فارس

context: استان فارس یکی از استان‌های ایران است که در بخش جنوب این کشور واقع شده‌است. این استان با مساحتی در حدود ۱۲۲٬۶۰۸ کیلومتر مربع، چهارمین استان بزرگ و با جمعیتی معادل ۴٬۸۵۱٬۲۷۴ تن، بر طبق برآورد جمعیتی سال ۱۳۹۵ خورشیدی مرکز آمار ایران، چهارمین استان پرجمعیت ایران به‌شمار می‌رود. بر اساس تقسیمات کشوری سال ۱۳۹۹ خورشیدی، استان فارس به ۳۶ شهرستان، ۹۴ بخش و ۱۱۳ شهر تقسیم شده‌است.
qas: answers: text: حدود ۱۲۲٬۶۰۸ کیلومتر مربع
question: مساحت استان فارس چقدر است؟

answers: text: استان فارس
question: چهارمین استان بزرگ ایران کدام است؟

answers: text: بخش جنوب
question: استان فارس در کدام قسمت کشور ایران واقع است؟

answers: text: ۳۶ شهرستان
question: براساس تقسیمات کشوری سال 1399 خورشیدی، استان فارس به چند شهرستان تقسیم شده‌است؟

answers: text: ۹۴ بخش
question: براساس تقسیمات کشوری سال 1399 خورشیدی، استان فارس به چند بخش تقسیم شده‌است؟

answers: text: ۱۱۳
question: براساس تقسیمات کشوری سال 1399 خورشیدی، استان فارس به چند شهر تقسیم شده‌است؟

question: سوغات استان فارس چیست؟

context: در چند هزار سال پیش، در این ایالت اقوام بومی این سرزمین به ویژه ایلامیان سکونت داشته‌اند که از آنان آثار زیادی در گوشه و کنار فارس بر جای مانده‌است که نشانگر این است این ناحیه ناحیه‌ای آباد و فرهنگی بوده‌است. پارسها مردمانی آریایی نژاد بوده‌اند که معلوم نیست کِی به فلات ایران آمده‌اند، در کتیبه‌های پادشاه آشور شمشی اداد پنجم ۸۲۳ تا ۸۱۰ پیش از میلاد و در کتیبهٔ سناخریب در سال ۶۹۱ پیش از میلاد و همچنین در یک رشته از نامه‌های آرشیو پادشاهان آشور که مربوط به حوادث ۶۵۳ تا ۶۵۲ پیش از میلاد است، پارسوآش به عنوان یکی از ایالات منتهی عیلامی ذکر شده‌است، به عقیده محققان پارسوآش امکان دارد که همان پارس باشد. در برخی از منابع پارسوا با پارسواش یکسان دانسته شده‌است اما ریچارد نلسون فرای می‌نویسد گمان نمی‌رود که پارسواش همان استان پارسوای آشور در خاور دریاچه ارومیه باشد.
qas: answers: text: ایلامیان
question: در چند هزار سال پیش کدام اقوام بومی در شیراز سکونت داشتند که آثار زیادی از آنان در گوشه و کنار شیراز یافت شده‌است؟

answers: text: این ناحیه ناحیه‌ای آباد و فرهنگی بوده‌است
question: آثار ایلامیان که درگوشه و کنار فارس بر جای مانده‌است نشانگر چیست؟

answers: text: ریچارد نلسون فرای
question: به گفته چه کسی گمان نمی‌رود که پارسواش همان استان پارسوای آشور در خاور دریاچه ارومیه باشد؟

answers: text: در کتیبه‌های پادشاه آشور شمشی اداد پنجم ۸۲۳ تا ۸۱۰ پیش از میلاد و در کتیبهٔ سناخریب در سال ۶۹۱ پیش از میلاد
question: در کدام کتیبه‌ها پارسواش به عنوان یکی از ایالات منتهی عیلامی ذکر شده‌است؟

question: چند درصد امکان دارد که پارسواش همان پارس باشد؟

context: پدر مؤسس سلسلهٔ ساسانیان، اردشیر بابکان، ساسان نام داشت و موبد معبدی در استخر در ایالت پارس بود. اردشیر بابکان در سال ۲۲۳ میلادی علم طغیان برداشت و پس از کشته شدن اردوان پنجم، تیسفون پایتخت اصلی اشکانیان را گرفت پس از آن تمام ایران در تحت اقتدار او درآمد. اردشیر بابکان قبل از دست یافتن به پادشاهی شهر اردشیر خُورّه را که امروزه فیروزآباد نامیده می‌شود، بازسازی کرد. این شهر قبل از آن شهر گور نام داشت. او نخست قصد داشت این شهر را پایتخت خود قرار دهد اما بزودی دریافت که ایالت پارس از لحاظ سیاسی برای اقامت فرمانروا مناسب نیست و پایتخت را در نزدیکی تیسفون قرار داد. اردشیر بابکان همچنین نام ایالت گور را نیز به ایالت اردشیرخوره تغییر داد. ایالت اردشیر خُورّه یکی از بخش‌های قدیم فارس بود که شهرهای شیراز، فیروزآباد، خفر، میمند، سیراف و کازرون در آن واقع بود. در دوره ساسانی فارس به ۵ ناحیه تقسیم می‌شد: ارجان، اردشیرخوره، استخر، دارابگرد و شاپورخوره. پس از چیرگی اعراب، شیراز به جای اردشیر خُورّه مرکز فارس گردید.
qas: answers: text: ساسان
question: پدر مؤسس سلسله‌ی ساسانیان چه نام داشت؟

answers: text: ۲۲۳ میلادی
question: اردشیر بابکان در چه سالی علم طغیان برداشت؟

answers: text: پس از کشته شدن اردوان پنجم
question: چه زمانی اردشیر بابکان، تیسفون پایتخت اصلی اشکانیان را گرفت؟

