Ενρίκο Μασίας

Ο Γκαστόν Γκρενασιά (γαλλικά: Gaston Ghrenassia‎, γεν. 11 Δεκεμβρίου 1938), γνωστός με το καλλιτεχνικό όνομα Ενρίκο Μασίας (γαλλικά: Enrico Macias‎· προφέρεται Ενρικό Μασιάς), είναι Γάλλος τραγουδιστής, τραγουδοποιός και μουσικός αλγερινο-εβραϊκής καταγωγής.

 Ο Γκαστόν Γκρενασιά γεννήθηκε από σεφαραδίτικη οικογένεια στην Κωνσταντίνη της Αλγερίας. Ο πατέρας του, Σιλβέν Γκρενασιά (1914–2004), ήταν βιολονίστας σε μια ορχήστρα που έπαιζε κυρίως malouf, ανδαλουσιανή κλασική μουσική. Ο Γκαστόν έπαιζε κιθάρα από μικρός και άρχισε να παίζει με την ορχήστρα του Cheikh Raymond Leyris σε ηλικία 15 ετών. Ακολούθησε καριέρα δασκάλου, αλλά συνέχισε να παίζει κιθάρα. Το 1961, ο Πόλεμος για την Ανεξαρτησία της Αλγερίας μαίνεται και η κατάσταση γίνεται αφόρητη για τους Εβραίους και τους Ευρωπαίους κατοίκους της Κωνσταντίνης. Η δολοφονία το 1961 του πεθερού του και μουσικού Cheikh Raymond Leyris από το Εθνικό Απελευθερωτικό Μέτωπο είχε τεράστια επίδραση στον Γκαστόν Γκρενασιά και φαίνεται ότι οφειλόταν στην αντίθεσή του στην ανεξαρτησία της Αλγερίας από τη Γαλλία. Ο Γκαστόν άφησε την Αλγερία με τη σύζυγό του, Σουζί, στις 29 Ιουλίου 1961, έντεκα μήνες πριν από το τέλος του πολέμου, και αυτοεξορίστηκε στην ηπειρωτική Γαλλία. Έκτοτε δεν του επετράπη να επιστρέψει στην Αλγερία. Αφού πρώτα έζησε για λίγο στην Αρζαντέιγ, μετακόμισε τελικά στο Παρίσι, όπου αποφάσισε να ακολουθήσει καριέρα στη μουσική. Στην αρχή προσπάθησε να μεταφράσει στα γαλλικά τα κομμάτια malouf που ήξερε ήδη. Αργότερα, ανέπτυξε ένα νέο γαλλικό ρεπερτόριο που ερμήνευε σε καφέ και καμπαρέ. Παρέμεινε, ωστόσο, δημοφιλής ερμηνευτής της αραβοανδαλουσιανής μουσικής και των ιουδαιοαραβικών τραγουδιών στη Γαλλία. Υιοθέτησε το καλλιτεχνικό όνομα Ενρίκο Μασίας και έκανε την πρώτη του ηχογράφηση το 1962 μετά από μια συνάντηση με τον Ρεϊμόν Μπερνάρ. Το αποτέλεσμα ήταν η ηχογράφηση του «Adieu mon pays» που είχε συνθέσει για την αγαπημένη του Αλγερία στο σκάφος που τον πήγαινε στη Γαλλία. Εμφανίστηκε στη γαλλική τηλεόραση, όπου έκανε αμέσως εντύπωση. Αυτό οδήγησε σε μια πρώτη περιοδεία το 1963 ως δεύτερη πράξη με την Πάολα και τον Μπίλι Μπριτζ. Εκείνη τη χρονιά γεννήθηκε και η κόρη του, Τζόσια. Την άνοιξη του 1964 έπαιξε πριν από τους Les Compagnons de la chanson στην αίθουσα Paris Olympia και στη συνέχεια πραγματοποίησε μια επιτυχημένη περιοδεία στη Μέση Ανατολή, κάνοντας εμφανίσεις με μεγάλη επιτυχία σε Ισραήλ, Ελλάδα και Τουρκία, όπου εξακολουθεί να έχει θαυμαστές. Στην Τουρκία, πολλά τραγούδια του μεταφράστηκαν και ερμηνεύτηκαν