Μονοπάτι της Βίδρας

Το μονοπάτι της Βίδρας βρίσκεται δυτικά του ποταμού Αράχθου, ενώνει τους νομούς Ιωαννίνων και Άρτας και υπάγεται στους δήμους Βορείων Τζουμέρκων και Αρταίων. Είναι ένα παραποτάμιο μονοπάτι στη μέση κοιλάδα του Αράχθου, που στο μεγαλύτερο μέρος του βρίσκεται παράλληλα με τον ποταμό. Εκτείνεται από την γέφυρα της Πλάκας, περνάει τη Γέφυρα Τζαρή και καταλήγει στο συγκρότημα υδροκίνησης (νερόμυλος, νεροτριβή, μαντάνι) στον Κάμπο Σκούπας. Τα χωριά ή οικισμοί από όπου διαπερνά το μονοπάτι είναι ο οικισμός Πλάκα Ραφταναίων, το Μονολίθι, η Πλατανούσσα, η Δαφνωτή και η Σκούπα. Έχει μήκος 17,560 χιλιόμετρα κι άλλα τρία κάθετα τμήματα που συμπληρώνουν τη διαδρομή του. Το μονοπάτι της Βίδρας πήρε το όνομά του από το ομώνυμο θηλαστικό. Η Βίδρα ή αλλιώς Ευρωπαϊκή Ενυδρίδα (Lutra lutra) θεωρείται από τα σπανιότερα και πιο απειλούμενα μικρόσωμα θηλαστικά. Ζει στις όχθες των ποταμών και των λιμνών και είναι δείκτης καθαρότητας των νερών. Στην Ελλάδα ζει κατά κύριο λόγο στην Ήπειρο. Είναι εμφανής η παρουσία πληθυσμού στον Άραχθο ποταμό καθώς και στους παραποτάμους του. Το μονοπάτι της Βίδρας μπορεί να ενταχθεί στα Περιβαλλοντικά Κοινά, καθώς γίνεται προσπάθεια για την επανασύνδεση του ανθρώπου με τη φύση και τη Γη. Το φυσικό τοπίο δεν έχει ιδιοκτήτες και όρια, όλοι μπορούν να το επισκεφθούν και να το αναδείξουν, ο καθένας με τα μέσα που διαθέτει, πάντα με σεβασμό στο περιβάλλον και υπακοή στους κανόνες χρήσης.

 Από το 1956-57 το πρώτο μέρος του μονοπατιού (σκουπιώτικο) αποτελούσε για πολλά χρόνια μέσο διαχείρισης του νερού και κατ’ επέκταση αναπτυξιακό οικονομικό εργαλείο στα χέρια των αγροτών της ευρύτερης περιοχής, αφού μετέφερε νερό από το ποτάμι για την άρδευση μεγάλων εκτάσεων τόσο στη Σκούπα, όσο και απέναντι στο Κρυονέρι. Η ανάδειξη του παραποτάμιου μονοπατιού της Βίδρας αποτελούσε για πολλά χρόνια ανεκπλήρωτος πόθος των κατοίκων της Σκούπας. Η Αδελφότητα Σκούπας σε συνεργασία με τον Εξωραϊστικό Σύλλογο Σκούπας "Η Αγία Μαρίνα" και τη συμμετοχή της τοπικής κοινωνίας επιχειρούσαν πολλές φορές εθελοντικά να το καθαρίσουν και να το κρατήσουν ανοικτό. Το 2009 η Αδελφότητα Σκούπας αποφασίζει να γνωστοποιήσει την πρότασή της για χρηματοδότηση μιας μελέτης ανάδειξης του παραποτάμιου μονοπατιού της Βίδρας στην Ομοσπονδία Τζουμερκιωτών. Όπου αποφασίζουν από κοινού, με τον Σύλλογο Προστασίας Αράχθου να καταθέσουν αίτημα χρηματοδότησης της μελέτης προς τους Δήμους Κατσανοχωρίων και Ξηροβουνίου, οι οποίοι αποφάσισαν να χρηματοδοτήσουν τη μελέτη. Έπειτα, το μονοπάτι εντάχθηκε στο ΕΣΠΑ 2007-2013 και συγκεκριμένα στον Άξονα Προτεραιότητας «Αειφόρος ανάπτυξη και ποιότητα ζωής Ηπείρου» με φορείς υλοποίησης τους δήμους Αρταίων και Βορείων Τζουμέρκων καθώς και την Περιφέρεια Ηπείρου, προκειμένου να γίνει η διάνοιξη του μονοπατιού, η σήμανση, ο καθαρισμός και εργασίες βελτίωσης της διαδρομής. Σήμερα το μονοπάτι της Βίδρας το διαχειρίζεται ο Εξωραϊστικός Σύλλογος Σκούπας "Η Αγία Μαρίνα", του οποίου τα μέλη λαμβάνουν από κοινού τις αποφάσεις για την ανάδειξη και τη συντήρησή του. Τον καθαρισμό κάνουν είτε εθελοντές είτε τα μέλη του Συλλόγου, οποιαδήποτε εποχή ώστε να διατηρείται. Στόχος του Συλλόγου είναι η αξιοποίηση της παραποτάμιας περιοχής του Αράχθου για την προσέλκυση και εξυπηρέτηση επισκεπτών με βάση τις αρχές του «οικοτουρισμού» για συγκεκριμένες δραστηριότητες υπαίθριας αναψυχής, που αναφέρονται στην πεζοπορία - περιήγηση, την απόλαυση της φύσης και του τοπίου και την περιβαλλοντική ενημέρωση. Η μετάβαση στο μονοπάτι γίνεται από την Γέφυρα Πλάκας ή αντιστρόφως από τη γέφυρα Τζαρή, από τις προσβάσεις που βρίσκονται στα χωριά, είτε από τα κάθετες διαδρομές (Α2, Α3 και Α4). Το μονοπάτι είναι πλήρως σηματοδοτημένο και είναι ασφαλές. Κατά μήκος του υπάρχουν πηγές και βρύσες με νερό, καθώς επίσης και κιόσκια που εξυπηρετούν στην ξεκούραση των περιπατητών. Στο μονοπάτι πραγματοποιούνται: Πεζοπορία από ορειβατικούς συλλόγους και μεμονωμένους επισκέπτες. Επισκέψεις σχολείων πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης από όλη την Ελλάδα, κυρίως στο κάθετο μονοπάτι Α2 Σκούπας. Αγώνας ορεινού τρεξίματος (Vidra's Trail) μία φορά το χρόνο. Εξωραΐστικός σύλλογος Αγίας Μαρίνας, Vidra's Trail. https://vidras-trail.gr/ Αρχειοθετήθηκε 2020-08-07 στο Wayback Machine. (2018-2019). Ανακτήθηκε στις 2 Μαΐου 2020. Μπασγιουράκης Θ., Μονοπάτι Βίδρας, Ελληνικό Πανόραμα, https://www.elliniko-panorama.gr/articles/363/1,8,49/monopati-vidras.html (2018) σελ. 112-139. Ανακτήθηκε στις 2 Μαΐου 2020. Ορειβατικός Σύλλογος Άρτας, Μονοπάτι της Βίδρας. https://eosartas.gr/index.php/monopati-tis-vidras (2015). Ανακτήθηκε στις 2 Μαΐου 2020. Προβόπουλος Η., Αφιέρωμα στο Μονοπάτι της Βίδρας, Γεωτρόπιο Ελευθεροτυπίας, Τεύχος 301 (21 Ιανουαρίου 2006) σελ. 58-63. Ανακτήθηκε στις 2 Μαΐου 2020.