Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αρχίζει η συνεδρίαση. [[Σημείωση: Ο παρακάτω πίνακας περιεχομένων δεν αποτελεί το τελικό κείμενο, διότι εκκρεμούν ορθογραφικές και συντακτικές διορθώσεις]] [[ΕΠΙΚΥΡΩΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ: Σύμφωνα με την από 30-1-2020 εξουσιοδότηση του Σώματος, επικυρώθηκαν με ευθύνη του Προεδρείου τα Πρακτικά της ϟ΄ συνεδριάσεώς του, της Πέμπτης 30 Ιανουαρίου 2020, σε ό,τι αφορά την ψήφιση στο σύνολο των σχεδίων νόμων: 1. «Κύρωση της Συμφωνίας μεταξύ της Κυβέρνησης της Ελληνικής Δημοκρατίας και της Κυβέρνησης των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής σχετικά με τα προξενικά προνόμια και ασυλίες».]] Κάθε χρόνο τέτοιες μέρες το μυαλό όλων των Ελλήνων ταξιδεύει στα γεγονότα της νύχτας των Ιμίων. Η πτώση του ελικοπτέρου του Πολεμικού Ναυτικού και ο χαμός των τριών στελεχών του αποτέλεσε, κατά κάποιον τρόπο, τον τραγικό «επίλογο» των γεγονότων που εκτυλίχθηκαν εκείνη την κρίσιμη νύχτα. Ύστερα από είκοσι τέσσερα χρόνια οι μνήμες παραμένουν ζωντανές. Η κρίση των Ιμίων έδωσε την αφορμή στην Τουρκία να θέσει ζήτημα «γκρίζων ζωνών» στο Αιγαίο και να προσθέσει ένα ακόμη θέμα στην ατζέντα των ελληνοτουρκικών διαφορών. Όμως, όπως τόνισε και ο Πρωθυπουργός της χώρας, Κυριάκος Μητσοτάκης, οι Έλληνες ενωμένοι στέλνουμε το ξεκάθαρο μήνυμα, ότι στο Αιγαίο δεν υπάρχουν «γκρίζες ζώνες». Τα κυριαρχικά δικαιώματα της πατρίδας μας είναι αδιαπραγμάτευτα. Τέλος, ζητώ να τηρήσουμε ενός λεπτού σιγή στη μνήμη των πεσόντων ηρώων, Αξιωματικών του Πολεμικού μας Ναυτικού, τον υποπλοίαρχο Χριστόδουλο Καραθανάση, τον υποπλοίαρχο Παναγιώτη Βλαχάκο και τον σημαιοφόρο Έκτορα Γιαλοψό, που θυσιάστηκαν για την πατρίδα. [[Στο σημείο αυτό τηρείται στην Αίθουσα ενός λεπτού σιγή]] Αιωνία τους η μνήμη! Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα το δελτίο επικαίρων ερωτήσεων της Δευτέρας 3 Φεβρουαρίου 2020. Α. ΕΠΙΚΑΙΡΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Πρώτου Κύκλου (Άρθρα 130 παράγραφοι 2 και 3 και 132 παράγραφος 2 του Κανονισμού της Βουλής) 1. Η με αριθμό 429/27-1-2020 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Θεσπρωτίας του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Μάριου Κάτση προς τον Υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης, με θέμα: «Κλείσιμο καταστημάτων, απολύσεις και απαξίωση των ΕΛΤΑ». 2. Η με αριθμό 412/22-1-2020 επίκαιρη ερώτηση της Βουλευτού Β2΄ Δυτικού Τομέα Αθηνών του Κινήματος Αλλαγής κ. Κωνσταντίνας (Νάντιας) Γιαννακοπούλου προς την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων, με θέμα: «Άλυτο παραμένει το κτηριακό πρόβλημα των σχολείων που επλήγησαν από τον σεισμό της 19ης Ιουλίου στον Δήμο Αιγάλεω». 3. Η με αριθμό 436/28-1-2020 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αιτωλοακαρνανίας του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Νικολάου Παπαναστάση προς την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων, με θέμα: «Στελέχωση του Ειδικού Δημοτικού Σχολείου Βόνιτσας με μόνιμο εκπαιδευτικό και ειδικό προσωπικό». Β. ΕΠΙΚΑΙΡΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Δεύτερου Κύκλου (Άρθρα 130 παράγραφοι 2 και 3 και 132 παράγραφος 2 του Κανονισμού της Βουλής) 1. Η με αριθμό 430/27-1-2020 επίκαιρη ερώτηση της Βουλευτού Χαλκιδικής του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Κυριακής Μάλαμα προς τον Υπουργό Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, με θέμα: «Ανάγκη άμεσων ενεργειών για τον επαναπατρισμό των Ελλήνων ναυτικών που βρίσκονται εγκλωβισμένοι στο Τζιμπουτί». 2. Η με αριθμό 432/28-1-2020 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Ηρακλείου του Κινήματος Αλλαγής κ. Βασιλείου Κεγκέρογλου προς τον Υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης, με θέμα: «“Στον αέρα” χίλιοι διακόσιοι τριάντα εργαζόμενοι στα ΕΛΤΑ». 3. Η με αριθμό 416/23-1-2020 επίκαιρη ερώτηση του Ε΄ Αντιπροέδρου της Βουλής και Βουλευτή Αρκαδίας του Κινήματος Αλλαγής κ. Οδυσσέα Κωνσταντινόπουλου προς την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων, με θέμα: «Χορήγηση ενιαίου και αδιάσπαστου τίτλου σπουδών μεταπτυχιακού επιπέδου (ιντεργκρεϊντεντ μάστερ) στους αποφοίτους από το τμήμα Μουσικών Σπουδών του Ιόνιου Πανεπιστημίου». 4. Η με αριθμό 437/28-1-2020 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Α΄ Θεσσαλονίκης του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Αλέξανδρου Τριανταφυλλίδη προς την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων, με θέμα: «Ενίσχυση και αναβάθμιση του θεσμού Επαγγελματικές Σχολές (ΕΠΑΣ) Μαθητείας του ΟΑΕΔ». 5. Η με αριθμό 442/28-1-2020 επίκαιρη ερώτηση της Βουλευτού Δράμας του Κινήματος Αλλαγής κ. Χαρούλας (Χαράς) Κεφαλίδου προς την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων, με θέμα: «Ποιο είναι το σχέδιο και η εθνική στρατηγική της Κυβέρνησής σας για τη βελτίωση της παιδείας στη χώρα μας;». 6. Η με αριθμό 397/20-1-2020 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Α΄ Ανατολικής Αττικής του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Παναγιώτη (Πάνου) Σκουρολιάκου προς την Υπουργό Πολιτισμού και Αθλητισμού, με θέμα: «Σφοδρές αντιδράσεις των Ελλήνων δημιουργών για την πολιτική των πνευματικών δικαιωμάτων του Υπουργείου Πολιτισμού και Αθλητισμού». 7. Η με αριθμό 400/21-1-2020 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Α΄ Θεσσαλονίκης του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Ιωάννη Δελή προς την Υπουργό Πολιτισμού και Αθλητισμού, με θέμα: «Τις εξελίξεις γύρω από τα πνευματικά δικαιώματα συνθετών και στιχουργών». 8. Η με αριθμό 384/15-1-2020 επίκαιρη ερώτηση της Η΄ Αντιπροέδρου της Βουλής και Βουλευτού Β3΄ Νοτίου Τομέα Αθηνών του ΜέΡΑ25 κ. Σοφίας Σακοράφα προς την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων, με θέμα: «Επείγουσα επίλυση προβλημάτων τρέχουσας διαδικασίας διορισμών». 9. Η με αριθμό 405/21-1-2020 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Β2΄ Δυτικού Τομέα Αθηνών του ΜέΡΑ25 κ. Κρίτωνα - Ηλία Αρσένη προς την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων, με θέμα: «Οριστική διευθέτηση του κτηριακού προβλήματος των σχολείων που επλήγησαν από τον σεισμό του Ιουλίου στο Αιγάλεω και στην Πετρούπολη». ΑΝΑΦΟΡΕΣ - ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (Άρθρο 130 παράγραφος 5 του Κανονισμού της Βουλής) 1. Η με αριθμό 1127/7-10-2019 ερώτηση του Βουλευτή Λάρισας του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Βασιλείου Κόκκαλη προς την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων, με θέμα: «Αξιοποίηση της Αβερωφείου Γεωργικής Σχολής Λάρισας». Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, εισερχόμαστε στη συζήτηση των ΕΠΙΚΑΙΡΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ Με έγγραφό του ο Γενικός Γραμματέας Νομικών και Κοινοβουλευτικών Θεμάτων ενημερώνει το Σώμα τα εξής: «Με την παρούσα σάς ενημερώνουμε σχετικά με τη συζήτηση των επικαίρων ερωτήσεων στο πλαίσιο του Κοινοβουλευτικού Ελέγχου την Παρασκευή 31 Ιανουαρίου 2020 ότι: Οι υπ' αριθμ. 399/21-1-2020 και 423/27-1-2020 επίκαιρες ερωτήσεις που απευθύνονται στον Υπουργό Οικονομικών κ. Χρήστο Σταϊκούρα δεν θα απαντηθούν λόγω αναρμοδιότητας. Η υπ' αριθμ. 395/20-1-2020 επίκαιρη ερώτηση που απευθύνεται στον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών κ. Κωνσταντίνο Καραμανλή δεν θα απαντηθεί λόγω αναρμοδιότητας. Οι επίκαιρες ερωτήσεις που θα συζητηθούν είναι οι εξής: Οι υπ' αριθμ. 402/21-1-2020 και 428/27-1-2020 επίκαιρες ερωτήσεις και η υπ' αριθμ. 2369/4-12-2019 ερώτηση (κατ' άρθρο 130 παράγραφος 5 του Κανονισμού της Βουλής) θα απαντηθούν από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Κωνσταντίνο Χατζηδάκη. Η υπ' αριθμ. 2813/23-12-2019 ερώτηση (κατ' άρθρο 130 παράγραφος 5 του Κανονισμού της Βουλής) θα απαντηθεί από τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών κ. Κωνσταντίνο Καραμανλή. Η υπ' αριθμ. 403/21-1-2020 επίκαιρη ερώτηση θα απαντηθεί από τον Υφυπουργό Οικονομικών κ. Απόστολο Βεσυρόπουλο. Η υπ' αριθμ. 401/21-1-2020 επίκαιρη ερώτηση θα απαντηθεί από τον Υφυπουργό Προστασίας του Πολίτη κ. Ελευθέριο Οικονόμου. Οι υπ' αριθμ. 396/20-1-2020, 413/22-1-2020, 417/23-1-2020, 434/28-1-2020, 440/28-1-2020 και 441/28-1-2020 επίκαιρες ερωτήσεις θα απαντηθούν από τον Υφυπουργό Υγείας κ. Βασίλειο Κοντοζαμάνη. Παρακαλούμε όπως προβείτε στις δέουσες ενέργειες, προκειμένου να ενημερωθούν τόσο ο Προεδρεύων στη διαδικασία όσο και οι ερωτώντες Βουλευτές. Ο Γενικός Γραμματέας Νομικών και Κοινοβουλευτικών Θεμάτων Στυλιανός - Ιωάννης Κουτνατζής». Προχωρούμε, λοιπόν, τώρα στη συζήτηση της πρώτης με αριθμό 2813/23-12-2019 ερώτησης του κύκλου των αναφορών - ερωτήσεων, της Βουλευτού Βοιωτίας του ΣΥΡΙΖΑ κ. Παναγιούς (Γιώτας) Πούλου προς τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών, με θέμα: «Καθυστερήσεις καταβολής χρηματοδοτήσεων Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων». Θα απαντηθεί από τον Υπουργό Υποδομών και Μεταφορών κ. Κωνσταντίνο Καραμανλή. Η κ. Πούλου έχει τον λόγο για να αναπτύξει στην πρωτολογία της την ερώτησή της για δύο λεπτά.
Σας ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, δεν είμαι η πρώτη Βουλευτής που έχει καταθέσει ερωτήσεις σχετικές με τις καθυστερήσεις της καταβολής των χρηματοδοτήσεων έργων από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων. Μία τελευταία ερώτηση που είχα καταθέσει στις 16 Δεκεμβρίου 2019 και είχε υπογραφεί από πολλούς - πλέον των είκοσι - Βουλευτές γινόταν ακριβώς μνεία για τις συνολικές καθυστερήσεις στην απορρόφηση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, αλλά και συγκεκριμένα σε δύο ΣΑΕ, την ΣΑΕ 571, που είναι για «Επαναλαμβανόμενες Δράσεις», και την ΣΑΕ 071 για «Οδούς - Γέφυρες», όπου είχαν παρατηρηθεί σημαντικές καθυστερήσεις πλέον του οκταμήνου στην αποπληρωμή λογαριασμών, με κίνδυνο, όπως γνωρίζετε και γνωρίζουμε όλοι μας, την εγκατάλειψη ή την παραίτηση από την κατασκευή των έργων εκ μέρους πολλών κατασκευαστικών εταιρειών. Θα ήθελα, λοιπόν, να μας απαντήσετε, γιατί έχει παρατηρηθεί ακόμη μία δυσλειτουργία στο σύστημα των πληρωμών, γιατί έχει εγκαταλειφθεί με άλλα λόγια μία πρότερη πρακτική υπογραφής από διοικητικά όργανα και όχι από σας, πράγμα που έχει προσθέσει επίσης μία καθυστέρηση. Ενώ οι διαδικασίες πριν εξαντλούνταν μέσα σε είκοσι μέρες, αυτήν τη στιγμή μιλάμε για καθυστερήσεις πλέον των δύο μηνών. Άρα, θα ήθελα να μας απαντήσετε πού οφείλονται αυτές οι καθυστερήσεις στις πληρωμές και πού βρισκόμαστε τώρα, διότι έχουμε διαπιστώσει, δυστυχώς, ότι το 2019 έκλεισε με σημαντική υστέρηση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, και πώς σκέφτεστε να αντιμετωπίσετε από τώρα και στο εξής τα θέματα της γραφειοκρατίας, αλλά και της διευκόλυνσης αυτών των λογαριασμών. Ευχαριστώ.
Ο Υπουργός Υποδομών και Μεταφορών κ. Κωνσταντίνος Καραμανλής έχει τον λόγο για την απάντησή του.
Σας ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Αγαπητή κυρία συνάδελφε, αντιλαμβάνομαι την προσπάθεια που κάνει πάντοτε η Αντιπολίτευση - αυτός είναι άλλωστε ο ρόλος της - να εντοπίσει δήθεν λάθη και παραλείψεις της παρούσας Κυβέρνησης. Εδώ, όμως, φτάνουμε σε ένα σημείο να προσπαθούμε πραγματικά να κάνουμε το άσπρο, μαύρο. Ξεκινώ με ένα γενικότερο σχόλιο, το οποίο δείχνει την απορροφητικότητα του ΠΔΕ στο Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών το πρώτο εξάμηνο του 2019, το οποίο θα συγκρίνουμε με την απόδοση και την απορροφητικότητα στο δεύτερο εξάμηνο του 2019. Στο πρώτο εξάμηνο του 2019 το ΠΔΕ του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών κατάφερε να απορροφήσει μόνο το 35% του προϋπολογισμού, δηλαδή 76 εκατομμύρια ευρώ. Το δεύτερο εξάμηνο του 2019, τότε δηλαδή που άλλαξε η κυβέρνηση, η απορροφητικότητα πήγε στο 65%, δηλαδή στα 138 εκατομμύρια ευρώ. Τα νούμερα αυτά νομίζω ότι μιλάνε από μόνα τους. Βλέπουμε, λοιπόν, πάρα πολλές φορές να έρχεστε και να δημιουργείτε μία εικονική πραγματικότητα για να δικαιολογήσετε τα δικά σας πεπραγμένα, τη δική σας ανεπάρκεια, ιδιαιτέρως στον τομέα των μεταφορών και υποδομών, όπου δεν έχετε αφήσει πραγματικά καμμία - μα καμμία - ωριμότητα μελετών. Σε αυτό το πλαίσιο, λοιπόν, εντάσσεται και η δική σας ερώτηση, όταν επικαλείστε δήθεν καθυστερήσεις καταβολής χρηματοδοτήσεων. Πάμε να δούμε τις συγκεκριμένες ΣΑΕ στις οποίες αναφέρεστε. Στο κείμενο της ερώτησής σας αναφέρεστε σε δύο ΣΑΕ, δηλαδή - για να καταλάβουν και όσοι μας παρακολουθούν - σε δύο συλλογικές αποφάσεις έργων, την 071 για οδούς και γέφυρες και την 571 για τις επαναλαμβανόμενες δράσεις οδοποιίας. Να δούμε, λοιπόν, τι κάναμε εμείς σ' αυτό το διάστημα γι' αυτούς τους δύο κωδικούς. Για τον μεν 071 υπήρξε απορρόφηση της τάξεως του 98%, ενώ για τον 571 υπήρξε απορρόφηση της τάξεως του 98%. Αθροιστικά για τα δύο ενάριθμα έργα επί της παρούσης πολιτικής ηγεσίας του Υπουργείου Μεταφορών απορροφήθηκαν σχεδόν 31 εκατομμύρια ευρώ ενώ αντίστοιχα στη δική σας περίοδο το ποσό αυτό ήταν κάτω από 27 εκατομμύρια ευρώ, δηλαδή 3 εκατομμύρια λιγότερο.Ευτυχώς, λοιπόν - και νομίζω ότι είναι τα συμπεράσματα ξεκάθαρα - όχι μόνο δεν υπήρξαν καθυστερήσεις, όχι μόνο δεν διακόπηκαν εργασίες, αλλά αυξήθηκε η απορροφητικότητα του ΠΔΕ και στα γενικότερα νούμερα που σας ανέφερα στην αρχή της ομιλίας μου και σε σχέση με τους δύο αυτούς συγκεκριμένους κωδικούς. Θα καταθέσω στα Πρακτικά τους αναλυτικούς πίνακες με τα λεπτομερή στοιχεία.
Ευχαριστούμε τον κύριο Υπουργό. Η κ. Πούλου έχει τον λόγο για τη δευτερολογία της για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ πάρα πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, δεν είναι οπωσδήποτε αντιπολιτευτική πρόθεση από τη μεριά μας οι επιστολές που έχω από πολλές κατασκευαστικές εταιρείες. Και πρέπει να γνωρίζετε ότι υπήρξα δήμαρχος στην προηγούμενη θητεία και κατά συνέπεια, γνωρίζω πολύ καλά και για τη χρηματοδότηση αλλά και για την αποπληρωμή των έργων. Κατά συνέπεια, δεν είναι ιδεοληψία μας, αλλά είναι μία πραγματικότητα, η οποία άλλωστε εκφράζεται και στους πίνακες, στους τελικούς πίνακες για το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, αλλά και για το ΕΣΠΑ στο τέλος του 2019. Είναι αλήθεια, όλοι όσοι ασκούμε διοίκηση και σε σχέση με τα δημόσια έργα γνωρίζουμε ότι το πρώτο εξάμηνο παρατηρείται πάντα μία σημαντική καθυστέρηση στην πληρωμή των έργων. Και βεβαίως, όλη αυτή η καθυστέρηση έρχεται στον τελευταίο μήνα Νοέμβριο και Δεκέμβριο, όπου συνήθως ένα 70% της αποπληρωμής των έργων γίνεται στο τέλος κάθε έτους. Θα έλεγα, λοιπόν, ότι εσείς δημιουργήσατε ένα αρνητικό ρεκόρ: Πρώτον, λείπει 1,1 δισεκατομμύριο. από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων για το 2019. Οι πίνακες λένε ότι το πρώτο εξάμηνο του 2019 κυμάνθηκε στο 1.473.000.000. Βρήκατε δηλαδή μία κατάσταση με 500.000.000 περίπου παραπάνω από το πρώτο εξάμηνο του 2018. Παρ' όλα αυτά στο τέλος του έτους κλείσατε με αρνητικό 850.000.000. Αυτά δεν είναι ιδεοληψίες, είναι αριθμοί, είναι πίνακες. Και αναρωτιόμαστε, επειδή όλα τα αλλάξατε και αυτό είναι μία ιδεοληψία σας. Ο «ΦΙΛΟΔΗΜΟΣ Ι», ο «ΦΙΛΟΔΗΜΟΣ ΙΙ», που ήταν έργα πνοής για τους δήμους της χώρας, βλέπετε ότι έχουν καθυστερήσει. Δεν ξέρουμε ακόμα - και ανησυχεί η αυτοδιοίκηση του Α΄ αλλά και του Β΄ βαθμού για αυτά τα σημαντικά έργα - τι πρόκειται να κάνετε σε σχέση με αυτά. Ξέρετε επίσης ότι έλειψαν χρήματα από τα περιφερειακά ταμεία. Για πρώτη φορά τώρα, επί των ημερών σας στα περιφερειακά ταμεία δυστυχώς μπήκε μόνο το 1/3 των χρημάτων, 250.000.000, και αυτό αποτελεί επίσης ένα ρεκόρ των τελευταίων χρόνων. Άρα, απαντήστε σας παρακαλώ στα συγκεκριμένα. Μην θεωρείτε ότι κάθε ερώτηση που γίνεται προς την Κυβέρνηση έχει οπωσδήποτε πίσω την πολιτική αντιπαράθεση. Είναι θέματα που αφορούν στους κατασκευαστές της χώρας. Είναι θέματα που αφορούν στην αυτοδιοίκηση, που είναι πολύ σημαντικά έργα αυτά σε τοπική κλίμακα και, εν πάση περιπτώσει, αποδεικνύεται ότι είναι και σημαντικά για το εισόδημα των Ελλήνων και για την ανεργία. Αυτές είναι όλες οι επιπτώσεις όταν δεν εκτελούμε στον χρόνο τους τα έργα, αλλά και δεν αποπληρώνονται στην ώρα που πρέπει. Ευχαριστώ πολύ.
Ο Υπουργός κ. Κωνσταντίνος Καραμανλής έχει τον λόγο για τη δευτερολογία του.
Νομίζω ότι από την πρωτολογία μου προφανώς δεν έγινε κατανοητό αυτό που σας είπα. Καταλαβαίνω τα επιχειρήματα που έχετε, αλλά τα επιχειρήματα αυτά είναι εντελώς, μα εντελώς έωλα, γιατί στα δύο συγκεκριμένα έργα στα οποία αναφερθήκατε σας απέδειξα ότι απορροφήθηκαν παραπάνω χρήματα από αυτά που απορροφήσατε εσείς. Αναφορικά με το επιχείρημά σας ότι το πρώτο εξάμηνο του ενός έτους παρατηρείται μικρότερη απορροφητικότητα από το δεύτερο, έχετε απόλυτο δίκιο. Το 35% όμως με το 65% δεν είναι λιγότερο, είναι το διπλό. Και μάλιστα, μιλάτε για μία κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, η οποία το 2019 βρισκόταν στο τέταρτο έτος της διακυβέρνησής της. Η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας που βρίσκεται στο πρώτο εξάμηνο, λοιπόν, κατάφερε και απορρόφησε το ΠΔΕ. Αλλά εδώ πέρα μου δίνετε την ευκαιρία να πω ότι υπάρχει πραγματικά μία απίστευτη τάση διαστρέβλωσης της πραγματικότητας, διότι όταν πήγαμε στο Υπουργείο και όταν οι περισσότεροι Υπουργοί πήγαμε στα Υπουργεία νομίζαμε ότι η απορροφητικότητα που είχαμε ήταν αυτά που λέγατε εσείς: Πέμπτοι στο ΕΣΠΑ. Δέκατοι έκτοι είμαστε. Και δεν τα λέμε εμείς αυτά, τα λένε τα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Είναι γνωστό. Είναι παντού. Αυτό, όμως, το οποίο πρέπει να καταλάβουμε είναι ότι λόγω της οικονομικής κρίσης όλοι καταλαβαίνουμε ότι το ΠΔΕ τα τελευταία χρόνια πετσοκόπηκε. Αυτή είναι η πραγματικότητα. Κι εμείς ως Αντιπολίτευση αυτήν την κριτική σάς κάναμε. Εσείς, όμως, κάνατε κάτι το οποίο είναι εξαιρετικό. Όχι απλά πετσοκόψατε το ΠΔΕ, αλλά δεν το απορροφούσατε κιόλας. Από το ήδη πετσοκομμένο ΠΔΕ το οποίο είχαμε και για το οποίο όλοι φώναζαν για ποιον λόγο το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων είναι τόσο μειωμένο, τελικά αφήνατε χρήματα τα οποία δεν μπορούσατε να εξασφαλίσετε. Σ' αυτό το σημείο, όμως, νομίζω πως γίνεται αντιληπτό ότι πρέπει να καταλάβουμε ότι υπάρχει και ένα άλλο ΠΔΕ, που λέγεται συγχρηματοδοτούμενο ΠΔΕ. Εδώ μου δίνετε την ευκαιρία να πω ότι καλό είναι να μπορέσουμε πλέον να απορροφούμε κονδύλια και από το συγχρηματοδοτούμενο ΠΔΕ, διότι έχει να κάνει με ένα σημαντικό ζήτημα της απορροφητικότητας. Ξέρετε ότι στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων ο κάθε Υπουργός έχει το δικαίωμα κατά το δοκούν να δώσει χρήματα εκεί που αυτός θεωρεί ότι πρέπει να δώσει. Στο συγχρηματοδοτούμενο ΠΔΕ, όπου συμμετέχει και η ελληνική οικονομία ως προς το εθνικό της σκέλος, πρέπει να πάρουμε τις εγκρίσεις των αρμόδιων ευρωπαϊκών οργάνων. Αυτή η Κυβέρνηση πρέπει να απορροφήσει ΕΣΠΑ, πρέπει να ξεπεράσει τη δική σας ιδεοληψία που στα προγράμματα ΣΔΙΤ, στα λεγόμενα PPPs, την τελευταία πενταετία ήσασταν η χειρότερη κυβέρνηση και είχατε από τις χαμηλότερες απορροφητικότητες, οπότε πρέπει εμείς τώρα να προσπαθήσουμε να απορροφήσουμε χρήματα από τα ευρωπαϊκά ταμεία. Θα τελειώσω με ένα άλλο παράδειγμα που δείχνει το μέγεθος - και λυπάμαι που το λέω - της υποκρισίας της λεγόμενης Ριζοσπαστικής Αριστεράς. Είχατε μιλήσει για τη σιδηροδρομική Εγνατία, για έργα σιδηροδρομικά, για «φαραωνικά» σχέδια, ότι θα συνδέατε τους σιδηρόδρομους με τα Βαλκάνια. Ακούστε, λοιπόν, τι έχετε κάνει σ' αυτά τα τέσσερα χρόνια σε ζητήματα απορροφητικότητας: Διακόσια τριάντα πέντε εκατομμύρια απορρόφηση σε χρονικό διάστημα τεσσεράμισι ετών. Να δούμε τώρα τι είχε κάνει η «ανάλγητη» κυβέρνηση Σαμαρά - Βενιζέλου το 2012-2014 που, όπως όλοι θα θυμόμαστε, η οικονομική κατάσταση της χώρας ήταν πολύ χειρότερη. Η απορροφητικότητα τότε της ΕΡΓΟΣΕ ήταν 1,4 δισεκατομμύριο ευρώ. Είναι εδώ δίπλα μου και ο κ. Χατζηδάκης, ο οποίος προΐστατο τότε του Υπουργείου. Επομένως, καλό είναι όταν έρχεστε σ' αυτήν την Αίθουσα και μας κουνάτε το δάχτυλο για το πώς απορροφούμε κονδύλια είτε του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων είτε ευρωπαικών κονδυλίων, να έρχεστε πιο διαβασμένη. Ευχαριστώ πολύ.
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα τον λόγο.
Δεν προβλέπεται, κυρία Πούλου. Μπορείτε να επανέλθετε με άλλη ερώτησή σας.