από Τούρκους καλλιτέχνες. Το 1965, του απονεμήθηκε το Βραβείο Vincent Scotto και την επόμενη χρονιά τραγούδησε μπροστά σε 120.000 άτομα στο γήπεδο της Ντιναμό Μόσχας, δίνοντας συναυλίες σε περισσότερες από 40 άλλες σοβιετικές πόλεις. Έκανε επίσης περιοδεία στην Ιαπωνία και ηχογράφησε τραγούδια στα ισπανικά και στα ιταλικά, ενώ ήταν δημοφιλής και στις δύο αυτές χώρες. Το αμερικανικό ντεμπούτο του, σε μια συναυλία στο Carnegie Hall όπου είχαν εξαντληθεί τα εισιτήρια, έγινε στις 17 Φεβρουαρίου 1968. Συνέχισε να κάνει περιοδείες στις Ηνωμένες Πολιτείες, τραγουδώντας σε Σικάγο, Ντάλας και Λος Άντζελες. Στο Κεμπέκ του Καναδά, έτυχε θερμής υποδοχής ως γαλλόφωνος καλλιτέχνης. Το 1971, ο Μασίας επέστρεψε στο Paris Olympia, μετά εμφανίστηκε στο Ρόγιαλ Άλμπερτ Χολ στο Λονδίνο και ξαναπήγε σε Ιαπωνία, Καναδά, την Ιταλία και Ισπανία. Μια δεύτερη περιοδεία στις ΗΠΑ κορυφώθηκε με μια ακόμη συναυλία στο Carnegie Hall το 1972. Το 1974 έδωσε δέκα παραστάσεις στο Uris Theatre στο Μπρόντγουεϊ, αλλά και στο Olympia για έκτη φορά στην καριέρα του. Έκανε περιοδεία στη Γαλλία και πήγε δύο φορές στο Ισραήλ το 1976 και το 1978. Προσκλήθηκε στην Αίγυπτο από τον Αιγύπτιο πρόεδρο Ανουάρ Σαντάτ για να τραγουδήσει για την ειρήνη. Αυτό έγινε αφού ο Μασίας είχε αποκλειστεί από τις αραβικές χώρες για πολλά χρόνια, παρά το γεγονός ότι διατήρησε τη δημοτικότητά του στο αραβικό κοινό στη Μέση Ανατολή και τη Βόρεια Αφρική. Στην Αίγυπτο τραγούδησε μπροστά σε 20.000 άτομα δίπλα στις Πυραμίδες. Μετά τη δολοφονία του Σαντάτ, έγραψε ένα τραγούδι αφιερωμένο στον εκλιπόντα πρόεδρο με τίτλο "Un berger vient de tomber". Το 1988, γνώρισε μεγάλη επιτυχία με το "Zingarella", ιδιαίτερα σε Ισραήλ και Τουρκία κατά την περιοδεία του, καθώς και στη Νότια Κορέα. Τον Απρίλιο του 1992, δοκίμασε να παίξει σε ένα θεατρικό έργο προσαρμοσμένο από τα αγγλικά, με τον τίτλο Quelle Nuit. Ερμήνευσε επίσης έναν ρόλο ως τοπικός δικαστής στη γαλλική τηλεοπτική ταινία Monsieur Molina το 2006. Τον Ιούλιο του 2019, ο Μασίας έπαιξε τον εαυτό του στην κωμική σειρά Οικογενειακή επιχείρηση (Family Business), που μεταδόθηκε από το Netflix. Στη δεκαετία του 1960, μεγάλη δημοτικότητα γνώρισαν τα τραγούδια του Μασίας με ανατολική επιρροή, όπως τα "Adieu mon pays" (επίσης γνωστό ως "J'ai quitté mon pays"), "Les filles de mon pays", "L'Oriental", "Entre l'orient et l'occident" και αφιερωμένα τραγούδια όπως το "Le violon de mon père" (στον πατέρα του) και το "Mon chanteur préferé" (φόρος τιμής στον πεθερό του). Δημοφιλής ήταν επίσης η γαλλική ερμηνεία του "Oh guitare, guitare" και οι ισπανικές εκδόσεις των "El Porompompero" και "Solenzara". Οι μεγάλες γαλλικές του επιτυχίες περιλαμβάνουν τα "Paris, tu m'as pris dans tes bras", "La femme de mon ami", "Non je n'ai pas oublié", "La France de mon enfance", "Les gens du nord" και «Les filles de mon pays». Έχει τραγουδήσει σε πολλές γλώσσες, όπως γαλλικά, ιταλικά, ισπανικά, εβραϊκά, τουρκικά, ελληνικά, αγγλικά, αρμένικα, αραβικά και πολλές από τις διαλέκτους τους και πρόσφατα στα γίντις. Το 1965 του απονεμήθηκε το Βραβείο Vincent Scotto. Έλαβε χρυσό δίσκο το 1976 για το «Mélisa». Ονομάστηκε Τραγουδιστής της Ειρήνης από τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών Κουρτ Βάλντχαϊμ το 1980, αφού δώρισε τα έσοδα του σινγκλ του "Malheur à celui qui blesse un enfant" στη Unicef. Το 1997, ο Κόφι Ανάν τον ονόμασε Πρέσβη για την Ειρήνη και την Προστασία των Παιδιών. Ο Μασίας έχει συνεργαστεί με πολλούς καλλιτέχνες και τα τραγούδια του έχουν ερμηνευτεί σε πολλές γλώσσες. Τραγούδησε τα "Melisa", "Je t'apprendrai l'amour", "Un grand amour" και "On s'embrasse et on oublie" ως ντουέτο με τη διεθνούς φήμης Τουρκάλα τραγουδίστρια Άντζα Πεκάν με την οποία κυκλοφόρησε ένα ζωντανό άλμπουμ με τίτλο "A L'Olympia» το 1976. Το 1991 συνεργάστηκε σε ντουέτο με την Τζίνι Γκαλάν με τίτλο «Un amour, une amie». Το 2003, τραγούδησε το "Koum Tara" με τον Αλγερινό Τσεμπ Μαμί που συμπεριλήφθηκε στο άλμπουμ του τελευταίου με τίτλο Du Sud au Nord καθώς και μια ζωντανή διασκευή του, αυτή τη φορά στο άλμπουμ του Τσεμπ Μαμί Live au Grand Rex (2004). Στην Τουρκία, πολλοί καλλιτέχνες έχουν ερμηνεύσει τραγούδια του με τουρκικούς στίχους, όπως οι Άντζα Πεκάν, Μπασάρ Ταμέρ, Μπερκάντ, Ενγκίν Εβίν, Χουανίτο, Νίλουφερ, Σεγιάλ Τανέρ, Τανσού Οκάν κ.ά. Το 1963, ο Μασίας ταξίδεψε στην Ελλάδα και εμφανίστηκε στο νυχτερινό κέντρο "Έμπασσυ" στην Αθήνα, στη συμβολή των οδών Πανεπιστημίου και Αμερικής. Έκτοτε, τραγούδια του Μασίας έχουν προσαρμοστεί στα ελληνικά και ερμηνευτεί από Έλληνες τραγουδιστές. Μεγάλη επιτυχία έγινε το τραγούδι «Μου χρωστάς, δεν σου χρωστάω» (1978) από τον Φίλιππο Νικολάου, σε στίχους του ίδιου και μουσική του Μασίας. Ο Νικολάου ερμήνευσε μετά από χρόνια (2005) ένα ακόμη κομμάτι σε μουσική του Μασίας, με τίτλο «Άσε να λέει», στο οποίο έγραψε και πάλι ο ίδιος τους στίχους. Έναν χρόνο μετά τον Νικολάου, διασκευή του Μασίας ερμήνευσε και ο τότε δημοφιλής Γιάννης Κατέβας, κάνοντας επιτυχία με το κομμάτι «Τα γιασεμάκια σου» σε στίχους του Γιώργου Κανελλόπουλου. Το 1980, ο Θέμης Αδαμαντίδης ερμήνευσε το «Τραγουδώ κι ας πονάω» σε μουσική του Μασίας και στίχους του Δημήτρη Ιατρόπουλου. Το 2011, η μεγάλη επιτυχία του Μασίας «Oh guitare, guitare» ντύθηκε με στίχους της Λίνας Νικολακοπούλου και ερμηνεύτηκε από τον Γιώργο Μαργαρίτη στο άλμπουμ του με τίτλο Έγκλημα και τιμωρία. Η απόφασή του, μετά από πρόσκληση του Αλγερινού προέδρου Αμπντελαζίζ Μπουτεφλίκα, να προσπαθήσει να κάνει συναυλίες στην Αλγερία είχε ως αποτέλεσμα τεράστια διαμάχη. Μετά την ακύρωση μιας προτεινόμενης περιοδείας στην Αλγερία το 2000, έγραψε το βιβλίο Mon Algérie (Η Αλγερία μου, Εκδόσεις Plon, 2001) που προωθήθηκε ως μια «πραγματική ιστορία αγάπης μεταξύ ενός ανθρώπου και της πατρίδας του». Στις 14 Φεβρουαρίου 2007, ανακοίνωσε την υποστήριξή του στον Νικολά Σαρκοζί στις γαλλικές προεδρικές εκλογές. Επιβεβαίωσε ότι πολιτικά ανήκει στην αριστερά, αλλά είπε ότι δεν μπορούσε να υποστηρίξει την υποψήφια των σοσιαλιστών Σεγκολέν Ρουαγιάλ, αν και θα υποστήριζε τον Λοράν Φαμπιούς ή τον Ντομινίκ Στρος-Καν αν ήταν υποψήφιοι. Επιχείρησε ξανά ανεπιτυχώς να επισκεφθεί την Αλγερία τον Νοέμβριο του 2007 συνοδεύοντας τον Γάλλο πρόεδρο Νικολά Σαρκοζί, αλλά αντιμετώπισε σκληρή αντίσταση από διάφορες αλγερινές οργανώσεις και άτομα, συμπεριλαμβανομένου του Αλγερινού πρωθυπουργού Αμπντελαζίζ Μπελχαντέμ, λόγω της υποστήριξής του στο Ισραήλ. Δεν του επετράπη ποτέ να επιστρέψει στην Αλγερία από τότε που έφυγε, το 1961. Ο Μασίας είναι χήρος. Η σύζυγός του, Σουζί Λεϊρί, πέθανε στις 23 Δεκεμβρίου 2008. Το άλμπουμ του 1993 Suzy είναι αφιερωμένο σε αυτήν. Έχει μια κόρη, την Τζόσια Μασίας, και ο γιος του, Ζαν Κλοντ Γκρενασιά, είναι γνωστός μουσικός παραγωγός. Στα τέλη της δεκαετίας του 2010, ο Μασίας ενεπλάκη σε οικονομική διαμάχη με την ισλανδική τράπεζα Landsbanki, που κατηγορήθηκε για εξαπάτηση εκατοντάδων πελατών της, όταν κήρυξε πτώχευση και άρχισε να ρευστοποιεί υποθηκευμένα ακίνητα των πελατών της. Ανάμεσα σε αυτά τα ακίνητα ήταν και η πολυτελής βίλα του Μασίας στο Σεν-Τροπέ. Στούντιο άλμπουμ 1983: Deux ailes et trois plumes 1984: Générosité 1987: Enrico 1989: Le vent du sud 1991: Enrico 1992: Mon chanteur préferé 1993: Suzy 1994: La France de mon enfance 1995: Et Johnny Chante L'amour 1999: Aie Aie Aie Je T'Aime 1999: Hommage à Cheikh Raymond 2003: Oranges amères 2005: Chanter 2006: La Vie populaire 2011: Voyage d'une mélodie 2012: Venez tous mes amis! 2016: Les clefs 2019: Enrico Macias & Al orchestra Ζωντανά άλμπουμ / συλλογές 1968: Olympia 68 1989: Olympia 89 1990: Disque d'Or 1992: Le plus grand bonheur du monde 1996: La Fête à