مجارستان

context: مَجارستان (مجاری: Magyarország‎) یا هنگری (فارسی دری) کشوری در اروپای مرکزی و حوضهٔ پانونی است. مجارستان با مساحت ۹۳٬۰۳۰ کیلومتر مربع و جمعیتی در حدود ۹٫۷ میلیون نفر از کشورهای متوسط اتحادیهٔ اروپا محسوب می‌شود. این کشور از شمال با اسلواکی، از شمال‌شرقی با اوکراین، از شرق و جنوب شرق با رومانی، از جنوب با صربستان و کرواسی، از جنوب غرب با اسلوونی و در غرب با اتریش هم‌مرز است. زبان رسمی آن مجاری از خانوادهٔ فین‌واوگری، پرگویش‌ترین در بین زبان‌های اورالی است. پایتخت و پرجمعیت‌ترین شهر این کشور بوداپست است و پس از آن به ترتیب شهرهای دبرتسن، سگد، میشکولتس، پچ و دْیور بزرگترین شهرهای کشور محسوب می‌شوند.
qas: answers: text: هنگری
question: مجارستان به فارسی دری کدام کلمه‌ است؟

answers: text: ۹۳٬۰۳۰ کیلومتر مربع
question: مساحت مجارستان چند کیلومتر مربع است؟

answers: text: مجاری از خانوادهٔ فین‌واوگری
question: زبان رسمی مجارستان چیست؟

answers: text: بوداپست
question: پایتخت مجارستان کجاست؟

answers: text: دبرتسن، سگد، میشکولتس، پچ و دْیور
question: بعد از بوداپست بزرگ‌ترین شهرهای مجارستان چه نام دارند؟

answers: text: از شمال با اسلواکی، از شمال‌شرقی با اوکراین، از شرق و جنوب شرق با رومانی، از جنوب با صربستان و کرواسی، از جنوب غرب با اسلوونی و در غرب با اتریش
question: مجارستان با کدام کشورها هم مرز است؟

question: زبان‌های اورالی شامل چه زبان‌هایی است؟

question: کوچک‌ترین شهر مجارستان کجاست؟

context: در قرن بیست و یکم مجارستان یک کشور با قدرت متوسط است. بر اساس برآورد صندوق بین‌المللی پول مجارستان از بین ۱۹۱ کشور، پنجاه و هشتمین قدرت اقتصادی جهان بر اساس تولید ناخالص داخلی به‌شمار می‌رود. به عنوان کشورِ عضو سازمان همکاری و توسعهٔ اقتصادی نیز جزء کشورهای پردرآمد با استاندارد بالای زندگی است. مجارستان از سال ۲۰۰۴ عضو اتحادیه اروپاست و از سال ۲۰۰۷ در منطقهٔ شنگن قراردارد. همچنین مجارستان از اعضای: سازمان ملل متحد، ناتو، سازمان تجارت جهانی، بانک جهانی، بانک سرمایه‌گذاری زیربنایی آسیا، شورای اروپا، گروه ویشگراد و بسیاری دیگر است.
qas: answers: text: پنجاه و هشتمین
question: بر اساس برآورد صندوق بین‌المللی پول مجارستان چندمین قدرت اقتصادی جهان بر اساس تولید ناخالص داخلی به‌شمار می‌رود؟