answers: text: تمام ایران در تحت اقتدار او درآمد
question:  بعد از گرفتن تیسفون توسط اردشیر بابکان چه اتفاقی افتاد؟

answers: text: شهر اردشیر خُورّه را که امروزه فیروزآباد نامیده می‌شود
question: اردشیر بابکان قبل از رسیدن به پادشاهی چه مکانی را بازسازی کرد؟

answers: text: فیروزآباد
question: شهر اردشیر خوره امروزه چه نامیده می‌شود؟

answers: text: فیروزآباد
question: اردشیر نخست قصد داشت کجا را پایتخت خود قرار دهد؟

answers: text: ایالت پارس
question: از نظر اردشیر کدام ایالت از لحاظ سیاسی برای اقامت فرمانروا مناسب نبود؟

answers: text: نزدیکی تیسفون
question: اردشیر پایتخت خود را در کجا قرار داد؟

answers: text: اردشیر بابکان
question: چه کسی نام ایالت گور را به ایالت اردشیر خوره تغییر داد؟

answers: text: شیراز، فیروزآباد، خفر، میمند، سیراف و کازرون
question: چه شهرهایی در ایالت اردشیر خوره واقع بود؟

answers: text: ۵ ناحیه
question: در دوره ساسانی فارس به چند ناحیه تقسیم می‌شد؟

answers: text: ارجان، اردشیرخوره، استخر، دارابگرد و شاپورخوره
question: ناحیه‌های فارس در دوره ساسانی را نام ببرید؟

answers: text: پس از چیرگی اعراب
question: پس از چه اتفاقی شیراز به جای اردشیر خوره مرکز فارس گردید؟

question: اردشیر بابکان چگونه از دنیا رفت؟

question: اردشیر بابکان چند فرزند داشت؟

question: دارابگرد در کجای استان فارس واقع شده‌است؟

context: در زمان خلافت عثمان در سال ۲۸ هجری قمری استخر و فیروزآباد به تصرف فرماندهان سپاه دولت راشدین درآمد و تمامی فارس ضمیمه متصرفات دولت راشدین شد و به تدریج مردم فارس نیز مسلمان شدند. فرماندهان دولت راشدین در ایالت فارس را به پنج ولایت که هر یک را یک کوره می‌گفتند، همانند دوره ساسانیان که کوره‌های اردشیرخوره به مرکزیت گور، شاپور به مرکزیت شاپور، قباد به مرکزیت ارجان، استخر به مرکزیت پرسپولیس و دارابجرد به مرکزیت دارابجرد از جمله این کوره‌ها بودند و این تقسیم‌بندی، تا حمله مغول باقی‌ماند. در زمان ضعف قدرت خلافت امویان در قرن سوم هجری قمری، فارس به تصرف یعقوب لیث مؤسّس سلسله صفاریان درآمد. او شیراز را تصرف کرد و برادرش عمرو لیث مسجد جامعی در شهر ساخت که هنوز هم پابرجاست. پس از آن، فارس به تصرف آل بویه درآمد و عضدالدوله دیلمی بر بیشتر ایران و قسمتی از بین‌النهرین تسلط یافت. از کارهای برجسته او ساختن بند امیر بر رود کر بود.
qas: answers: text: در زمان خلافت عثمان در سال ۲۸ هجری قمری
question: در چه زمانی استخر و فیروز آباد به تصرف فرماندهان سپاه دولت راشدین درآمد؟

answers: text: در زمان خلافت عثمان در سال ۲۸ هجری قمری
question: در چه زمانی استخر و فیروز‌آباد به تصرف فرماندهان سپاه دولت راشدین درآمد؟

answers: text: دولت راشدین
question: در زمان خلافت عثمان در سال 28 هجری قمری، تمامی فارس ضمیمه متصرفات کدام دولت شد؟

answers: text: در زمان خلافت عثمان در سال ۲۸ هجری قمری
question: در چه زمانی مردم فارس به تدریج مسلمان شدند؟

answers: text: در زمان ضعف قدرت خلافت امویان در قرن سوم هجری قمری
question: چه زمانی فارس به تصرف یعقوب لیث درآمد؟

answers: text: مؤسّس سلسله صفاریان
question: یعقوب لیث که بود؟

answers: text: یعقوب لیث
question: مؤسس سلسله‌ی صفاریان که بود؟

answers: text: عمرو لیث
question: برادر یعقوب لیث که مسجد جامعی در شهرفارس ساخت چه نام داشت؟

question: عضدالدوله در چه شهری به دنیا آمد؟

question: چه تعداد از مردم شیراز در زمان خلافت عباسی مسلمان شدند؟

context: پس از آل بویه، سلجوقیان بر فارس مسلط شدند. با ضعف سلجوقیان، سنقرابن مودود، دودمان اتابکان فارس را تأسیس کرد. این دودمان، در ۵۴۳ هجری قمری بر سرزمین فارس فرمانروایی یافت و آخرین فرمانروای آن، آبش خاتون، پس از یک سال سلطنت در ۶۶۷هجری قمری به همسری منکو تیمور، یکی از پسران هلاکوخان مغول درآمد. از آن پس سلطنت وی نامی بیش نبود و چندی نگذشت که فارس به دست امرای مغول افتاد. پس از سلجوقیان اتابکان فارس به حکومت پرداختند و هنوز آثاری از آنان مانند مسجد نو شیراز در شهر باقی‌است. اتابکان با دادن پول و اطاعت کردن از سرداران فاتح مغول فارس را از خرابی و تاخت و تاز آن قوم مصون داشتند ولی پس از ضعف این خاندان، مغول بر فارس مسلط شده و حکامی از جانب خود به این سرزمین می‌فرستادند که سعدی از برخی از آن‌ها در اشعار خود یاد کرده‌است. در ۷۵۴ هجری قمری، امیر مبازرالدین محمد پادشاه سلسله آل مظفر، فارس را تصرف کرد. شاهان این دودمان تا سال ۷۹۵ هجری قمری، که امیر تیمور خاندان آل مظفر را برانداخت بر فارس فرمانروایی داشتند.
qas: answers: text: سلجوقیان
question: پس از آل بویه کدام سلسله بر فارس مسلط شدند؟

