Οίκος της Συνέλευσης (Κιριμπάτι)

Ο Οίκος της Συνέλευσης (στη γλώσσα των Γκίλμπερτ: Maneaba ni Maungatabu , στην κυριολεξία Μανεάμπα του Ιερού Βουνού) είναι το νομοθετικό σώμα του Κιριμπάτι. Από το 2016, έχει 45 μέλη, 44 από τα οποία εκλέγονται για τετραετή θητεία σε 23 μονοεδρικές και πολυεδρικές εκλογικές περιφέρειες και ένα μη εκλεγμένο εκπρόσωπο από την κοινότητα Μπανάμπα στο νησί Ράμπι στα Φίτζι . Από το 1979 έως το 2016 ο Γενικός Εισαγγελέας ήταν εξ οφίτσιο μέλος του νομοθετικού σώματος, έως ότου μια αλλαγή του συντάγματος τροποποίησε αυτή τη διάταξη. Δημιουργημένη από το Σύνταγμα της 12ης Ιουλίου 1979, σε ένα σύστημα Γουεστμίνστερ, η έδρα της βρίσκεται στο Άμπο στη Νότια Ταράουα από τον Οκτώβριο του 2000. Από το 1979 έως το 2000, ήταν στο Μπαϊρίκι, όπου δημιουργήθηκε η Βουλή της Συνέλευσης το 1974, στη βάση του Νομοθετικού Συμβουλίου της βρετανικής αποικίας, που δημιουργήθηκε το 1970, και μια προηγούμενη Βουλή των Αντιπροσώπων του 1967 στα νησιά Γκίλμπερτ και Έλλις. .

 Με την αποαποικιοποίηση, που ξεκίνησε με μια διάσκεψη για τις αποικίες το 1956, τα νησιά Γκίλμπερτ και Έλλις ξεκίνησαν να οργανώνουν μια πρώτη μορφή κοινοβουλευτικού συστήματος που ξεκίνησε το 1963-1964 με ένα Συμβουλευτικό Συμβούλιο, το οποίο περιελάμβανε 5 εκλεγμένα μέλη και 12 εξ οφίτσιο μέλη. Το συμβούλιο αυτό αντικαταστάθηκε από μια Βουλή των Αντιπροσώπων το 1967, με 23 μέλη, και στη συνέχεια από ένα Νομοθετικό Συμβούλιο το 1970, με λιγότερα εξ οφίτσιο μέλη. Μια διάταξη στο συμβούλιο του 1970 δημιούργησε αυτό το Νομοθετικό Συμβούλιο με 28 εκλεγμένα μέλη, αντικαθιστώντας την πρώην Βουλή των Αντιπροσώπων της αποικίας. Αυτό το Συμβούλιο εξελέγη μόλις το 1971. Ένα νέο σύνταγμα τέθηκε σε ισχύ την 1η Μαΐου 1974, δημιουργώντας μια Βουλή 28 μελών από το προηγούμενο Νομοθετικό Συμβούλιο της αποικίας των Νήσων Γκίλμπερτ και Έλις (1970). Τα 8 μέλη των Eήσων Έλλις δημιούργησαν μια επιτροπή Έλλις και, ύστερα από δημοψήφισμα, αποχώρησαν από τη Βουλή της Συνέλευσης την 1η Ιανουαρίου 1976 για να γίνουν το Fale i Fono στο Φουναφούτι, την νέα πρωτεύουσα του Τουβαλού. Η πρώτη ειδική Βουλή (Οίκος της Συνέλευσης) των Νήσων Γκίλμπερτ δημιουργήθηκε την 1η Ιανουαρίου 1976, αμέσως μετά τον χωρισμό με τα νησιά Έλλις, που αποφασίστηκε την 1η Οκτωβρίου 1975,προκειμένου να προετοιμάσει την επακόλουθη ανεξαρτησία του Κιριμπάτι και το Σύνταγμα της 12ης Ιουλίου 1979 . Η πρώην Βουλή (Οίκος της Συνέλευσης ) έλαβε το νέο συνταγματικό της όνομα Maneaba ni Maungatabu στις 12 Ιουλίου 1979. Ο Οίκος της Συνέλευσης συνεχίστηκε μέχρι την ανεξαρτησία, όταν έγινε το Maneaba ni Maungatabu με 35 εκλεγμένα μέλη, ένα διορισμένο μέλος (επιλεγμένο από το Συμβούλιο των Ηγετών Ραμπί ) και ένα μέλος εξ οφίτσιο (ο Γενικός Εισαγγελέας). Ο συνολικός αριθμός των εκλεγμένων μελών, στις εκλογές του 2007, αυξήθηκε σε 44, καθιστώντας το ένα μονοθάλαμο κοινοβούλιο 46 μελών. Το 2016 ένα τροποποιημένο σύνταγμα είχε υποβαθμίσει το εξ οφίτσιο μέλος με τη δημιουργία ενός νέου υπουργείου Δικαιοσύνης . Η Maneaba έχει Πρόεδρο, που εκλέγεται από μέλη της εκτός του Κοινοβουλίου, σύμφωνα με το άρθρο 71 του Συντάγματος. Στην πρώτη κοινοβουλευτική σύνοδο έπειτα από γενικές εκλογές, ο Ανώτατος Δικαστής προεδρεύει της Maneaba για να λάβει τις υποψηφιότητες για το αξίωμα του Προέδρου. Η διαδικασία γίνεται με μυστική ψηφοφορία και ένας υποψήφιος πρέπει να λάβει την απόλυτη πλειοψηφία των ψήφων που δίνονται για να εκλεγεί. Εάν προταθούν περισσότεροι από δύο υποψήφιοι, ο υποψήφιος με τον μικρότερο αριθμό ψήφων αποκλείεται ύστερα από κάθε γύρο ψηφοφορίας μέχρι να κερδίσει ένας υποψήφιος. Ο Πρόεδρος της Maneaba δεν έχει ψήφο για κανένα θέμα. Εάν η ψηφοφορία καταλήξει σε ισοψηφία, ο Πρόεδρος πρέπει να την κηρύξει ως απορριπτέα. Μετά τη διάλυση του νομοθετικού σώματος πριν από τις εκλογές, ο Πρόεδρος παραμένει στη θέση του. Την πρώτη ημέρα της νέας συνεδρίασης, ο Πρόεδρος αποχωρεί από τα καθήκοντά του. Η Maneaba μπορεί επίσης να ψηφίσει μομφή κατά του Προέδρου για να τον απομακρύνει από το αξίωμα. Μαζί με τον ανώτατο δικαστή και τον πρόεδρο της Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας, ο Πρόεδρος της Συνέλευσης υπηρετεί ως μέλος του Συμβουλίου της Επικρατείας, που συγκροτείται για να συνεχίσει να ασκεί τα κυβερνητικά καθήκοντα έπειτα από ψηφοφορία δυσπιστίας κατά του Προέδρου ή της Κυβέρνησης. Ο Ρούμπεν Ουατιόα ήταν αντιπρόεδρος του Νομοθετικού Συμβουλίου και αρχηγός (leader of the government business). Από τον Οκτώβριο του 2016 ο Γενικός Εισαγγελέας δεν είναι πλέον εξ οφίτσιο μέλος της Βουλής. Στις 26 Οκτωβρίου 2020 η Maneaba ni Maungatabu υιοθέτησε ένα νέο λογότυπο. Πολιτική του Κιριμπάτι