From: pnguyen@maui.qualcomm.com (P. Nguyen)
Newsgroups: soc.culture.vietnamese
Subject: BA?N TIN TY. NA.N (Pha^`n 1)
Date: 26 Sep 92 21:57:10 GMT
Organization: n/a


			BA?N TIN TY. NA.N


P.O. Box 3048						     Thu+.c Hie^.n:
Santa Fe Springs, CA 90670				Nguye^~n Huy`nh Mai
Fax: (310) 946-4015					 & Tu+o+`ng Tha('ng

					  So^' 5, ra nga`y 15 tha'ng 9 - 92
---------------------------------------------------------------------------

	CHI'NH SA'CH MAN RO+. VA` THA^M DDO^.C CU?A CAO U?Y TY. NA.N
	 VA` CHI'NH QUYE^`N MA~ LAI DDO^'I VO+'I THUYE^`N NHA^N VN
			TA.I TRA.I CA^'M SUNGEI BESI

BTTN:  Ba`i vie^'t du+o+'i dda^y la` ba?n ba'o ca'o cu?a mo^.t ddo^`ng ba`o
gu+?i ra tu+` Tra.i Ca^'m Sungei Besi, Ma~ Lai\.  Ta'c gia?, xin ddu+o+.c
da^'u te^n, la` mo^.t tha`nh vie^n cu?a Phong Tra`o DDa^'u Tranh Ba?o Ve^.
Nha^n Quye^`n ddu+o+.c tha`nh la^.p ngay trong tra.i\.  Chu'ng to^i xin
ddu+o+.c tri'ch dda(ng no^.i dung ba?n ba'o ca'o na`y dde^? tri`nh ba`y
tru+o+'c Co^.ng DDo^`ng Vie^.t Nam ta.i Ha?i Ngoa.i ve^` chi'nh sa'ch cu?a
Cao U?y Ty. Na.n ta.i Sungei Besi\.

	Ke^? tu+` giu+~a tha'ng 7 va` dda^`u tha'ng 8 na(m 1992, Cao U?y va` 
chi'nh quye^`n Ma~ Lai dda~ ban ha`nh va` thu+.c hie^.n mo^.t loa.t ca'c 
bie^.n  pha'p he^'t su+'c tha^m ddo^.c ga^y the^m tho^'ng kho^? cho ngu+o+`i 
ty. na.n, dda(.c bie^.t dde do.a dde^'n su+'c kho?e va` ti'nh ma.ng cu?a 
ha`ng nghi`n tre? em, nha(`m khu?ng bo^' tinh tha^`n, la`m na?n chi' thuye^`n 
nha^n,  dde^? dda^?y ma.nh chu+o+ng tri`nh tu+. nguye^.n ho^`i hu+o+ng\.  
Ca'c bie^.n pha'p ddo' ddu+o+.c tie^'n ha`nh nhu+ sau:

1.	Ba('t TN VN thay ddo^?i cho^~ o+? mo^.t ca'ch kho^ng ca^`n thie^'t

	Tru+o+'c dda^y ngu+o+`i dda^.u va` ngu+o+`i ro+'t thanh lo.c ddu+o+.c
o+? chung\.  Nga`y 17 tha'ng 7 na(m 1992 mo.i ngu+o+`i ddo^.t ngo^.t bi.
pha^n chia o+? rie^ng va`o nhu+~ng khu vu+.c kha'c nhau, tuy va^~n chung
mo^.t tra.i\.  Ta^'t ca? ddu+o+.c le^.nh pha?i la^.p tu+'c di chuye^?n
dde^'n no+i cu+ ngu. no^.i trong cu`ng nga`y\.  Nhie^`u ngu+o+`i ro+'t
thanh lo.c bi. di chuye^?n dde^'n ba bo^'n la^`n\.  Vie^.c na`y ga^y 
nhie^`u xa'o tro^.n va` va^'t va? cho mo.i ngu+o+`i trong tra.i\.