answers: text: ۲۰۰۴
question: مجارستان از چه سالی عضو اتحادیه اروپاست؟

question: گروه ویشگراد برای چه تشکیل شده‌است؟

answers: text: ۲۰۰۷
question: مجارستان از چه سالی در منطقه شنگن قرار دارد؟

context: نام مجار در چندین منبع عربی و فارسی نام برده شده‌است. قدیمی‌ترین منبع در دسترس، الاءعلاق‌النفیسة نوشتهٔ ابن رسته به زبان عربی در حدود ۹۰۳ میلادی است که رونوشتی از کتاب المسالک و الممالک، نوشته جیهانی از پیشگامان جغرافیا است. این کتاب به جز بخش‌های کوتاهی در دسترس نیست و بخش مربوط به مجار که آن نیز رونوشتی از متن قدیمی‌تر و ناشناخته‌ای است. در متن ابن رسته، مجار زیر عنوان «المجغریة» ذکر شده‌است. تاریخ‌نگار و جغرافی‌دان ایرانی، گردیزی در کتاب زین الاخبار (تألیف در سالهای ‎۱۰۴۸–۱۰۵۲ میلادی) بخش مربوط را از عربی به فارسی ترجمه و خلاصه کرده‌است. در تصحیحِ حبیبی چند خط آغازین آن تحت عنوان مجغریان آمده‌است: «میان ولایت بلکارد ولایت اسکل که هم از بلکار است حد مجغریان است، و این مجغریان قسمی‌اند از ترکان و سالار آن با بیست هزار سوار، و این سالار را کِنده[persian-alpha 1] خوانند، و این نام ملک بزرگتر ایشان است، و آن سالار که شغلها خواند او را جله[persian-alpha 2] خوانند و مجغریان آن کنند که جله فرماید...».
qas: answers: text: الاءعلاق‌النفیسة
question: قدیمی‌ترین منبع در دسترس که از کلمه مجار نام برده چیست؟

answers: text: المسالک و الممالک، نوشته جیهانی
question: الاءعلاق‌النفیسة نوشتهٔ ابن رسته رونوشتی از کدام کتاب است؟

answers: text: المجغریة
question: در متن ابن رسته، مجار با چه کلمه‌ای ذکر شده‌است؟

answers: text: مجغریان
question: در کتاب زین الاخبار کلمه المجغریة چگونه ترجمه شده‌است؟

question: مردم مجارستان به چه دینی بیشتر گرایش دارند؟

context: حوضهٔ پانونی که از لحاظ جغرافیایی در مرکز اروپا واقع شده، محل سکونت بشر اولیه از دوران ماقبل تاریخ بوده‌است. سلتها در قرن ۱ بعد از میلاد توسط رومی‌ها مغلوب شدند. ایالات رومی پانونیا و داکیه که در زمان حکومت تیبریوس و تراجان به تصرف درآمده بودند، دربرگیرنده قسمتی از مجارستان امروزی بودند. در قرن پنجم میلادی اقوام هون به سرکردگی آتیلا، رومی‌ها را با جنگهای خونینی بیرون راندند. هون‌ها به رهبری آتیلا، آستروگوت‌ها ژپیدها و لونگوبارها و به‌دنبال آنها آوارها که از نژاد هون‌ها بودند برای زمان کوتاهی در این مکان سکنی گزیدند.
qas: answers: text: حوضهٔ پانونی که از لحاظ جغرافیایی در مرکز اروپا واقع شده
question: محل سکونت بشر اولیه از دوران ماقبل تاریخ کجا بوده‌است؟

answers: text: در مرکز اروپا واقع شده
question: حوضه پانونی از لحاظ جغرافیایی در کجا واقع شده‌است؟

answers: text: تیبریوس و تراجان
question: باتوجه به تاریخ کشور مجارستان ایالات رومی پانونیا و داکیه در زمان حکومت چه کسانی به تصرف درآمدند؟

answers: text: آتیلا
question: در قرن پنجم میلادی اقوام هون به سرکردگی چه کسی، رومی‌ها را با جنگ‌های خونینی بیرون راندند؟

