Believers: An Islamic Journey (1981)
* Finding the Centre (1984)
* Reading & Writing: A Personal Account (2000)
* A Turn in the South (1989)
* India: A Million Mutinies Now (1990)
* Bombay (1994, with Raghubir Singh)
* Beyond Belief: Islamic Excursions among the Converted Peoples (1998)
* Between Father and Son: Family Letters (1999, edited by Gillon Aitken)
* The Writer and the World: Essays - (2002)
* Literary Occasions: Essays (2003, by Pankaj Mishra)
* A Writer's People: Ways of Looking and Feeling (2007)
ನಿಧನ

ನೈಪಾಲರು, ೧೧, ಆಗಸ್ಟ್, ೨೦೧೮ ರಂದು, ಲಂಡನ್ ನಲ್ಲಿ ಮೃತರಾದರು. ಅವರಿಗೆ ೮೫ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿತ್ತು.
ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗೆ

*೧೨-೮-೨೦೧೮;; ನಿಸ್ಸಾರ ಬದುಕು ಬೇಡವೆಂದ ನೈಪಾಲ್: ಜೀವನ
*ವಾಜಪೇಯಿ ಮತ್ತು ನೈಪಾಲ್
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು


ವರ್ಗ:ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಯ ಲೇಖಕರು
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ವರ್ಗ:ಮ್ಯಾನ್ ಬೂಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಭೀಮಾಶಂಕರ

ಭೀಮಾಶಂಕರ ಇದು ದ್ವಾದಶ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಈ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗವು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯದ ಪುಣೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಖೇಡ್ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಖೇಡದಿಂದ ೫೦ ಕಿ ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ, ಪುಣೆ ನಗರದಿಂದ ೧೧೦ ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಘಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದೆ. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿರುವ ಇತರ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗಗಳೆಂದರ್ ತ್ರಯಂಬಕೇಶ್ವರ ಮತ್ತು ಘೃಷ್ಣೇಶ್ವರ. ಭೀಮಾಶಂಕರ ಇದು ಭೀಮಾ ನದಿಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ, ಈ ನದಿಯು ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ಉಪನದಿಯಾಗಿದ್ದು, ಕೃಷ್ಣೆಯನ್ನು ರಾಯಚೂರಿನ ಬಳಿ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಭೀಮಾಶಂಕರ ಕಾಡುಮೃಗಗಳ ಅಭಯಾರಣ್ಯವೂ ಇದೆ. (ನೋಡಿ :ಭೀಮಾಶಂಕರ ದೇವಾಲಯ) -ಚರ್ಚೆಪುಟ:ಭೀಮಾಶಂಕರ


Image:bull_BM.jpg|
Image:bell_BM.jpg|

ಆಧಾರ

* Bhimashankar Jyotirling - Google Earth Community

ವರ್ಗ: ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ವರ್ಗ: ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು
ವರ್ಗ: ಶಿವ ಮಂದಿರಗಳು
ಗಂಜಿಗಟ್ಟೆ

ಗಂಜಿಗಟ್ಟೆ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೊಳಲ್ಕೆರೆ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಒಂದು ಗ್ರಾಮ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ: ೩೦೦೦,
ವಿಳಾಸ:
ಗಂಜಿಗಟ್ಟೆ ಗ್ರಾಮ,
ಮುತ್ತುಗದೂರು ಅಂಚೆ
ಹೊಳಲ್ಕೆರೆ ತಾಲ್ಲೂಕು.
ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ
ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ
ಭಾರತ ದೇಶ
ಪಿನ್: ೫೭೭೫೮೧

ತಲುಪುವ ದಾರಿ:
ಬಸ್ ಮಾರ್ಗ:
ಚಿತ್ರದುರ್ಗದಿಂದ: ಚಿತ್ರದುರ್ಗ - ಸಾಸಲು - ಸಂತೆ ಬೆನ್ನೂರು - ಸೂಳೆಕೆರೆ - ಹೊನ್ನಾಳಿ- ಶಿವಮೊಗ್ಗ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರದುರ್ಗದಿಂದ ೩೮ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಕ್ರಮಿಸಿದರೆ ಮುತ್ತುಗದೂರು ಗ್ರಾಮ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಒಂದು ಕಿ ಮೀ ಕಛ್ಛಾ ರಸ್ತೆ ಹಾದಿ.
ಇಲ್ಲವೇ
ದಾವಣಗೆರೆಯಿಂದ: ದಾವಣಗೆರೆ - ಹೊಳಲ್ಕೆರೆ - ಹೊಸದುರ್ಗ ಮಾರ್ಗ, ದಾವಣಗೆರೆಯಿಂದ ೩೮ ಕಿ ಮೀ ಕ್ರಮಿಸಿದರೆ ಅಂದನೂರು ಕ್ರಾಸ್ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಒಂದು ಕಿ ಮೀ ಟಾರ್ ರಸ್ತೆ ಹಾದಿ.
ರೈಲು ಮಾರ್ಗ:
ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ದಾವಣಗೆರೆ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿರುವ ಸಾಸಲು ಸ್ಟೇಶನ್ ( ದಾವಣಗೆರೆಯಿಂದ ೩೮ ಕಿ ಮೀ )ನಿಂದ ೩ ಕಿ ಮೀ.

ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ: ಜನರೆಲ್ಲಾ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದವರು. ಕೋಳಿಗಳು ಈ ಊರಲ್ಲಿಲ್ಲ.

ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ
ತೈತ್ತಿರೀಯೋಪನಿಷತ್

ತೈತ್ತಿರೀಯೋಪನಿಷತ್ಇದು ಕೃಷ್ಣ ಯಜುರ್ವೇದದ ತೈತ್ತಿರೀಯ ಆರಣ್ಯಕಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ.ಇದರಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಾ ವಲ್ಲಿ,ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದ ವಲ್ಲಿ,ಭೃಗುವಲ್ಲಿ ಎಂಬ ಮೂರು ಅಧ್ಯಾಯಗಳಿವೆ.ಬ್ರಹ್ಮ ಎಂದರೇನು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಉತ್ತರವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಹಿರಿಮೆಯಾಗಿದೆ.ಮಾನವನು ಜೀವ ಜಗತ್ತು,ಆತ್ಮ ಇವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ,ಇವುಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧದ ಬಗ್ಗೆ ಇಂದು ಕೂಡಾ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.ಪರತತ್ವವೇ ಬ್ರಹ್ಮ ಎಂದು ಹೇಳಿ ಬ್ರಹ್ಮದಿಂದ ಜೀವ ಜಗತ್ತು,ಅನ್ನ,ಅಂತಃಕರಣ,ಜ್ಞಾನ ಇವುಗಳಲ್ಲಾ ಹುಟ್ಟಿ ಎಲ್ಲವೂ ಬ್ರಹ್ಮ ಎಂದು ಈ ಉಪನಿಷತ್ತು ಘೋಷಿಸುತ್ತದೆ.ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಆನಂದ,ಆನಂದವೇ ಬ್ರಹ್ಮ ಎಂಬ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಿಸಿದ ವಿವರಣೆಗಳನ್ನು ಕೂಡಾ ಇದರಲ್ಲಿ ಕಾಣ ಬಹುದಾಗಿದೆ.

ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವ ಇನ್ನೊಂದು ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿಸಿ ಮನೆಗೆ ಮರಳುವ ಸ್ನಾತಕನಿಗೆ ನೀಡುವ ಜೀವನೋಪದೇಶವಾಗಿದೆ.ಇದರ ಮೊದಲನೆಯ ಅನುವಾಕ ಈ ರೀತಿ ಇದೆ.

ಹರಿ ಓಮ್|| ಶಂ ನೋ ಮಿತ್ರಃ ಶಂ ವರುಣಃ|ಶಂ ನೋ ಭವತ್ವರ್ಯಮಾ|ಶಂ ನ ಇಂದ್ರೋ ಬೃಹಸ್ಪತಿಃ|ಶಂ ನೋ ವಿಷ್ಣುರುರುಕ್ರಮಃ|ನಮೋ ಬ್ರಹ್ಮಣೇ|ನಮಸ್ತೇ ವಾಯೋ|ತ್ವಮೇವ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಂ ಬ್ರಹ್ಮಾಸಿ|ತ್ವಾಮೇವ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಂ ಬ್ರಹ್ಮ ವದಿಷ್ಯಾಮಿ|ಋತಂ ವದಿಷ್ಯಾಮಿ|ಸತ್ಯಂ ವದಿಷ್ಯಾಮಿ|ತನ್ಮಾಮವತು|ತದ್ವಕ್ತಾರಮವತು|ಅವತು ಮಾಮ್| ಅವತು ವಕ್ತಾರಮ್||ಓಂ ಶಾಂತಿಃ ಶಾಂತಿಃ ಶಾಂತಿಃ||

ಮಿತ್ರನು ನಮಗೆ ಸುಖವನ್ನುಂಟುಮಾಡಲಿ.ವರುಣನು ನಮಗೆ ಸುಖವನ್ನುಂಟುಮಾಡಲಿ.ಆರ್ಯಮನು ನಮಗೆ ಸುಖವನ್ನುಂಟುಮಾಡಲಿ.ಉರುಕ್ರಮನಾದ ವಿಷ್ಣುವು ನಮಗೆ ಸುಖವನ್ನುಂಟುಮಾಡಲಿ.(ಪರೋಕ್ಷರೂಪನಾದ)ವಾಯುವಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ! ಹೇ ವಾಯುವೆ,(ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾದ)ನಿನಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ!ನೀನೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಬ್ರಹ್ಮವಾಗಿರುತ್ತೀಯೆ.ನಿನ್ನನ್ನೇ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಬ್ರಹ್ಮವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.(ನಿನ್ನನ್ನೇ)ಋತವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.(ನಿನ್ನನ್ನೇ)ಸತ್ಯವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತೇನೆ.ಅದು ನನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಿ!ಅದು ಆಚಾರ್ಯನನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಿ!ನನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಿ.ಆಚಾರ್ಯನನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಿ! ಓಂ ಶಾಂತಿಃ ಶಾಂತಿಃ ಶಾಂತಿಃ.,

ಇದಲ್ಲದೆ ಸನಾತನ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಗರಿಮೆಯನ್ನು ಸಾರುವ ಹಲವು ಮಹಾವಾಕ್ಯಗಳು ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇವೆ. ಅವುಗಳ ಪೈಕಿ ಕೆಲವು :
* ಮಾತೃ ದೇವೋ ಭವ, ಪಿತೃ ದೇವೋ ಭವ, ಆಚಾರ್ಯ ದೇವೋ ಭವ, ಅತಿಥಿ ದೇವೋ ಭವ.
* ಕೊಡುವುದನ್ನು ಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಕೊಡು, ಅಶ್ರದ್ಧೆಯಿಂದ ಎಂದೂ ಕೊಡಬೇಡ
* ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುವವನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾವಂತನಾಗುವನು. ಮಹತ್ತನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುವವನು ಮಹಾನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗುವನು. ಮನಸ್ಸನ್ನು ಉಪಾಸಿಸುವವನು ಮಾನವನಾಗುವನು.
ಆಧಾರ

೧.ಈಶಾವಾಸ್ಯೋಪನಿಷತ್:ಸ್ವಾಮೀ ಆದಿದೇವಾನಂದ

೨.ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪರಿಚಯ:ಎ.ಕೆ.ಶಂಕರನಾರಾಯಣ ಭಟ್
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು

* text
* text with with Vedic accents
* Taittireeya Upanishad
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ವರ್ಗ:ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು
ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥ

ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥ ಜಲಪಾತ

250px|thumb|right
ಹೆಬ್ರಿಯಿ೦ದ ೨೦ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಆಗುಂಬೆಯ ದಟ್ಟ ಕಾನನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಉಗಮಿಸುವ ಸೀತಾ ನದಿಯಿಂದ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವೇ ಈ ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥ. ಸೀತಾ ನದಿಯ ಉಗಮ ಸ್ಥಳವಾಗಿದ್ದು, ರಸ್ತೆ ಸ೦ಪರ್ಕದಿ೦ದ ೪ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ೪ ಕಿ.ಮೀ. ಚಾರಣದ ನಂತರ ಜಲಪಾತವು ಎದುರುಗೊಳ್ಳುವುದು. ಚಾರಣದ ಮಧ್ಯ ಹಚ್ಚ ಹಸುರಿನ ಪರಿಸರವೂ ಮನಸ್ಸಿಗೆ
ಮುದ ನೀಡುವುದು.


ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆ ಬೀಳುವ ಪ್ರದೇಶವೆಂದು ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದಿರುವ ಆಗುಂಬೆಯ ದಟ್ಟ ಕಾನನದ ಕಾಲುದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದೇ ಸಾಗಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯ ಇರುವ ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥವು ಬಳವಳಿದು ಅರಸಿ ಬಂದ ಮೇನಕೆ ಚೆಲುವಿನಿಂದ ಮನಸೂರೆಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿಬಿಡುತ್ತದೆ.

ದಟ್ಟ ಕಾನನದ ಹೆಬ್ಬಂಡೆಯನ್ನು ಸೀಳಿಕೊಂಡು ಸುಮಾರು ೧೨೦ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಿಂದ ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುವ ಆ ರಮಣೀಯತೆಯ ಅಪರಾವತಾರದಂತಹ ಕಂಪ ಸೂಸುತ್ತ ಭೋರ್ಗರೆಯುತ್ತ ಬೀಳುವ ದೃಶ್ಯ ನಿಜಕ್ಕೂ ನಡೆದು ಬಂದ ದಣಿವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಇಂಗಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ನಿತ್ಯ ಹರಿದ್ವರ್ಣದ ಕಾನನವನ್ನು ನೆನಪಿಸುವ ದಟ್ಟ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಗಂಟೆಯ ನಡಿಗೆಯ ಪಯಣ ಚೇತೋಹಾರಿಯಾದದ್ದು. ಎತ್ತ ನೋಡಿದರೂ ಮುಗಿಲೆತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆದು ನಿಂತ, ಮುಂದಿನ ಹಾದಿಯೇ ಕಾಣಿಸದಷ್ಟು ಒತ್ತಾಗಿ ಬೆಳೆದು ನಿಂತ ವೃಕ್ಷ ರಾಶಿ, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕಂಡೂ ಕಾಣದೆ ಸದ್ದು ಮಾಡುತ್ತ ಹರಿದಾಡುವ ಸರೀಸೃಪಗಳ ಸಪ್ಪಳ, ಕಾಡು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕೂಗು, ಪಕ್ಷಿಗಳ ಕಲರವ, ದೂರದ ಸೀತಾ ನದಿಯ ಜಲಪಾತದ ಝಳು ಝಳು ಸದ್ದು ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲವೂ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಪಯಣವನ್ನು ಆವಿಸ್ಮರಣೀಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.

ಗಗನದಿಂದ ಭುವಿಯತ್ತ ಒಮ್ಮೆಲೆಯೇ ಹೆಬ್ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ಸೀಳಿಕೊಂಡು ದೊಪ್ಪೆಂದು ಧುಮ್ಮಿಕ್ಕುವ ಸೀತಾ ನದಿಯ ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥದ ಪರಿಸರ ನೋಡುಗರನ್ನು ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಕಿನ್ನರ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಜಲಪಾತದ ಒಂದು ಪಾರ್ಶ್ವದಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಝಳಕ ಮಾಡಲು ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಜಿಗಣೆಗಳ ಕಾಟ. ದಟ್ಟ ಕಾಡಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಕಾಲುದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೧.೫ ಕಿ ಮೀ ದೂರ ಸಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ವಾಹನ ಸೌಕರ್ಯ

ಈ ಜಲಪಾತವನ್ನು ನೋಡಬಯಸುವವರು ಉಡುಪಿ ಆಥವಾ ಶಿವಮೊಗ್ಗದಿ೦ದ ಮಿನಿಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳಸಬಹುದು.
ಉಡುಪಿಯಿಂದ, ಶಿವಮೊಗ್ಗದಿಂದ ಹೆಬ್ರಿಯವರೆಗೂ ವಾಹನ ಸೌಕರ್ಯಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿಂದ ಮಾತ್ರ ಹೆಬ್ರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಆಟೋಗಳಲ್ಲೇ ಹೋಗಿ ಬರಬೇಕು. ಸ್ಥಳ ಪರಿಚಯವಿರುವ ವಾಹನ ಚಾಲಕರ ಜತೆಗೇ ಹೋಗಿಬರುವುದು ಒಳಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಸುಂದರ ಜಲಧಾರೆ, ಸ್ವಚ್ಛಂದ ಪರಿಸರ ಬಿಟ್ಟರೆ ಮತ್ತೇನೂ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥದ ವಿಶೇಷತೆ

