Νέα Ελληνική Ραδιοφωνία, Ίντερνετ και Τηλεόραση

Η Νέα Ελληνική Ραδιοφωνία, Ίντερνετ και Τηλεόραση (συντομογραφία: ΝΕΡΙΤ) ήταν ο δημόσιος ραδιοτηλεοπτικός φορέας της Ελλάδας από τις 4 Μαΐου 2014 μέχρι τις 11 Ιουνίου 2015.Είχε την έδρα της στην Αθήνα, στο Ραδιομέγαρο της Αγίας Παρασκευής. Λειτουργούσε τρία τηλεοπτικά κανάλια (ΝΕΡΙΤ 1, ΝΕΡΙΤ Plus και ΝΕΡΙΤ HD) καθώς και πέντε ραδιοφωνικούς σταθμούς (Πρώτο, Δεύτερο και Τρίτο Πρόγραμμα, Kosmos και την περιφερειακής εμβέλειας ΝΕΡΙΤ Μακεδονίας 102 FM). Τα έσοδά της προέρχονταν από ανταποδοτικό τέλος και από διαφημίσεις. Ιδρύθηκε στις 26 Ιουλίου 2013, ύστερα από το κλείσιμο της ΕΡΤ, ενώ μέχρι να βρεθεί σε επιχειρησιακή επάρκεια, τα καθήκοντα δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα εκτελούσε η μεταβατική Δημόσια Τηλεόραση (ΔΤ). Την ίδια ημέρα ορίστηκε και το καταστατικό. Το πρώτο κανάλι της ΝΕΡΙΤ ξεκίνησε τη λειτουργία στις 4 Μαΐου 2014, ενώ την επόμενη μέρα ξεκίνησε και ο πρώτος της ραδιοφωνικός σταθμός, το Πρώτο πρόγραμμα. Όλοι οι τομείς δραστηριότητας της ΝΕΡΙΤ (ραδιόφωνο, τηλεόραση, διαδίκτυο) έκλεισαν στις 11 Ιουνίου 2015 και τους διαδέχτηκαν οι αντίστοιχοι της ΕΡΤ.

 Η ΝΕΡΙΤ ιδρύθηκε με νόμο στις 26 Ιουλίου 2013, λίγες μέρες αφότου διακόπηκε από την κυβέρνηση η λειτουργία του προηγούμενου δημόσιου ραδιοτηλεοπτικού φορέα, της ΕΡΤ. Η αναστολή της λειτουργίας έγινε υπό αμφιλεγόμενες συνθήκες και τα γεγονότα που ακολούθησαν οδήγησαν στην έξοδο της ΔΗΜΑΡ από την κυβέρνηση.Από τις 10 Ιουλίου 2013 εξέπεμψε σήμα ύστερα από απαίτηση του Συμβουλίου της Επικρατείας ένας μεταβατικός δημόσιος ραδιοτηλεοπτικός φορέας, η Δημόσια Τηλεόραση (ΔΤ) η οποία δεν είχε επίσημη νομικά μορφή καναλιού, οργανισμού ή κοινωφελούς εταιρείας, και λειτουργούσε ως Ειδικός Διαχειριστής Ενεργητικού και Παθητικού (πρώην ΕΡΤ Α.Ε.) του Υπουργείου Οικονομικών. Στις 26 Σεπτεμβρίου του ίδιου χρόνου βγήκε στον αέρα, η Δημόσια Ραδιοφωνία, ένας μεταβατικός δημόσιος φορέας ραδιοφώνου και η οποία επαναλειτουργούσε το Πρώτο και το Τρίτο Πρόγραμμα της πρώην ΕΡΤ. Στις 4 Μαΐου του 2014, στις 18:00, άρχισε να εκπέμπει η ΝΕΡΙΤ, σχεδόν 11 μήνες μετά το κλείσιμο της ΕΡΤ, ενώ την επόμενη μέρα το ραδιοφωνικό Πρώτο Πρόγραμμα ξεκίνησε τη λειτουργία του υπό το όνομα του νέου οργανισμού. Ακολούθησε στις 10 του ίδιου μήνα η επαναλειτουργία του Τρίτου Προγράμματος.Αρχικά, η ΝΕΡΙΤ λειτούργησε με «ενοικιαζόμενο» προσωπικό από την ΔΤ με συμβάσεις ορισμένου χρόνου, που ανανεώνονται κάθε δύο μήνες, αλλά σταδιακά προχωρούσε η πρόσληψη μόνιμου προσωπικού. Μέρος του προγράμματος των σταθμών της προερχόταν από αναθέσεις σε ιδιωτικές εταιρείες και όχι μεμονωμένους παραγωγούς λόγω νομικών κωλυμάτων. Τα τελικά ονόματα των ονομάτων των σταθμών προβλεπόταν να επιλεχθούν μέσα από προτάσεις πολιτών, κάτι που τελικά δεν πραγματοποιήθηκε λόγω έλλειψης ενδιαφέροντος.