شاپور یکم

context: شاپور یکم دومین شاهنشاه ایران‌شهر از دودمان ساسانی بود که پس از مرگ پدرش اردشیر بابکان، مؤسس شاهنشاهی، در ۱۲ آوریل ۲۴۰ میلادی به فرمانروایی رسید. وی پیش از رسیدن به شاهنشاهی به‌عنوان نایب‌السلطنه، در نبردهای زیادی علیه اشکانیان شرکت جست و توانست جایگاهی رفیعی در نزد پدرش پیدا کند.
qas: answers: text: شاپور یکم
question: دومین شاهنشاه ایران‌شهر از دودمان ساسانی چه نام داشت؟

answers: text: ساسانی
question: شاپور یکم دومین شاهنشاه ایران‌شهر درکدام دوره تاریخی می‌زیست؟

answers: text: اردشیر بابکان
question: پدر شاپور یکم دومین شاهنشاه ایران‌شهر چه نام داشت؟ 

answers: text: اردشیر بابکان
question: مؤسس شاهنشاهی که بود؟

answers: text: در ۱۲ آوریل ۲۴۰ میلادی
question: شاپور یکم در چه سالی  به فرمانروایی رسید؟

answers: text: نایب‌السلطنه
question: شاپور یکم پیش از رسیدن به شاهنشاهی، به چه عنوانی در نبردهای زیادی شرکت می‌کرد؟

answers: text: اشکانیان
question: شاپور یکم پیش از رسیدن به شاهنشاهی به‌عنوان نایب‌السلطنه در نبرد‌ها برعلیه چه کسی شرکت می‌کرد؟

question: سلسلهٔ اشکانیان چگونه ایجاد شد؟

question: سلسلهٔ ساسانیان چگونه ایجاد شد؟

context: شاپور در زمان زندگی خود شهرهای فراوانی را بنا کرد که از جمله این شهرها بیشاپور است. این شهر با همراهی اسیران رومی ساخته شد. علاوه بر بیشاپور، گندی شاپور هم که یکی از مراکز مهم علمی و پزشکی این دوران شناخته شده در زمان شاپور بنا شده‌است. شاپور علاوه بر بنا کردن شهرها به بازسازی شهرها نیز پرداخته‌است که یکی از این شهرها پیروز شاپور بوده که محل جمع‌آوری تجهیزات نظامی بوده‌است. یکی از میراث ارزشمندی که شاپور از خود برجای گذاشته، سنگ‌نبشته‌ای در کعبهٔ زرتشت است که اطلاعات مهمی در خصوص سرزمین‌های ایرانشهر ارائه می‌کند. علاوه بر کتیبه کعبه زرتشت می‌توان به سایر میراث شاپور از جمله غار شاپور و دیگر نقوش او در نقش رستم و حاجی‌آباد و تنگ براق و... اشاره نمود. سرانجام شاپور در سیزدهمین دوره حکومت خود در ۲۷ می ۲۷۰ یا ۲۷۲ در شهر بیشاپور بر اثر بیماری درگذشت و حکومت را به پسرش هرمز اردشیر واگذار کرد.
qas: answers: text: بیشاپور
question: از جمله شهرهایی که شاپور بنا ساخته‌بود به کدام شهر می‌توان اشاره کرد؟

answers: text: اسیران رومی
question: شاپور شهر بیشاپور را با همراهی چه کسانی ساخت؟

answers: text: گندی شاپور
question: علاوه بر بیشاپور، کدام منطقه نیز در آن دوران ساخته‌شد؟

answers: text: گندی شاپور
question: یکی از مراکز مهم علمی و پزشکی دوران شاپور کدام مرکز بود؟

answers: text: پیروز شاپور
question: شاپور به بازسازی کدام شهر پرداخت؟

answers: text: محل جمع‌آوری تجهیزات نظامی بود
question: شهر پیروز شاپور که توسط شاپور بازسازی شد، چه ویژگی داشت؟ 

answers: text: سنگ‌نبشته‌ای در کعبهٔ زرتشت است
question: میراث ارزشمندی که شاپور از خود برجای گذاشته چیست؟

answers: text: اطلاعات مهمی در خصوص سرزمین‌های ایرانشهر
question: سنگ‌نبشته‌ای که شاپور در کعبهٔ زرتشت از خود برجای گذاشته دارای چه اطلاعاتی است؟

answers: text: غار شاپور و دیگر نقوش او در نقش رستم و حاجی‌آباد و تنگ براق
question: علاوه بر کتیبه کعبه زرتشت، کدام آثار شاپور را می‌توان نام برد؟

answers: text: می ۲۷۰ یا ۲۷۲
question: شاپور چه سالی درگذشت؟

answers: text: بیشاپور
question: شاپور در کدام شهر درگذشت؟

answers: text: سیزدهمین دوره حکومت
question: شاپور در چندمین دوره حکومتش درگذشت؟

answers: text: بر اثر بیماری
question: شاپور به چه علت درگذشت؟

answers: text: پسرش هرمز اردشیر
question: پس از مرگ شاپور حکومت به دست چه کسی واگذار شد؟

question: همسر شاپور چه نام داشت؟

question: شاپور چند فرزند داشت؟

question: شهرهایی که شاپور در دوره حکومتش بنا کرده‌بود را نام ببرید؟

question: شاپور در کدام منطقه زندگی می‌کرد؟

question: به چه علت اسیران رومی در بیشاپور بودند؟

context: سه تن از شاهنشاهان ساسانی و شخصیت‌های مهم دیگری در دورهای بعد شاهنشاهی ساسانی به این نام شناخته شده‌اند. نام شاپور برگرفته شده از ریشهٔ ایرانی باستان xšāyaθiyahyā-puθra به معنی «پسر پادشاه» است و در اصل باید عنوانی برای کسانی باشد که بعدها در قرن ۲ میلادی به عنوان نام شخصی به‌کار گرفته شده‌است. اگر چه در اسامی پادشاهان پارتی در تواریخ عربی - ایرانی (همچون ابوریحان بیرونی) نیز دیده می‌شود. صورت‌های دیگر این نام شامل پارتی šhypwhr؛ فارسی میانه با خط پهلوی کتیبه‌ای šhpwhry (𐭱𐭧𐭯𐭥𐭧𐭥𐭩)؛ پهلوی - مانوی š’bwhr؛ پهلوی کتاب‌نویس šhpwhl؛ ارمنی šapowh؛ سریانی šbwhr؛ سغدی š’p(‘)wr؛ یونانی Sapur ,Sabour و Sapuris؛ لاتین Sapores و Sapor؛ عربی سابور و شابور؛ و فارسی نو شاپور، شاهپور و شاهفور است.
qas: answers: text: ریشهٔ ایرانی باستان
question: نام شاپور برگرفته شده از کدام زبان است؟

