Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, καλημέρα σας. Αρχίζει η συνεδρίαση. Εισερχόμαστε στη συζήτηση των ΕΠΙΚΑΙΡΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ Θα συζητηθούν δύο επίκαιρες ερωτήσεις προς τον κ. Τσιρώνη. Αρχίζουμε με την πρώτη με αριθμό 329/9-6-2015 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Ηρακλείου της Νέας Δημοκρατίας κ. Ελευθερίου Αυγενάκη προς τον Υπουργό Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σχετικά με θέματα του Εθνικού Κτηματολογίου. Στην επίκαιρη ερώτηση θα απαντήσει ο Αναπληρωτής Υπουργός κ. Ιωάννης Τσιρώνης. Κύριε Αυγενάκη, έχετε τον λόγο, παρακαλώ.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, στην Ελλάδα η πιο πρόσφατη προσπάθεια για τη σύνταξη Εθνικού Κτηματολογίου χρονολογείται από το 1995. Από το 2008, έχουν δρομολογηθεί διαγωνιστικές διαδικασίες ύστερα από πολλά χρόνια καθυστερήσεων. Ωστόσο, το τελευταίο διάστημα παρατηρούνται έντονες καθυστερήσεις και ολιγωρίες μετά και τη δέσμευση των αποθεματικών της εταιρείας «Εθνικό Κτηματολόγιο Α.Ε.». Σας επισημαίνω ότι με την πλήρη εφαρμογή του θεσμού θα εμπεδωθεί η ασφάλεια των συναλλαγών στα ακίνητα για το δημόσιο αλλά και για ιδιώτες, ενώ η απουσία του δημιουργεί προβλήματα στην αναπτυξιακή και οικονομική πορεία της χώρας. Κύριε Υπουργέ, έχουμε δεσμευτεί ως τώρα ότι το 2020 θα έχει ολοκληρωθεί το έργο του Κτηματολογίου. Σύμφωνα με τα στοιχεία της εταιρείας, ο ελάχιστος χρόνος που απαιτείται από την υπογραφή της ανάθεσης μέχρι την ολοκλήρωση είναι τεσσεράμισι με πέντε χρόνια. Άρα το αργότερο μέχρι το τέλος του 2015, θα έπρεπε να έχουν συμβασιοποιηθεί όλες οι μελέτες. Από την προκήρυξη ΚΤΗΜΑ 11Β, που καλύπτει κυρίως περιοχές της κεντρικής Μακεδονίας, έχει ολοκληρωθεί ο προσυμβατικός έλεγχος αλλά και πάλι από το σύνολο των δώδεκα μελετών έχουν ξεκινήσει μόνο πέντε. Το ίδιο ισχύει και στην προκήρυξη 11Α, όπου δεν έχουν προχωρήσει οι συμβάσεις. Σε ό,τι αφορά την ψηφιοποίηση του Κτηματολογίου Δωδεκανήσου, ένα έργο που είχε ενταχθεί στο Β' Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης, ενώ έχει ξεκινήσει το έργο, τους τελευταίους μήνες έχει σταματήσει η σάρωση των αρχείων. Η «Εθνικό Κτηματολόγιο και Χαρτογράφηση Α.Ε.» το 2013 προκήρυξε διαγωνισμό για το υπόλοιπο της χώρας συνολικού προϋπολογισμού συμβάσεων 572.000.000 ευρώ. Η διαγωνιστική διαδικασία της προκήρυξης αυτής προχώρησε γρήγορα αλλά δεν ανατέθηκε καμμία σύμβαση λόγω έλλειψης χρηματοδότησης. Κύριε Υπουργέ, την ίδια στιγμή οι δασικοί χάρτες παραμένουν καθηλωμένοι. Η κύρωση των δασικών χαρτών θεωρείται προαπαιτούμενο για το Κτηματολόγιο, καθώς η κτηματογράφηση δεν μπορεί να ολοκληρωθεί, αν δεν έχει γίνει η οριοθέτηση των δασικών εκτάσεων. Ως σήμερα έχουν κυρωθεί δασικοί χάρτες, που αντιστοιχούν μόλις στο 0,56% της ελληνικής επικράτειας, ενώ εκείνοι που έχουν αναρτηθεί αντιστοιχούν μόνο στο 1,12%. Σας ερωτώ, λοιπόν: Τι θα γίνει με τους διαγωνισμούς που εκκρεμούν για τις συμβάσεις κτηματογράφησης που βρίσκονται σε εξέλιξη αλλά δεν έχει εξασφαλιστεί η χρηματοδότησή τους; Θα επιστρέψετε, πότε και με ποιον τρόπο - και αν ξέρετε κάτι σχετικά - τα χρηματικά διαθέσιμα που προ μηνών δεσμεύσατε; Ποιες είναι οι προθέσεις, ποια είναι η πολιτική της Κυβέρνησης για την προώθηση των δασικών χαρτών, η κατάρτιση και η κύρωση των οποίων παραμένει καθηλωμένη λόγω αδράνειας; Κάτι ακόμα, κύριε Υπουργέ, θέλω να σας πω. Στην χθεσινή σας επίσκεψη στο Ηράκλειο, με αφορμή το πανελλήνιο συνέδριο για τη διαχείριση των απορριμμάτων στη Χερσόνησο, συναντηθήκατε με εκπροσώπους του Συλλόγου Οικιστών Ηρακλείου με την παρουσία και του Δημάρχου Ηρακλείου, του κ. Λαμπρινού, οι οποίοι σας μετέφεραν το πρόβλημα που αντιμετωπίζουν. Το ζήτημα είναι πολύ σημαντικό και θέλω να σταθείτε με προσοχή στο πρόβλημα. Πρόκειται για περίπου τρεις χιλιάδες ιδιοκτήτες αυθαιρέτων κτισμάτων, που εξ όσων φαίνεται θα αυξηθούν κατά πολύ, οι οποίοι λαμβάνουν ειδοποιητήρια από την πολεοδομία με τσουχτερά, υπέρογκα πρόστιμα, δεδομένου ότι η βεβαίωση των προστίμων ανατρέχει δεκαετίες πίσω. Δεν είπε κανένας από τους ανθρώπους αυτούς - το ξέρετε καλά - να μην πληρώσουν. Άλλωστε, δεν είναι μπαταχτσήδες. Όμως η πλειονότητα των ανθρώπων αυτών είναι άτομα με ειδικές ανάγκες, παλιννοστούντες, πολύτεκνες και τρίτεκνες οικογένειες, μονογονεϊκές οικογένειες, μακροχρόνια άνεργοι, οικογένειες κάτω από το όριο της φτώχειας. Αυτό που ζητούν, είναι η υπαγωγή τους στη ρύθμιση για τη νομιμοποίηση των αυθαιρέτων, χωρίς υποχρέωση καταβολής παραβόλου και με μηδενικό πρόστιμο. Κύριε Υπουργέ, δεσμεύεστε από αυτό το Βήμα ότι θα φροντίσετε να φέρετε σχέδιο νόμου και πότε - αν γνωρίζετε - που θα απαλλάξει αυτούς τους ιδιοκτήτες από τα δυσβάσταχτα πρόστιμα και προσαυξήσεις και με κοινωνικά κριτήρια, να τους δώσετε τη δυνατότητα να νομιμοποιήσουν τα κτίσματά τους με ευνοϊκές ρυθμίσεις; Ποια είναι η επίσημη θέση της Κυβέρνησης για το ζήτημα αυτό; Σας ευχαριστώ.
Ευχαριστούμε, κύριε Αυγενάκη. Τον λόγο έχει ο Υπουργός κ. Ιωάννης Τσιρώνης.
Κύριε Βουλευτά, κύριε Πρόεδρε, θα ξεκινήσω από το δεύτερο σημείο της επίκαιρης ερώτησης, το οποίο ήταν άλλωστε καταγεγραμμένο, διευκρινίζοντας αυτό που είπα και χθες στον δήμαρχο ότι δεν υπήρξε κανένας προγραμματισμός για συνάντηση με τους οικιστές και η σοβαρότητα του έργου μας, μάς επιβάλλει όταν κάνουμε συναντήσεις, να μην είναι εθιμοτυπικές αλλά ουσιαστικές. Ήρθαν, λοιπόν, μέσα οι πρόεδροι αυτών των οργανώσεων, οι εκπρόσωποί τους και τους υποσχέθηκα να γίνει μία σοβαρή συνάντηση προγραμματισμένη και με τους επιστημονικούς συνεργάτες, ώστε να δούμε το πρόβλημά τους σε βάθος και να μην το αδικήσουμε. Με αυτήν την έννοια, είναι μάλλον ανακριβής ο όρος «συναντήθηκα με τους οικιστές». Όσον αφορά για τη νομοθεσία περί αυθαιρέτων, ξέρετε πάρα πολύ καλά ότι είναι ένα μακροχρόνιο πρόβλημα, το οποίο οφείλεται στο πελατειακό κράτος, την ευθύνη του οποίου δεν έχει η νέα Κυβέρνηση και αυτό το πελατειακό κράτος, το οποίο γέννησε γενεές αυθαιρέτων, πρέπει να σταματήσει να υπάρχει, να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη του πολίτη στη δημόσια διοίκηση και όταν μιλάμε για πολεοδομικά σχέδια, να φτάσουμε στη σοβαρότητα εκείνη που απαιτείται, ώστε να μην υπάρχει εκτός σχεδίου δόμηση και ο κόσμος να οικοδομεί μέσα στους κανόνες που επιβάλλει κάθε ευνομούμενη πολιτεία. Φυσικά, θα νομοθετήσουμε σ' αυτήν την κατεύθυνση, αν αυτήν τη δέσμευση ζητάτε. Για να γυρίσω στην ουσία της ερώτησης, που ήταν το Κτηματολόγιο, αναφερθήκατε στις δραματικές αυτές καθυστερήσεις, τις οποίες φυσικά δεν προκαλέσαμε εμείς. Υπήρχε ήδη η επιστολή Χάαν, η οποία έκοβε από το Κτηματολόγιο μερικές δεκάδες εκατομμύρια ευρώ, εξαιτίας ακριβώς της ολιγωρίας των προηγούμενων κυβερνήσεων και αυτήν τη στιγμή ξέρετε πολύ καλά ότι γίνεται αγώνας δρόμου, όχι μονάχα για να σώσουμε αυτά τα χρήματα του προηγούμενου ΕΣΠΑ, τα οποία είναι έτοιμα να δοθούν αλλά γίνεται και αγώνας δρόμου και διαπραγμάτευση από τότε που αναλάβαμε με τους θεσμούς, ώστε να κερδίσουμε και χρήματα στο καινούργιο ΕΣΠΑ. Όσον αφορά τα χρήματα τα οποία αυτήν τη στιγμή έχει διαθέσιμα συνολικά το Κτηματολόγιο και τα οποία ξεπερνούν τα 200 εκατομμύρια ευρώ, δεν δεσμεύτηκαν για κανένα λόγο. Είναι απολύτως ανακριβές ότι δεσμεύτηκαν από οποιαδήποτε κυβέρνηση και για οποιονδήποτε άλλον λόγο. Από αυτά τα χρήματα, τα 54.227.322,22 ευρώ σε ιδιωτικές τράπεζες, όπως ήταν πριν, σε προθεσμίες. Τα δε 139 εκατομμύρια, τα οποία βρίσκονται στην Τράπεζα της Ελλάδος - και νομίζω θα συμφωνήσετε ότι είναι πιο διασφαλισμένα στην Τράπεζα της Ελλάδος θεσμικά από οποιαδήποτε άλλη ιδιωτική τράπεζα, χωρίς να θέλω να υποτιμήσω τις ιδιωτικές τράπεζες - είναι άμεσα διαθέσιμα για τις ανάγκες του Κτηματολογίου και μάλιστα με όρους πιο ευνοϊκούς από τους προηγούμενους, γιατί για ποσά της τάξεως απ' ό,τι ξέρουμε των 3 ή 4 εκατομμυρίων έχουμε ημερήσια ανάληψη, κανονική, που δεν ήταν πριν, γιατί πριν ήταν σε τρίμηνες, εξάμηνες και ετήσιες καταθέσεις, τις οποίες σταματήσαμε με συμφωνία των τραπεζών χωρίς penalties και για ποσά μερικών δεκάδων εκατομμυρίων, ακόμα και με προειδοποίηση μόνο δύο ημερών. Άρα, όχι μόνο δεν μειώσαμε τη ρευστότητα αλλά θα την αυξήσουμε. Έχουμε δε και 10 εκατομμύρια ευρώ επιπλέον, τα οποία είναι σε λογαριασμό όψεως, δηλαδή σε τρέχουσες συναλλαγές. Άρα, για κανένα λόγο δεν υπάρχει ζήτημα ότι είναι δεσμευμένα οποιαδήποτε ποσά και αυτό καθυστερεί το έργο. Για το μεγάλο διαγωνισμό των 500 εκατομμυρίων, στον οποίο αναφερθήκατε, ξέρετε πολύ καλά ότι η γνώμη της προγενέστερης διοίκησης ήταν ότι υπήρχαν πολύ μικρές εκπτώσεις και έπρεπε πραγματικά κάποια έργα να ξαναδημοπρατηθούν, γιατί ήταν κατά πολύ σε βάρος του ελληνικού δημοσίου. Αυτή ήταν η αιτία που ξανακοιτάμε τους διαγωνισμούς, όχι με δική μας πρόθεση αλλά γιατί αυτήν την απόφαση παραλάβαμε. Άρα, δεν έχει καμμία σχέση το ένα ζήτημα με τη ρευστότητα με το άλλο. Ξέρετε πάρα πολύ καλά - το έχω πει από αυτό το Βήμα επανειλημμένα - ότι και το Δασολόγιο ήταν πάγια προγραμματική μας θέση ότι έπρεπε να προηγηθεί. Επί δικών σας ημερών ήταν που δεν προηγήθηκε το Δασολόγιο. Πάντα ήταν πάγια θέση όλων των κομμάτων που στηρίζουν την Κυβέρνηση ότι έπρεπε να προηγηθεί το Δασολόγιο του Κτηματολογίου και αυτό κάνουμε τώρα.
Σας ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Κύριε Αυγενάκη, έχετε τον λόγο για τη δευτερολογία σας.
Θα πω μια κουβέντα για το θέμα των οικιστών, μιας και από αυτό ξεκινήσατε, κύριε Υπουργέ. Εφόσον, λοιπόν, είστε εξαιρετικά έτοιμος, όπως ακούω, όπως σας αντιλαμβάνομαι και όπως σας βλέπουμε και ενήμερος για τα ζητήματα του Υπουργείου, να ορίσετε τόπο συνάντησης, χρόνο συνάντησης και περίγραμμα σε ό,τι αφορά το θέμα των οικιστών του Ηρακλείου αλλά και πολλών άλλων μεγάλων πόλεων. Βεβαίως συναντηθήκατε και με αντιπροσωπεία και με το δήμαρχο. Σε ό,τι αφορά το Κτηματολόγιο, κύριε Υπουργέ, δεν προκαλέσατε εσείς αλλά εσείς επιδεινώνετε την κατάσταση. Το θέμα του Κτηματολογίου, με συγχωρείτε, αλλά είναι μια υπόθεση βεβαίως με βαθιές ρίζες. Ακούει στο όνομα ΠΑΣΟΚ την περίοδο Λαλιώτη. Όμως, με τον τρόπο με τον οποίο το χειρίζεστε, με το να επικεντρώνεστε μόνο στα οικονομικά στοιχεία και τα τραπεζικά, βεβαίως δείχνει περίτρανα την προσπάθειά σας να κρύψετε τη σκληρή δυστυχώς πραγματικότητα. Θέλουμε ξεκάθαρες απαντήσεις σε ό,τι αφορά το Κτηματολόγιο, την πολιτική σας και δεσμεύσεις σε χρόνους. Κύριε Υπουργέ, θέλω να επισημάνω ένα ακόμα ζήτημα, μιας και είναι επίκαιρη η ερώτηση, άρα σημαίνει ότι συζητάμε για την επικαιρότητα των θεμάτων που αφορούν το δικό σας Υπουργείο και που αφορά τις δηλώσεις σας, για την ακρίβεια την αντίθεσή σας στο θεσμό των ΣΔΙΤ και την πρόθεσή σας για αναστολή όλων των έργων ΣΔΙΤ αρμοδιότητάς σας, ανοίγοντας με τον τρόπο αυτό, μια ακόμα πληγή στην ήδη αιμορραγούσα οικονομία της χώρας μας. Να σας ενημερώσω, λοιπόν, ότι η υλοποίηση έργων μέσω ΣΔΙΤ, αποτέλεσε σημαντικό μοχλό ανάπτυξης της χώρας μας, ιδίως σε μια περίοδο που η στενότητα πόρων του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, καθιστούσε αδύνατη την υλοποίηση μεγάλων έργων υποδομής. Η μέθοδος υλοποίησης έργων μέσω ΣΔΙΤ, κύριε Υπουργέ, αποτελεί στην παρούσα φάση ίσως το μοναδικό εργαλείο ανάπτυξης, αφού διασφαλίζει την ύπαρξη ιδιωτικών επενδύσεων και εγγυάται την ύπαρξη χρηματοδότησης για την υλοποίηση έργων που είναι κρίσιμα αλλά και απολύτως αναγκαία για την ελληνική οικονομία και κοινωνία, για παράδειγμα μεταφορές, δημόσια υγεία, διαχείριση αποβλήτων, ενέργεια, πολιτιστικά έργα κ.λπ.. Η πολιτική σας, κύριε Υπουργέ, και δεν γνωρίζω εάν είναι προσωπική σας πολιτική ή η επίσημη θέση της Κυβέρνησης, για αναστολή όλων των διαδικασιών, κινείται προς τη λάθος κατεύθυνση, θέτοντας προσκόμματα ακόμα και στις ελάχιστες ανάσες επιχειρηματικότητας και ιδιωτικής χρηματοδότησης που έχουν απομείνει στη χώρα μας. Δίχως αυτές, η υλοποίηση μεγάλων δημόσιων έργων καθίσταται ένα πολιτικό κείμενο δίχως τεκμηρίωση, δίχως σχεδιασμό, προγραμματισμό και δίχως χρηματοδότηση. Η Κυβέρνηση συνεχίζει, προσκολλημένη σε ιδεολογικές αντιλήψεις του παρελθόντος - εσείς δυστυχώς το κάνετε συστηματικά - , να διολισθαίνει σε δράσεις που έχουν ως συνέπεια την αναστολή των μεγάλων δημοσίων έργων υποδομής, τη διατήρηση χαμηλών ρυθμών ανάπτυξης και την επιστροφή στην ύφεση. Πρέπει άμεσα, κύριε Υπουργέ, να συνειδητοποιήσετε και εσείς προσωπικά ότι το μέλλον των έργων είναι οι επικερδείς για το κράτος παραχωρήσεις και τα έργα ΣΔΙΤ. Δεν μπορούμε να περιμένουμε έργα υποδομών μόνο από τα δημόσια χρήματα τα οποία τελούν υπό αναζήτηση. Το ΣΕΣ 2014-2020, φέρνει ένα σημαντικό ποσό της τάξεως των 4,2 δισεκατομμυρίων για έργα υποδομών και περιβαλλοντικά αλλά δεν μπορεί να καλύψει με τίποτα - και το γνωρίζετε καλά - τις ανάγκες για σημαντικές υποδομές το επόμενο διάστημα ούτε καν την ολοκλήρωση έργων που έχουν προχωρήσει σε ποσοστό ολοκλήρωσης 80% και 90% και έχω πολλά τέτοια παραδείγματα ανά την Ελλάδα να σας πω. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτού]] Ένα λεπτό, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, ο θεσμός των παραχωρήσεων, αποτελεί έναν στρατηγικής σημασίας τομέα για τη χώρα μας και έχουν τη δική τους αυτόνομη, αυτοτροφοδοτούμενη δυναμική. Αποτελεί μοχλό μέσα στο μοχλό της ανάπτυξης και δημιουργούν συμμετρική ανάπτυξη στη χώρα, με πολλαπλές ευεργετικές συνέπειες, οικονομικές, χωροταξικές, κοινωνικές και πολιτιστικές. Σταματήστε, επιτέλους, με τις δηλώσεις και την πολιτική σας να επιστρέφετε τη χώρα μας στη δεκαετία του '50. Και κάτι ακόμα. Πρόσφατα παρουσιάσατε το νέο Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων που τέθηκε σε διαβούλευση. Το μεγάλο πρόβλημα στο Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης των Αποβλήτων είναι ότι η οικολογική ρητορική - καθ' όλα αποδεκτή - αποτυπώνεται αποσπασματικά, ανακατεμένη με τη λογική ΣΥΡΙΖΑ «όλα ανήκουν στο δημόσιο», με την εκ των υστέρων παρέμβαση σε υφιστάμενο κείμενο, με άγνοια της πραγματικότητας και με έντονα ιδεοληπτικά στοιχεία. Το ΕΣΔΑ, κύριε Υπουργέ, δεν είναι πολιτικό μανιφέστο αρχών και θέσεων. Είναι θεσμικό εργαλείο, το οποίο η χώρα μας οφείλει να διαμορφώσει και να αξιοποιήσει δίχως ιδεοληψία και χωρίς καμμία προκατάληψη. Περιβάλλον και ανάπτυξη είναι έννοιες αλληλοσυμπληρούμενες και όχι αλληλοαναιρούμενες. Κύριε Υπουργέ, μια τελευταία κουβέντα. Χθες βρεθήκατε στο Ηράκλειο στο συνέδριο για τον περιφερειακό σχεδιασμό της Περιφέρειας Κρήτης για τα απορρίμματα και πήρατε μάλιστα μια θέση θετική στο ξεκίνημα. Χαρακτηρίσατε το σχεδιασμό της Περιφέρειας Κρήτης υποδειγματικό και πρότυπο. Από την άλλη, όμως, προαναγγείλατε αλλαγές χωρίς να πείτε κάτι συγκεκριμένο, όπως το συνηθίζετε. Να σας θυμίσω, αγαπητέ κύριε Υπουργέ, ότι αυτός ο σχεδιασμός της Περιφέρειας Κρήτης ψηφίστηκε ομόφωνα - αυτό είναι που θέλετε εσείς να αλλάξετε αλλά δεν λέτε τι θα κάνετε - από το Περιφερειακό Συμβούλιο, αν αυτό σας λέει κάτι. Είναι καιρός να απορροφηθούν κονδύλια και να ξεκινήσουν, επιτέλους, τα έργα που προβλέπονται στον συγκεκριμένο σχεδιασμό. Τα θέτω αυτά υπ' όψιν σας, διότι καταλαβαίνω την αγωνία σας να παρουσιάσετε κυβερνητικό έργο, όχι όμως καταργώντας, ισοπεδώνοντας, σταματώντας έργα, εξελίξεις, αποφάσεις. Είναι σημαντικό να κάνετε κυβερνητικό έργο και όπου χρειαστείτε, θα μας βρείτε αρωγούς σε αυτήν την προσπάθεια, εφόσον βελτιώσετε, εκσυγχρονίσετε, φέρετε κάτι καινούργιο, που να αποτελεί όμως πρόταση ολοκληρωμένη και τεκμηριωμένη. «Σταματώ για να σταματώ και να δικαιολογήσω το ρόλο μου ως Υπουργού», με συγχωρείτε αλλά αυτό δεν είναι σημαίνει σύγχρονη πολιτική, δεν βοηθά τη χώρα σε αυτήν την κρίσιμη πολιτική περίοδο. Σας ευχαριστώ πολύ.
Σας ευχαριστούμε, κύριε Αυγενάκη. Κύριε Υπουργέ, θέλετε κάτι να συμπληρώσετε;
Μάλιστα, κύριε Πρόεδρε.
Ορίστε, παρακαλώ.
Σας ευχαριστώ, κύριε Αυγενάκη, γιατί από τη δευτερομιλία σας, είναι καταφανές ότι μάλλον συμφωνείτε μαζί μου στα ζητήματα του Κτηματολογίου, που ήταν και η ουσία της επίκαιρης ερώτησης, ότι δεν υπάρχει καμμία πρόθεση καθυστέρησης ούτε υπάρχουν δεσμευμένα αποθεματικά ούτε γίνεται καμμία καθυστέρηση εξαιτίας έλλειψης πόρων, πλην φυσικά των πόρων, που με αμέλειες της προηγούμενης διοίκησης κινδυνεύουν να χαθούν από τα ευρωπαϊκά προγράμματα αλλά και εκεί δίνουμε τη μάχη και είμαι αισιόδοξος ότι θα την κερδίσουμε. Άρα φεύγω από αυτό το ζήτημα και πηγαίνω σε όλα τα άλλα στα οποία αναφερθήκατε. Ξαναλέω ότι δεν θεωρώ - θα το αδικούσα - ότι έγινε κάποια συνάντηση με οικιστές. Εκείνο που έγινε, ήταν μια δίλεπτη συνάντηση με τους προέδρους, που εξηγήθηκε γιατί πρέπει να γίνει μια σοβαρή συνάντηση, η οποία φυσικά θα γίνει στο άμεσο μέλλον. Μπορεί και την επόμενη εβδομάδα, ανάλογα με το πρόγραμμά μου, ή τη μεθεπόμενη - για τέτοιες ημερομηνίες μιλάμε - , γιατί, πραγματικά, δεν έχουμε καμμία πρόθεση να μη σκύψουμε πάνω στα προβλήματα των πολιτών. Και γυρίζω στο άλλο κομμάτι της δευτερομιλίας σας, που αφορά το νέο Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Απορριμμάτων. Δεν ξέρω για ποιον λόγο υπάρχει παρερμηνεία ή μάλλον άγνοια πληροφόρησης. Δεν έχουμε καμμία μα καμμία απολύτως πρόθεση να σταματήσουμε έργα σημαντικά και επωφελή για το δημόσιο συμφέρον. Δεν αναφέρθηκα με τέτοιους όρους όπως είπατε εσείς ως προς το περιφερειακό σχέδιο της Κρήτης, ωστόσο πράγματι αυτό που είπα - για να το πω όπως το λέω εγώ - είναι ένα σχέδιο που βρίσκεται πάρα πολύ κοντά στο νέο εθνικό σχέδιο. Το νέο εθνικό σχέδιο, δεν είναι όπως αποκαλέσατε ένα συνονθύλευμα ανάμεσα σε οικολογικές ευαισθησίες και πρόγραμμα ΣΥΡΙΖΑ. Κατ' αρχάς αυτόν τον διαχωρισμό, δεν αντιλαμβάνομαι από πού τον συνάγετε. Είναι ένα συνεκτικό σχέδιο, που μιλάει επιτέλους για πρώτη φορά σε αυτήν τη χώρα, για την κυκλική οικονομία, την οποία εσείς ως Κυβέρνηση την είχατε μάλλον στα αζήτητα. Άλλο πράγμα η κυκλική οικονομία και άλλο η γραμμική οικονομία, το να δίνουμε πόρους του ελληνικού λαού, δημόσιους πόρους, σε εργολάβους. Μια άλλη παρανόηση, η οποία προφανώς γίνεται εδώ και δεκαετίες, είναι ότι αποκαλείται επιχειρηματικότητα και ιδιωτική πρωτοβουλία αυτό το καθεστώς - και το αποκαλώ καθεστώς! - κρατικοδίαιτης διαπλοκής μεταξύ μιας διεφθαρμένης δημόσιας διοίκησης και επιχειρηματιών οι οποίοι δεν ήθελαν να επιχειρούν με ρίσκο και απλώς απομυζούσαν τους πόρους του ελληνικού λαού. Τα ΣΔΙΤ στα οποία αναφέρεστε και τα οποία κριτικάρουμε και επανεξετάζουμε - αυτός είναι ο όρος που χρησιμοποιείται, επανεξετάζουμε - είναι κάποια είδη επιχειρήσεων που διπλασιάζουν το κόστος για τον πολίτη όσον αφορά το κόστος ανά τονάζ. Μιλάμε για τα απορρίμματα. Επιπλέον υπερδιαστασιολογούν τα έργα. Είναι δυνατόν, για παράδειγμα, να πληρώσει ο ελληνικός λαός και ο Ευρωπαίος πολίτης έργο εκατόν πενήντα χιλιάδων τόνων, την ώρα που στην περιοχή, στη συγκεκριμένη περιφέρεια, σήμερα χωρίς καμμία πρόληψη, παράγονται εκατόν δεκαπέντε χιλιάδες τόνοι απορριμμάτων; Είναι δυνατόν, λοιπόν, αν γίνει και η πρόληψη, αν γίνει η επαναχρησιμοποίηση, η διαλογή στην πηγή και απομειωθεί αυτό το ποσό των εκατόν δεκαπέντε χιλιάδων τόνων - εκτός αν φαντάζεστε ότι δεν πρέπει να το απομειώσουμε ποτέ και να δίνουμε συνέχεια πρώτες ύλες σε εργολάβους - πού θα βρίσκονται οι τόνοι για να γίνει αυτό το μεγαλεπήβολο έργο των εκατόν πενήντα χιλιάδων τόνων, με πάνω από 90 ευρώ τον τόνο κόστος και με εγγυημένες ποσότητες που ποτέ δεν θα βρεθούν;
Σε ποια περιφέρεια αναφέρεστε;
Σε συγκεκριμένη περιφέρεια, που αυτήν τη στιγμή έχει υπογραφεί το ΣΔΙΤ.
Σε ποια;
Στην Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας, σας λέω τα νούμερα συγκεκριμένα. Το ζητάμε αυτήν τη στιγμή προφανώς, ως Κυβέρνηση, γιατί πρέπει να είναι υπογεγραμμένο αλλά σε άλλες περιφέρειες, τα πράγματα είναι ακόμη χειρότερα. Ρωτάμε τους δημάρχους και είναι μαζί μας οι δήμαρχοι. Τους ρωτάμε «Πείτε μας, στην Πελοπόννησο, στην ανατολική Μακεδονία και Θράκη, θα εγγυάστε αυτές τις ποσότητες;» και οι ίδιοι φωνάζουν «ούτε αυτά τα λεφτά μπορούμε να δώσουμε ούτε αυτές τις ποσότητες μπορούμε να εξασφαλίσουμε». Αφήστε, λοιπόν, τη ρητορεία περί έργων ανάπτυξης. Δεν είναι αυτό το πράγμα επιχειρηματικότητα, δεν λέγεται επιχειρηματικότητα, δεν αποκαλείται έτσι πουθενά στον πλανήτη. Επιχειρηματικότητα με απομύζηση δημόσιων πόρων χωρίς επιχειρηματικό ρίσκο, δεν λέγεται επιχειρηματικότητα. Απλώς, βαπτίζεται επιχειρηματικότητα για συγκεκριμένα πελατειακά συμφέροντα και είμαι πολύ σαφής σε αυτό.
Κύριε Αυγενάκη, μήπως θέλετε ένα λεπτό; Ο κύριος Υπουργός είχε κάπως έντονο χαρακτήρα και προσωπικό στην ομιλία του. Θέλετε να πείτε μία κουβέντα; Και μετά θα μιλήσει και ο κύριος Υπουργός.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Δεν θα καταχραστώ το δικαίωμα που μου δίνετε. Θα πω μόνο τούτο. Κύριε Υπουργέ, εγώ καταλαβαίνω το θυμό σας, διότι όντως οι δήμαρχοι, οι αυτοδιοικητικοί παράγοντες του τόπου, είναι αντίθετοι με αυτά που λέτε. Δεν συμφωνούν, δεν συναινούν. Στην πλειονότητα όλων όσων εσείς επικαλεστήκατε αυτήν την ώρα, έχουν αντιπαρατεθεί με επιχειρήματα συγκεκριμένα. Εγώ δεν τα έβγαλα αυτά από το μυαλό μου. Σας λέω, λοιπόν, ότι μόλις πριν λίγες ημέρες που βρεθήκατε στο Τεχνικό Επιμελητήριο, σε συγκεκριμένη σύσκεψη σχετικά με το επίμαχο ζήτημα, αναφερθήκατε στην κατάργηση όλων των ΣΔΙΤ και μετά αρχίσατε να ανακαλείτε, να ξεδιπλώνετε και να «στρογγυλεύετε» τα λόγια σας. Γι' αυτό σας λέω και σας παρακαλώ, αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο βρισκόμαστε εδώ, για να γνωρίσουμε ποια είναι η πρόθεσή σας. Kαι αν δεν έχετε πρόθεση - το οποίο το καταλαβαίνουμε, είναι εμφανέστατο - και αν δεν έχετε στρατηγική - το οποίο πάλι το καταλαβαίνουμε - , εδώ είμαστε, καλή πρόθεση έχουμε και θέλουμε να συνδράμουμε στο κυβερνητικό έργο και ιδιαιτέρως στα θέματα του περιβάλλοντος. Το περιβάλλον δεν ανήκει σε κανέναν. Και μην περιμένετε κι εσείς, όπως και πολλοί άλλοι προηγούμενοι Υπουργοί οποιασδήποτε κομματικής αποχρώσεως, να θυμάται ο ελληνικός λαός τη «σφραγίδα» τους, σε κάποιο σημαντικό περιβαλλοντολογικό έργο που έγινε τα προηγούμενα χρόνια. Ας αποβάλουμε αυτό το άγχος της «σφραγίδας» και να δούμε πως πραγματικά όλοι μα όλοι που έχουμε έγνοια και πραγματικό ενδιαφέρον για τον τόπο μας και ειδικά για το περιβάλλον, θα συνδράμουμε προς αυτήν την κατεύθυνση. Κανένα ευρώ δεν πρέπει να πηγαίνει χαμένο είτε είναι εθνικό ευρώ είτε ευρωπαϊκό ευρώ. Για εμάς, είναι ευρώ το οποίο πρέπει να αξιοποιηθεί με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Σε αυτήν τη διαδικασία και τη λογική θέλουμε να συνδράμουμε αλλά παρακαλώ πολύ ξεκαθαρίστε στο μυαλό σας τη στρατηγική σας και είμαστε εδώ να τη συζητήσουμε. Έχουμε καλές προθέσεις και όχι να μηδενίσουμε καθετί σημαντικό που πάει να γίνει. Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Ήταν δημιουργικός και εποικοδομητικός με την τριτολογία. Πείτε κι εσείς, κύριε Υπουργέ.
Σας ευχαριστώ πραγματικά. Νομίζω ότι τώρα αρχίζουμε να τα ξεκαθαρίζουμε. Αν πραγματικά γνωρίζετε κάποιον δήμαρχο, ο οποίος θέλει να εμφανίσει…
Πολλούς.
Πολλούς, λοιπόν. Αν κάποιος θέλει να εμφανίσει την αντίθεσή του στον καινούργιο εθνικό σχεδιασμό, που δίνει πραγματικά και τους πόρους και τα εργαλεία στους δήμους να μειώσουν τα απορρίμματά τους και να γλιτώσουν τους συμπολίτες μας από όλο αυτό το άχθος, να πληρώνουμε για να πετάμε πολύτιμους πόρους, αν γνωρίζετε τέτοιον δήμαρχο, να μου τον υποδείξετε να του μιλήσω. Είναι ανοικτό το γραφείο μου. γιατί εγώ έχω μιλήσει με δεκάδες δημάρχους τις τελευταίες ημέρες και μόνο θετικά σχόλια έχω ακούσει. Παρ' όλα αυτά, μπορεί να υπάρχει κάποια διαφωνία. Ειδικά στην Κρήτη ήταν ιδιαιτέρως θετικά τα σχόλια αλλά ας πούμε ότι εκεί πιθανά οι άνθρωποι είναι πιο κοντά στη δική μας νοοτροπία. Αλλά μπορεί να είναι κι από οποιαδήποτε περιοχή. Εγώ μίλησα με συγκεκριμένα νούμερα, κύριε Βουλευτά, και εξήγησα πάρα πολύ καλά, γιατί αυτά τα υπερδιαστασιολογημένα ΣΔΙΤ έχουν τόσο υψηλό κόστος. Ανέφερα νούμερα συγκεκριμένα. Μιλάμε για κόστος πάνω από 90 ευρώ τον τόνο, όταν στο δικό μας σχέδιο, τα 34-35 ευρώ τον τόνο, θεωρείται μεγάλη τιμή. Επίσης, μιλάμε για πρόληψη. Αν αυτό το πράγμα δεν σας λέει κάτι, να πάψουμε δηλαδή να παράγουμε τόσα απορρίμματα και να γυρίσουμε τα προϊόντα στην κυκλική οικονομία, αν αυτό το θεωρείτε μια δική μου οικολογική ιδεοληψία που δεν πρέπει να ισχύει και να βρούμε κάτι άλλο, εμείς βλέπουμε ότι με αυτό το πράγμα τουλάχιστον - και με τον κ. Μάουρ που μίλησα από την Ευρωπαϊκή Ένωση - οι άνθρωποι δηλώνουν ενθουσιασμένοι. Επιτέλους, μας λένε, στρίβει η Ελλάδα προς την κατεύθυνση της κυκλικής οικονομίας. Αυτή είναι η κατεύθυνσή μας. Από εκεί και πέρα, εδώ είμαστε με όλη την καλή διάθεση στα επιμέρους σχέδια του κάθε δήμου και φυσικά στα επιμέρους σχέδια της κάθε περιφέρειας να δούμε λεπτομέρεια - λεπτομέρεια, έργο - έργο, τι θα κάνουμε για να μειώσουμε την παραγωγή απορριμμάτων.
Το είδατε, το ξέρει το θέμα ο κύριος Υπουργός. Πήρατε την απάντηση. Ήταν καλός και εποικοδομητικός ο διάλογος. Συνεχίζουμε. Θα συζητηθεί η πρώτη με αριθμό 335/9-6-2015 επίκαιρη ερώτηση δευτέρου κύκλου της Βουλευτού Β΄ Πειραιά του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Διαμάντως Μανωλάκου προς τον Υπουργό Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σχετικά με την επανασύσταση του «Ινστιτούτου Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών» (ΙΓΜΕ). Θα απαντήσει ο Αναπληρωτής Υπουργός κ. Ιωάννης Τσιρώνης. Κυρία Μανωλάκου, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Το 2011, προωθήθηκε από τις προηγούμενες κυβερνήσεις η συγχώνευση του ΙΓΜΕ με το Εθνικό Κέντρο Περιβάλλοντος και Αειφόρου Ανάπτυξης, οδηγώντας το ουσιαστικά στην απαξίωσή του - και μιλάμε για μοναδικό ινστιτούτο - με προοπτική, βεβαίως, τη διάλυσή του, αφού ο στόχος ήταν η διευκόλυνση της δράσης του μεγάλου κεφαλαίου από την εκμετάλλευση του ορυκτού πλούτου αλλά και τις άλλες πλουτοπαραγωγικές πηγές της χώρας. Για τον στόχο αυτό προωθήθηκαν εκατόν τριάντα εφεδρείες και βέβαια, και δραστικές περικοπές στον προϋπολογισμό του ΙΓΜΕ τόσο για την κάλυψη των μισθολογικών όσο και των λειτουργικών αναγκών τους. Έτσι, βεβαίως, εξυπηρετούσε καλύτερα τον στόχο, ώστε ερευνητικά και άλλα αντικείμενα να δοθούν σε εταιρείες, εργολάβους και ιδιώτες και να μην μπορεί να υλοποιηθεί το έργο τους με βάση τις ερευνητικές και επιστημονικές προδιαγραφές. Τα κόμματα που απαρτίζουν τη σημερινή Κυβέρνηση, ως τότε αξιωματική αντιπολίτευση και αντιπολίτευση συνολικά, είχαν εναντιωθεί σε αυτήν την πολιτική και μάλιστα είχαν υποσχεθεί την επανασύσταση του ΙΓΜΕ σαν φορέα έρευνας του ορυκτού πλούτου. Σήμερα όμως υπάρχει πολύ μεγάλη καθυστέρηση. Αν και είναι ανάγκη να επανασυσταθεί το ΙΓΜΕ, οι υπογραφές στην κοινή υπουργική απόφαση μπαίνουν με πολύ μεγάλη καθυστέρηση και για έξι μήνες δεν υπάρχει ουσιαστικά διοίκηση στο ΙΓΜΕ. Οι εργαζόμενοι διαμαρτύρονται. Αναδεικνύουν ότι μπαίνουν συνεχώς εμπόδια για νομικοτεχνικές εμπλοκές, ότι υπάρχει εσκεμμένη κωλυσιεργία και ότι η έλλειψη διοίκησης, έχει σοβαρότατες επιπτώσεις στην εκπόνηση του ερευνητικού τους έργου. Αυτήν τη στιγμή μπορεί να έχουν μπει οι υπογραφές των Υπουργών του ΥΠΕΚΑ και της κ. Βαλαβάνη αλλά συνεχίζεται η καθυστέρηση. Έχουν περάσει έξι μήνες χωρίς διοίκηση. Εμείς ζητάμε - κι αυτήν την έννοια έχει, αν θέλετε, η επίκαιρη ερώτηση - να μας πείτε άμεσα τι μέτρα θα πάρετε, ώστε πολύ γρήγορα να ολοκληρωθεί αυτή η κοινή υπουργική απόφαση - εξάλλου, είχατε δεσμευτεί από τις 4 Φλεβάρη - και να γίνει πραγματικότητα η επανασύσταση του ΙΓΜΕ με διορισμό της διοίκησης για τη λειτουργία και την ανάπτυξή του, δηλαδή αυτό που έχει ανάγκη ο τόπος.
Ευχαριστούμε, κυρία Μανωλάκου. Κύριε Υπουργέ, ορίστε, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κυρία Βουλευτά, για την ερώτησή σας, γιατί συμμεριζόμαστε κι εμείς αυτήν την αγωνία. Η συγχώνευση του ΙΓΜΕ με το Εθνικό Κέντρο Περιβάλλοντος και Αειφόρου Ανάπτυξης, το ΕΚΠΑΑ, ήταν πραγματικά μια πράξη μνημονιακή η οποία έπληξε το ΙΓΜΕ, όπως πολύ σωστά αναφέρετε στην ερώτησή σας. Όμως, εάν έπληξε το ΙΓΜΕ, κυριολεκτικά διέλυσε το ΕΚΠΑΑ. Σας θυμίζω ότι το ΕΚΠΑΑ, είναι ακριβώς εκείνος ο φορέας που μπορεί από πλευράς πολιτείας με σοβαρότητα και επιστημονική επάρκεια, όπως έκανε μέχρι τη συγχώνευση, να «τρέξει» το πάρα πολύ σημαντικό ζήτημα της ποιότητας της ατμόσφαιρας στην Ελλάδα και να χαράξει στρατηγική και μάλιστα μια στρατηγική που σήμερα, εν όψει της Διάσκεψης στο Παρίσι, είναι κατεπείγουσα. Άρα, η επανασύσταση του ΙΓΜΕ και του ΕΚΠΑΑ, ήταν από την πρώτη στιγμή όχι μονάχα βούληση και των δύο συναρμόδιων - γιατί το ένα κομμάτι είναι το δικό μου και το άλλο είναι του Υπουργού κ. Λαφαζάνη - , αλλά ήταν πραγματικά ομόθυμη θέληση και των δύο πλευρών, να γίνουν ξανά και τα δύο ιδρύματα όπως ήταν πριν από τη συγχώνευσή τους. Οι λόγοι που αυτήν τη στιγμή υπήρξε αυτή η καθυστέρηση, είναι λόγοι που δεν εξαρτώνται από το δικό μας Υπουργείο. Έχουν να κάνουν καθαρά με μνημονιακές δεσμεύσεις, όσον αφορά το κατά πόσο κάθε συστηνόμενος πλέον φορέας, οφείλει να έχει έναν προϋπολογισμό που να μην επιβαρύνει περαιτέρω το ελληνικό δημόσιο. Εκεί, προφανώς, υπήρξε μια πολύ μεγάλη δυσκολία. Ξεπεράστηκε αυτή η δυσκολία. Έχει υπογραφεί από εμάς, από το Υπουργείο μας, η ΚΥΑ και βρίσκεται φυσικά στο Υπουργείο Οικονομικών. Γύρισε πριν από λίγες εβδομάδες με κάποιες διορθώσεις, ακριβώς στην κατεύθυνση αυτή, δηλαδή στο να μην έχουμε προβλήματα και κωλυσιεργίες στην κρίσιμη μάχη που δίνει η χώρα, να μην έχουμε προσκόμματα και προσχήματα από τη μεριά των θεσμών, για να μην έχουμε το πρόβλημα. Επέστρεψε από το Υπουργείο Οικονομικών με κάποιες μικροδιορθώσεις, ώστε να μην έχουμε τέτοιας φύσεως προβλήματα. Από εμάς, αυτές έγιναν δεκτές. Αυτήν τη στιγμή είναι στο Υπουργείο Οικονομικών. Έχει φύγει, λοιπόν, από εμάς η ΚΥΑ. Πιστεύουμε εντός των επομένων ημερών να λήξει αυτό, γιατί εμείς συμμεριζόμαστε απόλυτα τη δική σας αγωνία, γιατί είναι και δική μας αγωνία.
Σας ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Κυρία Μανωλάκου, έχετε τον λόγο για να δευτερολογήσετε.
