Λα Ροσέλ

Η Λα Ροσέλ (γαλλ. La Rochelle) είναι πόλη της Γαλλίας, πρωτεύουσα του νομού Σαράντ - Μαριτίμ (Charente-Maritime) της περιοχής (région) Νέα Ακουιτανία. Οι 75.822 κάτοικοί της αποκαλούνται Ροσελέ(ζ) Rochalais(es) Η πόλη βρίσκεται στις ακτές του Ατλαντικού Ωκεανού και καθώς προστατεύεται από ένα "φράγμα" που δημιουργούν τα νησιά Ιλ ντε Ρε, Ολερόν και Αι (Aix) αποτελεί σημαντικό λιμένα διατηρώντας επί μεγάλο διάστημα το προσωνύμιο "ωκεάνειο λιμάνι" διαθέτοντας σήμερα τρεις λιμενικούς τομείς: Αλιευτικό, εμπορικό και αναψυχής. Στην πόλη γεννήθηκε και ο διάσημος ζωγράφος του 19ου αιώνα Ουιλιάμ-Αντόλφ Μπουγκερώ.

 Η πόλη, παρά το γεγονός ότι διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο στη Γαλλική ιστορία, φαίνεται ότι δεν έχει πολύ βαθιές ιστορικές ρίζες και δεν υπάρχει κανένα γραπτό ή άλλο μνημείο στο οποίο να εμφαίνεται η ίδρυσή της. Το όνομά της εμφανίζεται σε ιστορικά χρονικά του 961: Σε ειδική παραχώρηση του Γουλιέλμου Γ' της Ακουιτανίας αναφέρεται το όνομα του λιμένα και του αποδίδεται το προνόμιο αγκυροβόλησης σκαφών υπέρ του Αββαείου του Σεν Μισέλ. Εν τούτοις στην περιοχή προϋπήρχε ένα μικρό χωριό με την επωνυμία "Cougnes", απροσδιόριστης μέχρι στιγμής προελεύσεως, γύρω από το οποίο είχαν αναπτυχθεί αλυκές. Σήμερα την ίδια επωνυμία φέρει η παλαιά συνοικία της Λα ΡοσέλΤον 11ο αιώνα η Λα Ροσέλ είναι ήδη σημαντικός λιμένας. Το 1199 η πόλη αποκτά τον πρώτο της δήμαρχο, τον Γκιγιώμ ντε Μονμιράιγ (Guillaume de Montmirail), ενώ οι δούκες της περιοχής της παραχωρούν σημαντικές ελευθερίες. Μέχρι το 12ο αιώνα η πόλη δεν έχει αναπτυχθεί και παραμένει ένα ασήμαντο ψαροχώρι. Ανάπτυξη αρχίζει να εμφανίζεται στο τέλος του 12ου αιώνα: Η μεσαιωνική πόλη φθάνει κατά το 13ο αιώνα στο απόγειό της, στηριζόμενη αφενός μεν στο εμπόριο αλατιού και κρασιού αφετέρου χάρη στο λιμένα της, ο οποίος παραμένει ο μεγαλύτερος της Γαλλίας στον Ατλαντικό μέχρι το 15ο αιώνα. Λόγω των ελευθεριών τις οποίες απολάμβανε, η πόλη είναι κέντρο ανάπτυξης ιδεών και φυσικά υιοθετεί τις θρησκευτικές μεταρρυθμίσεις των Διαμαρτυρομένων. Το καθεστώς ελευθερίας παραμένει και κατά την περίοδο 1590 - 1620 η πόλη ακμάζει τόσο οικονομικά όσο και πολιτιστικά.Ο δήμαρχος αποφασίζει την ένοπλη αντίσταση στην πολιτική ενοποίησης του γαλλικού κράτους του Ρισελιέ (10 Σεπτεμβρίου 1627) και τα βασιλικά στρατεύματα πολιορκούν τη Λα Ροσέλ. Ύστερα από πολιορκία δεκατριών μηνών, η πόλη υποκύπτει λόγω της πείνας, η δημαρχία καταργείται και η πόλη απογυμνώνεται από όλα της τα προνόμια. Ανακάμπτει οικονομικά όμως σε σύντομο χρονικό διάστημα χάρη στο θαλάσσιο εμπόριο. Μεταξύ 1630 και 1635 η πόλη αναπτύσσει εμπορικές σχέσεις με τη "Νέα Γαλλία" όπως αποκαλούνταν τότε ο Καναδάς και τις Αντίλλες. Το 1694 το εμπόριο ακμάζει (ζάχαρη από τις Αντίλλες, γουναρικά από τον Καναδά) ενώ πραγματοποιείται πνευματική και καλλιτεχνική αναγέννηση.