answers: text: پسر پادشاه
question: نام شاپور که برگرفته شده از ریشهٔ ایرانی باستان است، چه معنی دارد؟ 

answers: text: ابوریحان بیرونی
question: در اسامی کدام پادشاهان پارتی در تواریخ عربی - ایرانی دیده می‌شود؟

question: ابوریحان بیرونی که بود؟

context: با محاسبهٔ ماه و سال مصری دانسته می‌شود که تاجگذاری شاپور به عنوان شریک پادشاهی پدرش، در ۱۲ آوریل سال ۲۴۰ میلادی (نخستین روز از ماه بابلی نیسان در سال ۵۵۱) اتفاق افتاد. پادشاهی هم‌زمان اردشیر و شاپور، ظاهراً تا اوایل ۲۴۲ میلادی طول کشید. بدین ترتیب این مسئله پیش روی است که شاپور احتمالاً دو بار تاج بر سر گذاشته‌باشد؛ یکی به عنوان شریک پادشاهی در ۲۴۰ میلادی و بار دگر در ۲۴۳ میلادی به‌مثابهٔ شاهنشاهی تنها؛ ولیکن احتمال بیشتر آن است که وی تنها یک‌بار و آن‌هم در سال ۲۴۰ میلادی، تاج بر سر گذاشته باشد.
qas: answers: text: ۱۲ آوریل سال ۲۴۰ میلادی
question: تاجگذاری شاپور درچه تاریخی انجام شد؟

answers: text: تا اوایل ۲۴۲ میلادی
question: پادشاهی هم‌زمان اردشیر و شاپور تا چه سالی طول کشید؟

answers: text: یکی به عنوان شریک پادشاهی در ۲۴۰ میلادی و بار دگر در ۲۴۳ میلادی به‌مثابهٔ شاهنشاهی تنها
question: کسانی که معتقدند شاپور دو بار تاج برسرگذاشت، در چه تاریخی آن را عنوان کرده‌اند؟

question: پادشاه اردشیردر چه دورانی حکومت کرد؟

context: ایجاد سیاست اتحاد دین و دولت در ایران باستان را به اردشیر بابکان نسبت داده شده‌است. بر طبق روایت طبری خاندان اردشیر متولی آتشکدهٔ ناهید در استخر قدیم فارس بوده‌اند و طبیعی است هنگامی که اردشیر به قدرت رسید در پی این بوده باشد که دین مزدیسنی را که در زمان اشکانیان در کنار حکومت قرار داشت با حکومت یکی سازد و از آن به عنوان حربهٔ سیاسی بهره برد. عامل اجرای این سیاست از زمان اردشیر به بعد موبدی به نام کرتیر بوده که در مدت سلطنت شش پادشاه از اردشیر یکم تا نرسه می‌زیسته‌است. کرتیر در زمان اردشیر بابکان (بنیانگذار سلسله ساسانی) مقام عمده‌ای نداشته‌است.
qas: answers: text: اردشیر بابکان
question: سیاست اتحاد دین و دولت در ایران باستان توسط چه کسی ایجاد شد؟

answers: text: خاندان اردشیر
question: متولی آتشکدهٔ ناهید در استخر قدیم فارس چه کسانی بود؟

answers: text: روایت طبری
question: بر طبق کدام روایت خاندان اردشیر متولی آتشکدهٔ ناهید در استخر قدیم فارس بوده‌اند؟ 

answers: text: دین مزدیسنی
question: هنگامی که اردشیر به قدرت رسید سعی داشت کدام دین را با حکومت یکی سازد؟ 

answers: text: به عنوان حربهٔ سیاسی بهره برد
question: چرا هنگامی که اردشیر به قدرت رسید سعی داشت دین مزدیسنی را با حکومت یکی سازد؟

answers: text: موبدی به نام کرتیر
question: از زمان اردشیر به بعد عامل اجرای سیاست یکی ساختن دین مزدیسنی با حکومت توسط چه کسی انجام گرفت؟

answers: text: اردشیر بابکان
question: سیاست اتحاد دین و دولت در ایران باستان توسط چه کسی ایجاد شد؟

answers: text: در مدت سلطنت شش پادشاه از اردشیر یکم تا نرسه می‌زیسته‌است
question: کرتیر در چه زمانی می‌زیست؟ 

answers: text: اردشیر بابکان
question: کرتیر در زمان کدام پادشاه مقام عمده‌ای نداشت؟

answers: text: استخر قدیم فارس
question: آتشکدهٔ ناهید در کدام منطقه واقع شده است؟

question: همسر اردشیر بابکان که بود؟

question: دین مزدیسنی چه دینی است؟

question: اردشیر بابکان چند فرزند داشت؟

context: او در کتیبه کرتیر در کعبه زرتشت ذکر کرده‌است که در زمان شاپور یکم، به سمت رئیس بزرگ همهٔ روحانیون موبدان موبد سراسر کشور منصوب شده‌است اما به نظر برخی مورخین، کرتیر در معرفی خود در کتیبه‌اش گزافه‌گویی کرده‌است و احتمالاً در دوران شاپور همچنان مقام هیربدی داشته‌است. از روایت‌های گوناگون چنین بر می‌آید که شاپور نسبت به ادیان و مذاهب و افکار خارجی تسامح داشته‌است. مانی در زمان شاپور ظهور کرد و به حضور شاپور رسید و اجازه یافت، دین خود را تبلیغ کند. انتشار مانویت در قلمرو ساسانی که اثر دیرپایی داشت، مدیون همین روحیهٔ تسامح بود که بی‌تردید پسند خاطر کرتیر نبود. هرمز یکم نیز نسبت به مانی نظر تأیید و مساعدت داشته‌است و او را یک چند در دستگرد بابل، در کاخ خویش، از تعقیب مخالفان پناه داد. وی نسبت به کرتیر دشمن مانی، هم علاقه نشان داده و حتی با اعطای کلاه و کمر که نشانه‌های اشرافیت بود، به این موبد پرشور متعصب او را در ردیف بزرگان عصر درآورد. .
qas: answers: text: کرتیر
question: چه کسی در زمان شاپور یکم، به سمت رئیس بزرگ همهٔ روحانیون موبدان موبد سراسر کشور منصوب شده‌است؟ 

answers: text: کعبه زرتشت
question: کتیبه کرتیر در کجاست؟ 

answers: text: مقام هیربدی
question: به نظر برخی مورخین، کرتیر در معرفی خود در کتیبه‌اش گزافه‌گویی کرده‌است و احتمالاً در دوران شاپور چه مقامی داشته‌است؟

answers: text: شاپور
question: چه کسی نسبت به ادیان و مذاهب و افکار خارجی تسامح داشته‌است؟

