کوه دماوند

context: دَماوَند کوهی در شمال ایران است که بلندترین کوه ایران و بلندترین آتشفشان آسیا و خاورمیانه است. دماوند در پارهٔ مرکزی رشته‌کوه البرز در جنوب دریای مازندران جای دارد. این کوه از دیدگاه تقسیمات کشوری، در بخش لاریجان در شهرستان آمل در استان مازندران قرار دارد. این کوه به‌هنگام صاف و آفتابی بودن هوا، از شهرهای تهران، ورامین، قم و همچنین کرانه‌های جنوبی دریای خزر قابل رؤیت است. کوه دماوند در تاریخ سیزدهم تیرماه سال ۱۳۸۷ به عنوان نخستین اثر طبیعی ایران در فهرست آثار ملّی ایران ثبت شد.
qas: answers: text: شمال
question: دماوند در کدام قسمت ایران قرار دارد؟

answers: text: دَماوَند
question: بلندترین کوه ایران چه کوهی است؟

answers: text: دَماوَند
question: بلندترین آتشفشان آسیا و خاورمیانه کدام کوه است؟

answers: text: پارهٔ مرکزی
question: دماوند در چه قسمتی از رشته‌کوه البرز جای دارد؟

answers: text: دریای مازندران
question: دماوند در جنوب کدام دریا قرار دارد؟

answers: text: بخش لاریجان در شهرستان آمل در استان مازندران
question: دماوند از دیدگاه تقسیمات کشوری، در کجا قرار دارد؟

answers: text: تهران، ورامین، قم و همچنین کرانه‌های جنوبی دریای خزر
question: دماوند به‌هنگام صاف و آفتابی بودن هوا از چه مناطقی قابل رؤیت است؟

answers: text: به‌هنگام صاف و آفتابی بودن هوا
question: در چه زمانی دماوند  از شهرهای تهران، ورامین، قم و همچنین کرانه‌های جنوبی دریای خزر قابل رؤیت است؟

answers: text: ۱۳۸۷
question: در چه سالی دماوند به عنوان نخستین اثر طبیعی ایران در فهرست آثار ملّی ایران ثبت شد؟

answers: text: نخستین اثر طبیعی ایران
question: دماوند به عنوان چه چیزی در فهرست آثار ملّی ایران ثبت شد؟

answers: text: فهرست آثار ملّی ایران
question: در تاریخ سیزدهم تیرماه سال ۱۳۸۷، دماوند به عنوان نخستین اثر طبیعی ایران در چه چیزی ثبت شد؟

question: آخرین باری که آتشفشان دماوند فوران کرده است مربوط به چه سالی می‌شود؟

question: بلندترین آتشفشان جهان در کجا قرار دارد؟

question: طول رشته‌کوه البرز چه مقدار است؟

question: رشته‌کوه البرز از کجا و تا چه جایی ادامه دارد؟

context: در گذشته، اندازه‌های دیگری به‌عنوان ارتفاع کوه دماوند ذکر شده بود. در سال ۱۹۶۶ میلادی فردی به نام آلن باخ بر اساس تصاویر ماهواره‌ای ارتفاع قله را ۵٬۶۷۰ متر اندازه‌گیری کرد که بعدها یک متر به آن افزوده شد و عدد ۵٬۶۷۱ متر وارد کتاب‌های درسی و بسیاری از منابع شد و در ذهن بسیاری از ایرانیان نقش بست. این عدد همچنان بر روی بسیاری از یادبودهای قلّهٔ دماوند ذکر می‌شود. برخی منابع دیگر نیز، از جمله پایگاه ملّی داده‌های علوم زمین ایران و وبگاه رصدخانهٔ زمین ناسا، فرازای ۵٬۶۷۰ متر و ۵٬۶۷۱ متر را برای قلّهٔ این کوه ذکر کرده‌اند. اما افزایش دقت اندازه‌گیری و کالیبراسیون دقیق و بهتر دستگاه‌های اندازه‌گیری نشان می‌دهد ارتفاع ۵۶۷۱ متر نادرست است.
qas: answers: text: ۱۹۶۶
question: در چه سالی آلن باخ بر اساس تصاویر ماهواره‌ای ارتفاع قله دماوند را ۵٬۶۷۰ متر اندازه‌گیری کرد؟

