کلیسای ارمنی

context: کلیسای حواری ارمنی یا به اختصار کلیسای ارمنی (به زبان ارمنی Հայ Առաքելական Սուրբ Եկեղեցի) فقط به ارمنیان تعلق دارد و اعضای آن فقط افرادی هستند که ارمنی متولد شده‌اند. کلیسای ارمنی گاهی با نام کلیسای گریگوری بکار می‌رود و علت آن رسمیت یافتن آن در ارمنستان توسط گریگور روشنگر می‌باشد و گاهی ارمنیان خود را لوساوُرچاکان می‌نامند، یعنی متعلق به کلیسای گریگور لوساوُریچ که اصولاً صحیح نیست زیرا نام کلیسای ارمنی همانگونه که در بالا ذکر شد کلیسای حواریون ارمنی می‌باشد.
qas: answers: text: کلیسای ارمنی
question: نام دیگر کلیسای حواری ارمنی چیست؟

answers: text: فقط به ارمنیان
question: کلیسای ارمنی به چه کسانی تعلق دارد؟

answers: text: رسمیت یافتن آن در ارمنستان توسط گریگور
question: به چه دلیل کلیسای ارمنی گاهی با نام کلیسای گریگوری بکار می‌رود؟

question: کلیسای حواری ارمنی در چه شهری قرار دارد؟

context: علت مردمی و ملی بودن کلیسای ارمنی، مردم نقش مهمی در اداره مسایل کلیسایی، دینی و حوزه‌های اسقفی ایفا می‌کنند. کلیسای ارمنی از همان ابتدا دارای روحیه و ماهیت مردمی بوده‌است. چنان‌که آگاتانگغوس تاریخ‌نگار ارمنی سده پنجم ذکر کرده تیرداد سوم ارمنستان که برای انتخاب گریگور روشنگر به رهبری کلیسای ارمنی شورایی متشکل از سپاهیان و رؤسای خاندان‌های مختلف و اشراف در شهر واغارشاپات تشکیل گردد؛ و از همین‌جا همواره مردم چه در انتخاب رؤسای حوزه‌های اسقفی و چه در انتخاب جاثلیق شرکت داشته در انجام امور جاری کلیسا نقش مهمی دارند.
qas: answers: text: مردم نقش مهمی در اداره مسایل کلیسایی، دینی و حوزه‌های اسقفی ایفا می‌کنند
question: علت مردمی و ملی بودن کلیسای ارمنی چیست؟

answers: text: دارای روحیه و ماهیت مردمی بوده‌است
question: کلیسای ارمنی از ابتدا چگونه بود؟

answers: text: سده پنجم
question: آگاتانگغوس تاریخ‌نگار ارمنی سده چند میلادی است؟

answers: text: تیرداد سوم ارمنستان
question: چه کسی برای انتخاب گریگور به رهبری کلیسای ارمنی شورایی تشکیل داد؟

answers: text: شهر واغارشاپات
question: تیرداد سوم ارمنستان برای انتخاب گریگور به رهبری کلیسای ارمنی شورایی را در چه شهری تشکیل داد؟

answers: text: امور جاری کلیسا
question: مردم ارمنستان در انجام چه اموری نقش مهمی داشتند؟

question: کلیسای ارمنی در سده چندم میلادی ساخته شد؟

question: کلیسای ارمنی به دستور چه کسی ساخته شد؟

context: وصیت عیسی مسیح دنباله نبوت وی بود. رسالت او از طریق کلیسایی که خود آن را بنیان گذاشته بود تحقق می‌یافت. عیسی برای همین منظور حواریون را آماده ساخت و به آن‌ها دستور داد که تا هنگام حاضر شدن روح القدس، در خانه‌ای در اورشلیم به سر ببرند. بعد از معراج عیسی مسیح، حواریون به صورت جمعی در آن خانه زندگی می‌کردند تا اینکه به قدرت روح القدس متحول شده و فعالیت حواری-انجیلی خود را آغاز نمودند. سپس فلسطین را ترک گفته و به انجام فعالیت‌های دینی مشغول شدند. آنان سفر خود را از کشورهای همجوار فلسطین شروع کردند و تا دورافتاده‌ترین بخش‌های آسیای صغیر، کاپادوکیه، قیصریه، هند، اروپا قدم نهادند. آن‌ها به هر جا که وارد می‌شدند به تبلیغ می‌پرداختند و با کرامات خویش جمعی را به پیروان خود می‌افزودند و کلیساهایی بنا می‌کردند.
qas: answers: text: دنباله نبوت وی بود
question: وصیت عیسی مسیح چه بود؟