answers: text: مانی
question: چه کسی در زمان شاپور ظهور کرد و از او اجازه گرفت تا دین خود را تبلیغ کند؟

answers: text: ساسانی
question: انتشار مانویت در کدام قلمرو حکومتی است؟ 

answers: text: هرمز یکم
question: چه کسی نسبت به مانی نظر تأیید و مساعدت داشته‌است؟

answers: text: کرتیر
question: دشمن مانی که بود؟

answers: text: هرمز یکم
question: چه کسی با اعطای کلاه و کمر که نشانه‌های اشرافیت بود، کرتیر را در ردیف بزرگان عصر درآورد؟

question: هرمز یکم که بود؟

question: همسر کرتیر چه نام داشت؟

question: همسر کرتیر چه نام داشت؟

context: پس از گذشت ۲ سال از پایان دور اول جنگ اردشیر با روم و با قتل الکساندر سوروس و آشوب‌های حاصل از آن، اردشیر بابکان بار دیگر تهاجم خود را به سمت مرزهای شرقی امپراتوری روم آغاز کرد و توانست در سال ۲۳۵ و ۲۳۶ میلادی استحکامات روم در میان‌رودان و شهرهایی همچون حران و نصیبین را تسخیر کند و به شهر دورا یورش برد. وی همچنین فتوحات ود را به شمال شبه‌جزیره عربستان و منطقه پالمیر ــ که یکی از مراکز مهم بازرگانی تحت نفوذ امپراتوری روم بود ــ ادامه داد که ضربه سنگینی به منافع اقتصادی امپراتوری روم در منطقه می‌زد. سپس به هترا ــ که شهری تجاری و مرکز عبور کاروان‌های بازرگانی بود ــ لشکرکشی کرد. هترا پس از یک سال محاصره سرانجام در آوریل ۲۴۱ میلادی سقوط کرد. احتمالاً سقوط هترا سبب‌ساز جنگ‌های گوردیان سوم با ایران شده‌باشد.
qas: answers: text: ۲ سال
question: چند سال پس از گذشت دوره اول جنگ اردشیر با روم دوباره او تهاجم خود را به سمت مرزهای شرقی امپراتوری روم آغاز کرد؟

answers: text: توانست در سال ۲۳۵ و ۲۳۶ میلادی استحکامات روم در میان‌رودان و شهرهایی همچون حران و نصیبین را تسخیر کند و به شهر دورا یورش برد
question: تهاجم اردشیر بابکان به سمت مرزهای شرقی امپراتوری روم چه نتیجه ای دربرداشت؟

answers: text: شمال شبه‌جزیره عربستان و منطقه پالمیر
question: فتوحات اردشیر بابکان بعد از تسخیرشهرهایی همچون حران، نصیبین و دورا به کدام منطقه گسترش پیدا کرد؟

answers: text: منطقه پالمیر
question: از مراکز مهم بازرگانی تحت نفوذ امپراتوری روم، به کدام منطقه می‌توان اشاره نمود؟

answers: text: شمال شبه‌جزیره عربستان و منطقه پالمیر
question: فتوحات کدام منطقه اردشیر بابکان، ضربه سنگینی به منافع اقتصادی امپراتوری روم در منطقه می‌زد؟

answers: text: هترا
question: شهری تجاری و مرکز عبور کاروان‌های بازرگانی شهر روم چه نام داشت؟

answers: text: آوریل ۲۴۱ میلادی
question: شهر هترا در روم از فتوحات اردشیر بابکان چه سالی سقوط کرد؟

answers: text: ۲ سال
question: چند سال پس از گذشت دوره اول جنگ اردشیر با روم دوباره او تهاجم خود را به سمت مرزهای شرقی امپراتوری روم آغاز کرد؟

answers: text: سقوط هترا
question: چه عاملی سبب جنگ‌های گوردیان سوم با ایران شده‌بود؟

question: الکساندر سوروسچگونه به قتل رسید؟ 

question: دوره اول جنگ اردشیر بابکان با روم چند سال طول کشید؟

question: گوردیان سوم که بود؟

context: سقوط هترا شکست سخت برای رومیان به‌شمار می‌رفت و در نتیجه آن وضع سوق‌الجیشی ساسانیان در شمال میان‌رودان بسیار رو به بهبود گذارده بود. بدین نتیجه تنش پنهانی میان امپراتوری روم و ساسانیان به هنگام مرگ اردشیر بابکان در سال ۲۴۱ میلادی افزایش یافت. در دوره جانشین وی، شاپور یکم، جنگ و جدال بار دیگر آغاز شد. گوردیانوس در بهار سال ۲۴۳ توانست لشکر عظیم خود را از انطاکیه به سمت سوریه راه بندازد و با گذر از فرات، در نبرد رأس‌العین، شهرهای کاره و نصیبین را به چنگ خود درآورد و سپس در رؤیایی با سپاه ایران در منطقه رسینا ــ شهری کهن در سوریه ــ توانست طی درگیری‌های انجام شده، سپاه ایران را شکست دهد. بعد از اتمام جنگ به آسورستان رسیدند و پس از ورود به این منطقه قصد حمله به تیسفون را داشتند اما در سال ۲۴۴ هنگامی که سپاه گوردیانوس در شمال تیسفون در نزدیکی مشیک، با سپاه ایران به رهبری شاپور مواجه شد و در جنگ با سپاه ساسانی شکست خورد؛ در این جنگ گوردیانوس در ۳ فوریه ۲۴۴ کشته شد. هنگامی که شاپور این پیروزی را به‌دست‌آورد، شهر مشیک را پیروز شاپور نامید.
qas: answers: text: هترا
question: محاصره کدام شهر توسط اردشیر بابکان شکست سخت برای رومیان به‌شمار می‌رفت؟

answers: text: در نتیجه آن وضع سوق‌الجیشی ساسانیان در شمال میان‌رودان بسیار رو به بهبود گذارده بود
question: سقوط شهر هترا چه نتیجه‌ای به همراه داشت؟

answers: text: سقوط هترا
question: در نتیجه کدام عامل تنش پنهانی میان امپراتوری روم و ساسانیان به هنگام مرگ اردشیر بابکان افزایش یافت؟

answers: text: سال ۲۴۱ میلادی
question: اردشیر بابکان چه سالی فوت کرد؟

answers: text: شاپور یکم
question: جانشین اردشیر بابکان در روم چه کسی بود؟

answers: text: گوردیانوس
question: چه کسی در بهار سال ۲۴۳ توانست لشکر عظیم خود را از انطاکیه به سمت سوریه راه بندازد؟ 

answers: text: کاره و نصیبین
question: گوردیانوس با گذر از فرات، در نبرد رأس‌العین کدام شهر‌ها را تسخیر کرد؟

