چنگیز خان مغول 

context: چنگیز خان مغول (بین سال‌های ۱۱۵۵ تا ۱۱۶۲ - ۱۲۲۷ )، با نام اصلی تموچین، خان مغول و سردار جنگی بود که قبایل مغول را متحد ساخت و با فتح بخش‌های وسیعی از آسیا شامل چین، روسیه، ایران و همچنین اروپای شرقی، امپراتوری مغول را پایه‌گذاری کرد. او پدربزرگ قوبلای خان اولین امپراتور از سلسله یوان درچین و همچنین هولاکو خان، نخستین ایلخان ایران بود.
qas: answers: text: با نام اصلی تموچین، خان مغول و سردار جنگی بود که قبایل مغول را متحد ساخت و با فتح بخش‌های وسیعی از آسیا شامل چین، روسیه، ایران و همچنین اروپای شرقی، امپراتوری مغول را پایه‌گذاری کرد.
question: چنگیز خان مغول که بود؟

answers: text: تموچین
question: نام اصلی چنگیز خان مغول چه بود؟

answers: text: هولاکو خان
question: نخستین ایلخان ایران چه کسی بود؟

answers: text: قوبلای خان
question: اولین امپراتور از سلسله یوان درچین چه کسی بود؟

answers: text: فتح بخش‌های وسیعی از آسیا شامل چین، روسیه، ایران و همچنین اروپای شرقی
question: چنگیز خان مغول با فتح چه سرزمین‌هایی امپراتوری مغول را پایه‌گذاری کرد؟

answers: text: چنگیز خان مغول
question: چه کسی قبایل مغول را متحد ساخت؟

answers: text: چنگیز خان مغول
question: چه کسی امپراتوری مغول را پایه‌گذاری کرد؟

question: چنگیز خان مغول چند فرزند داشت؟

question: نام پدر چنگیز خان مغول چه بود؟

context: علی‌رغم اینکه منابع چینی به سختی بین اقوام «بربر» شمال مرزهای خود تمایزی قائل شده‌اند، ساختار قدرت در مغولستان بسیار پیچیده بود. در این زمان، قدرت اصلی مغولستان در دست قبیله نایمان که یک قبیله ترک بود، قرار داشت. آن‌ها تا اوایل قرن ۱۳ میلادی انسجام سیاسی خود را حفظ کردند. پس از آن‌ها، متحدشان قبیله کریت قوی‌ترین بود. هر دو این قبایل مسیحی نسطوری بودند. تاتارها که خود به ۶ قبیله تقسیم می‌شدند، نیز حاضر بودند. آن‌ها با سلسله کین در چین روابط دوستانه‌ای داشتند و دشمن خونی کریت‌ها به حساب می‌آمدند؛ مطابق روایتی، تاتارها در اوایل قرن ۱۲ میلادی یک ارتش ۴۰٬۰۰۰ نفره کریتی را به سختی شکست دادند. تاتارها همیشه خطری جدی برای مغول‌ها به حساب می‌آمدند، زیرا در جنوب قلمروی آنان زندگی می‌کردند. قبیله ترک یا مغولِ مرکیت که به ۳ دسته مجزا تقسیم می‌شد، از جمله دیگر قبایل مغولستان در آن عهد بود.
qas: answers: text: بسیار پیچیده بود
question: ساختار قدرت در مغولستان چگونه بود؟

answers: text: قبیله نایمان که یک قبیله ترک بود
question:  قدرت اصلی مغولستان در دست چه قبیله‌ای بود؟

answers: text: قرن ۱۳ میلادی
question: قبیله نایمان تا چه قرنی انسجام سیاسی خود را حفظ کردند؟

answers: text: قبیله کریت
question: پس از قبیله نایمان کدام قبیله قوی‌ترین بود؟

answers: text: هر دو این قبایل مسیحی نسطوری بودند
question: قبیله نایمان و قبیله کریت چه مذهبی داشتند؟

answers: text: ۶ قبیله
question: تاتارها به چند قبیله تقسیم می‌شدند؟

answers: text: سلسله کین
question: تاتارها با کدام سلسله در چین روابط دوستانه‌ای داشتند و دشمن خونی کریت‌ها به حساب می‌آمدند؟

answers: text: ۴۰٬۰۰۰ نفره
question: تاتارها در اوایل قرن ۱۲ میلادی یک ارتش چند نفره کریتی را به سختی شکست دادند؟

answers: text: تاتارها
question: کدام قوم همیشه خطری جدی برای مغول‌ها به حساب می‌آمدند؟

answers: text: زیرا در جنوب قلمروی آنان زندگی می‌کردند
question: به چه دلیل تاتارها همیشه خطر جدی برای مغول‌ها به حساب می‌آمدند؟

answers: text: ۳ دسته
question: قبیله ترک یا مغولِ مرکیت به چند دسته مجزا تقسیم می‌شد؟

