Διεθνής Αερολιμένας Λάρνακας

Ο Διεθνής Αερολιμένας Λάρνακας-Γλαύκος Κληρίδης (IATA: LCA, ICAO: LCLK), βρίσκεται περίπου 4 χιλιόμετρα Νοτιοδυτικά της πόλης της Λάρνακας. Πρόκειται για το κύριο διεθνές αεροδρόμιο της Κύπρου και την κύρια πύλη εισόδου στην Κυπριακή Δημοκρατία. Ο Αερολιμένας διαθέτει δύο τερματικούς σταθμούς. Ο κύριος τερματικός λειτούργησε τον Νοέμβριο του 2009 και αποτελείται από δύο επίπεδα: ένα για τις αναχωρήσεις και ένα για τις αφίξεις. Ο δεύτερος τερματικός σταθμός χρησιμοποιείται σήμερα ως εφεδρικός αλλά και για την εξυπηρέτηση ιδιωτικών αεροσκαφών, για τη μεταφορά φορτίου και για επισκέψεις επισήμων. Ο νέος τερματικός σταθμός διαθέτει 16 αερογέφυρες (φυσούνες) για την επιβίβαση και αποβίβαση από και στα αεροσκάφη.

 Το Αεροδρόμιο της Λάρνακας κατασκευάστηκε πολύ εσπευσμένα, μέσα σε δύο μήνες, μετά την τουρκική εισβολή το 1974, για να αντικαταστήσει τον Διεθνή Αερολιμένα Λευκωσίας ο οποίος έκλεισε στις 20 Ιουλίου 1974 και από τότε βρίσκεται εντός της ζώνης κατάπαυσης του πυρός. Ο χώρος στον οποίο χτίστηκε το Αεροδρόμιο Λάρνακας, δίπλα από την Αλυκή της Λάρνακας, χρησιμοποιούνταν ως μικρό αεροδρόμιο τη δεκαετία του 1930 και ως στρατιωτική βάση από τους Βρετανούς αποικιοκράτες. Στη συνέχεια χρησιμοποιόταν ως σκυβαλότοπος της Λάρνακας. Το Διεθνές Αεροδρόμιο Λάρνακας άνοιξε για πρώτη φορά τις πύλες του στις 8 Φεβρουαρίου 1975 με πολύ περιορισμένες και πρόχειρες κτηριακές εγκαταστάσεις. Ουσιαστικά επρόκειτο για λυόμενα κτήρια με ξεχωριστές αίθουσες για τις αφίξεις και αναχωρήσεις. Οι πρώτες εταιρίες που χρησιμοποίησαν το νέο αυτό αεροδρόμιο ήταν οι Κυπριακές Αερογραμμές με αεροσκάφη Viscount 800 τα οποία ενοικιάστηκαν από την British Midland και η Ολυμπιακή Αεροπορία με αεροσκάφη NAMC YS-11. Ο διάδρομος του αεροδρομίου της Λάρνακας, τoν πρώτο χρόνο λειτουργίας του διέθετε το κατάλληλο μήκος ( 1300 μέτρα αρχικά στις 8.2.1975 και 1500 λίγο αργότερα) για χρήση από ελικοφόρα αεροσκάφη του μεγέθους του Viscount. Μέχρι το Καλοκαίρι του 1976 είχε συμπληρωθεί η επέκταση του στα 2200 μέτρα και ενίσχυση του ώστε να είναι κατάλληλος για αεριωθούμενα αεροσκάφη (jet aircraft) του μεγέθους του DC8-55 και ακολούθησαν και άλλες επεκτάσεις. Ο φωτισμός του διαδρόμου στην αρχή ήταν επιφανειακός και στη συνέχεια αντικαταστάθηκε από κανονικό φωτισμό. Σήμερα, ο Διεθνής Αερολιμένας Λάρνακας έχει εξελιχθεί σε κομβικό σημείο επιβατικών μεταφορών μεταξύ Ευρώπης και Μέσης Ανατολής. Η ανάδειξη της Κύπρου ως ένα από τους δημοφιλέστερους τουριστικούς προορισμούς, οδήγησε στη σταδιακή αύξηση της αεροπορικής κίνησης του αεροδρομίου σε αριθμούς που ξεπερνούν τα 5 εκατομμύρια επιβάτες τον χρόνο. Γι' αυτό και οι κτηριακές εγκαταστάσεις δεν μπορούσαν να εξυπηρετήσουν τις ανάγκες