Ocupen os seus escanos, por favor. Reiniciamos a sesión co punto 7, que é o de preguntas para resposta oral do presidente da Xunta de Galicia, que se substanciarán, como se comentou onte, de xeito acumulado. Pregunta ao Sr. presidente da Xunta de Galicia de Dª Carmen Iglesias Sueiro, do G.P. Mixto, sobre a denuncia presentada por unha muller en relación co presidente da Deputación Provincial de Ourense Pregunta ao Sr. presidente da Xunta de Galicia de D. José Luis Méndez Romeu, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre o comportamento do presidente da Deputación Provincial de Ourense Pregunta ao Sr. presidente da Xunta de Galicia de Dª Yolanda Díaz Pérez, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre o nivel de exixencia e compromiso do Goberno galego coas políticas de igualdade
Ten a palabra a señora Iglesias.
Bo día, señorías. Bo día, presidente. Lamento moito, don Alberto, que a última pregunta que lle fago como parlamentaria neste hemiciclo ao presidente da Xunta de Galiza estea relacionada cun asunto tan desagradable como é o caso de violencia de machista en Ourense, señor Feijóo, cuxo suposto culpable é o señor Baltar, presidente da Deputación, presidente do PP na provincia de Ourense e destacado militante do Partido Popular. Tamén me parecen lamentables as súas declaracións criminalizando a suposta vítima, polo que agardo que no seu momento vostede nos dea as súas desculpas ás mulleres, á cidadanía ourensá e á cidadanía galega en xeral. O tema que nos ocupa non supón unha intromisión na vida privada de ninguén nin na súa intimidade, pois o suposto agresor actúa como presidente da Deputación cando promete emprego na institución, sostida con fondos públicos, a unha muller a cambio de certos favores, neste caso sexuais. Toda a presunción de inocencia para o señor Baltar en canto ás consecuencias penais que deriven da sentenza que emita un xuíz no caso de ir para diante o proceso penal polo suposto delito. Tampouco se trata de xulgar a conduta sexual do suposto agresor, pero tampouco a da vítima. Demandamos a reprobación política e a dimisión inmediata dun representante político que evidencia as súas malas prácticas de abuso de poder na contratación de persoal na Deputación e no acoso sexual a unha cidadá nunhas mensaxes e gravacións das que non nega ser o autor. A lei de xullo, galega para a prevención e tratamento integral da violencia de xénero, no seu artigo 2, apartado e) establece: "Acoso sexual, que inclúe aquelas condutas consistentes na solicitude de favores de natureza sexual para si ou para unha terceira persoa, prevaléndose o suxeito activo dunha situación de superioridade laboral, docente ou análoga, co anuncio expreso ou tácito á muller de causarlle un mal relacionado coas expectativas que a vítima teña no ámbito da dita relación ou baixo a promesa dunha recompensa ou premio no ámbito da mesma". E, no debate do estado da Nación do 14 do 2015, aprobouse...
Vaia rematando, por favor.
...a resolución número 4, publicada no Boletín Oficial do Parlamento, impulsada por esta deputada: "O Parlamento de Galicia manifesta a súa firme condena da violencia machista e comprométese a rexeitar e a actuar politicamente ante calquera tipo de acción ou de declaración...
Remate, por favor.
...de calquera responsable político que xustifique, ampare, provoque, fomente ou desvalorice a muller e a violencia exercida contra ela, e insta a Xunta e aos partidos a actuar do mesmo xeito". As conversacións gravadas e as mensaxes de whatsapp non ofrecen dúbidas...
Moitas grazas, señora Iglesias.
...e non son desmentidas polo autor. Por iso lle pregunto: ¿pensa o presidente da Xunta de Galiza condenar publicamente por violencia machista o presidente da Deputación de Ourense...
Grazas, señora Iglesias.
...e exixirlle a responsabilidade...?
Grazas, señora Iglesias. Ten a palabra don José Luis Méndez Romeu.
Señor presidente, segundo documentos publicados, presuntamente unha muller pide un posto de traballo en Ourense a un alto cargo do Partido Popular. É convocada a unha entrevista, non na oficina de emprego, senón na suite 505. Díselle por SMS que non leve currículo, que non leve identificación, que abonda con que teña decisión. Do outro lado da porta, señor Feijóo, non hai un tribunal, está o herdeiro do cacique de Ourense, célebre en toda España, o señor Baltar, ambos representantes de vostede e do seu grupo na provincia de Ourense, ambos responsables da contratación masiva de centenares de persoas de cargos públicos do PP ou de familiares en primeiro grao. Teño aquí unha relación nominal de todas esas persoas. Vostedes, señor Feijóo, durante vinte e cinco anos –vostede e o seu grupo– apoiaron, cando non aplaudiron, esas prácticas; vinte e cinco anos violentando sistematicamente os procesos de selección de persoal, manipulando tribunais, establecendo un efecto disuasorio porque a Deputación Provincial de Ourense era o couto privado, a finca persoal dos Baltar e do PP, e o emprego público era o botín exclusivo. Señor presidente, a xustiza ten que ser cega; ás veces tamén é muda e xorda. Aínda así, tardiamente inhabilitou un dos señores Baltar; unha lanzada, dende logo, a moro morto. Agora o interesado nega explicacións dicindo que é un asunto privado, e nega como cargo público calquera explicación cando hai evidencia dun presunto delito, co respaldo do seu partido, señor Feijóo, que chega a boicotear a imprescindible función de control democrático na Deputación provincial. Iso si, non se privan de difundir un escrito no que hai nada menos que 17 insultos e descualificacións da oposición, que se atreve a pedir explicacións democráticas. Explicación cero, honestidade cero, inmunidade máxima, zafiedade toda e, por riba, vostede recréase no peor estereotipo machista; vostede responsabiliza a vítima de promover o delito, de incitar ao prohibido. ¡Que antigo, señor Feijóo! O acosador exonerado e a vítima execrada. Vostede, que debe facer cumprir a lei, respalda o acosador e maltrata a vítima, respalda non dar explicacións. ¿Onde están as responsabilidades políticas que agora vostede quere confundir coas responsabilidades penais? U-la ética? ¿Señor Feijóo, que lle debe vostede ao señor Baltar para pisotear así a lei, desprezar as mulleres e tapar un presunto delito de violencia de xénero?
Grazas, señor Méndez Romeu. Pregunta da señora Díaz Pérez, do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda. Ten a palabra.
Grazas, presidenta. Bos días, señor Feijóo. Dígolle como lle dicía Baltar nesa gravación: Non a cague, señor Feijóo. Non a cague e cese inmediatamente o señor Baltar; se non pode da Deputación, polo menos do Partido Popular. Non a cague, señor Feijóo. Non a cague porque o que vostede está facendo, o que vostede está transmitindo con este titular, señor Feijóo: "Feijóo esgrime que Baltar no delinquió porque la denunciante no logró un empleo por sexo"... Señor Feijóo, isto é gra-ví-si-mo. ¿Sabe o que vostede lles está dicindo ás mulleres deste país? ¿Sabe o que vostede lles está dicindo ás nenas deste país? Que o que fixo o señor Baltar é normal, que non pasa nada, que é normal que as mulleres sexamos obxecto de mercancía, que é normal unha sociedade na que unha muller ten que ofrecer a súa sexualidade para que alguén lle oferte un posto de traballo. Iso é o que vostede lle está dicindo á sociedade, señor Feijóo. O que vostede lle está dicindo á sociedade, á miña filla –eu sei que a vostede isto seguro que lle dá igual, porque non ten fillas, señor Feijóo–, [[Murmurios.]] é que esta sociedade é normal, señor Feijóo. Mire, señor Feijóo, ¿sabe o que acaba de pasar nos xulgados de Madrid de violencia de xénero esta fin de semana cando miles de mulleres saímos a manifestarnos? Que apareceron todos con pintadas chamándonos "feminazis". ¿Sabe o que está pasando na realidade, señor Feijóo? Que en Galicia, dende o ano 2008, levan asasinadas 35 mulleres, señor Feijóo. ¿Imaxina vostede, señor Feijóo, que pasaría se foran 35 homes os que foran asasinados das mans de mulleres? Que se pararía este país, que habería unha folga permanente. Pero o que resulta con esa mensaxe de que non pasou nada porque non chegou a acadar o posto de traballo é que dá igual, que é normal que as mulleres sexamos as asasinadas, agraviadas, violadas, porque vostede nos di que non obtivo o posto de traballo. Señor Feijóo, este grupo parlamentar levou esta denuncia á Unión Europea. Lamentamos a vergoña que imos ter que pasar. Dígollo para que responda aquí se coñece a Directiva 78/2000. No artigo 10 fala claro e sabe que se altera a carga da proba, sabe que o que vostede fixo como máximo responsable deste país é incorrecto, porque a quen ten que protexer vostede é a vítima, a esa muller que á desesperada chega a ofrecer o máximo do seu corpo, que é a sexualidade, para obter... [[Murmurios.]] ...si, a sexualidade, para obter un posto de traballo. Non o quero para a miña filla. Non traballamos neste Parlamento para esa desastrosa sociedade –ía dicir unha palabra máis grosa–. Por tanto, señor Feijóo, se coñece a realidade, por favor, non a cague.
Remate, por favor.
Cese inmediatamente o señor Baltar e, se non pode facelo da Deputación, deixe de facer o ridículo e, cando menos, bóteo do Partido Popular. Do contrario...,
Moitas grazas, señora Díaz.
...a mensaxe é clara: mulleres do mundo, sodes mercancía e podemos facer con vós o que nos dea a gana. Nada máis e moitas grazas. Siga así, señor Feijóo.
Ten a palabra o presidente da Xunta.
Moitas garzas, señora presidenta. Señoría, señora Iglesias, di vostede que é a última pregunta. Supoño que será neste período de sesións. Seguiremos contando con vostede nos seguintes períodos de sesións... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Non? Si, non sei. Acábanselle as preguntas neste período de sesións para o presidente, pero estou convencido de que seguiremos contando coas súas nos seguintes períodos de sesións. Señorías, hai unha coincidencia clara no día de hoxe. Toda a oposición considera que a cuestión principal de Galicia e o principal problema de Galicia é o que acaban de describir.
Silencio, por favor.
Señorías...
¡Señora Acuña!
Señorías, correspóndelles a vostedes seleccionar as preguntas, por suposto, [[Murmurios.]] e correspóndelles a vostedes formular todas as preguntas que consideren oportunas...,
¡Señora Acuña!
...incluso, se me deixan contestar, pódolles contestar. Dáme a sensación de que o que conteste eu non lles interesa a estes grupos da oposición, [[Murmurios.]] pero eu vou seguir porque creo na democracia, creo no Estado de dereito e no Parlamento galego. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Aplausos.]] Señorías, digo que para a oposición queda claro, reflectido –para toda a oposición, incluso a oposición da oposición–, que este é o tema fundamental de Galicia. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Señorías, como presidente do Goberno autonómico, para min o problema fundamental de Galicia hoxe é, sen dúbida, as 220.000 persoas que non teñen traballo. [[Murmurios.]] A pesar de que fomos capaces de conseguir, [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] de que fomos capaces de conseguir...
Silencio, por favor.
...que diminuíra o desemprego en máis de 60.000 persoas...
Perdoe, presidente. Presidente, perdoe un momento.
...e a pesar, señorías, de que hoxe teñamos menos desemprego que en outubro do ano 2010. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Para este goberno o principal problema de Galicia, ademais de que funcione...
Perdoe, presidente. Señora Acuña, ten unha chamada á orde e a señora Díaz tamén. [[Murmurios.]] Pois non me faga que lle teña que poñer outra. Faga o favor, vostede xa falou e terá ocasión de volver falar. Polo tanto, agora fala o presidente. ¡Faga o favor! Presidente, pode continuar.
Digo que o principal problema de Galicia para este goberno son a multiplicidade de persoas que seguen en desemprego e que acabaron as súas prestacións, e o principal problema deste goberno é, sen dúbida, que esas persoas poidan atopar o seu traballo e poidan ter... [[Murmurios.]] ...na recuperación económica a súa recuperación persoal.
Silencio, por favor.
Señorías...
Perdoe, presidente.
Señorías, comprenderán vostedes que é moi difícil...
Perdoe, presidente.
...dialogar con xente que non quere dialogar.
Se non deixan de gritar, non se pode escoitar. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¡Silencio, por favor! Creo que quedan seis minutos cincuenta e un segundos para que o presidente poida seguir falando. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¡Fagan o favor! [[Murmurios.]] Presidente, continúe.
Ademais, señoría, como presidente do Goberno autonómico, que estas son as principais preocupacións deste presidente..., [[Interrupcións.]] ademais, como representante ordinario do Estado en Galicia, a nosa principal preocupación, sen dúbida, é o que está ocorrendo co Estado das autonomías... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Interrupcións.]] ...e como afecta a Galicia neste momento. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Interrupcións.]] Esa é a principal preocupación do Goberno. [[Interrupcións.]] Lamento, señorías, que nin sequera o Goberno poida falar na Cámara, pero é unha forma moi sorprendente de entender a democracia. Señorías, sen dúbida, en relación coas preguntas que vostedes formulan, o que máis me preocupa é actuar con prudencia e con firmeza, ambas as dúas; con prudencia, señoría, porque hoxe estamos aquí falando dunha cuestión, en primeiro lugar, que é un escrito presentado á Fiscalía; un escrito, é dicir, unha denuncia, non hai nin pronunciamento xudicial nin procedemento xudicial. Estamos a falar, señoría, dun escrito que por parte da parte denunciada é absolutamente negado; e, en consecuencia, señoría, estamos falando dunha versión da parte denunciante e dunha negación da parte denunciada. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Estamos falando, señorías...
Señora Gallego, ten unha chamada á orde.
Estamos falando, señorías... Creo que esta Cámara merece un respecto... [[Murmurios.]] ...e creo que esta pregunta tamén merece un respecto..., [[Interrupcións.]] ...e por iso hai que... [[Interrupcións.]] ...respectar as preguntas da oposición e creo que as respostas do Goberno. Estamos a falar, señoría... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ...de que calquera pronunciamento... [[Interrupcións.]] ...neste momento procesual sobre esa cuestión é un pronunciamento precipitado. [[Murmurios.]] Sábeo exactamente igual ca min e, en consecuencia, correriamos un alto risco de ser inxustos se nos pronunciamos neste momento. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Señorías, coa debida prudencia, non me vou pronunciar neste momento sobre esa denuncia porque estamos a falar xustamente... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ...dunha denuncia na que non hai ningún pronunciamento xudicial... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Interrupcións.]] ...non hai ningún pronunciamento da Fiscalía...
¡Pero silencio, por favor!
...e non hai máis que unha versión contraditoria entre as partes... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Interrupcións.]] Señoría, remítome ao que dixen, e reitéroo hoxe: vou ler literalmente. Estamos falando dunha denuncia, non dunha sentenza nin sequera dunha decisión de imputación. Non hai ningún tipo de procedemento xudicial nin ningún tipo de pronunciamento xudicial; o prudente é ver como evoluciona esa denuncia e cal é a decisión da Fiscalía. E, unha vez que teñamos información, formar opinión e posteriormente trasladar esa opinión. "Estou seguindo, co interese que require, este tipo de denuncia", iso foi exactamente o que dixen e iso é o que reitero á Cámara. Señorías, non me pidan xulgar, condenar e sentenciar. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Interrupcións.]] E por iso non creo, señor Méndez Romeu...
Señora Gallego, ten unha chamada á orde; creo que é a segunda, e sabe o que significa a terceira.
...que están vostedes acusando..., [[Interrupcións.]] ...están vostedes xulgando, están vostedes ditando a sentenza e condenando. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] E iso é xustamente o que protexe o sistema parlamentario, o sistema democrático e o Estado de dereito. Vostedes xa teñen emitido o veredicto..., [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ...xa teñen sinalado un culpable sen nin sequera escoitar esa persoa [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] e sen nin sequera saber se no ámbito da Xustiza hai algún tipo...
Señora Quintas.
...de indicio que produza o inicio dun expediente...
¡Señora Quintas!
Señorías, xa sei que teñen vostedes moitas varas de medir, xa sei que a vostedes lles dá igual, depende da persoa á que se xulgue. Xa sei que vostedes teñen no seu partido xentes que non soamente están denunciadas senón que están investigadas, que están imputadas, que teñen xuízos. Xa sei, señoría, que teñen vostedes nas súas filas a alcaldes denunciados por compañeiras do seu goberno por este tipo de delitos. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Interrupcións.]] Xa sei, señoría, que vostedes teñen dúas varas de medir..., [[Interrupcións.]] ...pero este goberno, afecte a quen afecte...,
Señora Gallego...
...ten unha vara de medir. [[Interrupcións.]] Non se preocupe, señoría, que nin me temblou nin me temblará a man para decidir as cousas... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Interrupcións.]] ...cando consideremos que as cousas merecen unha decisión. Moitas grazas, señoría.
Grazas, presidente. Réplica da señora Iglesias Sueiro.
Grazas, presidenta. Presidente do Goberno da Xunta de Galiza, resposte ás preguntas que se lle fan, non escaquee. ¡Que decepción, presidente! Demócratas de pacotilla, machistas sen escrúpulos nin conciencia, muden o seu discurso pola democracia, pola dignidade da clase política e tamén pola dignidade do seu partido, o Partido Popular, pola rexeneración democrática e o código ético aplicado ao exercicio da política. Señor Feijóo, responsabilidades po-lí-ti-cas. ¿Como mantén vostede no Partido Popular e no cargo do presidente da Deputación de Ourense unha persoa indigna, unha persoa deleznable, que ninguén trata de xulgar? Nós non somos xuíces, somos cidadáns e exiximos aos representantes políticos que asuman as súas responsabilidades políticas, que é o que lles estamos demandando as mulleres e tamén toda a cidadanía. Vostede ocupou os seus nove minutos escaqueando a resposta, falando disto e do outro, de Cataluña, do paro...; resposte, señor presidente. Pregúntolle e repítolle: ¡responsabilidades políticas! Das responsabilidades penais xa se encargará a xustiza; neste Parlamento de Galiza este órgano lexislativo é o que elabora e dá cumprimento ás leis. E, por se non se lle acorda, voulle repetir –se é que me dá tempo– a lei, o artigo da lei e a resolución aprobada no Pleno do debate do Estado da nación do ano pasado neste Parlamento de Galiza. ¡Señor Feijóo, non se faga o xordo!
Remate, por favor.
¡Resposte, por favor!
Moitas grazas.
É imprescindible para a limpeza democrática.
Moitas grazas, señora Iglesias.
¡De nada!
Señor Méndez Romeu, ten vostede a palabra.
Señor presidente, un castizo diría hoxe que vostede estivo "sembrado". ¡Seis anos negándose a falar do desemprego e hoxe ten que poñerse aí a falar do desemprego porque lle molesta o problema da metade dos galegos, que son as mulleres! [[Aplausos.]] Señor Feijóo, estamos a falar –por se aínda non se enterou– de presuntos feitos que son constitutivos de violencia de xénero, como está definido na lei galega: acoso sexual a cambio de promesas de favores. Vostede votou esa lei e vostede non quere facela cumprir. Falamos do seu home, apoiado por vostede, apoiado mesmo por deputados e deputadas nesta Cámara, apoiado para non dar explicacións, apoiado para insultar os que piden transparencia, apoiado para desprezar calquera principio ético, apoiado para acosar sexualmente, apoiado para ter inmunidade, apoiado, señor presidente –mire que me molesta ter que dicir isto–, porque vostede non ten uns principios éticos minimamente sostibles. É que xa van moitas, señor Feijóo; é que xa van moitas de amizades perigosas, é que van moitas de conseguidores, é que van moitas de ocultar información. ¿Que máis dá que traian aquí normas de transparencia cando logo vostedes non apoian que realmente se rendan contas? ¿Ou non sabe cal acaba de ser a resposta dos seus na cidade de Ourense? Suite 505, ¿parécelle a vostede que ese é o lugar para ofrecer emprego? ¿Iso é o que quería dicir hoxe con esa apelación á situación do desemprego? Unha muller tivo que entregarse, como na época feudal, para logo ser burlada e para logo por riba ser denigrada precisamente polo presidente da Xunta publicamente. Señor Feijóo, ¿cantas mulleres máis van ter que pasar por esas horcas caudinas? ¿Sabe vostede que en Galicia hai 5.000 denuncias cada ano por violencia de xénero? ¿Sabe que hai 1.200 mulleres galegas con ordes de protección? ¿Sabe que os poderes públicos...
Vaia rematando, por favor.
...teñen que liderar a loita contra a discriminación e a violencia de xénero? E vostede, en lugar de liberala, estaa apoiando tacitamente. ¡É impresentable, señor presidente!
Ben, dado que a señora Díaz non se atopa presente, ten vostede a palabra, presidente.
Señora Iglesias, parece que vostede sabe o que contestei aínda que se ausentou... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Paréceme moi ben. En todo caso, señoría, reitero o dito na primeira parte, supoño que non necesitarei volver repetilo. Para vostedes o principal problema de Galicia hoxe é este, para min o principal problema de Galicia hoxe é o que acabo de relatar..., [[Murmurios.]] ...tanto como Goberno, como presidente do Goberno, como representante ordinario do Estado en Galicia. Xa sei, señoría, que vostedes non teñen ese problema porque apoian... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ...o incumprimento das leis, incluída a Constitución. Señor Méndez Romeu –con todos os respectos–, vostede apela aos principios éticos. Non lle vou dicir que vostede teña menos principios éticos ca min, o que si lle digo é que vostede quede cos seus que eu quedo cos meus. Nisto e en calquera orde dende o punto de vista político e dende o punto de vista persoal. [[Aplausos.]] ¡Alá vostede, señoría! [[Aplausos.]] ¡Alá vostede con ese tipo de manifestacións que fai! [[Aplausos.]] Mire, señoría, vostedes teñen sempre unha dobre vara de medir; ¡é curiosa esa vara de medir! O outro día foi preguntado o seu secretario xeral polo desgoberno e polo esperpento político que está a sufrir a Deputación de Lugo. El, oito anos na Deputación de Lugo e secretario xeral –de momento– do Partido Socialista en Galicia, dixo que diso tiña que responder o presidente da Deputación de Lugo, e agora resulta, señoría..., [[Murmurios.]] ...que sobre as cuestións que afectan o presidente da Deputación de Ourense se basea a sesión de control neste Parlamento e ten que responder o presidente do Goberno da Xunta de Galicia. Xa sei, señoría, que teñen vostedes moitas varas de medir, tanto como que un alcalde da provincia de Pontevedra foi denunciado por unha compañeira –concelleira– do Grupo Socialista por abusos sexuais...
Señor Val, vostede non ten a palabra.
Señoría, ¿que fixeron con el? Suspendelo de militancia. Pero a pregunta é: ¿quen está mentindo?, ¿a compañeira do Partido Socialista, concelleira del, ou el? ¿E que farán vostedes posteriormente? Porque o que plantexan agora é que o botemos fóra do partido. ¿Vostedes van botar fóra do partido, ocorra o que ocorra, haxa sentenza dunha forma ou doutra, ese alcalde, señoría? ¿Si? Mire, señor Méndez Romeu, con todos os respectos, creo que alguén que debería de poñer un pouco de orde na oposición non debería de plantexar estas distintas varas de medir porque iso o único que fai é denigrar a actividade política. Mire, señoría, non hai imputados de diferentes clases; os imputados do Partido Socialista teñen todo o dereito do mundo a continuar nos seus cargos. Aquí non estamos falando dunha persoa nin sequera imputada, senón dunha persoa denunciada. ¿A vostede parécelle correcto que ante unha denuncia teñamos que pronunciarnos dunha forma definitiva antes de coñecer cal é, como mínimo, a opinión do fiscal? ¿A vostede parécelle normal que nun estado de dereito, fronte a unha denuncia, o denunciado nada poida dicir, nin sequera teña dereito a ser escoitado e un goberno e un grupo maioritario en Galicia non teña nin sequera dereito a coñecer como vai derivar esa denuncia, cal é o pronunciamento do fiscal e cal é o pronunciamento, se é o caso, do xuíz? Señor Méndez Romeu, cito: "Na medida en que non significa unha condena, nin sequera un xuízo, non debería ser un obstáculo", palabras textuais do seu secretario xeral ante as súas catro imputacións. Reitero, di o seu secretario xeral, en relación con ser candidato á presidencia da Xunta –leo textualmente–: "Na medida en que non significa unha condena, nin sequera un xuízo, non debería ser un obstáculo". ¡Catro imputacións! E agora, antes de que exista unha imputación, ¿vostede cre que eu me debo de pronunciar ao respecto? Xa lle dixen, señoría, que actuarei con prudencia e con firmeza. Creo que nos coñecemos, sabe vostede como actúo en relación con estes asuntos e con calquera outro, sabe as decisións que adoptamos, sabe as decisións que adoptamos de parlamentarios deste grupo e de altos cargos da Xunta de Galicia. Sábeo, sempre actuamos así. Polo tanto, señoría, non imos defraudar en ningún caso, porque non é a nosa forma de entender a política, a súa si, a do seu grupo parlamentario si, e por iso creo que hai que respectar as mulleres, e vostedes hoxe o que estiveron é utilizando as mulleres. [[Aplausos.]] E paréceme lamentable, señorías, que estean vostedes utilizando calquera tipo de consideracións. Señor Méndez Romeu, non dubide de que vou actuar coa prudencia que exixe o caso e coa firmeza que exixa o caso no seu caso. Moitas grazas.
Continuamos co desenvolvemento da orde do día, e tal como foi comentado, co cambio da proposición non de lei. Proposición non de lei do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa de Dª María do Carme Adán Villamarín e Dª María Montserrat Prado Cores, sobre a presentación por parte do Goberno galego dun plan de usos sanitarios para a torre do antigo hospital de Vigo, así como unha proposta, en colaboración co Concello, para a revitalización socioeconómica do seu contorno
A esta proposición non de lei presentáronse emendas do Grupo Parlamentario Mixto, do Grupo Parlamentario dos Socialistas de Galicia e do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda.
Para formular a proposición non de lei ten a palabra a señora Adán Villamarín. Prego silencio. Por favor, ten a palabra a señora Adán Villamarín. Silencio, por favor. Ten a palabra.
Grazas, señora presidenta. Bos días, señoras deputadas, señores deputados. Ata hai escasamente uns minutos pensaba que Baltar tiña que dimitir, agora penso que tamén o ten que facer o presidente da Xunta. [[Aplausos.]] E xa indo á cuestión, porque aínda estou sorprendida de que o Grupo Parlamentario do Partido Popular e as mulleres do Partido Popular non se levantaran hoxe, aínda estou sorprendida, pero por respecto ás persoas que nos acompañan, para debater esta iniciativa, imos ir á cuestión. Grazas, presidenta. "Cando un edificio entra en desuso, convértese nunha presenza pantasmal". Con estas palabras o arquitecto Salvador Fraga daba conta do que podía ocorrer coa antiga torre do hospital de Vigo, denominada e coñecida por todos e por todas como Pirulí. E poderiamos pensar que foi unha improvisación máis do Partido Popular, que fan un hospital –o Álvaro Cunqueiro, do cal hoxe non vou falar aínda que teriamos que falar moito, 'pero moito, dese hospital, e xa se leva falado moito– e non se lles pasaba nin tan sequera pola cabeza que despois de que se inaugurara o novo hospital, o antigo hospital ía seguir existindo, ía estar nunha zona céntrica de Vigo e tería que ter pensado un uso. Mais non, aínda que o Partido Popular funciona a golpe de improvisación e de espasmos moitas veces, o certo é que revisando o Diario de Sesións, en febreiro do 2010 dicía a conselleira naquel momento: "Unha vez posto en funcionamento o novo hospital, no ámbito da atención especializada ubicarase o centro de alta resolución no edificio do actual Hospital Xeral." Repito por se acaso non están atentos e atentas: "Ubicarase un centro de alta resolución no edificio do actual Hospital Xeral, que se complementará con estruturas diagnósticas de apoio á atención primaria no centro de alta resolución do Morrazo. Prevese que queden sen uso da asistencia sanitaria parte do Hospital Xeral, do Hospital Rebullón e do Hospital Cies, que se destinarán para outros usos do ámbito sociosanitario, administrativo ou complementarios." Na mesma comparecencia volvía afirmar a conselleira: "A nova área asistencial de Vigo responderá a un modelo que primará a eficacia de xestión e que dará resposta ás necesidades de saúde e demanda que existen na área sanitaria, e no horizonte 2014 a situación será a de novo hospital como xeral en materno-infantil e como porta única de urxencias. Nel seguirá a colaborar, como dicía, o Hospital Meixoeiro, como referencia oncolóxica, cirúrxica e de coidados mínimos, o Nicolás Peña, de psiquiátrico e coidados paliativos, Povisa, como hospital xeral –sempre Povisa–, mentres que a torre do Hospital Xeral, o Rebullón e o Hospital Xeral Cies destinaranse a aspectos complementarios." É dicir, no 2010 era evidente que se falaba dun centro de alta resolución, de servizos sociosanitarios e de servizos complementarios. Pois estamos no 2015, novembro do 2015, e non se sabe. Aquí acompáñanos hoxe unha parte da comisión creada de afectados polo antigo hospital, que abarca tanto a veciños e veciñas, coma a comerciantes, coma a persoas da cidade de Vigo, preocupadas por cal vai ser o futuro desta instalación. Podiamos ver estes días na propia prensa, no Faro de Vigo, titulares como "El Pirulí en el capítulo clave de su historia." "100 vidas posibles para el Pirulí". Un debate na cidade que xa tiña que estar resolto, que xa tiña que estar funcionando o centro de alta resolución e que xa tiña que haber enriba un plan de usos sociosanitarios. Por iso hoxe traemos unha iniciativa que soamente recolle o sentir dos propios afectados, e tamén unha proposta de que sexa o Goberno o que presente un plan de usos sociosanitarios. Sabemos, efectivamente, que o edificio é propiedade da Tesourería Xeral da Seguridade Social, cedido para uso sanitario. Tamén sabemos a súa situación no PXOM, por ser un edificio de máis de 60 anos e emblemático. Consideramos necesario –necesario– que este edificio se manteña. Porque miren, recordan un edificio do cal tamén falamos en moitas ocasións nesta Cámara, como foi o Psiquiátrico de Toén. Estas son algunhas das fotos da súa situación hoxe. Cando un edificio, efectivamente, cae en desuso é absolutamente pantasmal, destrózase por dentro, están rotas todas as portas, está todo cheo de pintadas, está exactamente así: coma un espectro. E en Vigo sabemos moito disto, porque a panificadora está nesta situación, é un edificio no centro de Vigo absolutamente pantasmal. O mesmo que está o asilo do barrio do Cura, absolutamente pantasmal, e imos camiño de ter outro edificio fantasmal no centro de Vigo se non se coida, porque estas fotos que ensino son do deterioro en case tres anos, é dicir, pouco máis de dous anos e o edificio completamente destartalado. Aquí cheo de pintadas, un edificio completamente destrozado. Non hai posibilidade de que se non hai usos se manteña o edificio. A pregunta é, ¿a Consellería de Sanidade e o Goberno están esperando a que se deteriore e edificio para despois derrubalo? ¿Pensan vostedes o que significa para os comerciantes da zona, que xa calculan unha perda de emprego de entre 200 e 300 traballadores xa de entrada? Falamos de pequeno comercio, de cafeterías, de quioscos, de floristerías, de todo o mundo que existía arredor do antigo hospital, e neste momento non teñen enriba da mesa ningún plan de comercio. Por certo, dirección xeral que quero lembrarlle que é a que máis baixa en todos os orzamentos, a que máis leva baixado dende 2009 e que neste momento volve sufrir unha redución nas súas partidas. Por iso a proposta é moi clara: un plan de usos, e na iniciativa poñemos sanitarios, dispostos a transaccionar sociosanitarios, para a torre do antigo hospital, para todo o que foi o antigo hospital. Existen moitas necesidades sociosanitarias na cidade, e en toda a área sanitaria, e tamén incluímos que se elabore un plan de recuperación do comercio, un plan de recuperación económica en colaboración co Concello de Vigo, que seguramente xa terá feito neste momento unha avaliación do impacto na perda de emprego que supón o desprazamento do antigo hospital. Penso que é triste que aínda se estean debatendo cales van ser os usos do hospital, cando no 2010 dende esta Cámara, dende esta mesma tribuna, a propia conselleira afirmaba que era necesario darlle un uso sociosanitario. Cinco anos despois, no 2015, fanse debates na cidade para ver se unha biblioteca, se servizos administrativos. ¿Acaso non é esa unha instalación que funcionaba sanitaria, non será máis fácil –e así o din dende asociacións como SOS Sanidade Pública– dedicalo a servizos sociosanitarios, xa que as instalacións están preparadas para eses servizos? Agardamos conseguir unanimidade nesta proposición non de lei, porque hai moita xente pendente do que vai ocorrer –a cidadanía– para poder facer uso deste edificio emblemático. Os comerciantes e os veciños da zona preocupados por esta situación. E, sobre todo, ¿como se pode funcionar dende a improvisación? ¿Como pode hoxe un Goberno non dicir nada, nada a respecto do antigo hospital, e tamén doutras instalacións sanitarias?, como aparecen recollidas nalgunhas das emendas. Tampouco se sabe cales van ser os usos, pero o que está de fondo realmente, vólvoo dicir, é ou unha mala xestión ou unha improvisación, ou un mirar para outro lado do Partido Popular cando se fala de Vigo. Como dicía, agardamos que cheguemos a unha posición unánime, porque hai moitas persoas –que ademais hoxe sabemos que fixeron un esforzo para desprazarse desde Vigo– pendentes de que a antiga torre teña un uso sociosanitario. Se se pecha, se pasa un ano, se pasan dous anos, estaremos diante doutro edificio pantasmal, e a culpa vai claramente para a Consellería de Sanidade, que dende o principio nos falou dun centro de alta resolución, e hoxe nin tan sequera se quedou a escoitar o que tiñamos que dicir a respecto deste edificio e dos seus futuros usos. Nada máis e moitas grazas.
Moitas grazas, señora Adán. Intervención dos grupos parlamentarios. Polo Grupo Parlamentario Mixto ten a palabra a señora Martínez.
Grazas, presidenta. Teño que empezar por lamentar e manifestar a miña vergoña polo que acaba de suceder nesta Cámara, cun presidente dunha comunidade que xustifica o acoso sexual ás mulleres, e polo tanto xustifica a violencia de xénero
Señora Martínez. Señora Martínez
Non merece ser presidente e as mulleres galegas teñen que saber que a súa vida non está segura en mans do señor Núñez Feijóo.
Señora Martínez, non teño que recordarlle que os debates se substancian en cada punto, e que vostede tivo unha representante do seu grupo nas preguntas ao presidente. Por favor, céntrese agora na cuestión.
Céntrome na cuestión, pero a miña indignación como muller non ten nada que ver coa portavocía deste grupo. Os informes do Servizo Galego de Saúde, segundo o xerente da área sanitaria de Vigo, Félix Ruibal, recomendan a demolición da torre do Hospital Xeral, supoño que será para especular con elas, xa que no PXOM de Vigo toda a praza dos cabalos vai con torres de vivendas de alto standing, e ao mellor o que quere o Partido Popular é construír unha torre de vivendas de alto standing, pero o Concello de Vigo di que debe conservarse, e a poboación de Vigo quere que se conserve. O seu dono é a Tesourería Xeral da Seguridade Social e non ten ningún plan para a torre. A posta en marcha do Álvaro Cunqueiro baleirou máis de 83.000 metros cadrados de patrimonio público en Vigo, repartidos en 5 edificios: o Hospital Xeral, o Policlínico Cies, o Centro de especialidades de Coia e A Doblada e o Psiquiátrico Rebullón, que afrontan un futuro incerto á espera de que a Administración lles asigne novos usos. O Xeral abriu en 1955 co nome franquista de Residencia Almirante Vierna. O Xeral é un edificio emblemático, cargado de historia e non debe de terminar abandonado. O Cies, proxectado polo arquitecto Xosé Bar Boo, e aberto en 1967, tamén é un edificio emblemático na cidade. A ubicación céntrica do Xeral e do Cies fannos óptimos, sen embargo, para ter un uso sanitario. Hai que darlle un uso social ao edificio, nunca especulativo. Na cidadanía de Vigo o debate está aberto, empregalo como centro sociosanitario, empregalo como centro de alta resolución, cirurxía ambulatoria... Outras propostas valoran que as instalacións, ao igual que os centros de Coia e A Doblada, case non necesitan reformas para converterse en residencias para persoas sen teito. Hai quen propón que o centro de especialidades de Coia sexa destinado a garderías e a torre do Xeral a centro de día. Tamén se propón retomar a vella idea de destinar o Rebullón como centro de rehabilitación de grandes lesionados medulares. Pero o importante é que se decida canto antes o futuro uso público destes edificios públicos para evitar a súa ruína e deterioro. O colectivo de comerciantes do contorno do Xeral calcula en 600 os postos de traballo que xeraban e os preto de 200 locais que rodeaban o Hospital Xeral e que se están vendo obrigados a pechar tras o traslado da actividade da torre de hospitalización ao novo Hospital Álvaro Cunqueiro. Polo tanto, vou votar a favor desta proposición non de lei á que lle presento unha emenda, xa que ademais da torre considero de máxima importancia decidir cal vai ser o destino dos demais edificios públicos que quedaron sen actividade como resultado da inauguración do Álvaro Cunqueiro. E recordo que a área sanitaria de Vigo é deficiente en moitísimos servizos sanitarios e sociosanitarios, non temos ningún centro de longa estancia, non hai ningún centro en Galiza para a recuperación de lesionados medulares, tendo que ir a Toledo. Polo tanto, hai carencias moi serias nesta comunidade que poden ser cubertas hoxe grazas a eses edificios públicos, sanitarios, dotados e estruturados para atención sanitaria, que non necesitarían reformas e que darían resposta aos problemas sanitarios e sociais máis graves da cidade en relación coa sanidade. Polo tanto, presento unha emenda para que se presente tamén un plan de usos públicos para o Policlínico Cíes, os centros de especialidades de Coia e A Doblada e o Psiquiátrico Rebullón. Espero que se acepte esta emenda. En caso contrario, votarei igual a favor da proposición non de lei. Moitas grazas.
Grazas, señora Martínez. Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda. Señora Solla.
Grazas, presidenta. E só pena que se me chame á cuestión e á orde, teño que dicir tamén que lamento o espectáculo repugnante que hoxe deu aquí o señor Feijóo. Síntome agredida non como deputada, como muller. [[Aplausos.]] E temos repetido en innumerables ocasións os prexuízos xa contrastados da xestión sanitaria do Partido Popular, e nomeadamente o que ten que ver coa sanidade de Vigo e co novo hospital PFI. Denunciamos múltiples irregularidades en torno a un contrato que debera ser denominado de colaboración público-privada e que fala dunha concesión de obra pública. Comentamos os incumprimentos en materia financeira, nos prazos de entrega e nas calidades resultantes; e outro dos graves incumprimentos, o tamaño e a redución de espazos: un hospital sen laboratorio, sen esterilización. E, por certo, que foi grazas á denuncia dos grupos políticos, das organizacións sociais, sindicais e da cidadanía que acaban de rectificar precisamente o proceso, ese circuíto da esterilización. Pero advertimos dende aquí que, dende logo, iso tampouco é admisible sen que o hospital sexa dotado dun servizo de esterilización. Ter aberto o hospital nestas condicións é temerario e irresponsable e ademais leva causado a cancelación de moitas intervencións cirúrxicas ou a modificación de técnicas de maneira bastante grave, como xa coñecemos. O recorte de camas non se circunscribe só ao novo hospital de Vigo, que pasa de 1.239 previstas a 845, afecta ese recorte tamén o resto de centros e o peche de moitos centros, como é o caso do Hospital Xeral. O Meixoeiro perde nesa reorganización 71 camas; o Nicolás Peña perde 52 camas; retíranse as consultas do centro do Calvario; pecha tamén Coia, e ademais pecha o Hospital Xeral. Todo para seguir facendo negocio coa privada. Estes días estamos vendo publicidade agresiva e masiva de Povisa, que se vale desa política do Partido Popular para solicitarlle á xente que volva outra vez ao seu centro privado. Para iso fixeron a Lei de garantías de prestacións sanitarias e para iso recortaron as camas na sanidade pública de Vigo. E o plan para o Hospital Xeral tiña –como dixo a señora Adán– un plan de usos previstos, precisamente. Eliminaron do plan funcional ese centro de alta resolución que estaba deseñado para implantarse no Hospital Xeral, abriron o novo centro pechando o Xeral sen ter claro o destino do mesmo. Esa é a ausencia de política de planificación sanitaria por parte do Goberno do Partido Popular, ausencia total de planificación. Ausencia de planificación que non leva só ao baleiro do Hospital Xeral, efectivamente –como dicía a señora Adán–, temos un montón de mostras de edificios públicos e tamén de uso sanitario e sociosanitario que remataron totalmente baleiros no noso país. Non só Toén, senón, por exemplo, o Hospital Xeral de Lugo, ou, por exemplo, o Hospital Provincial de Pontevedra. A verdade é que é unha xestión terrible que edificios públicos –coa cantidade de necesidades sociais, sanitarias e de toda índole– estean caéndose pola falta de capacidade neste caso dos gobernos. Presentamos unha emenda que solicita que se contemplen precisamente eses servizos que estaban planificados, como son a atención primaria, as urxencias de atención primaria –que en teoría se ían mover das que estaban na rúa Bolivia–, ese centro de orientación familiar que agora pecha en Coia, eses servizos de rehabilitación, o centro de alta resolución –que xa nomeei– e a cirurxía ambulatoria. Tal e como propuxo tamén a Plataforma de Sanidade...
Vaia rematando, por favor.
...cos propios comerciantes nalgunha das xuntanzas. Depende disto non só a sanidade pública, a viabilidade, que non teñan que recorrer á sanidade privada; senón –como xa se dixo aquí– a vida de moitas familias que fixeron a súa vida e os seus negocios en torno a este centro. Imos votar a favor, aínda que non se acepte a emenda. Entendemos que se poderían concretar eses usos. E esta tarde volve haber unha xuntanza precisamente deses e desas comerciantes. E nós consideramos que é obriga deste Goberno e das administracións públicas, independentemente da titularidade, darlles uso aos edificios públicos; salvo que o interese sexa precisamente que se deteriore e a especulación posterior cos terreos onde está o propio hospital. Algo do que, evidentemente , o Partido Popular sabe bastante. Máis nada, moitas grazas.
Grazas, señora Solla. Grupo Socialista. Ten a palabra o señor Losada Álvarez.
Grazas, señora presidenta. Señorías. A talla moral dos gobernantes marca non como tratan os poderosos, senón como tratan os débiles e os vulnerables. E eu hoxe, que intento –e non sempre o consigo, probablemente– cada día ser digno de estar aquí, síntome avergonzado de compartir este hemiciclo co presidente da Xunta de Galicia. [[Aplausos.]] Síntome radicalmente avergonzado de compartir este hemiciclo. [[Aplausos.]] E sinto moito que os deputados do Partido Popular non aproveitaran para ler a prensa cando estaban escoitando a intervención do señor Feijóo. Probablemente era unha maneira de disimular a súa vergonza. Quero saudar os representantes dos cidadáns da área do antigo hospital de Vigo que se atopan aquí. A verdade é que é unha metáfora este traslado da improvisación coa que se produciu a construción do novo hospital, e, desde logo, o traslado, como dicía a voceira do Bloque Nacionalista Galego, era a crónica dunha desertización socioeconómica anunciada, mover todos os usuarios, que cada día miles de persoas se situaban nese ámbito. E, efectivamente, vimos como ese traslado precipitado, que correspondía estritamente aos intereses da empresa concesionaria, pois tivo custos enormes en termos de inseguridade para os usuarios, en termos de calidade das prestacións. Eu creo que xa se dixo aquí, pero quero repetilo. Quero repetir –porque ademais pedín o audio– como esa enfermeira contaba no Pleno do Concello de Vigo como nunha operación –eu non son médico– non puideron utilizar –non sei exactamente, pero nunha operación de cerebro– a maquinaria habitual para cortar o óso e tiveron literalmente que limalo, co cal non hai reconstrución posible, por dicilo dalgunha maneira. En fin, estes pequenos detalles sen importancia –que é o que di o Partido Popular–, problemas de desaxustes temporais que se están producindo nun traslado complexo, pois teñen moitos custos derivados en moitos ámbitos. E aquí estamos falando indubidablemente dun deles, estamos falando dunha zona na que hai un tecido económico importante que indubidablemente se ve afectado por este traslado. Aconteceu o mesmo no hospital de Lugo –comentábamo hai un momento a miña compañeira Concepción Burgo–, que, efectivamente, xa había un exemplo previo de desmantelamento e de absoluto abandono. Bueno, pois tropezan na mesma pedra. A coordinación de administracións, desde logo, brilla pola súa ausencia e non se responde en absoluto ao que desde a Plataforma de Defensa da Sanidade Pública e da propia xunta de persoal e colectivos de comerciantes teñen plantexado, tanto un centro de atención primaria como o servizo de urxencias extrahospitalarias, centro de orientación familiar, os centros de alta resolución, efectivamente, o de Vigo. Temos que recordar tamén a publicidade constante do do Deza e do do Morrazo, absolutamente esquecidos todos eles. Escríbenos, anúncianos, fan os powerpoints, dan roldas de prensa e logo no Parlamento votan en contra das iniciativas da oposición. E o máis grave de todo isto é que ademais non os constrúen. E, efectivamente, é imprescindible dar solucións e apoiar este tecido comercial e económico da área do Hospital Xeral de Vigo. Eu quero dicir que os esforzos da Xunta de Galicia en termos de apoio ao comercio son escasísimos. Quero dicir que a redución do orzamento na función 751, de apoio ao comercio, se ten reducido nun 63 % dende que goberna o señor Feijóo. Teño que dicir que aínda encima a execución orzamentaria dese orzamento reducido ten, digamos, non gastados, non executados, 35 millóns de euros. Temos que dicir que a Dirección Xeral de Comercio está absolutamente desaparecida. E nós presentamos unha emenda, nós entendemos que hai actuacións dende o Concello de Vigo que se están realizando. Cónstame que os comerciantes tiveron unha reunión co concelleiro responsable do comercio, que hai un compromiso de mellorar as zonas verdes, no ámbito da limpeza, o que é o desenvolvemento urbanístico. E cónstame que as iniciativas de dinamización comercial teñen que ser presentadas polo procedemento habitual no Concello de Vigo, que é polos propios comerciantes ou polas asociacións de comerciantes. O Concello de Vigo ten manifestado explícitamente este apoio e esta é a razón fundamental pola que nós presentamos unha emenda na que queremos diferenciar as responsabilidades de cadaquén.
Remate, por favor.
Nós entendemos que a Xunta de Galicia non está cumprindo en absoluto coa política comercial no conxunto da Comunidade Autónoma, e tampouco neste caso. E entendemos que, desde logo, o Concello de Vigo ten as portas abertas a esta colaboración. E, por certo, queremos dicir tamén unha cousa bastante solemne, que as humanizacións feitas no Concello de Vigo son un apoio clarísimo á actividade comercial. É moi difícil criticar as humanizacións e dicir que se apoia o tecido comercial...,
Moitas grazas, señor Losada.
...porque nos atopamos, entón, nun espazo baleiro que, desde logo, eu non entendo. Vou pedir a votación por puntos, e en caso de que non sexa aceptada o Grupo Socialista absterase. Nada máis e moitas grazas.
Moitas grazas. Grupo Popular. Señor Santalices.
Grazas, señora presidenta. Bos días a todos e a todas. Saúdo tamén os que son os nosos invitados da área sanitaria de Vigo. Sobre a proposta que hoxe presenta o Bloque Nacionalista Galego, a través da súa deputada dona Carme Adán, entendo que é unha proposta razoable, pero véxome obrigado a facer algunhas consideracións sobre esta proposta. Primeiro, creo que é bo que abordemos este asunto non dende a óptica de abrir outra fronte de confrontación. Terminado o que é o traslado do Hospital Álvaro Cunqueiro, imos deixar que o Álvaro Cunqueiro funcione como debe de funcionar. Pero non convertamos agora este asunto noutra fronte de confrontación como alguén quere, porque nese sentido si que creo que iriamos mal, ímolo plantexar desde a óptica de poder dar unha solución. Claro, vostede presenta na súa proposta que debemos de falar da torre. Eu creo que debemos de falar non só da torre, debemos de falar de moitas máis cousas; e fálolle con coñecemento de causa, que, como vostede sabe, eu fun xerente dese hospital. Hai moitos máis edificios, xa foron comentados aquí: o Xeral, o Cíes, Coia e A Doblada. Tamén están o Rebullón e o Nicolás Peña. Eses non son propiedade da Tesourería, eses son propiedade do Sergas, habida conta de que houbo un proceso de transferencias. Un foi transferido dende o Concello de Vigo e outro foi transferido dende a Deputación Provincial. Polo tanto, ante este proceso, o primeiro que hai que facer agora, o que cómpre facer, é unha retrocesión á Tesourería da Seguridade Social. O fin sanitario que se estaba utilizando na torre hai que retrocederllo á Tesourería da Seguridade Social, porque non hai aí de momento actuación sanitaria. Hai actuación sanitaria na ampliación que se fixo, que iso, aínda que está feito en solo da Tesourería da Seguridade Social, está feito polo hoxe Servizo Galego de Saúde. Polo tanto, si que aí se poden facer fins sanitarios. Pero feita esa retrocesión que eu comentei antes á Tesourería da Seguridade Social, aí hai tres opcións que a tesourería pode barallar: unha é enajenar, outra pode ser alquilar e outra pode ser ceder en uso. Na torre, como digo, fixéronse moitas obras tamén. O plan director que se fixo cando eu era xerente remodelou as 19 plantas do Hospital Xeral, e ampliouse, como dixen antes, con eses novos edificios. Actualmente na torre estanse utilizando catro plantas, en concreto son a 0, -1, -2, -3 e a 4ª, e aí están ubicados un punto de atención continuada, unificado, que é o da calle Bolivia e o de Coia, a fecundación in vitro, o centro de orientación familiar, a rehabilitación e o centro de saúde da calle Bolivia. Tamén está previsto que se utilicen radioloxía convencional, o centro de saúde da Doblada e a unidade de saúde mental. Posiblemente isto durante o ano 2016. Comentouse aquí, e é certo, que se leva falado moito sobre que destino lle podemos dar ao Pirulí, que é como se coñece en Vigo. E houbo moitas propostas, hai moitas propostas. Eu con algunha concordo e con algunha non concordo. Pero hai unha cousa que debemos de facer antes de meternos en suxerirlle á tesourería algunha proposta, e é en que situación están os edificios. Porque eu oín falar de todo. Oín falar de que o Hospital Xeral, a torre, o Pirulí, está enfermo, ten aluminosis. Na miña época non a tiña, o que tiña aluminosis era o Cíes. Entón, non sei. O primeiro que me gustaría saber é cal é o estado en que están estes edificios, e unha vez que saibamos cal é o estado, podemos plantexarnos solucións. Fálase dunha residencia da terceira idade. Particularmente non o comparto. É moi vertical para ubicar unha residencia da terceira idade. Non me parece adecuado. Podería ser adecuado, e pode ser unha proposta, un consorcio, un convenio onde as tres administracións, a Administración do Estado, a Administración autonómica e o Concello, poidan plantexar conxuntamente unha solución. Non habemos de desbotar esta posibilidade. E tamén...