answers: text: هون‌ها
question: آوارها از چه نژادی هستند؟

question: چه سلسله‌هایی در کشور مجارستان حکومت کردند؟

context: در قرن دهم هفت قبیله فاتح مجار که با هم متحد بودند تحت رهبری آرپاد در حدود ۸۹۵ بر حوضهٔ پانونی چیره شدند. در ۹۷۲ گِزا به‌عنوان یکی از سران قبایل مجار به ریاست اتحادیه‌ای که از این قبایل به‌وجود آمده بود انتخاب شد و به اتفاق همسرش شارولت به آئین مسیحیت گروید و پس از وی فرزندش ایشتوان یکم در سال ۱۰۰۰ به‌عنوان نخستین پادشاه مجارستان تاج‌گذاری کرد. وی که در کودکی غسل تعمید داده شده بود بعد از تحکیم حکومت خود به‌عنوان اولین پادشاه مجارستان مسئله مسیحی کردن مجارها را رسمیت بخشید و به تأسیس صومعه و بنا نهادن کلیسا اقدام کرد. ایشتوان برای استقرار نظام پادشاهی و پی‌ریزی یک نظم اجتماعی پایدار کوشش‌های فراوانی نمود و مردم را مجبور کرد از آیین قدیمی به‌سمت مسیحیت بگروند.
qas: answers: text: آرپاد
question: در قرن دهم هفت قبیله فاتح مجار  تحت رهبری چه کسی بر حوضهٔ پانونی چیره شدند؟

answers: text: در سال ۱۰۰۰
question: نخستین پادشاه مجارستان در چه سالی تاج‌گذاری کرد؟

answers: text: ایشتوان یکم
question: نخستین پادشاه مجارستان که در سال ۱۰۰۰ تاج‌گذاری کرد که بود؟

answers: text: گِزا
question: نام پدر ایشتوان یکم نخستین پادشاه مجارستان چیست؟

answers: text: شارولت
question: نام مادر ایشتوان یکم نخستین پادشاه مجارستان چیست؟

question: نام سلسله پادشاهی ایشتوان یکم نخستین پادشاه مجارستان چیست؟

context: در اواخر قرن ۱۱ کلیسا ایشتوان یکم را به خاطر خدمات وی به قدیس ملقب نمود. وی دو مجموعه عقاید برای اداره امور کشور تنظیم کرد. وی پادشاهی جنگجو بود. در جنگی که با کنراد امپراتور ژرمن نمود وی را شکست داد و تا نزدیکی وین پیشروی کرد، و به‌علت ثروت سرشار حاصل از جنگ دانوب، خطر همسایگان اعم از امپراتوری ژرمن و بیزانس وجود داشت. مجارها نخست با بیزانس از در دوستی درآمدند و پس از شکست ژرمن‌ها در سال ۱۱۰۸ که با غلبه بر سپاهیان هانری پنجم در پوترن به‌دست آمد از جانب ژرمن‌ها آسوده‌خاطر گشتند. در سال ۱۱۸۱ با استقرار بلغارها و تشکیل دولت بلغار مرز مشترک مجارستان و بیزانس از بین رفت و خطر دوم که متوجه مجارها بود منتفی گشت. در قرن ۱۲ قدرت حکومت مرکزی رو به زوال نهاد و با رشد فئودالیسم قدرت سیستم ملوک‌الطوایفی افزایش یافت. از زمان مرگ ایشتوان یک دوره ناامنی شروع شد که طی آن شورش نجیب‌زادگان پیرو مذهب قدیمی پاگان، اصلاحات اجتماعی و مذهبی پادشاه را به مخاطره انداخت. در هر حال این شورش فرونشانده شد و حملات آلمان‌ها از غرب و کومان‌ها از شرق سرکوب گردید.
qas: answers: text: ایشتوان یکم
question: در اواخر قرن ۱۱ کلیسا چه کسی را به خاطر خدماتش به قدیس ملقب نمود؟

answers: text: هانری پنجم در پوترن
question: مجارها شکست ژرمن‌ها را در سال ۱۱۰۸ بر سپاهیان چه کسی بدست آوردند؟

answers: text: کنراد امپراتور ژرمن
question: ایشتوان یکم با جنگ با چه کسی امپراطوری ژرمن ها را شکست داد؟

answers: text: سال ۱۱۸۱
question: در چه سالی مرز مشترک مجارستان و بیزانس از بین رفت؟

