Specjaliści z branży IT są coraz częściej zatrudniani w oparciu o umowy cywilnoprawne. Dotyczy to głównie grafików, testerów, hakerów bezpieczeństwa etycznego (tzw. white hats) oraz programistów. W jakich sytuacjach taka forma współpracy okazuje się tańsza i lepsza dla przedsiębiorców, niż umowa o pracę? Jakie elementy mają znaczenie przy zawieraniu umowy z programistą? I wreszcie jak wygląda kwestia praw autorskich do stworzonych programów?
ML: Zatrudnianie freelancerów jest popularną praktyką. Wynika to z niższych kosztów dla przedsiębiorców, którzy dzięki temu nie muszą opłacać składek ZUS i NFZ. Przy umowie cywilnoprawnej firma zatrudniająca freelancera ponosi więc o wiele niższe obciążenia dodatkowe (w umowie o dzieło będą one właściwie zerowe).
Jednak zarówno umowę o dzieło, jak i umowę zlecenie regulują przepisy kodeksu cywilnego. Daje to dużą dowolność w tworzeniu postanowień umownych, ale i pozbawia możliwości korzystania z narzędzi prawa pracy, które chronią pracownika oraz dyscyplinują strony kontraktu. Umowy cywilnoprawne nie zawierają stosunku podporządkowania, w tym zobowiązania do osobistego wykonania pracy. Z tego względu częściej używanych określeniem jest „współpracownik” a nie „pracownik”. Obie strony – pracodawca i wykonawca – działają w tym układzie jako równorzędni partnerzy. Dla pracownika będzie to komfortowa opcja, dla pracodawcy nie zawsze.
Rozbieżności między umową cywilnoprawną, a umową o pracę, wynikają również z takich kwestii, jak:
Ryzyko niewykonania pracy
Terminy rozwiązania umowy
Prawa autorskie i rozliczanie za wykonaną pracę
Przedawnienie roszczeń
Z tego względu każdy przedsiębiorca musi rozważyć, czy w jego przypadku lepsze będzie zatrudnienie programisty na stałe i wyższym kosztem, czy pracownika tańszego, który odejdzie po wykonaniu zadania.