Vaia rematando, por favor.
...–e xa remato, señora presidenta– debemos de analizar outra cuestión da que ninguén está falando, pero que vostede, e eu e os señores de Vigo coñecen. A Tesourería da Seguridade Social ten plantexado construír un novo edificio en Vigo para ubicar as súas dependencias. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Non, non. Ten plantexado construír...
Remate, señor Santalices.
...onde estaba a metalúrxica. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Ten plantexado construílo. ¡Non, non, non!, ten plantexado. Entón, eu creo que esta é unha forma onde se pode avaliar como está todo isto. Eu sei que o conselleiro xa lles remitiu unha carta aos afectados, á zona dos comerciantes remitiulles sendas cartas. Polo tanto...
Moitas grazas, señor Santalices.
...é un asunto que debemos reflexionar conxuntamente, pero ao mellor dende as tres administracións. Nada máis, señora presidenta. Moitas grazas.
Grupo autor da proposición non de lei. Señora Adán Villamarín.
Si, grazas presidenta. Poderemos reflexionar tamén dende o Parlamento, ¿ou soamente o Parlamento pode escoitar o que escoitamos esta mañá?, tamén reflexionaremos dende aquí, señor Santalices. O incrible é que xa non sei se é improvisación. ¿Será mala fe en vez de improvisación?, porque despois de cinco anos que agora o que vostede nos plantexe sexa que comecemos a reflexionar sobre que se fará cun edificio que tamén xa sabiamos que estaba deseñado a outro edificio para Tesourería Xeral da Seguridade Social... Claro, isto soa a dar largas, a que se deteriore o edificio e a que acabe, como vostede máis ou menos insinuou, derrubando esta torre. Esa é a situación á que parece que estamos abocados, e está moi ben que haxa aquí persoas que o escoiten en primeira persoa, que escoiten do Partido Popular que non lles interesa manter este edificio e mantelo cun uso sociosanitario. Porque eu non son quen, e non creo que sexamos os deputados e as deputadas os que teñamos que decidir se é mellor unha residencia da terceira idade, se que tipo de asistencia sanitaria. Será o Goberno; o Goberno debe plantexar un plan de usos sociosanitarios con toda a infraestrutura que ten para poder deseñar ese plan de uso sociosanitario. Dende logo eu, persoalmente, non sinto que a nosa responsabilidade sexa dicir cal ten que ser o uso, pero si exixir ese uso, ese uso sociosanitario. E xa é ben triste que descubramos que foi unha improvisación polos intereses, como xa dixo o señor Losada, da empresa concesionaria o traslado do Álvaro Cunqueiro, e que neste traslado nin lles importara, nin lles ocupara un minuto que se ía facer co antigo hospital, ¡nin un minuto! E acabámolo de ver. E a respecto da Dirección Xeral de Comercio non escoitamos nin unha palabra. ¿E os comerciantes da zona que? ¿Que se lles di? Non hai reunión con eles, non hai explicación, non hai ningunha proposta, non hai ningún plan alternativo, pechan e acabouse. Ou sexa, ¿que é o que se vai facer? Nós agradecemos moito as emendas dos outros grupos que queren realmente poñer de manifesto o problema con todas as necesidades que ten a área sanitaria, mais esta foi unha iniciativa que foi consensuada cos comerciantes. Gustaríanos que recibira o seu apoio tamén, entendemos que non o reciba por parte de todos os grupos, pero nós imos manter así esta iniciativa, ímola votar no seu conxunto e demandamos do Goberno galego e do Partido Popular que se poña as pilas. Que non veña aquí dicirnos que imos reflexionar sobre o antigo Pirulí. A cidade está..., a xente, non a cidade, que a cidade non é a que reflexiona, as persoas están verdadeiramente preocupadas por este edificio. Porque vemos que dentro dun ano estaremos aquí ensinando fotos do seu deterioro e dentro de dous estará plantexando derrubalo, e dentro de cinco teremos simplemente as fotos do que foi o antigo hospital de Vigo. ¿E por que? Porque ao Partido Popular non lle interesou montar o centro de alta resolución, e non lle interesou para nada manter unha área sociosanitaria no centro, no centro mesmo, da cidade.
Moitas grazas, señora Adán.
Nada máis, moitas grazas.
Seguinte proposición. Proposición non de lei do G.P. Popular de Galicia, por iniciativa de D. Agustín Baamonde Díaz e sete deputados/as máis, sobre a apertura dunha biblioteca pública do Estado na cidade de Vigo
A esta proposición non de lei formuláronse emendas do Grupo Mixto e do Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego.
Ten a palabra o señor Dorado Soto para formular a súa proposición non de lei.
Moitas grazas, presidenta. Moi bos días, señorías. Os partidos políticos que estamos representados aquí, nos catro grupos parlamentarios, todos temos responsabilidades de goberno en diversas administracións que se aplican sobre os galegos, todos. E todos coñecemos a importancia de traballar xuntos, traballar xuntos a prol das infraestruturas, a prol de mellorar os servizos públicos e a prol, en definitiva, de mellorar a calidade de vida dos galegos. Pois ben, o que hoxe traemos a esta Cámara, a este pleno, é precisamente unha iniciativa que necesita da coordinación, da colaboración e da cooperación das administracións públicas de Galicia, algunhas delas gobernadas por diferentes forzas políticas. Creo que é importante que esteamos á altura de miras. O que traemos a este pleno é precisamente a instalación dunha nova biblioteca estatal en Galicia, concretamente na cidade de Vigo, que como todo o mundo sabe é a cidade máis poboada de Galicia. Consideramos que Vigo necesita unha biblioteca pública do Estado, tal e como teñen todas as capitais de provincia de España e cidades tamén de importante relevancia, como é o caso de Santiago de Compostela ou doutras cidades de España. Cremos que é importante porque hoxe Vigo, sen ir máis lonxe, ten 31.000 persoas usuarias e usuarios de bibliotecas na cidade. Vigo conta cunha biblioteca central dunhas dimensións que non se adaptan ás necesidades da cidade olívica, e que non se adaptan ás necesidades dos vigueses. E, polo tanto, como esta é unha reclamación histórica dos cidadáns vigueses, e tamén de parte dos cidadáns da súa área, considero que hoxe é interesante que neste pleno, nesta Cámara, poidamos impulsar todos xuntos que por fin, despois de moitos anos de reivindicación, Vigo poida contar nos próximos anos cunha instalación altamente reclamada e altamente requirida. E falabamos desta necesidade, entre outras cousas, porque xa no ano 1996 se considerou que a biblioteca de Vigo tiña que ser unha biblioteca nodal, unha biblioteca moi importante. Por tanto, esta denominación administrativa significa dúas cousas: Primeiro, que destaca que Vigo ten, pola súa envergadura, unha necesidade especial con respecto ás bibliotecas das que poden ter outras áreas ou outras vilas de España. E segundo, que a biblioteca que hoxe temos a disposición como biblioteca central en Vigo non é unha biblioteca que estea á altura das circunstancias a nivel infraestrutural do que Vigo precisa. Dicía antes, comezaba a miña intervención falando da necesidade da cooperación e da coordinación entre as diferentes administracións públicas. Pois ben, dicíao porque o que hoxe estamos a pedir aquí non é outra cousa que o Concello de Vigo e a Xunta de Galicia comecen a negociar a instalación e a petición desa biblioteca. ¿E por que o Concello de Vigo e a Xunta de Galicia? Pois moi doado, o Concello de Vigo ten que dotar o Estado dos terreos, para que o Estado sexa quen de construír e de investir na instalación deste edificio. Polo tanto, o Concello de Vigo ten que poñer a disposición do Estado os terreos, o Estado ten que construír este edificio e a Xunta de Galicia, tal e como lle corresponde no ámbito competencial, ten que facerse cargo da xestión desa biblioteca. Polo tanto é unha xogada a tres, a tres administracións, e creo que é interesante que o mandato parlamentario que hoxe poida saír desta Cámara sexa un mandato uniforme e un mandato que sexa claro en beneficio dos intereses dos vigueses. A Consellería de Educación e Cultura, como é sabido, xa leva tempo investindo nas bibliotecas de Vigo. Concretamente o modelo que ten de xestión a biblioteca pública central de Vigo, que como dicía antes non é unha biblioteca que se adapte ás necesidades dos vigueses, esa biblioteca pública xa conta por parte da Xunta de Galicia con investimentos mensuais na mellora das coleccións, con investimentos en persoal por parte da Administración autonómica, con investimentos en actividades de dinamización lectora, etc. En total, no último ano investíronse 689.000 euros na mellora desta infraestrutura. Aínda así, como é sabido, estamos a falar de parches, de parches porque en xeral o espazo co que conta esta biblioteca non é un espazo axeitado para unha biblioteca da envergadura que debería ser a biblioteca central de Vigo. Do mesmo xeito que a consellería fai un esforzo orzamentario, o Concello de Vigo tamén o fai, o cal é importante, no mantemento do edificio, e tamén aporta persoal municipal. En todo caso, vistas as circunstancias, no ano 2014 a Consellería de Educación e Cultura puxo enriba da mesa un convenio, un convenio para que o Concello de Vigo firmara e para poder traballar xuntos a prol dunha instalación nova bibliotecaria na cidade olívica. Ata o día de hoxe, e xa pasaron case dous anos, a Xunta de Galicia e os vigueses non teñen resposta do Concello de Vigo, e creo que xa é hora, xa é o momento de que dunha vez por todas poidamos traballar todos xuntos e deixemos de poñer trabas no camiño a prol da mellora infraestrutural de Vigo. Polo tanto, as carencias que antes enumerei, e que podo seguir reiterando, son que non dispón de sala de exposicións, non dispón dunha sala axeitada para o desenvolvemento de actividades infantís, non dispón do espazo suficiente para coleccionar os libros que necesitan, etc. Polo tanto, creo que é fundamental que do mesmo xeito que todas as capitais de provincia de España, e que moitas cidades importantes de España, teñen unha biblioteca pública do Estado, Vigo tamén conte con ela. E isto, reitéroo unha vez máis, necesita de tres compromisos. Por unha banda, o compromiso do Concello de Vigo de poñer os terreos a disposición. Por outra banda, o compromiso do Estado, que xa foi un compromiso adquirido en diversos orzamentos, no ano 2013, por exemplo, onde xa había unha partida presupostaria específica para a construción desta biblioteca. Pero ¿que pasaba? ¿Por que non se puido levar a cabo esta partida orzamentaria? Pois moi sinxelo: porque o Concello de Vigo non puxo os terreos á disposición do Estado. E, polo tanto, aínda hoxe, aínda hoxe estamos agardando a que o Concello de Vigo poña unha solución enriba da mesa. Nalgún caso falouse do auditorio, noutros casos falouse de Navia, pero nunca, nunca houbo unha proposta firme enriba da mesa. E sen terreos, como é evidente, non se pode construír nada. Xa vimos esta mesma problemática coa Cidade da Xustiza; non é unha problemática nova. Xa vimos a falta de colaboración institucional na deixación de funcións do alcalde de Vigo non firmando o Plan de transporte metropolitano. Xa vimos o que é non ceder o terreo para construír un hospital, non construír os viais para o hospital, etc., etc. Xa vimos o que é boicotear unha Lei da área metropolitana de Vigo. Xa vimos todo isto, e o resultado que tivo todo isto foi un claro prexuízo para todos os vigueses e para todas as viguesas. E non queremos que isto, que consideramos clave para o desenrolo de Vigo, sexa tamén un problema para o alcalde de Vigo. Por iso, creo que hoxe é o momento axeitado para que un acordo parlamentario unánime saia desta Cámara co fin de que Vigo teña unha infraestrutura coa que xa contan moitas cidades, e por iso creo no texto da proposición que hoxe elevamos a esta Cámara e que vou ler a continuación e que é: "O Parlamento de Galicia insta a Xunta de Galicia a realizar as xestións oportunas diante do Goberno central para tratar de que a apertura dunha biblioteca pública do Estado en Vigo poida ser unha realidade coa maior brevidade posible e, nomeadamente, para reclamar que o Concello de Vigo poña á disposición unha localización axeitada para este centro." Non se fala de prazos, non se fala de nada en concreto, creo que é o mínimo compromiso que se lle pode exixir á Xunta, que se lle pode exixir ao Concello e que se lle pode exixir ao Estado, que é cooperar, coordinar e traballar xuntos a prol dunha infraestrutura fundamental para Vigo que xa teñen outras cidades e que ata o de agora Vigo non a tivo porque o Concello non puxo á disposición eses terreos. Polo tanto, pido o voto a favor para que Vigo teña a biblioteca pública do Estado que precisa e que xa teñen moitas cidades en toda España. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Dorado. Intervención dos grupos parlamentarios. Grupo Mixto. Señora Iglesias.
Bo día de novo. Grazas, presidenta. Eu moito me temo que esta PNL da construción dunha biblioteca pública en Vigo sexa froito dunha estratexia electoral do bipartidismo. De todos os xeitos, quero que quede claro que esta deputada é unha firme defensora das bibliotecas públicas como centros de promoción, de creación, e, polo tanto, xeradoras de bens educativos, culturais e, ¿como non?, económicos. Coa premisa de que os servizos bibliotecarios restan ingresos ás autoras, apuntálase unha normativa europea e española prexudicial para as bibliotecas que obriga os titulares a pagar taxas polos servizos do préstamo, unha imposición legal que confunde dereitos con intereses e que ten unha influencia tóxica no desenvolvemento dos servizos públicos, considerar as bibliotecas como entidades que prexudican economicamente as creadoras, igual que resulta inaceptable sobrecargar as entidades que prestan servizos bibliotecarios públicos con taxas que minguarán os seus presupostos e que impedirán o cumprimento correcto das súas actividades sociais, educativas e culturais. As bibliotecas públicas non deben pagar, non deben pagar pola súa actividade de fomentar a creación e dinamizar o consumo de produtos culturais. Ademais, a promoción que realizan de obras que aloxan implica un maior coñecemento das mesmas e supón unha vía de uso prolongado no tempo. As bibliotecas organizan presentacións de obras, audicións e ciclos, recomendan obras nas guías e centros de interese, coordinan clubs de lectura e outras accións de fomento da lectura e da cultura. Nunca se lles pediu unha compensación ás editoriais e ás autoras pola promoción que se fai da súa obra. As bibliotecas, servizos gratuítos que non cobran pola súa actividade, tampouco deben pagar por ela. Ademais, as bibliotecas españolas non dispoñen de presupostos suficientes, as afectadas polo canon –as públicas– dispoñen cada ano de menor orzamento para adquisición. De momento, os únicos beneficiados co real decreto son os recadadores, as sociedades de xestión de dereitos de autor, un real decreto aprobado sen a interlocución necesaria e que presenta dificultades técnicas e unha serie de despropósitos, incoherencia nas responsabilidades de pago. O real decreto exime as bibliotecas dos centros educativos, independentemente de que sexan públicas ou privadas, esquecendo que a biblioteca pública actúa como biblioteca escolar e universitaria. Non se pode dar o mesmo trato aos centros privados que aos públicos nin se debe negar a función educativa da biblioteca pública. Tamén dificultade do cálculo de taxas, traballo laborioso que os titulares das bibliotecas públicas deberán tamén cuantificar, xa que se fará un traballo para as entidades privadas ás que se lles concedeu a recadación. Ademais, inequidade na recadación establecida. A normativa aprobada permite que as sociedades de xestión recaden por autoras que non representan, polo que estarían obtendo un enriquecemento ilícito, xa que obteñen diñeiro público que non lles corresponde. Dende a aprobación da normativa europea, os Estados da Unión modificaron a súa lexislación de propiedade intelectual en función do que politicamente decidiran os respectivos gobernos. Porque, se ben a directiva afirma o dereito á remuneración ás autoras polo alquiler ou préstamo, tamén admite que sexan os Estados os que decidan como se determina –artigo 6.1–, que se exima determinados establecementos –artigo 6.3– e que se permita incluso que se lexisle ao respecto sempre e cando se estableza unha remuneración –artigo 6.2–. A xustificación para a aplicación do canon é que España ten que traspoñer a normativa europea na estatal e por iso na nacional, e que, polo tanto, son o Parlamento Europeo e o Consello da Unión os que obrigan a remunerar, verdades a medias dun goberno que sempre se mostrou favorable a regular en favor das sociedades de xestión. O Regulamento europeo simplemente indica que hai que buscar sistemas de remuneración, pero deixa que os Estados membros decidan como se aplica e a quen afecta, algo lóxico, xa que os sistemas de financiamento das bibliotecas son diferentes segundo os países. Se as bibliotecas públicas españolas non cobran polos seus servizos, como en Europa, ¿como é que van pagar por eles? Por iso presento esta emenda, para suprimir o canon bibliotecario en todas as bibliotecas públicas, por ser unha imposición legal que confunde dereitos con intereses e que consolida un despropósito que repercute de xeito pernicioso no desenvolvemento dos servizos públicos. Grazas.
Grazas, señora Iglesias. Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego. Señora Adán.
Grazas, presidente. Estamos falando da biblioteca de Vigo. A verdade é que eu, preparando esta iniciativa, chego a unha conclusión: ¡que rápido pasan os anos! 2007: "O Ministerio de Cultura creará unha biblioteca do Estado en Vigo", sen ubicación, porque xa expliquei antes, falando do Pirulí, que ¡será por edificios baleiros en Vigo, eh!, hai edificios, e naquel momento era a Panificadora. Pero no 2009, titular: "A biblioteca do Estado ubicarase en García Barbón". Panificadora desbotada, que era un sitio céntrico e, efectivamente, con moitas posibilidades para ser unha biblioteca, non podía, por problemas de expropiación –habería que ir máis polo miúdo–. "A biblioteca do Estado volve alonxarse de Vigo", 2012; agora xa o propio delegado do Goberno di que a Panificadora non e non sabemos onde se vai ubicar. 2013, auditorio, Mar de Vigo –outra posibilidade–, a Xunta ve así dende a lonxanía a biblioteca do Estado no auditorio; 2013, non sabemos nada. Pero si no 2013 tamén coñecemos –xa que vostede falou da biblioteca central, que eu persoalmente coñezo bastante, teño pasado bastantes horas, boas horas nesta biblioteca– que a biblioteca central é a que menos recursos recibe de Galiza, da Xunta e do Estado –por se quere tomar nota dos compromisos do Goberno galego e do Estado con Vigo–. E chegamos ata hoxe e a súa iniciativa. Eu quero lerlle unha emenda aos orzamentos do Estado que foi rexistrada polas deputadas Olaia Fernández Davila e Rosana Pérez Fernández. É a emenda 3428 aos orzamentos do Estado de 2016, está publicada no Boletín Oficial das Cortes Xerais, do Congreso dos Deputados e das Deputadas, o 1 de setembro de 2015. Esta emenda é unha alta á sección 18, servizo 11, do programa 337B, artigo 62, para o proxecto "biblioteca pública do Estado en Vigo". Para o seu coñecemento, señor Dorado, o Grupo do Partido Popular votou en contra desta emenda aos orzamentos do Estado. Esta é a realidade, así estamos. O Partido Popular hoxe trae unha iniciativa respecto da biblioteca do Estado en Vigo que eu creo que ninguén ten que xustificala, porque xa é un proxecto que tarda moitos anos e que fai realmente moita falta, non simplemente para que a xente poida estudar, porque a universidade xa está suplindo isto con algunhas das súas bibliotecas abertas e de horarios amplos, senón para fomentar a cultura, o amor polo libro, para os nenos e para as nenas, e para realmente dinamizar unha parte importante da cultura en Vigo e en toda a súa comarca. Pero, sinceramente, señor Dorado, despois de que vostedes votaran en contra desta emenda, ¿cal é a vontade real para levar a adiante este proxecto? ¿Cal é o debate que hoxe estamos tendo realmente respecto da biblioteca do Estado en Vigo? Saiba que nós, sen compromiso orzamentario, non o imos crer. Se non hai un compromiso orzamentario coa biblioteca do Estado, non o podemos crer, parécenos que é literatura, que si que ten que ser parte desa biblioteca pero non ten que ser parte da acción política. Porque, chegados a este punto e despois de dez anos de debate sobre a biblioteca pública do Estado en Vigo, de compromisos de diferentes ministerios, agora, se non hai un compromiso orzamentario, nós non podemos votar a favor. Por iso, a nosa emenda vai nese sentido: compromiso orzamentario. E xa que vostedes, ademais, teñen unha querenza tan grande por dialogar, dialogue co Concello de Vigo, pois claro que dialogue co Concello de Vigo, búsquese a ubicación que sexa necesaria –¡será por edificios!, é o que falta–. Realmente, bueno, incluso houbo un momento en que se valorou a propia Casa das Artes, se non me falla a memoria. Non é un problema de edificios, señor Dorado, é problema de vontade política. ¿Quere o Partido Popular facer a biblioteca pública do Estado en Vigo? Durante catro anos nesta lexislatura non quixo e pechou estes orzamentos votando en contra dunha emenda do BNG aos orzamentos estatais para esta biblioteca. Polo tanto, compromisos enriba da mesa e despois falamos da biblioteca. Moitas grazas.
Grazas, señora Adán. Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda. Señor Ron.
Ben, bo día a todos e a todas. A verdade é que... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Ben, a verdade é que esta iniciativa demostra moi ben as contradicións e o carácter pois neste caso simplemente estratéxico, electoralista incluso, para facer dano a opcións políticas diferentes, con respecto ao valor que lles dá agora de repente o Partido Popular ás bibliotecas. Vou ler simplemente como captatio benevolentiae a introdución: "As bibliotecas son institucións culturais fundamentais ao servizo da comunidade e xogan un papel imprescindible para a garantía dun acceso ao cidadán libre e igualitario en formación e coñecemento da cultura". Totalmente de acordo, é un dereito básico. Non obstante, o Partido Popular, sistematicamente, en comisión, aquí en pleno, boicoteou coa súa negativa canta iniciativa se destinaba a mellorar o dito dereito. Por exemplo, aquí xa se recordou, concretamente, a Alternativa Galega de Esquerda trouxera aquí unha para derrogar o canon bibliotecario, para facer todo o posible e crear eximentes para que esas institucións como museos, arquivos, bibliotecas, hemerotecas, fonotecas, filmotecas de titularidade pública ou entidades de interese xeral, de carácter cultural, científico, educativo sen ánimo de lucro, non se visen penalizadas por precisamente intentar garantir ese dereito de acceso á cultura. Nós estamos a favor dese dereito de acceso, nós estamos a favor das bibliotecas, pero vostedes cometeron sistematicamente o que chamamos bibliocidio. Porque vostedes agora traen esta iniciativa pero nos orzamentos, sistematicamente, desde que comezou a lexislatura, recortou a Xunta de Galicia canto apartado había que dedicarlle a orzamento bibliotecario. O recorte dun 60 % por exemplo desde o 2009, que era 1.250.000, ata 500.000 no 2012, só por poñer ese primeiro momento, e seguiu recortándose, e logo está na meseta conxelada, na chaira. Recortaron vostedes en adquisición de fondos bibliotecarios, en edición, en obras na rede de bibliotecas, en promoción da lectura e do libro e no fomento da lectura. E recórdolle que, co canon de bibliotecas, Anabad alertaba das desastrosas consecuencias que iso tería. Pero agora vostedes traen unha iniciativa porque están preocupados porque Vigo non ten unha biblioteca de Estado. A nós gustaríanos que houbese unha biblioteca de Estado, claro que si. Pero vostedes só o fan cunha intencionalidade clara, unicamente estratéxica, como están actuando desde que pasaron as eleccións municipais. Vostedes están traendo iniciativas locais cunha única finalidade estratéxica, sectaria e partidista, e polo tanto nese xogo nós non imos caer desde logo. Nós estamos a favor da defensa dos dereitos básicos e o acceso á cultura, o acceso á educación. O acceso á información é un deles. Por iso, loxicamente deberan vostedes facer todo o posible para que esas entidades pois non se vexan penalizadas e teñan que afrontar o pago do canon bibliotecario. Ese é un primeiro paso. E un segundo paso, anular esas ordes que precisamente fan que as bibliotecas das grandes cidades se vexan incluso recortadas nos seus dereitos. Polo tanto, vostedes teñen todas as posibilidades para facer que nos orzamentos do 2016, agora que imos discutir precisamente as emendas, tanto as de totalidade como as parciais, acepten todas aquelas iniciativas que están destinadas precisamente a mellorar o funcionamento das bibliotecas de toda Galicia. Demostren vostedes que están a favor precisamente do servizo público, do dereito, do acceso, da garantía do dereito ao acceso á cultura, do dereito á educación, porque estas entidades son precisamente as que nos permiten acceder a iso e o acceso á información. Se vostedes fan iso, despois máis adiante volvan traer esta iniciativa e ao mellor estaremos de acordo, pero, mentres, non caeremos no voso xogo, nese xogo estratéxico, sectario, partidista, que unicamente o que quere é minar as alternativas que se foron creando no xogo lexítimo e democrático nas eleccións municipais, e, polo tanto, nós niso, Alternativa Galega de Esquerda, non vai caer. Estamos a favor da cultura, a favor do dereito á cultura, da educación, da información, pero non así. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Ron. Grupo Parlamentario Socialista. Señor Gallego.
Grazas, presidente. Bos días a todos e a todas. Eu hoxe pensaba e estaba convencido de que ía ter un bo día, por asuntos persoais meus eu crin que ía ser un gran día. [[Risos.]] [[Murmurios.]] Pero, de verdade, despois de escoitar a intervención do presidente, adeus ao día. De verdade, síntoo e fago unha reflexión en alto para todos. [[Aplausos.]] Quero que nos plantexemos todos se serve para algo facer leis e aprobar leis aquí, se serve para algo debater o que debatemos concretamente –mira ti que casualidade– onte, que foi o debate de totalidade do Proxecto de lei de transparencia e bo goberno. Creo que non, creo que nos estamos equivocando, estamos dando as espaldas aos cidadáns e ás cidadás e, sobre todo –algo moi importante–, ás mulleres. A intervención do presidente de hoxe, as respostas que deu son impresentables..., [[Aplausos.]] impresentables...
Señor Gallego, á cuestión.
Non, chámeme á orde, pero eu vou ao debate...
Non, non.
El non estivo no debate e falounos do paro cando nunca fala do paro, e falouse do paro.
Á cuestión, señor Gallego.
Así que non hai cuestión que valla. Eu vou falar do que quero falar...,
Señor Gallego, á cuestión.
...porque creo e estou convencido de que, se seguimos así, é mellor que marchemos para a casa todos.
Non, non. Señor Gallego, prégolle que vaia...
Non se pode consentir...
...á cuestión.
...a intervención do presidente hoxe.
Señor Gallego... Silencio, por favor. [[Aplausos.]] [[Murmurios.]] Estou falando co señor Gallego. Prégolle que vaia á cuestión, señor Gallego. ¡Á cuestión!
Non se pode consentir. E eu como deputado dígoo de verdade, dígoo de corazón.
Señor Gallego.
E aquí non estabamos xulgando a ninguén, estabamos dicindo que tomara decisións políticas...,
Á cuestión, señor Gallego, por favor.
...que tomara decisións políticas...,
Á cuestión...
...e que non se xulgaba a ninguén.
Señor Gallego, xa leva dous minutos, ¡eh!
É unha vergonza o que pasou hoxe aquí. Creo, de verdade, que se seguimos así...,
Señor Gallego, á cuestión.
...que se seguimos así...,
Non, non, señor Gallego, chámoo á orde.
...é mellor que marchemos todos para a casa.
Señor Gallego, chámoo á orde. [[Murmurios.]] [[Interrupcións.]] Á cuestión, señor Gallego.
Á cuestión. Creo, de verdade, que seguen...,
Silencio, por favor.
...o Partido Popular segue sen enterarse de nada do que está pasando en Vigo, e non aprenden, e seguen e queren gobernar desde a Xunta de Galicia ou desde o Parlamento o Concello de Vigo. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Señor Dorado, ¿que pasa? ¿Que vai ser xa o próximo candidato? Porque ultimamente o que non fan no Concello de Vigo, que non fan nada, nada, nada de nada, vén aquí. ¿Vostede cre que é crible que vostede traia hoxe aquí unha iniciativa sobre a biblioteca pública de Vigo? ¿Vostede cre que...? Levan catro anos gobernando en Madrid, catro anos, ¿e que fixeron ata agora? Todas as emendas que presentamos nós aos orzamentos todos os anos, e o BNG tamén, votaron sempre en contra, sempre. E vén vostede hoxe aquí co cinismo que están empregando ultimamente, e trae unha iniciativa ¿para que? ¡Se o Goberno está en funcións e o Goberno e o señor Rajoy non vai volver gobernar España! [[Aplausos.]] Pero ¿a quen queren facer tontos? ¿Quérennos tomar o pelo? ¿Quérenlles tomar o pelo, unha vez máis, aos vigueses e ás viguesas? Pois non, os vigueses e as viguesas non se deixan enganar. Non se deixan enganar e non se van deixar enganar. E non aprenden. E vólvolles dicir: como sigan así, van desaparecer en Vigo, porque non gobernan Vigo. En Vigo hai un goberno elixido democraticamente, elixido hai uns meses, con dezasete concelleiros, e vostedes veñen aquí, e fala de coordinación. Pero se a biblioteca que hai en Vigo ata o ano pasado estívoa pagando toda o Concello de Vigo, que non era competencia del, e non fixestes caso vinte mil veces a iniciativas para que... E non se fixo nada. E agora hai... E traen unha ocorrencia máis da biblioteca. Mire, os vigueses e as viguesas, ¿sabe que queren? Que o hospital sexa público. [[Aplausos.]] Que o parking sexa gratis. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Iso é o que queren os vigueses e as viguesas. E que teña un laboratorio. E non queren... Iso déixenllo ao Goberno, que xestione a biblioteca. ¿E sabe por que se cambiou dúas ou tres veces de ubicación e, sobre todo, na última? Porque unha alcaldesa do Partido Popular recualificou a Panificadora. A Panificadora recualificárona vostedes, os terreos. E claro, agora hai que expropialos, agora hai que expropialos. Pero ¡mira que...! Hai que ter un pouco de sentidiño, de sentidiño, e por iso está paralizado, porque hai que pagarlle á promotora, que a alcaldesa recualificou os terreos, a señora Porro. E eu creo que, de verdade, de verdade que non se enteran e non se queren enterar, non se enteran e non se queren enterar, e, como sigan así –vólvolle repetir–, en Vigo van desaparecer. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señor Gallego. Grupo autor da proposición non de lei. Señor Dorado.
Moitas grazas, presidente. Bueno, en primeiro lugar, agradecer o traballo das emendas do Grupo Mixto e do Bloque Nacionalista Galego. Só un dos catro grupos da oposición dignouse a falar da biblioteca pública de Vigo, neste caso a señora Adán. O resto non falaron nada da biblioteca pública de Vigo, non lles interesa para nada..., [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] non lles interesa para nada.
Silencio, señora Quintas, por favor.
A señora Iglesias falou do canon bibliotecario. Haberá outra iniciativa, se vostede o considera oportuno, pero esta é unha iniciativa para unha biblioteca pública do Estado en Vigo. Falaba o Bloque Nacionalista Galego dunha emenda que presentan eles aos orzamentos xerais do Estado, pero voulle dicir, señora Adán, que o Goberno actual xa lle puxo unha partida orzamentaria durante varios exercicios para a biblioteca pública de Vigo. ¿Cal é o problema? Que non se pode executar mentres non haxa terreos. Polo tanto, como se di en inglés, step by step, paso a paso. E, paso a paso, primeiro teremos que ter terreos para poder investir cartos; se temos cartos pero non temos terreos, ¿de que nos vale?, porque non se vai poder executar. Polo tanto, primeiro os terreos, paso a paso. Señor Ron –que non está, polo que vexo, na Cámara–, bueno, dicir que falar da biblioteca pública do Estado de Vigo é un xogo estratéxico, sectario e partidista, creo que é unha ofensa a todos os vigueses. Porque esta biblioteca é algo que está exixindo a xente, que se merecen os vigueses, igual que o merecen todos os cidadáns das cidades de España, e, por tanto, non é sectario falar disto en Vigo; xa o teñen noutras partes, noutras partes de España. E, por certo, señor Gallego, vouno informar. Un goberno entra en funcións cando se celebran eleccións, e ata que se celebran eleccións o Goberno está en plenas facultades. Non, é que vostede acaba de dicir que o Goberno está en funcións. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Xa lle gustaría a vostede, señor Gallego, que o Goberno deixe de gobernar...,
Silencio, por favor.
...pero, por sorte, España ten un goberno que non vai deixar de gobernar ata o último día. [[Aplausos.]] E cando se fala de gobernar ata o último día, fálase tamén de defender os intereses de Vigo ata o último día. Defenderemos os intereses de Vigo ata o último día, en España, en Galicia, en Pontevedra e onde faga falta, a pesar das trabas constantes que pon o alcalde de Vigo para que isto non se faga. Non sei, señor Gallego, con que cara vai acudir vostede mañá á cidade de Vigo dicirlles aos vigueses que votou en contra da apertura dunha biblioteca pública en Vigo. ¿Con que cara lles vai ensinar vostede aos vigueses que vota en contra da inclusión de Vigo no Plan de transporte metropolitano? ¿Con que cara lles vai dicir aos vigueses que non deixan de torpedear día tras día infraestruturas fundamentais para a nosa cidade? ¿Con que cara, señor Gallego? Mire, vostede falará..., [[O señor Gallego Lomba pronuncia palabras que non se perciben.]] vostede falará constantemente...
Silencio, señor Gallego.
...dos resultados das municipais en maio, pero voulle dar un consello, señor Gallego: hai moita xente que morre de éxito, e ultimamente o Partido Socialista morre, non sei se de éxito, pero está a morrer. Nada máis e moitas grazas.
Moitas grazas, señor Dorado. Proposición non de lei do G.P. Popular de Galicia, por iniciativa de Dª Rosa Oubiña Solla e sete deputados/as máis, sobre a elaboración por parte do Goberno galego dun novo decreto polo que se establezan os requisitos e o procedemento para o recoñecemento, modificación e condicións de funcionamento dos centros de información ás mulleres
A esta proposición non de lei presentáronse emendas do Grupo Parlamentario Mixto, do Grupo Parlamentario Socialista e do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda.
Para a defensa da proposición non de lei ten a palabra a señora Oubiña.
Grazas, señor presidente. Bos días a todos e a todas, bos días tamén a todos os mozos que hoxe nos acompañan desde a tribuna. Desde o Partido Popular traemos hoxe aquí unha proposición non de lei para solicitar a redacción dun novo decreto para os centros de información á muller. Como vostedes saben, o 4 de agosto do ano 2004 publicábase no Diario Oficial de Galicia o decreto que regula os centros de información á muller, que todos coñecemos por CIM, decreto no cal se establecen os requisitos necesarios tanto para o seu recoñecemento como tamén para o seu funcionamento. Cremos que, logo de máis de dez anos, consideramos necesario acometer a súa revisión, co fin de actualizalo, co fin de adaptalo aos novos tempos e tamén ás novas circunstancias actuais. Neste sentido, e dado o importante labor desempeñado ata a data polos CIM, exixe que se dea por parte da Administración un novo impulso destinado tanto á continuidade deste servizo como á mellora do labor que neles se vén desempeñando. Por todos é coñecido que a Xunta de Galicia, a través da Secretaría Xeral de Igualdade, en colaboración tamén coas entidades locais, dispón dunha rede de centros de atención ás mulleres distribuída por todo o territorio galego, a través da cal, como saben, se desenvolven accións sobre todo de carácter preventivo e de sensibilización que serven como recurso para facilitar sobre todo información, para facilitar orientación, derivación e seguimento ás mulleres que sofren violencia de xénero. É dicir, esta rede de información e atención ás mulleres funciona, como vostedes saben, en estrita colaboración pois tanto cos servizos sociais como cos servizos sanitarios e de orientación escolar, así como cos servizos de urxencia e seguridade cidadá. Segundo os últimos datos facilitados pola Secretaría Xeral de Igualdade neste ano 2014, en Galicia contamos na actualidade con 80 centros de información á muller, 28 distribuídos na provincia da Coruña, 11 na provincia de Lugo, 14 en Ourense e 27 na provincia de Pontevedra. Neles atendéronse preto de 20.000 persoas e fixéronse tamén sobre 68.000 consultas. A maioría destas consultas, nas áreas de atención psicolóxica, na área xurídica, e tamén, como dixen antes, atención ás vítimas de violencia de xénero. A eles o Goberno da Xunta de Galicia destinou orzamentariamente un orzamento superior aos 3.440.000 euros no pasado ano 2014. Estes datos poñen de manifesto a necesidade e a magnitude deste servizo dende a súa posta en funcionamento por un goberno do Partido Popular, ao que temos que engadir que neste pasado exercicio 2014 a Secretaría Xeral de Igualdade facilitou a estes centros de información á muller unha nova ferramenta informática de xestión, co fin de garantir a maior seguridade nos datos, así tamén como facilitar a xestión dos expedientes. En canto á orde na última convocatoria da orde dos concellos para o ano 2015, ao que o Partido Socialista presenta unha emenda e que pretende anular, destínase un importe de máis de 4.660.000 euros, o que supón un incremento dun 36,46 % máis do que viña percibindo no ano 2014. A súa finalidade é seguir colaborando economicamente coas entidades locais de Galicia, na promoción e na realización de actuacións dirixidas a favorecer as condicións necesarias para facer efectivo o principio de igualdade entre mulleres e homes, mediante programas como pode ser o programa de apoio aos centros de información, como pode ser o programa de fomento da conciliación, que se incrementou un 64 % máis que o ano 2014, ou tamén o programa de prevención e tratamento integral da violencia de xénero, que foi incrementado nun 26 % máis que no ano 2014. A contía máxima destas axudas, como vostedes saben, é de ata 45.000 euros, nos casos de solicitude individual, e ata 120.000 euros se a solicitude é conxunta ou compartida por varios concellos, é dicir, 20.000 euros máis que no ano pasado, podendo estas entidades locais tamén, como medida moi importante, dispoñer en forma de anticipo de ata un 75 % da subvención concedida, medida establecida tamén por este goberno como apoio aos concellos para fomentar e seguir traballando en políticas de igualdade. En relación co que hoxe presentamos, ¿por que a necesidade dun novo decreto? Dende o Grupo Popular propoñemos a modificación da normativa de regulación e acreditación dos centros de información á muller, que dependen, como dixen antes, das entidades locais, por consideralos que deben de abordar pois novas actuacións como poden ser, por exemplo, primeiro, a actualización dos requisitos de acreditación para os CIM, recollendo aspectos pois que non estaban contemplados no anterior decreto do 2004, ou que estas pois digamos que non se adecúan á realidade actual dos CIM, como poden ser pois a posibilidade de acreditar os CIM dependentes de agrupacións de concellos que así decidan eles libremente constituírse co obxecto de agrupar os servizos e tamén poder reducir custos. O actual decreto, como saben vostedes, só prevé pois a posibilidade de acreditar centros que dependan ben dun concello ou ben dunha mancomunidade. Tamén establecer áreas de influencia para a presentación deste servizo, pois evidentemente co obxecto de que os CIM presten este servizo a mulleres residentes pois en concellos limítrofes e que estes pois carezan dun centro destas características, así como tamén actualizar pois os requisitos de formación do persoal dos centros; é dicir, no decreto actual exíxese formación específica en materia de igualdade, pero sen concretar pois un número de horas ou un tipo de formación específica. En segundo lugar, pedimos tamén a adaptación aos requirimentos da Comisión Europea, dado que este servizo, como tamén é coñecido, cofinánciase co Fondo Social Europeo, e deberase ter en conta, por exemplo, orientar as actividades que se desenvolven nos CIM pois ás prioridades fixadas pola Comisión Europea, como poden ser a información e a orientación para mellorar a empregabilidade das mulleres ou tamén a atención a mulleres pertencentes pois a colectivos vulnerables, e a necesidade tamén de cumprir cuns requisitos de información, é dicir, indicadores de resultados relativos ás mulleres atendidas no centro. En terceiro lugar –creo que tamén pois moi importante–, a posibilidade de introducir medidas de referencia en relación coa atención necesaria ás persoas do colectivo LGTBI. Cremos que é importante tamén telo en conta. Por iso, e para rematar –porque xa estou esgotando o tempo–, esperamos contar pois co apoio dos grupos desta Cámara. Traemos hoxe aquí pois esta proposición non de lei, que di así: "Ínstase a Xunta de Galicia a elaborar un novo decreto no que se establezan os requisitos e o procedemento para o recoñecemento, modificación e condicións de funcionamento dos centros de información á muller". Por agora nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Oubiña. Intervención dos grupos parlamentarios. Grupo Mixto. Señora Iglesias.
Grazas, presidenta. O Decreto 182/2004, do 22 de xullo, que vostedes queren reformar con esta iniciativa, establece no punto 8 do artigo 4, en "Funcións": atención específica ás mulleres vítimas de violencia de xénero, poñendo á súa disposición, facilitando ou informando sobre o acceso aos recursos existentes na Comunidade Autónoma a través da xestión urxente cos servizos da policía, sanitarios, psicolóxicos, xudiciais e sociais que foren oportunos. Pregúntome que atención recibiría unha vítima da violencia machista en forma de acoso sexual no traballo nuns CIM reformados e xestionados por un goberno e un partido, o Partido Popular, que non só non condena publicamente e non toma medidas políticas cara ás súas responsabilidades dun cargo público, presidente da Deputación de Ourense, que, a través de gravacións e mensaxes que evidencian prácticas corruptas e de acoso sexual na adxudicación de prazas públicas da Deputación de Ourense, senón que, por boca do presidente da Xunta e do PP de Galicia, criminalizan a suposta vítima en declaración aos medios, un goberno que por outra banda aplicou recortes brutais en políticas de igualdade. Con estes antecedentes, señorías, resulta imposible acreditar na súa vontade política de acadar unha sociedade en igualdade para todas e todos, as cidadás e os cidadáns, tratadas como súbditas por un dos seus altos cargos mentres vostedes fan piña co tal cargo ou miran para outro lado. Unha sociedade que desenvolve novos modelos de familia e novos espazos de convivencia pero tamén unha sociedade onde a violencia machista aumenta día a día, como estamos a comprobar cos últimos datos. Violencia que, sustentada e alimentada polos estereotipos máis misóxinos do heteropatriarcado, nos cousifica ás mulleres, afondando na brecha da desigualdade máis inxusta e irracional. Comparto a necesidade da reforma dos CIM. De feito, esta deputada presentou en comisión unha PNL de modificación dos CIM que foi aprobada por unanimidade nun dos seus puntos e publicada no Diario Oficial do Parlamento de Galicia, que di: "O Parlamento de Galicia insta a Xunta a subvencionar expresamente programas para atención e formación de corresponsabilidade nos CIM". Presento esta emenda, que espero que sexa aceptada, porque, aínda estando de acordo, o texto resolutivo paréceme incompleto. Sendo como son as súas políticas, paréceme imprescindible que, para acadar consenso social e para recoller as demandas das mulleres –que o que teñen é que recoller vostedes as demandas das mulleres–, é imprescindible un consenso e que se faga co movemento feminista de Galicia. Pretenden vostedes que aprobemos un texto para a reforma dos CIM que non di nada, rien de rien, que aspectos queren modificar, con que recursos humanos e orzamentarios vai contar –despois dos recortes aplicados en políticas de igualdade, comprendan o noso receo–, se o van consensuar cos colectivos feministas, cos colectivos sindicais e os demais axentes sociais implicados, que programas van desenvolver. Por iso presento esta emenda, señor Oubiña, ese novo proxecto dos CIM xa consensuado cos movementos sociais feministas e demais organismos implicados na loita contra a violencia machista e as políticas de igualdade, con especial atención ás mulleres maiores e ás mulleres do rural. E, ademais, achegaranse orzamentos e recursos humanos precisos para afrontar os novos retos de igualdade e corresponsabilidade de acordo coas necesidades e demandas dos colectivos de mulleres do século XXI. Grazas.
Grazas, señora Iglesias. Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda. Ten a palabra a señora Solla.
Grazas, presidenta. Pois será coincidencia, pero a verdade é que resulta cando menos chocante ter que debater agora esta iniciativa aquí. A verdade é que eu aínda non me repuxen do que acabamos de vivir, dígoo sinceramente, e non o digo por dicir, porque quede ben, e repetino antes: repúgname a situación que se viviu nesta Cámara e que aínda a día de hoxe teñamos que sufrir este tipo de agravios as mulleres, non só as que estamos nesta Cámara, senón calquera muller, por parte de quen din representar a todas as galegas e galegos, como se dixo aquí. Non é certo. A min este señor non me representa, pero non só porque eu sexa doutra organización política, non me representa como muller, e sinto profundo desprezo por un individuo...
Señora Solla.
Dígame, señora presidenta.
Que se centre na cuestión e...
Esta é a cuestión, a violencia machista. Non lle exixiu vostede ao presidente do Goberno que se centrase na cuestión.
Señora Solla, este tema..., este tema..., perdón, este tema xa se ten debatido. Entón, eu...
Éme indiferente, éme indiferente.
O tempo vai pasando. Se non me deixa falar...
Non importa, non, non.
Vou parar o tempo. Simplemente quero dicir que este tema xa foi substanciado. Eu non estou impedindo que se poida facer ningunha referencia nun momento determinado, pero outra cousa é dedicar a iniciativa.
Paréceme suficientemente grave e vostede...
E, ademais –aínda non rematei, se me deixan, aínda non rematei–, o que non lle vou tolerar son acusacións directas que atenten contra o honor e a dignidade de ningún deputado.
Pois non llo tolere tampouco ao presidente, non llo tolere ao presidente, señora presidenta. E, como muller, vostede...
Polo tanto, voulle retirar as acusacións, señora Solla.
Non, non, non as retiro.
Pero retíroas eu e chámoa á orde.
Vostede, como muller, debería sentirse igualmente indignada. É máis, non creo que ás señoras do Partido Popular lles gustase oír o que dixo o señor presidente. Porque eu si creo que hai mulleres dignas tamén no resto de grupos e de partidos políticos e que teñen que sufrir actitudes machistas como a que vimos hoxe por parte do presidente, e éme indiferente que me chame vostede á cuestión ou á orde e que me retire as palabras. Xa está ben. [[Aplausos.]] Señora Oubiña, no relativo á iniciativa, sinceramente e ante o que acabamos de ver e por todas as mostras e os recortes orzamentarios en materia de igualdade de xénero, nós tamén consideramos que debe ser modificado o decreto que regula os CIM, pero dubido que vostedes o poidan facer en condicións. Quedan nove meses deste goberno, e sinceramente a min tampouco me queda claro que é o que pretenden facer con esa regulación deses CIM. Nós establecemos ou presentamos unha emenda que se basea en gran parte na intervención que tiveron as directoras e traballadoras dos CIM nesa Comisión de Igualdade do Parlamento de Galicia. Entendemos que debería servir para algo, e déronnos unha serie de recomendacións; de feito, algunha delas tomámola practicamente literal. Consideramos que é máis importante soster o traballo que están a facer, e para iso é necesario establecer un protocolo e coordinación entre os colexios profesionais da avogacía e da asesoría xurídica dos CIM para favorecer o cumprimento do dereito á asistencia social integral. Iso solicitábannolo legalmente, concretamente do CIM da Coruña, e denunciaban as trabas administrativas e legais que teñen as mulleres para acceder ao seu dereito á protección legal e todos os "paseos" –entre comiñas e coloquialmente– que tiñan que darse para solicitar, en moitos casos, axudas que en teoría amparaba a lei. Por iso tamén solicitamos unha coordinación entre os CIM e os axentes xurídicos e Corpos e Forzas de Seguridade para un plan formativo sobre violencia dende a perspectiva de xénero, non desde outra cousa. Porque denunciaban tamén elas na comisión que, desgraciadamente, moitas das persoas que tiñan que atender as súas denuncias en comisarías, etc., cuestionaban a veracidade dos testimonios de moitas da que ían denunciar, e, polo tanto, entendemos que aí é onde hai que traballar. E, por suposto, hai un punto que é moi importante. Reclámenlle vostedes ao Goberno central a eliminación de normativas que limitan a contratación pública, facilitando aos concellos a contratación e estabilidade de emprego nos CIM. Nos CIM hai contratos precarios, temporais, contratos con salarios –a verdade xa nolo dicían as compañeiras que viñeron á comisión– bastante vergoñentos. E a Lei de racionalización e sostibilidade da Administración local, a 27/2013, limita a contratación pública e mesmo pode chegar a retirar as competencias que os concellos teñen nesta materia. Polo tanto, o Convenio de Estambul exixía a promoción da igualdade, cooperando tamén entre as autoridades locais, rexionais e centrais. Para que haxa estabilidade nos CIM e para que se poida traballar en condicións correctas, tamén ten que facilitarse que estes poidan ter o persoal suficiente e en coordinación, evidentemente, co resto de recursos públicos para loitar contra a violencia de xénero. Non creo que vaian aceptar esta emenda, sinceramente, pero tampouco creo, a pesar de que, evidentemente, fai falta actualizar este decreto, que este Goberno, co que acabamos de ver e co que levamos vendo toda a lexislatura, estea capacitado para facer tal cousa.
