JayJayThrowThrow/commonwealth-wiki-mix huggingface dataset:
डिसेंबर १०

ठळक घटना आणि घडामोडी

* १९०१ - नोबेल पारितोषिकांचे प्रथमच वितरण करण्यात आले.
* १९१६ - ’संगीत स्वयंवर’ या संगीत नाटकाचा पहिला प्रयोग झाला.
* १९४८ - संयुक्त राष्ट्रांनी मानवी हक्कांचा जागतिक जाहीरनामा संमत केला. त्याप्रीत्यर्थ हा दिवस मानवी हक्क दिन म्हणून साजरा केला जातो.
* १९९८ - अर्थशास्त्रातील नोबेल पारितोषिक अर्थतज्ज्ञ प्रा.अमर्त्य सेन यांना प्रदान.
* २०१४ - भारताचे कैलाश सत्यर्थी आणि पाकिस्तानची मलाला युसुफझाई यांना संयुकतपणे नोबेल शांति पुरस्कार प्रदान करण्यात आला.
अठरावे शतक

एकोणिसावे शतक

विसावे शतक

* १९३७ - दुसरे चीन-जपान युद्ध-नानजिंगची लढाई - लेफ्टेनंट जनरल असाका यासुहिकोच्या नेतृत्वाखाली जपानी सैन्याने नानजिंगवर हल्ला केला.
जन्म

* १८७० - सर जदुनाथ सरकार, इतिहासकार.औरंगजेबाचे पाच खंडात विस्तृत चरित्र लिहिणारे आंतरराष्ट्रीय कीर्तीचे इतिहासकार
* १८७८ - चक्रवर्ती राजगोपालाचारी, स्वतंत्र पक्षाचे संस्थापक.भारताचे शेवटचे गव्हर्नर जनरल, मद्रास इलाख्याचे मुख्यमंत्री, स्वातंत्र्यसेनानी, कायदेपंडित, मुत्सद्दी आणि लेखक
* १८८० - श्रीपाद कृष्ण बेलवलकर, प्राच्यविद्यापंडित,संस्कृत पंडित. अमेरिकेच्या हॉर्वर्ड विद्यापीठात भवभूतीच्या उत्तर रामचरितावर प्रबंध लिहून त्यांनी डॉक्टरेट मिळवली..
* १८९२ - व्यंकटेश बळवंत पेंढारकर, मराठी नाट्य-अभिनेते, गायक.
* १९०८ - हसमुख धीरजलाल सांकलिया, भारतातील उत्खननविषयक संशोधनाचा पाया रचणारे पुरातत्त्ववेत्ते.
* १९६० - अभिनेत्री रति अग्निहोत्री
मृत्यू

* १८९६ - आल्फ्रेड नोबेल, स्वीडिश संशोधक आणि नोबेल पुरस्कारांचे प्रणेते.
* १९४२ - डॉ. द्वारकानाथ कोटणीस.

* २००१ - अशोक कुमार गांगुली ऊर्फ दादामुनी, हिंदी चित्रपट अभिनेता.पद्मश्री (१९६२), दादासाहेब फाळके पुरस्कार (१९८९), ५३ वर्षांच्या प्रदीर्घ कारकिर्दीत सुमारे ४०० चित्रपटांत भूमिका केल्या
प्रतिवार्षिक पालन

* मानव हक्क दिन
* जागतिक प्राणी हक्क दिन.
बाह्य दुवे

-----
डिसेंबर ८ - डिसेंबर ९ - डिसेंबर १० - डिसेंबर ११ - डिसेंबर १२ - (डिसेंबर महिना)


वर्ग:लाल दुवे असणारे लेख
त्रिपोली

त्रिपोली (अरबी: طرابلس तराबुलुस तसेच طرابلس الغربच तरा-बु-लुस अल-घर्ब लिब्यातील बोलीभाषेत: त्राब्लेस; तुर्की: त्राब्लुस) ही लिबियाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे.

त्रिपोलीची लोकसंख्या अंदाजे १६,९०,००० आहे. लिब्याच्या वायव्य भागातील हे शहर सहारा वाळवंटाच्या सीमेवरील छोट्या द्वीपकल्पावर वसलेले आहे. त्रिपोली शहराची स्थापना इ.स.पू. ७व्या शतकात झाल्याचा अंदाज आहे. याचे मूळ नाव ओए असे होते.
संदर्भ व नोंदी


वर्ग:लिबियामधील शहरे
वर्ग:आफ्रिकेतील देशांच्या राजधानीची शहरे
जोसेफ एस्ट्राडा

जोसेफ एस्ट्राडा (इंग्लिश: Joseph Ejercito Estrada; १९ एप्रिल १९३७) हा फिलिपिन्स देशाचा १३वा राष्ट्राध्यक्ष होता. राजकारणात प्रवेश करण्यापूर्वी एस्ट्राडा फिलिपिन्समधील एक लोकप्रिय सिने-अभिनेता होता व त्याने आपल्या ३३ वर्षांच्या कारकिर्दीत १००हून अधिक चित्रपटांमध्ये भूमिका केल्या आहेत. आपल्या लोकप्रियतेचा फायदा घेऊन राजकारणत शिरणारा एस्ट्राडा १९६९ ते १९८६ दरम्यान १७ वर्षे सान हुआन ह्या मनिलाच्या उपनगराचा महापौर, त्यानंतर १९८६ ते १९९२ दरम्यान राष्ट्रीय सेनेटर तर १९९२ ते १९९८ दरम्यान उप-राष्ट्राध्यक्षपदावर होता.