answers: text: منطقه رسینا
question: گوردیانوس در کدام منطقه توانست طی درگیری‌های انجام شده، سپاه ایران را شکست دهد؟

answers: text: سوریه
question: شهر رسینا در کجا واقع شده‌است؟

answers: text: شهری کهن در سوریه
question: شهر رسینا در کجا واقع شده‌است؟

answers: text: هترا
question: محاصره کدام شهر توسط اردشیر بابکان شکست سخت برای رومیان به‌شمار می‌رفت؟

answers: text: تیسفون
question: گوردیانوس بعد از اتمام جنگ وقتی به آسورستان رسید، قصد حمله به کدام منطقه را داشت؟

answers: text: در نزدیکی مشیک
question: سپاه گوردیانوس در شمال تیسفون درکدام منطقه با سپاه ایران به رهبری شاپور مواجه شد؟ 

answers: text: شاپور
question: سپاه گوردیانوس پس از مواجه شدن با سپاه ایران، به رهبری چه کسی در جنگ با سپاه ساسانی شکست خورد؟

answers: text: ۳ فوریه ۲۴۴
question: در جنگ سپاه گوردیانوس با سپاه ساسانی، گوردیانوس در چه تاریخی کشته شد؟

answers: text: مشیک
question: در جنگ سپاه گوردیانوس با سپاه ساسانی وقتی شاپور پیروز شد، کدام شهر را پیروز شاپور نامید؟

question: گوردیانوس چند سال حکومت کرد؟

question: نام همسر گوردیانوس چه بود؟ 

question: گوردیانوس چند فرزند داشت؟

question: سپاه گوردیانوس چند فرمانده داشت؟

question: شهر رسینا در کدام قسمت روسیه واقع شده‌است؟

context: طبق نوشته‌های نویسندگان رومی، علت شکست آنان از سپاه ایران توطئه فیلیپ عرب فرمانده نگهبانان سپاه روم علیه گوردیانوس می‌باشد. طی معاهده انجام شده بین فیلیپ و شاپور در سال ۲۴۴ میلادی اهالی رومی میان‌رودان و ارمنستان به ایران واگذار شد و رومیان پانصد هزار دینار طلا برای آزادسازی رومیان به ایرانیان پرداخت کردند؛ و هزینه‌ای که ارمنستان در برابر دفاع از دژهای قفقاز به رومیان می‌پرداخت به ایرانیان واگذار شد. قرارداد مورد توافق شاپور و فیلیپ عرب در سال ۲۴۴ فقط سالیانی اندک دوام یافت. علت آغاز برخورد و جنگ دوباره میان دو امپراتوری به گفته شاپور، سیاست سختگیرانه امپراتوری روم نسبت به ارمنستان بود.
qas: answers: text: توطئه فیلیپ عرب فرمانده نگهبانان سپاه روم علیه گوردیانوس
question: عامل شکست گوردیانوس از سپاه ایران چه بود؟

answers: text: اهالی رومی میان‌رودان و ارمنستان به ایران واگذار شد
question: معاهده انجام شده بین فیلیپ و شاپور در سال ۲۴۴ میلادی چه بود؟

answers: text: پانصد هزار دینار طلا
question: رومیان برای آزادسازی سپاهشان ازشاپورچه غرامتی به ایرانیان پرداخت کردند؟

answers: text: هزینه‌ای که ارمنستان در برابر دفاع از دژهای قفقاز به رومیان می‌پرداخت به ایرانیان واگذار شد
question: علاوه بر آنکه رومیان پانصد هزار دینار طلا برای آزادسازی سپاهشان به ایرانیان پرداخت کردند، چه امتیازی دیگری به ایرانیان واگذار شد؟

answers: text: سیاست سختگیرانه امپراتوری روم نسبت به ارمنستان
question: کدام عامل علت آغاز جنگ دوباره میان دو امپراتوری شاپور و فیلیپ گزارش شده‌است؟

question: ارمنستان در کدام منطقه جغرافیایی واقع شده‌است؟

question: توافق شاپور و فیلیپ عرب در سال ۲۴۴ چند سال به طول انجامید؟

context: ارمنستان بزرگ از زمان اشکانیان از عوامل عمدهٔ بروز اختلاف و آغاز جنگ و درگیری میان ایران و روم بود. موقعیت ارمنستان که در شمال غربی ایران در منطقه‌ای کوهستانی قرار داشت، برای هر دو سو از نظر نظامی بسیار مهم بود. روم با در دست داشتن ارمنستان می‌توانست هر وقت که بخواهد ایران را از شمال غرب و غرب مورد تاخت و تاز قرار دهد و با تصرف راه‌های نظامی آن، ایران را از ذخایر نظامی خود در شرق محروم سازد، چرا که پایتخت شاهنشاهی ساسانی در تیسفون در کنار رود دجله و فرات جای داشت. ارمنستان برای دولت ایران سر پل مهمی بود که از آن طریق می‌توانست به آسیای صغیر حمله کرده و خود را به دریای سیاه برساند.[یادداشت 6]
qas: answers: text: ارمنستان بزرگ
question: عامل عمدهٔ بروز اختلاف و آغاز جنگ و درگیری میان ایران و روم چه بود؟

answers: text: زمان اشکانیان
question: از چه زمانی ارمنستان بزرگ یکی از عوامل عمدهٔ بروز اختلاف و آغاز جنگ و درگیری میان ایران و روم به شمار می‌رفت؟

answers: text: شمال غربی ایران در منطقه‌ای کوهستانی
question: ارمنستان در کدام موقعیت قرار داشت؟

answers: text: ارمنستان
question: روم با در دست داشتن کدام منطقه می‌توانست هر وقت که بخواهد ایران را از شمال غرب و غرب مورد تاخت و تاز قرار دهد؟

answers: text: ارمنستان
question: روم با تصرف راه‌های نظامی کدام منطقه توانست ایران را از ذخایر نظامی خود در شرق محروم سازد؟

answers: text: تیسفون
question: پایتخت شاهنشاهی ساسانی کجا بود؟

answers: text: کنار رود دجله و فرات
question: تیسفون در کدام منطقه قرار داشت؟

answers: text: ارمنستان
question: کدام منطقه برای دولت ایران سر پل مهمی بود که از آن طریق می‌توانست به آسیای صغیر حمله کرده و خود را به دریای سیاه برساند؟

