Γιάκομπ ντε Πούντερ

Ο Γιάκομπ ντε Πούντερ (φλαμανδικά: Jacob de Punder ή Jacques de Punder, 1527 - 1570) ήταν Φλαμανδός ζωγράφος της Αναγέννησης γνωστός κατά κύριο λόγο για τις προσωπογραφίες του.

 Ο ντε Πούντερ γεννήθηκε στο Μέχελεν. Ο πρώιμος Φλαμανδός βιογράφος Κάρελ φαν Μάντερ αναφέρει στο Schilder-boeck του 1604 ότι ο ντε Πούντερ ήταν μαθητής του ζωγράφου από το Μέχελεν Μάρκους Βίλλεμς (1527-1561). Ο Βίλλεμς ήταν μαθητής του Μίχιελ Κόξι, ενός από τους κορυφαίους ρομανιστές ζωγράφους της Φλάνδρας, ο οποίος είχε συμβάλει στην εισαγωγή της ιταλικής Αναγέννησης στην περιοχή. Ο Βίλλεμς νυμφεύτηκε την αδελφή του ντε Πούντερ, Καταρίνα.Ο ντε Πούντερ νυμφεύτηκε την Μπάρμπαρα (Μπάρμπελ) Φερχούλστ (Barbara (Barbel) Verhulst). Αυτή ήταν αδελφή της Λάισμπετ Φερχούλστ, πρώτης συζύγου του ζωγράφου και χαράκτη Χούμπερτ Γκόλτζιους. Ο ντε Πούντερ και ο Γκόλτζιους συνεργάστηκαν σποραδικά σε παραγγελίες.Το 1559 ο ντε Πούντερ ήταν δάσκαλος κάποιου Βίλλεμ ντε Φος στο Μέχελεν. Εργάστηκε στη Λειψία το 1570 πριν μετοικήσει στη Δανία, όπου αργότερα απεβίωσε. Ο φαν Μάντερ περιγράφει τον ντε Πούντερ ως επιδέξιο προσωπογράφο. Ωστόσο, σήμερα μόνον τρεις πίνακες αποδίδονται με βεβαιότητα στον ντε Πούντερ, και οι τρεις προσωπογραφίες. Το Μουσείο Τέχνης Γουόλτερς διαθέτει ένα ζεύγος πορτρέτων χρονολογούμενων από το 1543: Ένας είναι το Πορτρέτο του Ηγουμένου Nicholas à Spira και το άλλο το Πορτρέτο του Αγίου Νικολάου. Στο πίσω μέρος των πάνελ βρίσκονται υπολείμματα της σκηνής του Ευαγγελισμού, με τον Γαβριήλ στο ένα πάνελ και την Παρθένο στο άλλο. Τα πάνελς ήταν, αρχικά, τμήμα μιας εικόνας για την Αγία Τράπεζα με τον Ευαγγελισμό να αποτελεί ενιαία σκηνή στο εξωτερικό των πτερύγων, όταν το ρετάμπλ έκλεινε. Περιέβαλαν ένα κεντρικό τμήμα το οποίο έχει χαθεί, πιθανόν με την Παναγία Βρεφοκρατούσα. Το ρετάμπλ είχε παραγγελθεί από τον Νίκολας α Σπίρα (Nicholas à Spira, 1510-1568) ηγούμενο στο Αβαείο του Τάγματος του Πρεμοντρέ στη Φλάνδρα. Απεικονίζοντας τον Άγιο Νικόλαο μαζί με τον συνονόματό του εν ζωή ηγούμενο με παρόμοια εκκλησιαστικά ενδύματα, προσδίδει αξιοπρέπεια στον τελευταίο. Το ρετάμπλ είχε τοποθετηθεί στο Αβαείο, το οποίο, όμως, καταστράφηκε κατά την εικονοκλαστική μανία του Beeldenstorm, αλλά το ρετάμπλ διασώθηκε. Κατά τις αντικληρικές εκστρατείες της δεκαετίας του 1790, που ακολούθησαν τη Γαλλική Επανάσταση, το ρετάμπλ διαχωρίστηκε, πιθανόν για να διαχωριστούν τα πορτρέτα από το κεντρικό του τμήμα, το οποίο πιθανότατα καταστράφηκε. Στο Μουσείο Φρις (Fries Museum) του Λέουβαρντεν, υπάρχει ένα Πορτρέτο του Viglius of Aytta, χρονολογούμενο από το 1554, το οποίο αποδίδεται στον ντε Πούντερ. Απεικονίζει τον Ολλανδό πολιτικό και δικαστικό Βιγίλιο ως καγγελάριο του Τάγματος του Χρυσόμαλλου Δέρατος.Ένα Πορτρέτο του Εμμανυέλ Φιλιμπέρ, Δούκα της Σαβοΐας του Γιάκομπ ντε Πούντερ (ο οποίος αναφέρεται ως Jaques Pindar) βρισκόταν στη συλλογή του Τζων Λάμλεϋ, 1ου Βαρώνου του Λάμλεϋ, σύμφωνα με τις απογραφές των Λάμλεϋ. Το έργο αυτό σήμερα αγνοείται. Κατάλογος Φλαμανδών ζωγράφων J.G. van Gelder, 'Nieuw werk van Jacob de Punder (Jacques de Poindre)', Oud-Holland 59 (1942), pp. 129-133 (Ολλανδικά) J. Duverger, 'Enkele gegevens betreffende schilder Jacob de Punder alias de Poindre', Gentsche bijdragen tot de kunstgeschiedenis 9 (1943), pp. 211-215 (Ολλανδικά) E. Melanie Gifford, 'Technical Notes on an Altarpiece by Jacob de Punder', The Journal of the Walters Art Gallery Vol. 49/50, (1991/1992), pp. 99-105 Πολυμέσα σχετικά με το θέμα Jacob de Punder στο Wikimedia Commons