answers: text: آلن باخ
question: چه کسی در سال ۱۹۶۶ بر اساس تصاویر ماهواره‌ای ارتفاع قله دماوند را ۵٬۶۷۰ متر اندازه‌گیری کرد ؟

answers: text: تصاویر ماهواره‌ای
question: آلن باخ بر اساس چه چیزی ارتفاع قله دماوند را ۵٬۶۷۰ متر اندازه‌گیری کرد؟

answers: text: ۵٬۶۷۰ متر
question: آلن باخ بر اساس تصاویر ماهواره‌ای ارتفاع قله دماوند را چه مقدار اندازه‌گیری کرد؟

answers: text: ۵٬۶۷۱ متر
question: چه عددی به عنوان ارتفاع قله دماوند وارد کتاب‌های درسی شد و در ذهن بسیاری از ایرانیان نقش بست؟

answers: text: پایگاه ملّی داده‌های علوم زمین ایران و وبگاه رصدخانهٔ زمین ناسا
question: از جمله منابع دیگری که ارتفاع قله دماوند را ذکر کرده‌اند، دو مورد را نام ببرید؟

answers: text: ارتفاع ۵۶۷۱ متر
question: با افزایش دقت اندازه‌گیری، چه ارتفاعی برای قله دماوند نادرست است؟

question: آلن باخ که بود؟

question: پایگاه ملّی داده‌های علوم زمین ایران چگونه جایی است؟

context: ارتفاع نسبی دماوند، که با اندازه‌گیری ارتفاع قلّه نسبت به پست‌ترین درّهٔ بین این قله و نزدیکترین قلّهٔ مرتفع‌تر تعیین می‌شود، ۴٬۶۶۷ متر است که دماوند را در ردهٔ دوازدهم در میان بلندترین قلّه‌های دنیا از نظر ارتفاع نسبی قرار می‌دهد. در فهرست قلّه‌ها بر پایه ارتفاع نسبی، کوه ۵٬۶۱۰ متری دماوند پس از کوه‌های اورست، آکونکاگوا در آرژانتین، دنالی در آمریکا، کلیمانجارو در تانزانیا، وینسون در جنوبگان، البروس در روسیه و مون بلان در آلپ، دوازدهمین کوه برجسته و مستقل دنیاست و ارتفاع نسبی آن بالاتر از کوه‌های کی۲، نانگاپاربات، کانگچنجونگا و بسیاری از کوه‌های بلند دیگر است که نشان‌دهنده برجستگی توده آتشفشانی دماوند نسبت به زمین‌های اطراف خود است. دلیل اصلی دیده شدن کوه دماوند از فاصله‌های بسیار دور نیز همین ارتفاع نسبی بالای دماوند است.
qas: answers: text: ۴٬۶۶۷ متر
question: ارتفاع نسبی دماوند چه مقدار است؟

answers: text: با اندازه‌گیری ارتفاع قلّه نسبت به پست‌ترین درّهٔ بین این قله و نزدیکترین قلّهٔ مرتفع‌تر
question: ارتفاع نسبی دماوند چگونه تعیین می‌شود؟

answers: text: دوازدهم
question: دماوند از نظر ارتفاع نسبی، در رده‌ی چندم بلندترین قلّه‌های دنیا قرار می‌گیرد؟

answers: text: ارتفاع نسبی
question: دماوند از چه نظر در ردهٔ دوازدهم در میان بلندترین قلّه‌های دنیا قرار می‌گیرد؟

answers: text: کی۲، نانگاپاربات، کانگچنجونگا
question: 3 کوه که ارتفاع نسبی کمتری از دماوند دارند را نام ببرید؟

