Πολυσύμπαν

Το Πολυσύμπαν (ή Μετασύμπαν) είναι το υποθετικό σύνολο των άπειρων ή πεπερασμένων δυνατών Συμπάντων (που περιέχει και το ιστορικό σύμπαν όπου βιώνουμε) που περιλαμβάνει όλα όσα υπάρχουν και όλα όσα θα μπορούσαν να υπάρχουν: τα σύνολα του διαστήματος, του χρόνου, της ύλης και της ενέργειας, καθώς και τους φυσικούς νόμους και σταθερές που τα περιγράφουν. Τα διάφορα σύμπαντα μέσα στο πολυσύμπαν συχνά ονομάζονται και παράλληλα σύμπαντα. Η δομή του πολυσύμπαντος, η φύση του κάθε σύμπαντος μέσα του και οι σχέσεις μεταξύ των διαφόρων συστατικών σύμπαντων, εξαρτώνται από τη συγκεκριμένη υπόθεση που έθεσε το πολυσύμπαν. Έχουν υποτεθεί πολλαπλά σύμπαντα στην κοσμολογία, τη φυσική, την αστρονομία, τη θρησκεία, τη φιλοσοφία, την ψυχολογία και τη μυθολογία, και ιδίως στην επιστημονική φαντασία και γενικά τη φαντασία. Σε αυτά τα πλαίσια, τα παράλληλα σύμπαντα παίρνουν μεταξύ άλλων και ονομασίες όπως "εναλλακτικά συμπάντα", "κβαντικά σύμπαντα", "παράλληλες διαστάσεις", "παράλληλοι κόσμοι", "εναλλακτικές πραγματικότητες", "εναλλακτικά χρονοδιαγράμματα" και "πλάνα διαστάσεων". Ο όρος «Πολυσύμπαν» επινοήθηκε το 1895 από τον Αμερικανό φιλόσοφο και ψυχολόγο Γουΐλιαμ Τζέιμς σε ένα διαφορετικό όμως πλαίσιο.

 Η υπόθεση για το πολυσύμπαν είναι μια πηγή διαφωνίας εντός της κοινότητας των φυσικών. Οι φυσικοί διαφωνούν τόσο για το αν υπάρχει το πολυσύμπαν, όσο και για αν το πολυσύμπαν είναι γενικά αντικείμενο επιστημονικής έρευνας. Μεταξύ των υποστηρικτών κάποιων από τις θεωρίες πολυσυμπάντων είναι οι Στήβεν Χώκινγκ, Στήβεν Βάινμπεργκ, Μαξ Τέγκμαρκ, Μπράιαν Γκριν και Αλεξάντερ Βιλένκιν. Σε αντίθεση, κάποιοι επικριτές όπως οι Ντέιβιντ Γκρος, Πωλ Στάινχαρντ και Πωλ Ντέιβις υποστήριξαν ότι το ερώτημα για το πολυσύμπαν είναι φιλοσοφικό και όχι επιστημονικό, επιπροσθέτως μερικοί υποστήριξαν ότι η υπόθεση για το πολυσύμπαν είναι επιβλαβής και ψευδοεπιστημονική. Η άποψη που φαίνεται επικρατέστερη από την επιστημονική κοινότητα είναι πώς αν υπάρχει η έννοια των ''παράλληλων συμπάντων'', τότε οι καταστάσεις εκεί θα ήταν ίσως άκρως αντίθετες από αυτές που βιώνουμε στο δικό μας σύμπαν. Για παράδειγμα, το ίδιο άτομο σε ένα παράλληλο σύμπαν θα είχε τελείως διαφορετική εξέλιξη από ότι σε ένα άλλο. Έτσι αντιλαμβανόμαστε πως αφού οι προσωπικότητες των ανθρώπων αλλάζουν, τότε θα υφίστανται αλλαγή και πολλές άλλες σταθερές του σύμπαντος, όπως οι νόμοι της φύσης. Ανθρωπική αρχή Φιλοσοφία της επιστήμης Bernard Carr, επιμ. (2007). Universe or Multiverse?. Cambridge Univ. Press. Deutsch, David (1985). Splash, επιμ. Quantum theory, the Church-Turing principle and the universal quantum computer. 45841 (Proceedings of the Royal Society of London A 400 έκδοση). σελίδες 97–117. Ellis, George F.R.; Kirchner, U.; Stoeger, William R. (2004). «Multiverses and physical cosmology». Monthly Notices of the Royal Astronomical Society 347 (3): 921–936. doi:10.1111/j.1365-2966.2004.07261.x. Bibcode: 2004MNRAS.347..921E. Surya-Siddhanta: A Text Book of Hindu Astronomy by Ebenezer Burgess, ed. Phanindralal Gangooly (1989/1997) with a 45-page commentary by P. C. Sengupta (1935). Aurélien Barrau. «Physics in the Multiverse» (PDF). Αρχειοθετήθηκε από το πρωτότυπο (PDF) στις 18 Φεβρουαρίου 2012. "Multiple Universes?" (in French). Review of Carr (2007). Davies, Paul (2004). «Multiverse Cosmological Models». Mod.Phys.Lett. A 19: 727–744. doi:10.1142/S0217732303012325. Bibcode: 2003MPLA...18.2895M. Quantum Mechanics, Gravity, and the Multiverse Αρχειοθετήθηκε 2014-11-22 στο Wayback Machine. David Deutsch (2001) "The Structure of the Multiverse." BBC Horizon -Parallel Universes. Michael Price's Everett FAQ. Jürgen Schmidhuber, "The ensemble of universes describable by constructive mathematics." Interview with Tufts cosmologist Alex Vilenkin on his new book, "Many Worlds in One: The Search for Other Universes" on the podcast and public radio interview program ThoughtCast. Αρχειοθετήθηκε 2020-08-18 στο Wayback Machine. Joseph Pine II about Multiverse, Presentation at Mobile Monday Amsterdam, 2008 Multiverse – Radio-discussion on BBC Four with Melvyn Bragg Multiverse theory suggested by microwave background, BBC news website, 2011/08/03