answers: text: سنقرابن مودود
question: با ضعف سلجوقیان، چه کسی دودمان اتابکان فارس را تأسیس کرد؟

answers: text: ۵۴۳ هجری قمری
question: دودمان اتابکان فارس در چه سالی بر سرزمین فارس فرمانروایی یافت؟

answers: text: آبش خاتون
question: آخرین فرمانروای دودمان اتابکان فارس که بود؟

answers: text: پس از یک سال سلطنت در ۶۶۷هجری قمری
question: چه زمانی آبش خاتون به همسری منکو تیمور درآمد؟

answers: text: اتابکان فارس
question: پس از سلجوقیان چه کسانی به حکومت پرداختند؟

answers: text: اتابکان فارس
question: مسجد نو شیراز از آثار کدام سلسله است؟

answers: text: با دادن پول و اطاعت کردن از سرداران فاتح مغول
question: اتابکان چگونه فارس را از خراجی و تاخت و تاز مغول مصون داشتند؟

answers: text: امیر مبازرالدین محمد پادشاه سلسله آل مظفر
question: در سال 754 هجری قمری، چه کسی فارس را تصرف کرد؟

question: 
آبش خاتون در چند سالگی از دنیا رفت؟

question: پادشاه سلسله آل مظفر چگونه فارس را تصرف کرد؟

question: علت ضعف سلجوقیان چه بود؟

context: ارتفاع استان فارس از سطح دریا در نقاط مختلف این استان متفاوت است و به چهار دسته تقسیم می‌شود؛ دسته اول که از ارتفاعات اَپاختر و اَپاختر باختری می‌باشد که از کوه‌های سمیرم شروع می‌شود، تا باختر آباده ادامه می‌یابد که بلندترین کوه استان فارس کوه بل واقع در نیمروز باختری شهر اقلید با ارتفاع۳۹۴۳ متر قبل از کوه عظمت که گردنه معروف کولی‌کش در آن واقع شده‌است، ختم می‌شود. ارتفاعات برم فیروز نیز در این ناحیه واقع شده و از سپیدان آغاز و به ارسنجان منتهی می‌گردد، دسته دوم که ارتفاعات مرکزی می‌باشد که کوه‌های اطراف شیراز (سبزپوشان و بمو) و نیز کوه‌های مهارلو، جهرم، خرمن کوه فسا و کوه تودج را دربرمی‌گیرد، دسته سوم ارتفاعات باختری‌است که در امتداد ارتفاعات کهگیلویه تا کوه‌های ممسنی در دشت ارژن (کوهمره سرخی) ادامه می‌یابد و به کوه‌های سفیدار بین فیروزآباد و جهرم متصل می‌شود و در نهایت دسته چهارم ارتفاعات نیمروز می‌باشد که شامل کوه‌های داراب و ارتفاعات بالنگستان یا هنگستان و کوه‌های لارستان است.
qas: answers: text: چهار دسته
question: ارتفاع استان فارس از سطح دریا به چند دسته تقسیم می‌شود؟

answers: text: کوه بل
question: بلند‌ترین کوه استان فارس چه نام دارد؟

answers: text: در نیمروز باختری شهر اقلید
question: کوه بل در کجای استان فارس واقع است؟

answers: text: از سپیدان آغاز و به ارسنجان منتهی می‌گردد
question: ارتفاعات برم فیروز از کجا آغاز و به کجا منتهی می‌شود؟

answers: text: شامل کوه‌های داراب و ارتفاعات بالنگستان یا هنگستان و کوه‌های لارستان است
question: ارتفاعات نیمروز استان فارس کدام کوه‌ها را شامل می‌شود؟

question: آرامگاه کدام پادشاه بزرگ ایران در استان فارس قرار دارد؟

question: زیباترین مکان گردشگری استان فارس چیست؟

question: مردم استان فارس به چه زبانی صحبت می‌کنند؟

context: دشت‌های استان فارس از رسوب‌های آبرفتی تشکیل شده‌اند، این دشت‌ها را با توجه به موقعیت جغرافیایی آن‌ها می‌توان به دو بخش میانه و باختری و همچنین بخش نیمروزی و خاوری تقسیم‌بندی کرد، در بخش میانه و باختری دشت‌هایی وجود دارند که موقعیت کشاورزی دارند و بیشتر به این منظور استفاده می‌شوند اما در بخش نیمروزی و خاوری بیشتر بیابان و کویر دیده می‌شود که این بیابان‌ها حدود ۱/۸۴ میلیون هکتار برابر با ۱۵ درصد، پهنه استان فارس را دربر گرفته‌اند. در برخی از مناطق بیابانی استان فارس مانند کویر قطرویه در خاور استان و محدوده شهر نی‌ریز، به علت تبخیر شدید، نمک سطح بیابان را پوشانده و کویر را به وجود آورده‌است.
qas: answers: text: رسوب‌های آبرفتی
question: دشت‌های استان فارس از چه چیزی تشکیل شده‌اند؟

answers: text: دو بخش میانه و باختری
question: دشت‌های استان فارس را با توجه به موقعیت جغرافیایی آنها به چند بخش می‌توان تقسیم کرد؟

