Μπένες Άιγιο

Ο Μπένες Χριστόφεροβιτς Άιγιο (ρωσικά: Бенес Христоферович Айо‎, λετονικά: Beness Aijo‎, γενν. 8 Ιουνίου 1979, Ρέζεκνε, Λετονική ΣΣΔ, ΕΣΣΔ), γνωστός και με το παρατσούκλι Μαύρος Λένιν (ρωσικά: Чёрный Ленин‎, λετονικά: Melnais Ļeņins‎), είναι Λετονός κομμουνιστής και εθνικομπολσεβίκος ρωσο-ουγκαντικής καταγωγής. Από το 1998 είναι μέλος του Εθνικού Μπολσεβίκικου Κόμματος. Ο Άιγιο είναι επίσης μέλος του Κομμουνιστικού Κόμματος Μεγάλης Βρετανίας (μαρξιστικό-λενινιστικό). Συμμετείχε σε πολλές δράσεις αλληλεγγύης προς την Παλαιστίνη, στην προσάρτηση της Κριμαίας στη Ρωσική Ομοσπονδία το 2014, στην πολιτική κρίση στην Ουκρανία και στον πόλεμο στο Ντονμπάς. Συνελήφθη επανειλημμένα σε διάφορες χώρες και δικάστηκε για την πολιτική του δραστηριότητα.

 Ο Μπένες Άιγιο γεννήθηκε στις 8 Ιουνίου του 1979, στο Ρέζεκνε της Λετονικής ΣΣΔ. Ο πατέρας του, Χριστόφερ Άιγιο, είναι Ουγκαντέζος, ενώ η μητέρα του, Γιεβγκένια Ντμίτριεβνα Άιγιο, είναι Ρωσίδα. Σπούδασε βιολογία στο Πανεπιστήμιο της Λετονίας. Στις 7 Μαΐου 2005, ο Άιγιο συνελήφθη επειδή πυροδότησε βόμβες καπνού κατά την επίσκεψη του Τζορτζ Μπους στη Λετονία. Αργότερα το ίδιο έτος, ο Άιγιο συνελήφθη και καταδικάστηκε σε 9 μήνες φυλάκιση για έκκληση για ανατροπή της κυβέρνησης και στη συνέχεια έκανε απεργία πείνας στη φυλακή που διήρκεσε 27 ημέρες έως ότου η υγεία του επιδεινώθηκε σε σημείο που μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο. Μετά από πεντέμισι μήνες φυλάκισης, κατάφερε να επιτύχει την αλλαγή του προληπτικού του μέτρου από κράτηση σε αστυνομική επιτήρηση, επικαλούμενος τον διαβήτη του. Μετά από αυτό, ο Άιγιο άφησε τη Λετονία και μετακόμισε στο Λονδίνο (Μεγάλη Βρετανία). Σπούδασε μικροβιολογία στο Μπίρκμπεκ (Πανεπιστήμιο του Λονδίνου). Αργότερα εργάστηκε ως εργάτης οικοδομών στον τερματικό σταθμό 2 του Χίθροου. Έπαιξε ενεργό ρόλο σε πολιτικές συγκεντρώσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου συνδέθηκε με το Κομμουνιστικό Κόμμα Μεγάλης Βρετανίας (μαρξιστικό-λενινιστικό) και συμμετείχε σε φιλοπαλαιστινιακές διαδηλώσεις. Από τον Μάιο έως τον Ιούνιο του 2013 βρισκόταν στην Παλαιστίνη, όπου συμμετείχε σε ενέργειες κατά της ισραηλινής κυβέρνησης. Ενώ βρισκόταν στην Παλαιστίνη, έλαβε ιατρική εκπαίδευση. Στις 14 Σεπτεμβρίου 2013, στη Μόσχα, ο Άιγιο πήρε μέρος στο συνέδριο του πολιτικού κόμματος «Άλλη Ρωσία». Στις 19 Νοεμβρίου 2013, ο Άιγιο συμμετείχε σε δράση στη μνήμη του Αλεξάντρ Ντολμάτοφ στο Λονδίνο. Στις 29 Νοεμβρίου 2013, οργάνωσε άλλη μια δράση σε μνήμη του Ντολμάτοφ στη Χάγη. Συνελήφθη και πέρασε έξι εβδομάδες σε μια ολλανδική φυλακή. Το 2014, ο Άιγιο έφτασε