Moitas grazas, señora Solla. Grupo Socialista, señora Acuña do Campo.
Grazas, presidenta. Bos días, señorías, neste día tan aciago para a igualdade. Señora deputada, ¡menudo papelón!, despois da falta de respecto, da falta de compromiso, da mostra do machismo máis intolerable que acaba de facer o presidente, o señor Feijóo, vir aquí cunha iniciativa sobre os CIM, os centros de información á muller. Eses centros que están facendo un imprescindible labor na atención aos problemas das mulleres, e que a maioría deles están infradotados. Señorías, aos CIM é onde teriamos que levar, onde teriamos que ir denunciar, a actitude do señor Baltar e mais a do señor Feijóo. [[Aplausos.]] Na comisión de estudo que sobre violencia de xénero se está a desenrolar nesta Cámara, escoitamos o testemuño de catro mulleres responsables de CIM de tres provincias distintas, e ningunha delas –ningunha delas, repito– reclamou un novo decreto. Os problemas dos CIM situáronos moi claramente, e ademais todas elas, na insuficiente dotación dos recursos, tanto económicos como humanos; na falta absoluta de coordinación destes centros coa Secretaría Xeral de Igualdade e moitas das demais entidades implicadas nos problemas das mulleres. Sinalaron os esforzos que a diario teñen que facer moitos concellos para manter eses CIM, contando con subvencións anuais, algo que fomenta a eventualidade dos e das profesionais deses centros. Falaron tamén das dificultades de prestar unha atención adecuada con profesionais a tempo parcial. Falaron de que son poucos e que ademais non están ben distribuídos polo noso territorio. Pero insisto en que ningunha delas solicitou un novo decreto. Lamentablemente, o Partido Popular, en lugar de encarar estas carencias e de poñerlles solución, vén aquí solicitando un decreto. Non, un decreto novo non, solicitando un cheque en branco, porque na súa proposta non pon nada sobre como se ía elaborar ese decreto. E mire, señora deputada, no meu grupo toda reforma en materia de igualdade que veña do Partido Popular prende todas as nosas alarmas, coñecendo a súa ideoloxía, vendo a súa actitude e como pensa o señor presidente, o líder do seu partido. Por iso nós non imos apoiar a súa proposta de reforma, salvo que a concretemos, que a blindemos un pouco. Porque mire, se o que queren vostedes é mellorar as cousas, terán que aceptar a nosa emenda. En caso contrario, quedará probado que o que pretenden vostedes é acabar tamén cos centros de información á muller. Por certo, e falando de CIM, ¿saben vostedes, señores e señoras do PP, o lío, ¡o lío! que teñen vostedes montado coa Resolución do 8 de outubro, pola que regulan as bases para as subvencións deste ano para eses centros? Pídolles, por favor, que visiten vostedes os CIM dos seus respectivos territorios e comproben o clamoroso rechazo. Mire, en todos os CIM que consultamos no noso grupo asegúrannos que se trata dunha resolución irreal, de imposible cumprimento e que ademais compromete a confidencialidade. Piden vostedes que se cubran, na atención de cada muller, mil formularios, e neses formularios queren que figure o nome, os apelidos, o DNI, a dirección, a firma da muller e o motivo da consulta. Pero ¿de que van? ¿Queren facerlles a esas mulleres unha ficha policial? ¿É iso o que vostedes perseguen? Miren, dende o noso grupo pedímoslles a inmediata retirada desa desafortunada resolución. Señorías, as mulleres estamos fartas, estamos fartas de que o Partido Popular nos utilice para conseguir fondos europeos, como neste caso do que estamos a falar; para recuperar o apoio electoral dos sectores máis rancios, modificando a lei do aborto, e de que nos utilicen ata para satisfacer os desexos sexuais de caciques como o señor Baltar, e todo co beneplácito do grupo, como puidemos comprobar hoxe, e o apoio do señor presidente. As mulleres estamos fartas, como evidenciou a masiva mobilización a Madrid...
Vaia rematando, por favor.
...–remato–, onde estabamos todas, todas menos as señoras do Partido Popular, que non as vin por alí. Nin a elas nin ás de Cidadáns, imaxino que tanto monta, monta tanto. Se queren modificar o decreto, que sexa para garantir a dotación dos CIM do persoal necesario, en número e en formación; e tanto para atender as mulleres como para atender aos menores vítimas; con vínculos laborais estables e salarios xustos e suficientes para eses profesionais, sostidos economicamente, directamente, pola Administración autonómica. E, dende logo, unha vez retirada esa maldita resolución, e desa reforma da Administración local, todo o que poda comprometer a atención. Iso precisamente é o que recolle a nosa emenda, que esperamos e desexamos que, para borrar un pouco a actitude do señor presidente, sexa aceptada.
Moitas grazas, señora Acuña. Bloque Nacionalista Galego. Señora Adán Villamarín.
Grazas, presidenta. Bo día de novo. Permítame que inicie esta intervención cunha pequena anécdota. O sábado pola mañá din unha charla sobre feminicidio e, ao rematar, unha moza de vinte e poucos anos achegouse a comentarme que fixera o seu traballo de fin de carreira sobre o acoso sexual laboral, no ámbito do traballo, e que, efectivamente, ela nunca pensara que fora tipificado o acoso sexual como unha modalidade de violencia machista, pero que lle fora moito escoitar por que motivos o foran. E comezoume a explicar esa percepción que teñen seguramente todas as mulleres –por iso as mulleres do PP tamén baixan a cabeza–, de que cando es moza, os compañeiros de clase, cando empezas a túa vida laboral, os xefes, o entorno que te rodea, acosa sexualmente ás mulleres. Algo que esta moza me explicaba moi ben, como despois non se denuncia porque os sindicatos tamén, ás veces, os homes aos que chegas entenden as prácticas, non hai datos. Os compañeiros de traballo, se denuncias, non che volven falar, ou, se denuncies, despois ti es vitimizada e escarnio total no ámbito laboral... Incluso poñen o teu nome, non te volven falar. Esa é a realidade das mulleres en xeral, e son moitas. Seguramente todas as que estamos aquí coñecemos a mozas e mulleres que sufriron acoso sexual por parte de persoas que tiñan poder, e que realmente lles martirizaron a súa vida. É unha cuestión central, por iso hoxe non hai debate máis importante que ese debate, porque está na base da dominación dos homes sobre as mulleres. Eu recordaba un libro clásico –¡mágoa non telo aquí!–, Política Sexual, de Kate Millett, escrito hai máis de corenta anos, e que dicía literalmente "que esas relacións que se cre que se dan no ámbito da intimidade e do privado son relacións políticas baseadas nunha categoría política como é a dominación dun grupo sobre outro, que utiliza claramente a configuración da sexualidade como dominio do masculino sobre o feminino". Sei que este debate lles pode parecer excesivamente teórico, pero é a razón pola que hoxe, polo menos eu, me levantei do meu escano. Porque estamos fartas, e ben fartas, de que se nos trate a todas as mulleres como posibles... Non, non vou dicilo, no vou dicilo porque teño un artigo escrito co título de como creo que moitos homes entenden que podemos ser utilizadas as mulleres. Por iso vostede hoxe trae aquí unha cuestión de igualdade. Eu, francamente, nin lle presentei emenda nin lla penso presentar, porque me parece que vir hoxe falar de que hai que modificar o decreto dos CIM co cristo que teñen montado, con todas as traballadoras dos centros de información ás mulleres cunhas ganas de enfrontarse á secretaria xeral de Igualdade, que... Por certo, ¿está muda? ¿Escoitárona falar algo de acoso sexual? Eu non a escoitei, non a escoitei. [[Murmurios.]] Está muda, si. A secretaria xeral de Igualdade non ten nada que dicir sobre o acoso sexual. Ben, é algo que é importante. Señora Oubiña, vostede sabe perfectamente que teñen un problema. Queren subvencionar os CIM co Fondo Social Europeo, e o Fondo Social Europeo xa non subvenciona accións de igualdade, soamente accións de vulnerabilidade das mulleres. ¡Ah, busquen fondos propios! Se reducen un departamento de Igualdade, á parte de estar mudo, a non ter fondos e a non facer o que ten que facer, a ser case inservible, non visible, non estar presente, ¿despois vostedes queren trasladar isto aos centros de información ás mulleres? Lea o anexo –que seguramente o coñece–, onde se modifica, a través dunha disposición adicional única, como son as mulleres que teñen que participar nos programas de igualdade, e agora son mulleres en situación de vulnerabilidade. Claro, pero esas non son as mulleres que existen, mulleres en situación de vulnerabilidade por pobreza, por pobreza enerxética, por moitísimas razóns. ¿Pero as mulleres en situación de vulnerabilidade son as mulleres vítimas de violencia de xénero? Pois eu creo que non. Creo que esa non é a denominación que temos que darlle. Ou a de violencia doméstica, que, por certo, está aquí presente outra vez, violencia doméstica, na súa resolución. Vostede nos traslada o que nos fai pasar por un debate sobre a necesidade doutra forma de ter unha rede de información ás mulleres, que estamos de acordo, e que vostedes unha parte a desmantelaron coas oficinas de igualdade, para dar cobertura a un problema administrativo, que non saben como resolver esta resolución onde comezan a modificar o que teñen que ser os centros de información ás mulleres.
Vaia rematando, por favor.
¿Como que nos CIM non poden facer plans de igualdade? ¿Como que non poden facer plans de igualdade? ¿É que acaso nos plans de igualdade non están as accións contra a violencia de xénero? Eu porque ao señor Feijóo xa o vexo como dimitido, para min, dende hoxe, se non, el tería non necesidade dun plan de igualdade, dun curso intensivo de igualdade. E, aínda así, ¡veríamos! Nada máis. Moitas grazas.
Moitas grazas, señora Adán. Grupo autor da proposición non de lei. Ten a palabra a señora Oubiña.
Grazas, señora presidenta. Hoxe aquí varios grupos deste Parlamento presentaron emenda. Voume referir á señora Adán, que foi a que falou en último lugar e que non presentou emenda porque, evidentemente, a señora Adán viña aquí falar doutro tema, non viña falar dos decretos do CIM. É máis, recordarlle que, cando vostede foi secretaria xeral de Igualdade, vostede non quería os CIM, señora Adán, [[Murmurios.]] por iso agora lle parece mal. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Quería pechalos, si señora, si señora. Tiñan outra rede; vostedes tiñan outra rede. [[Murmurios.]] En canto ás emendas presentadas, señora Acuña, polo Partido Socialista...,
Silencio, por favor.
...que conteñen varios puntos... Se me deixar rematar, porque teño pouco tempo, dicirlle que o que vostede pretende nunha das súas emendas é anular as bases de axuda ás entidades locais para este 2015. A verdade é que isto me parece a todas luces irresponsable [[Murmurios.]] e, sobre todo, pouco serio, señora Acuña. O que vostede pide é deixar os concellos [[A señora Acuña do Campo pronuncia palabras que non se perciben.]] sen as axudas...
Señora Acuña
...para os centros de información á muller.
¡Señora Acuña!, faga o favor.
Nós non compartimos esa demanda.
Vouna chamar á orde.
Eu o que me pregunto, señora Acuña, é que opinan os concellos, sobre todo do Partido Socialista, de que vostede os queira deixar sen a subvención para o mantemento dos CIM. En relación co persoal, saben vostedes que os CIM teñen que cumprir un mínimo co persoal establecido, e ademais este persoal xa é específico para as funcións que ten encomendadas. En relación coa señora Solla, dicirlle que falou doutra cousa tamén, pero que en canto ás emendas que falan de coordinación, os centros de información á muller están plenamente coordinados cos centros sociais sanitarios, cos servizos de urxencia e cos Corpos e Forzas de Seguridade do Estado. Si, señora Solla, repase vostede o tema. Quen máis falou deste tema foi a señora Iglesias. Fala das persoas maiores e tamén das mulleres do rural. Dicirlle que estas xa son atendidas nos centros de información á muller. Pero eu quixera dicir, para rematar, que o compromiso do Partido Popular coa defensa da igualdade da muller, e especialmente coas mulleres que son vítimas de violencia de xénero, está fóra de toda dúbida, señorías. Mantivemos o salario da liberdade e somos unha das únicas dúas comunidades autónomas que fomos capaces de mantelo durante un tempo de crise; é máis, fomos capaces de incrementar o número de CIM dende o ano 2009. E por todo iso, eu como muller, comprometida coa igualdade de xénero, milito no Partido Popular, por iso defendo e apoio do meu grupo esta iniciativa. Polo tanto, non imos admitir as súas emendas e continuamos con esta iniciativa como foi redactada.
Moitas grazas, señora Oubiña. Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Eva Solla Fernández e D. Ramón Vázquez Díaz, sobre as actuacións que debe levar a cabo a Xunta de Galicia para evitar a interferencia dos intereses das grandes industrias farmacéuticas e laboratorios na sanidade pública galega
A esta proposición non de lei presentáronse emendas do Grupo Parlamentario Mixto e do Grupo Parlamentario dos Socialistas de Galicia.
Para formular a proposición ten a palabra a señora Solla.
Grazas. O XVIII Congreso Nacional de Psiquiatría –24, 25 e 26 de setembro– en Santiago de Compostela foi patrocinado por trece farmacéuticas, entre elas Janssen –a dos fármacos da hepatite C–, Pfizer, GlaxoSmith, Rovi, Sanofi, Ferrer..., e así ata completar as trece, nunha actividade –como definimos no texto– acreditada como formación continua polo Sistema Nacional de Saúde, cos seus correspondentes créditos, cun custo de entre 771 e 950 euros. A verdade, xa de entrada debería chocar que isto fose algo público, pero parece que esta situación está máis que normalizada. Estamos acostumados e acostumadas a que esta situación sexa normal. Os lobbies farmacéuticos e empresariais da sanidade privada campan ás súas anchas no sistema sanitario de todo o Estado, tamén en Galicia, xa o temos debatido nalgunha ocasión. E o discurso precisamente do uso de fármacos xenéricos –co que eu podería estar de acordo– queda nunha falacia, nunha mentira, cando se observan orzamentos como o que temos, non só este ano, senón os anteriores, nos que baixa a farmacia a pé de rúa –é dicir, a farmacia de atención primaria– polos repagos e polos fármacos que saíron fóra do catálogo, é dicir, que o gasto se trasladou ao peto privado, e, sen embargo, segue a subir o custo orzamentario da farmacia hospitalaria nos orzamentos, sen que o Goberno teña capacidade para argumentar cal é ese motivo. É unha falacia, cando o señor Alonso, o ministro de Sanidade, deixaba atado e ben atado o negocio de Farmaindustria hai tan só uns días –¡indecente!, pouco antes de rematar a lexislatura, pouco antes, deixaban pendendo dun fío a sostibilidade do sistema sanitario público–, Farmaindustria, o lobby farmacéutico, para garantirlle negocio e beneficio, garantíndolle o gasto farmacéutico ao ligalo ao produto interior bruto. Publicouse o 4 de novembro pola porta de atrás, e case ninguén se enterou de tal cousa. É un acordo que –non só o dicimos nós, dino os colexios de médicos, que habitualmente tenden a ser conservadores– hipoteca a sostibilidade do sistema sanitario. Un Goberno que mercadea coa nosa sanidade pública e vincula o gasto sanitario ao beneficio das grandes farmacéuticas. A min asómbrame, ¡como se a sanidade fose súa! A sanidade é da cidadanía. ¿Pediron consello?, ¿pediron permiso?, ¿comentárono coas comunidades autónomas, que somos as que temos as competencias en materia de sistema sanitario? Pois non. E, evidentemente, iso vai condicionar, porque ao ligalo ao gasto do produto interior bruto fai aínda máis difícil o cumprimento dos obxectivos de estabilidade fiscal que o mesmo Goberno obriga a cumprir. E, polo tanto, o máis probable é que este acordo poida significar novos "axustes" –entre comiñas–, é dicir, recortes sanitarios, para poder cumprir con ese acordo. Iso si, ás comunidades autónomas parece que non lles consultaron. Acaban de hipotecar, unha vez máis –e probablemente unha das definitivas–, a viabilidade da nosa sanidade se estas medidas continúan adiante. Un novo paso privatizador, entregándoa á industria farmacéutica, que xa, segundo o Rexistro Europeo da Transparencia, destinou –dicímolo na iniciativa– 40 millóns de euros para influír na Comisión Europea. ¿En que? En convencelos para que acepten as condicións dos tratados de libre comercio, o TTIP, que o temos sobre a mesa e que vai condicionar todos os sistemas públicos e toda a lexislación en materia de regulación sanitaria, no noso país e no resto de países da Unión Europea. Ese mesmo tratado que solicitabamos precisamente nas resolucións do debate da nación que se limitase, que votásemos en contra, que nos plantásemos ante esta nova desregulación das condicións en materia sanitaria e moitas outras cousas –en materia laboral, etc.–, e que os grandes partidos votaron en contra nesta Cámara. A iso está a adicar cartos a grande industria farmacéutica, a comprar a propia Comisión Europea, o mesmo que fan cos gobernos. Pero, claro, a vostedes seguramente lles parece normal porque xa vimos noutras ocasións exemplos. Temos o subdirector xeral de Medicamentos do propio ministerio, Carlos Lens, que é conferenciante e colaborador de dous lobbies de farmacia: Cofares e Fuinsa. Mesmo aquí en Galicia –porque o temos debatido noutras ocasións e a vostedes pareceulles normal, pouco faltou para que me chamaran..., bueno, de todo, alarmista..., o de sempre– o señor Ares Rico, que é director xeral de Asistencia Sanitaria, participa co lobby Sedisa, de empresas que defenden a sanidade privada. O señor Marcos Santos, un responsable dentro da área de xestión da propia Consellería de Sanidade, participa co lobby AECOC, onde está Nestlé, o Corte Inglés, Johnsons. Ou o xerente do Chuvi, o señor Mario González –non moi apreciado en Vigo–, acaba de fichar polo Grupo Quirón, que, curiosamente, só con catro días de diferenza, compraba o Hospital Domínguez de Pontevedra, ao que se desvían continuamente pacientes da sanidade pública para fomentar o negocio da privada. Nós, con esta iniciativa, ademais de seguir denunciando a vergoña de que esta situación de porta xiratoria estea normalizada en todo o Sistema Nacional de Saúde e aquí en Galicia tamén, e mesmo en Europa –como acabamos de ver–, queremos abrir o debate do que se leva considerando moitos anos e décadas normal. Mesmo que os visitadores e visitadoras médicas poidan influír nas prescricións farmacéuticas. Non é unha cousa nova, ¿verdade?, é unha cousa de hai moitos anos no Sistema Nacional de Saúde, tamén en Galicia. Polo tanto, solicitamos que se prohíba a actividade de márketing farmacéutico realizada en centros de saúde e hospitais públicos, especialmente durante a xornada laboral dos profesionais da sanidade e en horario de atención aos doentes. Xa a Consellería de Sanidade debería estar a controlar se nalgún caso se prescriben fármacos por certa presión ou recomendación –baixemos un pouco o ton nese sentido– dalgúns laboratorios. Pero, ademais, non debería permitir esa actividade comercial en centros públicos. Solicitamos que se desvincule a Administración sanitaria galega da organización, financiamento ou colaboración de todos aqueles congresos, simposios ou actividades que teñan como finalidade ou conteñan na súa programación a promoción de determinados produtos farmacéuticos, sanitarios ou ortopédicos. Non somos sucursais de venda, estamos falando da sanidade dos galegos e galegas, e non podemos condicionala ao negocio das farmacéuticas ou de calquera outra empresa privada. Estes señores teñen a súa capacidade para facer o seu negocio privado –ata aí, bueno, moi ben–, pero non coa nosa sanidade; e, dende logo, non con recursos públicos. Solicitamos que se garanta unha oferta formativa suficiente, e aquí citamos a Escola Galega de Administración Sanitaria, e sabemos perfectamente –ímolo debater nos propios orzamentos– da creación da Axencia Galega do Coñecemento, dotándoa dos recursos e fondos necesarios que permitan a realización das funcións que lle son propias, entre as que se atopa a formación continua e a avaliación das novas tecnoloxías sanitarias, investigación sanitaria e divulgación científica. Non podemos depender para a investigación, desenrolo e innovación, non podemos depender para a sostibilidade do sistema público, das empresas privadas. Polo tanto, a min que me digan onde está a independencia que debería ter a Administración. A Administración desta maneira está, obviamente, totalmente condicionada polas empresas, e iso representa unha liña vermella moi fina coas portas xiratorias e cos favores dentro da Administración, e xa temos visto nos casos de corrupción como rematan. O problema é que isto, probablemente, non sexa nin punible porque isto está normalizado. E isto hai que empezar a desvestilo, isto hai que empezar a denuncialo, isto non é normal, e os sistemas sanitarios públicos non poden depender da presión das grandes farmacéuticas porque estamos perdidas e perdidos, porque son eles e elas os que condicionan as probas que se fan, os medicamentos que tomamos, canto, como e por que. Polo tanto, entendemos que hai que comezar a traballar para desvincularnos dos grandes lobbies privados. Entendemos que son puntos bastante complexos e de bastante profundidade, pero non pode caber outra cousa porque, polo menos dende este grupo, imos seguir denunciando unha situación que a nós non nos parece normal e que sabemos que está normalizada dentro da Consellería de Sanidade, que é, precisamente, a relación cos grandes lobbies empresariais. Máis nada polo de agora.
Grazas, señora Solla. Polo Grupo Mixto, a señora Martínez.
Grazas, presidenta. A maior parte das empresas farmacéuticas teñen carácter internacional e están presentes en moitos países a través de filiais. A globalización permitiulles maximizar os seus beneficios, xa que mercan as materias primas nos países onde estas son baratas, instalan as fábricas onde os salarios son menores e venden os produtos onde a poboación ten maior poder adquisitivo; un negocio redondo. A industria farmacéutica é un dos sectores económicos máis importantes do mundo. A lista Fortune 2002, que recolle as 500 maiores empresas do mundo, mostraba que o volume de beneficios das dez maiores farmacéuticas superaba os beneficios acumulados polas outras 490 empresas. O mercado farmacéutico supera as ganancias por vendas de armas ou de telecomunicacións. Por cada dólar investido en fabricar un medicamento, obtéñense 1.000 dólares de beneficio. O sector farmacéutico caracterízase por unha competencia oligopólica, na que vinte e cinco empresas controlan o 50 % do mercado mundial. A capacidade competitiva baséase no I+D, na apropiación das ganancias mediante o sistema de patentes e no control das cadeas de comercialización. Estes sistemas de patentes conseguen que os prezos que fixan sexan moi elevados, polo que moitos medicamentos de última xeración son inaccesibles para gran parte da poboación, como aconteceu co tratamento da hepatite C e como acontece, en moitas partes do mundo, con moitos medicamentos necesarios para a vida. Máis indecente resulta o sistema de patentes de medicamentos se temos en conta que os gobernos e as persoas consumidoras financiamos o 84 % da investigación, mentres que os laboratorios só financian o 12 %. Reducen a investigación das enfermidades que afectan principalmente aos países pobres porque non son rentables, mentres se concentran nos problemas das poboacións con maior poder adquisitivo, aínda que non se trate de enfermidades. Así, podemos comprobar como prolifera, por exemplo, a medicación antienvellecemento. Segundo a FDA estadounidense, organismo que autoriza a venda de medicamentos, só un 20 % do investimento en investigación foi parar a produtos que aportan unha mellora notable das enfermidades. O 90 % do presuposto dedicado polas farmacéuticas para I+D de novos medicamentos está destinado ao 10 % das enfermidades que se padecen no mundo. O seu poder oligopólico está poñendo en risco a sostibilidade dos sistemas sanitarios públicos e o acceso aos medicamentos da maioría da poboación. A industria farmacéutica, ademais, ten xerado gravísimos problemas de saúde, como no caso da talidomida, que no Estado español saíulle gratis. A marxe das ganancias destas industrias é moi importante, alcanzando entre o 70 % e o 90 %, cunha taxa de beneficio do 20 %, que supera o 15,8 dos bancos comerciais. O incremento dos custos non está relacionado co investimento en investigación e desenrolo, senón cos gastos asociados á comercialización e á promoción dos produtos. Mentres que na investigación e desarrollo os fármacos reciben un 13 % do orzamento, os gastos en márketing superan o 30 % e 35 % do orzamento. Menos do 25 % dos novos medicamentos son innovadores. A Axencia Europea de Avaliación de Medicamentos está financiada nun 80 % por multinacionais farmacéuticas. Ata hai pouco era frecuente que as grandes empresas farmacéuticas pagasen subornos aos médicos para que receitasen medicamentos. Isto é probado, díxoo a voceira de AGE e eu o teño visto persoalmente. Polo tanto, hai cousas que non se poden negar. Co incremento dos controis, que si se fixeron, os laboratorios están desenvolvendo outras estratexias para apoiar economicamente, organizando congresos e reunións con organizacións de enfermos e cos médicos, para buscar o apoio destes e que presionen para que receiten a súa marca, a marca do seu laboratorio. Así que votarei a favor desta proposición non de lei que presenta AGE aínda que non acepte a emenda que presentei, porque a industria farmacéutica ten convertido a enfermidade nun negocio. Son as que deciden que enfermidades e que enfermos merecen curas. No Estado español hai desabastecemento de 170 medicamentos, cuxo subministro non se asegura polas farmacéuticas porque teñen baixo prezo. A miña emenda pide engadir un punto 4 que diga: "desenrolar a investigación pública, orientándoa cara aos principais problemas de saúde e desenrolando patentes públicas que permitan facer fronte ás patentes privadas, antepoñendo o dereito á saúde aos beneficios empresariais da industria farmacéutica". Porque só con patentes públicas a saúde pública estará garantida. Nada máis. Moitas grazas.
Polo Grupo Parlamentario Socialista, para a súa defensa, a señora Acuña do Campo.
Grazas, presidenta. Bo día de novo, señorías, neste día tan aciago para a igualdade. Efectivamente, dende o Grupo Parlamentario Socialista presentamos unha emenda de substitución ao punto segundo desta iniciativa. Nós pensamos que, tal e como está redactada a proposta, podía deducirse que se busca prohibir a existencia dos delegados de visita médica. Propoñemos por iso, para este punto, unha redacción alternativa, pedindo que sexan as direccións dos hospitais públicos e dos centros de atención primaria os que adopten as medidas organizativas necesarias para que a actividade informativa da industria farmacéutica teña lugar nun horario distinto ao especificamente reservado á atención dos doentes e das doentes. En canto ao primeiro punto da iniciativa, dicir que nel non se pide máis que que se cumpra a Lei de garantías e uso racional dos medicamentos e produtos sanitarios, lei vixente, e lei que no artigo 4, titulado garantías de independencia, di o seguinte: "Punto 1. O exercicio clínico da medicina, da odontoloxía, da veterinaria, así como doutras profesións sanitarias con facultade para prescribir ou indicar a dispensación dos medicamentos, será –señorías– incompatible con calquera clase de intereses económicos directos derivados da fabricación, elaboración, distribución, intermediación e comercialización dos medicamentos e produtos sanitarios". Lei que no punto 4 di: "A pertenza aos comités da Axencia Española de Medicamentos e Produtos Sanitarios, aos comités éticos de investigación clínica ou aos comités, órganos asesores ou consultivos establecidos polas administracións sanitarias das comunidades autónomas será incompatible, señorías, ¡incompatible!, con calquera clase de intereses derivados da fabricación e venda dos medicamentos e produtos sanitarios". Lei que no seu punto 6 di o seguinte: "A efectos de garantir a independencia das decisións relacionadas coa prescrición, dispensación e administración de medicamentos respecto de intereses comerciais, prohíbese –señorías– o ofrecemento directo ou indirecto de calquera tipo de incentivo, bonificación, descontos, primas ou obsequios por parte de quen teña intereses directos ou indirectos na produción, fabricación, comercialización de medicamentos, tanto aos profesionais sanitarios implicados no ciclo de prescrición-dispensación e á Administración, como aos seus parentes ou persoas de convivencia". Por iso nada que obxectar a que se cumpra coa lei, como, por certo, seguro que cumpren xa moitos dos nosos e das nosas profesionais sanitarias. Non estamos tan certos, no Grupo Parlamentar Socialista e no Partido Socialista, de que o cumpra así a Administración autonómica. En canto ao terceiro punto desta iniciativa, tampouco nada que obxectar. Non é a primeira vez que dende o Grupo Parlamentar Socialista se denuncian os recortes aplicados a Fegas e a deriva que o señor Feijóo lle deu a esta Escola Galega de Formación Sanitaria. Agora a maioría dos cursos son de xestión e reservados para os cargos directivos, ou sexa, para os xestores designados a dedo. Señorías, é verdade que é aínda a industria farmacéutica quen asume case en exclusiva a información sobre as novidades terapéuticas, algo que nós entendemos que pouco a pouco temos que ir mudando. Pero tamén é verdade que non podemos de repente prohibir a existencia aos delegados e ás delegadas da visita médica. Prohibir non, señorías, pero si –e recálcoo con contundencia exixir unha colaboración honrada á industria farmacéutica para que a sanidade avance con toda a independencia que a ciencia médica precisa. Esperamos, por iso, que a nosa emenda sexa tida en conta, e, se non, en todo caso, pediremos a votación por puntos. Máis nada. Moitas grazas.
Polo grupo do Bloque Nacionalista Galego a señora Prado Cores.
Moi bo día. Unha sanidade pública, universal e de calidade cremos no Bloque Nacionalista Galego que é incompatible co afán de converter a sanidade en negocio. É compatible coa máxima preocupación e o empeño que, día si e día tamén, están a poñer os diferentes gobernos en converter ese obxectivo en realidade o máis rápido posíbel, e favorecendo o máximo de negocio posíbel. A deixación de exercer as responsabilidades por parte de gobernos e de administracións públicas en cuestións tan fundamentais como a investigación, tan fundamentais como a formación dos seus propios recursos humanos, dos propios profesionais, non se fai por casualidade, non é por falta de capacidade do sistema público de levar a cabo estas funcións, non é por falla de recursos, senón que é froito dunha decisión consciente. Se os poderes públicos non impulsan, fomentan e teñen como prioridade investir en ter unha investigación e un I+D axeitados, dependeremos da investigación privada e dependeremos da formación privada se a propia Administración fai deixación das súas propias responsabilidades. Investigación e formación que a industria farmacéutica non leva a cabo por altruísmo, non leva a cabo por interese social, non leva a cabo co obxectivo de contribuír a unha mellor sanidade, a unha mellor saúde das persoas, senón que o interese da industria farmacéutica é claramente o lucro e o negocio. Déixase claro na iniciativa que a penetración da industria farmacéutica na saúde ten formado un complexo e un potente entramado de intereses e conivencias que interactúan continuamente con todo o sector sanitario. A industria financia a formación dos profesionais con cursos, congresos, viaxes, ponentes, xantares..., todo a custo cero. Xérase así a cultura do patrocinio, que afecta dun xeito evidente á autonomía dos profesionais e á racionalidade e independencia da prescrición. A industria farmacéutica usa potentes mecanismos para impoñer os seus intereses por enriba dos intereses da cidadanía: os lobbies, a presión corporativa sobre os gobernos, a presión sobre políticos, sobre líderes de opinión. Xéranse os conflitos de intereses, as portas xiratorias; son múltiples e públicos os casos que ilustran estas cuestións, como actúan os lobbies. Fíxose aquí mención de como o interese e o empeño fundamental neste momento nas negociacións sobre o Tratado de Libre Comercio, ese tratado que quere dar un paso moito máis alá aínda en considerar a sanidade como unha mercancía máis, como un elemento de comercio, onde as propias industrias declaran un investimento de máis de 40 millóns de euros a ese obxectivo de facer presión sobre quen ten que tomar as decisións. As portas xiratorias, efectivamente, de ministros, de conselleiros, de altos cargos que, tras o seu cese, pasan a ser fichados polas farmacéuticas. Ou ao revés, as propias farmacéuticas, a propia industria farmacéutica, que coloca en lugares destacados de toma de decisións a persoas da súa total confianza. Unha grande parte das sociedades científicas e médicas están financiadas pola industria farmacéutica. A propia Axencia Europea do Medicamento está financiada en máis do 60 % con fondos que proveñen da propia industria farmacéutica. É evidente que isto, como mínimo, plantexa dúbidas a respecto da capacidade, e incluso da vontade, de actuar de xeito independente. Que esa mesma Axencia Europea do Medicamento, sorprendentemente, forme parte da Comisión Empresa e Industria da Unión Europea, en vez de formar parte do que sería a Comisión de Sanidade e Consumidores, parece evidente cal é o obxectivo. ¿Casualidade? No BNG cremos que non, que máis ben ao que obedece é ao seu propio obxectivo. Dende logo, a desprotección da poboación fronte ao poder da industria farmacéutica é moi preocupante. Ao BNG preocúpanos moito que haxa esa deixación de asumir as propias responsabilidades por parte dos poderes públicos para que logo a industria farmacéutica tiña a sartén polo mango e sexa a que decide como, cando, a que prezo, como distribuír e canto hai que pagar polos medicamentos. E, dende logo, os intereses da industria farmacéutica e do pobo non coinciden, estamos convencidos no BNG. Estamos convencidos de que é preciso regular, de que esa regulación sexa efectiva e que se consiga que os intereses da industria farmacéutica non prexudiquen os intereses da maioría da poboación. Ten que ser compatible unha sociedade que necesita fármacos para curar a saúde con que esa necesidade non se converta no beneficio e no negocio a calquera prezo desa industria farmacéutica. Por iso imos apoiar esta iniciativa. Dou por suposto que o Partido Popular non a vai apoiar, pero consideramos que é importante reflexionar e debater en sede parlamentaria sobre cales son os donos da nosa saúde e, dende logo, cales son os intereses que poñen en risco a saúde, neste caso, dos galegos e das galegas. Moitas grazas.
Grazas, señora Prado. Polo Grupo Parlamentario Popular o señor Núñez Centeno.
Grazas, presidenta. Bos días. Señorías, despois de escoitalas non me queda máis que empezar lendo un artigo, Redacción médica 25 de outubro: ¿De que vale Farmaindustria? "Sus miembros critican la escasa influencia de la patronal en Sanidad. Varios miembros de la patronal han expresado a Redacción Médica su descontento y malestar con los escasos resultados que están teniendo las iniciativas de la patronal sobre las administraciones públicas". Sen más comentarios. A partir da celebración do Congreso Nacional de Psiquiatría, décimo oitavo congreso, o Grupo de AGE trae a este pleno unha proposición non de lei con argumentos dificilmente xustificables. Falan do patrocinio de empresas farmacéuticas, que foi, é e será un importante piar na celebración deste tipo de eventos e que está perfecta e claramente regulamentado no Código de boas prácticas da industria farmacéutica, aprobado e asinado pola maior parte desas empresas. Falan vostedes tamén do prezo do Congreso na súa iniciativa, que foi establecido pola sociedade científica e polo comité organizador, e no que a Xunta de Galicia non ten ningún tipo de intervención. Sociedades científicas rexidas na súa maior parte por profesionais do sistema público de saúde. E poñen como gravísimo problema a celebración de dous simposios satélites organizados pola industria no marco do citado congreso. E teño que dicirlles que non foron dous, foron tres, o que pasa é que dous deles foron o mesmo día e á mesma hora. Nun contexto de centos de actividades científicas, parécenos aos deputados e deputadas deste grupo un pouco esaxerado. O programa do Congreso ten 259 páxinas de actividades de todo tipo: conferencias, mesas redondas, talleres, comunicacións, 41 simposios, pósters e soamente tres actividades dunha hora e media, nun evento de tres días, pero iso parécelles a vostedes motivo suficiente para demonizar o congreso. Refírense despois, no texto da súa proposición, aos informadores técnicos sanitarios anteriormente, antigamente chamados visitadores médicos. Eses profesionais, na súa grande maioría, son licenciados ou licenciadas universitarias en distintas carreiras. Exercen o seu traballo informativo –como vostedes din– nos distintos centros de saúde ou hospitais da rede pública, pero tamén en consultas clínicas e hospitais privados. A súa misión é o recordatorio dos produtos farmacéuticos das súas empresas, así como a presentación de novidades farmacolóxicas, ensaios clínicos e novas indicacións de produtos xa existentes na farmacopea. Desde logo, na miña experiencia persoal e nos centros que eu coñezo, a visita destes traballadores ás consultas realízase en horarios que non interfiren na práctica clínica, ou ben antes de empezar a consulta ou despois de rematala. Está claro que este grupo non pode aceptar o seu punto 2, que pide prohibir a actividade de márketing farmacéutico realizada nos centros de saúde e hospitais públicos a través dos coñecidos como visitadores médicos. E non só porque pensamos que teñen a súa función dentro do sistema sanitario como informadores de novidades e avances, senón porque supoñería mandar ao desemprego a máis de mil persoas cun posto de traballo na comunidade autónoma de Galicia. Non sei que pensarán eses profesionais e as súas familias da súa proposición. Desde logo, si estamos de acordo en que o seu traballo se faga en horarios que non entorpezan a actividade clínica dos profesionais da sanidade e evitando molestias aos usuarios e usuarias. Por suposto, tamén estamos de acordo en que é unha obriga irrenunciable do Goberno galego velar pola saúde dos galegos e galegas, e así é, ao separar os intereses das grandes empresas e dos laboratorios das necesidades dos e das doentes. Exemplos das políticas do Goberno Feijóo e dos gobernos do PP son o catálogo de medicamentos, os prezos de referencia, o aumento da prescrición de xenéricos, a compra centralizada e toda unha serie de normas encamiñadas a controlar o gasto farmacéutico, facendo posible a sostibilidade do noso sistema sanitario. Xa lle lin antes o artigo de Redacción médica. En resumo, e rematando, señora presidenta, pensamos que a Administración galega si debe colaborar en congresos sanitarios, aínda que podo afirmar que a Consellería de Sanidade non achega un só euro á organización de congresos. E debe colaborar por unha dobre vertente: a da formación dos seus profesionais e tamén pola importante promoción turística e o retorno económico que representa para a cidade onde se celebra un congreso sanitario, habitualmente cunha moi alta participación de profesionais. No caso do Congreso de Psiquiatría de Santiago, máis de 2.000 psiquiatras, psicólogos, persoal de enfermería psiquiátrica e médicos forenses, cun impacto calculado de máis dun millón e medio de euros para os comercios e a hostalería da cidade. Supoño que vostedes terán presentada esta moción no Concello de Santiago, porque se o Sergas e a Universidade eran colaboradores, o Concello de Santiago era colaborador especial deste evento. Non sei o que opinará o doutor Martiño Noriega sobre o asunto –quen, por certo, non acudiu aos actos de inauguración nin á clausura do evento–, pero os empresarios e comerciantes desta cidade non estarán moi de acordo con vostedes nin coa postura do alcalde. ¿Van vostedes declarar Santiago, Coruña e Ferrol cidades libres de congresos médicos? Os alcaldes da súa cor política verán o que fan, se apoiarán ou non estes eventos, e que opinará a cidadanía se non colaboran. E sobre o punto 3, pensamos que o Fegas estivo e desenvolveu un papel moi importante na formación dos profesionais sanitarios. Como está a extinguir o Fegas, o punto está obsoleto. Vaise substituír pola Axencia galega para a xestión do coñecemento. De calquera xeito, se consultan a guía de actividades de formación do Fegas 2015, poderán comprobar a cantidade de cursos e actividades que organizou. Con respecto á emenda do Grupo Mixto, sinalar que xa están a desenvolverse patentes con participación pública no Servizo Galego de Saúde dende o ano 2010, antes en realidade non se facía, desde a chegada do Goberno do Partido Popular. E a día de hoxe hai máis de 25 innovacións en curso con participación do Sergas. Máis nada e moitas grazas.
Grupo autor da proposición non de lei. Ten a palabra a señora Solla. Déanlle voz ao escano da señora Solla.
Grazas. En primeiro lugar, agradecer o apoio do Grupo Mixto e do BNG. No caso da emenda do Grupo Mixto, imos aceptala, porque aínda que coa iniciativa tentabamos propor temas concretos polos que comezar a traballar, está claro que dende Alternativa Galega de Esquerda xa temos traballado tamén no tema da farmacia noutras ocasións; entre elas, propondo a creación, mediante emendas nos orzamentos, dun laboratorio público. Emendas que non só foron rexeitadas por parte do partido Popular, que nin tan sequera se referiron a elas no debate o pasado ano, e saben as súas señorías que hai fármacos que xa se producen nos propios hospitais públicos porque non teñen patente, e saben as súas señorías que poderiamos comezar por producir fármacos xenéricos, pero non teñen interese ningún neste tema. Evidentemente, o interesante é seguir favorecendo o negocio de Farmaindustria. No relativo á emenda do PSdeG, non a imos aceptar. Aceptaremos esa votación por puntos, pero é que nós non é que queiramos que non se entorpeza a actividade asistencial, que por suposto, é que consideramos que os traballadores e traballadoras públicos, médicos, médicas, persoal de enfermería, non deben estar presionados pola industria farmacéutica. Entendemos que, se queren informarse –pareceume incrible que se lle chamara aquí aos visitadores informadores– os profesionais teñen capacidade suficiente para recorrer aos estudos e á literatura sen ter que estar presionados por comerciais de grandes empresas multinacionais. A farmacia xera máis negocio, señor voceiro do Grupo Popular, que o comercio de armas ou que as propias telecomunicacións en todo o mundo, e nove de cada dez empresas farmacéuticas invisten máis, precisamente, no márketing que na investigación. E non estamos a falar aquí de que exista libre comercio, porque eu falaba do interese que teñen vostedes en que se aprobe ese Tratado de libre comercio e dos 40 millóns que a gran industria farmacéutica está a investir para presionar a Comisión Europea, que de libre ten ben pouco porque, precisamente, é un sector oligopólico no que 25 empresas controlan o 50 % do mercado. Pero claro, vostede se se guía por algúns artigos e esa é a súa única referencia, e ao que vén aquí é a establecer un diálogo –a verdade, bastante ridículo– sobre o noso criterio en relación á farmacia falando do emprego –¿cando lles preocupou a vostedes o emprego dos concellos que están gobernados polas propias Mareas?–, evidencia que vostede non ten ningún tipo de argumento. Está claro que o Partido Popular o único interese que ten é seguir favorecendo a intromisión dos lobbies empresariais na sanidade pública, que viven, evidentemente, do orzamento. Entendo que a Administración sanitaria e a Administración pública...,
Remate, por favor.
...que é a que sostén o negocio das farmacéuticas con máis razón que a que sostén o seu negocio, debería ter criterios para limitar a súa influencia dentro do sistema sanitario. Pero vostedes para o único que están é para facilitar o negocio das grandes empresas a custa da sanidade pública de todos os galegos e galegas.
Moitas grazas señora Solla. Proposición non de lei do G.P. dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de Dª María Soledad Soneira Tajes e dous deputados/as máis, sobre as actuacións que debe levar a cabo a Xunta de Galicia para garantir a permanencia do Centro Galego de Bos Aires como referente hospitalario, cultural e social da cidadanía galega residente na República Arxentina, así como a súa presenza nos órganos de representación política de OSPAÑA
A esta proposición non de lei non se presentaron emendas. Para formulala ten a palabra a señora Soneira.
Señora presidenta, señoras deputadas, señores deputados. Dicía concepción Arenal que a dignidade é o respecto que unha persoa ten de si mesma, e quen a ten non pode facer nada que a volva desprezable aos seus ollos. No mesmo sentido, o escultor Eduardo Chillida, nos peores momento da presión terrorista en Euskadi, dicía que un home ten que ter sempre o nivel da dignidade por riba do nivel do medo. Isto ten que ver, señorías, co debate desta iniciativa e co debate político que se ten producido nesta casa non hai moito, porque moito ten que ser o medo para que ao final se poña incluso en cuestión a dignidade do cargo e incluso a dignidade persoal de quen o ostenta. Vostedes lembrarán que aquí, no último debate do estado da Autonomía, o presidente da Xunta emocionouse desde ese mesmo atril falando de Galicia, de patria, de principios, e eu non poño en dúbida nin a emoción nin os sentimentos. Segundo o dicionario, patria é a terra natal ou adoptiva á que se sente ligado o ser humano por vínculos xurídicos, históricos ou afectivos, e eu incluso diría que emocionais. E patriotismo é a cualidade da persoa que ama a súa patria. Pois eu, señorías, modestamente, quero chamar aquí á patria a que participe neste debate. En 1879 xurdiu o primeiro embrión dun centro galego na República Arxentina, e a súa comisión directiva provisional escribe na súa carta fundacional: "Os galegos que dela vivimos afastados" –referíndose a Galicia e á patria– "e que por ela suspiramos, queremos non dar alentos aos rigores con que nos maltrata o infortunio. O centro galego chama aos seus coprovincianos, aspira a que en brazos da recreación, se mitiguen os pesares que o ostracismo xera. Que non arribe un só galego ás praias desta república sen achar ao instante, entre nós, a familia. E para rematar, que no seu seo non sexan xamais indiferentes as angustias de Galicia". Isto dito –basicamente– por homes, en moitos casos, analfabetos ou semianalfabetos, que lles custaba expresar en letra impresa, en letra escrita, o sentimento. Esta é a patria espallada polo mundo. Anos despois, un 2 de maio de 1907, reúnense, e dío así a súa carta fundacional: "En Buenos Aires, capital de la República Argentina, a los dos días del mes de mayo de 1907, se reunieron en una solemne sesión un regular grupo de entusiastas coterráneos, guiados a cual más de un entrañable cariño a la región gallega, y acordaron fundar en Buenos Aires un centro gallego para que, al igual que otros congéneres establecidos en diversas capitales americanas y europeas, pueda llenar las necesidades de que completamente carece nuestra colectividad, para lo cual se comprometen a constituirse en protagonistas para la pronta realización de esta patriótica empresa y firman el presente documento como prueba de su patriotismo más acrisolado". Señorías, algúns por idade, algúns incluso pola cultura do noso país, que nos últimos tempos ten esquecido esta parte importante da nosa historia, quizais non o saiban, pero o Centro Galego de Bos Aires foi a resposta patriótica á soidade, á desesperanza, á saudade, á falla da saúde do corpo e da alma, á incultura e á defensa dos dereitos laborais, porque no Centro Galego alfabetizáronse os emigrantes, díxoselles cales eran os seus dereitos como cidadáns, déuselles acobillo, alí namoráronse, alí formaron as súas familias, no seu hospital pariron as súas mulleres e tiveron os seus fillos e alí se lles ensinou a manter os vínculos coa patria. Podemos falar de todo o patrimonio que ten alí, e posiblemente quedariamos curtos. Alí están gravadas as voces de persoeiros da historia de Galicia que non están en Galicia esas voces, ese patrimonio, conservado, e que, se dixeran aquí o que alí dixeron, entrarían na cadea. Alí publicáronse os textos en galego, e foron publicados desde o Centro Galego, con apoio económico e técnico, textos que, se se intentaran publicar aquí, acabarían na cadea. Alí acolleron, incluso ata a hora da súa morte, a aqueles que aquí honramos como pais da patria, e sen embargo, ao longo da historia, ata este momento ningún presidente da Xunta e ningún Goberno da Xunta renegara desta parte da nosa historia tan importante para a nosa identidade como calquera dos símbolos que temos en Galicia por tales símbolos da nosa identidade. Quero tamén chamar aquí a un galego nacido na Arxentina, vinculado ao Centro Galego, que escribe agora xa en castelán, e que lle mandou unha carta ao señor presidente da Xunta da que vou ler o último parágrafo: "Señor presidente –por certo, o presidente non lle contestou–, como todos sabemos y queda claramente expresado en la reproducción y en el inicio de esta carta de lo expresado oportunamente por el presidente de OSPAÑA –logo direilles que é OSPAÑA–, esta obra social fue creada para servir de soporte económico al Centro Gallego. Asistir a la desvirtuación de tal objetivo es sumamente doloroso para quienes de verdad queremos a la casa que durante más de un siglo cobijó a tantos de nuestros paisanos, brindándoles atención sanitaria y afectiva. Pero sepa usted que –abro comiñas porque esta é a transcripción literal do que aparece no equivalente do Boletín Oficial do Estado da República Arxentina, e transcribe esta persoa–: "la nueva redacción del citado cuerpo normativo de OSPAÑA se sustenta en las propuestas presentadas por el Gobierno de España y de la Xunta de Galicia –quédense con este recado–, cuyo planteo consiste básicamente en la incorporación a la gente del seguro de salud de la mutua de inmigrantes españoles y sus descendientes en la Argentina, creada a fin de suplir la ausencia del Centro Gallego de Buenos Aires, mutualidad cultural y asociación social, y a efectos de que a través de la misma se elija a los representantes del Gobierno de España y de la Xunta de Galicia para ocupar los cargos en los órganos directivos y de fiscalización de la obra social"." Péchanse as comiñas da publicación do Boletín Oficial da Arxentina. E di esta persoa e remata: "Esto representa una auténtica decepción, pues jamás entenderemos que nuestro Gobierno peticione para perjudicar al Centro Gallego de Buenos Aires. En definitiva, señor Alberto Núñez Feijóo, hace tiempo que no espero ninguna ayuda de su Administración para nuestro Centro, pero jamás imaginé que su pie fuese uno de los que intentase apisonar la lápida sobre la más grande obra del mutualismo creada por la diáspora gallega." Fin da carta deste cidadán galego, de nacionalidade española, que forma parte do Centro Galego e que é unha persoa da cultura, unha persoa que ten un programa de radio que chega á colectividade galega, en galego e que transmite as noticias de Galicia. Esta persoa está decepcionada, pero os seus pais, a súa familia, os da xeración pretérita que teñen o Centro Galego coma unha parte importante das súas vidas non están decepcionados, están aterrados porque ninguén se atrevera a tanto –nin Albor, nin Fraga, nin Laxe, nin Touriño– e foi este presidente, o que desde aquí se emociona falando da patria. Pero é que, señorías, a patria son as persoas que a queren, que a senten estean onde estean; [[Aplausos.]] estes están na Arxentina e o presidente vendeunos, púxolles un pé enriba. E para certificalo, ademais, tiña previsto viaxar el á Arxentina para darlle o visto bo a esta felonía –porque non ten outro nome–, pero resulta que despois se asustou ao ver a reacción e mandou o señor Rueda, e o señor Rueda acudiu encantado ao oitavo aniversario de OSPAÑA para certificar –insisto– unha felonía difícil de entender nun presidente de Galicia que ademais se chama patriota. Non digo máis.