१९९८ साली राष्ट्राध्यक्षपदाच्या सत्तेवर आल्यानंतर केवळ २ वर्षांतच एस्ट्राडावर भ्रष्टाचाराचे आरोप होऊ लागले व जानेवारी २००१ मध्ये झालेल्या एका क्रांतीनंतर एस्ट्राडाला सत्तेवरून हाकलले गेले. २००७ साली फिलिपिन्सच्या सर्वोच्च न्यायालयाने त्याला दोषी ठरवून जन्मठेपेची शिक्षा ठोठावली परंतु तत्कालीन राष्ट्राध्यक्ष ग्लोरिया मॅकापगाल-अरोयोने त्याला माफी दिली.
बाह्य दुवे

*अधिकृत संकेतस्थळ
*


वर्ग:फिलिपिन्सचे राष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:फिलिपिन्सचे चित्रपट अभिनेते
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
कोन्राड आडेनाउअर

कोन्राड आडेनाउअर (५ जानेवारी, इ.स. १८७६ - १९ एप्रिल, इ.स. १९७६) हा दुसऱ्या महायुद्धात नाझी जर्मनीच्या पराभवानंतर निर्माण झालेल्या पश्चिम जर्मनी देशाचा पहिला चान्सेलर होता. १९४९ ते १९६३ ह्या दरम्यान चान्सेलरपदावर असणाऱ्या आडेनाउअरने महायुद्धामध्ये बेचिराख झालेल्या जर्मनीला विकास व समृद्धीच्या वाटेवर आणले. त्याने फ्रान्स, अमेरिका इत्यादी पश्चिमी देशांसोबत अत्यंत सलोख्याचे संबंध निर्माण केले व युरोप व जगात पश्चिम जर्मनीला पुन्हा एकदा मान मिळवून दिला.

वयाच्या ७३व्या वर्षी चान्सेलरपदावर निवडून आलेला आडेनाउअर त्याच्या मेहनती जीवनशैलीसाठी प्रसिद्ध होता.
बाह्य दुवे

*व्यक्तिचित्र


वर्ग:जर्मनीचे चान्सेलर
वर्ग:इ.स. १८७६ मधील जन्म
वर्ग:इ.स. १९६७ मधील मृत्यू
नैरोबी

नैरोबी (Nairobi) ही पूर्व आफ्रिकेच्या केन्या देशाची राजधानी व सगळ्यात मोठे शहर आहे. नैरोबी हे नाव मासाई भाषेतील एंकारे न्यिरोबी (गार पाण्याचे ठिकाण) या शब्दांवरून आले आहे.नैरोबीला उन्हातील हिरवे शहरही म्हणतात. नैरोबी शहर केन्याच्या दक्षिण भागात नैरोबी नदीच्या काठावर वसले आहे. २००९ साली येथील लोकसंख्या सुमारे ३३.७५ लाख होती. सध्या नैरोबी हे आफ्रिका खंडामधील १४व्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे.

नैरोबीची स्थापना ब्रिटिशांनी इ.स. १८९९ मध्ये मोम्बासा ते युगांडा दरम्यानच्या रेल्वे मार्गावरील एक वखार म्हणून केली होती. नैरोबी शहर झपाट्याने वाढले व इ.स. १९०७ साली ब्रिटिश पूर्व आफ्रिका संस्थानाचे राजधानीचे शहर बनले. इ.स. १९५३ साली केन्याला स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर नैरोबी केन्याची राजधानी बनली.

आफ्रिकेमधील राजकीय व आर्थिक दृष्ट्या सर्वात महत्त्वाच्या शहरांपैकी एक असलेल्या नैरोबीमध्ये संयुक्त राष्ट्रांच्या चार प्रमुख कार्यालयांपैकी एक कार्यालय स्थित आहे (इतर तीन कार्यालये न्यू यॉर्क शहर, जिनिव्हा व व्हियेना येथे आहेत). तसेच संयुक्त राष्ट्रे पर्यावरण कार्यक्रमाचे मुख्यालय देखील नैरोबीमध्येच आहे.

केन्या एअरवेजचा मुख्य वाहतूकतळ असलेला जोमो केन्याटा आंतरराष्ट्रीय विमानतळ येथेच स्थित आहे.
संदर्भ


बाह्य दुवे

*अधिकृत संकेतस्थळ

*



वर्ग:केन्यामधील शहरे
वर्ग:आफ्रिकेतील देशांच्या राजधानीची शहरे
के.डी. सिंह बाबू स्टेडियम (लखनौ)

लखनौचे के.डी. सिंग बाबू स्टेडियम, हे पूर्वी सेंट्रल स्पोर्ट्‌स स्टेडियम म्हणून ओळखले जात असे. ह्या स्टेडियमला लोकप्रिय भारतीय हॉकी खेळाडू के.डी. सिंग ह्याचे नाव देण्यात आले आहे.

सदर मैदान १९५७ साली तयार झाले. लखनौ शहराच्या मध्यभागी वर्दळीच्या हजरतगंजनजीक हे मैदान वसलेले आहे. मैदानाची आसनक्षमता २५,००० इतकी असून दिवस-रात्र सामन्यांसाठी लागणारी प्रकाशदिव्यांची सोय ह्या मैदानावर नाही. हे मैदान उत्तर प्रदेश क्रिकेट संघाचे होम ग्राउंड आहे. मैदानावर स्थानिक सामने नियमितपणे होतात. ह्या मैदानावर अनेक राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय हॉकी सामने खेळवले गेले आहेत, त्याशिवाय सदर मैदान स्थानिक आणि काही आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट सामन्यांसाठीसुद्धा वापरले गेले आहे. ह्या मैदानावर असोसिएशन फुटबॉल सामने खेळवले जातात.
सोयी

के.डी. सिंग बाबू मैदान हे लखनौचे मुख्य क्रीडा केंद्र आहे, ह्या केंद्रावर खालील सुविधा उपलब्ध आहेत:
* जलतरण संकुल
* इनडोअर क्रीडा संकुल
* सिंथेटिक टेनिस कोर्ट
नोंदी
क्रिकेट