2.	DDa`n a'p hoa.t ddo^.ng cu?a Phong Tra`o DDa^'u Tranh Ba?o Ve^. 
	Nha^n Quye^`n

	Nga`y 20 tha'ng 7 na(m 1992, ca?nh sa't dda~ lu.c soa't va(n pho`ng
cu?a PTDTBVNQ, ti.ch thu bie^?u ngu+~ co' no^.i dung u?ng ho^. cuo^.c dda^'u
tranh cu?a ddo^`ng ba`o Vie^.t Nam ta.i Ho^`ng Ko^ng\.  Ca?nh sa't cu~ng
ti.ch thu ca'c phu+o+ng tie^.n pho^? bie^'n tin tu+'c cu?a phong tra`o\.

3.	Xu'c pha.m to^n gia'o

	DDe^m 4 tha'ng 8 na(m 1992, chi'nh quye^`n Ma~ Lai lu.c soa't chu`a
Bo^` DDe^` Lan Nha~, ti.ch thu ta^'t ca? ho^` so+ lu+u tru+~ cu?a chu`a
tu+` na(m 1980 va` thu+ tu+` ca' nha^n cu?a DDa.i DDu+'c Thi'ch Nguye^n
DDa.t, cha'nh dda.i die^.n pha^.t gia'o ta.i Sungei Besi\.  Sau ddo', ca?nh
sa't co`n ma.t sa't vi. tu si~ na`y vi` ho. ti`m tha^'y nhu+~ng hi`nh a?nh
cu?a DDa.i DDu+'c tham gia dda^'u tranh ta.i Pulau Bidong\.

	DDe^m 14 tha'ng 8 na(m 1992, ca?nh sa't lu.c soa't nha` tho+` co^ng
gia'o, ti.ch thu 4 ma'y may la` ta`i sa?n cu?a nha` tho+` ddu+o+.c chi'nh
Task Force cu?a tra.i cho phe'p gia'o da^n xu+? du.ng dde^? su+?a chu+~a
qua^`n a'o\.

4.	Ca^'m ca'c sinh hoa.t va(n ho'a va` gia?i tri'

	Chi'nh quye^`n tra.i dda~ ra le^.nh ddo'ng cu+?a tru+o+`ng ho.c Anh
Ngu+~ dde^? du`ng co+ so+? na`y la`m Trung Ta^m Tho^ng Tin\.  Tre^n thu+.c
te^', dda^y la` co+ quan tuye^n truye^`n va` pho^? bie^'n sa'ch ba'o, phim
a?nh cu?a CSVN\.  Chi'nh quye^`n co`n ca^'m ta^'t ca? mo.i sinh hoa.t va(n
nghe^. va`o ca'c nga`y le^~ mang ti'nh cha^'t truye^`n tho^'ng da^n to^.c,
hoa(.c y' nghi~a chi'nh tri., va` gia?i tri'\.  Ca?nh sa't co`n ha(m do.a
se~ ca^'m nghe dda`i pha't thanh, cassette, TV\.

5.	Ca^'m ta^'t ca? ca'c hoa.t ddo^.ng sinh lo+.i tu+'c

	Ca'c tie^.m la`m my~ nghe^. tie^?u thu? co^ng dde^`u bi. ddo'ng cu+?a\.
Ta^'t ca? nhu+~ng hoa.t ddo^.ng buo^n ba'n nho? giu+~a ngu+o+`i Vie^.t vo+'i
nhau nhu+ thu+'c a(n, che`, thuo^'c la' le?, v\.v\. cu~ng bi. ca^'m ddoa'n,
du` nhu+~ng sinh hoa.t na`y hoa`n toa`n kho^ng a?nh hu+o+?ng gi` dde^'n 
tra^.t tu+. an ninh trong tra.i\.  Nhu+~ng ddo^`ng ba`o vi pha.m le^.nh ca^'m 
na`y dda~ bi. ca?nh sa't ba('t giam\.  Chi'nh sa'ch na`y nha(`m ca('t ddu+'t 
mo.i nguo^`n lo+.i tu+'c, da^`u la` nho? nhoi, cu?a ngu+o+`i ty. na.n, dda(.c
bie^.t la` nhu+~ng gia ddi`nh ddo^ng con hoa(.c kho^ng co' tha^n nha^n tro+.
giu'p\.