Το δεύτερο κανάλι της, η ΝΕΡΙΤ Sports ξεκίνησε στις 15 Μαΐου 2014 να μεταδίδει ζωντανές αθλητικές διοργανώσεις και ένα μήνα αργότερα το πρόγραμμα του έγινε 24ωρο, κυρίως για την κάλυψη του Παγκοσμίου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου που διεξαγόταν εκείνη την περίοδο. Τον ίδιο μήνα έγινε η πρώτη αίτηση του νέου οργανισμού για να γίνει μέλος της Ευρωπαϊκής Ραδιοτηλεοπτικής Ένωσης αλλά δεν έγινε αποδεκτή επειδή η τελευταία δεν είχε πειστεί πως ήταν σε πλήρη λειτουργία.Τον Ιούλιο του 2014 λειτούργησε ο τρίτος ραδιοφωνικός σταθμός του νέου φορέα, ονόματι Kosmos. Δύο μήνες μετά, τον Σεπτέμβριο, η ΝΕΡΙΤ διήλθε από μια σοβαρή κρίση όταν παραιτήθηκαν ο πρόεδρος και ο αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος της κάνοντας καταγγελίες για διαρκείς εξωθεσμικές παρεμβάσεις της κυβέρνησης στη λειτουργία του φορέα με αφορμή την απόφαση να μη μεταδοθεί η ομιλία του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης Αλέξη Τσίπρα στη ΔΕΘ. Ακολούθησαν οι παραιτήσεις δύο ακόμα μελών του Εποπτικού Συμβουλίου του φορέα ως διαμαρτυρία για την στάση της κυβέρνησης.Τον Δεκέμβριο η EBU έκανε δεκτή την αίτηση συμμετοχής της ΝΕΡΙΤ, καθώς θεώρησε πως πληρούσε πλέον όλες τις απαραίτητες προϋποθέσεις. Στις 15 Δεκεμβρίου 2014 ξεκίνησε τη λειτουργία του το Δεύτερο Ραδιοφωνικό Πρόγραμμα. Την 1η Ιανουαρίου 2015 το ΝΕΡΙΤ Sports αντικαταστάθηκε από το ΝΕΡΙΤ Plus.Η επαναλειτουργία της ΕΡΤ προβλεπόταν στα προγράμματα τόσο του ΣΥΡΙΖΑ, όσο και των ΑΝΕΛ, των δύο κομμάτων που σχημάτισαν την κυβέρνηση Τσίπρα μετά τις εκλογές του Ιανουαρίου του 2015. Στις 11 Ιουνίου, δύο ακριβώς χρόνια μετά απ' το κλείσιμο της ΕΡΤ, η ΝΕΡΙΤ σταμάτησε να λειτουργεί και όλα τα προγράμματα της αντικαταστάθηκαν από τα αντίστοιχα της ΕΡΤ. Η ΝΕΡΙΤ Α.Ε. (πλήρης επωνυμία: Νέα Ελληνική Ραδιοφωνία, Ίντερνετ και Τηλεόραση Ανώνυμη Εταιρεία) βάσει του ιδρυτικού της νόμου 4173/2013 αποτελούσε τον επίσημο κρατικό ραδιοτηλεοπτικό φορέα της χώρας. Ήταν Νομικό Πρόσωπο Ιδιωτικού Δικαίου με διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια και σύμφωνα με το καταστατικό της διέθετε πλήρη ανεξαρτησία ως προς την κατάρτιση του εκπεμπόμενου προγράμματος, αλλά και τις εκφραζόμενες από τους συντάκτες της απόψεις. Στελεχωνόταν κατά μεγάλο βαθμό από εργαζόμενους που είχαν σύμβαση ορισμένου χρόνου με τον προκάτοχό της (ΔΤ) και από δικούς της υπαλλήλους που προσλαμβάνονταν σταδιακά μέσω διαγωνισμών. Τα κανάλια της ΝΕΡΙΤ αναμεταδίδονταν από τις συχνότητες της πρώην και νυν ΕΡΤ, σε περιοχές που η διέθετε η άλλοτε ΕΡΤ Ψηφιακή από το 2006 έως το 2013, κυριότερα στην Αττική, την Κεντρική Μακεδονία, την Θεσσαλία, τον Κορινθιακό Κόλπο, την Αχαΐα, τα Ακαρνανικά Όρη, την Νοτιοδυτική Θράκη, σε