answers: text: آرژانتین
question: کوه آکونکاگوا در کدام کشور قرار دارد؟

answers: text: آمریکا
question: کوه دنالی در کدام کشور قرار دارد؟

answers: text: تانزانیا
question: کوه کلیمانجارو در کجا قرار دارد؟

answers: text: جنوبگان
question: کوه وینسون در کجا قرار دارد؟

answers: text: روسیه
question: کوه البروس در کجا قرار دارد؟

answers: text: آلپ
question: کوه مون بلان در کجا قرار دارد؟

answers: text: ارتفاع نسبی بالای دماوند
question: دلیل اصلی دیده شدن کوه دماوند از فاصله‌های بسیار دور چیست؟

question: ارتفاع نسبی اورست چه مقدار است؟

question: کوه کی2 در کجا قرار دارد؟

question: از چه سالی ارتفاع نسبی برای کوه‌ها مطرح شد؟

question: ارتفاع واقعی اورست چقدر است؟

context: آبشار یخی در جبههٔ جنوبی کوه دماوند آبشاری یخ‌زده وجود دارد که در جهان منحصربه‌فرد است. بلندی این آبشار ۷ متر و قطر آن ۳ متر می‌باشد. یخ آن هیچ‌گاه ذوب نمی‌شود. در فصل تابستان، هر روز بر اثر تابش آفتاب در حدود ظهر و یک ساعت بعد از ظهر، دمای هوا به بالای صفر می‌رسد و به دنبال آن، آب بسیار کمی جاری می‌شود و در حدود ۴ بعد از ظهر، دمای هوا به زیر صفر می‌رسد و یخ ذوب شده دوباره منجمد می‌شود و به‌این ترتیب آبشاری یخی پدید می‌آید که همواره یخ زده‌است. در بالای این آبشار، گودالی وجود دارد که در تمام طول سال پوشیده از برف است. آبشار یخی کوه دماوند با قرار داشتن در ارتفاع ۵۱۰۰ متری، از نظر ارتفاع از سطح دریا مرتفع‌ترین آبشار در خاورمیانه می‌باشد.
qas: answers: text: آبشاری یخ‌زده
question: در جبههٔ جنوبی کوه دماوند چه چیزی وجو دارد که در جهان منحصربه‌فرد است؟

answers: text: جنوبی
question: در چه جبههٔ از دماوند آبشاری یخ‌زده وجود دارد؟

answers: text: ۷ متر
question: بلندی آبشار یخی دماوند چقدر است؟

answers: text: ۳ متر
question: قطر آبشار یخی دماوند چقدر است؟

answers: text: گودال
question: در بالای آبشار یخی دماوند چه چیزی وجود دارد؟

answers: text: گودالی وجود دارد که در تمام طول سال پوشیده از برف است
question: در بالای آبشار یخی دماوند چه چیزی وجود دارد؟

answers: text: ۵۱۰۰ متری
question: آبشار یخی کوه دماوند در چه ارتفاعی قرار دارد؟

answers: text: مرتفع‌ترین آبشار در خاورمیانه
question: آبشار یخی کوه دماوند از نظر ارتفاع از سطح دریا چگونه است؟

question: در چه سالی آبشار یخی دماوند کشف شد؟

question: مرتفع‌ترین آبشار جهان چه نام دارد؟

question: مرتفع‌ترین آبشار جهان در کجا قرار دارد؟

context: دماوند، یک کوه آتشفشانی مطبّق و نیمه‌فعال است که عمدتاً در دوران چهارم زمین‌شناسی موسوم به دوران هولوسین تشکیل شده و نخستین فوران آن، نزدیک ۱٫۷۸ میلیون سال پیش، رخ داده‌است. با این وجود، بیشترین شمار فوران آن طی ۶۰۰ هزار الی ۲۸۰ هزار سال قبل رخ داده و عمر این کوه با استفاده از روش کربن ۱۴ دست‌کم ۳۸٬۵۰۰ سال برآورد شده‌است. وجود چندین چشمهٔ گوگردی و چشمه‌های آب گرم، از شواهد نیمه‌فعال بودن این آتشفشان است. بیشترین و عمده‌ترین فعالیت آتشفشانی این کوه نزدیک به ۱۰٬۰۰۰ سال پیش روی داده که سبب شکل‌گیری آن شده‌است.
qas: answers: text: نیمه‌فعال
question: وضعیت فعالیت دماوند چگونه است؟