6.	Ca('t gia?m nhu+~ng tro+. giu'p xa~ ho^.i

	Chi'nh quye^`n tra.i dda~ la^.p danh sa'ch nhu+~ng ngu+o+`i nha^.n 
ddu+o+.c tie^`n giu'p ddo+~ cu?a tha^n nha^n, chuye^~n qua bu+u ddie^.n
Ma~ Lai, dde^? ca('t bo? ca'c khoa?n va^.t du.ng tie^'p lie^.u ha`ng tha'ng\.
Chi'nh quye^`n tra.i dda~ nhie^`u la^`n dde do.a cu'p bo+'t nu+o+'c, du`
ra(`ng hie^.n nay so^' lu+o+.ng nu+o+'c mo.i ngu+o+`i trong tra.i ddu+o+.c
su+? du.ng vo^'n cu~ng dda~ ra^'t ha.n che^'.  Vie^.c cu'p nu+o+'c na`y
cha('c cha('n se~ xa?y ra trong tho+`i gian to+'i\.

	Be^.nh so^'t xua^'t huye^'t va` be^.nh vie^m ma`ng na~o nguy ki.ch dda~
xua^'t hie^.n trong tra.i\.  Loa.i be^.nh na`y dda~ tu+`ng gie^'t che^'t
ha`ng loa.t ngu+o+`i trong ca'c qua^n tru+o+`ng VNCH tru+o+'c 1975.  Nhie^`u
be^.nh di.ch kha'c dda~ xua^'t hie^.n\.  Co' nga`y con so^' ngu+o+`i dde^'n
be^.nh vie^.n le^n to+'i va`i tra(m ngu+o+`i\.

7.	Ca'c bie^.n pha'p kha('c nghie^.t kha'c

	DDa(.c bie^.t, nghie^m tro.ng nha^'t la` mo^.t loa.t ca'c bie^.n pha'p
chi'nh thu+'c ban ha`nh nga`y 15 tha'ng 8 na(m 1992 dda~ ga^y xo^n xao va`
pha^~n no^. trong toa`n tra.i Sungei Besi\.  Ca' bie^.n pha'p na`y go^`m co':

	a\.  DDo'ng cu+?a hai cu+?a ha`ng duy nha^'t trong tra.i, mo^.t 
cu?a ngu+o+`i Hoa va` mo^.t cu?a ngu+o+`i Ma~, ba'n thu+.c pha^?m tu+o+i nhu+
thi.t bo`, ca' va` rau ca?i, ke^? tu+` nga`y 17 tha'ng 8 na(m 1992\.

	b\.  Ke^? tu+` nga`y 20 tha'ng 8 na(m 1992, ca^'m tuye^.t ddo^'i 
toa`n tra.i kho^ng ddu+o+.c su+? du.ng be^'p da^`u dde^? na^'u nu+o+'ng nhu+ 
tru+o+'c dda^y nu+~a (Be^'p va` da^`u do ngu+o+`i ty. na.n tu+. mua sa('m).
No'i ro~ ho+n la` ke^? tu+` nga`y no'i tre^n, kho^ng ai ddu+o+.c su+? du.ng
lu+?a dde^? na^'u ba^'t cu+' thu+' gi`.

	c\.  Gia?m gio+` mo+? ddie^.n xuo^'ng co`n tu+` 8 gio+` dde^'n 11 gio+`
to^'i thay vi` tu+` 7 gio+` dde^'n 11 gio+` nhu+ tru+o+'c dda^y, ma(.c du`
tro+`i dda~ to^'i tu+` lu'c 6 gio+` 30.

	Hai bie^.n pha'p (a) va` (b) se~ dde do.a tra^`m tro.ng dde^'n su+'c
kho?e, ti'nh ma.ng cu?a ngu+o+`i ty. na.n, nha^'t la` tre? em, phu. nu+~,
va` ngu+o+`i gia`.  Tru+o+'c dda^y, ta.i tra.i ca^'m Sungei Besi, ngu+o+`i
ty. na.n ddu+o+.c ca^'p pha't thu+'c a(n na^'u chi'n sa(~n, thu+o+`ng thi`
nha.t nhe~o, nha`m cha'n, va` nguo^.i la.nh\.  Ai kho^ng muo^'n nha^.n thu+'c
a(n na^'u sa(~n thi` ddu+o+.c pha't mo^.t qua? tru+'ng\.  Ngu+o+`i trong
tra.i, ne^'u kho^ng co' tie^`n, thu+o+`ng pha?i ha^m no'ng thu+'c a(n la.i
cho de^~ a(n, co`n ne^'u co' chu't tie^`n thi` che^' bie^'n la.i, hoa(.c
mua the^m thu+.c pha^?m tu+o+i dde^? ba?o dda?m su+'c kho?e\.