περιοχές της Βόρειας Κρήτης, την Μεσσηνία, και την πόλη της Ρόδου. Στις υπόλοιπες περισσότερες περιοχές της Ελλάδας, το επίγειο ψηφιακό σήμα της ΝΕΡΙΤ είχε ανατεθεί στην Digea με την πληρωμή ενοικίου, καθώς δεν είχε τις απαραίτητες υποδομές για την εκπομπή του σήματός της, το οποίο κράτησε δυστυχώς τέσσερα ολόκληρα χρόνια, μέχρι και την 1η Φεβρουαρίου 2019, όπου τελικά η τωρινή ΕΡΤ, που επαναλειτούργησε ήδη από το 2015, μετά από επιτυχημένο διαγωνισμό για κεραιοσυστήματα, κατάφερε τελικά και έστησε αναμεταδότες σε όλη την Ελλάδα, ενώ η χώρα μας πιεζόταν και κατόπιν Ευρωπαϊκής Οδηγίας, υποχρεώνοντας την να καλύψει το συντομότερο δυνατόν ολόκληρη την Επικράτεια. Αντίστοιχα η ΝΕΡΙΤ είχε γίνει μέλος της EBU, η οποία εξέφρασε αρχικά αντιρρήσεις για να γίνει μέλος της, διότι ο τότε νεοϊδρυθείσας φορέας, παρουσίαζε πολλά προβλήματα και υποχρεώσεις, στην πλήρη λειτουργία του. Ως δημόσιος φορέας μέσων ενημέρωσης, η ΝΕΡΙΤ, όφειλε να εκπέμπει πανελλαδικά, να έχει δορυφορικό πρόγραμμα σε άλλες ηπείρους με στόχο την ενημέρωση του Απόδημου Ελληνισμού, να μεταδίδει τα όσα γίνονται στην Βουλή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, να παρουσιάζει αμερόληπτα τις θέσεις όλων των πολιτικών κομμάτων και να παρουσιάζει «θέματα που αφορούν την τοπική αυτοδιοίκηση, παραγωγικές τάξεις, κοινωνικούς φορείς κ.ο.κ.» Ωστόσο το κανάλι για τον απόδημο ελληνισμό δεν βγήκε ποτέ στον αέρα. Η ΝΕΡΙΤ ανέπτυσσε τις ακόλουθες δραστηριότητες: Η ΝΕΡΙΤ είχε τρεις τηλεοπτικούς σταθμούς: το Ν1 (ΝΕΡΙΤ 1) κοινώς ΝΕΡΙΤ, το οποίο ήταν εκ των πραγμάτων η μετεξέλιξη της τότε ΕΤ1, τη Ν Plus (ΝΕΡΙΤ Plus), το οποίο ήταν η επαναλειτουργία της τότε ΝΕΤ και το Ν HD (ΝΕΡΙΤ HD) που αναμετέδιδε κάποια προγράμματα των Ν1 και Ν Plus σε υψηλή ευκρίνεια, το οποίο ήταν εκ των πραγμάτων μια επαναλειτουργία του ΕΡΤ HD. Όλα σταμάτησαν την λειτουργία τους την Πέμπτη 11 Ιουνίου 2015 για να αντικατασταθούν επισήμως από τους αντίστοιχους της ΕΡΤ. Η ΝΕΡΙΤ είχε πέντε ραδιοφωνικούς σταθμούς, το Πρώτο, το Δεύτερο και το Τρίτο Πρόγραμμα, τον Kosmos και τη ΝΕΡΙΤ Μακεδονίας που εξέπεμπε στους 102 FM. Στο σχεδιασμό της ήταν να δημιουργήσει ακόμα δύο ραδιοφωνικούς σταθμούς. Έναν για τον Απόδημο Ελληνισμό και έναν ξενόγλωσσο για ξένους που ζουν ή επισκέπτονται την Ελλάδα, πράγματα που δεν πραγματοποιήθηκαν ποτέ κατά τη διάρκεια της λειτουργίας του φορέα. Όλα τα ραδιοφωνικά προγράμματα της ΝΕΡΙΤ πέρασαν υπό τη διαχείριση της ΕΡΤ την Πέμπτη 11 Ιουνίου 2015. Όπως και ο προκάτοχός της, η ΝΕΡΙΤ χρηματοδοτούνταν κυρίως μέσω ενός ανταποδοτικού τέλους, καθώς επίσης και από διαφημίσεις. Το τέλος ενσωματώνεται στον λογαριασμό της ΔΕΗ από την 1η Ιανουαρίου του 2014. Πολλοί πολίτες ωστόσο διαμαρτύρονται για αυτό τον τρόπο χρηματοδότησης, διότι μπορεί να μην θέλουν ή να μην μπορούν να παρακολουθήσουν το πρόγραμμα της ΝΕΡΙΤ. Επίσης, επειδή η εισφορά για την ΝΕΡΙΤ ενσωματώνεται και σε λογαριασμούς της ΔΕΗ που δεν ανήκουν σε νοικοκυριά, όπως, π.