της συνεχώς αυξανόμενης αεροπορικής κίνησης. Έτσι, τέθηκε ο στόχος για την επέκταση των κτηριακών του εγκαταστάσεων και βελτίωσης των υποδομών του. Το 1998 ολοκληρώθηκαν επεκτάσεις στις αίθουσες αφίξεων και αναχωρήσεων, τέθηκε σε λειτουργία καινούριος πύργος ελέγχου, πυροσβεστικός σταθμός, νέα γραφεία και έγιναν επεκτάσεις στο δίαυλο. Έγινε ταυτόχρονη βελτίωση του οδικού δικτύου και της σύνδεσης του Αερολιμένα με το σύστημα αυτοκινητόδρομων. Οι επεκτάσεις και αναδιαμορφώσεις αποτέλεσαν προσωρινές λύσεις, γι' αυτό και λήφθηκε η απόφαση για την κατασκευή καινούριου τερματικού σταθμού σε χώρο δυτικά του παλαιού, δίπλα από τον νέο πύργο ελέγχου. Ο παλιός τερματικός σταθμός αναδιαμορφώθηκε για να χρησιμοποιείται για τις μεταφορές φορτίου (cargo), για χρήση από ιδιωτικά αεροσκάφη και για επισκέψεις επισήμων. Ο αρχιτεκτονικός σχεδιασμός του νέου τερματικού έγινε από τη Γαλλική εταιρία Aéroports de Paris (ADP) σε συνεργασία με την Sofréavia στη Γαλλία. Λεπτομερής σχεδιασμός και προσαρμοστικές παρεμβάσεις ολοκληρώθηκαν στην Κύπρο από Κύπριους αρχιτέκτονες και μηχανικούς κάτω από την καθοδήγηση και συνεργασία με την ADP. Το αρχιτεκτονικό σχέδιο αποτέλεσε τη βάση για τις μετέπειτα εργασίες για προκήρυξη διαγωνισμού για εξεύρεση στρατηγικού επενδυτή που θα αναλάμβανε με τη μέθοδο ΒΟΤ την κατασκευή και διαχείριση των δύο Κυπριακών Διεθνών Αερολιμένων Λάρνακας και Πάφου, για περίοδο 25 ετών. Αν και η διαδικασία δημοπράτησης του έργου και η προκήρυξη διαγωνισμού για εξεύρεση στρατηγικού επενδυτή κατακρίθηκε από τα ΜΜΕ και τον πολιτικό κόσμο της Κύπρου, εντούτοις αποδείχτηκε ορθή αφού τα έργα ολοκληρώθηκαν στα πλαίσια χρονοδιαγράμματος και χωρίς ιδιαίτερη υπέρβαση των αρχικών προϋπολογισμών. Ανάμεσα στις εταιρίες που εξέφρασαν το ενδιαφέρον τους στη διαδικασία της δημοπράτησης του δύο κυπριακών αερολιμένων, συμπεριλαμβανόταν και η Βρετανική ΒΑΑ σε συνεργασία με την J & P (Ιωνάννου & Παρασκευαΐδης). Η προσφορά όμως αποσύρθηκε όταν η Κυπριακή Δημοκρατία δε δεσμεύτηκε να αποζημιώσει την εταιρία σε περίπτωση που σε αόριστο χρόνο άρχιζε η πραγματοποίση απευθείας διεθνών πτήσεων από το παράνομο αεροδρόμιο Ercan στην κατεχόμενη Κύπρο. Η διαδικασία προχώρησε και ολοκληρώθηκε (πάλι με καθυστερίσεις) με τον δεύτερο καλύτερο ενδιαφερόμενο τη Γαλλική 'Hermes' Consortium. Περισσότερα από 650 εκατομμύρια Ευρώ δαπανήθηκαν από το στρατηγικό επενδυτή για την επίτευξη ενός κολοσσιαίου στόχου, να αποκτήσει η Κύπρος Αεροδρόμια εφάμιλλα των υπόλοιπων μεγάλων Ευρωπαϊκών Αεροδρομίων. Τη διαδικασία δημοπράτησης κέρδισε η κοινοπραξία γαλλικών συμφερόντων Hermes Airports. Η κοινοπραξία έχει την εξής μετοχική σύνθεση: Bouygues Batiment International (22%) Egis Projects (20%), the Cyprus Trading Corporation (11.34%), Iacovou Brothers (5.67%), Hellenic Mining (11.33%), Vancouver Airport Services (10%), Ireland's Dublin Airport Authority (Aer Rianta International) (10%), Charilaos Apostolides (5.66%) and Nice Côte d'Azur Airport (2%). Η Hermes Airports παρέδωσε τον Νέο Τερματικό Σταθμό Επιβατών του Αεροδρομίου Λάρνακας στις 7 Νοεμβρίου 2010, λίγο νωρίτερα από ότι είχε συμφωνηθεί. Η διαχείριση του αεροδρομίου ανατέθηκε στην Hermes Airports για τα επόμενα 25 χρόνια από την ημερομηνία παράδοσης, ενώ η συμφωνία προβλέπει περαιτέρω επέκταση του αεροδρομίου ώστε να μπορεί να εξυπηρετεί πέραν των 9 εκατομμυριών επιβατών το χρόνο. Προβλέπει επίσης επέκταση και αναβάθμηση των διαύλων προσγείωσης και απογείωσης μέχρι το 2013. Ο νέος Τερματικός διαθέτει 16 αερογέφυρες για επιβίβαση και αποβίβαση (boarding bridges), 67 σημεία ελέγχου αποσκευών, 8 self-service σημεία ελέγχου αποσκευών, 48 πύλες αναχωρήσεων, 2,450 θέσεις σταύθμεσης και μπορεί να εξυπηρετήσει μέχρι και 7.5 εκατομμύρια επιβάτες το χρόνο. Δείτε το πηγαίο ερώτημα Wikidata. Το Διεθνές Αεροδρόμιο Λάρνακας διαθέτει κυκλοφοριακές ρυθμίσεις που επιτρέπουν την άμεση πρόσβαση στο δίκτυο αυτοκινητόδρομων και όλες τις πόλεις της Κύπρου. Πέρα από το αυτοκίνητο και το ταξί, υπάρχει δυνατότητα πρόσβασης στο αεροδρόμιο με τα μέσα δημόσιας συγκοινωνίας. Η εταιρεία "Δημόσιες Συγκοινωνίες Κύπρου" (CPT) η οποία έχει αναλάβει τα αστικά και περιφερειακά λεωφορεία της Λάρνακας, εκτελεί τις γραμμές 407, 425, 429, 430, 431, 432, 446 και το νυχτερινό 456, ενώνοντας πολλά χωριά όπως το Κίτι, τον Μαζωτό, το Ζύγι, ενώ πιο σημαντική γραμμή είναι η γραμμή 425, η οποία από το αεροδρόμιο συνεχίζει προς την περιοχή Μακένζι και έπειτα στο κέντρο της Λάρνακας, συνεχίζοντας μετά στον "Δρόμο Λάρνακας Δεκελείας" (Β3), περνώντας από διάφορα ξενοδοχεία, τις βρετανικές βάσεις Δεκελείας, και τελειώνοντας στον Ηλεκτροπαραγωγικό Σταθμό Δεκέλειας, η γραμμή αυτή έχει συχνότητα 20 λεπτών. Η Kapnos Airport Shuttle εκτελεί υπηρεσίες shuttle προς την Λευκωσία, Λεωφόρο Νησί και Πλατιά Αγία Νάπας, καθώς και προς το αεροδρόμιο Πάφου. Τέλος, η Limassol Airport Express, εκτελεί δρομολόγια από την Λεμεσό προς το αεροδρόμιο Λάρνακας. Από την Πάφο πραγματοποιούνται καθημερινά δρομολόγια προς Λεμεσό (Λ.Λ.Λ.Α ΥΠΕΡΑΣΤΙΚΑ ΛΕΩΦΟΡΕΙΑ ΛΤΔ) όπου και μπορεί να γίνει μετεπιβίβαση στα Λεωφορεία της ΕΑΛ. Από την Αμμόχωστο πραγματοποιούνται καθημερινά δρομολόγια (Λ.Λ.Λ.