question: رود دجله و فرات در کجا قرار دارد؟

question: سلسله اشکانیان به رهبری چه کسانی اداره می‌شد؟

question: درگیری‌‌های میان ایران و روم چند سال طول کشید؟

context: پس از بسته شدن قرارداد ۲۴۴ میلادی فیلیپ عرب ارتباط خود را با پادشاه اشکانی ارمنستان قطع نمود و از دخالت در این سرزمین خودداری کرد. حکومت ساسانیان که از زمان اردشیر درگیر جنگیدن با ارمنستان بودند سرانجام پس از مرگ خسرو بزرگ [پادشاه آرشاکونی ارمنستان] سپاهیان شاپور توانستند در سال ۲۵۳–۲۵۲ ارمنستان را از آن خود کنند. طبق نوشته‌های یغیشه وارداپت نویسنده و مورخ ارمنی، گمان می‌رود که برداران خسرو او را به قتل رسانده باشند. در نهایت پس از مرگ خسرو راهب‌های ارمنی تیرداد پسر خسرو را به روم فرستادند. ارمنستان به یک استان جدید برای ساسانیان مبدل شد و هرمزد پسر شاپور که پدر را در جنگ با رومیان همراهی نموده بود، توانست با لقب «بزرگ شاه ارمنستان» فرمانروایی این سرزمین را کسب کند. ساسانیان با تصرف این سرزمین توانستند بزرگ‌ترین و مهم‌ترین پایگاه رومیان را به چنگ خود درآورند و یکی از پیامدهای مثبت این سرزمین، موفقیت حکومت ساسانی در جنگ‌های آینده با روم بود. علاوه بر اهمیت سیاسی آن می‌توان به برتری بازرگانی و جنگی ساسانیان در مقابل منطقه قفقاز اشاره نمود. و در نهایت شاپور توانست از این سرزمین، برای حملات مکرر به قفقاز استفاده لازم را بکند.
qas: answers: text: پس از بسته شدن قرارداد ۲۴۴ میلادی
question: فیلیپ عرب چه زمانی ارتباط خود را با پادشاه اشکانی ارمنستان قطع نمود؟

answers: text: از زمان اردشیر
question: از چه زمانی حکومت ساسانیان درگیر جنگیدن با ارمنستان بودند؟

answers: text: سال ۲۵۳–۲۵۲
question: حکومت ساسانیان سرانجام در چه زمانی توانستند ارمنستان را از آن خود کنند؟

answers: text: خسرو بزرگ
question: پادشاه آرشاکونی ارمنستان که بود؟

answers: text: یغیشه وارداپت
question: کدام نویسنده و مورخ ارمنی معتقد بود خسرو بزرگ توسط بردارانش به قتل رسیده است؟

answers: text: تیرداد
question: پس از مرگ خسرو راهب‌های ارمنی کدام پسر خسرو را به روم فرستادند؟

answers: text: هرمزد پسر شاپور
question: پس از آنکه ارمنستان به یک استان جدید برای ساسانیان مبدل شد، چه کسی فرمانروایی این سرزمین را برعهده گرفت؟

answers: text: بزرگ شاه ارمنستان
question: لقب هرمزد فرمانروای ارمنستان چه بود؟

answers: text: ارمنستان
question: ساسانیان با تصرف کدام سرزمین توانستند بزرگ‌ترین و مهم‌ترین پایگاه رومیان را به چنگ خود درآورند و در جنگ‌های آینده با روم موفق شوند؟

answers: text: علاوه بر اهمیت سیاسی آن می‌توان به برتری بازرگانی و جنگی ساسانیان در مقابل منطقه قفقاز اشاره نمود
question: سرزمین ارمنستان برای ساسانیان از چه اهمیتی برخوردار بود؟

answers: text: ارمنستان
question: شاپور با استفاده از کدام سرزمین توانست برای حملات مکرر به قفقاز استفاده لازم را بکند؟


question:  فیلیپ عرب که بود؟

question: پادشاه اشکانی ارمنستان چه نام داشت؟

question: یغیشه وارداپت نویسنده و مورخ ارمنی، چند جلد کتاب به چاپ رسانده‌است؟

question:  قفقاز در کدام منطقه واقع شده‌است؟

context: از دست دادن ارمنستان برای روم شکستی بزرگ بود. گرجستان نیز که در گذشته متحد روم و ارمنستان بود، در این دوران از شاپور شکست خورد و آن‌گونه که از رویدادنامه‌های گرجی برمی‌آید، پسری از وی به نام مهران سوم، بنیان‌گذار خسرویانی‌ها در گرجستان شد که بعدها آیین مسیحیت را برگزیدند. پیروزی بر گرجستان و ارمنستان و رفع هرگونه دغدغه از جانب آن نواحی، شاپور را به یورش به سوریه هم تحریک کرد. با پشتیبانی دولت روم، ارمنستان در سال ۲۵۳ میلادی کوششی برای بازیابی استقلال ازدست‌رفتهٔ خود کرد. اما سپاه شاپور در دفع این اقدام با قاطعیت عمل کرد و تا چندین سال پس از مرگ او نیز تیرداد[یادداشت 7] پسر خسرو و مدعی تاج و تخت ارمنستان، برای تجربهٔ تازه‌ای در این زمینه جرأت نیافت.
qas: answers: text: ۲۵۳ میلادی
question: در چه سالی ارمنستان برای بازیابی استقلال ازدست‌رفتهٔ خود تلاش نمود؟

answers: text: سپاه شاپور
question: زمانی که ارمنستان برای بازیابی استقلال ازدست‌رفتهٔ خود تلاش میکرد، چه کسی در دفع این اقدام با قاطعیت عمل کرد؟

answers: text: تیرداد
question: پس از شاپور چه کسی مدعی تاج و تخت ارمنستان بود؟

question: ارمنستان در سال ۲۵۳ میلادی چه تلاشی برای بازیابی استقلال ازدست‌رفتهٔ خود انجام داد؟

context: وضعیت فتوحات ساسانیان چنان رومیان را خشمگین کرده بود که در سال ۲۵۴ میلادی والریانوس به همراه سپاهیان خود به شرق لشکرکشی نمود و توانست انطاکیه را باردیگر از آن خود کند. اما سپاهیان ساسانی همچنان که در وضعیت قدرت قرار داشتند، توانستند شهرهای دورا اروپوس و قرقیسیا را از رومیان پس گرفتند. سال ۲۶۰ شاپور به همراه سپاهیان خود شهرهای کاره (حران) و ادسا (رُها) را تصرف نمود و هنگامی والرین[یادداشت 9] به‌همراه نیروهای خود به ادسا رسید، جنگ بزرگی میان دو سپاه درگرفت شروع شد. در کعبه زرتشت شاپور این جنگ را اینگونه شرح می‌دهد:
qas: answers: text: والریانوس
question: چه کسی در سال ۲۵۴ میلادی به همراه سپاهیان خود به شرق لشکرکشی نمود و توانست انطاکیه را باردیگر از آن خود کند؟

answers: text: دورا اروپوس و قرقیسیا
question: سپاهیان ساسانی پس از لشکرکشی والریانوس به شرق، توانستند کدام شهر‌ها را از رومیان پس بگیرند؟

