Προάστιο Πάτρας

Το Προάστιο ή Προάστειο, ευρύτερα γνωστό με την παλιότερη ονομασία Μποζαΐτικα, είναι συνοικία της Πάτρας στη βόρεια είσοδο της πόλης. Γειτνιάζει με το Ρίο -έδρα του ομώνυμου πρώην «καποδιστριακού» δήμου- και το Πανεπιστήμιο Πατρών. Χωρίζεται σε Άνω Προάστιο, Κάτω Προάστιο και Παραλία Προαστίου ενώ στη συνοικία ανήκει και η παράκτια περιοχή Δάφνες που αποτελεί δημοφιλή παραλία για τους Πατρινούς κατά την θερινή περίοδο. Απέχει περίπου 7 χλμ. από το κέντρο της πόλης της Πάτρας. Εκεί βρίσκεται η έδρα του σωματείου της Νίκης Προαστείου με ιδιόκτητες αθλητικές εγκαταστάσεις δίπλα στο ΚΤΕΟ Πατρών, καθώς και το Εθνικό Κλειστό Γυμναστήριο «Δημήτριος Τόφαλος».

 Το Προάστιο μέχρι τις αρχές του 20ου αιώνα αποτελούσε χωριό το οποίο ονομαζόταν Μποζαΐτη ή Μποζαΐτικα, ονομασία που βρίσκεται σε ευρεία χρήση στην καθημερινή πρακτική, ιδιαίτερα στους κατοίκους της πόλης και της ευρύτερης περιοχής. Το παλιό όνομα προέρχεται από κάποιον ιδιοκτήτη της περιοχής, Οθωμανό ή Έλληνα Αναφέρεται το 1580 οικογένεια Βοζαίτη ως ιδιοκτήτες έκτασης γύρω από τον λόφο του Προφήτη Ηλία. Πριν την Επανάσταση στην Πάτρα κατοικούσε ο Μπεζαήτ Πασάς και ίσως είχε κτήματα στην περιοχή ·έτσι έμεινε και το τοπωνύμιο. Επίσημα ονομασία άλλαξε από Μποζαΐτικα σε Προάστειον το 1928 με το ΦΕΚ 156/1928. Στην ευρύτερη περιοχή έχουν βρεθεί πολλές αρχαιότητες, κυρίως αγροικίες ρωμαϊκών χρόνων. Αρχικά αποτέλεσε οικισμό του χωριού Συχαινά ενώ από το 1832 αποτελεί τμήμα του Δήμου Πατρέων. Το 1903 αναφέρεται ότι είχε 503 κατοίκους και μονοτάξιο δημοτικό σχολείο αρρένων. Οι πρώτοι κάτοικοι του χωριού προέρχονται από τα χωριά της Νωνάκριδας της πρώην Επαρχίας Καλαβρύτων. Ήταν κυρίως εργάτες που έρχονταν το καλοκαίρι και δούλευαν στις σταφίδες και σταδιακά εγκαταστάθηκαν μόνιμα στην περιοχή. Στο Προάστιο ανήκουν και οι συνοικίες «Δάφνες» και «Παραλία Προαστίου», που και οι δύο βρίσκονται στην παραλιακή ζώνη. Οι Δάφνες έχουν ονομασία φυτωνυμική, από την ύπαρξη στην περιοχή πολλών πικροδαφνών, και βρίσκονται στα σύνορα με την συνοικία του Καστελόκαμπου, όπου χωρίζονται από τον Χάραδρο ποταμό. Παραλία Προαστίου λέγεται το τμήμα της συνοικίας κάτω από τις γραμμές του τραίνου και το οποίο συνορεύει με την περιοχή της Αγυιάς νότια και τις Δάφνες βόρεια. Τη συνοικία διασχίζουν η Παλιά Ε.Ο. Αθηνών-Πατρών (νυν Οδός Πανεπιστημίου) και η Νέα Ε.Ο. Αθηνών-Πατρών (Νέος Δρόμος), ενώ εκεί βρίσκεται και η βόρεια είσοδος/έξοδος της Περιμετρική Οδού της Πάτρας. Η περιοχή εξυπηρετείται από τη «Γραμμή 6» (Πάτρα - Πανεπιστήμιο/Νοσοκομείο & Πάτρα - Παραλία Προαστείου Καστελλόκαμπος) του Αστικού ΚΤΕΛ Πάτρας, καθώς και από τον Προαστιακό Σιδηρόδρομο Πάτρας μέσω της στάσης «Μποζαΐτικα / Bozaitika». Στη συνοικία βρίσκεται το Εθνικό Κλειστό Γυμναστήριο «Δημήτριος Τόφαλος» καθώς και η Διοίκηση Πυροσβεστικών Υπηρεσιών Νομού Αχαΐας μαζί με την 6η ΕΜΑΚ και το Συντονιστικό Κέντρο Επιχειρήσεων Δυτικής Ελλάδας του Πυροσβεστικού Σώματος. Τα τελευταία χρόνια στην συνοικία στεγάζεται και η έδρα της εθελοντικής ομάδας σε θέματα Πυρόσβεσης και διάσωσης, Δυνάμεις Πολιτικής Προστασίας Δυτικής Ελλάδας με τομέα δραστηριοποίησης σε όλο τον Δήμο Πατρέων, την Δυτική Ελλάδα αλλά και πανελλαδικά όπου χρειαστεί. Είναι μια περιοχή αστική που έχει και αγροτικές εκτάσεις και φυσικό δασικό πλούτο, κατάλληλη για πεζοπορία και σωματική άθληση, ειδικά στον λόφο του Προαστίου όπου εκεί βρίσκεται και η γραφική εκκλησία του Προφήτη Ηλία και που προσφέρει άπλετη θέα στον Πατραϊκό κόλπο και την Γέφυρα Ρίου - Αντιρρίου. Το Προάστιο έχει διαφορά καταστήματα όλων των ειδών κυρίως κατά μήκος των κεντρικών οδικών αρτηριών, ενώ κεντρική εκκλησία της περιοχής είναι ο Άγιος Δημήτριος, όπου δίπλα της βρίσκεται το 40ο Δημοτικό Σχολείο Πατρών και το Κοιμητήριο του Προαστίου. Δ. Καρατζά, Χ. Χαραλάμπους, Δ. Γκότση, Γ. Λύρα, Πάτρα, ονομάτων επίσκεψις, Έκδοση των εφημερίδων «Εθνικός Κήρυξ των Πατρών» και «Ημερήσιος Κήρυξ των Πατρών», Πάτρα 1995. Χρήστου Π. Κορύλλου, Χωρογραφία της Ελλάδος. Α΄. Νομός Αχαΐας, Εκ του Τυπογραφείου των Καταστημάτων «Ανέστη Κωνσταντινίδου», Εν Αθήναις 1903. Βασίλης Οικονομόπουλος (εκδ.), Πατρινό Αθλητικό Πανόραμα, Εκδόσεις «ΠΑΝΟΡΑΜΑ», Πάτρα 1994, Πάτρα 1994. Αλέξιος Παναγόπουλος, Ιστορικό Λεξικό περιοχής Δήμου Ρίου Νομού Αχαΐας, Εκδόσεις Περί Τεχνών, Πάτρα 2003. ISBN 960-8260-32-9. (λήμμα Καστρίτσι). Κώστας Ν. Τριανταφύλλου, Ιστορικόν Λεξικόν των Πατρών, Τυπογραφείο Πέτρου Χρ. Κούλη, Πάτρα 1995, Τρίτη Έκδοση. Νίκη Προαστίου Επίσημη ιστοσελίδα