question: رئیس قوم تاتار چه کسی بود؟

question: به چه دلیل ساختار قدرت در مغولستان بسیار پیچیده بود؟

context: چنگیز خان را در زمان تولد تموچین یا تموجین نامیدند. این اسم مخفف تیمورجین است. چون تیمور در مغولی به معنی آهن است، در نتیجه تموچین می‌تواند به معنی آهنگر باشد. چنگیز خان لقبی است که در اواسط زندگی‌اش بر روی او گذاشتند. بنا به گفته رشیدالدین فضل‌الله همدانی، چنگیز به معنی «شاه شاهان» یا «قدرتمند» است. این لقب را در منابع اسلامی به اشکال مختلفی نوشته‌اند که از جمله آن‌ها چینگگیز (رشیدالدین همدانی)، چنگز (جوینی) و جَنْکِز (ابن عبری) است. نیز ابن اثیر از او با نام «النهرجی» یاد کرده‌است. همچنین زمانی‌که قوبلای خان دودمان یوآن را در چین تأسیس کرد، به صورت رسمی چنگیز خان را با اسم «امپراتور فاتیان قیون شنگو» (چینی: 法天啟運聖武皇帝‎) اولین امپراتور و مؤسس این سلسله اعلام کرد.
qas: answers: text: تموچین یا تموجین
question: چنگیز خان را در زمان تولد چه نامیدند؟

answers: text: تیمورجین
question:  تموچین مخفف چیست؟

answers: text: به معنی آهن است
question: تیمور در مغولی به چه معنایی است؟

answers: text: به معنی «شاه شاهان» یا «قدرتمند» است
question: بنا به گفته رشیدالدین فضل‌الله همدانی، چنگیز به چه معناست؟

answers: text: قوبلای خان
question: چه کسی دودمان یوآن را در چین تأسیس کرد؟

answers: text: از جمله آن‌ها چینگگیز (رشیدالدین همدانی)، چنگز (جوینی) و جَنْکِز (ابن عبری) است.
question: لقب چنگیز را در منابع اسلامی به چه شکلی نوشته‌اند؟

answers: text: ابن اثیر
question: چه کسی چنگیزخان مغول را با نام «النهرجی» یاد کرده‌است؟

answers: text: النهرجی
question: ابن اثیر چنگیزخان مغول را با چه نامی یاد کرده‌است؟

answers: text: امپراتور فاتیان قیون شنگو
question: زمانی‌که قوبلای خان دودمان یوآن را در چین تأسیس کرد، به صورت رسمی چنگیز خان را با چه اسمی اولین امپراتور و مؤسس این سلسله اعلام کرد؟


question:  رشیدالدین فضل‌الله همدانی در چه قرنی می‌زیست؟

question: النهرجی به چه معناست؟

question: ابن اثیر که بود؟

context: تموچین، چنگیز خانِ آینده، در ۱۱۶۲ م متولد شد. تاریخی که رشیدالدین فضل‌الله همدانی برای تولد او ذکر کرده برابر ۱۱۵۵ م است اما ۱۱۶۲ م محتمل‌ترین است. در باب محل تولد او نیز اختلاف‌نظر وجود دارد. تاریخ سری مغولان از دلون بولداق به عنوان مکان تولد تموچین نام می‌برد. مادر او هوئلون و پدرش یسوکای بهادر بود. این دو، سه پسر و یک دختر دیگر نیز داشتند. یسوکای همچنین از همسر رسمی‌اش صاحب دو پسر بود. داستان تولد تموچین با افسانه درآمیخته‌است که مطابق یکی از آن‌ها، نطفه او با تابش پرتویی آسمانی به رحم هوئلون بسته شد. این داستان به ماجرای آمیزش الان زیبا و «موجودی به زردی خورشید» شباهت بسیار دارد. احتمالاً تموچین نامیده‌شدن او با دستگیری تموچین اوجه، رهبر یکی از قبایل تاتار توسط یسوکای، مرتبط است و یسوکای قصد داشته قدرت سیاسی تموچین اوجه را به نوزاد تقدیم کند یا تولد پسر خود را با یک قتل جشن بگیرد که بعدها به عنوان نشانه‌ای از ترقی خون‌بار او به فرمانروایی جهان تعبیر شد.
qas: answers: text: ۱۱۶۲ م
question: تموچین، چنگیز خانِ آینده، در چه سالی متولد شد؟

answers: text: از دلون بولداق
question: تاریخ سری مغولان از کجا به عنوان مکان تولد تموچین نام می‌برد؟

answers: text: هوئلون
question: نام مادر چنگیزخان مغول چه بود؟

answers: text: یسوکای بهادر
question: نام پدر چنگیزخان مغول چه بود؟

answers: text: تموچین اوجه
question: نام رهبر یکی از قبایل تاتار که توسط یوسکای بهادر دستگیر شد چه بود؟