answers: text: دشت‌هایی وجود دارند که موقعیت کشاورزی دارند و بیشتر به این منظور استفاده می‌شوند
question: در بخش میانه و باختری استان فارس چه دشت‌هایی وجود دارند؟

answers: text: به علت تبخیر شدید
question: در برخی از مناطق بیابانی استان فارس مانند قطرویه در خاور استان و محدوده شهر نی‌ریز، به چه علت نمک سطح بیایان را پوشانده و کویر ایجاد کرده‌است؟

question: بزرگترین دشت استان فارس چه نام دارد؟

question: صنایع دستی استان فارس را نام ببرید؟

context: در استان فارس دریاچه‌های متعددی وجود دارد، به‌طوری‌که بیشترین تعداد دریاچه‌های دائمی کشور در استان فارس واقع شده‌اند. دریاچه‌های استان فارس را می‌توان به دریاچه‌های آب شور و دریاچه‌های آب شیرین تقسیم‌بندی نمود. از میان دریاچه‌های آب شور استان می‌توان به دریاچه مهارلو، بختگان، طشک و هیرم اشاره کرد. از میان دریاچه‌های آب شیرین استان نیز می‌توان به دریاچه پریشان (بزرگترین دریاچه آب شیرین کشور)، تالاب ارژن، دریاچه برم شور، دریاچه کافتر، دریاچه هفت برم سد رودبال فارس و دریاچه سد درودزن اشاره نمود. وسعت دریاچه‌های شور استان تقریبأ ۱۴۵۰۰۰ هکتار و وسعت دریاچه‌های آب شیرین تقریبأ ۳۰۰۰۰ هکتار می‌باشد.
qas: answers: text: استان فارس
question: بیشترین تعداد دریاچه‌ها‌ی دایمی کشور در کدام استان قرار دارند؟

answers: text: به دریاچه‌های آب شور و دریاچه‌های آب شیرین
question: دریاچه‌های استان فارس را چگونه می‌توان تقسیم بندی کرد؟

answers: text: دریاچه مهارلو، بختگان، طشک و هیرم
question: چند نمونه از دریاچه‌‌‌های شور استان فارس را نام ببرید؟

answers: text: دریاچه پریشان (بزرگترین دریاچه آب شیرین کشور)، تالاب ارژن، دریاچه برم شور، دریاچه کافتر، دریاچه هفت برم سد رودبال فارس و دریاچه سد درودزن
question: چند نمونه از دریاچه‌های شیرین استان فارس را نام ببرید؟

question: چند درصد از مردم استان فارس باسواد هستند؟

context: ۷۰ درصد از وسعت استان فارس در ناحیه کوهستانی قرار گرفته و در دوره ترشیاری به وجو آمده‌اند و با گذشت میلیون‌ها سال از پیدایش آن‌ها جزء کوه‌های جوان محسوب می‌شوند. کوه‌های زاگرس جهت‌های اَپاختر باختری و نیمروز خاوری استان فارس را به صورت منطقه ویژه کوهستانی درآورده‌است. قسمت عمده این ناهمواری‌ها بر اثر یک سلسله حرکات شدید کوهزایی ایجاد شده و تحت تأثیر عوامل فرسایشی نظیر بادهای تند و آب‌های روان به صورت کنونی درآمده‌است. استان فارس را می‌توان به دو ناحیه مشخص طبیعی تقسیم کرد، اول ناحیه اَپاختری و اَپاختر باختری که از ارتفاعات به هم پیوسته‌ای تشکیل شده و گردنه‌های صعب‌العبور و دره‌های عمیق دارد و دوم ناحیه نیمروز و نیمروز خاوری که در فاصله میان رشته‌کوه‌های فرعی قرار گرفته و شامل دشت‌های شیراز، جهرم، کازرون، نی‌ریز، مرودشت و مرکزی است.
qas: answers: text: ۷۰ درصد
question: چند درصد از وسعت استان فارس در ناحیه کوهستانی قرار گرفته‌است؟

answers: text: کوه‌های زاگرس
question: کدام کوه‌ها، جهت‌های آباختر باختری و نیمروز خاوری استان فارس را به صورت منطقه ویژه کوهستانی درآورده‌اند؟

answers: text: دو ناحیه
question: استان فارس را به چند ناحیه مشخص طبیعی می‌توان تقسیم کرد؟

answers: text: در فاصله میان رشته‌کوه‌های فرعی
question: ناحیه نیمروز و نیمروز خاوری استان فارس در کجا قرار گرفته‌است؟

answers: text: دشت‌های شیراز، جهرم، کازرون، نی‌ریز، مرودشت و مرکزی
question: ناحیه نیمروز و نیمروز خاوری استان فارس شامل چه دشت‌هایی است؟

question: چند درصد از وسعت استان فارس در ناحیه کوهستانی قرار نگرفته‌است؟

context: سه توده هوای مختلف استان فارس را تحت تأثیر قرار می‌دهند، اول توده هوای مدیترانه‌ای که از روی دریای مدیترانه به سمت کوه‌های زاگرس می‌آیند و موجب بارش‌هایی به صورت برف (در مناطق مرتفع شمالی و شمال باختر) و باران می‌شوند؛ دوم توده هوای سودانی که در فصل زمستان از مرکز کم‌فشار سودان شکل گرفته و با فعال شدن بر روی دریای سرخ، استان فارس را تحت تأثیر قرار داده و باعث بارش در بیشتر نقاط استان می‌گردد؛ سوم توده هوای گرم عربستان که در فصل تابستان از سمت شبه جزیره عربستان به سمت استان وزیده و باعث گرما، ورود ذرات گرد و خاک به استان و کوتاه شدن دوره فصل بهار می‌گردد.
qas: answers: text: سه توده
question: چند توده هوای مختلف استان فارس را تحت تأثیر قرار می‌دهند؟