answers: text: از طریق کلیسایی که خود آن را بنیان گذاشته بود
question: رسالت عیسی مسیح چگونه تحقق می‌یافت؟

answers: text: خانه‌ای در اورشلیم
question: تا هنگام حاضر شدن روح القدس حواریون به کجا رفتند؟

answers: text: تا اینکه به قدرت روح القدس متحول شده
question: چه زمانی حواریون فعالیت حواری-انجیلی خود را آغاز نمودند؟

question: حواریون چه کسانی بودند؟

answers: text: از کشورهای همجوار فلسطین
question: حواریون سفر خود را برای تبلیغ دین ارمنی از کجا آغاز کردند؟

question: مسیحیان به جای حواریون از چه اصطلاحی استفاده می کنند؟

context: نقل می‌کنند شاه تیرداد سوم پس از تهاجم ساسانیان ناچار شد ارمنستان را ترک کند گریگور روشنگر کمکش کرد و بی‌آنکه هویت خود را بر او فاش نماید در تبعید شرافتمندانه به او خدمت کرد. به هنگام بازگشت تیرداد به ارمنستان نیز که پس از شکست ساسانیان صورت گرفت با وی همراه بود. لیکن وقتی شاه به او تکلیف کرد که به هنگام زیارت معبد الهه آناهیتا در ارزنجان تاجی در معبد بگذارد و به او به دلیل مسیحی بودنش از این فرمان سرپیچی کرد مورد قهر و غصب شاه قرار گرفت، در دخمه‌ای شبیه به گودال به زندان انداخته شد و نزدیک به سیزده سال از عمرش در آن سیاه چال گذشت.
qas: answers: text: ناچار شد ارمنستان را ترک کند
question:  پس از تهاجم ساسانیان تیرداد سوم چه کرد؟

answers: text: گریگور روشنگر
question: چه کسی به تیرداد سوم پس از تهاجم ساسانیان کمک کرد؟

answers: text: ارزنجان
question: معبد الهه آناهیتا در کجا قرار دارد؟

answers: text: نزدیک به سیزده سال
question: گریگور چند سال از عمرش در سیاه چال گذشت؟

question: کدام پادشاه ساسانی به ارمنستان حمله کرد؟

context: بنابر آنچه یقیشه در نوشته‌های خود آورده یزدگرد دوم در دوران حکومت خود شروع به آزار و اذیت مسیحان قلمرو ساسانی کرد. این آزارها به حدی وسیع و گسترده بود که شمار زیادی از مسیحیان ایران مجبور به فرار به سرزمین‌های مسیحی از جمله ارمنستان، یونان و روم شدند. همین امر بهانه‌ای برای حملهٔ یزدگرد دوم به این سرزمین‌ها شد و او پس از مدتی اعلام کرد تمامی کشورهای مسیحی و مردمان تمامی سرزمین‌هایی که پیرو این آیین هستند دشمن او محسوب می‌شوند و به آن‌ها فرصت داد که یا از دین خود برگردند و پیرو دیانت زرتشت شوند یا اینکه با آن‌ها وارد جنگ خواهد شد.
qas: answers: text: یزدگرد دوم
question: چه کسی شروع به آزار و اذیت مسیحیان قلمرو ساسانی کرد؟

answers: text: یقیشه
question: چه کسی در نوشته‌های خود آورده، یزدگرد دوم در دوران حکومت خود شروع به آزار و اذیت مسیحان قلمرو ساسانی کرد؟

answers: text: ارمنستان، یونان و روم
question: با آزار و اذیت مسیحیان توسط یزدگرد دوم شمار زیادی از مسیحیان ایران مجبور به فرار به چه سرزمین‌هایی شدند؟