χ. λογαριασμοί ρεύματος κοινοχρήστων σε πολυκατοικίες. Η πλειοψηφία των εσόδων από το αντοποδοτικό τέλος της ΝΕΡΙΤ πήγαινε απευθείας στο Υπουργείο Οικονομικών και όχι στην εταιρεία, λειτουργώντας ουσιαστικά σαν φόρος, πρακτική αμφίβολης συνταγματικότητας. Το 2014 συλλέγησαν συνολικά €190 εκατομμύρια από το ανταποδοτικό τέλος, από τα οποία αποδόθηκαν στη ΝΕΡΙΤ τα 91εκ. Το σύνολο των εσόδων της ήταν 194,2 αλλά λόγω της υποχρεωτικής παρακράτησης εσόδων παρουσίασε ζημιά €3,8 εκ. Η ΝΕΡΙΤ κατηγορήθηκε από κόμματα της τότε αντιπολίτευσης για έλλειψη ανεξαρτησίας ύστερα από νομοθετική ρύθμιση που άλλαζε τον τρόπο διορισμού του εποπτικού συμβουλίου. Σύμφωνα με τη νέα διαδικασία, η τελική επιλογή των επτά από τα δέκα μέλη του γινόταν με απλή πλειοψηφία της Διάσκεψης των Προέδρων της Βουλής, από λίστα προσώπων που πρότεινε ο αρμόδιος υπουργός. Η κυβέρνηση δήλωσε πως εισηγήθηκε την αλλαγή επειδή η προηγούμενη διαδικασία ήταν υπερβολικά χρονοβόρα. Η EBU είχε διατυπώσει επιφυλάξεις πως η νέα αυτή διαδικασία διορισμού του εποπτικού συμβουλίου υπέσκαπτε την ανεξαρτησία του φορέα.Οι κατηγορίες για έλλειψη ανεξαρτησίας του οργανισμού ήρθαν ξανά στο προσκήνιο όταν στις 11 Σεπτεμβρίου του 2014 (ημέρα Πέμπτη) παραιτήθηκαν ο πρόεδρος της ΝΕΡΙΤ Αντώνης Μακρυδημήτρης και ο αναπληρωτής διευθύνων σύμβουλος Ροδόλφος Μορώνης, με τον τελευταίο να δηλώνει πως αιτία της παραίτησης του ήταν κυβερνητικές παρεμβάσεις στη λειτουργία του φορέα. Σύμφωνα με δημοσιεύματα του τύπου και καταγγελία του ΣΥΡΙΖΑ, η κυβέρνηση απαίτησε να μεταδοθεί από τη ΝΕΡΙΤ μόνο η συνέντευξη τύπου και όχι η ομιλία του προέδρου του ΣΥΡΙΖΑ Αλέξη Τσίπρα στη ΔΕΘ, όπως και τελικά συνέβη. Παραδοσιακά προβαλλόταν και η ομιλία του αρχηγού της αντιπολίτευσης. Η κυβέρνηση αρνήθηκε τις κατηγορίες. Λίγες μέρες αργότερα παραιτήθηκε από το Εποπτικό Συμβούλιο και ο συγγραφέας Χρήστος Χωμενίδης, επικαλούμενος και αυτός κυβερνητικές παρεμβάσεις στην επιστολή του περί παραίτησης.Με κατοπινή τους επιστολή στον τύπο οι Μακρυδημήτρης και Μορώνης επιβεβαίωσαν πως η αιτία της παραίτησης τους ήταν οι παρεμβάσεις της κυβέρνησης για την ομιλία Τσίπρα όσο και για προγενέστερο περιστατικό, για το οποίο κατηγόρησαν την εκπρόσωπο τύπου της κυβέρνησης Σοφίας Βούλτεψη για επαναλαμβανόμενη παρέμβαση στο πρόγραμμα της Ν1. Τις παρεμβάσεις της Βούλτεψη προς τον γενικό διευθυντή προγράμματος επιβεβαίωσε σε επιστολή του και το μέλος του Εποπτικού Συμβουλίου της ΝΕΡΙΤ Ανδρέας Ζούλας. Στις 3 Οκτωβρίου του 2014 ο Ζούλας υπέβαλε την παραίτησή του, καταγγέλοντας για μια ακόμα φορά κυβερνητικές παρεμβάσεις στη συνοδευτική επιστολή.