Σκιάθος (πόλη)

Η Σκιάθος είναι η πρωτεύουσα του ομώνυμου νησιού, του Δήμου Σκιάθου και της Περιφερειακής Ενότητας Σποράδων. Βρίσκεται στο νοτιοανατολικό μέρος του νησιού και έχει πληθυσμό 4.883 κατοίκους σύμφωνα με την Απογραφή του 2011. Όλες οι δημόσιες υπηρεσίες του νησιού στεγάζονται στην πόλη της Σκιάθου. Στην πόλη υπάρχουν 3 νηπιαγωγεία, 2 δημοτικά σχολεία, 1 γυμνάσιο και 1 λύκειο. Τα αξιοθέατα που μπορεί να δει κανείς είναι το σπίτι του μεγάλου πεζογράφου Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη. Επίσης υπάρχουν υποδομές όπως αερολιμένας, δημοτικό στάδιο ποδοσφαίρου, κλειστό γήπεδο καλαθοσφαίρισης και κέντρο υγείας. Το Λιμάνι της Σκιάθου συνδέεται ακτοπλοϊκά με τον Βόλο τον Άγιο Κωνσταντίνο Φθιώτιδας τη Σκόπελο (Λουτράκι Γλώσσας) την Αλόννησο και το Μαντούδι Ευβοίας (Κυμάσι).

 Στα αρχαία χρόνια η Σκιάθος έπαιξε σπουδαίο ρόλο κατά τη διάρκεια των Περσικών πολέμων. Το 480 π.Χ. ο στόλος του βασιλιά Ξέρξη χτυπήθηκε από μία θύελλα και προσέκρουσε στις ξέρες της Σκιάθου. Ο ελληνικός στόλος αρχικά αποφάσισε να χτυπήσει τον περσικό στόλο στα στενά του Αρτεμισίου. Τελικά όμως τον αντιμετώπισε και τον νίκησε στη Σαλαμίνα. Κατά τη Συμμαχία της Δήλου έχασε την ανεξαρτησία της. Το 338 π.Χ. η Σκιάθος περιήλθε στην κυριαρχία των Μακεδόνων και έτσι το νησί έζησε ανενόχλητο για πολλά χρόνια. Ιστορικά εμφανίζεται πάλι από την εποχή του Μακεδόνα βασιλέα Φιλίππου Ε', την περίοδο που βρισκόταν σε πόλεμο με τους Ρωμαίους (200-199 π.Χ.), οπότε και το νησί καταστρέφεται κατά τις πολεμικές επιχειρήσεις αλλά και τη δράση του Ρωμαϊκού στόλου. Για τη Βυζαντινή περίοδο δεν έχουμε πολλές πληροφορίες. Το 758 μ.Χ. επί αυτοκράτορος Κωνσταντίνου του Κοπρώνυμου, στο λιμάνι της Σκιάθου ήταν αγκυροβολημένος ο Βυζαντινός στόλος οποίος έσπευσε να βοηθήσει τη Θεσσαλονίκη που επρόκειτο να της επιτεθούν οι Βούλγαροι και οι Σλάβοι. Είναι γνωστό πάντως πως το νησί υπέφερε πολύ από επιδρομές πειρατών. Το φαινόμενο της πειρατείας συνεχίστηκε τόσο κατά τη διάρκεια της σύντομης Ενετοκρατίας, όσο και στην Τουρκοκρατία. Το 1207 οι αδελφοί Γκύζη κατέλαβαν το νησί και έχτισαν το Μπούρτζι, ένα μικρό ενετικό φρούριο- παρόμοιο με το Μπούρτζι στο Ναύπλιο- σε ένα νησάκι ακριβώς έξω από την πόλη της Σκιάθου, για να προστατεύσουν την πρωτεύουσα από τους πειρατές. Οι αδελφοί Γκύζι και οι διάδοχοί τους εξουσίαζαν τα νησιά την περίοδο 1204-1276, έως ότου ο Βυζαντινός στόλος τους έδιωξε από τις Βόρειες Σποράδες. Το φρούριο Μπούρτζι απεδείχθη αναποτελεσματικό για την προστασία του πληθυσμού από τις πειρατικές επιδρομές και, στα μέσα του 14ου αιώνα, οι κάτοικοι εγκατέλειψαν τη βυζαντινή πολίχνη και εγκαταστάθηκαν σε ένα φυσικό οχυρό στο βόρειο τμήμα του νησιού, που το τείχισαν. Το Κάστρο αυτό ιδρύθηκε περί τα μέσα του 14ου αιώνα. Το Κάστρο Σκιάθου παρέμεινε ο μοναδικός οικισμός του νησιού έως το τέλος της Ελληνικής Επανάστασης. Το 1829 οι Σκιαθίτες εγκατέλειψαν το Κάστρο και επέστρεψαν στην παλαιά βυζαντινή πολίχνη, τη σημερινή πόλη της Σκιάθου. Tο 1919 βρήκαν καταφύγιο στο νησί Έλληνες Μικρασιάτες από το χωριό Αγία Παρασκευή Τσεσμέ της Μικράς Ασίας καθώς αντιμετώπιζαν διωγμούς από τους Τούρκους. Όταν κατέπαυσαν οι τουρκικές βιαιότητες -παροδικά όπως θα αποδεικνυόταν- επανέκαμψαν στη Μικρά Ασία. Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή οι ίδιες οικογένειες εγκαταστάθηκαν μόνιμα στο νησί (κάποιες εξ αυτών αργότερα πήγαν στον Νέο Μαρμαρά). Η εγκατάσταση των Μικρασιατών στη Σκιάθο έγινε αφενός γιατί την είχαν γνωρίσει ως τόπο κατά την πρώτη εγκατάστασή τους το 1919 αφετέρου διότι θύμιζε σε αυτούς την παραθαλάσσια πατρίδα τους στη Μικρά Ασία. Έτσι το νησί εμπλουτίστηκε πληθυσμιακά, πολιτισμικά και οικονομικά. Στην πόλη της Σκιάθου βρίσκεται διατηρημένο το σπίτι του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη που γεννήθηκε και έζησε στο νησί. Στο λιμάνι της πόλης σε μια μικρή χερσόνησο υπάρχει το ενετικό φρούριο (Μπούρτζι) όπου σήμερα λειτουργεί το Ναυτικό Μουσείο. Μέσα στο φρούριο κτίσθηκε με μέριμνα και δαπάνη του Ανδρέα Συγγρού το Δημοτικό σχολείο του νησιού στο οποίο στεγάζεται πλέον το πολιτιστικό κέντρο της Σκιάθου. Στην πόλη της Σκιάθου υπάρχουν επίσης δύο ιστορικοί ναοί: Ο Ναός Γεννήσεως της Θεοτόκου (Παναγιά Λιμνιά ή Απάνω Παναγιά) κτίσθηκε το 1837. Σε αυτόν φυλάσσεται η κάρα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη αλλά και η ιστορική εικόνα της Παναγίας Οδηγήτριας (του 1700) την οποία μετέφεραν στη Σκιάθο πρόσφυγες από τη Λίμνη Ευβοίας. Η εν λόγω εικόνα θεωρείται θαυματουργή. Το όνομά της το έλαβε από τη Λίμνη Ευβοίας καθώς χτίσθηκε από τους πρόσφυγες οι οποίοι έφυγαν κατά κύματα από τη Λίμνη (1790, 1821, 1823) και κατέφυγαν στη Σκιάθο. Ο Μητροπολιτικός Ναός Τριών Ιεραρχών, στον οποίο φυλάσσεται η εικόνα της Παναγίας της Εικονίστριας, πολιούχου της Σκιάθου.Ακόμη στην πόλη της Σκιάθου, στην περιοχή της Αγίας Τριάδος, σώζονται τα ερείπια παλαιοχριστιανικής βασιλικής, που πιθανώς κτίσθηκε μεταξύ 4ου και 6ου αιώνα μ.Χ. Η Σκιάθος διαθέτει σωματείο ποδοσφαίρου και καλαθοσφαίρισης. Εκτός από τις ανδρικές ομάδες αυτών των σωματείων, υπάρχουν τμήματα υποδομής και ανακοινώθηκε η ίδρυση γυναικείου σωματείου ποδοσφαίρου. Το ποδοσφαιρικό σωματείο αγωνίζεται στο Δημοτικό στάδιο του νησιού. Η ομάδα καλαθοσφαίρισης αγωνιζόταν στο ανοιχτό γήπεδο του 1ου Δημοτικού, αλλά τώρα στο νέο κλειστό γυμναστήριο. Το ποδοσφαιρικό σωματείο βρίσκεται στην Α' κατηγορία ΕΠΣΘ, ενώ ή ομάδα μπάσκετ στη Β' κατηγορία ΕΣΚΑΘ. Ίσως δημιουργηθεί και μία ομάδα πετοσφαίρισης. Οι οπαδοί του Αθλητικού οργανισμού Σκιάθου (Ποδόσφαιρο) και του Γυμναστικού συλλόγου (Μπάσκετ) ονομάζονται Skiathos Ultras και αποτελούνται κυρίως από μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου.