Βουδισμός στη Ρωσία

Ιστορικά, ο Βουδισμός έχει πάνω από 400 χρόνια παρουσίας στη Σιβηρία. Ο βουδισμός θεωρείται ως μια από τις παραδοσιακές θρησκείες της Ρωσίας. Σύμφωνα με το νόμο αποτελεί μέρος της ρωσικής πολιτιστικής κληρονομιάς. Εκτός από τις ιστορικές μοναστικές παραδόσεις των βουδιστικών δημοκρατιών της Μπουργιατίας, της Καλμικίας και της Τιβά, ο Βουδισμός είναι πλέον ευρέως διαδεδομένος σε όλη τη Ρωσία. Αρκετοί Ρώσοι έχουν μεταστραφεί στον βουδισμό. Η κύρια μορφή του Βουδισμού στη Σιβηρία είναι η σχολή Γκέλουκπα, η οποία ανήκει στον Θιβετιανό Βουδισμό. Ανεπίσημα η Γκέλουκπα είναι γνωστή ως η παράδοση του "κίτρινου καπέλου". Μικρότερος αριθμός Βουδιστών στη Σιβηρία ανήκει σε άλλες θιβετιανές ή μη σχολές. Αν και ο Θιβετιανός Βουδισμός συνδέεται συχνότερα με το Θιβέτ, στη Ρωσία ο Θιβετιανός Βουδισμός μεταδόθηκε μέσω της Μογγολίας.Στη Ρωσία, ο βορειότερος βουδιστικός ναός είναι το Ντατσάν Γκουνζετσοϊνέι στην Αγία Πετρούπολη.

 Τα πρώτα στοιχεία που αποδεικνύουν την ύπαρξη βουδιστικού πληθυσμού στη σημερινή ρωσική επικράτεια (πιο συγκεκριμένα στη Σιβηρία, κοντά στις χώρες της Ανατολικής Ασίας) ανάγονται στον 8ο αιώνα μ.Χ. στις περιφέρειες Πριμόριε και Αμούρ, καθώς τμήματα αυτών των περιφερειών ανήκαν στο κορεατικό κράτος Μπάλχε (698-926). Οι Μόχε εξασκούσαν μια μορφή του Βουδισμού Μαχαγιάνα. Οι πολιτισμός των Μόχε είχε μεγάλες επιρροές από τους πολιτισμούς της Κίνας, της Κορέας και της Μαντζουρίας. Ο Βουδισμός εξαπλώθηκε σε περιοχές της Ρωσίας οι οποίες γειτνιάζουν γεωγραφικά ή πολιτιστικά με τη Μογγολία (Μπουργιατία, κράι Υπερβαϊκάλης, δημοκρατία των Τιβά). Σε αυτές τις τρεις περιοχές ζουν σημαντικοί πληθυσμοί Μογγολικής καταγωγής. Επίσης, οι Καλμίκοι (άλλο ένα έθνος μογγολικής καταγωγής) αποτελούν τη πλειοψηφία του πληθυσμού της Καλμικίας, η οποία είναι η μόνη βουδιστική περιοχή στην Ευρώπη. Στη Ρωσία, το 1887 υπήρχαν 29 εκδοτικοί οίκοι και πολλά ντατσάν. Όταν η Σοβιετική Ένωση ανέλαβε την εξουσία υπήρχαν αρκετοί Βουδιστικοί ναοί στη Ρωσία. Η Σοβιετική Ένωση δεν είδε με καλό μάτι τον Βουδισμό στη χώρα (όπως και τις περισσότερες θρησκείες) και άρχισαν διώξεις. Ο Βουδισμός και άλλες θρησκείες επλήγησαν από τις θρησκευτικές διώξεις στην ΕΣΣΔ. Το 1929, πολλά μοναστήρια έκλεισαν και μοναχοί συνελήφθησαν και εξορίστηκαν. Κατά τη δεκαετία του 1930 οι Βουδιστές υπέφεραν περισσότερο από κάθε άλλη θρησκευτική κοινότητα στη Σοβιετική Ένωση. Τότε απελάσσονταν λάμα και τους προσάπτονταν αναληθείς κατηγορίες (οι κατηγορίες ήταν "διενέργεια κατασκοπίας για λογαριασμό της Ιαπωνίας" και "εχθρός του λαού"). Μετά τη διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, η εκλογή του Κιρσάν Ιλιουμζίνοφ στο αξίωμα της προεδρίας της Καλμικίας σήμανε την αρχή της αναβίωσης του Βουδισμού στη δημοκρατία. Ο βουδισμός αναβιώθηκε στην Μπουργιατία και τη Τιβά και άρχισε να διαδίδεται μεταξύ των Ρώσων σε άλλες περιοχές της Ρωσίας. Το 1992, ο Δαλάι Λάμα έκανε την πρώτη του επίσκεψη στην Τιβά της Ρωσίας.Στη Σιβηρία (και την υπόλοιπη Ρωσία) υπάρχουν αρκετά Θιβετιανά Βουδιστικά μοναστήρια-πανεπιστήμια, γνωστά ως ντατσάν.Ο διάσημος ρώσος Ινδολόγος Φιόντορ Στσερμπάτσκοϊ έκανε ταξίδια στην Ινδία και τη Μογγολία κατά τα χρόνια της Ρωσικής Αυτοκρατορίας. Πολλοί θεωρούν ότι έθεσε τα θεμέλια για τη μελέτη του βουδισμού στον δυτικό κόσμο. Σήμερα υπάρχουν 700.000 με 1.500.000 Βουδιστές στη Ρωσία. Αυτοί ζουν κυρίως στην Μπουργιατία, τη Καλμικία και τη Τιβά. Το 2012, ο Βουδισμός ήταν η θρησκεία του 62% των κατοίκων της δημοκρατίας των Τιβά. Το ίδιο έτος το 38% των κατοίκων της Καλμίκιας και το 20% των κατοίκων της Μπουργιατίας ήταν βουδιστές. Ένα 6% του κατοίκου τουκράι Υπερβαϊκάλης ήταν βουδιστές, κυρίως Μπουργιάτες. Στην Περιφέρεια Τομσκ και τη Γιακουτία τα ποσοστά των Βουδιστών βρίσκονται εντός του εύρους του 0.5-0.9%. Ευάριθμες βουδιστικές κοινότητες (με μερίδιο ως προς το συνολικό πληθυσμό εντός του εύρους του 0.1%-0.5%) εντοπίζονται και σε άλλα ομοσπονδιακά υποκείμενα: περιφέρεια Σαχαλίνης, κράι Χαμπάροφσκ, περιφέρεια Αμούρ, περιφέρεια Ιρκούτσκ, δημοκρατία των Αλτάι, δημοκρατία της Χακασίας, περιφέρεια Νοβοσιμπίρσκ, περιφέρεια Τομσκ, περιφέρεια Τιουμέν, περιφέρεια Αρινμπούρκ, περιφέρεια Αρχάγγελσκ, περιφέρεια Μούρμανσκ, Μόσχα (πόλη ομοσπονδιακής σημασίας με καθεστώς που ισοδυναμεί με αυτό του ομοσπονδιακού υποκειμένου) περιφέρεια Μόσχας, Αγία Πετρούπολη (πόλη ομοσπονδιακής σημασίας με καθεστώς που ισοδυναμεί με αυτό του ομοσπονδιακού υποκειμένου) και περιφέρεια Λένινγκραντ, περιφέρεια Καλίνινγκραντ. Στη Μόσχα, την Αγία Πετρούπολη, τη Σαμάρα και άλλες πόλεις, τα μερίδια των Βουδιστών ως προς τον συνολικό πληθυσμό φτάνουν συχνά μέχρι και το 1%.