Αττάλεια

Η Αττάλεια (τουρκικά: Αντάλγια και παλιότερα Αντάλια) είναι μεγάλη παραθαλάσσια πόλη χτισμένη στα παράλια της Μεσογείου, στη νότια ακτή της Τουρκίας και πρωτεύουσα της ομώνυμης επαρχίας. Είναι η όγδοη μεγαλύτερη πόλη της Τουρκίας σε πληθυσμό με 1.194.204 κατοίκους (2018). Ιδρύθηκε κατά τους ελληνιστικούς χρόνους και περιβάλλεται από πολλούς αξιόλογους αρχαιολογικούς χώρους. Συνδυάζοντας παραλίες, αρχαιότητες και πολιτιστικά δρώμενα, η Αττάλεια θεωρείται «η πρωτεύουσα του τουρκικού τουρισμού». Η παλιά πόλη, το Καλέ Ιτσί, βρίσκεται εντός των αρχαίων τειχών. Τα παλιά ελληνικά σπίτια της έχουν κριθεί ως ιδιαιτέρου κάλλους και είναι πλέον πολιτιστική κληρονομιά υπό προστασία. Από τα σωζόμενα ρωμαϊκά τείχη αξιοσημείωτη είναι η πύλη του αυτοκράτορα Αδριανού, ο οποίος επισκέφτηκε την Αττάλεια το 130 μ.Χ. και η οποία διατηρείται σε καλή κατάσταση. Άλλα σημαντικά αξιοθέατα είναι το σελτζουκικό τζαμί Γιβλί Μιναρέ (με τον τον ανάγλυφο μιναρέ του, ύψους 38 μέτρων) και το αρχαιολογικό μουσείο, από τα μεγαλύτερα της Τουρκίας, όπου φιλοξενούνται ευρήματα των πολιτισμών, που άνθισαν στην Αττάλεια και τις γειτονικές πόλεις. Οι παραλίες Κόνιαλτι και Λάρα είναι πασίγνωστες για τα κρυστάλλινα νερά τους. Σε απόσταση ημερήσιας εκδρομής βρίσκονται οι καταρράκτες Κουρσουνλού και Ντουντέν, οι αρχαίες πόλεις Τερμησσός (σε ορεινή περιοχή με σημαντική θέα), Άσπενδος (με εντυπωσιακό θέατρο), Σίδη, Πέργη, Σέλγη και Κορακήσιον (η σημερινή Αλάνια), ενώ οι αρχαίες πόλεις Φασηλίδα, Όλυμπος, και η γραφική νήσος Δολίχη (τουρκικά: Κέκοβα) είναι προσβάσιμες με πλοίο. Από το 1964 και κάθε Οκτώβριο πραγματοποιείται στην Αττάλεια το φεστιβάλ του Χρυσού Πορτοκαλιού (Αλτίν Πορτακάλ) που είναι το σημαντικότερο φεστιβάλ κινηματογράφου στην Τουρκία.

 Η επαρχία Αττάλειας περιλαμβάνει περιοχές της Μικράς Ασίας που στην αρχαιότητα ήταν γνωστές ως Λυκία (στα δυτικά), Παμφυλία (στα ανατολικά) και Πισιδία (στα βόρρεια της πόλης). Η ίδια η Αττάλεια ιδρύθηκε από τον Ατταλο Β', βασιλιά της Περγάμου τον 2ο αιώνα π.Χ., ο οποίος έχτισε επίσης την περίφημη Στοά του Αττάλου στην Αθήνα. Στα μέσα του 2ου αιώνα μ.Χ. έφτασε στη μέγιστη ακμή της ως εμπορικό κέντρο της περιοχής. Κατά τη βυζαντινή περίοδο η Αττάλεια ήταν η σημαντικότερη πόλη του ναυτικού θέματος Κιβυρραιωτών ή Καραβησιάνων και πιθανότατα πατρίδα του ιστορικού Μιχαήλ Ατταλειάτη. Η πόλη κατακτήθηκε από τους Σελτζούκους το 1207 και τον 14ο αιώνα έγινε η έδρα των μπέηδων του Τεκέ. Το 1361 την κατέλαβε ο βασιλιάς Πέτρος Α' της Κύπρου της δυναστείας των Λουζινιάν, αλλά το 1373 ο γιος του, Πέτρος Β' της Κύπρου, αναγκάστηκε να την εγκαταλείψει. Το 1423 οι Οθωμανοί κατέκτησαν το μπεϊλίκι του Τεκέ, διατηρώντας όμως την ονομασία για την επαρχία (σαντζάκι) της Αττάλειας. Με τη συνθήκη των Σεβρών η Αττάλεια βρέθηκε υπό την προσωρινή κατοχή της Ιταλίας. Με τη συνθήκη της Λωζάνης η πόλη περιήλθε ξανά σε τουρκική κυριαρχία και ο χριστιανικός πληθυσμός της την εγκατέλειψε. Η τουριστική ανάπτυξη της σύγχρονης Αττάλειας άρχισε από τη δεκαετία του 1970 και οδήγησε σε δεκαπλασιασμό του πληθυσμού της (από 100.000 τη δεκαετία του '70 σε ένα εκατομμύριο σύμφωνα με την απογραφή του 2012). Στη σημερινή ακτογραμμή δεσπόζουν μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες ενώ στην ευρύτερη περιοχή έχει εγκατασταθεί σημαντικός αριθμός ξένων πολιτών (κυρίως Γερμανών, Σκανδιναβών και Ρώσων). Στις 15-16 Νοεμβρίου 2015 η Αττάλεια φιλοξένησε τη 10η Σύνοδο κορυφής της ομάδας G-20 η οποία και συνήλθε στο Συνεδριακό κέντρο του ξενοδοχείου Ρέγκνουμ Κάργια, υπό τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Φωτογραφίες Αττάλειας About Antalya Αττάλεια (Αρχείο ντοκιμαντέρ της ΕΡΤ)