Κύριε Υπουργέ, είπατε ότι ήταν πράξη μνημονιακή η διάλυση και του ΕΚΠΑΑ και του ΙΓΜΕ. Δεν είναι ανταγωνιστικά, είναι βίοι παράλληλοι. Βέβαια, αν η Κυβέρνηση είχε κάνει αποδεκτή την πρόταση νόμου του ΚΚΕ για την κατάργηση των μνημονίων, που καθυστερεί πέντε μήνες περίπου, θα είχε λυθεί το πρόβλημα. Τι υπάρχει τώρα; Όταν υπάρχει κάποια τροπολογία σε ένα νομοσχέδιο, που θέλει πέντε και έξι υπογραφές, μέσα σε μισή ώρα αυτές μαζεύονται. Εδώ, ξαφνικά χρειάζονται πέντε υπογραφές. Έχουν μαζευτεί οι τρεις. Και υπάρχει τρομακτική καθυστέρηση, που δεν είναι απλώς μία ΚΥΑ, είναι ότι δεν έχει διοίκηση, δεν έχει λειτουργία. Κοιτάξτε και τι επιπτώσεις έχει από εκεί και πέρα. Υπάρχουν σε εξέλιξη προγράμματα που χρηματοδοτούνται από το ΕΣΠΑ, και είναι η τελευταία χρονιά χρηματοδότησής τους. Χωρίς διοίκηση αυτά δεν προχωράνε. Δεν είναι ότι δεν θα ολοκληρωθούν, είναι ότι υπάρχουν πολλαπλοί κίνδυνοι να σου ζητήσουν και τα λεφτά που ήδη έχουν χρησιμοποιηθεί. Όταν υπογράφτηκε η ΚΥΑ από εσάς - εννοώ από τον κ. Λαφαζάνη και από εσάς, κύριε Υπουργέ, στις 7 του Μάη, το συνδικάτο βγήκε και έλεγε ότι αφού υπογράφτηκε η ΚΥΑ του ΙΓΜΕ από Λαφαζάνη και Τσιρώνη, το πρώτο βήμα επιτέλους έγινε. Και ζητούσε να διοριστεί άμεσα η νέα διοίκηση, την οποία έχει γνωστοποιήσει ο Υπουργός, προκειμένου να μη χαθεί και άλλος χρόνος. Αυτήν τη στιγμή, σήμερα που μιλάμε, ξέρετε τι υπάρχει; Φαντάζομαι ότι έχετε ενημερωθεί. Ομόφωνα το συνδικάτο των εργαζομένων καταγγέλλει για παρελκυστική πολιτική της Κυβέρνησης στην επανασύσταση του Ινστιτούτου και απευθύνεται στον Πρωθυπουργό. Σήμερα έχουν συγκέντρωση με ομόφωνη απόφαση. Αυτήν την καθυστέρηση δεν μπορούν ούτε καν να τη δικαιολογήσουν. Μάλιστα, με το να υπάρχει αυτή η καθυστέρηση στη λειτουργία, ρίχνουν όλο το βάρος σε εσάς. Και έχουν δίκιο. Γιατί; Ποιοι είναι οι επισπεύδοντες Υπουργοί; Και όταν λέμε επισπεύδοντες, για να μπορεί να μας καταλάβει και ο απλός κόσμος, εννοούμε αυτόν που έχει το συντονισμό. Βαραίνεστε με αυτήν την ευθύνη. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Βουλευτού]] Εμείς τι σας ζητάμε - και να είναι μια απάντηση, αν θέλετε, και απέναντι στους εργαζόμενους; Σας ζητάμε χρονοδιάγραμμα. Μέχρι την επόμενη βδομάδα να έχει υπογραφτεί εξ ολοκλήρου η κοινή υπουργική απόφαση, να έχει διοριστεί η νέα διοίκηση και να έχει μπει ο προγραμματισμός για την αναβάθμιση και των δύο ινστιτούτων, έτσι όπως τα ζητάει το συνδικάτο των εργαζομένων. Μπορεί να επικεντρωνόμαστε στο ΙΓΜΕ αλλά εννοούμε και των δύο ινστιτούτων. Άρα, εμείς περιμένουμε από εσάς συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα άμεσης και γρήγορης υλοποίησης, αναβάθμισης και του ΕΚΠΑΑ και του ΙΓΜΕ.
Σας ευχαριστούμε, κυρία Μανωλάκου. Μπορούσατε και άλλο να μιλήσετε, γιατί λεγάτε ενδιαφέροντα πράγματα. Ελάτε, κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Σας ευχαριστώ. Βέβαια, τώρα πάμε σε τομείς που δεν είναι ακριβώς δικής μου αρμοδιότητας, γιατί είναι της αρμοδιότητας, όπως πολύ σωστά είπατε, του Υπουργού Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας. Εξ όσων γνωρίζω, όμως, το συνδικάτο - δεν τους αδικώ, ίσως γιατί, πραγματικά, υπάρχει πάρα πολύ μεγάλη καχυποψία για τη δημόσια διοίκηση - όταν προσωπικά είχα προτείνει να οριστεί ένα προσωρινό διοικητικό συμβούλιο της επιλογής, που να είναι ακριβώς αυτό που θα είναι και το επόμενο, που θα είναι και του ΙΓΜΕ και όταν χωριστεί με το καλό, να δημιουργηθεί και ένα δεύτερο διοικητικό συμβούλιο για τον ΕΚΠΑΑ, οι εργαζόμενοι φοβούμενοι ότι ένας τέτοιος διορισμός προσωρινού διοικητικού συμβουλίου θα οδηγήσει το θέμα στις καλένδες, είχαν προτιμήσει πρώτα να υπογραφεί η ΚΥΑ και μετά να οριστούν και τα δύο διοικητικά συμβούλια. Η δική μου πρόταση ήταν αυτό που λέτε. Ας είχε οριστεί το διοικητικό συμβούλιο το καινούργιο, το οποίο θα συνέχιζε ως διοικητικό συμβούλιο του ενός ινστιτούτου, του ΙΓΜΕ. Από εκεί και πέρα, προφανώς και εκείνοι, με αυτόν τον τρόπο πιστεύαν ότι θα πιέσουν λίγο παραπάνω, για να γίνει πιο γρήγορα. Σήμερα έχουμε φτάσει έτσι και αλλιώς ότι η υπογραφή από μέρα σε μέρα μπαίνει. Άρα νομίζω ότι τελικά θα είμαστε όλοι ικανοποιημένοι και εντός των χρόνων. Είμαι αισιόδοξος ότι δεν θα υπάρξει κανένας κίνδυνος να χαθούν χρήματα πραγματικά, τα οποία όπως λέτε δεν χάνονται, επειδή δεν έχει γίνει η επίσπευση αλλά επειδή χηρεύει από το Δεκέμβριο το διοικητικό συμβούλιο. Πιστεύω, λοιπόν, ότι αυτό θα λήξει άμεσα, αν και σας λέω το πώς, επειδή δεν είναι πια στο δικό μας Υπουργείο. Όμως, όπως λέτε και εσείς, είναι πια θέμα ημερών να μπουν οι υπογραφές.
Σας ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Κυρία Μανωλάκου, μήπως θέλετε να τριτολογήσετε, προκειμένου να έρθει κάποιος από τους επερωτώντες Βουλευτές του ΠΑΣΟΚ;
Απλά, κύριε Πρόεδρε και κύριε Υπουργέ, σας δίνω τη χθεσινή ανακοίνωση του συνδικάτου για να την έχετε υπ' όψιν σας. Την καταθέτω και στα Πρακτικά. Επίσης, κύριε Υπουργέ, ελπίζω το «άμεσο» να είναι η επόμενη εβδομάδα.
Εμείς το θέλουμε περισσότερο από εσάς, κυρία συνάδελφε.
Μέχρι να συγκεντρωθούν οι επερωτώντες - ήδη βλέπουμε ελαύνουσα την κ. Χριστοφιλοπούλου…
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα τον λόγο.
Ορίστε, κυρία Κατριβάνου, έχετε τον λόγο να μας πείτε τι θέλετε.
Επειδή δεν έχουμε ξαναδεί επίκαιρη επερώτηση που να μιλάει όποιος θέλει, πέρα από μια καθορισμένη ομάδα…
Έχει προβλεφθεί να μιλήσετε.
Θα μας δώσετε μια κατεύθυνση…
Αυτονοήτως!
Θα μας δώσετε μια κατεύθυνση πώς θα κάνουμε σήμερα τη συνεδρίαση;
Αυτονοήτως και λόγω δικής μου Προεδρίας, αλλά και λόγω αποφάσεως της Διασκέψεως. Ούτε κουβέντα. Άλλωστε, το είπε και η Πρόεδρος. Στο σημείο αυτό, λοιπόν, και μέχρι να συγκεντρωθούν οι συνάδελφοι, θα αναγνώσουμε τις επίκαιρες ερωτήσεις των οποίων ματαιώθηκε η συζήτηση. Η δεύτερη με αριθμό 334/9-6-2015 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Αχαΐας του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Νικολάου Καραθανασόπουλου προς τον Υπουργό Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σχετικά με την αποζημίωση των αγροτών του Νομού Ηλείας για ζημιές που υπέστησαν οι καλλιέργειές τους από τα έντονα καιρικά φαινόμενα, δεν συζητείται λόγω κωλύματος του Υπουργού. Η δεύτερη με αριθμό 293/2-6-2015 επίκαιρη ερώτηση δευτέρου κύκλου του Βουλευτή Αττικής του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή κ. Ηλία Κασιδιάρη προς τον Υπουργό Επικρατείας, σχετικά με τις άδειες των τηλεοπτικών σταθμών, τα δάνεια προς τα μέσα μαζικής ενημέρωσης (ΜΜΕ) και την ισότιμη προβολή των κομμάτων, δεν συζητείται λόγω κωλύματος του Υπουργού. Ωσαύτως, η τρίτη με αριθμό 178/4-5-2015 επίκαιρη ερώτηση δευτέρου κύκλου του Βουλευτή Αχαΐας των Ανεξαρτήτων Ελλήνων κ. Νικολάου Νικολόπουλου προς τον Υπουργό Επικρατείας, σχετικά με την προσφυγή στη δικαιοσύνη των τηλεοπτικών σταθμών για τις αποφάσεις του Υπουργού Επικρατείας, με βάση τις οποίες τους επιβλήθηκαν αναδρομικά τέλη χρήσης συχνοτήτων, δεν συζητείται λόγω κωλύματος του Υπουργού. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, με την αναφορά στις σημερινές επίκαιρες ερωτήσεις που ματαιώθησαν, ολοκληρώθηκε η συζήτηση των επικαίρων ερωτήσεων. Έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα το δελτίο επικαίρων ερωτήσεων της Δευτέρας 22 Ιουνίου 2015. Α. ΕΠΙΚΑΙΡΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Πρώτου Κύκλου (Άρθρο 130 παράγραφοι 2 και 3 του Κανονισμού της Βουλής) 1.Η με αριθμό 356/16-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Μεσσηνίας του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Αθανασίου Πετράκου προς τον Υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με την υποχρεωτική αναγραφή των εκπτώσεων και άλλων παροχών στα τιμολόγια αγοράς των σούπερμαρκετ. 2. Η με αριθμό 347/15-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αττικής της Νέας Δημοκρατίας κ. Γεωργίου Βλάχου προς τους Υπουργούς Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης και Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σχετικά με τις τεράστιες παραλείψεις στην κατάσβεση της φωτιάς του εργοστασίου στον Ασπρόπυργο. 3. Η με αριθμό 353/15-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αχαΐας του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή κ. Μιχαήλ Αρβανίτη προς τον Υπουργό Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης, σχετικά με τις παραβιάσεις του Συντάγματος και των νόμων από το Δήμαρχο Πατρών. 4. Η με αριθμό 340/11-6-2015 επίκαιρη ερώτηση της Βουλευτού Α΄ Θεσσαλονίκης του Ποταμιού κ. Χριστίνας Ταχιάου προς τον Υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με την υπολειτουργία των περιφερειακών αεροδρομίων και την άμεση επίπτωση στον τουρισμό. 5. Η με αριθμό 361/16-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Λέσβου του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Σταύρου Τάσσου προς τον Υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με τη λήψη μέτρων για την αποκατάσταση της ενδοκυκλαδικής ακτοπλοϊκής επικοινωνίας. 6. Η με αριθμό 341/12-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αχαΐας των Ανεξαρτήτων Ελλήνων κ. Νικολάου Νικολόπουλου προς τον Υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με τα έργα της «ΕΡΓΟΣΕ». Β. ΕΠΙΚΑΙΡΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ Δεύτερου Κύκλου (Άρθρο 130 παράγραφοι 2 και 3 του Κανονισμού της Βουλής) 1. Η με αριθμό 355/16-6-2015 επίκαιρη ερώτηση της Βουλευτού Καρδίτσας του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Χρυσούλας Κατσιαβρά - Σιωροπούλου προς τους Υπουργούς Παραγωγικής Ανασυγκρότησης, Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με την αξιοποίηση των υδάτινων πόρων των λιμνών Πλαστήρα και Σμοκόβου. 2. Η με αριθμό 348/15-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Χίου της Νέας Δημοκρατίας κ. Παναγιώτη (Νότη) Μηταράκη προς τους Υπουργούς Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης και Οικονομικών, σχετικά με την έκδοση κοινής υπουργικής απόφασης (ΚΥΑ) για τη ρύθμιση εκκρεμών θεμάτων της Δημοτικής Επιχείρησης Ύδρευσης Αποχέτευσης Νήσου Χίου (ΔΕΥΑΝΧ). 3. Η με αριθμό 324/9-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αττικής του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Παναγιώτη (Πάνου) Σκουρολιάκου προς τον Υπουργό Οικονομικών, σχετικά με το λαθρεμπόριο καπνού. 4. Η με αριθμό 325/9-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αττικής της Νέας Δημοκρατίας κ. Μαυρουδή Βορίδη προς τον Υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με την ολοκλήρωση του έργου στον αυτοκινητόδρομο «ΜΟΡΕΑΣ». 5. Η με αριθμό 326/9-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Έβρου της Νέας Δημοκρατίας κ. Αναστασίου Δημοσχάκη προς τον Υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με την αποπεράτωση του καθέτου οδικού άξονα Εγνατίας Οδού στον Έβρο. 6. Η με αριθμό 319/8-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αιτωλοακαρνανίας του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή κ. Κωνσταντίνου Μπαρμπαρούση προς τον Υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με λειτουργία νέου σταθμού διοδίων στην παράκαμψη του Αγρινίου. 7. Η με αριθμό 289/29-5-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αχαΐας του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή κ. Μιχαήλ Αρβανίτη προς τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας, σχετικά με τις τουρκικές παραβιάσεις του εναερίου χώρου και των ελληνικών χωρικών υδάτων. 8. Η με αριθμό 219/14-5-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Β΄ Αθηνών του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή κ. Ηλία Παναγιώταρου προς τον Υπουργό Εξωτερικών, σχετικά με την προκλητική ενέργεια Σκοπιανών στη Φλώρινα. 9. Η με αριθμό 234/18-5-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αττικής του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή κ. Ηλία Κασιδιάρη προς τον Υπουργό Εξωτερικών, σχετικά με τις διμερείς σχέσεις με όμορες χώρες και την ανακήρυξη της ελληνικής αποκλειστικής οικονομικής ζώνης. 10. Η με αριθμό 168/28-4-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Β΄ Αθηνών του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή κ. Ηλία Παναγιώταρου προς τους Υπουργούς Εξωτερικών και Επικρατείας, σχετικά με την εκχώρηση του ονόματος της Μακεδονίας μας στους Σκοπιανούς. 11. Η με αριθμό 320/8-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Σερρών του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή κ. Αρτέμιου Ματθαιόπουλου προς τους Υπουργούς Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης και Υγείας, σχετικά με τα προβλήματα που δημιουργούνται από την απελευθέρωση λαθρομεταναστών από τα κέντρα κράτησης. 12. Η με αριθμό 316/8-6-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Αχαΐας των Ανεξαρτήτων Ελλήνων κ. Νικολάου Νικολόπουλου προς τον Υπουργό Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, σχετικά με τις διατάξεις του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας που είναι μη συμβατές με τα ανθρώπινα δικαιώματα. 13. Η με αριθμό 287/29-5-2015 επίκαιρη ερώτηση του Βουλευτή Εύβοιας των Ανεξαρτήτων Ελλήνων κ. Νικολάου Μαυραγάνη προς τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας, σχετικά με την επαναλειτουργία του εργοστασίου «ΗΛΕΚΤΡΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΥΜΗΣ ΕΠΕ», την ένταξη αυτού στην διοικητική δομή του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας και την επανεκκίνηση της τοπικής οικονομίας. ΑΝΑΦΟΡΕΣ - ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ (Άρθρο 130 παράγραφος 5 του Κανονισμού της Βουλής). 1. Η με αριθμό 2058/27-4-2015 ερώτηση του Δ΄ Αντιπροέδρου της Βουλής και Βουλευτή Α' Αθηνών της Νέας Δημοκρατίας κ. Νικήτα Κακλαμάνη προς τον Υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με τη λήψη μέτρων αντιμετώπισης των προβλημάτων που προκύπτουν από τη συντήρηση των λεωφορείων του ΟΑΣΑ. 2. Η με αριθμό 1642/8-4-2015 ερώτηση του Δ΄ Αντιπροέδρου της Βουλής και Βουλευτή Α' Αθηνών της Νέας Δημοκρατίας κ. Νικήτα Κακλαμάνη προς τον Υπουργό Οικονομίας, Υποδομών, Ναυτιλίας και Τουρισμού, σχετικά με τη διαδικασία αδειοδότησης υπαίθριων χώρων στάθμευσης στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας. 3. Η με αριθμό 1116/24-3-2015 ερώτηση του Βουλευτή Β΄ Αθηνών του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή κ. Ηλία Παναγιώταρου προς τον Υπουργό Εξωτερικών, σχετικά με πρωτοσέλιδο της τουρκικής εφημερίδας «AYDINLIK» ότι η Τουρκία προχώρησε σε σύσταση επιτροπής για τη διεκδίκηση δεκαέξι ελληνικών νησιών».
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, εισερχόμεθα στην ημερήσια διάταξη των ΕΠΕΡΩΤΗΣΕΩΝ Θα συζητηθεί η υπ' αριθμόν 1/1/26-3-2015 επίκαιρη επερώτηση των Βουλευτών του ΠΑΣΟΚ κυρίων Ευάγγελου Βενιζέλου, Παρασκευής Χριστοφιλοπούλου, Δημητρίου Κρεμαστινού, Γεωργίου Αρβανιτίδη, Φωτεινής Γεννηματά, Ιωάννη Δριβελέγκα, Βασιλείου Κεγκέρογλου, Ιωάννη Κουτσούκου, Οδυσσέα Κωνσταντινόπουλου, Δημητρίου Κωνσταντινόπουλου, Ανδρέα Λοβέρδου, Κωνσταντίνου Σκανδαλίδη και Λεωνίδα Γρηγοράκου προς τον Υπουργό Πολιτισμού, Παιδείας και Θρησκευμάτων με θέμα: «Ενδοσχολική βία - Πορεία υλοποίησης δράσεων για την εξάλειψη του φαινομένου». Όπως αποφασίστηκε στη Διάσκεψη των Προέδρων μετά από πρόταση της Προέδρου της Βουλής, η συζήτηση θα διεξαχθεί σύμφωνα με το άρθρο 137 του Κανονισμού της Βουλής, δηλαδή με τη διαδικασία της γενίκευσης της συζήτησης της επερώτησης. Όπως ορίζει ο Κανονισμός της Βουλής στην παράγραφο 2 του άρθρου 137, αν αποφασιστεί η γενίκευση της συζήτησης, η διεξαγωγή της γίνεται σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 2 του προηγούμενου άρθρου, δηλαδή του άρθρου 136 του Κανονισμού της Βουλής, για τους επερωτώντες Βουλευτές, καθώς και του άρθρου 97 παράγραφοι 1 έως 3 για τους Υπουργούς, τους Προέδρους των Κοινοβουλευτικών Ομάδων και τους αναπληρωτές τους και συνεχίζεται με τις ομιλίες όσων έχουν εγγραφεί στον κατάλογο έως το τέλος των αγορεύσεων των επερωτώντων, με διάρκεια ομιλίας πέντε λεπτά της ώρας για τον καθένα. Η γενικευμένη συζήτηση ολοκληρώνεται υποχρεωτικά μέσα σε δύο το πολύ συνεδριάσεις, όπως λέει το άρθρο. Η παράγραφος 2 του άρθρου 136 του Κανονισμού της Βουλής, που αφορά τους χρόνους ομιλίας των επερωτώντων Βουλευτών, ορίζει ότι: Στην περίπτωση ταυτόχρονης συζήτησης περισσότερων από μία επερωτήσεων για το ίδιο θέμα που υπογράφονται από Βουλευτές της ίδιας ή διαφορετικών Κοινοβουλευτικών Ομάδων, ο Βουλευτής που υπογράφει πρώτος κάθε επερώτηση, ομιλεί για δέκα λεπτά της ώρας, οι επόμενοι τέσσερις κατά σειρά υπογράφοντες κάθε επερώτηση, ομιλούν για πέντε λεπτά της ώρας ο καθένας, με εναλλαγή των ομιλητών και οι δύο αμέσως επόμενοι κατά σειρά υπογράφοντες κάθε επερώτηση, ομιλούν για τρία λεπτά της ώρας ο καθένας, με εναλλαγή των ομιλητών. Ο χρόνος δευτερολογίας είναι πέντε λεπτά της ώρας για τον πρώτο που υπογράφει κάθε επερώτηση, τρία λεπτά της ώρας για καθέναν από τους επόμενους τέσσερις που υπογράφει κάθε επερώτηση και δύο λεπτά της ώρας, για καθέναν από τους αμέσως επόμενους δύο. Συνεπώς, κάθε Βουλευτής που επιθυμεί να λάβει τον λόγο εγγράφεται με το ηλεκτρονικό σύστημα έως τη λήξη της αγόρευσης του τελευταίου επερωτώντος Βουλευτή. Να δώσουμε τον λόγο τώρα στην κ. Χριστοφιλοπούλου.
Κύριε Πρόεδρε, θέλω να τοποθετηθώ ως Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος επί της γενικεύσεως.
Έχετε να αιτιάσετε τίποτε εμένα, κύριε Λοβέρδο;
Κύριε Πρόεδρε, προφανώς δεν έχουμε αντίρρηση για τη γενίκευση αυτή. Άλλωστε, ήταν μία παρέμβαση προ ετών στον Κανονισμό της Βουλής η γενίκευση της επερώτησης, προκειμένου στην Αίθουσα αυτή, όταν η Κυβέρνηση επερωτάται με επίκαιρο τρόπο, να δίνεται η δυνατότητα στους υπόλοιπους πολιτικούς σχηματισμούς να τοποθετούνται. Ήταν μια πάρα πολύ σωστή παρέμβαση η τροποποίηση του Κανονισμού της Βουλής. Συνεπώς, κύριε Πρόεδρε, δεν είναι δυνατόν ως δημοκρατικό κόμμα εμείς να πούμε «όχι» σε μια γενίκευση της συζήτησης για ένα τόσο ενδιαφέρον θέμα. Ωστόσο, κύριε Πρόεδρε, έχω να παρατηρήσω - και σας ζητώ να με πληροφορήσετε - ότι η διαδικασία του οξύτατου αυτού κοινοβουλευτικού ελέγχου, δηλαδή διά της μορφής της επίκαιρης επερώτησης, δεν είναι και πάρα πολύ συχνή σε μια πολύ επικίνδυνη και κρίσιμη φάση για την Ελλάδα. Θέλω να με ενημερώσετε κατά πόσο κατατίθενται επίκαιρες επερωτήσεις από την πλευρά Βουλευτών και κατά πόσο αυτές συζητούνται. Γιατί, αν δεν με απατά η πληροφόρηση που έχω, δεν έχουμε πολύ συχνά τέτοια συζήτηση στη Βουλή. Οφείλεται άραγε στο γεγονός ότι το σχετικό βιβλίο ήταν επί πάρα πολλούς μήνες κλειστό; Οφείλεται άραγε στο γεγονός ότι δεν κατατίθενται επίκαιρες επερωτήσεις από τα κόμματα, από τους Βουλευτές; Οφείλεται άραγε στο γεγονός ότι υπάρχει μία ειδική διαρρύθμιση του τρόπου συζήτησης των επίκαιρων επερωτήσεων; Επειδή είμαστε πάρα πολύ πρόθυμοι και χαιρόμαστε πάρα πολύ που σήμερα θα γενικευτεί αυτή η συζήτηση, μας είναι αναγκαίες οι πληροφορίες αυτές, κύριε Πρόεδρε. Σας ευχαριστώ.
Επίκαιρες επερωτήσεις έχουν κατατεθεί τουλάχιστον πέντε, κύριε Λοβέρδο, κι έχουν προγραμματιστεί να συζητηθούν.
Πόσες έχουν συζητηθεί μέχρι τώρα;
Έχει ήδη συζητηθεί μία της Νέας Δημοκρατίας και νομίζω ότι προσεχώς, στην τελευταία Διάσκεψη και στη σημερινή που θα γίνει σήμερα το απόγευμα, πάλι έχει προγραμματιστεί. Συνεπώς χαίρομαι που…
Κύριε Πρόεδρε, μια προσθήκη ακόμα θα ήθελα να κάνω.
Θέλετε τον λόγο; Ορίστε, έχετε τον λόγο.
Σας ευχαριστώ. Μπορείτε να μου πείτε το κριτήριο της γενίκευσης; Για εμάς η γενίκευση είναι επιθυμητή κι όποτε τίθεται τέτοιο θέμα, θα λέμε ναι. Μπορείτε να μου πείτε γιατί στην προηγούμενη επίκαιρη επερώτηση της Νέας Δημοκρατίας, που αφορούσε τα δημόσια έργα - αν έχω καλά πληροφορηθεί - , δεν γενικεύτηκε η συζήτηση και γενικεύεται στη σημερινή;
Κύριε Λοβέρδο, στην τελευταία Διάσκεψη των Προέδρων ομοφώνως έγινε δεκτή η πρόταση της Προέδρου. Μπορεί και να είχε εισηγηθεί και κάποιος Βουλευτής κάποιου κόμματος. Οι παριστάμενοι, κι εγώ κι όλοι, αποφασίσαμε ομόφωνα να γενικευτεί. Συνεπώς εδώ ήρθε ως γενικευθείσα. Καταλαβαίνετε.
Εξαιρετικά. Πολύ σωστό. Όμως ποιος είναι ο κανόνας, κύριε Πρόεδρε; Ποιος είναι ο κανόνας;
Κύριε Πρόεδρε, αν μου επιτρέπετε…
Κύριε Πετράκο, σας παρακαλώ. Ολοκληρώστε, κύριε Λοβέρδο. Έχετε άνεση χρόνου. Πείτε να τελειώνουμε.
Για να είναι σαφές μια και καλή και για όλη την περίοδο αυτής της Βουλής και για κάθε επόμενη περίοδο. Η γενίκευση της συζήτησης - που, σας ξαναλέω, ήταν μια τροποποίηση στον Κανονισμό - είναι πάρα πολύ θετική. Γιατί η επίκαιρη επερώτηση αφορά μείζονα ζητήματα και ποτέ και σε καμμία περίπτωση δεν είναι ζήτημα το θέμα της κάθε φορά της Κυβέρνησης και του κόμματος το οποίο επερωτά.
Το θέμα…
Η γενίκευση είναι εξαιρετικό μέτρο, αλλά πρέπει να ξέρει η Εθνική Αντιπροσωπεία ποιο είναι το μέτρο. Γιατί και τα δημόσια έργα με την αρνητική εκτροπή που έχουν πάρει τα πράγματα κι αυτά αποτελούν ένα πολύ μεγάλο ζήτημα που καθορίζει το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν και το ποσοστό της ανεργίας. Πρέπει να ξέρουμε, επειδή όλα τα θέματα είναι μείζονα κατά τεκμήριο, ποιο είναι το κριτήριο.
Δηλαδή, εσείς που πρέπει να επιχαίρετε επειδή η δική σας πρωτοβουλία θα πάρει γενικό χαρακτήρα και συζήτηση, μας «αιτιάστε»;
Αντιθέτως! Το αντίθετο λέμε. Απορώ γιατί δεν το κατανοείτε. Το αντίθετο λέμε.
Ήθελα να πω ότι είναι αντίφαση καθεαυτήν, γιατί εμείς …
Όχι, κάνετε λάθος. Ακριβώς το αντίθετο. Επιθυμούμε τη γενίκευση όλων των συζητήσεων και επειδή έχουμε μια συγκεκριμένη διπλή μεταχείριση, επί το δυσμενέστερο, για την πρώτη επίκαιρη επερώτηση, θέλω να ξέρω το κριτήριό μας.
Με την ευκαιρία της δικής σας λοιπόν, επερώτησης…
Κύριε Πρόεδρε,…
Κύριε Πετράκο, να τελειώσω. Η ένταση, η επικαιρότητα, η σφοδρότητα του φαινομένου που οδήγησε και εσάς στο να καταθέσετε την επερώτηση είναι οι λόγοι που μας οδήγησαν στη Διάσκεψη να αποφασίσουμε να αποκτήσει…
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα τον λόγο.
Κύριε Πρόεδρε,…
Κύριε Πετράκο, προηγείστε και μετά θα πάρει τον λόγο ο κ. Θεοχάρης. Ορίστε, έχετε τον λόγο.
Νομίζω ότι τα πράγματα, κύριε Πρόεδρε αν μου επιτρέπετε, είναι πολύ πιο απλά. Έγινε πρόταση από τους συναδέλφους του Ποταμιού στη Διάσκεψη των Προέδρων, επειδή είχαν καταθέσει κι αυτοί επίκαιρη επερώτηση, να γενικευτεί η συζήτηση. Δεν έγινε πρόταση από κάποιο άλλο κόμμα στη Διάσκεψη των Προέδρων όταν ήταν η επίκαιρη επερώτηση της Νέας Δημοκρατίας για τα δημόσια έργα και αφού δεν έγινε πρόταση, δεν σκέφτηκε κανείς να γενικευτεί. Απλά είναι τα πράγματα. Προσπαθούμε να δημιουργήσουμε εδώ πέρα μια κατάσταση;
Όχι, δεν υπάρχει τέτοιο θέμα. Κύριε Θεοχάρη, θέλετε τον λόγο;
Κύριε Πρόεδρε, είναι απλά τα πράγματα.
Είναι απλούστατα.
Απλώς δεν είναι τόσο ορατές και διαφανείς οι διαδικασίες του Προεδρείου, όχι η δική σας, της Προέδρου της Βουλής. Είναι πολύ καλό που ξέρουμε ποιο είναι το κριτήριο.
Ο κ. Θεοχάρης που παρίσταται, μπορεί να βεβαιώσει ότι στην τελευταία Διάσκεψη και εισηγήθηκε και νομίζω και πρόταση νόμου έχει ετοιμάσει. Θέλετε να πείτε κάτι, κύριε Θεοχάρη;
Πότε έγινε η τελευταία Διάσκεψη, κύριε Πρόεδρε; Και γιατί γίνεται Παρασκευή βράδυ;
Επί αυτού…
Πρώτη φορά λειτουργεί έτσι η Βουλή. Πρώτη φορά, επί της κ. Κωνσταντοπούλου!
Επιτέλους, να καταλάβουμε πότε συζητούνται αυτά τα θέματα, ποιος παίρνει αποφάσεις γι' αυτά τα θέματα. Δεν μπορούμε να παρακολουθήσουμε, κύριε Πρόεδρε, το προσωπικό πρόγραμμα κανενός. Και σας παρακαλώ πάρα πολύ και σας έχω στείλει και προσωπική επιστολή για όλα αυτά τα θέματα και δεν έχω πάρει απάντηση. Ποιος δεν σέβεται τις οικογένειες των Ελλήνων Βουλευτών, ποιος δεν σέβεται τους Βουλευτές της επαρχίας, ποιος είναι αυτός ο οποίος αποφασίζει κατά το δοκούν και κατά το δικό του πρόγραμμα; Το πρόγραμμα της Βουλής των Ελλήνων είναι πρόγραμμα των Ελλήνων Βουλευτών, είναι πρόγραμμα όλων μας. Δεν είναι πρόγραμμα ενός ο οποίος θέλει να βάλει τη Βουλή των Ελλήνων να δουλεύει και το Σαββατοκύριακο. Πάρτε θέση, κύριε Πρόεδρε, και παρακαλώ να πάρουν θέση και οι συνάδελφοι του ΣΥΡΙΖΑ, της Κυβέρνησης. Δεν είναι κατάσταση αυτή. Δεν μπορούμε να λειτουργήσουμε. Δεν ξέρουμε τι μας ξημερώνει κάθε μέρα.
Πρώτη φορά η ελληνική Βουλή δουλεύει έτσι, κατά βούληση της Προέδρου.
Κύριε Λοβέρδο, παρακαλώ.
Ένα λεπτό να τελειώσω, κύριε Λοβέρδο. Όταν κάποιοι, λοιπόν, ήλθαν στη Βουλή την προηγούμενη εβδομάδα, καλά έκανε η Πρόεδρος και δεν είπε τίποτα. Μια χαρά ήταν το προηγούμενο συλλαλητήριο. Χθες το βράδυ όταν σηκώθηκαν και ήλθαν εδώ έξω, βγήκε μια Βουλευτής και τους κατατρόπωσε. Και βέβαια, πήγε και έκανε παρατηρήσεις και στο φρούραρχο της Βουλής. Αυτά τα φαινόμενα, είναι φαινόμενα δημοκρατίας και ξέρω τη δημοκρατική σας ευαισθησία. Σας παρακαλώ πάρα πολύ, λοιπόν, να τελειώνουμε με αυτά τα θέματα και να ξέρουμε πότε δουλεύει η Βουλή και πότε όχι. Η Βουλή μπορεί και πρέπει να δουλεύει, βάσει του Κανονισμού και του Συντάγματος των Ελλήνων πολιτών. Σας ευχαριστώ.
Κύριε Πρόεδρε, μπορώ να έχω τον λόγο;
Σήμερα αρκούμαι στα αντιπροεδρικά μου καθήκοντα. Δεν υπεισέρχομαι σε άλλα. Κύριε Θεοχάρη, έχετε τον λόγο για μισό λεπτό, ώστε να μπούμε στην επερώτηση.
Βεβαίως, κύριε Πρόεδρε, δεν θα πάρω καθόλου χρόνο. Πράγματι, η γενίκευση της επερώτησης και θα ήθελα να το επιβεβαιώσω και στους συναδέλφους μου, έγινε μετά από εισήγηση δική μας, γιατί είχαμε κι εμείς ανάλογη πρόταση για κοινή συνεδρίαση των επιτροπών. Οπότε, νομίζουμε ότι θα ήταν καλή ευκαιρία να γίνει μια κοινή συζήτηση για το θέμα του bullying, το οποίο είναι και επίκαιρο και σημαντικό. Πράγματι, έγινε σεβαστή αυτή η απόφαση της Διάσκεψης των Προέδρων, σε αντίθεση - και το καταγγέλλω - με την απόφαση της τελευταίας Διάσκεψης των Προέδρων να εισαχθεί προς συζήτηση το νομοσχέδιο της ιθαγένειας, την οποία καταπάτησε μόνη της και χωρίς κανένα λόγο, επειδή είχε να κάνει ενδεχομένως άλλες ενέργειες ή σόου, η Πρόεδρος της Βουλής. Όπως καταπατά το πρόγραμμα της Διάσκεψης των Προέδρων τη μία επειδή έχει να πάει σε συναυλία - και τώρα που αρχίζει και το Φεστιβάλ Αθηνών ενδεχομένως να έχει και άλλες συναυλίες που θα θέλει να πάει στην Επίδαυρο και όποτε συμβαίνει αυτό, εμείς θα κάνουμε την Παρασκευή Διάσκεψη - ή όπως χθες, που δεν έγινε η Διάσκεψη των Προέδρων επειδή η Πρόεδρος της Βουλής αποφάσισε ότι έπρεπε να δώσει συνέντευξη Τύπου και να κάνει σόου σε σχέση με το χρέος. Αυτά τα πράγματα τα καταγγέλλουμε ενώπιον του ελληνικού λαού, είναι απαράδεκτα και πρέπει να σταματήσουν πάραυτα.
Εσείς είστε ευγενής. Είστε υπερβαλλόντως αυστηρός με την Πρόεδρό μας, τώρα. Έτυχε και σημαντικό συνέδριο. Είστε υπερβαλλόντως αυστηροί με την Πρόεδρο. Ελάτε, τώρα.
Είμαστε πολύ χαλαροί. Και κακώς.
