تاریخ ایران باستان

context: ظهور دولت ایلام (۶۴۰ –۳۲۰۰) قبل از میلاد به عنوان اولین قدرت متمرکز در عرصه فلات ایران (جنوب غربی سرزمین کنونی ایران) آغازی بود برای تأثیر فکر، هنر و تمدن مردم فلات ایران بر سایر تمدن‌های اطراف همچون تمدن بین‌النهرین و مصر، ارتباطی که همیشه با کش و قوس‌های فراوانی همراه بود و گاهی باعث تسلط تمدنی بر تمدن دیگر می‌شد. بطوریکه امروزه می‌توان آثار تبادل فرهنگی دولت ایلام و سایر اقوام ساکن در کوهستان‌های فلات ایران همچون کاسی‌ها، لولوبیان، و اورارتو و... را در میان نقوش برجسته سومری‌ها، اکدی‌ها، آشوری‌ها، بابلی‌ها و... در بین‌النهرین یا در میان آثار مکشوفه از شهرهای کهن شوش، انشان، دورانتیاش، نینوا، بابل و... مشاهده کرد هرچند در این دوران تمدن‌های قدرتمند دیگری همچون تمدن جیرفت یا تمدن سرزمین‌های جنوب شرقی ایران در شهر سوخته وجود داشته‌اند و به‌طور حتم بسیار قدرتمند بوده‌اند اما به دلیل نبود شناخت کافی از ارتباط آن‌ها با سایر تمدن‌های همجوار صحبت هنوز زود است.
qas: answers: text: دولت ایلام
question: اولین قدرت متمرکز در عرصه فلات ایران که بود؟

answers: text: جنوب غربی
question: فلات ایران در چه قسمتی از سرزمین کنونی ایران بود؟

answers: text: بین‌النهرین و مصر
question: دولت ایلام آغازی بود برای تأثیر فکر، هنر و تمدن مردم فلات ایران بر تمدن‌های اطراف، از جمله این تمدن‌ها دو مورد را نام ببرید؟

answers: text: کاسی‌ها، لولوبیان، و اورارتو
question: چند مورد از اقوام ساکن در کوهستان‌های فلات ایران در زمان دولت ایلام را نام ببرید؟

answers: text: سومری‌ها، اکدی‌ها، آشوری‌ها، بابلی‌ها
question:  آثار تبادل فرهنگی دولت ایلام و سایر اقوام ساکن در کوهستان‌های فلات ایران را در نقوش برجسته کدام مردمان می‌توان مشاهده کرد؟

answers: text: شوش، انشان، دورانتیاش، نینوا، بابل
question: آثار تبادل فرهنگی دولت ایلام و سایر اقوام ساکن در کوهستان‌های فلات ایران را در  آثار مکشوفه‌ی کدام شهرهای کهن می‌توان مشاهده کرد؟

answers: text: جنوب غربی سرزمین کنونی ایران
question: دولت ایلام در چه قسمتی از فلات ایران ظهور کرد؟

question: دولت ایلام توسط چه کسی ظهور پیدا کرد؟

question: نسب وسعت فلات ایران به سرزمین کنونی ایران چگونه است؟

context: بر پایه گزارش مجله علمی سرشناس نیچر، تازه‌ترین یافته‌های ژنتیکینشان می‌دهد نیای هندیان، ایرانیان و اروپاییانی که به زبانی همسان سخن گفته و فرهنگ همگونی داشته‌اند در سرزمین ایران و در جنوب قفقاز می‌زیسته‌اند. به وارون آنچه پیشتر قفقاز را دیواری میان زبان، فرهنگ، فناوری و مردم می‌پنداشتند، قفقاز پلی جنوبی-شمالی برای مهاجرت نخستین آریاییان به استپ‌های اوراسیا بوده و زبانی که امروز هندواروپایی می‌نامند به راستی از جنوب قفقاز در ایران به چند شاخه شده؛ شاخه ای از آن به آناتولی، دیگری بسوی هند و آن دیگر از راه قفقاز به سوی سبز دشت پونتی_کاسپی به فرهنگ یمنا (گورچالی) و سپس راه شرق اروپا را در پیش گرفته‌است. گروه کپنهاگ به سرپرستی کریستین کریستینسن(مکتب باستانشناسی دانمارک) نیز که در زمینه پیش از تاریخ اروپا و دوران مفرغ به دستاوردهای بزرگی دست یافته‌است، با رویکرد به مدارک یاد شده، از اعتبار نظریه کورگان (استپ) کاسته و جنوب قفقاز را خاستگاه احتمالی راز رام کردن اسب و زبانهای اروپایی می‌داند. در مجله اشپیگل، مصاحبه ای دراین باره از وی به چاپ رسیده‌است.
qas: answers: text: مجله علمی سرشناس نیچر
question: بر پایه گزارش کدام مجله علمی نیای هندیان، ایرانیان و اروپاییان در سرزمین ایران و در جنوب قفقاز می‌زیسته‌اند؟