Ούτε προβλέπεται ο Υπουργός να μιλάει για πέντε λεπτά, κύριε Πρόεδρε.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ο συνάδελφος Βουλευτής Ημαθίας της Νέας Δημοκρατίας κ. Αναστάσιος Μπαρτζώκας ζητεί άδεια απουσίας στο εξωτερικό για τις 5 και 6 Φεβρουαρίου. Η Βουλή εγκρίνει;
Συνεπώς η Βουλή ενέκρινε τη ζητηθείσα άδεια. Στις επόμενες τρεις επίκαιρες ερωτήσεις θα απαντήσει ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Κωνσταντίνος Χατζηδάκης. Θα συζητηθεί η πρώτη με αριθμό 428/27-1-2020 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Μαγνησίας της Νέας Δημοκρατίας κ. Χρήστου Μπουκώρου προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με θέμα: «Όμηροι δεκάδες ιδιοκτήτες εκτάσεων». Κύριε Μπουκώρε, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, γνωρίζω ότι σας απασχολεί έντονα το θέμα που θα συζητήσουμε σήμερα και έχει να κάνει ασφαλώς με τις επιπτώσεις του ν.4467/2017 περί ανάρτησης δασικών χαρτών. Γνωρίζετε, βέβαια, ότι δεκάδες χιλιάδες συμπολίτες μας έχουν προσφύγει στις επιτροπές πρόδηλων λαθών και αντιρρήσεων. Αν διάβασα σωστά, είναι περίπου εκατόν είκοσι επτά χιλιάδες αυτές οι αιτήσεις. Επίσης, πληροφορήθηκα ότι σε μια σύσκεψη υπηρεσιακών παραγόντων στο Υπουργείο σας, σαρκαστικά είπατε ότι με αυτούς τους ρυθμούς σε είκοσι επτά χρόνια θα έχουμε τελειώσει την εξέταση αυτών των αιτήσεων. Άρα, αντιλαμβάνομαι ότι σας απασχολεί το ζήτημα της νομοθετικής ρύθμισης του συγκεκριμένου θέματος. Πλην, όμως, κύριε Υπουργέ, μέχρις ότου έρθει αυτή η νομοθετική ρύθμιση, προκύπτουν πλήθος προβλημάτων. Με τους ρυθμούς που εξετάζονται - με αυτούς τους ρυθμούς χελώνας - τα πρόδηλα λάθη και οι αιτήσεις αντιρρήσεων από τους ενδιαφερόμενους, έχουμε ορισμένους ανθρώπους οι οποίοι δικαιώνονται. Δώρο άδωρο, όμως, εις μάτην! Διότι το αποτέλεσμα της επιτροπής δεν αποτυπώνεται στον δασικό χάρτη. Νομίζω ότι βάσιμα μπορούμε να συμπεράνουμε ότι αυτό συμβαίνει εξαιτίας του γεγονότος ότι οι αποκεντρωμένες διοικήσεις δεν προβαίνουν στη σύνταξη και στην υπογραφή των αναγκαίων διοικητικών πράξεων, ώστε τα αποτελέσματα των επιτροπών να αποτυπωθούν στους χάρτες. Έτσι βρισκόμαστε μπροστά στο θλιβερό φαινόμενο πολλοί συμπολίτες μας, εκατοντάδες και θα γίνουν και χιλιάδες το επόμενο χρονικό διάστημα, να είναι μεν δικαιωμένοι, αλλά να παραμένουν αδικημένοι, διότι δεν μπορούν να μεταβιβάσουν τα εμπράγματα δικαιώματά τους, με μεγάλες συνέπειες στη ζωή τους. Αυτό, βεβαίως, είναι μια εξέλιξη που θίγει τον πυρήνα του δικαιώματος της ιδιοκτησίας. Θα θέλαμε, λοιπόν, να μας πείτε σήμερα πώς σκέφτεστε να αντιμετωπίσετε αυτό το ζήτημα.
Ο Υπουργός, κ. Κωστής Χατζηδάκης, έχει τον λόγο.
Κύριε Μπουκώρε, είναι αναντίρρητο ότι έχουν γίνει εγκλήματα σε σχέση με την προστασία του δασικού πλούτου της χώρας. Επίσης, νομίζω ότι κάθε χρόνο, είτε λόγω αμέλειας είτε λόγω εμπρησμών είμαστε - δυστυχώς - όλοι μάρτυρες δασικών πυρκαγιών, περαιτέρω καταστροφής του δασικού πλούτου που είναι εις βάρος της πορείας της χώρας, εις βάρος τελικά του μέλλοντος των παιδιών μας. Γι' αυτόν τον λόγο είναι πολύ ψηλά στην ατζέντα της Κυβέρνησης και του Πρωθυπουργού προσωπικά η προστασία των δασών. Η εκπόνηση των δασικών χαρτών είναι ασφαλώς ένα θετικό έργο, διότι καταγράφεται τι είναι και τι δεν είναι δάσος, ξεκαθαρίζονται δικαιώματα, τόσο του δημοσίου όσο και των ιδιωτών, δημιουργούνται οι προϋποθέσεις και για πληρέστερη προστασία του περιβάλλοντος, αλλά και για μια βιώσιμη ανάπτυξη της χώρας με επενδύσεις και δραστηριότητες οι οποίες δεν θα γίνονται επί ζημία του περιβάλλοντος και των δασών. Γι' αυτόν τον λόγο, από την πρώτη στιγμή, από τις προγραμματικές δηλώσεις της Κυβέρνησης, χαιρέτησα το γεγονός ότι η προηγούμενη κυβέρνηση αποφάσισε να εκπονήσει και να προχωρήσει τους δασικούς χάρτες, χωρίς κανένα ίχνος μικροψυχίας. Τα είπα τότε, τα επαναλαμβάνω και τώρα. Αυτό, όμως, είναι άλλο από την αντιμετώπιση προβλημάτων τα οποία είναι πάρα πολλά και τα οποία εύλογα επισημαίνετε στην ερώτησή σας. Δεν ξέρω αν έχω τον χρόνο να αναφερθώ σε όλα τώρα. Μπορεί να συμπληρώσω την απάντησή μου στη δευτερολογία μου. Αλλά πάντως είναι αλήθεια ότι υπερβολικά αργά προχωρεί η εξέταση των αντιρρήσεων. Δεν έχετε δίκιο ότι είναι εκατόν είκοσι πέντε χιλιάδες οι αντιρρήσεις οι οποίες υπεβλήθησαν. Είναι εκατόν εβδομήντα χιλιάδες αντιρρήσεις σε όλη τη χώρα, πράγμα το οποίο αντανακλά - αν θέλετε - και τη χαώδη κατάσταση την οποία είχαν να αντιμετωπίσουν οι δασικοί μας, διότι δεν υπάρχει ένα στέρεο έδαφος για την εκπόνηση των δασικών χαρτών, λόγω του πολύπλοκου νομοθετικού πλαισίου και των διαφόρων υπουργικών αποφάσεων που έχουν εκδοθεί κατά καιρούς σε σχέση με το χαρακτηρισμό των δασών. Και έτσι είχαμε εκατόν εβδομήντα χιλιάδες αντιρρήσεις στο 50% περίπου της χώρας όπου έχουν εκπονηθεί δασικοί χάρτες. Έχουμε ανθρώπους οι οποίοι έχουν κτήματα τα οποία καλλιεργούν επί δεκαετίες και ξαφνικά είδαν ότι το δημόσιο αμφισβητεί τα χωράφια τους. Ταυτόχρονα, είχαμε σε δύο χρόνια μέσα, το 2018 και το 2019 την εξέταση πόσων λέτε από τις εκατόν εβδομήντα χιλιάδες αντιρρήσεων; Δέκα χιλιάδες μόνο αντιρρήσεις εξετάστηκαν, πράγμα το οποίο σημαίνει ότι αν εγώ τώρα αφήσω τα πράγματα και εξελιχθούν έτσι όπως πάνε και όπως πήγαιναν τα τελευταία δύο χρόνια, η εξέταση των αντιρρήσεων στο 50% της χώρας θα ολοκληρωθεί σε είκοσι επτά χρόνια. Κάντε τους υπολογισμούς. Αυτό δεν μπορεί να θεωρηθεί μία σοβαρή ευρωπαϊκή δημοκρατία. Προφανώς, είμαστε αποφασισμένοι να επέμβουμε τόσο στο θέμα της ταχύτητας τόσο στο θέμα του εύρους, δηλαδή τι θεωρείται και τι δεν θεωρείται περιοχή που αφορά στους δασικούς χάρτες και επίσης τόσο και στο ζήτημα της ομηρίας στο οποίο αναφερθήκατε. Ο νόμος προβλέπει σήμερα - το πιστεύετε ή όχι - ότι αν εσείς δικαιωθείτε σε μία αντίρρηση σας σε σχέση με τους δασικούς χάρτες πρέπει να περιμένετε όλους όσοι έχουν υποβάλει αντιρρήσεις στην ευρύτερη περιοχή να κριθούν οι υποθέσεις τους, για να μπορείτε να αξιοποιείτε την περιουσία σας. Αυτό όμως είναι απαλλοτρίωση ιδιοκτησίας την οποία δεν μπορούμε να ανεχθούμε. Επειδή όμως μιλάω τεσσεράμισι λεπτά και ο κύριος Πρόεδρος θα μου κάνει παρατήρηση, θα επανέλθω στη δευτερολογία μου.
Ο κ. Μπουκώρος έχει τον λόγο για τη δευτερολογία του για τρία λεπτά.
Κύριε Υπουργέ, πραγματικά μένω άφωνος με τα καινούργια στοιχεία που προσθέτετε και δεν μου ήταν γνωστά. Πράγματι, βρισκόμαστε μπροστά σε ένα πελώριο πρόβλημα και εύχομαι ειλικρινά εσείς και οι υπηρεσίες σας να κατορθώσετε να βρείτε τις ενδεικνυόμενες, τις βέλτιστες λύσεις για να λήξει αυτό το πρόβλημα ομηρίας δεκάδων χιλιάδων συμπολιτών μας. Δεν υπάρχει καμμία αμφιβολία, κύριε Υπουργέ, ότι πρέπει να υπάρχει δασική περιβαλλοντική πολιτική από μία οργανωμένη πολιτεία η οποία σέβεται τον εαυτό της που σέβεται τους πολίτες της και κυρίως έχει θετικές προσδοκίες για το μέλλον της χώρας. Αυτό είναι ένα άλλο ζήτημα και είμαστε πολύ βέβαιοι ότι το Υπουργείο σας με τις πολιτικές που θα εφαρμόσει θα προστατεύσει το ελληνικό δάσος, αλλά πρέπει να προστατεύσουμε κι άλλα δικαιώματα των ανθρώπων σαν και αυτά στα οποία αναφερθήκατε. Είναι τα δικαιώματα της συμμετοχής το οικονομικό γίγνεσθαι της χώρας, τα δικαιώματα της ιδιοκτησίας και όλα όσα προαναφέρατε. Νομίζω ότι πέρα από την οποιαδήποτε νομοθετική ρύθμιση θα ήταν υποχρέωση της ελληνικής δημόσιας διοίκησης, ενδεχομένως με κάποια υπουργική απόφαση ή με όποιο άλλο νομοθετικό εργαλείο επιλέξει το Υπουργείο σας, τους ανθρώπους που έχουν δικαιωθεί μέχρι σήμερα - όσους από αυτούς τους δέκα χιλιάδες στους οποίους αναφερθήκατε και τους οποίους έχουμε ήδη εγκλωβίσει από την εποχή που άρχισαν να εξετάζονται οι αιτήσεις αντιρρήσεων δυο και τρία χρόνια - ταχύτερα να τους δώσουμε τη δυνατότητα να επισφραγίσουν αυτό για το οποίο δικαιώθηκαν. Πολλοί από αυτούς αντιμετωπίζουν πρόβλημα οικονομικής επιβίωσης. Να αποτυπωθεί στον δασικό χάρτη αυτό για το οποίο δικαιώθηκαν. Κύριε Υπουργέ, έχετε δίκιο να λέτε ότι επικράτησε χάος διότι με τον 4467/2017 τον νόμο περί ανάρτησης των δασικών χαρτών έχουμε και πλήθος άλλων προβλημάτων. Είναι ένας νόμος που καταρρέει τμήμα - τμήμα στο Συμβούλιο της Επικρατείας που σημαίνει ότι ήταν μία αναγκαία νομοθέτηση αλλά δεν ήταν μία ορθή νομοθέτηση. Αυτό αποδεικνύουν τα πράγματα. Σε κάθε περίπτωση ελπίζω ότι στη δευτερολογία σας θα ακούσουμε πιο ευχάριστα νέα. Χαίρομαι που σας απασχολεί σε αυτό το βαθμό αυτό το μείζον ζήτημα. Θέλω να ξέρετε, κύριε Υπουργέ, ότι αν στο 50% της ανάρτησης των δασικών χαρτών αντιμετωπίζουμε τέτοια προβλήματα σκεφτείτε αν δεν κάνετε προληπτική εργασία, με τη νομοθέτηση που ουσιαστικά προαναγγείλατε, τι θα αντιμετωπίσουμε στο 100%. Νομίζω ότι είναι ένα ζήτημα που απασχολεί πολύ έντονα την ελληνική περιφέρεια και ένα παραγωγικό κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας, όπως είναι ο αγροτικός κόσμος, τον οποίο δεν πρέπει να παρεμποδίσουμε στην παραγωγή. Σας ευχαριστώ πάρα πολύ.
Τον λόγο έχει ο Υπουργός κ. Χατζηδάκης για τη δευτερολογία του.
Κύριε Μπουκώρο, εμείς πολύ σύντομα θα κάνουμε τρία πράγματα σε σχέση με το αντικείμενο της ερώτηση σας: Δύο με ένα σχέδιο νόμου που θα συζητηθεί στο Υπουργικό Συμβούλιο τον Φεβρουάριο και, αφού γίνει διαβούλευση, θα συζητηθεί και θα ψηφιστεί, ελπίζω, στη Βουλή τον Μάρτιο και το τρίτο, με μια υπουργική απόφαση. Με το νομοσχέδιο θα προβλέψουμε πρώτον, να αυξηθούν οι επιτροπές αντιρρήσεων και να καθοριστεί ότι η αμοιβή τους θα συνδέεται με τον αριθμό αντιρρήσεων που θα εξετάζουν, προκειμένου να πάει πρακτικά γρήγορα και όχι κάποιος να μπει σε μια επιτροπή και να «παρκάρει», περιμένοντας απλώς να πληρώνεται και όσο τραβήξει η δουλειά στο μέλλον. Άρα είναι μια πολύ λογική νομίζω, προσέγγιση με γνώμονα τους πολλούς ανυπεράσπιστους πολίτες. Η δεύτερη παρέμβαση, η οποία θα γίνει αφορά σε αυτό που αναφέρετε ακριβώς στην ερώτησή σας. Το σχέδιο νόμου θα προβλέπει ότι αν εξετάζεται η αντίρρησή οποιουδήποτε πολίτη και δικαιώνεται από την επιτροπή αντιρρήσεων, τότε αυτομάτως θα μπορεί να χρησιμοποιήσει το ακίνητό του, όπως ο ίδιος νομίζει και όπως προβλέπει η νομοθεσία, χωρίς να περιμένει να τελειώσει, για παράδειγμα, σε όλον τον Νομό Μαγνησίας η εξέταση των αντιρρήσεων, για να μπορεί να κάνει ό,τι θέλει το χωράφι του ή το οποίο ακίνητο έχει. Αυτός είναι ένας παραλογισμός, ο οποίος θα τελειώσει. Δεν μπορούμε να απαλλοτριώνουμε με αυτόν τον τρόπο την περιουσία των συμπολιτών μας. Και η τρίτη παρέμβαση, με υπουργική απόφαση, θα έχει να κάνει με το εύρος του πεδίου των δασικών χαρτών, διότι σήμερα υπάρχουν καταφανείς περιπτώσεις όπου δεν έχουμε να κάνουμε με δασικές εκτάσεις και παρά ταύτα οι νόμοι για λόγους ενός φονταμενταλισμού δασολογικού, δεν μπορώ να το χαρακτηρίσω διαφορετικά, θεωρούν ότι μιλάμε για δάση. Θα μιλήσω με παραδείγματα και με παραδείγματα θα μιλάω, για να μην πετάγεται ο καθένας, ο οποίος νομίζει ότι έχει μια άποψη για το δάσος και να την εκφέρει χωρίς να γνωρίζει γιατί μιλάει. Μιλάμε για αναδασμούς, για περιοχές που έχει γίνει αναδασμός στη χώρα και το δημόσιο έχει βάλει την υπογραφή του ότι είναι χωράφια, ότι είναι αγροτικές εκτάσεις. Εμείς που είμαστε το δημόσιο, πρέπει να αποφασίσουμε. Έχει το ελληνικό δημόσιο πολιτική σχιζοφρένεια και πιστεύει ταυτοχρόνως ότι είναι χωράφια, αλλά και δάση; Είμαστε ένας μόνο οργανισμός, που λέγεται ελληνικό δημόσιο. Αν έχεις δώσει στους αγρότες επί χρόνια μια περιοχή με αναδασμό και την καλλιεργούν, δεν μπορεί να θυμάσαι μετά από τριάντα, πενήντα, ογδόντα χρόνια ότι είναι δάσος, όταν οι άνθρωποι παίρνουν επιδοτήσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση τόσα χρόνια, καλλιεργούν κ.λπ.. Δεν μπορούμε να πάμε με πλάσματα φαντασίας, δεν είναι σοβαρή αντιμετώπιση. Το ίδιο συμβαίνει και σε άλλες περιπτώσεις. Εγώ έχω καταγωγή από το Ρέθυμνο. Βλέπω εδώ τον κ. Ξανθό, βλέπω τον κ. Κεγκέρογλου από το Ηράκλειο. Γνωρίζετε τη γεωμορφολογία του Ρεθύμνου. Οι αρμόδιες υπηρεσίες μου λένε ότι το 67% του Ρεθύμνου έχει χαρακτηριστεί δάσος. Πού είναι αυτό το δάσος και κρύβεται και δεν το βλέπουμε; Διότι, οι αποφάσεις των προηγούμενων Υπουργών - πολλά χρόνια, δεν μιλάω μόνο για τα τελευταία χρόνια - , προβλέπουν ότι αν ένα χωράφι έχει μέσα, αυτά που ξέρουμε στην Κρήτη, ασπαλάθους και αστοιβίδες σε ποσοστό 15% θεωρείται δασική περιοχή. Δεν είναι. Δεν είναι! Και το λέω, διότι πρέπει επιτέλους να βάλουμε κάποια πράγματα σε μια σειρά, να προστατεύσουμε το δάσος, να κάνουμε ό,τι μπορούμε. Σχεδιάζουμε εθνικό σχέδιο αναδασώσεων. Θα είμαστε αυστηροί σε σχέση με τα αυθαίρετα που είναι μέσα στα δάση. Όλα αυτά θα τα κάνουμε, αλλά δεν θα δώσουμε μάχες ανεμόμυλων. Δεν μπορεί η ελληνική δημοκρατία να συμπεριφέρεται ως ένας Δον Κιχώτης και να μάχεται εναντίον ανυπάρκτων εχθρών. Λοιπόν, θα μιλήσουμε εδώ και ελπίζω ότι θα πειστούν όλες οι πτέρυγες να προχωρήσουμε προς αυτή την κατεύθυνση, γιατί δεν θα μιλήσουμε με θεωρίες, θα μιλήσουμε με γεγονότα και με φωτογραφίες και θα αποφασίσουμε επί πραγματικών δεδομένων εκτός αν κάποια κόμματα, όπως έκαναν και στην περίπτωση του Ελληνικού, πιστεύουν ότι και τα τσιμέντα είναι δάση. Εμείς πάντως δεν το πιστεύουμε.
Η τέταρτη με αριθμό 392/20-1-2020 επίκαιρη ερώτηση δευτέρου κύκλου του Ε΄ Αντιπροέδρου της Βουλής και Βουλευτή Αρκαδίας του Κινήματος Αλλαγής, κ. Οδυσσέα Κωνσταντινόπουλου προς τον Υπουργό Υγείας, με θέμα: «Στο κόκκινο κλινικές του Παναρκαδικού Νοσοκομείου, κλείνει το Παιδοχειρουργικό τμήμα» δεν θα συζητηθεί λόγω κωλύματος του Βουλευτή. Επίσης, η ένατη με αριθμό 410/21-1-2020 επίκαιρη ερώτηση δευτέρου κύκλου του Βουλευτή Β΄ Πειραιά του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς, κ. Τρύφωνα Αλεξιάδη προς τον Υπουργό Οικονομικών, με θέμα: «Ορισμός Γενικού Διευθυντή Σώματος Δίωξης Οικονομικού Εγκλήματος» δεν θα συζητηθεί λόγω κωλύματος του Βουλευτή. Στο σημείο αυτό συνεχίζουμε τη συζήτηση με την δέκατη με αριθμό 402/21-1-2020 επίκαιρη ερώτηση δευτέρου κύκλου του Βουλευτή Β2΄ Δυτικού Τομέα Αθηνών του ΜέΡΑ25, κ. Κρίτωνα (Ηλία) Αρσένη προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με θέμα: «Άμεση καταγγελία των συμβάσεων εξορύξεων υδρογονανθράκων μετά τις διαπιστώσεις της Επιτροπής ΦΥΣΗ 2000». Ο κ. Αρσένης έχει τον λόγο για δύο λεπτά.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, θα ήθελα να κάνω ένα μικρό σχόλιο στην προηγούμενη συζήτηση. Απλά έχετε δίκιο για το κομμάτι των ενστάσεων, αλλά είναι πάρα πολύ ανησυχητικό αυτό που περιγράψατε για την αλλαγή του πλαισίου που θέλετε στους θεσμικούς χάρτες. Πραγματικά, σας παρακαλούμε να το δείτε πάρα πολύ προσεκτικά, γιατί νομίζω ότι σωστά λέτε για τις ενστάσεις, υπάρχουν πολλά θέματα και πρέπει να διορθωθούν στην κατεύθυνση που λέτε, το άλλο ζήτημα όμως για το τι είναι δάσος φοβάμαι ότι θα ανοίξει τον ασκό του Αιόλου που δεν θα μπορέσετε να τον χειριστείτε. Το ερώτημά μας είναι πάλι το περιβάλλον. Έχουμε ένα θεσμικό όργανο, την Επιτροπή ΦΥΣΗ 2000. Είναι ένα συμβουλευτικό όργανο του κράτους με θεσμικό ρόλο, του οποίου τα μέλη διορίζονται και από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και έρχεται και μας λέει ότι μετά από πολύμηνη, συστηματική και σε βάθος διερεύνηση των επιπτώσεων στην ελληνική φύση της έρευνας και εξόρυξης των υδρογονανθράκων από το υπέδαφος της Ελλάδας θεωρεί ότι θα είναι μεγάλη απειλή η εξόρυξη, όπως πάει να γίνει για την ελληνική φύση, θα υπάρξει σοβαρή υποβάθμιση του πλαισίου προστασίας των περιοχών «NATURA 2000», θεωρεί επιβεβλημένη την ολοκλήρωση δέουσας εκτίμησης ήδη από το στάδιο των ερευνών, τονίζει ότι κινδυνεύουν μαζί με το φυσικό περιβάλλον οι οικονομικές δραστηριότητες των ευρύτερων περιοχών, κυρίως ο τουρισμός και η πρωτογενή παραγωγή, θεωρεί ότι πρέπει να υπάρξει ρητή απαγόρευση της έρευνας εξόρυξης σχιστολιθικού αερίου, σημειώνει ότι υπάρχουν σημαντικές ελλείψεις στις συμβάσεις παραχώρησης και περιβαλλοντικού ελέγχου και θεωρεί απαραίτητη την υποχρέωση διενέργειας μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων στην περίπτωση των σεισμικών ερευνών και την απαλοιφή γενικών αναφορών, όπως σε σχέδια περιβαλλοντικής δράσης και σε κανόνες επίσημης και τεχνικής έρευνας και εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων. Είναι ακριβώς ανάποδα σε αυτά που κάνουμε και θα ήθελα πραγματικά να πω με σεβασμό στους θεσμούς αυτού του κράτους, δεν είναι πλέον μία περιβαλλοντική οργάνωση, είναι το επίσημο όργανο του κράτους που ασχολείται με την προστασία των περιοχών «NATURA 2000» και του περιβάλλοντος, ότι πρέπει να ανταποκριθούμε, πρέπει να αλλάξουμε πορεία και να σταματήσουν αυτές οι εξορύξεις.
Τον λόγο έχει ο Υπουργός κ. Κωστής Χατζηδάκης για την πρωτολογία του.
Για τα δάση σας θέλουμε μαζί μας, γιατί θα κάνουμε μία παρέμβαση κοινής λογικής. Δεν πάμε να καταστρέψουμε, πάμε να προστατεύσουμε τα δάση, τα πραγματικά δάση, χωρίς να τιμωρούμε, όμως, τους πολίτες με ένα θέατρο παραλόγου που παίζει επί δεκαετίες η ελληνική πολιτεία. Επίσης, θα εφαρμόσουμε την υπάρχουσα νομοθεσία ως προς τον ορισμό. Δεν πρόκειται να φέρουμε άλλη νομοθεσία, ακριβώς γιατί έχουν γίνει υπερβολές από ανθρώπους οι οποίοι λειτούργησαν κατά καιρούς με ένα είδος, όπως σας είπα προηγουμένως, δασικού ή δασολογικού φονταμενταλισμού, που δεν έχει σχέση με την πραγματικότητα. Από κει και πέρα, έρχομαι στο θέμα της ερώτησής σας. Έλαβα γνώση του εγγράφου της Επιτροπής Φύση 2000 στις 26 Νοεμβρίου 2019, όταν απεστάλη στο γραφείο μου. Ωστόσο, όπως διευκρινίζεται στη συνοδευτική επιστολή, κύριε Αρσένη, το κείμενο περιορίζεται σε διατύπωση ζητημάτων για τα ζητήματα του φυσικού περιβάλλοντος, χωρίς να εξετάζει τις θετικές ή αρνητικές επιπτώσεις των ερευνών και εξορύξεων σε οικονομικό, τεχνικό, κοινωνικό ή γεωστρατηγικό επίπεδο. Έχοντας πει αυτό, θέλω να προσθέσω τα εξής. Η έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων στην Ελλάδα διεξάγεται υπό αυστηρό πλέγμα μέτρων για την προστασία του περιβάλλοντος σε οποιαδήποτε περιοχή της χώρας προστατευόμενη ή μη. Έχετε δίκιο να θέτετε το θέμα της προστασίας του περιβάλλοντος σε σχέση με τις έρευνες για υδρογονάνθρακες. Και εγώ θα είμαι ο τελευταίος που θα πω ότι δεν πρέπει να εξετάζεται η περιβαλλοντική πλευρά. Όμως, την ίδια στιγμή πρέπει να παραδεχτούμε ότι, όχι με μένα Υπουργό, με όλους τους προκατόχους μου - και με το ΠΑΣΟΚ και με τον ΣΥΡΙΖΑ - αυτή η πλευρά εξεταζόταν και συνεχίζει να εξετάζεται. Η ενσωμάτωση μέτρων προστασίας του περιβάλλοντος ξεκινά από το πλέον πρώιμο στάδιο σχεδιασμού ενός προγράμματος έρευνας και εξόρυξης, με εφαρμογή της διαδικασίας στρατηγικής περιβαλλοντικής εκτίμησης. Στη συνέχεια, σε ενδιάμεσα ήπιας μορφής στάδια των προγραμμάτων υπάρχει πρόβλεψη για ειδική διαδικασία εκτίμησης και αντιμετώπισης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, με την εκπόνηση, αξιολόγηση και έγκριση περιβαλλοντικού σχεδίου δράσης. Μετά από διαβούλευση με τις αρμόδιες υπηρεσίες και όταν αφορά περιοχές του δικτύου «NATURA 2000» συμμετέχουν και οι αρμόδιοι φορείς και έχει εφαρμοστεί αυτή η διαδικασία έως τώρα τρεις φορές. Στα στάδια των ερευνητικών ή παραγωγικών γεωτρήσεων είναι υποχρεωτική η διαδικασία περιβαλλοντικής αδειοδότησης, αφού αυτές οι δραστηριότητες κατατάσσονται στην υποκατηγορία Α1, δηλαδή στις πιο βαριές περιπτώσεις. Για την περιβαλλοντική αδειοδότηση απαιτείται η υποβολή αναλυτικής μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων, πάλι δημόσια διαβούλευση, πάλι εφαρμογή του εθνικού και ενωσιακού δικαίου. Όταν προκύπτει πως οι εξορυκτικές εργασίες είναι έστω ελαφρώς πιθανό να επηρεάσουν την περιοχή του δικτύου NATURA στο πλαίσιο της περιβαλλοντικής αδειοδότησης διεξάγεται η λεγόμενη «ειδική οικολογική αξιολόγηση», καλύπτοντας τις απαιτήσεις των οδηγιών για τους οικοτόπους και τα πτηνά. Επιπλέον, τα προγράμματα έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων των οποίων οι συμβάσεις έχουν κυρωθεί από τη Βουλή των Ελλήνων δεν επιτρέπουν τη χωροθέτηση γεωτρήσεων εντός προστατευόμενων περιοχών του δικτύου «NATURA 2000» και όπου χρειάζεται, όπως στις περιοχές του Ιονίου, έχει προβλεφθεί και πρόσθετη απόσταση ασφαλείας ενός χιλιομέτρου από τα όρια των προστατευόμενων περιοχών. Άρα τηρούνται μία σειρά από προβλέψεις του ενωσιακού και του εθνικού δικαίου. Δεν κάνουμε κάτι άλλο από ό,τι κάνουν όλες οι άλλες ευρωπαϊκές χώρες και η Νορβηγία, η οποία είναι, όπως ξέρετε, πρωτοπόρος στις έρευνες αυτές. Και δεν νομίζω ότι μπορεί μία σκανδιναβική χώρα να θεωρηθεί και αυτή ως μειωμένης περιβαλλοντικής ευαισθησίας. Και αυτό ακριβώς είναι που γινόταν, γίνεται και θα γίνεται τα επόμενα χρόνια. Ναι, εξόρυξη υδρογονανθράκων για λόγους που, αν θέλετε, συζητάμε και στη συνέχεια, αλλά πάντως με απόλυτη ευαισθησία για το περιβάλλον. Διότι το περιβάλλον είναι ασφαλώς ο πλούτος της χώρας και πρέπει να το προστατεύσουμε.