answers: text: پاگان
question: مذهب قدیمی مجارستان چه نام داشت؟

question: فئودالیسم چیست؟

context: جانشینان ماتیاس در هر حال قادر نبودند که با قدرت رو به افزایش بارون‌ها مقابله کنند. افزایش فشار روستاییان موجب گردید که تخم نارضایتی در میان آنان کاشته شود؛ به‌طوری‌که در سال ۱۵۱۴ منجر به جنگ دهقانی بزرگی به رهبری گیورگ دوژا از اهالی ترانسیلوانیا گردید. سرانجام ارتش دهقانی با نبردهای خونینی از هم پاشید و شکست آن منجر به کیفر خونینی برای دهقانان گردید. در این شرایط تهدید ترک‌ها برای اشغال کشوری که به‌دلیل اختلافات داخلی از هم پاشیده شده بود یک خطر جدی به‌شمار می‌آمد. در سال ۱۵۲۶ ارتش بزرگ سلطان سلیمان قانونی قوای شاه جوان لایوش دوم را در نبرد موهاچ نابود کرد.
qas: answers: text: گیورگ دوژا از اهالی ترانسیلوانیا
question: جنگ دهقانی بزرگی که در مجارستان در سال  ۱۵۱۴ اتفاق افتاد به رهبری چه کسی بود؟

answers: text: سلطان سلیمان قانونی
question: در سال ۱۵۲۶ چه کسی لایوش دوم را شکست داد؟

answers: text: نبرد موهاچ
question: در کدام نبرد قوای شاه لایوش دوم بدست سلطان سلیمان نابود شد؟

answers: text: ۱۵۲۶
question: در چه سالی ارتش بزرگ سلطان سلیمان قانونی قوای شاه جوان لایوش دوم را در نبرد موهاچ نابود کرد؟

question: سلطان سلیمان کیست؟

context: در سال ۱۹۴۸ حزب کمونیست با پشتیبانی نیروهای شوروی در مجارستان قدرت را در دست گرفت، نظام جمهوری خلق در مجارستان تأسیس، صنعت ملی و زمین‌های کشاورزی اشتراکی و حکومت تک‌حزبی شد و در عین حال مخالفین توسط پلیس مخفی ترور می‌شدند. یکی از مهمترین مخالفان حکومت کمونیستی، رهبر کلیسای کاتولیک مجارستان یوژف میندسنتی در سال ۱۹۴۸ به زندان افتاد، انقلاب ۱۹۵۶ توسط نیروهای شوروی سرکوب شد که در پی آن جمعیتی در حدود ۲۰۰٬۰۰۰ نفر به خارج از کشور گریخت. ایمره نادی رهبر انقلاب اعدام و میندسنتی به سفارت آمریکا پناهنده شدند و بازداشت‌ها و محکومیت‌ها تا ماه‌ها ادامه پیدا کرد. پس از شکست انقلاب در ۱۹۵۶ یانوش کادار قدرت را تا ۱۹۸۸ در دست گرفت.
qas: answers: text: کمونیست
question: در سال ۱۹۴۸ کدام حزب در مجارستان قدرت را بدست گرفت؟

answers: text: رهبر کلیسای کاتولیک مجارستان یوژف میندسنتی
question: یکی از مهمترین مخالفان حکومت کمونیستی مجارستان که بود؟

answers: text: ۱۹۴۸
question: رهبر کلیسای کاتولیک مجارستان یوژف میندسنتی در چه سالی به زندان افتاد؟

answers: text: ایمره نادی
question: رهبر انقلاب مجارستان که بود؟

answers: text: یانوش کادار
question: پس از شکست انقلاب در مجارستان قدرت را چه کسی در دست گرفت؟

answers: text: نیروهای شوروی
question: انقلاب ۱۹۵۶ مجارستان توسط چه کسانی سرکوب شد؟