answers: text: سرزمین ایران و در جنوب قفقاز
question: به گزارش مجله علمی نیچر، نیای هندیان، ایرانیان و اروپاییان در کجا می‌زیسته‌اند؟

answers: text: هندیان، ایرانیان و اروپاییانی که به زبانی همسان سخن گفته و فرهنگ همگونی داشته‌اند
question: به گزارش مجله علمی نیچر، نیای چه مردمانی در سرزمین ایران و در جنوب قفقاز می‌زیسته‌اند؟

answers: text: به زبانی همسان سخن گفته و فرهنگ همگونی داشته‌اند
question: به گزارش مجله علمی نیچر، نیای هندیان، ایرانیان و اروپاییانی که در سرزمین ایران و در جنوب قفقاز می‌زیسته‌اند چه ویژگی داشتند؟

question: مجله علمی سرشناس نیچر برای کدام کشور است؟

answers: text: جنوب قفقاز در ایران
question: زبان هندواروپایی از کجا آغاز و گسترش پیدا کرده است؟

answers: text: گورچالی
question: نام دیگر فرهنگ یمنا چیست؟

answers: text: راز رام کردن اسب و زبانهای اروپایی
question: کریستین کریستینسن قفقاز را خاستگاه احتمالی چه چیزی می‌داند؟

answers: text: مجله اشپیگل
question: در چه مجله‌ای مصاحبه‌ای از کریستین کریستینسن در مورد جنوب قفقاز به چاپ رسیده‌است؟

question: نظریه کورگان (استپ) چیست؟

context: اشکانیان (۲۵۰ ق. م ۲۲۴ م) که از تیره ایرانی پرنی و شاخه‌ای از طوایف وابسته به اتحادیه داهه از عشایر سکاهای حدود باختر بودند، از ایالت پارت که مشتمل بر شیروان و خراسان فعلی بود برخاستند. نام سرزمین پارت در کتیبه‌های داریوش پرثوه آمده‌است که به زبان پارتی پهلوه می‌شود. چون پارتیان از اهل ایالت پهله بودند، از این جهت در نسبت به آن سرزمین ایشان را پهلوی نیز می‌توان خواند. ایالت پارتی‌ها از مغرب به دامغان و سواحل جنوب شرقی دریای کاسپین و از شمال به ترکستان و از مشرق به رود تجن و از جنوب به کویر نمک و سیستان محدود می‌شد. قبایل پارتی در آغاز با قوم داهه که در مشرق دریای کاسپین می‌زیستند در یک جا سکونت داشتند و سپس از آنان جدا شده در ناحیه خراسان مسکن گزیدند.
qas: answers: text: تیره ایرانی پرنی و شاخه‌ای از طوایف وابسته به اتحادیه داهه از عشایر سکاهای حدود باختر
question: اشکانیان از چه تیره و طایفه‌ای بودند؟

answers: text: پارت
question: اشکانیان از چه ایالتی برخاستند؟

answers: text: شیروان و خراسان فعلی
question: ایالت پارت مشتمل از چه مناطقی بود؟

question: پرنی‌ها که بودند؟

question: عشایر سکاهای حدود باختر که بودند؟

question: اشکانیان به فرماندهی چه کسی برخاستند؟

answers: text: کتیبه‌های داریوش پرثوه
question: نام سرزمین پارت در چه کتیبه‌هایی آمده ‌است؟

answers: text: پهلوه
question: نام سرزمین پارت به زبان پارتی چه می‌شود؟

question: داریوش پرثوه کیست؟

answers: text: اهل ایالت پهله بودند
question: چرا پارتیان را پهلوی نیز می‌توان خواند؟

answers: text: دامغان و سواحل جنوب شرقی دریای کاسپین
question: ایالت پارتی‌ها از غرب تا کجا ادامه داشت؟

answers: text: ترکستان
question: ایالت پارتی‌ها از شمال به کجا محدود می‌شد؟

answers: text: رود تجن
question: ایالت پارتی‌ها از شرق به کدام رود می‌رسید؟

answers: text: کویر نمک و سیستان
question: ایالت پارتی‌ها از جنوب به کجا می‌رسید؟

question: وسعت ایالت پارتی‌ها چقدر بود؟

answers: text: ناحیه خراسان
question: قبایل پارتی پس از جدایی با قوم داهه در کجا مسکن گزیدند؟

answers: text: قوم داهه
question: قبایل پارتی در آغاز با چه قومی در یک جا سکونت داشتند؟