στην Δημοκρατία της Κριμαίας. Την 1η Απριλίου 2014, συνελήφθη στο Ντόνετσκ για «προετοιμασία ένοπλου πραξικοπήματος για την ανατροπή της κυβέρνησης και την υπονόμευση της εδαφικής ακεραιότητας της Ουκρανίας» και απελάθηκε στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου συμμετείχε σε διαδηλώσεις για αρκετές εβδομάδες. Τον Μάιο του 2014, παρά την απαγόρευση εισόδου στη χώρα για τρία χρόνια, ο Άιγιο προσπάθησε να περάσει τα ουκρανικά σύνορα με άλλους δύο ακτιβιστές. Συνελήφθη από την Κρατική Συνοριακή Υπηρεσία της Ουκρανίας και απελάθηκε στη Λετονία, όπου κρατήθηκε από την κρατική αστυνομία της Λετονίας στο αεροδρόμιο της Ρίγας. Στις 16 Μαΐου, το Κεντρικό Περιφερειακό Δικαστήριο της Ρίγας αποφάσισε την θέση του Άιγιο υπό κράτηση και η κρατική αστυνομία της Λετονίας άρχισε ποινική δίωξη για υποκίνηση της βίαιης ανατροπής της λετονικής κυβέρνησης, αλλαγή του πολιτικού συστήματος και υπονόμευση της εθνικής ανεξαρτησίας της Λετονίας. Ο Άιγιο χαρακτήρισε τις κατηγορίες «κατασκευασμένες» και «πολιτικά αντίποινα» και εξέφρασε την επιθυμία να επιτύχει αθώωση, καθώς και αποζημίωση για ηθική βλάβη. Το βράδυ της 30ης Μαΐου, μέλη του ακροαριστερού κόμματος Άλλη Ρωσία εκτόξευσαν κροτίδες και καπνογόνα στο Γενικό Προξενείο της Λετονίας στην Αγία Πετρούπολη και τοποθέτησαν τη σημαία της ΕΣΣΔ στην πρόσοψη του κτηρίου, μοίρασαν φυλλάδια και απαίτησαν την απελευθέρωση του Άιγιο. Παρά το γεγονός ότι βρισκόταν υπό αστυνομική επιτήρηση, στις αρχές του 2015 κατάφερε να δραπετεύσει από τη Λετονία κάνοντας οτοστόπ στο Ταλίν, όπου πήρε το πλοίο για τη Φινλανδία και στη συνέχεια ταξίδεψε με λεωφορείο στη Ρωσία, φτάνοντας τελικά στην Ανατολική Ουκρανία. Εκεί εντάχθηκε στις ένοπλες δυνάμεις της αυτοαποκαλούμενης Λαϊκής Δημοκρατίας του Λουγκάνσκ. Το Κεντρικό Περιφερειακό Δικαστήριο της Ρίγας ξεκίνησε στη συνέχεια μια έρευνα για τον Άιγιο. Συμμετείχε στις μάχες των φιλορώσων μαχητών στο Ντεμπάλτσεβο και κοντά στη Στάνιτσα Λουγκάνσκαγια, και επίσης έλαβε τον βαθμό του λοχία, έχοντας μετατραπεί από πυροβολητή πυροβολικού σε μέλος ταξιαρχίας μηχανοκίνητων τουφεκιών. Στα μέσα Απριλίου 2019, η κρατική αστυνομία της Λετονίας κήρυξε τον Άιγιο ύποπτο σε υπόθεση παράνομης συμμετοχής στην πολιτική κρίση στην Ουκρανία. Στις αρχές του 2020, ο Άιγιο συνελήφθη στο Γιάρενσκ, στο όμπλαστ του Αρχάγγελσκ της Ρωσίας, όπου σχεδίαζε να συμμετάσχει σε μια διαμαρτυρία κατά της κατασκευής ενός σκουπιδότοπου. Η Γενική Εισαγγελία της Λετονίας ζήτησε την έκδοσή του στη Λετονία και ο Άιγιο αιτήθηκε από τον Βλαντίμιρ Πούτιν πολιτικό άσυλο στη Ρωσία. Ο Άιγιο αποφυλακίστηκε τον Φεβρουάριο του 2020.