شهرستان دَیّر

context: شهرستان دَیّر (به فتح اول و کسره یاء مشدد) یکی از شهرستان‌های استان بوشهر در جنوب ایران و در ساحل خلیج فارس قرار دارد. دارای سه بخش مرکزی، آبدان و بردخون است.
qas: answers: text: استان بوشهر
question: شهرستان دَیّراز شهرستان‌های کدام استان است؟

answers: text: جنوب ایران
question: شهرستان دَیّر در کدام قسمت ایران قرار دارد؟

answers: text: ساحل خلیج فارس
question: شهرستان دَیّر در کدام ساحل قرار دارد؟

answers: text: سه بخش مرکزی، آبدان و بردخون
question: شهرستان دَیّر دارای چند بخش است؟

question: دَیّر یعنی چه؟

context: جزیره ام سیله در نزدیکی مصب رودخانه مند در امتداد شمال غرب به جنوب شرق کشیده شده و وسعت آن حدود ۱۰۰ هکتار است. این جزیره کاملاً مسطح است به‌طوری‌که تحت تأثیر جزر و مد نیمه ماه بخش اعظم آن را آب دریا فرا می‌گیرد. سواحل ماسه‌ای این جزیره محل تخم‌گذاری لاک‌پشتان دریایی است و قسمت‌های مرکزی آن که پوشیده از گیاهان شور دوست با حداکثر ارتفاع ۸۰ سانتیمتر است پناهگاه مناسبی جهت لانه‌سازی و زادآوری تعدادی از انواع پرستوها است. این جزیره غیرمسکونی است و فاقد هرگونه درخت و درختچه می‌باشد. پرندگانی که در جزیره خان تخم‌گذاری و جوجه‌آوری می‌نمایند عبارتند از: پرستوهای دریایی، گلرابی، کاکلی کوچک، پرستوی دریایی پشت دودی، و سلیم.
qas: answers: text: نزدیکی مصب رودخانه مند
question: جزیره ام سیله در کجا واقع شده؟

answers: text: شمال غرب به جنوب شرق
question: جزیره ام سیله در امتداد کجا کشیده شده؟

answers: text: حدود ۱۰۰ هکتار
question: وسعت جزیره ام سیله چقدر است؟

answers: text: جزر و مد نیمه ماه
question: جزیره ام سیله تحت تأثیر چه چیزی بخش اعظم آن را آب دریا فرا می‌گیرد؟

answers: text: لاک‌پشتان دریایی
question: سواحل ماسه‌ای جزیره ام سیله محل تخم‌گذاری کدام حیوان است؟ 

answers: text: گیاهان شور دوست
question: قسمت‌های مرکزی جزیره ام سیله پوشیده از چیست؟

answers: text: ۸۰ سانتیمتر
question: حداکثر ارتفاع گیاهان شور دوست در جزیره ام سیله چقدر است؟

answers: text: جهت لانه‌سازی و زادآوری تعدادی از انواع پرستوها
question: گیاهان شور دوست جزیره ام سیله پناهگاه مناسبی برای چیست؟

answers: text: درخت و درختچه
question: جزیره ام سیله فاقد چیست؟

answers: text: پرستوهای دریایی، گلرابی، کاکلی کوچک، پرستوی دریایی پشت دودی، و سلیم
question: پرندگانی که در جزیره خان تخم‌گذاری و جوجه‌آوری می‌نمایند نام ببرید؟

question: جزیره ام سیله از جنوب به کجا محدود می‌شود؟

question: جزیره ام سیله از شمال به کجا محدود می‌شود؟

question: جزیره ام سیله از شرق به کجا محدود می‌شود؟

context: رضا طاهری محقق تاریخ جغرافیایی خلیج فارس در کتاب از مروارید تا نفت (تاریخ خلیج فارس) با بررسی زندگی در هزاره تاریکی تاریخ قوم ایرانی در کنار جلگه‌های خلیج فارس و نخچیرگاه (جغرافیای طبیعی شکار حیوانات) این شهرستان را از قدیمی‌ترین آبادی جغرافیای تاریخی اقوام ایرانی می‌داند و بخش بیشتر جغرافیایی اجتماعی - سیاسی دیر را در قرن‌های ساسانی و اسلامی زیر مجموعه سیراف (تابع ایالت فارس) می‌داند و بعدها در ماندستان و سپس دشتی بررسی می‌کند. بنای بندر دیر جدید را بر خرابه‌های بنادر کهن دوران سلوکی و اشکانی تصویر می‌کند و وجه تسمیه بندر دیر را در مهاجرات بحرینی‌های از محله دیر در بحرین (در دو قرن پیش) می‌داند.
qas: answers: text: محقق تاریخ جغرافیایی خلیج فارس
question: رضا طاهری کیست؟