Κυρία Χριστοφιλοπούλου, έχετε τον λόγο για δέκα λεπτά.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Με την ανοχή σας θα χρησιμοποιήσω όχι πάνω από δύο λεπτά της ομιλίας μου, για να επισημάνω - επειδή είμαι η πρώτη Βουλευτής που παίρνω τον λόγο και έχω αυτήν την τιμή - ότι χθες εκτός από την ειρηνική διαμαρτυρία χιλιάδων πολιτών, είχαμε και τις εξελίξεις στο Eurogroup. Για άλλη μια φορά η πατρίδα είναι επί ξυρού ακμής. Ακούσαμε πριν δύο μέρες τον Πρωθυπουργό κ. Τσίπρα να λέει στην Κοινοβουλευτική του Ομάδα - γιατί δυστυχώς ο Πρωθυπουργός αρέσκεται εκεί να απευθύνεται κυρίως και δευτερευόντως προς τα έξω - ότι τώρα αρχίζει η διαπραγμάτευση. Κύριε Πρόεδρε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, η χώρα επί τέσσερις - πέντε μήνες έχει στραγγίξει απολύτως, δεν κινείται τίποτα, το δημόσιο έχει κηρύξει στάση πληρωμών και ο κ. Τσίπρας είπε στην Κοινοβουλευτική του Ομάδα ότι τώρα αρχίζει η διαπραγμάτευση. Οφείλουμε, λοιπόν, εμείς να στείλουμε ένα διπλό μήνυμα: ένα μήνυμα προς τα έξω, προς τους πιστωτές και εταίρους, ότι οι αντοχές της ελληνικής κοινωνίας και της ελληνικής οικονομίας είναι δεδομένες και πεπερασμένες και το τέλος της λιτότητας θα πρέπει να σημάνει αλλαγή πολιτικής στην Ευρώπη, όπως εμείς οι ευρωσοσιαλιστές παλεύουμε και σε ευρωπαϊκό και σε εθνικό επίπεδο. Δεύτερον, ότι είναι ώρα η Κυβέρνηση να κυβερνήσει, να πάρει τις ευθύνες της, να απευθυνθεί στον ελληνικό λαό και σε όλα τα κόμματα του δημοκρατικού τόξου της Βουλής και να επιδιώξει επιτέλους την εθνική συνεννόηση, συγκροτώντας εθνική ομάδα διαπραγμάτευσης, κάτι που το ΠΑΣΟΚ συνετώς και συνεχώς ζητά από το 2012. Και κλείνοντας, κύριε Πρόεδρε, πριν μπω στο θέμα, θα πω ότι ακριβώς αυτές οι συνθήκες που τώρα περιγράφω διαδραματίζονται για τη χώρα, όταν η Βουλή λειτουργεί έτσι όπως είπε ο κ. Λοβέρδος, ο Κοινοβουλευτικός μας Εκπρόσωπος και όπως και οι άλλοι Κοινοβουλευτικοί Εκπρόσωποι επισημαίνουν, με ένα Κοινοβούλιο το οποίο προσπαθεί να φέρει η κ. Κωνσταντοπούλου στα δικά της μέτρα και σταθμά. Αυτό δυναμιτίζει τη συναίνεση, αυτό δυναμιτίζει την κοινοβουλευτική λειτουργία και δεν μπορούμε να προχωρήσουμε έτσι άλλο. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, όμως, πράγματι χαιρόμαστε που με πρόταση του Ποταμιού γενικεύεται η συζήτηση αυτής της επίκαιρης επερώτησης που καταθέσαμε στα τέλη του Μάρτη. Και προσέξτε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, όσοι θα πάρετε τον λόγο μετά: η συζήτηση αυτή γίνεται τρεις ολόκληρους μήνες μετά την κατάθεση της επερώτησης από την πλευρά του ΠΑΣΟΚ. Αναρωτιέμαι γιατί. Και το συνδέω αυτό, κύριε Υπουργέ, με όσα είπε ο κ. Λοβέρδος τώρα. Ήταν επίκαιρη τον Μάρτη. Δυστυχώς/ευτυχώς είναι επίκαιρη και τώρα. Είναι, λοιπόν, επίκαιρη και τώρα κι έχει σημασία να γενικευθεί αυτή η επερώτηση. Κι έχει επίσης σημασία, κύριε Υπουργέ - πρόταση πρώτη, γιατί θα ακούσετε προτάσεις κι από μας, ελπίζω κι από άλλες πλευρές της Βουλής - η κατατεθείσα αίτηση των συναδέλφων από το Ποτάμι, την οποία προσυπογράψαμε κι εμείς και άλλοι Βουλευτές άλλων κομμάτων, θα πρέπει να γίνει. Και θα πρέπει να γίνει σε εύθετο χρόνο, αφού σας ακούσουμε σήμερα τι έχετε να μας πείτε σε όσα καταγγέλλουμε. Διότι, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, η συναίνεση και η εθνική συνεννόηση, δεν αφορά μόνο τα θέματα τα μείζονα της Ελλάδας, αλλά αφορά εξίσου σημαντικά θέματα που είναι της καθημερινότητας, του κάθε σχολείου, της κάθε οικογένειας, της κάθε σχολής είτε της πρωτοβάθμιας, της δευτεροβάθμιας, είτε της τριτοβάθμιας βαθμίδας της εκπαίδευσής μας. Η ελληνική κοινωνία, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, πριν τρεις - τρεισήμισι μήνες έγινε μάρτυρας μιας αποτρόπαιης πράξης, ενός ακραίου παραδείγματος, με το θάνατο του Βαγγέλη Γιακουμάκη. Και για να αντιληφθούμε την πραγματική σημασία εκείνων των περιστατικών, θα πρέπει να θυμηθούμε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ότι ο εισαγγελέας πριν λίγες μέρες μετέτρεψε τη δίωξη σε ανθρωποκτονία από πρόθεση με ενδεχόμενο δόλο. Αυτό λέει πάρα πολλά. Και αυτό πρέπει να μας προβληματίσει, όχι μόνο για τη σφοδρότητα και το ακραίο του παραδείγματος, αλλά για τον τρόπο που εμείς ως ελληνική πολιτεία, εμείς, εν προκειμένω, ως Κοινοβούλιο, εσείς ως Κυβέρνηση και η εκάστοτε κυβέρνηση, θα πρέπει να αντιμετωπίζει ένα ζήτημα που έχει τη διάσταση την κατασταλτική βεβαίως, αλλά που η διάσταση της πρόληψης - πιστεύω ότι θα συμφωνήσουμε όλοι σε αυτήν την Αίθουσα - είναι εξίσου και μάλλον πολύ περισσότερο σημαντική από τη διάσταση της καταστολής. Το φαινόμενο μπορεί να είναι ρουτίνας. Μπορεί ανάμεσά μας να υπάρχουν πολλοί μικροί Βαγγέληδες Γιακουμάκηδες και μικρές, μαθήτριες, μαθητές, σπουδαστές, που υπομένουν και δίπλα τους υπάρχουμε οι αμέτοχοι τρίτοι. Ποιοι είμαστε εμείς οι αμέτοχοι τρίτοι - και τώρα μιλάω σε όλους μας με την ιδιότητά μας ως πολιτών, όχι μόνο ως Βουλευτών. Μπορεί να είναι οι συμμαθητές, οι σπουδαστές, μπορεί να είναι οι εκπαιδευτικοί, μπορεί να είναι ακόμη και οι γονείς που μπορεί κάθε μέρα να βλέπουν περιστατικά ενδοσχολικής βίας και να λένε «εντάξει, άστο, θα περάσει, ας μην κάνω τίποτα» ή να μην συνειδητοποιούν πώς μια ελαφρά πράξη σχολικής βίας, ελαφρότερης βίας από αυτήν που είδε το φως της δημοσιότητας, μπορεί, διογκούμενη με την ανοχή μας - των αμέτοχων τρίτων - να καταστεί ιδιαίτερα επικίνδυνη και όχι μόνο ιδιαίτερα επικίνδυνη ακραίως για την ανθρώπινη ζωή, αλλά επικίνδυνη για το κλίμα το εκπαιδευτικό που πρέπει να πρυτανεύει μέσα στις τάξεις, στις αίθουσες διδασκαλίας. Επισημαίνουμε, λοιπόν, κάποιες από τις δράσεις που ξεκίνησε διαρθρωτικά η ελληνική πολιτεία, για να συμβάλλουμε στον προβληματισμό, και φτάνουμε ως εδώ. Θα σταματήσουμε ως Έλληνες κάθε φορά που υπάρχει ένα ακραίο περιστατικό να τρέχουμε πίσω και να κάνουμε διάφορα πράγματα, να προσπαθούμε και μετά να ατονούμε τις προσπάθειές μας; Αναφέρομαι σε κάποια - θεωρώ - θετικά παραδείγματα: Τη λειτουργία τηλεφωνικής συμβουλευτικής γραμμής υποστήριξης για εκπαιδευτικούς και γονείς. Θεσμοθετήθηκε πριν λίγα χρόνια. Πού βρίσκεται; Υπάρχει επιλεξιμότητα. Υπάρχουν ευρωπαϊκοί πόροι. Μπορεί αυτή να λειτουργήσει ως ένα εργαλείο, κύριε Υπουργέ; Τι πιστεύει το Υπουργείο; Τι πρόκειται να κάνει; Τη λειτουργία κινητής μονάδας παρέμβασης σε περιστατικά βίας κι εκφοβισμού. Έχουμε τη διαδικτυακή συμβουλευτική υπηρεσία υποστήριξης σε μαθητές και γονείς. Υπάρχει, επίσης - κι εδώ θέλω να ζητήσω την προσοχή σας, κύριε Υπουργέ - το επιστημονικό πεδίο της σχολικής και κοινωνικής ζωής, όπως εντάχθηκε αυτό στα προγράμματα σπουδών για το νέο σχολείο και στην πρωτοβάθμια και στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Θα μπορούσε αυτή η μαθησιακή ενότητα κι όχι ένα μάθημα με μετωπική διδασκαλία, να βοηθήσει στην αλλαγή αντιλήψεων, συμπεριφορών και δημιουργίας ενός άλλου κλίματος; Υπάρχει πρόταση, είναι στα προγράμματα σπουδών. Το Παρατηρητήριο για την πρόληψη της σχολικής βίας υπάρχει. Το έχετε αξιοποιήσει; Θέλουμε να μάθουμε, μετά από πέντε μήνες, ποιες είναι οι δικές σας - και ήσασταν Υπουργός όταν έγινε και το συγκεκριμένο ακραίο περιστατικό - αντιλήψεις για το Παρατηρητήριο, αν τους καλέσατε, αν συζητήσατε μαζί τους και πώς σχεδιάζετε να τους βοηθήσετε. Πιο ουσιαστικά. Υπάρχουν οι συνέργειες του Υπουργείου σας με την Παιδιατρική Κλινική Β΄ και τη Μονάδα Εφηβικής Υγείας και με την Εταιρεία Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης Παιδιών και Εφήβων, που ήδη έχουν αναπτυχθεί και δεν ξέρω κατά πόσον έχετε πρόθεση να τις συνεχίσετε. Επίσης, σε ό,τι αφορά την πρόληψη της διαδικτυακής βίας, υπάρχει το πρόγραμμα «SAFERINTERNET» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και οι συνέργειες με την Ελληνική Αστυνομία και η εξαιρετική δουλειά που κάνει η ειδική ομάδα υπό τον κ. Σφακιανάκη. Αυτά είναι κάποια παραδείγματα δράσεων που μέχρι τώρα έχουν υλοποιηθεί και υπάρχουν κι άλλα, κύριε Υπουργέ. Πριν λίγες ημέρες ανακοινώσατε το πρόγραμμα επιμόρφωσης, για το οποίο θέλω να μας πείτε. Ελπίζω η συζήτηση αυτής της επερώτησης να αποτέλεσε και αφορμή και θα ήταν χαρά μας να συμβαίνει αυτό. Θα παρακαλέσω να μας πείτε κάποια στοιχεία στην ομιλία σας. Θεωρώ ότι είναι προς την σωστή κατεύθυνση. Υπήρξαν και προηγουμένως προγράμματα επιμόρφωσης. Είναι προς την σωστή κατεύθυνση. Όμως, θέλω να επισημάνω δύο διαστάσεις. Η πρώτη: Όσο κι αν συνεργαστούμε - και πρέπει να το κάνουμε - και με το ΕΨΥΠΕ και με τη Β΄ Παιδιατρική Κλινική και με άλλους φορείς, έχει πολύ μεγάλη σημασία το τι συμβαίνει στη σχολική μονάδα και για να κατέβουμε στο επίπεδο της σχολικής μονάδας, πιστεύουμε - ως πρόταση - ότι θα πρέπει σε κάθε Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης να υπάρξει μια ομάδα υποστήριξης, όχι μόνο από σχολικούς συμβούλους, όχι μόνο από εκπαιδευτικούς αυτούς καθαυτούς, αλλά και από ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς, μια διεπιστημονική μονάδα φυτεμένη, θα έλεγα, μέσα στην Περιφερειακή Διεύθυνση Εκπαίδευσης, που θα μπορούσε να προστρέξει κι όχι μόνο να προστρέξει, κύριε Υπουργέ, όταν έχουμε συμβάντα, αλλά να έχει μία συμβουλευτική υποστήριξη καθημερινή. Διότι τα σεμινάρια επιμόρφωσης μπορεί να είναι καλά, όμως μετά, όταν φεύγουν οι επιμορφούμενοι, πολλές φορές δεν υπάρχει η απαραίτητη διάχυση και ο απαραίτητος πολλαπλασιασμός. Εμείς, λοιπόν, πιστεύουμε ότι πρέπει να δημιουργηθεί ένα δίκτυο κατά της σχολικής βίας κι αυτό το δίκτυο πρέπει να το αγκαλιάσει η κοινωνία. Διότι έχει πολύ μεγάλη σημασία οι δήμοι, για παράδειγμα, να συνεισφέρουν με τις δικές τους κοινωνικές υπηρεσίες, η τοπική κοινωνία να αγκαλιάσει αυτές τις προσπάθειες που θα κάνουν οι εκπαιδευτικοί. Και πρέπει να σας πω ότι υπάρχουν στελέχη της εκπαίδευσης αυτήν τη στιγμή που έχουν πάρει στις πλάτες τους κυριολεκτικά, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το θέμα αυτό. Έχει, όμως, πολύ μεγάλη σημασία να υπάρξει περισσότερη προσπάθεια και ο ρόλος του Υπουργείου, αλλά και όλων μας, πιστεύω, κατά δεύτερο λόγο, είναι σημαντικός. Τέλος, και με την ανοχή σας, κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να προσθέσω το δεύτερο μεγάλο άξονα, κατά τη γνώμη μας. Είδατε ότι εμείς τη ρύθμιση που φέρατε για την αυστηροποίηση των ποινών στις περιπτώσεις βίας, την ψηφίσαμε. Κι αν θυμάμαι καλώς, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, οι περισσότερες, αν όχι όλες οι πτέρυγες της Βουλής την ψήφισαν. Όμως, όπως και στην περίπτωση της σχολικής βίας, έτσι και στην περίπτωση της αθλητικής βίας και άλλων μορφών βίας, δεν είναι οι διατάξεις του δικαίου που μας λείπουν. Συνήθως είναι - και από τον τρόπο που μου κάνατε το νεύμα, κύριε Υπουργέ, καταλαβαίνω ότι ενδεχομένως συμφωνείτε μαζί μου - το πώς βοηθούμε την εφαρμογή τους. Άρα, έχει πολύ μεγάλη σημασία, όχι μόνο να καλλιεργηθεί ένα κλίμα μάθησης στα σχολεία, αλλά, βεβαίως, την ίδια στιγμή να μην υπάρχει και η αίσθηση της ατιμωρησίας. Διότι όταν υπάρχει η αίσθηση της χαλαρότητας και της ατιμωρησίας, τότε όλοι εμείς οι αμέτοχοι τρίτοι γινόμαστε συμμέτοχοι στα περιστατικά σχολικής βίας. Κύριε Υπουργέ, τέλος, υπάρχει και ένα στοιχείο στο οποίο αντιπαρατιθέμεθα σφοδρά. Τα προγράμματα σπουδών, για τα οποία έχουν δουλέψει πάρα πολλοί εκπαιδευτικοί και έχουν συμμετάσχει και αξιολογητές εμπειρογνώμονες από το χώρο της εκπαίδευσης, καθώς επίσης και το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο - όπως λεγόταν παλιά, τώρα Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής - είναι στο συρτάρι σας. Τα προγράμματα αυτά αλλάζουν τον τρόπο διδασκαλίας. Φεύγουμε από τη μετωπική διδασκαλία και πάμε σε ένα κλίμα συνεργατικό, σε ένα κλίμα όπου μαθητές και μαθήτριες συμβάλλουν μαζί με τους καθηγητές και δασκάλους στη δημιουργία της μάθησης. Αυτό το κλίμα, κύριε Υπουργέ, είναι ένα κλίμα που δημιουργεί σχολειά συνεργατικά, σχολειά όπου η ομάδα παίρνει πολλές φορές στα χέρια της τα έκτροπα περιστατικά, που μπορεί να υπάρξουν στην ανθρώπινη συνεύρεση σε σχολικό περιβάλλον. Νομίζω ότι αυτά τα προγράμματα σπουδών θα πρέπει να τα βγάλετε από το συρτάρι σας και να τα ξαναδείτε. Σας καλώ στην απάντηση που θα δώσετε, μετά τις ομιλίες των υπολοίπων συναδέλφων, να μας απαντήσετε γιατί βάλατε στο συρτάρι αυτά τα προγράμματα σπουδών. Γιατί εγώ δεν καταλαβαίνω για ποιον λόγο δεν μπορούσατε να τα δείτε και να τα μετατρέψετε. Έχουμε πάρα πολλά να μας χωρίζουν στην πολιτική μας, κύριε Υπουργέ, από την αντιμεταρρύθμιση στα πανεπιστήμια ως τον πόλεμο κατά της «αριστείας», και έχουμε πολλή αντιπαράθεση μπροστά μας, αν εμμείνετε σε αυτά. Σας καλώ, όμως, εκ μέρους όλων των επερωτώντων Βουλευτών να δείτε τουλάχιστον τα θέματα της ενδοσχολικής βίας σε συνεργασία με τις υπόλοιπες πτέρυγες, να συγκαλέσετε την επιτροπή την οποία σας ζήτησε το Ποτάμι και με την οποία συμφωνήσαμε και εμείς και να δείτε το ζήτημα με όλες τις δυνατές πτυχές που έχει. Ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστούμε, κυρία Χριστοφιλοπούλου. Θα ακολουθήσουν οι επερωτώντες κατά τη σειρά που μου έχει δοθεί: Ο κ. Δημήτρης Κρεμαστινός, ο κ. Βασίλειος Κεγκέρογλου, ο κ. Δημήτρης Κωνσταντόπουλος, ο κ. Ιωάννης Κουτσούκος, ο κ. Ιωάννης Δριβελέγκας και ο κ. Λεωνίδας Γρηγοράκος. Μας έχουν γνωστοποιηθεί από τα κόμματα και συγκεκριμένα από τον κ. Ιωάννη Πλακιωτάκη από τη Νέα Δημοκρατία ότι ως Κοινοβουλευτική Εκπρόσωπος παρίσταται η κ. Άννα - Μισέλ Ασημακοπούλου, από τον κ. Γερμενή, Γραμματέα της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Χρυσής Αυγής, ότι θα παραστεί η κ. Δέσποινα Σβερώνη - Χονδρονάσιου, από τον κ. Καρκατσούλη Παναγιώτη από το Ποτάμι ότι σήμερα θα είναι ο κ. Νικόλαος Ορφανός, από τον κ. Λεωνίδα Γρηγοράκο, Γραμματέα της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ, ότι θα παραστεί ως Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος ο κ. Ανδρέας Λοβέρδος και από τον κ. Παφίλη Αθανάσιο από το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδος ότι θα παραστεί ως Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος ο κ. Μανώλης Συντυχάκης. Κύριε Κρεμαστινέ, έχετε τον λόγο για πέντε λεπτά.
Να μιλήσω από το Βήμα ή από τη θέση μου;
Όπως προτιμάτε.
Κύριε Πρόεδρε, κατ' αρχάς, θα ήθελα να επισημάνω την απουσία του Υπουργού Παιδείας, όχι διότι δεν εκτιμώ τον κ. Κουράκη, τον οποίο εκτιμώ ιδιαιτέρως. Όμως, ο Υπουργός Παιδείας, όταν γίνεται επερώτηση και μάλιστα γενικευμένη επερώτηση για ένα τέτοιο θέμα, έχω την εντύπωση ότι πρέπει να παρίσταται στην Αίθουσα. Και αν ακόμα υπήρχε κάποιος ιδιαίτερος λόγος για τον οποίο δεν μπορεί να είναι, θα έπρεπε να αναβληθεί η επερώτηση, για να είναι ο Υπουργός. Αυτή είναι η άποψή μου. Για το θέμα του bullying, όπως γνωρίζετε, χρησιμοποιούμε τον αγγλοσαξονικό όρο «bullying», γιατί δεν μπορούμε ελληνικά να δώσουμε την ίδια έννοια. Διότι bullying δεν είναι κατά βάση ο εκφοβισμός. Bullying είναι η κακομεταχείριση, είτε η ψυχική είτε η σωματική, σε όλες τις εκφάνσεις. Bullying έχουμε σε ολόκληρη την κοινωνία, στην ίδια την οικογένεια, στο δημόσιο και ιδιωτικό βίο, στο στρατό και κατ' εξοχήν στην παιδεία, σε όλες τις βαθμίδες της. Bullying, όμως, δεν είναι η αμιγής βία. Παραδείγματος χάριν, bullying δεν είναι το να δείρεις τον πρύτανη και να παραιτηθεί, όπως έγινε στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο. Bullying δεν είναι να το παραιτηθεί ή να προσαχθεί στο νοσοκομείο ο Πρύτανης του Αριστοτελείου. Bullying δεν είναι ο κ. Πανούσης να κακοποιηθεί από κουκουλοφόρους μέσα στο πανεπιστήμιο. Και το λέω αυτό διότι με το νόμο που ψηφίστηκε…
Αυτό για τον κ. Πανούση είναι παρελθόν και ξεχασμένο.
Δεν φταίει ο κ. Πανούσης.
Δεν το ξεχάσαμε ποτέ!
Κύριε Πρόεδρε, δεν είναι ξεχασμένο. Γιατί αυτά τα φαινόμενα θα επαναληφθούν. Όταν, δηλαδή, αποποινικοποιείται ο νόμος με την περίφημη κουκούλα, αυτό σημαίνει ότι ο φοιτητής μπορεί να πάει στο πανεπιστήμιο με την κουκούλα του, να παρακολουθήσει το μάθημά του. Δεν είναι παράνομος. Μόνο όταν βιαιοπραγήσει, γίνεται παράνομος. Και σας ρωτώ. Όταν βιαιοπραγήσει, είναι εύκολο μετά να συλληφθεί; Και από ποιον θα συλληφθεί; Αυτά τα πράγματα είναι πάρα πολύ σοβαρά και τα λέω, γιατί θα έπρεπε να τα ακούσει και ο ίδιος ο Υπουργός, ο οποίος, όταν έφερε τον περίφημο νόμο - αυτόν τον πρώτο νόμο που έφερε - δεν άκουσε τους Κοινοβουλευτικούς Εκπροσώπους. Δεν άκουσε, δηλαδή, τη θέση των κομμάτων. Αυτό το λέω, διότι η παιδεία θέλει διαρκή διάλογο. Το ξέρετε, κύριε Πρόεδρε και κύριε Υπουργέ, ότι μου είπανε οι εκπαιδευτικοί ότι τέτοιο σύστημα που να εκλέγεται, δηλαδή, ο διευθυντής από τους καθηγητές δεν υπάρχει πουθενά στον κόσμο και ότι μία χώρα της Νοτίου Αμερικής που το υιοθέτησε και αυτή το σταμάτησε; Και σας ρωτώ: Αν ήταν αυτό καλό, γιατί τα ιδιωτικά σχολεία να μην είχαν τον διευθυντή τους οριζόμενο από το προσωπικό τους; Διότι ο ιδιοκτήτης του ιδιωτικού σχολείου ενδιαφέρεται για την καλύτερη ποιότητα των σπουδών του και ξέρει ότι όταν ο διευθυντής εκλέγεται από τους υφισταμένους του, απλούστατα δεν μπορεί να κάνει έλεγχο στο τέλος. Είναι ο ψηφοφόρος του. Δεν μπορεί να τον ελέγξει τι ώρα ήρθε, αν έφυγε από το μάθημα, αν πήρε κάποια άδεια που δεν έπρεπε να την πάρει. Είναι ο ψηφοφόρος του. Πού οδηγείτε την παιδεία; Πού οδηγούμε την παιδεία, αν θέλετε να το γενικεύσουμε το θέμα; Αυτά είναι τα ερωτήματα. Και ερωτώ, λοιπόν: Το bullying ως έννοια που θα έπρεπε να μας ενώνει όλους - κι εγώ επικροτώ τη θέση του να γενικευθεί η επερώτηση - με ποιο τρόπο, όμως, θα το ξεχωρίσουμε από τη βία, που αυτήν τη στιγμή στα ανώτατα ιδρύματα αρχίζει και πάλι να διαφαίνεται; Είναι δύσκολη η διάκριση του bullying, γιατί ουσιαστικά ενεδρεύει μέσα στο ζωικό βασίλειο. Δηλαδή ακόμα και η γάτα, αν την ξυρίσετε - πειραματικά έχει αποδειχθεί αυτό που σας λέω - οι άλλες γάτες την αποδοκιμάζουν. Είναι κάτι διαφορετικό. Θα σας φέρω για παράδειγμα το bullying στο σεξ. Η παρενόχληση συνδέεται με τη γενετήσια λειτουργία. Bullying στο σεξ είναι η διαφορετικότητα. Όταν, δηλαδή, παραδείγματος χάριν, αποδοκιμάζεται ο ομοφυλόφιλος αυτό είναι bullying. Bullying δεν είναι η παρενόχληση. Bullying είναι η διαφορετικότητα. Δεν θα επαναλάβω όσα καλά και ωραία είπε η εισηγήτριά μας κ. Χριστοφιλοπούλου. Θα πρέπει, όμως, να επισημάνω ότι θα πρέπει το Υπουργείο Παιδείας, πέραν της επερώτησης, να κάνει μία διακομματική επιτροπή, όχι τόσο για να ακουστούν οι θέσεις των κομμάτων - γιατί είναι γνωστές - αλλά για να δούμε πώς θα εφαρμοστεί στην πράξη η καταπολέμηση ή ελάττωση του bullying, δεδομένου ότι στην Αγγλία, που εκεί μετράνε τα πράγματα με αριθμούς, λένε ότι έχουν περίπου είκοσι με εικοσιπέντε αυτοκτονίες φοιτητών και μαθητών το χρόνο, λόγω του bullying. Του bullying, όμως, όπως σας το περιέγραψα, με την έννοια της διαφορετικότητας, της ψυχολογικής κακομεταχείρισης, που μπορεί να μετατραπεί και σε σωματική.
Σας ευχαριστούμε, κύριε Κρεμαστινέ, για την επιστημονική αποσαφήνιση του όρου. Ήταν πολύ σημαντική. Κύριε Κεγκέρογλου, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριοι συνάδελφοι, κύριε Υπουργέ, ο τραγικός θάνατος του Βαγγέλη Γιακουμάκη έφερε ξανά στο προσκήνιο το μεγάλο θέμα της ενδοσχολικής βίας, του εκφοβισμού και όλων αυτών που συμβαίνουν, αλλά πολλές φορές αποσιωπώνται, όλων αυτών που είναι πλέον φαινόμενα σε όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης, αλλά δεν υπάρχει ουσιαστικός μηχανισμός αντιμετώπισης και όποια προσπάθεια πήγε να δημιουργηθεί φαίνεται ότι έχει παγώσει. Για το Βαγγέλη Γιακουμάκη, πέρα από το γεγονός ότι η δικαιοσύνη θα πρέπει να αποδώσει ευθύνες όπου υπάρχουν, είτε αυτό που συνέβη ήταν αυτοκτονία ως αποτέλεσμα όσων είχαν συμβεί εις βάρος του το προηγούμενο διάστημα είτε ήταν δολοφονία, η δικαιοσύνη πρέπει να αποδοθεί. Αυτή είναι η μία πλευρά. Η ψυχή του, όμως - πιστεύω - αυτό που ζητάει είναι να δούμε και να ερευνήσουμε με σοβαρότητα, με επιστημονικό τρόπο, με μέθοδο όλα όσα συνέβησαν και σε αυτήν την περίπτωση, ούτως ώστε η υπεύθυνη πολιτεία να πάρει μέτρα, για να μην έχουμε και άλλους Βαγγέληδες. Αυτό πιστεύω ότι είναι το νόημα και γι' αυτό είναι υποχρέωσή μας να κάνουμε αυτή τη σοβαρή συζήτηση εδώ στο Κοινοβούλιο, πέρα από τον δημόσιο διάλογο, ο οποίος θετικός είναι όσο δεν εκτρέπεται και όσο δεν εκτρέπεται σε κατεύθυνση λαϊκισμού ή ό,τι άλλο, που τα είδαμε και αυτά στα μέσα το προηγούμενο διάστημα. Προσωπικά απέφυγα να εμφανιστώ με τη μια ή με την άλλη άποψη απ' αυτές που δίνουν εύκολες απαντήσεις, γιατί ακριβώς το φαινόμενο θέλει μια βαθιά επιστημονική ανάλυση η οποία στο γενικότερό της επίπεδο είναι αντικείμενο της επιστήμης, αλλά θέλουμε και με βάση τα φαινόμενα αυτά - που έχουν πολλαπλασιαστεί στη χώρα μας το τελευταίο διάστημα - να δούμε τι κάνουμε. Και βέβαια, πρέπει να πω ότι οι εύκολες λύσεις και οι εύκολες ρήσεις ότι όλο αυτό που συνέβη είναι μια ιδιαιτερότητα των Κρητικών ή της Κρήτης ή κάτι άλλο είναι στην κατεύθυνση του να κουκουλωθεί το πραγματικό πρόβλημα το οποίο αφορά όλη την κοινωνία και δεν αφορά, φυσικά, μόνο τη χώρα μας. Είναι ένα φαινόμενο της σύγχρονης κοινωνίας σε όλη την Ευρώπη και όχι μόνο, με διαφορετικά χαρακτηριστικά απ' αυτό που συνέβαινε σε κοινωνίες υπό ανάπτυξη τα προηγούμενα χρόνια, τις προηγούμενες δεκαετίες ή ακόμα και σήμερα. Διαφορετικά εκδηλώνεται το φαινόμενο, με διαφορετικά κίνητρα, με διαφορετικά αίτια. Έτσι, λοιπόν, το πρώτο πράγμα που έπρεπε να έχει κάνει - δεν ξέρω εάν το έχει κάνει - το Υπουργείο Παιδείας είναι να δώσει σε συνεργασία με ειδικούς μέσα από θεσμοθετημένους φορείς, πανεπιστήμια, συγκεκριμένα τμήματα, την κατεύθυνση για την έρευνα, και με αφορμή το συγκεκριμένο γεγονός, προκειμένου να δούμε τις πραγματικές πτυχές πέρα από τη θεωρία. Γιατί - ξέρετε - ορισμένες φορές και τα καθηγητικά συγγράμματα είναι αντιγραφή ευρωπαϊκών συγγραμμάτων ή οτιδήποτε άλλο. Εδώ, όμως, μπορούμε να έχουμε μία επιστημονική έρευνα πεδίου, που θα μας δώσει απαντήσεις σε πολλά απ' αυτά που πρέπει να κάνουμε και δεν τα κάνουμε. Αυτό είναι το πρώτο. Το δεύτερο αφορά την αντίληψη για το πώς αντιμετωπίζεται το θέμα. Όχι ως ένα μεμονωμένο ζήτημα, το οποίο είναι κάθετα δομημένο και μπορεί σε οποιοδήποτε επίπεδο να αντιμετωπιστεί χωριστά απ' ό,τι το ευρύτερο θέμα που έχει να κάνει με τις κρίσεις μέσα στην εκπαίδευση. Είναι ένα ζήτημα - γιατί μιλάμε για την ενδοσχολική βία - που πρέπει να το δούμε σε έναν ευρύτερο σχεδιασμό, αν θέλετε και μαζί με το θέμα που έχει να κάνει με τον ηλεκτρονικό εκφοβισμό και το ηλεκτρονικό έγκλημα και πώς στηρίζουμε τα θύματα, τα παιδιά, μέσα από τον ευρύτερο σχεδιασμό. Άρα, λοιπόν, μέσα σε ένα ευρύτερο σχέδιο για την αντιμετώπιση κρίσεων πρέπει να δούμε το θέμα της αντιμετώπισης του bullying. Θα μου επιτρέψετε να πω ότι είναι καλά τα σεμινάρια, απαραίτητα, αλλά δεν είναι αυτοσκοπός. Δεν γίνονται σεμινάρια μόνο και μόνο για να απορροφήσουμε κάποιους πόρους από αντίστοιχο πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το σεμινάριο είναι απαραίτητο, ούτως ώστε ο εκπαιδευτικός να είναι ικανός και στην ιδιαίτερη ώρα που θα πρέπει να αφιερωθεί για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής βίας, αλλά και με κάθε ευκαιρία να μπορεί να έχει τη δική του συμβολή. Βεβαίως, θα πρέπει να έχουμε ιεράρχηση. Θα σας θυμίσω ότι ο διευθύνων σύμβουλος του ΕΛΓΟ είπε ότι «Βεβαίως, το πόρισμα είναι ότι υπήρξε ενδοσχολική βία, αλλά δεν είχε ενημερωθεί η διοίκηση». Άρα, δεν υπήρχε η σύνδεση, δεν υπήρξε η ενημέρωση, παρ' ότι ο διευθυντής είχε καλέσει γραμμή ψυχοκοινωνικής στήριξης. Πρέπει να λειτουργεί, λοιπόν, πλάι στο Υπουργείο το Παρατηρητήριο ή όπως αλλιώς θέλει να το ονομάσει. Πρέπει οι σχολικοί σύμβουλοι να είναι στη συνέχεια τα πρόσωπα - κλειδιά σε σχέση με τις σχολικές μονάδες, όπου ο διευθυντής ή ο υποδιευθυντής θα έχουν συγκεκριμένο ρόλο για την αντιμετώπιση του φαινομένου σε πρώτο χρόνο. Άμα τη εκδηλώσει, κύριε Πρόεδρε, θα πρέπει να υπάρχει αντιμετώπιση του θέματος, ούτως ώστε πραγματικά αυτό να μην προχωρεί. Και βέβαια, ενημέρωση όλου του συστήματος που σας προανέφερα, διότι και το ΕΨΥΠΕ μπορεί να κάνει πάρα πολύ σημαντική δουλειά και οι ομάδες διαλόγου μέσα σε κάθε σχολείο - εκπαιδευτικοί, γονείς και τα ίδια τα παιδιά - μπορούν να κάνουν πολύ σημαντική δουλειά, αρκεί να υπάρχει η ενημέρωση, να υπάρξει δηλαδή ο μηχανισμός της ενημέρωσης. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Θα πάρω και τη δευτερολογία μου, κύριε Πρόεδρε, ούτως ώστε να μην σπαταλήσω παραπάνω χρόνο από τους συναδέλφους. Πρέπει και εγώ να επισημάνω ότι μας προκάλεσε ιδιαίτερη χαρά η γενίκευση της συζήτησης, διότι η πρωτοβουλία μας αφορά ένα θέμα πάρα πολύ σημαντικό για την ίδια την κοινωνία, για όλους μας και ιδιαίτερα για τη νέα γενιά και το αύριο. Δεν είναι μόνο τα μεγάλα θέματα και όλα τα άλλα τα αφήνουμε πέντε μήνες τώρα ή άλλους πέντε μέχρι τον Μάρτιο του 2016 να τρέχουν όπως - όπως, ενώ υπάρχει, βεβαίως, ένα μεγάλο θέμα για τη χώρα. Όχι, και αυτά είναι μεγάλα θέματα και πρέπει να μας απασχολούν. Γι' αυτό, λοιπόν, είναι χαρά μας που γενικεύεται η συζήτηση και πρέπει όλοι να συμβάλουν με τον καλύτερο τρόπο. Και στην επιτροπή να γίνει συζήτηση, να καλέσουμε εκεί τους φορείς - δεν υπάρχει η δυνατότητα στην Ολομέλεια - δηλαδή ΕΨΥΠΕ, πανεπιστήμια, τμήματα, εκπαιδευτικούς, το Παρατηρητήριο και όποιοι άλλοι μπορούν να συνδράμουν, ούτως ώστε να έχουμε έναν καλό σχεδιασμό, μια καλή λειτουργία η οποία να είναι αποτελεσματική σε σχέση με το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας. Τέλος, θέλω να αναφέρω το θέμα που έχει να κάνει με την επίσκεψη των σχολείων στη Βουλή. Μην το παρεξηγήσετε, κύριε Πρόεδρε, είναι εντελώς αντιαισθητικό και ξεφεύγει από τα όρια. Λέγαμε μέχρι τώρα ότι έχει κάποια ιδιαιτερότητα η Πρόεδρος, αλλά το χθεσινό με το δημοσιογράφο βάζει σκέψεις για ιδεολογικές αντιλήψεις σε σχέση με την ελευθερία του Τύπου και του ατόμου, δυστυχώς. Βέβαια, αυτό συνδέεται και με παθήσεις και θα το δούμε αυτό σε άτομα που έχουν παίξει ρόλο στην ιστορία πάρα πολύ αρνητικό. Αλλά μπορούμε να κάτσετε το Προεδρείο, η Διάσκεψη των Προέδρων, αντί να διαφωνείτε για επουσιώδη να συμφωνήσετε σε ένα μηνυματικό τρόπο λειτουργίας του Προεδρείου στα παιδιά και στα σχολεία που επισκέπτονται τη Βουλή και στην ενημέρωση που γίνεται στην αίθουσα κάτω για την ιστορία του κτηρίου και λοιπά και στις εκθέσεις. Να συμπληρωθεί ένα μικρό κομμάτι που να αφορά και το θέμα της αντιμετώπισης της ενδοσχολικής βίας και το θέμα του μεγάλου κινδύνου από την κακή χρήση του διαδικτύου με δυο μηνύματα. Αυτά τα δύο σημαντικά θέματα μπορούμε να τα περάσουμε με μηνύματα, ακόμη και εκείνη την ώρα που εσείς λέτε ότι «μας επισκέπτεται με χαρά κ.λπ..». Αντί να τους στέλνουμε αρνητικά μηνύματα, μπορούμε να τους στείλουμε ένα θετικό μήνυμα και να συμβάλλουμε και εμείς με τον τρόπο μας. Και οι εκπαιδευτικοί, αντί να πλακώνονται στα σχολεία για άλλα θέματα δίνοντας το μήνυμα προς τα κάτω, να συμπεριφέρονται διαφορετικά, ούτως ώστε να έχουμε τα θετικά αποτελέσματα που όλοι θέλουμε. Σας ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Σας ευχαριστούμε, κύριε Κεγκέρογλου. Τον λόγο έχει ο κ. Δημήτριος Κωνσταντόπουλος. Θα έρθετε στο Βήμα; Μου είπαν και οι Αιτωλοακαρνάνες ψηφοφόροι σας ότι σας απολαμβάνουν καλύτερα από του κεντρικού Βήματος και όχι από τα κοινά Βουλευτικά έδρανα.
Κύριε Πρόεδρε, θα κάνω και εγώ χρήση της δευτερολογίας μου.
Αφού θα είμαι ανεκτικός, κρατήστε τη δευτερολογία για μετά. Κάντε χρήση της πρωτολογίας πρώτα.
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Υπουργέ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ο τραγικός θάνατος του φοιτητή της Γαλακτοκομικής Σχολής Ιωαννίνων, Βαγγέλη Γιακουμάκη μας συγκλόνισε όλους. Ήταν μια γροθιά στο στομάχι σε μια κοινωνία που έχει χάσει την ανθρωπιά της και σε ένα εκπαιδευτικό σύστημα που ενώ έχει την ευαισθησία και τις υποστηρικτικές δομές, δεν τις αξιοποιεί. Τα προβλήματα των περιστατικών βίας και εκφοβισμού έχουν αυξητικές τάσεις στη σχολική ζωή, εφιστώντας την προσοχή όλων μας. Είναι ένα ζήτημα που αφορά όχι μόνο τη σχολική κοινότητα, αλλά και την κοινωνία στο σύνολό της επηρεάζοντας τόσο τη μαθησιακή διαδικασία όσο και την ευημερία των μαθητών γενικότερα. Οι συνέπειες αυτού του φαινομένου είναι ευρείες και δεν αφορούν μόνο τους μαθητές, αλλά αντανακλώνται τόσο στα σχολεία όσο και στις οικογένειες των μαθητών. Ακόμη, πιο πολύπλοκα εξελίσσονται τέτοια φαινόμενα στο ίντερνετ, όπου η ανωνυμία λειτουργεί ως απενοχοποίηση για τους θύτες. Πώς σκοπεύετε, κύριε Υπουργέ, να αντιμετωπίσετε αυτού του είδους την παραβατικότητα; Έχει γίνει μια σημαντική προσπάθεια μέχρι τώρα να αφυπνιστεί η κοινωνία γύρω από αυτό το ζήτημα. Σκοπεύετε να συνεχίσετε; Έχετε σχέδιο; [[Στο σημείο αυτό την Προεδρική Έδρα καταλαμβάνει ο Δ΄ Αντιπρόεδρος της Βουλής κ. ΝΙΚΗΤΑΣ ΚΑΚΛΑΜΑΝΗΣ]] Η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ κατέθεσε την επίκαιρη επερώτηση για τα φαινόμενα της ενδοσχολικής βίας, αποδεικνύοντας στην πράξη για μια ακόμη φορά την ευαισθησία και την αγωνία που έχει για την ανάγκη της πρόληψης και αντιμετώπισης των προβλημάτων μέσα στα σχολεία. Το ΠΑΣΟΚ, ως Κυβέρνηση, πήρε πρωτοβουλίες, ίδρυσε το Παρατηρητήριο για την ενδοσχολική βία. Ανέπτυξε πανελλαδικά δίκτυα εθελοντισμού και αλληλεγγύης, ενεργοποίησε την τοπική αυτοδιοίκηση, τους τοπικούς κοινωνικούς φορείς και με πρωτοπόρα εκπαιδευτικά συστήματα πρόταξε την καταστολή της ενδοσχολικής βίας. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, απαιτείται σε κάθε σχολική μονάδα από την αρχή της σχολικής χρονιάς η συμβολή και σύμπραξη όλων των συμμετεχόντων - συλλόγου διδασκόντων, συλλόγου γονέων και κηδεμόνων - και σε συνεργασία με τον συντονιστή δράσης να διαμορφώνεται ένα πλαίσιο διαχείρισης και αντιμετώπισης τέτοιων περιστατικών. Θα πρέπει να ενθαρρύνεται και να διευκολύνεται η συνεργασία των σχολικών μονάδων, πρώτον, με τους υπεύθυνους Αγωγής Υγείας, τα ΚΕΔΔΥ, τα πανεπιστημιακά ιδρύματα της χώρας, τις ψυχοκοινωνικές υπηρεσίες των δήμων αλλά και φορείς - οργανισμούς, όπως ενδεικτικά ο Συνήγορος του Παιδιού, η ΕΨΥΠΕ, το Χαμόγελο του Παιδιού. Ωστόσο, οι όποιες παρεμβάσεις συμβαίνουν στο σχολικό περιβάλλον και αφορούν στην πρόληψη και αντιμετώπιση της σχολικής βίας και του εκφοβισμού δεν πρέπει να εξαντλούνται στο πρωινό ωράριο του σχολείου, αλλά είναι αναγκαίο να νοηματοδοτούνται και στο ολοήμερο πρόγραμμα, βρίσκοντας τη συνέχειά τους. Για τον λόγο αυτό, ο ρόλος του ολοήμερου στην πρόληψη και την παρέμβαση του φαινομένου της ενδοσχολικής βίας είναι σημαντικός. Το ολοήμερο σχολείο αποτελεί τον τύπο του σχολείου που δημιουργήθηκε, προκειμένου να εκπληρώσει συγκεκριμένους παιδαγωγικούς και κοινωνικούς στόχους. Μία από τις βασικές λειτουργίες του διευρυμένου προγράμματος είναι και η κοινωνικοποίηση των παιδιών, όπου οι ευκαιρίες για συναντήσεις, επικοινωνία και συνεργασία μεταξύ τους είναι προτεραιότητα. Στο πλαίσιο αυτό τα παιδιά αναπτύσσουν έντονα της κοινωνικές τους δεξιότητες και μπορούμε να παρέμβουμε προληπτικά σε ζητήματα πρόληψης της προσχολικής και ενδοσχολικής βίας και του εκφοβισμού, μέσα από δομημένες δραστηριότητες. Για την επιτυχία τέτοιων παρεμβάσεων είναι απαραίτητη η κοινή προοπτική και στόχευση του πρωινού και ολοήμερου σχολείου. Στην κατεύθυνση αυτή μια σειρά ενέργειες και πρωτοβουλίες απαιτούν άμεση υλοποίηση. Κι εδώ προτείνω άμεσα, πρώτον, κινητή μονάδα παρέμβασης, δεύτερον, λειτουργία τηλεφωνικής γραμμής υποστήριξης, τρίτον, διαδικτυακή συμβουλευτική για εφήβους και εκπαιδευτικούς, τέταρτον, καταγραφή και εκτίμηση του φαινομένου και πέμπτον, προβολή και δημοσιότητα και, τέλος, συνεργασία όλων των φορέων. Κύριε Υπουργέ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, εμείς ως ΠΑΣΟΚ αναδείξαμε το πρόβλημα και αποδεικνύουμε στην πράξη την επιθυμία μας να συμβάλλουμε θετικά στην επίλυσή του. Είναι στη δική σας ευθύνη, κύριε Υπουργέ, να δημιουργήσετε μια επιτροπή για την παρακολούθηση και την πρόληψη του φαινομένου και να ενεργοποιήσετε το Παρατηρητήριο και τους αρμόδιους φορείς. Περιμένουμε τις ενέργειές σας. Είμαστε εδώ για να συμβάλλουμε στην υλοποίηση όσων παραπάνω ανέφερα, για να μη βιώσει και πάλι η κοινωνία συμβάντα, όπως αυτό των Ιωαννίνων. Κύριε Υπουργέ, καταχρώμαι λίγο τον χρόνο που έχω, για να σας μεταφέρω τον θυμό και την οργή των πολιτών του Νομού της Αιτωλοακαρνανίας. Αποτέλεσμα της δημιουργικής σας ασάφειας είναι και αυτό που βιώνω σήμερα ως Βουλευτής της Αιτωλοακαρνανίας, με την απαράδεκτη απόφαση της Συγκλήτου του Πανεπιστημίου Πατρών, που εν μία νυκτί αποφάσισε τη μεταφορά τριών πανεπιστημιακών τμημάτων από το Αγρίνιο στην Πάτρα. Αποφάσισε να υποθηκεύσει το επαγγελματικό μέλλον των πτυχιούχων των πανεπιστημιακών σχολών με έδρα το Αγρίνιο, να υποβαθμίσει το βιοτικό επίπεδο των κατοίκων της περιοχής και να τους στερήσει την πολιτιστική και πνευματική τους αναφορά. Προκαλεί ωστόσο, κύριε Υπουργέ, πολλά ερωτηματικά το γεγονός ότι μόνο τα πανεπιστημιακά τμήματα του Αγρινίου βάζουν λουκέτο με πρόσχημα την υποχρηματοδότηση των πανεπιστημιακών τμημάτων και ιδιαίτερα του Πανεπιστημίου Πατρών. Διερωτώμαι: Για ποιο λόγο μόνο τα συγκεκριμένα τμήματα έχουν μπει στο στόχαστρο - δεν γνωρίζω, εσείς θα μας απαντήσετε - τη στιγμή που η τοπική κοινωνία, η δημοτική αρχή, αλλά και όλοι οι τοπικοί φορείς που επενδύουν στην παρουσία τους έχουν σχεδιάσει και έχουν προτείνει βιώσιμες λύσεις εδώ και καιρό; Γιατί δεν έχει αξιοποιηθεί τίποτα μέχρι σήμερα; Προτείνεται το παλιό Νοσοκομείο Αγρινίου, προκειμένου να ανακατασκευαστεί για χώρους στέγασης και σίτισης των φοιτητών. Καμμία απάντηση από το Πανεπιστήμιο Πατρών. Παραχωρήθηκε οικόπεδο έκτασης εκατόν εβδομήντα οκτώ στρεμμάτων, με συγκεκριμένο σχεδιασμό από το πρώην Πανεπιστήμιο Δυτικής Ελλάδος. Καμμία απάντηση από το Πανεπιστήμιο Πατρών. Καμμία αξιοποίηση σε οτιδήποτε προτάθηκε από το πρώην Πανεπιστήμιο Δυτικής Ελλάδος στο Πανεπιστήμιο Πατρών.
Θέλετε να κάνετε χρήση και της δευτερολογίας σας, κύριε συνάδελφε;
Ναι, κύριε Πρόεδρε, ευχαριστώ.
Εντάξει, σας την προσθέτω.
Οι διαθέσιμοι χώροι στέγασης των κτηριακών εγκαταστάσεων των εν λόγω τμημάτων στο Αγρίνιο ανέρχονται σε εννέα χιλιάδες διακόσια τετραγωνικά μέτρα. Κι όμως, κι αυτά αγνοούνται. Έχει το Πανεπιστήμιο Πατρών καλύτερους χώρους; Μήπως τελικά υπάρχει σχέδιο υφαρπαγής των πανεπιστημιακών τμημάτων από το Αγρίνιο στην Πάτρα; Το ζήτημα, κύριε Υπουργέ, είναι ότι ανατρέπεται βίαια η ζωή της τοπικής κοινωνίας, των φοιτητών, της εκπαιδευτικής κοινότητας και ενός ολόκληρου νομού που ήδη έχει πάρα πολλά προβλήματα, για να ικανοποιηθούν κάποια συντεχνιακά συμφέροντα. Δεν ξέρω, τα συμπεράσματα δικά σας. Είναι λυπηρό, όμως, σε αυτό το παιχνίδι να σύρονται και οι φοιτητές και κάποιοι να μιλούν δήθεν στο όνομα του συμφέροντος αυτών. Αυτή είναι η πραγματικότητα. Από κοινού, όμως, η δημοτική αρχή, οι Βουλευτές του νομού, η Εκκλησία, η εκπαιδευτική κοινότητα Αγρινίου, οι δημότες και οι πολίτες δεν θα επιτρέψουμε να γίνουν τα τμήματα του Αγρινίου η Ιφιγένεια για να ικανοποιηθούν τα συμφέροντα κάποιων καθηγητών, που επιθυμούν να ασκούν το λειτούργημά τους στον τόπο διαμονής τους. Ούτε να γίνουν τα δίκαια αιτήματα των φοιτητών και των οικογενειών τους για καλύτερες συνθήκες διαβίωσης και εκπαίδευσης ο Δούρειος Ίππος για να αλωθεί η πανεπιστημιακή κοινότητα που έχει δημιουργηθεί στην πόλη του Αγρινίου και φωτίζει με τη γνώση της όλη την Αιτωλοακαρνανία. Σας καλούμε, κύριε Υπουργέ, να παρέμβετε. Φανείτε συνεπής με τις προεκλογικές σας δεσμεύσεις. Εμποδίστε να κάνει αποδεκτή την απόφαση της Συγκλήτου, η Επιτροπή Στρατηγικού και Χωροταξικού Σχεδιασμού για την τριτοβάθμια εκπαίδευση του Υπουργείου και σταθείτε αλληλέγγυος στην προσπάθειά μας να συνεχίσουν να λειτουργούν τα τρία πανεπιστημιακά τμήματα στο Αγρίνιο. Είναι χρέος του Υπουργείου να διασφαλίσει τη συνέχιση της λειτουργίας τους στο Αγρίνιο. Η παιδεία αποτελεί δημόσιο κοινωνικό αγαθό και είναι υποχρέωση της πολιτείας να παρέχει αδιακρίτως το δικαίωμα της καθολικής και ισότιμης πρόσβασης σε αυτή. Ας τηρήσει επιτέλους η Κυβέρνηση τις δεσμεύσεις της! Δεν μπορεί να χρησιμοποιείται το κράτος και βασικά αγαθά ως κομματικά λάφυρα για να εξυπηρετούν την πελατεία τους ο ΣΥΡΙΖΑ και οι ΑΝΕΛ. Το κράτος έχει συνέχεια. Έγινε το σχέδιο «ΑΘΗΝΑ». Λήφθηκαν συγκεκριμένες αποφάσεις για τη διατήρηση αυτών των τμημάτων στον τόπο μας. Δεν γίνεται σήμερα αυτές να καταστρατηγηθούν. Η αποκεντρωμένη λειτουργία των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων στη χώρα μας έχει αποτελέσει οπλοστάσιο παραγωγής εξαιρετικού επιστημονικού δυναμικού. Έχει συμβάλλει ουσιαστικά στην αναβάθμιση του πολιτιστικού επιπέδου των νομών, όπου φιλοξενούνται οι έδρες των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων και έχει μειώσει ουσιαστικά την Ελλάδα των δύο ταχυτήτων. Δεν μπορεί, λοιπόν, μία απόφαση της Συγκλήτου να αλλάξει τον προσανατολισμό της εκπαίδευσης και την πορεία ανάπτυξης ενός ολόκληρου νομού. Περιμένουμε τη δική σας παρέμβαση, τις δικές σας αποφάσεις. Σας ευχαριστώ.
Τον λόγο έχει ο συνάδελφος κ. Γιάννης Κουτσούκος. Θα ήθελα να σας πω το εξής: Εντάξει, θα υπάρχει ανοχή, ανταποκρινόμενος στο νεύμα του φίλου συναδέλφου κ. Λοβέρδου - εμείς έχουμε και τα προβλήματα με την ομάδα μας Ανδρέα τώρα, άστα - αλλά επειδή είναι διευρυμένη η συζήτηση, έχουν ήδη γραφτεί για να μιλήσουν, πέραν αυτών που δικαιούνται να μιλήσουν στην επερώτηση - Βουλευτές του κόμματος, Κοινοβουλευτικοί, ο Υπουργός - και εφτά συνάδελφοι. Είναι Παρασκευή. Εγώ μέχρι τις 14.00' θα είμαι εδώ, αλλά σας το λέω να το έχετε στα υπόψη σας.
