Μπένο Γκούτενμπεργκ

Ο Μπένο Γκούτενμπεργκ (Beno Gutenberg, 4 Ιουνίου 1889 - 25 Ιανουαρίου 1960) ήταν Γερμανός σεισμολόγος με σημαντική επιστημονική συνεισφορά. Ήταν συνεργάτης του Τσαρλς Ρίχτερ στο Ινστιτούτο Τεχνολογίας της Καλιφόρνια και σύντροφός του στην επινόηση της κλίμακας Ρίχτερ για τη μέτρηση του μεγέθους των σεισμών.

 Ο Γκούτενμπεργκ γεννήθηκε στο Ντάρμστατ της Γερμανίας και πήρε το διδακτορικό του στη φυσική από το πανεπιστήμιο του Γκέτινγκεν το 1911. Σύμβουλος του ήταν ο Εμίλ Βίχερτ. Κατείχε θέσεις στο πανεπιστήμιο του Στρασβούργου, τις οποίες έχασε το 1918, όταν η πόλη περιήλθε στη δικαιοδοσία της Γαλλίας. Μερικά χρόνια αργότερα, κατά τη διάρκεια των οποίων έπρεπε μεταξύ άλλων να διοικεί και το εργοστάσιο σαπουνιού του πατέρα του, απέκτησε μία θέση στο πανεπιστήμιο της Φρανκφούρτης, από την οποία λάμβανε μια πενιχρή πληρωμή. Αν και ήδη στη δεκαετία το 1920 ήταν ένας από τους σημαντικότερους σεισμολόγους διεθνώς, και σίγουρα ο σπουδαιότερος σεισμολόγος της Γερμανίας, ήταν ακόμη εξαρτημένος από τη θέση του στο εργοστάσιο του πατέρα του. Το 1928, η απόπειρά του να διαδεχτεί τον καθηγητή του Εμίλ Βίχερτ στο Γκέτινγκεν απέτυχε. Υπάρχουν ενδείξεις ότι η εβραϊκή καταγωγή του Γκούτενμπεργκ μπορεί να έπαιξε ρόλο σε αυτό, καθώς ήδη από τη δεκαετία του 1920 υπήρχαν έντονες αντισημιτικές τάσεις στα γερμανικά πανεπιστήμια. Για παρόμοιους λόγους δεν αποδέχτηκε θέση καθηγητή στο Πότσδαμ, όπου θα διαδεχόταν τον Γκουστάβ Ανγκενχάιστερ. Καθώς ο Γκούτενμπεργκ δεν είχε πιθανότητες να διαχωρίσει τον εαυτό του από την επιστημονική του εργασία στη Γερμανία, αποδέχτηκε τη θέση του καθηγητή γεωφυσικής που του προσφέρθηκέ από το Ινστιτούτο Τεχνολογίας της Καλιφόρνια στην Πασαντίνα το 1930. Αν και κατείχε ήδη θέση καθηγητή στη Γερμανία, θα την είχε χάσει ούτως ή αλλιώς το 1933, όταν οι Ναζί πήραν την εξουσία στη Γερμανία, όπως τόσοι άλλοι επιστήμονες με εβραϊκές ρίζες, πολλοί από τους οποίους μετανάστευσαν στις ΗΠΑ. Ο Γκούτενμπεργκ, κυρίως μέσω της συνεργασίας του με τον Ρίχτερ, έκανε το Ινστιτούτο Τεχνολογίας της Καλιφόρνια το σπουδαιότερο σεισμολογικό ινστιτούτο σε ολόκληρο τον κόσμο. Σε συνεργασία με τον Ρίχτερ, ο Γκούτενμπεργκ ανέπτυξε μια σχέση μεταξύ του μεγέθους των σεισμών και της ενέργειας, η οποία αντιπροσωπεύεται από την εξίσωση log ⁡ E ( s ) = 11.8 + 1.5 M {\displaystyle \!\ \log E(s)=11.8+1.5M} .Ή εξίσωση αυτή δίνει την ενέργεια E ( s ) {\displaystyle E(s)} από σεισμούς και σεισμικά κύματα σε έργια. Ένα ακόμη γνωστό αποτέλεσμα είναι ο Νόμος Γκούτενμπεργκ-Ρίχτερ που δίνει την κατανομή πιθανοτήτων των σεισμών για δεδομένη ενέργεια. Εργάστηκε επίσης στον καθορισμό του βάθους των ορίων πυρήνα - μανδύα και άλλων ιδιοτήτων της δομής της Γης. Το 1960, αρρώστησε από μία ιώδη μορφή γρίπης, η οποία μετεξελίχθηκε σε πνευμονία και του στοίχισε τη ζωή. Κλίμακα Ρίχτερ Τσαρλς Ρίχτερ (Αγγλικά) Gutenberg (1960), «Low-Velocity Layers in the Earth, Ocean, and Atmosphere.», Science 131 (3405): 959-965, 1960 Apr 1, doi:10.1126/science.131.3405.959, PMID 17756389, http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17756389 Buwalda; Gutenberg (1935), «INVESTIGATION OF OVERTHRUST FAULTS BY SEISMIC METHODS.», Science 81 (2103): 384-386, 1935 Apr 19, doi:10.1126/science.81.2103.384, PMID 17769434, http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/17769434 (Αγγλικά) Βιογραφικό του Γκούτενμπεργκ από την ιστοσελίδα της Αμερικανικής Γεωφυσικής Έκδοσης Αρχειοθετήθηκε 2004-04-20 στο Wayback Machine.