context: تموچین ۳ سال را در میان قنقرات سپری کرد و در این مدت، تجارت اعضای قبیله با چینی‌ها باعث آشنایی او با آن‌ها شد. اما روزهای خوش او به زودی پایان یافت. در سال ۱۱۷۱ م، زمانی که تموچین ۱۲ سال داشت، خبر رسید که یسوکای مرده‌است. ظاهراً پس از نبردی با قبایل تاتار، آن‌ها او را به ضیافتی دعوت و آنجا مسمومش کردند. او در لحظه مرگ، به مونگلیک، یکی از یاران وفادارش، دستور داد که تموچین را به خانه بازگرداند. یسوکای به خوبی می‌دانست غیبت در زمان انتخاب خان جدید، به معنای از دست‌دادن شانس رهبر شدن است. در نبود تموچین، هوئلون خودش را جانشین یسوکای اعلام کرد اما حتی قبیله بورجیگین هم ادعایش را نپذیرفت. قبایل مغول یکی پس از دیگری او را ترک کردند و تارگوتای از قبیله تایچویید، خان جدید شد. تمام آنچه که از قبیله بورجیگین باقی ماند، هوئلون، خانواده‌اش و چند خدمتکار بودند.
qas: answers: text: ۳ سال
question: تموچین چند سال را در میان قنقرات سپری کرد؟

answers: text: ۱۲ سال
question: تموچین چند سال داشت که یسوکای بهادر مرد؟

answers: text: در سال ۱۱۷۱ م
question: یسوکای بهادر در چه سالی مرد؟

answers: text: به مونگلیک، یکی از یاران وفادارش
question: یسوکای بهادر در لحظه مرگش به چه کسی دستور داد که تموچین را به خانه بازگرداند؟

answers: text: هوئلون
question: در نبود تموچین چه کسی خودش را جانشین یسوکای اعلام کرد؟

answers: text: تارگوتای
question: چه کسی از قبیله تایچویید خان جدید مغولستان شد؟

context: زمانی که تموچین پیش خانواده بازگشت، آن‌ها را در وضعیت بدتری یافت؛ به گونه‌ای که از تمام دارایی‌هایشان تنها ۹ اسب باقی مانده بود. در این زمان او ۱۴ ساله بود و جثه یک مرد بالغ را داشت. در یکی از روزها که با برادرانش به شکار رفته بود، دسته‌ای از مردان تایچویید به اردوگاهشان تاختند و اسب‌ها را با خود بردند. تموچین تلاش کرد تعقیبشان کند و علی‌رغم اینکه موفقیتی نداشت، در روز چهارم با پسری به نام بورچو آشنا شد. بورچو آب و غذا و نیز اسبی تازه‌نفس در اختیارش گذاشت و خود را دوست ابدی تموچین اعلام کرد. آن دو با همکاری هم اسب‌ها را پس گرفتند و بعد بورچو تموچین را نزد پدر خود، ناقو بایان، برد. ناقو بایان یکی از مردان خود را مأمور کرد تموچین را تا خانه همراهی کند. بورچو نیز همراه او رفت. این آغازی بر دوستی طولانی آن دو بود.
qas: answers: text: آن‌ها را در وضعیت بدتری یافت؛ به گونه‌ای که از تمام دارایی‌هایشان تنها ۹ اسب باقی مانده بود
question: زمانی که تموچین پیش خانواده بازگشت، آن‌ها را در چه وضعیتی یافت؟

answers: text: ۱۴
question: تموچین از چند سالگی جثه یک مرد بالغ را داشت؟

answers: text: دسته‌ای از مردان تایچویید
question: چه کسانی به اردوگاه تموچین و خانوده‌اش تاختند و اسب‌های آن‌ها را با خود بردند؟

answers: text: بورچو
question: چه کسی آب و غذا و نیز اسبی تازه‌نفس در اختیار تموچین گذاشت؟

answers: text: ناقو بایان
question: نام پدر بورچو چه بود؟

question: بورچو در چند سالگی با تموچین آشنا شد؟

question: دوستی تموچین و بورچو چند سال ادامه داشت؟

question: ناقو بایان که بود؟

context: با مردان بورچو، اعضای قبیله بورجیگین که تموچین را رهبری بالقوه یافته و به او می‌پیوستند و نیز افرادی که دای سچن به صورت مخفیانه برای یاری او می‌فرستاد، تموچین در مسیر تبدیل‌شدن به یک جنگ‌سالار قدم گذاشته بود. در این زمان، او با گروه کوچک خود به تاخت و تاز مشغول بود و دربارهٔ این دوره از زندگی‌اش قصه‌های افسانه‌ای زیادی در تاریخ سری مغولان دیده می‌شود. احتمالاً در طول همین تاخت و تازها بود که هزینه لازم برای پرداخت به دای سچن و تکمیل ازدواج خود با بورته را جمع‌آوری کرد. به همین جهت در سال ۱۱۷۷ یا ۱۱۷۸ م به همراه بورچو به جنوب‌شرقی مغولستان سفر کرد تا بورته را به زنی بگیرد. دای سچن با آغوشی باز از تموچین استقبال کرد؛ چرا که او نمی‌توانست بر عهدی قدیمی پای بگذارد و نیز بورته به ۱۶ سالگی رسیده بود که برای یک دوشیزه در مغولستان آن عصر سن زیادی محسوب می‌شد. مراسم معمول عروسی با نوشیدن کومیس — شیر مادیان که نوشیدن آن شیوه‌ای رایج میان ترکان و مغولان برای رسمی‌کردن ازدواج بود — انجام شد و چوتان، مادر بورته، کتی از پوست سمور به هوئلون، مادر تموچین، هدیه کرد.
qas: answers: text: تموچین
question: اعضای قبیله بورجیگین چه کسی را رهبری بالقوه یافتند؟