answers: text: دوران چهارم زمین‌شناسی موسوم به دوران هولوسین
question: عمده‌ی آتشفشان دماوند در چه زمانی تشکیل شده است؟

answers: text: نزدیک ۱٫۷۸ میلیون سال پیش
question: نخستین فوران آتشفشان دماوند مربوط به کی می‌شود؟

answers: text: ۶۰۰ هزار الی ۲۸۰ هزار سال قبل
question: بیشترین شمار فوران آتشفشان دماوند در چه زمانی بوده‌است؟

answers: text: دست‌کم ۳۸٬۵۰۰ سال
question: عمر آتشفشان دماوند با استفاده از روش کربن ۱۴،‌ چه مقدار برآورده شده‌است؟

answers: text: روش کربن ۱۴
question: با چه روشی عمر آتشفشان دماوند ۳۸٬۵۰۰ سال برآورد شده‌است؟

answers: text: وجود چندین چشمهٔ گوگردی و چشمه‌های آب گرم
question: از شواهد نیمه‌فعال بودن آتشفشان دماوند چیست؟

answers: text: نزدیک به ۱۰٬۰۰۰ سال پیش
question: بیشترین و عمده‌ترین فعالیت آتشفشانی دماوند چند سال پیش روی داده‌است؟

question: روش کربن ۱۴ چیست؟

question: چند چشمه‌ی آب گرم در دماوند کشف شده‌است؟

context: کوه دماوند بر فراز تمام سرزمین طبرستان گردن افراشته و قلهٔ بلند آن همیشه از برف پوشیده است و از فاصلهٔ ۱۰۰ میلیِ جنوب تهران دیده می‌شود. حمدالله مستوفی گوید «از مسافت صد فرسخ به نظر آید و قله‌اش هرگز از برف خالی نبود». کوه دنباوند، چنان‌که جغرافی‌نویسان آن را نام داده‌اند، در داستان‌های باستان ایران آشیانهٔ سیمرغ، آموزندهٔ زال پدر رستم و حامی آن پدر و پسر بوده است. حمدالله مستوفی بسیاری از افسانه‌هایی را که دربارهٔ رستم گفته شده نقل نموده و ابن حوقل گوید این کوه بزرگ از حوالی ساوه دیده می‌شود و چون گنبدی در میان دیگر کوه‌ها افراشته شده و نشنیده‌ام کسی توانسته باشد بر قلهٔ آن بالا رود و پیوسته از آن دود برمی‌خیزد. در افسانه‌های ایرانی آمده است که آن کوه پناهگاه جادوگران سراسر جهان است و ضحاک در آن کوه زیست می‌کند.
qas: answers: text: برف
question: قلهٔ بلند دماوند همیشه از چه چیزی پوشیده شده‌است؟

answers: text: حمدالله مستوفی
question: چه کسی در مورد دماوند می‌گوید: از مسافت صد فرسخ به نظر آید و قله‌اش هرگز از برف خالی نبود؟

answers: text: از مسافت صد فرسخ به نظر آید و قله‌اش هرگز از برف خالی نبود
question: حمدالله مستوفی درباره دماوند چه می‌گوید؟

answers: text: دنباوند
question: جغرافی‌نویسان دماوند را چه نام داده‌اند؟

answers: text: آشیانهٔ سیمرغ، آموزندهٔ زال پدر رستم و حامی آن پدر و پسر
question: در داستان‌های باستان ایران، دماوند چه چیزی بوده‌است؟

answers: text: پناهگاه جادوگران سراسر جهان است و ضحاک در آن کوه زیست می‌کند
question: در افسانه‌های ایرانی راجب به دماوند چه نقل شده‌است؟