के.डी. सिंग बाबू मैदानावर पुढील आंतरराष्ट्रीय सामने खेळवले गेले :
* १९८९ मध्ये, एमआरएफ वर्ल्ड सिरिज (नेहरु चषक) स्पर्धा. पाकिस्तानने श्रीलंकेचा सहा धावांनी पराभव केला. इम्रान खान सामनावीर होता. हा ह्या मैदानावर खेळवला गेलेला एकमेव एकदिवसीय सामना होता.
* १९९३/९४ च्या मोसमात, श्रीलंकेच्या भारतीय दौऱ्यावरील पहिला कसोटी सामना भारताने एक डाव आणि ११९ धावांनी जिंकला. ह्या मैदानावर पुरुष राष्ट्रीय क्रिकेट संघाने खेळलेला हा शेवटचा आंतरराष्ट्रीय सामना होता. भारताने नाणेफेक जिंकून क्षेत्ररक्षण स्वीकारले. नयन मोंगियाने कसोटी पदार्पण केले आणि सामनावीर म्हणून अनिल कुंबळेला घोषित करण्यात आले. ५-दिवसीय कसोटी असूनही सामन्याचा ४था दिवस (२१ जानेवारी १९९४) विश्रांती घेतली गेली
* महिला क्रिकेटमध्ये, मैदानावर भारत, ऑस्ट्रेलिया, वेस्ट इंडीज आणि न्यू झीलंड क्रिकेट संघाचे कसोटी सामने झाले आहेत. पहिला महिला कसोटी सामना २१ नोव्हेंबर (वर्ष?) रोजी सुरू झाला आणि शेवटचा कसोटी सामना १४ जानेवारी २००२ रोजी संपला.
* महिला क्रिकेटमध्ये, मैदानावर भारत, इंग्लंड, ऑस्ट्रेलिया, नेदरलँड्स आणि वेस्ट इंडीज क्रिकेट संघाचे एकदिवसीय सामने झाले आहेत. पहिला सामना ५ डिसेंबर १००५ (??) तर शेवटचा सामना १ डिसेंबर २००५ रोजी खेळवला गेला.
विक्रम आणि आकडेवारी

महिला क्रिकेटमध्ये, ह्या मैदानावर भारताविरुद्ध पहिली कसोटी खेळत असताना पहिल्या दिवशी इंग्लंड महिला क्रिकेट संघाच्या सलामीवीर कॅरोलिन ॲट्किन्स आणि ॲरन ब्रिंडल यांनी इंग्लंडतर्फे सलामीच्या भागीदारीचा विश्वविक्रम मोडीत काढत १५० धावांची भागीदारी केली.

मैदानावर उभारली गेलेली सर्वात मोठी धावसंख्या सर्वबाद ५११ भारताने केली होती. भारताच्या सचिन तेंडुलकरने येथे सर्वात जास्त १४२ धावा केल्या आहेत तर ह्या मैदानावर सर्वात जास्त ५ बळी घेण्याचा विक्रम श्रीलंकेच्या मुथिया मुरलीधरनच्या नावे आहे.

एकदिवसीय क्रिकेटमध्ये ह्या मैदानावर पाकिस्तानने सर्वात जास्त २१९/६ धावा केल्या आहेत. सर्वाधिक धावांचा विक्रम पाकिस्तानी खेळाडू इम्रान खानच्या नावे आहे (८४ धावा). तर पाकिस्तानच्याच वसिम अक्रम, अब्दुल कादिर आणि अक्रम रझा ह्यांनी प्रत्येकी २ बळी घेतले आहेत.
संदर्भ आणि नोंदी


वर्ग:भारतातील क्रिकेट मैदाने
वर्ग:लखनौ
सेक्टर १६ स्टेडियम

सेक्टर १६ मैदान () हे भारतातील चंदिगढ स्थित एक क्रिकेट मैदान आहे.

ह्या मैदानावर पहिला एकदिवसीय सामना जानेवारी १९८५ मध्ये आणि एकमेव कसोटी सामना १९९० साली खेळवला गेला.

कपिल देव, चेतन शर्मा आणि युवराज सिंग ह्यासारख्या दिग्गज खेळाडूंनी त्यांच्या क्रिकेटची सुरुवात सेक्टर १६ स्टेडियमवरून केली. जवळच्या पंजाब क्रिकेट असोसिएशन मैदानामुळे ह्या मैदानाचे महत्त्व कमी झाले.

मोहालीमध्ये नवे मैदान तयार झाल्यानंतर पुढची १० वर्षे सेक्टर १६ स्टेडियमवर एकही प्रथम श्रेणी सामना खेळवण्यात आला नाही, त्यानंतर २००४/०५ च्या रणजी मोसमातील उपांत्य सामना येथे खेळवण्यात आला. ऑक्टोबर २००७ मध्ये भारत आणि ऑस्ट्रेलिया दरम्यान येथे एकदिवसीय सामना खेळवण्यात आला.
नोंदी

आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय क्रिकेट

फलंदाजी

* सर्वाधिक धावा - नवज्योतसिंग सिद्धू (भारत) – २ सामन्यांमध्ये १८० धावा
* एका डावात सर्वाधिक धावा – जेफ मार्श (ऑस्ट्रेलिया) – १२६*
गोलंदाजी

* सर्वाधिक बळी - कपिल देव (भारत) – ३ सामन्यांमध्ये ४ बळी
* एका डावात सर्वोत्तम गोलंदाजी – तिरुमलाई शेखर (भारत) – ३/२३
कसोटी क्रिकेट

फलंदाजी

* सर्वाधिक धावा - रवी शास्त्री (भारत) – ८८ धावा
* एका डावात सर्वाधिक धावा – रवी शास्त्री (भारत) – ८८ धावा
गोलंदाजी

* सर्वाधिक बळी - वेंकटपती राजू (भारत) – १ सामन्यात ८ बळी
* एका डावात सर्वोत्तम गोलंदाजी – वेंकटपती राजू (भारत) – ६/१२
आंतरराष्ट्रीय सामन्यांची यादी

कसोटी

आजवर मैदानावर झालेल्या कसोटी सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे:
एकदिवसीय

आजवर मैदानावर झालेल्या एकदिवसीय सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे:
संदर्भ आणि नोंदी

वर्ग:क्रिकेट मैदाने
वर्ग:भारतातील क्रिकेट मैदाने
वर्ग:चंदिगढ
पोप जॉन पॉल दुसरा

पोप जॉन पॉल दुसरा (मे १८, इ.स. १९२०:वादोवीत्से, पोलंड - एप्रिल २, इ.स. २००५:व्हॅटिकन सिटी) हा अलीकडील पोप होता.

