Κλίμα της Ουγγαρίας

Το κλίμα της Ουγγαρίας χαρακτηρίζεται από τη θέση της χώρας. Η Ουγγαρία βρίσκεται στο ανατολικό τμήμα της Κεντρικής Ευρώπης, περίπου σε ίση απόσταση από τον Ισημερινό και τον Βόρειο Πόλο, πάνω από 1.000 χιλιόμετρα από το καθένα, και περίπου 1.000 χιλιόμετρα από τον Ατλαντικό Ωκεανό. Απέχει, επίσης, τουλάχιστον 500 χιλιόμετρα από τη Μεσόγειο Θάλασσα. Το κλίμα της, όπως και ολόκληρη η γεωγραφία της, είναι αποτέλεσμα των περιβαλλοντικών αλλαγών κατά τη διάρκεια της Εποχής του Ολόκαινου.Το κλίμα της Ουγγαρίας είναι το αποτέλεσμα της αλληλεπίδρασης δύο μεγάλων κλιματικών συστημάτων, του ηπειρωτικού κλίματος και το ωκεάνιου κλίματος. Η επίδραση και των δύο αυτών συστημάτων είναι αισθητή σε ολόκληρη τη χώρα και σε διαφορετικές χρονικές στιγμές, πράγμα που σημαίνει ότι οι καιρικές συνθήκες είναι πολύ μεταβλητές.

 Οι δύο πιο σημαντικοί παράγοντες που επηρεάζουν το κλίμα της Ουγγαρίας είναι η απόσταση από τον Ατλαντικό Ωκεανό και οι επικρατούντες δυτικοί άνεμοι. Ο ηπειρωτικός χαρακτήρας του ουγγρικού κλίματος απέχει πολύ από το να είναι τόσο ακραίος όσο και στην Ανατολική Ευρώπη. Ο βαθμός της ηπειρωτικότητας μπορεί να περιγραφεί από το ακόλουθο παράδειγμα: Εάν η ακτή του Ατλαντικού θεωρηθεί ως μηδέν και η πόλη Βερχογιάνσκ στη Σιβηρία ως 100, τότε η Σόπρον (Δυτική Ουγγαρία), το Πούτνοκ (Βόρεια Ουγγαρία) και το Τοτκομλός (Νοτιοανατολική Ουγγαρία), θα ήταν 27,3, 30,4 και 34 αντίστοιχα. Οι κοιλότητες της εύκρατης ζώνης ακολουθούν το μονοπάτι των δυτικών ανέμων και φέρνουν έντονες βροχές στη χώρα. Η τοποθεσία της χώρας στη γεωγραφική περιοχή της λεκάνης των Καρπαθίων είναι επίσης σημαντική. Οι γειτονικές οροσειρές τροποποιούν την επίδραση των ανέμων και άλλων κλιματικών δυνάμεων που προχωρούν προς τη χώρα. Για παράδειγμα, η εισβολή κρύων μετώπων επιβραδύνεται και ορισμένοι άνεμοι αναλαμβάνουν έναν θερμότερο χαρακτήρα.Το κλίμα της Ουγγαρίας επηρεάζεται από δύο περισσότερο ή λιγότερο μόνιμα κέντρα δράσης της εύκρατης ζώνης, του Ισλανδικού Χαμηλού και του Αζορικού Υψηλού. Οι καταπτώσεις που προέρχονται από την περιοχή της Ισλανδίας ταξιδεύουν σε όλη τη χώρα, φέρνοντας δροσερό καιρό και βροχές. Όταν το Αζορικό Υψηλό αποκτά την υπεροχή, ο καιρός είναι φωτεινός και ξηρός, τόσο το χειμώνα όσο και το καλοκαίρι. Εκτός από τα μόνιμα, υπάρχει και ένα σημαντικό κέντρο εποχιακής δράσης, το Σιβηρικό Υψηλό, το οποίο ασκεί επιρροή κατά περιόδους το χειμώνα, όταν