ಸುಮಾರು ೩೦೦ ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರದಿಂದ ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥ ಜಲಪಾತ ಧುಮುಕುತ್ತಿದೆ. ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಜಲಪಾತದ ಕೆಳಗೆ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿಯೇ ಕೊಳದ ರಚನೆಯಾಗಿದೆ. ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಸುಮಾರು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುತಿದ್ದರು ಎನ್ನುವ ಐತಿಹ್ಯವಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಜಲಪಾತಕ್ಕೆ ಕೂಡ್ಲು ತೀರ್ಥ ಎನ್ನುವ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.
ಚಾರಣ

200px|thumb|right


ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿರುವ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಚಾರಣಿಗರು ಅಥವಾ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಅನುಮತಿ ಮಾತ್ರ ಕಡ್ಡಾಯ. ಚಾರಣಿಗರು ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಕಛೇರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕು. ಮಧ್ಯ, ಸಿಗರೇಟು ಹೀಗೆ ನಿಷೇಧಿತ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವಂತಿಲ್ಲ. ಸ್ಪಷ್ಟ ಹೆಸರು, ದೂರವಾಣಿ ಮತ್ತು ತಮ್ಮಲ್ಲಿ ಇರುವ ವಸ್ತುಗಳ ಸಮಗ್ರ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡಿ ಚಾರಣ ಮುಂದುವರಿಸ ಬೇಕು. ಜಲಪಾತವನ್ನು ತಲುಪಲು ಸೀತಾನದಿಯನ್ನು ಹಾದುಹೋಗಬೇಕು. ದಟ್ಟ ಕಾಡಿನ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಕಾಲುದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೧.೫ ಕಿ ಮೀ ದೂರ ಸಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
200px|thumb|left
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು


ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ
ವರ್ಗ:ಜಲಪಾತಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಲಪಾತಗಳು
ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳ ಕ್ಯೂಆರ್ ಕೋಡ್ ಯೋಜನೆ
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಸಾತ್ಪುರ ಪರ್ವತಗಳು

ಸಾತ್ಪುರ ಪರ್ವತಗಳು ಭಾರತದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿ. ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ಪೂರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗವಾಗಿ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ,ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಹಾದು ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢದವರೆಗೆ ಸಾತ್ಪುರ ಪರ್ವತಗಳು ಹಬ್ಬಿವೆ. ಸಾತ್ಪುರ ಪರ್ವತಗಳು ಕೊಂಚ ಉತ್ತರಕ್ಕಿರುವ ವಿಂಧ್ಯ ಪರ್ವತಗಳಿಗೆ ಸರಿಸುಮಾರು ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಸಾಗಿವೆ. ಈ ಎರಡು ಪೂರ್ವ-ಪಶ್ಚಿಮ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಗಳು ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಗಂಗಾ ಬಯಲು ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ದಖ್ಖನ್ ಪೀಠಭೂಮಿಗಳ ನಡುವೆ ಗೋಡೆಗಳಂತೆ ನಿಂತಿವೆ. ಈ ಎರಡು ಶ್ರೇಣಿಗಳ ನಡುವಿನ ತಗ್ಗಿನಲ್ಲಿ ನರ್ಮದಾ ನದಿಯು ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ತಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಗೋದಾವರಿ ನದಿಗಳು ಸಾತ್ಪುರ ಪರ್ವತಗಳ ದಕ್ಷಿಣದಂಚಿನಲ್ಲಿ ಹರಿದರೆ ಮಹಾನದಿಯು ಶ್ರೇಣಿಯ ಪೂರ್ವದಂಚಿನಲ್ಲಿ ಸಾಗುವುದು. ತನ್ನ ಪೂರ್ವ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಸಾತ್ಪುರ ಪರ್ವಶ್ರೇಣಿಯು ಛೋಟಾ ನಾಗ್ಪುರ ಪೀಠಭೂಮಿಯನ್ನು ಸಂಧಿಸುವುದು.
ಒಂದುಕಾಲದಲ್ಲಿ ದಟ್ಟ ಕಾಡುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದ ಸಾತ್ಪುರ ಪರ್ವತಗಳು ಇಂದು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಬೋಳಾಗಿವೆ. ಕೊಂಚ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಉಳಿದಿರುವ ದಟ್ಟ ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹುಲಿ, ಕಾಡೆಮ್ಮೆ, ಚೌಸಿಂಘಾ, ಕರಡಿ, ಕೃಷ್ಣಮೃಗ ಮುಂತಾದ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳು ನೆಲೆಸಿವೆ.

ವರ್ಗ:ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಗಳು
ಕೇನೋಪನಿಷತ್

ಕೇನೋಪನಿಷತ್ ಅಥವಾ ತಲವಕಾರೋಪನಿಷತ್ ಸಾಮವೇದದ ತಲವಕಾರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ ತಲವಕಾರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಕ್ಕೆ "ಜೈಮಿನೀಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ"ವೆಂದೂ ಹೆಸರಿದೆ. ಕೇನೋಪನಿಷತ್ ತಲವಕಾರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿರುವದರಿಂದ ಇದನ್ನು ತಲವಕಾರ ಉಪನಿಷತ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಮೊದಲ ಮಂತ್ರವು "ಕೇನ" ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುವದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ "ಕೇನೋಪನಿಷತ್" ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.ಕೇನ ಎಂದರೆ ಯಾರಿಂದ ಎಂದು ಅರ್ಥ.ಈ ಜಗತ್ತಿನ ಸೃಷ್ಟಿ ಯಾರಿಂದ ಆಯಿತು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರವು ಕೇನೋಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿಗೆ ಶ್ರೀ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರದೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಎರಡು ಭಾಷ್ಯಗಳಿವೆ.ಒಂದಕ್ಕೆ ಪದಭಾಷ್ಯವೆಂದೂ ಇನ್ನೊಂದಕ್ಕೆ ವಾಕ್ಯಭಾಷ್ಯವೆಂದೂ ಹೆಸರುಗಳುಂಟು.ಆದರೆ ವಾಕ್ಯಭಾಷ್ಯವು ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರದೇ ಎಂದು ಹೇಳಲು ಕೆಲವು ಸಂದೇಹಗಳಿವೆ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ತಮ್ಮ ಭಾಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಈ ಉಪನಿಷತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮ ವಿಷಯಿಕವಾಗಿದೆ.
ಅಧ್ಯಯನಾನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಉಪನಿಷತ್ತು ನಾಲ್ಕು ಖಂಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿತವಾಗಿದೆ.
ಮೊದಲನೆಯ ಖಂಡ