	Vo+'i nhu+~ng bie^.n pha'p vo^ nha^n dda.o ke^? tre^n, ke^? tu+` nga`y
20 tha'ng 8, nha` be^'p pha't thu+'c a(n the^' na`o thi` pha?i a(n nhu+ 
va^.y\.  Ngu+o+`i lo+'n co`n co' the^? chi.u ddu+.ng ddu+o+.c, nhu+ng ca'c
tre? em pha?i uo^'ng ba(`ng nu+o+'c a^m a^'m ma` nha` be^'p ca^'p pha't\.
Ca'c ba` me. ba^y gio+` kho^ng co`n ddu+o+.c phe'p mua thu+.c pha^?m tu+o+i
dde^? che^' bie^'n thu+'c a(n phu` ho+.p cho tre? so+ sinh nhu+ tru+o+'c 
dda^y nu+~a\.

	Ha`ng nga`n thanh thie^'u nie^n ddang trong tuo^?i ta(ng tru+o+?ng pha?i
chi.u ddu+.ng mo^.t che^' ddo^. dinh du+o+~ng chu+a ddu? lu+o+.ng calori to^'i
thie^?u ca^`n cho co+ the^?.  Ngu+o+`i gia` kho^ng ddu+o+.c na^'u la.i thu+'c
a(n cho me^`m ho+n\.  Be^.nh nha^n kho^ng ddu+o+.c na^'u mo^.t to^ cha'o, ly
tra`.  Thai phu., sa?n phu. kho^ng ddu+o+.c na^'u nu+o+'ng a(n uo^'ng dda'p
u+'ng nhu ca^`u dinh du+o+~ng\.

	Chu'ng to^i xin nha^'n ma.nh ti'nh ca'ch MAN RO+. va` THA^M DDO^.C cu?a
nhu+~ng chi'nh sa'ch dda~ no'i o+? tre^n\.  Cao U?y Ty. Na.n va^~n du+.a va`o
ly' do thie^'u hu.t nga^n sa'ch dde^? ca('t gia?m 35% mo.i chi phi'.  DDie^`u
na`y ngu+o+`i ty. na.n co' the^? tho^ng ca?m va` chi.u ddu+.ng ddu+o+.c\.
Co`n rie^ng ca'c bie^.n pha'p ke^? tre^n hoa`n toa`n co' a'c y' va` co' ke^'
hoa.ch\.

	Khi Cao U?y quye^'t ddi.nh ddo'ng cu+?a ca'c tru+o+`ng ho.c Anh ngu+~,
ddo^`ng ba`o trong tra.i thi?nh nguye^.n ddu+o+.c ddo'ng go'p chi phi' tu+.
ddie^`u ha`nh -- ngu+o+`i Vie^.t ddu`m bo.c da.y cho nhau dde^? tru+o+`ng
ho.c ddu+o+.c mo+? cu+?a, nhu+ng dda~ kho^ng ddu+o+.c cha^'p thua^.n\.  
Thu+.c pha^?m ddu+o+.c cung ca^'p ha`ng nga`y chi? tu+o+ng ddu+o+ng mo^.t 
qua?  tru+'ng ga` cho mo^~i bu+~a a(n\.  Trong khi ddo', vie^.c mua the^m 
thu+.c pha^?m tu+o+i cu?a ngu+o+`i ty. na.n ba(`ng tie^`n ddu+o+.c tie^'p 
te^' tu+` tha^n nha^n hoa`n toa`n kho^ng a?nh hu+o+?ng gi` dde^'n Cao U?y 
va` Ma~ Lai nhu+ng va^~n bi. ca^'m ddoa'n\.

	Chi? vi` muo^'n do^`n e'p ngu+o+`i ty. na.n va`o bu+o+'c ddu+o+`ng 
cu`ng, ca'c gio+'i chu+'c tra'ch nhie^.m dda~ kho^ng tu+` bo? mo.i bie^.n 
phe'p ke'm va(n minh nha^'t\.