answers: text: تاریخ خلیج فارس
question: کتاب از مروارید تا نفت درباره چیست؟

answers: text: زندگی در هزاره تاریکی تاریخ قوم ایرانی در کنار جلگه‌های خلیج فارس و نخچیرگاه
question: رضا طاهری در کتاب از مروارید تا نفت با بررسی چه چیزی خلیج فارس را قدیمی‌ترین آبادی جغرافیای تاریخی اقوام ایرانی می‌داند؟

answers: text: در قرن‌های ساسانی و اسلامی زیر مجموعه سیراف
question: رضا طاهری بخش بیشتر جغرافیایی اجتماعی - سیاسی دیر را از چه چیزی می‌داند؟

answers: text: بر خرابه‌های بنادر کهن دوران سلوکی و اشکانی
question: رضا طاهری بنای بندر دیر جدید را بر خرابه‌های کجا تصویر می‌کند؟

answers: text: مهاجرات بحرینی‌های از محله دیر در بحرین (در دو قرن پیش)
question: رضا طاهری وجه تسمیه بندر دیر در چه می‌داند؟

question: جزایر جنوب ایران‌ را نام ببرید؟

question: جمعیت جزیره قشم چقدر است؟

context: رضا طاهری با استناد به گفته حمدالله مستوفی در کتاب نزهه‌القلوب (هشتم هجری): ماندستان بیابانی است سی‌فرسنگ بر ساحل دریا و در آن‌جا دیرهاست و هیچ آب روان و کاریز ندارد و حاصلش جز غله و پنبه دیمی ندارد. همچنین با استناد به نوشته‌های گریشمن و آرتور کریسنسن و ایجاد شهرک‌های سلوکی‌نشین در خلیج فارس و گمانه‌های احمد اقتداری دربارهٔ نام بتانه در کتاب شهرهای باستانی خلیج فارس، در ذکر بلوک ماندستان، کلمه ماندستان را در کلمه «مند» را اسم قسمت سفلای رود سکان (ثکان) و ماندستان قدیم و سیف مظفر را در بلوک دشتی بررسی می‌کند؛ و می‌گوید: اما آنچه از پیشینه این منطقه و آثار باستانی موجود در منطقه برمی‌آید از آبادی‌های کهن‌تر از سیراف اسلامی یا دوران پس از سیراف هخامنشی است.
qas: answers: text: حمدالله مستوفی
question: رضا طاهری با استناد به گفته چه کسی در کتاب نزهه‌القلوب درباره ماندستان سخن گفته؟

answers: text: بیابانی است سی‌فرسنگ بر ساحل دریا
question: ماندستان کجاست؟

answers: text: آب روان و کاریز
question: در ماندستان چه چیزی وجود ندارد؟

answers: text: گریشمن و آرتور کریسنسن
question: احمد اقتداری با استناد به نوشته‌های چه کسانی دربارهٔ نام بتانه در کتاب شهرهای باستانی خلیج فارس سخن می‌گوید؟

question: رضا طاهری متولد چه سالی است؟

context: بندر دیر، بتانه و بی خاتی (بی‌بی خاتون) و بردستان از بنادر قدیمی سواحل خلیج فارس محسوب می‌شوند. بنابر عقیده بسیاری از مورخین، قدمت آن به دوران ساسانیان می‌رسد. دیر آباد زمان ساسانیان در دامنه تپه‌ها و پیرامون تلی به نام «تل‌سوز» بوده که اکنون آثار و بقایای آن برجاست. «... در عصر ساسانیان محمودآباد بوده‌است و آثار برجای مانده در دیر آباد زمان ساسانیان در منطقه، تپه‌ها و اطراف تلی به نام تل سوز (تل سبز) اکنون به عنوان یکی از آثار تاریخی منطقه محسوب می‌گردد.» همچنین «... آثار و بقایای شهرها و آبادی‌های کهن بسیاری وجود دارد که بردستان، دیر، بتانه (بتخانه) و بی خاتی (بی‌بی خاتون) از آن جمله هستند.»
qas: answers: text: بندر دیر، بتانه و بی خاتی (بی‌بی خاتون) و بردستان
question: بنادر قدیمی سواحل خلیج فارس را نام ببرید؟