ಪರಬ್ರಹ್ಮವು ಅತೀಂದ್ರಿಯ ವಸ್ತುವೆಂದೂ, ಜಡವಾದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಚೇತನತ್ವವು ಅದರಿಂದಲೇ ಉಂಟಾಗಿದೆಯೆಂದೂ, ಇದರ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಪ್ರಮಾಣಗಳಿಂದ ಇತರರಿಗೆ ಉಪದೇಶಿಸುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವೆಂದೂ ಮೊದಲನೆಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದೆ.
ಎರಡನೆಯ ಖಂಡ

"ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಹೇಗೆ ಅರಿಯಬಹುದು?" ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಎರಡನೆಯ ಖಂಡವು ಉತ್ತರವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ."ತಿಳಿದುಕೊಂಡಿಲ್ಲವೆಂದೂ ಎಣಿಸಿರುವುದಿಲ್ಲ ತಿಳಿದೂ ಇರುತ್ತೇನೆ" ಎಂಬ ಙ್ಞಾನವು ಯಾವನಿಗೆ ಇರುತ್ತದೆಯೋ ಅವನೇ ತಿಳಿದಿರುತ್ತಾನೆ. ಬ್ರಹ್ಮವು ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ವಿಷಯವಾಗದಿದ್ದರೂ,ಪ್ರತ್ಯಗಾತ್ಮನೆಂದು ಅರಿಯಬಹುದು.ಆದರೆ "ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರಿತಿದ್ದೇನೆ" ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ಈ ಖಂಡವು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಮೂರನೆಯ ಖಂಡ

ಮೂರನೆಯ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಸಾರಲು ಅಖ್ಯಾಯಿಕೆಯೊಂದನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.ದೇವತೆಗಳ ಗರ್ವಭಂಗಕ್ಕಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮವು ಅಗ್ನಿ ವಾಯುಗಳಿಗೆ ಯಕ್ಷರೂಪದಿಂದ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅದು ಅವರಿಗೆ ಎನೆಂದು ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ.
ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಉಮಾ ಹೈಮವತಿಯ ದರ್ಶನವಾದಮೇಲೆ ಅದು ಬ್ರಹ್ಮವೆಂದು ತಿಳಿಯಿತು. ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಯೆಯ ಸ್ತುತಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮದ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಈ ಅಖ್ಯಾಯಿಕೆಯು ಬಂದಿದೆ.
ನಾಲ್ಕನೆಯ ಖಂಡ

ಈ ಖಂಡವು ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಮುಖ್ಯವಾದ ಭೋಧನೆಯನ್ನೊಳಗೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಬಹಳ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿದೆ.ಈ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ಉಮಾ ಹೈಮವತಿಯು ಉಪಮಾನಗಳ ಮೂಲಕ ಬ್ರಹ್ಮವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಇಂದ್ರನಿಗೆ ಉಪದೇಶಿಸುತ್ತಾಳೆ.ಬ್ರಹ್ಮವು ಮಿಂಚಿನ ಬಳ್ಳಿಯಂತೆ ಹೊಳೆದು ಮಾಯವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.ಉಮೆಯು ಕೊಡುವ "ಮಾನಸಿಕ" ಉಪಮಾನವನ್ನು ಹಲವು ಭಾಷ್ಯಾಕಾರರು ಮತ್ತು ಪಶ್ಚ್ಯಾತ್ಯ ಅನುವಾದ/ಅಧ್ಯಯನಕಾರರು ವಿಧವಿಧವಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿದ್ದಾರೆ.
ಬಹ್ಮವು ಮನಸ್ಸಿನ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳೊಂದಿಗೆ ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ವಭಾವವುಳ್ಳದ್ದೆಂದು ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಬರೆದಿರುತ್ತಾರೆ.ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ವಿಷಯೀಕರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂದು ರಂಗರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
ಮನಸ್ಸು ವಿಷಯಗಳ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುವುದರಿಂದಲೂ,ನಮ್ಮಲ್ಲಿರುವ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ವಸ್ತುವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಅರಿಯುವುದರಿಂದಲೂ ಮತ್ತು ಪ್ರತ್ಯಯಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿ ಸ್ಮರಿಸುವದರಿಂದಲೂ ಬ್ರಹ್ಮದ ಅಸ್ತಿತ್ವವು ಸಿದ್ಧವಾಗುವುದೆಂದು
ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಮುಲ್ಲರ್ ಅವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.ಕೊನೆಗೆ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು "ತದ್ವನ" ಅಥವಾ "ವನ" ಎಂದು ಉಪಾಸಿಸಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಿದೆ.ಎಲ್ಲರೂ ಪ್ರತ್ಯಗಾತ್ಮವಾದ ಬ್ರಹ್ಮವನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವದರಿಂದ,ಬಯಸುವದರಿಂದ ಅದಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. ಈ ಉಪಾಸನೆಯೇ ಕೇನೋಪನಿಷತ್ತಿನ ಪರಮ ರಹಸ್ಯವೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು.
ಸಾರಾಂಶ