οι ψυχρές αέριες μάζες από τη Σιβηρία και την Ανατολική Ευρώπη κατευθύνονται στα βουνά των Καρπαθίων και εγκαθίστανται για κάποιο διάστημα πάνω από τη λεκάνη των Καρπαθίων. Ο άνεμος ασκεί ισχυρή επίδραση στο κλίμα της Ουγγαρίας, καθώς επηρεάζει την ταχύτητα, την κατεύθυνση και την ικανότητά κινητοποίησης των μαζών του αέρα. Σε υψόμετρο ανεξάρτητα από την επίδραση ανακούφισης, περίπου 4.000 μ., τα δυτικά ρεύματα κυριαρχούν στη χώρα. Πιο κοντά στην επιφάνεια, πάνω από το μεγαλύτερο μέρος της χώρας, κυριαρχούν οι βορειοδυτικοί άνεμοι κυριαρχούν, αλλά ανατολικά του ποταμού Τίσα επικρατούν οι βόρειοι άνεμοι. Όσον αφορά την ταχύτητα του ανέμου, η μέση ετήσια τιμή κυμαίνεται μεταξύ 1.5 και 2.5 μπωφόρ. Η ατμοσφαιρική πίεση παραμένει περίπου στα ίδια επίπεδα όλο το χρόνο. Η μέση ετήσια βροχόπτωση σε όλη τη χώρα είναι 600 χιλιοστά. Τα ξηρότερα μέρη της χώρας βρίσκονται στα ανατολικά, όπου για παράδειγμα στο Χορτομπάγκι όπου η ετήσια βροχόπτωση παραμένει κάτω από τα 500 χιλιοστά). Η μέγιστη βροχόπτωση, κοντά στα 1.000 χιλιοστά, πέφτει στα δυτικά σύνορα της Ουγγαρίας. Χαρακτηριστικό του ηπειρωτικού κλίματος, οι περισσότερες βροχοπτώσεις συμβαίνουν στα τέλη της άνοιξης και στις αρχές του καλοκαιριού. Στη νοτιοδυτική περιοχή σημειώνονται υψηλές θερμοκρασίες κατά τη διάρκεια του Οκτωβρίου υπό τις επιρροές του μεσογειακού κλίματος. Ο αριθμός των βροχερών ημερών είναι πάνω από 100 στα νοτιοδυτικά σύνορα, καθώς και στην περιοχή των ορέων Μάτρα και Μπιουκ. αλλά λιγότερες από 80 κατά μήκος του μεσαίου τμήματος του Τίσα. Οι χαμηλές βροχοπτώσεις, η θερμότητα και η ισχυρή εξάτμιση καθιστούν τη Μεγάλη Ουγγρική Πεδιάδα πολύ σκονισμένη το καλοκαίρι. Οι καταιγίδες επηρεάζουν συχνά την χώρα, ιδιαίτερα κατά τους καλοκαιρινούς μήνες. Το χειμώνα, από τα τέλη Νοεμβρίου έως τις αρχές Μαρτίου, οι βροχοπτώσεις πέφτουν εν μέρει υπό τη μορφή χιονιού. Το κάλυμμα χιονιού ποικίλλει σημαντικά. Το λεπτότερο κάλυμμα χιονιού βρίσκεται στην ανατολική περιοχή της Μεγάλης Πεδιάδας (με ετήσιο μέσο όρο 4 εκατοστών). Στην Ουγγαρία η υγρασία του αέρα είναι πολύ υψηλότερη το καλοκαίρι απ'ότι το χειμώνα. Η ετήσια μέση περιεκτικότητα σε υδρατμούς είναι 74 γραμμάρια ανά κυβικό μέτρο σε υδροστατική πίεση 73 χιλιοστών. Η υψηλότερη σχετική περιεκτικότητα σε υδρατμούς (πάνω από 75%) βρίσκεται στη δυτική συνοριακή περιοχή. Ferenc Erdei, επιμ.. (1968), Information Hungary, Pergamon Press, σελ. 12 – 14