Γιατί το απόγευμα δεν θα είστε στη Διάσκεψη των Προέδρων;
Ορίστε, κύριε Κουτσούκο, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. [[Χειροκροτήματα από την πτέρυγα του ΠΑΣΟΚ]] Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, πήρε την πρωτοβουλία η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ για τη συζήτηση αυτής της επίκαιρης επερώτησης, όχι μόνο γιατί ο αδικοχαμένος Γιακουμάκης κέντρισε και προκάλεσε το ενδιαφέρον της κοινής γνώμης για τα φαινόμενα της βίας στο σχολείο και στην κοινωνία μας γενικότερα, αλλά γιατί πιστεύουμε ότι είναι ένα θέμα το οποίο υπερβαίνει τεχνητούς και ψεύτικους διαχωρισμούς που πολλές φορές καλλιεργούνται στην κοινωνία μας για μικροκομματικούς λόγους και σκοπιμότητες και μπορεί να μας δώσει τη δυνατότητα να πετύχουμε ευρύτερη συνεννόηση, συναίνεση μέσα από ένα ουσιαστικό διάλογο και αξιοποίηση των πιο δημιουργικών και προοδευτικών δυνάμεων της κοινωνίας μας. Θα μου πείτε: Αυτό είναι που απασχολεί σήμερα την κοινή γνώμη; Προφανώς, σήμερα την κοινή γνώμη την απασχολεί το πού θα είναι η Ελλάδα τη Δευτέρα και στο τέλος του μήνα. Ευχόμαστε η Κυβέρνηση να πάρει αυτές τις αποφάσεις, που δεν θα γυρίσουν την Ελλάδα στην εποχή του δελτίου για τα τρόφιμα ή του τριψήφιου πληθωρισμού, που θα χάσει αξία κάθε περιουσιακό στοιχείο των Ελλήνων πολιτών. Το ευχόμαστε αυτό. Επειδή δεν πιστεύουμε ότι η Κυβέρνηση θέλει να οδηγήσει σε αυτό το σημείο την Ελλάδα, μας επιτρέπετε, κύριε Υπουργέ, να ονειρευόμαστε μία διαφορετική κοινωνία και να διατυπώνουμε ένα άλλο αφήγημα για μία κοινωνία πιο προοδευτική, με δικαιοσύνη, με ισότητα, με το δικαίωμα των πολιτών στην ευημερία, τον πολιτισμό, το σεβασμό στην ιδιαιτερότητα, μία κοινωνία της μη βίας, στον αντίποδα της οποία βρίσκεται το φαινόμενο για το οποίο συζητάμε σήμερα: του bullying και της ενδοσχολικής βίας. Είναι φανερό ότι για να αντιμετωπίσουμε αυτό το φαινόμενο πρέπει να πάρουμε μία σειρά από πρωτοβουλίες. Πάνω από όλα όμως, πρέπει εμείς να δείξουμε το παράδειγμα στους πιο μικρούς, στους νεότερους, σε αυτούς που διαμορφώνουν χαρακτήρες. Αναφέρθηκε ο κύριος καθηγητής νωρίτερα, ο κ. Κρεμαστινός σε φαινόμενα βίας στα πανεπιστήμια, στην κοινωνία μας γενικότερα, πολλές φορές μέσα στη Βουλή. Μπορεί αυτά να γίνουν παράδειγμα στο σχολείο και στους εκπαιδευτικούς και να διαμορφώσουν τους χαρακτήρες των νέων; Εμείς πρέπει, πρώτα από όλα, να δώσουμε το παράδειγμα. Βεβαίως, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι - ειπώθηκε νωρίτερα από τους ομιλητές μας - η ενδοσχολική βία καλλιεργεί έναν τραμπούκο όταν θα μεγαλώσει, ευεπίφορο στις ιδέες τις αυταρχικές, τις ακροδεξιές, τις φασιστικές κι έναν φοβικό πολίτη, αυτόν που δέχεται τη βία, ο οποίος θα δέχεται παθητικά όλα τα φαινόμενα της πολιτικής και κοινωνικής βίας στη ζωή του και καλλιεργεί έναν πολίτη ουδέτερο στα κοινωνικά φαινόμενα και τις εξελίξεις, έναν παρατηρητή που δεν θα παρεμβαίνει όταν θίγονται αξίες σημαντικές για τη ζωή, τα δημοκρατικά και κοινωνικά δικαιώματα των πολιτών. Για να τα αντιμετωπίσουμε όλα αυτά πρέπει να διαμορφώσουμε τους χαρακτήρες εκεί, στο σχολείο που σύμφωνα με όλες τις μελέτες διαμορφώνεται ο χαρακτήρας του ανθρώπου. Για τον λόγο αυτό, απαιτείται ένα σχολείο συνεργατικό, ένα σχολείο ανοιχτό, το οποίο έχει προοδευτικές αντιλήψεις συνεργασίας, συνέργειας και όχι ανταγωνισμού στο εσωτερικό του. Όσο υπάρχει ανταγωνισμός στο εσωτερικό του σχολείου, πολιτικός, παραταξιακός, ακόμα και σε σχέση με τις θέσεις των διευθυντών, αυτό το σχολείο δεν μπορεί να συμβάλει. Φυσικά, αυτό το σχολείο δεν είναι κλειστό, αλλά είναι ανοιχτό στην κοινωνία. Είναι σημαντικός ο ρόλος των δήμων, των κοινωνικών δικτύων, των συλλόγων γονέων και κηδεμόνων. Δεν αναφερόμαστε μόνο δηλαδή σε αυτά που η κ. Χριστοφιλοπούλου ως εισηγήτρια σας παρουσίασε ως μέτρα, πρωτοβουλίες και προτεραιότητες, που είχαν υπάρξει στο παρελθόν και τα οποία εσείς οφείλετε να ενισχύσετε και να βελτιώσετε. Διότι αυτός είναι ο ρόλος σας, κύριε Υπουργέ: Το παρατηρητήριο, οι επιμορφώσεις και όλα αυτά. Αναφέρομαι στο γενικότερο κοινωνικό περιβάλλον, στις αντιλήψεις που οφείλουμε να διαμορφώσουμε, έχοντας στο μυαλό μας μία κοινωνία καλύτερη, μακριά από τους ψεύτικους διαχωρισμούς που πολλές φορές οδηγούν σε πολώσεις, οι οποίες παίζουν το ρόλο τους σε μία περιορισμένη συγκυρία, όπως τώρα που χωρίσαμε τους Έλληνες - εσείς, μάλλον, τους χωρίσατε - σε μνημονιακούς και αντιμνημονιακούς. Οι Έλληνες όμως, έχουν πολύ περισσότερα για να συνεννοηθούν και που τους ενώνουν. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Θα κρατήσω το χρόνο μου για δευτερολογία, κύριε Πρόεδρε. Αυτό το ρόλο έχει, κύριε Πρόεδρε, η πρωτοβουλία μας. Είναι επίκαιρη επερώτηση, που σύμφωνα με τον Κανονισμό της Βουλής είναι επικριτική για την Κυβέρνηση, αλλά εμείς δεν αξιοποιούμε αυτό το στοιχείο. Εμείς αξιοποιούμε το στοιχείο να βάλουμε όλο το Κοινοβούλιο και με τις δικές σας πρωτοβουλίες να συγκαλέσουμε την επιτροπή, να φωνάξουμε τους φορείς, για να πάρουμε μέτρα, να δώσουμε το μήνυμα στην κοινωνία, γιατί εμείς από δω πρέπει να δώσουμε αυτό το μήνυμα. Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Ευχαριστώ, κύριε Κουτσούκο. Τον λόγο έχει ο παλιός και καλός συνάδελφος κ. Ιωάννης Δριβελέγκας.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Πράγματι, σήμερα συζητάμε την επίκαιρη επερώτηση για την ενδοσχολική βία και φαίνεται σαν να είμαστε έξω από το τι συμβαίνει στην κοινωνία, σε σχέση με τα δρώμενα για τη χώρα. Αυτό, πράγματι, πρέπει να πούμε ότι έχει κάποια σχέση. Και ποια είναι αυτή η σχέση, κύριε Υπουργέ; Η σχέση είναι ότι, επειδή η χώρα ζει πάρα πολύ δύσκολες στιγμές - και ελπίζουμε να πάνε κατ' ευχήν τη Δευτέρα, για να μην έχουμε χειρότερες καταστάσεις - μέσα σ' αυτό το πνεύμα το παιδευτικό της Βουλής, πρέπει να συμβάλουμε στο να επικρατήσει στην κοινωνία μία σταθερότητα, ψυχραιμία και όχι με δηλώσεις και με συμπεριφορές να συμβάλουμε στην κοινωνική βία, πράγμα το οποίο το κόμμα σας και εσείς κάποτε προσωπικά το κάνατε κατά κόρον. Δεν είναι ώρα, όμως, να πούμε αυτά τα πράγματα. Θα έρθει ο καιρός να τα πούμε. Έτσι, λοιπόν, με αυτή τη συλλογιστική πρέπει να δούμε όλοι θετικά την πρόταση την οποία έκανε η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ και βεβαίως, πιστεύω ότι στην ίδια κατεύθυνση θα είναι και τα άλλα κόμματα. Ποια κατεύθυνση δηλαδή; Στο να συμβάλουμε έτσι ώστε αυτό το πρόβλημα της ενδοσχολικής βίας, αλλά και της γενικότερης βίας που έχει αναδειχθεί με τον τραγικό χαμό του Γιακουμάκη να το περιορίσουμε. Δεν λέω ότι θα το εξαλείψουμε. Γιατί η αλήθεια είναι ότι στη χώρα μας, όταν συμβαίνουν τα γεγονότα, τα αναδεικνύουμε σε πολύ υψηλό βαθμό και μετά από λίγο καιρό τα ξεχνάμε. Κι αυτό είναι σύμπτωμα της ελληνικής κοινωνίας. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το προειδοποιητικό κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Κύριε Πρόεδρε, έχω το λεπτό μου ακόμα.
Κύριε Δριβελέγκα, θα υπάρξει και ανοχή. Θα πάρετε και άλλα δύο λεπτά από τη δευτερολογία σας. Συνεχίστε.
Λέω, λοιπόν, ότι καλό θα είναι να αξιοποιήσετε την πρότασή μας. Πώς να την αξιοποιήσετε; Όχι ερχόμενος εδώ να πείτε τι δεν έγινε, τι έπρεπε να γίνει στο παρελθόν και δεν έγινε, τι έπρεπε να γίνει τώρα τον τελευταίο καιρό και δεν έγινε. Πρακτικά πράγματα. Ξέρετε, εγώ είμαι και μαθηματικός και μ' αρέσουν τα πρακτικά πράγματα. Λέω, λοιπόν, ότι αύριο εσείς πρέπει να καλέσετε, με πρωτοβουλία σας την Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων, να καλέσετε τα κόμματα για να συμβάλουν σε προτάσεις, έτσι ώστε, κατά το συντομότερο δυνατό να φέρετε νομοσχέδιο, προτάσεις, να αντιμετωπιστεί το φαινόμενο αυτό, όπως είπα κατά το δυνατόν καλύτερα και περισσότερο. Να το κάνετε, κύριε Υπουργέ, αυτό, τώρα που περάσατε την επαναστατική σας περίοδο και αρχίζετε σιγά - σιγά να προσγειώνεστε στην πραγματικότητα, καλό είναι για το χώρο της παιδείας αλλά και για τη χώρα, που η παιδεία είναι χώρος κατ' εξοχήν συνεννόησης και συναίνεσης, να αξιοποιήσετε την πρόταση αυτή για το καλό και των σχολικών μονάδων και των παιδιών, αλλά να δώσουμε και το μήνυμα στην κοινωνία ολόκληρη. Και πρέπει να το δίνουμε όλοι, από τον Πρόεδρο της Βουλής, τον Προεδρεύοντα ή την Προεδρεύουσα κάθε στιγμή, από όλους εμάς τους Βουλευτές, από το Υπουργικό Συμβούλιο. Πρέπει να δίνουμε μήνυμα, όχι πολιτικού bullying, αλλά κλίματος εθνικής συνεννόησης και συναίνεσης. Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.
Και κλείνουμε με τον τελευταίο επερωτώντα συνάδελφο από το ΠΑΣΟΚ, τον δύο φορές συνάδελφό μου, γιατρό και Βουλευτή, τον κ. Λεωνίδα Γρηγοράκο. Να σας βάλω, κύριε Γρηγοράκο, και τα δύο λεπτά της δευτερολογίας σας;
Ναι, γιατί είναι πολύ λίγος ο χρόνος.
Κύριε Πρόεδρε, ήταν πέντε λεπτά.
Οι δύο τελευταίοι έχουν τρία και δύο λεπτά, κυρία Κατριβάνου. Γι' αυτό και πήρα την πρωτοβουλία να προσθέτω τα δύο λεπτά της δευτερολογίας.
Κύριε Πρόεδρε, σας ευχαριστώ πολύ. Υπάρχει μία καινούργια κοινοβουλευτική διαδικασία, την οποία πιστεύω ότι όλοι μας θα ακολουθήσουμε. Ως εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ στην Διάσκεψη των Προέδρων θα είμαι πάντα σύμφωνος με τη διεύρυνση της συζήτησης από όλα τα κόμματα. Το θεωρώ πολύ σημαντικό αυτό και το θεωρώ μία μεγάλη κοινοβουλευτική κατάκτηση και μια καινοτομία για τη λειτουργία της Βουλής των Ελλήνων, κύριε Πρόεδρε. Άρα, από εδώ και πέρα, για όλες τις επερωτήσεις, εμείς θα είμαστε υπέρ της γενικευμένης επερώτησης από όλα τα κόμματα. Το συγκεκριμένο θέμα είναι κάτι το οποίο έπρεπε να το έχουμε συζητήσει εδώ και καιρό, μιας και συνέβη αυτό το θλιβερό γεγονός με τον Γιακουμάκη, αλλά και με τη νεαρή φοιτήτρια, αλλά και όλα αυτά τα δύσκολα και πραγματικά λυπηρά περιστατικά που συμβαίνουν στην ελληνική επαρχία. Να μην ξεχνάμε, βέβαια, και τον θάνατο του Άλεξ, διότι εμπίπτει και αυτός σε αυτή την περίπτωση. Θα, ήθελα, λοιπόν από την πλευρά του Υπουργείου Παιδείας, που ξέρω την ευαισθησία που διαθέτουν οι συνάδελφοι Βουλευτές και Υπουργοί που είναι αυτή τη στιγμή στο Υπουργείο Παιδείας, και πιστεύω ότι θα υπάρξει και μία συναίνεση με το Υπουργείο Υγείας, αλλά και με όλους τους άλλους Υπουργούς, οι οποίοι εμπλέκονται στη διαδικασία του bullying, να γίνει κάτι σημαντικό, ούτως ώστε να μπορέσουμε να βγούμε από τα αδιέξοδά μας στα θέματα που η ελληνική κοινωνία έχει εμπλακεί τα τελευταία χρόνια. Συζητάμε ένα θέμα, κύριε Πρόεδρε, που μας πονάει όλους - και γονείς και φίλους και συγγενείς και πονάει και την ελληνική πολιτεία. Παρακολουθούμε στο διεθνή Τύπο κάθε μέρα τα διεθνή γεγονότα σε χώρες πολύ ανεπτυγμένες τεχνολογικά, πνευματικά, αλλά και οικονομικά, και βλέπουμε ότι αυτό το φαινόμενο έχει πάρει τεράστιες διαστάσεις. Οι έρευνες αυτές σε διεθνές επίπεδο έχουν δείξει ότι περίπου το 15% των μαθητών έχουν βιώσει συμπεριφορές εκφοβισμού και βίας. Βέβαια, παρατηρείται στην πλειονότητα την εποχή της εφηβείας. Έχουν αλλάξει όμως οι εποχές. Ο κόσμος σήμερα περνάει δύσκολα, γενικά. Τα ερεθίσματα είναι πολύ περισσότερα. Και όλα αυτά έχουν μετατοπιστεί σε ηλικίες προς τα πάνω. Έρευνες στην Ελλάδα - το ξέρετε πολύ καλά, κύριε Πρόεδρε και κύριε Υπουργέ - έχουν δείξει ότι το φαινόμενο της βίας και του εκφοβισμού αφορά ένα στα δέκα παιδιά - είναι πολύ υψηλό ποσοστό για την Ελλάδα - με αποτέλεσμα σοβαρές επιπτώσεις στην ψυχοκοινωνική εξέλιξη και στις διαδικασίες εκμάθησης, που εκφράζονται με διάφορους τρόπους. Είναι γεγονός ότι έχουν γίνει πολλά βήματα τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα σε αυτό το επίπεδο. Θα πρέπει να γίνουν, κύριε Υπουργέ, περισσότερα. Μπορούμε, έστω και στη δύσκολη συγκυρία που περνάμε, να κάνουμε κάποια πιο σημαντικά πράγματα για το bulling που παρατηρείται το τελευταίο χρονικό διάστημα. Δεν θα μιλήσω για τα είδη του bulling. Σε όλες τις μορφές bullying, που παρατηρούμε το τελευταίο χρονικό διάστημα μπορούμε να βάλουμε και το πολιτικό bullying, αλλά αυτό είναι μία άλλη ιστορία, που θα συζητήσουμε εκτενέστερα μία άλλη φορά. Υπάρχουν, λοιπόν, πολλές μορφές εκφοβισμού, κατά τον οποίο ο θύτης προσπαθεί να απομονώσει κοινωνικά το άτομο - όχι μόνο στο σχολείο - ή το αγνοεί ή ακόμα κι επιχειρεί να πείσει και τους άλλους να αισθανθούν αντιπάθεια γι' αυτό. Σε κάθε περίπτωση, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ο εκφοβισμός και η βία στο σχολείο και στην κοινωνία αποτελούν πράξεις επιθετικότητας και οποιαδήποτε πράξη επιθετικότητας ενέχει μέσα της την έννοια του bullying. Έτσι, λοιπόν, εκφράζεται με διαφορετικό τρόπο σε κάθε ηλικία, σε κάθε κοινωνική ομάδα, σε κάθε επιστημονική ομάδα, σε κάθε ομάδα, η οποία έχει την ιδιαιτερότητά της. Έτσι, λοιπόν, κυρίες και κύριοι, ορίζεται το bullying ότι οριοθετείται, για να μπορεί η πολιτεία να το διακρίνει, να το ελέγχει και να το υπερβαίνει, κάτι το οποίο, δυστυχώς, ακόμη δεν ισχύει στην Ελλάδα. Θα πρέπει να το οριοθετήσουμε. Πρέπει να δούμε τι θα κάνουμε ως Βουλή των Ελλήνων, ως Έλληνες πολιτικοί, ως υπεύθυνοι άνθρωποι, ως γονείς, ως φίλοι, ως συγγενείς, ως μία χώρα, η οποία μπορεί και δίνει παραδείγματα ομοιογένειας, παραδείγματα πνεύματος, παραδείγματα καινοτομίας, ώστε, επιτέλους, έστω και την τελευταία στιγμή, στην Ελλάδα να κάνουμε κάτι διαφορετικό, κάτι το οποίο να είναι σύγχρονο για να μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε αυτήν τη σύγχρονη μορφή βίας που παρατηρείται, όχι μόνο στα σχολεία, αλλά και στην κοινωνία μας. Σας ευχαριστώ πολύ.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, τώρα θέλω λίγο τη βοήθειά σας για από εδώ και πέρα. Η τυπική διαδικασία λέει ότι, πρώτον, ρωτώ τον Υπουργό αν θέλει να απαντήσει τώρα.
Μετά, κύριε Πρόεδρε.
Δεν θέλετε τώρα. Έχουν γραφτεί εφτά συνάδελφοι. Οι Κοινοβουλευτικοί Εκπρόσωποι θέλουν να μιλήσουν οι επτά συνάδελφοι πρώτα και ύστερα εκείνοι ή έχετε το δικαίωμα, όπως το έχετε, να μιλήσετε τώρα;
Μετά τον κύριο Υπουργό θα μιλήσουμε εμείς.
Ο Υπουργός είπε ότι δεν επιθυμεί να παρέμβει τώρα. Θέλει μετά να παρέμβει. Επομένως και εσείς μετά. Ξεκινάμε, λοιπόν, τον κατάλογο των ομιλητών. Για να μην υπάρχουν παράπονα και απαντώ εμμέσως, κύριε Παππά, και σε εσάς, θα πάμε όπως το κάνουμε συνήθως. Ξεκινάμε με έναν ομιλητή από κάθε κόμμα και μετά οι υπόλοιποι με τη σειρά που είναι γραμμένοι. Δηλαδή, οι πρώτοι τέσσερις θα είναι εναλλάξ. Άρα, θα μιλήσουν η κυρία Κατριβάνου από τον ΣΥΡΙΖΑ, ο κ. Κεφαλογιάννης από τη Νέα Δημοκρατία, ο κ. Παππάς από τη Χρυσή Αυγή, ο κ. Μαυρωτάς από το Ποτάμι και ο κ. Παπαχριστόπουλος από τους ΑΝΕΛ. Κύριε Ορφανέ, είχατε γραφτεί κατά λάθος, γιατί εσείς είστε Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος. Οπότε σας έσβησα. Μετά είναι άλλοι τρεις συνάδελφοι: ο κ. Καρκατσούλης, ο κ. Λεουτσάκος και ο κ. Κουμουτσάκος. Συμφωνούμε;
Κύριε Πρόεδρε…
Αν μιλήσει ο Υπουργός, έχετε τη δυνατότητα να μιλήσετε.
Αν δεν μιλήσει ο Υπουργός, δεν έχει νόημα να μιλήσουν οι Κοινοβουλευτικοί Εκπρόσωποι.
Δεν μπορώ να του το επιβάλω, κύριε Λοβέρδο.
Η Κυβέρνηση επερωτάται. Αν δεν απαντήσει…
Θα απαντήσει ο κύριος Υπουργός. Απλά θέλει να ακούσει. Θα το πάμε τότε ως εξής: Θα μιλήσουν τέσσερις συνάδελφοι και θα μιλήσετε μετά, κύριε Υπουργέ.
Εξαντλείται ο κατάλογος των συναδέλφων, μιλάει ο Υπουργός και στη συνέχεια θα μπορέσουμε να απαντήσουμε.
Ωραία. Κακώς τότε παρεμβαίνετε. Αυτό είπα εξ αρχής. Δεν έγινα σαφής. Ξεκινάμε με την κ. Βασιλική Κατριβάνου, που μπορεί να μιλήσει είτε από το Βήμα είτε από τη θέση της. Ορίστε, κυρία συνάδελφε, έχετε τον λόγο για πέντε λεπτά.
Θα έχω την ανοχή σας, αν γίνεται.
Μη με ταλαιπωρείτε Παρασκευιάτικα. Θα την έχετε κι εσείς την ανοχή.
Ποτέ δεν σας ταλαιπωρώ. Κατ' αρχάς, χαίρομαι ιδιαίτερα που γίνεται αυτή η ερώτηση. Τη θεωρώ εξαιρετική και θεωρώ εξαιρετικό που γίνεται σε μία Κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, η οποία έχει και τη βούληση και τη δυνατότητα να εφαρμόσει ένα πρόγραμμα που να καλύπτει αυτήν την ερώτηση σε θέματα εκφοβισμού, θέματα επίλυσης συγκρούσεων, θέματα δικαιωμάτων κ.λπ.. Θεωρώ, επίσης, ότι έχει, όχι μόνο αυτήν τη δυνατότητα, αλλά έχει επιδείξει και με την πολιτική της ότι τα δικαιώματα και η αξιοπρέπεια των ανθρώπων που ζουν εδώ είναι η προτεραιότητά της και με όλα τα νομοσχέδια που έχει φέρει, όπως για τις εκατό δόσεις, για την ανθρωπιστική κρίση, για την ιθαγένεια, για τη διεύρυνση του συμφώνου συμβίωσης κ.λπ.. Γιατί; Πέρα από οτιδήποτε κάνουμε στα σχολεία, αν δεν υπάρχει ένα θεσμικό πλαίσιο που να καλύπτει τους ανθρώπους, να τους θωρακίζει, να μην υπάρχουν άνθρωποι δεύτερης κατηγορίας, να μην υπάρχουν άνθρωποι αόρατοι, να μην υπάρχουν στο περιθώριο χωρίς ίσα δικαιώματα, ό,τι και να κάνουμε σαν εκπαιδευτικό υλικό στα σχολεία ακυρώνεται. Ακυρώνεται θεσμικά, ακυρώνεται γιατί η κοινωνική μας εκπαίδευση είναι αντίθετη. Δηλαδή, στην προηγούμενη περίοδο, όταν δεν είχαμε ιθαγένεια, όταν δεν είχαμε σύμφωνο συμβίωσης, όταν υπήρχε ένας θεσμικός ρόλος και από τον ίδιο τον Πρωθυπουργό που ήταν ρατσιστικός, όποια αντιρατσιστική εκπαίδευση και εάν γινόταν στα σχολεία, ήταν άκυρη, γιατί η κοινωνία έπαιρνε άλλα μηνύματα και από την πολιτεία και από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Συμφωνώ με αυτό που είπε η κ. Χριστοφιλοπούλου, ότι είναι βασική η πρόληψη και όχι η καταστολή σε αυτό το πλαίσιο. Αυτό πρέπει να το καταλάβουμε. Η υπόθεση Γιακουμάκη αφορά το θέμα της ομοφοβίας. Πρέπει να το πούμε αυτό. Δεν είναι γενικά bullying. Είναι θέμα και ομοφοβικού bullying. Και αυτό είναι ένα μεγάλο ζήτημα στην ελληνική κοινωνία, που πρέπει να το αναγνωρίσουμε. Πρέπει να εκπαιδεύσουμε τους μαθητές μας και τους καθηγητές μας προς αυτή την κατεύθυνση. Επίσης πρέπει να βάλουμε και τη νομοθεσία ενάντια και στην ομοφοβία - όπως είπα το σύμφωνο, ο γάμος, όλα αυτά που θωρακίζουν τους ανθρώπους. Συγκεκριμένα όμως, πρέπει να μπει στην εκπαίδευση και σας το λέω από προσωπική εμπειρία, επειδή έχω δουλέψει με εκπαιδευτικούς και με παιδιά σε θέματα δικαιωμάτων και σε θέματα ρατσισμού. Στο θέμα του ρατσισμού οι εκπαιδευτικοί μας τα πάνε καλύτερα. Σε θέματα ομοφοβίας υπάρχει μεγάλη δυσκολία και στους ίδιους και μέσα στην τάξη, πώς να τα χειριστούν. Και εγώ εκεί θέλω να σας επιστήσω την προσοχή. Και στο θέμα της ομοφοβίας και στο θέμα της τρανσοφοβίας. Και το λέω αυτό, γιατί, όπου έχουμε εντοπίσει τρανς μαθήτριες, έχουν περάσει το χειρότερο bullying όλων, μέχρι και κάψιμο έχουν υποστεί. Νομίζω ότι η μεγαλύτερη επιτυχία του ΣΥΡΙΖΑ και οποιασδήποτε κυβέρνησης θα είναι να μπορέσει να κάνει ένα σχολείο, που δεν με νοιάζει τι θα μαθαίνει στα παιδιά, αλλά να μαθαίνει το εξής: Πώς να έχουμε ένα δημοκρατικό σχολείο, πώς τα παιδιά θα συμμετέχουν, πώς θα μάθουν να συνεργάζονται, πώς θα επιλύουν συγκρούσεις, πώς θα συμβιώνουν και πώς θα αξιοποιούν τη διαφορετικότητα. Πώς δηλαδή θα μπορούν να ζουν με τον άλλον και με όλη τη διαφορετικότητα που φέρει ο άλλος. Εάν ο ΣΥΡΙΖΑ κατορθώσει να προσθέσει σε αυτή την κατεύθυνση, θα είναι καταπληκτικό. Υπάρχουν πράγματα που έχουν γίνει στο παρελθόν. Υπάρχουν εκπαιδεύσεις για τα δικαιώματα, για τον εκφοβισμό, για τη διαμεσολάβηση κλπ. Θεωρώ, λοιπόν, ότι πρέπει να βάλετε ένα εβδομαδιαίο πρόγραμμα, που να έχει επίκεντρο αυτή την εκπαίδευση. Να είναι βιωματικό, να μην είναι θεωρητικό και να μην είναι σε μορφή διαλέξεων. Τα παιδιά δεν ακούνε, θέλουνε το βίωμα. Μόνο μέσα από το βίωμα καταλαβαίνει κάποιος, μαθαίνει και συνδιαλέγεται. Δεύτερον, για να γίνει αυτό, χρειάζεται να υποστηριχτούν οι καθηγητές. Όχι μόνο να μάθουν να κάνουν αυτά τα προγράμματα, δηλαδή να εκπαιδευτούν οι καθηγητές, αλλά να υπάρχει ενδυνάμωση των καθηγητών. Οι καθηγητές είναι μέχρι εδώ! Δεν αντέχουν να μάθουν οτιδήποτε καινούργιο, γιατί το θεωρούν ένα ακόμη βάρος. Θα πρέπει, λοιπόν, να τους δοθεί σταθερά χώρος, για να μπορούν να «ξεφορτώνουν» και να μάθουν κάτι καινούργιο προς αυτή την κατεύθυνση, πάλι με βιωματική εκπαίδευση. Αυτό μπορεί να γίνει μόνο σε μηνιαία βάση και με εποπτεία. Δεν μπορεί να τους το μάθεις μια φορά και να τους αφήσεις έτσι. Θα το ξεχάσουν και δεν θα το αξιοποιήσουν. Τρίτον, στην Αμερική και σε άλλα μέρη, το peer mediation, δηλαδή η διαμεσολάβηση των συμμαθητών, είναι αυτό που έχει αποδώσει περισσότερο. Όταν το κάνεις αυτό, το ίδιο το παιδί είναι στην αυλή, βλέπει το bullying να γίνεται και παρεμβαίνει και δεν είναι ένας απλός μάρτυρας. Αυτό πρέπει να το βάλετε στο μυαλό σας. Θεωρώ, όπως σας είπα, ότι πρέπει σε οτιδήποτε από όλα αυτά να συμπεριληφθεί το θέμα της ομοφοβίας, της τρανσοφοβίας και βέβαια του ρατσισμού, ειδικά τώρα που έχουμε και ανάπτυξη στα σχολεία, της Χρυσής Αυγής κ.λπ.. Θα έλεγα να μην προχωρήσετε, εάν δεν διαβουλευτείτε επί της ουσίας με τους καθηγητές, με τα παιδιά και ει δυνατόν με τους γονείς. Αλλά διαβουλευτείτε και φέρτε τις προτάσεις σας. Υπάρχει μεγάλη εμπειρία, γιατί οι άνθρωποι δουλεύουν, αγωνιούν και πάνε οι καθηγητές και κάνουν εκπαίδευση, για να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν αυτά τα θέματα στην τάξη. Αξιοποιήστε, λοιπόν, αυτή την εμπειρία και μάθετε τι πιάνει και τι δεν πιάνει. Μην κάνετε οτιδήποτε είναι on line, οτιδήποτε είναι θεωρητικό, οτιδήποτε είναι άλλο ένα πράγμα που πρέπει να διαβάσουνε, γιατί αυτά δεν πιάνουν τόπο. Είναι συμπληρωματικά, αλλά δεν είναι το καίριο. Δεν είναι η καίρια παρέμβαση. Η κ. Χριστοφιλοπούλου έχει δουλέψει σε τέτοια πράγματα, έχω συνεργαστεί μαζί της στο παρελθόν. Ξέρει τι λέμε. Τελειώνω. Για να γίνει αυτό, χρειάζεται διαβούλευση με όλη την κοινότητα. Και όταν λέω «όλη την κοινότητα», εννοώ εκπαιδευτικούς, παιδιά, γονείς. Προσέξτε το. Πρέπει να συμμετέχει ο γονιός. Να μπορεί να το υποστηρίξει. Να μπορεί να το καταλαβαίνει. Ξέρω ότι σε κάποιες γειτονιές, σε κάποιους δήμους, υπάρχει η λογική του ανοιχτού σχολείου, δηλαδή όταν τελειώνει το σχολείο, να μπορούν τα παιδιά στο χώρο του σχολείου να στηρίζονται είτε με κάποια πολιτιστικά θέματα είτε να παίζουν είτε να κάνουν άλλα μαθήματα.
Κυρία Κατριβάνου, ολοκληρώστε.
Αξιοποιήστε το και αυτό σε μεγαλύτερη εμβέλεια. Είναι ένας πάρα πολύ ικανός θεσμός. Όπου έχει λειτουργήσει, έχει πιάσει τόπο. Μπορεί να γίνει το σχολείο ένας πυρήνας στήριξης και μάθησης, σε μια κοινωνία που έχει πραγματικά μια τόσο μεγάλη αγωνία. Το bullying, o εκφοβισμός από κάτω έχουν θυμό, οργή, φόβο, αγωνία και αδυναμία να χειριστείς τη διαφορετικότητά σου και να ξέρεις τι θα κάνεις στη ζωή σου. Ευχαριστώ πολύ.
Κύριε Κεφαλογιάννη, έχετε τον λόγο. Μετά τον κ. Κεφαλογιάννη, τον λόγο έχει ο κ. Παππάς.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Θα ξεκινήσω από μία τουλάχιστον ατυχή αναφορά της συναδέλφου της κ. Κατριβάνου στην υπόθεση του Βαγγέλη Γιακουμάκη και μια σύνδεση περί ομοφοβικού bullying. Κυρία συνάδελφε, θα σας έλεγα, επειδή είναι εκκρεμής η ποινική δικογραφία, είναι ανοιχτή η υπόθεση, να μην βιαζόμαστε να βγάλουμε κάποια συμπεράσματα, ειδικά όταν δεν προκύπτουν πουθενά από αυτήν την υπόθεση. Λίγο σεβασμό στη μνήμη του παιδιού.
Όσο το κρύβουμε, τόσο το εντείνουμε. Δεν ξέρω αν ο Γιακουμάκης ήταν gay. Το bullying όμως ήταν ομοφοβικό.
Κυρία συνάδελφε, να το διευκρινίσετε αυτό, γιατί τουλάχιστον αυτό το συμπέρασμα βγήκε από την τοποθέτησή σας.
Δεν ήταν η πρόθεση της κ. Κατριβάνου αυτή.
… (Δεν ακούστηκε)
Κυρία Κατριβάνου, μην παίρνετε τον λόγο μόνη σας. Δεν ήταν η πρόθεσή της αυτή. Διευκρινίζει ότι μίλησε γενικά και όχι ειδικά.
Με καλύπτετε, κύριε Πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, πολύ φοβάμαι ότι σε συζητήσεις καθ' όλα χρήσιμες, όπως η σημερινή, διατρέχουμε έναν κίνδυνο ως Εθνική Αντιπροσωπεία. Να αναλωθούμε δηλαδή σε περιφραστικές καταδίκες και ατέρμονες αναλύσεις ψυχολογικού ή κοινωνιολογικού περιεχομένου για το φαινόμενο του σχολικού εκφοβισμού, τη στιγμή που για εμάς το ζητούμενο δεν είναι τίποτα περισσότερο και τίποτα λιγότερο από την ουσιαστική πολιτική του διαχείριση. Αισθάνομαι την ανάγκη να κάνω εισαγωγικά αυτήν την παρατήρηση, επειδή η ελληνική κοινωνία εξοικειώθηκε βίαια με τον σχολικό εκφοβισμό, μέσα από το τραγικό συμβάν του συμπατριώτη μου Βαγγέλη Γιακουμάκη, με αποτέλεσμα να μην έχει αναπτύξει ακόμα επαρκή γνωστική άμυνα για την αντιμετώπιση του φαινομένου. Ο δημόσιος διάλογος γύρω από το θέμα είναι εξαιρετικά φτωχός, γεμάτος στερεότυπα και προκαταλήψεις, που μάλλον συσκοτίζουν, παρά διαφωτίζουν τα αίτια, τη λειτουργία και κατ' επέκταση τα ενδεδειγμένα μέσα για την εξάλειψή του. Πιστεύω ότι όση σημασία έχει να γνωρίζουμε τι πρέπει να κάνουμε για την αντιμετώπιση του σχολικού εκφοβισμού, άλλη τόση σημασία έχει να κατανοήσουμε τι δεν πρέπει να κάνουμε, ώστε να μην συνεισφέρουμε στην υποτίμηση της σημασίας και συνεπώς στην αναπαραγωγή του φαινομένου. Καταθέτω ορισμένες σκέψεις, με την ελπίδα να φανούν χρήσιμες. Υπάρχει η εντύπωση ότι ο εκφοβισμός αφορά αποκλειστικά αυτόν που εκφοβίζει και εκείνον που εκφοβίζεται. Σε τέτοιου είδους, όμως, περιστατικά δεν εμπλέκονται δύο μέρη, αλλά τρία. Είναι ο θύτης, το θύμα και το κοινό τους. Πολύ συχνά, γινόμαστε και εμείς οι ίδιοι μέρος αυτού του κοινού. Η αδιάλειπτη προβολή του φαινομένου ως δήθεν μάστιγα της εποχής, όχι μόνο το αυτοτροφοδοτεί, αλλά το κάνει περισσότερο μόδα εκεί που η εμφάνισή του είναι σχετικά πρόσφατη, όπως στα σχολεία. Μέρος της παιδευτικής αξίας της ποινής των δραστών είναι η μαζική περιφρόνηση και όχι η μαζική προβολή. Το bullying είναι ένα εξαιρετικά σοβαρό θέμα για να ποστάρουμε αυτάρεσκα likes στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ως συγκλονισμένοι, οργισμένοι ή κοινωνικά ευαισθητοποιημένοι. Καλό είναι να θυμόμαστε πόσο θέριεψαν αντίστοιχα φαινόμενα τραμπουκισμού, ακόμα και με καθαρά πολιτικό περιεχόμενο μέσα από καταστάσεις μαζικών αφορισμών και στείρας δαιμονοποίησης, που συχνά προσδίδουν στον θύτη την αίγλη του παραβατικού και του αμφισβητία, που πηγαίνει κόντρα στο ρεύμα. Δεύτερον, δεν χρειάζεται να υποδαυλίζουμε συνεχώς τη μοιρολατρική λογική ότι το θύμα είναι ένα εξ ορισμού αδύναμο πλάσμα, που αν δεν λάβει τη βοήθεια, θα συνεχίσει να υπομένει στωικά, μέχρι τελικής πτώσεως. Όσο αλήθεια είναι ότι ο εκφοβισμός πετυχαίνει εκεί ακριβώς που τα θύματα δεν έχουν πουθενά να στραφούν για βοήθεια είτε λόγω ντροπής είτε λόγω αδιαφορίας και εγκατάλειψης, άλλο τόσο αληθές είναι ότι το πρόβλημα δεν αντιμετωπίζεται με καμπάνιες ευαισθητοποίησης, αλλά με κατάλληλες κοινωνικές δομές και εξειδικευμένους γνώστες, που θα αντιμετωπίσουν το πρόβλημα και θα βοηθήσουν τα παιδιά και τους εκπαιδευτικούς να το αναγνωρίσουν και να το αντιμετωπίσουν. Τέλος, δεν πρέπει να γίνουμε κι εμείς ένα μέρος ενός ανήλεου μιντιακού τσίρκου, το οποίο πρέπει να καταγγείλουμε με κάθε τρόπο και κάθε ευκαιρία, όπου παριστάνει ότι γνωρίζει τι συμβαίνει στην ψυχή και στη ζωή ενός νέου ανθρώπου και της οικογένειάς του. Όταν μιλάμε για τρυφερές ηλικίες, για παιδιά που ενοχοποιούνται επειδή είναι πιο ευαίσθητα, άρα μπορεί να μη συμπεριφέρονται όπως οι περισσότεροι ενήλικοι, δεν κάνουμε τίποτα περισσότερο από το να ενισχύουμε τα στερεότυπα που οδηγούν πολλούς, αντί να απορρίπτουν το θύτη, στο να αμφισβητούν βασικά δικαιώματα αυτού που δέχεται την επίθεση. Έτσι, όμως, αφήνουμε το περιθώριο και το πεδίο ελεύθερο για την εμφάνιση ακόμα περισσότερων περιστατικών βίας και εκφοβισμού. Ας κρατήσουμε, λοιπόν, τα στερεότυπα και τις προκαταλήψεις για το δικό μας σπίτι. Ευχαριστώ πολύ.
Κι εμείς, κύριε Κεφαλογιάννη. Άψογος! Κερδίσαμε και χρόνο. Κύριε Παππά, έχετε τον λόγο.