हा ऑक्टोबर १६, इ.स. १९७८ ते मृत्यू पर्यंत पोपपदावर होता. इतर सगळ्या पोपांपेक्षा हा पोप पायस नवव्यानंतर सगळ्यात जास्त काळ पोपपदावर राहिला. आत्तापर्यंतचा हा एकमेव स्लाव्ह वंशीय पोप आहे तसेच हा इ.स. १५२२नंतरचा पहिला बिगर-इटालियन पोप होता.

याचे मूळ नाव कॅरोल वॉयतिला असे होते.
संदर्भ आणि नोंदी

जॉन पॉल ०२
जॉन पॉल ०२
वर्ग:इ.स. १९२० मधील जन्म
वर्ग:इ.स. २००५ मधील मृत्यू
वर्ग:प्रेसिडेन्शियल मेडल ऑफ फ्रीडम विजेते
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
चीन राष्ट्रीय क्रिकेट संघ

चीनचा राष्ट्रीय क्रिकेट संघ हा आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये चीनचे प्रतिनिधित्व करणारा संघ आहे.
इतिहास

1858 ते 1948 दरम्यान शांघाय क्रिकेट क्लब चीनमधील सर्वांत मोठा क्लब होता. मात्र, राष्ट्रीय संघाकडून या क्लबला मान्यता नव्हती.

आशिया क्रिकेट परिषदेच्या मान्यतेने सप्टेंबर 2005 पासून चीन क्रिकेट संघटनेने आठ प्रशिक्षण शिबिरे, पंच शिबिरे घेतली. चीनमधील नऊ शहरांमध्ये हा खेळ खेळला जाऊ लागला. यात बीजिंग, शांघाय, शेनयांग, दलियन, ग्वांगझू, शेंझेन, चॉंगकिंग, टियाजिन, जिनान या शहरांचा समावेश आहे. सुमारे दीडशेपेक्षा अधिक शाळांमध्ये क्रिकेटचा समावेश करण्यात आला.
क्रिकेट संघटन

चीन क्रिकेट संघटनेचे ध्येय

2006 मध्ये चीन क्रिकेट संघटनेने चार ध्येय निश्चित केले होते.

ते असे ः

2009 : देशभरातून 720 संघ तयार करणे

2015 : वीस हजार खेळाडू आणि दोन हजार प्रशिक्षक निर्माण करणे

2019 : विश्वकरंडक स्पर्धेसाठी पात्र ठरणे

2020 : कसोटी क्रिकेटचा दर्जा मिळविणे.
महत्त्वाच्या स्पर्धा

माहिती

संदर्भ

क्रिकेट संघटना
वर्ग:रिकामी पाने
भाभा अणुसंशोधन केंद्र

भाभा अणुसंशोधन केंद्र हे भारतातील आद्य अणुसंशोधन केंद्र आहे. ते डॉ. होमी भाभा यांनी इ.स. १९५४ मध्ये सुरू केले.

भाभा अणु संशोधन केंद्र (बीएआरसी) ही भारताची प्रमुख अणु संशोधन संस्था आहे, ज्याचे मुख्यालय ट्रॉम्बे, मुंबई, महाराष्ट्र येथे आहे. बीएआरसी हे बहु-शिस्तीचे संशोधन केंद्र आहे ज्यामध्ये अणू विज्ञान, अभियांत्रिकी आणि संबंधित क्षेत्राच्या संपूर्ण स्पेक्ट्रमचा समावेश असलेल्या प्रगत संशोधन आणि विकासासाठी विस्तृत पायाभूत सुविधा उपलब्ध आहे.
बीएआरसीचा मुख्य आदेश मुख्यत: वीज निर्मितीसाठी अणुऊर्जाचा शांततापूर्ण उपयोग करणे आहे. ते अणुऊर्जा निर्मितीच्या सर्व बाबींचे व्यवस्थापन करतो, रिएक्टर्सच्या सैद्धांतिक डिझाइनपासून ते संगणकीकृत मॉडेलिंग आणि सिम्युलेशन, जोखीम विश्लेषण, नवीन अणुभट्टी इंधन सामग्रीचे विकास आणि चाचणी इ. इ. आण्विक कचऱ्याच्या खर्च केलेल्या इंधन प्रक्रियेवर आणि सुरक्षित विल्हेवाट लावण्यावरही संशोधन करते. त्याचे इतर संशोधन केंद्र म्हणजे उद्योग, औषध, शेती इ. मधील समस्थानिकांसाठी अनुप्रयोग आहेत. बीएआरसी देशभरात अनेक संशोधन अणुभट्ट्या चालविते. [२]
भारत सरकारने January जानेवारी १ 4 .4 रोजी होमी जे.भाभा यांच्यासमवेत अणु उर्जा स्थापना, ट्रॉम्बे (एईईटी)ची स्थापना केली. अणुऊर्जा आयोगाच्या अंतर्गत अणुभट्ट्या व तंत्रज्ञानासाठी केलेल्या सर्व संशोधन व विकासाचे कार्य एकत्रित करण्यासाठी याची स्थापना केली गेली. अणुभट्टी डिझाइनिंग आणि विकास, इन्स्ट्रुमेंटेशन, धातुशास्त्र आणि भौतिक विज्ञान इत्यादी क्षेत्रात गुंतलेले सर्व वैज्ञानिक आणि अभियंते टाटा इन्स्टिट्यूट ऑफ फंडामेंटल रिसर्च (टीआयएफआर) कडून एईईटी येथे हस्तांतरित करण्यात आले आणि टीआयएफआरने त्यांचे मूळ लक्ष कायम ठेवले. विज्ञानातील मूलभूत संशोधनासाठी. १ 66 in66 मध्ये होमी जहांगीर भाभा यांच्या निधनानंतर, ज्यांना "भारतीय अण्वस्त्र कार्यक्रमाचे जनक" देखील म्हणले जाते, या केंद्राचे नाव २२ जानेवारी १ 67 on67 रोजी भाभा अणु संशोधन केंद्र असे ठेवले गेले. [१]
बीएआरसी आणि त्याच्याशी संबंधित वीज निर्मिती केंद्रातील प्रथम अणुभट्टी पश्चिमेकडून आयात केली गेली. तारापूर अणु उर्जा केंद्रात स्थापित केलेले पहिले पावर रिएक्टर अमेरिकेचे होते.
हे सुद्धा पहा