	The^' gio+'i ddang bu+o+'c va`o ngu+o+~ng cu+?a the^' ky? 21, va^.y ma`
Cao U?y Ty.Na.n LHQ -- co+ quan tu+o+.ng tru+ng cho lo`ng nha^n dda.o cu?a
the^' gio+'i tu+. do, dda~ cu`ng vo+'i chi'nh quye^`n ddi.a phu+o+ng ban 
ha`nh le^.nh ca^'m tuye^.t ddo^'i su+? du.ng lu+?a dde^? ddun na^'u thu+'c
a(n, nu+o+'c uo^'ng v\.v\. trie^.t ha. mo.i nguo^`n thu+.c pha^?m kha'c, 
ca('t ddu+'t, bo'p nghe.t mo.i sinh hoa.t va(n ho'a tinh tha^`n to^'i thie^?u 
cu?a con ngu+o+`i\.

	Bie^.n pha'p a^'y he^'t su+'c man ro+., vi` ngay va`o tho+`i thu+o+.ng
co^?, nhu+~ng bo^. la.c cu~ng ddu+o+.c quye^`n giu+~ ngo.n lu+?a dde^? duy 
tri` ddo+`i so^'ng\.  Va` no' co`n vo^ cu`ng tha^m ddo^.c, vi` ta^'t ca? ca'c
bie^.n pha'p ta`n nha^~n ke^? tre^n la` nha(`m chia re~, ga^y xung ddo^.t
trong co^.ng ddo^`ng ty. na.n, gia'n tie^'p ddem su+'c kho?e, ti'nh ma.ng 
cu?a ha`ng nghi`n tre? em, dde^? khu?ng bo^' tinh tha^`n cu?a ca'c ba^.c cha 
me. no'i rie^ng va` la`m na?n chi' ta^'t ca? mo.i ngu+o+`i no'i chung\.

	Chu'ng to^i xin ba'o ddo^.ng tru+o+'c du+ lua^.n the^' gio+`i ve^` 
nhu+~ng to^.i a'c na`y\.  THANH LO.C, CUO^.C THA?M SA'T THUYE^`N NHA^N TRE^N 
CA.N cu?a the^' gio+'i va(n minh ddang bu+o+'c va`o giai ddoa.n ke^'t thu'c 
dden to^'i nha^'t, to^`i te^. nha^'t\.

	Cha('c cha('n chu'ng to^i se~ kho^ng the^? dde^? quye^`n so^'ng to^'i 
thie^?u cu?a mo^.t con ngu+o+`i bi. cha` dda.p, xa^m pha.m tho^ ba.o nhu+ the^'
nu+~a\.  Phong Tra`o DDa^'u Tranh Ba?o Ve^. Nha^n Quye^`n ta.i Sungei Besi dda~
chi? thi. cho toa`n the^? ddo^.i ngu~ tha`nh vie^n dda(.t trong ti`nh tra.ng 
ba'o ddo^.ng, chua^?n bi. pho^'i ho+.p cu`ng ca'c to^n gia'o, ddoa`n the^?, 
ddo^`ng ba`o trong tra.i kho^ng pha^n bie^.t dda^.u/ro+'t se~ tie^'n ha`nh 
mo^.t cuo^.c to^?ng dda^'u tranh BA^'T BA.O DDO^.NG nhu+ng vo^ cu`ng quye^'t 
lie^.t dde^? ddo`i ho?i quye^`n ty. na.n chi'nh tri. cho mo.i ngu+o+`i trong 
giai ddoa.n sa('p to+'i\.

	Chu'ng to^i u+o+'c mong co^.ng ddo^`ng ngu+o+`i Vie^.t ha?i ngoa.i co'
nhu+~ng ha`nh ddo^.ng thie^'t thu+.c ga^y a'p lu+.c ddo^'i vo+'i ca'c su+' 
qua'n Ma~ Lai, va` Cao U?y Ty. Na.n dde^? ho^~ tro+. chu'ng to^i trong co^ng
cuo^.c dda^'u tranh buo^.c ca'c gio+'i chu+'c lie^n he^. pha?i cha^'m du+'t
ca'c bie^.n pha'p man ro+. va` tha^m ddo^.c ddo^'i vo+'i ngu+o+`i ty. na.n
Vie^.t Nam ta.i Ma~ Lai\.

(co`n tie^'p)