question: کمونیست به چه معناست؟

question: علت شکست انقلاب ۱۹۵۶ مجارستان چه بود؟

context: دانوب سر حد امپراتوری روم بوده‌است و از این جهت ترانسدانوبیا تقسیم‌بندیی قدیمی محسوب می‌شود. حرکت دانوب از شمال به جنوب و از میانهٔ مجارستان کنونی است به نحوی که کل کشور در حوضهٔ آبریز آن قرار می‌گیرد. فرادانوب گسترهٔ غربیِ کشور را از مرکز تا مرز اتریش و با زمینی تپه‌ای و کوه‌های کوتاه دربردارد. فرادانوب مشتمل است بر: ادامهٔ شرقیِ کوه‌های آلپ و کوهپایه‌های آن در غرب مجارستان، کوه‌های فرادانوبی در مرکزِ فرادانوب، کوهای مِچک در بارانیا (شمال شهر پچ) و کوه‌های ویلانْی در جنوب. هِویز بزرگترین چشمه آب‌گرم جهان و بالاتون بزرگترین دریاچه اروپای مرکزی هر دو در فرادانوب قرار دارند.
qas: answers: text: از شمال به جنوب و از میانهٔ مجارستان کنونی است به نحوی که کل کشور در حوضهٔ آبریز آن قرار می‌گیرد
question: حرکت رود دانوب در مجارستان چگونه است؟

answers: text: هِویز
question: بزرگترین چشمه آب‌گرم جهان چه نام دارد؟

answers: text: بالاتون
question: بزرگترین دریاچه اروپای مرکزی چه نام دارد؟

answers: text: ادامهٔ شرقیِ کوه‌های آلپ و کوهپایه‌های آن در غرب مجارستان
question: فرادانوب مشتمل بر کجاست؟

answers: text: هر دو در فرادانوب
question: هِویز بزرگترین چشمه آب‌گرم جهان و بالاتون بزرگترین دریاچه اروپای مرکزی در کجا قرار دارند؟

question: مکان‌های گردشگری کشور مجارستان را نام ببرید؟

context: رئیس‌جمهوری از بین اعضاء مجمع ملی برای یک دوره پنج ساله برگزیده می‌شود. مقام او تا حدود زیادی تشریفاتی است و اما به صورت اسمی وی فرمانده رئیس نیروهای مسلح و دارای قدرت‌های از جمله نامزدی برای نخست‌وزیری است که باید توسط اکثریت آرای اعضای پارلمان، بر پایه پیشنهاد ارائه شده توسط خود رئیس‌جمهوری انتخاب شود. در مجارستان رئیس‌جمهور و نخست‌وزیر توسط دو سوم آراء پارلمان تعیین می‌شود. در مه ۲۰۱۲ در پی کناره‌گیری پال اشمیت، رئیس‌جمهوری پیشین مجارستان به دلیل اتهام سرقت علمی در نگارش رساله دکترا، مجمع ملی مجارستان یانوش آدر را به عنوان رئیس‌جمهور انتخاب کرد. حزب مخالف دولت در پارلمان از شرکت در رای‌گیری خودداری ورزیده و گفت که انتخاب آقای آدر به این سمت باعث می‌شود تا حزب حاکم پایه‌های قدرت خود را محکم‌تر کند.
qas: answers: text: اعضاء مجمع ملی برای یک دوره پنج ساله
question: رئیس‌جمهوری در کشور مجارستان از بین چه کسانی برگزیده می‌شود؟

answers: text: پال اشمیت
question: کدام رئیس‌جمهور به دلیل اتهام سرقت علمی در نگارش رساله دکترا در مجارستان کناره‌گیری کرد؟

answers: text: در مه ۲۰۱۲
question: پال اشمیت در چه تاریخی از رئیس‌جمهوری کناره‌گیری کرد؟

answers: text: یانوش آدر
question: بعد از پال اشمیت چه کسی به عنوان رئیس‌جمهور انتخاب شد؟

question: اعضای مجمع ملی در مجارستان چگونه انتخاب می‌شوند؟

context: از ۱۳۵۹ پس از جریان گروگان‌گیری در سفارت آمریکا و تحریم‌های اقتصادی، صدور نفت ایران به آمریکا نه به‌طور مستقیم که از طریق مجارستان ادامه پیدا کرد. یکی از چندین شرکت مجاری که در این معاملات حضور داشتند، شرکت واردات و صادرات نفت و مواد معدنی مینرال‌ایمپکس (مجاری: Mineralimpex‎) بوده که با از دست دادن ده سنت در ازای هر دلار، نفت ایران را به آمریکا صادر می‌کرده‌است. این ده درصد به حساب شخصی افراد در مجارستان و با اطلاع سران دولت وقت مجارستان و شوروی از طریق آمریکا واریز می‌شد و تا فروپاشی کمونیسم نیز ادامه پیدا کرد که صدمه زیادی بر پیکر اقتصاد مجارستان به نفع حساب‌های شخصی وارد آورد.
qas: answers: text: با از دست دادن ده سنت در ازای هر دلار
question: مجارستان با چه مبلغی نفت ایران را به کشور آمریکا صادر می‌کرده‌است؟