Ο κ. Αρσένης έχει τον λόγο για τρία λεπτά για τη δευτερολογία του.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, καταλαβαίνω ότι λέτε ότι στηρίζεστε στα πεπραγμένα των προηγούμενων κυβερνήσεων. Όμως, δεν ήταν καλά πεπραγμένα. Σε κάθε περίπτωση, δεν ήρθα εδώ για να εκφράσω μόνο την προσωπική μου άποψη. Ήρθα εδώ για να διαβάσω και να ενημερώσουμε με τη συζήτησή μας και το Κοινοβούλιο και την κοινωνία για το τι λέει αυτό το θεσμικό όργανο του ελληνικού κράτος. Είπατε στην προηγούμενη απάντησή σας ότι είμαστε ένα κράτος. Έχουμε, λοιπόν, ένα θεσμικό όργανο, έναν επίσημο σύμβουλο του κράτους για τα θέματα προστασίας του περιβάλλοντος και ιδιαίτερα των περιοχών, τον ΦΥΣΗ 2000. Αναφέρεται σε αυτά που μας είπατε και τα σχολιάζει. Λέει: «Ενενήντα προστατευόμενες περιοχές, τέσσερα εθνικά πάρκα, δύο δρυμοί, είκοσι ένα καταφύγια άγριας ζωής, εξήντα τρεις περιοχές του δικτύου NATURA γειτνιάζουν με οικόπεδα που έχουν παραχωρηθεί σε πετρελαϊκές επιχειρήσεις για έρευνα και εξόρυξη. Το μοναδικό μέτρο ασφαλείας που προβλέπεται αφορά τις προστατευόμενες περιοχές στα οικόπεδα του Ιονίου, για τις οποίες ισχύει ζώνη αποκλεισμού μόλις ενός χιλιομέτρου», όπως είπατε και εσείς. Και συνεχίζει η Επιτροπή ΦΥΣΗ 2000: «…η οποία δεν διασφαλίζει την ουσιαστική προστασία σημαντικών περιοχών και οικοτόπων αλλά και ειδών από τις επιβλαβείς εργασίες έρευνας και εξόρυξης». Αναφέρει συγκεκριμένες επιπτώσεις. Κάνει πάρα πολύ μεγάλη ανάλυση για τα κητώδη και την τεκμηριωμένη διεθνώς βλάβη που μπορεί να έχουν, καθώς και για τις θαλάσσιες χελώνες. Λέει ακόμη πως, παρ' όλο που η πρόκληση ακουστικών τραυμάτων που μπορεί να προκαλέσουν ακόμα και θάνατο σε θαλάσσια θηλαστικά αναφέρονται μεν ως σοβαρές στη στρατηγική μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεων, εντούτοις οι επιπτώσεις και οι προτεινόμενες ενέργειες μετριασμού τους δεν εξετάζονται στο ειδικότερο επίπεδο ανά είδος και περιοχή, ειδικά δεδομένου ότι η φάση εργασιών δεν υποβάλλεται σε διαδικασία εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Είναι πάρα πολύ μεγάλο το κείμενο κριτικής. Είναι κριτική στην πολιτική σας, ανεξαρτήτως εάν είναι μόνο δική σας ή των προηγούμενων κυβερνήσεων. Εμείς δεν σας λέμε ότι πρωτοτυπείτε. Δυστυχώς, είναι η ίδια πολιτική που ακολούθησε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και όλες που προηγήθηκαν. Είναι, όμως, λάθος πολιτική. Και όπως τολμάτε να αλλάζετε άλλες λάθος πολιτικές - όπως είπατε για το θέμα των ενστάσεων στους δασικούς χάρτες - πρέπει να έχετε την τόλμη να αλλάξετε και αυτό. Διότι πάρα πολύ απλά, όπως σημειώνει ακόμα και η Επιτροπή ΦΥΣΗ 2000, πέρα από το εάν πιστεύει κανείς πληττόμαστε όταν πλήττεται η φύση, τα θηλαστικά και η ζωή στη θάλασσα και στη στεριά είναι η βάση της οικονομίας μας, είναι η βάση για τον τουρισμό μας. Για ελάχιστα έσοδα βάζουμε τη χώρα μας σε κινδύνους γεωπολιτικούς, σε κινδύνους για την ασφάλειά μας, την ίδια ώρα που κινδυνεύουν οι βασικές οικονομικές δραστηριότητες που συντηρούν το ασφαλιστικό σύστημα και την απασχόληση. Ευχαριστώ πολύ.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, γίνεται γνωστό στο Σώμα ότι από τα άνω δυτικά θεωρεία παρακολουθούν τη συνεδρίαση, αφού ενημερώθηκαν για την ιστορία του κτηρίου και τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας της Βουλής και ξεναγήθηκαν στην έκθεση της αίθουσας «ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ», είκοσι επτά μαθήτριες και μαθητές και δύο συνοδοί εκπαιδευτικοί από το 4ο Γυμνάσιο Γαλατσίου (δεύτερο τμήμα). Η Βουλή σάς καλωσορίζει. [[Χειροκροτήματα απ' όλες τις πτέρυγες της Βουλής]] Τον λόγο έχει για τη δευτερολογία του ο Υπουργός κ. Κωστής Χατζηδάκης.
Κύριε Αρσένη, ακριβώς προχτές ήμουν στο Παρίσι και μεταξύ των άλλων συναντήσεων που είχα, συνάντησα και τον Αντιπρόεδρο της «TOTAL», τον κ. Κλεμάν, ο οποίος είναι αρμόδιος για τις γεωτρήσεις της εταιρείας στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο και συζητήσαμε για τα οικόπεδα, τα οποία έχει εδώ η «TOTAL» για τη διερεύνηση υδρογονανθράκων. Και μιλήσαμε και για την περιοχή νοτιοδυτικά της Κρήτης. Πριν του θέσω εγώ οποιοδήποτε θέμα, μόνος του - πρέπει να πω - μου είπε ότι λαμβάνουν ειδική μέριμνα για τα θηλαστικά της θάλασσας σε σχέση με όποιες ενέργειες προβούν από τώρα έως τα επόμενα χρόνια, ακριβώς γιατί υπάρχει - και ευτυχώς που υπάρχει - μεγάλη ευαισθησία για το ζήτημα αυτό, για την προστασία - μεταξύ των άλλων - και των θηλαστικών της θάλασσας, πράγμα για το οποίο οι προηγούμενες κυβερνήσεις είχαν νοιαστεί και γι' αυτές τις σεισμογραφικές έρευνες, όταν είχαν γίνει παλιότερα απ' ένα νορβηγικό πλοίο για να μην επηρεαστούν τα θηλαστικά της θάλασσας στις δικές μας περιοχές. Πάλι δεν αναφέρομαι σε δικές μου ενέργειες, αναφέρομαι σε ενέργειες προκατόχων. Δεύτερον, θέλω να σας πω - για να είμαστε πρακτικοί - είναι κάτι καινούριο οι εξορύξεις υδρογονανθράκων στην Ελλάδα; Όχι. Ξεκίνησαν τη δεκαετία του 1970 από τον Πρίνο της Καβάλας, όταν η Ελλάδα δεν ήταν κράτος - μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και όταν δεν υπήρχε αυτή η ευαισθησία για το περιβάλλον ούτε στην Ελλάδα ούτε στην Ευρώπη. Έχουν πρόβλημα οι κάτοικοι της Καβάλας, της Θάσου, σε σχέση με τις εξορύξεις; Σχεδόν δεν είναι ορατό το τι γίνεται από την Καβάλα και τη Θάσο και ο τουρισμός της Θάσου δεν έχει επηρεαστεί καθόλου, ακριβώς γιατί υπάρχουν υψηλά περιβαλλοντικά στάνταρντς. Επομένως καταλαβαίνω την ευαισθησία, την έχω κι εγώ, όχι μόνο επειδή είμαι Υπουργός Περιβάλλοντος, αλλά επειδή, εν πάση περιπτώσει, βλέπουμε όλοι τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, αλλά πιστεύω ότι πρέπει να θέτουμε και κάποια όρια. Και νομίζω ότι, έχοντας πει αυτά, πρέπει να προσθέσω και δύο ακόμα στοιχεία για όλους αυτούς που ανησυχούν και δεν θέλω να τους κατηγορήσω τους ανθρώπους, ανησυχούν γιατί είναι ευαισθητοποιημένοι για την κλιματική αλλαγή. Πέραν όσων είπα σε σχέση με τα υψηλά στάνταρντς και τις προδιαγραφές, που είναι οι ευρωπαϊκές προδιαγραφές, θέλω να προσθέσω και δύο ακόμα στοιχεία, τα οποία νομίζω ότι πρέπει να τα έχουμε υπ' όψιν μας. Η χώρα εξαρτάται σήμερα στο ενεργειακό της μείγμα κατά 68% από εισαγόμενους υδρογονάνθρακες. Θα πάμε προφανώς στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και ξέρετε ότι προβλέπουμε ότι θα πάμε μέχρι το 2030 σε κάλυψη των ενεργειακών αναγκών της χώρας στο 35% από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και στην ηλεκτροπαραγωγή στο 60% από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Αλλά οι υδρογονάνθρακες - κακώς θέλετε να πούμε; Κακώς - θα είναι εδώ και παντού σε όλη την Ευρώπη για τις επόμενες δεκαετίες. Εμείς τι θα κάνουμε, κύριε Αρσένη; Θα παίρνουμε πετρέλαιο και φυσικό αέριο από τη Ρωσία, από την Αραβία, από οπουδήποτε στον κόσμο, αλλά εάν έχουμε δικό μας, θα πούμε «όχι, άσ' το εκεί, θα δίνουμε συνάλλαγμα στο εξωτερικό»; Δεν νομίζω ότι θα ήταν μια σοφή οικονομική απόφαση, δεδομένου ότι έτσι κι αλλιώς θα υπάρχει εδώ και το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο για τα επόμενα χρόνια. Το δεύτερο που θέλω να σας πω είναι ότι, ιδιαίτερα εν όψει της έντασης που υπάρχει τις τελευταίες μέρες και τους τελευταίους μήνες με την Τουρκία, θα άρεσε στους οπαδούς σας - δεν λέω στους δικούς μας - αυτούς που σας ψήφισαν στις εκλογές η Τουρκία να αλωνίζει την ευρύτερη περιοχή της Νοτιοανατολικής Μεσογείου σε σχέση με την εξερεύνηση υδρογονανθράκων, να αμφισβητεί τα δικά μας κυριαρχικά δικαιώματα και εμείς να καθόμαστε θεατές και να μην κάνουμε απολύτως τίποτα; Πιστεύω ότι δεν θα άρεσε ούτε στους δικούς μας ψηφοφόρους αλλά ούτε και στους δικούς σας, κύριε Αρσένη.
Συνεχίζουμε με τη δεύτερη με αριθμό 2369/4-12-2019 του κύκλου αναφορών - ερωτήσεων του Βουλευτή Ηρακλείου του Κινήματος Αλλαγής κ. Βασιλείου Κεγκέρογλου προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με θέμα: «Να καταβληθούν άμεσα τα δεδουλευμένα στους εργαζόμενους της ανακύκλωσης και να επαναλειτουργήσει το Κέντρο Διαλογής - Ανακύκλωσης Υλικών (ΚΔΑΥ) Ηρακλείου Κρήτης». Ορίστε, κύριε Κεγκέρογλου, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά για την πρωτολογία σας.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε, και επιτρέψτε μου, πριν την τοποθέτησή μου για την ερώτηση, να αναφερθώ στους πεσόντες πριν από ένα τέταρτο του αιώνα, στον υποπλοίαρχο Χριστόδουλο Καραθανάση, τον υποπλοίαρχο Παναγιώτη Βλαχάκο και τον Αρχικελευστή Έκτορα Γιαλοψό, τους οποίους τιμά σήμερα η Βουλή των Ελλήνων, τιμά όλη η Ελλάδα. Και για να έχουμε πραγματικά στο μέλλον εθνική ασπίδα στην προκλητικότητα της Τουρκίας θα πρέπει σήμερα, με αφορμή τα τιμητικά λόγια για τους πεσόντες, να υπενθυμίσουμε την ανάγκη για εθνική συνεννόηση χωρίς αστερίσκους, εθνική συνεννόηση που είναι ο μόνος δρόμος και ο μόνος τρόπος για να διαμορφώσουμε μια σταθερή εθνική στρατηγική, για να προασπίσουμε τα συμφέροντα της χώρας μας.
Έγινε, όμως, αυτή η τιμή από την Βουλή των Ελλήνων στην αρχή της συνεδρίασης. Ειπώθηκαν κάποια λόγια από εμένα και τηρήθηκε ενός λεπτού σιγή, όπως γίνεται κάθε χρόνο. Συνεχίστε στην ερώτησή σας.
Συνεχίζουμε, λοιπόν, με την ερώτηση, η οποία έχει υποβληθεί πριν από καιρό ως γραπτή. Το κύριο πρόβλημα τότε ήταν η μη πληρωμή των δεδουλευμένων στους εργαζόμενους και βέβαια η λειτουργία του κέντρου. Όμως, σήμερα, σχεδόν ενάμιση μήνα μετά, έχουμε μια πραγματικότητα η οποία επιβάλλει να αναληφθούν πρωτοβουλίες και από το Υπουργείο Περιβάλλοντος, προκειμένου να λειτουργήσει επιτέλους απρόσκοπτα το Κέντρο Διαλογής και Ανακύκλωσης του Ηρακλείου. Γνωρίζουμε πάρα πολύ καλά ότι και στις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και στις προτεραιότητες της χώρας μας πρέπει να είναι η προστασία του περιβάλλοντος, αλλά με συγκεκριμένη κατεύθυνση που μπορεί να αποδώσει καρπούς και στη κυκλική οικονομία, άρα και στην ανακύκλωση. Θεωρώ ότι θα πρέπει αυτές οι πρωτοβουλίες του Υπουργείου Περιβάλλοντος να στοχεύουν στην άμεση επαναλειτουργία του κέντρου και συνολικά, βέβαια, στην αναβάθμιση της λειτουργίας του, ούτως ώστε να μπορεί να επιτελέσει τον ρόλο του. Ταυτόχρονα, θα πρέπει και το Υπουργείο Εργασίας και εσείς ως Υπουργείο που εποπτεύει και τον φορέα ανακύκλωσης στη χώρα μας να πάρετε πρωτοβουλία για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων προς τους εργαζόμενους. Είναι πάρα πολύ λυπηρό το ότι τόσο καιρό μετά συνεχίζουν να παραμένουν απλήρωτοι οι εργαζόμενοι που έχουν υποχρεώσεις και, βέβαια, αυτό να το δούμε και σε συνδυασμό με την επαναλειτουργία τους. Αναμένουμε τις απαντήσεις σας, κύριε Υπουργέ.
Ο Υπουργός κ. Κωστής Χατζηδάκης έχει τον λόγο για την πρωτολογία του.
Η κατάσταση, πράγματι, δεν είναι ευχάριστη, καθόλου ευχάριστη, τόσο σε σχέση με το πώς γίνεται η διαλογή των ανακυκλώσιμων υλικών στο Κέντρο Διαλογής Ανακυκλώσιμων Υλικών, στο ΚΔΑΥ, όπως λέγεται στην αργκό των ασχολούμενων με τη διαχείριση των σκουπιδιών, στο Ηράκλειο, όσο και σε σχέση με τους εργαζομένους. Έχω μιλήσει ξανά εδώ για το συγκεκριμένο θέμα. Κατ' αρχάς να σας πω, αν θέλετε, για τα εργασιακά, διότι είναι δύο διαφορετικά θέματα, είναι τα εργασιακά και το πώς λειτουργεί το κέντρο. Από το Υπουργείο Εργασίας μας ενημέρωσαν ότι, σύμφωνα με τα στοιχεία που τηρεί το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασιακών Σχέσεων του ΣΕΠΕ Ηρακλείου, η εταιρεία «WASTE SOLUTIONS» που λειτουργεί το ΚΔΑΥ απασχολεί σαράντα τρεις εργαζομένους. Σε ό,τι αφορά οφειλές για δεδουλευμένες αποδοχές, η ενημέρωση που έχουμε είναι ότι έχει γίνει εξόφληση στους εργαζομένους έως και τον Σεπτέμβριο του 2019 και του επιδόματος αδείας για το 2019. Για τις δεδουλευμένες αποδοχές του Οκτωβρίου του 2019 υπήρξε καταγγελία της Ένωσης Ιδιωτικών Υπαλλήλων Ηρακλείου για τη μη καταβολή τους έως τις 10 Νοεμβρίου του 2019. Η Επιθεώρηση Εργασίας έχει επιβάλει πρόστιμο στην εταιρεία γι' αυτό. Από τις 16 Νοεμβρίου το εργοστάσιο δεν λειτουργεί και οι εργαζόμενοί του δεν απασχολούνται. Για την καταβολή των δεδουλευμένων του Οκτωβρίου και του Νοεμβρίου, καθώς και του δώρου των Χριστουγέννων πραγματοποιήθηκε στις 11 Δεκεμβρίου συνάντηση μεταξύ των εκπροσώπων των εργαζομένων, των εκπροσώπων της εταιρείας και εκπροσώπου της Ελληνικής Εταιρείας Αξιοποίησης Ανακύκλωσης που είναι ένα σύστημα ανακύκλωσης στο οποίο συμμετέχει και η ΚΕΔΕ με 35%. Εκεί συμφωνήθηκε από κοινού να καταβληθεί το δώρο Χριστουγέννων σε όλους τους εργαζομένους έως τις 21 Δεκεμβρίου, το οποίο και έγινε, και να καταβληθούν οι δεδουλευμένες αποδοχές Οκτωβρίου και Νοεμβρίου έως τις 24 Δεκεμβρίου, το οποίο επίσης έγινε. Ο απερχόμενος εργολάβος έχει εκπληρώσει όλες του τις υποχρεώσεις, λοιπόν, σύμφωνα με την ενημέρωση που μας έδωσε το Υπουργείο Εργασίας. Μένει, όμως, το τι θα γίνει από εδώ και πέρα. Πώς θα λειτουργεί το ΚΔΑΥ, πώς θα γίνεται πραγματική ανακύκλωση στο Ηράκλειο, το οποίο είναι ένα σημαντικό θέμα. Να ξέρετε ότι εμείς εκπονούμε συνολικά μια στρατηγική για το ζήτημα σε ολόκληρη τη χώρα και στο πλαίσιο της αντιμετώπισης όλων των προβλημάτων είχα συνάντηση στο Υπουργείο τον Δεκέμβριο και με τον Δήμαρχο Ηρακλείου, με τον οποίο συζητήθηκαν - στο πλαίσιο ενός συνολικού προγραμματισμού για την ολοκληρωμένη διαχείριση των απορριμμάτων στην Ελλάδα και φυσικά στην Περιφέρεια της Κρήτης - τα ζητήματα αυτά. Επειδή, όμως, τελειώνει ο χρόνος μου, στα περιβαλλοντικά θα αναφερθώ, κύριε Κεγκέρογλου, στη δευτερολογία μου.
Ο κ. Κεγκέρογλου έχει τον λόγο για να δευτερολογήσει για τρία λεπτά.
Η σύμβαση του διαχειριστή του ΚΔΑΥ, του Κέντρου Διαλογής Ανακύκλωσης Υλικών, του Ηρακλείου είχε υποχρέωση να το λειτουργεί μέχρι τέλος Δεκεμβρίου. Το lock out ουσιαστικά από την πλευρά του δεν νομίζω ότι του δίνει το δικαίωμα να αφήσει απλήρωτους τους εργαζόμενους μετά την 16η Νοεμβρίου, αλλά αυτό, όπως είπατε πολύ σωστά, είναι ένα θέμα του Υπουργείου Εργασίας που θα πρέπει να το δει. Εσείς, αν θέλετε, για αυτό το θέμα κρατήστε μία σημείωση, προκειμένου το Υπουργείο Εργασίας να ασχοληθεί με αυτό και την εφαρμογή του νόμου. Το σημαντικό ζήτημα, βεβαίως, αφορά συνολικά για τη χώρα μας τη λειτουργία αξιόπιστων συστημάτων ανακύκλωσης, που στο πλαίσιο της κυκλικής οικονομίας θα είναι βιώσιμα και βεβαίως θα επιτελούν το σκοπό τους, ούτως ώστε η προστασία του περιβάλλοντος και η ανάκτηση των υλικών που μπορούν να ανακυκλωθούν και να επαναχρησιμοποιηθούν στο πλαίσιο της κυκλικής οικονομίας να αποβαίνει ωφέλιμη για το μέλλον, να αποβαίνει επ' ωφελεία των πολιτών και σήμερα και αύριο. Με αυτή την έννοια, θεωρώ ότι η μελέτη, την οποία έχετε εξαγγείλει και η οποία θέλω να πιστεύω ότι θα εκπονηθεί και θα δώσει προτάσεις και λύσεις στα σημαντικά αυτά ζητήματα σε εθνική κλίμακα, πρέπει βεβαίως να επιταχυνθεί, για να έχουμε λύσεις, ωστόσο όμως πιστεύω ότι πρέπει να πάρετε πρωτοβουλία, ούτως ώστε οι συναρμόδιοι φορείς στο Ηράκλειο να λειτουργήσουν, έστω και στο πλαίσιο μιας πιλοτικής εφαρμογής, προκειμένου να δούμε και άλλους τρόπους, πέραν από την ανάθεση σε ιδιώτη, λειτουργίας του κέντρου διαλογής και ανακύκλωσης. Τι εννοώ. Ο ΦΟΔΣΑ, παραδείγματος χάριν, δεν είναι άσχετος φορέας. Είναι ο φορέας που ασχολείται και θα ασχοληθεί, πιστεύω ενεργότερα στο μέλλον, με το θέμα της διαχείρισης των απορριμμάτων. Μέσα στο πλαίσιο αυτό είναι και η κατεύθυνση για την ανακύκλωση, η οποία υπάρχει και ευρωπαϊκά και την πιστεύουμε και στη χώρα μας. Εμείς τουλάχιστον, ως Κίνημα Αλλαγής, τη βάζουμε ως πρώτη προτεραιότητα στο πλαίσιο της βιώσιμης ανάπτυξης και της κυκλικής οικονομίας. Να παρθεί μια πρωτοβουλία, ούτως ώστε ο ΕΣΔΑΚ, ο Δήμος Ηρακλείου και οι άλλοι δήμοι ή η ΥΠΕΔ που συγκεντρώνει όλους τους δήμους της Κρήτης να δουν με τον καλύτερο τρόπο πώς μπορεί να προχωρήσει η λειτουργία του κέντρου και με μια προγραμματική σύμβαση μεταξύ τους να μπορέσουν αξιόπιστα να συμβάλλουν στη λειτουργία του κέντρου. Γιατί, κύριε Υπουργέ, δεκαεπτά φορές έχει σταματήσει η λειτουργία αυτού του κέντρου για διάφορες αιτίες. Δεκαεπτά φορές! Κι όταν απευθύνονται οι άνθρωποι στον δήμο, ο οποίος αναγκάζεται κατά καιρούς να βάζει τα προς ανακύκλωση υλικά που έχουν τύχει μιας πρώτης διαλογής στο σπίτι, μαζί με τα υπόλοιπα, τότε απογοητεύεται ο κόσμος και αντί να βελτιωθεί η προσπάθεια, να αποδώσει καρπούς και να αυξηθεί το ποσοστό των ανακυκλωμένων υλικών, δυστυχώς μειώνεται. Ο δήμος, λοιπόν, δεν έχει καμμία θεσμική παρέμβαση σ' αυτό το κομμάτι με το θεσμικό πλαίσιο που ισχύει. Ο ΦΟΔΣΑ το ίδιο και έτσι ερχόμαστε στον Υπουργό. Δώστε τους την ευθύνη, την αρμοδιότητα σε τοπικό επίπεδο και ας κάνουμε ένα πιλοτικό στο Ηράκλειο. Να κάνουν μια προγραμματική σύμβαση μεταξύ τους, να τους στηρίξετε σε πρώτη φάση και να βρουν τρόπο, ούτως ώστε να λειτουργεί το κέντρο διαλογής. Αυτός είναι ο ρόλος τους σε τοπικό επίπεδο. Πιστεύω ότι θέλουν αυτή την αρμοδιότητα και να τη δούμε σε καινούργιο πνεύμα. Μπορεί να μην πάει με τις υπηρεσίες του δήμου, τις κλασικές ή τις δομές που ξέρουμε, και να πάει με μια σύμπραξη δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, αλλά με σημαντική τη συμβολή των τοπικών φορέων, για να μπορέσει να υλοποιηθεί και να μην ερχόμαστε να κάνουμε ερώτηση στον Υπουργό για ένα θέμα που είναι της περιφερειακής δομής της αυτοδιοίκησης, σε επίπεδο βέβαια πρώτου βαθμού πάντα. Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο για τη δευτερολογία σας.