Κύριε Πρόεδρε, συζητούμε για την ενδοσχολική βία και πολύ καλά κάνουμε. Το Σώμα, όμως, αυτό, δεν είναι μόνο ένα εκλεγμένο νομοθετικό Σώμα. Προηγουμένως, ένας ομιλητής μίλησε για το παιδευτικό πνεύμα της Βουλής και συμφωνώ μαζί του. Ειδικά, λοιπόν, κατά τη διαδικασία της σημερινής συζητήσεως, τη διαδικασία ανάπτυξης αυτού του τύπου επερωτήσεων, δίδεται η ευκαιρία, θα έλεγα, παραγωγής ιδεών απ' αυτό το Σώμα. Στην αρχή της συζητήσεως ζητήθηκε από πολλούς συναδέλφους και στη συνέχεια πραγματοποιήθηκε η επέκταση της συζητήσεως σχετικά με τη βία. Οι συνάδελφοι αναφέρθηκαν και σε άλλα θέματα και ο κ. Λοβέρδος, με πάθος θα έλεγα μεγάλο, ζήτησε στην αρχή να επεκτείνουμε τη σημερινή συζήτηση. Συμφωνώ, είναι μια ευκαιρία να επεκτείνουμε την κουβέντα. Εμείς, όπως όλοι οι Έλληνες, κατά τον ίδιο τρόπο - και ομιλώ για τους Βουλευτές της Χρυσής Αυγής - βιώνουμε στην πράξη ένα είδος βίας, θα έλεγα μια μορφή κοινοβουλευτικής βίας. Βιώνουμε κι εμείς, όπως ο υπόλοιπος ελληνικός λαός, τη διαστρεβλωμένη μορφή της δημοκρατίας, την παραμορφωμένη δημοκρατία. Ας μου επιτραπεί η έκφραση - και θα τολμήσω να το πω - δικτατορία. Αιτιολογώ τη σκέψη μου λέγοντάς σας και ρωτώντας σας το εξής: Πότε ρωτήθηκε ο ελληνικός λαός για τα μεγάλα θέματά του; Το ένα κόμμα διαδέχεται το άλλο, ξεχνώντας την επομένη των εκλογών και το πρόγραμμά του και τις εξαγγελίες του. Ο λαός, λοιπόν, μένει πάντα στην άκρη, πάντα ευκολόπιστος και πάντα προδομένος. Δεν έγινε κανένα δημοψήφισμα εδώ και σαράντα χρόνια, αν εξαιρέσει κανείς το δημοψήφισμα του Δεκεμβρίου του 1974 σχετικά με το πολιτειακό. Δεν ρωτήθηκε ποτέ ο ελληνικός λαός ούτε για την ΕΟΚ, δηλαδή για την Ευρώπη ούτε για τον «ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗ», που είναι πολύ σπουδαίο θέμα, που μας επηρεάζει και θα μας επηρεάζει ούτε για το ευρώ ούτε για το μνημόνιο ούτε για τη μετάλλαξη της ελληνικής κοινωνίας, με τη νομοθετημένη πλέον αλλαγή των ηθών. Δεν ρωτήθηκε ούτε για την πληθυσμιακή μετάλλαξη των Ελλήνων με την αθρόα και απρόσκοπτη εισβολή ξένων, μη Ελλήνων. Στο σύγχρονο, λοιπόν, δίλημμα που τίθεται αυτές τις μέρες «πατρίδα ή ευρώ», «Ελλάδα ή Ευρώπη», εμείς ως λαϊκό κίνημα, ο Λαϊκός Σύνδεσμος Χρυσή Αυγή, απαντούμε σθεναρά και ελληνικά: Ελλάδα και μόνο Ελλάδα! Κυρίες και κύριοι, τη στιγμή αυτή που ομιλούμε έχουμε κατ' ουσίαν πόλεμο, πόλεμο χωρίς όπλα, αλλά πόλεμο με πεσόντες, πόλεμο με δυστυχία, με καταστροφές, με παράπλευρες απώλειες. Πραγματοποιείται μια βιαία μετάλλαξη της ελληνικής κοινωνίας: Μαρξιστές και καπιταλιστές θέλουν να διαλύσουν τη χώρα. Δεν θα τους αφήσουμε. Εμείς, οι Χρυσαυγίτες, δεν θα τους αφήσουμε. Απευθύνομαι σε όλους τους Έλληνες και σε όλες τις Ελληνίδες, σε όσους η ελληνική φλόγα καίει στην ψυχή τους και θα συνεχίσει να καίει, η φλόγα η ελληνική, που δεν πρόκειται να τη σβήσει κανείς. Καλούμε τους Έλληνες, με αυτή την ευκαιρία της σημερινής συζητήσεως, να μην φοβούνται, να σταθούν όρθιοι και ατρόμητοι μπροστά στην προπαγάνδα και την τρομολαγνεία των αργυρώνητων, των παπαγάλων υπαλλήλων του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου, των εκπροσώπων της άτυπης τετάρτης εξουσίας, τους παραμνημονιακούς τρομοκράτες παρουσιαστές των ειδήσεων των μεγάλων καναλιών. Καλούμε τους Έλληνες να σταθούν όρθιοι και μάχιμοι, να σταθούν ως Έλληνες ασυμβίβαστοι και να πουν το μεγάλο «όχι». Εμείς, ως τρίτη πολιτική δύναμη, αντιμνημονιακή και παθιασμένα λαϊκή και ελληνική, στεκόμαστε στο πλευρό του λαού και μαχόμεθα πολιτικά και θα συνεχίσουμε να μαχόμεθα, με όποιο προσωπικό ή άλλο κόστος, με όποιο εμπόδιο και αν βάζουν σε εμάς οι εκπρόσωποι του δήθεν δημοκρατικού τόξου. Εμείς είμαστε εναντίον όλων, όχι επειδή έτσι μας κάπνισε. Είμαστε εναντίον όλων, γιατί είμαστε με το λαό, είμαστε με την Ελλάδα. Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Ευχαριστώ κι εγώ, κύριε Παππά. Τον λόγο έχει ο κ. Μαυρωτάς.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Αγαπητέ κύριε Υπουργέ, αγαπητοί συνάδελφοι, είναι καλή η συζήτηση που γίνεται στην Ολομέλεια με αφορμή την επίκαιρη ερώτηση για την ενδοσχολική βία. Ακούσαμε και θα ακούσουμε πολύ ενδιαφέροντα πράγματα και νομίζω ότι θα είναι ακόμη μεγαλύτερη η συμβολή της, αν πάει αυτή η συζήτηση και στην κοινή συνεδρίαση των Επιτροπών Μορφωτικών και Κοινωνικών Υποθέσεων, όπως έχει προτείνει το Ποτάμι, και εκεί θα ακούσουμε και θα ρωτήσουμε τους ειδικούς επιστήμονες και θα βγάλουμε πολύ καλύτερα συμπεράσματα. Το φαινόμενο του bullying είναι παλιό παγκοσμίως. Υπάρχουν επιστημονικές μελέτες ήδη από τη δεκαετία του 1970. Υπάρχουν χώρες που έχουν αναπτύξει antibullying στρατηγικές και πολιτικές εδώ και χρόνια, όπως η Αμερική, η Μεγάλη Βρετανία, ο Καναδάς και η Γερμανία, ενώ στην Ελλάδα είναι ένα πρόβλημα το οποίο αναγνωρίστηκε σχετικά πρόσφατα και δεν γνωρίζαμε μέχρι τώρα τις πραγματικές του διαστάσεις. Στο φαινόμενο του σχολικού εκφοβισμού, στο bullying, εμπλέκονται πολλά μέρη: Είναι το παιδί που δέχεται τη βία, το παιδί ή τα παιδιά που την ασκούν, τα παιδιά θεατές σε αυτό το φαινόμενο, οι εκπαιδευτικοί και οι γονείς. Εγώ θα εστιάσω σε αυτό, που για εμένα είναι πολύ κρίσιμο, δηλαδή στο θέμα του διπλανού που σιωπά. Είναι μια συμπεριφορά που ενισχύει το ρόλο του πολίτη παθητικού θεατή, αντί για το ρόλο του πολίτη ενεργητικού παίκτη στο κοινωνικό γίγνεσθαι. Βλέπουμε δηλαδή το στραβό και λέμε «Πού να μπλέκουμε τώρα; Πού να τα βάλω εγώ με αυτούς;», μια συμπεριφορά που εκμεταλλεύονται όσοι ασκούν κάθε είδους βία και εκφοβισμό. Ο μεγαλύτερος, λοιπόν, αντίπαλος της βίας είναι ουσιαστικά η κοινωνική κατακραυγή και ο καλύτερος σύμμαχός της είναι η σιωπηλή αποδοχή. Αν αυτή η νοοτροπία καταπολεμηθεί, όταν είναι νωρίς - και το bullying είναι μια περίπτωση στην οποία ενδείκνυται αυτό να γίνει ήδη από τα σχολικά χρόνια, δηλαδή να μιλήσει ο διπλανός που σιωπά - τότε δυναμώνουν τα αντισώματα της κοινωνίας απέναντι στη βία κάθε μορφής. Βασική αιτία του φαινομένου είναι η μη ανοχή στη διαφορετικότητα, η οποία καλλιεργείται και στην κοινωνία και στο σχολείο, αλλά και στην οικογένεια. Με άλλα λόγια, όσο η κοινωνία περιθωριοποιεί ευάλωτες κοινωνικές ομάδες και υποδαυλίζει με τον τρόπο της τη σύγκρουση με αυτές τις ομάδες, οποιαδήποτε μεμονωμένη δράση στο σχολείο έχει πολύ μικρή αποτελεσματικότητα και απόδοση. Εδώ έχουμε κι εμείς έναν ρόλο ως Βουλευτές με τον λόγο που χρησιμοποιούμε ως εκπρόσωποι της κοινωνίας. Αν χρησιμοποιούμε ένα λόγο μισαλλόδοξο έναντι κοινωνικών ομάδων, όπως για παράδειγμα τον ομοφοβικό λόγο που έχουμε ακούσει κατά καιρούς από κάποιες πλευρές του Κοινοβουλίου, πώς είναι δυνατόν να περιμένουμε από ένα φυλλάδιο κατά της ομοφοβίας, που θα μοιραστεί στα σχολεία, να έχει αποτελεσματικότητα; Υπάρχουν οι δομές, όπως ακούσαμε από προηγούμενους ομιλητές και ομιλήτριες, τουλάχιστον στα χαρτιά. Το θέμα είναι πόσο συμβάλλουν στην πρόληψη και στην καταστολή του bullying και πόσο συντονίζονται και δημιουργούν συνέργειες μεταξύ τους για τη βελτιστοποίηση του αποτελέσματος. Όπως με τα περισσότερα πράγματα στην Ελλάδα, το ζήτημα έγκειται στον τρόπο υλοποίησης και όχι μόνο στη θεσμοθέτηση δεκάδων φορέων και στην εξαγγελία δεκάδων δράσεων. Πρέπει να πούμε ότι είναι πολύ σημαντικός και ο ρόλος των δασκάλων, των καθηγητών και των σχολικών συμβούλων, που πρέπει να έχουν ανοιχτές κεραίες, μία συνεχή επιμόρφωση και ευαισθητοποίηση σε τέτοια θέματα. Είναι τα πρώτα ραντάρ απέναντι σε τέτοια θέματα και πρέπει τα ραντάρ αυτά να είναι πάντα ανοικτά και να έχουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερη εμβέλεια. Επίσης, σημαντικό ρόλο καλούνται να παίξουν προγράμματα που αφορούν την εκπαίδευση ευαίσθητων και ευάλωτων κοινωνικών ομάδων της χώρας, όπως, για παράδειγμα, το πρόγραμμα «Εκπαίδευση των παιδιών Ρομά», που είναι ένα πρόγραμμα ομαλής ένταξης των αντίστοιχων παιδιών στα σχολεία των διαφόρων περιοχών, ένα πρόγραμμα που έχει λήξει όμως και δεν έχει συμπεριληφθεί στα επόμενα εμπροσθοβαρή προγράμματα του ΕΣΠΑ. Το bullying, όμως, δεν υπάρχει μόνο στο σχολείο. Μπορεί να υπάρξει στους αθλητικούς χώρους, σε μια κατασκήνωση, γι' αυτό πρέπει πάντα οι κεραίες μας να είναι ανοικτές. Ένα άλλο σημείο το οποίο πρέπει να αποσαφηνισθεί είναι και το θέμα της ηλικίας. Μιλάμε για σχολικό εκφοβισμό, ενώ υπάρχουν περιστατικά όπου το θύμα και ο θύτης παύουν να είναι ανήλικοι. Η περίπτωση του Βαγγέλη Γιακουμάκη κατέδειξε ότι το bullying μπορεί να συνεχιστεί και στην ενήλικη ζωή, σε συνθήκες που προσομοιάζουν στο σχολικό περιβάλλον. Υπάρχει στη μεταλυκειακή εκπαίδευση, λοιπόν, υπάρχει στο πανεπιστήμιο, υπάρχει στο στρατό, στην εργασία, ακόμη και στην πολιτική. Θα ήθελα, όμως, να επισημάνω ότι δεν πρέπει από τη μία άκρη του εκκρεμούς να πάμε στην άλλη. Άλλο η ευαισθητοποίηση και άλλο η υπερβολική αντίδραση και αναγωγή οποιασδήποτε φυσιολογικής διένεξης μεταξύ των παιδιών σε περιστατικό bullying. Πρέπει να ισορροπήσουμε, για να μην έχουμε το αντίθετο αποτέλεσμα, δηλαδή να αποφεύγεται η κοινωνικοποίηση των παιδιών, φοβούμενοι το bullying ή να οδηγήσουμε τα παιδιά στο να θεωρούν ότι κάθε πείραγμα του φίλου είναι bullying, αποστειρώνοντάς τα έτσι στις κοινωνικές τους σχέσεις. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Μισό λεπτό έχω ακόμα, κύριε Πρόεδρε;
Εντάξει, κύριε Μαυρωτά. Προχωρήστε.
Η μάχη θα κερδηθεί στην πρόληψη. Θέματα νομοθέτησης και απόπειρας ποινικοποίησης και καταστολής με έννομα μέσα του ζητήματος θα πρέπει να διερευνηθούν με μεγάλη προσοχή και φειδώ, καθώς ούτε η αποτελεσματικότητά τους έχει αποδειχθεί ούτε λύση αποτελούν, κυρίως όταν μιλάμε για ανήλικους. Τελειώνοντας, ανυπομονούμε να οριστεί και να γίνει κοινή συνεδρίαση των Επιτροπών Μορφωτικών και Κοινωνικών Υποθέσεων, με σκοπό τη σύνταξη και υποβολή σχετικής έκθεσης στη Βουλή, μετά από διάλογο με επιστημονικούς φορείς. Εκεί πέρα θα ακούσουμε πραγματικά τον επιστημονικό κόσμο και θα μπορέσουμε να βγάλουμε εμπεριστατωμένες προτάσεις, να προτείνουμε αλλαγές στις υπάρχουσες δράσεις ή ακόμη και να προτείνουμε νέες. Ευχαριστώ πολύ.
Μέχρι να έρθει ο φίλος μου κ. Παπαχριστόπουλος στη Βήμα, θα σας διαβάσω, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, τρεις ανακοινώσεις. Οι Υπουργοί Οικονομικών, Εθνικής Άμυνας και Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης και οι Αναπληρωτές Υπουργοί Οικονομικών, Εθνικής Άμυνας και Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης κατέθεσαν στις 18-6-2015 σχέδιο νόμου: «Ρύθμιση συνταξιοδοτικών θεμάτων του Δημοσίου και άλλες διατάξεις». Ο Βουλευτής κ. Εμμανουήλ Κόνσολας ζητεί άδεια τετραήμερης απουσίας στο εξωτερικό από την Παρασκευή 19 Ιουνίου έως τη Δευτέρα 22 Ιουνίου. Η Βουλή εγκρίνει;
Η Βουλή ενέκρινε τη ζητηθείσα άδεια. Ο Βουλευτής κ. Απόστολος Βεσυρόπουλος ζητεί άδεια τετραήμερης απουσίας στο εξωτερικό από την Παρασκευή 19 Ιουνίου έως τη Δευτέρα 22 Ιουνίου. Η Βουλή εγκρίνει;
Η Βουλή ενέκρινε τη ζητηθείσα άδεια. Ο κ. Παπαχριστόπουλος έχει τον λόγο.
Θα χαιρόμουν να υπογράψω και εγώ αυτή την επερώτηση, μαζί με τους συναδέλφους Βουλευτές του ΠΑΣΟΚ. Πιστεύω ότι είναι θλιβερό - διότι υποτίθεται ότι εδώ μέσα είναι η ποιότητα της σκέψης, ο πολύ δυνατός διάλογος, από τον οποίο μπορεί να αποκομίσουν και κάποιοι μαθητές που έρχονται να μας παρακολουθήσουν - το εξής. Η Ολομέλεια είναι άδεια και θα είναι άδεια σε κάθε σοβαρό θέμα, γιατί είναι πάρα πολύ σοβαρό το θέμα αυτό και αυτή είναι μία διαπίστωση λίγο κακή. Η βία, κατά τη γνώμη μου, είναι αδιαφάνεια, είναι ένα πολύ μεγάλο θέμα και θεωρώ λίγο άδικο να περιμένουμε από έναν Υπουργό Παιδείας να λύσει ένα θέμα, που είναι πια κοινωνικό ζήτημα με εκρηκτικές διαστάσεις. Για να βάλουμε τα πράγματα στη θέση τους - χωρίς να μονοπωλώ την αλήθεια - η αδιαφάνεια στη ζωή μας φέρνει βία. Η έλλειψη αξιοκρατίας φέρνει βία. Η οικονομική ανισότητα φέρνει τεράστια βία. Η διαδεδομένη διαπλοκή και διαφθορά, αυτή κι αν φέρνει βία της βίας! Το φαινόμενο δεν το ζούμε πια μόνο στα σχολεία. Δεν μπορώ να καταλάβω γιατί θα έπρεπε τα σχολεία να αποτελούν εξαίρεση, τη στιγμή που δεν λειτουργούμε πια σαν σύνολα, αλλά υπερισχύει η φιλοσοφία του ατόμου, του απόλυτου ατομισμού. Αυτό, μάλιστα, οδήγησε, ώστε, σύμφωνα με τη στατιστική της OXFAM, ογδόντα έξι μεγιστάνες - θα το λέω και ας κουράζω - να έχουν περιουσιακά στοιχεία όσο τριάμισι δισεκατομμύρια πολίτες, οι πιο φτωχοί σε όλον τον πλανήτη. Και μόνο αυτή η διαπίστωση είναι πραγματικότητα βίας. Θα ήθελα, επίσης, να επισημάνω ότι πάντα υπήρχαν - αλλά σε μικρογραφία - οι νταήδες. Δεν μου αρέσει να χρησιμοποιώ ξένες, εγγλέζικες λέξεις. Πιστεύω ότι η ελληνική γλώσσα έχει πολύ πλούσιο λεξιλόγιο. Ήταν οι νταήδες και στα χωριά και στα σχολεία και στο στρατό και παντού. Θα έλεγα, όμως, ότι τότε ήταν μια ευχάριστη, γραφική νότα και τίποτα περισσότερο, τίποτα λιγότερο. Σήμερα πλέον, η βία είναι σήμα κατατεθέν στη ζωή μας. Αλήθεια, τι πρότυπο μπορεί να έχει ένα παιδάκι που μεγαλώνει σε μια οικογένεια που ο πατέρας δεν έχει προσαρμοστεί ούτε στην αλληλεγγύη ούτε στο ότι πρέπει να λειτουργούμε σαν σύνολα στη ζωή μας; Το πρότυπο είναι συγκεκριμένο - και δεν μπορεί να το παραβιάσει κανείς, τουλάχιστον προς το παρόν - και μιλά για μεθόδους όχι καθαρές, όπως για παράδειγμα αυτές που έγραφε ο Ρουσσώ στον «Αιμίλιο», που έπαιρνε ένα παιδάκι από μικρό και το μεγάλωνε. Σήμερα πολλοί θα γελούσαν, γιατί εκεί ο Ρουσσώ, στον Διαφωτισμό, περνά τις ιδέες της αλληλεγγύης, των συνόλων, της αγάπης για τον πλησίον ή για τον αδύναμο ή την έννοια των πολυπολιτισμικών κοινωνιών και όλα αυτά, τα οποία θεωρούνται κωμικά, για να μην πω και αποτρεπτικά. Η δε οικονομική ανισότητα, που έχει σαν συνέπεια την τεράστια μετακίνηση πληθυσμών φτωχών ατόμων, που έρχονται στη «Γη της Επαγγελίας» - κάτι που το εισπράττουμε εμείς σήμερα - επιτείνει την έννοια της βίας και, μάλιστα - το επαναλαμβάνω - όχι μόνο στα σχολεία. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει προειδοποιητικά το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Μισό δευτερόλεπτο και τελειώνω, κύριε Πρόεδρε.
Συνεχίστε, κύριε συνάδελφε.
Είναι ένα θέμα εκρηκτικό. Πιστεύω ότι είναι ίσως το πιο επίκαιρο στην εποχή μας και θα έπρεπε αυτή η Αίθουσα σήμερα να είναι γεμάτη. Δεν είναι και δεν θα γίνει, γιατί βία ασκείται και εδώ μέσα στο ελληνικό Κοινοβούλιο. Λυπάμαι που το λέω. Θα ήθελα, τελειώνοντας, για να μην καταναλώνω χρόνο, να πω ότι προσυπογράφω όλη την εισήγηση που έκανε το Πανελλήνιο Σοσιαλιστικό Κίνημα, με όλες τις προτάσεις. Νομίζω ότι και ο Υπουργός που έχει ευαισθησία, θα τα λάβει υπόψη του, παρ' ότι - επαναλαμβάνω - είναι θέμα πρόληψης και όχι καταστολής. Ευχαριστώ πολύ.
Κι εμείς ευχαριστούμε, κύριε Παπαχριστόπουλε. Κύριε Καρκατσούλη, έχετε τον λόγο από τη θέση σας ή από το Βήμα, απ' όπου θέλετε.
Προτιμώ από εδώ, κύριε Πρόεδρε.
Όπως θέλετε, κύριε συνάδελφε. Ορίστε, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, νομίζω ότι η ανάπτυξη του θέματος μέχρι στιγμής έχει καλυφθεί, τόσο από τους επερωτώντες Βουλευτές συναδέλφους του ΠΑΣΟΚ, όσο και από τους υπόλοιπους ομιλητές. Αυτό που θα ήθελα εγώ στο λίγο χρόνο που έχω, είναι να κάνω κάποια συγκεκριμένη πρόταση για το τι μπορούμε να κάνουμε την επόμενη μέρα. Συμφωνούμε, λοιπόν, και εμείς ότι πρέπει να γίνει μια συνεδρίαση της διευρυμένης Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων και Δημόσιας Διοίκησης, προκειμένου να έχουμε χρόνο να συζητήσουμε. Τι να συζητήσουμε όμως; Επ' αυτής, λοιπόν, της ατζέντας θα ήθελα να απευθύνω κάποιες σκέψεις, κύριε Υπουργέ, με την παράκληση να τις δείτε. Αυτό το οποίο θεωρώ ότι είναι σημαντικό, είναι να δείτε το κομμάτι της αξιολόγησης των πολιτικών - θα αναφερθώ στο χρόνο που έχω - που έχουμε μέχρι τώρα. Εγώ θεωρώ, αντίθετα από κάποιους άλλους, ότι το Υπουργείο, αλλά και οι περιφερειακές Υπηρεσίες του Υπουργείου και κάποιες άλλες οργανώσεις μη κυβερνητικές ή άλλες, οι οποίες ασχολούνται με το θέμα, έχουν κάνει κάποια πράγματα. Δηλαδή, για να είμαι λίγο πιο συγκεκριμένος, μέτρησα επτά συγκεκριμένες δομές οι οποίες ασχολούνται μόνο με το θέμα της ενδοσχολικής βίας. Δεν θα τις αναφέρω. Τις ξέρετε. Έχουν ήδη αναφερθεί από άλλους συναδέλφους. Πρώτο ερώτημα: Το προϊόν αυτών των δομών ποιο είναι; Δηλαδή, τι έχουν κάνει μέχρι τώρα και πώς το αξιολογούμε σε σχέση με τον στόχο τον οποίο έχουμε βάλει είτε ως Κοινοβούλιο είτε εσείς ως πολιτική ηγεσία σε σχέση με το bullying; Υποθέτω ότι δεν θέλουμε να έχουμε άλλα κρούσματα και σίγουρα θέλουμε να δούμε την κατάσταση να βαίνει προς το καλύτερο, σε σχέση με το τραγικό συμβάν το οποίο συζητάμε και έδωσε την αφορμή για αυτή την επερώτηση και για αυτή τη συζήτηση σήμερα. Τις δομές να τις αξιολογήσουμε. Τι ακριβώς δηλαδή να αξιολογήσουμε; Να δούμε ποιες από αυτές, για παράδειγμα, έχουν ή δεν έχουν προστιθέμενη αξία. Διότι δείτε: Αν έχουμε έξι, επτά δομές, οι οποίες ασχολούνται μόνο με το bullying, το πρώτο ερώτημα το οποίο τίθεται είναι πώς συντονίζονται αυτές. Άρα ποιος το κάνει αυτό; Αντιλαμβάνομαι ότι κάθε Υπουργός, όπως εσείς ή όποιος άλλος, είναι σχεδόν αδύνατον να το κάνει, διότι ζητάει ένας άλλος να έχει και αυτός λόγο σε αυτόν. Και αυτό είναι γνωστό πρόβλημα της ελληνικής δημόσιας διοίκησης, ποιος θα συντονίζει εν πάση περιπτώσει όλους αυτούς οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για τον συντονισμό κάποιων άλλων. Εσείς, όμως, θα μπορούσατε, αν μη τι άλλο, για τους τριάντα εννιά περιφερειακούς συντονιστές που έχετε ορίσει με την απόφαση - εννοώ του έργου του συγκεκριμένου το οποίο έτρεξε από το Δ΄ Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης - να μας πείτε τι κάνουν αυτοί. Όχι με την έννοια να ψάξουμε να δούμε πού υπάρχουν ελλείμματα, αλλά πώς μπορούμε να βελτιώσουμε την παρουσία αυτών των ανθρώπων. Υπάρχουν τρεις άνθρωποι ανά περιφέρεια, σύμφωνα με το έργο το οποίο βλέπω εδώ από τα παραδοτέα, οι οποίοι έχουν επιμορφωθεί και εν πάση περιπτώσει αυτοί είναι υπεύθυνοι για την αντιμετώπιση των θεμάτων της σχολικής βίας. Άρα, λοιπόν, εδώ το νόημα αυτής της συζητήσεως θα μπορούσε να είναι: Να δούμε τις δομές, να δούμε τις υποδομές, να δούμε για όλα αυτά τα χρήματα - ήταν μισό εκατομμύριο, εγώ δεν λέω ότι ήταν πολλά, ωστόσο, ήταν ένα σημαντικό ποσό το οποίο διατέθηκε από το προηγούμενο Κοινοτικό Πλαίσιο Στήριξης για την αντιμετώπιση αυτού ακριβώς του θέματος - , να δούμε τα παραδοτέα τα οποία είχαμε, τι έμεινε, τι δεν έμεινε. Μπορεί να φαίνονται σαν λεπτομέρειες, αλλά μόνο έτσι, αν γενικευτεί η συζήτηση, μπορούμε να έχουμε μια συνολική εικόνα. Επίσης, θα πω ένα παράδειγμα: Στο να αξιολογήσουμε το θεσμικό πλαίσιο τι κάνουμε; Ψηφίζουμε νόμους ή τροποποιούμε διάφορες διατάξεις, αλλά κανείς δεν έρχεται να πει ότι εκείνες οι προηγούμενες απέδωσαν ή δεν απέδωσαν ή χρειαζόμαστε μια καινούργια. Χρειαζόμαστε δηλαδή προσωπική ευθύνη - γιατί αναφέρθηκε από κάποιους συναδέλφους - του ίδιου του εκπαιδευτικού σε σχέση με το θέμα της ενδοσχολικής βίας; Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν θεσπίσει πρόσφατα νομοθεσία τέτοια, που ενδεχομένως πρέπει εμείς να αλλάξουμε κάτι από τα δικά μας. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει προειδοποιητικά το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Αν θέλουμε να είμαστε ειλικρινείς εμείς, το μεγάλο μας πρόβλημα είναι - επαναλαμβάνω - στην αξιολόγηση. Και εννοώ την ευρύτερη αξιολόγηση, δεν εννοώ την αξιολόγηση μόνο προσώπων, αλλά και δομών και αποτελεσμάτων. Τρεις Διευθύνσεις έχει το Υπουργείο Παιδείας και έχει και Τμήμα το οποίο ασχολείται μόνο με αυτό. Ποια είναι τα παραδοτέα που έχουμε; Τι παρέδωσαν όλοι αυτοί; Τι έδωσαν σε σχέση με αυτό; Έδωσαν κάποιες εγκυκλίους; Να τις δούμε. Πήγαν παρακάτω; Έχω, λοιπόν, την εντύπωση ότι, μιλώντας για τέτοια θέματα, θα πρέπει πρώτα να κάνουμε μια αποτίμηση του τι ήδη έχουμε και στη συνέχεια να σχεδιάσουμε κάτι το οποίο θα είναι βατό. Διότι, κατά τα λοιπά, γίνονται συζητήσεις και γενικόλογες αναφορές, του τύπου «πρέπει, πρέπει να σταματήσει». Νομίζω ότι η Βουλή δεν πρέπει να εξαντλείται σε αυτό, αλλά ασκώντας και ένα είδος κοινοβουλευτικού ελέγχου, θα έλεγα, μέσω των άλλων μηχανισμών που έχει, να φέρει κάποια πρόταση την οποία θα μπορούσε να συζητήσει το Σώμα και να είναι ένα βήμα πιο μπροστά. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Αυτά ήθελα να σας πω. Ευχαριστώ πολύ.
Λοιπόν, ολοκληρώνουμε τους ομιλητές με δύο « - άκους», τον κ. Ευστάθιο Λεουτσάκο και τον κ. Γεώργιο Κουμουτσάκο. Κύριε Λεουτσάκο, έχετε τον λόγο για πέντε λεπτά.
Αγαπητοί συνάδελφοι και συναδέλφισσες, νομίζω ότι για το θέμα που συζητάμε σήμερα, το μεγαλύτερο bullying το δέχθηκε ο ίδιος ο ελληνικός λαός τα πέντε χρόνια του μνημονίου. Μάλιστα, το δέχεται και σήμερα, που προσπαθούν να καλλιεργήσουν ότι ή θα πρέπει να οδηγηθούμε στην υποταγή, στην ταπείνωση ή στην καταστροφή. Προσπαθούν με αυτό τον τρόπο να κατατρομοκρατήσουν έναν ολόκληρο λαό να δεχθεί υποταγή και ταπείνωση. Αυτό είναι η πιο ακραία μορφή του bullying. Για το συγκεκριμένο παιδί από την Κρήτη, τον Βαγγέλη Γιακουμάκη, νομίζω ότι κάποιοι έκαναν ό,τι χειρότερο μπορούσαν να κάνουν. Του έκαναν τον βίο αβίωτο και έτσι ένα παιδί, στην πιο όμορφη και χρήσιμη ηλικία και έχοντας όλη τη ζωή μπροστά του, οδηγήθηκε ή τον οδήγησαν στην έξοδο από τη ζωή. Η έξαρση αυτών των περιστατικών στο σχολικό περιβάλλον δεν είναι χωρίς αιτία και δεν γίνεται και σε ουδέτερο κοινωνικό περιβάλλον. Εάν κανείς ρίξει μια προσεκτική ματιά, θα δει ότι αυτό καλλιεργήθηκε και γιγαντώθηκε όταν συγκροτήθηκαν ορισμένα πρότυπα σε μια Ελλάδα, σε μια χώρα που είχε επίπλαστη ευημερία, είχε το πρότυπο των πετυχημένων, είχε μοντέλα στην εμφάνιση και τη συμπεριφορά. Αλλά και στη συνέχεια στην Ελλάδα των μνημονίων, της ανεργίας και του κοινωνικού αυτοματισμού τα φαινόμενα αυτά βρήκαν πρόσφορο πεδίο. Όποια και όποιος δεν ανταποκρίνεται σ' αυτά τα κυρίαρχα επιβαλλόμενα μοντέλα από πλευράς εμφάνισης, οικονομικής κατάστασης, επιλογών συμπεριφοράς και ταυτότητας, μπορεί να βρεθεί στο στόχαστρο. Και αυτό στο πλαίσιο μιας κοινωνίας που η έλλειψη ανοχής απέναντι στο διαφορετικό και το «ξένο» καλλιεργούνταν και καλλιεργείται κυρίαρχα και από τα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Όλα αυτά στο πλαίσιο μιας κοινωνίας που η ίδια τα έχει δεχθεί στο σύνολό της και όχι μόνο στο σχολικό περιβάλλον, αλλά και στο εργασιακό, το κοινωνικό και στην κατοικία. Όλοι όσοι σήμερα που επικαλούμαστε - και δικαίως! - και ζητάμε από την πολιτεία - εξάλλου αυτή είναι η υποχρέωση της πολιτείας - να προστατεύσει το δικαίωμα της ασφάλειας, της υγείας και της μάθησης, να μην ξεχνάμε τι συντελέστηκε αυτά τα χρόνια ιδιαίτερα στο κομμάτι των σχολικών μονάδων. Συντελέστηκε μια βαθιά υποβάθμιση, η οποία δημιούργησε καλύτερο περιβάλλον για να αναπτυχθούν αυτά τα φαινόμενα, αφού, καλλιεργώντας παρεμβάσεις που είχαν έναν σκληρό, νεοφιλελεύθερο χαρακτήρα, ενίσχυσαν τους φραγμούς στην εκπαίδευση, αύξησαν τον ανταγωνισμό και τον ατομισμό, συρρίκνωσαν το σύνολο του σχολικού χάρτη στη χώρα μας και απαξίωσαν τους εκπαιδευτικούς. Αυτό έγινε συνεχώς επί πέντε χρόνια, μια απαξίωση της εκπαιδευτικής μονάδας, όταν όλοι ακόμα και εδώ τώρα συνομολογούμε ότι από τα πρώτα που θα πρέπει να αναβαθμιστούν και να βρεθούν μέθοδοι και τρόποι για να αντιμετωπιστούν είναι η ίδια η σχολική κοινότητα και ο ίδιος ο εκπαιδευτικός. Και πρέπει να υπάρχει ένα τέτοιο πλαίσιο, το οποίο να μπορεί να ανταποκριθεί και να αντιμετωπίσει με συνέπεια και συνέχεια ένα δύσκολο φαινόμενο, που, παρά τις δυσκολίες, πρέπει να ξεπεραστεί. Νομίζω ότι η εκπαίδευση πρέπει να αλλάξει ρότα, να στρίψει και να καλλιεργήσει όχι μόνο γνώσεις σε εξειδικευμένα μαθήματα - τα οποία και αυτά έχουν τη σημασία τους και πρέπει να καλλιεργηθούν - , αλλά και αξίες, όπως την αξία της αλληλεγγύης, της συλλογικότητας, της συνεργασίας, της στήριξης του αδυνάτου, της ανοχής στη διαφορετικότητα. Αυτή κατά τη γνώμη μου είναι η ουσιαστική παιδεία που πρέπει να παρέχουμε σήμερα στους νέους, στα παιδιά από το νηπιαγωγείο, στο δημοτικό, στο γυμνάσιο, ώστε να έχουν την πυγμή για να διεκδικήσουν στην πορεία τους μέσα στην κοινωνία το δικαίωμα της ζωής τους. Ευχαριστώ.
Ο κ. Γεώργιος Κουμουτσάκος έχει τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, δεν μπορώ παρά να αντιδράσω σε κάτι που μόλις ελέχθη, ότι η Ελλάδα υφίσταται το τελευταίο χρονικό διάστημα και κατά την περίοδο της κρίσης, όπως ειπώθηκε, ένα bullying. Και θα ήθελα να ρωτήσω: Υπάρχει πιο ακραία μορφή bullying από το να λέει ένα κυβερνητικός Βουλευτής ότι θα επιβληθεί δελτίο τροφίμων και δελτίο καυσίμων; Ποιος μπορεί να τρομάξει περισσότερο έναν λαό από αυτά τα απαράδεκτα…
Δεν υπήρξε ποτέ τέτοια δήλωση.
Κύριε Λεουτσάκο, δεν απευθύνεται σε εσάς. Δεν το είπατε εσείς.
… απ' αυτά τα απαράδεκτα που ξεστόμισε κυβερνητικός Βουλευτής.
Κανένας Βουλευτής δεν το έχει πει αυτό.
Όχι εσείς, κύριε Λεουτσάκο.
Κανένας Βουλευτής. Ξέρω για ποιον λέτε.
Μη χαλάσουμε τώρα το κλίμα. Είπατε εσείς αυτά που είπατε. Ο κ. Κουμουτσάκος δικαιούται να πει την άποψή του ελευθέρως.
Επειδή για μια ακόμη φορά ένα κοινωνικό φαινόμενο επιχειρείται να ιδεολογικοποιηθεί με έναν τρόπο που είναι μακράν του φαινομένου, θα απαντήσω με ένα μόνο επιχείρημα. Φαινόμενα σχολικού εκφοβισμού και βίας υπάρχουν σε κοινωνίες - και μάλιστα εντονότερα από ό,τι στην Ελλάδα τα τελευταία πέντε χρόνια - που βρίσκονται σε μεγάλη ακμή οικονομική ή που δεν έχουν τα τρομερά προβλήματα που περνάει η Ελλάδα αυτά τα πέντε χρόνια. Εκεί τι συμβαίνει και υπάρχει το φαινόμενο; Ας μείνει, λοιπόν, αυτή η απόπειρα ιδεολογικοποίησης ενός κοινωνικού προβλήματος με την απάντηση αυτή. Είναι ένα νοσηρό φαινόμενο το φαινόμενο του ενδοσχολικού εκφοβισμού και της βίας. Δηλητηριάζει όχι μόνο την καθημερινότητα, αλλά μπορεί και το σύνολο της ζωής των νέων παιδιών, με τραγικά αποτελέσματα πολλές φορές. Μια αυτοκτονία νέου παιδιού είναι κάτι που η κοινωνία μας δεν πρέπει να αντέχει. Και πολλές φορές αυτές οι αυτοκτονίες είναι τυπικά αυτοκτονίες, ενώ ουσιαστικά είναι δολοφονίες. Οδηγούνται εκεί, σε αυτό το απονενοημένο διάβημα νέα παιδιά, γιατί υφίστανται μια συνεχή πίεση, που δεν μπορούν να αντέξουν. Προφανώς, όταν μιλάμε για σχολικό εκφοβισμό και βία, δεν μιλάμε για έναν περιστασιακό καβγά στη γωνία της αυλής του σχολείου. Μιλάμε για φαινόμενο που έχει χαρακτηριστικά μονιμότητας. Συγκεκριμένοι θύτες ή θύτης και συγκεκριμένα θύματα ή θύμα. Αυτό που κάνει τόσο δύσκολο έναν αποτελεσματικό τρόπο αντιμετώπισης του φαινομένου είναι ένα ιδιότυπο χαρακτηριστικό που έχει. Είναι το χαρακτηριστικό μιας ιδιόμορφης ομερτά, μιας σιωπής. Σιωπής του θύτη, που γνωρίζει ότι έχει μια παραβατική συμπεριφορά, σιωπής του θύματος, που δεν θέλει να εμφανίζεται περιθωριοποιημένο και ηττημένο στη μαθητική κοινότητα, αλλά και σιωπής ακόμα και των μαρτύρων φαινομένων bullying. Αυτό για να σπάσει, που είναι η πρώτη και κύρια μέθοδος για να το αντιμετωπίσουμε, απαιτεί εγρήγορση, ενημέρωση και συνεχή εκπαίδευση. Εάν δεν μπορέσουμε να σπάσουμε αυτό τον κύκλο της ομερτά, δεν θα μπορέσουμε ποτέ να αντιμετωπίσουμε αυτό το φαινόμενο, το οποίο έχει πάρει πρόσφατα και μια άλλη διάσταση, πιο δηλητηριώδη και πιο επικίνδυνη: τη διαδικτυακή του μορφή. Ξέρετε τι συμβαίνει πολλές φορές; Το θύμα της αυλής το πρωί γίνεται ο θύτης της νύχτας στο διαδίκτυο. Και είναι πολύ σκληρός, γιατί εκδικείται. Το φαινόμενο, λοιπόν, είναι σύνθετο. Απαιτεί συνέργεια, συνεργασία και συντονισμό πολλών πλευρών της δράσης της πολιτείας. Ειδάλλως δεν θα μπορέσουμε να το αντιμετωπίσουμε. Εγώ θα ήθελα να μιλήσω μόνο - γιατί ακούστηκαν πολλές προτάσεις και μακάρι το αρμόδιο Υπουργείο να τις ακούσει, να τις μελετήσει και να προχωρήσει γρήγορα στην εφαρμογή τους, αυτών που θεωρεί ρεαλιστικές και εφαρμόσιμες - για πολύ λίγο για την ευρωπαϊκή διάσταση. Κινηθείτε, κύριε Υπουργέ, προς την Ευρώπη. Ξέρω ότι δεν την αγαπάτε πολύ, δεν σας ταιριάζει πολύ, δεν την καταλαβαίνετε την Ευρώπη, αλλά διεκδικήστε κοινοτικά κονδύλια για την αντιμετώπιση του φαινομένου. Υπήρχαν προγράμματα, το «ΔΑΦΝΗ», υπάρχει το «SAFER INTERNET», με παρουσία και με ενημέρωση για το φαινόμενο στην Ελλάδα. Προσωπικά επιχείρησα να το κάνω, με μια σχετική επιτυχία, ως μέλος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, καταθέτοντας σχετικό και το μόνο ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την αντιμετώπιση του φαινομένου και για να υπάρξει ευρωπαϊκή ημέρα κατά της ενδοσχολικής βίας και του εκφοβισμού. Αυτή η μέρα δεν θα είναι μόνο μια μέρα συζήτησης, αλλά μπορεί να αντληθεί ή να γίνει αφορμή να αντληθούν και κεφάλαια πολύ χρήσιμα και για την ενημέρωση και για την αντιμετώπιση. Κλείνω με αυτό: Το πρώτο μέλημα για την αντιμετώπιση ενός σύνθετου, νοσηρού φαινομένου είναι να σπάσει ο κύκλος της σιωπής που το περιβάλλει, ο κύκλος της ομερτά μεταξύ θύτη, θύματος και κοινωνίας. Αυτό πρέπει να κάνουμε και σε αυτό πρέπει να συμβάλλουμε. Και ελπίζω ότι η σημερινή συζήτηση στη Βουλή των Ελλήνων, με πρωτοβουλία της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ, συνέβαλε προς αυτήν την κατεύθυνση όσο μπορούσε να συμβάλει. Ευχαριστώ πολύ.
Ήρθε η ώρα τώρα να μιλήσει ο Υπουργός. Κύριε Υπουργέ, έχετε είκοσι λεπτά πρωτολογία, δέκα λεπτά δευτερολογία, πέντε τριτολογία. Θερμή παράκληση, λόγω και της ρητορικής σας δεινότητος, μην εξαντλήσετε όλους τους χρόνους. Αμέσως μετά μπαίνουμε στους Κοινοβουλευτικούς Εκπροσώπους. Έχετε τον λόγο, κύριε Υπουργέ.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Δεν θα εξαντλήσω όλους τους χρόνους. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, κατ' αρχάς πρέπει να σας πω - γιατί ζητήθηκε από την αρχή, από τον κ. Κρεμαστινό νομίζω - για την απουσία του Υπουργού. Ο Υπουργός τυχαίνει να έχει ένα ελαφρό πρόβλημα υγείας, που δεν του επιτρέπει να είναι εδώ. Δεν μπορώ να πω φυσικά περισσότερες λεπτομέρειες.
Περαστικά.
Περαστικά.
Θα του τα διαβιβάσω, κύριε Λοβέρδο και κυρία Χριστοφιλοπούλου. Νομίζω ότι μια αναβολή θα ήταν μάλλον λάθος. Νομίζω ότι έγινε μια πάρα πολύ καλή συζήτηση. Καταλαβαίνετε ότι μας ενδιαφέρει πρωτίστως να κατανοήσουμε το φαινόμενο. Νομίζω ότι η Βουλή σε αυτό συνέβαλε σήμερα, σε δύο κατευθύνσεις: πρώτον, να κατανοήσουμε το φαινόμενο και, δεύτερον, να κατευθύνουμε τις δράσεις εκεί που θεωρούμε ότι είναι οι γενεσιουργές αιτίες, που το παράγουν δηλαδή. Θα ήθελα να πω εκ προοιμίου ότι η τοποθέτηση του κ. Καρκατσούλη ήταν προς τη σωστή κατεύθυνση, όσον αφορά το σημείο ότι το περιεχόμενο της κοινής συνεδρίασης των Επιτροπών Μορφωτικών και Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής. Όσον αφορά το θέμα, πρέπει περισσότερο να στραφεί όχι σε αυτό που κάναμε σήμερα εδώ, αλλά στην αποτίμηση των δράσεων του Υπουργείου και των προγραμμάτων, ώστε να ξέρουμε και με μεγαλύτερη άνεση να συζητήσουμε τι έγινε και πώς προχωράμε από εκεί και πέρα.
