Πάριο χρονικό

Το «Πάριο Χρονικό», ή στη νεοελληνική Χρονικό της Πάρου, είναι αρχαίο Ελληνικό επιγραφικό κείμενο που βρέθηκε σε μια επιτύμβια στήλη, καλούμενη και «οξώνιον μάρμαρον», και εξιστορεί γεγονότα και χρονολογίες, του ελλαδικού χώρου, από το 1581 π.Χ. μέχρι το 264 π.Χ.. Ονομάστηκε έτσι επειδή βρέθηκε στην Πάρο. Αποτελείται από τρία τμήματα, δυο από τα οποία αγόρασε στην Σμύρνη ο Τόμας Χάουαρντ, κόμης του Αρουνδελίου. Οι επιγραφές αποκρυπτογραφήθηκαν από τον John Selden και δημοσιεύθηκαν μαζί με τις επιγραφές των Αρουνδελιανών μαρμάρων. Ένα από αυτά τα δύο τεμάχια έχει εξαφανιστεί. Ένα περαιτέρω τρίτο τεμάχιο, που αποτελεί τη βάση της επιτύμβιας στήλης και φέρει το τελευταίο απόσπασμα του κειμένου, βρέθηκε στην Πάρο το 1897 και εκτίθεται σήμερα στο μουσείο. Το κείμενο και από τα τρία τεμάχια έχει διασωθεί.

 Το κείμενο έχει τη μορφή: Αφ'ου (Από όταν) / περιγραφή γεγονότος / έτη ΧΧΧΧΧ (πέρασαν ΧΧΧΧΧ έτη) άρχοντος Αθηνήσι ΟΝΟΜΑ (όταν άρχοντας των Αθηνών ήταν ο ....) Παραδείγματα: (από τις πρώτες καταχωρήσεις) Άφ' οὗ δίκη Ἀθήνησι ἐγένετο Ἄρει καὶ Ποσειδώνι ὑπέρ Αλλιροθίου τοῦ Ποσειδώνος, καὶ ὁ τόπος ἔκλήθη Ἄρειος Πάγος, ἔτη ΧΗΗΓΔΠΙΙΙ (1268), βασιλεύοντος Ἀθηνῶν Κραναοῦ. (από τις τελευταίες καταχωρήσεις) Ἀφ' οὗ Ἀλέξανδρος Φοινίκης καὶ Κύπρου καὶ Αἰγύπτου ἐκυρίευσε, ἔτη ΓΔΠΙΙΙΙ (69), ἄρχοντος Ἀθήνησι Νικοκράτους. Οι σύγχρονοι ιστορικοί θεωρούν ως βασική προϋπόθεση της επιστήμης τους τον διαχωρισμό μύθου και ιστορίας. Παράλληλα, συμφωνούν πως το Πάριο Χρονικό δεν διαχωρίζει τον μύθο απὸ την ιστορία. Φυσικά, το Χρονικό της Πάρου δεν αναφέρει μόνο μυθολογικά γεγονότα, είναι όμως χαρακτηριστική η έμφασή του στα γεγονότα της Ηρωικής Εποχής. Αποτελεί, επομένως, εξαιρετικά προβληματική ιστορική πηγή, γι αυτό και έχει ουσιαστικά παραμεληθεί από την σύγχρονη ιστορική επιστήμη. Μπορεί όμως να χρησιμεύσει, ως πρόσθετη πηγή, σε προβλήματα επαλήθευσης, κατά τον ίδιο τρόπο που η (καθολικά θεωρούμενη ως αναξιόπιστη) Historia Augusta ή οι τελείως εμπαθείς Βυζαντινοί εκκλησιαστικοί χρονογράφοι του Μεσαίωνα μπορούν να βοηθήσουν στην επαλήθευση γεγονότων από άλλες πηγές. Πολλά μπορούν να ειπωθούν πάνω στο θέμα, αλλά η αξία του είναι κυρίως βοηθητική, σε ότι αφορά τα ιστορικά ή πρωτο-ιστορικά (π.χ. Τρωικός πόλεμος) γεγονότα, και επίσης είναι εξαιρετικά χρήσιμο για την κατανόηση του τρόπου με τον οποίο έβλεπαν οι αρχαίοι την ιστορία των προγόνων τους. Το κείμενο του χρονικού - Packard Humanities Institute Τυπογραφημένη έκδοση του Χρονικού της Πάρου: Felix Jacoby (1876-1959) (1904). Das marmor Parium (στα αρχαία Ελληνικά με επεξηγήσεις στα Γερμανικά). Βερολίνο: Weidmann. Ανακτήθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2009. Τυπογραφημένη έκδοση του Χρονικού της Πάρου: Joannes Flach (1884). Chronicon Parium (στα αρχαία Ελληνικά με έναν πρόλογο στα Λατινικά). Τύμπιγκεν: Philologischer Verlag Franz Fues. Ανακτήθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2009. Τυπογραφημένη έκδοση του Χρονικού της Πάρου και μελέτη περί της γνησιότητας του κειμένου: Joseph Robertson (1726-1802) (1788). The Parian chronicle, or The chronicle of the Arundelian marbles; with a dissertation concerning its authenticity (στα αρχαία Ελληνικά με μετάφραση και μελέτη στα Αγγλικά). Λονδίνο: J. Walter. Ανακτήθηκε στις 10 Οκτωβρίου 2009.