Καταλαβαίνω την ανησυχία σας, κύριε Κεγκέρογλου. Είναι απολύτως δικαιολογημένη. Θέλω να σας πω πρώτα δύο λόγια για το τι σχεδιασμός υπάρχει για το ΚΔΑΥ, το συγκεκριμένο Κέντρο Διαλογής Ανακυκλώσεων Υλικών και μετά θα πω δύο σκέψεις, επίσης, συνολικά για την πολιτική μας. Το σύστημα συλλογής εναλλακτικής διαχείρισης, με την επωνυμία «Ελληνική Εταιρεία Αξιοποίησης Ανακύκλωσης», ιδιωτική εταιρεία στης οποίας το μετοχικό κεφάλαιο συμμετέχει κατά 35% η ΚΕΔΕ, όπως είπα και πριν, είχε καταθέσει στον Εθνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης από την 1η Οκτωβρίου 2019 τρίμηνη παράταση της σύμβασης συνεργασίας με την εταιρεία «WASTE SOLUTIONS», που είναι υπεργολάβος της ελληνικής εταιρείας ανακύκλωσης. Είχε ζητήσει, δηλαδή, παράταση έως την 31η Δεκεμβρίου 2019. Η ελληνική εταιρεία για την ανακύκλωση έχει προχωρήσει ήδη από τις 18 Νοεμβρίου 2019 σε προκήρυξη για την ανάθεση της εργολαβίας του ΚΔΑΥ Ηρακλείου από την 1η Ιανουαρίου 2020 και με διετή διάρκεια. Δηλαδή, πάνε να βρουν καινούργιο υπεργολάβο, ο οποίος θα κάνει τη δουλειά που δεν μπόρεσε επιτυχώς να κάνει η εταιρεία «WASTE SOLUTIONS». Αυτή η διαδικασία βρίσκεται σε εξέλιξη και σε συνεργασία με τον ΕΟΑΝ καταβάλλουμε κάθε προσπάθεια, ώστε να ολοκληρωθεί το συντομότερο δυνατόν. Βάσει της υπάρχουσας νομοθεσίας, δεν τα κάνει ο Υπουργός, τα κάνουν τα συστήματα ανακύκλωσης και αυτή η νομοθεσία δεν είναι δική μας πατέντα, είναι η νομοθεσία που πάνω - κάτω ισχύει σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες. Επιπλέον, ο Ενιαίος Σύνδεσμος Αποβλήτων Κρήτης, ο αρμόδιος δηλαδή φορέας της Περιφέρειας Κρήτης, είχε έρθει σε επαφή και σε συμφωνία με την «Ελληνική Εταιρεία Ανακύκλωσης» για τη διακήρυξη διαγωνισμού και για την εκπόνηση μελέτης για τον εκσυγχρονισμό του ΚΔΑΥ. Ήδη έχουν προχωρήσει οι εργασίες για τη συμβασιοποίηση και ο προβλεπόμενος χρόνος για την ολοκλήρωση της σχετικής μελέτης είναι εντός του 2020. Αυτά σε σχέση με τον άμεσο σχεδιασμό για το Κέντρο Διαχείρισης Ανακυκλώσιμων Υλικών Ηρακλείου. Κύριε Κεγκέρογλου, θέλω να σας πω από καρδιάς ότι εγώ, όταν ανέλαβα αυτό το Υπουργείο, νόμιζα ότι το σημαντικότερο πρόβλημα που έχω είναι η ΔΕΗ. Το σημαντικότερο, όμως, πρόβλημα που έχω είναι τα σκουπίδια, η διαχείριση των απορριμμάτων, διότι η κατάσταση είναι αποκαρδιωτική. Είμαστε εικοστοί τέταρτοι στις είκοσι οκτώ χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όταν είμαστε το δέκατο κράτος - μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μας έχουν περάσει όλοι οι άλλοι που μπήκαν μετά από εμάς. Και εδώ πρέπει να το δούμε όλοι μαζί, η Κυβέρνηση, η Αντιπολίτευση, οι περιφέρειες, οι δήμοι, οι φορείς, οι πολίτες. Δεν γίνεται να υπάρχει καθυστέρηση. Εμείς έχουμε εκπονήσει ένα φιλόδοξο πρόγραμμα και έχουμε ξεκινήσει ήδη να το εφαρμόζουμε. Χθες, στην Περιφέρεια Αττικής ο κ. Πατούλης εξήγγειλε - και εμείς το στηρίζουμε - την κατασκευή τριών μονάδων ολοκληρωμένης διαχείρισης αποβλήτων στην Αττική, τις οποίες είχε μπλοκάρει κακώς, κάκιστα, η κ. Δούρου και τώρα έχουμε τα βουνά των σκουπιδιών στη Φυλή. Προχωρούμε σε όλη τη χώρα την κατασκευή τέτοιων μονάδων. Έχουμε τον φιλόδοξο στόχο να δημοπρατηθούν δεκαεπτά μονάδες διαχείρισης αποβλήτων το 2020. Μία από αυτές θα είναι στο Ηράκλειο. Το λέει Βουλευτής Ηρακλείου. Συνεργαζόμαστε με τις περιφερειακές αρχές. Ξεκινήσαμε μαζικά χθες από την Αττική και προχωρούμε το πρόγραμμα των καφέ κάδων, που ήταν σε νηπιακό στάδιο. Τι είναι οι καφέ κάδοι; Κάδοι για τα οργανικά, δηλαδή βασικά για τα τρόφιμα, για να έχουμε κι άλλο ένα ρεύμα στην ανακύκλωση. Προσπαθούμε να εισάγουμε και καινούργιες αντιλήψεις, όπως είναι η ενεργειακή αξιοποίηση των αποβλήτων, για την οποία υπήρχε ιδεοληψία στην Ελλάδα. Στη Γαλλία, που ήμουν προχθές, υπάρχουν εκατόν σαράντα τέτοιες μονάδες και τις στηρίζει και η αυτοδιοίκηση, τις στηρίζει και η κυβέρνηση και τα κόμματα και οι πάντες και εδώ πέρα συζητάμε για πράγματα τα οποία αλλού είναι ψωμοτύρι, είναι καθημερινότητα. Λοιπόν, θα προχωρήσουμε σε όλα αυτά τα επίπεδα και στην κατασκευή μονάδων επεξεργασίας και στην αναβάθμιση της ανακύκλωσης μέσω του καφέ κάδου και στην ενεργειακή αξιοποίηση των απορριμμάτων και στην προφανώς επείγουσα αντιμετώπιση διαφόρων περιπτώσεων, όπως είναι - χαρακτηριστικά λέω - η Κέρκυρα, όπου πρόσφατα καταλήξαμε επιτέλους σε μια συμφωνία με τους τρεις δημάρχους του νησιού και θα μεταφέρονται για κάποιο διάστημα τα σκουπίδια από εκεί στην Κοζάνη. Εν τω μεταξύ, προχωρεί η δημοπράτηση στο Τεμπλόνι της καινούργιας μονάδας διαχείρισης αποβλήτων. Το λέω ενδεικτικά. Δεν είναι μόνο η Κέρκυρα το πρόβλημά μας. Είναι μια σειρά από νησιά. Έχουμε εξουδετερώσει μερικές «ωρολογιακές βόμβες», διότι δεν ήταν μόνο εκεί. Ήταν και στη Λευκάδα, ήταν και στο Αίγιο, ήταν και αλλού και προχωρούμε έχοντας μπροστά μας ένα βουνό από σκουπίδια και ένα βουνό από προβλήματα. Αλλά πρέπει να προχωρήσουμε και να φέρουμε αποτελέσματα.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα ότι τη συνεδρίασή μας παρακολουθούν από τα άνω δυτικά θεωρεία της Βουλής, αφού προηγουμένως συμμετείχαν στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Εργαστήρι Δημοκρατίας» που οργανώνει το Ίδρυμα της Βουλής, είκοσι μία μαθήτριες και μαθητές και τρεις συνοδοί εκπαιδευτικοί από τα Εκπαιδευτήρια «ΠΑΛΛΑΔΙΟ». Η Βουλή σάς καλωσορίζει. Επίσης, έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα ότι τη συνεδρίασή μας παρακολουθούν από τα άνω δυτικά θεωρεία της Βουλής, αφού προηγουμένως ξεναγήθηκαν στην έκθεση της αίθουσας «ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ» και ενημερώθηκαν για την ιστορία του κτηρίου και τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας της Βουλής, δεκατέσσερις μαθήτριες και μαθητές και δύο συνοδοί εκπαιδευτικοί από το Δημοτικό Σχολείο Καναλίων Κέρκυρας. Η Βουλή σάς καλωσορίζει. Να ενημερώσω τους μαθητές ότι σήμερα παρακολουθείτε όχι νομοθετικό έργο, αλλά κοινοβουλευτικό έλεγχο, δηλαδή ο Βουλευτής ερωτά και ο Υπουργός απαντά. Συνεχίζουμε, λοιπόν, με την όγδοη με αριθμό 401/20-1-2020 επίκαιρη ερώτηση δευτέρου κύκλου του Βουλευτή Β2΄ Δυτικού Τομέα Αθηνών του ΜέΡΑ25 κ. Κρίτωνα Αρσένη προς τον Υπουργό Προστασίας του Πολίτη, με θέμα: «Πρωτοφανείς καθυστερήσεις στις πειθαρχικές διαδικασίες που αφορούν την υπόθεση Ζακ Κωστόπουλου». Ο κ. Αρσένης έχει τον λόγο για δύο λεπτά.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υφυπουργέ, η υπόθεση είναι πάρα πολύ γνωστή πραγματικά για το πώς αυτός ο νέος ακτιβιστής των LBGTQ δικαιωμάτων αλλά και των οροθετικών, βρέθηκε νεκρός και, όπως αποδείχθηκε τελικά από την ιατροδικαστική έκθεση, υπήρχε συμβολή των αστυνομικών δυνάμεων στον θάνατό του. Γι' αυτό η προκαταρκτική διοικητική εξέταση μετατράπηκε τελικά σε ΕΔΕ. Όμως, αυτή η ένορκη διοικητική εξέταση της Αστυνομίας - η εσωτερική διαδικασία της Αστυνομίας - δεν έχει προχωρήσει και δεν έχει ολοκληρωθεί. Και, αν θέλετε, υπάρχει μια πολιτική σκιά σε αυτό, καθώς από την πρώτη στιγμή οι υπερασπιστές των αστυνομικών ήταν ένας πρώην συνάδελφος από την πτέρυγα της Νέας Δημοκρατίας, ο κ. Μαντούβαλος, και ένας νυν, ο κ. Πλεύρης. Ο κ. Μαντούβαλος έχασε τη δικηγορική του ιδιότητα αργότερα, αλλά ο κ. Πλεύρης συνεχίζει και είναι υπερασπιστής των αστυνομικών που συμμετείχαν στον φόνο του Ζακ Κωστόπουλου και είναι αυτός που επικαλείται κώλυμα και δεν προχωράει η ΕΔΕ. Έχουμε ένα πολιτικό ζήτημα υψίστης σημασίας για τη Νέα Δημοκρατία, αλλά και το Υπουργείο, γιατί δεν είναι μόνο η ΕΔΕ που δεν προχωράει, με αντίστοιχους τρόπους δεν προχωράει σχεδόν καμμία ΕΔΕ που αφορά κατάχρηση εξουσίας από την πλευρά της Αστυνομίας. Άρα θέλουμε να πάρετε μια ξεκάθαρη δέσμευση ότι θα αλλάξει άρδην ο τρόπος που εξελίσσονται τα πράγματα στην Αστυνομία, όσον αφορά τις ένορκες διοικητικές εξετάσεις. Επίσης, θέλω ακόμα ένα σχόλιό σας, αλλά θα το αναφέρω στη δευτερολογία, για να μην καταχραστώ τον χρόνο. Ευχαριστώ.
Ο Υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη κ. Ελευθέριος Οικονόμου έχει τον λόγο για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, ο θανάσιμος τραυματισμός ενός νέου ανθρώπου από μόνος του αποτελεί ένα τραγικό γεγονός, πολλώ δε μάλλον όταν πρόκειται για συνανθρώπους μας που χρειάζονται ιδιαίτερη προστασία από την πολιτεία. Ο Ζακ Κωστόπουλος έχασε τη ζωή του την Παρασκευή 21 Σεπτεμβρίου 2018. Από το περιεχόμενο τριών αποκομμάτων ημερησίου Τύπου, σύμφωνα με τα οποία προέκυπτε μη ενδεδειγμένη συμπεριφορά των αστυνομικών που συνέλαβαν τον Κωστόπουλο, διατάχθηκε την 27η Σεπτεμβρίου 2018 από το Αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας η διενέργεια προφορικής διοικητικής εξέτασης, η οποία ανατέθηκε με διαταγή της Γενικής Αστυνομικής Διεύθυνσης Αττικής στην Υποδιεύθυνση Διοικητικών Εξετάσεων Αττικής. Στη συνέχεια, ο ενεργών την προφορική διοικητική εξέταση, αφού έλαβε υπ' όψιν τα αποδεικτικά στοιχεία και την ιατροδικαστική έκθεση νεκροψίας - νεκροτομής του Ζακ Κωστόπουλου και επειδή προέκυψαν σαφείς ενδείξεις τέλεσης πειθαρχικών παραπτωμάτων που επισύρουν την επιβολή ανώτερης πειθαρχικής ποινής - απόταξη ή αργία με απόλυση ή πρόσκαιρη παύση - , η διενεργούμενη προφορική διοικητική εξέταση μετατράπηκε σε ένορκη διοικητική εξέταση την 20ή Νοεμβρίου 2018. Η ΕΔΕ έπειτα από έναν μήνα περίπου, δηλαδή στις 24 Δεκεμβρίου 2018, υποβλήθηκε για εκδίκαση στη Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αττικής. Στη συνέχεια, την 31η Δεκεμβρίου 2018, η ΕΔΕ υποβλήθηκε στο Αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας και από εκεί σε διάστημα τεσσάρων μόλις ημερών, την 4η Ιανουαρίου 2019, εστάλη στον Συνήγορο του Πολίτη. Με έγγραφό του ο Συνήγορος του Πολίτη την 8η Φεβρουαρίου 2019 γνωστοποίησε στο Αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας ότι εξετάστηκε ο φάκελος της ΕΔΕ και η πορισματική της έκθεση κρίθηκε ότι είναι εμπεριστατωμένη από τυπικής και ουσιαστικής πλευράς ως προς τις διαπιστώσεις και τα συμπεράσματα και δεν χρήζει περαιτέρω συμπλήρωσης. Καταθέτω στα Πρακτικά της Βουλής το εν λόγω έγγραφο του Συνηγόρου του Πολίτη. [[Στο σημείο αυτό ο Υφυπουργός Προστασίας του Πολίτη κ. Ελευθέριος Οικονόμου καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Κατόπιν τούτου, η ΕΔΕ επέστρεψε στη Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αττικής τη 16η Φεβρουαρίου 2019 για εκδίκαση και εκδικάστηκε από τον Γενικό Αστυνομικό Διευθυντή. Με απόφασή του τη 18η Μαρτίου 2019 παραπέμφθηκαν εννέα αστυνομικοί στο πρωτοβάθμιο πειθαρχικό συμβούλιο με το ερώτημα επιβολής στους τέσσερις εξ αυτών της πειθαρχικής ποινής της απόταξης και για τους λοιπούς πέντε εκείνης της αργίας με απόλυση. Από το πρωτοβάθμιο πειθαρχικό συμβούλιο προσδιορίστηκε η εκδίκαση της υπόθεσης αρχικά την 24η Ιουνίου 2019, πλην, όμως, αναβλήθηκε ομόφωνα, λόγω κωλύματος του συνηγόρου υπεράσπισης των έξι αστυνομικών, επειδή επικαλέστηκε λόγο παράστασης σε ποινική δίκη. Ακολούθως, προσδιορίστηκε νέα δικάσιμος την 27η Σεπτεμβρίου 2019, η οποία αναβλήθηκε εκ νέου λόγω ανωτέρας βίας, ασθένεια των δύο αστυνομικών. Στο ποινικό σκέλος της υπόθεσης, της προανάκρισης επιλήφθηκε η Υποδιεύθυνση Ασφάλειας Αθηνών. Στη συνέχεια το προανακριτικό υλικό υποβλήθηκε στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, από την οποία παραγγέλθηκε η διενέργεια κύριας ανάκρισης για τη διερεύνηση των συνθηκών του θανάσιμου τραυματισμού του Ζακ Κωστόπουλου, η οποία ανατέθηκε στον 23ο Τακτικό Ανακριτή Πλημμελειοδικών Αθηνών. Στο πλαίσιο αυτής κλήθηκαν να απολογηθούν για την πράξη της θανατηφόρου σωματικής βλάβης κατά συναυτουργία οι τέσσερις εκ των εννέα εμπλεκομένων στην υπόθεση αστυνομικών. Στις 17 Ιανουαρίου του 2020 εκδόθηκε το υπ' αριθμόν 139/2020 βούλευμα του Συμβουλίου Πλημμελειοδικών Αθηνών, το οποίο εστάλη στο Αρχηγείο της Ελληνικής Αστυνομίας στις 28 Ιανουαρίου 2020, σύμφωνα με το οποίο οι τέσσερις αστυνομικοί - εκείνοι που απολογήθηκαν ενώπιον του 23ου τακτικού ανακριτή - παραπέμφθηκαν με το ερώτημα της επιβολής της ποινής της απόταξης, παραπέμπονται στο ακροατήριο του μεικτού ορκωτού δικαστηρίου για το αδίκημα της θανατηφόρου σωματικής βλάβης κατά συναυτουργία. Την ίδια κιόλας μέρα, στις 28 Ιανουαρίου 2020, το βούλευμα διαβιβάστηκε από τη Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αττικής στο πρωτοβάθμιο πειθαρχικό συμβούλιο και ορίστηκε νέα δικάσιμος στις 21 Φεβρουαρίου 2020. Όπως αντιλαμβάνεστε, σε όλα τα στάδια της πειθαρχικής διαδικασίας τηρήθηκαν οι προβλεπόμενες από τις διατάξεις του π.δ.120/2008 και του ν.4443/2016 προθεσμίες και καμμία καθυστέρηση δεν υπήρξε.
Ο κ. Αρσένης έχει τον λόγο για τρία λεπτά για τη δευτερολογία του.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υφυπουργέ, η οικογένεια του Ζακ είναι πραγματικά σοκαρισμένη για την καθυστέρηση απονομής δικαιοσύνης και δυστυχώς οι αναβολές που έχουν γίνει στις ΕΔΕ γίνονται με δικαιολογίες. Είναι δύσκολο να αρρωστήσουν ταυτόχρονα δύο άνθρωποι που είναι κατηγορούμενοι. Σε κάθε περίπτωση, έχουμε και ένα άλλο θέμα πάρα πολύ σημαντικό. Υπάρχει από τη Διεθνή Αμνηστία μια διεθνής εκστρατεία συλλογής υπογραφών για να αποδοθεί δικαιοσύνη, να πιεστούμε εμείς ως χώρα να αποδώσουμε δικαιοσύνη στο θέμα της δολοφονίας του Ζακ Κωστόπουλου. Όταν αποτάθηκε μετά η Διεθνής Αμνηστία, για να παραδώσει αυτές τις υπογραφές στην Κυβέρνηση, η Κυβέρνηση, διά στόματος του συναδέλφου σας, του Υπουργού Κωνσταντίνου Τσιάρα, ούτε καν δέχτηκε να τη συναντήσει. Βλέπουμε δηλαδή μια ΕΔΕ που δεν προχωράει, ο συνήγορος υπεράσπισης να είναι από τη Νέα Δημοκρατία, ο οποίος να είναι ένας από τους λόγους που δηλώνει κώλυμα και δεν προχωρά η έρευνα, ο Υπουργός Δικαιοσύνης να μη δέχεται καν να συναντήσει τη Διεθνή Αμνηστία για την υποδοχή των υπογραφών. Υπάρχει μία βαριά σκιά στη Νέα Δημοκρατία για τη διαχείριση αυτής της απόφασης και σας καλώ να πάρετε ριζικά μέτρα, γιατί αυτή τη στιγμή φαίνεται ότι δεν θέλετε να προχωρήσετε την εκδίκαση της υπόθεσης. Θα ήθελα ένα σχόλιό σας γι' αυτό το αστείο πράγμα που έχει βγει στη δημοσιότητα, γι' αυτόν τον διαγωνισμό για την προμήθεια πλωτού προστατευτικού συστήματος δύο χιλιάδων επτακοσίων μέτρων, για να σταματήσει τις μεταναστευτικές ροές, μιας και μέχρι πρότινος ήσασταν εσείς υπεύθυνος μετανάστευσης. Γελάει το διαδίκτυο. Θέλουμε να μας πείτε εσείς μία άποψη, αν κάνουν λάθος.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο να απαντήσετε για τρία λεπτά.
Αντιλαμβάνομαι και τον πόνο της οικογένειας και αυτά που λέτε, αλλά αναμφισβήτητα θα πρέπει να τηρηθούν οι προϋποθέσεις και οι διαδικασίες απονομής της πειθαρχικής και ποινικής δικαιοσύνης που προβλέπονται από την ισχύουσα νομοθεσία. Σε κάθε περίπτωση, όμως, τουλάχιστον για τη συγκεκριμένη περίπτωση δεν τίθεται σε αμφιβολία ότι κινήθηκαν οι διαδικασίες μέσα στο χρονικό διάστημα που προβλέπεται. Αναφορικά με αυτό, θα σας διαβάσω ένα απόσπασμα από την έκθεση του Συνηγόρου του Πολίτη. Ειδικότερα, στην προτελευταία σελίδα του πορίσματος, το οποίο κατετέθη στα Πρακτικά της Βουλής, αναφέρεται ότι: Ένας εκ των βασικών κανόνων της Ποινικής Δικονομίας είναι αυτός της ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας των δικαστικών αποφάσεων, βουλευμάτων, καθώς και των διατάξεων που κατοχυρώνονται στο άρθρο 139 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας και ο οποίος με βάση την πρόβλεψη του άρθρου 8 παράγραφος 2 του π.δ.120/2008 τυγχάνει και εδώ εφαρμογής. Παγίως ο Συνήγορος του Πολίτη σε εκθέσεις του έχει τονίσει την ανάγκη τήρησης της «αρχής της πλήρους αιτιολογίας», σύμφωνα με την οποία η αιτιολογία δεν μπορεί να είναι τυπική, εφόσον σκοπείται η ουσιαστική ορθότητα των δικαιοδοτικών κρίσεων. Με ικανοποίηση παρατηρούμε ότι η ανωτέρω έκθεση πορίσματος φαίνεται να λαμβάνει υπ' όψιν την ανωτέρω αρχή, προκειμένου να οδηγηθεί στις προτάσεις - συμπεράσματα του διατακτικού της μέρους. Συγκεκριμένα η ΕΔΕ διενεργήθηκε στον αναγκαίο χρόνο και τηρώντας την πρόβλεψη του άρθρου 20, παράγραφος 14, του π.δ.120/2008. Συγκεντρώθηκε το διαθέσιμο αποδεικτικό υλικό: ηχητικό, οπτικοακουστικό υλικό, καταθέσεις μαρτύρων, εκθέσεις αναγνώρισης, ιατροδικαστική έκθεση νεκροψίας - νεκροτομής, τοξικολογικές και ιστολογικές εξετάσεις, αντίγραφα εκθέσεων της ποινικής δικογραφίας και έγινε αξιολόγησή του και υπαγωγή των διαπιστούμενων αυτών πράξεων στους υφισταμένους κανόνες του Πειθαρχικού Δικαίου με σχετική αιτιολογία κάνοντας χρήση των γενικών αρχών του Ποινικού Δικαίου. Επιπλέον, από την έκθεση πορίσματος και τα έγγραφα του φακέλου της ΕΔΕ προκύπτει ότι η διαδικασία της διοικητικής εξέτασης έγινε κατ' εφαρμογή των προβλέψεων του π.δ.120/2008 και των γενικών αρχών και κανόνων του Ποινικού Δικαίου που μπορούν να τύχουν εφαρμογής προσαρμοσμένα στη φύση του Πειθαρχικού Δικαίου, ενώ ταυτόχρονα τηρήθηκαν τα προστατευόμενα από αυτά δικαιώματα των πειθαρχικά ελεγχόμενων και διωκόμενων προσώπων και επίσης φαίνεται να τηρήθηκαν και τα δικαιώματα που το άρθρο 6 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και οι απορρέουσες από αυτό αρχές, κατά τη νομολογία των εθνικών δικαστηρίων και του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου για τα δικαιώματα του ανθρώπου τούς αναγνωρίζουν. Επομένως και ο Συνήγορος του Πολίτη αναγνωρίζει ότι η ΕΔΕ διενεργήθηκε στον αναγκαίο χρόνο και τηρήθηκαν οι προβλεπόμενες από τις διατάξεις του π.δ.120/2008 διαδικασίες. Πρέπει να σημειώσω ότι, με δεδομένο ότι στην υπόθεση του Ζακ Κωστόπουλου υπάρχουν εξελίξεις με την απαγγελία κατηγοριών σε επίπεδο τακτικής δικαιοσύνης, ο πειθαρχικός έλεγχος θα επηρεαστεί από αυτή την εξέλιξη καθόσον ακολουθεί παράλληλα την ποινική διαδικασία και είναι εύλογο ότι οι αποφάσεις της ποινικής διαδικασίας θα καθορίσουν με κάθε τρόπο την εσωτερική πειθαρχική διαδικασία, τόσο ως προς το χρονοδιάγραμμα όσο και ως προς το αποτέλεσμα. Θέλω να σας τονίσω, με τον πιο κατηγορηματικό τρόπο, ότι ούτε από την πολιτική ηγεσία ούτε από τη φυσική ηγεσία της Αστυνομίας γίνονται ανεκτές βίαιες συμπεριφορές. Δόγμα μας, ως άλλωστε οφείλουμε σε μία δημοκρατική πολιτεία, είναι ο απόλυτος σεβασμός στα ανθρώπινα δικαιώματα, στη συνταγματική νομιμότητα και αυτά υπηρετούμε. Ευχαριστώ.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα ότι τη συνεδρίασή μας παρακολουθούν από τα άνω δυτικά θεωρεία, αφού ξεναγήθηκαν στην έκθεση της αίθουσας «ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ» και ενημερώθηκαν για την ιστορία του κτηρίου και τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας της Βουλής των Ελλήνων, ομάδα έντεκα φοιτητών «ERASMUS» από το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Η Βουλή σάς καλωσορίζει. [[Χειροκροτήματα απ' όλες τις πτέρυγες της Βουλής]] Παρακολουθείτε, επειδή είστε φοιτητές, αυτή τη στιγμή όχι νομοθετικό έργο, αλλά κοινοβουλευτικό έλεγχο. Ο Βουλευτής πάντα ερωτά και ο Υπουργός απαντά επί της ερωτήσεως. Θα συζητηθεί η πέμπτη με αριθμό 417/23-1-2020 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου της Η΄ Αντιπροέδρου της Βουλής και Βουλευτού Β3΄ Νοτίου Τομέα Αθηνών της ΜέΡΑ25 κ. Σοφίας Σακοράφα προς τον Υπουργό Υγείας, με θέμα: «Ελλείψεις αντινεοπλασματικών φαρμάκων - καθυστερήσεις και ακυρώσεις θεραπειών». Ορίστε, κυρία Σακοράφα, έχετε τον λόγο για την πρωτολογία σας.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, δυστυχώς η επίκαιρη ερώτησή μας αφορά σε ένα ιδιαίτερα δυσάρεστο θέμα - θα έλεγα - και σε μία ευαίσθητη κατηγορία συμπολιτών μας. Δεν αφορά γενικά σε όσα ακούστηκαν τον τελευταίο καιρό για ελλείψεις σε φάρμακα, ακόμη και από καταγγελίες φαρμακευτικών συλλόγων. Αναφερόμαστε ειδικά στις ελλείψεις που παρατηρούνται τον τελευταίο καιρό συγκεκριμένα στα αντινεοπλασματικά φάρμακα. Υπάρχει σωρεία αναφορών και καταγγελιών για παρατεινόμενη έλλειψη τέτοιων φαρμάκων, ακόμα - θα έλεγα - και βασικών. Πολλά μάλιστα, από αυτά τα φάρμακα χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία περισσότερων μορφών καρκίνου. Άμεση συνέπεια της έλλειψης των φαρμάκων αυτών είναι να καθυστερούν ανεπίτρεπτα ή ακόμα και να ακυρώνονται προγραμματισμένες χημειοθεραπείες καρκινοπαθών. Γιατροί και ασθενείς περιέρχονται σε απόγνωση λόγω ελλείψεων απαραίτητων φαρμάκων ακόμα και στα φαρμακεία απ' όπου αυτοί τα προμηθεύονται. Κύριε Υπουργέ, μακριά από εμάς κάθε σκέψη να μονοπωλήσουμε την ευαισθησία ή το ενδιαφέρον για όσους συνανθρώπους μας υποβάλλονται σε αυτή την επώδυνη διαδικασία της μάχης τους με τον καρκίνο. Δίνουν μια δύσκολη μάχη και σε τέτοιες περιπτώσεις δεν πρέπει να νιώθουν ότι η πολιτεία τούς εμπαίζει. Όταν αναβάλλονται ή ακυρώνονται οι χημειοθεραπείες, όταν δεν βρίσκουν το φάρμακό τους νιώθουν ανίσχυροι απέναντι στην αρρώστια, αλλά θα έλεγα και απέναντι στο κράτος. Γνωρίζουμε βέβαια ότι το φαινόμενο παρόμοιων ελλείψεων υπήρχε και στο παρελθόν. Δεν είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει. Η επανάληψη του προβλήματος αποδεικνύει ότι αυτό δεν αντιμετωπίζεται αποτελεσματικά, αλλά δεν αντιμετωπίζεται και στρατηγικά από τα αρμόδια όργανα της πολιτείας. Αποδεικνύει ακόμη ότι δεν αρκούν οι βεβιασμένες αντανακλαστικές ή «πυροσβεστικές» ενέργειες για την εξάλειψή του. Απαιτείται και μεσομακροπρόθεσμο σχέδιο, γιατί σε κάθε περίπτωση είναι στοιχειώδης η υποχρέωση της πολιτείας να εξασφαλίζει διαρκώς και αενάως τη διαθεσιμότητα των φαρμάκων αυτών. Γι' αυτό και σας ρωτάμε, κύριε Υπουργέ: Με ποια άμεσα μέτρα θα αντιμετωπίσετε την έλλειψη αυτών των φαρμάκων; Επίσης - πολύ σημαντικό - με ποιες ενέργειες θα εξασφαλίσετε ότι δεν θα επαναληφθεί στο μέλλον αυτό το απαράδεκτο φαινόμενο; Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Ευχαριστούμε κι εμείς. Τον λόγο έχει ο Υφυπουργός Υγείας κ. Κοντοζαμάνης για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κυρία Σακοράφα, το γεγονός της ύπαρξης συγκεκριμένων προβλημάτων και δυσλειτουργιών, σε ό,τι αφορά τις ελλείψεις συγκεκριμένων δραστικών ουσιών, δεν το αρνούμαστε. Άλλωστε, είναι ένα πρόβλημα διαχρονικό. Το θέμα είναι να μπορούμε με συγκεκριμένα μέτρα και ενέργειες, τα οποία θα αναλύσω, να διασφαλίζουμε τον ομαλό και επαρκή εφοδιασμό της αγοράς. Άλλωστε νομίζω ότι αυτό έκαναν πάντα όλες οι κυβερνήσεις, όχι μόνο εμείς αλλά και οι προηγούμενες, προκειμένου να αντιμετωπίσουν αυτό το πρόβλημα. Νομίζω ότι είναι σημαντικό να ακούμε τις επισημάνσεις των φορέων, όπως της Ελληνικής Ομοσπονδίας Καρκίνου και άλλων φορέων ασθενών, και να εξετάζουμε βέβαια σε κάθε περίπτωση την πραγματική κατάσταση του προβλήματος. Θέλω, όμως, να γίνω πιο συγκεκριμένος. Καθυστερήσεις και ακυρώσεις χημειοθεραπειών δεν υπήρξαν πάρα πολλές στο Εθνικό Σύστημα Υγείας. Για παράδειγμα, βάσει των στοιχείων της Α΄ Υγειονομικής Περιφέρειας Αττικής για το χρονικό διάστημα από 1η Σεπτεμβρίου του 2019 έως και 27 Ιανουαρίου του 2020 καταγράφηκαν τέσσερις αναβολές συνεδριών, μία στο Γενικό Νοσοκομείο «Ιπποκράτειο», μία στον «Άγιο Σάββα» και δύο στο Νοσοκομείο «Λαϊκό». Μάλιστα, στο Νοσοκομείο «Λαϊκό» αφορούσε κυρίως θεραπείες για αιματολογικούς ασθενείς κυρίως με τη δραστική ουσία μελφαλάνη και την φλεομυκήνη, όπου έχει αποκατασταθεί το πρόβλημα της έλλειψης. Αυτό είναι ένα παγκόσμιο πρόβλημα γι' αυτές τις δραστικές ουσίες. Αντιλαμβάνεστε, λοιπόν, ότι στη μεγαλύτερη υγειονομική περιφέρεια της χώρας οι καθυστερήσεις, οι αναβολές ήταν ελάχιστες. Να σημειώσω δε ότι τους μήνες Οκτώβριο, Νοέμβριο και Δεκέμβριο του 2019 και τον Ιανουάριο του 2020 έχουν διεξαχθεί τριάντα οκτώ χιλιάδες εννιακόσιες εξήντα μία συνεδρίες χημειοθεραπείας. Στην Δ΄ Υγειονομική Περιφέρεια της Μακεδονίας σε κανένα από τα οκτώ συνολικά νοσοκομεία, στα οποία παρέχονται υπηρεσίες χημειοθεραπείας, δεν έχει σημειωθεί αναβολή χημειοθεραπείας. Τα προβλήματα που προέκυψαν αντιμετωπίστηκαν άμεσα, με αποτέλεσμα οι συνεδρίες να γίνουν κανονικά, όπως επίσης και σε άλλα νοσοκομεία, όπως το ΑΧΕΠΑ. Θα επανέλθω στο θέμα των ελλείψεων. Κατά τον Δεκέμβριο λόγω της έλλειψης της «πλατίνας» υπήρξαν χρονικές μεταθέσεις κάποιων θεραπειών κατά δύο ή τρεις ημέρες, χωρίς να υπάρχουν όμως επιπτώσεις στη θεραπεία των ασθενών. Τα φάρμακα ελήφθησαν από άλλα νοσοκομεία και επεστράφησαν στη συνέχεια. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Υπουργού]] Θα χρησιμοποιήσω χρόνο από τη δευτερολογία μου, κύριε Πρόεδρε. Για ένα φάρμακο χαμηλού κόστους η έλλειψη αντιμετωπίστηκε με εύρεση από την ελεύθερη αγορά για έναν μικρό αριθμό συσκευασιών. Ιδιαίτερα κατά τα διαστήματα που παρουσιάστηκε πρόβλημα λόγω έλλειψης φαρμάκων αντιμετωπίστηκαν επίσης τα προβλήματα με τη χορήγηση φαρμάκων από τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ, είτε με έκτακτες εισαγωγές από τον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων και το Ινστιτούτο Φαρμακευτικής Έρευνας και Τεχνολογίας. Ανάλογα παραδείγματα υπάρχουν και για διάφορα άλλα νοσοκομεία. Επιτρέψτε μου να πω το εξής, σε ό,τι αφορά τα μέτρα τα οποία παίρνουμε. Βεβαίως γνωρίζουμε όλοι πως αρκετά χημειοθεραπευτικά φάρμακα είναι καταξιωμένα εδώ και πάρα πολλά χρόνια στη θεραπευτική και είναι φθηνά επειδή είναι παλιά φάρμακα και επειδή δεν συμφέρει η παραγωγή τους γι' αυτό υπάρχουν και συγκεκριμένες ελλείψεις. Προς την κατεύθυνση αυτή, πέρα από τις έκτακτες εισαγωγές στις οποίες προβαίνει ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων προκειμένου να αντιμετωπίσουμε την έλλειψη αυτών των προϊόντων, ο Εθνικός Οργανισμός Φαρμάκων έχει έρθει ήδη σε συνεννόηση με ελληνικές εταιρείες προκειμένου να προβούν στην παραγωγή αυτών των φθηνών φαρμάκων, έτσι ώστε να καλυφθεί επαρκώς η αγορά. Ευχαριστώ πολύ.