answers: text: نه به‌طور مستقیم که از طریق مجارستان
question: صدور نفت ایران به آمریکا بعد از انقلاب اسلامی چگونه انجام می‌شد؟

answers: text: شرکت واردات و صادرات نفت و مواد معدنی مینرال‌ایمپکس
question: چه شرکت مجارستانی در صدور نفت ایران به آمریکا حضور داشته‌است؟

question: سفارت آمریکا در چه تاریخی در ایران تسخیر شد؟

context: یاسی‌ها که از قدیم در شهرستان یاس-نادی‌کون-سولنوک پراکنده‌اند، از اقوام ایرانی عشایر سکا هستند که تا قرن سیزده پیوسته با کومان‌ها زندگی می‌کرده‌اند و در زمان بلای چهارم در پادشاهی مجارستان ساکن شدند. تنها نمونه از گویش یاسی یک واژه‌نامه یاسی-لاتین است که در سال ۱۹۵۷ در پشت یک سند قدیمی کشف شد، در ابتدا تصور می‌شد که متن آن مربوط به پچنگ‌ها است. این سند اکنون در سازمان اسناد ملی مجارستان نگاه‌داری می‌شود و شامل ۴۰ لغت مربوط به تعارفات و ضمائر ملکی است. ترک‌شناس مجار دیولا نِمِت با تحقیق و مطالعه آن را رمزگشایی کرده و به زبان آسی مربوط یافته‌است.
qas: answers: text: ترک‌شناس مجار
question: دیولا نِمِت کیست؟

answers: text: از اقوام ایرانی عشایر سکا هستند
question: یاسی‌ها از چه اقوامی هستتند؟

answers: text: شهرستان یاس-نادی‌کون-سولنوک
question: یاسی‌ها در کدام شهرستان مجارستان پراکنده‌اند؟

answers: text: بلای چهارم
question: یاسی‌ها در زمان پادشاهی چه کسی در مجارستان ساکن شدند؟

question: پچنگ‌ها چه قومی هستند؟

context: مجارستان به علت گسترهٔ جغرافیایی متفاوت از فرادانوب در غرب تا دشت بزرگ مجارستان در مرز اوکراین در شرق و همچنین تاریخ پرفراز و نشیب دارای تنوع فرهنگی است. از صنایع دستی غنی آن می‌توان از گل‌دوزی، سفالگری و کنده‌کاری نام برد. موسیقی نیز از راپسودیهای فرنتس لیست تا موسیقی مدرن برگرفته از موسیقی فولکلور و کولی نیز دارای تنوع بسیار است. ادبیات و شعر در زبان مجاری بسیار حائز اهمیت است، اگرچه شعرا و نویسندگان زیادی در ایران و جهان شناخته‌شده نیستند، اما آثار شاندور مارائی، ایمره کِرتِس برندهٔ جایزه نوبل ادبیات، ایشتوان ارکنی و ماگدا سابو در ایران و دنیا ترجمه شده‌اند.
qas: answers: text: گل‌دوزی، سفالگری و کنده‌کاری
question: صنایع دستی مجارستان چیست؟

answers: text: از فرادانوب در غرب تا دشت بزرگ مجارستان در مرز اوکراین در شرق
question: گسترهٔ جغرافیایی مجارستان چگونه است؟

answers: text: شاندور مارائی، ایمره کِرتِس
question: چه کسانی از کشور مجارستان برنده جایزه نوبل ادبیات شدند؟

answers: text: ایشتوان ارکنی و ماگدا سابو
question: آثار کدام نویسندگان مجارستانی در ایران و جهان ترجمه شده‌است؟

question: راپسودیهای فرنتس لیست چه نوع موسیقی است؟