answers: text: دوران ساسانیان
question: بنابر عقیده بسیاری از مورخین، قدمت بندر دیر، به کدام دوران می‌رسد؟

answers: text: تلی به نام «تل‌سوز»
question: دیر آباد زمان ساسانیان در دامنه تپه‌ها و پیرامون چه جایی وجود داشته؟

answers: text: محمودآباد
question: در عصر ساسانیان تل‌سوز کجا بوده‌است؟

answers: text: بردستان، دیر، بتانه (بتخانه) و بی خاتی (بی‌بی خاتون)
question: آثار و بقایای شهرها و آبادی‌های کهن سواحل خلیج فارس را نام ببرید؟

question: بتانه در چه سالی بنا شد؟

context: وجود ناحیه بردستان و بندر بتانه در اطراف دیر و آثار تاریخی باقی‌مانده حکایت از سوابق تاریخی این شهر دارد. در عصر عیلامی‌ها نیز بتانه را بتنه می‌خوانده‌اند که هر سال در این شهر بازار بزرگی بر پا می‌شده‌است. همچنین کاربرد واژه بتخانه و اینکه بقول مستوفی، دیرهای فراوانی در این منطقه قرار داشته، این نقطه را تأیید می‌نماید که معابد و پرستشگاه‌های ادیان مختلف در بطانه فراوان بوده‌است. بنادر دیّر، بتونه و بردستان در عصر ساسانیان معمور و آباد بوده‌اند. در کتاب تاریخ بنادر و جزایر خلیج فارس تألیف محمد ابراهیم کازرونی آمده‌است که: «دیر» چهار برجیست در کنار دریا و بقدر پنجاه، شصت خانه چوب نخل و آن قلعه منجمله بلوک بردستان است. رضا طاهری مؤلف از مروارید تا نفت / تاریخ خلیج فارس پیشینهٔ دوران قرن‌های اولیه اسلامی دیر را در بندر نجیرم جستجو می‌کند و نجیرم را با بردستان کنونی یکی می‌داند.
qas: answers: text: وجود ناحیه بردستان و بندر بتانه در اطراف دیر و آثار تاریخی باقی‌مانده
question: وجود چه چیزی حکایت از سوابق تاریخی دیر دارد؟

answers: text: بتنه
question: در عصر عیلامی‌ها نیز بتانه را چه می‌خوانده‌اند؟

answers: text: که معابد و پرستشگاه‌های ادیان مختلف در بطانه فراوان بوده‌است
question: کاربرد واژه بتخانه در دیر چه چیزی را تایید می‌نماید؟

answers: text: معمور و آباد
question: بنادر دیّر، بتونه و بردستان در عصر ساسانیان چگونه بوده؟

answers: text: محمد ابراهیم کازرونی
question: کتاب تاریخ بنادر و جزایر خلیج فارس تألیف چه کسی است؟

answers: text: در کنار دریا
question: در کتاب تاریخ بنادر و جزایر خلیج فارس آمده «دیر» چهار برجیست کجا؟

answers: text: رضا طاهری
question: مؤلف از مروارید تا نفت / تاریخ خلیج فارس کیست؟

question: آثار محمد ابراهیم کازرونی را نام ببرید؟

question: آثار رضا طاهری را نام ببرید؟

context: در قسمتی از پهنه به طول ۱۰ الی ۱۲ کیلومتر و به عرض ۶ تا ۸ کیلومتر به نام بی خاتی قلعه‌ای به نام بتون و پهنه به نام بتانه وجود دارد. در این محل آثار ویرانه‌های شهری عظیم و حومه آن که در کنار در یا قرار داشته و جود داشته. بین بتانه و بی خاتی بر دامنه ارتفاعات سنگی آثار دیوار، آب انبار، پلکانی سنگی که به طرفین یک صخره وسیع از سنگ تراشیده‌اند نمایان است؛ و ارتفاع این تپه تا سطح زمین حدود ۳۰ تا ۴۰ متر است. در پایین تپه و به فاصله ۵۰۰ متری آن سنگ مدور بزرگی به صورت میدان وسیعی وجود دارد. احتمال می‌رود این محل یک استادیوم بوده که سبک معماری آن مربو ط به دوران سلوکی یا آمد و رفت فینیقیان باشد.
qas: answers: text: ۱۰ الی ۱۲ کیلومتر
question: در قسمتی از پهنه به طول چند کیلومتر به نام بی خاتی قلعه‌ای به نام بتون و پهنه به نام بتانه وجود دارد؟