answers: text: در سال ۱۱۷۷ یا ۱۱۷۸ م
question: در چه سالی تموچین به همراه بورچو به جنوب‌شرقی مغولستان سفر کرد تا بورته را به زنی بگیرد؟

answers: text: شیر مادیان که نوشیدن آن شیوه‌ای رایج میان ترکان و مغولان برای رسمی‌کردن ازدواج بود
question: کومیس چیست؟

answers: text: چوتان
question: مادر بورته چه نام داشت؟

answers: text: کتی از پوست سمور
question: چوتان، مادر بورته چه هدیه‌ای به مادر تموچین داد؟

question: تموچین موقع ازدواج با بورته چند سال داشت؟

context: دلیل اختلاف میان تموچین و جاموقا هرچه که بود، آشکارا موضوعی حل‌نشدنی می‌نمود. محتمل‌ترین دلیل می‌تواند آن باشد که آن دو به یکدیگر به چشم دو رقیب برای رهبری قبایل مغول نگاه می‌کردند. تموچین به همراه خانواده و طرفدارانش شبانه اردوگاه جاموقا را ترک کردند. مدت کوتاهی بعد در ۱۱۸۶ م، همه قبیله‌های مغول، غیر از قبیله تایچویید، برای انتخاب رهبر خود شورایی فوق‌العاده تشکیل دادند. در این شورا، نظرات به دو دسته تقسیم می‌شد: جوان‌ترها از تموچین پشتیبانی می‌کردند، مسن‌ترها از جاموقا. محبوبیت تموچین به خصوص به این دلیل اوج گرفته بود که کوکوچو، یک شمن، اعلام کرده بود آسمان آبی ابدی جهان را برای تموچین آماده کرده‌است. نیز پیشنهاد او مبنی بر کنار گذاشتن اختلافات گذشته بر محبوبیتش افزود. بسیاری، از جمله نتیجه قابل خان و پسر قوتولا و حتی مونگلیک که سال‌ها قبل به او خیانت کرده بود، به تموچین پیوستند. نتیجتاً، تموچین به عنوان خان مغول‌ها یا حداقل خان قبیله بورجیگین انتخاب شد. ممکن است دلیل اصلی این انتخاب، آن بوده باشد که رهبران مغول تموچین را نسبت به جاموقا مدعی ضعیف‌تری یافته بودند.
qas: answers: text: محتمل‌ترین دلیل می‌تواند آن باشد که آن دو به یکدیگر به چشم دو رقیب برای رهبری قبایل مغول نگاه می‌کردند
question: دلیل اختلاف تموچین و جاموقا چه بود؟

answers: text: ۱۱۸۶ م
question: در چه سالی همه قبیله‌های مغول، غیر از قبیله تایچویید، برای انتخاب رهبر خود شورایی فوق‌العاده تشکیل دادند؟

question: نام تمام قبایل مغول را بنویسید

answers: text: قبیله تایچویید
question: در شورایی که قبایل مغول برای انتخاب رهبر تشکیل دادند کدام قبیله شرکت نکرد؟

answers: text: کوکوچو، یک شمن، اعلام کرده بود آسمان آبی ابدی جهان را برای تموچین آماده کرده‌است. نیز پیشنهاد او مبنی بر کنار گذاشتن اختلافات گذشته بر محبوبیتش افزود.
question: به چه دلیل محبوبیت تموچین در بین قبایل مغول شدت گرفت؟

answers: text: نتیجه قابل خان و پسر قوتولا و حتی مونگلیک
question: چه کسانی که سال‌ها قبل به تموچین خیانت کرده‌بودند به او پیوستند؟

answers: text: رهبران مغول تموچین را نسبت به جاموقا مدعی ضعیف‌تری یافته بودند.
question: دلیل اصلی انتخاب تموچین به عنوان خان مغول‌ها یا حداقل خان قبیله بورجیگین چه بود؟

question: جاموقا چگونه از دنیا رفت؟

question: مردم مغولستان به چه زبانی صحبت می‌کردند؟

context: در همان سال ۱۱۸۶ م بود که دومین پسر تموچین، اوگتای، متولد شد اما صلح را دوامی نبود. تایچار، برادر جاموقا، اسب‌های یکی از دوستان تموچین به نام جوچی دارمالا را دزدید و جوچی نیز به تلافی تایچار را کشت. جاموقا که احتمالاً منتظر فرصتی برای آغاز جنگ با تموچین بود، در اثر مرگ برادر خود به قبیله بورجیگین تاخت. شمار سپاهیان او که در منابع مغولی نوشته شده بی‌شک اغراق‌آمیز است اما می‌توان پذیرفت که قشون او ۳ به ۱ به لشکریان تموچین برتری عددی داشت. در سال ۱۱۸۷ جنگی در منطقه‌ای به نام دالان بالجوت درگرفت. جاموقا، با وجود تلفات زیاد، پیروز شد اما دشمن را تعقیب نکرد تا نابودش کند، در نتیجه تموچین گریخت.
qas: answers: text: جوچی دارمالا
question: چه کسی تایچار، برادر جاموقا را کشت؟