question: چرا قبایل پارتی از قوم داهه جدا شدند؟

answers: text: مشرق دریای کاسپین
question: قبایل پارتی در آغاز با قوم داهه در کجا سکونت داشتند؟

context: در همین دوران مانی (۲۱۶–۲۷۶ میلادی) به تبلیغ مذهب خود پرداخت. مانی پس از مسافرت به هند و آشنائی با مذهب بودائی سیستم جهان مذهبی مانوی خود را که التقاطی از مذهب زردشتی، بودائی و مسیحی و اسطوره بود با دقت تنظیم کرد و در کتاب «شاهپورگان» اصول آن‌ها را بیان و هنگام تاجگذاری شاپوراول به شاه هدیه کرد. مانی اصول اخلاقی خود را بر پایه فلسفی مثنویت: روشنائی و تاریکی که ازلی و ابدی هستند استوار نمود. در واقع این اصول خودداری از قتل نفس حتی در مورد حیوانات، نخوردن می، دوری از زن و جمع نکردن مال واکنش در مقابل زندگی پر تجمل و پر از لذت طبقات حاکم و عکس‌العمل منفی در برابر بحران اجتماعی پایان حکومت اشکانی و آغاز حکومت ساسانی است. شاپور و هرمزد، نشر چنین مذهبی را تجویز کردند، زیرا با وجود مخالفت آن با شهوت پرستی و غارتگری و سود جوئی طبقات حاکم، از جانبی مردم را به راه «معنویت» و «آشتی‌خواهی» سوق می‌داد و از جانب دیگر از قدرت مذهب زردشت می‌کاست.
qas: answers: text: زردشتی، بودائی و مسیحی و اسطوره
question: سیستم جهان مذهبی مانوی التقاطی از چه مذاهبی بود؟ 

answers: text: شاهپورگان
question: مانی اصول سیستم جهان مذهبی مانوی خود را در چه کتابی بیان کرد؟

answers: text: شاپوراول
question: مانی کتاب شاهپورگان به کدام شاه هدیه کرد؟

question: شاپوراول که بود؟

answers: text: هنگام تاجگذاری
question: مانی کتاب شاهپورگان را در چه زمانی به شاپوراول هدیه کرد؟

answers: text: مثنویت
question: مانی اصول اخلاقی خود را بر پایه چه فلسفه‌ای استوار نمود؟

answers: text: روشنائی و تاریکی که ازلی و ابدی هستند
question: فلسفه‌ی مثنویت که مانی اصول اخلاقی خود را بر پایه آن استوار کرد چیست؟

answers: text: شاپور و هرمزد
question: چه کسانی نشر مذهب مانوی را تجویز کردند؟

answers: text: زردشت
question: نشر مذهب مانوی از قدرت کدام مذهب می‌کاست؟

question: چرا شاپور و هرمزد می‌خواستند از قدرت مذهب زردشت کم شود؟

context: جنبش معنوی مانی به سرعت در جهان آن روز گسترش یافت و تبدیل به نیرویی شد که با وجود جنبه منفی آن با هدف‌های شاهان و نجبا و پیشرفت جامعه آن روزی وفق نمی‌داد. پیشوایان زرتشتی و عیسوی که با هم دائماً در نبرد بودند، متحد شدند و در دوران شاهی بهرام اول که شاهی تن آسا و شهوت پرست بود در جریان محاکمه او را محکوم و به همراه پیروانش زنده به گور کردند. (۲۷۶ میلادی). از آن پس مانوی کشی آغاز شد و مغان مردم بسیاری را به نام زندک (زندیق) کشتند. مانویان در دو جانب شرق و غرب، در آسیای میانه تا سرحد چین و در غرب تا روم پراکنده شدند.
qas: answers: text: تن آسا و شهوت پرست
question:  بهرام اول چگونه شاهی بود؟

answers: text: به همراه پیروانش زنده به گور کردند
question: در جریان محکومیت بهرام اول، با او چه کردند؟

answers: text: ۲۷۶ میلادی
question: در چه سالی  بهرام اول را به همراه پیروانش زنده به گور کردند؟

answers: text: ۲۷۶ میلادی
question: از چه سالی مانوی کشی آغاز شد؟

answers: text: زندک
question: پس از آغاز مانوی کشی، مغان مردم بسیاری را که نام آنها چه بود کشتند؟

answers: text: زندیق
question: نام دیگر زندک چیست؟

answers: text: آسیای میانه تا سرحد چین و در غرب تا روم
question: پس از آغاز مانوی کشی، مانویان تا کجاها پراکنده شدند؟

question: چرا پیشوایان زرتشتی و عیسوی همیشه با هم نبرد داشتند؟

question: مذهب عیسوی چیست؟

question: منظور از مغان چیست؟

question: زندک‌ها که بودند؟