* अणुभट्टी
* आण्विक कचरा


वर्ग:भारतीय संशोधन संस्था
वर्ग:अणुसंशोधन केंद्रे
वर्ग:मुंबई
पायचीत

पायचीत होणे हा क्रिकेटच्या खेळातील फलंदाज बाद होण्याचा प्रकार आहे.

फलंदाज पायचीत ठरण्यासाठी पंच खालील नियम वापरतात.

१. चेंडूचा टप्पा लेग-स्टम्पच्या बाहेर पडला होता का?

हो - फलंदाज नाबाद.

नाही - पुढील नियम पहा.

२. चेंडूचा आघात आधी पायाला झाला की बॅटला?

बॅट - फलंदाज नाबाद.

पाय - पुढील नियम पहा.

३. चेंडूचा आघात फलंदाज व गोलंदाजाकडील यष्टींच्या मध्ये झाला?

नाही (ऑफ स्टम्पच्या बाहेर).
:फलंदाजाने आपल्या बॅटने चेंडू मारण्याचा प्रयत्न केला होता?
:हो - फलंदाज नाबाद.
:नाही - नियम ४ पहा.

हो - नियम ४ पहा.

४. पंचाच्या मते जर पायाला न लागता चेंडू पुढे गेला असता तर तो यष्टीला लागला असता?

हो - फलंदाज बाद.
नाही - फलंदाज नाबाद.


वर्ग:क्रिकेट
क्रिकेट सीमा

मधील वॉलेंडबीन येथील एक क्रिकेट ओव्हल, ज्यावर पांढऱ्या रंगाचे कुंपण आहे, पारंपारिकपणे जे सीमा म्हणून वापरले जाते.]]
क्रिकेटमध्ये, Boundry (सीमारेषा) म्हणजे खेळण्याच्या मैदानाची परिमिती. साधारणपणे इंग्रजीमधील Boundry (बाउंड्री) हा शब्द स्कोअरिंग शॉटसाठी देखील वापरला जातो दिला जातो जेव्हा चेंडू त्या परिमितीवर म्हणजेच सीमारेषेवर किंवा त्यापलीकडे मारला जातो, ज्यामुळे फलंदाजी करणाऱ्या संघाला साधारणपणे चार किंवा सहा धावा मिळतात.

थोडक्यात, जर चेंडू फलंदाजाने मारला आणि सीमारेषेवर घरंगळत जाऊन किंवा उसळी मारून सीमारेषेपलीकडे गेला (किंवा फक्त त्याला स्पर्श केला) तर त्याला "चौकार" असे म्हणतात आणि चार धावा होतात, तर जर तो जमिनीला स्पर्श न करता सीमारेषेवरून उडून (किंवा सीमारेषेला स्पर्श करून) पलीकडे गेला, तर त्याला "षटकार" म्हणतात आणि सहा धावा होतात. प्रत्येक संभाव्य परिस्थितीला व्यापणारे नियम आहेत, ज्यामध्ये क्षेत्ररक्षक त्याच्या हाताने किंवा शरीराच्या इतर भागाने चेंडू पकडतो किंवा मारतो तेव्हा तो सीमारेषेच्या पलीकडे हवेत असतो तेव्हा सामान्यतः आढळणारा नियम समाविष्ट आहे.
धावा काढणे

चौकार

जर चेंडू मैदानाच्या सीमेला स्पर्श करण्यापूर्वी किंवा सीमेपलीकडे जाण्यापूर्वी जमिनीवर पडला किंवा घरंगळत गेला तर चार धावा होतात. जर तो मैदानाच्या सीमेला स्पर्श करत नसेल, तर त्याने त्यापलीकडील जमिनीला स्पर्श केला पाहिजे. उदाहरणार्थ, जर एखाद्या फलंदाजाने चेंडू टोलवला आणि सीमारेषेआधी त्याचा टप्पा पडून, त्याने सीमारेषेपलीकडे उड्डाण केले, तर तो क्षेत्ररक्षक चेंडूला तोपर्यंत खेळाच्या क्षेत्रात परत आणू शकतो जोपर्यंत त्या क्षेत्ररक्षकाच्या शरीराचा कोणताही भाग सीमारेषेबाहेर जमिनीला स्पर्श करत नाही.

जर क्षेत्ररक्षकाने चेंडू पकडून फेकल्यानंतर इतर कोणताही क्षेत्ररक्षक तो सीमेपलीकडे जाण्याआधी पकडू शकला नाही तर अशावेळी फलंदाजी संघाला, चार धावा ओव्हरथ्रो म्हणून मिळतात जातात. या प्रकरणात, चेंडू मारणाऱ्या फलंदाजाला तोपर्यंत जितक्या धावा केल्या असतील त्या अधिक चार अतिरिक्त धावा मिळतात आणि तो चौकार म्हणून गणला जातो. जर चेंडू बॅटवरून किंवा बॅट धरलेल्या हातातून गेला नसेल, तर त्या धावा 'अतिरिक्त' म्हणून वर्गीकृत केल्या जातात आणि त्या संघाच्या धावसंख्येमध्ये जोडल्या जातात परंतु कोणत्याही फलंदाजाच्या वैयक्तिक धावांमध्ये जोडल्या जात नाहीत.