Moitas grazas, señora Soneira. Intervención dos grupos parlamentarios. Grupo Mixto, señora Iglesias.
Grazas, presidenta. Esta PNL que estamos a debater neste pleno xa foi debatida na Comisión de Cultura do día 22 do mes de outubro pasado e rexeitada polo Partido Popular. Pero a relevancia que ten para nós a identidade e a historia que ten o Centro Galego de Bos Aires fai necesaria e xustifica a insistencia do PSdeG-PSOE. O Centro Galego de Bos Aires nace da iniciativa dun grupo de emigrantes galegos inspirados polo acto á memoria de Pascual Veiga, autor de Alborada Galega, o 31 do outubro de 1906, e arengados por un artigo do xornalista Lence no Diario Español sobre a emocionante homenaxe. Por iso se di que o Centro Galego de Bos Aires nace dunha cantiga. Eran tempos nos que o pobo galego emigraba masivamente cara a América nunhas condicións que nada teñen que ver co novo fenómeno migratorio que estamos a padecer de novo na Galiza. Moitas daquelas emigrantes, moitos e moitas, chegaban enfermas de corpo e alma, pobres, desorientadas e ademais analfabetas. O espírito que impulsou os promotores e creadores do Centro foi o de crear un lugar de acollida e amparo para as irmás da terra. Co paso do tempo, o Centro cumpriu as expectativas polas que fora creado: prestou axuda na resolución de trámites administrativos e burocráticos ás que chegaban, impartiu cursos de alfabetización, creou unha oficina de traballo e emigración e, por descontado, prestou axuda médica e asistencia sanitaria. Apoiaremos co noso voto unha iniciativa dirixida a preservar o patrimonio hospitalario, cultural, social e identitario do Centro Galego de Bos Aires. Un centro que, como xa se dixo e é sabido, conta cun patrimonio que contén as obras de autores galegos no exilio, unha importantísima biblioteca e fonoteca, e un recoñecido hospital no que finou o noso ben querido Castelao. Co Goberno do PP, a Xunta decide eliminar o Centro Galego da xestión de OSPAÑA para substituílo por unha mutua privada, como así o recolle unha resolución que o Goberno arxentino fai e que foi traída á Cámara pola señora Soneira –e que me corrixa se me equivoco–. Dous dos representantes de dita mutua son: Alejandro Dobarro, presidente do PP en Arxentina e vicepresidente de OSPAÑA, e Santiago Camba, actual conselleiro de Emprego e Seguridade Social da embaixada de España en Bos Aires. Creo que non hai nada máis que dicir do cambalache que fixo a Xunta de Galiza, co Goberno do PP, co Centro de Bos Aires. Estas dúas persoas, con forte vinculación ao Partido Popular, son as principais beneficiarias da escura e sospeitosa operación. Políticas ás que nos ten acostumadas o partido do Goberno en función dos intereses particulares da cosa nostra. Grazas, máis nada.
Moitas grazas. Polo Bloque Nacionalista Galego ten a palabra a señora Paz Franco.
Bos días, señoras e señores deputados, persoas novas que nos acompañan desde a tribuna de convidados. Desde o Grupo Parlamentar do Bloque Nacionalista Galego, imos votar favorablemente esta iniciativa do Grupo Parlamentar Socialista. Desde logo, neste pleno no que tanto levamos falado de transparencia, gustarianos que algunha vez neste Parlamento e neste país puidésemos saber de verdade o que leva acontecido co Centro Galego de Bos Aires, sobre todo no que atinxe ao ámbito da prestación sanitaria aos emigrantes galegos en Bos Aires nos últimos anos. Porque, efectivamente, aquí xa durante a pasada lexislatura viñéronse pedindo explicacións por parte dos distintos grupos da oposición que nunca se nos deron a respecto de tres ou catro fitos que se produciron en relación co Centro Galego e coa prestación sanitaria: Primeiro, cando empezou a incorrer o Centro Galego –fundamentalmente derivado da prestación sanitaria– nunha situación económica difícil cando se decidiu crear esa entidade, OSPAÑA, que teoricamente naceu como unha "obra social de los inmigrantes españoles y sus descendientes en la República de Argentina" e que, se se mira a súa páxina web, pon que é unha organización sen ánimo de lucro. Pero dende logo eu, que son de Ourense e tamén coñezo unha fundación sen ánimo de lucro que se chama a Fundación San Rosendo, estou empezando a dubidar de cal é o verdadeiro ánimo desta organización OSPAÑA. Xa naquela altura se lle pediran explicacións á Xunta de Galiza por parte dos grupos da oposición acerca de cales eran as perspectivas de futuro do mantemento do Centro Galego e do mantemento da prestación sanitaria do hospital do Centro Galego aos emigrantes. Xa daquela, cando a Xunta de Galiza decidiu participar de OSPAÑA a través da Fundación Galicia Saúde, as decisións que se tomaron naquel momento en relación con este asunto, como por exemplo a decisión que se tomou no ano 2009 de privatizar a xestión do hospital do Centro Galego a mans da empresa 3A Recoletas por un prezo de 37,2 millóns de euros de canon... Empresa que, por certo, en xullo de 2010 xa renuncia a esta xestión e entón a Fundación Galicia Saúde encárgalle a Deloitte unha auditoría da que tampouco sabemos exactamente, pero custou bastantes cartos públicos e nunca se soubo neste Parlamento cal fora o resultado desta auditoría. Polo tanto, o que podemos dicir case pasados 6 anos con total rotundidade son tres cousas: Primeiro, que a Xunta de Galiza nunca tivo interese por garantir o futuro do Centro Galego, fundamentalmente no que atinxe a prestacións sanitarias aos emigrantes. Segundo, que como consecuencia desa falta de interese non houbo unha planificación por parte da Xunta de Galiza das actuacións que había que levar a cabo tanto para sanear financeiramente o Centro Galego como cal ía a ser a participación da Xunta de Galicia. Polo tanto, todas as medidas que se foron tomando deberon ser froito da improvisación e da ocorrencia que había en cada momento. Finalmente, despois de 6 anos o que se constata é que, ademais de improvisación e desinterese, había un claro interese por privatizar esta asistencia sanitaria aos e ás emigrantes na Arxentina, fundamentalmente en Bos Aires. Porque, efectivamente, a partir dese momento pasaron varias cousas: houbo unha intervención xudicial en Arxentina do Centro Galego; tamén houbo un concurso de acredores, tamén aquí, da Fundación Galicia Saúde –que tampouco nunca se nos explicou adecuadamente como entrou en concurso de acredores, cantos cartos públicos acabamos enterrando aí e, claro, coa Lei de transparencia que se vai aprobar, como das cousas do pasado non se pode pedir información, pois seguramente nunca o saberemos–; e, desde logo, a última noticia –que ademais explicou moi ben a señora Soneira– de que son a propia Xunta de Galiza e o Estado español os que propoñen a desvinculación de OSPAÑA do hospital do Centro Galego e que isto leva directamente a que unha mutua sexa a que se faga cargo, cremos que, desde logo, acaba por pechar o círculo do que xa se albiscaba no ano 2009, que estamos ante un posible desmantelamento e privatización deste centro. Desde logo nós, igual que o Grupo Socialista, apostamos porque desde o Goberno da Xunta de Galicia a emigración nos valla para algo máis que para facer retórica desde a tribuna deste Parlamento e porque de verdade se atenda os e as emigrantes...,
Moitas grazas, señora Paz.
...sobre todo nunha necesidade tan importante como é a da prestación sanitaria. Máis nada e moitas grazas.
Grupo Parlamentario de Alternativa Galega de Esquerda, ten a palabra o señor Ron.
Moi boas de novo a todos e a todas. Esta iniciativa, en efecto, foi tratada en comisión tamén e aí xa diciamos que a Xunta de Galicia o que está facendo, loxicamente, é aplicar a súa estratexia de desmantelar absolutamente todo aquilo que a nosa diáspora con moito esforzo puxo en pé. Porque vostedes unicamente usan as persoas migrantes con claros fins electorais, pero non se preocupan de respectar a súa dignidade. O esforzo da nosa diáspora para poñer en pé o Centro Galego de Bos Aires, para manter a nosa identidade como pobo, para defender a nosa lingua galega, para defender a memoria republicana cando aquí se estendía a longa noite de pedra, todo iso foi posible porque o esforzo da nosa xente o permitiu. Pero o Partido Popular teima en querer desmantelar todo isto, e teima porque vostedes teñen claramente un fin. Si que hai planificación, señora voceira do BNG, pero é unha planificación que non quere defender os dereitos dos galegos e das galegas que están en Bos Aires, senón unicamente unha planificación e unha estratexia que non agocha que queren vostedes privatizar o que co esforzo de tantos galegos e galegas se puxo en pé. Porque xa se dixo aquí: hai unha privatización diferida que se está dando desde o ano 2009; é dicir, é ademais unha privatización que foi paralizada, pero que supoñía daquela que a Xunta de Galicia poñía catro ou cinco veces máis diñeiro que a propia empresa privada 3A Recoletas. Desde logo, xa era daquela un bo negocio para aquela empresa privada e un mal negocio para o diñeiro público, pero loxicamente a vostedes iso non lles preocupa, vostedes unicamente o que queren facer é desmantelar a nosa memoria como pobo. E aí está o 2 de setembro o Boletín Oficial da República Arxentina, onde se amosa perfectamente o acordo entre o Goberno do Estado e a Xunta de Galicia no que acordan afastar da xestión de OSPAÑA as xentes do Centro Galego de Bos Aires. É claramente un percorrido antidemocrático, unha inxerencia e mostra que vostedes o que perseguen é quizais especular, quizais vender, quizais arrasar con ese edificio posto en pé polo esforzo dos nosos galegos e galegas. Recordemos que ese edificio ten 34.000 metros cadrados –o Sanatorio Social–, seis plantas, dous subsolos, que pode atender de forma interna a 370 pacientes, que ten seis quirófanos e 60 consultorios externos. Desde o punto de vista cultural, aí está o mellor da nosa memoria: unha biblioteca con máis de 20.000 volumes, temos o Teatro Castelao e temos a Sala de arte Díaz Pardo. Claro que houbo problemas de xestión, pero problemas tamén provocados por vostedes porque unicamente querían ir a Arxentina ou a outros centros galegos para tentar ter un viveiro de votos cos que gañar os procesos electorais, pero nunca se preocuparon de xestionar, de planificar, de estruturar ben as cousas e así chegouse a unha situación de intervención por parte da xustiza arxentina, a esta situación en que vostedes lavan as mans e teñen claramente a estratexia de privatizar o posto en pé polos galegos e galegas. Nese proceso de privatización, desde logo, a Alternativa Galega de Esquerda non vai participar. Nós queremos que se manteña a nosa memoria como pobo, nós queremos que se manteñan e se respecten os dereitos dos galegos e galegas que están na diáspora, porque o merecen. E, desde logo, o noso apoio para que non suceda o que vostedes teñen na súa folla de ruta neoliberal, que é absolutamente desfacerse da nosa memoria e dos nosos dereitos. Para iso non contedes coa Alternativa Galega de Esquerda.
Grazas, señor Ron. Grupo Popular, señora Prado del Río.
Moitas grazas, señora presidenta. Ben, señorías, hai dúas formas de saber que estamos en eleccións: unha, que se convoquen as eleccións, e outra, que a señora Soneira traia iniciativas de emigración á Cámara. Porque, claro, levamos xa un mes, señora Soneira, que vostede fai o seu traballo, esta xa a trouxo á Comisión e agora volve traela ao Pleno. Eu entendo que vostede ten que facer méritos nese PSOE en descomposición, que están puxando todos un pouquiño a ver se o señor Besteiro cae no precipicio da dimisión, e vostede está nesa carreira. Pero, bueno, nós imos falar da iniciativa que vostede trae ao Pleno. Vostede oculta información á Cámara –e sábeo–, vostedes menten –e sábeno–, e entón eu vou dicir aquí a verdade. E a verdade, señora Soneira, é que, efectivamente, a Obra Social OSPAÑA se puxo en marcha para que os fillos de galegos fosen ao Centro Galego e incrementar o número de socios, e vostede sabe que non van porque é xente nova, porque teñen unha relación laboral e, por tanto, van á obra social e non van a OSPAÑA. E, por tanto, OSPAÑA non era o rendible que dicían o señor Touriño e a señora María José Rubio cando foron alí no ano 2007, e vostede sábeo. Fala vostede da Fundación Galicia Saúde. A Fundación Galicia Saúde está formada pola Xunta e polo Centro Galego, eses son os dous patróns da fundación. ¿Sabe vostede canto se incrementou a débeda da Fundación Galicia Saúde no Bipartito? Dígollo porque a señora Paz di que non hai transparencia, non sei se era que vostedes non informaban a outra parte do Goberno cando gobernaban xuntos. Pero, mire, a Fundación Galicia Saúde empezou con vostedes, co Bipartito, cunha débeda de 7 millóns de euros e despois, cando vostedes deixaron o Goberno, tiña 21 millóns de euros de débeda; é dicir, triplicaron a débeda no seu mandato, señora Soneira. Igual non lle deu toda a información ao Bloque Nacionalista Galego e por iso a señora Paz vén aquí agora pedir datos de transparencia, déallos vostede que seguro que os coñece ben. Mire, ¿e sabe por que, entre outras cousas? Porque vostedes, o Partido Socialista, non pagaban as cargas sociais dos empregados. Iso si que é unha indignidade, señora Soneira, iso si que é unha indignidade. Vostedes que veñen aquí encherse a boca a falar de emprego, a falar da situación das persoas desempregadas e a falar desas cousas, vostedes non pagaban as cargas sociais dos empregados e iso houbo que pagalo, iso houbo que pagalo. ¿Sabe quen o pagou? Vostedes non. [[A señora Díaz Pérez pronuncia palabras que non se perciben.]] Si, a Xunta de Galicia do Partido Popular, señora Díaz, vostede non está no debate e se non lle deixan falar no seu grupo, eu non teño culpa.
Non dialoguen, por favor. Silencio, por favor.
Dígalles que lle deixen falar. Póñanse de acordo, porque a señora Soneira di que a Xunta non pon cartos e o señor Ron di que pon cartos pero que non pon dabondo, que hai outros que poñen máis. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] A vostede tamén, home, se lle deixaran falar, pois igual non falaba dende o escano e falaba dende aquí. Miren, os estatutos da Fundación obrigan ao Centro Galego a que se en dous anos consecutivos ou en tres alternos durante cinco ten resultados negativos, ten que irse do padroado. ¿Sábeo, verdade, señora Soneira? Dígao aquí tamén. Pero, miren, a señora Iglesias dicía que a corrixiramos se non dicía a verdade. Mire, señora Iglesias –que non está, bueno–, a verdade é que a Xunta de Galicia non bota a OSPAÑA do Centro Gallego, non a bota. Vou ler unha noticia de Galicia Exterior do ano 2011, cando o señor Vello, presidente da directiva do Centro Gallego, que non é sospeitoso de ser do Partido Popular e vostede sábeo, señora Soneira, ¿verdade? Porque vostede dicía que o outro candidato era o que era afín ao Partido Popular, será que vostede encontraba máis afín ao Partido Socialista o señor Vello. Pois o señor Vello, presidente da directiva do Centro Gallego, di no ano 2011 –vouno ler en castelán, porque vostede tamén leu algunha cousa en castelán e isto está en castelán–: "Con la finalización del convenio con OSPAÑA nos hemos liberado de una gran cantidad de gastos." –2011, señora Soneira– "Vello recalcó que la conclusión de este contrato de OSPAÑA y Centro Gallego no significó una pérdida importante de socios para la institución: "Automáticamente salieron del registro 2.200 personas que pertenecían a los planes Celeste y Celeste plus, los cuales eran tremendamente deficitarios para el Centro Gallego porque sus aportes eran muy bajos y representan menos de la tercera parte de la cuota que abonaban los socios. Era una carta que nos teníamos que sacar de encima porque en los últimos años significó un deterioro económico muy grande para la entidad"." Non mintan, señorías, vostedes botaron as persoas máis necesitadas, as persoas que cobraban pensións non contributivas, as persoas que non aportaban o que pensaban que ían aportar e que necesitaban socios máis potentes, señora Soneira. Vostedes botaron da protección social 2.200 persoas con moitas necesidades, non lles boten a culpa á Xunta de Galicia, aquí ten a proba, o señor Vello –que é afín ao Partido Socialista e vostede sábeo–, foi o que dixo estas palabras, non as dixo o Partido Popular...
Remate, por favor.
...e vostede sabe que non foi a Xunta de Galicia. Mire, OSPAÑA non recibe fondos da Xunta e vostede sábeo, os seus balances son públicos. Vostede pide no punto tres auditar as súas contas, esas contas son públicas e ademais están auditadas polo Goberno arxentino. Con todo isto, co que vostede sabe e non conta nesta tribuna, abandone, señoría, a cerimonia da confusión...
Remate, por favor.
...e responda a esas cartas que lle mandaron coa verdade e deixe de facer de patriota de urna. Nada máis e moitas grazas.
Moitas grazas. Grupo parlamentario autor da proposición non de lei, ten a palabra a señora Soneira Tajes.
Grazas, señora presidenta. Quero empezar por agradecer o posicionamento dos grupos que están na oposición. Á señora Paula primeiro quero felicitala porque xa fixo méritos dabondo para ir ao Senado –se queren os electores, evidentemente– [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Vostede, que ademais me coñece e sabe que hai determinados temas cos que aquí pois, bueno, ás veces temos que interpretar un certo papel, sabe vostede que en determinados temas hai deputados, entre os que se atopa vostede, –e non falo deste en concreto– que non interpretan papel ningún, que o viven, que o senten. Voulle dicir unha cousa, primeiro, que a informen ben a vostede. E para todas as súas señorías, OSPAÑA vén ser o equivalente dunha empresa de saúde de España –imaxínense vostedes, eu que sei, a máis coñecida posible, Mapfre– que contrata pólizas con cidadáns e despois contrata os servizos médicos con aqueles hospitais –como pode ser A Rosaleda ou calquera destes que coñecemos aquí– que lle prestan o mellor servizo. ¿E que fixo o OSPAÑA co Centro Galego de Bos Aires a pesar de que se creou precisamente para lle dar cobertura? Ao Centro Galego mandáballe a los viejiños con patologías de toda la vida –e, ademais, ao prezo que poñían eles– e que non eran socios, porque os socios do Centro Galego... A vostede informábana mal o señor Santiago Camba e o señor Dobarro porque están a outra cousa, a garantirse un posto vitalicio no Consello de Administración de OSPAÑA, ¿entende vostede? Porque coa lei arxentina e como fixeron a modificación, mañá o presidente da Xunta é outro e non pode cambialos, ¿entende? Claro que non llo contaron. O señor Santiago Camba anda un pouco disperso ultimamente por Bos Aires, está a outra cousa, ¿entende? Necesita garantirse un puestiño alí, ¿entende? Entón ¿que di o Centro Galego? Non me manden vostedes os pacientes e ademais a este prezo, mándenme vostedes tamén aqueles que teñen vinte anos e que pagan máis cápita, que os están mandando vostedes ao hospital italiano. [[A señora Prado del Río pronuncia palabras que non se perciben.]] Home, permíteme, Paula, que nisto che diga que sei un pouquiño máis ca ti. [[A señora Prado del Río pronuncia palabras que non se perciben.]] Estou dicindo a verdade e nada máis que a verdade, para que o teñamos claro. Segundo, non é verdade que o señor Feijóo e a Xunta de Galicia [[Murmurios.]] non tiveran interese polo Centro Galego. Titular do diario La Prensa, de Bos Aires, cando aínda Feijóo ía alí dicir que sentía esta cousa: "El presidente de la Xunta de Galicia compromete una ayuda millonaria para el hospital del Centro Gallego". Claro, ¿cando se acaba e se rompe a relación? Desde aí non se ve, pero si é certo, este é o cartel do presidente da Xunta co candidato, porque houbo eleccións democráticas no Centro Galego –que iso é un arma de destrución masiva, ¡las urnas!– e resulta que o candidato que leva de apéndice a Feijóo perde; nese momento...,
Remate, señora Soneira, por favor.
...o señor Santiago Camba [[Murmurios.]] dixo: "se acabó la relación". E, por certo, non confunda vostede a Fundación Galicia Saúde con OSPAÑA e nada diso. A Fundación Galicia Saúde está disolta, non a meta neste circo, e ademais disolveuna de maneira unilateral e non chamando ao presidente do Centro Galego que era o socio, o elixido democraticamente, senón chamando a outra persoa que estaba alí porque parece ser que era máis afín ao presidente Feijóo.
Moitas grazas, señora Soneira.
Mire, patriotismo de salón non, señora Prado.
Moitas grazas. Proposición non de lei do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa de D. Daniel Rodas Chapela, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego para garantir a supervivencia da actividade e o mantemento do emprego da frota do cerco
A esta proposición non de lei presentáronse emendas do Grupo Parlamentario Mixto e do Grupo Parlamentario Popular.
Ten a palabra para formular a proposición, señor Rodas.
Bo día, señorías. Damos a benvida tamén aos armadores da frota do cerco que hoxe nos acompañan e que van ter a oportunidade de asistir a este debate. Uns armadores e mariñeiros que levan 23 días acampando diante de San Caetano, denunciando que o Goberno galego os arruína e que os obriga a unha actividade ilegal. E non é dende hai 32 días, senón que xa levan dous anos denunciando que o Partido Popular, unha vez máis, os traizoa e colabora cos criterios impostos dende Bruxelas e dende Madrid, que non son outros que obrigar ao despezamento da nosa frota. Levan dende 2013 co acordo aprobado o 20 de decembro, que establece, fundamentalmente, un reparto en función duns supostos dereitos históricos, que permite no caso da xarda o reparto no que se establece un 70 % de supostos de dereitos históricos e un 30 % de criterios socioeconómicos. O que supón que a 153 barcos galegos lles corresponde o 25 do total da cota, mentres que 59 barcos vascos se corresponden co 50 % do total. Ou que nas artes continxentadas aqueles barcos que son de pequenas características, pois un barco galego pescando ao lado dun barco vasco das mesmas condicións resulta que por cada quilo de xarda que pesca un barco galego, un barco vasco pode pescar nada máis e nada menos que 4 quilos. Ou que no caso do xurelo, a especie principal do noso cerco, se segue admitindo esa división entre o Atlántico e o Cantábrico, como se Galiza non fose un país único, ou conséntese que o golfo de Cádiz no xurelo aumentase a súa participación dun 10 % a un 30 % do total da cota. O segundo problema é o reparto individual que están impondo, que supón dividir e enfrontar a frota; pois é intolerable, totalmente intolerable, que na VIIIc 73 barcos de Acerga que comparten as súas cotas teñan 1.400 toneladas, mentres que 28 barcos de xestión individual teñan 1.500 toneladas. Dúas especies principais, dicía, a xarda e o xurelo, que ao aplicar o reparto individual condenan a maior parte da frota a unhas cotas irrisorias. Hai barcos no noso país con 15.000 quilos de xarda e 20.000 ou 30.000 quilos de xurelo; cando hai dous anos podían pescar 7.000 e 6.000 quilos cada día. Esta é a realidade, mentres outros barcos de similares características teñen máis de 100.000 quilos que poden pescar. Díganme, señorías, como se pode sobrevivir e manter as familias cun dereito de pesca de 15.000 quilos. Como poden sobrevivir esas 7 ou 8 persoas que forman parte da tripulación. A este drama, señorías, debemos engadirlle a perda do dereito a poder pescar bocarte na IXa. Foron enganados polo anterior Secretario Xeral de Pesca e agora correspóndenos o 1,14 %, isto é, das 4.168 toneladas que corresponderon este ano, a Galiza correspóndelle a miseria de 56 toneladas. Pero é que ademais debemos tamén denunciar a aplicación da norma de xestión da sardiña, onde novamente se volve utilizar o criterio de capturas históricas: 70 % para Portugal e 30 % para o Estado español. E que día de hoxe nós non poidamos pescar sardiña, mentres que outras frotas impunemente acumulan dereitos e pescan todo o que poden. Este é o drama, ¿quen máis ten regulado, quen decidiu pescar un día menos, quen decidiu rebaixar as cantidades diarias de capturas establecendo paradas biolóxicas e quen sae máis prexudicado? Os gobernos do Partido Popular traen a ruína o noso país e priman a quen máis pescou, a quen non regulou, a quen ten os barcos máis grandes, a quen esquilma o mar, en detrimento dos que fixeron unha mellor xestión; pescamos menos e establecemos medidas regulatorias como o actual descanso de tres días. Este é o drama, señorías, o señor Feijóo e Rosa Quintana aplican medidas para destruír a frota galega e impiden que os nosos mariñeiros poidan vivir con dignidade do seu traballo. Eles son os que están canoneando á nosa frota, unha frota que desenvolve medidas de regulación e están aplicando medidas coercitivas, como este reparto individual e inxusto, ou os supostos dereitos históricos que obrigan a nosa frota a abandonar a súa actividade e obrigan, sobre todo, a coller o camiño do despezamento. ¿Quen pode xestionar un barco nestas condicións? Este é o drama dun goberno e dun presidente que non atende a quen lle prometeu apoio para gañar as eleccións. Lémbrolle as reunións antes de que fora presidente da Xunta. Lémbrolle as comidas co sector, e agora que os necesita avergónzase deles e déixaos tirados. Utilizounos e cando teñen problemas non dá a cara. A frota, ao igual que Galiza, precisa mudar esta situación, precisa enfrontar este drama, precisa mulleres e homes comprometidos a defender unha cota galega e distribuíla aquí no noso país en igualdade de condicións; a defender diante do Estado que un barco galego é exactamente igual a un vasco ou a un cántabro; a exixir que nos criterios de xestión quen menos pescou, quen máis regulou e quen mellor xestión fixo do caladoiro debe ser o que teña maior dereito de pesca, e non ao contrario. Débese negar a pagar a multa por sobrepesca do ano 2009 e 2010, que a pague quen a pescou, non a frota galega, que non a pescou. [[Aplausos.]] Debe defenderse un reparto en función do número de embarcacións e do emprego, pois somos a frota maioritaria e a que máis emprego xera. Debe exixírselle a Bruxelas a anulación do tan pronunciado principio de estabilidade relativa e un novo modelo baseado na pesca responsable, naquela que xera maior número de emprego e realiza un maior reparto da súa actividade, e non na que impoñen os países do norte, baseada na pesca industrial. Por todo isto é xusto o que leva dous anos reclamando a nosa frota: un reparto xusto para todos, para que o emprego e a actividade se manteña. 23 días levan acampados reclamando dignidade, poder traballar con cotas xustas para non ter que andar a roubar, nin a falsear, nin a escapar. Cotas xustas, reparto igualitario para todos e pesca responsable que lles permita vivir con dignidade e pescar nas nosas propias augas, como viñemos...
Vaia rematando.
...facendo toda a vida. E aquí témolos enfronte a vostedes, poñéndolles trabas a esta reclamación unánime do sector. Pero se non aceptan cambiar o modelo, estamos dispostos a chimpalos pola borda, a botar a este presidente [...] [[Por orde da señora presidenta e ao abeiro do artigo 106.3 do Regulamento, retírase esta expresión do Diario de Sesións.]] , a esta conselleira [[Por orde da señora presidenta e ao abeiro do artigo 106.3 do Regulamento, retírase esta expresión do Diario de Sesións.]] , a este Partido Popular responsable do afundimento da nosa frota. Hoxe teñen unha oportunidade aquí votando a favor desta iniciativa e exixindo un reparto onde se poñan os criterios socioeconómicos maioritarios. Teñen unha oportunidade, aprovéitena.
Señor Rodas, xa lle dixen que non ía tolerar acusacións directas nin descualificacións directas, polo tanto pídollo que retire as acusacións á conselleira e ao presidente. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Ben, quedan retiradas esas expresións. Intervención dos grupos parlamentarios. En primeiro lugar, grupos emendantes. Grupo Mixto, señora Martínez.
Grazas, presidenta. Saudar os membros da frota do cerco, os armadores presentes e manifestar a miña solidariedade coa súa xusta loita. Sobre a frota do cerco lévase máis dun ano falando neste Parlamento mediante preguntas, interpelacións e as correspondentes mocións e proposicións non de lei. As emendas que levo presentado procuran manter unha mesma liña argumental, que coido axeitada á situación da frota do cerco e sinala múltiples causas, entre elas a que está a debate. Os eixes vertebradores da posición que levo defendendo nesta Cámara son os seguintes: Primeiro, o problema da frota é un problema de toda a frota do cerco. ¡E digo toda! Segundo, un TAC que é unha miseria. Os TAC asignados á frota galega nestes dous últimos anos para especies como a xarda ou o xurelo son unha miseria, e a miseria ten mal reparto. Polo tanto, o problema está nuns TAC miserentos que o Goberno do Partido Popular no Estado e en Galiza non saben levar nas negociacións coa Unión Europea. Terceiro, o prezo da venda. O problema do prezo do peixe en orixe é algo que debería enrubiar o Goberno galego. Poño exemplos, unha caixa de xurelo grande de 14 quilos non pasa dun prezo medio de 7 euros a caixa. O xurelo pequeno, o que coñecemos como chincho, ten un prezo máximo de 4 euros a caixa. A xarda entre 1,10 ou 0,60 euros. A sardiña non pasa de 25 euros a caixa de 14 quilos, agás as vésperas de San Xoán, pero só un día ao ano. O prezo do bocarte ten caído dende os paros biolóxicos que se estableceron para a recuperación da pesqueira máis do 50 % en todos os tamaños. As causas: as importacións e que todo o elaborado é anchoa do Cantábrico. E así seguiriamos con todas as especies, mais o problema é que este sector, ao igual que o sector leiteiro, é un sector primario ao que tamén ataca directamente a distribución, e por iso exixe medidas concretas como as que propoño na miña emenda. Cuarto, o acoso á frota coa irracionalidade das medidas de control. Os tempos de preavisos para descargas superiores a 10.000 quilos, a posibilidade nun mesmo día de ter 5 inspeccións de administracións diferentes. Facendo a brincadeira, xa se fala no sector dunha praza de recepcionista a bordo para atender a Garda Civil do mar, os inspectores da Xunta, inspectores do Estado, inspectores do traballo... En fin, vivir na continua ameaza da infracción. En definitiva, debemos defender toda a frota galega do cerco, pois os problemas de todas son comúns. Non caerei no enfrontamento das partes, pois a realidade do sector é a mesma, xa que aos 40 barcos que fan a explotación individual tampouco lles sobra cota. ¿Quen ten a culpa dos prezos? O que si teño claro é que non a ten a frota do cerco. Por iso a emenda de substitución que presento tenta defender a frota galega do cerco, non dicíndolle ao Partido Popular que escoite, porque xa sabemos que non escoita; non dicíndolle ao Partido Popular que tome en conta as reivindicacións do sector, porque leva dous anos sen facer caso ao sector, senón pedindo cousas concretas: como reclamar un plan de aumento das capacidades de pesca que beneficie a toda a frota galega, fomentando o dereito de todos os armadores e mariñeiros á parte da mesma garantindo unha maior rendibilidade económica. Que calquera sistema de reparto dos TAC concedidos ao Estado español, no que se refire ao Cantábrico norte e ás zonas 8C e 9A, teña en conta as circunstancias de dedicación a distintas campañas de toda a frota galega do cerco e non só dunha parte da mesma, tendo en conta as distintas especies e os tempos nos que se desenvolve a súa actividade. Entregar ao Parlamento, por parte da Consellería de Pesca, no prazo de 15 días, informes sobre a situación do consumo no que vai do ano 2015 de todas as embarcacións do cerco galego, tanto das embarcacións con xestión individual coma das embarcacións con xestión conxunta. E promover e poñer a disposición dos cerqueiros galegos un sistema de prezos de retirada que remate coa escasa rendibilidade da pesqueira, así como os baixos prezos provocados por causas esóxenas do sector, defendendo os intereses da frota galega que faena no cantábrico norte. Esperemos que sexa aceptada a emenda, porque coa xeneralidade o Partido Popular sairá, coma sempre, pola súas e a frota do cerco seguirá padecendo as miserias que está padecendo neste momento. Nada máis e moitas grazas.
Moitas grazas. Grupo Popular, señor Balseiro Orol.
Moitas grazas, señora presidenta. Dámoslle tamén a benvida aos representantes que nos acompañan do sector pesqueiro galego. E como hoxe nos acompañan representantes do sector pesqueiro galego, para situarnos onde estamos témonos que situar de onde partimos, e iso é o que quero explicar hoxe aquí na tribuna deste Parlamento. Como saben todas as súas señorías, e os representantes do sector sábeno moito mellor que naide, nestes caladoiros –dos cales falamos hoxe aquí na tribuna do Parlamento– practicábase a pesca olímpica, é dicir, sen límite, ata esgotar a cota. É dicir, non había control, nin había xestión nestes caladoiros, o que derivaba en importantes sancións por sobrepesca, cuxas consecuencias a día hoxe estamos sufrindo, e é certo que este Goberno e o Goberno de Madrid conseguiu melloralas. E é certo que moitos barcos galegos non podían pescar porque cando a especie obxectivo chegaba ás augas de Galicia, estaban esgotadas as posibilidades de pesca. É certo que con este Goberno melloramos o sistema de comercialización, impulsado cun acordo co propio sector. O sector que está hoxe aquí acordarase que melloramos iso, e todo isto cambiámolo con resultados positivos máis que evidentes. Os datos son públicos, os datos, como comprenderán as súas señorías, non os inventa nin o Goberno de Galicia nin os inventa o grupo maioritario desta Cámara. Acadamos incrementos exponenciais nos números de descargas nos portos galegos, aconteceu no ano 2014. No que levamos do ano 2015, o sector sábeo, porque está aquí, só nas descargas efectuadas en Galicia facturamos un 17 % máis que a media dos dous últimos anos. Pasamos dunha facturación en Galicia dos 30,8 millóns de euros aos 35,7 millóns de euros. No que levamos deste ano, e o sector sábeo porque hai representantes aquí do sector, levamos facturado máis en oito meses que no ano completo no ano anterior. Estes son os datos, pero é certo que isto non quere dicir que non poidamos estudar liñas de mellora, ¡só faltaría!; só faltaría que o Goberno de Galicia e o grupo maioritario deste Parlamento, que sustenta a acción de Goberno, non quixera o mellor para os nosos mariñeiros, non quixera o mellor para a nosa frota. E iso non quere dicir que non poidamos estudar esas liñas de mellora, que non podemos atendelas, que claro que si, claro que temos que atender o malestar que hai nunha parte da frota do sector do cerco galego. ¡Claro que si, como non imos ter que atendelo! E para iso é necesario, señorías, unha solución global, unha solución global aplicada ao conxunto do cerco de Galicia, unha solución global aplicada ao conxunto do cerco de Galicia, e que se estuden ben as consecuencias do que queremos cambiar, ¡por suposto que si! E nesa liña vai a emenda que presentou o Grupo Popular, que xa lles vou dicir, xa llelo vou adiantar –porque xa os vexo vir, e como os vexo vir xa llelo vou adiantar–, que o Grupo Popular presentou unha emenda porque quere hoxe nesta Cámara que haxa un consenso de todas as forzas políticas. Se non é posible ese consenso, esa emenda converterémola nunha proposición non de lei e traerémola ao próximo debate que haxa neste Parlamento, ou ben en comisión ou ben no pleno, como estamos. E tamén é necesario, señorías, que falemos con seriedade e que falemos con rigor. Seriedade cando falamos de amarres. Hai cerco galego, e os representantes do sector sábeno porque están hoxe aquí, que practican unha xestión diferente, que teñen cotas similares aos barcos de Acerga e seguen, neste momento, faenando. E o que non podemos aquí é dicirlles aos demais cal debe ser o modelo de inserción que debe aplicar cada asociación. Cada quen, como saben, no sector son maiores de idade e non hai por que dicirlles iso. Seriedade, señorías, cando falamos de inmobilismo. Din vostedes que hai falta de interlocución. Nos últimos quince meses mantivéronse oito reunións con representantes do cerco galego -e el sabe que acadaron os acordos a petición do propio sector- para conseguir que Europa autorizase un 10 % máis de cota con cargo ao ano 2016. Traspasáronse posibilidades de pesca da zona próxima a Francia para o caladoiro do Cantábrico, o que beneficiou a frota galega. E seriedade, señorías, cando falamos de cotas; seriedade cando falamos de cotas. Non se pode estar descaradamente falando de recortes neste tema. Desde o ano 2009 as cotas nas especies obxectivos do cerco, xarda, xurelo e anchoa subiron un 52 %. E volvo dicírllelo, non son datos que os diga o Partido Popular...
Remate, señor Balseiro.
...son os datos que son. Iso si, pero non llelo dixeron vostedes aos do cerco. Nós estamos de acordo, señores do cerco, señores representantes do sector, estamos de acordo que as cotas son insuficientes. Este grupo parlamentario está cansado de debater nesta Cámara, e o que non lles dixeron estes señores da oposición é que hai poucos días –no Pleno deste Parlamento, na Comisión– nós trouxemos unha proposición non de lei para que se incrementaran as cotas, que son necesarias...
Remate, señor Balseiro, por favor.
O Partido Popular é o primeiro, ¿saben que votaron os tres grupos da oposición? En contra, que non os enganen. Nada máis e moita grazas.
Moitas grazas. Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda. ten a palabra o señor Fajardo.
Bos días a todos e a todas. É triste para min intervir logo do día posiblemente máis lamentable da última historia deste Parlamento, cando un presidente [...] [[Por orde da señora presidenta e ao abeiro do artigo 106.3 do Regulamento, retírase esta expresión do Diario de Sesións.]] dunha nación coma esta é capaz de defender o indefendible e dicir que non é un problema de violencia de xénero. Eu espero, aínda que o vai ter difícil, que xa que a presidenta marcha para Madrid o leve o máis lexos posible con ela, porque desde logo este país sairía gañando. Espero que iso non signifique que se substitúa a actual presidenta da Cámara polo señor Balseiro –que tamén está na Mesa–, porque entón acaba tamén coa Cámara, e polo menos que nos deixe escapar a algúns. Porque que o señor Balseiro veña hoxe aquí dicir o que dixo é unha indignidade. Plantexar que se incrementaron de forma exponencial os dereitos de pesca da nosa frota, cando ten a 130 empresas acampadas diante da Xunta, ¿é que están porque queren?, ¿están por capricho? ¿A quen trata de enganar vostede? E por riba, coma sempre, botando balóns fóra e dicindo que ao final a culpa vai ser da oposición, que non votou unha proposición na comisión. Esta oposición o que non vai facer é ser cómplice da hipocrisía do Partido Popular, que lexisla e fai todo o que pode en contra dos nosos mariñeiros, e tamén do cerco, e despois trata de lavar a cara, ¡de lavar a cara! Porque debería de explicar o Partido Popular de Galicia como é posible que sempre que teñamos que negociar repartos a frota galega sempre saia prexudicada. Se hai que negociar repartos para o cerco, escóllese o criterio de históricos, que é o peor para a nosa frota. Cando se escolle a volanta, escóllese outro distinto, que tamén é o peor para a nosa frota. É dicir, sempre o peor para a nosa frota. E, ¿é que son unha pandilla de inútiles os do Partido Popular? Eu non o creo, non o creo. O problema é que defenden outros intereses, e os intereses que defende o Partido Popular non son os da nosa frota nin os dos nosos mariñeiros. Defenden outros intereses que xa é hora de que digan aquí cales son. ¿Como é posible que cando se fala de repartos de cota no Estado español sempre gañe Andalucía ou o País Vasco?, ¿como é posible? Ao mellor é que eles teñen gobernantes corresponsabilizados coa súa xente e non como os de aquí, que non sabemos que intereses defenden, seguramente non os da frota. E desde este grupo levamos tempo dicindo unha cuestión, o Partido Popular é unha bomba de reloxería no noso sector mariñeiro, unha bomba que quere acabar co noso mar, porque ten pensado e planificado outra forma de como se utiliza o noso mar. Quere expulsar a nosa xente do mar, son 1.500 traballadores da frota do cerco que van ser expulsados polas políticas do Partido Popular, ao igual que son expulsados os milleiros e milleiros de mariscadoras que tamén traballaban neste país. ¿Por que? Porque o Partido Popular quere utilizar as nosas costas e as nosas augas para outro modelo de produción, que non é a acuicultura, que non se enganen; non se confunda a acuicultura coa piscicultura, que é o que quere o Partido Popular, pechar o círculo e que as grandes industrias veñan a producir a Galicia, e para iso sobra a nosa xente do mar. Expliquen, se non, como hai catro veces máis inversión en piscicultura que en pesca nos orzamentos. Expliquen, se non, como no ultimo ano visitaron Canadá, Noruega e Xapón, tres multinacionais, tres empresas, tres lugares onde existen as empresas máis importantes dese sector. ¿Cal é o obxectivo? O obxectivo é que acabemos nunha situación como, por exemplo, está tamén o sector [...]. ¿Sabe esta Cámara cal é o país, o terceiro país, que máis mexillón importa a Europa? O Chad, que non ten nin mar. Ese é o obxectivo do Partido Popular, e iso é o que pretenden. Polo tanto, que non nos enganen, e nós imos defender o que pon esta proposición, que é algo xusto, que é coherente, incluso, coa política pesqueira comunitaria que incumpre o propio Partido Popular, porque aquí estamos nun problema de reparto e de como o PP é incapaz de presionar en Madrid para que o reparto sexa, cando menos, equitativo coa nosa frota. E nós defendemos que terá que haber un reparto que signifique dar máis postos de traballo, e dar de comer a máis xente, non acumulación de capital, que é o que fai o actual reparto do Partido Popular. E din vostedes despois que hai un colectivo de armadores do cerco deste país que si saben xestionar e que teñen resultados...
Vaia rematando, por favor.
Pero é que ese colectivo, que son apenas 20 barcos dos 150, acumula o 50 % da cota, pero, ¿de que nos está a falar esta persoa? ¿Trata de enganarnos?, ¿estanos tomando o pelo? Sinceramente, eu creo que neste país hai que tomar unha decisión, hai unha bomba no sector do mar, hai que cortar un dos dous cables, ou o azul ou o roxo para sobrevivir. Corten o azul, que é o quere acabar con vostedes dunha vez, corten o cable azul que trata de acabar co noso sector mariñeiro. Nada máis e moitas grazas.
Moitas grazas, señor Fajardo. Señor Fajardo, ¿sabe que pasa?, que aínda que fago moitos esforzos en non dicirlle nada, éme imposible. Xa onte non lle dixen nada, pero hoxe non lle vou consentir nin "pandilla" nin nada. Aquí xa lle dixen máis dunha vez que hai deputados e deputadas elixidos democraticamente, e non lle vou tampouco tolerar ningún cualificativo dirixido a ninguén, e tampouco ao presidente. Polo tanto, hoxe non libra, ten unha chamada á orde e retírolle estas expresións. [[O señor Beiras Torrado ponuncia palabras que non se perciben.]] Vostede non estaba aquí e non sabe o que dixo o señor Fajardo. Ben, vostede non ten a palabra e estou a falar co señor Fajardo. [[Interrupcións.]] [[Murmurios.]] [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Quere que o chame á orde, señor Beiras? Faga o favor de sentarse. [[Interrupcións.]] [[Murmurios.]] [[O señor Beiras Torrado pronuncia palabras que non se perciben.]] Non ten a palabra. Ten unha chamada á orde, e séntese, por favor. Ten unha chamada á orde. Grupo Socialista. Ten a palabra o señor Val Alonso.
Bos días a todas e a todos. Tamén aos representantes do sector do cerco que hoxe nos acompañan. Ben, hoxe novamente volvemos falar no Pleno do Parlamento de Galicia...
Silencio, por favor.
Non teño présa.
Perdoe un momento, señor Val. Perdoe un momento. Silencio, por favor. [[Interrupcións.]] [[Murmurios.]] ¿Que pasa, aquí estamos como no colexio? ¡Fagan o favor! Señor Val, continúe.
Non teño présa...
Non, pero eu si.
Dicía que volvemos falar do sector do cerco no Pleno do Parlamento de Galicia unha vez máis, e xa van moitas durante esta lexislatura sobre un sector inxustamente tratado ou moi mal tratado por parte dos gobernos do Partido Popular, tanto no Estado coma na Xunta de Galicia. E sobre isto o Grupo Parlamentario Socialista xa vén alertando da difícil situación que está a atravesar dende hai moito tempo, e en todo ese tempo se algo non mudou foi a intransixente postura do Partido Popular, posicionado claramente dende o minuto un. É dicir, hai máis de dous anos que está en contra de promover un cambio de modelo de reparto; é dicir, en contra de promover un cambio do modelo e de rachar co modelo actual en vigor onde os dereitos históricos de pesca teñen un peso relativo do 70 %. Un modelo que está a producir, como xa se dixo aquí, graves diferenciacións dentro da propia frota galega, onde tan só vinte barcos acumulan practicamente o 50 % das posibilidades de pesca. E aínda moito máis graves son as diferenzas con respecto ás frotas doutras comunidades autónomas. Disto temos varios exemplos, algúns xa se dixeron aquí, temos menos do 25 % das posibilidades de pesca da xarda fronte ao País Vasco, que con 50 barcos, é dicir, con 100 barcos menos que Galicia, acumula o 50 % das posibilidades de pesca desta especie. Ou o propio bocarte na zona IXa, onde os barcos galegos teñen a miserenta cantidade do 1,14 % das posibilidades de pesca, fronte aos barcos andaluces, que contan co 98,86 % das posibilidades de pesca. Fronte a todo isto, o Partido Popular, en dous anos e medio, non fixo absolutamente nada. Ficou impasible, sen importarlle que practicamente o 80 % da frota galega non tivese opcións de rendibilidade, e sen importarlle que se manifestasen, que leven 23 días acampados diante de San Caetano e que tivesen que amarrar no porto ás súas embarcacións dende mediados do mes de outubro, cando aínda faltaban máis de dous meses para rematar o ano. Incluso a propia conselleira consentiu que a ministra Tejerina lles dixese aos afectados que están acampados diante de San Caetano que aí estaban ben, que amarrados no porto estaban ben, porque durante este ano xa gañaran o suficiente. A verdade é que é indignante, señor Balseiro. Ou tamén que o propio secretario xeral do Mar, agora director de Pesca, o señor Maneiro, os acusase de falta de profesionalidade e de mala xestión. ¡Ver para crer! De verdade, ¡lamentable o que din estes representantes públicos do Partido Popular! E lamentable tamén que o señor Balseiro hoxe, na tribuna do Parlamento, culpabilice a oposición da situación que está a atravesar a frota do cerco, cando levan gobernando en Madrid catro anos e na Xunta de Galicia sete anos. E o que é máis grave de todo isto é o que aconteceu hoxe neste Parlamento. Efectivamente, nótase que estamos en campaña electoral. Hoxe o señor Balseiro e o Grupo Popular dan un paso máis, despois de dous anos de inmobilismo e de non facer absolutamente nada, de rexeitar no Parlamento todas e cada unha das iniciativas que os grupos da oposición trouxemos a esta Cámara para promover un cambio no modelo de reparto, hoxe o señor Balseiro di que, efectivamente, hai que promover ese cambio de modelo de reparto. É dicir, que o venres pasado estivo reunida a señora conselleira e o señor secretario xeral de Pesca do ministerio cos representantes do sector e non lles avanzaron absolutamente ningunha solución máis alá dun intercambio de cota, que é un parche e que non serve para nada, e de dicirlles que se van sentar a finais de ano, sen avanzar absolutamente nada sobre se van promover ese cambio, e hoxe o señor Balseiro vén aquí dicirlles aos representantes do sector que por eles non vai ser e que van promover ese cambio; despois, xa digo, de dous anos e medio de rexeitar nesta Cámara, en Comisión e no Pleno do Parlamento, moitas iniciativas que promovían xustamente iso. A verdade é que un ás veces sente vergoña, vergoña de como o Partido Popular trata de manipular un sector no que están afectadas máis de 1.200 persoas. E eu o que lle pido, señor Balseiro, é un pouco de respecto e dignidade para defender un sector que é vital para a economía de Galicia, un sector que dá emprego a moitas persoas. O que lle pido é que, cando veña á tribuna do Parlamento, deixe de facer teatro, e que, se realmente queren solucionar o problema que ten o sector do cerco, o que ten que facer o Goberno galego é, primeiro, situarse ao seu lado e levar as súas reivindicacións xustamente onde teñen que ir, a ese lugar onde se reparten as posibilidades de pesca, que é na Secretaría Xeral de Pesca do Ministerio. O demais, teatro que non serve para nada. Moitas grazas.