Α ΥΠΕΡΑΣΤΙΚΑ ΛΕΩΦΟΡΕΙΑ ΛΤΔ) προς την πόλη της Λάρνακας και από τη Λάρνακα πραγματοποιούνται καθημερινά αστικά δρομολόγια προς το αεροδρόμιο από την εταιρία αστικών μεταφορών Ζήνων. Γίνονται σκέψεις για σιδηροδρομική σύνδεση του Αερολιμένα Λάρνακας με τις δύο μεγαλύτερες πόλεις της Κύπρου, αλλά η διαδικασία βρίσκεται σε πολύ πρώιμα στάδια μελέτης για τη βιωσιμότητα του εγχειρήματος. Στις 13 Οκτωβρίου 1977, η πτήση 181 της Lufthansa που εκτελούσε δρομολόγιο από τη Μαγιόρκα προς Φρανκφούρτη μεταφέροντας 91 επιβάτες και πλήρωμα, έπεσε θύμα αεροπειρατείας από 4 μέλη του Λαϊκού Μετώπου για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης (PFLP), οι οποίοι ανάγκασαν την εκτροπή της πτήσης και προσγείωση του αεροσκάφους στα αεροδρόμια της Ρώμης, Λάρνακας, Μπαχρέιν και Ντουπάι. Το αεροσκάφος τύπου Boeing 737 αναγκάστηκε να πετάξει προς το αεροδρόμιο Mogadishu στη Σομαλία, όπου γερμανικός αντιτρομοκρατικός ουλαμός GSG 9 εισέβαλε στο αεροπλάνο μετά την προσγείωση, σκότωσε τους τρεις αεροπειρατές, συνέλαβε τον τέταρτο και απελευθέρωσε επιβάτες και πλήρωμα. Στις 19 Φεβρουαρίου 1978, το Αεροδρόμιο της Λάρνακας μετατράπηκε για μία ώρα σε πεδίο μάχης μεταξύ της Αιγυπτιακής αντιτρομοκρατικής στρατιωτικής ομάδας 777 η οποία είχε εισβάλει στο αεροδρόμιο και της Εθνικής Φρουράς. Η κρίση είχε ξεκινήσει από την προηγούμενη μέρα όταν ο διακεκριμένος αιγύπτιος εκδότης εφημερίδας Youssef Sebai και φίλος του τότε αιγύπτιου προέδρου Anwar El Sadat, δολοφονήθηκε στο Ξενοδοχείο Χίλτον στη Λευκωσία από δύο ένοπλους άνδρες. Μετά από αυτό, μέλη της Οργάνωσης για τη απελυθέρωση της Παλαιστίνης (PLO) διέπραξαν αεροπειρατεία σε αεροσκάφος τύπου DC-8 των Κυπριακών Αερογραμμών το οποίο μετέφερε αρκετούς Αιγύπτιους υπηκόους. Ανάγκασαν το αεροσκάφος να κατευθυνθεί προς τον εναέριο χώρο της Λιβύης, της Συρίας και του Τζιμπουτί αλλά το αίτημα τους για προσγείωση είχε απορριφθεί. Έτσι το αεροσκάφος αναγκάστηκε να επιστρέψει στο Αεροδρόμιο της Λάρνακας. Η Αίγυπτος έστειλε στο αεροδρόμιο με το στρατιωτικό αεροσκάφος τύπου C-130 Hercules ολόκληρη αντιτρομοκρατική ομάδα για να αντιμετωπίσει τους αεροπειρατές και να ελευθερώσει τους ομήρους, γεγονός όμως που δεν έγινε σε συνεννόηση με την Κυπριακή Κυβέρνηση η οποία δεν είχε δώσει προηγουμένως τη συγκατάθεσή της. Κατά την προσγείωση του υπό ομηρία αεροσκάφους στη Λάρνακα, οι αιγύπτιοι κομάντος εξαπέλυσαν επίθεση κατά του DC-8, έστω κι αν προηγουμένως οι κύπριοι διαπραγματευτές συμφώνησαν την παράδοση των ομήρων από τους απαγωγείς στις κυπριακές αρχές. Ο τότε Κύπριος Πρόεδρος Σπύρος Κυπριανού καθώς άλλοι κρατικοί αξιωματούχοι αναγκάστηκαν να αποχωρήσουν από τον πύργο ελέγχου του αεροδρομίου από τον οποίο παρακολουθούσαν τα γεγονότα, επειδή είχε πληγεί από πυροβολισμούς. Η ένταση σταμάτησε μετά την παρέμβαση του κυπριακού στρατού κατά την οποία σκοτώθηκαν 15 από τα 74 μέλη του αιγυπτιακού αντιτρομοκρατικού ουλαμού. Δεν υπήρξε καμία απώλεια από πλευράς Εθνικής Φρουράς. Ο Πρόεδρος Κυπριανού έτεινε χέρι φιλίας και ζήτησε συγνώμη από τις Αιγυπτιακές Αρχές εξηγώντας