answers: text: یزدگرد دوم
question: چه کسی اعلام کرد تمامی کشورهای مسیحی و مردمان تمامی سرزمین‌هایی که پیرو این آیین هستند دشمن او محسوب می‌شوند؟

question: یزدگرد دوم چند فرزند داشت؟

question: بعد از یزدگرد دوم چه کسی جانشین او شد؟

context: یزگرد دوم سفیرانی به ارمنستان فرستاد و اعلام کرد که تمامی ساکنان این سرزمین باید تغییر مذهب دهند و به آیین زرتشت روی آورند. حاکمان خاندان‌های بزرگ ارمنی و سران روحانیان مسیحی بعد از شنیدن این فرمان شورایی تشکیل دادند و در این شورا اعلام کردند که از هر جهت مطیع دولت ساسانی باقی خواهند ماند اما هیچ‌گاه حاضر به تغییر مذهب خویش نخواهند شد. این پاسخ خشم یزدگرد را برانگیخت و پس از مدتی تعدادی از حاکمان خاندان‌های ارمنستان را به تیسفون فرا خواند و به آن‌ها اعلام داشت که اگر فرمان تغییر مذهب را نپذیرند، به ارمنستان حمله خواهد برد و علاوه بر اینکه آن‌ها را از مسند قدرتشان در ارمنستان برکنار خواهد کرد تمام مستملکاتشان را ازآن خود خواهد ساخت و قبایل وابسته به آنان را خواهد کشت.
qas: answers: text: ارمنستان
question: یزدگرد دوم سفیران خود را به کجا فرستاد؟

answers: text: تمامی ساکنان این سرزمین باید تغییر مذهب دهند و به آیین زرتشت روی آورند
question: سفیران یزدگرد دوم چه پیامی را به ارمنستان آوردند؟

answers: text: تیسفون
question: یزدگرد دوم حاکمان ارمنی را به کجا فرا خواند؟

answers: text: اگر فرمان تغییر مذهب را نپذیرند، به ارمنستان حمله خواهد برد و علاوه بر اینکه آن‌ها را از مسند قدرتشان در ارمنستان برکنار خواهد کرد تمام مستملکاتشان را ازآن خود خواهد ساخت و قبایل وابسته به آنان را خواهد کشت.
question: یزدگرد دوم به حاکمان ارمنی که به تیسفون آمده‌بودند، چه گفت؟

question: پایتخت یزدگرد دوم چه شهری بود؟

context: در اوایل سده بیستم دنیا شاهد اولین نسل‌کشی بود در سال ۱۹۱۵ بیش از ۱/۵ میلیون ارمنی از سوی دولت عثمانی قتل‌عام شدند. در جریان این کشتارها بیش از ۴۰۰۰ نفر روحانی ارمنی جان خود را از دست دادند. رهبری کلیسای ارمنی در این دوره بعهده جاثلیق گئورک سورنیان[پانویس 12] پنجم بود (۱۹۳۰–۱۹۱۱) بود. ملت ارمنی که در برابر تُرکان تنها مانده بودند با ندای ناقوس کلیساهای دشت آرارات آماده کارزار و دفاع از هویت و موجودیت خود گردید آن‌ها در اثناء جنگ‌های سرداراباد، باش آباران و قره کلیسا (۲۲ تا ۲۶ مه ۱۹۱۸) توانستند شکست سختی به دشمن مسلح برسانند و روز ۲۸ ماه مه اولین جمهوری ارمنستان خود را اعلام موجودیت کرد.
qas: answers: text: بیش از ۱/۵ میلیون
question: چند میلیون ارمنی توسط عثمانی قتل عام شدند؟

answers: text: بیش از ۴۰۰۰ نفر
question: چند روحانی ارمنی در قتل عام عثمانی جان باختند؟

answers: text: جنگ‌های سرداراباد، باش آباران و قره کلیسا
question: ارمنیان در چه جنگهایی توانستند ترکان عثمانی را شکست دهند؟