answers: text: اسب‌های یکی از دوستان تموچین به نام جوچی دارمالا را دزدید و جوچی نیز به تلافی تایچار را کشت
question: جوچی دارمالا به چه دلیل تایچار را کشت؟

answers: text: سال ۱۱۸۷
question: در چه سالی جنگ بین جاموقا و تموچین درگرفت؟

answers: text: در منطقه‌ای به نام دالان بالجوت
question: در سال ۱۱۸۷ جنگ بین جاموقا و تموچین در چه منطقه‌ای درگرفت؟

question: منطقه‌ای به نام دالان بالجوت در کجا قرار دارد؟

context: آنچه بعد از این جنگ بر تموچین گذشت، مشخص نیست. منابع به سادگی از ۸ سال آینده زندگی او چشم‌پوشی کرده‌اند و روایت بعدی متعلق به سال ۱۱۹۵ م است. در تلاش برای پر کردن این حفره تاریخی، گروهی از مورخان حدس می‌زنند که تمام تاریخ‌های ذکر شده مربوط به سال‌های اولیه زندگی تموچین در تاریخ سری مغولان و آثار رشیدالدین همدانی باید اشتباه باشد و این اتفاقات در بازه زمانی بزرگ‌تری روی داده‌اند؛ در نتیجه ۸ سال گمشده، در واقع مدت بسیار کوتاه‌تری بوده‌است. گروهی دیگر معتقدند که او این ۸ سال را صرف ساخت دوباره سپاه خود کرده‌است. به عقیده فرانک مک‌لین تموچین این زمان را در انتظار فرصتی مناسب، در چین سپری کرده‌است. همچنین مدت کوتاهی بعد از شکست تموچین، طغرل را نیز از رهبری قبیله کریت خلع کردند.
qas: answers: text: فرانک مک‌لین
question: به عقیده چه کسی پس از فرار تموچین از جنگ با جاموقا وی این زمان را در انتظار فرصتی مناسب، در چین سپری کرده‌است؟

answers: text: طغرل
question:  مدت کوتاهی بعد از شکست تموچین، او چه کسی را از رهبری قبیله کریت خلع کرد؟

answers: text: تموچین
question: طغرل را چه کسی از رهبری قبیله کریت خلع کرد؟

question: فرانک مک‌لین اهل کدام کشور است؟

context: در سال ۱۱۹۵ م، اختلاف میان سلسله کین و تاتارها بر سر تقسیم غنائم باعث جنگی میان آنان شد که چینی‌ها علی‌رغم پیروزی تلفات زیادی داد. تضعیف سلسله کین باعث ناامن شدن مرزهای شمالیشان و شکست آن‌ها در نبردی با قبیله قنقرات شد. تموچین که این را فرصت مناسبی یافته بود، به امپراتور کین پیشنهاد داد که او و سربازانش جایگزین تاتارها شده و قبیله قنقرات را شکست دهند. امپراتور توجهی نکرد اما تموچین که نمی‌خواست فرصت را از دست دهد، به فرمانده مرزی چینی پیشنهاد مشابهی داد. او هم که شدیداً به کمک نیاز داشت، پیشنهاد تموچین را پذیرفت. سپاه مشترک کین و مغول در سال ۱۱۹۷ م به شمال تاخته و در راه با تاتارها درگیر شدند و به سختی شکستشان دادند. از این لشکرکشی غنائم بسیاری به تموچین رسید. ظاهراً طغرل هم در این لشکرکشی حضور داشت. چینی‌ها به او لقب اونگ‌خان را دادند که عنوانی والایی بود اما تموچین را «جاعوت قوری» خواندند که جایگاهی بسیار نازل‌تر به حساب می‌آمد.
qas: answers: text: در سال ۱۱۹۵ م
question: در چه سالی اختلاف میان سلسله کین و تاتارها بر سر تقسیم غنائم باعث جنگی میان آنان شد؟

answers: text: بر سر تقسیم غنائم
question: در سال ۱۱۹۵ میلادی به چه دلیل میان سلسله کین و تاتارها جنگ شد؟

answers: text: باعث ناامن شدن مرزهای شمالیشان و شکست آن‌ها در نبردی با قبیله قنقرات شد
question: تضعیف سلسله کین باعث چه مشکلاتی شد؟

answers: text: ۱۱۹۷ م
question: سپاه مشترک کین و مغول در چه سالی به شمال تاخته و در راه با تاتارها درگیر شدند؟