ότι η Κύπρος δεν θα μπορούσε σε καμία περίπτωση να αφήσει τους Αιγύπτιους κομάντος να επέμβουν. Για μεγάλο χρονικό διάστημα μετά το συμβάν, οι διπλωματικές σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών είχαν ψυχρανθεί. Οι παλαιστίνιοι αεροπειρατές απελάθηκαν άμεσα. Καταδικάστηκαν σε θανατική ποινή η οποία αργότερα υποβιβάστηκε σε ισόβια κάθειρξη. Στις 5 Απριλίου 1988 πτήση της Kuwait Airways 422 από τη Ταϋλάνδη προς Κουβέιτ υπέστη αεροπειρατεία. Οι αεροπειρατές ζήτησαν την εκτροπή της πτήσης προς το Ιράν και μετά ανάγκασαν τους κυβερνήτες του αεροσκάφους τύπου Boeing 747 να κατευθυνθούν δυτικότερα, προς την Αλγερία. Το αεροσκάφος χρειαζόταν ανεφοδιασμό, για το λόγο αυτό προσγειώθηκε στη Λάρνακα. Δύο από τους επιβάτες-ομήρους υπηκόους Κουβέιτ εκτελέστηκαν από τους αεροπειρατές και τα πτώματά τους ρίχθηκαν στο δίαυλο του αεροδρομίου. Η αεροπειρατεία ολοκληρώθηκε στην Αλγερία στις 20 Απριλίου 1988. Στις 14 Αυγούστου 2005, η πτήση HCY 522 (ή ZU522) της κυπριακής αεροπορικής εταιρίας Helios Airways από τη Λάρνακα με τελικό προορισμό την Πράγα μέσω Αθήνας, συνετρίβη στις 12:04 EEST σε βουνό βόρεια του Μαραθώνα κοντά στην κοινότητα Γραμματικού. Οι 121 επιβαίνοντες σκοτώθηκαν. Ως αποτέλεσμα της πολεμικής σύρραξης μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου το 2006, η Λιβανέζικη αεροπορική εταιρία Middle East Airlines μετέφερε το στόλο της προσωρινά στο διεθνές αεροδρόμιο Λάρνακας. Επίσης, ως αποτέλεσμα της πολεμικής σύρραξης μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου το 2006, ένα καναδικό πολεμικό αεροσκάφος το οποίο μετέφερε τον τότε πρωθυπουργό του Καναδά Stephen Harper καθώς και άλλους καναδούς υπηκόους, προσγειώθηκε στη Λάρνακα. Ο καναδός πρωθυπουργός επέστρεφε από επίσκεψη στο Αφγανιστάν, αλλά έκανε στάση στη Λάρνακα για να μεταφέρει μαζί του καναδούς υπηκόους οι οποίοι βρίσκονταν στο Λίβανο. Η Κύπρος για άλλη μία φορά λειτούργησε ως ένα ασφαλές καταφύγιο για πολλούς πολίτες κατά τη διάρκεια της κρίσης. Στις 28 Αυγούστου 2007 σε εργατικό ατύχημα, στον υπό ανέγερση νέο τερματικό επιβατικό σταθμό του αεροδρομίου καταπλακώθηκαν και τραυματίστηκαν τρεις εργάτες από την κατάρρευση του τσιμεντένιου ορόφου διαστάσεων 5 x 40 μέτρων. Στις 11 Ιουλίου 2012 επιβατικό αεροσκάφος τύπου Ilyushin Il-96-300 της ρωσικής αεροπορικής εταιρίας Aeroflot που εκτελούσε τη πτήση SU 2070 από τη Μόσχα με προορισμό τη Λάρνακα, μεταφέροντας 287 επιβάτες και πλήρωμα, ξέφυγε από τον αεροδιάδρομο μετά από έκρηξη ενός από τα ελαστικά του συστήματος προσγείωσης κατά τη διάρκεια της διαδικασίας προσγείωσης. Κανείς από τους επιβαίνοντες δεν τραυματίστηκε. Πολυμέσα σχετικά με το θέμα Larnaca International Airport στο Wikimedia Commons Larnaca International Airport