Αντριάν Παουνέσκου

Ο Αντριάν Παουνέσκου (Ρουμάνικη προφορά: adriˈan pə.uˈnesku ; 20 Ιουλίου 1943 – 5 Νοεμβρίου 2010) ήταν Ρουμάνος συγγραφέας, εκδότης, υποστηρικτής του πολιτισμού, μεταφραστής και πολιτικός. Μια βαθιά χαρισματική προσωπικότητα, μια αμφιλεγόμενη και πολύπλοκη φιγούρα, ο καλλιτέχνης και ο άντρας είναι σχεδόν αδύνατο να χωριστούν. Από τη μια κατηγορείται για συνεργασία με το κομμουνιστικό καθεστώς, αλλά από την άλλη διώχθηκε και εξοστρακίστηκε από το καθεστώς, όταν άρχισε να αντιμετωπίζει τις αποτυχίες του και όταν η επιρροή του θεωρήθηκε ως επικίνδυνη. Αν και επικρίθηκε επειδή επαίνεσε τον πρώην κομμουνιστή ηγέτη Νικολάε Τσαουσέσκου, ο Παουνέσκου αποκαλούνταν «ο πιο διάσημος ποιητής της Ρουμανίας» σε ένα άρθρο του Associated Press, που αναφέρθηκε από τους New York Times.

 Γεννημένος στο Κοπατσένι, κομητεία Μπάλτσι, στη σημερινή Δημοκρατία της Μολδαβίας, ο Παουνέσκου πέρασε τα παιδικά του χρόνια στη Μπάρκα, στην κομητεία Ντολζ. Ξεκίνησε τις δευτεροβάθμιες σπουδές του στο Εθνικό Κολλέγιο φράτσιι Μπουζέστι στην Κραϊόβα και στη συνέχεια συνέχισε στο Εθνικό Κολλέγιο Αγίου Σάββα στο Βουκουρέστι. Ο Παουνέσκου σπούδασε φιλολογία στο Πανεπιστήμιο του Βουκουρεστίου και έγινε συγγραφέας και δημοσιογράφος. Ήταν ένα δημόσιο πρόσωπο με επιρροή για τη νεολαία της Ρουμανίας κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1970 και των αρχών της δεκαετίας του 1980. Αν και επικρίθηκε, επειδή έγραψε κολακευτικά ποιήματα για τον Νικολάε Τσαουσέσκου, ο Παουνέσκου παρέμεινε δημοφιλής στη Ρουμανία, όπου εμφανιζόταν στην τηλεόραση αρκετές φορές την εβδομάδα. Όπως συνοψίστηκε μεταθανάτια από την εφημερίδα Ελεύθερη Ρουμανία (România Liberă), ο Παουνέσκου "εξακολουθεί να θεωρείται ήρωας από τον απλό άνθρωπο στο δρόμο" αν και "οι διανοούμενοι συνεχίζουν να αμφισβητούν την ακεραιότητά του και τη λογοτεχνική αξία του έργου του". Μέλος της Ένωσης Κομμουνιστικής Νεολαίας μεταξύ 1966 και 1968 και, μεταξύ 1968 και 1989, του Ρουμανικού Κομμουνιστικού Κόμματος, ο Παουνέσκου απέκτησε τον έλεγχο μιας σημαντικής εβδομαδιαίας έκδοσης, Φλόγα (Flacăra) και έγινε παραγωγός και οικοδεσπότης μιας εξαιρετικά δημοφιλής πλανόδιας σειράς πολιτιστικών εκδηλώσεων στη χώρα, Cenaclul Flacăra, που ιδρύθηκε το 1973 και ολοκληρώθηκε από τις κομμουνιστικές αρχές το 1985. Οι εκδηλώσεις περιλάμβαναν λαϊκή και ποπ μουσική, ρεσιτάλ ποίησης και προσωπικές και συχνά συγκινητικές ομιλίες του Παουνέσκου. Μέσω αυτού του πολιτιστικού φόρουμ, ο Παουνέσκου προώθησε τη ρουμανική ποίηση και μουσική, ενσταλάσσοντας έναν εθνικιστικό τόνο, που καλούσε σε υπερηφάνεια για τις ρουμανικές πνευματικές-καλλιτεχνικές αξίες και έκφραση, φαινομενικά ως αντίστιξη στην «παιδική και ολέθρια» ποπ μουσική (τόσο ρουμανική όσο και ξένη) που είναι διαθέσιμη στους ραδιοφωνικούς σταθμούς. Οι ποιητές, που προωθήθηκαν περιελάμβαναν κανονικά ονόματα της ρουμανικής λογοτεχνίας: Μιχάι Εμινέσκου, Λουτσιάν Μπλάγκα, Οκτάβιαν Γκόγκα, Γιώργος Μπακόβια, Νικήτα Στανέσκου, Άνα Μπλαντιάνα. Τα ποιήματα του ίδιου του Παουνέσκου, που απαγγέλθηκαν σε αυτές τις εκδηλώσεις, έχουν ένα κοινωνικό θέμα, για τη ζωή και τις δυσκολίες των απλών ανθρώπων. Παραμένουν πολύ δημοφιλή δεκαετίες μετά, πολλοί Ρουμάνοι μπορούν να απαγγείλουν μέρη τους από μνήμης. Οι ερμηνευτές ήταν ένας συνδυασμός επαγγελματιών καλλιτεχνών καθώς και ταλαντούχων ερασιτεχνών, που ελέγχθηκαν από τον ίδιο τον Παουνέσκου. Πολλοί από αυτούς τους «πρωτάρηδες» έχουν γίνει διάσημοι ερμηνευτές, γνωστά ονόματα - για παράδειγμα οι Νίκου Αλιφάντις, Αντριάν Ιβανίτσκι, Μαρτσέλα Σάφτιουκ, Μανταλίνα Αμόν, Στεφάν Χρούσκα, Μίρτσεα Μπανίτσιου, Μίρτσεα Βιντίλα, Τατιάνα Στέπα και πολλοί άλλοι. Στο απόγειο της δημοτικότητάς του, οι εκδηλώσεις συγκέντρωναν δεκάδες χιλιάδες νέους, γεμίζοντας γήπεδα. Όπως και με τον άνθρωπο, η ποίηση του Αντριάν Παουνέσκου είναι δύσκολο να οριστεί ή να ξεχωρίσει εύκολα. Στο ντεμπούτο του γράφει με μοντερνιστικό και μυθολογικό τόνο - ερμηνεύοντας ξανά παλιούς μύθους, που διατυπώνονται μέσα στην αφηρημένη σύγχρονη ρητορική. Σε αυτή τη φάση γράφει επίσης «καθαρή ποίηση», παρόμοια με τον επιφανή σύγχρονό του Νικήτα Στανέσκου, αν και οι περισσότεροι άνθρωποι και κριτικοί λογοτεχνίας θυμούνται κυρίως την μεταγενέστερη ποίηση του Παουνέσκου, αυτή που κινείται σε μεσσιανικό τόνο, όπου οι στίχοι του τραγουδήθηκαν και απαγγέλλονταν από χιλιάδες νέους στα γήπεδα. Σχετικά με το μεταγενέστερο, ο τραγουδιστής και τραγουδοποιός Ντανιέλ Ρεϊνό, ο οποίος ερμηνεύει περιστασιακά (Αυστραλία, ΗΠΑ) τραγούδια σε στίχους του Παουνέσκου μεταφρασμένους στα αγγλικά, εξέφρασε την άποψη ότι το Αντιπολεμιστής (Antirăzboinica - Στίχοι Αντριάν Παουνέσκου, μουσική Βαλέριου Στέριαν, μετάφραση Ντανιέλ Ιονίτσα) είναι στο ίδιο επίπεδο με οποιοδήποτε αντιπολεμικό ποίημα ή τραγούδι, που μπορεί να έχει γράψει ο Μπομπ Ντύλαν ή οποιοσδήποτε. Σύμφωνα με τον κριτικό λογοτεχνίας Νικολάε Μανολέσκου, ο Αντριάν Παουνέσκου είναι ένας αγαπημένος και απεχθής, αυθεντικός και ψεύτικος, ικανός για εξαιρετική ποίηση καθώς και μέτρια συνθήματα. Σίγουρα εκνευρίζει, είτε πρόκειται για προεπιλογή είτε για σχέδιο: «Μισώ τα πάντα στον ποιητή του, εκτός από την ποίησή του. . ." (Εουτζέν Μπάρμπου). Ο Παουνέσκου είναι ικανός για μεγάλες και γρήγορες κινήσεις συναισθημάτων και έκφρασης στην ποίησή του, όπου το δυνατό ποζάρισμα μπορεί να ακολουθηθεί από λεπτή αμφιβολία και ένα φυλλάδιο από έναν ύμνο. «Διαβολικό σώμα με ψυχή αγγέλου». Ο ιστορικός και κριτικός λογοτεχνίας Άλεξ Στεφανέσκου είναι της γνώμης ότι αν ανθολογηθεί επαγγελματικά, απελευθερωθεί από τα πιο αδύναμα μέρη της, η ποίηση του Αντριάν Παουνέσκου θα μπορούσε να είναι στο ίδιο επίπεδο με ό,τι καλύτερο έχει να προσφέρει η ρουμανική ποίηση. Μετά το 1989 ο Παουνέσκου ακολούθησε πολιτική καριέρα, ευθυγραμμίζοντας τον