answers: text: اونگ‌خان
question: چینی‌ها به طغرل چه لقبی دادند؟

answers: text: تموچین
question: «جاعوت قوری» لقب چه کسی است؟

question: طغرل در چه سالی مرد؟

question:  اونگ‌خان به چه معناست؟

question: معنی جاعوت قوری چیست؟

context: حال تموچین می‌توانست احساس کند که انتقام پدر خود را از تاتارها گرفته‌است. نیز به اندازه کافی قدرتمند شده بود که به تنهایی علیه دشمنانش لشکر بکشد. در سال ۱۱۹۶ م با همکاری سبتای، مغز متفکر سپاهش که در آن سال‌های گمشده با او آشنا شده بود، به مرکیت‌ها تاخت و به سادگی پیروز شد. همچنین بیشتر غنائم را به طغرل بخشید تا قدرت خود را بازسازی کند زیرا او در برنامه‌های تموچین برای تابع‌کردن مغولستان نقش حیاتی داشت. به علاوه تموچین تلاش کرد میان طغرل و برادرانش صلح برقرار کند. طغرل که پس از این اتفاقات احساس می‌کرد جایگاهش مستحکم شده‌است، در ۱۱۹۸ م بدون مطلع‌کردن او به مرکیت‌ها تاخت و پیروز شد اما تموچین را در غنائم شریک نکرد. این یک بی‌احترامی بود ولی تموچین هنوز به طغرل نیاز داشت و نتیجتاً، احساساتش را بروز نداد.
qas: answers: text: ۱۱۹۶ م
question: در چه سالی تموچین با همکاری سبتای، به مرکیت‌ها تاخت و به سادگی پیروز شد؟

answers: text: سبتای
question: مغز متفکر سپاه تموچین چه کسی بود؟

answers: text: طغرل
question: چه کسی در برنامه‌های تموچین برای تابع‌کردن مغولستان نقش حیاتی داشت؟

answers: text: تموچین
question: چه کسی تلاش کرد میان طغرل و برادرانش صلح برقرار کند؟

question: نام برادران طغرل چه بود؟

context: بعد از پیروزی‌های تموچین و طغرل، روبرو شدن آنان با نایمان‌ها اجتناب‌ناپذیر می‌نمود. در این زمان، نایمان‌ها به دلیل اختلافات داخلی میان تایانک خان و بویروق خان، دو پسر اینانچ خان، تضعیف شده بودند. در همین خلال، تموچین و طغرل با جاموقا خان صلح کردند و مقرر شد آن سه قشون متحدی را به جنگ نایمان‌ها بفرستند اما در عمل، جاموقا خان سپاهی ارسال نکرد. علی‌رغم این، تموچین و طغرل به بویروق خان تاختند و او را شکست دادند. بعد از این فتوحات، تموچین و طغرل در راه بازگشت با شبیخون سپاه تازه‌نفس نایمان‌ها مواجه شدند. جنگ سختی رخ داد و با تاریکی هوا، دو طرف پذیرفتند که ادامه نبرد را به روز بعد مکول کنند. هنوز خورشید طلوع نکرده بود که تموچین خبردار شد طغرل با مردانش از میدان نبرد گریخته‌است.
qas: answers: text: نایمان‌ها به دلیل اختلافات داخلی میان تایانک خان و بویروق خان، دو پسر اینانچ خان، تضعیف شده بودند
question: نایمان‌ها به چه دلیل تضعیف شده‌ بودند؟

answers: text: نایمان‌ها
question: بعد از پیروزی‌های تموچین و طغرل، روبرو شدن آنان با چه کسانی حتمی بود؟

answers: text: جاموقا خان
question: تموچین و طغرل با چه کسی صلح کردند و مقرر شد آن سه قشون متحدی را به جنگ نایمان‌ها بفرستند؟

question: تایانک خان چند فرزند داشت؟

context: طغرل پیشبینی می‌کرد که در نبود کریت‌ها، نایمان‌ها مغولان را چون طعمه‌ای شکار خواهند کرد و دست از تعقیب او برمی‌دارند. اما در عمل، آن‌ها تموچین و لشکرش را رها کرده و دنبال طغرل به راه افتادند. کریت‌ها محاصره شده و به سختی شکست خوردند. حداقل نیمی از همراهیان طغرل اسیر و کشته شدند؛ از جمله کشته‌شدگان عروس و نوه‌های طغرل بودند. طغرل، تشنه انتقام، از جاموقا خان درخواست کمک کرد اما او دست رد به سینه‌اش زد. سپس از تموچین طلب یاری کرد و بر خلاف انتظارش، تموچین پذیرفت سپاهی برای کمک بفرستد. احتمالاً تموچین تصور می‌کرد در صورت نابودی کامل کریت‌ها، دیگر نایمان‌ها دست‌نیافتنی خواهند شد. قشون متحد مغول و کریت به نایمان‌ها تاخت و به پیروزی بزرگی رسید. در این جنگ قصار دشمن شکست‌خورده در حال فرار را تعقیب و تلفات سنگینی بر آن‌ها تحمیل کرد.
qas: answers: text: نایمان‌ها
question: طغرل پیشبینی می‌کرد که در نبود کریت‌ها چه کسانی مغولان را چون طعمه‌ای شکار خواهند کرد؟

answers: text: نایمان‌ها
question:  عروس و نوه‌های طغرل توسط چه کسانی کشته شدند؟

answers: text: جاموقا خان
question: طغرل از چه کسی خواست تا در جنگ با نایمان‌ها به او کمک کنداما او دست رد به سینه‌اش زد؟