ನಮ್ಮ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಗೊಳಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಆತ್ಮಜ್ಯೋತಿಯಿಂದಲೇ ಆಗಿದೆ. ಬ್ರಹ್ಮವು ನಮ್ಮ ಪ್ರತ್ಯಗಾತ್ಮವಾದುದರಿಂದ ಅದನ್ನು "ತದ್ವನ" ಎಂದು ಉಪಾಸಿಸತಕ್ಕದ್ದು. ತಪೋದಮ ಕರ್ಮಗಳು ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ. ಇದು ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಸಾರಾಂಶ
ಆಧಾರ

೧.ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪರಿಚಯ:ಎದುರ್ಕಳ ಕೆ.ಶಂಕರನಾರಾಯಣ ಭಟ್
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು

* Kena Upanishad


ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ವರ್ಗ:ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು
ಭಾರತ-ಅಮೇರಿಕ ಅಣುಶಕ್ತಿ ಒಪ್ಪಂದ

right|250px|thumb|ಅಮೇರಿಕ ದೇಶದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ [[ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಲ್ಯು. ಬುಷ್ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ ನವ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ ಸುಮಾರಿನಲ್ಲಿ]]

ಭಾರತ-ಅಮೇರಿಕ ಅಣುಶಕ್ತಿ ಒಪ್ಪಂದವು ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕ ದೇಶಗಳ ನಡುವೆ ೨೦೦೬ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಅಣುಶಕ್ತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಿರೂಪಿಸಲಾದ ಒಂದು ಒಪ್ಪಂದ. ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಜುಲೈ ೧೮, ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಿ ಮನಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಜಾರ್ಜ್ ಡಬ್ಯೂ. ಬುಷ್ ಜಂಟಿ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದರ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತವು ಶಸ್ತ್ರಸ್ತ್ರಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುವ ಅಣುಶಕ್ತಿ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ನಾಗರೀಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಬಳಸುವ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ನಿರ್ಭಂದಿತವಾಗಿದ್ದ ಅಣುಶಕ್ತಿ ಪೂರೈಸುವ ಗುಂಪಿನಿಂದ ನಾಗರೀಕ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ವಾಣಿಜ್ಯವನ್ನು ಪುನಃ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಅನುಮತಿ ದೊರೆಯಿತು. ಭಾರತ ಈ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ನಂತರ, ೩೫ ನಾಗರಿಕ ಪರಮಾಣು ಅನುಸ್ಥಾಪನೆಗಳ ಪರಿಶೀಲನೆಗಳನ್ನು ಭಾರತವು ತನ್ನ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವಿಕೆ ಯೋಜನೆಯಿಂದ ಗುರುತಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಹಂತ ಹಂತವಾಗಿ ಆರಂಭಿಸಿದರು.

ವರ್ಗ:ಅಣುಶಕ್ತಿ
ಮಹಾನದಿ

, Odisha]]


ಮಹಾನದಿ ಭಾರತದ ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢ ರಾಜ್ಯದ ಉನ್ನತಪ್ರಾಂತ್ರ್ಯದಲ್ಲಿ ರಾಯ್ ಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ಸೇರಿದ ಸಿಂಹಾವ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಉಗಮಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಂದೆ ಒಡಿಶಾ ರಾಜ್ಯದ ಮೂಲಹ ಪ್ರವಹಿಸಿ ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. ಮಹಾನದಿಯ ಉದ್ದ ಸುಮಾರು ೮೬೦ ಕಿ.ಮೀ.ಗಳು. ಈ ನದಿಯ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢ, ಝಾರ್ಖಂಡ್ ಮತ್ತು ಒಡಿಶಾ ರಾಜ್ಯಗಳ ಭಾಗಗಳು. ಭಾರತದ ದೊಡ್ಡನದಿಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದಾದ ಮಹಾನದಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಸಂಬಾಲ್ಪುರದ ಬಳಿ ಜಗತ್ತಿನ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಮಣ್ಣುಗಾರೆಯ ಆಣೆಕಟ್ಟನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಆಣೆಗೆ ಹಿರಾಕುಡ್ ಆಣೆಕಟ್ಟು ಎಂಬ ಹೆಸರು. ಮಹಾನದಿ ಕಣಿವೆಯ ಫಲವತ್ತಾದ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಭತ್ತವನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಹಾನದಿಯು ಬ್ರಾಹ್ಮಣಿ ನದಿಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಗಮಿಸಿ ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಸೇರುವೆಡೆಯಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಮುಖಜಭೂಮಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಈ ಮುಖಜಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಜಂಬೂದ್ವೀಪದ ಅತ್ಯಂತ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಅರಣ್ಯಗಳಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಪೂರ್ವ ಭಾರತದ ಭತ್ತದ ಕಣಜವೆಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವುದು.


Image:Fishing_In_Orissa.JPG|ಕಟಕ್ ಬಳಿ ಮಹಾನದಿಯಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ.
Image:Mahanadi_River.JPG|ಮಹಾನದಿಯ ಇನ್ನೊಂದು ನೋಟ.

ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು

*Bargarh district topography
*Burnt paddy and dead fish
*Orissa Govt. blamed for declining quality of river water
*Mahanadi River

ವರ್ಗ:ನದಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ನದಿಗಳು
ತಪತಿ ನದಿ

ತಾಪ್ತಿ ನದಿ ಮಧ್ಯ ಭಾರತದ ಒಂದು ನದಿ. ಇದರ ಮೂಲ ಹೆಸರು ತಾಪಿ ನದಿ, ತಪತಿ ನದಿಯನ್ನು ಸೂರ್ಯಪುತ್ರಿ ಎಂದು ಸಹ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಭಾರತ ಜಂಬೂದ್ವೀಪದ ಮುಖ್ಯ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ತಾಪ್ತಿ ನದಿಯ ಉದ್ದ ಸುಮಾರು ೭೨೪ ಕಿ.ಮೀ.ಗಳು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವದಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ತಾಪ್ತಿ ಒಂದು. ನರ್ಮದಾ ನದಿ ಮತ್ತು ಮಾಹಿ ನದಿಗಳು ಉಳಿದೆರಡು. ತಾಪ್ತಿ ನದಿಯು ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸಾತ್ಪುರ ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಉಗಮಿಸುವುದು. ತಾಪ್ತಿ ನದಿಯ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ ನಿಮಾರ್ ಪ್ರದೇಶ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ವಿದರ್ಭ ಮತ್ತು ಕಾಂದೇಶ್ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಗುಜರಾತ್. ತಾಪ್ತಿ ನದಿಯು ಸೂರತ್ ಬಳಿ ಖಂಭಾಟ್ ಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. ಪೂರ್ಣಾ, ಗಿರ್ನಾ ಮತ್ತು ಪನ್ಜಾರಾ ನದಿಗಳು ತಾಪ್ತಿ ನದಿಯ ಮುಖ್ಯ ಉಪನದಿಗಳು. ತಾಪ್ತಿ ನದಿಗೆ ಅಡ್ಡಲಾಗಿ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಜಳಗಾಂವ್ ಬಳಿ ಹಾತ್ನೂರ್ ಆಣೆ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್‌ನ ಸೋನ್‌ಗಢದ ಬಳಿ ಉಕಾಯ್ ಆಣೆಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
ನೋಡಿ

*ಭಾರತದ ನದಿಗಳು
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು

*
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು

*Tapti River Watershed Map and data — World Resources Institute

ವರ್ಗ:ನದಿಗಳು
ಆರತಿ (ಪೂಜೆ)

ಆರತಿ ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ದೇವ ದೇವಿಯರಿಗೆ ಜ್ಯೋತಿ ಬೆಳಗಿ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಒಂದು ಉಪಚಾರ. ಆರತಿ ಬೆಳಗಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕರ್ಪೂರವನ್ನು ಅಥವಾ ತುಪ್ಪದಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿದ ಬತ್ತಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರತಿ ಬೆಳಗುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗಾಯನ ಕೀರ್ತನೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದರೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರತಿಯ ಸಂಪ್ರದಾಯ ವೇದಕಾಲದಿಂದ ನಡೆದುಬಂದದ್ದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೂವು ಅಥವಾ ಗಾಯನದ ಮೂಲಕ ದೇವರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಉಪಚಾರಗಳಿಗೆ ಸಹ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಆರತಿ ಎಂಬ ಪದವನ್ನೇ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪೂಜೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಗಾಯನ ಕೀರ್ತನ ಸಭೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ದೇವರಿಗೆ ಆರತಿ ಬೆಳಗುವ ವಾಡಿಕೆ ಇದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಆರತಿ ಬೆಳಗುವಾಗ ಗಂಟೆ ಯಾ ಶಂಖನಾದವನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿಸಲಾಗುವುದು.
ದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿದಿನ ಸಂಜೆಯ ಹೊತ್ತು ಗಂಗೆಗೆ ಆರತಿ ಬೆಳಗುವರು]]
ದೇವಪೂಜೆಯ ಹೊರತಾಗಿ ಇತರ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಸಹ ಆರತಿ ಎತ್ತುವ ವಾಡಿಕೆ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೀಯರಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಉಪನಯನ, ವಿವಾಹ ಮುಂತಾದ ಯಾವುದೇ ಶುಭಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಮಾರಂಭದ ಕೇಂದ್ರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಆರತಿ ಎತ್ತುವ ಸಂಪ್ರದಾಯವಿದೆ. ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಆರತಿ ಎತ್ತುವಾಗ ದೀಪಗಳನ್ನು ಬಳಸುವರು. ಆದರೆ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ದೀಪಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಅರಿಶಿನ ಕದಡಿದ ನೀರಿನಿಂದ ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಆರತಿ ಎತ್ತಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರತಿ ಎತ್ತಲು ಬೆಳ್ಳಿ, ತಾಮ್ರ, ಕಂಚು ಅಥವಾ ಹಿತ್ತಾಳೆಯ ಪರಿಕರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುವುದು.
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್

(ಸಂಸ್ಕೃತ, ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿ)]]


ಮುಂಡಕೋಪನಿಷತ್ ಇದು ಅಥರ್ವವೇದದ ಶೌನಕ ಶಾಖೆಗೆ ಸೇರಿದೆ. ಆರು ಅಧ್ಯಾಯಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಇದು ಕರ್ಮ, ಜ್ಞಾನಗಳ ಸ್ವರೂಪ, ನಿಜವಾದ ಜ್ಞಾನ, ಆತ್ಮಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರದ ಹಾದಿ ಕುರಿತಾದ ವಿಶೇಷವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿವರಣೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ, ಪರ ಮತ್ತು ಅಪರವಿದ್ಯೆ, ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರ, ಜೀವಾತ್ಮ ಮತ್ತು ಪರಮಾತ್ಮ ಎಂಬ ವಿಚಾರಗಳ ಕುರಿತಾಗಿ ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವಿದೆ.ಇಂದ್ರಿಯಜನ್ಯವಾದ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಇಂದ್ರಿಯಾತೀತವಾದ ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದದ ಅನುಭವವನ್ನು ಪಡೆದು ಕೃತಾರ್ಥರಾಗಬೇಕೆಂದು ಕರೆಕೊಡುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಧ್ಯಾಯಗಳಿದ್ದು ೬೪ ಮಂತ್ರಗಳಿವೆ.
ಬಾಹ್ಯಸಂಪರ್ಕಗಳು

Sacred Texts - Online
www.ancienttexts.org Also at ancienttexts.org
* Mundaka Upanishad - A simple translation
* Sri Aurobindo, The Upanishads . Sri Aurobindo Ashram, Pondicherry. 1972.

ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ವರ್ಗ:ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು
ಮಾಂಡೂಕ್ಯೋಪನಿಷತ್

ಕಾರದ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಸಾರಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ]]

ಮಾಂಡೂಕ್ಯೋಪನಿಷತ್ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದು ಬರೇ ೧೨ ಮಂತ್ರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಇದು ಅಥರ್ವವೇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿದುದಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಓಂ ಶಬ್ದದ ಹಿರಿಮೆ, ಅರ್ಥಶಕ್ತಿ, ಮನುಷ್ಯನ ಜಾಗ್ರತ್,ಸ್ವಪ್ನ,ಸುಷುಪ್ತಿ ,ತುರೀಯ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಅವಸ್ಥೆಗಳ ವಿವರಣೆ,ಬ್ರಹ್ಮ,ಹಿರಣ್ಯಗರ್ಭ,ತೈಜಸ ಎಂಬ ಸೃಷ್ಟಿಶಕ್ತಿಗಳ ಕುರಿತಾದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಗಳಿವೆ. ಈ ಉಪನಿಷತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಮಾನಸಿಕ ತಯಾರಿಯೊಂದಿಗೆ ಅದ್ಯಯನ ಮಾಡಿದಾಗ ಇದು ಬಹಳ ಮಹತ್ವದ್ದೂ, ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾದುದೂ ಎಂದು ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ.
ಸೂತ್ರ ಗ್ರಂಥದಂತಿದ್ದರೂ ಓಂಕಾರವೇ ಸಮಸ್ತ ವಿಶ್ವವೂ ಭೂತ ಭವಿಷ್ಯದ್ವರ್ತಮಾನಗಳೂ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸುವ ಈ ಉಪನಿಷತ್ತಿಗೆ ಗೌಡಪಾದರೂ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಕಾರಿಕೆಯನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅದ್ವೈತ, ಪ್ರಪಂಚ ಎಂಬ ಪದಗಳು ಇದರಲ್ಲಿಯೇ ಮೊದಲು ಬಂದಿರುವುದು.
ಆಧಾರ

೧.ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪರಿಚಯ:ಎ.ಕೆ.ಶಂಕರನಾರಾಯಣ ಭಟ್
ಬಾಹ್ಯಸಂಪರ್ಕಗಳು

*GRETIL etext
*Mandukya Upanishad , Full etext from wikisource (Sanskrit).
* , ಪಂಡಿತ್ ಜಸರಾಜ್ ರವರಿಂದ ಮಾಂಡೂಕ್ಯೋಪನಿಷತ್ತಿನ ಸಂಗೀತರೂಪದ ನಿರೂಪಣೆ.
* Mandukya Upanishad recitation by Pt. Ganesh Vidyalankar
* Multiple translations (Johnston, Nikhilānanda, Dvivedi, Panoli)
* GRETIL etext
* www.hinduwebsite.com, The Mandukya Upanishad English Translation
* Mandukya Upanishad with Gaudapada Karika
* Downloadable Audio of 44 Classes on Manudkya Upanishad and Gaudapada Karika by Swami Tattwamayananda


ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ವರ್ಗ:ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು
ಊರುಕೇರಿ

ಕನ್ನಡದ ಹೆಸರಾಂತ ದಲಿತ ಕವಿ ಡಾ.ಸಿದ್ಧಲಿಂಗಯ್ಯನವರ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ ಊರುಕೇರಿ. ಊರುಕೇರಿ ಆತ್ಮಕಥನ ಶುರುವಾಗುವುದು ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲ್ಲ. ಅವರಿಗೆ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿರುವ ಮುಖ್ಯವೆನಿಸಿದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಬಿಡಿ ಬಿಡಿಯಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತ ಹೋಗಿದ್ದಾರೆ. ದಲಿತ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನೋವು ಕಾಣುತ್ತದೆ.ಆದರೆ ‘ಊರುಕೇರಿಯಲ್ಲಿ’ ತನ್ನ ನೋವಿನ, ಅವಮಾನಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಕಾರವನ್ನು ಎಲ್ಲಿಯೂ ವ್ಯಕ್ತ ಪಡಿಸಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಎಲ್ಲಾ ಕಷ್ಟ ಕೋಟಲೆಗಳ ನಡುವೆ ಸಿದ್ದಲಿಂಗಯ್ಯ ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ. ಬಡತನ ಹೋರಾಟಗಳ ಬದುಕು ಈ ಕಥಾನಕದಲ್ಲಿ ತುಂಟತನ, ವ್ಯಂಗ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿತವಾಗಿದೆ; ಆ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಭೆಯು ಬಡತನವನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ಹೊಸ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವೊಂದನ್ನು ಆವಿಷ್ಕರಿಸುವ ಅಪರೂಪದ ಬರವಣಿಗೆ ಇದು. ಸಿದ್ಧಲಿಂಗಯ್ಯ ನವರ ಕಲ್ಲು ಮುಳ್ಳಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಬದುಕನ್ನು ಊರುಕೇರಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ಓದುತ್ತಾ ಕುಳಿತರೆ ಓದುಗನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಯಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಕೃತಿ ಓದುಗನಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಗಳು
ವರ್ಗ:ದಲಿತ ಮತ್ತು ಬಂಡಾಯ