answers: text: ۲۲ تا ۲۶ مه ۱۹۱۸
question: در چه تاریخی ارمنیان توانستند شکست سختی به ترکان عثمانی برسانند؟

answers: text: اوایل سده بیستم
question: اولین نسل‌کشی در دنیا در چه تاریخی اتفاق افتاد؟

question: در جنگ میان ارمنیان با ترکان عثمانی چه کسی رهبر ارمنیان بود؟

question: در زمان کدام پادشاه عثمانی نسل کشی ارمنیان اتفاق افتاد؟

context: با استقرار سیستم کمونیسم در ارمنستان، کلیسای اچمیادزین دچار تحولات و فراز و نشیب‌های اساسی شد. حزب کمونیست که فلسفه خدا ناباوری را در سرلوحه کار خود داشت به ستیز با کلیسا و روحانیون پرداخت و بسیاری از کلیساها غصب شدند، کلیسا از حقوق مالکیت اراضی و دیگر دارایی‌ها محروم گردید. بعد از فوت جاثلیق گئورک، جاثلیق خورن مرادبگیان اول[پانویس 13] (۱۹۳۸–۱۹۳۲) به عنوان جاثلیق برگزیده شد. در دوران او شرایط بسیار سخت و مصائب کلیسای ارمنی در آن سال‌های اولیه حکومت شوروی غیرقابل تحمل شده بود. (در سرتاسر ارمنستان تنها چهار کلیسا باقی مانده‌است و بیش از ۸۰۰ کلیسا به تدریج و اکثراً به روش بوروکراتیک تعطیل شد)
qas: answers: text: با استقرار سیستم کمونیسم در ارمنستان
question: چه زمانی کلیسای اچمیادزین دچار تحولات و فراز و نشیب‌های اساسی شد؟

answers: text: کلیسای اچمیادزین
question: با استقرار سیستم کمونیسم در ارمنستان کدام کلیسا دچار تحولات شد؟

answers: text: حزب کمونیست
question: فلسفه خدا ناباوری را کدام حزب سر لوحه کار خود داشت؟

answers: text: به ستیز با کلیسا و روحانیون پرداخت و بسیاری از کلیساها غصب شدند، کلیسا از حقوق مالکیت اراضی و دیگر دارایی‌ها محروم گردید
question: حزب کمونیست در ارمنستان چه اقداماتی کرد؟

answers: text: بعد از فوت جاثلیق گئورک، جاثلیق خورن مرادبگیان اول
question: چه کسی به عنوان جاثلیق برگزیده شد؟

answers: text: در دوران او شرایط بسیار سخت و مصائب کلیسای ارمنی در آن سال‌های اولیه حکومت شوروی غیرقابل تحمل شده بود. (در سرتاسر ارمنستان تنها چهار کلیسا باقی مانده‌است و بیش از ۸۰۰ کلیسا به تدریج و اکثراً به روش بوروکراتیک تعطیل شد)
question: در دوران جاثلیق خورن مرادبگیان اول چه اتفاقاتی رخ داد؟

question: حزب کمونیست چگونه اصول خود را اعمال می‌کردند؟

question: بیشترین پیروان حزب کمونیست در کدام کشور جهان هستند؟

context: در ماه سپتامبر ۱۹۵۵ وازگن پالچیان اول(وازگن یکم) به عنوان جاثلیقی انتخاب شد. او با استفاده از شعارهای صلح طلبانه حزب کمونیست موفق شد سیاستی در پیش گیرد تا کلیسا را از ضربات کمونیستهای افراطی مصون نگه دارد و چند مدال صلح دریافت کند و از سوی دیگر توانست عمران و آبادی مراکز مذهبی را گسترش دهد. در زمان او روابط کلیسا به ویژه با ارمنیان ساکن کشورهای دیگر مستحکم گردید. با تلاش او در سال ۱۹۶۵م در محوطه اچمیادزین مقدس بنای یادبود نسل‌کشی ارمنی‌ها برپا شد و متعاقب آن مجموعه عظیم نسل‌کشی ارمنی‌ها در یادمان نسل‌کشی ارمنی‌ها افتتاح شد. در سال ۱۹۶۸ با فرمان او بنای عظیم سرداراباد ساخته و افتتاح شد.
qas: answers: text: وازگن پالچیان اول
question: در سال ۱۹۵۵ چه کسی به عنوان جاثلیق انتخاب شد؟