Η κ. Σακοράφα έχει τον λόγο για τη δευτερολογία της.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, εάν κάποιος στην οικογένειά σου έχει νοσήσει με αυτή την ασθένεια ή εάν έχεις νοσήσει εσύ ο ίδιος, ξέρεις πως η μάχη κατά του καρκίνου σε εμπλέκει ολόκληρο και έχεις και μια ιδιαίτερη ευαισθησία θα έλεγα. Προσπάθησα, λοιπόν, από την πρώτη στιγμή - στο λεκτικό τουλάχιστον που χρησιμοποίησα - να αποφύγω οποιαδήποτε υπόνοια πολιτικής εκμετάλλευσης - μακριά από εμένα αυτό - , δεν θα το ήθελα σε καμμία περίπτωση, γιατί μιλάμε για μια ιδιαίτερη κατηγορία συνανθρώπων μας, οι οποίοι περνάνε τον δικό τους γολγοθά. Όμως, ήλπιζα ότι η απάντησή σας δεν θα περιλάμβανε το επιχείρημα ότι δεν υπήρξαν καθυστερήσεις ή ότι δεν υπάρχουν ελλείψεις. Αυτό είναι δεδομένο, γιατί πολύ καλά γνωρίζετε ότι τα δημοσιεύματα στον Τύπο πληθαίνουν και μάλιστα πληθαίνουν πάρα πολύ. Όλοι εμείς εδώ βρισκόμαστε έχοντας την ευθύνη - ο καθένας από τη θέση του - για να εξαλείψουμε απολύτως παρόμοια περιστατικά. Οι άνθρωποι αυτοί, όταν λείπει το φάρμακό τους, αναγκάζονται να καταφεύγουν στους συλλόγους καρκινοπαθών και οι σύλλογοι με τη σειρά τους να ψάχνουν από νοσοκομείο σε νοσοκομείο. Το ξέρετε αυτό. Είναι μια ανεπίτρεπτη - θα έλεγα - , ψυχοφθόρα και πρόσθετα επιβαρυντική διαδικασία απέναντι στην οποία δεν χωρούν δικαιολογίες ούτε επικοινωνιακές υπεκφυγές. Αυτό σημαίνει ότι εδώ επιβάλλεται η με κάθε τρόπο υπέρβαση κάθε σχετικής δυσκολίας και εμποδίων. Είναι γνωστά τα δεδομένα που μπορούν να συντείνουν στις ελλείψεις, όπως λόγου χάριν οι μειωμένες εισαγωγές, πιθανόν λόγω του clawback, ή οι αυξημένες εξαγωγές για το μεγαλύτερο κέρδος - το ξέρετε. Υπάρχουν τεράστιες ελλείψεις στα φάρμακα. Σε κάθε περίπτωση, επιβάλλεται από τον νόμο στο ΙΦΕΤ η υποχρέωση να διατηρεί απόθεμα ασφαλείας στα φάρμακα και ιδίως στα βασικά, σε αυτά τα φάρμακα. Θα έπρεπε, λοιπόν, το ΙΦΕΤ σε συνεργασία με τον ΕΟΦ να φροντίζει για την προμήθεια και την επάρκεια των φαρμάκων αυτών, αλλά και για τη δημιουργία αποθέματος ασφαλείας, προκειμένου να αντιμετωπίζεται τυχόν μειωμένη παραγωγή, αλλά και κάθε άλλη πιθανότητα έλλειψης. Και σας ρωτώ: Γιατί στην προκειμένη περίπτωση δεν υπήρχε αυτό το απόθεμα ασφαλείας; Δεν θα βοηθούσε, κύριε Υπουργέ, ένα εθνικό μητρώο νεοπλασιών, ώστε να προκύπτει άμεσα και ανά πάσα στιγμή πόσοι ασθενείς υποβάλλονται σε ποιες θεραπείες και πού; Δεν θα έπρεπε τα φαρμακεία των νοσοκομείων να είναι μεταξύ τους ηλεκτρονικά διασυνδεδεμένα, ώστε να προκύπτουν άμεσα οι τυχόν ελλείψεις ή τα πλεονάσματα; Επίσης, δεν άκουσα, κύριε Υπουργέ, ποια μέτρα έχετε την πρόθεση να λάβετε για να σταματήσει η τεχνητή έλλειψη και να μη δημιουργούν πρόβλημα οι παράλληλες εξαγωγές. Η Ελληνική Ομοσπονδία Καρκίνου ανακοίνωσε δημόσια ότι σας είχε στείλει επιστολή για το συγκεκριμένο πρόβλημα από τον Αύγουστο του 2019. Κι όμως, παρά τις σχετικές διαβεβαιώσεις, δεν έπαψαν οι καταγγελίες για ελλείψεις σε διάφορες περιοχές της χώρας, όπως παραδείγματος χάριν, τελευταία, στη Θεσσαλονίκη, που αναφερθήκατε προηγουμένως αλλά και στην Κρήτη. Σε τελευταία ανάλυση, είναι ανεπίτρεπτο να εκτίθεται το Υπουργείο για ελλείψεις σε βασικά, ακόμα και σε φθηνά φάρμακα. Το πρόβλημα - όπως είπαμε - δεν εμφανίζεται πρώτη φορά. Είναι επαναλαμβανόμενο. Γι' αυτό και είναι μεγαλύτερες οι ευθύνες των αρμόδιων υπηρεσιών, που θα έπρεπε να έχουν προβλέψει τις εξελίξεις και να έχουν μεριμνήσει έγκαιρα με βάση τη δεδομένη εμπειρία τους. Επαναλαμβάνω, λοιπόν, κλείνοντας - και πρέπει όλοι να συμφωνήσουμε σε αυτό - ότι αποτελεί στοιχειώδη και απαράβατη υποχρέωση της πολιτείας να διασφαλίζει τη διαρκή επάρκεια των νεοπλασματικών φαρμάκων, έτσι ώστε να καλύπτονται χωρίς εξαίρεση οι ανάγκες των ασθενών. Έχω ακούσει πάρα πολλές φορές ασθενείς να λένε ότι «θεός μου σε αυτή τη διαδικασία είναι ο γιατρός μου και το θαύμα μου είναι τα φάρμακα». Ας μην τους τα στερήσουμε. Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.
Ο Υφυπουργός Υγείας κ. Βασίλειος Κοντοζαμάνης έχει τον λόγο για τρία λεπτά για τη δευτερολογία του.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. [[Στο σημείο αυτό ο Βουλευτής κ. Εμμανουήλ Συντυχάκης καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν υπόμνημα, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Κυρία Σακοράφα, είπα ότι αναγνωρίζουμε το πρόβλημα των ελλείψεων το οποίο είναι διαχρονικό και σίγουρα δεν πρέπει να γίνεται πολιτική εκμετάλλευση του ζητήματος. Όλοι είμαι βέβαιος ότι προβαίνουν στις δέουσες ενέργειες προκειμένου να μην υπάρχουν ελλείψεις και να αντιμετωπίζονται τα όποια προβλήματα. Δεν είναι θέμα κυβέρνησης. Όλες οι κυβερνήσεις προς αυτή την κατεύθυνση δουλεύουν. Το λέω εγώ με βαθιά εμπειρία διότι έχω διατελέσει και Πρόεδρος στον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων και γνωρίζω τις ενέργειες όλων των αρμόδιων φορέων προκειμένου να υπάρχει κάλυψη στην αγορά. Αυτό που θα ήθελα να πω είναι το εξής. Πράγματι σε κάποια προϊόντα δεν είναι δυνατόν αυτή τη στιγμή να υπάρχει απόθεμα από το ΙΦΕΤ και αυτό διότι παρατηρούνται ελλείψεις σε παγκόσμιο επίπεδο και προσπαθούμε οριακά να καλύπτουμε τις ανάγκες. Γι' αυτό είπα και στην πρωτολογία μου ότι είμαστε σε συνεννόηση με την ελληνική φαρμακοβιομηχανία προκειμένου να προχωρήσει στην παραγωγή των φθηνών αυτών αντινεοπλασματικών προϊόντων προκειμένου να υπάρχει επάρκεια στην αγορά. Δεύτερον, σε ό,τι αφορά τις παράλληλες εξαγωγές, εφόσον διαπιστωθεί ότι φάρμακα εξάγονται και δεν καλύπτεται η ελληνική αγορά, τότε προβαίνουμε σε απαγόρευση των εξαγωγών, έτσι ώστε να μην υπάρχει ο κίνδυνος εξαφάνισης των προϊόντων από την αγορά. Μιλάμε για πιστοποιημένη έλλειψη και έλλειψη σε επίπεδο δραστικής ουσίας και όχι εμπορικής ονομασίας, διότι η δραστική ουσία είναι αυτή που καλύπτει τη θεραπευτική ανάγκη. Φροντίζουμε και για ένα άλλο πλέγμα ενεργειών. Ήδη έχουμε συναντηθεί κι έχουμε συμφωνήσει με τον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο προκειμένου να υπάρχει στενή συνεργασία μεταξύ των αρμοδίων οργάνων, κυρίως μεταξύ του Πανελληνίου και του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων, έτσι ώστε να καταγράφονται και να πιστοποιούνται οι ελλείψεις στην αγορά και να παρεμβαίνουμε όπου χρειάζεται. Σας είπα ότι οι συγκεκριμένες δραστικές ουσίες ήδη καλύπτονται επαρκώς στην αγορά - κυρίως σε ό,τι αφορά κάποια αιματολογικά νοσήματα - και η προσπάθεια είναι διαρκής και συνεχής. Μπορεί να υπάρχουν κάποιες ολιγοήμερες καθυστερήσεις στις θεραπείες, αλλά καμμία δεν έχει ακυρωθεί και πιστεύω ότι ο κάθε πολίτης στο τέλος παίρνει τη θεραπεία την οποία χρειάζεται. Ευχαριστώ πολύ.
Συνεχίζουμε με την τρίτη με αριθμό 434/28-1-2020 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Ηρακλείου του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Εμμανουήλ Συντυχάκη προς τον Υπουργό Υγείας, με θέμα: «Για τα προβλήματα και τις ελλείψεις του Γενικού Νοσοκομείου Χανίων». Ορίστε, κύριε Συντυχάκη, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά για την πρωτολογία σας.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, το Νοσοκομείο Χανίων εξυπηρετεί ανάγκες εκατόν εβδομήντα χιλιάδων κατοίκων του Νομού Χανίων, ενώ κατά την καλοκαιρινή περίοδο ο αριθμός των εξυπηρετούμενων υπερδιπλασιάζεται, δεδομένου ότι δεν υπάρχει άλλο νοσοκομείο στον νομό που να εφημερεύει καθημερινά. Την ίδια στιγμή ο αριθμός των εξυπηρετούμενων ασθενών τα τελευταία χρόνια έχει πενταπλασιαστεί λόγω της επιδείνωσης των όρων ζωής των εργαζομένων και λόγω της ελλιπούς πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας. Το νοσοκομείο αδυνατεί να ανταποκριθεί στον ρόλο του. Υπάρχουν εκατοντάδες κενά σε ιατρικό, νοσηλευτικό, τεχνικό και παραϊατρικό προσωπικό, ακόμη και στις θέσεις που προβλέπει ο υπάρχων ελλιπής οργανισμός του νοσοκομείου. Άμεση συνέπεια της υποστελέχωσης είναι οι ουρές των ασθενών, η οριακή κατάσταση για πολλές ειδικότητες, οι πολύμηνες αναμονές για μια εξέταση στο νοσοκομείο. Χαρακτηριστικό είναι ότι η λίστα αναμονής σε ειδικότητες όπως το γαστρεντερολογικό φτάνει τα δύο έτη. Επιπλέον, στο ενδοκρινολογικό η κατάσταση που έχει διαμορφωθεί είναι τέτοια, ώστε πλέον να αδυνατεί να δεχτεί νέους ασθενείς. Συνέπεια των παραπάνω είναι και η εντατικοποίηση της εργασίας των εργαζομένων, που δουλεύουν στην πλειοψηφία τους με ελαστικές σχέσεις εργασίας, με «πετσοκομμένα» δικαιώματα και μισθούς πείνας και οι δυσλειτουργίες σε πολλές κλινικές. Για παράδειγμα, ο μέσος όρος σε νοσηλευτικό προσωπικό στη βραδινή βάρδια είναι ένας νοσηλευτής ανά κλινική. Την τραγική κατάσταση επιδεινώνουν τα προβλήματα που αφορούν την κτηριακή υποδομή και τον τεχνικό εξοπλισμό του νοσοκομείου ως επιπτώσεις της ελλιπούς ή μηδαμινής συντήρησής του. Το νοσοκομείο είναι παράδειγμα της επικίνδυνης κατάστασης που έχει διαμορφωθεί στον τομέα της υγείας γενικότερα. Δεν είναι κάτι ξεχωριστό σε σχέση με όλη την υπόλοιπη κατάσταση και αυτό εξαιτίας της χρηματοδότησης απ' όλες τις μέχρι σήμερα κυβερνήσεις προς όφελος επιχειρηματιών που δραστηριοποιούνται στον χώρο αυτόν και σε βάρος των εργαζομένων και των λαϊκών οικογενειών αλλά και των εργαζομένων του κλάδου. Σας ρωτάμε, κύριε Υπουργέ, τι μέτρα θα πάρει η Κυβέρνηση για την άμεση αντιμετώπιση των μεγάλων προβλημάτων στο νοσοκομείο, για την πρόσληψη όλου του αναγκαίου μόνιμου ιατρικού, νοσηλευτικού και άλλου προσωπικού, με απολύτως δωρεάν ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και εξετάσεις χωρίς πλαφόν και περικοπές, με κατάργηση των εισφορών στον κλάδο υγείας και κατάργηση κάθε επιχειρηματικής δραστηριότητας, για την άμεση επίλυση των οξυμμένων κτηριακών προβλημάτων, ώστε οι ασθενείς να νοσηλεύονται στις προβλεπόμενες συνθήκες του 21ου αιώνα. Αυτά δεν τα λέμε εμείς, απλά προέκυψαν - και κλείνω με αυτό, κύριε Πρόεδρε - από την επίσκεψη του Γενικού Γραμματέα του κόμματός μας στα Χανιά στις 14 Δεκέμβρη του 2019, όπου υπήρξε συνάντηση του συλλόγου εργαζομένων στο Γενικό Νοσοκομείο Χανίων και άλλων εργαζομένων, μια σημαντική και εποικοδομητική συνάντηση, όπου αυτά τέθηκαν στον Γενικό Γραμματέα του ΚΚΕ. Και μάλιστα καταθέτω στα Πρακτικά της Βουλής και το σχετικό υπόμνημα που παρέδωσαν οι εργαζόμενοι στον Γενικό Γραμματέα. Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Ευχαριστώ. Τον λόγο έχει ο Υφυπουργός Υγείας κ. Κοντοζαμάνης για τρία λεπτά, για την πρωτολογία του.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Συντυχάκη, όπως έχω απαντήσει και σε παρόμοιες ερωτήσεις συναδέλφων σας Βουλευτών του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας αλλά και άλλων κομμάτων, τα προβλήματα και οι ελλείψεις στα νοσοκομεία όλης της χώρας δεν είναι τωρινό φαινόμενο. Κληροδοτήθηκαν στη σημερινή Κυβέρνηση και βεβαίως η κατάσταση την οποία κληθήκαμε να διαχειριστούμε ήταν πολύ χειρότερη απ' αυτή που φανταζόμασταν. Καταβάλλουμε κάθε προσπάθεια να ανατρέψουμε αυτή την κατάσταση και δώσαμε μεγάλη μάχη προκειμένου να διασφαλίσουμε την ασφαλή και επαρκή λειτουργία των νοσοκομειακών μονάδων το 2019. Κάθε χρόνο, τα τελευταία χρόνια συνταξιοδοτείται ένας πολύ μεγάλος αριθμός προσωπικού, όχι μόνο ιατρικού αλλά και λοιπού προσωπικού, από το Εθνικό Σύστημα Υγείας. Το Εθνικό Σύστημα Υγείας συμπλήρωσε τα συντάξιμα χρόνια του από το 1983 που ιδρύθηκε και βρισκόμαστε σε μια χρονική στιγμή καμπής με αυτό το μεγάλο κύμα συνταξιοδοτήσεων. Σίγουρα οι ανάγκες σε προσλήψεις είναι πάρα πολλές. Ήδη προχωρούν οι προσλήψεις σε λοιπό προσωπικό και σε ιατρικό προσωπικό, αλλά έχει γίνει και συγκεκριμένος προγραμματισμός για το 2020 και τα επόμενα χρόνια. Μάλιστα, επειδή σε προηγούμενη αναφορά έχω απαντήσει, να υπενθυμίσω ότι προς την κατεύθυνση αυτή προχωρούμε στη μετατροπή θέσεων επικουρικού προσωπικού σε Επιμελητές Β΄, προκειμένου να δώσουμε μια ανάσα στο σύστημα με μόνιμες προσλήψεις και την κάλυψη κενών οργανικών θέσεων με μόνιμες προσλήψεις στο Εθνικό Σύστημα Υγείας. Βεβαίως, είμαστε στη διαδικασία νομοθέτησης, προκειμένου να επισπεύσουμε την πρόσληψη νοσηλευτικού προσωπικού στα νοσοκομεία, δημιουργώντας κλάδο νοσηλευτών, έτσι ώστε να μην παρατηρούνται καθυστερήσεις στην πρόσληψη της συγκεκριμένης ομάδας που τόσο ανάγκη έχουν τα νοσοκομεία μας. Σε ό,τι αφορά τώρα το Νοσοκομείο Χανίων, που αφορά και το βασικό αντικείμενο της ερώτησής σας, πρέπει να πω ότι σε ό,τι αφορά τη γαστρεντερολογική κλινική, η αναμονή δεν είναι δύο χρόνια, όπως αναφέρετε. Υπάρχει κάποιο πρόβλημα στους εξωτερικούς ασθενείς οι οποίοι προσέρχονται στο νοσοκομείο προκειμένου να εξεταστούν. Στους εσωτερικά νοσηλευόμενους ασθενείς οι εξετάσεις γίνονται κανονικά, πραγματοποιούνται κάθε εβδομάδα περισσότερες από πενήντα ενδοσκοπήσεις, δηλαδή άνω των δυόμισι χιλιάδων ετησίως και από αυτές οι τριάντα - τριάντα πέντε αφορούν τους εσωτερικούς ασθενείς. Σχετικά με τις μόνιμες προσλήψεις, έχουμε δύο θέσεις Επιμελητών Β΄ και είκοσι πέντε θέσεις λοιπού προσωπικού. Να επισημάνω για μία ακόμα φορά ότι οι έκτακτες ανάγκες καλύπτονται με επιπλέον επικουρικό προσωπικό, το οποίο εγκρίνεται κατόπιν αιτήσεως του νοσοκομείου προς το Υπουργείο Υγείας. Να σημειώσω προς απάντηση στην ερώτησή σας ότι η περίθαλψη και οι εξετάσεις στα δημόσια νοσοκομεία είναι δωρεάν. Επομένως δεν αντιλαμβάνομαι γιατί ρωτάτε για απολύτως δωρεάν ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και εξετάσεις χωρίς πλαφόν και περικοπές. Βεβαίως σε ό,τι αφορά τα οξυμμένα κτηριακά προβλήματα γνωρίζουμε όλοι ότι οι υποδομές στο Εθνικό Σύστημα Υγείας είναι πεπαλαιωμένες. Δεν αφορά μόνο τις κτηριακές υποδομές, αλλά και τον βιοϊατρικό εξοπλισμό, ο οποίος είναι και αυτός γηρασμένος. Υπάρχει συγκεκριμένο σχέδιο αναβάθμισης των κτηριακών υποδομών σε όλα τα νοσοκομεία της χώρας και βεβαίως αντικατάστασης και αναβάθμισης του βιοϊατρικού εξοπλισμού, προκειμένου να εκσυγχρονιστούν οι υποδομές και να απολαμβάνει ο κάθε πολίτης τις καλύτερες υπηρεσίες υγείας. Ευχαριστώ πολύ.
Ο κ. Συντυχάκης έχει τον λόγο για τρία λεπτά για τη δευτερολογία του.