εαυτό του με τον σοσιαλισμό και στη συνέχεια τα σοσιαλδημοκρατικά πολιτικά κόμματα. Το 1996, έθεσε υποψηφιότητα στις προεδρικές εκλογές της Ρουμανίας εκείνης της χρονιάς, αλλά έλαβε μόνο 87.163 ψήφους (0,69%). Ήταν γερουσιαστής από το 1992 έως το 2008, εκπροσωπώντας την κομητεία Ντολζ (1992–2004) και στη συνέχεια την επαρχία Χουνεντοάρα (2004–2008), εκπροσωπώντας αρχικά το Σοσιαλιστικό Εργατικό Κόμμα (PSM) και αργότερα το Σοσιαλδημοκρατικό Κόμμα της Ρουμανίας (PSD). Έλαβε τις περισσότερες ψήφους στην περιφέρειά του στις εκλογές του 2008, αλλά δεν κατάφερε να κερδίσει μια έδρα μετά την ανακατανομή των ψήφων σύμφωνα με το σύστημα (Μικτή Αναλογική εκπροσώπιση μελών, MMP), που χρησιμοποιήθηκε. Σε ηλικία 67 ετών, ο Παουνέσκου νοσηλεύτηκε στις 26 Οκτωβρίου 2010 στη μονάδα εντατικής θεραπείας του νοσοκομείου έκτακτης ανάγκης Φλορεάσκα στο Βουκουρέστι, με προβλήματα σε πιο ζωτικά όργανα που προκλήθηκαν από πνευμονικό οίδημα. Ο Παουνέσκου είχε επακόλουθη νεφρική, ηπατική και καρδιακή ανεπάρκεια. Πέθανε στις 7:15 π.μ., στις 5 Νοεμβρίου 2010. Κληρονόμοι του ήταν η σύζυγός του και τα τρία παιδιά του. Ο πρόεδρος της Ρουμανίας Τραϊάν Μπασέσκου αποχαιρετώντας τον Παουνέσκου ανέφερε τη συμβολή του στην τέχνη. Τον Μάιο του 2012 μια χάλκινη προτομή του Παουνέσκου, κατασκευασμένη από τους γλύπτες Ιοάν Ντεάκ-Μπιστρίτσα και Ντράγκος Νεαγκόε, εγκαινιάστηκε στον Κήπο της Εικόνας (Grădina Icoanei), στο κέντρο του Βουκουρεστίου. Ultrasentimente (1965) Mieii primi (1966) Fântâna somnambulă (1968) Cărțile postale ale morții (1970) Aventurile extraordinare ale lui Hap și Pap (1970) Viata de exclusiveii (1971) Sub semnul întrebării (1971) Istoria unei secunde (1971) Lumea ca lume (1973) Repetabila povară (1974) Pământul deocamdată (1976) Poezii de până azi (1978) Sub semnul întrebării (1979) Manifest pentru sănătatea pământului (1980) Iubiți-vă pe tunuri (1981) De la Bârca la Viena și înapoi (1981) Rezervația de zimbri (1982) Totuși iubirea (1983) Manifest pentru mileniul trei (1984) Manifest pentru mileniul trei (1986) Locuri comune (1986) Viața mea e un roman (1987) Într-adevăr (1988) Sunt un om liber (1989) Poezii Centurate (1990) Romaniada (1993–1994) Bieți lampagii (1993–1994) Noaptea marii beții (1993–1994) Εμπρός fără învingători (1995) Infracțiunea de a fi (1996) Tragedia națională (1997) Deromânizarea României (1998) Cartea Cărților de Poezie (1999) Meserie mizarabilă, sufletul (2000) Măștile însîngerate (2001) Nemuritor la zidul morții (2001) Până la capăt (2002) Liber să sufăr (2003) Din doi în doi (2003) Eminamente (2003) Cartea Cărților de Poezie (2003) Logica avalanșei (2005) Antiprimăvara (2005) Ninsoarea de adio (2005) Un om pe niște scări (2006) De mamă și de foaie verde (2006) Copaci fără pădure (2006) Vagabonzi pe plaiul mioritic (2007) Rugă pentru părinți (2007) Încă viu (2008) Libertatea de unică folosință (2009)