answers: text: توده هوای مدیترانه‌ای
question: کدام توده در استان فارس موجب بارش‌‌هایی به صورت برف می‌شود؟

answers: text: باعث بارش در بیشتر نقاط استان می‌گردد
question: توده هوای سودانی چگونه هوای استان فارس را تحت تأثیر قرار می‌دهد؟

answers: text: از سمت شبه جزیره عربستان
question: توده هوای گرم عربستان در فصل تابستان از کدام سمت به استان فارس می‌وزد؟

question: در کدام ماه از سال، آب و هوای استان فارس بهتر است؟

context: در دورهٔ هخامنشی شهرت باغ‌های ایرانی با پردیسها جهانگیر شد و گزنفون به تکرار از زیبایی و شکوه آن‌ها یاد کرده‌است. در آن زمان ناحیهٔ پارس پوشیده از باغ‌های مصفا بود و نقوش متعدد درختان سرو که بر روی پلکان‌های تخت جمشید حجاری شده نشان می‌دهد که کاخ‌های مزبور در محوطهٔ باغ‌ها و درخت‌زارهای پهناور واقع شده بوده‌است. در دوران بعد از اسلام نیز احداث باغ جزء جدانشدنی زندگی مردم ناحیهٔ پارس به‌شمار می‌رفته‌است. نوشته‌های مورخان و جهانگردانی که در سده‌های پیشین شیراز را دیده‌اند حاکی است که شهر شیراز را همواره باغ‌های پیوسته به هم تشکیل می‌داده و بیشتر مردم در همین باغ‌ها زندگی می‌کردند. احمدبن ابی یعقوب نویسندهٔ تاریخ یعقوبی که در سدهٔ سوم هجری می‌زیسته می‌نویسد «در شیراز خانه‌ای نیست مگر آنکه صاحب‌خانه را بوستانی است دارای همهٔ میوه‌ها و گل‌ها و سبزی‌ها و هر چه در بوستان‌ها می‌باشد.» مورخان و جهانگردانی نظیر ابن بطوطه جهانگرد مغربی، شاردن و تاورنیه جهانگردان فرانسوی دوران صفوی، میرزا محمد کلانتر فارس در عهد زندیه و فرصت‌الدوله شیرازی در دوره قاجار در آثار خود از استعداد کم‌نظیر سرزمین فارس برای احداث باغ‌های آباد یاد کرده‌اند.
qas: answers: text: دورهٔ هخامنشی
question:  در کدام دوره گزنفون به تکرار از زیبایی و شکوه باغ‌های ایرانی یاد کرده‌است؟

answers: text: شهر شیراز را همواره باغ‌های پیوسته به هم تشکیل می‌داده و بیشتر مردم در همین باغ‌ها زندگی می‌کردند
question: نوشته‌های مورخان و جهانگردانی که در سده‌های پیشین، شیراز را دیده‌اند حاکی از چیست؟ 


context: در ایران، منطقه‌های حفاظت شده به محدوده‌ای از عرصه‌های منابع طبیعی گفته می‌شود که به لحاظ ضرورت حفظ و تکثیر نسل جانوران و احیاء آن ضمن رعایت حقوق و بهره‌برداری، جوامع محلی ایجاد گردیده‌اند. استان فارس نیز تعدادی از مناطق حفاظت شده ایران را در خود جای داده‌است که از مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به منطقه‌های پارک ملی بختگان، پارک ملی قطرویه، منطقه حفاظت شده بهرام گور، حفاظت شده ارژن، هرمود، میان‌جنگل و پارک ملی بمو که دارای ۱۱۲ گونه جانوری، ۶۹ گونه پرنده، ۲۱ گونه پستاندار، ۱۹ گونه خزنده، ۳ گونه دو زیست و همچنین گونه‌های مختلف گیاهی می‌باشد اشاره کرد.
qas: answers: text: به محدوده‌ای از عرصه‌های منابع طبیعی گفته می‌شود که به لحاظ ضرورت حفظ و تکثیر نسل جانوران و احیاء آن ضمن رعایت حقوق و بهره‌برداری، جوامع محلی ایجاد گردیده‌اند.
question:  در ایران به چه مناطقی، منطقه‌های حفاظت شده گفته می‌شود؟

answers: text: پارک ملی بختگان، پارک ملی قطرویه، منطقه حفاظت شده بهرام گور، حفاظت شده ارژن، هرمود، میان‌جنگل و پارک ملی بمو
question: چند مورد از مهمترین مناطق حفاظت شده استان فارس را نام ببرید؟

answers: text: استان فارس
question: پارک ملی قطرویه در کدام استان واقع شده‌است؟

question: بزرگترین پارک استان فارس چه نام دارد؟

question: کدام استان‎‌هلی ایران منطقه حفاظت شده ندارند؟

context: در اولین سرشماری رسمی که در سال ۱۳۳۵ خورشیدی صورت گرفت، از میان کل ۱۳ استان کشور در آن زمان، استان فارس و بنادر با جمعیتی معادل ۱٬۳۲۰٬۶۱۴ نفر، نهمین استان پرجمعیت ایران بود، بیست سال بعد در سرشماری سال ۱۳۵۵ خورشیدی جمعیت استان به ۲٬۰۳۵٬۵۸۲ نفر افزایش پیدا کرد، در سرشماری سال ۱۳۷۵ خورشیدی جمعیت استان ۳٬۸۱۷٬۰۳۶ نفر شد و در سرشماری رسمی کشور که در سال ۱۳۸۵ خورشیدی صورت گرفت، استان فارس با جمعیتی معادل ۴٬۳۳۶٬۸۷۸ نفر چهارمین استان پرجمعیت کشور شد، بر طبق برآورد جمعیتی سازمان ملی آمار ایران که در شهریور ماه سال ۱۳۹۰ صورت گرفت، جمعیت استان ۴٬۵۲۸٬۵۱۴ برآورد شد. در سرشماری سال ۱۳۹۵ جمعیت این استان برابر با ۴٬۸۵۱٬۲۷۴ تن بود و جایگاه چهارم را به خود اختصاص داد.
qas: answers: text: استان فارس
question: طبق اولین سرشماری رسمی که در سال ۱۳۳۵ خورشیدی صورت گرفت، کدام استان نهمین استان پرجمعیت ایران بود؟