l'Olympia 2003: Les Indispensables de Enrico Macias 2003: Concerts Musicorama 2006: Olympia 2003 2006: Les Concerts Exclusifs Europe 2008: Platinum Collection (Τραγούδια του Μασίας σε αλφαβητική σειρά) Α A ceux qui m'ont béni 1981 A la face de l'humanité 1972 A Venise 1971 Adieu mon pays 1962 Aie aie aie je t'aime 1989 Aime-moi je t'aime 1986 Aimez vous les uns les autres 1977 L'âme des gitans 1977 Ami, dis lui 1965 L'ami fidèle 1964 L'amour c'est pour rien 1964 L'amour de la famille 1978 Το L'amour n'est jamais fini 1979 Apprendre à vivre ensemble 1995 Après moi 1989 Asturias 1970 Au cœur de la Camargue 1963 Au nom des droits de l'homme 1993 Au temps du Balajo 1970 Aux quatre coins du monde 1968 Aux talons de ses souliers 1968 Avec les moyens du bord 1983Β La ballade des innocents 1987 Beyrouth 1963 Brésil 1995C C'est ça l'amour 1973 C'est du soleil 1971 C'est une femme 1981 C'est vrai 1980 C'était le bon temps 1973 Chanson pour l'auvergnat 1974/1997 Chanter 1966 Chiquita 1962 Come on bye bye1991 Compagnon disparu 1963 Constantina 1984 Constantine 1962 La courte échelle 1981D Dans la nuit mexicaine 1963 De musique en musique 1969 Dès que je me réveille 1968 Deux ailes et trois plumes 1983 Deux femmes a Dublin 1976 Dieu de l'espérance 1993 Dis-moi ce qui ne va pas 1968 Dis-moi l'avenir 1973 Dix ans déjà 1970Ε El Porompompero 1964 Elle reviendra bientôt 1975 L'Enfant de mon enfant (Mon petit Symon) 1993 Enfants de tous pays 1963 Entre l'orient et l'occident 1976 Est-il un ennemi; 1965F La femme de mon ami 1962 La fête orientale 1971 Το Les Filles de mon pays 1964 La folle espérance 1977 La France de mon enfance 1980 Le fusil rouillé 1984G Générosité 1984 Les gens du nord 1967 Le Grain de blé 1966 Le grand pardon 1997Ι L'île du Rhône, 1964 ? Il est comme le soleil 1977 L'instituteur 1981J J'ai douze και 1989 J'ai peur 1967 J'appelle le soleil 1966 Jalousie maladie 1975 Jamais Deux Sans Trois 1966 J'en ai plein mon cœur des suvenirs 1966 Je crois en Dieu 1971 Je le vois sur ton visage 1967 Je n'ai pas vu mes enfants grandir 1984 Je t'aimerai pour deux 1966 Je vous apporte la nouvelle 1975 Jérusalem j'ai froid 1988 Juif Espagnol 1980 Jusqu'au bout de la course 1981Κ Koum Tara 1976 + με τον Τσεμπ Μαμί 1999L La Lavande 1967 Luther King 1984 La dernière prière 1996Μ Ma maison, ma maison 1962 Ma patrie 1964 Ma raison de vivre 1964 Malheur à celui qui blesse un enfant (Enrico Macias και Ζακ Ντεμαρνί) 1975 La Marelle 1977 Maya 1964 Mélisa 1975 Le mendiant de l'amour 1980 La mère et