Κύριε Υπουργέ, πριν από δύο εβδομάδες πάλι εδώ μαζί είχαμε συζητήσει για την κατάσταση του Νοσοκομείου Αγίου Νικολάου. Χωρίς να θέλω να σας προσβάλω δώσατε «καρμπόν» απάντηση και τότε και σήμερα. Μάλιστα, σας είχα πει και τότε - το επαναλαμβάνω και τώρα - πως ό,τι μας έλεγαν οι Υπουργοί της προηγούμενης κυβέρνησης περίπου τα ίδια μας λέτε και εσείς, δηλαδή ότι κληρονομήσατε από την προηγούμενη κυβέρνηση αυτή την άσχημη κατάσταση στα νοσοκομεία. Μα, και η προηγούμενη κυβέρνηση έλεγε το ίδιο για τις προ - προηγούμενες κυβερνήσεις. Δηλαδή, μιλάμε τώρα για «καρμπόν» απαντήσεις. [[Στο σημείο αυτό την Προεδρική Έδρα καταλαμβάνει η Η΄ Αντιπρόεδρος της Βουλής κ. ΣΟΦΙΑ ΣΑΚΟΡΑΦΑ]] Λέτε ότι είναι δωρεάν η περίθαλψη στα νοσοκομεία. Αφ' ενός έχει δυσκολέψει η πρόσβαση του πολίτη στα δημόσια νοσοκομεία από την άποψη ότι υπάρχουν όλες αυτές οι μεγάλες καθυστερήσεις που θα σας πω σε λίγο, προκειμένου να κάνει τις εξετάσεις του, να λάβει περίθαλψη κ.λπ., και αφ' ετέρου μην ξεχνάτε ότι υπάρχουν τα απογευματινά ιατρεία, που ένα μεγάλο μέρος του πληθυσμού, ακριβώς λόγω των προβλημάτων και των δυσλειτουργιών που παρουσιάζει το νοσοκομείο τις πρωινές ώρες, κατευθύνεται στα απογευματινά ιατρεία παρά τις μεγάλες και τιτάνιες προσπάθειες που καταβάλλει αυτό το ελάχιστο προσωπικό που έχουν τα νοσοκομεία. Δεύτερον, στις 31-10-2019 σας επισκέφθηκαν οι εργαζόμενοι του Νοσοκομείου Αγίου Νικολάου και μάλιστα σας επέδωσαν και ένα ψήφισμα όπου εκεί καταγράφουν τα άμεσα, βασικά προβλήματα που αντιμετωπίζει το νοσοκομείο. Εσείς τώρα τους διαψεύδετε ότι τα ραντεβού των ασθενών για εξετάσεις καθυστερούν μέχρι και δύο χρόνια. Οι εργαζόμενοι δεν μπορεί να το βγάζουν από το μυαλό τους, προφανώς ζουν την καθημερινότητα του νοσοκομείου και έχουν μια καλύτερη αντίληψη από τον οποιονδήποτε Υπουργό. Σας κατέθεσαν και άλλα ζητήματα, όπως ότι ραντεβού για ενδοκρινολόγο δεν υπάρχουν. Η μοναδική ενδοκρινολόγος του νοσοκομείου παρακολουθεί πεντέμισι χιλιάδες ασθενείς. Ραντεβού για μαγνητική τομογραφία αν πάει κάποιος τώρα να κλείσει θα του δώσουν χαρτί για τον Αύγουστο του 2020, για οφθαλμίατρο τον Ιούνιο του 2020, για ρευματολόγο τον Ιούνιο του 2020. Η μονάδα εμφραγμάτων επτά κλινών λειτουργεί σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης λόγω έλλειψης νοσηλευτικού προσωπικού. Για να ανοίξει το αιμοδυναμικό εργαστήριο μετέφεραν εκεί το λιγοστό νοσηλευτικό προσωπικό της μονάδας. Αυτά σας είναι γνωστά και μάλιστα τους υποσχεθήκατε ότι θα τα αντιμετωπίσετε αυτά τα προβλήματα. Αυτές οι εξαγγελίες, λοιπόν, που λέτε για προσλήψεις νέου προσωπικού, δεν ξέρω αν έχουν κάποια αξία όταν είναι κατ' εξακολούθηση επαναλαμβανόμενες. Άρα ούτε λύνεται το πρόβλημα με τους επικουρικούς, με ελαστικές εργασιακές σχέσεις, με εργολαβίες και πάει λέγοντας. Ξέρετε ότι έτσι λειτουργούν σήμερα τα νοσοκομεία. Η Κυβέρνηση, λοιπόν, κατά την άποψή μας, συνεχίζει την ίδια ακριβώς ανθυγιεινή πολιτική που ακολούθησαν και οι προηγούμενες κυβερνήσεις. Γιατί; Διότι δεν λαμβάνετε υπ' όψιν σας τις ανάγκες του λαού - όχι των Χανίων, συνολικά της χώρας - για ένα επιστημονικά σύγχρονο σύστημα υγείας που να διασφαλίζει τους εργαζόμενους στους χώρους υγείας και βέβαια να έχει ως κατεύθυνση την πλήρη κάλυψη όλων των κοινωνικών αναγκών, σύμφωνα με την επιστημονική πρόοδο. Άλλωστε, γνωρίζετε ότι το 20% του συνόλου των εργαζομένων στα δημόσια νοσοκομεία δουλεύουν με ελαστικές εργασιακές σχέσεις και αυτό φυσικά έχει συνέπεια τη διαρκή εργασιακή ανασφάλεια, την ανεργία, οικονομικά, κοινωνικά, ψυχολογικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν, επιστημονικό ακρωτηριασμό και πάει λέγοντας. Σε κάθε περίπτωση, στο ζήτημα της υγείας - και τελειώνω με αυτό, κύριε Πρόεδρε - δεν χωράνε εκπτώσεις, δεν χωράνε «μπαλώματα», δεν χωράει μία απλή διαχείριση της φτώχειας που έχουν σήμερα τα νοσοκομεία. Άρα πρέπει να σταματήσει αυτός ο εμπαιγμός, αυτές οι «καρμπόν» απαντήσεις που δίνετε κάθε φορά όλοι σας. Αυξήστε τη χρηματοδότηση γενναία, για να καλύψετε το σύνολο των αναγκών. Δεν το κάνετε, γιατί είστε δεσμευμένοι, όπως και οι προηγούμενοι, στα μνημόνια, τις δημοσιονομικές πολιτικές, τα μεσοπρόθεσμα προγράμματα και πάει λέγοντας. Μονιμοποιήστε, λοιπόν, προσωπικό που δουλεύει με ληξιπρόθεσμες εργασιακές σχέσεις. Προσλάβετε επιπλέον προσωπικό, που να καλύπτει τις αυξανόμενες ανάγκες, αλλά μόνιμο προσωπικό, όχι αυτό το αίσχος των προσλήψεων λίγων μηνών ή των επικουρικών, που δεν λύνουν ουσιαστικά και συστηματικά το πρόβλημα. Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε.
Κι εγώ ευχαριστώ, κύριε συνάδελφε. Κύριε Υφυπουργέ, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε Συντυχάκη, επιτρέψτε μου να πω ότι μαγικό ραβδί δεν υπάρχει, προκειμένου από τη μια μέρα στην άλλη να αλλάξει μία κατάσταση. Οι απαντήσεις μας δεν είναι «καρμπόν», έχουμε συγκεκριμένο σχέδιο, έχουμε προβεί σε συγκεκριμένα μέτρα, τα έχουμε εξαγγείλει, τα υλοποιούμε και είμαι βέβαιος ότι σε σύντομο χρονικό διάστημα θα φανούν αυτά τα αποτελέσματα. Στόχος μας είναι να αντιμετωπίζουμε τα μεγάλα ζητήματα στον τομέα της υγείας, όπως είναι η χρηματοδότηση, αλλά και να φτάνουμε και σε επίπεδο αντιμετώπισης των προβλημάτων του κάθε ασθενή χωριστά, να μην αφήσουμε κανέναν συμπολίτη μας πίσω, να μη μείνει καμμία ανάγκη ακάλυπτη. Αυτό χρειάζεται σχέδιο, το οποίο το έχουμε και το υλοποιούμε. Θα ήθελα να τονίσω για μία ακόμη φορά ότι η Κυβέρνηση έχει δεσμευτεί για τον δημόσιο χαρακτήρα του συστήματος υγείας, όπου ο κάθε πολίτης θα έχει πρόσβαση σε όλες τις υπηρεσίες υγείας, χωρίς να επιβαρύνεται με αδικαιολόγητο κόστος. Ευχαριστώ πολύ.
Κι εγώ σας ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Προχωράμε στην τέταρτη με αριθμό 413/22-1-2020 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου της Βουλευτού Β2΄ Δυτικού Τομέα Αθηνών της Ελληνικής Λύσης κ. Μαρίας Αθανασίου προς τον Υπουργό Υγείας, με θέμα: «Έκτακτη σύγκληση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για τον νέο κορονοϊό». Κυρία συνάδελφε, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, παρακολουθώντας την εγχώρια και διεθνή ειδησεογραφία εγκαίρως προ δεκαημέρου σχεδόν, εμείς ως Ελληνική Λύση αντιληφθήκαμε τον τεράστιο κίνδυνο που και η χώρα μας διατρέχει απ' αυτή τη μετάδοση του φονικού ιού. Ήδη, η υπόθεση του κορονοϊού έχει πάρει διαστάσεις παγκοσμίως, με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας να κηρύσσει συναγερμό. Μαθαίνουμε ότι και εσείς στο μεταξύ ως Υπουργείο έχετε πάρει κάποια μέτρα μέχρι σήμερα, αλλά οι διαστάσεις είναι ήδη τεράστιες και κάθε μέρα τα δεδομένα αλλάζουν προς το χειρότερο, όπως και εσείς γνωρίζετε. Στην Κίνα είναι σε καραντίνα ολόκληρες πόλεις εκατομμυρίων ανθρώπων και χτίζουν ειδικά νοσοκομεία χιλιάδων κλινών μόνο για τους ασθενείς του ιού. Η Ρωσία έκλεισε τα σύνορά της με την Κίνα για αποφυγή εξάπλωσης του ιού στο έδαφός της. Η «LUFTHANSA», η «AIR FRANCE», η «BRITISH AIRWAYS» και άλλες πολλές εταιρείες έχουν αναστείλει τις πτήσεις προς και από την Κίνα. Στο κρουαζιερόπλοιο «COSTA SMERALDA», που βρίσκεται ανοιχτά της Ρώμης με έξι χιλιάδες επιβάτες και χίλια άτομα πλήρωμα, απαγορεύτηκε η αποβίβαση απάντων, διότι εντοπίστηκαν δύο ύποπτα κρούσματα. Σημειωτέον ότι το πλοίο, πριν τον κατάπλου στην Ιταλία, ήταν στα λιμάνια της Μαγιόρκας, της Βαρκελώνης και της Μαλαισίας. Οι πλοηγοί στον Πειραιά αρνούνται να επιβιβαστούν σε πλοία που έρχονται από Κίνα. Η Τσεχία σταμάτησε την έκδοση βίζας σε Κινέζους. Σε όλον τον κόσμο κάθε μέρα εντοπίζονται και άλλα κρούσματα και, ουσιαστικά, βρισκόμαστε στα πρόθυρα μιας πρωτόγνωρης πανδημίας, με τεράστιες συνέπειες τόσο στην υγεία των ανθρώπων όσο και στην παγκόσμια οικονομία. Κύριε Υπουργέ, ο συγκεκριμένος ιός έχει περίοδο επώασης από μία εβδομάδα περίπου μέχρι και δεκατέσσερις ημέρες. Η χώρα μας είναι και διερχόμενος προορισμός αλλοδαπών αλλά και πολύ περισσότερο είναι τελικός προορισμός χιλιάδων ανθρώπων από την Κίνα. Σας ρωτώ, λοιπόν, έχοντας υπ' όψιν τη μέχρι τώρα κατάσταση αλλά και την αναμενόμενη αρνητική εξέλιξη: Πρώτον, ποιες διαδικασίες υπάρχουν για τον έλεγχο της ασθένειας του νέου αυτού κορονοϊού στα σημεία εισόδου της χώρας και ποιες διαδικασίες εφαρμόζονται και ποιες συγκεκριμένες υποδομές υπάρχουν στην ελληνική επικράτεια για την υποδοχή και αντιμετώπιση κρουσμάτων της εν λόγω μεταδοτικής ασθένειας; Δεύτερον, πόσοι Κινέζοι εισήλθαν στην Ελλάδα το 2019 και πόσοι αναμένονται το 2020; Ευχαριστώ.
Κι εγώ σας ευχαριστώ, κυρία συνάδελφε. Τον λόγο έχει ο κύριος Υπουργός για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κυρία Αθανασίου, να πω κατ' αρχάς - επειδή αναφέρατε ότι πρόκειται για πανδημία - ότι ο κορονοϊός δεν έχει χαρακτηριστεί ως πανδημία από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας. Ακολουθούμε πάντοτε τις σαφείς οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Χθες το βράδυ ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας ανέβασε το επίπεδο ετοιμότητας στα κράτη - μέλη λόγω των αυξημένων κρουσμάτων. Πρέπει να πω ότι η χώρα μας έχει ανάλογη εμπειρία από το παρελθόν στη διαχείριση τέτοιων περιστατικών. Είμαστε έτοιμοι να αντιμετωπίσουμε τυχόν κρούσμα που θα έρθει στη χώρα και έχουμε προβεί σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες, τις οποίες θα σας εκθέσω προκειμένου να είμαστε έτοιμοι ως χώρα. Θα ήθελα να πω ότι κατ' αρχάς δεν πρέπει να δημιουργούμε πανικό. Οφείλουμε να καθησυχάζουμε τον κόσμο. Σε καμμία περίπτωση, όμως, ο κρατικός μηχανισμός δεν εφησυχάζει. Σε ό,τι αφορά την προετοιμασία την οποία έχουμε κάνει, κατ' αρχάς στις πύλες εισόδου της χώρας η προετοιμασία συνίσταται σε ενημέρωση των ταξιδιωτών προς και από τις πληγείσες περιοχές, ενημέρωση του προσωπικού στις πύλες εισόδου για την πιθανότητα εισαγωγής κρούσματος και τις απαραίτητες ενέργειες σε περίπτωση ανίχνευσης αυτού. Στους χώρους παροχής υπηρεσιών υγείας η προετοιμασία συνίσταται σε ενημέρωση των επαγγελματιών υγείας και του υπόλοιπου προσωπικού αλλά και όλων των ιδιωτών γιατρών για την ανάγκη διαλογής και για τα μέτρα προφύλαξης και πρόληψης της διασποράς του ιού σε περίπτωση εμφάνισης κρούσματος, προετοιμασία του συστήματος υγείας και των χώρων παροχής υπηρεσιών υγείας. Μεταξύ άλλων έχουμε ήδη ορίσει νοσοκομεία αναφοράς, κέντρα εργαστηριακής διάγνωσης και υπάρχει επάρκεια σε μέτρα ατομικής προστασίας και κατάλληλη υλικοτεχνική υποδομή για τη νοσηλεία τυχών περιστατικών. Σε ό,τι αφορά την ενημέρωση του κοινού, η προετοιμασία συνίσταται σε ενημέρωση του κοινού μέσω του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας με αφίσες, κυρίως, στις πύλες εισόδου της χώρας και σε χώρους παροχής υπηρεσιών υγείας αλλά και ενημέρωση από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Συγκεκριμένα ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας έχει προβεί στις εξής ενέργειες: Έχει ορίσει το κρούσμα για την επιδημιολογική επιτήρηση του νέου κορονοϊού, έχει δώσει οδηγίες προς το κοινό και τους επαγγελματίες υγείας. Έχει δώσει οδηγίες για τους χώρους παροχής υπηρεσιών υγείας, νοσοκομεία, κέντρα υγείας κ. ο .κ. για τις ενδεδειγμένες διαδικασίες για τη νοσηλεία και διαχείριση υπόπτου ή επιβεβαιωμένου κρούσματος κορονοϊού. Υπάρχουν οδηγίες για το Εθνικό Κέντρο Άμεσης Βοήθειας, οδηγίες προς τους ιατρικούς συλλόγους της χώρας και τα μέλη τους, οδηγίες για τον απαραίτητο εξοπλισμό προστασίας και εκτίμηση για το απαραίτητο προσωπικό και το ενδεχόμενο νοσηλείας ύποπτου περιστατικού, οδηγίες για την εργαστηριακή διάγνωση και τα απαραίτητα μέτρα μεταφοράς των δειγμάτων, οδηγίες για την παρακολούθηση των επαγγελματιών υγείας που πιθανόν να εκτεθούν στον ιό, οδηγίες για το προσωπικό της αστυνομίας που εργάζεται στις πύλες εισόδου της χώρας, οδηγίες για τους ταξιδιώτες, για τα πληρώματα των πλοίων και αεροσκαφών. Επίσης, υπάρχει εκπόνηση οδηγιών για τους επισκέπτες στην Κίνα, εκπόνηση οδηγιών προς επαγγελματίες υγείας των αεροϋγειονομείων και τα πληρώματα αεροσκαφών σε περίπτωση ύποπτου κρούσματος σε πτήση, εκπόνηση οδηγιών για προσωπικό εδάφους αεροδρομίων, εκπόνηση οδηγιών που αφορούν πληρώματα πλοίων σε περίπτωση ύποπτου κρούσματος εν πλω, εκπόνηση οδηγιών για ξενοδοχεία και λοιπά καταλύματα ταξιδιωτών, εκπόνηση ενημερωτικού υλικού με πληροφορίες και οδηγίες για ταξιδιώτες προς την Κίνα, τακτική συνεργασία με το Υπουργείο Εξωτερικών για επείγουσες ανάγκες διπλωματών και υπαλλήλων σε θέματα κοινού ενδιαφέροντος στην Κίνα, καθημερινή επικοινωνία με την κινεζική πρεσβεία, παροχή οδηγιών σε καθημερινή βάση προς ιδιώτες και επαγγελματίες υγείας σχετικά με ερωτήματα και διευκρινίσεις. Υπάρχει παρουσία κλιμακίου του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας κατά την άφιξη των τριών απευθείας πτήσεων την εβδομάδα από το Πεκίνο για παροχή πληροφοριών και πιθανή ανίχνευση κρούσματος και επίσης έχει ήδη διεξαχθεί άσκηση προσομοίωσης για πιθανό εισαγόμενο κρούσμα σε συνεργασία με το Νοσοκομείο «Αττικό» και το ΕΚΑΒ. Ο Υπουργός Υγείας έχει συναντηθεί με την Πρέσβη της Κίνας για την επιθυμία και τα σχετικά μέτρα που λαμβάνονται στην Κίνα και, βεβαίως, έχει υπάρξει και συνάντηση με το Υπουργείο Παιδείας, προκειμένου να υπάρχει συγκεκριμένη ενημέρωση προς τους εκπαιδευτικούς. Θα ήθελα να επισημάνω ότι όλες οι οδηγίες επικαιροποιούνται σε καθημερινή βάση και επιπλέον όλες οι οδηγίες έχουν αποσταλεί σε όλους τους αρμόδιους φορείς όπως ανέφερα παραπάνω. Ευχαριστώ πολύ.
Κι εγώ σας ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Κυρία συνάδελφε, έχετε τον λόγο για τα τρία λεπτά.
Θα απαντήσω στον κύριο Υπουργό με την ερώτηση, δηλαδή, κύριε Υπουργέ, για το θέμα ότι δεν πρέπει να πανικοβάλλουμε τον κόσμο. Η Τσεχία και η Ρωσία, οι οποίες έχουν πάρει αυτά τα μέτρα, δεν θεωρώ ότι δίνουν την αίσθηση του πανικού. Όσο για την ενημέρωση, θα ήθελα να σας πω ότι εχθές 30/1, απεστάλη ενημερωτική εγκύκλιος με οδηγίες για μέτρα πρόληψης κατά της διασποράς της λοίμωξης από τον νέο κορονοϊό σε σχολικές μονάδες και τους φορείς εκπαίδευσης, μόλις εχτές. Θα ήθελα ακόμα να τονίσω ότι όλα τα νοσοκομεία μας είναι υποστελεχωμένα από γιατρούς, από νοσηλευτικό και από παραϊατρικό προσωπικό και για τα οποία και ως Κυβέρνηση ας ελπίσουμε να κάνετε κάτι, γιατί αν δεν δώσετε στους γιατρούς και σε όλο το προσωπικό κίνητρα δεν θα πάει, ειδικά στα νησιά μας, κανείς ή όταν θα πηγαίνει για λόγους ανάγκης, θα φεύγει, θα κοιτάει κάποια άλλη ευκαιρία να φύγει. Κι εκεί πέρα είναι υποστελεχωμένα τα νοσοκομεία, για να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν τους πολίτες που έχουν τον ιό. Δεν είδαμε αφίσες πουθενά όλον αυτόν τον καιρό, να ενημερώνεται ο κόσμος. Έχουμε μια ανεξέλεγκτη εισροή μεταναστών, πού το ξέρετε κι εσείς. Τέλος, θέλω να πω ότι όπως επίσης και όχι όλα τα νησιά, όπως η Σαντορίνη, που έχουν τα τσάρτερ, μπορεί να έχουν την ασφάλεια του ελέγχου. Ευχαριστώ.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κυρία Αθανασίου, είπα και στην πρωτολογία μου ότι καθησυχάζουμε αλλά δεν εφησυχάζουμε. Έχουμε λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα και να τονίσω για μια ακόμη φορά ότι υπάρχει εμπειρία στον κρατικό μηχανισμό από τη διαχείριση ανάλογων περιστατικών, περιπτώσεων, καταστάσεων στο παρελθόν και οφείλω να διαβεβαιώσω τόσο εσάς όσο και το Σώμα ότι δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας και είμαστε σε θέση να αντιμετωπίσουμε οποιοδήποτε κρούσμα και έχουν γίνει όλες οι απαραίτητες ενέργειες, προκειμένου να προλάβουμε τυχόν περιστατικά αλλά και να αντιμετωπίσουμε, εφόσον υπάρξει, κάποιο κρούσμα. Σε κάθε περίπτωση, δεν προβαίνουμε σε κινήσεις εντυπωσιασμού. Είναι ένα θέμα που άπτεται της προστασίας της δημόσιας υγείας. Οφείλουμε να ακολουθούμε τις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας και αυτό κάνουμε. Ευχαριστώ πολύ.
Κι εγώ σας ευχαριστώ. Θα συζητηθεί τώρα η πρώτη με αριθμό 440/28-1-2020 επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου της Βουλευτού Α΄ Αθηνών του ΜέΡΑ25 κ. Αγγελικής Αδαμοπούλου προς τον Υπουργό Υγείας, με θέμα: «Οξύτατα προβλήματα στον χώρο της υγείας». Κυρία συνάδελφε, έχετε δύο λεπτά.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, σύμφωνα με πρόσφατα δημοσιεύματα, αποτυπώνονται πολύ σοβαρά προβλήματα στον χώρο της δημόσιας υγείας. Υπάρχουν μεγάλες ελλείψεις και κενά σε νοσοκομεία της Αττικής και της επαρχίας, η Ελληνική Ομοσπονδία Καρκίνου έχει δηλώσει ότι έχουν παρατηρηθεί καθυστερήσεις και ακυρώσεις χημειοθεραπειών, τεχνητές ελλείψεις φαρμάκων στα φαρμακεία, ελλείψεις βασικών αντινεοπλασματικών, μεγάλη καθυστέρηση και συχνά ακύρωση προγραμματισμένων χημειοθεραπειών σε πολλά νοσοκομεία της χώρας. Στα νοσοκομεία στη Θεσσαλονίκη δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν αυτόλογες μεταμοσχεύσεις λόγω έλλειψης φθηνού βασικού φαρμάκου. Επίσης, έλλειψη τραυματιοφορέων σε όλα τα νοσοκομεία και κέντρα υγείας της χώρας, όπου παραπάνω από το 60% είναι κενές οι οργανικές θέσεις. Σε μεγάλα νοσοκομεία παραπάνω από χίλιοι ασθενείς σε κάθε εφημερία δέχονται τη φροντίδα δύο έως τριών τραυματιοφορέων και τακτικά κα έκτακτα περιστατικά. Η Ένωση Νοσοκομειακών Γιατρών, επίσης, έχει καταγγείλει τεράστιες ελλείψεις ιατρικού προσωπικού σε όλα τα νοσοκομεία. Σε πολλά νοσοκομεία οι κλινικές υπολειτουργούν ή λειτουργούν με υπερεφημερίες. Οι προκηρύξεις έχουν παγώσει επ' αόριστον, όπως, επίσης, και μετακινήσεις αγροτικών και γενικών στα νοσοκομεία. Είναι εγκαταλελειμμένη ακόμη και η περιφέρεια. Χαρακτηριστικά στη Θεσπρωτία υπάρχουν ελλείψεις στους ακτινολόγους. Στη Ψυχιατρική Κλινική του Νοσοκομείου Βόλου απασχολούνται τρεις γιατροί για εκατόν είκοσι ψυχιατρικά περιστατικά. Μάλιστα οι εισαγγελικές παραγγελίες για ακούσια νοσηλεία όλο και περισσότερο αυξάνονται. Στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ παρατηρούνται, επίσης, ελλείψεις υλικών, καθυστερήσεις, αναβολές χειρουργείων. Προβληματική είναι η λειτουργία και στα τακτικά ιατρεία, ενώ στο καρδιοθωρακοχειρουργικό και προπαιδευτικό χειρουργικό τμήμα υπάρχουν εξήντα επείγοντα χειρουργεία στη λίστα τα οποία δεν προγραμματίζονται λόγω έλλειψης υλικών. Εκτός εφημερίας είναι ακόμη και το αγγειογραφικό και επεμβατικό τμήμα. Μάλιστα λόγω έλλειψης προσωπικού λειτουργούν μόνο δύο από τις έξι αίθουσες. Το Νοσοκομείο «Αγία Όλγα» εφημερεύει καθημερινά ως το μεσημέρι όπου παρατηρούνται μεγάλες ελλείψεις γιατρών και νοσηλευτών και επίσης, αναβάλλονται προγραμματισμένα χειρουργεία, περίπου σαράντα προγραμματισμένα χειρουργεία την εβδομάδα, ενώ το ακτινολογικό έπαψε να κάνει μαστογραφίες, τρίπλεξ, υπέρηχο σε εξωτερικούς ασθενείς. Σημαντικά προβλήματα υποστελέχωσης και στα Νοσοκομεία Καλαμάτας και Κυπαρισσίας. Επίσης, υπάρχει ένα πρόσφατο δημοσίευμα περί συμφωνίας του ΕΟΠΥΥ με ιδιωτικές κλινικές για σαράντα εννιά κλίνες μονάδων εντατικής θεραπείας. Εν όψει της συνταγματικής υποχρέωσης του κράτους που υπάρχει για παροχή δημόσιων υπηρεσιών υγείας υψηλού επιπέδου και εν όψει, βεβαίως, και του κορονοϊού που έχει προκύψει - χθες ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κήρυξε παγκόσμιο συναγερμό για τον κορονοϊό - ερωτάται το Υπουργείο τι προτίθεται να πράξει για τα σοβαρότατα αυτά προβλήματα στα οποία αναφέρονται τα δημοσιεύματα και δεύτερον, για ποιον λόγο ο εποπτευόμενος από το Υπουργείο ΕΟΠΥΥ έχει συνάψει αυτές τις συμβάσεις με ιδιωτικές κλινικές, αντί να ενισχυθούν οι αντίστοιχες δομές στα δημόσια νοσοκομεία. Σας ευχαριστώ.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κυρία Αδαμοπούλου, έχετε σχεδόν παραθέσει τα προβλήματα που ταλανίζουν όλα τα νοσοκομεία και όλο το σύστημα υγείας της χώρας. Φαντάζομαι ότι είναι αντιληπτό ότι σε τρία λεπτά δεν μπορώ να απαντήσω σε όλα αυτά. Έχουμε δώσει σαφείς, επαρκείς απαντήσεις σε ό,τι αφορά συγκεκριμένα προβλήματα από ερωτήσεις παλαιότερες συναδέλφων σας στο ελληνικό Κοινοβούλιο. Αντιμετωπίζουμε τα προβλήματα και πολλές φορές έχει αποδειχθεί ότι ούτε χειρουργεία έχουν αναβληθεί ούτε έχουν καθυστερήσει εξετάσεις, απλώς είναι προϊόν fake news. Θα ήθελα να πω, επειδή αναφέρεστε στην ερώτησή σας, σε σχέση με τον κορονοϊό τι πρόκειται να γίνει, γιατί το απάντησα στην αμέσως προηγούμενη ερώτηση. Όλες οι μονάδες υγείας της χώρας είναι σε ετοιμότητα για να αντιμετωπίσουν πιθανό κρούσμα και, βεβαίως, με συγκεκριμένο σχέδιο και συγκεκριμένες μεταρρυθμίσεις και αποφάσεις τις οποίες έχουμε λάβει θα προβαίνουμε στην αναβάθμιση των παρεχόμενων υπηρεσιών υγείας, προκειμένου να επιλύσουμε τα χρόνια προβλήματα του Εθνικού Συστήματος Υγείας. Επιτρέψτε μου για μια ακόμα φορά, επειδή αναφερθήκατε σε συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα, ότι αυτό σε καμμία περίπτωση δεν γίνεται με επιβάρυνση των πολιτών. Η συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα έχει να κάνει με την καλύτερη πρόσβαση του κάθε Έλληνα πολίτη σε υπηρεσίες υγείας χωρίς κόστος για τον ίδιο. Σε ό,τι φορά τη σύναψη των συμβάσεων μεταξύ Εθνικού Οργανισμού Παροχής Υπηρεσιών Υγείας και ιδιωτικών κλινικών για κλίνες εντατικής θεραπείας, αυτό γίνεται πάλι χωρίς επιπλέον κόστος για τον ασθενή, προκειμένου να έχουμε στη διάθεσή μας επιπλέον διαθέσιμες μονάδες εντατικής θεραπείας. Πέραν της επέκτασης της συμφωνίας, την οποία έχουμε με τις ιδιωτικές κλινικές για παροχή μονάδων εντατικής θεραπείας, πρέπει να πω ότι προβαίνουμε άμεσα έξι κλινών ΜΕΘ στα νοσοκομεία της Αθήνας, καθώς επίσης και στο άνοιγμα της μονάδας αυξημένης φροντίδας στο Νοσοκομείο ΚΑΤ, το οποίο θα δώσει ανάσα στα προβλήματα που αντιμετωπίζουμε στον χώρο της εντατικής θεραπείας. Ευχαριστώ πολύ.