question: حمدالله مستوفی که بود؟

question: ابن حوقل که بود؟

context: اثر طبیعی ملی قله دماوند با مساحتی بالغ بر ۲۹۵۰ هکتار در سال ۱۳۸۱ طی مصوبه شماره ۲۲۱ مورخ ۲۱ خرداد ۱۳۸۱ شورایعالی محیط زیست به مجموعه مناطق تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست پیوسته‌است. این اثر با ۳۹۷۶۱۱۳ تا ۳۹۸۲۱۵۰ عرض جغرافیایی و ۵۹۶۷۶۲ تا ۶۰۳۵۹۷ طول جغرافیایی در شمال ایران و در استان مازندران واقع گردیده‌است. از گونه‌های مهم گیاهی آن می‌توان از بومادران، پیر گیاه دماوندی، اسپرس کوهی و گون نام برد. استفاده بیش از حد از ظرفیت قابل تحمل محیط و همچنین بهره‌برداری پوکه معدنی در اطراف این اثر طبیعی ملی، از مهم‌ترین عوامل تهدیدکننده در تخریب آن به‌شمار می‌آید.
qas: answers: text: ۲۹۵۰ هکتار
question: اثر طبیعی ملی قله دماوند با چه مساحتی به مجموعه مناطق تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست پیوسته‌است؟

answers: text: ۱۳۸۱
question: در چه سالی اثر طبیعی ملی قله دماوند به مجموعه مناطق تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست پیوسته‌است؟

answers: text: شورایعالی محیط زیست
question: طی مصوبه چه سازمانی اثر طبیعی ملی قله دماوند در سال ۱۳۸۱ به مجموعه مناطق تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست پیوسته‌است؟

answers: text: در شمال ایران و در استان مازندران
question: اثر طبیعی قله دماوند که به مجموعه مناطق تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست پیوسته‌است، در کجا واقع گردیده‌است؟

answers: text: بومادران، پیر گیاه دماوندی، اسپرس کوهی و گون
question: از گونه‌های مهم گیاهی دماوند چند مورد را نام ببرید؟

answers: text: استفاده بیش از حد از ظرفیت قابل تحمل محیط و همچنین بهره‌برداری پوکه معدنی
question: از مهم‌ترین عوامل تهدیدکننده در تخریب دماوند، چه مواردی هستند؟

question: شورایعالی محیط زیست از چه سالی فعالیت خودش را آغاز کرد؟

question: خاصیت گیاه بومادران چیست؟

context: در فروردین ۱۳۸۷، خبرگزاری‌های ایران اخباری را در رابطه با ثبت کوه دماوند در فهرست آثار میراث جهانی یونسکو منتشر کردند. این خبرها از سوی خبرگزاری‌های گوناگونی مانند خبرگزاری فارس منتشر شد که در آن، کوه دماوند را به عنوان نخستین اثر طبیعی ایران که در فهرست میراث طبیعی جهانی یونسکو به ثبت رسیده معرفی می‌کردند. اما فریبرز دولت‌آبادی، معاون سازمان میراث فرهنگی در گفتگو با خبرگزاری میراث فرهنگی این ادعا را رد و آن را سوءتفاهم دانست. وی ابراز کرد: «متأسفانه برداشت اشتباهی از موضوع ثبت دماوند صورت گرفته و این خبر اشتباه است.»
qas: answers: text: ۱۳۸۷
question: در چه سالی خبرگزاری‌های ایران اخباری را در رابطه با ثبت کوه دماوند در فهرست آثار میراث جهانی یونسکو منتشر کردند؟

answers: text: ثبت کوه دماوند در فهرست آثار میراث جهانی یونسکو
question: در فروردین ۱۳۸۷، خبرگزاری‌های ایران، چه خبری در مورد دماوند را منتشر کردند؟

answers: text: فریبرز دولت‌آبادی، معاون سازمان میراث فرهنگی
question: چه کسی در گفتگو با خبرگزاری میراث فرهنگی ادعا ثبت کوه دماوند در فهرست آثار میراث جهانی یونسکو را رد کرد؟

question: فهرست آثار میراث جهانی یونسکو چیست؟