answers: text: کاره (حران) و ادسا (رُها)
question:  شاپور در سال ۲۶۰ به همراه سپاهیان خود کدام شهرها را تصرف نمود؟ 

answers: text: هنگامی والرین[یادداشت 9] به‌همراه نیروهای خود به ادسا رسید
question: جنگ بزرگ میان دو سپاه شاپور و والریانوس چه زمانی شروع شد؟

question: در کعبه زرتشت شاپور جنگ میان دو سپاه خود و والریانوس را چگونه شرح داده‌بود؟ 

context: علاوه بر این شهرها شاپور نام ۳۶ شهرستان دیگر را نام می‌برد که همگی تحت تسلط او قرار گرفته‌است؛ طبق نوشته‌های رومیان، به‌نظر می‌رسد به علت بیزار بودن یا دشمن شمردن شاپور، رفتار او را نسبت به والریانوس بسیار ظالمانه می‌انگارند. والریانوس تا زمان پیری خود در ایران می‌زیست و هرگز به وطن خود روم بازنگشت و سرانجام در سرزمین تحت سلطه شاپور درگذشت. گزارش‌هایی که در خصوص بدرفتاری شاپور نسبت به والریانوس اعلام شده‌است به هیج وجه موثق نمی‌باشد. و احتمال داده می‌شود که این شایعه‌ها را مسیحیان روم درست کرده باشند که سرنوشت ناگوار مخالفان مسیحیت را نشان دهند و توانسته‌اند که داستان‌هایی که آمیخته با تخیل می‌باشد را برای بدنام کردن و ظاهر بد شاپور در مقابل والریانوس نمایان کنند.
qas: answers: text: ۳۶ شهرستان
question: علاوه بر تصرف شهر‌های کاره و ادسا، شاپور توانست چند شهرستان دیگر را نیز تحت تسلط خود قرار دهد؟

answers: text: به علت بیزار بودن یا دشمن شمردن شاپور
question: به چه علت رومیان رفتار شاپور را نسبت به والریانوس بسیار ظالمانه می‌انگارند؟

answers: text: تا زمان پیری خود در ایران می‌زیست و هرگز به وطن خود روم بازنگشت و سرانجام در سرزمین تحت سلطه شاپور درگذشت
question: سرنوشت والریانوس چه شد؟ 

answers: text: مسیحیان روم
question: شایعه بدرفتاری شاپور نسبت به والریانوس توسط چه کسانی درست شده‌بود؟

question: شاپور در جنگ با والریانوس کدام شهرستان‌ها را تصرف کرد؟

context: هنگامی که شاپور در راه سوریه برای مقابله با ارتش امپراتوری روم بود، اذینه حکمران تدمر تحفه‌ها و هدایای گرانبهایی نزد او فرستاد. اما به گونه‌ای که نوشته‌اند، پادشاه ساسانی هدایای حاکم تدمر را رد کرد و فرستادگان وی را به فرات انداخت. این کار اذینه خشمگین کرد و وقتی که شاپور پس از جنگ با رومیان از راه آسیای صغیر به ایران بازمی‌گشت، گروهی از عرب‌های تحت فرمان خود را به سمت ارتش شاپور فرستاد و این گروه بار و بنهٔ ارتش شاپور را به غارت بردند و سپاهیان ایران با تحمل رنج و سختی فراوان و دادن تلفات بسیار به ایران بازگشتند.
qas: answers: text: هنگامی که شاپور در راه سوریه برای مقابله با ارتش امپراتوری روم بود
question: در چه زمانی اذینه حکمران تدمر، تحفه‌ها و هدایای گرانبهایی نزد شاپور فرستاد؟

answers: text: هدایای حاکم تدمر را رد کرد و فرستادگان وی را به فرات انداخت
question: زمانی که اذینه حکمران تدمر برای شاپور هدایا فرستاد، او چه کار کرد؟  

answers: text: از راه آسیای صغیر
question: شاپور پس از جنگ با رومیان از کدام راه به ایران بازگشت؟

answers: text: گروهی از عرب‌های تحت فرمان خود را به سمت ارتش شاپور فرستاد و این گروه بار و بنهٔ ارتش شاپور را به غارت بردند و سپاهیان ایران با تحمل رنج و سختی فراوان و دادن تلفات بسیار به ایران بازگشتند
question: اذینه از اینکه شاپور هدایایش را رد کرده‌بود و فرستاده‌اش رابه فرات انداخته بود خشمگین شد و چه کرد؟ 

question: عرب‌های تحت فرمان اذینه (حکمران تدمر) چه کسانی بودند؟

question: تحفه‌ها و هدایای گرانبهایی که اذینه حکمران تدمر به نزد شاپور فرستاده بود، شام چه اقلامی می‌شد؟

context: در نیمه دوم سال ۲۶۰ میلادی اذینه اولین حمله و در نتیجه آن اولین ضربه خود را به شاهنشاهی ساسانیان وارد کرد. موفقیت‌های نظامی مذکور در بین‌النهرین بخشی دیگر از جنگ با ساسانیان[یادداشت 10] است، که اذینه همراه با واحدهای پالمیری و قوای رومی به دستور گالینوس به انجام رساند. افزون بر آن، اذینه حملات خود را ادامه داد و تیسفون را به محاصره خود درآورد، پس از آنکه خسارت‌های زیادی به شهر وارد آورد، بیشتر شهرهای سوریه را از حکام ساسانی گرفت، و با گالینوس[یادداشت 11] فرزند والرین، که به امپراتوری روم رسیده بود، متحد شد و دولت روم به او لقب اگوستوس داد. اینکه سرزمین‌ها و شهرهای متصرفی شاپور فقط در مدت کوتاه در دست ساسانیان باقی ماند، مربوط به حملات اذینه بود. وی به سفارش و دستور رومی‌ها منافع قدرت روم را در برابر دعاوی ساسانیان حفظ می‌کرد. اذینه پالمیری، که از طرف امپراتور گالینوس اختیارات تام داشت، به‌خصوص شرکت دادن اذینه در سرکوب تجاوزهایی که علیه گالینوس پیش از این صورت گرفته بود،[یادداشت 12] موجب شد که قیصر به این حکمران پالمیری برای جنگ‌های بعدی در شرق قدرت کامل تفویض کند.
qas: answers: text: نیمه دوم سال ۲۶۰ میلادی
question: چه زمانی اذینه توانست اولین حمله و اولین ضربه خود را به شاهنشاهی ساسانیان وارد کند؟

answers: text: موفقیت‌های نظامی مذکور در بین‌النهرین
question: در جنگ اذینه با شاهنشاهی ساسانیان، او به چه دستاوردی رسید؟