Κύριε Υπουργέ, να σας διακόψω για τριάντα δευτερόλεπτα, σας παρακαλώ. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα ότι τη συνεδρίασή μας παρακολουθούν από τα άνω δυτικά θεωρεία, αφού ξεναγήθηκαν στην έκθεση της αίθουσας «ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ» και ενημερώθηκαν για την ιστορία του κτηρίου και τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας της Βουλής, πενήντα πέντε μέλη από τη Λέσχη Φιλίας Κυψέλης. Εκ μέρους της Βουλής των Ελλήνων σάς καλωσορίζουμε στη Βουλή και ευχαριστούμε για την επίσκεψη. [[Χειροκροτήματα απ' όλες τις πτέρυγες της Βουλής]] Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Θα έλεγα ότι το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας αναπτύσσεται πάνω σε μια αντίληψη μη ανοχής της διαφορετικότητας. Καθημερινά ερχόμαστε σε επαφή με ανθρώπους οι οποίοι έχουν κάποια χαρακτηριστικά που τους διαφοροποιούν από αυτόν τον λεγόμενο και αντιεπιστημονικό όρο «φυσιολογικό μέσο όρο». Δεν υπάρχει φυσιολογικός μέσος όρος. Στο πλαίσιο αυτό ό,τι αποκλίνει από αυτό - και αυτό είναι θέμα παιδείας και κουλτούρας όλης της κοινωνίας - εμφανίζεται ως το λεγόμενο κοινωνικό στίγμα, που οδηγεί τελικά στον κοινωνικό αποκλεισμό των ατόμων. Υπάρχουν, όπως γνωρίζετε, πολλά είδη κοινωνικού στίγματος. Μπορεί να είναι σωματικά γνωρίσματα, όπως είναι η αναπηρία, η σωματική δυσπλασία, το γήρας, βεβαίως - το οποίο κάποια στιγμή όλοι θα περάσουμε - , το στίγμα που αναφέρεται σε ψυχικά νοσήματα, όπως είναι ψυχική ασθένεια, εθισμός σε ουσίες. Πόσοι άνθρωποι, ας πούμε, ακόμα και τώρα θεωρούν ότι τα άτομα με σχιζοφρένεια είναι επικίνδυνα; Άρα οδηγούνται σε μια απόσταση από αυτά και από το σημείο αυτό μέχρι του να φθάσουμε στον κοινωνικό αποκλεισμό και στην προκατάληψη είναι πάρα πολύ μικρό το διάστημα. Πόσες είναι οι διακρίσεις που υφίστανται άτομα τα οποία χαρακτηρίζονται ως διαφορετικά, είτε έχουν διαφορετικό χρώμα είτε διαφορετικό σεξουαλικό προσανατολισμό είτε διαφορετική γλώσσα, είτε διαφορετικά - όπως είπαμε προηγουμένως - σωματικά χαρακτηριστικά και άλλα; Και πόσο το σχολείο θα έπρεπε να ενθαρρύνει προγράμματα που να βοηθούν τον μαθητή στο να θεωρεί ότι το διαφορετικό είναι απολύτως φυσιολογικό, καθώς κάποια στιγμή ο καθένας εξ ημών μπορεί να μεταπέσει στην κατηγορία του διαφορετικού; Παραδείγματος χάριν, ένας άστεγος. Μπορεί ο καθένας από εμάς να βρεθεί στη θέση αστέγου ή ενός μετανάστη - όπως έχουμε δει πολλά παιδιά της Ελλάδας, της χώρας μας, να φεύγουν τώρα ως μετανάστες - ή μπορεί να μεταπέσει το επόμενο δεκάλεπτο σε μια κατάσταση ΑΜΕΑ από ένα τροχαίο ατύχημα. Και, βεβαίως, είναι και το αναπόφευκτο γήρας, με τη σωματική ανικανότητα που επιφέρει. Αυτό είναι μια ολόκληρη κουλτούρα, η οποία μπορεί στο πλαίσιο της διδαχής, της διαπολιτισμικότητας, με ολόκληρα προγράμματα να διδάσκεται. Η κ. Χριστοφιλοπούλου νομίζω ότι με την πρώτη ομιλία της εντόπισε σωστά τη λέξη «πρόληψη». Η πρόληψη περιλαμβάνει κι αυτή τον σεβασμό της διαφορετικότητας. Θα έλεγα ότι ένα άτομο το οποίο παρουσιάζει μια διαφορετικότητα το δυσκολότερο ζήτημα που έχει να αντιμετωπίσει είναι όχι αυτή ταύτη τη διαφορετικότητα, αλλά την αρνητική στάση της κοινωνίας απέναντι σε αυτήν τη διαφορετικότητα. Ενσωματώνει, ξέρετε, μέσω του βλέμματος των άλλων, που είναι ο καθρέφτης, ότι το ίδιο είναι διαφορετικό, άρα κατώτερο. Άρα δεν έχει και ίδια δικαιώματα. Έτσι μπορεί να υποστεί και τη σχολική βία και την πάσης φύσεως βία, γιατί πραγματικά είναι ένα άτομο το οποίο έχει ενσωματώσει ότι είναι κατώτερο, άρα δεν αξίζει. Βέβαια, είναι αλήθεια πως πολλά άτομα δεν γνωρίζουν πώς να φερθούν σε ένα άτομο με αναπηρία ή άλλου είδους απόκλιση και γίνονται - χωρίς πάντα να το συνειδητοποιούν - φορείς στερεοτύπων και προκαταλήψεων, με συχνές αντιδράσεις, όπως το επίμονο κοίταγμα σε ένα άτομο που είναι διαφορετικό ή αδιάκριτες ερωτήσεις ή συμπεριφορά απόρριψης των ατόμων αυτών. Όσον αφορά τα προβλήματα ψυχικής υγείας, είναι πολύ πιο συχνά από ό,τι πιστεύει η επικρατούσα κοινωνική αντίληψη. Σύμφωνα με διεθνείς επιστημονικές έρευνες, το 1/5 των ενηλίκων έχει βιώσει τουλάχιστον μια φορά σε κάποιο στάδιο της ζωής του κάποια εμπειρία ψυχικής δυσλειτουργίας. Έτσι, λοιπόν, θα έλεγα ότι τα όρια ανάμεσα στο «φυσιολογικό» και στο «παθολογικό» είναι πολλές φορές δυσδιάκριτα και πολύ εύκολα μπορεί να περάσει ο καθένας, όπως ανέφερα προηγουμένως, από τη μια κατηγορία στην άλλη. Σήμερα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, καλούμαστε να συζητήσουμε αυτό το ζήτημα. Ορθώς μας απασχολεί. Η πρωτοβουλία που αναλήφθηκε από τους συναδέλφους Βουλευτές είναι άξια επαίνων. Στόχος, βέβαια, του Υπουργείου σε αυτήν τη συζήτηση δεν είναι να εστιάσουμε στα τραγικά γεγονότα που συνέβησαν και όχι γιατί δεν τα θεωρούμε σημαντικά, αλλά γιατί σήμερα πρέπει να αποσαφηνίσουμε τις δράσεις της πολιτείας στην κατεύθυνση της καταπολέμησης της ενδοσχολικής βίας, ώστε να μη χρειαστεί να κάνουμε τέτοια συζήτηση ποτέ ξανά. Ακούγοντας τις τοποθετήσεις προηγουμένως, θα ήθελα να υπογραμμίσω το γεγονός ότι η καταπολέμηση του φαινομένου ενδοσχολικής βίας εξαρτάται, όπως ο καθένας κατανοεί βεβαίως, από μια πληθώρα παραγόντων και συναρτάται άμεσα με τις γενικότερες κοινωνικές συνθήκες, οι οποίες, σε περιπτώσεις κοινωνικής και οικονομικής κρίσης, όπως η σημερινή, λειτουργούν δυστυχώς πολλαπλασιαστικά. Το ερώτημα, λοιπόν, που τίθεται είναι πώς μπορεί το Υπουργείο να απαντήσει ουσιαστικά και αποτελεσματικά σε ένα τόσο πολυδιάστατο φαινόμενο, το οποίο αφορά βεβαίως το σχολικό περιβάλλον, αλλά οι πραγματικές αιτίες του πολλές φορές το υπερβαίνουν. Και ακόμη γνωρίζουμε ότι δεν είναι ανεξάρτητη η οικονομική κρίση που βιώνουμε από την ένταση του φαινομένου που θα συνεχίσει και το επόμενο διάστημα. Σε αυτό το πλαίσιο, μετά από αυτήν την εισαγωγή, ήθελα να σας πω ότι το Υπουργείο Παιδείας έχει εστιάσει την προσοχή του σε δύο δέσμες δράσεων: Αφ' ενός στις δράσεις καταγραφής, πρόληψης και παρέμβασης και αφ' ετέρου στις δράσεις ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης. Και πρέπει να σας πω από την αρχή, με κάθε εντιμότητα, ότι αυτούς τους τομείς δεν τους επινοούμε. Δεν αρχίζουμε από το μηδέν, δεν ερχόμαστε να πούμε ότι δεν έχει γίνει τίποτα και ότι τα τραγικά φαινόμενα που παρουσιάστηκαν ήταν αποτέλεσμα μιας ανυπαρξίας πολιτικής. Σε καμμία περίπτωση. Αξιοποιούμε τις προσπάθειες που είχαν καταβληθεί στο παρελθόν, συνεχίζουμε τις θετικές δράσεις και η αποτίμηση που λέμε να κάνουμε σε αυτήν την κοινή συνεδρίαση είναι περισσότερο για να ενισχύσουμε τις προσπάθειες από εδώ και πέρα, χτίζοντας πάνω σε ό,τι έχει γίνει μέχρι στιγμής. Προτού αναφερθώ αναλυτικά, λοιπόν, σε όλες τις παρεμβάσεις που εξελίσσονται αυτήν τη στιγμή από το Υπουργείο Παιδείας, θέλω να επισημάνω μια διάσταση του ζητήματος η οποία, κατά την άποψή μας, είναι ιδιαίτερα σημαντική. Στην αντιμετώπιση, λοιπόν, του φαινομένου της σχολικής βίας, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αλλά και στην πρόληψή του - θα πω κάτι κοινότοπο - θεμέλιος λίθος είναι ο εκπαιδευτικός και η πολύτιμη δουλειά που κάνει εντός κι εκτός τάξης. Οι θετικές αναπαραστάσεις που αναμεταδίδει στους μαθητές και η εργασία του πάνω στην εξοικείωση των παιδιών με τη διαφορετικότητα, όπως την ανέφερα και προηγουμένως, αποτελούν τα βασικά εργαλεία πάνω στα οποία εμείς ως πολιτική ηγεσία χτίζουμε τις παρεμβάσεις μας πάνω σε αυτό το θέμα. Αυτός είναι κι ένας από τους λόγους για τους οποίους από την αρχή που αναλάβαμε στο Υπουργείο Παιδείας εργαζόμαστε για τη δημιουργία θετικού κλίματος στη σχολική μονάδα, μέσω της στήριξης των εκπαιδευτικών και του έργου τους. Αυτό ακριβώς το κίνητρο διαπερνά κάθετα κάθε παρέμβασή μας και θα πρέπει να πω, σε ό,τι αφορά τα μηνύματα που λαμβάνουμε, ότι φαίνεται πως έχουμε μια βελτίωση του σχολικού κλίματος παρ' όλα τα πολύ σημαντικά - οικονομικά και άλλα - προβλήματα που αντιμετωπίζουμε και ως χώρα. Γι' αυτό τον λόγο δίνουμε ιδιαίτερη σημασία στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών - το αναφέρω για την κ. Χριστοφιλοπούλου - με συγκεκριμένες πρωτοβουλίες, που θα χρειαστεί κάποια στιγμή να πούμε, ίσως και σε αυτήν την κοινή συνεδρίαση. Σε ό,τι αφορά τις δομημένες κι εξελισσόμενες δράσεις του Υπουργείου Παιδείας, στην κατεύθυνση της αντιμετώπισης της σχολικής βίας, κινούμαστε σε δύο διακριτά επίπεδα: Αφ' ενός οργανώνουμε σημαντικές δράσεις εξωστρέφειας και ευαισθητοποίησης, οι οποίες απευθύνονται σε ολόκληρη την εκπαιδευτική κοινότητα και στοχεύουν στον συντονισμό των προσπαθειών όλων - εκπαιδευτικών, μαθητών, γονέων - με συμβολικό χαρακτήρα θα έλεγα. Ένα παράδειγμα - προφανώς δεν εξαντλείται σε αυτό - είναι η Πανελλήνια Ημέρα Κατά της Σχολικής Βίας, η 6η Μαρτίου, όπου δίνεται η ευκαιρία σε όλες τις σχολικές μονάδες να συζητήσουν διεξοδικά το θέμα της καταπολέμησης του σχολικού εκφοβισμού, να οργανώσουν ουσιαστικές εκδηλώσεις ευαισθητοποίησης, αφιερώνοντας τον χρόνο στην ενημέρωση και στην ουσιαστική συμμετοχή των μαθητών σε ένα δημιουργικό πλαίσιο προβληματισμού πάνω σε σημαντικά κοινωνικά ζητήματα, όπως είναι τα φαινόμενα των διακρίσεων με βάση, όπως αναφέρθηκε, τα ιδιαίτερα φυσικά και πολιτισμικά χαρακτηριστικά ομάδων ή προσώπων, όπως ήταν αυτά που είπαμε, οι γενεαλογικές καταβολές, η εθνοτική ταυτότητα, η αναπηρία κ.λπ.. Τη σημασία αυτής της ημέρας έτυχε να τη ζήσω στο Υπουργείο, όταν ήρθαν πολλά παιδιά για να παρουσιάσουν τις δράσεις που έκαναν καθ' όλη τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς. Δεν είχε, δηλαδή, έναν πανηγυρικό μόνο χαρακτήρα, αλλά ήταν και μια κατάθεση δουλειάς που γινόταν όλο το προηγούμενο διάστημα. Με αυτήν την έννοια, νομίζω ότι ξεφεύγει από τον συμβολικό χαρακτήρα κι έχει ένα ουσιαστικό περιεχόμενο. Αντίστοιχες δράσεις διοργανώνονται κάθε χρόνο και σε συνεργασία με άλλους φορείς που δραστηριοποιούνται στο κοινωνικό επίπεδο και οι οποίοι μεταφέρουν τις εμπειρίες τους στους μαθητές, στο πλαίσιο παρουσίασης της δουλειάς τους, όπως αυτό που σας είπα. Αυτές οι δράσεις υλοποιούνται συχνά με φορείς που εργάζονται στον χώρο της υγείας, όπως αναφέρθηκε από την κ. Χριστοφιλοπούλου στην αρχή, στον χώρο της πρόληψης των εξαρτήσεων, αλλά και σε άλλους κοινωνικούς χώρους, με τους οποίους επιχειρούμε το μέγιστο της συνεργασίας κι αυτήν την κατεύθυνση ενθαρρύνουμε να ακολουθήσουν όλοι οι φορείς της εκπαιδευτικής κοινότητας, λαμβάνοντας ενεργές πρωτοβουλίες στο θέμα αυτό. Είμαστε, λοιπόν, ανοιχτοί σε δράσεις που δημιουργούνται στο πεδίο και στην κοινωνία και στηρίζουμε τις συνέργειες σε τοπικό αλλά και σε ευρύτερο πεδίο, ώστε το σχολείο και η κοινωνία να αλληλοεπιδρούν εποικοδομητικά στο θέμα της καταπολέμησης της βίας, του ρατσισμού και του αποκλεισμού σε όλες τις μορφές. Είναι αυτό που είπε η κ. Κατριβάνου, ότι, ενώ οι εκπαιδευτικοί μας σε μερικά ζητήματα είναι πιο εξοικειωμένοι, σε άλλα είναι λιγότερο και αυτό θα πρέπει να το αντιμετωπίσουμε, ώστε να αποκτήσουν τον αναγκαίο εξοπλισμό για να αντιμετωπίζουν όλες τις μορφές διάκρισης, στον βαθμό που αυτές οι μορφές διάκρισης, όταν τις αφήσουμε ανεξέλεγκτες, στο τέλος θα καταλήξουν σ' αυτό το πολύ αρνητικό αποτέλεσμα της ενδοσχολικής βίας. Με αυτή τη λογική, λοιπόν, ξεκινήσαμε τη δουλειά μας στο Υπουργείο και το feedback που λαμβάνουμε είναι ότι εξελίσσονται σημαντικές πρωτοβουλίες, τις οποίες θα μπορούσαμε να ενθαρρύνουμε. Προφανώς και γνωρίζουμε ότι, για να στηριχθούν όλες αυτές οι δράσεις και πρωτοβουλίες, χρειάζεται μια σταθερή πλαισίωση από δομές οι οποίες θα εργάζονται σε μόνιμη βάση στο πεδίο καταπολέμησης της σχολικής βίας αλλά και στην πρόληψή της, ώστε να μη φθάνουμε ποτέ σε σημείο που μια τραγωδία θα στιγματίζει με τραγικό τρόπο τη σχολική μας ζωή. Σ' αυτό, λοιπόν, το πλαίσιο το Υπουργείο Παιδείας έχει αναπτύξει μια σειρά - κι όπως εξήγησα προηγουμένως, το «έχει αναπτύξει» σημαίνει ότι το πήραμε και το συνεχίζουμε - από θεσμικές συνεργασίες και δομές, τις οποίες στηρίζουμε, ώστε να λειτουργεί ένα μόνιμο δίκτυο παρέμβασης στα σχολεία για την αντιμετώπιση φαινομένων ενδοσχολικής βίας. Σ' αυτό το δίκτυο συνεργασιών εντάσσονται δράσεις πρόληψης και αντιμετώπισης πρακτικών που μπορεί να οδηγήσουν σε αρνητικά γεγονότα. Η βασική μας στόχευση στην κατεύθυνση αυτή είναι η ισχυροποίηση ενός μόνιμου δικτύου πρόληψης και αντιμετώπισης της σχολικής βίας σε πανελλαδικό επίπεδο, το οποίο εκτείνεται σε ολόκληρη την εκπαιδευτική κοινότητα. Οι πυλώνες στους οποίους εδράζεται το δίκτυο είναι τρεις. Πρώτος πυλώνας: Η καταγραφή, η πρόληψη, η έγκαιρη διάγνωση και η αντιμετώπιση σε πρώιμο στάδιο των φαινομένων της σχολικής βίας. Δεύτερος πυλώνας: Η ευαισθητοποίηση και η ενεργός συμμετοχή στο δίκτυο ολόκληρης της εκπαιδευτικής κοινότητας, των γονέων και της ευρύτερης κοινωνίας. Τρίτος πυλώνας: Η αντιμετώπιση των φαινομένων σχολικής βίας, με τη συμμετοχή όλων των εξειδικευμένων φορέων, σε απόλυτη συνεργασία με τη σχολική κοινότητα. Ορισμένες μορφές που μπορούν να βοηθήσουν - αναφέρθηκαν και από άλλους ομιλητές - είναι αυτά τα προγράμματα που έχουν βιωματικό χαρακτήρα. Δεν είναι μόνο διαλέξεις ή κείμενα. Αυτά τα εργαστήρια θα βελτιώνουν τις κοινωνικές δεξιότητες και τις σχέσεις συνύπαρξης και συνεργασίας. Επίσης η καθιέρωση διαδικασιών ακρόασης, όταν εκδηλώνεται ένα περιστατικό βίας, και η ανάθεση ρόλου συμβούλων και μεσολαβητών σε εκπαιδευτικούς με ειδικές γνώσεις και δεξιότητες, θα δίνει τη δυνατότητα στους μαθητές να εξηγούν τις συμπεριφορές τους, να εκφράζουν τις απόψεις τους, να επικοινωνούν ύστερα από την εκδήλωση συγκρούσεων ή βίαιων ενεργειών και να γίνεται προσπάθεια συμφιλίωσης μεταξύ των εμπλεκομένων. Αναφέρω, επίσης, ενδεικτικά αυτό που είπε και η κ. Κατριβάνου για ενίσχυση του ρόλου των ίδιων των μαθητών στη διαδικασία επίλυσης συγκρούσεων, ενδεχομένως με τη δημιουργία ομάδων φιλίας ή διαμεσολάβησης, ανάλογα με τις δυνατότητες υποστήριξης αυτών από εκπαιδευτικούς του σχολείου, καθώς και ανάπτυξη υποστηρικτικών μηχανισμών - σε αυτό υστερούμε - , δηλαδή η δυνατότητα προσφυγής σε εξειδικευμένους επιστήμονες. Λέω «υστερούμε». Δεν είναι ανύπαρκτες αυτές οι δομές, αλλά θα έπρεπε να επεκταθούν σε όλα τα σχολικά συγκροτήματα και τις σχολικές μονάδες, να υπάρχουν δηλαδή ψυχολόγοι, κοινωνικοί λειτουργοί κ.λπ., ώστε σε περιπτώσεις που κρίνεται αναγκαίο να προστρέχουμε σ' αυτούς, ζητώντας τη βοήθειά τους. Επίσης μπορεί να βοηθήσει η ανάπτυξη προαιρετικών ομαδικών δραστηριοτήτων που ενδιαφέρουν τους μαθητές και βοηθούν στην καλλιέργεια στενότερων δεσμών και σχέσεων συνεργασίας μεταξύ τους και υπάρχουν και πολλά πολλά άλλα. Για να ολοκληρώσω την αρχική αυτή τοποθέτηση, θα ήθελα να σας πω ότι έχει ήδη ξεκινήσει η υλοποίηση του προγράμματος «Ανάπτυξη και Λειτουργία Δικτύου Πρόληψης και Αντιμετώπισης Φαινομένων Σχολικής Βίας και Εκφοβισμού». Αυτό είναι το δίκτυο. Έχει μεγάλη σημασία για εμάς και θα φροντίσουμε ώστε μέσα από τις δράσεις και την καθημερινή παρουσία στο σχολείο να υπάρξει αντιμετώπιση του προβλήματος σε βάθος, με σταθερότητα και όχι επιφανειακά, με ψυχραιμία, χωρίς τη δημιουργία φοβιών ή παρασυρόμενοι από την καλλιέργεια ενός είδους «ηθικού πανικού», κυρίως λόγω του τρόπου που αντιμετωπίζουν το θέμα τα ΜΜΕ. Το πλαίσιο αυτό, λοιπόν, το υφιστάμενο δίκτυο πρόληψης και αντιμετώπισης των φαινομένων σχολικής βίας και εκφοβισμού απευθύνεται σε όλους τους μαθητές και τους γονείς, συνεργάζεται με όλα τα τοπικά δίκτυα πρόληψης και φυσικά με τις τοπικές κοινωνίες. Στην κορυφή αυτού του δικτύου βρίσκεται μια κεντρική επιστημονική επιτροπή, η οποία αποτελείται από έγκριτους ειδικούς με πολύχρονη εμπειρία πάνω στο θέμα και η οποία διαδραματίζει έναν κρίσιμο, υποστηρικτικό και συμβουλευτικό ρόλο ολόκληρου του δικτύου. Όπως γνωρίζετε, η δομή του δικτύου εκτείνεται σε δεκατρείς περιφερειακές διευθύνσεις εκπαίδευσης, όπου λειτουργούν δεκατρείς επιτροπές συντονιστών δράσης και ταυτόχρονα αντίστοιχες περιφερειακές ομάδες δράσεων πρόληψης, στις οποίες συμμετέχουν πάνω από τετρακόσια στελέχη εκπαίδευσης, ενώ σε επίπεδο σχολικών μονάδων, στο δίκτυο συμμετέχουν δεκαεξίμισι χιλιάδες εκπαιδευτικοί, δύο ανά σχολική μονάδα, με συνεχή επιμόρφωση στα ζητήματα αντιμετώπισης της σχολικής βίας. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Αναπληρωτή Υπουργού]] Θα ήθελα λίγο χρόνο ακόμα, κύριε Πρόεδρε. Στόχος μας είναι αυτό το σημαντικότατο δίκτυο να ισχυροποιηθεί και να δημιουργήσει δομημένες συνεργασίες σε όλες τις τοπικές κοινωνίες, ώστε η καθημερινότητα της προσπάθειας ενάντια στη σχολική βία να γίνει συνολικός στόχος σε κάθε σχολείο, σε κάθε γειτονιά. Οι προτάσεις που ακούστηκαν για «σχολείο ανοιχτό και το απόγευμα», σε συνεργασία και με άλλους φορείς, κυρίως τους γονείς, βεβαίως είναι σε μια πολύ θετική κατεύθυνση. Για να προχωρήσει αυτό το πρόγραμμα, αλλά και άλλα σχετικά, όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, βασιζόμαστε κυρίως στους εκπαιδευτικούς. Χρειαζόμαστε πρωτίστως εκπαιδευτικούς εκπαιδευμένους, με παιδαγωγικό εξοπλισμό, με κέφι, με μεράκι, ευαισθησίες, εκπαιδευτικούς που θα διαθέτουν παραπάνω χρόνο για να δημιουργήσουν ένα σχολείο δημοκρατικό και ευχάριστο, στο οποίο τα παιδιά να μαθαίνουν πώς να συνδιαμορφώνουν τους κανόνες συνύπαρξης και στο οποίο θα μαθαίνουν πώς θα αντιμετωπίζουν τα προβλήματά τους και κυρίως πώς δεν θα φοβούνται να μιλήσουν και να αντιδράσουν όταν αντιμετωπίζουν συμπεριφορές που τα προσβάλλουν ή τα θέτουν σε διακινδύνευση. Αν δεν αλλάξει η κουλτούρα, το κλίμα, η ατμόσφαιρα στο σχολείο, αν δεν υπάρξει κινητοποίηση και κλίμα συνεργασίας με κοινούς στόχους ανάμεσα σε όλους τους παράγοντες της σχολικής κοινότητας και αν δεν μπουν μπροστά οι εκπαιδευτικοί με διάθεση προσφοράς χρόνου και ενέργειας, με πνεύμα συνεισφοράς, καταλαβαίνετε ότι το δημοκρατικό, κοινοτικό, συνεργατικό σχολείο και αυτό το πρόγραμμα δεν θα λειτουργήσει. Κλείνοντας αυτή την πρώτη παρέμβαση, θα ήθελα να επαναλάβω ότι η νέα ηγεσία στο Υπουργείο Παιδείας είναι απολύτως ανοικτή και στη Βουλή αλλά και σε όλους τους φορείς για κοινή επεξεργασία δράσεων και για τη μελέτη όλων των προτάσεων που μπορούν να συμβάλλουν θετικά στην αντιμετώπιση της σχολικής βίας αλλά και στην κατεύθυνση της δημιουργίας θετικού κλίματος σε ολόκληρη την εκπαιδευτική κοινότητα. Τα υπόλοιπα, αν χρειαστεί, μπορούμε να τα πούμε στη συνέχεια, μετά τις παρατηρήσεις των συναδέλφων. Σας ευχαριστώ.
Κύριε Υπουργέ, έβαλα το θέμα των πανεπιστημιακών τμημάτων…
Μην απευθύνεστε σε εμένα, αλλά στον Πρόεδρο.
Κύριε Κωνσταντόπουλε, ο Υπουργός θα απαντήσει στη δευτερολογία του, με την παράκληση εκ μέρους μου να είναι πιο συγκεκριμένος, και σε άλλες παρατηρήσεις - ερωτήσεις που ακούστηκαν, παρά την ωραία, χαμηλών τόνων ομιλία του. Ξεκινάμε τις τοποθετήσεις των Κοινοβουλευτικών Εκπροσώπων από τον κ. Ανδρέα Λοβέρδο, Κοινοβουλευτικό Εκπρόσωπο του ΠΑΣΟΚ. Όταν τελειώσει ο κ. Λοβέρδος, σας υποβάλλω μια θερμή παράκληση, για να μην πάει κολυμπώντας στο Ηράκλειο της Κρήτης ο κ. Συντυχάκης, να τοποθετηθείτε για το αν δέχεστε να προταχθεί ή όχι. Εγώ δεν μπορώ να πάρω τέτοια απόφαση.
Από εμένα, ναι.
Κι από εμένα.
Κύριε Λοβέρδο, έχετε τον λόγο. Ο κ. Συντυχάκης θα μιλήσει μετά από εσάς.
Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, κύριε Υπουργέ, αν κάποιος γονιός μαθητή που έχει υποφέρει από bullying παρακολουθούσε τη συζήτηση στη Βουλή σήμερα, που είναι πολύ ενδιαφέρουσα, αλλά διαπίστωνε ότι αυτό που βγαίνει ως κοινή συνισταμένη από πολλούς είναι ότι θα πρέπει να συζητήσουμε το θέμα, να εμβαθύνουμε στο θέμα, για να καταλήξουμε στα αναγκαία μέτρα, θα αισθανόταν πραγματικά πάρα πολύ άσχημα. Είναι ένα θέμα που η υπόθεση του Βαγγέλη Γιακουμάκη το έχει φέρει πάρα πολύ έντονα μέσα στα σπίτια όλων των ανθρώπων και δεν νομίζω ότι υπάρχει κανένας, μα κανένας λόγος να εμβαθύνουμε σε κάτι - σε τίποτα - στο θέμα αυτό. Το τι είναι bullying νομίζω ότι ο κ. Κρεμαστινός το αποσαφήνισε. Το ποιο είναι το πρόβλημα η κ. Χριστοφιλοπούλου και όλοι οι Βουλευτές του ΠΑΣΟΚ αλλά και όλων των κομμάτων το εντόπισαν. Ως εκ περισσού γίνεται η συζήτηση αυτή, αν το θέμα της είναι ο εντοπισμός του προβλήματος. Η συζήτηση αυτή είναι χρήσιμη από τη στιγμή που συζητάμε τι πρέπει να κάνουμε. Όπως σωστά διαπιστώνετε, έχουν γίνει αρκετά πράγματα, σε μια κατεύθυνση ολοκλήρωσης πια των δράσεων της ελληνικής πολιτείας και πρέπει να τα πάτε παρακάτω. Εάν, όμως, κυρίες και κύριοι Βουλευτές, για το θέμα χρησιμοποιήσω και τη δική μου εμπειρία ως Υπουργού για επτά μήνες στο Υπουργείο Παιδείας, το πιο βασικό πρόβλημα είναι αυτό το οποίο ανέφερε ο κ. Κωνσταντόπουλος, η ανάγκη να υπάρξει μια κινητή μονάδα παρέμβασης. Ο κ. Κρεμαστινός μού έδειξε πριν από λίγο κάτι που το γνώριζα, αλλά δεν είχα τα στατιστικά στοιχεία. Το πρώτο πρόβλημα που δημιουργεί τις προϋποθέσεις bullying είναι η έλλειψη ισχύος, το ανίσχυρον από την πλευρά του θύματος, με ένα ποσοστό, κύριε καθηγητά, 57%. Η κινητή, λοιπόν, μονάδα είναι το άλφα και το ωμέγα. Και αν δείτε το πρόβλημα που υπάρχει εκεί όπου υπάρχουν οι δομές που έχουμε δημιουργήσει, αλλά που ένας διευθυντής δεν μπορεί να τα βγάλει πέρα, γιατί δεν προλαβαίνει, γιατί φοβάται κι αυτός, γιατί δεν καταλαβαίνει κ.λπ., και το δείτε αυτό ως συνολικό πρόβλημα, θα καταλάβετε ότι καλή είναι η εμβάθυνση και οι συζητήσεις, είναι όμως άχρηστα, αφού το πρόβλημα το ξέρουμε. Τι άλλο να δούμε; Το βασικό πρόβλημα είναι η ύπαρξη αυτής της μονάδας παρέμβασης, η οποία πρέπει να λειτουργεί πάρα πολύ γρήγορα και να δώσει τη βεβαιότητα μέσα στο σχολείο, στο διδακτικό προσωπικό, στους μαθητές, ότι κάτι κινείται σε πεδίο παρακολούθησης και παρέμβασης. Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, μιλώ ως Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος και θα μου επιτρέψετε να κάνω μια αναφορά στα γενικότερα, όπως έκαναν και άλλοι ομιλητές από το Βήμα αυτό. Έχουμε κάποια εξέλιξη, τώρα που συζητάμε το ζήτημα του σχολικού εκφοβισμού και της βίας. Γιατί δεν πρέπει να συζητάμε τα θέματα αυτά όταν ένα έγκλημα, όπως, για παράδειγμα, εναντίον αυτού του παιδιού στα Γιάννενα, το φέρνει στην επικαιρότητα και να ξεχνάμε το πρόβλημα όταν φεύγουν τα φώτα της επικαιρότητας από το έγκλημα ή από το πρόβλημα. Εμείς αποδεικνύουμε ότι έχουμε ζωντανή τη μνήμη για μεγάλα θέματα, όπως αυτό του bullying. Πέρα, όμως, από αυτό, η Παρασκευή αυτή που συζητάμε, προ της Δευτέρας, που όπως φαίνεται θα έχουμε τελικές αποφάσεις, είναι μια στιγμή που η Εθνική Αντιπροσωπεία θα ήταν αδικαιολόγητη αν δεν είχε ως πρώτο της θέμα τις εξελίξεις που αφορούν τη χώρα στο 100% των προβλημάτων της. Και γι' αυτό, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, κύριε Υπουργέ, πρέπει να κάνουμε μια ανακεφαλαίωση, προ της τελικής στιγμής της Δευτέρας. Όλα δείχνουν ότι είναι η τελική στιγμή, θα το δούμε όμως και αυτό. Είναι πια καταφανές πως μια Κυβέρνηση κορόιδεψε τον ελληνικό λαό, πήρε τη νομιμοποίηση της λαϊκής κυριαρχίας και απέδειξε αμέσως ότι κανένα σχέδιο δεν είχε, ούτε για το πώς θα διαγράψει μονομερώς το χρέος ούτε για το πώς μονοκοντυλιά θα διαγράψει το μνημόνιο, πώς θα χρηματοδοτηθεί από την Κίνα και τη Ρωσία κ.λπ.. Σε όλα απεδείχθη πως δεν υπήρχε τίποτα και η ομιλία του Πρωθυπουργού, πριν από δύο εβδομάδες από το Βήμα αυτό, ήταν η ομολογία ότι τώρα κατάλαβε τι ακριβώς συμβαίνει. Γέφυρες, ενδιάμεσες συμφωνίες, έντιμες συμφωνίες, επώδυνες συμφωνίες, ρήξεις κ.λπ. είναι θέματα που δεν είναι κατανοητά σε κάποιον που με στοιχειώδη παρατηρητικότητα κοιτά τι γίνεται στη χώρα μας, τουλάχιστον από το 2009 και μετά. Δεν υπάρχει ρήξη, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι. Υπάρχει μία κατάσταση κατά την οποία η χώρα πάει στο χωράφι των πιστωτικών γεγονότων ή και της πτώχευσης, αναδιπλώνεται και ταπεινωμένη ζητάει συμβιβασμό από πολύ χειρότερες θέσεις. Αυτή είναι η ρήξη, της οποίας τόσες φορές συνάδελφοι από την πλειοψηφία επικαλούνται την αξία. Και τελικά - πρέπει να το καταλάβουμε πάρα πολύ καλά αυτό - εκεί που φτάσατε την κατάσταση μετά από πέντε μήνες έχετε ένα δίλημμα του οποίου και τα δύο σκέλη είναι τραγικά. Η μόνη διαφοροποίηση του ενός σκέλους από το άλλο είναι η ποσότητα και η ποιότητα της καταστροφής. Τα μέτρα σε βάρος του ελληνικού λαού προέκυψαν και τα ελλείμματα είναι αυτά που είναι από το ότι από τον Δεκέμβριο και μετά η χώρα βαδίζει στο πουθενά. Και όσα θα χρειαστεί να γίνουν σε αυτόν τον τόπο εάν η χώρα πτωχεύσει. Ή το ένα ή το άλλο. Εκεί φέρατε τα πράγματα. Χθες έδειξε ο λαός στην Αθήνα κάτι το οποίο σάς το λέμε πολλές φορές. Θα σας το πω πολύ ανοιχτά. Το έχω πει και άλλη φορά, πριν αναλάβετε εσείς. Δεν έχετε τη νομιμοποίηση - όπως το παραδέχεστε - να πάτε τη χώρα στα βράχια. Αλλά, εάν για κάποιους από εσάς - νομίζω ο Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος κ. Πετράκος είναι ένας απ' αυτούς, αλλά δεν είμαι και βέβαιος - πρέπει να παρακολουθήσουμε αυτά που ακούμε…
Όχι τώρα προσωπικές αναφορές. Ούτως ή άλλως κρατάει σημειώσεις ο κ. Πετράκος, κύριε Λοβέρδο.
Πολιτικά μιλάω. Έχει άλλωστε τη δυνατότητα να μιλήσει αμέσως μετά. Λένε διάφοροι Υπουργοί, Βουλευτές ότι η ρήξη και η αλλαγή νομίσματος ή το οτιδήποτε δεν είναι και κάτι σοβαρό και φοβερό - δεν το λένε ανοιχτά αυτό, το εννοούν, όμως - , ότι δεν υπάρχει κάποιο ιδιαίτερα σοβαρό πρόβλημα. Kάποιους μήνες θα δυσκολευτούμε και μετά θα ξαναβρούμε τον δρόμο μας! Ένας μείζων Υπουργός είπε χτες - τον άκουσα - ότι πιο πολύ κακό θα πάθουν οι άλλοι στην Ευρώπη απ' αυτή την ταλαιπωρία των ολίγων μηνών που θα πάθουμε εμείς επί απολύτως αρνητικού σεναρίου. Δεν θα σας αφήσει ο λαός να κάνετε κάτι τέτοιο. Δεν υπάρχει περίπτωση. Και όποιος το αποτολμήσει παρά τη λαϊκή εντολή - που έχετε παραδεχθεί ότι είναι το ακριβώς αντίθετο μιας οδυνηρής προοπτικής πτώχευσης και χρεοκοπίας και αλλαγής νομίσματος - υπάρχει Γουδή. Όχι Γουδή του Ζορμπά, όχι Γουδή του Κινήματος του 1909, αλλά το άλλο. Γιατί δεν είμαστε όλοι μετριοπαθείς εδώ, κυρίες και κύριοι Βουλευτές. Εγώ φιλοδοξώ να ανήκω εκεί και δεν θα μετακινηθώ. Ποτέ μου στην Αίθουσα αυτή, επί δεκαπέντε χρόνια που υπηρετώ τον κοινοβουλευτισμό που πιστεύω, δεν έχω μιλήσει εναντίον συναδέλφου, δεν έχω υψώσει τη φωνή της βίας. Ποτέ μου! Και δεν θα το κάνω. Αλλά η χώρα δεν αποτελείται από μετριοπαθείς. Η χώρα έχει αποδειχθεί ιστορικά ότι αποτελείται από ανθρώπους που περνούν τα όρια. Εσείς είστε το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα. Θα υπάρχει αντίλογος σε αυτή τη συμπεριφορά και να το σκεφτείτε καλά. Και πρώτ' απ' όλα να το σκεφτεί ο Πρωθυπουργός. Και να αφήσετε τα διλήμματα που ρωτάτε εμάς - προσπαθώντας να μας τα βάλετε - για το τι θέση παίρνουμε. Εμείς έχουμε ξεκαθαρίσει τα πράγματα προ των εκλογών και όσα είπαμε απορρίφθηκαν. Εσείς που κοροϊδέψατε τον κόσμο, υποσχόμενοι τα πάντα, έχετε τώρα την κοινοβουλευτική πλειοψηφία. Μη ρωτάτε εμάς τι πρέπει να κάνουμε για τα δισεκατομμύρια των υποχρεώσεων που συσσωρεύουν οι καθυστερήσεις σας. Γιατί κάθε μήνας που περνάει, για να τα βρείτε μεταξύ σας, ο λαός επιβαρύνεται από 500 εκατομμύρια έως 700 εκατομμύρια ευρώ. Και αυτά είναι μέτρα. Μη ρωτάτε εμάς, λοιπόν. Είστε εκατόν εξήντα δύο εδώ. Λέτε κάθε μέρα επί πέντε μήνες ότι κάνετε άριστη διαπραγμάτευση, που την κάνετε και για πρώτη φορά. Θα υποστηρίξετε, λοιπόν, και το τελικό προϊόν της, για να μπορέσουμε να δούμε στη συνέχεια τι ακριβώς θα γίνει σε αυτή τη χώρα στους μεγάλους, κρίσιμους, μείζονες τομείς, στην παιδεία, στην ενέργεια, στη μετανάστευση, στην υγεία, σε όλα τα μεγάλα θέματα του ελληνικού λαού, του Έλληνα πολίτη. Είναι προφανές, κυρίες και κύριοι Βουλευτές, ότι το πείραμα Τσίπρα απέτυχε και απέτυχε παταγωδώς. Τώρα πρέπει να σκεφτεί τον λαό του και όχι την παράταξή του ο Έλληνας Πρωθυπουργός, διότι είναι ο Έλληνας Πρωθυπουργός. Εμείς δεν τον βλέπουμε ως εκπρόσωπο καθεστώτος, όπως έλεγαν εμάς, όπως έλεγαν μείζονες κοινοβουλευτικοί και Υπουργοί της σημερινής πλειοψηφίας που τους έλεγες «μα αυτά τα λέει το Υπουργείο Εξωτερικών» και έλεγαν «όχι, δεν είναι το Υπουργείο Εξωτερικών της Ελλάδας, είναι το Υπουργείο Εξωτερικών του καθεστώτος». Έτσι μας έλεγαν πριν από λίγους μήνες. Εμείς δεν σας βλέπουμε ως εκπροσώπους του καθεστώτος των τυχοδιωκτών και των αεριτζήδων. Σας βλέπουμε ως τους Έλληνες ιθύνοντες, αυτούς που έχουν τη δημοκρατική νομιμοποίηση. Είναι ο Πρωθυπουργός της χώρας ο κ. Τσίπρας. Να σκεφτεί, λοιπόν, τον λαό του, να σκεφτεί τους Έλληνες και τις Ελληνίδες, να πάρει αποφάσεις. Απέτυχε και πρέπει να το ομολογήσει, να το δεχτεί και να κλείσει τα θέματα το συντομότερο δυνατόν. Γιατί φαίνεται, κυρίες και κύριοι Βουλευτές, ότι πάμε σε εβδομάδα πολιτικών εξελίξεων και εύχομαι αυτές να είναι ό,τι το καλύτερο μπορεί να υπάρξει για την πατρίδα, για τον λαό, για τους πολίτες. Αυτή η μεγάλη αναστάτωση αυτών των τελευταίων πέντε μηνών, αλλά και των δύο που προηγήθηκαν των εκλογών, οδήγησε τα πράγματα σε χειροτέρευση σε όλα τα επίπεδα. Διότι η κατηφόρα της χώρας ξεκινά από τον Δεκέμβρη του 2014, όταν πια όλοι είναι βέβαιοι ότι πάμε σε εκλογές. Διότι ρίξατε την προηγούμενη κυβέρνηση και εμείς θυμόμαστε να λέτε εδώ, απειλώντας κάθε Βουλευτή που σκεφτόταν να ψηφίσει για Πρόεδρο της Δημοκρατίας, ότι χρηματίζεται και ότι είναι προδότης. Έτσι λέγατε. Αφού, λοιπόν, τα κάνατε όπως τα κάνατε, τώρα πρέπει να πάρετε και τις ευθύνες. Γιατί οφείλουμε και οι τριακόσιοι εδώ να κοιτάξουμε με προσοχή αυτά που είναι να γίνουν σήμερα και αύριο, δηλαδή το παρόν και μέλλον αυτής της χώρας και των πολιτών της. Δεν υπάρχει κάτι σοβαρότερο από την οικονομία, την παιδεία, την υγεία, τις μορφές κοινωνικής παρέμβασης, την ενέργεια, τα θέματα της μετανάστευσης. Αυτά είναι τα θέματά μας. Θα ασχοληθούμε με αυτά; Όλα έχουν περάσει στην άκρη, γιατί το βασικό, το μείζον της χώρας - που το φέρατε εκεί - έχει γίνει το θέμα της συμφωνίας, της χρηματοδότησης, της αποφυγής χρεοκοπίας. Όμως, εμείς είμαστε αντιπρόσωποι του λαού και δεν μπορούμε να αφήνουμε τα άλλα θέματα στην άκρη. Έτσι, είμαστε σήμερα εδώ, για να συζητήσουμε το θέμα της σχολικής βίας. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Αν μπορώ, θα ήθελα ακόμα δύο λεπτά, κύριε Πρόεδρε. Έχουμε και άλλη φορά τοποθετηθεί για ζητήματα παιδείας. Έχουμε και άλλη φορά τοποθετηθεί, κύριε Υπουργέ, και θυμάστε ότι εγώ σε εσάς παρέδωσα. Και παρέδωσα πάρα πολύ αναλυτικά τα θέματα, με τους φακέλους. Ο Υπουργός, ο κ. Μπαλτάς, δεν ήταν εκεί. Είχε πάει στο Υπουργείο Πολιτισμού και στο οποίο, όμως, έμαθα ότι και εκεί δεν έμεινε για πολύ. Σαν να μην μας είχε ανάγκη, σαν να υπήρχε ένα παρελθόν τόσων δεκαετιών που δεν σας ενδιέφερε, γιατί όλα τα ξέρατε και όλα θα τα κάνατε. Όμως, αυτό που έμενε να γίνει στο ζήτημα του σχολικού εκβιασμού και τις βίας δεν έγινε. Δεν αμφισβητώ ότι έχετε καλή διάθεση. Σημειώσαμε δε όλοι οι Βουλευτές το ύφος με το οποίο σήμερα τοποθετηθήκατε και μας ξαφνιάζει θετικά, γιατί σας θυμόμαστε και στις διαδηλώσεις εναντίον του Προέδρου της Δημοκρατίας στη Θεσσαλονίκη. Το θύμισε, νομίζω, ο κ. Δριβελέγκας. Σε εκείνες τις προβοκατόρικες ενέργειες, των οποίων το σκοτεινό βάθος θα αποκαλυφθεί, είναι ζήτημα χρόνου. Είστε αλλιώς και αυτό το διαφορετικό είναι καλό, γιατί επιτρέπει να βρούμε για το θέμα της σχολικής βίας και του εκβιασμού μία λύση. Αλλά, αγαπητέ κύριε Υπουργέ, υπάρχουν και άλλα, που θα τα πω μόνο με τους τίτλους τους, γιατί δεν έχω χρόνο. Υπάρχουν τα ζητήματα, που αυτές τις ημέρες τα βλέπουμε και στην πρακτική τους εφαρμογή, της εκλογής - και όχι πια της επιλογής - των διευθυντών των σχολικών μονάδων από τους εκπαιδευτικούς της κάθε σχολικής μονάδας. Το έχουμε πια δει αυτό το πράγμα πώς εξελίσσεται στην πράξη. Ε, είναι παγκόσμια πρωτοτυπία! Αναφέρθηκε νομίζω η κ. Χριστοφιλοπούλου. Όχι μεταφορά του σκανδιναβικού προτύπου, δηλαδή, οι γονείς, η τοπική αυτοδιοίκηση να αποφασίζουν ακόμα και τα μαθήματα που μπορεί να συμπεριλάβει ένας κύκλος σπουδών. Αυτό είναι ένα πρότυπο που δεν πάει στην Ελλάδα, γιατί θα είναι πολύ ταξικό, εάν εφαρμοστεί, αλλά είναι ένα συνολικό πρότυπο. Εκεί, ναι, και τη διεύθυνση και μάλιστα με ανθρώπινο outsourcing, παίρνοντας και έναν άνθρωπο που δεν είναι στη σχολική μονάδα, αλλά θα τον επιλέγει η τοπική κοινωνία. Αυτά δεν πάνε για την Ελλάδα. Τα έχουμε συζητήσει εμείς σε παλαιότερες εποχές. Άλλα πράγματα χρειαζόμαστε. Πήρατε απ' αυτόν τον κόσμο ένα μεμονωμένο παράδειγμα της εκλογής των διευθυντών - αναφέρομαι σε αυτό το θέμα, γιατί τρέχει αυτές τις ημέρες - και το κάνατε εκλογικό, του δώσατε χαρακτηριστικά τριτοκοσμικά που μάλιστα και οι χώρες του τρίτου κόσμου αποφεύγουν. Κομματικοποιήσατε και πολιτικοποιήσατε ένα χώρο που δεν πρέπει να είναι τέτοιος κι ίσως αυτή η πρακτική εφαρμογή - γιατί μαθαίνουμε και τα αποτελέσματά της - να σας δώσει ένα έναυσμα να το ξανασκεφτείτε.
Κύριε συνάδελφε, να κλείσετε, γιατί έχετε και δευτερολογία και τριτολογία.
Θα κλείσω, κύριε Πρόεδρε. Θέλω να πω κάτι που με ενδιαφέρει προσωπικά. Σας το παρέδωσα ως θέμα, είδα την πολύ δυσμενή εξέλιξη και θέλω σήμερα που σας βρίσκω εδώ να πάρω μια απάντηση, γιατί ίσως υπάρχει - δύσκολα, βέβαια - ακόμη λίγος χρόνος. Είχαμε πάρει μια πρωτοβουλία συζητώντας με όλα τα πανεπιστήμια της Ελλάδας - σας το παρέδωσα και σας παρέδωσα και τον φάκελο - να ιδρύσουμε, με πρωτοβουλία φυσικά των πανεπιστημίων και των ΤΕΙ, τμήματα που απευθύνονται σε αλλοδαπούς φοιτητές εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης με δίδακτρα και με διδασκαλία στην αγγλική γλώσσα. Από όλα τα τμήματα των πανεπιστημίων που ήταν θετικά ένα προχώρησε, αξιοποιώντας τη σχετική νομοθετική παρέμβαση, πάρα πολύ γρήγορα. Το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο, τόσο πολύ σοβαρό πανεπιστήμιο - το ξέρετε καλά, είστε από τη βόρειο Ελλάδα - ένα πανεπιστήμιο σαν και αυτό λοιπόν, με ειδικούς ρόλους, παίρνει την απόφαση, κάνει όλες τις διεθνείς επαφές, είναι έτοιμο και περιμένει το προεδρικό διάταγμα - τυφλοσούρτη. Σας το είχα πει αυτό, το προεδρικό διάταγμα είναι ζήτημα ολίγων εβδομάδων, η κατάρτισή του ζήτημα μιας εβδομάδας. Το περιμένει, λοιπόν, για να μπορέσει να εφαρμόσει αυτό το πάρα πολύ καλό μέτρο, το οποίο και τη φήμη του πανεπιστημίου θα βοηθούσε, αλλά και κάποια μικρή βοήθεια στη χρηματοδότησή του θα έφερνε σε αυτούς τους δύσκολους καιρούς. Τι έγινε αυτό το προεδρικό διάταγμα, κύριε Υπουργέ; Έχετε αναλάβει εδώ και πέντε μήνες. Εγώ επτά έκανα όλους κι όλους στο Υπουργείο και έχω το φιλότιμο, αν κάτι με ρωτάνε, να το απαντώ. Γιατί πέρασα επτά μήνες! Είστε πέντε εκεί! Δεν έχετε το σχετικό φιλότιμο να δείτε τις υποχρεώσεις σας; Καλό είναι να αντιπολιτευόμαστε ο ένας τον άλλον. Τώρα, όμως, έχετε εσείς την κύρια ευθύνη και θα σας παρακαλούσα να δώσετε μία εικόνα γι' αυτό που έχετε σκοπό να κάνετε. Ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστώ, κύριε Λοβέρδο, δεν είναι λίγη η ανοχή. Είναι πολλή. Κύριε Συντυχάκη, ευχαριστώ εγώ εκ μέρους σας τους συναδέλφους. Εσείς αναλαμβάνετε τη δέσμευση απέναντι στους συναδέλφους για έξι λεπτά ακριβώς.
Του επιτρέπουμε και παραπάνω.