answers: text: با استفاده از شعارهای صلح طلبانه حزب کمونیست
question: وازگن یکم چگونه چند مدال صلح را دریافت کرد؟

answers: text: وازگن پالچیان اول
question: در زمان چه کسی روابط کلیسا به ویژه با ارمنیان ساکن کشورهای دیگر مستحکم گردید؟

answers: text: ۱۹۶۸
question: در چه سالی بنای سردارآباد ساخته شد؟

answers: text: وازگن پالچیان اول
question: در سال ۱۹۶۸ با فرمان چه کسی بنای عظیم سرداراباد ساخته و افتتاح شد؟


question: وازگن یکم در چه سالی از دنیا رفت؟

question: چه کسی جایگزین وازگن یکم شد؟

context: اولین رئیس‌جمهور و مجلس ملی ارمنستان با دعای جاثلیق وازگن یکم کار خود را شروع کرد. وازگن یکم به خاطر خدمات فراوان خود به کلیسا و ملت ارمنی در تاریخ ۲۸ ژوئن ۱۹۴۴م موفق به دریافت اولین «مدال قهرمان ملی ارمنستان» عالی‌ترین نشان افتخاری جمهوری ارمنستان از دست ریاست جمهوری شد. جاثلیق وازگن اول در ۱۸ اوت همان سال چشم از جهان فروبست. بعد از او گارگین اول[پانویس 15] (۱۹۹۹–۱۹۹۵) به عنوان صد و سی یکمین جاثلیق ارمنی برگزیده شد. بعد از او گارگین دوم[پانویس 16] (اسقف اعظم گارگین نرسیسیان) را به عنوان رهبر کلیسای ارمنی برگزیده شد.
qas: answers: text: جاثلیق وازگن یکم
question: اولین رئیس‌جمهور و مجلس ملی ارمنستان با دعای چه کسی کار خود را شروع کرد؟

answers: text: مدال قهرمان ملی ارمنستان
question: عالی‌ترین نشان افتخاری جمهوری ارمنستان چیست؟

answers: text: به خاطر خدمات فراوان خود به کلیسا و ملت ارمنی
question: به چه دلیل وازگن یکم موفق به دریافت مدال قهرمان ملی ارمنستان شد؟

question: نام رئيس جمهور ارمنستان که مدال قهرمان ملی ارمنستان را به وازگن یکم داد، چه بود؟

answers: text: گارگین اول
question: صد و سی یکمین جاثلیق ارمنی چه نام داشت؟

question: اولین رئيس جمهور ارمنستان چه کسی بود؟

question: مجلس ملی ارمنستان چند عضو داشت؟

context: این مراکز دینی حاضر به پذیرش این سخت‌گیری‌ها نبودند. ارمنیان خود را از این دعواها دور نگه داشتند و بیشتر متوجهٔ مرکز انطاکیه بودند. از طرفی کلیسای بیزانس به دنبال افزایش تسلط خود بر کلیساهای خاورزمین بود و آن‌ها را تبدیل به عوامل تحت ارادهٔ خود می‌کرد. در این وضعیت، کلیسای ارمنی برای حفظ موجودیت خود و جلوگیری از حل شدن در بیزانس استقلال خود را حفظ کرد و از آن کلیسا فاصله گرفت. اگرچه این جدایی برای ارمنستان پیامدهای سیاسی نه چندان مطلوبی به دنبال داشت و سبب بدبینی و دشمنی تاریخی بیزانس با ارمنیان و ایجاد مشکل برای آنان، از جمله تضعیف و تقسیم ارمنستان در قرن یازدهم میلادی شد، کلیسای ملی مستقل ارمنی را مبدل به عامل بقای ارمنستان در طول تاریخ ساخت. علاقهٔ شدید ارمنیان به کلیسایشان سبب شد تا آن‌ها مذهب خود را حفظ کنند و موجب شد تا کلیسا به منزلهٔ عامل هویت بخش ملت ارمنی و عامل مؤثر در بقای سیاسی آنان نقش مهم خود را در طول تاریخ ایفا کند.
qas: answers: text: افزایش تسلط خود بر کلیساهای خاورزمین بود
question: کلیسای بیزانس به دنبال چه بود؟