Και εμείς ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Η συνάδελφος κ. Αγγελική Αδαμοπούλου έχει τον λόγο για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε Υφυπουργέ, νομίζουμε ότι από την πλευρά του Υπουργείου υπάρχει μία τάση να υποβαθμίζει το τόσο σοβαρό πρόβλημα, που παρατηρείται στα νοσοκομεία. Υπάρχει μία γενικότερη εικόνα διάλυσης της δημόσιας υγείας και αφού είπατε ότι όλα αυτά είναι fake news, τότε κατ' αρχάς, σας καλούμε να διαψεύσετε όλα αυτά τα ειδησεογραφικά πρακτορεία, τα οποία θα επικαλεστώ αυτή τη στιγμή με λίγο παραπάνω λεπτομέρειες, σε σχέση με την εικόνα που παρουσιάζει η δημόσια υγεία. Συγκεκριμένα, αυτά τα δημοσιεύματα, τα οποία θα καταθέσω και στα Πρακτικά. Το «TV Χωρίς Σύνορα», λοιπόν, αναφέρει ότι σύμφωνα με καταγγελία του διευθυντή του παιδοψυχιατρικού τμήματος του Παίδων Πεντέλης, το συγκεκριμένο τμήμα απειλείται με λουκέτο. Επίσης, στο Παράρτημα Παίδων στην Καλλιθέα υπάρχει μόνο μία παιδίατρος, όπου για το 2019 εξέτασε επτά χιλιάδες παιδιά. Στο Νοσοκομείο «Αγία Όλγα» , που αναφέρθηκα και πριν βεβαίως, υπάρχουν ελλείψεις γιατρών και υλικών τους τελευταίους έξι μήνες. Στο Νοσοκομείο του Βόλου η πληρότητα αγγίζει το 60,9% και από τις χίλιες εξήντα εννέα θέσεις, με βάση το οργανόγραμμα καλυμμένες είναι μόλις οι εξακόσιες πενήντα μία. Στο Νοσοκομείο Παίδων «Αγία Σοφία» και «Παναγιώτη και Αγλαΐας Κυριακού» η αναμονή καθημερινά φθάνει τις οκτώ με εννέα ώρες. Οι καταγγελίες ακόμη και της ίδιας της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Εργαζομένων Δημοσίων Νοσοκομείων, είναι πάρα πολύ χαρακτηριστικές, καθώς ανακοινώνουν ότι εντός εντατικής πενήντα διασωληνωμένοι ασθενείς βρίσκονται εκτός κλινών. Υπάρχουν ογδόντα κλίνες έως εκατό μονάδων εντατικής θεραπείας στα δημόσια νοσοκομεία. Δυστυχώς, δεν έχω τον χρόνο για να κάνω εκτενή αναφορά σε όλα τα δημοσιεύματα. Προσπαθώ να αναφέρω τα πιο χαρακτηριστικά. Στα νοσοκομεία της Αττικής υπάρχουν κραυγαλέα κενά ιατρικού και παιδιατρικού προσωπικού. Ακυρώνονται συνεχώς εγχειρήσεις προγραμματισμένες και χημειοθεραπείες. Το ίδιο συμβαίνει και στο Νοσοκομείο «Αγία Όλγα». Θα θέλαμε στο σημείο αυτό, επειδή υπάρχει σχετική ανάρτηση του Υπουργού Υγείας ότι θα προβεί σε κάποιες μετακινήσεις προσωπικού, να πούμε πως δεν νομίζουμε, βεβαίως, ότι λύνουν το πρόβλημα, διότι αφήνουν κενά σε αντίστοιχα τμήματα και δυσλειτουργίες συνακόλουθες. Αφορούν, βεβαίως, δηλώσεις για το Νοσοκομείο Παίδων «Αγλαΐα Κυριακού» και το Νοσοκομείο «Αλεξάνδρα» και το Νοσοκομείο Παίδων Πεντέλης. Η Πανελλήνια Ένωση Τραυματιοφορέων καταγγέλλει την τρομακτική έλλειψη τραυματιοφορέων γενικότερα, ελλείψεις αντινεοπλασματικών φαρμάκων. Έτσι και αλλιώς, θα τα καταθέσω στα Πρακτικά. Επίσης, τα νοσοκομεία της Ηπείρου υπολειτουργούν ή λειτουργούν με υπερ - εφημερίες, έχουν παγώσει η προκηρύξεις. Η δημόσια υγεία παρουσιάζει μία εικόνα διάλυσης. Θεωρούμε ότι η Κυβέρνηση, το Υπουργείο - καλούμε το Υπουργείο να δεσμευθεί - θα πρέπει να αναλάβει τις συνταγματικές υποχρεώσεις του να αυξήσει τη χρηματοδότηση και μάλιστα γενναία από τον κρατικό προϋπολογισμό, για να καλύψει όλα αυτά τα κενά. Θεωρούμε ότι οι συμπράξεις δημοσίου και ιδιωτικού τομέα, όχι απλά δεν επιλύουν το πρόβλημα, αλλά το επιδεινώνουν. Πρόκειται για ένα μοντέλο, το οποίο έχει εφαρμοστεί στη Μεγάλη Βρετανία και μέχρι σήμερα έχει κριθεί και αναποτελεσματικό και αποτυχημένο, αλλά και κοστοβόρο. Διότι, ναι μεν έχουμε τις επενδύσεις των ιδιωτών, αλλά είναι το δημόσιο αυτό, το οποίο αναλαμβάνει το κόστος, τους κινδύνους. Άρα, λοιπόν, σε σχέση με τη δήλωση που κάνατε, ότι δεν επιβαρύνονται οι πολίτες, η ίδια η εφαρμογή αυτού του μοντέλου σε διάφορες χώρες έχει αποδείξει ότι ναι, επιβαρύνεται ο κρατικός προϋπολογισμός και με το παραπάνω. Θεωρούμε ότι η Ελλάδα - η Κυβέρνηση συγκεκριμένα - θα πρέπει να δουλέψει, έτσι ώστε να προσεγγίσει τους ευρωπαϊκούς στόχους, το να φθάσουν οι δημόσιες δαπάνες το 7% του ΑΕΠ. Αυτή τη στιγμή η Ελλάδα βρίσκεται - μάλιστα, σταθερά - περίπου στο 5,1%. Από την προηγούμενη κυβέρνηση έχει επιτευχθεί αυτός ο στόχος. Καταλαβαίνουμε ότι είναι τα μνημονιακά μέτρα, ότι είναι τα μέτρα λιτότητας που έχουν οδηγήσει και σε αυτή την κατάσταση. Ωστόσο, θεωρούμε ότι η Κυβέρνηση θα πρέπει να λάβει μέτρα και μπορεί να λάβει μέτρα με την κατάλληλη χρηματοδότηση από τον προϋπολογισμό, για να καλυφθούν όλα αυτά τα κενά, διότι εκτός των άλλων, συνακόλουθη συνέπεια είναι ότι φεύγουν και πάρα πολλοί γιατροί στο εξωτερικό και έτσι επιδεινώνεται ακόμη περισσότερο το πρόβλημα. Θεωρούμε, λοιπόν, ότι θα πρέπει οι δημόσιες δομές να είναι αυτές που θα ενισχυθούν και όχι με μοντέλα, τα οποία ουσιαστικά οδηγούν στην εμπορευματοποίηση της υγείας, για να κερδοσκοπούν κάποιοι και να κλονίζεται η δημόσια υγεία. Σας ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστούμε, κυρία συνάδελφε. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κυρία Αδαμοπούλου, η Κυβέρνηση αναγνωρίζει, βεβαίως, τα προβλήματα τα οποία υπάρχουν στον τομέα της δημόσιας υγείας και στο σύστημα υγείας γενικότερα. Πρώτοι εμείς τα αναδείξαμε. Πρώτοι εμείς τα τονίσαμε. Είπα ότι δεν υπάρχουν μαγικές λύσεις ούτε λύσεις, οι οποίες να έχουν αποτελέσματα από τη μια μέρα στην άλλη. Έχουμε αποτυπώσει την κατάσταση την οποία παραλάβαμε. Έχουμε προχωρήσει στη λήψη συγκεκριμένων μέτρων και υπάρχει συγκεκριμένο σχέδιο για τους επόμενους μήνες για το πώς θα ανατάξουμε το σύστημα υγείας. Για μια ακόμη φορά, θέλω να τονίσω ότι διασφαλίζουμε τον δημόσιο χαρακτήρα του δημόσιου συστήματος υγείας. Επιτρέψτε μου να πω ότι η αξία της ανθρώπινης ζωής για εμάς είναι πέρα και πάνω από κάθε ιδεοληψία. Αναφέρομαι στις συμπράξεις του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, διότι αυτά τα μοντέλα των συμπράξεων, τα οποία είναι χρηματοδοτικά μοντέλα, σκοπό έχουν να αναβαθμίσουν υφιστάμενες υπηρεσίες υγείας και να προσφέρουν νέες και καλύτερες και ποιοτικότερες υπηρεσίες υγείας προς κάθε πολίτη. Αυτό θα κάνουμε, σεβόμενοι τα χρήματα του Έλληνα φορολογούμενου, σεβόμενοι τις αρχές και τις αξίες για ένα δημόσιο σύστημα υγείας, το οποίο θα διασφαλίζει την πρόσβαση όλων των πολιτών σε κάθε απαραίτητη υπηρεσία υγείας. Ευχαριστώ πολύ.
Κι εγώ σας ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα ότι τη συνεδρίασή μας παρακολουθούν από τα άνω δυτικά θεωρεία της Βουλής, αφού προηγουμένως ξεναγήθηκαν στην έκθεση «Βουλή των Ελλήνων: Οι σταθμοί μιας διαδρομής σχεδόν διακοσίων ετών» που διοργανώνει το Ίδρυμα της Βουλής, είκοσι δύο μαθητές και μαθήτριες και δύο συνοδοί εκπαιδευτικοί από το 53ο Γενικό Λύκειο Αθήνας. Η Βουλή σάς καλωσορίζει. [[Χειροκροτήματα από όλες τις πτέρυγες]] Τώρα πάμε στην δεύτερη με αριθμό 441/28-1-2020 επίκαιρη ερώτηση δευτέρου κύκλου του Βουλευτή Β2΄ Δυτικού Τομέα Αθηνών του ΜέΡΑ25 κ. Κρίτωνα Αρσένη προς τον Υπουργό Υγείας, με θέμα: «Σωρεία προβλημάτων για καθυστερήσεις και ακυρώσεις χημειοθεραπειών στα δημόσια νοσοκομεία». Κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε Υφυπουργέ, το θέμα έχει συζητηθεί ήδη από την ερώτηση της συναδέλφου της κ. Σακοράφα, που δώσατε μια εντελώς μη ικανοποιητική απάντηση, αλλά και την ερώτηση της κ. Αδαμοπούλου, που επίσης δεν ήταν ικανοποιητική η απάντησή σας. Θέλω, όμως, για να μη χάσουμε τον χρόνο με επανάληψη των δικών σας θέσεων, να σας θέσω ένα ζήτημα άμεσου ενδιαφέροντος σε αυτή τη στιγμή όλων των πολιτών, αυτό που έχει βγει στην επικαιρότητα για την Φυλή. Οι μελέτες της Φυλής αποδεικνύουν τους κινδύνους για την υγεία των πολιτών όλης της Αθήνας. Θα ήθελα τουλάχιστον, αντί να επαναλάβουμε τα ίδια επιχειρήματα για τις ελλείψεις των αντικαρκινικών φαρμάκων, να μας πείτε τουλάχιστον ένα σχόλιο για τι θα κάνετε με τις μελέτες αυτές. Ξέρουμε πλέον τους κινδύνους για τον καρκίνο σε όλο τον πληθυσμό της Αθήνας. Αν μπορείτε, να μας δώσετε ένα πρώτο σχόλιο και τις αντιδράσεις σας.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Τώρα με βρίσκετε απροετοίμαστο, διότι η ερώτησή σας αφορά τις ελλείψεις των φαρμάκων, που ήταν η ίδια ερώτηση με την συνάδελφό σας την κ. Σακοράφα, στην οποία απάντησα. Σε ό,τι αφορά τις μελέτες αυτές, επιτρέψτε μου να απαντήσω σε επόμενη ερώτηση σας. Σίγουρα, στο πλαίσιο της αποστολής του Υπουργείου Υγείας για την προστασία της δημόσιας υγείας, λαμβάνονται όλες οι μελέτες και όλες οι αναφορές, οι οποίες γίνονται και προβαίνουμε σε όλες τις απαραίτητες ενέργειες, προκειμένου να διασφαλίζουμε τη δημόσια υγεία. Ευχαριστώ.
Ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Κύριε συνάδελφε, θέλετε να δευτερολογήσετε;
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε, όχι.
Και εγώ σας ευχαριστώ. Προχωράμε στην έβδομη με αριθμό 396/20-1-2020 επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου του Βουλευτή Ρεθύμνου του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Ανδρέα Ξανθού προς τον Υπουργό Υγείας, με θέμα: «Καθυστερήσεις στην πορεία ολοκλήρωσης της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης». Κύριε Βουλευτά, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, νομίζω ότι συμφωνούμε όλοι ότι η ψυχική υγεία είναι ένας χώρος ειδικής ευαισθησίας, σοβαρής ευαλωτότητας, μεγάλων ανισοτήτων και συχνά αναίρεσης ανθρωπίνων δικαιωμάτων και αναξιοπρέπειας. Και σωστά, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας θεωρεί ότι είναι μια μεγάλη απειλή - αυτό λένε τα επιδημιολογικά δεδομένα - για τις επόμενες δεκαετίες και άρα, πρέπει να εμπεριέχεται στο πρόταγμα της ισότητας στην υγεία με σαφήνεια η ψυχική υγεία και η βελτίωση της φροντίδας προς τους ψυχικά ασθενείς. Σε αυτό το πεδίο είχαν γίνει πολλά σημαντικά βήματα, πάνω από δύο δεκαετίες στη χώρα μας, στην προοπτική της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης, της αποασυλοποίησης και της κοινοτικής φροντίδας. Αυτά τα βήματα βάλτωσαν και αυτή η πορεία βάλτωσε, πραγματικά μέσα στην κρίση και στα μέτρα λιτότητας. Την προηγούμενη περίοδο καταφέραμε, παρά το ότι διαχειριστήκαμε ένα μνημονιακό πλαίσιο και ένα περιβάλλον περιορισμένων πόρων, να κάνουμε ορισμένα σημαντικά βήματα και να επανεκκινήσουμε αυτήν την υπόθεση της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης με έναν βιώσιμο τρόπο. Κατ' αρχήν, ανοίξαμε τέσσερα καινούργια τμήματα, τέσσερις νέες ψυχιατρικές κλινικές σε νομαρχιακά νοσοκομεία, σε επαρχιακά νοσοκομεία, στο «Ιπποκράτειο» της Θεσσαλονίκης, στα Γιαννιτσά, στο Άργος και στην Κόρινθο. Ανοίξαμε ένα ειδικό τμήμα που αφορά τη νευρογενή ανορεξία, μοναδικό στη χώρα, στο «Σισμανόγλειο Γενικό Νοσοκομείο». Καταφέραμε να κλείσουμε το Ψυχιατρικό Νοσοκομείο της Τρίπολης στη λογική της αποασυλοποίησης και οι τελευταίοι χρόνια ασθενείς έφυγαν από αυτό το ασυλικό καθεστώς. Επίσης, προκηρύχθηκαν περίπου εκατόν πενήντα θέσεις μόνιμων γιατρών, δηλαδή ψυχιάτρων και παιδοψυχιάτρων και στα νοσοκομεία και στα ΚΨΥ, στα Κέντρα Ψυχικής Υγείας, σε όλη τη χώρα, κάτι το οποίο είχε να γίνει πάρα πολλά χρόνια. Βεβαίως, υπήρξαν και σημαντικές θεσμικές τομές. Περάσαμε έναν νόμο, τον ν. 4461/2017, που αποκεντρώνει τη διοίκηση των υπηρεσιών, προβλέπει περιφερειακές διευθύνσεις στις οποίες συμμετέχουν οι εκπρόσωποι των ληπτών και των οικογενειών τους. Ήταν μια μεγάλη δημοκρατική τομή αυτό. Συγκροτήθηκαν τώρα οι ΠεΔιΤοΨΥ σιγά σιγά. Επίσης, στηρίχθηκαν οι κοινωνικοί συνεταιρισμοί περιορισμένης ευθύνης, οι ΚοιΣΠΕ, που είναι ένα εξαιρετικό μοντέλο αλληλέγγυας οικονομίας που έχει και ψυχοθεραπευτικό ρόλο, αλλά και αποκαταστασιακό, επανενταξιακό. Υπήρξε παρέμβαση, νομοθετήσαμε το πλαίσιο της φροντίδας των ανθρώπων του άρθρου 69, των γνωστών «ακαταλόγιστων» - σε εισαγωγικά - κάναμε μερικά σημαντικά βήματα στην αναμόρφωση της ψυχιατρικής εφημερίας στο Λεκανοπέδιο. Βεβαίως, υπήρξε ένας σχεδιασμός έργων μέσω του ΕΣΠΑ ύψους περίπου 35 εκατομμυρίων ευρώ με είκοσι δύο νέες δομές - συμπεριλαμβανομένων δομών και υπηρεσιών για την άνοια και το Αλτσχάιμερ - και ενίσχυση υφιστάμενων δομών. Επίσης, το πιο σημαντικό είναι ότι καταφέραμε να ολοκληρώσουμε την τομεοποίηση και αυτό είναι πολύ κρίσιμο για τη φροντίδα της ψυχικής υγείας, να παρέχεται τομεοποιημένα και κοντά στον τόπο όπου ζει ο ασθενής. Έχουμε έναν τόμο τριακοσίων σελίδων που αποτυπώνει όλες τις υφιστάμενες δομές και υπηρεσίες, τη στελέχωσή τους και έχει και έναν σχεδιασμό πενταετίας για το πώς μπορεί να αναπτυχθεί το σύστημα. Είναι εξαιρετική θεσμική και οργανωτική προετοιμασία - νομίζω - πάρα πολύ σημαντική. Άρα, λοιπόν, το συμπέρασμα είναι το εξής: Έχουν γίνει βήματα. Υπάρχει ούτως ή άλλως μια εθνική υποχρέωση και μάλιστα κλείσαμε το 2015 τις εκκρεμότητες με το προηγούμενο σύμφωνο με την Ευρωπαϊκή Ένωση το σύμφωνο Λυκουρέντζου - Αντόρ, χωρίς να υπάρξει πρόβλημα, χωρίς να επιβληθούν πρόστιμα και διασφαλίσαμε τη χρηματοδότηση των ΑΜΚΕ, των μονάδων αποασυλοποίησης, του προγράμματος «ΨΥΧΑΡΓΩΣ». Έχουν γίνει, λοιπόν, βήματα μέσα στη δύσκολη περίοδο της κρίσης και του μνημονίου. Το ερώτημα είναι αν αυτά τα βήματα θα συνεχιστούν. Τα μέχρι στιγμής δείγματα γραφής είναι τελείως απογοητευτικά. Δεν βλέπουμε να υπάρχει ούτε σχέδιο ούτε συγκεκριμένα βήματα, τα οποία οδηγούν σε έναν στόχο που πολλοί συμφωνούμε ότι πρέπει να υλοποιηθεί, δηλαδή τον μετασχηματισμό των τελευταίων τριών ειδικών ψυχιατρικών νοσοκομείων και την οριστική μετάβαση από το ασυλικό μοντέλο σε ένα μοντέλο κοινοτικής φροντίδας και κοινωνικής ψυχιατρικής. Το ερώτημα, λοιπόν, είναι ποιος ακριβώς είναι ο πολιτικός σχεδιασμός του Υπουργείου γι' αυτόν τον πολύ ευαίσθητο χώρο που αφορά την ψυχική υγεία στη χώρα μας;
Ευχαριστώ πολύ. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Θα μου επιτρέψετε να πάρω και λίγο χρόνο από τη δευτερολογία μου γιατί είναι η πρώτη φορά που γίνεται ερώτηση για την ψυχική υγεία και πρέπει να απαντήσω αναλυτικά. Είναι σημαντικό. Κύριε Ξανθέ, κύριε Υπουργέ, είναι αλήθεια ότι ως Υπουργός Υγείας προσπαθήσατε να πραγματοποιήσετε αλλαγή στην ψυχική υγεία. Θεωρούμε θετικό το γεγονός ότι η Κυβέρνησή σας ξεπέρασε τις ιδεοληπτικές της αγκυλώσεις και αποδέχτηκε την εφαρμογή του συμφώνου Λυκουρέντζου - Αντόρ. Απέφυγε έτσι η χώρα μας την απώλεια σημαντικών πόρων από το ΕΣΠΑ, αλλά κυρίως συνεχίστηκε η ψυχιατρική μεταρρύθμιση του προγράμματος «ΨΥΧΑΡΓΩΣ». Οι νομοθετικές ρυθμίσεις του ν.4461 κινούνται σε γενικό επίπεδο στη θετική κατεύθυνση και είναι συμβατές με την έκθεση των αξιολογητών και τις γενικές κατευθύνσεις για την περιφερειοποίηση της διοίκησης του συστήματος με τη μεταφορά αρμοδιοτήτων στις υγειονομικές περιφέρειες. Όμως είναι περίεργο να ασκείτε κριτική, όταν για δύο, περίπου, χρόνια δεν κάνατε τίποτα για την εφαρμογή του νόμου, με αποτέλεσμα να παραμένει ουσιαστικά ανενεργός. Παράλληλα, θέλουμε να επισημάνουμε ότι η θετική κατεύθυνση της περιφερειοποίησης αναιρείται στην ουσία από τις επιμέρους ρυθμίσεις οι οποίες περιγράφουν ένα πολυδαίδαλο γραφειοκρατικό δίκτυο επιτροπών, συμβουλίων κ.λπ.. Επιπρόσθετα αγνοούν κάθε ανάγκη διασύνδεσης των υπολοίπων υπηρεσιών υγείας με την ψυχική υγεία και ιδιαίτερα με την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας. Παρ' ότι η γενικότερη στάση σας στις μεταρρυθμίσεις χαρακτηρίζεται διαχρονικά συντηρητική, μόνο θετικά θα μπορούσα να σχολιάσω τις ενέργειες που δρομολογήσατε και το έργο που παράχθηκε για την ψυχική υγεία, όπως η δημιουργία νέων δομών, η κατάρτιση νομοσχεδίων και υπουργικών αποφάσεων και η δρομολόγηση των έργων του ΕΣΠΑ. Εκεί όμως που θα διαφωνήσουμε και θα σταθούμε απέναντι είναι η αντίληψη στην οποία βασίστηκε όλη η προσπάθεια: πρόχειρος σχεδιασμός, χαλαρός έλεγχος στη χρηματοδότηση, επιλεκτική σε πολλές περιπτώσεις. Από την πλευρά μας αντιλαμβανόμαστε και προσεγγίζουμε με πολύ διαφορετικό τρόπο τα θέματα της ψυχικής υγείας, επιδιώκοντας συγκεκριμένα αποτελέσματα και όχι εντυπώσεις. Μετά από τρία, τέσσερα χρόνια πλούσιας χρηματοδότησης επί των ημερών σας, ανακαλύφθηκε από τους ορκωτούς λογιστές ότι είχαν γίνει περισσότερες πληρωμές από αυτές που έπρεπε. Η διαφορά αυτή προσεγγίζει τα 54 εκατομμύρια ευρώ, τα οποία προσπαθούμε να συμμαζέψουμε. Σχεδιάστηκαν στεγαστικές δομές ψυχοκοινωνικής αποκατάστασης μέσω ΕΣΠΑ, για τις οποίες, σύμφωνα με ενημερωτικό της Διεύθυνσης Ψυχικής Υγείας, αναφέρεται ότι εκκρεμούν δεκαπέντε εκδόσεις άδειας ίδρυσης μονάδων ψυχικής υγείας, εκκρεμούν περισσότερες από είκοσι πέντε άδειες λειτουργίας που έχουν προκύψει από τη διαγωνιστική διαδικασία που προβλεπόταν στην 63439 υπουργική απόφαση, συστάθηκαν στα χαρτιά δύο ξενώνες βραχείας παραμονής στο Γενικό Νοσοκομείο Αγρινίου, όπου μέχρι σήμερα δεν έχει γίνει κανενός είδους απορρόφηση, δηλαδή δεν έχει προχωρήσει το έργο. Σχετικά με το νομοθετικό σας έργο υπάρχουν νομικές πράξεις οι οποίες έχουν εκδοθεί, αλλά δεν έχουν εφαρμοστεί. Από τις τριάντα επτά ΤΕπΕΨΥΕ δεν έχουν συγκροτηθεί δεκαπέντε, από τις δεκαεπτά ΤΕπΕΨΥΕ παιδιών και εφήβων δεν έχει συγκροτηθεί καμμία. Εκκρεμεί η συγκρότηση δώδεκα επιτροπών ελέγχου προστασίας των δικαιωμάτων των ληπτών υπηρεσιών ψυχικής υγείας. Εκκρεμεί η εφαρμογή νέας κοστολόγησης για τα νομικά πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου. Το πληροφοριακό σύστημα που ήλεγχε τις πληρωμές σταμάτησε τη λειτουργία του. Αντ' αυτού προβλέφθηκε η δημιουργία ενός νέου πληροφοριακού συστήματος το οποίο θα αναπτυχθεί στα πλαίσια συγχρηματοδοτούμενου προγράμματος. Έτσι, για πάνω από τρία χρόνια δεν υπήρχε κανένας έλεγχος και κάπως έτσι προέκυψαν τα 54.000.000 ευρώ τα οποία προανέφερα. Δεν έχει εφαρμοστεί ακόμα το νέο σύστημα διοικητικής και οικονομικής διαχείρισης ελέγχου επιχορήγησης και παρακολούθησης της ποιότητας σε μονάδες ψυχικής υγείας. Γι' αυτό μιλάω για προχειρότητα στον σχεδιασμό σας. Για τα έργα που αφορούν την κοινοτική χρηματοδότηση, πόροι από το ΠΕΠ και υλοποίηση από τις περιφέρειες για το 2017, υπάρχει μεγάλη καθυστέρηση των έργων και αυτό γιατί η όλη διαδικασία τέθηκε στον αυτόματο πιλότο. Οι διαχειριστικές στις περιφέρειες δεν είχαν την εμπειρία τέτοιων έργων, δεν δόθηκε βοήθεια και συμβουλές από το Υπουργείο, δεν παρακολουθήθηκε το πρόγραμμα ως όφειλαν από το Υπουργείο, με αποτέλεσμα να υπάρχουν καθυστερήσεις στα έργα για πάνω από δυόμισι χρόνια. Σχεδόν καμμία δομή δεν έχει υλοποιηθεί ακόμα. Η υπουργική απόφαση 63439 για την επιλογή φορέων ανάπτυξης και λειτουργίας μονάδων ψυχικής υγείας έχει πολλά προβλήματα, όπως αυτό φαίνεται από τις αποφάσεις της Αρχής Εξέτασης Προδικαστικών Προσφυγών, αφού έκαναν δεκτές προσφυγές που κατέθεσαν φορείς κατά των αποτελεσμάτων. Σε σχέση με την εφημερίδα των ψυχιατρικών δομών των νοσοκομείων του ΕΣΥ, αν και υπήρχε από τον νόμο το συντονιστικό έργο των ΠεΔιΤοΨΥ, μέχρι και τον Ιούλιο οι εφημερίες έβγαιναν από το γραφείο του Γενικού Γραμματέα του Υπουργείου Υγείας, χωρίς την παραμικρή εμπλοκή των ΠεΔιΤοΨΥ. Σχετικά με την αναφορά σας για ανάπτυξη μηχανισμού υποστήριξης των υπηρεσιών ψυχικής υγείας σε κεντρικό και περιφερειακό επίπεδο, η ανάπτυξη φορέα αξιολόγησης ποιότητας των μονάδων ψυχικής υγείας και αντιμετώπισης των εξαρτήσεων, η εκπόνηση θεραπευτικών πρωτοκόλλων και κατευθυντήριων οδηγιών και η χρηματοδότηση των ΚοιΣΠΕ είναι ομολογουμένως αναγκαίες δράσεις, που όμως τις αφήσατε στα χαρτιά. Για τέσσερα χρόνια η ιστορία του κλεισίματος του Ιδιωτικού Ψυχιατρείου «ΠΑΛΛΑΔΙΟΝ» είχε καταντήσει ανέκδοτο. Τέλος, για τις ακούσιες εισαγωγές, που αναφέρετε στην ερώτησή σας, θα πρέπει να σημειώσουμε ότι δεν έχει εκδοθεί η υπουργική απόφαση για τις προϋποθέσεις ακούσιας νοσηλείας ασθενών σε ιδιωτικές ψυχιατρικές κλινικές, κάτι στο οποίο θα προβούμε. Ένα λεπτό, κυρία Πρόεδρε, για να αναφέρω τα επόμενα βήματα της Κυβέρνησης στον τομέα της ψυχικής υγείας. Σε ό,τι αφορά την επικαιροποίηση του «ΨΥΧΑΡΓΩΣ», το οποίο αποτελεί εξαιρετικά σημαντικό εργαλείο στις διαπραγματεύσεις για το νέο ΕΣΠΑ, η διαχρονική αποδοχή του στρατηγικού και επιχειρησιακού σχεδίου του «ΨΥΧΑΡΓΩΣ» πράγματι ήταν μια διαχρονική επιτυχία του πολιτικού συστήματος. Στοχεύουμε στην εκπόνηση ενός νέου «ΨΥΧΑΡΓΩΣ» που θα αποτελέσει δέσμευση της χώρας μας για την επόμενη πενταετία. Για τον σκοπό αυτό θα συγκροτηθεί άμεσα μια επιτροπή με επιστήμονες και τους άμεσα ενδιαφερόμενους, η οποία θα καταλήξει σε συμπεράσματα εντός του 2020. Σε ό,τι αφορά τις άμεσες παρεμβάσεις μας στον τομέα της ψυχικής υγείας, βελτιώνουμε τη σχετική νομοθεσία απλοποιώντας διαδικασίες και μεταφέρουμε ουσιαστικές αρμοδιότητες στις Υγειονομικές Περιφέρειες, αναβαθμίζουμε την Κεντρική Υπηρεσία του Υπουργείου Υγείας για να επιτελέσει ουσιαστικά το επιτελικό της έργο και αντιμετωπίζουμε ολιστικά τις ανάγκες στην ψυχική υγεία με διασύνδεση της ψυχικής υγείας με την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας, τη δημόσια υγεία και την κοινωνική ένταξη. Αντιμετωπίζουμε στα πλαίσια της κοινότητας και του τοπικού δικτύου υπηρεσιών υγείας αυτές τις ενέργειες και τις προωθούμε. Επιταχύνουμε τη στελέχωση και βελτίωση της λειτουργίας των ψυχιατρικών κλινικών στα γενικά νοσοκομεία, τόσο ενηλίκων, όσο παιδιών και εφήβων. Επανεξετάζουμε το σύστημα χρηματοδότησης του συνόλου της ψυχικής υγείας: Δημόσιες δομές και ΜΚΟ με συγκεκριμένα κοστολογικά και ποιοτικά κριτήρια, ενισχύοντας έτσι τις διαδικασίες ελέγχου, απόδοσης και διαφάνειας. Επιταχύνουμε τις διαδικασίες του ΕΣΠΑ στα περιφερειακά προγράμματα για την ένταξη νέων δομών, για τις ειδικές ομάδες πληθυσμού, όπως είναι οι ανοϊκοί ασθενείς κ.