Αρχιεπίσκοπος Νέας Ρώμης Μακεδόνιος Α΄

Ο Μακεδόνιος διετέλεσε αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως κατά τα έτη 342 ως 346, και εκ νέου από το 351 ως το 360. Με τις διδασκαλίες του δημιούργησε τον Μακεδονιανισμό, ο οποίος κηρύχθηκε αιρετικός το 379.

 Ο Μακεδόνιος ήταν διάκονος κατά τα τέλη της ζωής του επισκόπου Αλεξάνδρου και περιγράφεται από αυτόν ως άνθρωπος σεμνός και κόσμιος. Μετά τον θάνατο του Αλεξάνδρου το 336, οι ορθόδοξοι οπαδοί του υποστήριξαν ως διάδοχό του τον Παύλο. Από την άλλη, οι Αρειανιστές συσπειρώθηκαν γύρω από τον Μακεδόνιο. Ο Παύλος χειροτονήθηκε επίσκοπος, αλλά δεν παρέμεινε πολύ στον θρόνο. Ο ημι-Αρειανός αυτοκράτορας Κωνστάντιος Β' ήρθε στην Κωνσταντινούπολη και συγκάλεσε σύνοδο των Αρειανιστών επισκόπων, η οποία καθαίρεσε τον Παύλο Α΄ και, προς απογοήτευση του Μακεδονίου, εξέλεξε διάδοχό του τον Ευσέβιο, επίσκοπο Νικομηδείας. Αυτό πιστεύεται ότι έγινε το 338/9. Μετά τον θάνατο του Ευσεβίου το 341 επαναλήφθηκαν οι εχθροπραξίες μεταξύ των οπαδών του Παύλου και του Μακεδονίου. Ο Παύλος επανεξελέγη και ενθρονίστηκε στον ναό της Αγίας Ειρήνης. Οι Αρειανιστές επίσκοποι χειροτόνησαν παράλληλα τον Μακεδόνιο στον ναό του Αγίου Παύλου. Οι αναταραχές εξελίχθηκαν σε τόσο βίαιες, που ο Κωνστάντιος έστειλε τον στρατηγό του Ερμογένη να εκδιώξει τον Παύλο για δεύτερη φορά. Οι στρατιώτες του συνάντησαν αντίσταση, ο στρατηγός σκοτώθηκε και το σώμα του σύρθηκε μέσα στην πόλη. Ο Κωνστάντιος επέστρεψε αμέσως από την Αντιόχεια και απέλασε τον Παύλο στη Θεσσαλονίκη. Ο Μακεδόνιος κατηγορήθηκε για το ρόλο του σε αυτές τις ταραχές και για το ότι επέτρεψε να χειροτονηθεί χωρίς αυτοκρατορική συναίνεση, αλλά ο Αρειανισμός θριάμβευσε και ο Μακεδόνιος παρέμεινε στον θρόνο. Με παρέμβαση του Ορθόδοξου Αυτοκράτορα της Δύσης Κώνστα, ο Παύλος επανήλθε στο Θρόνο το 346 και ο Μακεδόνιος απομακρύνθηκε. Η δολοφονία του Κώνστα το 350 έθεσε την Ανατολή υπό τον αποκλειστικό έλεγχο του Κωνσταντίου και ο Παύλος εξορίστηκε ξανά. Ακολούθησαν αυτοκρατορικά διατάγματα, τα οποία επέτρεψαν στους Αρειανούς να ισχυρίζονται ότι το δόγμα τους επικράτησε στην Εκκλησία. Στον θρόνο επανήλθε ο Μακεδόνιος, ο οποίος συνέχισε με νέα σφοδρότητα τις διώξεις κατά των Ορθοδόξων επισκόπων. «Τα κατορθώματα του Μακεδονίου», λέει ο Σωκράτης Σχολαστικός, «εν ονόματι του Χριστιανισμού, αποτελούταν από δολοφονίες, μάχες, φυλακίσεις και εμφύλιους πολέμους». Άρχισε όμως με τις ενέργειές του να πέφτει στη δυσμένεια του Αυτοκράτορα, η οποία κορυφώθηκε το 359, οπότε ο Μακεδόνιος πήρε την πρωτοβουλία να μεταφέρει τα λείψανα του Μεγάλου Κωνσταντίνου από τον Ναό των Αγίων Αποστόλων στον Ναό του Αγίου Ακακίου, προφασιζόμενος στατικά προβλήματα του ναού. Ακολούθησαν ταραχές με εκατοντάδες νεκρούς. Με απόφαση του εξοργισμένου Αυτοκράτορα, συνεκλήθη το 360 στην Κωνσταντινούπολη Σύνοδος, η οποία καθαίρεσε Ορθόδοξους επισκόπους, αλλά και το Μακεδόνιο, ο οποίος κατόπιν αποσύρθηκε στα περίχωρα της Κωνσταντινούπολης, όπου συνέχισε να διδάσκει την αίρεσή του μέχρι το θάνατό του το 364. Επί των ημερών του, την 1η Ιουλίου του 356 μεταφέρθηκαν στην Κωνσταντινούπολη, στον Ναό των Αγίων Αποστόλων, τα λείψανα του Αποστόλου Τιμοθέου και στις 3 Μαρτίου του 358 τα λείψανα των Αποστόλων Ανδρέα και Λουκά. Γεδεών, Μανουήλ (1885). Πατριαρχικοί Πίνακες: Ειδήσεις ιστορικαί βιογραφικαί περί των Πατριαρχών Κωνσταντινουπόλεως: από Ανδρέου του Πρωτοκλήτου μέχρις Ιωακείμ Γ' του από Θεσσαλονίκης, 36-1884. Κωνσταντινούπολη: Lorenz & Keil. Fuller, J. M. (1911). «Macedonius, bp. of Constantinople» (στα αγγλικά). Dictionary of Christian Biography and Literature to the End of the Sixth Century. https://en.wikisource.org/wiki/Dictionary_of_Christian_Biography_and_Literature_to_the_End_of_the_Sixth_Century/Macedonius,_bp._of_Constantinople. Ανακτήθηκε στις 8 Ιουνίου 2021. Πασχάλιον Χρονικόν, τόμ. Α΄. Weber. 1832.