answers: text: استقلال خود را حفظ کرد و از آن کلیسا فاصله گرفت
question: کلیسای ارمنی برای حفظ موجودیت خود و جلوگیری از حل شدن در بیزانس چه کرد؟

answers: text: کلیسای ملی مستقل ارمنی
question: چه عاملی موجب بقای ارمنستان در طول تاریخ شد؟

answers: text: علاقهٔ شدید ارمنیان به کلیسایشان
question: چه عاملی موجب شد تا ارمنیان مذهب خود را حفظ کنند؟

question: کلیسای بیزانس به دستور چه کسی ساخته شد؟

context: پیشوازی خدایگان جشن وقف عیسی چهل روزه به عبادت گاه است. یوسف و مریم خدازای، عیسی نوزاد را که چهل روزه بود، بنا بر آیین موسی، به عبادت گاه بردند تا وقف خداوند کنند. در آنجا، سیمون پیر به پیشواز آمد. روح القدس به او وعده داده بود که تا مسیح منجی را نبیند چشم فرو نمی‌بندد. او نوزاد را در آغوش گرفت و خداوند را سپاس و درود گفت، که او را ارزانی دیدن منجی بنی‌اسرائیل کرده‌است. نوزاد را دعای خیر کرد و گفت: «خدایگانا، بنده ات را با آرامش رها کن، زیرا من آن منجی را که تو برای جمله اقوام فرستاده‌ای دیدم. من دیدم آن پرتو را که باید روشنگر اقوام باشد و آن فره را که از برای قوم بنی اسرائیل توست.»
qas: answers: text: یوسف و مریم خدازای
question: چه کسانی عیسی را به عبادتگاه بردند تا وقف خداوند کنند؟

answers: text: سیمون پیر
question: در عبادتگاه چه کسی به پیشواز عیسی آمد؟

question: روح القدس کیست؟

answers: text: چهل روزه
question: عیسی چند روزه بود که به عبادتگاه رفت؟

context: در جلفای قدیم، جوانان ارمنی که در همان سال ازدواج کرده بودند بوته خار را در حیاط کلیسا آماده می‌کردند. به هنگام برگزاری مراسم، همان جوانان با شمع‌های روشن در دست در جلوی بوته به صف می‌ایستادند. زمانی که کشیش در حین اجرای مراسم با شمع خود بوته را آتش می‌زد، آن نو همسران نیز در پی او آتش را روشن می‌کردند. سپس جوان‌ها با شمع‌های روشن به خانه‌هایشان، که پیش تر بوته‌های کوچکی در آن آماده شده بود، بازمی‌گشتند و با آن شمع‌ها بوته‌ها را آتش می‌زدند و از روی بوته‌های افروخته می‌پریدند. در آن شامگاه، خویشان و بستگان نو همسران برای نوعروس خوراکی‌های گوناگون می‌آوردند که آن را خونچا می‌نامیدند.
qas: answers: text: خویشان و بستگان نو همسران برای نوعروس خوراکی‌های گوناگون می‌آوردند که آن را خونچا می‌نامیدند.
question: خونچا را تعریف کنید؟

answers: text: در حیاط کلیسا
question: جوانان ارمنی در جلفای قدیم بوته خار را در کجا آماده می‌کردند؟

answers: text: در پی او آتش را روشن می‌کردند. سپس جوان‌ها با شمع‌های روشن به خانه‌هایشان، که پیش تر بوته‌های کوچکی در آن آماده شده بود، بازمی‌گشتند و با آن شمع‌ها بوته‌ها را آتش می‌زدند و از روی بوته‌های افروخته می‌پریدند
question: در جلفای قدیم،زمانی که کشیش در حین اجرای مراسم با شمع خود بوته را آتش می‌زد، نو همسران چه می‌کردند؟