answers: text: استان فارس و بنادر با جمعیتی معادل ۱٬۳۲۰٬۶۱۴ نفر
question: طبق اولین سرشماری رسمی که در سال ۱۳۳۵ خورشیدی صورت گرفت، کدام استان نهمین استان پرجمعیت ایران بود؟

answers: text: ۲٬۰۳۵٬۵۸۲
question: در سرشماری سال ۱۳۵۵ خورشیدی، جمعیت استان فارس به چند نفر افزایش یافت؟

answers: text: ۳٬۸۱۷٬۰۳۶
question: در سرشماری سال ۱۳۷۵ خورشیدی، جمعیت استان فارس به چند نفر رسید؟

answers: text: ۴٬۳۳۶٬۸۷۸
question: در سرشماری رسمی کشور که در سال ۱۳۸۵ خورشیدی صورت گرفت، جمعیت استان فارس چند نفر بود؟

answers: text: ۱۳۸۵ خورشیدی
question: استان فارس در چه سالی با جمعیتی معادل ۴٬۳۳۶٬۸۷۸ نفر چهارمین استان پرجمعیت کشور شد؟

answers: text: شهریور ماه سال ۱۳۹۰
question: در چه تاریخی جمعیت استان فارس ۴٬۵۲۸٬۵۱۴ برآورد شد؟

question: در حال حاضر جمعیت استان فارس چقدر است؟

context: زبان اکثریت و رسمی مردم استان فارس، مانند زبان رسمی ایران، فارسی است. پیش از اسلام زبان ایرانیان زبان فارسی میانه بوده‌است که امروزه پس از تغییراتی به صورت زبان فارسی امروزی درآمده و در بین بیشتر مردم استان مورد استفاده قرار می‌گیرد. از قرن دوم و سوم زبان فارسی دری که ریشه‌ در پارسی میانه داشت جای زبان پارسی میانه را گرفت و توجه حکومت و نویسندگان و شعرا به آن موجب شد که به صورت زبان رسمی درآید. امروزه لهجه‌ها و گویش‌های فارسی شیرازی، باصری، جهرمی، تاجیکی، آباده‌ای و کازرونی در این استان تکلم می‌شوند. گویش باصری منحصر به افراد ایل باصری است که شباهت‌ها و اشتراکات زیادی یا لهجه شیرازی دارد. لهجه‌های تاجیکی مجموعه‌ای از لهجه‌ها هستند که در روستاهایی از منطقهٔ فارس بدانها صحبت می‌شود. این لهجه‌ها اگرچه عمدتاً متعلق به زبان فارسی هستند اما در پاره‌ای از حالات صرفی و اصطلاحات با فارسی معیار متفاوت بوده و گاهی حتی شیوه‌های صرفی پارسی میانه را در خود نگاه‌داشته‌اند.
qas: answers: text: فارسی
question: زبان اکثریت و رسمی مردم استان فارس چیست؟

answers: text: فارسی میانه
question: پیش از اسلام زبان ایرانیان چه زبانی بوده‌است؟

answers: text: زبان فارسی دری
question: از قرن دوم و سوم چه زبانی جای زبان پارسی میانه را گرفت؟

answers: text: توجه حکومت و نویسندگان و شعرا به آن
question: چه چیز موجب شد که زبان فارسی دری بصورت زبان رسمی درآید؟

answers: text: لهجه‌ها و گویش‌های فارسی شیرازی، باصری، جهرمی، تاجیکی، آباده‌ای و کازرونی
question: امروزه چه لهجه‌ها و گویش‌هایی در استان فارس تکلم می‌شود؟ 

answers: text: گویش باصری
question: افراد ایل باصری به چه گویشی صحبت می‌کنند؟

answers: text: لهجه شیرازی
question: گویش باصری با چه لهجه‌ای، شباهت‌ها و اشتراکات زیادی دارد؟