Grazas, señor Val. Grupo Parlamentario autor da proposición non de lei. Ten a palabra o señor Rodas Chapela.
Evidentemente, non imos aceptar ningunha das emendas. A primeira, porque non aporta absolutamente nada e o único que fai é dispersar o problema. E a segunda, porque é vergonzoso que o Partido Popular, de novo, intente volver enganar o sector. Desta volta vén con moita literatura, pero no fondo o único que pretende é facer un estudo para ver as posibilidades dun novo reparto. Parece que non se lembran que levan sete anos, ¡sete anos coa mesma conselleira!, ¡trinta anos gobernando este país!, ¿e aínda teñen que botar contas? Pero é que entón son uns auténticos inútiles, ¡non valen absolutamente para nada! [[Aplausos.]] Porque, ¡se a estas alturas teñen que poñerse a estudar cales son as mellores condicións para negociar as cotas de pesca para Galiza...! ¡Por favor! ¡Apaguen e vámonos, home, e que veña outro para o sitio! Porque ¡así claro que a frota vai a pique! ¿Como non vai ir a pique con estes patróns? ¡Por favor! [[Murmurios.]] Pero despois é absolutamente falso. Existen dous problemas. O primeiro problema é un problema de país. A cota é galega, non é dos armadores, e este país debe distribuír a cota en función das necesidades que ten. Non pode ser que, por exemplo, nuns sitios sobre peixe e que aquí teñamos a frota totalmente amarrada. E o segundo problema volve ser tamén de carácter político, que é como se enfronta o reparto. É do xénero bobo que utilices nos repartos os criterios que máis che prexudiquen, que é o que pasa, por exemplo, na xarda. E di vostede ben, aumentamos as vendas. ¿Pero como non iamos aumentar as vendas? Antes para pescar a xarda tiñamos que ir ao País Vasco, e agora ¡claro! non nos fai falta ir ao País Vasco. Esperamos a que o peixe chegue aquí, pescámolo, e vendémolo aquí. ¡Vaia!, ¡temos que aplaudirlles pola gran xestión que fixeron! En realidade a xestión é un puro despropósito. Primeiro, porque non teñen capacidade para xestionar a cota galega, e o único que fan é dividir e enfrontar o sector, que é o que están facendo: 120 por un lado e 30 polo outro. Despois, en segundo lugar, son incapaces de defender. Pero nin diante de Madrid nin diante de Portugal nin diante de ningún sitio, ¡dannos paus por arriba, por abaixo e polo medio! O único que fan é literatura ou, como moito, propaganda, e aí está o resultado das cotas das que vostedes todos os anos alardean. Mire, efectivamente, no xurelo este ano temos unha gran melloría, aumentamos un 27 %, que é o mesmo que perdemos o ano pasado. Na sardiña, pois fíxense vostedes, de 19.000 toneladas para todos, vannos dar 1.600 toneladas, que ao Estado lle correspóndenlle 480. E no bocarte, as ridículas 56 toneladas. Esa é a súa gran xestión.
Moitas grazas, señor Rodas. Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Yolanda Díaz Pérez e Dª Eva Solla Fernández, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego e as demandas que debe realizar ao Goberno central en relación coa destrución do emprego indefinido que reflicten as enquisas da EPA
A esta proposición non de lei presentouse unha emenda do Grupo Parlamentario dos Socialistas de Galicia.
Ten a palabra, para formular a proposición non de lei, dona Yolanda Díaz.
Señora presidenta, sería conveniente que detivese un pouquiño o Pleno e chamase o presidente da Xunta de Galicia, xa que agora imos falar do que máis lle preocupa a el de todo o país, que son os parados e as paradas. Digo isto absolutamente en serio. Gustaríame que estivera aquí presente porque, despois da lección que nos ten demostrado pola mañá, na que semella que a violentación dos dereitos fundamentais no que atinxe á metade da poboación –que somos as mulleres– non lle importa, pois estaría moi ben que agora escoite o que temos que dicir sobre os parados e as paradas. Pero quero tamén ocupar unha parte deste tempo para reflexionar sobre o que fixo o señor Feijóo pola mañá. O que fixo o señor Feijóo pola mañá coas súas declaracións foi xerar máis violencia aínda cara ás mulleres deste país, por se acaso esa violencia non fora dabondo. É certo que o fixo coa complicidade dos homes da bancada do Partido Popular, pero o máis grave –ídesme permitir, eu son feminista–, das mulleres do Partido Popular, que aplaudían como tolas a barbaridade que estaba dicindo a súa xefa de filas.
Señora Díaz, prégolle que se ciña á cuestión.
Si, señora presidenta, aquí todo o mundo... Non, señora presidenta, vostede tivo oportunidade de dicirlle ao señor presidente que se cinguira a cuestión...
Perdón, perdón,
...e non llo dixo. E como vou falar de violencia económica de mulleres paradas, vou ocupar o tempo no que me dea a gana, señora presidenta.
Non, perdoe.
Si, señora presidenta.
Silencio, por favor.
Igual que o presidente ausente.
Señora Díaz.
Non, señora presidenta, vou terminar a miña intervención.
Paréceme moi ben, pero ten unha segunda chamada á cuestión e non quixera ter que retirarlle o micrófono.
Se quere, expúlseme do Pleno, pero eu hoxe, como as miñas compañeiras e as mulleres deste país, e os aliados que temos nesta bancada, homes, sentímonos agraviados, señora presidenta, ¡a-gra-via-dos! Por iso abandonamos o hemiciclo, señora presidenta. [[Aplausos.]] Porque vostede lexitimou que fagan con nós o que sexa, señora presidenta. Polo tanto, vou rematar dando datos, eses datos que semella que vostede non coñece e que acaba de publicar a Unión Europea, señora presidenta. Mire, un terzo, unha de cada tres mulleres europeas, sufrimos agresións sexuais e violencia por parte dos homes; mulleres maiores de 15 anos. Voulle dar máis datos, señora presidenta. Esas cousas que non lle importan ao Partido Popular e moito menos ao señor Baltar. O 42 % das mulleres embarazadas son agredidas sexualmente. Esa é unha cousa pequena. Se fora de homes, como dixen pola mañá, ¡paraba o país! Pero sigamos con datos, señora presidenta. Cada 8 horas, no Estado español prodúcese unha agresión sexual. Esta é a realidade. Non son números, son realidades. Somos mulleres, somos seres humanos, e gustaríanos que esta presidenta, ante esa barbaridade do presidente ausente da Xunta de Galicia, defendera a dignidade. Non tivemos esa sorte, señora presidenta. Non tivemos esa sorte.
Non, e ten unha segunda chamada á cuestión.
Pois moi ben, señora presidenta. Estou moi orgullosa de tela, ¡moi orgullosa!
Á seguinte retírolle a palabra.
Non quero que a miña filla viva esta barbaridade. Vanos botar por causar pobreza, pero tamén por ser machistas, ¡claro que si! Vanos botar por iso. [[Murmurios.]] Dito o cal, e falando de violencia, imos falar deses números que tanto lle preocupan ao Partido Popular, dos parados e das paradas. Imos falar da última EPA, da terceira, do terceiro trimestre da EPA. Miren, señores e señoras do Partido Popular, grazas á xestión do inefable ausente –politicamente falando– presidente da Xunta de Galicia, dende que gobernan vostedes temos 117.200 persoas ocupadas menos en Galicia. Dende que gobernan vostedes, segundo o terceiro trimestre da EPA, temos 137.000 persoas ocupadas menos a tempo completo. Temos 32.000 persoas subempregadas máis –¡casualidades da vida!–, e temos 97.000 persoas menos afiliadas á seguridade social. E como saben, como saben –e tamén lle preocupa moito ao señor Feijóo–, temos 100.000 persoas novas que tiveron que saír exiliados do noso país porque non teñen futuro. Como saben vostedes, o terceiro trimestre da EPA estanos a sinalar un dato que levamos denunciando Alternativa Galega de Esquerda dende que estamos aquí, e é que se está producindo isto que se chama "a economía da escravitude" e que se está mudando o modelo social que teñen concitado. E xustamente esta última EPA o que nos di é que se teñen destruído empregos con contratos indefinidos, exactamente 18.900, namentres son substituídos por contratos-lixo ou por contratos precarios ou por contratos que nos obrigan a converternos en pobres. Os traballadores e as traballadoras, eses que tanto lle preocupan ao Partido Popular e ao presidente ausente, están sendo feridos de morte. Pero tamén temos datos contundentes en Galicia, tan contundentes como que só unha de cada 3 persoas ten protección social. Exactamente, dos 5 millóns de persoas que están en desemprego no conxunto do Estado español, 3,7 están sen ningún tipo de protección. Claro, son datos, pero estamos a falar de seres humanos. E claro, a pregunta que nos podemos facer é se isto é evitable, e ¡claro que é evitable! Por iso na nosa iniciativa, na parte resolutiva, pedimos dúas cousas, dúas cousas que cremos que van á cerna da cuestión. E a cerna da cuestión é derrogar as normas que permiten substituír traballo de calidade por traballo precario. As normas que permiten que despedir hoxe non sexa case gratis, pero está aí, aí. As normas que permiten o descuelgue salarial. As normas que mudaron completamente a faciana do dereito laboral, e hoxe podemos afirmar xa que a negociación colectiva non existe. Por iso na nosa iniciativa pedimos a derrogación de dúas leis: unha lei feita polo Partido Socialista, a Lei 3/2012, do 10 de febreiro. Temos que dicir que esta norma concitou unha folga xeral polos sindicatos de clase. E tamén a Lei 10/2010, do 16 de xuño, na que, efectivamente, acabou por dilapidar o dereito laboral como o temos concibido no noso país. Pero tamén a primeira, porque estas normas permiten, por exemplo, cousas tan aberrantes como que os traballadores e as traballadoras despedidas teñan que eles mesmos, a través do Fogasa, sufragar parte do seu despido. Cousas veredes, ¡o que nunca pensamos ter no noso país! Por iso se concitou unha folga xeral. Ou mesmo que os convenios colectivos non serviran para nada porque se incorporou esa cláusula –como saben– do chamado descuelgue salarial. Por tanto, vaiamos á cuestión, efectivamente, e vaiamos, sobre todo, ao que permite facer o que hoxe se está a facer. Xa sabemos que o despido é libre. Agora o que tentan facer vostedes é case convertelo en autenticamente gratis, e están case conseguíndoo. Pero entendemos que para mudar esta realidade –como están a pedir moitas voces dende a esquerda– non queda máis que derrogar esas dúas normas, para evitar o calvario que hoxe están sufrindo as clases traballadoras; e, sen lugar a dúbidas, o empobrecemento masivo das clases populares no noso país. Pola nosa banda, nada máis. Señora presidenta, gustaríame como muller, sobre todo porque vostede tamén envía mensaxes á sociedade, que pola mañá tivese altura e, dende logo, mandase unha mensaxe de dignidade a este país e, sobre todo, aos homes que están agredindo as mulleres, para que nós nos sentísemos polo menos con certa cobertura. Vostede non estivo á altura.
Pois moitas grazas, señora Díaz. Intervención dos grupos parlamentarios. [[Pausa.]] Grupo Socialista. Señora Quintas.
Grazas, señora presidenta. Bos días. Volvemos falar de desemprego. Hai nada o Partido Popular estaba todo contento porque cos datos do paro parecía que aumentara o emprego. Iso tiña que ver, evidentemente –sabiámolo todos–, con eses empregos precarios dos meses de xullo e de agosto; con eses empregos que empezan a ser habituais non soamente nos meses de verán, senón que empezan a ser habituais en Galicia. Pero os últimos datos enfróntanos á realidade, unha realidade que vimos vendo nos últimos anos: aumenta o desemprego, diminúe a afiliación á Seguridade Social, a contratación é absolutamente precaria. Ademais, ese incremento do paro é maior que no Estado español e esa precariedade en Galicia é aínda maior; o que leva a que cantidade de mozos e mozas abandonen Galicia e que nin sequera se rexistren nas oficinas do paro. Reduciuse o número de contratacións, e as contratacións que hai son absolutamente precarias. Esta precariedade do mercado laboral sitúase preto do 93 %. Esa pretendida recuperación económica é unha recuperación económica que pode ser en cifras macro, pero que, desde logo, non ten absolutamente nada que ver e non afecta directamente ás familias e ás economías familiares. Por outra parte, a depreciación salarial ano tras ano afoga as familias e afoga as persoas, pero, sobre todo, xera pobreza en Galicia. Os datos da enquisa de poboación activa, se os analizamos un pouco, déixannos sorprendidos, porque hai cerca de 70.000 traballadores que veñen a percibir cerca de 351 euros brutos ao mes. Desde logo, iso fai que se poida vivir con absoluta dificultade e que nos sitúe practicamente no umbral da pobreza. Outro grupo de traballadores importante –son 83.500 traballadores– arroxa un salario que se sitúa nos 700 euros. Por tanto, ambos grupos non están soamente no umbral da pobreza, senón que están baixo o limiar da pobreza, e suman algo máis de 153.000 persoas. O 20 % do total dos traballadores galegos sofren pobreza laboral, e isto é algo que non o di o Grupo Socialista, dío a Organización Internacional do Traballo, que literalmente di que a maioría dos traballadores españois "non coñecen o que é un traballo decente". E isto, xa digo, non o di o Grupo Socialista, isto dío a OIT. Recentemente vimos como o presidente Feijóo fixo un cambio de conselleiros e presentouse aquí facéndose non sabemos moi ben se unha emenda á totalidade a si mesmo, se un discurso de investidura. Pero o que está claro é que as políticas non mudan. Mudaron as persoas, algunhas persoas, pero non mudaron as políticas de emprego. É lamentable que o señor Feijóo, á parte de nomear novos conselleiros, de mudar conselleiros e de repartir... –que está na súa competencia, por suposto–, non teña un pouquiño máis de sensibilidade cos homes e mulleres galegos que están por debaixo do umbral da pobreza, e sobre todo que non teña un pouquiño máis de sensibilidade coas persoas, especificamente coas mulleres. Ao que asistimos hoxe pola mañá, que o señor presidente aproveitou para falar de emprego, cando cada mércores se lle pregunta polo emprego e nos fala do emprego de Andalucía, fálanos do emprego de non sei onde menos do emprego de Galicia, que é a súa competencia... Parece que para o Partido Popular, cando se lle fai unha pregunta ao presidente, é o presidente o que pregunta á oposición. Foi absolutamente indignante e vergonzoso –eu que son ourensá– o que hoxe pasou nesta Cámara. Eu...
Vaia rematando, señora Quintas.
...–vou rematar– só quero facer unha pregunta: ¿que lle debe o presidente Feijóo, que lle debe o Partido Popular de Galicia, aos Baltar?
Moitas grazas, señora Quintas.
¿Que teñen os Baltar nas libretas para que o señor presidente diga o que dixo hoxe aquí?
Señora Quintas, moitas grazas.
En vinte e catro horas o señor presidente de Galicia e do PP...
Señora Quintas.
...pasou de dicir "tiene que dar explicaciones"...
Moitas grazas.
...a recordarnos "la manzana de Eva".
Moitas grazas, señora Quintas. Rematou.
Grazas, presidenta.
Grupo Mixto. Señora Martínez.
Hoxe sentímonos ofendidos como cidadáns, como mulleres e como traballadores e traballadoras. Un día de auténtica ofensa á maioría social deste país. Pero, falando de emprego, os datos da EPA o que din é que o Goberno do Partido Popular é totalmente incompetente e inútil para favorecer a creación de emprego, e moito menos se nos poñemos a falar de emprego de calidade. Así que os datos do señor Núñez Feijóo e da súa marabillosa xestión déixannos no mes de outubro 222.092 persoas máis desempregadas; 6.355 máis que no mes de setembro, cando xa se perderan 2.500 postos de traballo. En total, en dous meses, Galiza aumentou en 8.855 persoas máis o desemprego. Ademais, incrementouse en todas as comarcas galegas. Aumentou un 2,95 %, fronte a unha media estatal do 2,01 %, polo que, se no Estado vai mal, en Galiza aínda vai peor. A poboación activa descendeu desde o ano 2009 en 57.200 persoas; destruíronse 143.000 empregos, 37.000 na industria; o paro de longa duración pasou de 45.000 persoas a 154.000; só o 20 % dos desempregados e desempregadas galegas cobran a prestación por desemprego; un 51 % non dispoñen de ningún tipo de ingreso oficial; e o 29 % recibe subsidios para as persoas que teñen esgotadas as prestacións, que en ningún caso, de todos os que nomeei, superan os 426 euros ao mes. Alégrome de que veña, conselleiro de Industria, porque estamos falando desas condicións laborais que leva defendido na Comisión e neste Pleno moitas veces. A estatística oficial revela que preto de 200.000 persoas desempregadas galegas viven dos seus familiares ou dos servizos de atención ás persoas en risco de exclusión. Máis de 62.000 persoas galegas sobreviven con 426 euros ao mes. En total, hai 106.539 beneficiarios e beneficiarias de prestacións e subsidios; é dicir, o 49 % da poboación galega vive de subsidios. ¡Que gran logro político para estes anos de Goberno do Partido Popular! A depreciación salarial vén propiciada pola reforma laboral e o aumento do emprego a tempo parcial, que é unha auténtica vergoña. Os datos da enquisa de poboación activa revelan que hai 70.000 traballadores e traballadoras por conta allea cunha retribución anual inferior a 5.000 euros; que, dividido en catorce pagas, resulta un salario mensual de 351 euros brutos, por debaixo do salario mínimo. Tamén hai 83.500 asalariados cun salario que non chega aos 700 euros. En total, 153.000 persoas en Galiza sobreviven baixo o limiar da pobreza; o 31 % teñen unha nómina que non acada os 950 euros brutos; é dicir, 1 de cada 3 persoas traballadoras en Galiza non chega a mileurista. O factor máis determinante para os baixos salarios é o emprego a tempo parcial, e 100.000 galegos traballan a tempo parcial porque non atopan un traballo a xornada completa. O 92 % das persoas con salarios máis baixos traballan a tempo parcial, e a maioría son mulleres, ás que ademais hai que sumarlle a brecha salarial. O traballo precario céntrase, sobre todo, nos sectores de empregados e empregadas do fogar, na hostalería, no comercio e nos servizos de limpeza e vixilancia...,
Vaia rematando, por favor.
...que representan o 62 %; xusto os sectores nos que a Xunta está a basear a economía galega. Polo tanto –xa remato–, facer alusión a que tal e como baixa a poboación galega, medra a poboación galega na diáspora, que aumentou, e está agora en 493.970 integrantes; creceu nos últimos seis anos en 108.371 persoas. É dicir, as medidas tomadas o único que fixeron ata agora foi axudar a destruír emprego e a empobrecer a clase traballadora galega.
Remate, por favor.
Cambien as súas políticas, e póñanse a fomentar políticas activas en vez de mirar para o aire. Nada máis. Moitas grazas.
Grazas. Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego. Ten a palabra a señora Prado Cores.
É evidente que en política non vale todo, e é evidente que intentar derivar os focos de atención non sempre funciona. O Partido Popular cre que sempre pode, baixo montes de propaganda e distorsión da realidade, agochar a súa auténtica faciana. Hoxe quedou aquí en evidencia que non, que lles saen espontaneamente as súas auténticas prioridades. Lamentablemente, non sei se a Núñez Feijóo lle preocupa o desemprego en Galicia. Dende logo, ocupar non se ocupa. Porque os dous principais problemas que segue a ter a sociedade galega, os galegos e as galegas, seguen a ser paro e emigración, por moito que as declaracións do Partido Popular, empezando por Núñez Feijóo, sexan un auténtico esperpento. É un auténtico esperpento que miles de homes e mulleres no noso país se enfrontan a unha realidade, e escoitar estas declaracións non fai máis que aumentar ese descrédito nos seus representantes políticos. Dende logo, a situación en Galiza do desemprego non é unha maldición bíblica que pase porque non hai máis remedio, senón que é consecuencia de decisións tomadas por gobernos que están ao servizo de intereses, na maioría dos casos, alleos ás nosas realidades aquí en Galiza. Son consecuencia dun problema estrutural, do papel que a Unión Europea e o Estado español lle teñen outorgado a Galiza, ese papel de periferia, ese papel de colonia; e nin os gobernos de Madrid nin o Partido Popular no Goberno galego fixo absolutamente nada por cambiar esa situación. As decisións tomadas en materia económica son responsables, e as sucesivas reformas laborais que se foron tomando no Goberno español nos últimos trinta anos, quer polo Partido Socialista ou quer polo Partido Popular, sempre responderon ao criterio de flexibilizar o mercado do traballo, de simplificar as fórmulas de contratos, facilitando a temporalidade, facilitando o abaratamento do despido, e sempre na dirección de outorgarlle cada vez máis e máis poder unilateral á patronal para poder fixar as condicións de traballo nas empresas e modificalas a libre disposición. A realidade do legado da era Feijóo, da era do Partido Popular desde a súa volta ao Goberno da Xunta no ano 2009, dende logo en nada se parece a esa realidade triunfalista, a esas declaracións triunfalistas, nin moitísimo menos. Desde o ano 2009, a poboación de entre 16 a 29 anos reduciuse en Galiza moitísimo máis, 11 puntos máis, que o que é a rebaixa da poboación nova. Os parados de máis de 45 anos multiplicáronse por catro; esa é a realidade do mercado laboral en Galiza. A realidade é que quedan persoas todos os días na cuneta. Segue a haber máis de 70.000 familias con todos os seus membros no paro, e seguen a ser máis de 30.000 os fogares en Galiza onde ningún dos seus membros traballa. Parecen estatísticas, pero son dramas familiares, dramas de todos os días. Eses dramas teñen nome, teñen caras, teñen a cara de moitos nenos e nenas que viven neses fogares onde ningún dos seus membros traballa ou onde non entra ningún ingreso ao cabo do mes. A realidade é que en Galiza seguimos a ter os salarios máis baixos do Estado español. A realidade é que en Galiza as persoas que no 2008 cobraban 500 euros, agora cobran 400. A realidade é que as que cobraban 900, agora cobran 800 e as que cobraban 1.100 agora cobran...
Vaia rematando, por favor.
...1.000 euros. É dicir, aqueles mileuristas, que parecía un desprezo cobrar mil euros, hoxe é un auténtico luxo. E a realidade é que en Galiza a fenda salarial das mulleres, o que cobramos as mulleres, é a máis alta do Estado, é a máis alta da Unión Europea. A realidade é que en Galiza o que hai é menos persoas ocupadas, e a realidade é que en Galiza se perde poboación; por un lado, polo avellentamento, pero, por outro, tamén polo constante descenso da poboación activa. A realidade é que hai empobrecemento da clase traballadora, a realidade é que hai cada vez un traballo peor, un traballo peor pagado, unhas peores condicións laborais, e cada vez hai menos dereitos. Iso é froito de decisións económicas e froito desas nefastas reformas laborais das que o BNG xa pediu aquí en moitas ocasións a súa derrogación.
Grazas, señora Prado.
Hoxe imos apoiar esta iniciativa porque cando se aproban ese tipo de cuestións non son letras postas no papel, son decisións que logo teñen consecuencias. E a consecuencia é que, despois destas reformas laborais...,
Moitas grazas, señora Prado.
...o mercado laboral en Galiza é moitísimo peor e moito máis precario.
Grupo Popular. Señor Tellado.
Grazas, señora presidenta. Señora Díaz, este é o Parlamento de Galicia. Esta non é La Sexta Noche. Dígollo por ese exceso de sobreactuación. Non teña ningunha dúbida: o emprego é a prioridade do Goberno do Partido Popular de Galicia. O emprego e a igualdade entre homes e mulleres. Esas son as nosas prioridades [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] e a iso dedicamos o noso traballo todos os días do ano. [[Aplausos.]] E falando da EPA, a EPA do terceiro trimestre de 2015, o que lle podo dicir, señora Díaz, é que, se comparamos os datos co mesmo trimestre do ano anterior, o único certo é que o paro en Galicia baixou un 13,7 % nos últimos doce meses. Esa é a única realidade, da que vostedes non falaron. Hoxe hai 35.000 parados menos que hai un ano. Vostede ve todo mal, todo está fatal, todo negativo, e eu teño que dicirlle que no último ano o número de fogares onde todos os seus membros están en situación de desemprego, reducíronse nun 16,7 %. E non o digo eu, dío a EPA, e imos seguir nesa tendencia, señora Díaz. O paro xuvenil reduciuse tamén no último ano nun 7 % en Galicia. Hoxe hai 17.000 mozos traballando que hai un ano estaban en situación de desemprego. Se miramos ao desemprego dende o inicio desta lexislatura, dende decembro de 2012, eu o que teño que dicirlle é que hoxe hai 63.000 persoas que antes estaban paradas e hoxe están traballando. En definitiva, estamos na senda da recuperación, e así o din non só os datos do desemprego, senón tamén o produto interior bruto, a súa evolución no 2015 e as perspectivas de futuro para o 2016. Polo tanto, a recuperación é unha realidade constatable e verificable. Falaba vostede de contratos temporais, de contratos indefinidos. Eu teño que dicirlle que, segundo a EPA, o 72,5 % dos asalariados galegos teñen un contrato indefinido; só o 27,5 % teñen contratos temporais. Falaban e criticaban a reforma laboral. Tamén dende o Partido Socialista criticaban a reforma laboral aplicada polo señor Zapatero. Eu teño que dicirlles que foi precisamente a reforma laboral a que permitiu esta recuperación do mercado laboral. Unha reforma laboral que permitiu flexibilizar as plantillas, que permitiu flexibilizar as xornadas, para evitar despedimentos e peches. Unha reforma laboral que permitiu reducir o número de ERE nun 42 % dende o ano 2012 ata o ano 2014. Unha reforma laboral que permitiu reducir nun 42 % o número de traballadores afectados por ERE nese período. Esa reforma laboral tan deostada por vostedes permitiu que no conxunto do noso país o paro se reducira en 350.000 persoas no último ano; que se incrementasen as altas na Seguridade Social en 530.000 persoas, que hoxe están traballando e que hai un ano estaban en situación de desemprego. Polo tanto, señora Díaz, esa reforma laboral que vostedes tanto critican non defende, en ningún caso, o despido libre e gratuíto do que vostede falaba, non é certo. E eu o que teño que denunciar é esa dobre moral con respecto á reforma laboral; dobre moral dos partidos da esquerda. Eu lamento que vostedes manteñan ese dobre discurso, ese discurso de "fai o que eu digo, e non o que eu fago". Por iso permítame que lle lea unha serie de titulares de prensa en relación coa reforma laboral e o seu comportamento. Partido Socialista. "El ERE del PSOE afectará a 180 trabajadores". Bloque Nacionalista Galego. Unha noticia do ano 2013. "El BNG despide a la mitad de su plantilla y deja los sueldos en 940 euros". Izquierda Unida. Esta é de agosto deste ano, señora Díaz. "Izquierda Unida despide a todos os seus traballadores en Madrid e queda sen sede". Polo tanto, vostedes practican aquilo de fai o que eu digo e non o que eu fago. Vostedes utilizan a reforma laboral para despedir aos seus traballadores, e logo censuran ao Goberno, que defende unha reforma laboral que permitiu o emprego. Iso chámase cinismo e dobre moral, e nós, dende logo, non compartimos as súas ideas. Polo tanto, eu teño que criticar que utilicen unha reforma laboral en beneficio propio, negándolle esa reforma laboral ao resto de traballadores como ferramenta para evitar o peche de empresas. Vostedes prefiren vir aquí e montar circos. Bueno, eu teño que dicir que me ten sorprendido moito a emenda socialista, señora Quintas. Moita sorpresa...
Vaia rematando, por favor.
...para o Partido Popular, porque a súa proposta di: "Instar a Xunta de Galicia a establecer unha estratexia de loita contra o desemprego acordada coas demais administracións e cos axentes sociais e económicos, que priorice as persoas paradas de longa duración e o desemprego xuvenil". Señora Quintas, iso que vostede pide é un acordo do Diálogo social subscrito polo Goberno da Xunta de Galicia e os axentes sociais, patronal, Comisións Obreiras e UXT o 14 de xaneiro de 2015. Entendo que vostedes están moi ocupados coas purgas do Partido Socialista...
Remate, por favor.
...na provincia de Ourense e, polo tanto, non saben que o que vostedes piden na súa emenda leva un ano aprobado. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Esa é a triste realidade.
Remate, señor Tellado. Silencio, por favor. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Murmurios.]] Señor Tellado, remate, por favor.
En definitiva, nós imos seguir traballando dende o Goberno...
Silencio, por favor.
Si, si, purgas, purgas. [[Protestas.]] Purgas do señor Besteiro na súa provincia, vostede o sabe.
Señor Tellado, remate.
Tranquilidade. En definitiva, o Goberno da Xunta de Galicia vai seguir traballando para xerar as condicións que permitan crear emprego, como se vén facendo nos últimos anos. E, dende logo, a EPA o que demostra é que...
Moitas grazas, señor Tellado.
...camiñamos na dirección correcta. Nada máis e moitas grazas.
Grupo autor da proposición non de lei. Ten a palabra dona Yolanda Díaz. Déanlle voz ao escano da señora Díaz, por favor.
Cáusame tristeza, señor Tellado, sinceramente. Vostede onte citaba a Juan Diego Botto coa Sala Mirador, e realmente vostede si que converte isto nun teatrillo. Frivolizar como acaba de facelo, señor Tellado, agora mesmo, respecto de datos que son dramáticos neste país, e despois de escoitar o presidente ausente, merecería unha reprobación polo xefe do seu grupo, o señor Puy; unha reprobación, señor Tellado. E voulle dar datos, señor Tellado. Xogue coas estatísticas o que queira. Os datos que lle din son do INE, son do INE e da EPA. Dende que vostedes chegaron foron uns destroyers co emprego. Foron uns destroyers, e volvo citarlle literalmente: lea o Informe do Banco de España, que non o digo eu. ¿Sabe que di o Banco de España? Que o obxectivo da contrarreforma laboral do Partido Popular non era crear emprego, era baixar os salarios; eufemisticamente chamado "devaluación salarial". Hai que ler un poquito, señor Tellado, un poquito. E mire, señor Tellado, o despido neste país é libre, sempre foi libre. O que perseguen vostedes é que sexa gratuíto, xa case o é. E voulle dicir outra cousa máis. Se quere, supoño que estuda algo, supoño que vostede vén aquí estudando algo, porque os deputados e deputadas temos a obriga de saber algo. ¿Sabe, señor Tellado? Pode repasar a todos os expertos en dereito laboral, e mire vostede o que din das contrarreformas laborais últimas, señor Tellado. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Señora presidenta, se quere, que fale el. Eu cédolle o meu tempo.
Fagan o favor.
Volvo cederlle o meu tempo.
Silencio, por favor.
Volvo cederlle o meu tempo. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Eu son demócrata, señor Tellado, vostede non. Señora presidenta, eu cédolle o tempo, se quere. Non teño inconveniente. Como exerce tan ecuanimemente a dirección desta Cámara, pois en fin.
Pero vostede non dialogue e faga o favor de rematar.
Pero ¿como que non dialogue, se estou falando e me está interrompendo este señor, señora presidenta? [[Murmurios.]] Por favor, ¡home! ¡¿Pero isto que é?! [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Isto que é? [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Isto que é? Están moi nerviosos, señora Rojo, están moi nerviosos, ¿eh? [[Murmurios.]] Hoxe o patinazo foi forte. Están demasiado nerviosos, moi nerviosos. Moi nerviosos. Porque, en fin... Ladran, luego cabalgamos. Señor Tellado, eu alégrome de que estea aquí o novo conselleiro de Emprego. A iniciativa ten dúas partes. A primeira fala de que votemos para rectificar as políticas que levan desenvolvendo vostedes neste tempo, que son as causantes da situación que temos hoxe. Diso fala. E a segunda, de derrogar as normas laborais. Se quere pásolle textos de autores, de profesores de universidade, de dereitas, lea o que din sobre a súa reforma laboral, señor Tellado. O que din da súa reforma laboral.
Silencio, por favor.
Por tanto, señor Tellado, veña aquí un poquito preparado, e non se preocupe...
Remate, señora Díaz.
...tanto polas miserias doutras organizacións políticas. Si, ese é o seu nivel.
Remate, por favor.
Ese é o seu nivel.
Silencio, por favor. ¡Señor Tellado!
Señora Quintas, pola nosa banda, como sabe, aceptariámoslle como engádega a emenda, que contribuiría a mellorala.
Moitas grazas.
E un último dato. Vostede frivoliza tamén coa emenda...
Señora Díaz, remate.
Remato se se me deixa, señora presidenta.
É que xa leva bastante tempo.
Está moi ocupada vostede... ¿Podo falar da emenda? ¿Si? A señora Quintas fala do Plan de emprego xuvenil. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Voulle dar un dato, Tellado, que non sabe desas cousas. Mire, o 99 % dos contratos que vostedes asinaron son contratos de formación. ¿Dígolle como son, señor Tellado?
Moitas grazas, señora Díaz. Xa non ten tempo
¿Dígolle como son? Miseria, miseria, señor Tellado. Ese é o seu modelo, a miseria. E moitas grazas aos grupos pola súa intervención. [[Aplausos.]] Votación das proposicións non de lei
Moitas grazas. Pasamos á votación das proposicións non de lei. Comezamos coa proposición do Grupo Parlamentario dos Socialistas de Galicia, por iniciativa da señora Gallego Calvar, que dixo que non aceptaba a emenda do Grupo Popular. Votación da Proposición non de lei do G.P. dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de Dª María Carmen Gallego Calvar e seis deputados/as máis, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego en relación co investimento dos fondos europeos destinados á construción do Centro de Interpretación de Parques Naturais de Galicia, así como a restauración e conservación da zona da ribeira do Miño en que se atopa. [[Votación.]] [[Pausa.]] Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 33; votos en contra, 38. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición.
Votamos a proposición do Grupo Parlamentario Popular de Galicia por iniciativa do señor Dorado, que non acepta as emendas presentadas. Votación da Proposición non de lei do G.P. Popular de Galicia, por iniciativa de D. Agustín Baamonde Díaz e sete deputados/as máis, sobre a apertura dunha biblioteca pública do Estado na cidade de Vigo. [[Votación.]] [[Pausa.]] Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 38; votos en contra, 24; abstencións, 9. O resultado da votación é positivo. En consecuencia, queda aprobada esta iniciativa.
Votamos a proposición do Grupo Parlamentario Popular de Galicia, por iniciativa da señora Oubiña, que non acepta as emendas presentadas. Votación da Proposición non de lei do G. P. Popular de Galicia, por iniciativa de Dª Rosa Oubiña Solla e sete deputados/as máis, sobre a elaboración por parte do Goberno galego dun novo decreto polo que se establezan os requisitos e o procedemento para o recoñecemento, modificación e condicións de funcionamento dos centros de información ás mulleres. [[Votación.]] [[Pausa.]] Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 38; votos en contra, 32; abstencións, 1. O resultado da votación é positivo. En consecuencia, queda aprobada esta proposición.
Votamos a do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa da señora Solla, que dixo que acepta a emenda do Grupo Mixto e rexeita a emenda do Grupo Socialista.
Perdón, pero eu non tiña nada, por iso pasei a votar... É unha proposición do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Acepta sometela a votación por puntos? [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Separamos os tres puntos ou dous nada máis? Votamos, en primeiro lugar, o punto 1 e 3. A ver, a emenda do Grupo Mixto acéptase e a emenda do Grupo Socialista rexéitase, e, á súa vez, piden a votación por puntos da iniciativa. Entón, se lles parece, dáme igual, votamos, en primeiro lugar, os puntos 1 e 3, e se non, o punto 2. Por suposto, coa emenda, no seu caso, aceptada. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Puntos 1 e 3 e a emenda do Grupo Mixto. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Pero eu dábao por suposto. Votación do texto transaccionado dos puntos 1 e 3 da Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Eva Solla Fernández e D. Ramón Vázquez Díaz, sobre as actuacións que debe levar a cabo a Xunta de Galicia para evitar a interferencia dos intereses das grandes industrias farmacéuticas e laboratorios na sanidade pública galega. [[Votación.]] [[Pausa.]] Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 33; votos en contra, 38. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, quedan rexeitados estes puntos. Votación do texto transaccionado do punto 2 da Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Eva Solla Fernández e D. Ramón Vázquez Díaz, sobre as actuacións que debe levar a cabo a Xunta de Galicia para evitar a interferencia dos intereses das grandes industrias farmacéuticas e laboratorios na sanidade pública galega. [[Votación.]] [[Pausa.]] Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 16; votos en contra, 38; abstencións, 17. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición.
Votamos a proposición do Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego por iniciativa da señora Adán Villamarín, que dixo que rexeitaba todas as emendas e que pedía a votación conxunta da iniciativa. Votación da Proposición non de lei do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa de Dª María do Carme Adán Villamarín e Dª María Montserrat Prado Cores, sobre a presentación por parte do Goberno galego dun plan de usos sanitarios para a torre do antigo hospital de Vigo, así como unha proposta, en colaboración co Concello, para a revitalización socioeconómica do seu contorno. [[Votación.]] (Pausa.) Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 16; votos en contra, 38; abstencións, 17. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposta.
Votamos a proposición do Grupo Parlamentario Socialista, por iniciativa da señora Soneira Tajes, á que non se presentaron emendas. Votación da Proposición non de lei do G.P. dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de Dª María Soledad Soneira Tajes e dous deputados/as máis, sobre as actuacións que debe levar a cabo a Xunta de Galicia para garantir a permanencia do Centro Galego de Bos Aires como referente hospitalario, cultural e social da cidadanía galega residente na República Arxentina, así como a súa presenza nos órganos de representación política de OSPAÑA. [[Votación.]] (Pausa.) Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 33; votos en contra, 38. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposta.
Votamos a proposición do Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego por iniciativa do señor Rodas Chapela, que dixo que non aceptaba as emendas presentadas. Votación da Proposición non de lei do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa de D. Daniel Rodas Chapela, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego para garantir a supervivencia da actividade e o mantemento do emprego da frota do cerco. [[Votación.]] (Pausa.) Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 33; votos en contra, 37. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposta.
Votamos, por último, a proposición do grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa da señora Díaz Pérez, que entendo... Non sei se dixo ao final se aceptaba ou non aceptaba a emenda socialista, señora Díaz.
Como adición.
Como adición. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Non aceptan. Ben. Entón, se lles parece, votamos a iniciativa do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda. Votación da Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Yolanda Díaz Pérez e Dª Eva Solla Fernández, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego e as demandas que debe realizar ao Goberno central en relación coa destrución do emprego indefinido que reflicten as enquisas da EPA. [[Votación.]] (Pausa.) Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 16; votos en contra, 38; abstencións, 17. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición.
Rematada a votación, imos introducir a primeira das interpelacións, tal e como foi acordado, aínda que sexa un pouco tarde, porque así o acordaramos e fixemos esperar. Interpelación de Dª María Consuelo Martínez García, do G.P. Mixto, sobre a situación sociolaboral en Galicia
Empezamos co Grupo Parlamentario Mixto. Señora Martínez, ten a palabra.
Presento esta interpelación sobre algo moi similar ao que acabamos de tratar agora, na última proposición non de lei presentada por AGE, que son as condicións laborais que se dan en Galiza. Os datos do INE –como xa falamos– revelan que na comunidade galega só traballa o 36,4 % da poboación, é dicir, pouco máis dun terzo; no conxunto do Estado é o 38 %. Antes do inicio da crise, no ano 2007, a porcentaxe da poboación con emprego chegou ata o 44,5 %, oito puntos máis. Galiza conta agora con 987.500 ocupados e ocupadas e 2,7 millóns de habitantes. En termos de emprego, retrocedeu algo máis dunha década. En Galiza hai cada vez máis persoas que dependen do sistema, pero minguou o número de persoas que cotizan para o seu financiamento. Segundo mostra a serie da Seguridade Social, mentres que no Estado español hai 1,8 cotizantes por cada pensionista, en Galiza hai 1,2 cotizantes por cada pensionista e baixando. Os datos da EPA e do INE mostran, ademais, que o emprego que se está xerando é de moi baixa calidade. Onde antes había unha persoa ocupada a tempo completo, agora hai dúas persoas semiocupadas que moitas veces non chegan nin a completar a xornada. Preto de 200.000 persoas desempregadas galegas viven dos seus familiares ou dos servizos sociais. Máis de 62.000 sobreviven con 426 euros. Eu quérome parar aquí porque de verdade, señor conselleiro, e pídolle que me conteste, ¿vostede cre que alguén pode sobrevivir con 426 euros ao mes? Aínda que non teña familia, ¿quen pode vivir hoxe con 426 euros ao mes? Os datos da enquisa de poboación activa revelan que hai 70.000 traballadores por conta allea cunha retribución anual inferior a 5.000 euros –dicíao na intervención anterior–, o que dá, dividido en 14 pagas, 351 euros brutos ao mes. Xente que está traballando, que vai a unha empresa, que cumpre un horario, que realiza o seu traballo por 350 euros ao mes. ¿Como cualifica vostede iso, señor conselleiro? ¿Ese é o emprego do que o señor Tellado alardeaba agora? ¿Ese é o emprego que se está creando en Galicia e do que o PP saca peito falando do emprego que se crea en Galiza? O 20 % dos traballadores e traballadoras por conta allea sofre pobreza laboral. O 92 % das persoas con salario máis baixo teñen contrato a tempo parcial, e a brecha salarial entre homes e mulleres é maior en Galiza que no Estado. No Estado foi do 24 %, mentres que en Galiza foi do 24,17 %. A contratación a tempo parcial, e a brecha salarial, condenan ás mulleres a vivir na pobreza, pero hoxe comprobamos o desprezo que vostedes senten polas mulleres, co cal entendo que sigan mantendo estas discriminacións. A brecha salarial entre homes e mulleres é inxusta, inxustificada e inaceptable, pero as súas consecuencias acumúlanse ao longo da súa vida profesional e resulta unha brecha máis significativa nas pensións, que son un 39 % menores que as dos homes. Esta realidade de precariedade laboral manifesta explica tamén por que a Seguridade Social gana cotizantes pero recada cada vez menos, e ata un terzo de todos os contratos que se asinan nun mes en Galiza teñen unha duración inferior a sete días. ¡Que marabilla de emprego están creando vostedes! En Galiza, o aumento dos ocupados a tempo parcial foi do 26 % entre o 2007 e o 2013, dos cales, o 76 % son mulleres. En 2008, o 75 % dos contratos rexistrados en Galiza tiña xornada a tempo completo. En 2014 pasouse do 75 % ao 63%, o cal indica que o emprego que se está a destruír é emprego a xornada completa. Nese mesmo ano 2008, o 24 % dos contratos asinados foron a tempo parcial, fronte ao 37 % no ano 2014. En canto ás modalidades de contrato, cada vez gañan máis peso os contratos de carácter temporal. Só o 7,8 % das contratacións realizadas en 2014 en Galiza foron a tempo completo, ¡só o 7,8 %! Non axuda á mellora desta situación o desinterese que ten a Xunta pola calidade de vida da clase traballadora e polos dereitos das mulleres, empezando pola precarización laboral imposta ao persoal da Administración pública galega, que chega á indecencia no caso do persoal de Seaga, que conta só coas garantías do Estatuto dos traballadores, ao negárselle a aplicación do V Convenio único do persoal laboral da Xunta. A combinación de crise demográfica, de destrución de emprego durante sete anos e a evolución cara ao modelo laboral baseado no traballo precario, está agravando, ademais, a dependencia de Galicia da caixa da Seguridade Social. Os datos de tesourería revelan que no ano 2014 o gasto en pensións foi un 14,1 % maior que antes de empezar a crise. Mentres, os ingresos xerados polas cotizacións galegas no mesmo período sitúanse nun 17 % menos que antes de iniciarse a recesión económica. Os últimos datos sobre condicións de vida dos fogares relativos ao ano 2013, publicados polo IGE durante o mes de xuño, volven evidenciar que a brecha entre a Galiza atlántica e a Galiza interior se agranda cada vez máis. Máis dun terzo das familias, o 35,3 %, dependen das prestacións públicas e non das rendas do traballo, seis puntos máis que antes da crise. A porcentaxe de fogares que viven do diñeiro público é moito máis elevada nas provincias de Lugo e Ourense que nas da Coruña e Pontevedra. O informe do CES, do que xa temos falado neste pleno e en Comisión, debuxa unha dramática situación que vostedes negan constantemente pero que non poden rebater con datos nin con informes oficiais, porque, como diciamos na anterior proposición non de lei, dende o Banco de España, o INE, o IGE, a OIT, dende todos os organismos nacionais, estatais e internacionais, o que están dicindo é que o que está ocorrendo no Estado español é unha destrución de emprego de calidade para crear emprego precario e que a reforma laboral só conseguiu baixar salarios e abaratar moito máis o despedimento. Agora xa só nos quedaba la brillante idea que se está lanzando do contrato único, para que todos os traballadores e traballadoras sexan eventuais sen dereitos. Ese é o camiño que vostedes están levando, ese é o seu camiño, non a recuperación da clase traballadora nin dos seus dereitos. Polo tanto, fágolle preguntas concretas: ¿que actuación está a levar a Xunta para mellorar os salarios galegos? ¿Tomou algunha iniciativa?, ¿chamou á patronal?, ¿convocou unha reunión entre sindicatos, patronal e Administración para falar de como se poden mellorar os salarios galegos e a contratación galega? ¿Cando pensa a Xunta mellorar as condicións precarias laborais e salariais dos traballadores e traballadoras públicos devolvéndolles os seus dereitos? ¿Cando pensa aplicar o V Convenio único do persoal laboral, do persoal de Seaga? ¿Cando promoverá a Xunta un acordo entre a patronal e os sindicatos para avanzar na igualdade salarial entre homes e mulleres? ¿Ten a Xunta algún plan de recuperación e fixación de poboación no medio rural? ¿Que lle ofrece a Xunta á mocidade galega para que estableza o seu futuro no noso país? Máis aló das medidas fiscais de sempre, esas como as que presentan nestes orzamentos, con referencia á redución de impostos do IRPF, que van castigar as clases medias e favorecer a quen máis gaña e ao gran capital –iso é o que están buscando con esa reforma–, á parte desas medidas fiscais, ¿ten a Xunta algunha iniciativa política para mellorar a natalidade e loitar contra o envellecemento da poboación? E, xa para rematar, ¿que mensaxe de futuro ten a Xunta de Galiza para todas as persoas galegas en desemprego de longa duración que xa non reciben ningunha prestación pública e viven na pobreza dependendo da beneficencia? Espero que conteste a cada unha destas preguntas en concreto. Moitas grazas.
Moitas grazas, señora Martínez. Ten a a palabra o conselleiro de Economía, Emprego e Industria, don Francisco Conde López.