चेंडूला बाह्यमैदानापर्यंत टोलावून आणि यष्ट्यांदरम्यान धावूनही चार धावा (किंवा त्याहून अधिक) काढता येतात. अशा प्रकारे काढलेल्या चार धावांना "ऑल रन फोर" असे संबोधले जाते आणि ते चौकार म्हणून गणले जात नाही.
षट्कार

जर सीमा ओलांडण्यापूर्वी चेंडूचा मैदानावर टप्पा पडला नाही आणि त्याने सीमारेषेला किंवा त्याच्या पलीकडील जमिनीला स्पर्श केला तर सहा धावा मोजल्या जातात.

१९१० पूर्वी, मैदानाबाहेर टोलवलेल्या फटक्यासाठीच सहा धावा दिल्या जात होत्या, ऑस्ट्रेलियामध्ये सीमारेषा पार केल्यास पाच धावा देण्याची प्रथा होती.


वर्ग:क्रिकेट
अकिहितो

thumb|right|अकिहितो

अकिहितो ( २३ डिसेंबर १९३३) - सध्याचा राजा आणि जपानी राज्यांच्या वंशातील १२५ वा राजा आहे. ते सम्राट शोवा (हिरोहिटो) आणि महाराणी कोजून (नागाको) यांचे पाचवे पुत्र आहेत. त्यांचा राज्याभिषे़क १९८९मध्ये झाला आणि ते आता २० वे सर्वाधिक राज्य करणारे राजे ठरले आहेत (१९८९ ते २०१९).
नाव

जपानमधे राज्यकर्ता हा कधीही त्याला दिलेल्या नावाने संबोधिला गेला नाही. अकिहितोला " इम्पीरियल राजासाहेब महाराजा" असे संबोधिले गेले, ज्याचे लघुरूप करून " इम्पीरियल राजासाहेब" झाले. लिखाणामधे, सम्राटाला औपचारिक रूपात "हे राज सम्राट" म्हणून निर्देशित केले जाते. अकिहितो ह्यांच्या शासन काळाला "हायसी" हे नाव दिले गेले, आणि तेथील पद्धतीप्रमाणे, त्याला मरणोपरान्त "हायसी सम्राट" असे संबोधिले जाईल.
विवाह व मुले

अविशिष्ट लेख
औपचारिक कार्य

बक्षिसे

पुर्वज

संदर्भ

हे सुद्धा पहा

बाह्य दुवे

वर्ग:जपानी सम्राट
वर्ग:इ.स. १९३३ मधील जन्म
वर्ग:पुरुष चरित्रलेख
एप्रिल २९

ठळक घटना आणि घडामोडी

अठरावे शतक

एकोणिसावे शतक

विसावे शतक

* १९३३: प्रभात कंपनीचा सिंहगड हा चित्रपट प्रदर्शित झाला.
* १९४५: दुसरे महायुद्ध इटलीतील जर्मन सैन्याने दोस्त राष्ट्रांपुढे बिनशर्त शरणागती पत्करली.
* १९८६: लॉस एंजेल्स सेंट्रल लायब्ररीतील आग लागल्यामुळे सुमारे ४,००,००० पुस्तक नष्ट झाले.
* १९९१: बांगलादेशच्या दक्षिण भागातील चितगाव जिल्ह्यातील भीषण चक्रीवादळाने सुमारे १,३८,०००लोकांचा बळी घेतला तर सुमारे कोटी लोक बेघर झाले.
* १९९२ : लॉस ॲंजेलेस येथे कृष्णवर्णीय रॉडनी किंगला मरहाण करताना सापडलेल्या चार श्वेतवर्णीय पोलिसांची खटल्याअंती निर्दोष सुटका; शहरात वांशिक दंगली सुरू; पुढे सहा दिवस दंगली चालू; सुमारे ५५ मृत व २,३०० जखमी.
* १९९३ : 'सर्न'ने वर्ल्ड वाईड वेब हा प्रोटोकॉल विनामूल्य उपलब्ध करून देण्याचे जाहीर केले.
* १९९७ : रासायनिक शस्त्रास्त्रांवर बंदी घालण्याचा जागतिक करार लागू झाला.
एकविसावे शतक

जन्म

* १७४५ - ऑलिव्हर एल्सवर्थ, अमेरिकेचे तिसरा सरन्यायाधीश.
* १८४८ - राजा रविवर्मा, भारतीय चित्रकार.
* १८६७ - डॉ. शंकर आबाजी भिसे, भारतीय वैज्ञानिक.
* १९०१ - मिचेनोमिया हिरोहितो, दुसऱ्या महायुद्धाच्या आधी व नंतरच्या काळातील जपानी सम्राट.
* १९१९ - अल्लारखा, भारतीय तबलावादक.
* १९२५ - जॉन कॉम्पटन, सेंट लुशियाचा पंतप्रधान.
* १९३३ - मार्क आयस्केन्स, बेल्जियमचा पंतप्रधान.
* १९३६ - झुबिन मेहता, भारतीय संगीतकार.
* १९६६ - फिल टफनेल, इंग्लिश क्रिकेट खेळाडू.
* १९७० - आंद्रे अगासी, अमेरिकन टेनिस खेळाडू.
* १९७० - उमा थर्मन, अमेरिकन चित्रपटअभिनेत्री.
* १९७९ - आशिष नेहरा, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
मृत्यू