answers: text: واحدهای پالمیری و قوای رومی به دستور گالینوس
question: موفقیت‌های نظامی اذینه در بین‌النهرین به همراه چه کسی به انجام رسید؟

answers: text: تیسفون
question: پس از جنگ اذینه با شاپوریان او توانست کدام شهر را به محاصره خود درآورد؟

answers: text: گالینوس
question: فرزند والرین که بود؟

answers: text: اگوستوس
question: دولت روم به گالینوس چه لقبی داده‌بود؟

answers: text: حملات اذینه
question:  اینکه سرزمین‌ها و شهرهای متصرفی شاپور فقط در مدت کوتاه در دست ساسانیان باقی ماند، به کدام حملات مربوط بود؟

answers: text: شرکت دادن اذینه در سرکوب تجاوزهایی که علیه گالینوس پیش از این صورت گرفته بود
question: کدام عامل موجب شد که قیصر به حکمران پالمیری برای جنگ‌های بعدی در شرق قدرت کامل تفویض کند؟


question: همسر گالینوس چه نام داشت؟

question: گالینوس چند فرزند داشت؟

context: براساس کارنامه اردشیر بابکان و تاریخ طبری، شاپور در منابع به عنوان شاهی بسیار زورمند و توانگر شناخته شده‌است و اکثر ایرانیان به خاطر جنگاوری‌اش لقب شاپور سپاهی را به او داده‌اند. در خصوص چهره او طبق گفتهٔ تاریخ طبری، زیبایی وی چنان بود که افسانه‌ای می‌گوید، نضیره، دختر ضیزن، چون از بالای دیوار دژ پدرش، شاپور را دیده بود، چنان شفتهٔ تنومندی و زیبایی او شده که خود به شاپور پیغام داد که اگر وی را به همسری گیرد، راه گشودن دژ را به ایرانیان نشان خواهد داد. همچنین وی در یکی از سنگ‌نوشته‌های خود در حاجی‌آباد، در نزدیکی نقش رستم، به خود می‌بالد که چگونه پیش چشم شهرداران، ویسپوهران، بزرگان و آزادان، نیرومندی خود را در تیراندازی به رخ همگان کشیده‌است.
qas: answers: text: براساس کارنامه اردشیر بابکان و تاریخ طبری
question: برچه اساسی شاپور به عنوان شاهی بسیار زورمند و توانگر شناخته شده‌است؟ 

answers: text: شاپور سپاهی
question: ایرانیان به خاطر جنگاوری‌ شاپور چه لقبی به او داده‌بودند؟ 

answers: text: نضیره
question: دختر ضیزن چه نام داشت؟

answers: text: نضیره
question: چه کسی چنان شفتهٔ تنومندی و زیبایی شاپور شده که خود به او پیغام داد که اگر وی را به همسری گیرد، راه گشودن دژ را به ایرانیان نشان خواهد داد؟

answers: text: به خود می‌بالد که چگونه پیش چشم شهرداران، ویسپوهران، بزرگان و آزادان، نیرومندی خود را در تیراندازی به رخ همگان کشیده‌است
question: شاپوردر یکی از سنگ‌نوشته‌هایش در حاجی‌آباد چگونه از خود تعریف کرده‌بود؟

question: ضیزن که بود؟

question: تاریخ طبری نوشته کیست؟

context: طبق گزارش‌های کتاب دینکرد مناظره‌های متنوعی در خصوص درست یا غلط بودن دین‌های مختلف در دربار ساسانی برگزار می‌شد. همچنین یک نسخه از کتاب مقدس اوستا در خزانه دربار نگهداری می‌شد و همچنین در زمان شاپور کتاب اوستا باردیگر از نو نوشته شد. طبق سنگنبشته‌های بدست از حکومت شاپور اول، او خود را ستایشگر اهورامزدا می‌داند و همچنین در سنگ نبشته‌های کعبه زرتشت بیان کرده‌است که همراه و دنبال کننده ادیان گذشتگان است و سعی در برگزاری مراسم آتش مقدس را داشته‌است و اظهار می‌کند که ایزدان در جنگ او با رومیان او را همراهی نموده‌اند و در سرزمین‌های بسیاری را به او بخشیده‌اند:
qas: answers: text: کتاب مقدس اوستا
question: در زمان شاپور کدام کتاب باردیگر از نو نوشته شد؟

answers: text: ستایشگر اهورامزدا
question: طبق سنگ‌نبشته‌های بدست آمده از حکومت شاپور اول، او خود را چه می‌نامد؟

answers: text: در سنگ نبشته‌های کعبه زرتشت
question: در کدام سنگ‌نبشته، شاپور اول بیان کرده‌است که همراه و دنبال کننده ادیان گذشتگان است و سعی در برگزاری مراسم آتش مقدس را داشته‌است؟ 

answers: text: ایزدان
question: شاپور در سنگ نبشته‌های کعبه زرتشت اظهار می‌کند که چه کسانی در جنگ او با رومیان او را همراهی نموده‌اند؟ 

question: کتاب مقدس اوستا توسط چه کسی نوشته‌ شد؟

question: کتاب مقدس اوستا توسط چه کسی نوشته‌ شد؟

context: ما هم در شهر به شهر، بسیاری آتش بهرام نشانده‌ایم، و موبدان بسیاری ارج نهاده‌ایم، و کردگان ایزدان را بزرگ‌تر کرده‌ایم؛ و نیز اینجا همراه این نوشته، ما این آتش‌ها را نشانده‌ایم، یک آتش بنام خسرو شاپور، برای روان و یادبود نام خودمان، یک آتش به نام خسرو هرمزد- اردشیر، برای روان و یادبود نام پسرمان هرمزد-اردشیر، پادشاه بزرگ ارمنستان، آتش دیگری به نام خسرو شاپور، برای روان و یادبود نام پسرمان، میشان شاه، آتش دیگری به نام خسرو نرسه، برای روان و یادبود نام پسرمان، مزداست آریایی، نرسه شاه هند، سگستان و تورستان تا کناره دریا، و آنگاه شاپور می‌گوید آنچه وقف این آتشکده‌ها شده‌است در اسناد رسمی نوشته شده‌اند و روزانه پیشکش‌هایی برای آمرزش روان خود او و دیگر هموندان زنده و مرده تخمهٔ ساسانی به آتشکده پرداخت می‌شده‌است.
qas: answers: text: ما هم در شهر به شهر، بسیاری آتش بهرام نشانده‌ایم، و موبدان بسیاری ارج نهاده‌ایم، و کردگان ایزدان را بزرگ‌تر کرده‌ایم؛ و نیز اینجا همراه این نوشته، ما این آتش‌ها را نشانده‌ایم
question: به گفته شاپور برای جبران همراهی ایزدان چه کاری انجام شده‌بود؟