Το εμπόριο της πόλης υφίσταται πλήγμα όταν οι Γάλλοι χάνουν τις υπερπόντιες κτήσεις τους και οι Βρετανοί κυριαρχούν στις θάλασσες και στο εμπόριο. Το 1890 δημιουργείται νέος λιμένας στην παρακείμενη Λα Παλίς (λόγω βαθύτερων υδάτων) και η πόλη αρχίζει να ανακτά την ευημερία της, καθώς το εμπόριο αναπτύσσεται εκ νέου. Κατά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο οι Ναζί, θέλοντας να εξασφαλίσουν βάσεις για την εξόρμηση των υποβρυχίων τους για τη μάχη του Ατλαντικού, επιλέγουν τη Λα Ροσέλ (στην πραγματικότητα τη γειτονική Λα Παλίς) ως μία από τις βάσεις τους. Η κατασκευή των οχυρωμένων βάσεων υποβρυχίων ξεκίνησε εκεί τον Απρίλιο του 1941 με τις εργασίες να διεξάγονται και την ημέρα και τη νύκτα, υπό το φως ισχυρών προβολέων, αν και συχνά οι νυκτερινές εργασίες διακόπτονταν λόγω συσκότισης για την αποφυγή αεροπορικών επιδρομών. Η πρώτη οχυρωμένη βάση, με στέγαστρο από μπετόν πάχους 3,5 μέτρων, ολοκληρώθηκε το Νοέμβριο του 1941, ενώ τον Απρίλιο του 1942 ξεκινά η κατασκευή επέκτασης της υπάρχουσας εγκατάστασης καθώς οι δραστηριότητες των γερμανικών υποβρυχίων αυξάνεται. Τελικά η βάση αποκτά εγκαταστάσεις ελλιμενισμού - επισκευής 13 συνολικά υποβρυχίων ενώ διαθέτει 10 εργαστήρια επισκευών. Η βάση προστατεύεται από συστοιχίες αντιαεροπορικών και ανθυποβρυχιακών εγκαταστάσεων και από τον αέρα με φράγμα αεροστάτων. Σμήνη της Λουφτβάφε που εδρεύουν στο κοντινό αεροδρόμιο του Λαλέ (Laleu) - το αεροδρόμιο που σήμερα εξυπηρετεί τη Λα Ροσέλ - προστατεύουν τη βάση από βομβαρδισμούς από μεγάλο ύψος. Η Λα Ροσέλ ήταν η τελευταία μεγάλη γαλλική πόλη που απελευθερώθηκε το 1945, χωρίς όμως να υποστεί παρά μικρές μόνο καταστροφές. Μετά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο και την επισκευή των ζημιών της, η πόλη αναπτύσσεται εκ νέου. Κατά τη δεκαετία του 1950 η Λα Ροσέλ γίνεται, εκτός από εμπορικό, και τουριστικό κέντρο: Κατασκευάζονται μαρίνες για ιδιωτικά σκάφη (σήμερα διαθέτει 3.500 θέσεις αγκυροβόλησης αποτελώντας το μεγαλύτερο λιμάνι για γιώτ στις ακτές του Ατλαντικού), ενώ παράλληλα αναπτύσσεται και το αλιευτικό της λιμάνι. Η πόλη εξυπηρετείται αεροπορικά από το παρακείμενο αεροδρόμιο στο Λαλέ δίπλα στη Λα Παλίς (La Pallice), που σήμερα ονομάζεται Aéroport de La Rochelle - île de Ré, (χωρίς να έχει σχέση με το ομώνυμο νησί στις παρυφές του λιμένα της πόλης). Εξυπηρέτησε 180 χιλ. επιβάτες κατά το 2006, ενώ μέχρι το 2015 αναμένεται να διπλασιαστεί η κίνησή του. Από το αεροδρόμιο εκκινούν πτήσεις προς Ην. Βασίλειο, Ιρλανδία, Όσλο, Τουρκία, Ρόδο και Κρήτη, Μαρόκο και Τυνησία, Σενεγάλη και νότια Ιταλία. Στη Λα Ροσέλ υπάρχει σιδηροδρομικός σταθμός, ο οποίος τη συνδέει με το Παρίσι (γραμμή TGV, 2 h 45'), την Τουρ, το Πουατιέ και τη Νιόρ ενώ μέσω Κοράιγ συνδέεται με το Μπορντώ και τη Ναντ και τη Λιμόζ. Σημαντική κίνηση παρουσιάζουν, επίσης, οι (τακτικοί) εμπορικοί συρμοί που μεταφέρουν προϊόντα από τη λατινική