answers: text: ۶ تا ۸ کیلومتر
question: در قسمتی از پهنه به عرض چند کیلومتر به نام بی خاتی قلعه‌ای به نام بتون و پهنه به نام بتانه وجود دارد؟

answers: text: آثار ویرانه‌های شهری عظیم و حومه آن که در کنار در یا
question: در بتانه چه آثاری وجود داشته؟

answers: text: آثار دیوار، آب انبار، پلکانی سنگی که به طرفین یک صخره وسیع از سنگ تراشیده‌اند
question: بین بتانه و بی خاتی بر دامنه ارتفاعات سنگی چه چیزی نمایان است؟

answers: text: حدود ۳۰ تا ۴۰ متر
question: ارتفاع تپه بتانه چند متر است؟

answers: text: به فاصله ۵۰۰ متری
question: در پایین تپه بتانه به فاصله چند متری آن سنگ مدور بزرگی به صورت میدان وسیعی وجود دارد؟

answers: text: یک استادیوم بوده که سبک معماری آن مربو ط به دوران سلوکی یا آمد و رفت فینیقیان باشد
question: سنگ مدور بزرگی که به صورت میدان وسیعی در تپه بتانه بوده احتمال می‌زود در گذشته چه بوده؟

question: جمعیت شهرستان دیر در سال 1392 چند نفر بوده؟

question: جمعیت شهرستان دیر در سال 1396 چند نفر بوده؟

context: مردم شهرستان دیر از نژادهای مختلفی از قبیل آریایی، عرب، هندی، آفریقایی، سومری و لر ممزوج شده و به تدریج دارای نوعی نژاد خاص گردیده‌است که اصطلاحاً به بوشهری مشهور شده‌اند. زبان مردم دیر، فارسی باستان (اچمی) با گویش‌های محلی بردستانی، عمرونی (جمرکی) دشتی یا دشتیاتی و آبدانی است که از گویش‌های منشعب شده از زبان پارسی باستان می‌باشد و اغلب جملات و اصطلاحات آن جنبه استعاره داشته که در سایر گویش‌های محلی فارسی بی‌سابقه‌است. مهاجرت گروهی از اعراب به این منطقه و نیز ارتباطات تجاری و بازرگانی با شیخ نشین‌های جنوبی خلیج فارس باعث شده که تعدادی از مردم به زبان عربی تکلم کنند. همچنین لغات هندی، زنگباری، حبشی و حتی آفریقایی و انگلیسی نیز در لهجه‌های مردم شهرستان شنیده می‌شود.
qas: answers: text: نژادهای مختلفی از قبیل آریایی، عرب، هندی، آفریقایی، سومری و لر
question: مردم شهرستان دیر از چه نژادهایی ممزوج شدند؟

answers: text: بوشهری
question: مردم شهرستان دیر به چه نژادی معروف هستند؟

answers: text: فارسی باستان (اچمی)
question: زبان مردم دیر چیست؟

answers: text: گویش‌های محلی بردستانی
question: گویش مردم دیر چیست؟

answers: text: گویش‌های محلی بردستانی، عمرونی (جمرکی) دشتی یا دشتیاتی و آبدانی
question: گویش مردم دیر چیست؟

answers: text: زبان پارسی باستان
question: گویش مردم دیر منشعب شده از چیست؟

answers: text: مهاجرت گروهی از اعراب به این منطقه و نیز ارتباطات تجاری و بازرگانی با شیخ نشین‌های جنوبی خلیج فارس
question: چه چیزی باعث شده که تعدادی از مردم دیر به زبان عربی تکلم کنند؟

answers: text: هندی، زنگباری، حبشی و حتی آفریقایی و انگلیسی
question: چه لغاتی در لهجه‌های مردم شهرستان دیر شنیده می‌شود؟

question: گروهی از اعراب در چه سالی به دیر مهاجرت کردند؟

question: چرا گروهی از اعراب به دیر مهاجرت کردند؟

question: آفریقایی‌ها در چه سالی به دیر مهاجرت کردند؟

question: هندی‌ها در چه سالی به دیر مهاجرت کردند؟