Και ένα παραπάνω.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε και κύριοι συνάδελφοι, για την παραχώρηση του χρόνου και ζητώ ταυτόχρονα να τύχω και την αντίστοιχης μεταχείρισης ως προς τον χρόνο. Νομίζω ότι δεν μας βιάζει και κανένας ως προς τη διαδικασία που εκτυλίσσεται. Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, τα τελευταία χρόνια αναπτύσσεται πλούσιος προβληματισμός από εκπαιδευτικούς, γονείς και μαθητές γύρω από το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας. Με αφορμή τον θάνατο του Βαγγέλη Γιακουμάκη, η συζήτηση φούντωσε ακόμα περισσότερο, ψάχνοντας απαντήσεις, ολοκληρωμένη ενημέρωση για το φαινόμενο αυτό και μάλιστα σε συνθήκες που η λαϊκή οικογένεια δέχεται αντιλαϊκά, καταιγιστικά πυρά από τις κυβερνήσεις Νέας Δημοκρατίας και ΠΑΣΟΚ και τη σημερινή ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ. Μπαίνοντας, όμως, στην ουσία για το τι είναι σχολικός εκφοβισμός ή bullying, όπως λέγεται, και τις αιτίες που τον γεννούν και τον αναπαράγουν, νομίζω ότι πρέπει να τεθούν ορισμένα ερωτήματα. Είναι υπαρκτό το πρόβλημα σήμερα μέσα στα σχολεία και ποιο είναι αυτό το πρόβλημα; Είναι καινούριο φαινόμενο; Ποιες οι αιτίες που αυξάνονται αυτές οι συμπεριφορές, κυρίως σε περιόδους κρίσης; Ποιες είναι οι πραγματικές στοχεύσεις των διαφόρων εκστρατειών του Υπουργείου Παιδείας του προηγούμενου ή και των εκστρατειών που πριν από λίγο μας ανακοίνωσε ο Υπουργός Παιδείας αυτής της Κυβέρνησης και των διαφόρων μη κυβερνητικών οργανώσεων; Τελικά, μπορούν αυτοί που τσακίζουν τον λαό και τη νεολαία με μνημόνια, αντιλαϊκά μέτρα, αυτοί που εκβιάζουν και τρομοκρατούν τον λαό, να είναι μέρος της λύσης αυτών των προβλημάτων; Επιτρέψτε μας να πούμε ότι ο ορισμός που δίνουν οι επερωτώντες, αλλά και οι διάφορες κυβερνητικές και μη κυβερνητικές οργανώσεις, όπως το «Δίκτυο Κατά της Βίας στο Σχολείο», ο Συνήγορος του Παιδιού και άλλοι, για τον σχολικό εκφοβισμό είναι προβληματικός, αντιεπιστημονικός, με στόχο και σχέδιο τη διάσπαση της αιτιώδους συνάφειας δύο καταστάσεων, αιτίας και αποτελέσματος. Ο ορισμός του «τίποτα και όλα», ανάλογα με το τι ο καθένας έχει στο μυαλό του ή καλύτερα τι θέλει να καταλάβει. Κυρίως, όμως, αποσιωπά και συσκοτίζει τα κοινωνικά αίτια, εμποδίζει τη διάκριση, μεταξύ του απλού συνηθισμένου πειράγματος, ενός τσακωμού πάνω στο παιχνίδι, της φιλίας που χαλάει και έπειτα ξαναφτιάχνεται, ό,τι πιο φυσιολογικό να εκδηλώνεται στις σχέσεις μεταξύ των παιδιών και των εφήβων και εκείνης για την οποία θα πρέπει κανείς να ανησυχεί. Ξαφνικά τις περιβόητες μη κυβερνητικές οργανώσεις των ευρωπαϊκών προγραμμάτων τις έπιασε ο πόνος να ασχοληθούν με το πρόβλημα και όλοι μαζί με μία φωνή να αποκηρύξουν τη βία. Τη μόνη βία που αποφεύγουν να κατονομάσουν είναι η βία της αστικής εξουσίας και όλες οι μορφές με την οποία εμφανίζεται σε συνθήκες μονοπωλιακού καπιταλισμού και μάλιστα βαθιάς και παρατεταμένης κρίσης του, όπου η βία του παίρνει συγκεκριμένη μορφή και περιεχόμενο. Δεν είναι βία η διαρκής τρομοκράτηση του λαού, προκειμένου να μην παρεκκλίνει από τον ευρωμονόδρομο, για να μην αμφισβητηθεί ο καπιταλιστικός δρόμος ανάπτυξης και να εμποτιστούν οι νέοι με την ευρωπαϊκή ιδέα, την επιχειρηματικότητα, την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων, με τον αντικομμουνισμό; Κουβέντα για τη βία και την εκμετάλλευση που ασκεί ο εργοδότης στον εργάτη, στον χώρο δουλειάς, ειδικά στα νέα παιδιά της κατάρτισης, της νέας βάρδιας της εργατικής τάξης, που στο όνομα αντίθετης πρακτικής τους, τα αναγκάζουν να δουλεύουν από τα δεκαπέντε τους χρόνια για 200 ευρώ, με εξαντλητικά ωράρια εργασίας. Η εκπαιδευτική πολιτική, λοιπόν, εκφράζει και αναπαράγει τη βία. Βία δεν είναι η πράξη νομοθετικού περιεχομένου που ποινικοποιεί τους μαθητικούς αγώνες και οι απειλές για αναπλήρωση των χαμένων ωρών εν είδει απειλής και τιμωρίας για το αγωνιστικό τους φρόνημα; Βία δεν είναι ο εκφοβισμός που ασκούν εισαγγελείς, αστυνομία, τσεκουροφόροι γονείς, πραιτοριανοί καθηγητές και διευθυντές στους μαθητές, όταν κινητοποιούνται; Βία δεν είναι η κατάργηση χιλιάδων τμημάτων και σχολείων; Βία δεν είναι ο οικονομικός στραγγαλισμός των σχολείων; Αυτό το σχολείο είναι που εκκολάπτει και το αυγό του φιδιού, όταν η ιστορική γνώση για τις θηριωδίες και τη φρίκη που προκάλεσαν στην ανθρωπότητα ο εθνικισμός και ο ναζισμός, δεν είναι στις προτεραιότητες των σχολικών αναλυτικών προγραμμάτων. Αυτοί, λοιπόν, ήρθαν να δώσουν μαθήματα αντιμετώπισης της βίας. Ποιοι; Οι υπερασπιστές της ωμής βίας του κεφαλαίου. Εκείνοι δηλαδή που υπερασπίζονται τα συμφέροντά τους, που σε συνθήκες κρίσης στέλνει ενάμισι εκατομμύριο εργαζόμενους στον Καιάδα της ανεργίας και τριάμισι εκατομμύρια να φυτοζωούν με ψίχουλα και κάτω από τα όρια της φτώχειας, που θέλει τους νέους εργαζόμενους - σκλάβους των 300 και 400 ευρώ, για να φουσκώνουν τα κέρδη των καπιταλιστών ή στη δίνη των ιμπεριαλιστικών πολέμων που μας εμπλέκουν οι κυβερνήσεις, οι παλιές και οι καινούργιες, στο όνομα διάσωσης των χριστιανικών πληθυσμών από τους τζιχαντιστές, στα παιχνίδια μονοπωλιακών ομίλων για τον έλεγχο των ενεργειακών κόμβων στην περιοχή, στην επέκταση των νατοϊκών βάσεων. Ποιοι; Οι κατ' εξοχήν τρομοκράτες των λαών. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Επιτρέψτε μου, κύριε Πρόεδρε, να πάρω και τη δευτερολογία μου.
Δεν έχετε δευτερολογία, κύριε Συντυχάκη. Μόνο πρωτολογία και έχετε ένα λεπτό ανοχή εκ μέρους μου.
Όχι, αν δεν κάνω λάθος, σε συνεννόηση με τον κ. Μητρόπουλο - μάλλον μου έδειξε την κατάσταση - υπάρχει και η δευτερολογία.
Όχι, δεν υπάρχει δευτερολογία.
Τρία λεπτά.
Τρία λεπτά, αυτό λέω. Είναι τρία λεπτά δευτερολογία. Για το ΚΚΕ είναι αναγκαία η σαφής διατύπωση λειτουργικού ορισμού του φαινομένου, ώστε να αποσαφηνιστούν τα όρια μεταξύ των απλών διαπληκτισμών και εκείνων των περιστατικών που στοιχειοθετούν σοβαρές μορφές σχολικού εκφοβισμού και ενδοσχολικής βίας. Ορισμένοι δηλώνουν έκπληκτοι και αναρωτιούνται, είτε από άγνοια είτε συνειδητά, πώς το σχολείο από φορέας κοινωνικοποίησης που διαπαιδαγωγεί στις αρχές της ισότητας του σεβασμού στη διαφορετικότητα του άλλου να γεννά τέτοια φαινόμενα. Και μάλιστα λένε ότι το πρόβλημα δεν είναι ακριβώς στο σχολείο, είναι η ίδια η οικογένεια. Η ηθικολογία, όμως, του αστικού σχολείου σταματά μέχρι εκεί. Το ότι το σχολείο έχει μετατραπεί σε ένα ξέφραγο αμπέλι διαφόρων επιχειρηματικών δράσεων από ασφαλιστικές εταιρείες, διατροφικές εταιρείες τύπου «COCA COLA», με την κάλυψη δήθεν πανεπιστημιακών ερευνών, μέχρι και ΠΑΕ, για να στείλουν στρατούς και οπαδούς, είναι μέσα στα ιερά και τα όσια της καπιταλιστικής κρεατομηχανής. Αν, λοιπόν, θέλει κάποιος να μιλήσει για βία, πρέπει να κοιτάξει - και μάλιστα κυρίως - πέρα από τους τοίχους της οικογένειας. Διαφορετικά, ενοχοποιείται όχι γενικά η οικογένεια, αλλά η εργατική λαϊκή οικογένεια, γιατί είναι αυτή που αδυνατεί να διαχειριστεί το πρόβλημα - επιθετικότητα, ματαίωση στόχων, ανασφάλεια, αποστέρηση, αυτοέλεγχο - και να εξοπλίσει τα μέλη της με τις ψυχοκοινωνικές δεξιότητες. Να, λοιπόν, ποια είναι η βία και μάλιστα η επίσημη και νομιμοποιημένη βία. Νόμιμη βία είναι να μην μπορείς να μορφωθείς, να μην μπορείς να πας διακοπές και ο συμμαθητής σου να λέει πόσο ωραία πέρασε το καλοκαίρι. Βία είναι να ακούς το μπράβο του δασκάλου και του καθηγητή και εσύ συνεχώς να είσαι «ξύλο απελέκητο», που πρέπει να τελειώνεις το σχολείο νωρίς - νωρίς, για να μάθεις κάποια τέχνη. Πώς να τα αντιμετωπίσουν όλα αυτά οι εκάστοτε κυβερνήσεις και η σημερινή; Το περιεχόμενο της επερώτησης και τα μέτρα που προτείνονται δεν είναι τίποτα άλλο παρά αναμάσημα των πολιτικών που προωθεί η Ευρωπαϊκή Ένωση και εφάρμοζε η προηγούμενη κυβέρνηση. Με τις συμβουλευτικές τηλεφωνικές γραμμές και τις διαδικτυακές υπηρεσίες; Με τη θεραπεία των επιμορφώσεων και τις ομιλίες ειδικών ψυχολόγων και ψυχιάτρων; Με τα παρατηρητήρια ή με την καθιέρωση της 6ης Μάρτη ως μέρα κατά της ενδοσχολικής βίας; Έτσι για να γίνει καλά ο «άρρωστος», ο ανεπίδεκτος κοινωνικής μάθησης…
Κύριε συνάδελφε, σας παρακαλώ, τελειώστε.
Κύριε Πρόεδρε, επιτρέψτε μου, έχω το δικαίωμα της δευτερολογίας μου και ταυτόχρονα…
Κύριε συνάδελφε, δεν έχετε δικαίωμα δευτερολογίας.
Δώστε μου λίγο χρόνο. Δείξτε ανοχή. Είναι λάθος αυτό που κάνετε.
Κύριε Συντυχάκη, δεν έχετε ούτε εσείς…
Και οι προηγούμενοι…
Κύριε Συντυχάκη, μπορείτε να με ακούσετε;
Βεβαίως.
Λάθος ήταν αυτό που ακούστηκε. Μόνο ο κ. Λοβέρδος, ως Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος του επερωτώντος κόμματος έχει δικαίωμα δευτερολογίας. Εδώ είναι ο Κανονισμός. Είδατε ότι σας έχω αφήσει τρία λεπτά επιπλέον, που και δευτερολογία να είχατε, αυτός είναι ο χρόνος. Όμως, σας παρακαλώ, όχι να μου κάνετε και παράπονα.
Κύριε Πρόεδρε, επιτρέψτε μου, αλλά δεν σημαίνει ότι επειδή το Σώμα μού παραχώρησε τη σειρά, με την προτροπή τη δική σας, στο σημείο αυτό της τοποθέτησης του εκπροσώπου του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας να εξαντλήσετε όλη την αυστηρότητα ή να επαναφέρετε αυτό που έγινε ως λάθος.
Ποια αυστηρότητα, κύριε Συντυχάκη; Τρία λεπτά σας έχω αφήσει παραπάνω. Ποια αυστηρότητα μου λέτε;
Επιτρέψτε μου, αλλά ακόμα και όσοι δεν είναι Κοινοβουλευτικοί Εκπρόσωποι και τοποθετήθηκαν…
Ωραία, να μην χάνουμε άλλο χρόνο. Έχετε, λοιπόν, άλλο ένα λεπτό. Κλείστε, όμως.
…πήραν πρωτολογία, δευτερολογία και είχαν και την ανοχή του Προεδρείου. Εσείς, λοιπόν, εξαντλείτε όλη την αυστηρότητά σας σε μένα.
Επαναλαμβάνω ότι δεν έχετε ούτε εσείς ούτε κανένας άλλος Κοινοβουλευτικός, πλην του κ. Λοβέρδου, δευτερολογία.
Ναι, εν πάση περιπτώσει, δεν θέλω να χαρακτηρίσω προσωπικά πόσο μίλησε ο καθένας, αλλά δείξτε μία ανοχή. Όλη αυτή η αυστηρότητα στον εκπρόσωπο του Κομμουνιστικού Κόμματος;
Μα, για το 50% του χρόνου σας έχω δείξει ανοχή.
Λοιπόν, μέτρα, κατά τη γνώμη μας, πρέπει να παρθούν. Όμως, κατά βάση οι προτάσεις, οι οποίες ακούστηκαν με τα βιωματικά προγράμματα, με τους μηχανισμούς βελτίωσης κοινωνικών δεξιοτήτων, εξωραΐζουν το πρόβλημα με κύριο στόχο τον εξωραϊσμό του ίδιου αυτού συστήματος. Κατά συνέπεια οι όποιες πρακτικές ψυχολογικοποίησης, ψυχιατρικοποίησης των κοινωνικών φαινομένων μας βρίσκουν κάθετα αντίθετους. Τα αληθινά αίτια που παράγουν και αναπαράγουν τη βία βρίσκονται σε αυτές καθαυτές τις αρχές λειτουργίες του καπιταλιστικού συστήματος, ενός συστήματος που εδραιώνει τη βία και την εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο. Εκείνο, λοιπόν, που πρέπει να κάνουν όλοι - η εκπαιδευτική κοινότητα και πριν από όλα οι μαθητές, οι εκπαιδευτικοί και οι γονείς - είναι να πάρουν την υπόθεση στα χέρια τους, ανεξάρτητα από επιμέρους προθέσεις και στοχεύσεις. Αυτό που εμείς θεωρούμε είναι ότι πρέπει να συναντηθεί ο ριζοσπαστισμός με την αμφισβήτηση της νεολαίας και των παιδιών της εργατικής τάξης αυτού του σάπιου και βάρβαρου συστήματος. Προς αυτήν τη κατεύθυνση, το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας και η ΚΝΕ θα μπουν σε αυτόν τον αγώνα για την ανατροπή ενός ολόκληρου σάπιου συστήματος που παράγει και αναπαράγει αυτά τα φαινόμενα. Ευχαριστώ.
Τον λόγο έχει ο κ. Πετράκος.
Κύριε Πρόεδρε, πριν ξεκινήσω, είχαμε την εντύπωση, επειδή γενικεύτηκε η συζήτηση, ότι…
Ενημερώθηκα. Ήταν λάθος. Εν πάση περιπτώσει, θα έχετε κι εσείς την αντίστοιχη ανοχή. Δεν υπάρχει περίπτωση να μην έχετε την αντίστοιχη ανοχή κι εσείς και η κ. Ασημακοπούλου και όλοι. Μη μου λέτε, όμως ότι δικαιούστε δευτερολογίας.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Μου ασκήσατε bullying όμως, κύριε Πρόεδρε.
Σας παρακαλώ, κύριε Συντυχάκη. Μιλήσατε δέκα λεπτά και μου λέτε αυτό το πράγμα! Ξεκινήστε, κύριε Πετράκο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Θέλω να τονίσω εισαγωγικά ότι ήταν θετική η πρωτοβουλία του ΠΑΣΟΚ να συζητηθεί αυτό το θέμα. Βέβαια, η τοποθέτηση του κ. Λοβέρδου είναι «άνω ποταμών». Θα μιλήσουμε για αυτά. Θέλω να τονίσω με δύο λόγια τα ζήτημα της ενδοσχολικής βίας. Όταν μιλάμε για σχολική βία, δεν έχουμε πολλές φορές συνειδητοποιήσει ότι μιλάμε για το αποτέλεσμα και όχι την αιτία του προβλήματος. Για να υπάρχει, όμως, αποτέλεσμα πάντα υπάρχει μία αιτία. Συνειδητά, λοιπόν, οι διαμορφωτές της κοινής γνώμης, όταν μιλούν γι' αυτό, κάνουν μία προσπάθεια να πείσουν ότι αυτό έχει να κάνει μόνο με διάφορους ατομικούς όρους. Το θέμα, όμως, έχει και κοινωνικές αιτίες και κοινωνική διάσταση και δεν μπορεί να αποδίδεται μόνο σε ατομικές ιδιαιτερότητες κ.τ.λ.. Εντέχνως, επίσης, αποσιωπάται πολλές φορές ότι ο μαθητής αλλά και η οικογένεια του ζουν και επηρεάζονται από την οργάνωση της κοινωνίας και συνεπώς ανήκουν σε μία κοινωνία. Επομένως και ο τρόπος, με τον οποίο τα μέσα μαζικής ενημέρωσης χειρίζονται ορισμένα πρότυπα ή προβάλλουν πρότυπα βίας, δημιουργεί μόδα. Και η ίδια η οικονομική κρίση, όμως, είχε αρνητικές συνέπειες στα παιδιά, όταν είναι σε μία ευάλωτη ηλικία. Όσο πιο δύσκολα, δηλαδή, το μεροκάματο έρχεται στο σπίτι, τόσο μεγαλώνουν οι εντάσεις και τα κοινωνικά προβλήματα. Συνεπώς όταν η προηγούμενη πολιτική ηγεσία κατήργησε χωριστές δομές αγωγής υγείας, περιβαλλοντικής εκπαίδευσης, πολιτιστικών δραστηριοτήτων, οι οποίες υπήρχαν σε κάθε νομό και δημιούργησε μία δομή που τα περιλαμβάνει όλα αυτά, είναι ουσιαστικά υποβάθμιση. Και έρχεται τώρα και ζητάει τα ρέστα ο κ. Λοβέρδος! Για εμάς, για να αντιμετωπιστεί το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας, πρέπει το σχολείο να είναι όχι μόνο χώρος απόκτησης γνώσης αλλά και χώρος πολιτικής και κοινωνικής αγωγής. Για την αντιμετώπιση, βεβαίως, του φαινομένου καθοριστικό ρόλο έχει η πολιτεία πρώτα από όλα, η οικογένεια και όλοι οι διαμορφωτές της κοινής γνώμης. Συνεπώς είναι πάρα πολλά τα ζητήματα και τα είπε ο κύριος Υπουργός. Δεν θέλω να σταθώ αναλυτικά, αλλά θα τονίσω μόνο δύο πλευρές: Πολλές φορές νομίζουμε ότι, όταν δείξουμε μηδενική ανοχή απέναντι στο θύτη, κάναμε το καθήκον μας. Θεωρώ ότι αυτό δεν είναι σωστό. Πρέπει να είμαστε ανοικτοί στον διάλογο και με αυτούς που θεωρούμε θύτες, γιατί στις περισσότερες περιπτώσεις είναι πληγωμένα παιδιά από διάφορα προβλήματα. Επομένως πρέπει να ενδυναμώσουμε τις κοινωνικές δράσεις. Δεύτερον, πρέπει να τονίσουμε ότι εκτός από το θύτη και το θύμα υπάρχει, αυτό που λέμε «ο τρίτος παράγοντας» που είναι σημαντικός και είναι οι παρατηρητές. Ο παρατηρητής, λοιπόν, όταν ευαισθητοποιηθεί, μπορεί να συμβάλει στο να μειωθεί ο κύκλος της βίας. Όμως, αγαπητές συναδέλφισσες και συνάδελφοι και κύριε Λοβέρδο, εσείς ως Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος - και πολύ σωστή η πρωτοβουλία του κόμματός σας, όπως είπα και μετά από πολλά χρόνια δίνω συγχαρητήρια στο ΠΑΣΟΚ που έφερε αυτό το ζήτημα και που έφερε ένα τέτοιο θέμα - όταν μιλήσαμε για βία, πραγματικά, δεν είδα να αντιδράτε. Αντίθετα ο κύριος Κουμουτσάκος από την άλλη μεριά έδειξε να ενοχλείται από αυτό που είπε ο κ. Λεουτσάκος, ότι εκτός από την ενδοσχολική βία, τη βία στην κοινότητα τη σχολική, υπάρχει και η βία που ασκείται απέναντι στη χώρα και στον λαό από την κοινότητα στην οποία βρίσκεται. Εσείς, όμως, χθες από ό,τι είδα, χειροκροτούσατε κάποιους που φωνάζαν να γίνουν δεκτά τα μέτρα Γιούνκερ.
Τι είναι αυτό;
Τι λέτε τώρα;
Τα είδαμε στις φωτογραφίες. Υπάρχουν στις εφημερίδες σήμερα.
Μας ταυτίζετε εμάς με αυτούς;
Τέλος πάντων, και να μη χειροκροτήσατε εσείς προσωπικά, κύριε Λοβέρδο, όμως, απέναντι…
Μη διακόπτουμε. Έχει δευτερολογία ο κ. Λοβέρδος και θα απαντήσει.
Όμως, απέναντι στην άθλια βία που ασκείται στη χώρα μας από τους πιστωτές, δεν είδαμε να αντιδράτε. Δεν είδαμε να μιλάτε καθόλου. Αντίθετα μιλήσατε και μας είπατε: «Ο Τσίπρας απέτυχε. Τι κάνει;». Αλήθεια; Τι κάνει ο Τσίπρας; Αγωνίζεται για το μέλλον αυτής της χώρας, γι' αυτήν τη χώρα την οποία τη φέρατε στα βράχια. Εσείς τη στείλατε στα βράχια με την πολιτική σας το 2009 και το 2010. Εσείς τη στείλατε τη χώρα στα βράχια. Εσείς αρνηθήκατε το κούρεμα του χρέους τότε. Εσείς δεχτήκατε να μετατραπεί το ιδιωτικό χρέος των τραπεζών και η κρίση των ιδιωτικών τραπεζών της Ευρωζώνης σε κρίση χρέους της Ελλάδας και του ελληνικού λαού και να οδηγηθεί η χώρα στα μνημόνια και μας ζητάτε τα ρέστα και μας λέτε να απολογηθεί ο Τσίπρας, ο οποίος απέτυχε και τι κάνει στους διάφορους τομείς; Και το λέτε σήμερα: «Τι κάνει ο Τσίπρας στους διάφορους τομείς;»; Αφού μιλήσατε και για την ενέργεια, υπεγράφη πριν λίγο το μεγαλύτερο αναπτυξιακό έργο της τελευταίας δεκαετίας. Ο νέος ευρωπαϊκός αγωγός, ο ελληνικός αγωγός φυσικού αερίου, ο οποίος θα φέρει πενήντα δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου στην κεντρική Ευρώπη, θα δώσει είκοσι χιλιάδες θέσεις εργασίας, θα χρηματοδοτηθεί κατευθείαν με 2.000.000.000 ευρώ και θα είναι 50-50 και όχι χωρίς χρηματοδότηση, όπως εσείς κάνατε τον ΤΑΠ πριν 100-0 υπέρ της αζέρικης εταιρείας. Θα ανήκει 50-50. Αυτά κάνει ο Τσίπρας σήμερα και θα κάνει πολύ περισσότερα τη Δευτέρα όπως κάνει όλη αυτήν την περίοδο αυτή η Κυβέρνηση, η οποία αγωνίζεται για να υπάρξει μέλλον σε αυτόν τον τόπο. Εσείς, όμως, ερχόσαστε και επαναλαμβάνετε και όπως και ορισμένα συστημικά μέσα ενημέρωσης, τα οποία επιχαίρουν σήμερα. Διάβασα ένα άρθρο και διάβασα και κάτω το περιεχόμενο. «Σφίγγει ο κλοιός του ΔΝΤ» γράφει σήμερα σε έναν τίτλο και επιχαίρουν με αυτό. Απαντάμε, λοιπόν. Ο ελληνικός λαός, η ελληνική Κυβέρνηση και η ίδια η χώρα δεν εκβιάζονται, δεν υποτάσσονται. Καλούμε τον ελληνικό λαό απέναντι στις σειρήνες των εκβιασμών και της τρομοκρατίας, οι οποίες δίνουν ένα ρεσιτάλ κινδυνολογίας το οποίο υπάρχει αυτές τις μέρες, να κλείσει τα αυτιά του, να μείνει ψύχραιμος και να είναι σίγουρος πάνω από όλα ότι αυτή η Κυβέρνηση αγωνίζεται για να υπάρξει προοπτική σ' αυτόν τον τόπο. [[Στο σημείο αυτό την Προεδρική Έδρα καταλαμβάνει ο Β΄ Αντιπρόεδρος της Βουλής κ. ΙΩΑΝΝΗΣ ΜΠΑΛΑΦΑΣ]] Καταθέσαμε προτάσεις. Είναι ευθύνη και των εταίρων να βρεθεί λύση. Και πρέπει να ξέρετε, κύριε Λοβέρδο, πράγματι, αλήθεια είπε ο Υπουργός και να σας το πω πιο χαρακτηριστικά: Αν μας σφίγγουν το μαχαίρι στον λαιμό πρέπει να αντιδράσετε, μιας και το θέμα είναι η ενδοσχολική βία, και πρέπει να τους πείτε κι εσείς αυτό που θα πω εγώ. Το μαχαίρι έχει δύο πλευρές.
Ο Χριστός και η Παναγία!
Εμείς, όμως, δεν θέλουμε να χρησιμοποιηθεί κανένα μαχαίρι. Εμάς μας εκφράζει η δήλωση του Πρωθυπουργού ότι μόνο με αλληλεγγύη, με δημοκρατία και αλληλοσεβασμό μπορεί να βρεθεί η λύση στην κρίση. Όμως, εσείς θα αντιδράσετε; Θα απαιτήσετε αλληλοσεβασμό στη χώρα σας και στον λαό σας;
Κύριε συνάδελφε, ολοκληρώνετε, σας παρακαλώ.
Θα απαιτήσετε αλληλεγγύη από τους εταίρους…
Ολοκληρώνετε, κύριε συνάδελφε.
…ή θα λέτε συνεχώς ότι φταίει η ελληνική Κυβέρνηση επειδή αγωνίζεται; Θα δεχθείτε μεθαύριο να συμμετάσχετε σε κορυφαία κοινοβουλευτική διαδικασία που προτείνουμε, ώστε να υπάρξει συζήτηση στη Βουλή, στην Ολομέλεια της Βουλής, για το πώς δημιουργήθηκε το χρέος και να ενισχύσουμε τον αγώνα για να απαιτήσουμε τη διαγραφή του μεγαλύτερου μέρους και τη μείωσή του; Θα μιλήσετε για αυτά τα ζητήματα; Θα συνταχθείτε στον αγώνα για να μην υπάρξουν αυτές, να μη γίνουν δεκτές και να μην υποκύψει η χώρα μας απέναντι στους άθλιους εκβιασμούς ή θα συνεχίσετε να συντάσσεστε με το μέρος των δανειστών και θα λέτε, «μπράβο, καλά κάνουν και πιέζουν την Κυβέρνηση αυτή γιατί δεν υπόγραψε από την πρώτη μέρα»;
Κύριε συνάδελφε, ολοκληρώνετε, σας παρακαλώ.
Αυτό είναι το επιχείρημά σας μέχρι τώρα.
Κύριε Πετράκο, σας παρακαλώ, ολοκληρώνετε.
Τελειώνω.
Ολοκληρώνετε. Μιλάτε διπλάσιο χρόνο ήδη.
Κύριε Πρόεδρε…
Όχι, δεν υπάρχει «κύριε» σε αυτό.
Κύριε Πρόεδρε, είναι γενικευμένη η συζήτηση.
Ολοκληρώνετε, σας παρακαλώ.
Τώρα, ποιο είναι το πρόβλημά σας; Είναι γενικευμένη η συζήτηση.
Ολοκληρώνετε, σας παρακαλώ. Δεν υπάρχει ένσταση σε αυτό.
Πάλι τα ίδια και τα ίδια. Είναι γενικευμένη η συζήτηση.
Ολοκληρώνετε, παρακαλώ.
Θα ολοκληρώσω σας είπα και με διακόπτετε. Σας παρακαλώ.
Τι παρακαλείτε; Ολοκληρώνετε.
Τελείωσα.
Ευχαριστούμε πολύ. Τον λόγο έχει εκ μέρους της Νέας Δημοκρατίας η κ. Ασημακοπούλου για έξι λεπτά παρακαλώ.
Κύριε Πρόεδρε, κύριε Υπουργέ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, συζητάμε σήμερα το bullying, την ενδοσχολική βία και προτού, όπως καταλάβετε, απαντήσω στον κ. Πετράκο, ας ξεκινήσω με το θέμα της ερώτησης, που και από εμάς ήταν αποδεκτό και χαιρόμαστε που γίνεται διευρυμένη συζήτηση για ένα τόσο σημαντικό θέμα. Οι άξιοι συνεργάτες μου μου έχουν δώσει πάρα πολλά στοιχεία, τα οποία τεκμαίρουν την ύπαρξη του φαινομένου της ενδοσχολικής βίας. Χάριν συντομίας χρόνου, θα σας πω μόνο ότι υπάρχει μία έρευνα από το «Χαμόγελο του Παιδιού», που λέει ότι η Ελλάδα είναι η τέταρτη μεταξύ των σαράντα ένα χωρών που υπάρχουν φαινόμενα ενδοσχολικής βίας. Το Παρατηρητήριο του Υπουργείου Παιδείας το 2015 καταγράφει ότι 34% των μαθητών παραδέχονται ότι έχουν ασκήσει βία και ότι αυτό γίνεται συνήθως στον προαύλιο χώρο και γίνεται, επίσης, συνήθως κατά τη διάρκεια του διαλείμματος. Για τα Πρακτικά καταθέτω ορισμένα συμπεράσματα από αυτήν την έρευνα, τα οποία πιστεύω ότι είναι ενδιαφέροντα. [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Άννα - Μισέλ Ασημακοπούλου καταθέτει για τα Πρακτικά τα προαναφερθέντα έγγραφα, τα οποία βρίσκονται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Το πρώτο βήμα στην αντιμετώπιση ενός προβλήματος, βεβαίως, είναι η αναγνώρισή του και η ανάδειξή του και αυτό, παρά την άρτια τεκμηρίωση που υπάρχει, έγινε με αφορμή του τραγικού θανάτου του εικοσάχρονου Βαγγέλη Γιακουμάκη, ο οποίος, όπως ξέρετε, εξαφανίστηκε από τη Γαλακτοκομική Σχολή Ιωαννίνων στις 6 Ιανουαρίου αυτού του έτους και ευρέθη τριάντα εφτά ημέρες μετά νεκρός σε ένα χωράφι της περιοχής. Το αποτέλεσμα είναι ότι τώρα πραγματοποιείται μία έρευνα καθότι άσκησε ποινική δίωξη ο Εισαγγελέας Πρωτοδικών Ιωαννίνων για ανθρωποκτονία από πρόθεση. Αυτό το τραγικό συμβάν, επιτρέψτε μου να σας μεταφέρω, βεβαίως, αναστάτωσε όλο το πανελλήνιο, βεβαίως μας ευαισθητοποίησε όλους, αλλά ιδίως στην κλειστή κοινωνία των Ιωαννίνων συγκλόνισε τον κόσμο. Συγκλόνισε τον κόσμο πως μπορούσε αυτό το παιδί να μην έχει που να στραφεί, πως μπορούσε να συμβαίνει αυτό και κανείς να μην είχε πάρει χαμπάρι, πως μπορούσε να συμβαίνει αυτό και κανείς να μην είχε μιλήσει για το θέμα, πως μπορούσε όλη η κοινωνία να το είχε αποτρέψει αυτό. Σαν ελάχιστο φόρο τιμής στη μνήμη αυτού του νέου ανθρώπου που χάθηκε άδικα οφείλουμε να είμαστε ενωμένοι στην αντιμετώπιση του θέματος. Βεβαίως, υπάρχουν πάρα πολλές προτάσεις για την αντιμετώπιση του θέματος και αναφέρομαι σε προτάσεις που έχουν κατατεθεί από τον Συνήγορο του Παιδιού, για παράδειγμα. Όμως, πιστεύω ότι δεν υπάρχει λόγος να εφευρίσκουμε τον τροχό κάθε φορά που αντιμετωπίζουμε ένα πρόβλημα στη χώρα μας, υπάρχουν και διεθνείς πρακτικές, πολλές, διαδεδομένες για την αντιμετώπιση του προβλήματος. Καταθέτω πάλι στα Πρακτικά, παρακαλώ, ορισμένα παραδείγματα. [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Άννα - Μισέλ Ασημακοπούλου καταθέτει για τα Πρακτικά τα προαναφερθέντα έγγραφα, τα οποία βρίσκονται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Ελπίζω ότι θα τα λάβει υπ' όψιν του ο Υπουργός, όπως και τις προτάσεις που κατατέθηκαν από την Αντιπολίτευση για το θέμα αυτό. Αν και θα πρέπει να ομολογήσω, κύριε Υπουργέ, ότι δεν είμαι ιδιαίτερα αισιόδοξη για την αποτελεσματικότητα με την οποία θα αντιμετωπίσετε αυτό το θέμα, καθότι έχω δει τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζετε τα θέματα της παιδείας γενικότερα. Παρ' ότι δεν έχω χρόνο να το αναπτύξω αυτό επί του παρόντος, ειλικρινά σας λέω ότι λυπάμαι, γιατί βλέπουμε ότι η Κυβέρνησή σας οπισθοδρομεί τόσο τρομακτικά σε αυτόν τον τόσο σημαντικό τομέα της παιδείας, σε όλα τα επίπεδα, στη δευτεροβάθμια, στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, στο να καταργήσει πράγματα, τα οποία η κοινωνία και το πολιτικό σύστημα διεκδίκησαν και κατάφεραν χρόνια τώρα, όπως είναι το άσυλο ή ο τρόπος με τον οποίο άρχισαν να διοικούνται σύγχρονα τα πανεπιστήμια και η κομματικοποίηση όλων των δομών της παιδείας στη δευτεροβάθμια και στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Οπότε, επιτρέψτε μου να μην είμαι ιδιαίτερα αισιόδοξη ότι θα μπορέσετε να αντιμετωπίσετε με αποτελεσματικότητα και χωρίς ιδεοληψία και με ανοικτό μυαλό αυτό το θέμα, ακόμα και όταν μας ενώνει. Επιτρέψτε μου επίσης να μιλήσω και σαν μητέρα, γιατί έχω και ένα παιδί σε μια ηλικία, που με απασχολεί ιδιαιτέρως αυτό το θέμα, ένα παιδί που - όπως όλα τα παιδιά αυτής της γενιάς - είναι χαμένο στο διαδίκτυο και εγώ ως εργαζόμενη μητέρα έχω λίγο χρόνο για να απασχολούμαι μαζί του, πολύ λιγότερο από ό,τι θα ήθελα. Νομίζω λοιπόν ότι ένα θέμα είναι και τα πρότυπα, τα οποία δίνουμε στα παιδιά. Και τι πρότυπο δίνει το πολιτικό σύστημα; Τι πρότυπο δίνουμε εμείς σε αυτήν εδώ την Αίθουσα, όταν αντιπαρατιθέμεθα; Τι πρότυπο δίνουν αυτοί που ασκούν θεσμικές λειτουργίες μέσα στο πολιτικό σύστημα, όπως η Πρόεδρος της Βουλής, η κ. Κωνσταντοπούλου; Τι κάνει εδώ μέσα η κ. Κωνσταντοπούλου; Βullying κάνει στους Βουλευτές και στους αστυνομικούς της Βουλής! Τι κάνει η κυρία Κωνσταντοπούλου παντού, εκτός από το να προβάλλει τον εαυτό της; Βullying κάνει η κ. Κωνσταντοπούλου. Και αναφέρομαι σε αυτήν, επειδή είναι θεσμικός ο ρόλος της. Στο πολιτικό σύστημα - και επανέρχομαι στην άλλη μου ιδιότητα - αντιπαρατιθέμεθα στα τηλεπαράθυρα με όρους πολιτικού bullying. Ο γιος μου όταν βλέπει τηλεόραση μιλάει για το ποιος «τάπωσε» ποιον ή ποιος είπε την καλύτερη ατάκα. Ο κ. Πετράκος πριν, σε αυτή την κρίσιμη στιγμή για τη χώρα, όπου έχουμε ελάχιστο χρόνο μπροστά μας - υπάρχει αυτή η προθεσμία μέχρι τη Δευτέρα για το τι θα συμβεί - περιέγραψε τη διαπραγματευτική στρατηγική και την όλη αντιμετώπιση από την Κυβέρνηση με όρους bullying. Είπε: «Δεν θα ανεχθούμε να μας κάνουν bullying οι δανειστές μας»! Με συγχωρείτε, κύριε Πετράκο, αλλά εμείς αρνούμεθα να δούμε την Ελλάδα στον ρόλο του θύματος. Δεν είμαστε θύμα, αλλά κυρίαρχο κράτος! Ναι, φυσικά δεν θέλουμε και δεν θα ανεχτούμε την ταπείνωση και την υποταγή, στην οποία εσείς μας οδηγείτε, με τον αποτυχημένο τρόπο διαπραγμάτευσής σας.
Εσείς έχετε υπογράψει!
Ακούστε. Δεν αντέχετε να ακούσετε. Αυτό είναι το bullying το δικό σας, που δεν θα περάσει στον ελληνικό λαό! Γιατί, ο πρώτος τρόπος, για να αντιμετωπίσει κανείς το bullying, είναι το σπάσιμο της σιωπής. Και το είδατε χθες το βράδυ στο Σύνταγμα το σπάσιμο της σιωπής.
Ζήτω οι προτάσεις Γιούνκερ! Αυτά έλεγαν.
Η σιωπηλή μειοψηφία των Ελλήνων πολιτών αυτήν τη στιγμή αγωνιούν και παρατηρούν αποσβολωμένοι μια Κυβέρνηση, η οποία τα έχει απολύτως χαμένα. Δεν ξέρει πού πάει, δεν ξέρει τι να κάνει. Ενώ όλος ο κόσμος περιγράφει την κατάσταση με έναν συγκεκριμένο τρόπο, σήμερα βγαίνει το Μαξίμου και λέει ότι είναι αισιόδοξο ότι όλα θα πάνε καλά, ότι πετύχαμε κάτι! Τι πετύχαμε;
Τη συζήτηση σε πολιτικό επίπεδο!
Να έχουμε μπροστά μας τις δύο εναλλακτικές, που θα σας περιγράψω ως εξής; Μια συμφωνία με μέτρα ύψους 5 δισεκατομμυρίων ευρώ στην πλάτη του ελληνικού λαού από τη μία και από την άλλη χρεοκοπία και έξοδο από το ευρώ; Και εσείς λέτε, κύριε Πετράκο, στον ελληνικό λαό να κλείσει τα αυτιά του; Να μην ακούει;
Να μην ακούει την κινδυνολογία σας.
Κύριε Πετράκο, ο ελληνικός λαός και ακούει και βλέπει και κρίνει!
Και όσους προκαλούν να βγάλουν τα λεφτά τους από τις τράπεζες!
Κυρία Ασημακοπούλου, στο Σώμα αναφέρεστε. Δεν αναφέρεστε κάπου συγκεκριμένα.
Ναι, κύριε Πρόεδρε. Είναι δυνατόν, λοιπόν, κύριε Πρόεδρε, να ακούει ο ελληνικός λαός τον εκπρόσωπο του ΣΥΡΙΖΑ να λέει ότι η απάντησή μας στους δανειστές που μας κάνουν bullying πρέπει να είναι: «το μαχαίρι έχει δύο πλευρές»; Σας ενημερώνω, κύριε Πρόεδρε, ότι η Νέα Δημοκρατία, ασκώντας αντιπολίτευση, έχει υπάρξει ιδιαιτέρως συναινετική. Έχει καλέσει τον κ. Τσίπρα να πάρει πρωτοβουλίες εθνικής συνεννόησης, έστω και αυτήν την τελευταία στιγμή. Μην νομίζετε ότι ο πατριωτισμός μας και η διάθεσή μας για εθνική συνεννόηση, είναι αδυναμία. Μην το εκλαμβάνετε έτσι. Δεν είναι. Δεν πρόκειται να αφήσουμε τον κ. Τσίπρα και την Κυβέρνηση το μαχαίρι που έχει δύο πλευρές να το χρησιμοποιήσουν για να κάνει χαρακίρι η Ελλάδα και να φύγει από την Ευρώπη και να χρεοκοπήσει.
Τη χρεοκοπήσατε τρεις φορές τη χώρα, κυρία Ασημακοπούλου!
Δεν πρόκειται να το επιτρέψουμε ούτε εμείς ως Αντιπολίτευση, αλλά πολύ περισσότερο δεν πρόκειται ο ελληνικός λαός να ανεχτεί άλλο το δικό σας bullying σε όλα τα επίπεδα. Και το απέδειξε χθες το βράδυ, όταν πάρα πολλοί άνθρωποι ένωσαν τις φωνές τους για να πουν το αυτονόητο, ότι σε αυτήν τη χώρα αυτοί που θέλουν την Ελλάδα μέσα στην Ευρώπη, αυτοί που δεν θέλουν να χρεοκοπήσει η χώρα, είπαν με μία φωνή χθες το βράδυ: Είμαστε και εμείς εδώ και να μην το ξεχνάτε! Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Ευχαριστούμε την κ. Ασημακοπούλου. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα ότι τη συνεδρίασή μας παρακολουθούν από τα άνω δυτικά θεωρεία, αφού προηγουμένως ξεναγήθηκαν στην έκθεση της αίθουσας «ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ» και ενημερώθηκαν για την ιστορία του κτηρίου και τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας της Βουλής, είκοσι οκτώ καθηγητές και φοιτητές από πανεπιστήμια της Ελλάδας, της Αμερικής, του Καναδά και της Ολλανδίας. Η Βουλή τούς καλωσορίζει. Welcome! [[Χειροκροτήματα απ' όλες τις πτέρυγες της Βουλής]] Τον λόγο έχει εκ μέρους του Λαϊκού Συνδέσμου - Χρυσή Αυγή η κ. Δέσποινα Σβερώνη - Χονδρονασίου, για έξι λεπτά παρακαλώ.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Είναι σοβαρό το θέμα. Πίστευα και εγώ, επειδή - πέρα από τα οικονομικά, που είναι μείζονα θέματα - ένα θέμα σαν αυτό, που έχει να κάνει με τον εκφοβισμό στα σχολεία ή όχι, είναι κάτι που αφορά όλους μας σε αυτό το ελληνικό, το εθνικό Κοινοβούλιο - δεν ξέρω μέχρι πότε θα μπορούμε να αποκαλούμε και το Κοινοβούλιό μας εθνικό - ότι θα ήταν πολλοί οι ενδιαφερόμενοι συνάδελφοι. Και δεν ξέρω βέβαια αν μου δίνουν ακόμα το δικαίωμα οι συνάδελφοί μου Βουλευτές να τους αποκαλώ έτσι. Έγινε πολύς λόγος εδώ για τον εκφοβισμό, για τον πάσης φύσεως εκφοβισμό, αλλά και τον ενδοσχολικό. Θα έπρεπε, όμως, κάνοντας την ενδοσκόπησή μας ο καθένας, να σωπάσουμε για λίγο γιατί εγώ τουλάχιστον το λέω και θα το ξαναπώ και θα ήθελα να είναι η τελευταία φορά: Στο εθνικό Κοινοβούλιο βίωσα τον εκφοβισμό.
Πού;
Εδώ.