* १९४५ - हाइनरिश हिमलर, जर्मन नाझी अधिकारी.
* १९६० - पं. बालकृष्ण शर्मा, हिंदी कवी.
* १९८० - श्रीकृष्ण के. क्षीरसागर, मराठी लेखक आणि समीक्षक.
* १९८० - सर आल्फ्रेड हिचकॉक, इंग्लिश चित्रपट दिग्दर्शक.
* १९९९ - मोहन गोखले, भारतीय अभिनेता.
* २००६ - जे.के. गालब्रेथ, कॅनेडियन-अमेरिकन अर्थशास्त्रज्ञ.
* २०२० - इरफान खान, भारतीय अभिनेता
प्रतिवार्षिक पालन

* आंतरराष्ट्रीय नृत्य दिन
* वर्ल्ड वाइल्डलाइफ फंड वर्धापनदिन
बाह्य दुवे

एप्रिल २७ - एप्रिल २८ - एप्रिल २९ - एप्रिल ३० - मे १ - (एप्रिल महिना)
एप्रिल ३०

ठळक घटना आणि घडामोडी

पंधरावे शतक

* १४९२ - स्पेनची राणी इसाबेलाने क्रिस्तोबाल कोलंबोला भारताला जाण्याचा समुद्री रस्ता शोधण्यासाठी मुभा दिली.
सतरावे शतक

* १६५७ - शिवाजी महाराजांनी मोगलांच्या ताब्यात असलेल्या जुन्नर शहरावर हल्ला करून ते लुटले.
अठरावे शतक

* १७८९ - जॉर्ज वॉशिंग्टनची अमेरिकेचे पहिले राष्ट्राध्यक्षपदी निवड.
एकोणिसावे शतक

विसावे शतक

* १९३६: वर्ध्याजवळ महात्मा गांधींनी सेवाग्राम आश्रम स्थापन केला.
* १९४५ : दुसऱ्या महायुद्धात जर्मनीचा पराभव अटळ झाल्यावर क्रूरकर्मा हिटलरची आत्महत्या. सोव्हिएत सैनिकांनी बर्लिन येथील जर्मन संसदेवर (राइशस्टॅग) विजयी झेंडा फडकावला.
* १९७५ : सायगाववर कम्युनिस्ट फौजांचा ताबा. व्हिएतनाम युद्धाची अखेर.
* १९७७: ९ राज्यांमधील विधानसभा बरखास्त झाली आणि जनसंघ, समाजवादी पक्ष, संघटना काँग्रेस आणि भारतीय लोकदल या पक्षांनी जनता पक्ष स्थापन करण्याचा निर्णय घेतला.
* १९८२: कलकत्त्यात बिजान सेतु हत्याकांड घडले.
* १९९३ : टेनिस खेळाडू मोनिका सेलेसवर चाकूहल्ला.
* १९९५: उत्तर आयर्लंडला भेट देणारे बिल क्लिंटन हे अमेरिकेचे पहिले राष्ट्राध्यक्ष ठरले.
* १९९६: थेऊर येथील श्री चिंतामणी मंदिराच्या आवारातील श्रीमंत थोरले माधवराव पेशवे यांच्या स्मृ्तिमंदिराचे उद्‍घाटन झाले.
एकविसावे शतक

* २००८ - रशियाच्या इकॅटेरिनबर्ग शहराजवळ सापडलेल्या अस्थि झारेविच अलेक्सेई निकोलाएविच आणि त्याच्या एका बहिणीच्या असल्याचे रशियाच्या शास्त्रज्ञांनी जाहीर केले.
* २००९ - क्रायस्लर कंपनीने दिवाळे काढले.
जन्म

* १६६२ - मेरी दुसरी, इंग्लंडची राणी.
* १७७७ - कार्ल फ्रीडरीश गाउस, जर्मन गणितज्ञ, भौतिकशास्त्रज्ञ.
* १८०३ - आल्ब्रेख्ट ग्राफ फॉन रून, प्रशियाचा पंतप्रधान.
* १८७० - धुंडिराज गोविंद ऊर्फ दादासाहेब फाळके, भारतीय चित्रपट उद्योगाचे जनक.
* १८९३ - होआकिम फॉन रिबेनट्रॉप, नाझी अधिकारी.
* १९०८ - ब्यार्नी बेनेडिक्ट्सन, आइसलॅंडचा पंतप्रधान.
* १९०९ - माणिक बंडोजी इंगळे ऊर्फ राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज.
* १९०९ - जुलियाना, नेदरलँड्सची राणी.
* १९१० - श्रीरंगम श्रीनिवास ऊर्फ श्री श्री राव, साहित्य अकादमी पुरस्कार विजेते तेलुगू कवी आणि गीतकार.
* १९२६ - श्रीनिवास खळे, मराठी संगीतकार.
* १९३३ - विली नेल्सन, अमेरिकन संगीतकार.
* १९४६ - कार्ल सोळावा गुस्ताफ, स्वीडनचा राजा.
* १९४९ - ॲंतोनियो गुतेरेस, पोर्तुगालचा पंतप्रधान.
* १९५९ - स्टीवन हार्पर, कॅनडाचा पंतप्रधान.
* १९८७ - रोहित शर्मा, भारतीय क्रिकेट खेळाडू.
मृत्यू