Moitas grazas, señora presidenta. Señora Martínez, a verdade é que agradezo moi sinceramente que traia vostede aquí esta iniciativa, porque, efectivamente, o Goberno comparte esa vontade de traballar para fortalecer o noso tecido produtivo, o noso tecido económico e, por suposto, o noso tecido social. Levámolo facendo dende que asumimos o mandato dos galegos de saír adiante no ano 2008, volvémolo renovar no ano 2012 e, como sabe, foron e son momentos moi difíciles, estamos xestionando a peor crise económica da historia democrática, pero, loxicamente, estamos facéndoo con medidas concretas e sempre buscando o interese xeral. Sen embargo, señoría, eu o que non podo compartir é a súa diagnose, e non a podo compartir, en primeiro lugar, porque os datos e as interpretacións que vostede vén de facer son, con todo o meu respecto, sesgados e pouco rigorosos, pero sobre todo porque aínda que os pasos que temos dado para mellorar non son suficientes, loxicamente, por moito que se esforce a oposición en negalo –e tivemos ocasión de comprobalo esta mañá–, si estamos na senda da recuperación, si estamos en condicións de iniciar unha senda de crecemento e, dende logo, estamos en condicións e estamos traballando para iso, para que esa recuperación económica chegue a todos os fogares. O que non podemos admitir é que vostede simplemente veña aquí xerar confusión con datos –insisto– sesgados e pouco rigorosos simplemente para crear confusión. Sinxelamente, este goberno o que está a facer é enfrontarse sen titubeos e con todos os recursos que temos ao noso alcance, pero voulle dar un dato, porque moitas veces queren facer a comparación en función do ano, en función da variable. Mire, vostedes esquecen –e non o queren recoñecer– que cando deixaron este goberno se perderon 70.000 postos de traballo tan só nun ano –tan só nun ano–, e deses 70.000, 38.000 deles no sector da industria. Ese é, señoría, o seu legado; ese é o legado que nós tivemos que xestionar, e é moi fácil non facer referencia ao mesmo. Mire, señora Martínez, a realidade que vostedes queren negar é que moitos dos indicadores que vostede reflectiu na súa intervención nestes momentos teñen unha situación mellor que hai cinco anos, e incluso nalgún caso tamén mellor que antes da crise. Ao igual que esquecen que en moitos casos o comportamento de Galicia foi máis favorable que no conxunto do Estado, e fano, señoría –esta mañá foi outro exemplo–, mesturando tendencias derivadas da crise con características estruturais do noso tecido produtivo. Así que, se me permite, voulle recordar a realidade que vostede omite; esa realidade, en termos de emprego, lévanos a unha situación en que Galicia leva tres trimestres consecutivos crecendo dende o punto de vista de ocupados en termos interanuais. Este terceiro trimestre, señoría, é o mellor trimestre de crecemento que levamos do ano, con 21.700 ocupados máis e un crecemento do 2,1 %. Pero, señoría, pedíalle un pouco de rigor e pídolle un pouco de rigor cando traslade a esta Cámara datos, porque o que non pode facer nesta Cámara é intentar trasladar unha taxa de emprego calculada segundo criterios que vostede considera oportunos. A taxa de emprego está perfectamente reflectida na EPA, e esa taxa de emprego creceu no último ano máis dun punto, quedando no 44,08 %. O que vostede non pode facer nesta Cámara é intentar trasladar que esa taxa de emprego é do 36 % sencillamente porque está manipulando o numerador e o denominador –non lle chega un dos datos–. Vostede sabe que a taxa de emprego se calcula en función da poboación activa, non da poboación total; sábeo. E sabe –e non debería de enganar esta Cámara– que para calcular ese 36 % utilizou a poboación e os ocupados do primeiro trimestre. Estamos no terceiro. Entón, señoría, eu pídolle un pouco de rigor. A taxa de emprego de Galicia, segundo os datos da EPA, está no 44,8 %, e creceu máis de 1,11 % no último ano. Pero, se quere, falamos da ocupación a tempo parcial. Señoría, Galicia ten unha estrutura no emprego na que oito de cada dez persoas teñen un posto de traballo a tempo completo, esa é a realidade. E esa media do 86 % supera incluso a media española, que está por debaixo do 85 %. Polo tanto, tampouco debería intentar confundir trasladando que cada persoa ocupada está sendo substituída por dúas persoas a tempo parcial, porque os datos, señoría, simplemente non encaixan. Respecto da temporalidade, sabe perfectamente que os asalariados con contrato indefinido representan en Galicia un 72,5 %, e sabe que ese dato no ano 2007 era do 68 %. Melloramos nos peores anos da crise en catro puntos os traballadores con contrato indefinido. E, de feito, vostede tamén o oculta e non quere mencionar que 2 de cada 3 asalariados en Galicia son indefinidos e con contrato de traballo a tempo completo. Esa é a realidade dos datos en termos de temporalidade. Fálame vostede de pobreza laboral, e intenta trasladar unha situación que non é a da realidade; definamos en primeiro lugar qué é pobreza laboral, porque non é unha cuestión menor. A pobreza laboral sabe que é a que sofren as persoas que teñen un emprego pero que lamentablemente viven en fogares con ingresos que están por debaixo do 60 % da mediana dos ingresos do conxunto dos fogares. Evidentemente, a pobreza laboral é un dos obxectivos que ten que corrixir este goberno, e debería de recoñecer nesta Cámara que a taxa de risco de pobreza na nosa comunidade é do 15 %, 7 puntos por debaixo da media española. De feito, Galicia é a cuarta comunidade coa taxa de pobreza máis baixa, tan só por detrás do País Vasco, de Navarra e de Madrid. E sabe perfectamente que esa taxa de risco de pobreza en Galicia experimentou unha baixada se a comparamos co ano 2009. No ano 2009 era do 20,6 %, e agora é 5 puntos máis baixa no ano 2015. Polo tanto, señoría, estamos traballando para que a recuperación chegue a todos. Vostede fálame das medidas que está a impulsar este goberno, sobre todo porque parece que vostede non puido asistir á presentación dos orzamentos desta consellería, e agora eu tranquilamente lle traslado, efectivamente, cales son os contidos das políticas activas de emprego, que xa tiven ocasión de reflectir na comisión de presentación dos orzamentos, á que vostede se ve que non puido asistir. Debería saber, polo tanto, que este goberno vai destinar preto de 445 millóns de euros ás políticas de promoción de emprego; é dicir, incrementamos preto dun 20 % os recursos que o Goberno vai destinar a mellorar a situación económica, a situación de emprego do noso tecido produtivo, e estámolo a facer con obxectivos moi concretos, centrándonos nos desempregados de longa duración, nos menores de 30 anos e, por suposto tamén, nas persoas en risco de exclusión. Eses son os nosos obxectivos, aí están esas políticas activas de emprego, con medidas concretas. Sabe que a semana pasada conseguimos que incluso os fondos dedicados aos parados de longa duración con cargas familiares e que non perciben ningún tipo de prestación se incrementaran en 4 millóns de euros durante este ano 2015, e estamos centrados, loxicamente, nas medidas para o estímulo do emprego xuvenil, tanto no que significa a formación dual como nos incentivos á contratación e á mellora do traballo autónomo, e estamos desenvolvendo o Programa de garantía xuvenil, que, efectivamente, está permitindo traballar cos máis xóvenes para darlles unha saída e unha oportunidade dende o punto de vista laboral. E, como sabe, tamén seguimos traballando para mellorar a inclusión das persoas máis desfavorecidas, e por iso, señoría, o orzamento destinado á inclusión crecerá este ano máis dun 24 %, ata alcanzar os 86 millóns de euros –o orzamento do ano 2016–, e continuaremos, señoría, co Plan de loita contra a desigualdade económica, facilitando que as familias máis vulnerables teñan un maior e mellor acceso á vivenda e á enerxía, aos medicamentos e tamén ao material escolar. Moitas grazas.
Moitas grazas. Rolda de réplica. Señora Martínez, polo Grupo Mixto.
Señor conselleiro, eu recoñézolle o valor que ten de vir aquí a dicir o que dixo. ¡Polo menos valor non lle falta! Faltaralle iniciativa, faltaranlle ideas, faltaralle interese; agora, valor, dende logo, como dicían na mili, se le supone, xa eu o dou por feito, que ten valor. Di que non comparte a miña diagnose porque é sesgada, pouco rigorosa e que crea confusión, ben. E fálame do legado, do meu legado. Eu nunca estiven no Goberno, nin estiven militando nunca en ningunha organización que gobernara; polo tanto, eu non sei que legado lles puiden deixar eu a vostede e aos galegos e ás galegas, pero si que teño participado en todas as folgas xerais contra as reformas laborais, tanto do Partido Socialista como do Partido Popular. Polo tanto, ese legado, dende logo, non é meu. Di que estamos en condicións de que a recuperación chegue aos fogares. Ben, mirarémolo porque ata agora desde logo aos fogares non chegou. Di que hai datos mellores que hai cinco anos. Eu é que non os vexo; pero é que non os vexo eu, non os ve o INE, non os ve o IGE, non os ve o Banco de España, non os ve Cáritas... Non os ve ninguén, só os miran vostedes, os dos Partido Popular. ¿Cales son os datos mellores? ¿Como pode negar que todo o traballo que se está creando é precario? A maioría dos contratos non chegan á semana de duración, o 92,3 % dos novos contratos son contratos a tempo parcial. Vostede fálame dos contratos que había antes, dos que se manteñen, dos que quedan daqueles que había antes de comezar a crise. Eu fálolle do que se está creando agora para relanzar a economía e para mellorar o mundo do traballo. Só se crea traballo precario, temporal. ¿E sabe o que lle están ofrecendo á mocidade? Contratos en formación, pero, ademais, a tempo parcial. Polo tanto, ten que ter vostede moito valor para vir aquí falarnos de que hai recuperación, do que está facendo o Goberno. Quen manipula os datos son vostedes, e manipúlanos como lles dá a gana. Cando lles interesa, falan do 2007, cando lles interesa, falan do 2012, e cando lles interesa falan do século pasado ou se refiren a Andalucía con tal de non dar a cara e de non dar resposta aos problemas que ten Galiza e os galegos e as galegas. Polo tanto, quen manipula os datos son vostedes. Pobreza laboral. Señor conselleiro, 70.000 galegos e galegas perciben menos de 5.000 euros ao ano brutos de salario. ¿E vostede non lle chama a iso precariedade laboral? ¿Como lle chama a iso, ganar menos de 5.000 euros ao ano por un traballo que se presta a unha empresa? 200.000 persoas teñen que vivir das súas familias, non teñen ingresos. ¿Pero de que se jacta vostede? ¿Que foi o que mellorou dende o ano 2009 ata aquí en relación co mundo laboral? A brecha salarial entre homes e mulleres aumenta e o contrato a tempo parcial cébase sobre as mulleres, e vostede non fai nada. Non me deu nin unha soa medida que vaia tomar o Goberno do Partido Popular para cambiar esta situación, vostede fálame de orzamentos. Que, por certo, non fun á Comisión de orzamentos porque só teño un corpo e non dou para estar en todas partes. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Non, pero paréceme bastante indecente que vostede se esconda detrás da Comisión de orzamentos para non dar unha resposta. A min resúltame moito máis indecente que cando se tratan temas de emprego vostede non estea aquí...;
Vaia rematando, por favor.
...niso é no que debería de estar, que vostede si goberna e eu non. Polo tanto, non me fale do diñeiro que van poñer, porque despois tampouco cumpren os orzamentos e non se gastan as partidas que teñen destinadas a emprego, senón das políticas reais, das medidas reais e concretas que pensan tomar a partir de hoxe, se é que pensan tomar algunha. Polo tanto, señor conselleiro, eu lamento todo o que acaba vostede de dicir, que quere dicir que o Goberno non ten ningún plan de mellora para o mundo laboral, para a clase traballadora, e lamento que o único que lle ofrecen á mocidade é que sexan autónomos ou, se non –como dicía hoxe o recén estreado conselleiro de Política Social–, mobilidade transnacional; é dicir, emigración. Lamento moitísimo a súa intervención e a súa falta de interese pola clase traballadora galega e polas mulleres. Nada máis.
Moitas grazas. Ten a palabra o conselleiro de Economía, Emprego e Industria, don Francisco Conde.
Moitas grazas, señora presidenta. Señora Martínez, entendo, polas súas palabras, que polo menos si recoñece que se está creando emprego, o cal para min –con todos os respectos– é un avance moi importante. [[Murmurios.]] Fálame de que me jacto e do valor. Mire, eu non me jacto de nada, eu simplemente intento actuar con responsabilidade dende o Goberno; loxicamente, dando respostas ás solicitudes da oposición e, loxicamente tamén, impulsando medidas concretas que claro que este goberno ten. E a min o que me sorprende é que vostedes non queren entrar no debate nin das políticas activas de emprego que promove este goberno nin no das políticas concretas de cara aos parados de longa duración nin no das políticas concretas que está a desenvolver este goberno. En calquera caso, señoría, como é habitual, simplemente con frases grandilocuentes veñen aquí trasladar unha situación caótica da situación laboral e da situación económica. Vostedes simplemente non viron chegar a crise –non a viron chegar–, tampouco souberon qué facer cando efectivamente podían facer algo máis e agora non queren tampouco recoñecer cal é a situación actual. E medidas concretas, señoría, efectivamente, no eido das persoas, dos parados de longa duración. Estamos facendo medidas concretas orientadas á orientación, á formación, á experiencia laboral, a axudas para a contratación; medidas concretas. Señoría, este goberno está a desenvolver 88 programas concretos de políticas activas de emprego e ten activado practicamente o 20 % dos programas que hai en España. Polo tanto, se algo está facendo este goberno é ter unha política proactiva precisamente para defender a todas as persoas que buscan unha oportunidade para traballar. Facémolo cos empregados de longa duración, facémolo cos xóvenes, facilitándolles formación dual, incentivos á contratación, programas... Efectivamente, non sei que ten en contra dos autónomos, non o sei; pero nós tamén entendemos que os xóvenes poden ter unha oportunidade no fomento do traballo autónomo. E sabe que hai un programa concreto, que os menores de 30 anos teñen sufragada a afiliación á Seguridade Social durante todo un ano, e xa hai 730 mozos e mozas galegos que se puideron acoller a este programa. Temos o Programa de garantía xuvenil, con técnicos de orientación, con obradoiros de emprego, e tamén a Xunta –e coñéceo, orde deste mesmo mes de setembro– está a asumir o cen por cento do custo salarial dun mozo contratado durante dous anos se o contrato é indefinido; polo tanto, medidas concretas tamén para os xoves. En definitiva, señoría, este goberno está a desenvolver políticas activas de emprego para dar, efectivamente, solucións. E non quero deixar esta interpelación sen facer unha referencia á igualdade e a esa fenda salarial entre homes e mulleres porque é unha preocupación e unha ocupación deste goberno, efectivamente, reducir esa fenda. [[Murmurios.]] Podía reflectir aquí como os salarios das mulleres están aumentando por riba dos salarios dos homes..., [[Murmurios.]] non quere recollelo. E sabe tamén que Galicia –e remítome aos datos oficiais– é a segunda comunidade onde máis están subindo eses salarios. Pero, dende logo... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] –grazas–, ...se mo permite, é insuficiente; e como é insuficiente estamos a favorecer medidas concretas tanto para promover o emprego feminino como para promover a igualdade de xénero, con discriminación positiva nas políticas activas de emprego, potenciando os plans de igualdade, solicitando máis colaboración por parte da Comisión para a Igualdade de Mulleres e Homes na negociación colectiva, por suposto tamén traballando coa Inspección de Traballo, e poremos en marcha ese Plan de ciencia e muller, que tamén tiven a ocasión de trasladar así na presentación dos orzamentos. Polo tanto, señoría, este goberno está a desenvolver medidas concretas e, dende logo, este goberno está traballando para que, efectivamente, todos aqueles traballadores que nestes momentos están en desemprego poidan ter unha oportunidade. Esa é a vocación e esa é a preocupación e ocupación deste goberno. Moitas grazas.
Moitas grazas, conselleiro. Suspendemos a sesión ata esta tarde ás dezaseis corenta e cinco, cinco menos cuarto. Grazas. [[Suspéndese a sesión ás tres e trinta minutos da tarde e retómase ás catro e corenta e sete minutos.]] Interpelación de Dª María Carmen Acuña do Campo e dous deputados/as máis, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre a xestión da sanidade pública na provincia de Ourense
Para formular a interpelación ten a palabra a señora Acuña. Por favor, servizos da Cámara, o tema da megafonía. [[A señora Acuña do Campo pronuncia palabras que non se perciben.]] Servizos da Cámara, por favor, o tema da megafonía. [[Pausa.]] Servizos da Cámara, por favor, megafonía.
Moi boa tarde, señorías, señor conselleiro. Neste aciago día para a igualdade galega está clarísimo o interese que Ourense ten para o Partido Popular. Mire, non sei se vostede mercou xa o traxe de bombeiro, ese que eu lle recomendei, pero mire, se xa o ten, poña o traxe e vaia a Ourense. Vaia a Ourense porque alí a sanidade tamén está que arde. Eu xa sei que vostede ten claro o incendio da sanidade de Vigo, pero non sei se sabe que tamén está ardendo en Pontevedra, en Lugo, na Coruña, en Ferrol e en Ourense. Pero hoxe toca falar de Ourense. Ourense, esa provincia, señor conselleiro, que o Partido Popular, o seu partido, se reparte. Repártese entre un Baltar, que dende a Deputación a goberna como un señor feudal ata con dereito de pernada, e o propio presidente, o señor Feijóo, que se reservou a sanidade para darlla á súa prima, á señora Núñez, para que a xestione ao seu antollo sen que ninguén lle diga nada. E como será a desfeita que ten montada en Ourense a señora Núñez, a primísima, como cariñosamente a coñecemos alí, que os sindicatos CESM-Omega continúan coa folga. Estiveron no mes de outubro, volveron estar onte e seguirán estando o día 17 e o día 29 de novembro. Folga, señor conselleiro, que convocan textualmente polo deterioro asistencial, pola desmotivación dos facultativos, pola actitude da Xerencia de desprezo aos profesionais e polas continuadas promesas incumpridas durante os últimos seis anos. Desfeita, señor Vázquez, que xa fixo desaparecer máis de 19 cupos de medicina de primaria na provincia, sen contar os de enfermería e os de pediatría, que tamén os suprimiron vostedes. E voulle falar dun exemplo que teño moi próximo, e ademais que está de moita actualidade. Neste mesmo momento, nestes días, están suprimindo no centro de saúde do Barco unha praza de enfermería de mañá e un pediatra da tarde. Centros de saúde comprometidos e non construídos como o do Vinteún da cidade, centros de saúde PAC, que terían que ser asumidos polo Pacto local e que aínda non o foron; difícil, señor conselleiro, explicar que os veciños de Castro Caldelas, de Trives ou de Viana teñan que manter cos seus impostos o PAC no que se presta atención a toda unha comarca, difícil para vostede, que foi alcalde, ¿verdade? A señora Núñez xestiona mal a sanidade, pero é que ademais a xestiona con mentiras. En Ourense recordamos moi ben aquilo de que para mellorar a situación de Toén trasladaron os doentes para Piñor. Pero iso si, ían deixar unha planta de medicina interna. ¡Mentira!, non deixaron ningunha planta de medicina interna. Desvestiron un santo para vestir outro e anularon precisamente as camas sociosanitarias na provincia máis envellecida de Galicia. Por certo, que esa señora non considera necesario dotar Ourense de xeriatría, como si teñen Lugo e Vigo. E agora, supoño que para facer xogo, acaba de suprimir tamén a psicoxeriatría. Pero os nenos e as nenas, señor conselleiro, non o teñen mellor, pois para mellorar a atención aos menores o que fixo foi suprimir a unidade de cirurxía pediátrica, alarmando e enfadando a toda a poboación, que ve que agora ten que trasladar os nenos e as nenas para operar ata Vigo. Tampouco a sanidade valdeorresa se salvou, deteriorada como consecuencia da supresión da área sanitaria do Barco; por iso hai uns días que os veciños e as veciñas da comarca saíron alí ás calles para protestar pola situación do seu hospital. Nin tampouco se salva o hospital de Verín, onde lle suprimiron a Xerencia para maior gloria da señora Núñez. E, dende logo, gustaríanos que hoxe nos explicara por que razón lle regalaron á señora Núñez os plans europeos de innovación. Que, por certo, os está destrozando, non sei se por ser prima de Feijóo, pero alí a xente pregúntase se ademais iso supón que cobra moito máis por xestionar eses plans. Por certo, ¿en que punto están eses plans, señor conselleiro? Recórdolle que o prazo para o Innova e o Hospital 2050 remata o mes que vén. Tamén penso que o presidente non debería sacar peito nin por Baltar, como fixo esta mañá, nin polo Innova, pois para os profesionais e as profesionais son un gran fracaso. Pregunte vostede antes de utilizar un ton triunfalista, pregunte polo Conecta 72, polo Sigur, polo camión consultorio ou polo camión quirófano, máis propio, señor conselleiro, da guerra de Siria que da guerra pepera que temos en Ourense. Pregunte que opinan os profesionais deses millóns e millóns europeos tirados nun momento no que na sanidade pública ourensá nos recortaron ata as gasas. Que opina de que no quirófano de dentro do hospital se suspendan as cirurxías por non ter anestesista ou material cirúrxico, mentres que no camión quirófano teñen ata persoal administrativo. Miren, ninguén entende alí tanto dispendio. O persoal é moi escaso, non sei se o sabe vostede por mor dos recortes, pero aínda queda menos persoal cando o sacan para dotar o dichoso camión quirófano, porque os profesionais son os mesmos; vostedes non os incrementaron. E esas carencias de persoal, consecuencia dos recortes e das masivas e forzosas xubilacións, esas carencias seguro que lles van facer fracasar todos eses inventos tan caros. Mire, o Sigur só leva funcionando vinte días, pero xa todo o mundo o critica, e ademais afirman rotundamente que o van ter que eliminar. Os profesionais consideran intolerable que na pantalla da sala de espera a familia vexa o seu nome ligado á atención dun doente cando aínda nin sequera o coñecen. A pantalla asínalle o médico cando chega o doente, non cando é atendido. Así que dígame, conselleiro, de quen vai ser a responsabilidade se lle pasa algo a ese doente nese tempo, ¿de Europa? ¿Da señora Eloína? ¿De vostede? Eu pódolle dicir que nas urxencias do CHOU alí din textualmente que ata que un médico vexa realmente a un doente, se queren poñer un nome na pantalla da sala de espera que poñan o da Eloína. Isto é o que din alí, señor conselleiro. E, dende logo, non se cansan de repetir que todos eses cartos estarían moito mellor destinados a contratar persoal suficiente para atender os doentes en urxencias e no servizo de medicina interna tamén, señor conselleiro, servizo fundamental nun hospital provincial e que está totalmente destrozado. Ademais, o edificio Santa María Nai cae a cachos sobre os doentes e sobre os traballadores, mentres a señora Núñez gasta os cartos europeos alegremente nas paredes intelixentes do Hospital 2050. Eu non sei se a vostede isto non lle parece despilfarrar, desde logo en Ourense si que nolo parece. Sementar ese almacén de doentes que montou para solucionar o colapso continuo das urxencias. Tirou despachos e fixo un almacén onde mete os enfermos para que non se vexan tirados polos pasillos. Ata 28 enfermos lle caben nese almacén, alí pódeos esconder. Pero como non incrementou nin o persoal nin os recursos materiais, o problema continúa, só que agora non se ven e os periodistas de La Región non lle poden sacar as fotos para que a poboación os vexa ao día seguinte nos pasillos. Nefasta xestión, señor conselleiro, e ademais nefasto talante que ten aos profesionais desilusionados, desmotivados e en folga ante o total deterioro do hospital e de toda a sanidade pública da provincia. E por todo isto, por todo isto que eu lle relatei, querémoslle preguntar hoxe, señor conselleiro, poñendo como exemplo o que aconteceu este verán e que por fin publicaba toda a prensa –por certo, tanto a galega coma a estatal–: que en Ourense se estaban devolvendo os doentes á habitación dende o quirófano sen operar, nunhas ocasións por falta de persoal e noutras por falta de material, pero sempre sen operar. E, señor conselleiro, xa lle advirto que non nos conteste vostede nin coas estupendas porcentaxes das cirurxías, como fixo a propia señora Eloína, nin nos conteste, como fixo o señor Campa, botándolles a culpa aos doentes. Contéstenos vostede coa verdade e, sobre todo, dando solucións para estes problemas que eu lle enumerei; solucións, señor conselleiro, que, sen dúbida, deberían comezar porque vostede hoxe aquí nos anuncie o cese da señora Eloína Núñez. De momento, máis nada e moitas grazas. Espero as súas respostas.
Grazas, señora Acuña. Resposta do conselleiro de Sanidade.
Presidente. Señorías, señora Acuña, a verdade é que non sei se vostede quere que lle conteste ou que lle diga simplemente o que me indicou. Díxome ao final da súa charla o que tiña que contestar. Entón eu vou intentar dicir a verdade que hai na provincia de Ourense, porque, evidentemente, aínda que me chama bombeiro, e que hai moito incendio, e que todo está destrozado, eu creo que está habendo unha fotografía en negativo; e, evidentemente, non podemos dicir que todo é perfecto, pero recoñecendo os erros que pode haber nunha xestión de tal número de incidencias, como recordamos que ten sempre a sanidade, con 365 días e 24 horas ao día, pois pode pasar. Pero mire, sorpréndeme o plantexamento desta interpelación. E digo que me sorprende porque parte dunha premisa que entendo que non se sostén de ningún xeito: o feito de que a situación da sanidade pública de Ourense é, segundo vostede, grave e que todos estes anos de xestión do Partido Popular na Xunta non teñen conseguido unha adecuada xestión da sanidade. Creo que os datos din o contrario, porque os datos e os indicadores están aí, non son subxectivos, son obxectivos, e reflicten unha clara melloría dende o período no que gobernaba, por certo, o seu partido. Así proba da excelencia da capacidade de traballo dos profesionais da estrutura organizativa da xestión integrada de Ourense, Verín e Barco de Valdeorras, así como do bo facer do seu equipo directivo, equipo directivo que ten unha longa experiencia na sanidade, son algúns deses indicadores de actividade. A 30 de xuño deste ano a espera media cirúrxica da EOXI foi de 37,3 días, a segunda mellor do Sergas, e, dende logo, moi por debaixo da media de 64,8 días. As prioridades que nos atopamos nesta EOXI, a prioridade 1, a urxente, ten unha espera de 9,3 días. De novo a segunda mellor do sistema. En prioridade 2, é dicir, preferente, 45,8, por debaixo da media, que foi 50,6. Se falamos de espera para primeiras consultas de enfermidade, a situación é moi semellante. Os cidadáns e cidadás da EOXI de Ourense a 30 de xuño esperan 27,5 días, de novo o segundo mellor resultado entre as 7 EOXI do sistema, que está moi por debaixo da media de 40,1 días. Reitero, señoría, que os datos son contundentes. A afirmación de que a sanidade pública en Ourense é grave parece, cando menos, moi pouco sólida se avaliamos datos como os que acabo de citar. Sinxelamente non se sostén. Fala vostede, tamén, de porcentaxe de cirurxías suspendidas. Naturalmente, lamentamos as molestias que unha suspensión produce, tanto para o paciente coma para os seus achegados. Pero hai que ter en conta a altísima complexidade de organización cirúrxica e recordarlle que a suspensión de cirurxías non é un feito alleo á xestión diaria de calquera servizo de saúde, incluído o noso. A suspensión está dentro das posibilidades por diferentes motivos, desde logo non todos atribuíbles á organización sanitaria, senón a algunha outra circunstancia, como pode ser desde algunha incidencia de última hora do paciente que non pode acudir, porque ten unha infección ou unha patoloxía que ocorreu nas últimas horas, e desde logo por prolongación de intervención previa, que significa que ás veces, como calquera circunstancia, poidan atoparse complicacións que o cirurxián debe resolver antes de que veña o novo paciente. As relacións de suspensión cirúrxica son moi pouco frecuentes no CHOU, pero tanto no seu número coma nas súas causas están axeitadamente rexistradas, sendo producidas maioritariamente por problemas médicos do paciente o 25 % das mesmas. Programacións de intervencións previas, como comentaba anteriormente, o 27 e na asistencia do paciente o 14,4. É unha pequena falta, unha pequena porcentaxe por falta ou avaría do material, que tamén, loxicamente, está dentro das posibilidades. A xuño de 2015 a porcentaxe de suspensións do CHOU foi de 3,84 %, o terceiro máis baixo dos 14 complexos hospitalarios e hospitais públicos de Galicia, e por debaixo, como digo, da media, que é de 4,44. E se queremos sacar anécdotas, sacamos anécdotas. Fala a televisión en verán, pode falar de moitas cousas, pero as cifras globais de seis meses son as que comentei neste momento. Mais non é unicamente unha cuestión de números cuantitativa, tamén se levan introducido importantes melloras cualitativas na xestión do día a día da sanidade do cidadán ourensán, e algunhas delas son, por exemplo, as vías rápidas de cancro de colon, de pulmón, de mama, de larinxe, de vexiga, de próstata, de lumbalxia, de demencia e de melanoma; patoloxías todas cunha alta frecuencia e que, desde logo, interesa canto antes darlles diagnóstico para seguir o tratamento adecuado. As consultas de alta resolución de cardioloxía, dixestivo, cirurxía vascular e uroloxía; creación da unidade de urodinamia; ampliación da capacidade de servizos de cirurxía vascular; tratamento endovascular de patoloxía aórtica complexa; creación de unidade de alta resolución hospitalaria dependente dos servizos de urxencias; implantación do proceso de asistencia integrado da EPOC. Teleconsultas: cardioloxía, neuroloxía, pneumoloxía, medicina interna, cirurxía vascular, endócrino, radioloxía, nefroloxía, reumatoloxía e dixestivo; ampliación da carteira de servizos de rehabilitación coa introdución do protocolo de xeonllo e tratamento conservador con electroestimulación; centralización nun único punto e citación de consultas ambulatorias de xestión informática; programa de atención para o paciente pluripatolóxico e crónico entre a atención primaria e a medicina interna; creación da unidade de cardioloxía ambulatoria de alta resolución unificando as consultas ambulatorias; dotación dun quirófano de última xeración para neurocirurxía con tomógrafo intraoperatorio, microscopio e navegador. No caso de Barco, que tamén citaba vostede, apertura de novas especialidades de neuroloxía, dixestivo, endócrino, cardioloxía e reumatoloxía; ampliación da carteira de servizos de dixestivo e endoscopia; alta resolución de cardioloxía e dixestivo; teleconsulta en cardioloxía, dixestivo, neuroloxía e oftalmoloxía; ampliación de carteira de servizos cirúrxicos de uroloxía; hospitalización a domicilio, por certo, unha das novidades máis interesantes desde o punto de vista tanto da saúde do paciente coma da confortabilidade del e da súa familia; vías rápidas de cancro de colon, de pulmón, de mama, de larinxe, de vexiga, de próstata, de lumbalxia, de demencia, de melanoma; implantación do programa de autocontrol da anticoagulación; cobertura total farmacéutica nas residencias sociosanitarias da área de saúde do Barco por parte dos servizos farmacéuticos do Hospital Comarcal de Valdeorras. E tamén para dicir que a nivel xeográfico chegamos a todos os cidadáns da provincia: en Verín apertura de novas especialidades de neuroloxía, dixestivo, cardioloxía e endócrino; alta resolución de cardioloxía, dixestivo e neuroloxía; da teleconsulta de cardioloxía, dixestivo, neuroloxía, endócrino e medicina interna; as vías rápidas de cancro de colon, de pulmón, de mama, de larinxe, de vexiga, de próstata, de lumbalxia, de demencia, de melanoma; o cambio de situación do PAC de Verín ao Hospital Comarcal de Verín para facer máis accesible este servizo. E no que se refire á atención primaria, que sempre se di que queda en segundo plano, e eu creo que non, temos grandes profesionais en atención primaria, e por exemplo falamos de dermatoscopia no servizo do Valle Inclán; anoscopia no servizo do Acuña; implementación do programa da muller a todos os servizos de atención primaria na provincia de Ourense; creación das unidades de fisioterapia da Carballeira; descentralización do tratamento anticoagulante con variación en primaria por médico e enfermeira para todos os servizos de atención primaria da EOXI; implantación da petición electrónica para analíticas en catro servizos: Maceda, A Ponte, Bande e Castro Caldelas; creación do comité de coidados paliativos e implantación de técnicas e coidados paliativos en atención primaria; implantación de medida ambulatoria e tensión arterial; dotación de praza de hixienista dental dentro do servizo da Carballeira; implantación do programa e tratamento do seguimento farmaterapéutico de antipsicóticos depot; pilotaxe de programas de despistaxe de aneurisma de aorta abdominal en pacientes maiores de 65 anos, co fin de facer un diagnóstico de tratamento precoz. Todos estes servizos, procedementos e procesos antes non existían e supoñen, sen dúbida, unha mellora moi significativa na atención prestada aos pacientes ourensáns. Non coincide, evidentemente, todo isto que acabo de dicir co que vostede presentou, algo así como unha paisaxe en negro, que me chamaba a min bombeiro, onde todo arde, e arde Ourense, arde Pontevedra, arde A Coruña; ardeu absolutamente todo. Non é esa a realidade da sanidade galega, non é esa, e, sobre todo, ás veces, o que deberiamos facer é unha visión do que tiña hai uns meses, non moito máis atrás, para saber a diferenza entre o que temos e, desde logo, os proxectos de futuro que despois, na segunda intervención, poderei comentar. Moitas grazas, señora Acuña.
Grazas, señor conselleiro. Réplica da señora Acuña.
Grazas, presidente. Señor conselleiro, eu faleille dos problemas sanitarios que en Ourense temos as persoas, tanto as persoas doentes coma os profesionais. E vostede faloume de números, de números e de datos contundentes. Moi ben, pois un número moi faciliño, dígame cantos profesionais hai no hospital de Ourense e cantos noutros hospitais da nosa comunidade autónoma; podémolos comparar. Datos contundentes, eu voulle dicir un: a folga. A folga, señor conselleiro, ¿quere maior contundencia? E claro, xustifica o bo facer da señora Eloína na longa experiencia. Pois si, niso coincidimos, leva toda a vida, tanto tempo coma leva gobernando o PP en Galicia, pero a única que ten experiencia é ela, porque todos os profesionais que tiñan experiencia os eliminaron vostedes coas xubilacións forzosas. [[Aplausos.]] Mire, eu pensei que ao mellor vostede non estaba ben enterado de todos os problemas, e agora confirmeino, pero é que, ademais, tamén confirmei que vostede non está enterado das solucións para eses problemas, o que é moito máis grave. Mire, señor conselleiro, ¿que vai facer en Ourense, que vai facer cun mantemento privatizado que agora pagamos dobre, pagamos os empregados públicos e os empregados da empresa privada, e non fai o mantemento ninguén? Os públicos porque non poden e os privados porque non saben. ¿Que vai facer con esa resolución da inspección de traballo que recoñece a contratación fraudulenta feita pola señora Eloína Núñez e obriga a Xerencia de Ourense a aboar ao traballador e, por suposto, á Caixa da Seguridade Social –a caixa de todos e de todas– o que deixaron vostedes sen aboar con eses contratos de luns a venres que suspenden a fin de semana para volver retomar o luns. Contratos, señor conselleiro, mesquiños. Pero contratos, ademais, ilegais para os traballadores e, por suposto, fraudulentos para a Seguridade Social. Un escándalo que teñen vostedes moi tapadiño, moi silenciado, pero un escándalo á fin e ao cabo. ¿Que queren facer co plan director, señor conselleiro? Non sei se sabe que sobre ese plan director planea a denuncia das empresas galegas que denunciaron como vostedes lles entregaron ese plan director a Ferrovial. ¿Que vai facer cos fondos europeos que ten aí, que remata agora o prazo? E, ¿por que condicionan os cartos para o Plan director de Ourense na Lei de orzamentos?, ¿a que o condicionan? Xa llo teño dito máis veces, ¿a que o poñan outros? Si, a que o poña a empresa Ferrovial, porque queren facer en Ourense un segundo Vigo. Eu supoño que co incendio que ten en Vigo lle chegaría para a súa capacidade como bombeiro. Mire, ¿que vai facer co destrozado servizo de medicina interna? ¿Con todas esas vacantes dadas coas xubilacións forzosas?, cifra que lle temos solicitado miles de veces a vostede, que parecen gustarlle os números, e que nunca nos deu. ¿Que vai facer co desfile de xefes de servizos postos a dedo?, e aínda así dimiten, señor conselleiro. ¿Co colapsado servizo de urxencias?, que aínda que aquí agora non se vexa, porque os teñen escondidos, escochados nese almacén, alí están. ¿Para cando a hemodinámica as 24 horas?, ¿Para cando os centros de saúde comprometidos.? Que vai facer, señor conselleiro, con tanto deterioro? ¿Que vai facer con esa folga e con esa señora Núñez?, que é a responsable de todo ese fracaso. Mire, en Ourense ten vostede problemas moi graves e, de verdade, eu aconséllolle que vaia vostede por alí. Mire, a señora Núñez nin ten talante nin ten talento. Nestes 20 días que levan transcorridos desde o primeiro día de folga no mes de outubro –o 13 de outubro– ata agora, o 10 de novembro, ¿sabe cantas veces se reuniu a señora Eloína co comité de folga? Dígollo eu, nunha ocasión. Non é unha interlocutora válida, e, ¿sabe por que? Porque xa non é crible, porque leva mentindo moitísimos anos. A situación, señor conselleiro, señorías, isto é unha chamada de atención. A situación en Ourense é intolerable. Por un lado temos –insisto na idea– o PP de Feijóo, que lle regala a sanidade pública á súa prima para que a destroce, e por outro temos o PP de Baltar, que lle regala a Deputación ao señor Baltarín, o herdeiro. Si, si, ese señor que primeiro xogaba cos coches e agora que vai maior xoga coas mulleres. [[Aplausos.]] Mire, é un exemplo de machismo...,
Remate, por favor.
...de caciquismo, de nepotismo, de corrupción e de decadencia sen límites; mentres vostede vén aquí e nos conta uns números, e mentres Feijóo...
Remate. Remate, por favor.
...aplaude e desculpa o comportamento repugnante e indecente dese reyezuelo chamado señor Baltar.
Grazas.
Eu pídolle que retire a sanidade de todo ese fango, señor conselleiro –e remato–, e que ademais o faga pronto, porque a sanidade pública de Ourense non aguanta máis. Grazas.
Grazas señora Acuña. Turno de peche do señor conselleiro.
Señora Acuña, poucos argumentos debe ter porque para falar da sanidade de Ourense ten que acabar con descualificacións persoais a persoas que non están presentes tampouco. [[Aplausos.]] Creo que é triste utilizar a saúde de todos os ourensáns para encher este Parlamento de lodo e fango, como ben di vostede. Eu si quero retirar a sanidade do lodo, e creo que para iso están os datos, están simplemente os datos. Mire, sigue cualificándoa vostede de grave, pero acaba o seu relato con descualificacións persoais, cando o que nós queremos contar, o que quero contarlle eu, polo menos, é que podemos comparar a situación actual coa existente no 2009, cando gobernaba o seu partido en coalición. Por exemplo en intervencións cirúrxicas, no 2014 realizáronse no conxunto da EOXI de Ourense 16.568 –16.000–, 3.868 máis que no 2009 –3.868–. Equivale a 15 intervencións máis cada día laboral, todos os días laborais. Neste mesmo período o rendemento cirúrxico ascendeu ao 65,9 %, ascendeu desde o 65,9 ao 77,2, e o tempo de espera cirúrxica reduciuse un 5,3 %. As consultas externas no 2014, realizáronse 661.000, 145.000 máis que no 2009. Son 560 consultas máis cada día laboral e todos os días laborais. Así, se os indicadores son mellores agora que no 2009, e vostede mantén a afirmación que a situación hoxe é grave, invítoa a que me defina como considera que estaban as cousas no período no que o Bipartito gobernou. Estes bos indicadores non implican que non teñamos que seguir mellorando, como dicía ao principio. En calquera caso, avaliar pormenorizadamente a que destinamos cada euro, e que a cidadanía galega poñía a nosa disposición para obter os mellores resultados posibles. A súa señoría fala tamén de falta de recursos materiais e de abandono da EOXI, creo que tamén iso está moi, moi, alexado da realidade. Entre o 2009 e o 2014 a Consellería de Sanidade investiu 17,2 millóns de euros nos hospitais de Ourense, 17,2 millóns de euros. No caso concreto do CHOU, exactamente no 2014 investíronse 4,8 millóns de euros, e neste 2015 temos contratada obra por importe de máis de 31 millóns. E para o ano que vén –no 16– finalizarase o plan director do que vostede falaba, e temos asinados para gastar aí 18,5 millóns de euros. Ademais habería que sumar a todo isto 4,1 millóns para equipamento dos hospitais, porque non só é construír, tamén é equipalos para que poidan ser utilizados polos nosos pacientes. No que se refire á atención primaria, na construción de equipamentos dos centros de saúde de Vilamarín, Vilar de Santos, Entrimo, A Merca, Toén, Os Peares e Carballeda de Avia, e agora o que se está facendo na propia cidade de Ourense é O Couto –que coñecerá vostede ben–, onde se van investir 3,6 millóns de euros. En consecuencia, tamén se falamos de indicadores existenciais, como se falamos de inversións, non se pode obxectivamente poñer en dúbida de ningunha maneira a aposta decidida desde a consellería e a Xunta pola asistencia sanitaria na Xerencia Integrada de Ourense, Verín e O Barco. Si quixera dicir tamén a comentarios que vostede fixo, porque fala de que a situación da urxencia é desastrosa. Home, eu creo que se fixo unha obra e unha ampliación onde se melloraron espazos, onde se mellorou en confortabilidade, que se abriu en setembro de hai dous meses. Fala da folga, e evidentemente a folga é algo que non desexamos en ningún caso, e cremos que hai canais para sentarse. Creo que incluso dicía vostede que se reuniu unha vez a xerente co comité, e eu creo que non é verdade. Posiblemente vostede sen mala fe o diga así, pero incluso houbo un acordo nunha reunión que despois na asemblea non se aprobou, pero o acordo estaba asinado por representantes coa Xerencia. De todas formas, temos uns excelentes profesionais na EOXI de Ourense, tanto en primaria como en especializada, e cremos...
Remate, por favor.
...que hai camiño suficiente para chegar a acordo. E dicirlle só, simplemente, que o Sigur é un modelo que se vai trasladar a todo o Sergas. Creo que é un avance –moi, moi grande– que como programa piloto se está instaurando en Ourense precisamente para iso, para ver aqueles pequenos problemas que poidamos corrixir, para que logo os poidamos utilizar a nivel de todos os galegos. Pero non sei se sabe en que consiste o Sigur, e o Sigur é algo tan sinxelo como tratar de conectar...
Remate, por favor.
...o que é a atención do 061 coa atención de urxencias; que estea integrado desde que sobe a unha ambulancia do 061 ao que chama un paciente desde a súa casa, desde a carretera ou desde onde queira, para que xa o saibamos no sistema médico, para que teñamos a información de todo o episodio. Polo tanto, creo que é algo novidoso, algo importante, e que se elixiu Ourense porque queremos que teña unha sanidade de futuro. Moitas grazas.
Moitas grazas, conselleiro. Interpelación de Dª Yolanda Díaz Pérez e dous deputados/as máis, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre o uso de drones de carácter militar no aeródromo de Rozas
Ten a palabra para formular a interpelación o señor Vázquez.
Moitas grazas, presidenta. Boa tarde a todos e a todas. Quixera comezar hoxe adiantando que vou facer unha denuncia, unha denuncia grave neste Pleno, a denuncia máis grave que se pode facer nun Parlamento democrático. Vou acusar o Parlamento galego de traizón, de traizón ao pobo galego, o que sen dúbida é o delito máis grave que un Goberno democrático pode cometer diante dun pobo. Pero estas acusacións, que en adiante aclararei, precisan dunha serie de consideracións previas. Vivimos tempos nos que se está a producir un incremento notable da conflitividade bélica en todo o planeta. Un incremento da conflitividade bélica que moitos autores dan en chamar a entrada dunha Segunda Guerra Fría. O intervencionismo e a participación das potencias militares occidentais, e das potencias afíns nos conflitos de Ucraína, de Siria, de Libia, e antes en Iraq, Afganistán, etc., nunha cruenta loita polo reparto e control dos recursos naturais, como o petróleo, o gas, a auga, están a custar moitísimas vidas inocentes. As vidas de milleiros de homes, de mulleres, de nenos e de nenas nun dos maiores exterminios da historia da humanidade. Segundo os datos do Comisionado das Nacións Unidas, entre o ano 2000 e o 2013 26.000 persoas morreron no Mediterráneo, un mar que xa é a maior fosa común da historia do noso planeta. E non foi unha catástrofe natural. Ese exterminio ten claros responsables. Pero este incremento da actividade militar, esta entrada na Segunda Guerra Fría, vese acompañado por un incremento correspondente da actividade militar da OTAN tamén no noso país. O pasado 6 de novembro remataban en todo o Estado español as maiores manobras militares que realizou a OTAN dende a Segunda Guerra Mundial. 36.000 soldados de máis de 30 países participaron nuns exercicios militares denominados de fase real. A OTAN colocaba así o Estado español –colocábanos a todos– no epicentro desta Segunda Guerra Fría. O pasado 1 de outubro constituíase o Grosa. O Grosa é un grupo de obtención de sistemas aéreos pertencente ao Rexemento da Intelixencia Número 1 do Exército do Aire. Este grupo –un grupo de elite–, a cargo do tenente coronel Barrios, ten como dotación exclusiva os drones Searcher, de fabricación israelí, empregados polo Exército español no conflito de Afganistán. Pois ben, a primeira actuación deste grupo de elite tivo lugar en Rozas, na provincia de Lugo, e constituíu en probas con estes drones, cos drones Searcher antes citados. ¿E que finalidade tiveron estas probas, realizadas ademais durante 4 días no mes de setembro por ese grupo, o grupo Grosa? Pois dúas finalidades concretas, e estas finalidades foron recoñecidas por fontes do Ministerio de Defensa. A primeira, preparar a súa participación nas manobras que citei ao principio da OTAN, e, en segundo lugar, proceder á integración deste grupo –o Grosa– no Sistema Conxunto de Intelixencia, Vixilancia e Recoñecemento da OTAN. De feito, as probas realizadas en Rozas foron, en boa medida, parte e anticipo das manobras da OTAN. Dicía ao principio que ía facer hoxe unha acusación grave, e é acusar o Goberno galego de traizón. Pois ben, esta é a verdade, o Goberno galego está a permitir, pero non só a permitir, está a encubrir, pero non só a encubrir, senón que está a favorecer que Rozas sexa unha instalación ao servizo da OTAN, como veño de demostrar. O Goberno galego agocha probas da OTAN no noso territorio, en territorio galego. E isto é moi grave. O Goberno galego non só agochou información sobre as probas con drones militares en Rozas; non só agochou información do proxecto Atlante, desenvolvido en Rozas cun dron do Exército de carácter militar; non só ocultou a finalidade dos investimentos –non nos esquezamos, investimentos públicos do Goberno galego nunhas instalacións titularidade do Ministerio de Defensa–; non só mentiu nesta Cámara en boca do presidente do Goberno galego. O Goberno galego enganou a cidadanía de Galicia sobre as verdadeiras intencións dos investimentos que se ían facer no aeródromo de Rozas. Nós denunciámolo dende o inicio, e día tras día, Pleno tras Pleno, aportamos as correspondentes probas, e o máis grave de todo é que en ningún momento o Goberno foi quen de desmentilas. E hai algo máis grave, señorías, señores deputados, que temos a obriga de dicirlle á cidadanía: o Goberno galego puxo Rozas ao servizo da OTAN enganando o pobo galego, e a cambio de nada, a cambio dun cheque en branco. Porque o único que fixo o Goberno galego diante das reiteradas denuncias da Alternativa Galega de Esquerda foi mirar para outro lado, como se o problema non fora con eles, e isto tamén é tremendamente grave. Nun contexto de escalada bélica internacional, como dicía ao principio, unha escala bélica internacional con fins estratéxicos e dunha complexidade sen precedentes, o Goberno galego permite que Rozas, permite que o territorio galego, sexa un elemento clave na estratexia de vixilancia da OTAN. E faino ás agachadas, mentindo burdamente á cidadanía. Eu non sei se somos quen de facernos cargo da gravidade destes feitos. O grupo especial Grosa, que preparou as súas manobras no aeródromo de Rozas, como mesmamente recoñecen as publicacións propias do Ministerio de Defensa, realizou estas probas co consentimento do Goberno galego. Non estamos, pois, a falar de que se desenvolvera o proxecto Atlante, non estamos a falar de que se poña unha instalación pagada con recursos públicos ao servizo do Ministerio de Defensa. Do que estamos a falar é de que o convenio de cesión asinado pola Xunta de Galicia e o Ministerio de Defensa é nulo de pleno dereito, porque é incumprido de xeito reiterado polo propio Ministerio de Defensa en todas e cada unha das súas cláusulas. Estamos a falar de que o convenio de financiamento, polo cal a Xunta vai aportar, segundo publicitou de xeito reiterado, máis de 55 millóns de euros para tecnoloxía non militar, é nulo de pleno dereito. E estamos a falar de que se están investindo fondos europeos –fondos europeos– de xeito absolutamente ilegal. Eu creo que estes feitos son de por si tremendamente graves. Pero dicía ao principio que a acusación máis grave que se lle pode facer a un goberno non é a de malversar, senón a de traizoar o seu pobo, mentindo, enganando e ocultando información dun xeito tan burdo. Nós exiximos responsabilidades ao Goberno galego, pero pedimos, se ten un mínimo de dignidade –pola pouca dignidade que lle poida quedar–, que recoñeza, en primeiro lugar, os feitos e, en segundo lugar, que explique que o levou a mentir ao pobo galego dun xeito tan burdo e dun xeito tan grave. Que dea conta dos membros do Goberno galego, das persoas que forman parte da comisión de seguimento deses convenios que asinou o Goberno galego co Ministerio de Defensa. Que dea conta, ademais, se o Goberno galego está en posesión das certificacións aeronáuticas necesarias para facer este tipo de probas. Que explique por que poboacións civís sobrevoaron os drones Searcher nese chamado espazo aéreo segregado. Que dea contas, en definitiva, do que está a facer, do que está a permitir, e que recoñeza o seu monumental engano. Máis nada de momento.
Moitas grazas. Ten a palabra o conselleiro de Economía, Emprego e Industria, don Francisco Conde López.
