Εκπαιδεύοντας τη Ρίτα (ταινία)

Το Εκπαιδεύοντας τη Ρίτα (αγγλικά: Educating Rita‎) είναι βρετανική δραματική κωμωδία του 1983 σε σκηνοθεσία του Λιούις Γκίλμπερτ και σενάριο του Γουίλι Ράσελ, βασισμένο στο ομώνυμο θεατρικό του έργο του 1980. Στην ταινία πρωταγωνιστούν οι Μάικλ Κέιν, Τζούλι Γουόλτερς, Μάικλ Γουίλιαμς και Μορίν Λίπμαν. Η ταινία κέρδισε πολλά σημαντικά βραβεία στις κατηγορίες καλύτερος ηθοποιός και καλύτερη ηθοποιός και ήταν υποψήφια για τρία Βραβεία Όσκαρ. Ο Κέιν και η Γουόλτερς κέρδισαν και οι δύο βραβεία BAFTA και Χρυσές Σφαίρες καλύτερου και καλύτερης ηθοποιού αντίστοιχα. Το Βρετανικό Ινστιτούτο Κινηματογράφου κατέταξε το Εκπαιδεύοντας τη Ρίτα στην 84η θέση του καταλόγου με τις σπουδαιότερες βρετανικές ταινίες του 20ού αιώνα.

 Η Σούζαν (η οποία αρχικά αυτοαποκαλείται Ρίτα) (Τζούλι Γουόλτερς), μια 26χρονη κομμώτρια της εργατικής τάξης, είναι δυσαρεστημένη με τη ρουτίνα της δουλειάς και της κοινωνικής της ζωής. Διστάζει να κάνει παιδί φοβούμενη ότι αυτό θα τη δέσει μόνιμα στην ίδια μονότονη ρουτίνα και λαχταρά να βρει κάτι πιο βαθύ, χωρίς να ξέρει ακριβώς τι είναι αυτό. Προσπαθεί να βελτιώσει τον εαυτό της με την εγγραφή και την παρακολούθηση μαθημάτων αγγλικής λογοτεχνίας του Ανοιχτού Πανεπιστημίου. Ο καθηγητής του Ανοιχτού Πανεπιστημίου που διδάσκει τη Σούζαν, ο Φρανκ Μπράιαντ (Μάικλ Κέιν), είναι κουρασμένος και έχει φτάσει προ πολλού στα όρια του αλκοολισμού, ενώ περιγράφει την επαγγελματική του ικανότητα ως «απαίσια αλλά αρκετά καλή για τους απαίσιους μαθητές του». Το πάθος του Μπράιαντ για τη λογοτεχνία αναζωπυρώνεται λόγω της Ρίτας, της οποίας οι τεχνικές ικανότητες στη λογοτεχνία περιορίζονται από την έλλειψη εκπαίδευσης. Ωστόσο, ο ενθουσιασμός της Ρίτας είναι κάτι που ο Φρανκ βρίσκει αναζωογονητικό. Ο Φρανκ αρχικά έχει αμφιβολίες για την ικανότητα της Ρίτας να προσαρμοστεί στη φοιτητική κουλτούρα, αλλά εντυπωσιάζεται από το θάρρος και τη σοβαρότητά της και αναγκάζεται να επανεξετάσει τη στάση του. Η Σούζαν (όπως θέλει πλέον να τη φωνάζουν) βρίσκει την ευκαιρία να ζήσει έναν μποέμ τρόπο ζωής και να αποκτήσει νέα αυτοπεποίθηση. Η πικρία και ο κυνισμός του Φρανκ επιστρέφουν καθώς παρατηρεί τη Σούζαν να αρχίζει να υιοθετεί τη νοοτροπία της πανεπιστημιακής κουλτούρας που ο ίδιος περιφρονεί. Η Σούζαν απογοητεύεται από την απόπειρα αυτοκτονίας μιας φίλης της και συνειδητοποιεί ότι η νέα της κοινωνική θέση είναι γεμάτη από την ίδια ανεντιμότητα και επιπολαιότητα από την οποία προηγουμένως είχε προσπαθήσει να αποδράσει. Η ταινία τελειώνει