answers: text: استان فارس
question: گویش کازرونی متعلق به کدام استان است؟

question: استان فارس چگونه اقلیمی دارد؟

context: علاوه بر زبان فارسی، زبان‌های شناسایی‌شده استان فارس عبارتند از اچمی، قشقایی، لری و عربی خمسه، همچنین گویش‌هایی مانند کرشی، عبدویی، کرونی، سیوندی، دوانی، اردکانی و کوهمره‌ای (بککی) نیز در این استان رواج دارد؛ اکثر این گویش‌ها در ایران منحصربه‌فرد بوده و از بازمانده‌های پارسی پهلوی به شمار می‌روند. گویش مردم سیوند فارس به دلیل آمیخته نشدن با عربی و تعلق به زبان‌های ایرانی شاخهٔ شمال باختری درخور اهمیت است. زبان اچمی که با زبان‌های فارسی، لری و تاتی هم‌خانواده است؛ زبان مردم شهرستان‌های جنوب استان فارس (لارستان، خنج، گراش، اوز) و بخشی از استان هرمزگان (شهرستان بستک) است. عشایر قشقایی به زبان قشقایی سخن می‌گویند. زبان قشقایی و آذربایجانی از یک خانواده‌اند. زبان لری نیز در شهرستان‌های ممسنی، رستم، کوه‌چنار، سپیدان و بخش‌هایی از شهرستان‌های کازرون و فراشبند، اقلید، غرب شهرستان مرودشت (درودزن و کامفیروز) و شهر شیراز رواج دارد. همچنین زبان عربی در میان عشایر عرب خمسه صحبت می‌شود.
qas: answers: text: اچمی، قشقایی، لری و عربی خمسه، همچنین گویش‌هایی مانند کرشی، عبدویی، کرونی، سیوندی، دوانی، اردکانی و کوهمره‌ای (بککی)
question: زبان‌ها و گویش‌های شناسایی‌شده استان فارس، علاوه بر زبان فارسی را نام ببرید؟

answers: text: به دلیل آمیخته نشدن با عربی و تعلق به زبان‌های ایرانی شاخهٔ شمال باختری
question: گویش مردم سیوند فارس به چه دلیل درخور اهمیت است؟

answers: text: زبان اچمی
question: چه زبانی با زبان‌های فارسی، لری و تاتی هم‌خانواده است؟

answers: text: شهرستان‌های جنوب استان فارس (لارستان، خنج، گراش، اوز) و بخشی از استان هرمزگان (شهرستان بستک)
question: زبان اچمی، زبان مردم کدام مناطق است؟

answers: text: زبان اچمی
question: مردم شهرستان‌های جنوب استان فارس (لارستان، خنج، گراش، اوز) به چه زبانی صحبت می‌کنند؟ 

answers: text: زبان قشقایی
question: عشایر قشقایی به چه زبانی سخن می‌گویند؟

answers: text: شهرستان‌های ممسنی، رستم، کوه‌چنار، سپیدان و بخش‌هایی از شهرستان‌های کازرون و فراشبند، اقلید، غرب شهرستان مرودشت (درودزن و کامفیروز) و شهر شیراز
question: زبان لری در کجاها رواج دارد؟

question: چند درصد از مردم شیراز به زبان لری صحبت می‌کنند؟

context: قالی، گلیم و گبه از مهم‌ترین صنایع دستی استان محسوب می‌شوند، پس از آن باید از خاتم، خاتم سازی و خاتم کاری و پس از آن معرق‌کاری روی چوب، منبت کاری چوب، نقاشی روی چوب و سفال و سرامیک، کاشی معرق و کاشی هفت رنگ یاد کرد. از رشته‌های رایج در استان فارس طراحی و نگارگری (نگارگری، گل و مرغ‌سازی، تذهیب و تشعیر) است. رنگرزی گیاهی و استفاده از مواد ملونه طبیعی در رنگرزی خامه و ابریشم نیز کاری پررونق در استان فارس است. در زمینه فلزکاری و هنرهای مرتبط با فلز نیز می‌توان از آثار قلمزنی روی نقره یاد کرد. از سایر رشته‌های صنایع دستی رایج در این استان می‌توان به دوخت لباس‌های محلی، عروسک‌سازی، پیکرتراشی، نمدمالی، رودوزی‌های سنتی، بافتنی، نقشه‌کشی فرش و گلیم اشاره کرد.
qas: answers: text: قالی، گلیم و گبه
question: مهم‌ترین صنایع دستی استان فارس را نام ببرید؟

answers: text: طراحی و نگارگری (نگارگری، گل و مرغ‌سازی، تذهیب و تشعیر)
question: رشته‌های رایج در استان فارس را نام ببرید؟

context: شهر شیراز محل آثار دوران کهن ایران، با داشتن خاتم‌کاری، طلاسازی، و نقره‌کاری محل معتبری برای خرید سوغات این استان است. خاتم این شهر بی‌نظیر است و ظرافت و هنر را در هر قطعهٔ ساخته‌شده می‌توان مشاهده کرد. قالی، گلیم و جاجیم عشایری استان فارس رنگ و بوی آمیختگی با طبیعت دارد و جزء سوغات‌های اصلی این استان به‌شمار می‌آید. از دیگر سوغات‌های استان فارس می‌توان به آبلیمو، انار، انجیر، ترشی‌جات، چرم، حنا، خراطی، خرما، زعفران، سفیداب، سنگ‌تراشی، شیشه‌گری، بهار نارنج، ظروف سفالی، عرقیات، مسقطی لاری، فلزکاری، کیسه حمام، گبه، کلوچه و مسقطی، نان یوخه، منبت‌کاری و نمد اشاره کرد.
qas: answers: text: شیراز
question: کدام شهر در استان فارس، محل معتبری برای خرید سوغات این استان است؟

answers: text: قالی، گلیم و جاجیم عشایری
question: سوغات‌ اصلی استان فارس را نام ببرید؟