l'enfant 1989 Les millionnaires du dimanche 1967 Mon ami mon frère 1963 Mon chanteur préféré 1986 Mon cœur d'attache 1966Ν N'oublie jamais d'où tu viens 1967 Ne doute plus de moi 1964 Noël à Jérusalem 1967 Non je n'ai pas oublié 1966 Notre place au soleil 1965Ο Oh guitare, guitare 1962 Orange amères 2003 L'Oriental 1962 Où est donc la vérité 1966 Oumparere 1975 Ouvre-moi la porte 1980 Ouvre ta main et donne 1963P Par ton premier baiser 1962 Pardonne et n'oublie pas 1984 Paris s'allume 1969 Paris tu m'as pris dans tes bras 1964 La part du pauvre 1966 Les pins du bord de l'eau 1964 Le plus grand bonheur du monde 1967 Poï Poï 1963 Pour ton mariage (chantée avec sa fille) 1992 Puisque l'amour commande 1967Q Quand les femmes dansent 2003 Quand les hommes vivront d'amour, στο Olympia το 1989 με τους Petits Chanteurs d'AsnièresR Reste-moi fidèle 1969S Sans voir le jour 1965 S'il fallait tout donner 1964 Si c'était à refaire 1977 Sois fidèle à ton amour 1974 με την Ιλανίτ Solenzara 1967 Sous le ciel de Paris 2005 Souviens-toi des noëls de là bas 1963 Souviens-toi, je t'aime aujourd'hui 1975 Suzy 1993Τ Toi la mer απέραντο 1967 Tous les hommes se ressemblent 1970 Tous les soleils de l'amitié 1981 Tout seul 1966 Tu n'es pas seul au monde 2011U Un amour, une amie 1990 με την Τζίνι Γκαλάν Un berger vient de tomber 1981 Un Rayon de Soleil 1967 Un refrain 1967 Un signe de la main 1975 Un soir d'été 1963 Une fille à marier 1982V Va-t'en 1962 Vagabonds sans rivage 1963 Le Vent du sud 1989 Vers qui vers quoi 1988 Le Vertige 1974 La vie populaire 2005 Vieille terre 1965 Le violon de mon père 1977 Vous les femmes 1965 Le Voyage 2003Υ Les yeux de l'amour 1967Ζ Zingarella 1988 Martin Monestier, Enrico Macias, l'enfant de tous pays, 1980 Enrico Macias and Jacques Demarny, Non, je n’ai pas oublié, 1982 Enrico Macias and Françoise Assouline, Mon Algérie, 2001 Enrico Macia and Cheb Mami, Koum Tara Live Au Grand Rex, 2004 Gérard Calmettes, Rien que du bleu, 2005 Musicien de cœur, preface by Jacques Leyris, Éditions Horizon, 2005 Armand Carval, Enrico Macias, Un homme libre pour la Paix (180 Pages), 2008 Armand Carval, Enrico Macias, Le Chanteur de la Paix (200 pages), 2009 Armand Carval, Enrico Macias, Le Chanteur de la Paix (180 pages), second edition, 2010 Idir and Enrico Macias, Cnu ay afṛux (Achenu Aya Frukh) (le duo berbère Kabylie), 2011 Enrico Macias, "L'envers du ciel bleu", 2015 Επίσημος ιστότοπος Ο Ενρίκο Μασίας στο Yahoo Music Βιογραφία του Ενρίκο Μασίας στο RFI Musique Ο Ενρίκο Μασίας στην IMDb