answers: text: یک آتش بنام خسرو شاپور
question: شاپور برای روان و یادبود نام خود کدام آتشکده را بنا نمود؟

answers: text: خسرو هرمزد- اردشیر
question: شاپور برای روان و یادبود نام پسرمان هرمزد-اردشیر کدام آتشکده را بنا نمود؟

answers: text: میشان شاه
question: پسر شاپور چه نام داشت؟

answers: text: مزداست آریایی
question: آتشکده خسرو نرسه به نام کدام پسر شاپور بنا شد؟

answers: text: اسناد رسمی
question: آنچه وقف آتشکده‌های ساخته شده شاپور شده‌است درکجا بیان شده‌اند؟

question: همسر خسرو شاپور چه نام داشت؟ 

context: کنستانتین یکم[یادداشت 14] نیز در ابتدای قرن چهارم پس از پیروزی بر ماکسنتیوس[یادداشت 15] و لیسینیوس[یادداشت 16] وضعی شبیه به این در برابر خدای مسیحیت اتخاذ می‌کند.[یادداشت 17] اظهار چنین قربتی به خداوند (از طرف هریک از دو شاه) بدون تردید حاکی از نوعی تطابق‌های ساختاری است. در اینجا شایستهٔ یادآوری است که در طرف شرقی، نقش برجسته تنصیب ساسانی «شاه شاهان حلقه‌ای را به نشانه فرمانروایی الهی خود از اهورامزدا می‌گیرد و بدین طریق خداوند قدرت را به فرمانروای دنیوی منتقل می‌کند»، و در طرف مقابلهم شواهد تصویری فراوانی وجود دارد که به قریب قیصر به خدا تأکید دارد و وی را به عنوان مجری ارادهٔ الهی بر روی زمین معرفی می‌کند. همچنین در مورد آنچه مربوط به انگیزه‌ها، هدف‌ها و نتایج سیاست مذهبی کنستانتین، می‌توان گفت با اوضاع مذهبی دولت ساسانی شباهت‌های غیرقابل انکاری دارد. از آنجا که حمایت از دین زردشت توسط پادشاهان ساسانی، مدت‌ها پیش از «چرخش کنستانتین» آغاز شده، پس تحول سیاسی مذهبی در دولت ساسانی برای حوادث مغرب‌زمین حائز اهمیت بوده‌است.
qas: answers: text: کنستانتین یکم
question: پس از پیروزی بر ماکسنتیوس و لیسینیوس چه کسی در برابر خدای مسیحیت احساس قربت می‌کرد؟

answers: text: کنستانتین یکم
question: کنستانتین یکم در چه قرنی پس از پیروزی بر ماکسنتیوس و لیسینیوس در برابر خدای مسیحیت قربت احساس می‌کند؟

answers: text: شاه شاهان حلقه‌ای را به نشانه فرمانروایی الهی خود از اهورامزدا می‌گیرد و بدین طریق خداوند قدرت را به فرمانروای دنیوی منتقل می‌کند
question: در نقش برجسته تنصیب ساسانی چگونه شاپور قریب قیصر به خدا را تأکید می کند؟

answers: text: قیصر
question: شاپور چه کسی را به عنوان مجری ارادهٔ الهی بر روی زمین معرفی می‌کند؟

answers: text: مدت‌ها پیش از «چرخش کنستانتین»
question: حمایت از دین زردشت توسط پادشاهان ساسانی، چه زمانی آغاز شد؟

answers: text: دولت ساسانی
question: انگیزه‌ها، هدف‌ها و نتایج سیاست مذهبی کنستانتین، با اوضاع مذهبی کدام دولت شباهت‌های غیرقابل انکاری دارد؟

answers: text: دولت ساسانی
question: انگیزه‌ها، هدف‌ها و نتایج سیاست مذهبی کنستانتین، با اوضاع مذهبی کدام دولت شباهت‌های غیرقابل انکاری دارد؟

question: اهورامزدا چیست؟

question: ماکسنتیوس و لیسینیوس چه کسانی بودند؟

context: در کتاب مقدس تلمود بابلی اغلب می‌توان نام شاپور را به همراه شموئیل مشاهده نمود. شَموئِل یَرَحینا[یادداشت 18] (به عبری: שמואל or שמואל ירחינאה) و رابْ[یادداشت 19] (راوْ یا اَبا اَریخا: (به عبری:  אבא אריכא)) دو تن از آمورائیمهای یهودی بابلی بوده‌اند که در تأسیس مراکز تحقیقات یهودی در بابل نقش بسزایی داشته‌اند. شخصیت مذهبی شموئیل بیشتر از راب تأکید شده‌است زیرا هنگامی که مشکلی در امری پیش می‌آمد نظر شموئیل را ترجیح می‌دادند. در زمان سلطنت شاپور یهودیان از آزادی فراوانی بهره می‌بردند. شموئیل سعی می‌نمود که هر گونه اختلافی که میان دولت مرکزی و یهودیان رخ می‌داد را اداره کند و این اختلاف‌ها را از میان بردارد. طبق نوشته‌های کتاب تلمود بنظر می‌رسد که شموئیل نسبت به مسائل غیر یهودی مطلع تر باشد. با وجود اینکه راب با شاپور روابط نزدیکی داشته‌است اما هیچ مدرکی در این خصوص به دست ما نرسیده‌است. اما به‌طور عکس از روابط شموئیل و شاپور اطلاعاتی به دست ما رسیده‌است. در یکی از کتب تلمود راب، یکی از مثلهای کتاب را این‌گونه تفسیر می‌کند:
qas: answers: text: شموئیل
question: در کتاب مقدس تلمود بابلی نام شاپور به همراه چه کسی مشاهده شده‌است؟

answers: text: دو تن از آمورائیمهای یهودی بابلی بوده‌اند که در تأسیس مراکز تحقیقات یهودی در بابل نقش بسزایی داشته‌اند
question:  شَموئِل یَرَحینا و رابْ چه کسانی بودند؟

answers: text: شموئیل
question: از شخصیت مذهبی شموئیل و راب بر کدام شخصیت بیشتر تأکید شده‌بود؟ 

answers: text: شموئیل
question: چه کسی سعی می‌نمود که هر گونه اختلافی که میان دولت مرکزی و یهودیان رخ می‌داد را اداره کند و این اختلاف‌ها را از میان بردارد؟

answers: text: مسائل غیر یهودی
question: طبق نوشته‌های کتاب تلمود بنظر می‌رسد که شموئیل نسبت به چه مسائلی مطلع تر بود؟

question: در کتاب مقدس تلمود بابلی چه مطالبی بیان شده‌است؟

question:  شَموئِل یَرَحینا چه شخصیت مذهبی داشت؟