question: قصار چگونه از دنیا رفت؟

context: بعد از این جنگ، طغرل و تموچین شورایی تشکیل دادند تا برای قدم بعدی مشورت کنند. آن‌ها بدین نتیجه رسیدند که نابود کردن باقی‌مانده مرکیت‌ها و شکست‌دادن قبیله تایچویید — که در این زمان با جاموقا خان متحد شده بودند — بیشترین اولویت را دارد. تردیدهای آنان زمانی‌که جاسوسان خبر از اتحاد تایچویید–مرکیت آوردند از بین رفت. در سال ۱۲۰۰ م جنگی درگرفت و تموچین نیروهای متحد را در کرانه رود انون شکست داد. او هزاران زن و کودک را به اسیری گرفت اما از پیروزی خود رضایت کافی نداشت. همچنین دشمنی قدیمی‌اش، تارگوتای، نیز در میان اسرای جنگ بود که تموچین دستور داد او را از وسط نصف کنند. در همین خلال بود که اخبار کودتا علیه طغرل توسط برادرش که توسط نایمان‌ها پشتیبانی می‌شد، به تموچین رسید.
qas: answers: text: آن‌ها بدین نتیجه رسیدند که نابود کردن باقی‌مانده مرکیت‌ها و شکست‌دادن قبیله تایچویید — که در این زمان با جاموقا خان متحد شده بودند — بیشترین اولویت را دارد.
question: در شورایی که طغرل و تموچین تشکیل دادند، چه تصمیمی گرفتند؟

answers: text: سال ۱۲۰۰ م
question: در چه سالی تموچین نیروهای متحد کریت‌ها و جاموقا را شکست داد؟

answers: text: برادرش که توسط نایمان‌ها پشتیبانی می‌شد
question: چه کسی علیه طغرل کودتا کرد؟

answers: text: تارگوتای
question: تموچین دستور داد چه کسی را از وسط نصف کنند؟

question: تارگوتای در چند سالگی کشته شد؟

question: نام برادر طغرل که علیه او کودتا کرد چه بود؟

context: دیگر دشمنان نیز فرصت را از دست ندادند. آنان که فتوحات تموچین را تهدیدی برای نظم سنتی قدرت در مغولستان می‌دیدند، در نزدیکی رود آرگون جمع شده و جاموقا را «گور خان» (به معنای حاکم جهان) اعلام کردند. ۱۶ قبیله که تا این زمان همیشه دشمن یکدیگر بودند — از جمله ۳ قبیله تایچویید، ۳ قبیله تاتار، ۲ قبیله نایمان، مرکیت و قنقرات — به او سوگند وفاداری خوردند. در این زمان ابعاد درگیری‌ها نه به اختلافات قبیله‌ای، که به یک جنگ داخلی در مغولستان می‌مانست. اما در بین متحدان هم کسانی متمایل به تموچین بودند، از جمله دای سچن پدرزن او. دای سچن که مجبور بود بین خانواده و وفاداری به قبیله یکی را انتخاب کند، در نهایت تصمیم گرفت به تموچین بپیوندد.
qas: answers: text: به معنای حاکم جهان
question: گور خان به چه معناست؟

answers: text: جاموقا را «گور خان» (به معنای حاکم جهان) اعلام کردند
question: دشمنان تموچین چه کسی را گور خان اعلام کردند؟

answers: text: ۱۶ قبیله که تا این زمان همیشه دشمن یکدیگر بودند — از جمله ۳ قبیله تایچویید، ۳ قبیله تاتار، ۲ قبیله نایمان، مرکیت و قنقرات
question: کدام قبیله‌ها به جاموقا سوگند وفاداری خوردند؟

answers: text: دای سچن پدرزن او
question: در بین متحدان چه کسانی طرفدار تموچین بودند؟

question: دای سچن چگونه از دنیا رفت؟

context: در اواخر ۱۲۰۲ یا اوایل ۱۲۰۳ م، طغرل در جنگل سیاه در کرانه رود تولا، تموچین را رسماً پسر و جانشین خود اعلام کرد. مدتی بعد از این مراسم، آنان با گروهی از نایمان‌ها روبرو شدند و در نبردی که هر دو لشکر تلفات زیادی دادند، به پیروزی رسیدند. مدتی بعد از این نبرد، تموچین چائور بکی، دختر طغرل، را برای پسر خود جوجی خواستگاری کرد اما جواب رد شنید. احتمالاً تموچین قصد امتحان میزان تابعیت طغرل را داشته‌است. این همزمان بود با روابط سری میان پسر طغرل، ایلخا، با جاموقا خان. ایلخا که نمی‌خواست محروم‌شدن از جانشینی پدرش را بپذیرد، با همراهی جاموقا، قصار و دیگر دشمنان تموچین وارد اردوگاه طغرل — که تنها ۲ ساعت با کمپ تموچین فاصله داشت — شد و از پدرش خواست که در تصمیم خود صرف‌نظر کند. جاموقا با صحبت از عدم ثبات‌رای تموچین، طغرل را قانع کرد که به متحدان بپیوندد. او نیز بعد از این دیدار اعلام کرد که نظرش دربارهٔ پیشنهاد ازدواج دخترش با جوجی تغییر کرده‌است و تموچین را برای ضیافتی دعوت کرد؛ آنان قصد داشتند او را در این ضیافت به قتل برسانند.
qas: answers: text: در اواخر ۱۲۰۲ یا اوایل ۱۲۰۳ م
question: در چه سالی طغرل در جنگل سیاه در کرانه رود تولا، تموچین را رسماً پسر و جانشین خود اعلام کرد؟