Αμερική, πετρελαιοειδή και δημητριακά. Διαθέτει επίσης πυκνό δίκτυο αυτοκινητοδρόμων που τη συνδέουν με ολόκληρη τη χώρα, γι' αυτό είναι πολύ αναπτυγμένες και οι συγκοινωνίες με υπεραστικά λεωφορεία. Το εμπορικό λιμάνι και το αλιευτικό λιμάνι εδρεύουν πλέον στην παρακείμενη Λα Παλίς, ενώ στη Λα Ροσέλ υπάρχουν μαρίνες σκαφών αναψυχής. Ο αλιευτικός στόλος αποτελείται από σκάφη αλιείας ανοικτής θαλάσσης και στην πόλη υπάρχουν σημαντικές εγκαταστάσεις πρώτης επεξεργασίας και συσκευασίας των αλιευμάτων. Η Λα Ροσέλ είναι η έδρα του εμπορικού και βιομηχανικού επιμελητηρίου. Οικονομικοί τομείς που δίνουν ζωή στην οικονομία της πόλης είναι ο αγροτικός (ο αγροτικός πληθυσμός, εν τούτοις, παρουσίαζε μείωση κατά 34% περίπου το 2006), ο βιομηχανικός, ο τομέας κατασκευών κτηρίων (επίσης παρουσίασε μείωση κατά 7% περίπου), το εμπόριο και ο τομέας των υπηρεσιών, που παρουσιάζει και τη μεγαλύτερη αύξηση (περίπου 22%). Αναπτυγμένοι είναι οι τομείς της ναυτικής βιομηχανίας, με ναυπηγεία και κατασκευές εξοπλισμού σκαφών (κατασκευάζονται εκεί ειδικές μετεωρολογικές φρεγάτες και σκάφη αναψυχής πολλών τύπων), της σιδηροδρομικής βιομηχανίας (κατασκευάζεται τροχαίο υλικό με το οποίο εφοδιάζονται οι Γαλλικοί σιδηρόδρομοι αλλά και το μετρό της Πόλης του Μεξικού, του Καΐρου, του Μόντρεαλ, του Σαντιάγο της Χιλής κτλ.) ενώ αναπτυγμένος είναι και ο τομέας της χημικής βιομηχανίας, με προεξάρχουσα την εταιρεία Rhodia (πρώην Rhône-Poulenc), της κατασκευής οπτικών ειδών, πλαστικών και ηλεκτρονικής. Η χημική βιομηχανία ειδικεύεται στον εμπλουτισμό - διαχωρισμό των μετάλλων των σπανίων γαιών και την παραγωγή τους σε εμπλουτισμένη μορφή. Η εταιρεία Angibaud ειδικεύεται στην παραγωγή λιπασμάτων ενώ η Ioltech τείνει να γίνει η πρώτη εταιρεία παγκοσμίως στην παραγωγή κολλυρίων. Η πόλη διαθέτει το ομώνυμο Πανεπιστήμιο (Université de La Rochelle), με πλειάδα σχολών, στο οποίο φοιτούν περίπου 7.000 άτομα. Το Πανεπιστήμιο ιδρύθηκε σχετικά πρόσφατα (20 Ιανουαρίου 1993) και από την 1η Ιανουαρίου 2009 είναι ένα από τα είκοσι αυτόνομα Πανεπιστήμια της Γαλλίας. Οι μεσαιωνικοί πύργοι που δεσπόζουν στην είσοδο του (παλαιού) λιμανιού. Ο "φάρος της άκρης του Κόσμου" (Phare du Bout du Monde), που βρίσκεται στο ακρωτήριο Μινίμ (pointe des Minimes) και αποτέλεσε την έμπνευση για τη συγγραφή του ομώνυμου μυθιστορήματος του Ιουλίου Βερν. Το ενυδρείο, το οποίο κατατάσσεται ανάμεσα στα μεγαλύτερα ευρωπαϊκά, διαθέτοντας περίπου 10.000 είδη θαλάσσιας ζωής. Το Ναυτικό Μουσείο (musée maritime), στο οποίο στεγάζεται το σκάφος "Calypso" του Ζακ-Ιβ Κουστώ, το οποίο είχε βυθιστεί ύστερα από μια σύγκρουση στο λιμάνι της Σιγκαπούρης το 1996, ανελκύσθηκε και μεταφέρθηκε εκεί. Το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας (Muséum d'histoire naturelle de La Rochelle) Το Μουσείο Ορμπινύ - Μπερνόν (Orbigny-Bernon Museum) Ο (μικρός σχετικά) βοτανικός κήπος.