* ६५ - लुकान, रोमन कवी.
* १०३० - मोहंमद गझनी, गझनवी साम्राज्याचा शासक.
* १०६३ - रेन्झॉॅंग, चीनी सम्राट.
* १५६४ - पोप मार्सेलस दुसरा.
* १८७८ - स्वामीमहाराज अक्‍कलकोट, साक्षात्कारी सत्पुरुष व दत्तावतारी.
* १८८३ - एदुआर माने, चित्रकार.
* १९०० - केसी जोन्स, अमेरिकन रेल्वे अभियंता.
* १९१३ - मोरो केशव दामले, मराठी व्याकरणकार आणि निबंधकार.
* १९४५ - एडॉल्फ हिटलर, जर्मन हुकुमशहा.
* १९४५ - एव्हा ब्रॉन, अ‍ॅडॉल्फ हिटलरची सोबतीण.
* १९९५ - मॉॅंग मॉॅंग खा, म्यानमारचा पंतप्रधान.
* २००१ - श्रीपाद अच्युत दाभोळकर प्रयोग परिवार या संकल्पनेचे प्रवर्तक, गणितज्ञ आणि कृषी शास्त्रज्ञ.
* २००३ - वसंत पोतदार, मराठी साहित्यिक
* २०१२ - अचला सचदेव, हिंदी चित्रपट अभिनेत्री.
* २०१४ - खालिद चौधरी, भारतीय चित्रकार आणि चित्रपट नेपथ्य संकल्पक.
* २०२० - ऋषी कपूर, भारतीय चित्रपट अभिनेता.
प्रतिवार्षिक पालन

* वालपर्जिस दिन - जर्मनी, मध्य व पश्चिम युरोप.
* राणीचा दिवस - नेदरलँड्स.
* मुक्ती दिन - व्हियेतनाम.
* बाल दिन - मेक्सिको.
*बालकामगार विरोधी दिन
*आंतरराष्ट्रीय जाझ संगीत दिन
बाह्य दुवे

----
एप्रिल २८ - एप्रिल २९ - एप्रिल ३० - मे १ - मे २ - (एप्रिल महिना)
रणसिंघे प्रेमदासा

रणसिंघे प्रेमदासा (सिंहला: රණසිංහ ප්‍රේමදාස ; तमिळ: ரணசிங்க்ஹி பிரேமதாசா ; रोमन लिपी: Ranasinghe Premadasa;) (जून २३, इ.स. १९२४ - मे १, इ.स. १९९३) हा श्रीलंकेतील एक राजकारणी होता. तो २ जानेवारी, इ.स. १९८९ ते १ मे, इ.स. १९९३ या काळात श्रीलंकेचा तिसरा राष्ट्राध्यक्ष होता. त्याआधी जुनियस रिचर्ड जयवर्धने यांच्या अध्यक्षपदाच्या कारकिर्दीत ६ फेब्रुवारी, इ.स. १९७८ ते १ जानेवारी, इ.स. १९८९ या कालखंडात पंतप्रधान होता. कोलंबोतील एका घातपाती बॉंबस्फोटात त्याचा मृत्यू झाला. लिट्टेने आत्मघातकी दहशतवाद्यांनी हा बॉंबस्फोट घडवून आणला, असे मानले जाते.
बाह्य दुवे

वर्ग:श्रीलंकेचे पंतप्रधान
वर्ग:इ.स. १९९३ मधील मृत्यू
वर्ग: श्रीलंकन बौद्ध
वर्ग:श्रीलंकेचे राष्ट्राध्यक्ष
होस्नी मुबारक

मुहम्मद होस्नी सय्यिद मुबारक (अरबी भाषा: محمد حسني سيد مبارك‎ ; रोमन लिपी: Muhammad Hosni Sayyid Mubarak ;) (मे ४, इ.स. १९२८ - फेब्रुवारी २५, इ.स. २०२०) हे इ.स. १९८१ ते इ.स. २०११ या कालखंडात अधिकारारूढ असलेले इजिप्तचे राष्ट्राध्यक्ष होते.

होस्नी मुबारक यांना इ.स. १९७५ साली इजिप्ताचे उपराष्ट्राध्यक्ष म्हणून नेमले गेले. ऑक्टोबर १४, इ.स. १९८१ रोजी तत्कालीन राष्ट्राध्यक्ष अन्वर अल सादात याची हत्या झाल्यावर मुबारकने राष्ट्राध्यक्षपदाची सूत्रे हाती घेतली. राजकारणात शिरण्यापूर्वी ते इजिप्ती वायुसेनेचे अधिकारी होते. इ.स. १९७२ ते इ.स. १९७५ या कालखंडात त्यांनी इजिप्ती वायुसेनेचा सेनापती म्हणून पदभार सांभाळला.

thumb|right|200px|८ फेब्रुवारी, इ.स. २०११ रोजी कैरोच्या ताहरीर चौकात जमलेल्या मुबारक राजवटविरोधी निदर्शकांचा जमाव
मुबारकने राष्ट्राध्यक्षपद सोडावे, अशी मागणी करणाऱ्या आंदोलकांनी २५ जानेवारी, इ.स. २०११ पासून देशभर निदर्शने आरंभली. जनतेने चालवलेल्या आंदोलनांच्या दबावापुढे झुकत होस्नी मुबारकाने फेब्रुवारी, इ.स. २०११ रोजी आपण इ.स. २०११ सालातील अध्यक्षपदाच्या निवडणुकांत भाग घेणार नसल्याची घोषणा केली. जनतेचे आंदोलन चालूच राहिल्याने अखेरीस उपराष्ट्राध्यक्ष ओमर सुलैमान याने ११ फेब्रुवारी, इ.स. २०११ रोजी मुबारकने अध्यक्षपदाचा राजीनामा दिला असल्याची घोषणा केली. १८ दिवसांच्या जनआंदोलनांमुळे होस्नी मुबारकाची ३० वर्षांची सत्ता संपुष्टात आली व सैन्याकडे सत्तेची सूत्रे तात्पुरती सोपवण्यात आली.

फेब्रुवारी २५, इ.स. २०२०मध्ये त्यांचे निधन झाले.
संदर्भ
बाह्य दुवे

*
*
*
* लोकसत्ता - अखेर मुबारक पायउतार! (११ फेब्रुवारी, इ.स. २०११) (मराठी मजकूर)
*


वर्ग:इजिप्तचे पंतप्रधान
वर्ग:इजिप्तचे उपराष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:इजिप्तचे राष्ट्राध्यक्ष
वर्ग:इ.स. २०२० मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९२८ मधील जन्म