Moitas grazas, señora presidenta. Señor Vázquez, eu lamento enormemente que AGE utilice unha vez máis esta tribuna para sementar dúbidas sobre un proxecto que, en primeiro lugar, pode permitir a vertebración dun tecido industrial innovador en Galicia e que, en segundo lugar –como vostede sabe perfectamente–, cumpre toda a normativa, tanto comunitaria como española. Laméntoo profundamente, e hoxe teño que lamentar que utilice esta tribuna para acusar un goberno de traizón, con argumentos absolutamente simplistas, arbitrarios e demagóxicos, e creo que o Parlamento está para outras cousas máis importantes [[Aplausos.]] Pero mire, señor Vázquez, este Goberno está sendo totalmente transparente, é un proxecto que está moi lonxe de posturas partidistas, e, dende logo, é un proxecto de país que precisa da unidade de acción de todos, pero xa vexo que esa unidade de acción simplemente a rompe AGE, con argumentos absolutamente simplistas. Voulle poñer dous exemplos, o que pasa é que con AGE nunca se sabe con quen se está a falar, porque dentro de AGE hai diferentes posturas. Porque, claro, ese argumento que trae aquí da conflitividade bélica, etc., teño que entender que despois vou responder a unha pregunta sobre o sector naval, e entón entendo que vostedes, AGE, están en contra da construción naval militar en Ferrol. [[Murmurios.]] Enténdoo polo mesmo argumento que vostede puxo enriba da mesa esta tarde. Pero, bueno, en calquera caso xa digo que esa é unha posición habitual por parte de AGE de contradicións internas permanentes. Igual que resulta que o seu grupo –non sei que parte do seu grupo– en Andalucía apoia o aeródromo de Arenosillo por unanimidade de todos os grupos, incluído Izquierda Unida, e aquí non. En Andalucía si se poden desenvolver este tipo de proxectos, aquí non, en Galicia non. Pois mire, señor Vázquez, con todos os respectos, en Galicia queremos estar entre os mellores, queremos desenvolver proxectos industriais de país, queremos desenvolver proxectos vertebradores. E, dende logo, dende a transparencia, dende o cumprimento da normativa comunitaria española, loxicamente imos actuar para que efectivamente poidamos desenvolver un proxecto como é o Proxecto de avións matriculados en Rozas. [[Aplausos.]] Se mo permite, sigo lamentando a súa intervención, porque parece –e xa non é a primeira vez– que AGE simplemente utiliza esta tribuna para impugnar un Goberno –por certo, recórdollo, elixido democraticamente– sen aportar ningún tipo de ideas. Parece que só lles preocupa danar a imaxe de Galicia, xa o quixeron facer con Pemex e agora parece que xa que non lles resultou agora imos danar o Goberno a través dun proxecto no sector aeronáutico. E parece –e iso é o grave– que queren utilizar este proxecto para crear alarma social. Iso si é verdadeiramente grave, e iso, dende logo, os galegos seguro que non llo agradecerán en ningún momento. Pero por entrar en materia, e volvo repetilo porque xa o teño dito nesta Cámara, o centro de Rozas dedícase en exclusiva a actividades de I+D+i de aeronaves non tripuladas para uso civil e á certificación destas aeronaves. Esa é a realidade, sabe que efectivamente ese compromiso se recolle nun convenio asinado co INTA, por certo, publicado no Boletín Oficial do Estado, onde pode consultar perfectamente cal é o seu contido e cales son as obrigas. E, efectivamente, aí recóllese que o destino de todos os investimentos son equipos e investigacións para aplicacións civís, artigo número 5 do convenio publicado no Boletín Oficial do Estado. Pero ademais sabe perfectamente –ocúltao pero sábeo– que ese investimento que se recolle nese convenio, que son 10 millóns de euros, é cofinanciado polos fondos Feder, polo Fondo Europeo de Desenvolvemento Rexional. E sabe perfectamente que eses fondos –sábeo– tan só se poden destinar para desenvolvemento no eido civil. Polo tanto, señor Vázquez, a única resposta que eu teño ás súas preguntas é un rotundo non. Non ten ningún tipo de argumento legal xurídico para dicir que efectivamente este Goberno non está a cumprir a normativa comunitaria, que está a cumprir a normativa española e que está sendo totalmente transparente. Vostede sabe perfectamente que as probas que vostede menciona son probas que se realizaron no mes de setembro e que só tiñan un obxectivo –voullo aclarar porque parece que tamén quere confundir nese sentido–, que foi certificar unha aeronave para a súa utilidade civil. Están perfectamente regulamentadas as certificacións de aeronaves para uso civil, que foi o que se fixo en Rozas, porque sabe perfectamente que no eido militar ese proceso de certificación non se realiza. Polo tanto, o centro de Rozas só se utiliza para probar avións cunha finalidade civil, e tan só se utiliza para obter certificados de aeronavegabilidade que se exixen para operar dentro do espazo europeo sen deixar en ningún momento de garantir a seguridade de todos. Creo que son aspectos verdadeiramente importantes. Pero, se mo permite, voume centrar no proxecto de Rozas, porque parece que vostedes queren non entrar no fondo da cuestión e queren simplemente quedarse na forma; eu quero entrar no fondo do que significa o proxecto de Rozas. O proxecto de Rozas sabe perfectamente que pode supor para Galicia o desenvolvemento dun polo industrial e tecnolóxico no sector aeronáutico no eido dos avións non tripulados. E esa aposta supón para Galicia a oportunidade, en primeiro lugar, de captar novos recursos, de captar talento e de crear coñecemento dende Galicia e para Galicia. E supón unha oportunidade para Galicia para fixar industria e emprego no interior de Lugo, con nodos en todo o territorio, iso é o que significa o proxecto de Rozas. E conforme ese obxectivo este Goberno lanzou unha iniciativa que entendo que non leu ben –ou polo menos non a ten preparada–, unha iniciativa pioneira de referencia internacional que está a permitir que nestes momentos nove empresas –as nove empresas máis importantes no eido industrial tecnolóxico aeronáutico internacional– estean puxando efectivamente por investir en Rozas. Estamos a falar de Airbus, de Boeing, de Indra, de Everest, de EBI Systems, de AgustaWestland, de Telespazio, de Inaer, de Thales e dunha UTE galega. Todas elas, señorías, presentaron os seus proxectos para conseguir este obxectivo de desenvolvemento dun polo industrial e tecnolóxico en Galicia. E eses proxectos deberán ter, loxicamente, un efecto tractor sobre todo o tecido produtivo galego e sobre os centros de coñecemento e sobre as universidades galegas. Sabe perfectamente que estamos a avaliar con detalle todas esas ofertas e, dende logo, temos unha perspectiva moi clara de poder asinar eses contratos con un ou varios socios ao longo do mes de decembro; un obxectivo claro que ten este Goberno para desenvolver e que pode supor unha oportunidade para Galicia. Eu entendo que vostedes queren privar Galicia desas oportunidades, como a queren privar doutras moitas oportunidades. En calquera caso, o proxecto de Rozas temos a intención clara de desenvolvelo, porque entendemos que é unha oportunidade para Galicia. E é unha oportunidade e farémolo co funcionamento das instalacións do centro de Rozas o próximo ano, con este investimento de 10 millóns de euros. Farémolo coa elección dun socio tecnolóxico e co inicio das actuacións do polo industrial e de innovación, cun investimento de 25 millóns de euros. E farémolo tamén, señorías, cunha convocatoria dunha licitación de compra pública innovadora para a mellora dos servizos públicos estratéxicos mediante avións non tripulados, cun investimento de 20 millóns de euros. En total, señorías, un investimento sen precedentes en canto á intensidade da contía e no tempo de 55 millóns de euros ata o ano 2020 para impulsar un novo sector estratéxico que permita ampliar as nosas capacidades dende o punto de vista industrial, e que ten un obxectivo claro, desenvolver proxectos innovadores e industriais vinculados á utilización de avións non tripulados para a xestión do territorio e a provisión de servizos de uso civil. Señor Vázquez, de uso civil. Moitas grazas.
Moitas grazas, señor conselleiro. Rolda de réplica. Ten a palabra don Ramón Vázquez pola Alternativa Galega de Esquerda.
Ben, señor conselleiro, créame se lle digo que me gustaría moitísimo, nada desexaría máis que pensar que vostede non se entera de nada. Gustaríame pensar que vostede non se entera das probas que se están a realizar en Rozas, que o Exército e o Ministerio de Defensa o están a enganar e que, bueno, en definitiva, vostede é vítima deste proceso. Eu non sei a que estaba vostede cando eu falei, e non sei se é que ten os oídos blindados ou acoirazados, pero o certo é que non podo pensar que vostede non se entera de nada, porque omitiu falar dun feito chave, dun elemento clave. Porque non falou das probas que realizou ese grupo de elite, o Grosa, o pasado mes de setembro en Rozas. Non falou, non as mencionou, falou de probas para a certificación civil... E, claro, eu téñolle que preguntar, ¿fixo esas probas ese grupo de elite do Rexemento de Intelixencia do Ministerio de Defensa en Rozas si ou non? Ben, a resposta é si, eu pódolle amosar fotos. Mire, esta é unha foto realizada en Rozas, este militar que se ve aquí, que trae un chaleco cunha cadaveira que é moi propia non dos grupos de elite, é o que levan os enxeñeiros civís cando fan probas con artefactos que non son militares. Esta é outra foto da cabina de control dos drons. ¿Pero sabe o que é máis grave? Que estas fotos as publica unha revista oficial do Ministerio de Defensa, unha publicación oficial do Ministerio de Defensa. ¿E sabe o que é o máis grave? Que esa revista –que vostede pode consultar e ler– di que as probas que realizou o Grosa en Rozas tiñan dúas finalidades –e díxenllo anteriormente–: a primeira, preparar a participación deste grupo de elite recentemente creado nas manobras da OTAN que se realizaron a principios de outubro e, en segundo lugar, a integración dese grupo no Sistema Conxunto de Intelixencia, Vixilancia e Recoñecemento da OTAN. Esa é a verdade oficial do Ministerio de Defensa que vostede agocha e que vostede simula non saber. Porque a min, insisto, gustaríame crer que vostede non se entera de nada, que vostede non ten coñecemento de nada do que está a pasar, porque así, polo menos, poderiamos salvarlle a cara relativamente ao Goberno galego. A proba da súa desesperación son dúas cousas, este Goberno cando está desesperado recorre a dous elementos; primeiro, non sei a que parte da AGE me estou a dirixir, ese é o primeiro elemento ao que recorre cando xa están acurralados; e segundo, falar de Andalucía, esa é unha constante, esa é a súa constante. E vostede empezou así a súa intervención, claro, iso si, non mencionou o grupo de elite do Rexemento de Intelixencia do Ministerio de Defensa, o Grosa, que realizou probas durante catro días en Rozas para inmediatamente despois incorporarse ás maiores manobras militares –tal e como dixo o noso ilustre ministro de Defensa– da historia recente do noso planeta. Preguntábame, intentaba buscar, como sempre, as posibles contradicións. ¿Que que opino eu de que se fagan barcos militares en Ferrol? Eu nunca escapo das miñas responsabilidades. Mire, o que a min me gustaría é vivir nun país soberano, verdadeiramente soberano, que tivera un exército soberano, que traballara ao servizo do interese xeral e dos seus cidadáns, e non ter un país que ten un ministro que traballaba para a maior multinacional do armamento europea EADS, integrada despois en Airbus; unha desas empresas que vostedes seleccionaron nese famoso concurso –que é militar– Airbus and Defence, e olvidouse de poñer a segunda parte desa empresa. Igual que Boeing, o primeiro fabricante de armamento dos Estados Unidos, tamén olvidou dicilo. Ben, pois gustaríame vivir nun país que non tivera un ministro que pon o exército ao servizo das transnacionais do armamento, que privatiza o noso exército e que leva á quebra as contas do noso exército. [[Aplausos.]] Ese é o país no que nós vivimos, [[Murmurios.]] ¡claro que si! E gustaríame, evidentemente, vivir nun país cunha empresa pública que fabricara os seus propios recursos para o seu exército. [[Murmurios.]] ¡Si, señor, claro que me gustaría! E que ese exército defendera o interese xeral e traballara para vivir nun mundo máis pacífico e máis xusto. [[Murmurios.]] Todo o contrario do que fan vostedes mandando a mozos e mozas a Iraq, como vostedes mandaron, a que morreran alí vítimas civís...
Moitas grazas.
...nenos e nenas...
Moitas grazas.
...e encima non teñen a decencia de pedir nin perdón nesta Cámara.
Moitas grazas, señor Vázquez. Ten a palabra o conselleiro de Economía, Emprego e Industria, don Francisco Conde.
Señor Vázquez, ante todo o ton moi pacifista, iso é o primeiro, [[Aplausos.]] o primeiro. [[Aplausos.]] Ben, en calquera caso, eu, desesperado ou non, do que viña falar aquí é do proxecto de Rozas, e vostede falou de todo menos de Rozas, e dun proxecto aeronáutico de desenvolvemento de avións non tripulados. [[Murmurios.]] En calquera caso, se lle falo de Andalucía, señor Vázquez, é unha cuestión moi sinxela, é o único centro similar que hai en España. Polo tanto, eu non teño ningún tipo de fixación con Andalucía, simplemente fago unha comparativa. En España hai dous aeródromos nos que se pode desenvolver un proxecto destas características, un é en Galicia e o outro é en Andalucía, en Arenosillo, e resulta que en Andalucía Izquierda Unida apoia o desenvolvemento dun centro destas características e proxectos vinculados a eles e en Galicia non. Pois bueno, esta é unha contradición interna. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] En calquera caso, non me contestou a esa pregunta, imaxino que o seu compañeiro..., [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] o seu compañeiro cando me plantexe a pregunta sobre Navantia Ferrol imaxino que me contestará; vostede non me contestou. [[A señora Díaz Pérez pronuncia palabras que non se perciben.]] Pero, en calquera caso, eu non sei se...,
Señora Díaz, faga o favor.
...efectivamente, nesa deriva antibélica que veño aquí plantexar esta tarde, eu non sei se, efectivamente, Izquierda Unida ou AGE —ou non sei con quen vou falar esta tarde— están a favor da construción [[Murmurios.]] civil-militar en Navantia ou non. Está claro que parece [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] que uns din que si...
Silencio, por favor.
...e que outros din que non. En calquera caso, voulle aclarar, señor Vázquez, no CIAR non se realizaron voos con finalidade militar. Todos os voos que se realizaron en Rozas son con finalidade civil, e a Xunta de Galicia, dende logo, non está a colaborar co Exército en ningún tipo de proba con carácter militar. Dígollo con toda rotundidade, e vostede siga con esa deriva soberanista, que agora parece que AGE defende tamén ter un exército soberano. Pois isto é unha nova deriva [[Murmurios.]] que, efectivamente, teremos que ter en conta, pero, en calquera caso, alá vostedes. En calquera caso, señorías, este Goberno, con absoluta transparencia, está a defender un proxecto claro que entendemos que vai permitir que en Galicia se fixe tecido industrial e que en Galicia se fixe coñecemento no eido da innovación, e, dende logo, é unha aposta pola que nós imos seguir traballando. [[Aplausos.]] Señor Vázquez, en Rozas en Galicia temos a infraestrutura, no centro de Rozas temos as capacidades dende o punto de vista industrial e dende o punto de vista do coñecemento, e temos o talento. E, dende logo, Galicia merece unha oportunidade e este Goberno está poñendo á disposición dos galegos 55 millóns de euros para que, efectivamente, en primeiro lugar se invistan 10 millóns de euros no centro de Rozas para mellorar a súa infraestrutura. En segundo lugar, que poidamos firmar un contrato cunha industria aeronáutica para que desenvolva un proxecto de innovación e industrial por importe de 25 millóns de euros, ademais do que aporten eles. E, en terceiro lugar, poremos á disposición da industria unha licitación de compra pública innovadora de 20 millóns de euros para desenvolver proxectos e servizos vinculados á Administración. É un proxecto vertebrador e simplemente lle vou dar un dato: as principais empresas aeronáuticas puxeron a súa folla de ruta en Galicia, porque, efectivamente, ven un proxecto serio, unha aposta do Goberno, ven as infraestruturas, ven que efectivamente temos os recursos e que poñemos os fondos europeos á disposición deste proxecto. E, insístolle, o noso tecido produtivo, as nosas universidades e os nosos centros tecnolóxicos merécense esta oportunidade. E, dende logo, este Goberno vai traballar para que o sector aeronáutico en Galicia teña unha oportunidade e sirva para fixar tecido industrial. Moitas grazas.
Moitas grazas, señor conselleiro. Continuamos co desenvolvemento da orde do día co punto 8 que é o de preguntas ao Goberno. Pregunta de Dª María Carmen Acuña do Campo e dous deputados/as máis, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre as previsións do Goberno galego respecto da adopción de medidas especiais ante o incremento da violencia de xénero en Galicia
Ten a palabra a señora Acuña para formular a súa pregunta.
Grazas, presidenta. De novo boa tarde, señorías, señor Rueda, neste aciago día para a igualdade galega. Mire, señor Rueda, as mulleres galegas e a inmensa maioría social deste país non queren ningunha muller asasinada máis, ningunha muller viva menos por culpa do machismo. Así que eu pregúntolle ante isto, ¿vostede como responsable da igualdade do Goberno galego que vai facer? Dende logo, descartar a nosa solicitude de revisar os protocolos despois do lamentable caso da muller de Verín, "rematada" –e vou volver utilizar ese termo– polo seu maltratador na cama dun hospital público, non axuda nada. Señor Rueda, ese asasinato puxo en evidencia que todo falla, polo menos en Ourense. ¿Cre vostede que a cidadanía ourensá, que a familia da vítima, que as feministas van entender a decisión da xuíza de Verín de non protexela por moito que esta decisión estea hoxe avalada polo Tribunal Superior de Xustiza de Galicia? Decisión razoada, decisión motivada, resposta rápida, iso é o que di o tribunal sobre esa decisión. Pero, dende logo, señor Rueda, o que está claro é que foi unha decisión equivocada, pois a Isabel matárona. Señor Rueda, como responsable de igualdade e de xustiza debera estar vostede revisando os erros dese proceso tan ben feito, pero con esas consecuencias tan malas, pois pódenos volver pasar en calquera momento. ¿E cre vostede que a cidadanía galega e a cidadanía ourensá entende o apoio que lle está dando o señor Feijóo ao señor Baltar? Mire, non sei para Feijóo ou para o PP, pero para o resto do mundo o asunto do fillo de Baltar, herdeiro da Presidencia da Deputación de Ourense, o que evidencia é un machismo rancio, repugnante, indecente e intolerable en calquera persoa, e moi especialmente nun cargo público. Eu quero preguntarlle, como responsable de igualdade, de xustiza, e como secretario xeral do PP de Galicia –que, por certo, se lle presupón que ten que coñecer vostede moi ben a Lei galega contra a violencia de xénero–, ¿non lle parece que o asunto do señor Baltar se pode etiquetar de acoso sexual? E se non se pode etiquetar ou non o etiqueta vostede de acoso sexual, ¿que lle parece entón que é? E díganos, ¿que vai facer vostede ante o incremento da violencia de xénero? Pero tamén, ¿que medidas vai adoptar ante o caso do señor Baltar, antes, durante e despois de que fale a Fiscalía? Supoño que non teño que...
Grazas, señora Acuña. Rematou o seu tempo, señora Acuña. [[A señora Acuña do Campo pronuncia palabras que non se perciben.]] Non, sabe que nas preguntas rematou o tempo. Señora Acuña, ¡señora Acuña! [[Aplausos.]] Ten a palabra o vicepresidente e conselleiro de Presidencia, Administracións Públicas e Xustiza, don Alfonso Rueda.
Moitas grazas, señora presidenta. Señora Acuña, por fin sácase a careta. Xa a separación de poderes non existe. A pregunta é como secretario xeral do Partido Popular ou vicepresidente da Xunta. Por fin sácase a careta nun tema tan importante como a violencia de xénero. Por fin retrátanse vostedes no que eu sempre pensei, [[Aplausos.]] facer política cos temas serios. Acaba de dicir que chama aquí ao secretario xeral do Partido Popular. Supoño que a traizoaría o subconsciente, estaría pensando no que sempre pensa e non quere dicir, pero ao final vese que para vostedes este é un tema para facer política moito máis que noutra cousa. Vostede non sei se sabe que esta é unha pregunta urxente, supoño que o sabe porque a formulou, ou polo menos asinouna vostede. Di que a pregunta é pola repunta das mortes por violencia machista e dedica vinte segundos a falar diso, e o resto do señor Baltar. Efectivamente, pregúntame como secretario xeral por un tema política, o demais –perdoe que lle diga a miña sensación– é que lle dá bastante igual, é facer electoralismo nun momento en que hai convocadas eleccións. Iso é o que hai, señora Acuña. Mire, voulle dicir unha cousa, a violencia machista segue a ser unha lacra para todos nós, segue habendo homes que asasinan a mulleres e, polo tanto, segue a ser un problema para todos. A min dáme igual quen sexa o secretario xeral dun partido, quen sexa a deputada que pregunta do outro partido, ese é un problema que temos todos. E, claro, cando vostede fai distinción e empeza a dicir dun partido ou doutro, entón vese a intencionalidade do que fai a pregunta, pero, dende logo, non do que lle vai facer a resposta. Voulle contestar como vicepresidente da Xunta de Galicia, para iso veño aquí e para iso lle digo que, sinceramente, señora Acuña, se pensa que isto é un tema inevitable, polo tanto hai que empezar a facer electoralismo, e eu dígolle que non é inevitable. ¿Renderse? Nunca. ¿Pensar que é responsabilidade de todos? Sempre. ¿Quere que lle diga todo o que fixo a Xunta de Galicia? Por se non o sabe, porque eu ás veces escóitoa falar e penso sinceramente que o descoñece, ou –se o sabe– que o quere descoñecer, ou quere que a xente polo menos non o saiba. Creamos a Rede –e vou ler, porque é unha relación bastante longa e non sei se me vai dar tempo, pero, polo menos, quero ser especialmente escrupuloso nisto, creamos a Lei de entidades locais galegas contra a violencia de xénero, mediante un convenio coa Fegamp. Acordamos a persoación da Xunta de Galicia nos procedementos penais en caso de morte por violencia de xénero. Elaboramos e puxemos en marcha o Plan integral de formación. co fin de impulsar a formación en materia de igualdade e violencia de xénero na Policía autonómica. Constituímos o Observatorio Galego da Violencia de Xénero, que xa ten activos tres grupos de traballo. Constituímos a Comisión de Publicidade non Sexista. Abrimos, e atópase en funcionamento, o Centro de Recuperación Integral para as Mulleres Vítimas de Violencia de Xénero. Ese centro que din vostedes que non existe, pero que está funcionando hai máis dun ano con resultados evidentes. Puxemos en marcha o Plan de dinamización das mesas locais contra a violencia de xénero, rede de alerta municipal. Mantivemos os recursos para que as mulleres que sofren violencia de xénero saian da violencia. ¿En axudas económicas? Máis de 22 millóns de euros investidos, 3.057 mulleres atendidas. ¿Apoio psicolóxico? Nestes seis anos máis dun millón de euros investidos, case 3.000 mulleres atendidas. [[Murmurios.]] Podía seguir, pero, señora Acuña, ao final, ¿sabe que lle digo? Que todo isto despois da...
Moitas grazas, señor presidente.
...lei que lles apoiamos a vostedes...
Moitas grazas.
..., onde lles pedimos –perdón, señora presidenta, simplemente por rematar–...
Moitas grazas.
...onde lles pedimos... Nós démoslles o apoio no seu momento e pedímoslles apoio a vostedes, pero ao final fan electoralismo, non propuxeron unha soa medida...
Moitas grazas, moitas grazas. [[Aplausos.]] Réplica, señora Acuña.
Grazas, señora presidenta. Mire, señor Rueda, non lle vou tolerar nin como muller, nin como ourensá, nin como feminista, que me fale vostede con ese desprezo e con esa prepotencia, [[Aplausos.]] non llo vou tolerar. [[Murmurios.]] Mire... Si, si, é así, señor Rueda, é así. Hoxe non se pode falar de violencia de xénero e de Ourense sen falar do señor Baltar. Mire, non se xustifica nin a tolerancia do presidente Feijóo nin a arrogancia da súa resposta. Están sendo vostedes cómplices, señor Rueda, neste asunto. E non sei se por política, se por xustiza– chámelle vostede como queira–, pero ese señor tiña que ter sido cesado no primeiro momento, cesado por vostedes dende o primeiro momento que se fixo público ese asunto. Ese asunto, señor Rueda, repugnante, ¡repugnante! Pero para iso o PP de Galicia tiña que ter algo de ética, non nos papeis, senón da ética de verdade. Mire, a xente pregúntase en Ourense, e agora en toda Galicia, que sabe Baltar do señor Feijóo para que o señor presidente mudara... [[Murmurios.]] Si, si. Estano preguntando, ¿que sabe? E eu despois de escoitalo tamén me pregunto se ao mellor Baltar sabe tamén algo de vostede. Porque a min paréceme moi difícil crer...
Silencio, por favor.
...–si, señor Feijóo, vostede e todo o PP galego, incluídas as señoras, incluídas as señoras, inclúo a señora presidenta–, paréceme moi difícil crer que están de acordo con esa maneira de actuar; de acordo con iso de cambiar favores sexuais por postos de traballo na Deputación, e todo ben untado de fariña, señor Rueda, porque iso é do que eu lle estou a falar. Mire, nin o desprezo de Feijóo, nin o machismo do PP, nin a indecencia de Baltar...
Moitas grazas, señora Acuña.
...nin a indolencia e a prepotencia súa...
Moitas grazas, señora Acuña.
...van rematar coa violencia. Eu só espero que este caso...
Moitas grazas. Xa está. [[Aplausos.]] Réplica do vicepresidente, don Alfonso Rueda.
Moitas grazas, señora presidenta. Señora Acuña, nada novo. Sempre que hai preguntas deste tipo, vostede cando se queda sen argumentos, que é normalmente sempre, [[Murmurios.]] fálame de arrogancia, fálame de prepotencia, ¡sempre o mesmo! [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Está no Diario de Sesións. [[Murmurios.]] Hai unha novidade, agora apélame á súa condición de ourensá, iso é novo, o demais sempre é o de sempre [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] . Para non falar do principal. Eu recórdolle, díxenllo na primeira intervención e téñollo que dicir agora outra vez, que esta é unha pregunta urxente motivada –vostede mesma o di– pola repunta das mortes en violencia de xénero. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Nin dous segundos dedicados na súa segunda intervención a falar deste tema. Dálle exactamente igual, non lle importa absolutamente nada. Non falou de mortes en violencia de xénero, sendo o motivo da urxencia da súa pregunta, [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¡nada! Retrátase vostede e o seu partido, ¡si que se retratan perfectamente, señora Acuña! Faime unha pregunta urxente cunha motivación da que se esquece completamente na súa intervención, e, polo tanto, eu teño que tirar dúas conclusións: ou segue instrucións do seu partido ou é unha convicción persoal. Quero pensar que é o primeiro, porque se é o segundo deberíaselle caer a cara de vergonza. Nada máis e moitas grazas.
Grazas. Pregunta de D.ª María Tereixa Paz Franco, do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, sobre a denuncia presentada por unha muller en relación co presidente da Deputación Provincial de Ourense
Ten a palabra, señora Paz Franco, para formular a pregunta.
Grazas, señora presidenta. Boas tardes, señoras e señores deputados. Señor Rueda, para aforrarlle traballo vou empezar por darlle dúas primicias: son muller e ourensá; non é nada novo, é así desde hai 48 anos. [[Aplausos.]] A segunda primicia: a pregunta que imos substanciar a continuación é unha pregunta urxente asinada por min mesma, e a motivación era falar da repugnancia que a gran parte da sociedade nos producen non só as cousas das que está acusado o señor Baltar, senón sobre todo a reacción da Xunta de Galiza e do seu máximo responsable, que é o presidente da Xunta de Galiza. [[Aplausos.]] E por iso, señor Rueda, vostede é aquí unha persoa interposta, porque tamén lle formulaba a pregunta ao señor presidente da Xunta de Galiza. Pero xa que está vostede aquí interposto e vostede é o máximo responsable da Xunta de Galiza en relación coas políticas de igualdade e de loita contra a violencia de xénero, permítame que lle faga dúas apreciacións. Primeiro: a violencia de xénero non é só que mallen nas mulleres e que as maten, a violencia de xénero tamén son as manifestacións, as palabras, o abuso sexual, o acoso sexual, a cousificación que fixo o señor Feijóo das mulleres facéndonos quedar como meros obxectos ao servizo da satisfacción dos homes, dos intereses do tipo que sexan dos homes. Por iso, señor vicepresidente, nós presentamos esta pregunta, porque queremos saber dúas cousas. Isto non é un tribunal de xustiza e aquí non se dirimen responsabilidades penais nin de ningún outro tipo, aquí dirímense responsabilidades políticas. A miña pregunta é a seguinte: ¿O Partido Popular e este goberno teñen algún tipo de código ético? ¿Nese código ético non hai ningunha tipificación contraria á ética das condutas que atenten contra a igualdade das persoas e a igualdade das mulleres? ¿Non hai no seu código ético ningún tipo de principio que impida que as persoas que ostentan cargos públicos utilicen sexualmente as mulleres e lles prometan, enriba, cometer o caciquismo de toda a vida pero, en vez de a cambio de coches, a cambio de favores sexuais? Señor Rueda, a vostede, como máximo responsable de igualdade no Goberno da Xunta de Galiza, ¿non lle merece ningunha reflexión que haxa un presidente dunha deputación neste país que está acusado –non penalmente, pero acusado e invalidado politicamente pola sociedade– de acoso sexual contra unha muller –que está recollido na lei que vostede ten que aplicar todos os días en materia de igualdade e de violencia de xénero como unha das formas de violencia de xénero– e o seu Goberno non só mire para outro lado, senón que estea...
Moitas grazas, señora Paz.
...acusando a vítima?
Ten a palabra o vicepresidente, don Alfonso Rueda Valenzuela.
Moitas grazas, señora presidenta. Señora Paz, voulle dar outra primicia: son home, son galego e repúgname a violencia de xénero. Por se cre que vostede ten a exclusiva niso, [[Aplausos.]] porque ás veces parece que vostede si e os demais non. Ese é o gran problema, que parece que vostedes poden falar deste tema sen ningún problema e os demais temos que calar.
¡Silencio, por favor!
Aquí non ten que calar ninguén, non ten que calar ninguén, señora Paz. Mentres non entendan iso, non entenderán a raíz do problema, que é tanto como pensar que isto nos afecta a todos. Mentres pensen que é porque hai que convocar as eleccións e porque hai que utilizar as mulleres e que hai que facer electoralismo con este tema, non solucionaremos absolutamente nada. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Mentres pensen que a violencia de xénero...
¡Señora Martínez!
...non é algo que repugna á sociedade e no que todos estamos comprometidos, teremos intervencións como as que tivemos esta mañá pola súa parte e como as que estamos tendo esta tarde, señora Paz. Mire, sinceramente, agradézolle as aclaracións porque despois de escoitar á señora Acuña entendo que eran necesarias, non sei se para dicir que vostede se diferenciaba do que ela dixo ou para dicir que a vostede lle repugna a violencia de xénero. Eu non lle entendín a ela iso, eu estou seguro de que pensa iso, pero, dende logo, non foi o que dixo nin foi o que lle entendín. Como creo que isto nos inflúe a todos, téñolle que dicir que sexamos un pouco serios, que non fagamos... Vostede dicía que aquí non vimos facer de xuíces, pero xa metemos condenas. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Aquí eu vexo que hai moitísimos xuíces que adiantan a todo o mundo, que pensan que están en posesión da verdade [[Murmurios.]] e que non fan duns principios, que teñen que ser de todos, o principio de actuación de calquera responsable público: prudencia e firmeza. Prudencia fronte a un tema que agora mesmo está xudicializado. Vostedes hai dous días dicíanme e preguntábanme sobre un tema que estaba na xudicatura agora mesmo, que ten que decidir un xuíz, e díxenlles o mesmo que lles vou dicir agora mesmo: non é un tema que agora mesmo está na fiscalía, non se iniciou ningún procedemento e, polo tanto, sexamos prudentes. Agarden de nós toda a firmeza, por suposto, se houbera algún pronunciamento e, mentres, menos demagoxias, menos irse de aquí e máis ser serios cun tema coma este. Moitas grazas.
Grazas, vicepresidente. Ten a palabra para a réplica, señora Paz Franco.
Grazas, señora presidenta. Señor Rueda, a min gustaríame saber por que está vostede tan enfadado con este asunto e por que non contesta ao que lle preguntan; non sei, debe ser moi grave. Outra cousa que lle quero dicir: mire, unha vez que haxa un pronunciamento xudicial, francamente, a súa contundencia e a do señor Núñez Feijóo xa non a imos necesitar para nada. A contundencia ten que ser en termos políticos. Mire, en canto á utilización das mulleres electoralmente o que lle quero dicir é que vostedes teñen unha vara de medir que manda truco. Porque, miren, a señora Prado, a señora Marta Arias e a señora Julia Rodríguez fixeron un día aquí, nos pasillos deste Parlamento, unha rolda de prensa para dicir que lle merecían absoluta reprobación unhas declaracións absolutamente machistas, que o eran, efectivamente, pero eran unhas declaracións e pediron a dimisión inmediata da persoa que fixera esas declaracións. Ese mesmo día, máis corifeos do Partido Popular, como o señor Floriano, exixiron a renuncia desa persoa por comentarios machistas reprobables, e Alfonso Alonso –sabe vostede quen é– dixo que "esa persona debe dejar de ser concejal tras haber utilizado términos obscenos y machistas". Ou sexa, por dicir cousas obscenas e machistas hai que dimitir, pero por acosar unha muller, por obrigala a manter relacións sexuais en contra da súa vontade, violentando a súa liberdade sexual, para intentar obter un posto de traballo non hai que dimitir. ¡Vaia vara de medir, señor Rueda! ¡Vaia vara de medir! Eu non dubido de que vostede reprobe a violencia de xénero, o que digo é que, con esta actuación que está tendo o Goberno da Xunta de Galiza, o que está facendo é amparar condutas machistas e amparar un presunto señor que puido cometer un acto que está tipificado na Lei...
Moitas grazas, señora Paz.
...galega de violencia de xénero como violencia de xénero. [[Aplausos.]] E esa é a súa...
Moitas grazas. Réplica do Goberno. Ten a palabra o vicepresidente don Alfonso Rueda.
Moitas grazas, señora presidenta. Señora Paz, agradézolle que diga por primeira vez –polo menos que eu recorde– publicamente que eu, e supoño que falando de min fala de todo o Grupo Parlamentario do Partido Popular, non apoio a violencia de xénero, porque ata o de agora escoitándoa a vostede parece, insisto, que teñen a exclusividade sobre ese tema. Probablemente nese recoñecemento estea a clave da solución dese problema, señora Paz. Mire, cando se acaban os argumentos empezan as alusións persoais. Sempre fan exactamente o mesmo, empezan coas miñas compañeiras de grupo e ata sacou a pasear neste tema o señor Floriano. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Tan poucas ideas ten que ten que rescatar o señor Floriano para falar do tema que estabamos falando? ¿Tan pouco lle importa o que está pasando en Galicia, o problema enorme de violencia de xénero e das mortes que están pasando, que –volvo dicilo– era o que motivaba a urxencia da pregunta?
¡Señora Martínez! [[A señora Martínez García pronuncia palabras que non se perciben.]] Señora Martínez, señora Martínez, chámoa á orde e non ten a palabra, faga o favor. ¡Escoite! Escoite, se non quere que a siga chamando a orde, ¡faga o favor! Señor vicepresidente.
Efectivamente, cando se acaban todos os argumentos, chegan os berros, os gritos e as descualificacións. Volvo facer unha chamada á unidade neste tema. Supoño que esta pregunta, igual que a anterior, está baseada no mesmo e, polo tanto, sexamos serios; xa tiveron unha foto esta mañá, que é a que estaban buscando. Supoño que iso non lles vale absolutamente para nada, [[Interrupcións.]] [[Murmurios.]] pero xa a tiveron. Todo o mundo se retrata cando se fai unha foto e volvo facer en nome do Goberno galego...
Supoño que o vicepresidente terá dereito a falar, porque para iso o chaman aquí, e, polo tanto, a contestar o que o vicepresidente entende que ten que contestar. Faga o favor, señor vicepresidente.
Moitas grazas, señora presidenta. E sen ningún enfado, sen ningún nerviosismo, sabemos quen se pon nervioso cando falamos destes temas; aquí non hai ningún nerviosismo, aí haino todo. En canto non gustan os argumentos, empezan as descualificacións, e xa lle digo... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Benvido, señora Paz, ao señor Floriano a este debate, ¡que falta de argumentos tan grande! Vostedes din que non fan de xuíces, pero aquí, na primeira e na segunda intervención, na súa e na da señora Acuña, fan de xuíces. Supoño que conscientemente ou ás veces fano tan claro que non se dan conta: establecen culpables, establecen inocentes, establecen xentes libres de todo mal, establecen xentes que non teñen nada que dicir porque de todo son culpables. Sexamos serios, sexamos obxectivos. Prudencia, firmeza e coherencia. Se non facemos iso, non acabaremos na vida cun problema que é de todos e que vostedes utilizan –e volvo dicilo totalmente convencido– de xeito electoralista, utilizando as mulleres segundo lles convén. Isto non é un problema político, é un problema de Galicia. Cando se dean conta, empezará a solución. Moitas grazas. [[Aplausos.]] Pregunta de Dª Yolanda Díaz Pérez, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre a sentenza do Tribunal Supremo en relación coa instalación e funcionamento da cementeira do Castro, en Narón
Ten a palabra, para formular a súa pregunta, dona Yolanda Díaz Pérez.
Grazas, presidenta. Señora conselleira, espero que a súa recolocación noutra área máis sensible sexa máis satisfactoria para os galegos e as galegas do que foi na súa responsabilidade como conselleira de Traballo deste país. Dito o cal, señora conselleira, supoño que coñece que no termo municipal de Narón somos unhas persoas privilexiadas na nosa bisbarra e debemos ser dos poucos exemplos do mundo no que temos dúas cementeiras, preto unha da outra, ubicadas nun concello que é moi relevante no noso país, pero que unha grandísima parte –como sabe vostede– é rural. Antes de nada, eu quero darlles os parabéns ás persoas que hoxe nos acompañan e que levan traballando, señora conselleira, doce anos en defensa da legalidade; doce anos –como sabe– con seis sentenzas, algunhas delas do Tribunal Supremo, que veñen de darlles a razón. Pero á parte destas sentenzas, dos recursos e dos preitos que interpuxeron, presentaron trescentas cincuenta alegacións contra o Plan de sectorización, presentaron denuncias diante do valedor do pobo, máis de catro mil sinaturas, cincocentas alegacións contra o proxecto de urbanización, oitocentas cartas dirixidas á Presidencia da Xunta, corenta recursos de reposición, douscentos recursos de alzada e mesmo cincocentas alegacións contra a modificación puntual do Plan de ordenación urbana. Vostede coñece, supoño que tan ben coma min, as sentenzas que se ditaron, a última delas é de xullo deste mesmo ano e conclúe, unha vez máis, dándolle a razón á veciñanza do Cruceiro de Narón na que, efectivamente, di que ese Plan de sectorización é nulo, é ilegal e que ademais o que se fixo, se me permite a señora presidenta, foi unha falcatruada. Unha falcatruada porque, como ben sabe vostede, ubicouse unha actividade industrial altamente perigosa, insalubre e contaminante nun solo rústico apto para urbanizar, nun solo rústico que estaba destinado, xustamente, para usos residenciais. Efectivamente, insisto, son seis as sentenzas que anulan esta planificación e, polo tanto, obrigan a Xunta de Galicia e a todos os responsables públicos e responsables públicas a pechar a cementeira que temos ubicada no termo municipal de Narón. A nós gustaríanos saber, señora conselleira, que vai facer vostede, se vostede se vai poñer de lado do Tribunal Supremo, da xustiza, da veciñanza, da legalidade ou se vostede vai ser rebelde, como é o Partido Popular, en defensa dos intereses empresariais, neste caso unha grandísima multinacional...,
Moitas grazas.
... e seguir vulnerando os dereitos...
Ten a palabra a conselleira de Medio Ambiente e Ordenación do territorio, dona Beatriz Mato Otero.
Moitísimas, grazas presidenta. Moitísimas grazas, señoría, por espertar en min esa esperanza de sensibilidade, pero o que lle podo garantir é que os decretos da Xunta de Galicia cando nomean o Goberno non o fan en función da súa sensibilidade, senón que o fan polo estrito cumprimento da lexislación vixente, que é unha obriga que temos os gobernos, e que evidentemente o Goberno da Xunta de Galicia fai. Hai gobernos –estamos acostumados ultimamente a escoitar– que a lei non vai con eles, pero pódolle garantir que o Goberno da Xunta de Galicia, e por suposto a Consellería de Medio Ambiente, está –como vostede quere saber– do lado da lei sempre, e como non pode ser, neste caso, no caso da cementeira de Narón, tamén non vai ser unha excepción. Falaba vostede ao longo da súa intervención, supoño eu que o dirá con coñecemento de causa –a miña formación profesional é enxeñeiro industrial, a vosa creo que está vinculada directamente coa lei–, e por suposto saberá que a única sentenza que existe firme é da que vostede falou do mes de xullo, da que tivo coñecemento a Xunta de Galicia agora mesmo, en outubro. E, por tanto, non é que haxa, unha, dúas, tres, catro, cinco, seis sentenzas, como se aquilo fora unha acumulación de sentenzas incumpridas por alguén; por suposto, pola Xunta de Galicia, non. E voulle recordar cal foi o procedemento en canto á autorización desta cementeira en Narón, que, como digo, non é unha excepción, e, dende o primeiro momento, esta Xunta de Galicia seguiu todos e cada un dos pasos que a lexislación vixente lle dá para poder neste caso facer unha autorización ambiental, como se fixo no ano 2005, que estou convencida de que vostede coñece. E fixémolo non porque quixeramos, non porque nos apetecera, non porque tiveramos sensibilidade, senón porque había unha tramitación legal á que tiñamos que dar cumprimento, na que había un informe vinculante, que vostede coñece moi ben, emitido polo Concello de Narón, un informe que dicía que había compatibilidade co planeamento urbanístico, en concreto con ese plan de sectorización. E, efectivamente, señoría, ese plan de sectorización acaba de ser ratificado e con firmeza que é nulo, o cal evidentemente desemboca na nulidade desa autorización ambiental. E coa sentenza firme, agora, non hai un ano, nin hai dous, nin hai tres, nin hai catro, agora, no mes de outubro, a Xunta de Galicia actúa, e actúa inmediatamente, legalmente, como é a nosa obriga. Dito isto, non hai ningunha trafalcuada –díxome vostede–, [[Murmurios.]] , falcatruada, non hai ningunha falcatruada por parte da Xunta de Galicia... [[Murmurios.]] –se hai algún cualificativo máis...–, non hai ningunha... trafalcu... [[Risos.]] falcatruada por parte da Xunta de Galicia [[Murmurios.]] ...
Grazas.
...nin ningunha irregularidade, señoría. Moitas grazas. Intentarei continuar.
Grazas, señora conselleira. Réplica. Señora Díaz.
Grazas, presidente. Señora Mato, de verdade que eu sei que levan un pleno difícil, seino perfectamente, e supoño que non son nin capaces de pronunciar "falcatruada", a pesar de que mire que teñen falcatruadas nas súas ringleiras, por dicilo claro. Mire, señora Mato, eu respéctoa moito a vostede. Dende logo nunca me vai atopar, e moito menos unha muller, cuestionando a súa responsabilidade, nin por ser muller nin pola súa formación. Sabía perfectamente que vostede era enxeñeira, e supoño ademais que nesta causa concreta, polo feito da súa especialidade, coñecerá mellor ca min o que supón, efectivamente, unha infraestrutura deste tipo, seguro que o coñece mellor ca min. O que si que sei, e despois dun procedemento longo e coa miña profesionalidade tamén, señora conselleira, é que cando se ditan moitas sentenzas e todas din o mesmo, é que parece que o camiño era digamos que non discursivo, senón que o camiño ía cara a onde ía. E o que é certo é que as administracións públicas non estiveron ao carón da veciñanza. O que antes lembrei, señora Mato, é para darlles unha medalla Castelao: levan doce anos pelexando, gastando recursos, manifestándose, defendendo a legalidade, e ninguén os escoitou. Eu non trouxen antes esta iniciativa aquí, é agora cando esta sentenza xa é firme, e agora toca mover ficha, señora conselleira. Supoño que sabe, coma min, e seguramente mellor ca min pola súa especialidade, que esta veciñanza estivo soportando pois agresións ambientais brutais, como as descargas de clínker e descargas que son, como sabe, pois bastante graves para a saúde pública. Por tanto, eu creo que ten unha oportunidade vostede hoxe aquí. Primeiro, pode ir saudar a veciñanza, que está aí, darlles os parabéns pola súa loita, e dicirlles que, como isto é ilegal e xa é firme a sentenza, van pechar a cementeira de Castro, en Narón, e van deixar de defender os intereses das multinacionais, vostedes e o resto dos gobernantes que están afectados por esta sentenza.
Grazas, señora Díaz, grazas.
–E remato, señor presidente–. Non esquezamos que a autorización foi concedida por silencio administrativo, señora conselleira, por silencio administrativo. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Díaz. Réplica. Señora conselleira.
Señoría, pode que non me saíra a palabra, pero pódolle garantir que teño vivido neste Parlamento plenos bastante máis duros e máis difíciles no eido persoal e como muller, e como muller, que o que estamos a vivir hoxe. Recórdolle que a min me mandaron para a casa para conciliar vida familiar cos meus fillos, e foi un deputado dese lado. [[Murmurios.]] E recórdolle tamén que a min me acusaron de mentir igual que finxen as mulleres cando finxen orgasmos, e foi un deputado tamén da súa formación. Polo tanto, non me veña falar a min de que este pleno foi un pleno difícil [[Aplausos.]] , a min en concreto. Máis alá de todo iso, o que lles podo dicir a todos estes veciños... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] que están hoxe aquí é que escoiten: que o que teñen en Galicia é un goberno responsable, un goberno que non se deixa levar por falcatruadas –como di vostede–, un goberno que o único que fai é cumprir a lei estritamente, un goberno que tivo, porque é a súa obriga, máis alá de parecer que a sentenza "dis que din", nós non estamos para dicir "dis que din", estamos para chegar á última sentenza, que a sentenza é a que vén dicir que é unha sentenza firme, que anula a autorización ambiental, e que anula a autorización ambiental non porque a Xunta o fixera mal, senón porque o Concello o fixo mal, porque o Concello –por certo, non gobernado polo Partido Popular no ano 2005, gobernado por Tega– emitiu un informe conforme estaba de acordo co plan sectorizado, e iso sábeo vostede moi ben. E nós esta sentenza o que vén dicir non é que a Xunta o fixera mal. Se quere vostede responsabilidades políticas, non as ten que buscar aquí, na Xunta de Galicia; tenas que buscar no concello, que emite ese informe que fai que a Xunta de Galicia autorice ambientalmente. Dito isto, e para tranquilidade dos veciños e das veciñas, efectivamente damos cumprimento a esa sentenza, como con todas, e agora mesmo imos iniciar o expediente para a declaración de nulidade da renovación da autorización ambiental. A Xunta de Galicia non é a que pecha as empresas, a Xunta de Galicia non é a que está a revogar as cousas, a Xunta de Galicia non é xuíz. Pode que vostede poida xulgar, pero nós non. E evidentemente nós o que temos que facer é iniciar un expediente administrativo –que xa está iniciado– no que se informa a empresa que ten agora un prazo para alegar, porque se vai revogar a súa autorización ambiental. E este procedemento, señoría, vostede sabe que leva o seu tempo e terá o final que lle proceda legalmente. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora conselleira. Pregunta de D. Alejandro Gómez Alonso e dous deputados/as máis, do G.P. Popular de Galicia, sobre as previsións da Xunta de Galicia para a posta en servizo da vía de altas prestacións entre Sarria e Monforte
Ten a palabra a señora Rodríguez Barreira.