answers: text: در جنگل سیاه در کرانه رود تولا
question: طغرل در کجا تموچین را رسما جانشین خود اعلام کرد؟

answers: text: چائور بکی
question: تموچین کدام دختر طغرل را برای جوجی خواستگاری کرد اما جواب رد شنید؟

question: قصار در چه سالی از دنیا رفت؟

question: رود تولا در کدام کشور قرار دارد؟

context: تموچین ابتدا تصمیم گرفت به آن ضیافت برود اما قبل از آن، با مونگلیک که به تازگی هوئلون، مادر تموچین، را به زنی گرفته بود دیدار کرد. مونگلیک به او گفت که این دعوت مشکوک به نظر می‌رسد. در نتیجه، تموچین تصمیم گرفت دو تن از نزدیکانش را به جای خود بفرستد. به زودی دو تن از گله‌داران تموچین برایش خبر آوردند که ایلخا برای شبیخون به اردوگاه مغول‌ها آماده می‌شود. با توجه به برتری عددی نیروهای طغرل، تموچین جنگیدن را چاره مناسبی نیافت و با نیروهایش به سمت مرزهای چین عقب‌نشینی کرد و طغرل نیز تصمیم به تعقیب او گرفت. نهایتاً در نزدیکی مرز منچوری دو لشکر با یکدیگر درگیر شدند و پیروزی با کریت‌ها بود. تنها زخمی‌شدن ایلخا در طول نبرد بود که به تموچین فرصت عقب‌نشینی داد. طغرل ابتدا قصد داشت تموچین را تعقیب کند اما جاموقا خان به او اطمینان داد که مغول‌ها تضعیف شده‌اند و شکست کامل آن‌ها در هر زمان دیگر ممکن است، لذا طغرل باید به وضعیت پسر زخمی‌اش رسیدگی کند. طغرل نیز این توصیه را پذیرفت.
qas: answers: text: با مونگلیک که به تازگی هوئلون، مادر تموچین، را به زنی گرفته بود دیدار کرد
question: تموچین قبل از رفتن به ضیافت طغرل با چه کسی دیدار کرد؟

answers: text: دو تن از گله‌داران تموچین
question: چه کسانی به تموچین خبر دادند که ایلخا برای شبیخون به اردوگاه مغول‌ها آماده می‌شود؟

answers: text: در نزدیکی مرز منچوری
question: لشکر مغول‌ها و کریت‌ها در کجا با یکدیگر درگیر شدند؟

question: مرز منچوری در کجا قرار دارد؟

context: تموچین هنوز میان مرکیت‌ها و نایمان‌ها مخالفانی داشت و اینان هنوز به مقاومت ادامه می‌دادند. نیز قبایل جنگل را تابع خویش نکرده بود؛ اما به هر روی تا سال ۱۲۰۵ م به حاکم فلات مغولستان تبدیل شده بود. برای تثبیت رسمی جایگاه خود مقدمات تشکیل یک قورولتای[persian-alpha 5] در سال آینده را فراهم کرد. مکان دقیق تشکیل این قورولتای مشخص نیست اما قطع به یقین در نزدیکی بورخان خالدون، کوه مقدس مغول‌ها که گرگ خاکستری-آبی و گوزن زرد با یکدیگر آمیزش داشتند و باتاچی‌خان – جد مغول‌ها – را به وجود آوردند، اتفاق افتاده‌است. منبع معتبری که نام همه حاضران را روایت کرده باشد وجود ندارد اما تاریخ سری فهرست مفصلی از افرادی که بعد از پایان قورولتای به مناصب مهم نظامی برداشته شدند گزارش کرده‌است. بدین ترتیب می‌تواند محتمل باشد که نمایندگان تمامی قبایل تازه‌تابع‌شده حاضر بوده‌اند.
qas: answers: text: ۱۲۰۵ م
question: در چه سالی تموچین حاکم فلات مغولستان شد؟

question:  قورولتای چیست؟

answers: text: مکان دقیق تشکیل این قورولتای مشخص نیست اما قطع به یقین در نزدیکی بورخان خالدون، کوه مقدس مغول‌ها که گرگ خاکستری-آبی و گوزن زرد با یکدیگر آمیزش داشتند و باتاچی‌خان – جد مغول‌ها – را به وجود آوردند، اتفاق افتاده‌است.
question: مکان دقیق قورولتای که تموچین فراهم آورد در کجا اتفاق افتاده‌است؟

answers: text: بورخان خالدون
question: کوه مقدس مغول‌ها چه نام داشت؟

answers: text: باتاچی‌خان
question: جد مغول‌ها چه کسی بود؟

question: تموچین چگونه از دنیا رفت؟

question: تموچین در چه سالی به ایران حمله کرد؟

question: پس از مرگ تموچین چه کسی جانشین او شد؟