ο.κ. Και επιπρόσθετα, το Υπουργείο δίνει προτεραιότητα στην ανάπτυξη και εφαρμογή προτύπων ποιότητας στην ψυχική υγεία. Για τον λόγο αυτό θα προβούμε σε νομοθετική πρωτοβουλία, ώστε να γίνει δυνατή η υλοποίηση του σχετικού έργου από την Ελληνική Ψυχιατρική Εταιρεία, που είναι και ο σημαντικότερος επιστημονικός φορέας της ψυχικής υγείας της χώρας μας. Ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Κύριε Ξανθέ, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Κύριε Υπουργέ, αυτό το οποίο καταλαβαίνω από την απάντησή σας είναι ότι αποδέχεστε σε γενικές γραμμές τον σχεδιασμό ο οποίος υπήρξε την προηγούμενη περίοδο και την προσπάθεια να δρομολογηθούν παρεμβάσεις που να οδηγούν στον τελικό στόχο, που είναι η ολοκλήρωση της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης, κάτι που είναι ένα προοδευτικό όραμα, ένα όραμα ισότητας και αξιοπρεπούς κοινωνικής φροντίδας μιας ευάλωτης ομάδας του πληθυσμού. Εγώ είπα τι ακριβώς έγινε σε περίοδο κρίσης, σε περίοδο μεγάλων δυσκολιών και σε περίοδο περικοπών. Άνοιξαν νέες δομές. Πάνω από ογδόντα με ενενήντα δημόσιες ψυχιατρικές κλίνες προστέθηκαν στο δημόσιο σύστημα υγείας, όταν την προηγούμενη περίοδο υπήρχαν περικοπές, καταργήσεις τμημάτων, καταργήσεις ολόκληρων νοσοκομείων, καταργήσεις δημόσιων δομών, όταν κόσμος έμπαινε σε διαθεσιμότητα, με συνεχή περικοπή πόρων και ανθρώπινων και υλικών στο σύστημα υγείας. Σε μια περίοδο λιτότητας εμείς επενδύσαμε στην ψυχική υγεία και θεσμικά και οργανωτικά και λειτουργικά. Εσείς κάνατε έξι μήνες για να δώσετε αρμοδιότητες. Το Υπουργείο έκανε έξι μήνες για να αναθέσει την αρμοδιότητα της ψυχικής υγείας σε κάποιον. Έχετε αποψιλώσει τη Διεύθυνση Ψυχικής Υγείας του Υπουργείου. Από δέκα υπαλλήλους έχουν μείνει πέντε. Δεν έχετε κάνει ούτε ένα βήμα. Σήμερα ανακοινώσατε κάποιες πρώτες σκέψεις για το πεδίο αυτό μετά από επτά μήνες άσκησης πολιτικής. Είναι προφανές ότι δεν είναι ψηλά στην ατζέντα σας αυτή η υπόθεση. Επειδή όλοι καταλαβαίνουμε ότι το ζήτημα της ψυχικής υγείας είναι πρωτίστως ένα ζήτημα ισοτιμίας των ανθρώπων και απαιτεί ισχυρό δημόσιο σύστημα υγείας και ισχυρό κοινωνικό κράτος για να υπάρχει αξιοπρέπεια στη φροντίδα, νομίζω ότι εκεί ακριβώς έγκειται η αιτία των καθυστερημένων κινήσεων και των αργών αντανακλαστικών. Το είπατε και προηγουμένως, το έχετε πει δημόσια, το έχει πει ο Πρωθυπουργός: Η ιδέα της σημερινής Κυβέρνησης είναι να δημιουργήσουμε ευνοϊκές προϋποθέσεις για ιδιωτικές επενδύσεις εντός του ΕΣΥ, να δώσουμε ζωτικό χώρο σε ιδιώτες, στις ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες, να γίνει η υγεία χώρος επενδύσεων και παραγωγής πλούτου και κέρδους. Αυτή είναι η ιδέα και όχι να προφυλαχθεί με νύχια και με δόντια αυτό το προβληματικά οργανωμένο και πληγωμένο από την κρίση - με ανοικτές πληγές ακόμα - δημόσιο σύστημα υγείας. Συστήνω, λοιπόν, με μεγάλη διάθεση συνεργασίας να ασχοληθείτε επισταμένα με τα θέματα της ψυχικής υγείας. Όντως υπήρξε καθυστέρηση. Αυτό απαιτεί πολύ μεγάλη συμμετοχή. Όλα αυτά τα όργανα περιφερειακής αποκεντρωμένης διοίκησης του συστήματος και οι επιστημονικές επιτροπές και κυρίως οι επιτροπές προστασίας των δικαιωμάτων των ληπτών υπηρεσιών υγείας, όλο αυτό το σύστημα που θωρακίζει και ενισχύει και τον κοινωνικό έλεγχο και τη δημοκρατία θέλει χρόνο για να οργανωθεί και να λειτουργήσει. Μακάρι εσείς να το επισπεύσετε. Νομίζω ότι αυτός πρέπει να είναι ο άξονας στον οποίον πρέπει να κινηθείτε. Μακάρι να βρεθούν επιπλέον πόροι του ΕΣΠΑ για να εμπλουτιστούν οι δημόσιες δομές, πέραν αυτών που είχαμε σχεδιάσει εμείς, αλλά νομίζω ότι σε γενικές γραμμές δεν αμφισβητείται αυτή η γραμμή. Θεωρώ ότι αυτό πρέπει να είναι σαφές, αλλά δεν αποτυπώνεται. Διάβασα προσεκτικά το πρόγραμμα της Νέας Δημοκρατίας, το οποίο είχατε παρουσιάσει εσείς ο ίδιος. Στο κομμάτι της ψυχικής υγείας δεν υπάρχει λέξη για τον μετασχηματισμό του ασύλου. Θέλω να ξέρω κάτι. Κατάλαβα απ' αυτά που είπατε ότι πάμε σ' ένα νέο πρόγραμμα. Κατάλαβα ότι αυτό ο στόχος παραμένει. Νομίζω ότι είναι εθνική υποχρέωση. Είναι μια πολύ σημαντική μεταρρύθμιση αυτή που πρέπει - ειδικά τώρα, που είμαστε εκτός μνημονίου και εκτός δημοσιονομικής ασφυξίας - με πιο απλόχερο τρόπο να επενδύσουμε περισσότερους πόρους και να προχωρήσει. Γι' αυτό, λοιπόν, θεωρώ ότι καλό είναι, αγαπητές κύριε Υπουργέ, να είστε λίγο φειδωλοί στις μεγαλοστομίες περί μεγάλης ευαισθησίας για τις ευάλωτες ομάδες. Εδώ είναι ο ορισμός της ευαλωτότητας. Καλό είναι, λοιπόν, να αξιοποιείτε το κεκτημένο, τα βήματα που έχουν γίνει και να προσπαθείτε να επιταχύνετε και να πιέσετε περισσότερο τα πράγματα προς τη σωστή κατεύθυνση. Ευχαριστώ πολύ.
Και εγώ σας ευχαριστώ, κύριε συνάδελφε. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε Ξανθέ, ο τομέας της ψυχικής υγείας αποτελεί προτεραιότητα για την Κυβέρνησή μας. Έχουμε προβεί σε συγκεκριμένες ενέργειες τους τελευταίους έξι μήνες. Κατ' αρχάς, έπρεπε να αποτυπώσουμε, έπρεπε να μαζέψουμε την κατάσταση. Σας είπα τι παραλάβαμε. Ανέφερα τα θετικά βήματα στα οποία προχώρησε η προηγούμενη κυβέρνηση, τα οποία έχουμε σκοπό να τα κρατήσουμε, να τα επεκτείνουμε και να τα βελτιώσουμε. Χαίρομαι που προσφέρετε ένα κλίμα, μια διάθεση συναίνεσης και συνεργασίας στο ευαίσθητο αυτό κομμάτι της ψυχικής υγείας. Σε τίποτα η ψυχική υγεία δεν πρέπει να υπολείπεται από τις υπόλοιπες ενέργειές μας, σε ό,τι αφορά το σύστημα υγείας. Σε ό,τι αφορά τις ανακοινώσεις μας περί προστασίας των ευάλωτων αυτών ομάδων, επιτρέψτε μου να πω ότι το εννοούμε, δεν είναι απλά λόγια. Δεν θεωρούμε ότι είμαστε λιγότερο κοινωνικά ευαίσθητοι από την προηγούμενη κυβέρνηση, ίσα - ίσα καταδεικνύουμε την κοινωνική μας ευαισθησία και τη διάθεσή μας να μην αφήσουμε κανέναν συμπολίτη μας πίσω, να μην αφήσουμε καμία ανάγκη ακάλυπτη. Από αυτά που σας είπα αντιλαμβάνεστε ότι υπάρχει συγκεκριμένο σχέδιο στον τομέα της ψυχικής υγείας, το οποίο ξεδιπλώνεται σιγά - σιγά. Βεβαίως, είμαστε ανοιχτοί σε όποιες προτάσεις και βελτιώσεις υπάρχουν, αλλά θα πρέπει και στον τομέα της ψυχικής υγείας να είμαστε βέβαιοι ότι τα χρήματα τα οποία πληρώνει ο Έλληνας φορολογούμενος πιάνουν τόπο. Υπάρχουν διαφανείς διαδικασίες διαχείρισης των προγραμμάτων και υπάρχουν συγκεκριμένα και μετρήσιμα αποτελέσματα, σε ό,τι αφορά τις υλοποιούμενες πολιτικές μας. Ευχαριστώ πολύ.
Και εγώ σας ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, η Διαρκής Επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης καταθέτει την έκθεσή της στο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη: «Εθνικός Μηχανισμός Διαχείρισης Κρίσεων και Αντιμετώπισης Κινδύνων, αναδιάρθρωση της Γενικής Γραμματείας Πολιτικής Προστασίας, αναβάθμιση συστήματος εθελοντισμού πολιτικής προστασίας, αναδιοργάνωση του Πυροσβεστικού Σώματος και άλλες διατάξεις». Εισερχόμαστε στην τελευταία ερώτηση της σημερινής μας συνεδρίασης, στην έκτη με αριθμό 403/21-1-2020 επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου του Βουλευτή Β2΄ Δυτικού Τομέα Αθηνών του ΜέΡΑ25 κ. Κρίτωνα Αρσένη προς τον Υπουργό Οικονομικών, με θέμα: «Αντιμετώπιση αιθαλομίχλης μέσα από το «πρασίνισμα» του επιδόματος θέρμανσης». Θα απαντήσει ο Υφυπουργός Οικονομικών κ. Απόστολος Βεσυρόπουλος. Κύριε Βουλευτά, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά.
Ευχαριστώ πάρα πολύ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε Υφυπουργέ, το θέμα είναι πάρα πολύ σημαντικό. Η αιθαλομίχλη ακόμα είναι ένα φαινόμενο που μας ήρθε με την κρίση, με τα μνημόνια. Ακόμα βασανίζει τους πολίτες αυτής της χώρας. Από τους πολίτες των Ιωαννίνων ενημερωθήκαμε και παρακινηθήκαμε να προβούμε σε αυτήν την ερώτηση. Υπάρχουν πολλές φορές υπερβάσεις των ορίων και η κατάσταση δυσφορίας είναι πολύ μεγάλη. Το ερώτημα είναι τι μπορεί να κάνει η Κυβέρνηση. Ερχόμαστε με συγκεκριμένες δύο προτάσεις. Πρώτον, οι περιοχές που έχουν συχνά επεισόδια αιθαλομίχλης να μπουν στη ζώνη Α΄ του επιδόματος θέρμανσης. Αυτό είναι λογικό. Δεν χρειαζόμαστε το επίδομα θέρμανσης μόνο εκεί που υπάρχει η δυσχέρεια λόγω του δριμέος ψύχους. Χρειαζόμαστε το επίδομα θέρμανσης για να καταπολεμήσουμε και την αιθαλομίχλη. Το δεύτερο ερώτημα είναι γιατί αυτό το επίδομα θέρμανσης να είναι επίδομα πετρελαίου στην πράξη. Εδώ καλούμε την πολιτεία να προβεί σε συγκεκριμένα μέτρα που προτείνουμε για το πρασίνισμα αυτού του επιδόματος σε συνέπεια όλων των πολιτικών που καλούμαστε να έχουμε απέναντι στην κλιματική αλλαγή. Συγκεκριμένα, θα μπορούσαν να καλύπτουν την ιδιωτική συμμετοχή στο «Εξοικονομώ κατ' οίκον». Θα μπορούσε μέσω του επιδόματος να καλύπτεται οι εγκατάσταση φωτοβολταϊκών και η προτεραιότητα ένταξης των εν λόγω νοικοκυριών στο net metering. Θα μπορούσαν να μετατρέπονται τα τζάκια σε ενεργειακά, που μας δίνουν 70% λιγότερη κατανάλωση. Θα μπορούσε να υπάρχει στήριξη των τοπικών κοινωνιών για παραγωγή πέλλετ από δασικά υπολείμματα με την άμεση επίβλεψη των δασικών υπηρεσιών. Είναι συγκεκριμένες προτάσεις. Θέλουμε την τοποθέτησή σας. Θέλουμε να προβείτε σε άμεσα μέτρα γιατί η αιθαλομίχλη, δυστυχώς, έχει επίπτωση όχι μόνο στην ποιότητα ζωής αλλά και στην ίδια τη ζωή.
Ευχαριστώ, κύριε συνάδελφε. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε συνάδελφε, όπως γνωρίζετε, το επίδομα θέρμανσης στοχεύει στο να ανακουφίσει τους πολίτες. Η Κυβέρνησή μας όχι μόνο διεύρυνε τα κριτήρια και τον αριθμό των δικαιούχων, αλλά θέσπισε και την καταβολή του μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2019. Αυτό σημαίνει ότι οι δικαιούχοι έχουν ήδη λάβει το επίδομα και δεν θα περιμένουν να πληρωθούν μήνες μετά, όπως γινόταν στο παρελθόν. Θα πρέπει να σας πω, κύριε συνάδελφε, ότι όλοι μας έχουμε περιβαλλοντικές ευαισθησίες. Το πρόβλημα της ατμοσφαιρικές ρύπανσης από τζάκια ή καυστήρες παλαιάς τεχνολογίας δεν αντιμετωπίζεται με μαγικές λύσεις. Χρειάζονται στοχευμένα κίνητρα και παρεμβάσεις. Και αρκετές απ' αυτές βρίσκονται στο επίπεδο της υλοποίησης. Να υπενθυμίσω ότι στο πρόγραμμα «Εξοικονόμηση κατ' οίκον», μεταξύ άλλων, θεωρούνται επιλέξιμες οι παρεμβάσεις αναβάθμισης συστημάτων θέρμανσης. Θα πρέπει επίσης να σας πω ότι υλοποιήθηκε η δράση «Αντικατάσταση συστημάτων θέρμανσης πετρελαίου με συστήματα φυσικού αερίου σε κατοικίες» που είχε ενταχθεί στο ΕΣΠΑ 2007-2013 και αφορούσε στην Αττική, στην κεντρική Μακεδονία και στη Θεσσαλία. Με τη συγκεκριμένη δράση επιχορηγήθηκαν πενήντα χιλιάδες νοικοκυριά για να αντικαταστήσουν τα παλιά συστήματα θέρμανσης πετρελαίου με συστήματα φυσικού αερίου. Στόχος είναι η αντικατάσταση του πετρελαίου θέρμανσης με φυσικό αέριο σε οικιακά συστήματα θέρμανσης, προκειμένου να περιοριστεί η επιβάρυνση της ατμόσφαιρας. Επίσης, αναμένεται να προκηρυχθεί δεύτερος κύκλος της εν λόγω δράσης που θα έχει έντονο κοινωνικό πρόσημο, καθότι θα αφορά κατοικίες που βρίσκονται σε περιοχές της Αττικής με χαμηλή διείσδυση φυσικού αερίου και ιδιοκτήτες με χαμηλό εισόδημα. Αναφορικά με τις περιοχές στις οποίες αναφερθήκατε και οι οποίες παρουσιάζουν έντονο πρόβλημα με την αιθαλομίχλη, όπως ο Βόλος και η Λάρισα, αναμένεται να προκηρυχθεί αντίστοιχη δράση στο πλαίσιο του επιχειρησιακού προγράμματος 2014-2020 της Περιφέρειας Θεσσαλίας για αντικατάσταση συστημάτων θέρμανσης πετρελαίου με συστήματα φυσικού αερίου σε κατοικίες σε αστικές περιοχές της Θεσσαλίας. Αντιλαμβάνεστε, λοιπόν, ότι η προσπάθεια αυτή είναι σύνθετη. Εξελίσσεται σταδιακά, απαιτεί τη δημιουργία και αξιοποίηση χρηματοδοτικών προγραμμάτων αλλά και την ευαισθητοποίηση των πολιτών και της κοινωνίας. Σίγουρα θα υπάρξουν και αλλαγές στη φιλοσοφία και τη δομή του επιδόματος θέρμανσης, το οποίο θα πρέπει να αποκτήσει εκτός από κοινωνικό και περιβαλλοντολογικό πρόσημο. Για το συγκεκριμένο ζήτημα, όμως, θα αναφερθώ στη δευτερολογία μου.
Ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Κύριε Βουλευτά, έχετε τρία λεπτά.
Ευχαριστώ πολύ, κυρία Πρόεδρε. Κύριε Υφυπουργέ, καταλαβαίνω ότι υπάρχουν πολλά προγράμματα, τα οποία μπορούν να συνεπικουρήσουν προς την κατεύθυνση που συζητάμε, όπως το «Εξοικονομώ κατ' οίκον» ή το πρόγραμμα που αναφέρατε στο ΕΣΠΑ για την αντικατάσταση καυστήρων. Όμως εδώ έχουμε ένα ήδη έτοιμο πρόγραμμα το οποίο επιδοτεί τελικά την κατανάλωση πετρελαίου, σε μια εποχή που όλοι μιλάμε για την απεξάρτηση από το πετρέλαιο. Ακόμα κι εσείς, που προωθείτε τις εξορύξεις, λέτε ότι κυρίως θέλετε το φυσικό αέριο ως καύσιμο μετάβασης. Και όμως, συνεχίζουμε να επιδοτούμε την καύση πετρελαίου. Προφανώς και πρέπει να στηρίξουμε τους πολίτες που έχουν ενεργειακή φτώχεια. Δεν πρέπει να υπάρχει πολίτης με ενεργειακή φτώχεια. Όμως, αυτό πρέπει να γίνει με τους σύγχρονους τρόπους, δίνοντας κίνητρα. Οι πολίτες μπορούν να χρησιμοποιήσουν αυτά τα χρήματα, τα οποία θα τους δώσουν μια ευελιξία. Και μιλάω για τα ίδια ποσά, δεν λέω να τα αυξήσετε αν και θα έπρεπε. Όμως, αυτή την στιγμή σας ζητάω κάτι άλλο. Σας ζητάω με τα ίδια ποσά οι πολίτες να έχουν ευελιξία, να τα χρησιμοποιήσουν για την ενεργειακή εξοικονόμηση των κτηρίων τους, καλύπτοντας τη δική τους συμμετοχή στο «Εξοικονομώ κατ' Οίκον», ώστε οικογένειες που έχουν δυσκολία να συμμετέχουν λόγω οικονομικής δυσπραγίας, να μπορέσουν να καλύψουν αυτό το κενό και να μπορέσουν να θωρακίσουν τα σπίτια τους απέναντι στο κρύο, αλλά και στη ζέστη που έρχεται κλιμακούμενη με την κλιματική αλλαγή. Αντίστοιχα, τα φωτοβολταϊκά στη στέγη, θα τους δώσουν ενεργειακή αυτονομία και αν θέλετε και έναν πλούτο. Θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν αυτά τα χρήματα συσσωρευτικά, για να πάρουν τα φωτοβολταϊκά και να μπουν κατά προτεραιότητα στο net metering της ΔΕΗ και των άλλων φορέων που θα ανοιχτούν σε αυτή τη διαρκή διαδικασία. Αναφέρω συγκεκριμένα πράγματα, τα οποία μπορούν να βοηθήσουν τους πολίτες οικονομικά, αλλά και να απεμπλακούν από τον φαύλο κύκλο της ενεργειακής φτώχειας. Όσον αφορά στα ενεργειακά τζάκια, είναι λιγότερο σημαντικό, όμως αφορά το θέμα της αιθαλομίχλης. Αυτές οι προτάσεις είναι συγκεκριμένες, δεν διεκδικούμε την πατρότητά τους. Σας ζητάμε απλά να τις εξετάσετε. Θεωρούμε ότι είναι συμβατές και με δικές σας ανακοινώσεις, άσχετα αν πολλές φορές διαφωνούμε για το πώς υλοποιείτε τις σκέψεις σας, ιδίως όσον αφορά για παράδειγμα τις εξορύξεις πετρελαίου. Όμως, θεωρούμε ότι πρέπει να τις εξετάσετε, να δείτε αν μπορείτε να τις ενσωματώσετε και να τις υλοποιήσετε, διότι πιστεύω ότι θα μας πάει ένα βήμα μπροστά στον κοινό, ελπίζω, αγώνα για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, αλλά και της αιθαλομίχλης που πλήττει σήμερα τεράστιο κομμάτι των περιοχών που κατοικούν Έλληνες, όπως η Θεσσαλονίκη, ο Βόλος, η Λάρισα, τα Γιάννενα, δηλαδή μεγάλα αστικά κέντρα. Ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστώ, κύριε συνάδελφε. Τον λόγο έχει ο κύριος Υπουργός.
Κύριε συνάδελφε, κατ' αρχάς θεωρώ χρήσιμο να κάνω δύο διευκρινίσεις. Η πρώτη είναι ότι η προηγούμενη κυβέρνηση είχε ψηφίσει διάταξη νόμου, με την οποία το επίδομα θέρμανσης δεν έπρεπε να υπερβαίνει τα 58 εκατομμύρια ευρώ. Για να μπορέσουμε, λοιπόν, στο Υπουργείο Οικονομικών να δώσουμε το αυξημένο επίδομα των 68 εκατομμυρίων ευρώ, έπρεπε να καταργήσουμε με νόμο την ανωτέρω διάταξη. Επίσης, για πρώτη φορά έλαβαν πρόσθετο επίδομα οι ορεινοί δήμοι της Α΄ ζώνης, που αντιμετωπίζονταν ως πεδινοί μέχρι τώρα. Επίσης, οι ορεινές κοινότητες που ανήκουν σε δήμους που δεν έχουν χαρακτηριστεί ως ορεινοί, έλαβαν υψηλότερο επίδομα κατά 20%, όπως προβλεπόταν για τους ορεινούς δήμους. Η δεύτερη διευκρίνιση είναι ότι το επίδομα θέρμανσης θα δοθεί και για τη χρονιά 2020-2021 και αυτό αποτελεί δέσμευση της Κυβέρνησης. Όπως σας είπα, θέλουμε το επίδομα θέρμανσης εκτός από κοινωνικό πρόσημο να αποκτήσει και περιβαλλοντικό πρόσημο. Γι' αυτόν τον λόγο, το Υπουργείο Οικονομικών σκοπεύει να προβεί στην εκπόνηση ολοκληρωμένης και εξειδικευμένης σχετικής μελέτης, προκειμένου κατά τη χορήγηση αυτού του επιδόματος να ληφθούν υπ' όψιν και οι περιβαλλοντικοί δείκτες, αλλά και άλλες μορφές θέρμανσης, πέραν αυτής του πετρελαίου, έτσι ώστε να επιτευχθεί το βέλτιστο περιβαλλοντικό αποτύπωμα. Είναι σαφές ότι σε αυτό το πλαίσιο θα εξετάσουμε και την ένταξη και νέων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, όπως και το ζήτημα της αναπροσαρμογής των ζωνών. Είναι άλλωστε δεδομένο ότι θα λάβουμε υπ' όψιν και τις πρόσφατες εξελίξεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και τη μείωση της τιμής των ρύπων, με στόχο την κλιματική ουδετερότητα μέχρι το 2050, που περιλαμβάνονται στην ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία. Η μελέτη αυτή θέλουμε να στηρίζεται σε ορθολογική βάση, να θέτει όρια στο πλαίσιο του εφικτού και να βασίζεται σε πραγματικά δεδομένα. Ο στόχος μας είναι αυτή η μελέτη να έχει ολοκληρωθεί εντός του 2020. Σας ευχαριστώ.
Και εγώ, κύριε Υπουργέ, σας ευχαριστώ πολύ. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ολοκληρώθηκε η συζήτηση των επικαίρων ερωτήσεων. Δέχεστε στο σημείο αυτό να λύσουμε τη συνεδρίαση;
Με τη συναίνεση του Σώματος και ώρα 13.10΄ λύεται η συνεδρίαση για τη Δευτέρα 3 Φεβρουαρίου 2020 και ώρα 16.00΄, με αντικείμενο εργασιών του Σώματος κοινοβουλευτικό έλεγχο: α) συζήτηση επικαίρων ερωτήσεων και β) συζήτηση της υπ' αριθμόν 6/5/12-1212-2019 επίκαιρης επερώτησης της Προέδρου κ. Φωτεινής (Φώφης) Γεννηματά και Βουλευτών του Κινήματος Αλλαγής με θέμα: «Ο πρωτογενής τομέας βρίσκεται σε αδιέξοδο - χρειάζονται άμεσες παρεμβάσεις για την ανάπτυξή του».