Grazas, presidente. Boas tardes, señorías. Señora conselleira, durante décadas os veciños do sur de Lugo percorriamos os máis de sesenta quilómetros que nos separaban da capital da provincia nun tempo aproximado dunha hora, un tempo e unha distancia que moitos veciños, moitas persoas esporádica ou regularmente percorrían, necesariamente, porque obviamente, sendo Lugo a cidade de referencia, era alí onde no ámbito sanitario, xudicial, administrativo, educativo, etc., tiñan que facer as súas xestións. Aquela realidade comezou a mudar hai anos, cando, sendo conselleiro de Política Territorial o actual presidente da Xunta, se comezou a proxectar unha vía de alta capacidade que permitiría unir o centro e o sur de Lugo coa capital de provincia, minimizando así a distancia, os tempos, pero tamén os riscos que representaba unha estrada que atravesaba vilas e pobos, que estaba cruzada por múltiples accesos e travesías e que ademais era unha das máis transitadas da nosa provincia. Este proxecto foise materializando ao longo dos anos en varios tramos, primeiro Nadela-Sarria, despois Sarria-Noceda, e o pasado 23 de outubro o tramo final que se vén de poñer en servizo, que, ademais de unir Bóveda a Monforte, actúa a modo de circunvalación desta última. É evidente, señora conselleira, que cada tramo que se ten posto en servizo representou unha mellora na distancia, no tempo e na seguridade para os veciños que dende o sur de Lugo se desprazan á capital da provincia e viceversa. Nembargantes, entendemos que non vai ser ata que a totalidade da vía estea en servizo cando os usuarios verdadeiramente percibiremos a melloría que a vía de altas prestacións representa no seu conxunto e que xustifica a importante inversión que a Xunta de Galicia leva asumido nesta infraestrutura. Todo indica que, unha vez que esta infraestrutura estea en servizo, os tempos se reducirán de modo moi imporante, de maneira que os veciños de Lemos, particularmente, poderemos chegar a Lugo en pouco máis de media hora, seguindo un trazado máis seguro e evitando os ricos que representaban as travesías e poboacións que antes eran inevitables. De maneira que coa posta en servizo do tramo final da vía de altas prestacións se liberará de tráfico unha das estradas máis transitadas da provincia de Lugo, pero sobre todo se aproximará o sur e a metade da provincia á súa capital provincial, tamén ao norte da provincia de Lugo, e por ende a todo o norte de Galicia. Esta non é unha cuestión menor, porque se consideramos a importancia que ten dotar de boas comunicacións toda a provincia, evidentemente nun contorno como o da Ribeira Sacra, que busca ser patrimonio da humanidade, pois moito máis. Así que a posta en servizo o pasado mes de outubro deste tramo final e a apertura do que queda pendente sen dúbida terá repercusións económicas de cara a favorecer o turismo e a promoción económica da provincia e do sur de Lugo particularmente. Por todo isto, señora conselleira, é entendible que os veciños de Lugo esteamos impacientes pola posta en servizo do último tramo da vía de altas prestacións, por coñecer os traballos que quedan pendentes para a súa apertura ao tráfico, e por iso lle pregunto cales son as previsións que manexa a Xunta de Galicia para a posta en servizo do último tramo que queda pendente de abrir ao tráfico, isto é, o tramo de Noceda a Bóveda. Grazas.
Grazas, señora Rodríguez Barreira. Resposta da conselleira de Infraestruturas e Vivenda.
Grazas, presidente. Señoría, pois unha das principais liñas de actuación do Goberno galego nos últimos anos é a aposta polo reequilibrio territorial e a vertebración do interior de Galicia, unha aposta que, en concreto, no caso concreto das infraestruturas viarias, se ten traducido no impulso dado a estas vías de novo trazado, esenciais para completar os grandes eixes de comunicación do interior de Galicia. Entre estas infraestruturas prioritarias pois está a vía de altas prestacións Sarria-Monforte, que une o centro e o sur da provincia de Lugo. Como vostede sinalaba, hai escasamente vinte días abríase ao tráfico un novo treito desta vía de altas prestacións. En concreto, o pasado 23 de outubro entraban en servizo 11 novos quilómetros desta importante infraestrutura entre o enlace de Bóveda e o enlace de Monforte oeste. Concretamente, abrimos ao tráfico a totalidade do treito 3, 9,4 quilómetros entre Áspera e Monforte, e 2,3 quilómetros do treito 2, que é entre o enlace de Bóveda e o inicio en Áspera. Só faltan polo tanto por concluír as obras de 7 novos quilómetros correspondentes ao treito 2, porque, como sabe, o primeiro treito xa se puxo en servizo a finais do ano 2012. Nestes 7 quilómetros, como preguntaba vostede, as actuacións podo dicirlle que están moi avanzadas, só están pendentes o remate da sinalización horizontal e o balizamento, e, unha vez completados estes traballos, podemos abrir ao tráfico o traxecto entre O Incio e o enlace de Bóveda, que queda pendente. En total, estamos a falar de 9 novos quilómetros, os 7 quilómetros que están pendentes as obras e os 2 quilómetros do treito 1 que non puido poñerse en servizo, que estaba condicionado á apertura do treito 2. Polo tanto, 9 quilómetros. E a data concreta do remate deste tipo de obras, como sabe, sempre está condicionada á meteoroloxía, mais na Xunta traballamos coa previsión de que en cuestións de días os cidadáns poderán circular pola totalidade da vía de altas prestacións de Sarria-Monforte. Deste xeito, en breve, tantos os veciños da zona como o conxunto dos usuarios poderán contar cunha vía alternativa á LU-546. Polo tanto, maior seguridade, maior comodidade, e tamén contribuirá ao obxectivo prioritario que temos no Goberno galego, que é a cohesión territorial, a maior vertebración da nosa comunidade, conectar as nosas vilas cunha rede moderna de comunicacións para gañar competitividade, tamén por suposto que se traduza en máis e mellores oportunidades para os nosos veciños. Pola miña parte, nada máis.
Grazas, señora conselleira. Réplica. Señora Rodríguez Barreira.
Grazas, señora conselleira. Certamente, coincidimos todos na importancia que esta vía ten para vertebrar o sur de Lugo, e certamente aquel futuro que se proxectaba respecto desta vía ten chegado, e, por tanto, estamos a piques de dispoñer dunha vía que, posta en servizo na súa totalidade, representará un antes e un despois para os veciños do sur de Lugo, pero para toda a provincia no seu conxunto. Foron moitas as veces que escoitamos voces críticas, voces escépticas, porque esta vía non se remataba ou porque non ía ao ritmo desexado. Por iso, hoxe creo que é xusto poñer en valor o esforzo investidor realizado para rematar estes últimos tramos de Sarria-Monforte a pesar das dificultades orzamentarias sufridas nestes anos de crise que vivimos. Por iso, señora conselleira, invitámola a seguir traballando, a manter ese compromiso que ten amosado co sur de Lugo, con Monforte en particular, respecto desta infraestrutura. Sen dúbida, manifestarase tamén noutras infraestruturas determinantes para a comarca, como os accesos ao porto seco, que esperamos ver tamén convertidos nunha realidade máis pronto que tarde. E, dito isto, logo de que vén de dicir que nuns días pois poderemos facer uso desta vía, gustarianos coñecer, se é posible, o prazo que contemplan para esta posta en servizo, se consideran algunha data previsible ou se, pola contra, pois nos pode determinar un prazo aproximado. Nada máis, moitas grazas.
Grazas, señora Rodríguez Barreira. Turno de peche. Señora conselleira.
Grazas, presidente. Señoría, podo avanzarlle pois que a vía de altas prestacións Sarria-Monforte poderá ter servizo na súa totalidade o vindeiro 27 de novembro. Polo tanto, nesa data, o 27 de novembro, teremos garantido o percorrido entre Lugo-Monforte cunha vía de altas prestacións, ofrecéndolles, polo tanto, aos cidadáns maior seguridade viaria, maior comodidade e, dende logo, redución en tempos de percorrido. Señoría, a apertura deste último treito da vía de altas prestacións permitiranos facer realidade unha actuación clave para a accesibilidade do sur da provincia de Lugo, unha vía de altas prestacións, a de Sarria-Monforte, que aliviará o movemento de vehículos no interior das vilas, permitirá evitar 16 quilómetros por travesías e, dende logo, contribuirá a un incremento na seguridade viaria; tamén, por suposto, un aforro significativo nos tempos de desprazamentos, porque entre Lugo e a capital de Lemos estas dúas vilas quedarán conectadas por un tempo de pouco máis de media hora. Reducimos, polo tanto, á metade os tempos de percorrido que se precisaban ata non hai moito tempo. E, en conxunto, estamos falando, polo tanto, de 27,8 novos quilómetros dunha vía de altas prestacións e un investimento da Xunta de Galicia de 135 millóns de euros, en plena crise económica, e 135 millóns da Administración que ten as competencias en sanidade e educación, polo tanto, dende logo un importante esforzo. É unha vía que en si mesma constitúe un factor importantísimo para a mellora da calidade de vida, tamén para o incremento da competitividade desta zona. Pero non é a única actuación viaria que estamos a facer en Monforte de cara a impulsar a actividade económica e tamén a xeración de emprego. Como saben, estamos executando a conexión do porto seco de Monforte coa estrada LU-933, estamos a investir 6 millóns de euros e imos poñer en servizo tamén esta infraestrutura a finais deste mesmo ano. E suporá, dende logo, un grande avance na conectividade deste gran polígono empresarial do sur de Lugo. E, señorías, a Xunta está comprometida cos cidadáns de Monforte e de toda a comarca. Queremos seguir avanzando na seguridade viaria, queremos seguir avanzando na vertebración do interior do noso territorio, completando pois a malla de comunicacións no interior de Galicia. Seguiremos traballando, cumprindo o noso obxectivo de que o 80 % da poboación de Galicia estea en menos de quince minutos dunha vía de altas prestacións antes do final desta lexislatura. Somos conscientes de que apostar pola cohesión territorial e polas máis e mellores infraestruturas é apostar tamén por novas oportunidades, dende logo, e tamén por maiores beneficios para os galegos e para as galegas. Pola miña parte, nada máis, moitas grazas.
Grazas, señora conselleira. Debatemos agora as preguntas acumuladas. Pregunta de D. Miguel Ángel Tellado Filgueira e sete deputados/as máis, do G.P. Popular de Galicia, sobre a avaliación que fai a Xunta de Galicia das expectativas futuras e as previsións de negocio e de xeración de carga de traballo para os estaleiros da ría de Ferrol ao abeiro dos novos contratos conseguidos por Navantia para a fabricación de compoñentes da eólica mariña Pregunta de D. Xosé Manuel Beiras Torrado e seis deputados/as máis, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre as actuacións previstas pola Xunta de Galicia para a consecución de carga de traballo suficiente, novos investimentos produtivos e o plan industrial para os estaleiros públicos galegos
Turno, polo tanto, para o deputado do Grupo Parlamentario Popular, señor Tellado.
Grazas, señor presidente. Señor conselleiro. Boa tarde a todos. En decembro de 2014 –hai algo menos dun ano– Iberdrola asinaba un importante contrato con Navantia e con Windar Renovables para a construción de 29 jackets de eólica mariña nos estaleiros da ría de Ferrol. O contrato representa un volume de 90 millóns de euros e unha carga de traballo aproximada de 900.000 horas de carga de traballo; un contrato que deberá estar finalizado e entregado, por tanto, ás estruturas en xullo de 2016. O contrato de Iberdrola permitiu a volta á actividade do estaleiro da antiga Astano unha vez expirado o veto produtivo que pesaba sobre ese estaleiro, derivado da mala xestión do Goberno socialista anterior, que en decembro de 2004 asinaba esa dramática reconversión naval que pechaba por dez anos o estaleiro de Fene, que mandaba ao paro 1.400 traballadores e 2.000 máis na industria auxiliar. Este contrato é o que ten permitido volver á actividade o estaleiro da antiga Astano nada máis finalizar ese veto produtivo que foi a herdanza, sen lugar a dúbidas, do Goberno socialista, e pactado tamén, por certo, cos sindicatos Comisións Obreiras e UGT. En xullo de 2015 fíxose público un segundo contrato acadado por Navantia no eido da eólica mariña para construír nos estaleiros de Fene cinco macroestruturas flotantes para Hywind Scotland, filial de Statoil, un programa experimental para ubicar parques de eólica mariña en augas profundas e que poderá ter continuidade coa fabricación de 45 plataformas máis posteriores unha vez que se constrúan estas iniciais. Estase, por tanto, ante un contrato inicial que reportará 400.000 horas de carga de traballo, que se estenderá ata febreiro de 2017. Máis alá da carga de traballo inmediata que supoñen estes contratos, nós cremos, dende o Grupo Popular, que cómpre salientar como fito verdadeiramente relevante a entrada de Navantia Fene-Ferrol no sector da eólica mariña, un sector, dende o noso punto de vista, estratéxico, un sector clave para o futuro, e que, dende logo, vai vivir etapas de expansión durante as próximas dúas décadas, un sector que nos permite falar de verdade de diversificación, algo que querían escoitar os ferroláns durante décadas e que foi agora con estes contratos onde por primeira vez se fixo realidade. Ferrol quere seguir facendo barcos, conselleiro, e, dende logo, hoxe hai contratos que hai cinco anos non había. Aí está o flotel de Pemex, aí están as proas deses catro petroleiros, aí está o BAM da Armada española, aí está o deseño e a enxeñería do LHD para a Armada de Turquía. E a eólica mariña é, dende logo, o complemento perfecto para a construción naval e tamén para as reparacións. Dende este punto de vista, o Grupo Parlamentario Popular quere coñecer do Goberno galego cales son as expectativas de futuro que abre este contrato.
Grazas.
Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Tellado. Grupo Alternativa Galega de Esquerda. Señora Díaz.
Señor presidente, en primeiro lugar, a nosa discrepancia e protesta por acumular estas dúas preguntas. O señor Tellado fala –como acabamos de escoitar– sobre o plan de Iberdrola; nós falamos sobre o sector naval público deste país e ademais do sector naval con carácter estratéxico. E entendendo o seu carácter estratéxico, señor conselleiro, gustaríanos que nos dixera que é o que están a facer vostedes pola comarca de Ferrolterra e, sobre todo, que teñen pensado facer para que as gradas estean cheas de traballadores e traballadoras, pero que fagamos o que sabemos facer en Ferrol, que é a construción naval, civil e militar, e non jackets, señor conselleiro, que é o que lle gusta moitísimo ao señor Tellado. Voulle plantexar algunha das cuestións que vostedes levan ocultando ou parece que ao señor Tellado lle fan moita graza, sobre todo porque temos as cifras máis dramáticas de desemprego do noso país. E, sobre todo, señor conselleiro, porque sabe, efectivamente, que non hai carga de traballo real para facer barcos despois de ter levantado o veto e de xa non estar o señor Almunia na nosa comarca. Señor conselleiro, supoño que sabe que nos orzamentos do Estado non se consigna ningún céntimo de euro para estas tarefas. Supoño que coñece de primeira man que os seus feitos para a defensa do sector naval público en Ferrolterra son cero patatero, porque non consignan nin un céntimo de euro, nin sequera formalmente, dos 5 millóns de euros que tiñan concitados –digo formalmente, en papeis– para ese dichoso dique flotante que vostedes defendían –si, señor conselleiro, que vostedes defendían–. Por tanto, non hai nin investimentos de I+D+i vencellados, como se defende, na nosa comarca xustamente á universidade, nin tampouco hai investimentos produtivos cando falamos desa carencia do dique flotante. Agora, xunto coa señora Paula Prado, van ter outra persoa relevante do Partido Popular que xa nos dixo aos ferroláns e ás ferrolás que non se pode construír o dique flotante. Debe ser certo, porque –insisto– vostedes, vostede, no seu orzamento, nin un céntimo de euro. Pero mire, señor conselleiro, gustaríanos saber –vólveno pedir os comités de empresa– que nos diga cando van recibir os traballadores dos comités de empresa. Gustaríanos saber cando se van poñer a traballar no plan industrial, ese plan que xustamente definiría a que nos imos dedicar en Navantia Fene. E, tamén, lémbrolle que en Navantia Fene volven falar os enxeñeiros –que algo saben disto, señor conselleiro–; dinnos que son materias incompatibles. Ou facemos jackets ou facemos barcos, pero non podemos facer iso á vez, xustamente porque ocupa –como sabe– a grúa. Porque, entón, aclárenos a que nos imos dedicar e díganos que vai facer vostede, polo menos no escaso tempo que nos queda de lexislatura.
Grazas.
Porque na nosa comarca, rien de rien, señor conselleiro...,
Grazas, señora Díaz.
...nada de nada. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Díaz. Resposta do conselleiro de Economía, Emprego e Industria.
Moitas grazas, señor presidente. Señorías. Señora Díaz, señor Tellado, agradezo as súas preguntas, porque efectivamente me permiten dar conta tanto de todas as iniciativas que dentro do sector naval galego estamos a desenvolver, que inclúen loxicamente ese ámbito de diversificación dentro do que é a eólica mariña. Está claro que a postura de AGE simplemente busca danar, a confrontación, efectivamente, [[Murmurios.]] contra o Goberno. Porque, mire, hoxe sementan..., [[Interrupcións.]] hoxe pretenden sementar dúbidas sobre a eólica mariña, esta mesma tarde. Fixérono hai tres anos cos anuncios de Pemex. Por certo, recórdolle que non só se van facer dous floteis, vanse facer tres floteis en Galicia. E esta mesma tarde vimos como tamén queren poñer en dúbida...
Silencio, por favor. [[A señora Díaz Pérez pronuncia palabras que non se perciben.]] Señora Díaz, ¡silencio, por favor! Prosiga, señor conselleiro.
Esta mesma tarde...
Señora Díaz, señora Díaz, señora Díaz, ¡silencio, por favor! Se non, téñoa que chamar á orde. Silencio, pois imos terminar o pleno xa con tranquilidade. Prosiga, señor conselleiro.
Voulle repetir. Primeiro, queren esta mesma tarde sementar dúbidas sobre a eólica mariña. Hai tres anos quixeron sementar dúbidas sobre os anuncios de Pemex. E reitérolle: sei que non lles gusta, pero en Galicia non se van facer dous floteis, vanse facer tres floteis. E esta mesma tarde vimos como o seu grupo pretende sementar dúbidas tamén sobre investimentos no sector aeronáutico. A verdade é que teño que dicirlle que resulta paradoxal, por non dicir de novo esquizofrénico. Porque, mire, vostedes agora exixen carga de traballo e investimentos para o sector naval de Ferrol. Eu, sinceramente, non sei se esta exixencia de carga de traballo para Ferrol é porque pretenden abastecer este exército soberano galego que esta mesma tarde coñecemos como iniciativa do seu grupo, ou é o traballo ou é a dedicación que lle teñen reservada ao xeneral Julio Rodríguez, que veñen de fichar para as súas listas electorais. Non sei, sinceramente, se ese é o obxectivo que vostedes teñen dende o punto de vista de futuro para Navantia. En calquera caso, vostedes –e vostede é do concello de Ferrol– tiveron a oportunidade, efectivamente, de traballar nesta dirección e non o fixeron, e, efectivamente, non foron quen de asinar ningún tipo de contrato cando tiveron a responsabilidade de gobernar. Pero mire, señora Díaz, AGE é o non polo non. Din "non" á eólica mariña, esta mesta tarde; din "non" ao sector aeronáutico, esta mesma tarde; pero tamén din que "non" a Reganosa, din que "non" ás Pontes, din que "non" a Meirama. Se este goberno se guiara polas súas propostas de política industrial, teriamos que prescindir en Galicia de 15.000 postos de traballo no eido industrial. Mire, señoría, iso é unha política industrial de salón, e este goberno, dende logo, fai unha política industrial pegada á realidade. Por iso, efectivamente, estamos a apostar polo sector naval. Por iso estamos traballando cos estaleiros, coa industria auxiliar, coas institucións que efectivamente queren traballar en prol do naval. E, por suposto, señoría, estamos tamén traballando cos traballadores. E por iso nestes momentos –hoxe en día non o queren recoñecer pero é así– hai traballo nas gradas de todos os estaleiros galegos e as nosas empresas auxiliares están retomando de novo a actividade. Se falamos do caso de Navantia, sabe que se está construíndo o flotel de Pemex. Non o queren recoñecer, pero está aí. Está o buque de acción marítima, está o proxecto Wikinger, como xa se lle trasladou esta mesma tarde. No ano 2015 contratáronse os 4 petroleiros tipo Suezmax, as 5 estruturas flotantes tipo SPAR e ese deseño dun megabuque LHD. En definitiva, señoría, a eólica mariña é unha oportunidade de diversificación, é unha oportunidade que lle permite a Ferrolterra abrir unha porta para consolidar o seu tecido produtivo, e, efectivamente, a eólica mariña –parece que isto para vostede non é relevante– permite nestes momentos que, despois de dez anos que estiveron pechadas as portas de Astano Fene, hoxe en Astano Fene haxa actividade, se estean facturando máis de 100 millóns de euros, máis de 1.300.000 horas de traballo, e que hoxe haxa máis de 400 empregos directos traballando nestes proxectos. E seguiremos, efectivamente, porque Navantia ten a intención de seguir promovendo a eólica mariña e dende o Goberno seguiremos apoiando a Navantia para que isto sexa así. E mire, con toda cordialidade, para este goberno, dende logo, o proxecto de desenvolvemento da eólica mariña é un orgullo, e este goberno está orgulloso dos traballadores de Navantia. Para este goberno, dende logo, é unha enorme satisfacción que hoxe en Fene se estea traballando e se estea recuperando a actividade. Polo tanto, orgullo e satisfacción polos traballadores de Navantia e pola industria auxiliar, que nestes momentos se está aproveitando dunha oportunidade como é complementar a construción civil e militar e reparacións co desenvolvemento da eólica mariña offshore, a pesar da falta de apoio dos grupos da oposición, e particularmente da AGE. Moitas grazas.
Grazas, señor conselleiro. Réplica, señor Tellado.
Grazas, señor presidente. Parece ser, señor conselleiro, que vostede non sabe o que é un flotel. Permítame que eu llo explique. O flotel foi o barco que conseguiu este goberno, porque o Goberno de España do Partido Socialista deixou os estaleiros de Ferrol con cero contratos. Iso é un flotel, señor conselleiro. O flotel foi o barco que vostede veu botar en Ferrol o 28 de agosto deste ano e que outros representantes políticos deste Parlamento non quixeron ver, porque sería a constatación de que levaban anos mentindo. Ese foi o flotel de Pemex que se está a construír en Navantia-Ferrol. Señor conselleiro, hai quen vén aquí dicir que está preocupado polo emprego, e é verdade, pero en realidade só están preocupados polo seu propio emprego. Preocúpalles a súa propia supervivencia política, por iso teñen que dicir que todo está mal, porque se non se lles afundiría ese discurso permanente da reivindicación. Por iso agora teñen que negar a recuperación económica, porque se non ninguén lles crería. ¡Todo vai mal!, o certo é que ese é todo o seu discurso. Pero ben caladiños que estaban cando gobernaba o Partido Socialista en Madrid e eran cero os contratos que había na ría de Ferrol. Eses que están tan preocupados pola carga de traballo e polo emprego na comarca de Ferrolterra son os mesmos que queren pechar a planta de gas e mandar ao paro aos seus traballadores; son os mesmos que queren cerrar a central térmica das Pontes; son os mesmos que non queren que se faga o tren ao porto exterior; son os mesmos que agora se opoñen á eólica mariña; son os mesmos que se opoñen ao saneamento da ría de Ferrol e son os mesmos que agora tamén queren acabar coa Semana Santa. Eses son os mesmos que non cren na eólica mariña e que non queren que nos estaleiros da ría de Ferrol se traballe. Nós, dende logo, o que imos facer é apoiar os gobernos que buscan carga de traballo onde outros deixaron miseria e pobreza. Desa miseria e pobreza aprovéitase o discurso dos demagogos que nunca fixeron nada polo sector naval da ría de Ferrol, que viviron da venda das prexubilacións e das reconversións navais que nunca reconverteron nada. A verdadeira reconversión do sector naval se está vivir agora...
Grazas, señor Tellado. Grazas, grazas.
...da man da eólica mariña. Polo tanto, nós, conselleiro, o que lle pedimos ao Goberno...
Grazas, señor Tellado.
...é que siga apoiando ese sector.
Réplica, señora Díaz.
Grazas, señor presidente. Señor conselleiro, insisto, eu creo que vostede descoñece o que é un flotel. Insisto. Como acaba de chegar o ex alcalde da cidade de Ferrol, pódello explicar. Nós somos competidores absolutos en I+D+i, é dicir, que temos alí unha universidade especializada nestas cuestións e temos profesionais de primeira magnitude xusto nisto; e facemos algo marabilloso, que é isto que se di de valor engadido. Esta proposta súa de floteis, que compartimos con Cádiz e co sur do Estado español, é xustamente chapa e pintura. Pero a cuestión, señor conselleiro, é que vostedes, co señor Feijóo á cabeza, hoxe ausente, prometeron 14 remolcadores, 2 quimiqueiros, dique flotante, dique seco e algo máis, e o certo é que non temos nada, señor conselleiro. Vostede e o señor Tellado falábannos de que outros gobernos deixaron todo baleiro. Eu o que sei é que os orzamentos do Estado de agora mesmo, recentemente aprobados, e os seus, señor conselleiro, consignan cero euros para algo tan elemental como é o sector naval, se para vostede é un sector estratéxico. E cando está dicindo que se vai dedicar a facer jackets é que non é estratéxico. E están ao servizo dunha grande empresa como Iberdrola, que non tiña –e eu fun a esa xornada de formación, como saben, na que non estaba o señor Tellado– e que precisaba, xustamente, dunhas instalacións como é o estaleiro de Fene. Segunda cuestión, señor conselleiro. Traballos directos nas auxiliares hai 80, ¡oi-ten-ta! E en Navantia-Fene, señor conselleiro, dunha plantilla de 300 hai 260 persoas que teñen unha media de idade de 60 anos. O que queremos é plan industrial, que reciban aos traballadores da comarca de Ferrolterra e, xustamente, que fagamos barcos, se para vostede é un sector estratéxico. E xa que antes frivolizou coa defensa deste estado...
Grazas, señora Díaz.
...eu creo que é bastante seria. E se pode fálenos tamén...
Grazas, señora Díaz.
...de Andalucía, para dicirnos por que os...
Grazas, señora Díaz. Terminou o seu turno. [[A señora Díaz Pérez pronuncia palabras que non se perciben.]] [[Aplausos.]] Turno de peche, señor conselleiro.
Moitas grazas, señor presidente. A verdade, señoría, lamento profundamente que cando entramos no fondo dunha cuestión como esta parece que non a preparou moi ben para esta tarde. Porque a cantidade de inconcrecións [[Murmurios.]] que trasladou na súa intervención é realmente preocupante. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] En calquera caso...,
Silencio, por favor.
...eu, xa que non me contestou, [[A señora Díaz Pérez pronuncia palabras que non se perciben.]] xa que non me contestou á cuestión que eu lle trasladei...,
Silencio, por favor. Señora Díaz, por favor, ¡vamos terminar o pleno! Silencio, por favor.
...espero que nalgún momento o seu grupo aclare, despois das intervencións desta tarde, desa posición antibélica que nos trasladou o seu grupo e desa proposta de crear en Galicia un exército soberano, [[Murmurios.]] espero que nalgún momento me aclare se, efectivamente, vostedes están a favor da construción militar en Navantia ou ben simplemente lle están facendo un oco ao xeneral Julio Rodríguez, que incorporaron ás súas listas electorais. Eu creo que iso sería bo que o aclarasen. [[Aplausos.]] En calquera caso, se me permite, voulle seguir a falar das inconcrecións [[A señora Díaz Pérez pronuncia palabras que non se perciben.]] [[Murmurios.]] que vostedes...
Señora Díaz, chámoa á orde. Chámoa á orde, señora Díaz. Pero imos terminar o pleno, se pode ser, dun xeito normal, porque se non véxome obrigado a suspendelo, o que sería bastante desagradable. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Non me faga chamala á orde a vostede agora. Vamos terminar o pleno. Prosiga, señor conselleiro. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¡Home, por favor, vamos terminar!
A verdade é que eu estou intentando falar con toda cordialidade, pero esta tarde as intervencións do Grupo de AGE realmente están moi lonxe de ser pacíficas. En calquera caso, eu seguirei coa cordialidade. Voulle concretar, efectivamente, [[Murmurios.]] as inconcrecións que trasladou esta tarde. Mire, os floteis estanse construíndo en Galicia; en Andalucía ningún.
Silencio, por favor, señora Díaz. É que é imposible que así se poida terminar isto. Déixeno rematar. Deixen rematar e o tempo compensareino; o tempo compensareino eu. Non se preocupen tampouco nesa bancada por iso. [[Murmurios.]] Prosiga, señor conselleiro.
Eu entendo perfectamente, señora Díaz, que non lle interese falar do sector naval. Comprendo perfectamente que non lle interese falar de que, efectivamente, en Navantia se está construíndo e que se recuperou a construción no sector naval co flotel de Pemex, co buque de acción marítima, cos proxectos vinculados co Monforte de Lemos e co proxecto da construción do Suezmax, enténdoo perfectamente. Entendo perfectamente que tampouco lle interese a eólica mariña offshore, enténdoo perfectamente. Pero mire, a eólica mariña offshore está supoñendo carga de traballo en Astano Fene, e supuxo que, despois de dez anos, ese estaleiro por fin teña unha actividade. Tiven ocasión de visitar Astano Fene a semana pasada, e o que lle podo trasladar é que hai actividade. Pódolle trasladar a ilusión coa que os traballadores de Navantia están a traballar, coa que a industria auxiliar está recollendo o reto de desenvolver a eólica mariña. E, por suposto, este goberno vai seguir apoiando –como lle digo– non só o desenvolvemento dos proxectos Wikinger e Hywind, senón todos os proxectos nos que está a participar Navantia. Fálolle de inconcrecións. Na renovación da flota menor, señoría, están participando os estaleiros galegos, sábeo perfectamente. E sabe perfectamente tamén que a alianza con Pemex permitiu o investimento de Pemex en Barreras e que está a permitir a consolidación, polo tanto, deste estaleiro en Galicia. Fálame vostede de innovación. De novo inconcreción, señora Díaz, e descoñecemento da realidade. Laméntoo profundamente, creo que cada vez está, loxicamente, máis alonxada de Ferrol, pero o descoñecemento é realmente preocupante. Debería de saber –trasládollo que Navantia e a Universidade da Coruña teñen constituída unha unidade mixta para desenvolver o estaleiro do futuro, o estaleiro 4.0, nas instalacións de Ferrol, que son investimentos...
Silencio, por favor.
...orientados á optimización dos procesos...
Silencio, por favor. Señora Díaz, señora Díaz, chámoa á orde por segunda vez; cousa bastante desagradable ter que chamala á orde por segunda vez. E avísoa de que, se a teño que volver chamar á orde, téñoa que expulsar; cousa tamén moi desagradable. Polo tanto, pídolle se pode rematar o señor conselleiro. Remate, señor conselleiro, cando poida.
Eu entendo perfectamente [[Murmurios.]] que a AGE non lle interese falar do sector naval; que non lle interese falar de que nestes momentos todos os estaleiros teñen carga de traballo en Galicia; que non lle interese falar de que, efectivamente, Navantia conseguiu estar dentro da diversificación; que non lles interese falar de que Navantia está traballando en desenvolvementos en materia de innovación coa Universidade da Coruña, onde se están investindo tres millóns e medio de euros co apoio da Xunta de Galicia. Entendo perfectamente tamén que a señora Díaz, que de novo vén trasladar aquí inconcrecións, debería de saber que, efectivamente, no desenvolvemento da fragata F-110 están consignados 55 millóns de euros para o desenvolvemento de tecnoloxía punteira vinculados á construción da fragata. Debería de sabelo. Igual que debería de saber que, efectivamente, o desenvolvemento desta fragata é unha das prioridades do Goberno, que vai permitir, loxicamente, consolidar esta liña de traballo e que require este investimento previo que está consignado nos orzamentos. Cando queira volver falar do sector naval cun pouco de propiedade e de coñecemento, aconsellaríalle que revisara os apuntamentos que seguramente lle está a pasar o alcalde de Ferrol, se quere manter debates cun mínimo de altura. Moitas grazas.
Moitas grazas, señor conselleiro. Pregunta de Dª María Carmen Gallego Calvar e catro deputados/as máis, do G.P. dos Socialista de Galicia, sobre a situación en que se atopan os compromisos adquiridos coa Residencia San Francisco para o mantemento das prazas do centro de Vigo
Para formular a pregunta ten a palabra o señor Losada Álvarez.
Estaría ben que dixera, como é habitual, sobre que versa, pero...
Cando queira, señor Losada.
Confía na miña capacidade de explicación, señor presidente. Eu quero empezar dicindo que non son pro bélico. Espero que o conselleiro de Política Social tampouco o sexa. Aínda que é verdade que cando lles escoitei aos responsables do Partido Popular dicir que non participaramos na guerra de Iraq, digamos que o tema do belicismo me quedou un pouco perplexo. Quero empezar saudando os representantes da Asociación galega San Francisco que nos acompañan. Señor conselleiro, vostede leva pouco tempo, relativamente, no cargo. En relación con este tema asistín, probablemente, a un dos momentos máis bochornosos eu creo que o máis bochornoso foi hoxe, pero a un dos momentos máis bochornosos– como deputado –e xa levo algúns anos, que foi cando a súa predecesora nos acusou de lanzar os discapacitados intelectuais contra non se sabe quen para conquerir non se sabe que votos. Esta mañá eu dicía que os gobernos dignos e decentes se definían por como se comportaban cos vulnerables e como se comportaban cos poderosos. Dá igual que os poderosos sexan os presidentes das deputacións ou empresas construtoras que teñen xeriátricos e residencias, e os vulnerables sexan mulleres desempregadas ou discapacitados intelectuais. O Centro San Francisco está situado a 200 metros da miña casa, na Avenida de Castelao de Vigo, unha das sedes. Vexo, polo tanto, os seus usuarios e as familias todos os días. E o lugar ao que a señora Mato e o Goberno galego –dunha maneira, na miña opinión, absolutamente indecente– pretendían trasladar a estas persoas é un lugar no medio do monte, nunha estrada sen arcén, sen beirarrúas, sen canalizacións, sen iluminación nocturna, que coincide que tamén queda camiño do meu lugar de traballo, camiño do campus universitario de Vigo. Polo tanto, coñezo perfectamente os dous ecosistemas. Coñezo o ecosistema da empresa Doralta, unha empresa digamos residuo daquel boom inmobiliario en que todo era urbanizable e se compraban pisos, se construían pisos, porque había diñeiro para compralos, e que todos sabemos como rematou, á que a Xunta de Galicia lle deu 1,5 millóns de euros para construír esta residencia. Iso si, cun pequeno detalle relativamente importante, señor conselleiro, e é que carecía de licenza urbanística. É verdade que o Concello de Mos e o tándem Nidia Arévalo e o señor Louzán permitían unha certa lasitude. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Non era Nidia Arévalo? ¿Era de Cleopatra? ¿Quen foi entón, señor Moreira? ¿Quen foi? ¿Quen concedeu esa licenza? É que me deu a sensación de que, en fin, había algún tipo de alteración psicosomática. Si foi Nidia Arévalo e ben que o saben. E, por certo, tamén o sabía a señora Mato, e aínda así deulle esa concesión a esa empresa. Porque, como tamén vostedes saben, as concesións da conselleira Mato ían...
Grazas. Grazas, señor Losada.
...a catro empresas a través dalgún voto. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Losada. Resposta do conselleiro de Política Social. [[Interrupcións.]] [[Murmurios.]] Deixen respostar ao conselleiro.
Moitas grazas, señor presidente. Creo que, por respecto ás persoas que están en centros sostidos con fondos públicos, non deberiamos falar de determinadas cousas cando o obxectivo é que se concreten os compromisos do Goberno de Galicia en relación cun centro, en relación con tres centros existentes na cidade de Vigo, concretamente na avenida de Europa, na rúa Tomás Paredes e na rúa Cangas. Dígoo por concretar, aínda que coñeza vostede ben a orientación do lugar do que nos está a falar. Dende logo, o que lle podo dicir é que a Consellería de Política Social ten un compromiso con todos os usuarios, pero ten un compromiso con Vigo e ten un compromiso coa Asociación San Francisco. Este compromiso non é do conselleiro, este compromiso xa é un compromiso do Goberno. E proba deste compromiso é a xuntanza que este conselleiro mantivo coa entidade, coa Agasfra, en San Caetano este luns. Cando cheguei á Consellería cheguei con varios obxectivos; o primeiro, escoitar, escoitar a moitísimos sectores, representantes, entidades, onde un dos problemas fundamentais era o que estaba sucedendo neste centro, neste centro de San Francisco, da entidade Agasfra. Quero dicirlle, aínda que non me acabou de formular a pregunta –máis ben creo que non me formulou a pregunta–, para darlle resposta a vostede e para darlles resposta –sobre todo o que xa saben, primeiro– aos interesados, que son os representantes de Agasfra, que a Xunta de Galicia colaborará na posta en marcha dun proxecto piloto centrado na prevención do envellecemento de persoas con discapacidade intelectual, co obxectivo de mellorar a calidade do servizo que se presta en Agasfra, a través dun convenio cun importe de 341.856 euros ampliable con outros proxectos que concretarei no ano 2016. Primeiro compromiso. Segundo compromiso: axilizar as libranzas. Nove, exactamente, asinadas xa, que entrarán na próxima nómina por un importe de 156.000 euros. E o estudo pormenorizado da necesidade que me trasladaron –e na que coincido– de ampliar o número de prazas de acordo cos criterios establecidos na lexislación vixente, que ademais espero que poidamos cambiar pronto.
Grazas, señor conselleiro. Réplica, señor Losada.
Si, grazas, señor presidente. Señor conselleiro, efectivamente, non me dou tempo de facer a pregunta. Está por escrito, en todo caso, e seguro que vostede a coñecía. Mire, eu non teño ningunha razón para dubidar da súa palabra, espero que efectivamente a cumpra. Porque, despois do exabrupto da señora Mato na súa segunda intervención, dixo algo relativamente parecido ao que vostede vén de dicir agora. É verdade que tamén ela recibiu os representantes, e hai unha correlación cronolóxica estrita entre a presentación das preguntas e as recepcións por parte dos conselleiros, [[Murmurios.]] é unha constatación empírica, señor conselleiro. Vaime permitir que lle diga que, cando se rexistran as preguntas, unha semana antes da celebración do pleno, nese interregno entre incluíla na orde do día e a celebración do pleno, a señora Mato recibiu e vostede recibiu. ¡Benvida sexa a recepción! Insisto, espero que cumpra. Espero que cumpra, porque nas últimas eleccións municipais a señora Elena Muñoz, ex conselleira de Facenda deste goberno, que solidariamente responde a todas estas obrigas adquiridas cos responsables da Asociación San Francisco, foi alí coa señora Mato a dicir que o tema estaba solucionado. Iso si, era xusto antes das eleccións. E tamén dixo que, por suposto, ese goberno solidario ía facelo todo. Entón, polo tanto, espero que esta vez, que tamén hai eleccións pronto, si se cumpra, espero que esta vez, señor conselleiro, si se cumpra, de verdade. Porque, insisto, tratar as persoas con discapacidade intelectual co desprezo e o desdén con que foron tratadas neste Pleno do Parlamento por parte da responsable do Goberno galego no tema... E se lles molesta, síntoo moito por vostedes e [...]
Esa expresión non está acorde. Retirada. [[Interrupcións.]] [[Murmurios.]] Retirada, e máxime no tema do que estamos falando. Esa expresión queda retirada.
En todo caso, desprezo absoluto a esas persoas. Señor conselleiro...,
Grazas, señor Losada.
...se cumpre, terá o noso recoñecemento.
Grazas, señor Losada. Turno de peche, señor conselleiro. Cando queira, señor conselleiro.
Chégame ben o tempo para contestar. Existe un compromiso... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] De verdade que a falta de respecto que vexo neste Parlamento preocúpame, cando estamos falando de persoas que necesitan toda a axuda e toda a solidariedade. Vostedes deberían de coñecer as persoas que están moi necesitadas da nosa axuda en Agasfra para respectar o que temos que debater, e axudarnos entre todos para solucionar problemas. [[Aplausos.]] Se ao que vimos aquí é a insultar uns políticos a outros políticos, en lugar de falar dos usuarios, dos nosos servizos sociais, fraco favor lles estamos facendo a Galicia e aos galegos que máis o precisan, de verdade. Pero, bueno, dixen que ía ocupar pouco tempo. Existen compromisos, dixen tres compromisos. O primeiro, un convenio; o segundo, as libranzas; e o terceiro, a ampliación de prazas que se necesitan. Tres compromisos. Como ampliamos a pregunta da señora Gallego, a semana que vén irei a Vigo a firmar o convenio e asinar os compromisos deste goberno.
Grazas, señor conselleiro. Pregunta de Dª María Tereixa Paz Franco, do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, sobre o impacto nos contratos dos gandeiros das medidas adoptadas en relación coa crise do sector lácteo
Ten a palabra a señora Paz Franco.
Grazas, señor presidente. Señora conselleira do Medio Rural, hai algo máis dun mes e medio asinábase en Madrid un acordo patrocinado e auspiciado polo Ministerio de Agricultura que foi subscrito por practicamente todas as empresas da distribución, por todas as empresas da industria, pola representación das cooperativas e por unha única organización representativa do sector produtor, por unha única organización representativa dos produtores. Porque xa naquela altura os produtores, a maioría, ademais, dos produtores de Galiza estiveran mobilizándose durante varios meses para demandar que por parte da Administración se estableceran medidas para regular as relacións entre a industria e as explotacións, para que se establecesen mecanismos de construción do prezo do leite en orixe que tivese en conta os custos de produción e a remuneración deses custos de produción, e tamén que se establecesen garantías de cumprimento das relacións contractuais entre a industria e os produtores. Pois, como dicía, o que estaban demandando era isto, e o acordo do día 23 de setembro, que vostede mesma aínda hai unha semana na Comisión de Orzamentos cualificou de histórico, os gandeiros e as gandeiras xa a aquela altura vían que ía ser absolutamente inútil para conseguir ningún destes obxectivos. Os gandeiros e as gandeiras non estaban mobilizándose, non levaban tres meses cos tractores na rúa, para que lles desen unha subvención, que ademais é bastante miserenta, por parte do Ministerio de Agricultura. Estaban na rúa demandando as tres cuestións ás que lle fixen mención antes. E hoxe, máis de mes e medio despois da entrada en vigor dese acordo, de que se asinase ese acordo, a situación do sector lácteo segue sendo igual de dramática que era antes da sinatura do acordo. As consecuencias dese acordo, señora conselleira, son que efectivamente a distribución subiu os prezos aproximadamente cinco céntimos, é dicir, subíronlles os prezos aos consumidores cinco céntimos, e iso non repercutiu nos gandeiros máis que en medio céntimo. A conclusión é que, a pesar diso, os contratos seguen firmándose á baixa. En Galiza practicamente non hai ningunha industria que teña asinados contratos por encima dos 27,5 céntimos, a pesar de que os gastos de produción superan os 30. A consecuencia é que en Galiza os primeiros compradores seguen firmando contratos a menos de 22 céntimos. A consecuencia, señora conselleira, é que, segundo os datos das organizacións de produtores, os produtores levan perdido, no que vai de ano...,
Grazas. Grazas, señora Paz.
...máis de 36 millóns de euros.
Grazas.
¿Que pensa facer vostede ao respecto?
Grazas, señora Paz. Resposta da conselleira do Medio Rural.
Señor presidente. Señorías, señora Paz. En primeiro lugar, quero sinalar que son plenamente consciente da situación pola cal están a atravesar os nosos gandeiros, plenamente consciente porque o vivo de primeira man, e é unha conxuntura difícil. Difícil como outra moitas polas que levan atravesado, pero ben é certo que sempre son os máis prexudicados, sempre é o sector primario e sempre son os gandeiros os que se teñen que adaptar ao mercado,. E agora mesmo estamos ante unha conxuntura na que hai un problema entre a oferta e demanda, e para iso puxemos todos os medios habidos para intentar solventar a situación. Unha situación que non é de hoxe para mañá, en absoluto. Por un lado temos uns medios de carácter público, e por outro lado uns medios para ordenar. E dentro do que é a ordenación, eu volvo dicir que o acordo que se asinou en Madrid é un acordo histórico; un acordo histórico que irá dando os seus froitos pouco e pouco, tal e como está ocorrendo agora mesmo en Francia. Onte mesmo saían os resultados. Eles asinárono no mes de xullo, nós asinámolo no mes de setembro. Pasamos de 27,7 céntimos litro a 28,3 e iso non é un gran logro. Pero, desde logo, se algo aconteceu con este acordo é que freamos en seco a caída brutal que tiña o prezo do leite. Ao mesmo tempo que se produciu algo moi importante: que as industrias retiraron os contratos que ían á baixa. Polo tanto, eu creo que é un logro histórico dende o momento en que sabemos que os gandeiros non poden ir por libre, as industrias non poden ir por libre e a distribución non pode ir por libre, e ten que haber alguén que o xestione e un garante. E ese é o Ministerio, e a Consellería vai estar vixiante. Agardamos que o prezo do litro do leite, sen dúbida ningunha, siga o seu ascenso e se reflicta no vindeiro mes. E de aí que saben que, dentro do que é o acordo, aos tres meses se fará público aquel traballo encomendado aos gandeiros, que xa fixeron e moito, o traballo da industria e o traballo da distribución. E, polo tanto, farase público e tomaranse as medidas correspondentes. E dentro das medidas, as subvencións non son limosna, senón que é preciso que en sectores como o lácteo implementemos e deamos liquidez ás nosas explotacións. E estamos falando neste momento de que son 45,5 millóns de euros, 20 deles empézanse a pagar a partir do venres desta propia semana e os 25 restantes comezarase a pagar a partir do 1 de decembro.
Moitas grazas, conselleira. Réplica da señora Paz Franco.
Grazas, señora presidenta. O obxecto desta pregunta non era falar das subvencións, pero eu só quero recordarlle á conselleira, que tanto se gaba de vivir o problema en primeira persoa, que, que eu saiba, ninguén, ningún gandeiro, nunca me dixo que o que tiveran agora mesmo as explotacións lácteas no noso país fose un problema de liquidez. O que teñen é un problema de prezo, un problema de que os estamos obrigando a vender o leito –dixo vostede– a unha media de 28,3 céntimos o litro, cando segundo o Rengrati, para as granxas e explotacións tipo en Galiza, para que teñan rendemento neto, deberían vendelo a 35,1 céntimos por litro [[Murmurios.]] Ese é o problema, señora conselleira. Non é un problema que se resolva con créditos para financiar os xuros, o problema resólvese establecendo mecanismos de regulación do mercado. Porque di vostede que xa houbo un repunte do prezo e que por iso é un logro histórico. Mire, todos sabemos a estacionalidade dos prezos do leite, e todos sabemos que no outono as vacas empezan a producir menos leite. E non hai máis que ver as estatísticas de entregas para saber que xa en setembro, no estado Español, baixaron entre un 3 % e un 5 % as entregas de leite; e que en Galiza, por certo, baixaron un 14 % as entregas e, aínda así, iso non repercutiu no prezo. A min gustaríame, señora conselleira, que vostede me dixera cales son os mecanismos que teñen os gandeiros para defenderse fronte ás industrias. Cales son os mecanismos que teñen os gandeiros para que na fixación –ou na construción, se lles gusta máis esa palabra– dos prezos se teña en conta que se remunere os custos de produción. ¿E que garantías? ¿Que vai facer a Administración cando veña un pirata a impoñerlle un contrato a un gandeiro? ¿Ten algún mecanismo, a raíz dese acordo, para facelo? E di vostede, señora conselleira, que espera que siga o ascenso. Pero ¿por que o espera?, ¿por que lle imos poñer unhas velas a algún santo ou...
Moitas grazas. [[Aplausos.]] Réplica do Goberno. Ten a palabra a conselleira do Medio Rural, dona Ánxeles Vázquez.
Señora Paz, o do santo está ben para os que somos crentes, pero sobre todo non sei a conto de que vén todo isto despois do esforzo que están facendo os gandeiros, e despois do esforzo que están facendo todo tipo de asociacións. É dicir, claro que non cae nada do ceo. E os que vivimos no rural e, polo tanto, a nosa economía en parte depende diso sabemos que hai un esforzo terrorífico que levan feito dende hai moito tempo os gandeiros. E é certo que, se se puxeron medidas que son máis de 10 millóns de euros para liquidez, é porque o pediu o sector, ese sector que debería de estar mellor organizado, e que, polo tanto, desde esta conselleira e dende esta consellería se vai facer o posible para que isto sexa así. Non podemos ir pola vía fracturando o sector, o sector será forte cando este sector sexa unido, e o que deberían de facer as organizacións é unirse e polo tanto asinar aínda o acordo. Aínda están a tempo, e poden facelo. E poden facelo porque é o mellor xeito de control, e ese control garánteo o Ministerio, e ese control garánteo a Consellería. E, polo tanto, pódolle asegurar que neste momento non hai ningún contrato no mercado a 22 céntimos. Falamos dunha media de 28,3 céntimos, que non é o ideal para nada; pero, dende logo, non hai ningún a 22 céntimos. Porque a min chéganme día tras día os contratos, pero non é que me cheguen a min, é que chegan a través dunha plataforma. E, polo tanto, os datos que temos son os datos reais, os datos institucionais. Eu quería dicir que vostede di que non teñen falta de liquidez. Pero ¡como non van ter falta de liquidez se levan arrastrando durante un tempo nada prudencial a caída de prezos de maneira consecutiva! Intentaremos dar máis cartos para que sigan tendo liquidez, pero non só liquidez, porque temos que ir por outras vías, como é a organización do mercado, organización do mercado e tamén a transformación dos nosos produtos. Creo que chegou o momento non só de falar de leite líquido en si, senón de sacarlles valor aos nosos produtos, os mellores produtos que temos. E o mercado é o que marca a tendencia, de aí que se estean a realizar... [[Murmurios.]] ¿Non sei que ocorreu neste momento? De aí que se estean a realizar distintas campañas como "100 % galega", de maneira que os nosos produtos aínda acaden máis valor. E esa campaña está dando os seus froitos, e está dando os seus froitos sobre todo nas cidades. A xente quere saber de onde proceden os seus produtos, e quere ter identificada a marca. E nesa liña é na que imos seguir, imos seguir na liña do fortalecemento das estruturas, imos seguir na liña da competitividade e imos seguir na liña da transformación dos nosos produtos, que é o mellor xeito de apoiar os nosos gandeiros.
Moitas grazas, conselleira. Esgotada a orde do día, levántase a sesión.