καθώς ο Φρανκ, ο οποίος θα πάει στην Αυστραλία με εκπαιδευτική άδεια, χαιρετίζει την προοπτική της αλλαγής στη ζωή του. Μάικλ Κέιν ως δρ Φρανκ Μπράιαντ Τζούλι Γουόλτερς ως Σούζαν "Ρίτα" Γουάιτ Μάικλ Γουίλιαμσ ως Μπράιαν Ντίαρμπλα Μολόι ως Ελέιν Τζανίν Κρόλεϊ ως Τζούλια, σύντροφος του Φρανκ Μάλκολμ Ντάγκλας ως Ντάνι Γουάιτ, σύζυγος της Ρίτας Μορίν Λίπμαν ως Τρις, συγκάτοικος της Ρίτας Κρίστοφερ Κάσον ως καθηγητής Ο Λιούις Γκίλμπερτ αναφέρει ότι ήταν δύσκολο να συγκεντρωθούν τα κονδύλια για την ταινία. «Η Columbia ήθελε να παίξει η Ντόλι Πάρτον τη Ρίτα». Η Τζούλι Γουόλτερς, στο ντεμπούτο της σε μεγάλου μήκους ταινία, επανέλαβε τον ρόλο που είχε παίξει και στη θεατρική παράσταση. Η ταινία διαδραματίζεται σε ένα ανώνυμο αγγλικό πανεπιστήμιο και πόλη που έχει λιμάνι. Ωστόσο, γυρίστηκε εξ ολοκλήρου μέσα και γύρω από το Δουβλίνο, ενώ έγιναν μικρές προσαρμογές για να υποδηλωθεί ότι η πόλη βρίσκεται στο Ηνωμένο Βασίλειο: σε πολλές σκηνές του δρόμου, για παράδειγμα, εμφανίζονται οι χαρακτηριστικοί κόκκινοι τηλεφωνικοί θάλαμοι. Το Trinity College του Δουβλίνου χρησιμοποιείται ως σκηνικό για το πανεπιστήμιο και το University College του Δουβλίνου στο Μπέλφιλντ χρησιμοποιείται για το θερινό σχολείο της Ρίτας. Οι αίθουσες που χρησιμοποιούσε ο Μπράιαντ ως γραφείο και φροντιστήριο ήταν εκείνες της Ιστορικής Εταιρείας του Trinity College και της Φιλοσοφικής Εταιρείας του Πανεπιστημίου, αντίστοιχα. Η σκηνή στη Γαλλία γυρίστηκε στο Μέινουθ και χρησιμοποιήθηκαν ο σταθμός Pearse και το αεροδρόμιο του Δουβλίνου. Η σκηνή στο παμπ γυρίστηκε στο παμπ The Stag's Head στο Δουβλίνο. Ωστόσο, το παμπ στο οποία μπαίνει η Ρίτα είναι η ταβέρνα Dame που βρίσκεται απέναντι από το The Stag's Head. Ως βάση χρησιμοποιήθηκε το Stanhope Street School. Το περιοδικό Variety τον Δεκέμβριο του 1982 επαίνεσε την ερμηνεία της Γουόλτερς στον ρόλο της Ρίτας ως «πνευματώδη, προσγειωμένη, ευγενική και γεμάτη κοινή λογική». «Η Ρίτα», συνεχίζει η κριτική, «είναι ο αντίποδας του χωρίς χιούμορ, αποπνικτικού και βαλτωμένου ακαδημαϊκού κόσμου όπου τόσο λαχταρά να εισχωρήσει. Η Τζούλι Γουόλτερς δίνει ακριβώς το σωστό μείγμα κωμωδίας και πάθους». Το Εκπαιδεύοντας τη Ρίτα έχει βαθμολογία 80% στο Rotten Tomatoes με βάση δεκαπέντε κριτικές. Το 1999, η ταινία κατατάχθηκε μεταξύ των 100 κορυφαίων βρετανικών ταινιών του BFI. Εκπαιδεύοντας τη Ρίτα στο BFI Screenonline Εκπαιδεύοντας τη Ρίτα στην IMDb Εκπαιδεύοντας τη Ρίτα στο AllMovie Εκπαιδεύοντας τη Ρίτα στο Rotten Tomatoes Εκπαιδεύοντας τη Ρίτα στο Metacritic