Λεβ

Το λεβ (βουλγαρικά лев, πληθυντικός «λέβα ή λέβοβε», лева ή левове) είναι το νόμισμα της Βουλγαρίας. Υποδιαιρείται σε 100 στοτίνκι (βουλγ. стотинки, ενικός «στοτίνκα», стотинка, «εκατοστιαία»). Ο κωδικός ISO 4217 του λεβ είναι BGN. Στην πρωτοβουλγαρική γλώσσα, η λέξη λεβ σήμαινε το λιοντάρι.

 Το λεβ εισήχθη για πρώτη φορά στη Βουλγαρία το 1881 σε ισοτιμία 1:1 με το γαλλικό φράγκο. Τα χαρτονομίσματα που εκδίδονταν ως το 1928 είχαν κάλυψη σε χρυσό (οπότε ονομάζονταν «χρυσό λέβ», ζλάτεν λεβ, златен лев ή απλώς ζλάτνι, златни) ή σε άργυρο (οπότε ονομάζονταν «αργυρό λέβ», σρέμπαρεν λεβ, сребърен лев ή απλώς σρεμπάρνι, сребърни). Μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο, ο πληθωρισμός έριξε σε αχρησία τα κέρματα κάτω των 50 στοτίνκι, ενώ στη δεκαετία του 1930 εμφανίστηκαν χαρτονομίσματα έως και 100 λέβα. Το 1952, μετά τον υπερπληθωρισμό της μεταπολεμικής περιόδου, ένα νέο λεβ αντικατέστησε το παλαιό σε αντιστοιχία 1:100. Εκδόθηκαν κέρματα από 1 στοτίνκα έως και 1 λεβ, καθώς και χαρτονομίσματα από 1 λεβ μέχρι και 200 λέβα. Το 1962, νέα μεταρρύθμιση αντάλλαξε το παλαιό λεβ σε αναλογία 1:10. Έκτοτε και για τρεις δεκαετίες σχεδόν, το λεβ παρέμεινε σταθερό, αν και δεν ήταν ανταλλάξιμο με «δυτικά» νομίσματα, όπως άλλωστε όλα τα νομίσματα των χωρών του ανατολικού (κατά τους δυτικούς «κομμουνιστικού», ή κατά τους ίδιους «σοσιαλιστικού») μπλοκ. Υπήρχε μια επίσημη ισοτιμία ανταλλαγής του δολαρίου ΗΠΑ προς 90 στοτίνκι, εντούτοις εκτεταμένη μαύρη αγορά αποτιμούσε το δολάριο τρεις ως πέντε φορές ακριβότερα. Πριν την πτώση του λεγόμενου «υπαρκτού σοσιαλισμού», κυκλοφορούσαν κέρματα από 1 στοτίνκα έως και 1 λεβ, καθώς και χαρτονομίσματα από 1 λεβ μέχρι και 20 λέβα. Αμέσως μετά την πτώση του καθεστώτος, η χώρα μπήκε σε περίοδο υπερπληθωρισμού και αλλεπάλληλων υποτιμήσεων του λεβ. Κατά την περίοδο αυτή εκδόθηκαν κέρματα μέχρι και 50 λέβα, καθώς και χαρτονομίσματα μέχρι και 50.000 λέβα. Για να καταπολεμηθεί αυτή η κατάσταση, το 1997 το λεβ προσδέθηκε στο γερμανικό μάρκο, σε σταθερή ισοτιμία χιλίων λεβ ανά μάρκο (1000:1). Στις 5 Ιουλίου 1999, νομισματική μεταρρύθμιση «έκοψε» τρία μηδενικά από το νόμισμα. Έτσι, ένα λεβ αντιστοιχούσε σε χίλια παλιά λέβα ή ένα γερμανικό μάρκο. Το νέο αυτό λεβ απέκτησε τον κωδικό ISO 4217 BGN, ενώ του προηγούμενου ήταν BGL. Από το 1999, μετά την αντικατάσταση του γερμανικού μάρκου από το ευρώ σε αντιστοιχία 1:1,95583, το λεβ παρέμεινε προσδεδεμένο στο ευρώ στη νέα αυτή ισοτιμία 1,95583 λέβα : 1 ευρώ, η οποία διατηρείται μέχρι και σήμερα. Από το 1997, ολόκληρη η νομισματική κυκλοφορία της χώρας καλύπτεται 100% από τα συναλλαγματικά αποθέματα της Κεντρικής Τράπεζας της Βουλγαρίας και η ισοτιμία με το ευρώ παραμένει σταθερή. Χάρη στη συναλλαγματική αυτή σταθερότητα, η Βουλγαρία αναμένεται να προσχωρήσει στην Ευρωζώνη, την 1η Ιανουαρίου 2024, αντικαθιστώντας το λεβ με το ευρώ, πολύ νωρίτερα από άλλες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, ακόμη και από αυτές που προσχώρησαν στην Ευρωπαϊκή Ένωση νωρίτερα από αυτήν, ενώ τον Σεπτέμβριο του 2023, αναμένεται να κυκλοφορήσουν εναλλάξ στην αγορά Λεβ και Ευρώ, λόγω προσαρμογής στο νέο εθνικό νόμισμα το Ευρώ. Βουλγαρικά κέρματα ευρώ Krause, Chester L. and Clifford Mishler (1991). Standard Catalog of World Coins: 1801-1991 (18th ed. ed.). Krause Publications. ISBN 0-87341-150-1. Pick, Albert (1994). Standard Catalog of World Paper Money: General Issues. Colin R. Bruce II and Neil Shafer (editors) (7th ed.). Krause Publications. ISBN 0-87341-207-9. Κατάλογος και εικόνες των τραπεζογραμματίων στη Βουλγαρία Πινακοθήκη των βουλγαρικών χαρτονομισμάτων