context: پادشاهان هخامنشی: کوروش بزرگ، کمبوجیه، داریوش بزرگ، خشایارشا، اردشیر یکم، خشایارشا دوم، داریوش دوم، اردشیر دوم، اردشیر سوم، ارشک، داریوش سوم، پادشاهان ساسانی: اردشیر پاپکان، شاپور یکم، هرمز یکم، بهرام یکم، بهرام دوم، بهرام سوم، نرسی، هرمز دوم، آذرنرسی، شاپور دوم، اردشیر دوم، شاپور سوم، بهرام چهارم، یزدگرد یکم، بهرام پنجم، یزدگرد دوم، هرمز سوم، پیروز یکم، بلاش، قباد یکم، خسرو انوشیروان، هرمز چهارم، خسرو پرویز، پوراندخت، آزرمیدخت، قباد دوم، اردشیر سوم، یزدگرد سوم، دیگر مشاهیر: آتوسا، وینده فرنه، گئوبروه، آریوبرزن، کرتیر، مزدک، برزویه حکیم، باربد
qas: answers: text: کوروش بزرگ، کمبوجیه، داریوش بزرگ، خشایارشا، اردشیر یکم، خشایارشا دوم، داریوش دوم، اردشیر دوم، اردشیر سوم، ارشک، داریوش سوم، پادشاهان ساسانی: اردشیر پاپکان، شاپور یکم، هرمز یکم، بهرام یکم، بهرام دوم، بهرام سوم، نرسی، هرمز دوم، آذرنرسی، شاپور دوم، اردشیر دوم، شاپور سوم، بهرام چهارم، یزدگرد یکم، بهرام پنجم، یزدگرد دوم، هرمز سوم، پیروز یکم، بلاش، قباد یکم، خسرو انوشیروان، هرمز چهارم، خسرو پرویز، پوراندخت، آزرمیدخت، قباد دوم، اردشیر سوم، یزدگرد سوم
question:  پادشاهان هخامنشی را نام ببرید؟

answers: text: اردشیر پاپکان، شاپور یکم، هرمز یکم، بهرام یکم، بهرام دوم، بهرام سوم، نرسی، هرمز دوم، آذرنرسی، شاپور دوم، اردشیر دوم، شاپور سوم، بهرام چهارم، یزدگرد یکم، بهرام پنجم، یزدگرد دوم، هرمز سوم، پیروز یکم، بلاش، قباد یکم، خسرو انوشیروان، هرمز چهارم، خسرو پرویز، پوراندخت، آزرمیدخت، قباد دوم، اردشیر سوم، یزدگرد سوم
question:  پادشاهان ساسانی را نام ببرید؟

question: آریوبرزن فرمانده کدام سپاه بود؟

context: در استان فارس تنها ارتباط شیراز با اصفهان به صورت بزرگراه تعریف شده‌است و در این استان آزادراه وجود ندارد. عملیات ساخت آزادراه شیراز - اصفهان از سال ۱۳۸۷ شروع شده‌است که با بهره‌برداری از آن که از شهرستان‌های اقلید و سپیدان می‌گذرد، فاصله شیراز تا اصفهان حدود ۱۰۰ کیلومتر کاهش می‌یابد. این پروژه در دو قطعه (شیراز - بخش سده و سده - اصفهان) اجرا می‌شود. طبق برنامه‌ها و پروژه‌های آینده، قرار است استان فارس و شیراز از طریق بزرگراه، آزادراه و قطار به سواحل خلیج فارس و منطقهٔ الحاقی به فارس متصل شود.
qas: answers: text: شیراز
question: در استان فارس تنها ارتباط  کدام شهر با اصفهان بصورت بزرگراه تعریف شده‌است؟

answers: text: ۱۳۸۷
question: عملیات ساخت آزادراه شیراز - اصفهان از چه سالی آغاز شد؟

answers: text: بزرگراه، آزادراه و قطار
question: طبق برنامه‌ها و پروژه‌های آینده، قرار است استان فارس و شیراز از چه طریقی به سواحل خلیج فارس و منطقهٔ الحاقی به فارس متصل شود؟

question: بزرگراه ارتباط شیراز با اصفهان در چه سالی افتتاح شد؟

context: استان فارس دارای دو پیست اسکی تربیت بدنی که در ۵ کیلومتری شهرستان سپیدان واقع شده و همچنین مجموعه تفریحی ورزشی پولادکف که در ۱۵ کیلومتری شهرستان سپیدان و ۸۰ کیلومتری اَپاختر شهر شیراز واقع شده، می‌باشد که مجموعه تفریحی ورزشی پولادکف به عنوان دومین پیست بزرگ بین‌المللی کشور و در ارتفاع ۲۸۵۰ متری از سطح دریا واقع شده و دارای قله‌ای به ارتفاع ۳۴۰۰ متر از سطح دریا است؛ همچنین این مجموعه دارای امکاناتی از قبیل تله‌کابین، تل اسکی، رستوران، فست فود، کافی شاپ، مهمان‌سرا، هتل، موتوربرفی، ماشین‌های کوهستان، چرخ‌های هوشمند، قایق‌های پدالو، اسب سواری، دوچرخه سواری، لوازم مورد نیاز اسکی و آموزشگاه اسکی می‌باشد و در سال ۱۳۸۱ افتتاح و مورد بهره‌برداری قرار گرفته‌است.
qas: answers: text: دو
question: استان فارس دارای چند پیست اسکی در پنج کیلومتری شهرستان سپیدان است؟

answers: text: استان فارس
question: دومین پیست بزرگ بین‌المللی کشور در کدام استان واقع است؟

answers: text: ۲۸۵۰ متری
question: مجموعه تفریحی ورزشی پولادکف در چه ارتفاعی از سطح دریا واقع شده‌است؟

answers: text: تله‌کابین، تل اسکی، رستوران، فست فود، کافی شاپ، مهمان‌سرا، هتل، موتوربرفی، ماشین‌های کوهستان، چرخ‌های هوشمند، قایق‌های پدالو، اسب سواری، دوچرخه سواری، لوازم مورد نیاز اسکی و آموزشگاه اسکی
question: مجموعه تفریحی ورزشی پولادکف دارای چه امکاناتی است؟

answers: text: ۱۳۸۱
question: مجموعه تفریحی ورزشی پولادکف در چه سالی افتتاح و مورد بهره‌برداری قرار گرفته‌است؟

question: ظرفیت مجموعه تفریحی ورزشی پولادکف چقدر است؟