Εδώ; Εσείς προσωπικά;
Κοιτάξτε, να σας πω κάτι, εγώ προσωπικά, κύριε καθηγητά, όταν ανεβαίνω εδώ στο Βήμα, είμαι η Δέσποινα Σβερώνη - Χονδρονάσιου και είμαι Βουλευτής της Χρυσής Αυγής. Ο καθένας, όμως, προσδιορίζεται και ως άτομο και ως χώρος, κύριε Λοβέρδο. Δεν υπάρχει πουθενά συλλογική ευθύνη, ούτε στα κόμματα ούτε στις ομάδες των ανθρώπων. Όμως, εσείς - δεν μιλάω για εσάς προσωπικά, αλλά επειδή ακριβώς απαντήσατε σε εμένα - όταν ειπωθεί από τη δική μου τη μεριά οτιδήποτε περνάει κάποιες κόκκινες - ή δεν ξέρω πώς - γραμμές σας, τότε με διακόπτετε. Η διακοπή, την οποία δέχομαι κάθε φορά, είτε είμαι σε επιτροπή είτε είμαι στην Ολομέλεια της Βουλής, με κάνει να αισθάνομαι ότι είμαι παιδί και άτομο ενός κατώτερου θεού, ότι εσείς ανήκετε σε μια άλλη κοινωνία και εμείς είμαστε κάπου αλλού. Είναι ακριβώς έτσι όπως σας το λέω και λυπάμαι. Ξέρετε, δεν είχα αισθανθεί φόβο. Πολύ μικρή μπορεί, ναι. Αργότερα στο κράτος μας, στην ελληνική επικράτεια, παρ' ότι ασκούσα ένα επάγγελμα - λειτούργημα, του δικηγόρου, που έχει και την επικινδυνότητά του, δεν αισθανόμουν φόβο. Όμως αισθάνθηκα πρώτη φορά φόβο και το έδειξα - και θα το καταθέσω, κύριε Πρόεδρε - ως μητέρα όταν με τρόμο διάβασα, από τις δημοκρατικές και προοδευτικές δυνάμεις, έξω από σχολικό κτήριο - μια που μιλάμε για την ενδοσχολική βία - το εξής: «Να τσακίσουμε μια για πάντα τους ναζί της Χρυσής Αυγής». [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Δέσποινα Σβερώνη - Χονδρονάσιου καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Ενώ λέμε ότι ο καθένας έχει το δικαίωμα να αυτοπροσδιορίζεται, σε εμάς δεν το αναγνωρίζετε αυτό. Σε εμάς δεν αναγνωρίζετε το δικαίωμα να σας λέμε «είμαστε αυτοί, δεν είμαστε κάποιοι άλλοι». Λέτε «όχι, δεν είσαστε αυτό που φαίνεστε». Και πού ξέρετε εσείς ποιοι πραγματικά είμαστε; Έχετε κάποιες άλλες δυνατότητες; Έχετε κάποιες μαγικές δυνάμεις που δεν τις έχουμε εμείς; «Δεν είσαστε αυτό, είσαστε κάτι άλλο. Είστε ναζί». Ε, όχι, κύριοι. Λυπάμαι που το λέω, αλλά αισθάνομαι και εγώ ότι είμαι θύμα πλέον αυτού του εκφοβισμού και θα ήθελα να τα πω από Βήματος της Βουλής. Ούτε ρατσιστές είμαστε ούτε φασίστες είμαστε ούτε παλαιοναζί είμαστε ούτε νεοναζί είμαστε. Και αυτό που κάνετε είναι ολέθριο, γιατί διδάσκετε στους νέους και τις νέες, διδάσκετε στους μαθητές, σε όλους όσους παρακολουθούν το ελληνικό - εθνικό λέω ακόμα - Κοινοβούλιο, τι θα πει βία. Είναι σαν να λέτε ότι αν κάποιος επιτεθεί στον δικό μου γιο ή στον γιο του κ. Παππά, από τη στιγμή που αυτός ανήκει στον χώρο που λέγεται Χρυσή Αυγή και εφόσον προτρέπεται από νεολαίους «τσακίστε τους», τότε όλα επιτρέπονται. Άρα, λοιπόν, τη βία τη χαρακτηρίζετε ανάλογα από πού προέρχεται και σε ποιον κατευθύνεται. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το προειδοποιητικό κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Βουλευτού]] Κύριε Πρόεδρε, αν έχω την ανοχή σας, μισό λεπτό να ολοκληρώσω.
Παρακαλώ, κυρία Σβερώνη.
Σας ευχαριστώ πολύ. Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, ακούστηκαν πάρα πολλά για τη βία. Αισθάνομαι για μία ακόμη φορά ότι στην Ελλάδα και στο ελληνικό, το εθνικό Κοινοβούλιο είμαστε πάρα πολύ καλοί στο να αναλύουμε και να ξαναναλύουμε και να αναλισκόμεθα στην ανάλυση και κάπου εκεί να χανόμαστε και να κριτικάρουμε έντονα ο ένας τον άλλο, Κυβέρνηση, Αντιπολίτευση και να λέμε «εμείς ήμαστε οι καλύτεροι» και «εσείς οι χειρότεροι», στα λόγια βέβαια πάντα και να μένουμε πάντα εκεί. Ενώ θα έπρεπε να πούμε τώρα, «αμ' έπος, αμ' έργον κάτι να γίνει», λέμε «εσείς τότε, χθες, προχθές» και κουνάμε ο ένας στον άλλο το δάκτυλο. Εγώ, κυρίες και κύριοι Βουλευτές και κύριοι Υπουργοί, έχω να σας πω κάτι που μου βγαίνει και από το Σύνταγμά μας. Υπάρχει πίστη στον τριαδικό Θεό των πατέρων μας, στην ελληνορθόδοξη παράδοση; Υπάρχει αυτή η πίστη; Ξέρετε γιατί το λέω; Γιατί η επίσημη θρησκεία του κράτους είναι της Ανατολικής Ορθοδόξου Εκκλησίας. Δεν υπάρχει, προφανώς όχι. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Βουλευτού]] Κύριε Πρόεδρε, μόνο αυτό να τελειώσω, σας παρακαλώ. Δεν είναι κακό, δηλώνετε άθεοι. Τουλάχιστον οι της προοδευτικής, της αριστερής πλευράς δηλώνετε άθεοι, αλλά θα μου επιτρέψετε να πω ότι εγώ σας χαρακτηρίζω ειδωλολάτρες. Είστε ακριβώς ειδωλολάτρες και πιστεύετε περισσότερο στον άνθρωπο, στο είδωλό σας. Πιστεύετε, λοιπόν, σε κάποια είδωλα και πέρα από τον εαυτό σας, αναλόγως πιστέψατε περισσότερο στο δημιούργημα και όχι στο δημιουργό και εκεί νομίζω ότι χάσατε πλέον τον προσανατολισμό σας. Θεοποιήσατε και άλλα είδωλα ή τα δαιμονοποιήσατε, ανάλογα με το πού είσαστε ιδεολογικοπολιτικά, όπως είναι δηλαδή ο Μαρξ, ο Λένιν, ο Σμιθ, ο Νίτσε, ο Χίτλερ, ο Στάλιν, ο Μάο, ο Microsoft και πιο σύγχρονα. Και αυτό που έχω να σας πω - δεν είναι κάτι καινούργιο - είναι πολύ σπουδαίο. Επειδή είναι πολύ σπουδαίο, δεν το έχω πει εγώ. Το έχει πει αυτός ο Θεός στον οποίο πιστεύουμε, αυτός ο Θεός στον οποίο, τουλάχιστον σύμφωνα με το Σύνταγμα, οφείλουμε να δώσουμε αυτόν τον όρκο. Τι σας λέω δηλαδή; Ότι αυτό που λείπει, κυρίες και κύριοι, είναι η αγάπη, διότι η ελληνορθόδοξος πίστη βασίζεται στην αγάπη και όχι μόνο στο «αγαπάτε αλλήλους», αλλά στο «αγαπάτε τους εχθρούς υμών». Κι επειδή εγώ αισθάνομαι όντως ένας απλός καθημερινός άνθρωπος, το μόνο που μπορώ να σας πω είναι λόγια του Μεγάλου Αποστόλου, του σπουδαίου Αποστόλου των Εθνών, του Αποστόλου Παύλου: «Εάν ταις γλώσσαις των ανθρώπων λαλώ και των αγγέλων, αγάπην δε μη έχω, γέγονα χαλκός ηχών ή κύμβαλον αλαλάζον. Και εάν έχω προφητείαν και ειδώ τα μυστήρια πάντα και πάσαν την γνώσιν, και εάν έχω πάσαν την πίστιν, ώστε όρη μεθιστάνειν, αγάπην δε μη έχω, ουδέν ειμί». Τίποτα δεν είμαστε. Αυτό που λείπει από όλους μας - ακούω για λαό, για δημοκρατία και άλλα - είναι η αγάπη. Όταν η αγάπη υπερισχύσει, τότε όλες αυτές οι ιδιαιτερότητες που λέμε ότι υπάρχουν στους ανθρώπους και τα γεγονότα θα αμβλυνθούν. Εκείνο που υπερισχύει είναι η αγάπη. Γι' αυτό και θα σας παρακαλούσα, ακόμα κι αν δεν πιστεύετε εσείς στον τριαδικό Θεό, τουλάχιστον σαν φιλοσοφικά κείμενα διαβάστε τους Πατέρες της Εκκλησίας και ειδικά τον Απόστολο Παύλο. Σας ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστούμε. Τον λόγο έχει ο κ. Νικόλαος Ορφανός από το Ποτάμι για έξι λεπτά.
Θα προσπαθήσω να είμαι σύντομος. Είμαι εκπαιδευμένος να μιλάω γρήγορα, παρ' ότι αγχώνω τους ακροατές μου. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αφορμή της σημερινής συζήτησης είναι ο θάνατος ενός νέου ανθρώπου, δυστυχώς. Με αυτό το γεγονός ως αφορμή σήμερα, όχι μόνο δεν μπορούμε να είμαστε περήφανοι, αλλά οφείλουμε και να παραδεχτούμε την ανεπάρκεια της πολιτείας να αντιμετωπίσει σοβαρά το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας. Οφείλουμε να παραδεχτούμε όλοι την έλλειψη μιας πολιτικής πρόληψης του φαινομένου που, αν υπήρχε, πιθανώς τη σημερινή συζήτηση θα την όριζε ένα άλλο πλαίσιο και όχι ένας θάνατος. Τέσσερις μήνες πριν το παιδί αυτό έχασε τη ζωή του σε μια σχολή στα Ιωάννινα. Ήταν, όπως όλα έδειξαν, η κορυφαία πράξη εκφοβισμού που έχει συμβεί ποτέ σε εκπαιδευτικό ίδρυμα στην Ελλάδα. Εδώ και καιρό το Ποτάμι έχει εντοπίσει την έλλειψη πολιτικών πρόληψης της ενδοσχολικής βίας και πριν από δύο μήνες προτείναμε την κοινή συνεδρίαση των Επιτροπών Κοινωνικών και Μορφωτικών Υποθέσεων γι' αυτό το θέμα. Για ποιον λόγο; Διότι θεωρούμε ότι οι Βουλευτές, προτού φτάσουν εδώ να μιλήσουν, πρέπει πρώτα να ακούσουν τους φορείς, τους γονείς, τους καθηγητές, τους δασκάλους και όσους έχουν ασχοληθεί με το φαινόμενο, να δουν αναλυτικά τι ακριβώς συμβαίνει και μετά να έρθουμε εδώ και να γίνουμε αυτόκλητοι παιδοψυχολόγοι και να αναλύσουμε τις απόψεις μας. Καταθέτω στα Πρακτικά το αίτημά μας. [[Στο σημείο αυτό ο Βουλευτής κ. Νικόλαος Ορφανός καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Παρά τις επανειλημμένες οχλήσεις μας προς το Προεδρείο της Βουλής, αντιμετωπίσαμε την απόλυτη αδιαφορία. Έστω και τώρα, όμως, μετά από τόσο καιρό, με αυτήν την επίκαιρη επερώτηση ας αντικρύσουμε το «τέρας» στον κοινωνικό μας καθρέπτη και ας προσπαθήσουμε να κάνουμε κάτι ουσιαστικό. Διαβάζω στην ερώτηση του ΠΑΣΟΚ ότι ήδη από το 2009 το Υπουργείο Παιδείας προχώρησε στον σχεδιασμό και την υλοποίηση καινοτόμων πολιτικών και δράσεων για την ενημέρωση μαθητών, γονέων και καθηγητών. Δύο παραγράφους όμως πριν, διαβάζω περί της αποτυχίας όλων αυτών που περιγράφονται στη συνέχεια αναλυτικά, καθώς υπάρχει η παραδοχή ότι τα τελευταία χρόνια παρατηρείται έξαρση του φαινομένου στα σχολεία. Πού βρισκόμαστε, λοιπόν, σήμερα; Το Υπουργείο επαναξιολογεί - αλλού θέλουμε την αξιολόγηση και αλλού δεν τη θέλουμε - το καινοτόμο πλαίσιο αυτό δράσης για την πρόληψη και την αντιμετώπιση που υπάρχει και λειτουργεί τα τελευταία χρόνια. Αυτή ήταν η απάντηση που πήρα στις 30 Μαρτίου σε σχετική μου ερώτηση από τον κύριο Υπουργό, την οποία επίσης καταθέτω στα Πρακτικά, για να μην σας κουράσω αναλυτικότερα. [[Στο σημείο αυτό ο Βουλευτής κ. Νικόλαος Ορφανός καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Κύριοι συνάδελφοι, οφείλουμε να πούμε την αλήθεια, όπως αρέσκεται να λέει και ο κύριος Πρωθυπουργός. Το καινοτόμο πλαίσιο που δήθεν επαναξιολογεί το Υπουργείο με λεπτομέρειες κ.λπ. και όσα ισχυρίζεται το ΠΑΣΟΚ ότι έγιναν, στην ουσία είναι τα τελευταία χρόνια απόντα από τη σχολική ζωή και τη σχολική καθημερινότητα. Το φαινόμενο της ενδοσχολικής βίας αντιμετωπίζεται σήμερα μόνο με παρότρυνση των σχολικών συμβούλων για την εφαρμογή προγραμμάτων διαχείρισης συναισθημάτων, θυμού, αποδοχής διαφορετικότητας. Το περίφημο Παρατηρητήριο Πρόληψης της Σχολικής Βίας δεν λειτουργεί και δεν λειτούργησε ποτέ ουσιαστικά, όπως και η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών που ποτέ δεν έγινε. Κι εδώ συμφωνώ απολύτως με τη φράση που επίσης διαβάζω στην ερώτηση του ΠΑΣΟΚ για πρωτοφανή αδράνεια της πολιτείας στην καταστολή των φαινομένων ενδοσχολικής βίας και εκφοβισμού. Ναι, κατά κανόνα η ελληνική πολιτεία αυτό κάνει, αδρανεί. Και ξέρετε πού αδρανεί κατά προτεραιότητα; Σε αυτό που όλοι ανέφεραν, την πρόληψη. Τι σημαίνει, όμως, πρόληψη; Πού ξεκινά; Στην πράξη, σε τι ακριβώς συνίσταται; Στο Ποτάμι θέτουμε συνεχώς ως ζητούμενο, ως προτεραιότητα, την ποιότητα της ελληνικής εκπαίδευσης. Εκεί πιστεύουμε και υποστηρίζουμε πως βρίσκεται το κλειδί. Τι σχολεία θέλουμε, τι δημοτικά, τι γυμνάσια, τι λύκεια, τι πανεπιστήμια, τι θέλουμε να μαθαίνουν οι μαθητές στην πρωτοβάθμια, τι να έχουν μάθει στη δευτεροβάθμια, τι εφόδια να έχουν πάρει στην αποφοίτηση από το πανεπιστήμιο και, πάνω απ' όλα, τι πολίτες να είναι; Να έχουν εκπαίδευση με δημοκρατικά ιδεώδη, ναι, αλλά τι αγωγή να αποκτούν, τι ήθος, τι συμπεριφορά; Θα αναφέρω εδώ την αξιοσημείωτη έρευνα του World Values Survey, της Παγκόσμιας Έρευνας Αξιών του ομώνυμου ερευνητικού ινστιτούτου. Προσέξτε: στην ερώτηση «ποια στοιχεία χαρακτήρα ή αξιών θεωρείτε σημαντικά να αποκτήσει ένα παιδί;» το στοιχείο να ανέχεται και να σέβεται τους άλλους ήταν στη χώρα μας το λιγότερο σημαντικό απ' ό,τι ήταν σε κάθε άλλη χώρα. Η Ελλάδα ήταν στην κατάταξη εξηκοστή ένατη σε εξήντα εννέα χώρες. Ποιες ήταν κοντά μας στον πάτο, αλλά ακριβώς από πάνω μας; Η Ουγκάντα, η Σαουδική Αραβία, η Αλγερία και το Πακιστάν. Στην πρόληψη, επομένως, πρέπει να επικεντρώσουμε και όχι στην καταστολή. Η καταστολή, όταν έρθει, θα είναι πλέον αργά. Ποιος εκπαιδευτικός θα τιμωρήσει και πώς; Μιλάμε για παραβατικότητα ανηλίκων. Με ποιες γνώσεις, ποια κατάρτιση και βάσει ποιου κριτηρίου ο εντεταλμένος εκπαιδευτικός θα παρέμβει με τρόπο παιδαγωγικά ενδεδειγμένο, προσεκτικό, ώστε να μη στιγματίσει το παιδί, να μη δημιουργήσει επιπρόσθετη κατάσταση αποκλεισμού και μια νέα θυματοποίηση και, μάλιστα, με τρόπο που να είναι και σωφρονιστικός ή, ας πούμε, επίπληξη; Τέλος πάντων, ας την πούμε όπως θέλουμε. Αν το πρόβλημα ξεκινά από την οικογένεια - που συνήθως ξεκινά - τι μπορεί να κάνει ο ανυπεράσπιστος δάσκαλος, καθηγητής, που του φορτώνουμε αρμοδιότητες χωρίς προστασία και βεβαίως χωρίς έλεγχο; Πρέπει να πάψουμε να κάνουμε ότι δεν βλέπουμε την προβληματική μας εκπαιδευτική διαδικασία. Γνωρίζετε, κύριοι συνάδελφοι - και εδώ μπαίνουμε στην πράξη της πρόληψης - την τρομακτική αύξηση κρουσμάτων σχολικής βίας στην προσχολική ηλικία; Αν συνυπολογίσουμε το πόσο κρίσιμα είναι τα νηπιακά χρόνια για τη διαμόρφωση του χαρακτήρα του ανθρώπου, σύμφωνα με τη σύγχρονη παιδοψυχολογία, αντιλαμβανόμαστε ότι οι θύτες και τα θύματα παγιώνονται πολύ νωρίς. Αν μιλάμε, λοιπόν, για πρόληψη, από εδώ θα ξεκινήσουμε και θα διαφωνήσω με τον κ. Λοβέρδο, διότι η κινητή μονάδα, κύριε Λοβέρδο, είναι το ωμέγα, δεν είναι το άλφα. Το άλφα ξεκινά από εδώ. Να ξαναφτιάξουμε, λοιπόν, την προσχολική μας αγωγή, τους παιδικούς σταθμούς ως κέντρα ανάπτυξης και κοινωνικοποίησης των παιδιών, ως κέντρα ενθάρρυνσης και ανάδειξης των δεξιοτήτων τους. Οι έρευνες δείχνουν ότι η προσχολική αγωγή και παιδεία καθορίζουν τουλάχιστον το ένα τρίτο της μελλοντικής επιτυχίας ή αποτυχίας του ανθρώπου. Η ανισότητα δεν θα καταπολεμηθεί, εάν δεν προσφέρουμε σε όλα τα παιδιά ίσες ευκαιρίες. Η καταπολέμηση των ανισοτήτων σημαίνει πιο χαρούμενα παιδιά, αλλά στην πράξη πού συνίσταται; Τα χαρούμενα παιδιά δεν χτυπούν, δεν προσβάλλουν, δεν κακοποιούν και η καταπολέμηση των βίαιων συμπεριφορών σημαίνει καταπολέμηση κάθε αποκλεισμού, αποδοχής διαφορετικότητας κ.λπ.. Τα έθιξαν οι συνάδελφοι. Εδώ, κύριε Υπουργέ, επιτρέψτε μου να σας πω ακριβώς το πλαίσιο για να μην ψάχνετε πώς θα ενεργοποιήσετε τα παιδιά και πώς θα φτιάξετε δράσεις αποδοχής της διαφορετικότητας. Υπάρχει ένα πλαίσιο αγωγής που είναι έτοιμο. Τα εμπεριέχει όλα αυτά και ονομάζεται «θεατρική αγωγή» και «θεατρικό παιχνίδι», ως η ύψιστη αγωγή που κοινωνικοποιεί το παιδί και το μαθαίνει από χειρισμό του λόγου, ενσυναίσθηση, ανοχή στη διαφορετικότητα, στη θέση του άλλου, ομαδικότητα, συνεργατικότητα, εγρήγορση της φαντασίας, πάρα πολλά πράγματα. Εκεί μέσα υπάρχουν όλα. Χάθηκε αυτό το παλικάρι στα Γιάννενα. Τι κάναμε για την πρόληψη και την πρόνοια στο πρώτο έτος κυρίως των πανεπιστημίων, που είναι η πρώτη φορά που το παιδί φεύγει από την οικογένεια και απομακρύνεται από το σπίτι; Το άγχος που έχουν οι οικογένειες εν' όψει των πανελλαδικών, όταν δίνουν τα παιδιά τους, δεν είναι τίποτα μπροστά στο άγχος όταν το παιδί φεύγει για πρώτη φορά και πάει σε μια ξένη πόλη. Έγινε τίποτα; Αντί να βάζουμε ως προτεραιότητα τον εκδημοκρατισμό της παιδείας, μήπως να βοηθούσαμε τους εκπαιδευτικούς να καταπολεμήσουν τα φαινόμενα της βίας με προστασία, με διευκόλυνση, με σαφές πλαίσιο; Για να ολοκληρώσω, διότι ο χρόνος είναι περιορισμένος, πρέπει να υπάρξει υποχρεωτική αντιμετώπιση των φαινομένων βίας, καμμία ανοχή στην αδιαφορία. Όποιος θεσμικά αδιαφορεί πρέπει να είναι υπόλογος. Προτείνουμε τη δημιουργία μιας πλατφόρμας επικοινωνίας με ειδικούς για τον εντοπισμό κάθε δυσλειτουργίας. Συμβουλευτικοί, παιδοψυχολόγοι και κοινωνικοί λειτουργοί στα σχολεία και στα πανεπιστήμια. Τόσες σχολές ψυχολογίας, κύριε Υπουργέ, να μη διοχετεύσουμε τους Έλληνες ψυχολόγους εκεί που είναι πρωτίστως απαραίτητοι; Είμαστε ακόμα μακριά από ένα σχολείο χαράς. Κάνουμε, όμως, σήμερα ένα μεγάλο βήμα. Σταματάμε να κάνουμε ασκήσεις στην άρνηση. Έχουμε μια μοναδική ευκαιρία να συνεργαστούμε όχι μόνο για τα παιδιά μας, αλλά για να είναι αυτό το παλικάρι το τελευταίο που χάνεται από μια τέτοια κατάσταση, απ' αυτό που ονομάζουμε «ενδοσχολική βία». Βεβαίως, αυτές οι δράσεις πρέπει να υλοποιηθούν ασχέτως οικονομικής διαπραγμάτευσης. Μην ξανακούσουμε πάλι «Δεν έχουμε χρήματα. Πώς θα τα φτιάξουμε όλα αυτά;». Βούληση, έλεγχος, αξιολόγηση, χρονοδιάγραμμα και σχέδιο. Σας ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστούμε κι εμείς. Τον λόγο έχει ο κ. Νικόλαος Νικολόπουλος εκ μέρους των Ανεξαρτήτων Ελλήνων. Ορίστε, κύριε Νικολόπουλε, έχετε τον λόγο για έξι λεπτά.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ασφαλώς η σημερινή συνεδρίαση είναι αφιερωμένη στον άδικο θάνατο του φοιτητή της Γαλακτοκομικής Σχολής Ιωαννίνων Βαγγέλη Γιακουμάκη. Είναι το ελάχιστο - και το καλύτερο ταυτόχρονα - μνημόσυνο που θα μπορούσαν οι Έλληνες και οι Ελληνίδες Βουλευτές να προσφέρουν σ' αυτήν την τραγική περίπτωση που επισυνέβη πριν από λίγο καιρό. Όμως, πριν από λίγη ώρα ακούσαμε και εμείς που είμαστε εδώ στην Αίθουσα, αλλά και όλες οι Ελληνίδες και όλοι οι Έλληνες που από το κανάλι της Βουλής παρακολουθούν τη συνεδρίαση, συνάδελφο «Σαμαροφύλακα» να μιλά για το «bullying» που κάνει αυτή η Κυβέρνηση. Όπως άκουγα κι εγώ, σκεφτόμουν εκείνη τη γνωστή ταινία με τον τίτλο «Κοίτα ποιος μιλάει». Είναι δυνατόν; Είναι δυνατόν ταυτόχρονα να ακούγονται αυτά εδώ από το Βήμα της Βουλής απ' αυτούς που οδήγησαν εξαιτίας αυτής της πίεσης χιλιάδες ανθρώπους στην αυτοκτονία, άλλους στα ψυχιατρεία και εκατομμύρια Έλληνες στα κράσπεδα της φτώχειας; Είναι δυνατόν αυτοί να λένε εδώ, χωρίς αιδώ, «δεν πρόκειται να επιτρέψουμε στον κ. Τσίπρα…». Τι; Πώς; Αυτό δεν μας το είπαν. Τι εννοούν; Έχουν στο μυαλό τους κάτι που δεν πρέπει να μας το πουν; Φτιάχνουν σχέδια αποσταθεροποίησης; Αυτή είναι η εθνική μεγάλη συνεννόηση που θέλει ο κ. Σαμαράς; Αλήθεια; Σε μια καινούργια Κυβέρνηση, μ' αυτή τη νωπή εντολή, πώς θα γίνει η ανατροπή; Φαντάζομαι, όχι με τανκς. Με διαδηλώσεις της κατσαρόλας; Πώς θα γίνει; Με τα μέσα ενημέρωσης; Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, σ' αυτούς τους «Σαμαροφύλακες» που είναι οι ίδιοι που πήγαιναν στα φιλόξενα κανάλια της διαπλοκής και ειρωνεύονταν την ελληνική Κυβέρνηση για την προκαταβολή που θα έπαιρνε σαν θα υπέγραφε συμφωνία για τον αγωγό, θα μου επιτρέψετε να τους κάνω δώρο - δεν μπορώ να κάνω κάτι άλλο, εκτός αν και αυτό το θεωρήσουν «bullying» - αυτήν την έκτακτη είδηση που τώρα μου κατέβασαν οι συνεργάτες μου από το διαδίκτυο. Διαβάζω: «Έκτακτο: Υπογράφτηκε ο αγωγός Greek Stream! Έρχεται η πρώτη προκαταβολή ύψους 3 δισεκατομμυρίων ευρώ». Έχει τις σχετικές δηλώσεις και του Υπουργού κ. Λαφαζάνη. Το καταθέτω για τα Πρακτικά. [[Στο σημείο αυτό ο Βουλευτής κ. Νικόλαος Νικολόπουλος καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Είναι τα ίδια πρόσωπα που έβγαιναν και τότε με χαιρεκακία, όπως βγαίνουν και τώρα, σαν να θέλουν να μην πετύχουμε. Απορώ: Δεν τους το λέει κανένας από τους φίλους τους, από τους συγγενείς τους ότι αυτό το μήνυμα εκπέμπουν; Σήμερα, λοιπόν, που αφιερώσαμε - και σωστά - τη συνεδρίαση της Ολομέλειάς μας στην ενδοσχολική βία, σήμερα που ιδιαίτερα οι Ελληνίδες και οι Έλληνες νιώθουν στο πετσί τους αυτή τη βία των «ευρωβαρώνων», σήμερα είμαστε λίγες ώρες πριν το τέλος μιας πολύμηνης σκληρής διαπραγμάτευσης. Και δεν μπορώ και δεν θέλω να πιστεύω πως θα ανατραπεί αυτή η δύσκολη, αλλά και εθνικά αναγκαία συμπόρευση με την Ευρώπη. Ακόμα και τώρα πιστεύω ότι θα καταλήξουμε σε μια λύση ευρωπαϊκή στο πρόβλημα που μας ταλανίζει. Πιστεύω ότι θα υπογράψουμε μια συμφωνία που θα εμπεριέχει την ισχυρή διαβεβαίωση για τη ρύθμιση του χρέους, για την απαλοιφή κάθε πρόνοιας για περικοπές χαμηλών συντάξεων και μισθών. Μια τέτοια συμφωνία θέλουμε να υπογραφεί. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει προειδοποιητικά το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Οι άλλες εκδοχές της λύσης, όπως η παράταση του προγράμματος, θα είναι ασφαλώς χειρότερες και για την Ελλάδα και για την Ευρώπη. Οι «ευρωβαρώνοι» πιστεύω να συνειδητοποιήσουν, λοιπόν, ότι ή όλοι μαζί θα σωθούμε ή όλοι μαζί θα πνιγούμε, μιας και δεν άρεσε το προηγούμενο που άκουσε η κυρία συνάδελφος ότι από μια μη συμφωνία δεν θα είναι χαμένη η μία από τις δύο πλευρές αλλά θα είναι και οι δυο. Ελπίζω και πιστεύω, όπως όλοι οι Έλληνες, ότι θα αναλάβουν την ευθύνη μιας απόφασης και δεν θα συνυπογράψουν ακριβώς μια άλλη απόφαση με ένα τέτοιο τεράστιο βάρος. Θέλουμε, λοιπόν, την Ευρώπη. Δεν θέλουμε επ' ουδενί τον διαρκή εκφοβισμό και εκβιασμό μας. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, θέλω δυο κουβέντες να πω, κλείνοντας αυτήν την αναφορά στο μείζον ζήτημα της επερχόμενης συμφωνίας, εκ μέρους των Ανεξαρτήτων Ελλήνων. Θέλω να χαιρετήσω τη συγκέντρωση - πορεία, όπου πάνω από πενήντα οργανώσεις καλούν την Κυριακή στις 21 Ιουνίου στις Βρυξέλλες τους Ευρωπαίους πολίτες για τη στήριξη του ελληνικού λαού και ενάντια στη λιτότητα, στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής εβδομάδας αλληλεγγύης με τον ελληνικό λαό. Στο ψήφισμα που έχουν εκδώσει λένε: «Είναι επιτακτική ανάγκη να αλλάξουμε πορεία». Οι ίδιοι λένε: «Αν συνεχίσουν στον ίδιο δρόμο, το μόνο αποτέλεσμα θα είναι η επιδείνωση των ανισοτήτων και της ανεργίας στην Ελλάδα». Κλείνοντας το ψήφισμα λένε ότι ο ίδιος κίνδυνος δεν απειλεί μόνο την Ελλάδα αλλά όλες τις άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ακόμα λένε: «Δηλώνουμε την αλληλεγγύη μας με την Ελλάδα», «Ναι, ένας άλλος δρόμος είναι εφικτός για το καλό όλων μας, ένα όραμα οικονομικής προόδου και κοινωνικής δικαιοσύνης». Αυτή, λοιπόν, την ώρα να πω πολύ σύντομα ότι ο σχολικός εκφοβισμός, ανάλογα με τα μέσα που χρησιμοποιεί ο δράστης, για να βλάψει το θύμα του, παίρνει και διαφορετικές μορφές. Και συχνά παρατηρούμε το ισχυρότερο παιδί να αντλεί από την πράξη του κάποιος όφελος, όπως ευχαρίστηση, κύρος, υλικά αποκτήματα, ενώ το αδύναμο παιδί να μην μπορεί να προστατεύσει με ουσιαστικό και ριζικό τρόπο τον εαυτό του. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, κύριε Υπουργέ, είμαι σίγουρος ότι ξέρετε ότι στη Νορβηγία τη δεκαετία του 1970 ένας Καθηγητής Πανεπιστημίου, ο Νταν Όλβεους, πρώτος ασχολήθηκε με το bullying. Αυτός, λοιπόν, σχεδίασε ένα κεντρικό πρόγραμμα για όλα τα σχολεία της χώρας. Εκεί βρίσκει κάποιος συγκεκριμένες δράσεις που πρέπει να υλοποιήσουν τα σχολεία μέσα σε μια σχολική χρονιά. Υπάρχει ήδη και αποτίμηση όλων αυτών των συγκεκριμένων δράσεων που έχουν υλοποιήσει δήμοι, αλλά και άλλοι φορείς. Προτείνουμε με έναν λόγο να το δει, να το μελετήσει, να το εξετάσει το Υπουργείο και οι υπηρεσίες και - γιατί όχι - να το κάνουμε και εμείς. Αυτό να γίνει σε κάθε σχολείο με ένα οργανωμένο κοινό σχέδιο, κάτι που μπορεί να εξασφαλίζει την επιτυχία ενός παρόμοιου προγράμματος. Επιπλέον, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, είναι βέβαιο ότι υπάρχουν και κάποιοι άλλοι που χρειάζονται μια τέτοια εκπαίδευση. Αυτοί είμαστε εμείς, οι γονείς. Οι προτάσεις μας είναι η «πρωτοτυποποίηση» του σχεδίου. Να αναθέσει η πολιτεία - ίσως μέσω του ΕΣΠΑ - στα πανεπιστήμια που έχουν τμήματα ψυχολογίας, τα οποία έχουν σχέση και με την κοινωνιολογία, να σχεδιάσουν ένα συγκεκριμένο πρόγραμμα με δράσεις και κριτήρια αξιολόγησης, που θα ελέγχονται για όλα τα σχολεία της χώρας και για όλες τις βαθμίδες. Το ίδιο θα πρέπει να γίνει και με τις σχολές γονέων που έχουν οι δήμοι. Και σε περίπτωση που κάποιοι δήμοι δεν έχουν, να δημιουργήσουν. Επίσης, μπορεί να επεκταθεί σε επαγγελματίες, δηλαδή σε χώρους εργασίας κοκ. Μια ανάγκη που καθημερινά διαπιστώνουν οι εκπαιδευτικοί ότι λείπει είναι η ειδικότητα του κοινωνικού λειτουργού και του ψυχολόγου από τα σχολεία γενικής εκπαίδευσης, πρωτοβάθμιας και φυσικά δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Το πρόγραμμα στα σχολεία πρέπει να περιλαμβάνει σεμινάρια εις τύπον εργαστηρίου και για τους εκπαιδευτικούς, ιδιαίτερα της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, γιατί το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι ότι δεν έχουν παιδαγωγικές σπουδές.
Ολοκληρώστε, κύριε συνάδελφε.
Ολοκληρώνω, κύριε Πρόεδρε. Επειδή οι περισσότεροι από εμάς έχουμε την ευλογία να είμαστε γονείς και επειδή, ως γνωστόν, όλα ξεκινούν από την οικογένεια, και οι γονείς οφείλουμε μαζί με την πολιτεία να αναλάβουμε πρωτοβουλίες, οφείλουμε να παρακολουθούμε την εξέλιξη της κατάστασης και να συνεργαζόμαστε στενά με το σχολείο, να μιλάμε γι' αυτά τα προβλήματα στον διευθυντή ή στον δάσκαλο της τάξης και να συνεργαζόμαστε, για να πάρουμε βοήθεια. Όλα αυτά αποτελούν κάποιες άμεσες δράσεις σε επίπεδο πρόληψης και αντιμετώπισης, στις οποίες μπορεί να προχωρήσει το Υπουργείο Παιδείας, η εκπαιδευτική κοινότητα και φυσικά οι γονείς. Από μόνες τους, όμως, δεν μπορούν να δώσουν λύση στο πρόβλημα του εκφοβισμού και της βίας στο σχολείο. Κύριε Υπουργέ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, για τον λόγο αυτό, η πολιτεία οφείλει να είναι σταθερός αρωγός στις προσπάθειες που επίσης οφείλουν να καταβάλουν οι εκπαιδευτικοί, οι γονείς και οι άλλοι με έναν κοινό στόχο, την εξάλειψη του φαινομένου της ενδοσχολικής βίας. Η πολιτεία θα πρέπει γρήγορα να υλοποιήσει δράσεις προς αυτήν την κατεύθυνση. Σας ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστούμε τον κ. Νικολόπουλο. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ολοκληρώθηκε ο κύκλος των Κοινοβουλευτικών Εκπροσώπων. Τώρα θα δώσουμε τον λόγο στην κ. Χριστοφιλοπούλου για να δευτερολογήσει. Κυρία Χριστοφιλοπούλου, έχετε τον λόγο για πέντε λεπτά.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Πρόεδρε, κύριε Υπουργέ, έχουμε κάθε λόγο από την πλευρά μας ως Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ να εκφράσουμε την ικανοποίησή μας για το επίπεδο της συζήτησης σε ό,τι αφορά το ζήτημα της ενδοσχολικής βίας, το οποίο είχαμε την πρωτοβουλία να φέρουμε στη Βουλή. Νομίζω, κύριε Υπουργέ, ότι οφείλω να κάνω δύο, τρία σχόλια πάνω σ' αυτά που άκουσα τόσο από εσάς όσο και από συναδέλφους. Κατ' αρχάς, συμφωνώντας με τις επισημάνσεις πολλών συναδέλφων και ειδικότερα της κ. Κατριβάνου για τη βιωματική εκπαίδευση και επιμόρφωση, θα ήθελα να δείτε ένα προηγούμενο πρόγραμμα που υπήρξε και έχει βιωματικά στοιχεία. Αυτό είναι το Πρόγραμμα Μείζονος Επιμόρφωσης, το οποίο θεωρούμε ότι είναι προς την κατεύθυνση αυτή και νομίζω ότι διεφάνη να υπάρχει μια συναίνεση του Σώματος εδώ. Το δεύτερο σχόλιό μου αφορά σε αυτό που είπατε, κύριε Υπουργέ. Και εδώ θα συμφωνήσω με τον κ. Λοβέρδο: Στα λόγια θα συμφωνήσουμε, αλλά θα πρέπει να το δούμε στην πράξη. Μιλήσατε για τη διαφορετικότητα, το να κάνουμε τα σχολειά και τον εκπαιδευτικό κόσμο να αποδεχθούν τη διαφορετικότητα. Πολύ σωστά η κ. Κατριβάνου μίλησε πριν για την ομοφοβική βία και τον ρατσισμό και εσείς είπατε - πάλι σωστά - για τη διαπολιτισμικότητα. Κύριε Πρόεδρε, είναι γνωστό ότι οι κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ εισήγαγαν τη διαπολιτισμικότητα στα σχολεία και τον θεσμό αυτό. Κύριε Υπουργέ, θα περιμένω να δω τι θα κάνετε γι' αυτό. Ξέρετε γιατί; Διότι δεν είναι βέβαιο ότι θα είναι εύκολο να περάσετε πράγματα. Ελπίζω να μην κάνετε πράγματα που θα χρειάζονται το Κοινοβούλιο, διότι οι συγκυβερνώντες, τους οποίους έχετε επιλέξει, οι ομογάλακτοί σας ΑΝΕΛ, είναι κυρίως εθνικιστές, λαϊκιστές και δεν αποδέχονται ούτε τη διαπολιτισμικότητα ούτε άλλες μορφές βίας, όπως είναι η ομοφοβική. Νομίζω ότι κατανοείτε και εσείς, όπως και η Αίθουσα. Και θα ήθελα να σας θυμίσω το πρόσφατο παράδειγμα του τζαμιού, που ήμασταν οι πρώτοι που είπαμε ότι θα το στηρίξουμε. Διότι, κύριε Πρόεδρε, βούτυρο στο ψωμί της εκάστοτε αντιπολίτευσης είναι όταν η κυβέρνηση χάνει προς στιγμήν τη δεδηλωμένη σε συγκεκριμένα νομοσχέδια - όχι τη γενική δεδηλωμένη. Λοιπόν, εμείς δεν θα το κάνουμε αυτό ούτε στο θέμα της ιθαγένειας, που πάλι είναι δικός μας νόμος ο νόμος Ραγκούση. Γιατί ακούστηκε κι αυτό. Η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ έφερε τον νόμο της ιθαγένειας και το Σ.τ.Ε είχε πρόβλημα. Πού, σε ποιες πλάτες πολιτικές θα στηριχτείτε, κύριε Υπουργέ, για τη διαπολιτισμικότητα, όπως και για το τζαμί, την ιθαγένεια και άλλα τέτοια μείζονα θέματα που αφορούν στάσεις και αντιλήψεις; Θα περιμένουμε, λοιπόν, κύριε Υπουργέ, να δούμε τις συγκεκριμένες πρωτοβουλίες σας για την ενδυνάμωση του δικτύου. Το δίκτυο αυτό κατά της σχολικής βίας πρέπει να γίνει, αν θέλετε, πιο ενεργό και η παρουσία του να είναι εμφανής στα σχολεία. Και εδώ θα πρέπει να συζητήσουμε και να κάνετε αυτό που δεσμευτήκατε στην πρωτομιλία σας, ότι θα συγκαλέσετε την επιτροπή, για να δούμε πολύ συγκεκριμένα και τις προτάσεις σας αλλά και τα αποτελέσματα από τις πρωτοβουλίες που θα πάρετε. Τέλος, κύριε Πρόεδρε, ο κ. Πετράκος αναφερόμενος στο θέμα της σχολικής βίας, για άλλη μια φορά μας μίλησε για τα ΜΜΕ που προβάλλουν πρότυπα βίας. Βεβαίως, θα πω εγώ. Και ο κινηματογράφος, επίσης και πολλά από τα σίριαλ της τηλεόρασης. Αυτό είναι όμως το ζήτημα; Υπάρχουν δύο πτυχές στο ζήτημα αυτό. Υπάρχει και η πτυχή των προτύπων που εμείς οι πολιτικοί καλλιεργούμε. Τα τελευταία χρόνια και έξω με τους αγανακτισμένους και όσοι αγανακτισμένοι μετά το '12 εισήλθαν εδώ στη Βουλή είχαν κηρύγματα μίσους για την ελληνική πολιτεία, μίσους γι' αυτούς με τους οποίους δεν συμφωνούσαν και δίχασαν το λαό και μας έφεραν σε εμφυλιοπολεμικές καταστάσεις. Αυτά τα πρότυπα δεν είναι πρότυπα βίας; Επίσης, το να κατασκευάζεις μονίμως εσωτερικούς και εξωτερικούς εχθρούς, όπως συστηματικά κάνει η Κυβέρνηση τη στιγμή αυτή, δεν είναι ένα πρότυπο το οποίο απάδει με όσασυζητήσαμε σήμερα με αφορμή την ενδοσχολική βία; Απαντήστε μου γι' αυτό. Επίσης, απαντήστε μου ποια πρότυπα συνεργατικότητας και συνεννόησης προβάλλει το Προεδρείο της Βουλής; Και δεν μιλώ για τον αξιότιμο Αντιπρόεδρο κ. Μπαλάφα, που βρίσκεται στην Έδρα, αλλά για την Πρόεδρο της Βουλής, την οποία είχαμε τη δυστυχή πρωτοβουλία να ψηφίσουμε. Ποια είναι τα πρότυπα ακριβώς που το Προεδρείο της Βουλής διά της Προέδρου προβάλλει; Συνεννόηση ή «αποφασίζομεν και διατάσσομεν»; Έχει, λοιπόν, νόημα όχι μόνο να κατασκευάζουμε τους εχθρούς μέσα κι έξω από τη χώρα, μέσα κι έξω από το κόμμα μας, για να δούμε, να περάσουμε μια γραμμή και να ασκούμε μια βίαιη προπαγάνδα, αλλά έχει νόημα και μεταξύ μας να συνεννοηθούμε. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Βουλευτού]] Τελειώνω, κύριε Πρόεδρε, με ένα τελευταίο σχόλιο. Όπως ακριβώς σήμερα μπόρεσε η Βουλή των Ελλήνων να συνεννοηθεί - και χαιρόμαστε πολύ που η πρωτοβουλία είναι δική μας, αλλά το μπράβο είναι για όλα τα κόμματα που ήρθαν και συζητήσαμε και ανταλλάξαμε απόψεις - , όπως ακριβώς μπορέσαμε να συνεννοηθούμε, έτσι οφείλουμε να συνεννοούμαστε. Κι εμείς το λέμε συνεχώς, έχουμε βαρεθεί να το λέμε προς όλες τις κατευθύνσεις ότι χρειάζεται η χώρα αυτήν τη στιγμή, περισσότερο πάρα ποτέ, την εθνική συνεννόηση. Και εθνική συνεννόηση με κηρύγματα μίσους δεν μπορεί να γίνει. Ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστούμε κι εμείς. Νομίζω ότι εκ των επερωτώντων Βουλευτών δεν υπάρχει κάποιος άλλος.
Υπάρχουν, κύριε Πρόεδρε.
Εδώ βλέπω στον κατάλογο που μου παρέδωσε ο κ. Κακλαμάνης - γι' αυτό σας ρωτώ - ότι έχουν γίνει όλες οι πρωτολογίες εκ μέρους σας. Από τις δευτερολογίες μένουν ο κ. Κουτσούκος και ο κ. Κωνσταντόπουλος;
Μάλιστα, κύριε Πρόεδρε.
Μάλιστα.
Έχετε τον λόγο για τρία λεπτά ο καθείς. Κύριε Κωνσταντόπουλε, έχετε τον λόγο.
Κατ' αρχάς, κύριε Υπουργέ, θα ήθελα μια απάντηση σε ό,τι αφορά το Πανεπιστήμιο Αγρινίου. Ωστόσο, κύριε Υπουργέ, είναι απορίας άξιο πώς σε μια τέτοια περίοδο κρίσιμη για τη χώρα μας δεν αναζητάτε ευρύτερες συναινέσεις για προβλήματα σημαντικά στη λειτουργία της εκπαίδευσης. Σας θυμίζω ότι μόλις πριν λίγες μέρες τελειώσατε τις μεταθέσεις και ακόμα δεν έχετε καταλήξει τι θα κάνετε με τις μετατάξεις, τις αποσπάσεις, τη λειτουργία των σχολείων ΕΑΕΠ, τις πιστώσεις, τους διορισμούς και μια σειρά άλλα ζητήματα. Έχουμε συνηθίσει να ακούμε για το νομοσχέδιο «κουρελού», όπως εσείς έχετε δηλώσει, αλλά μάλλον πρόκειται για τραπεζομάντηλο, το οποίο στρώνετε ανάλογα με την όρεξη των συνομιλητών σας και των στενών συντεχνιακών αντιλήψεων που εκφράζουν. Πώς αλλιώς θα μπορούσε να δικαιολογηθεί η ακατανόητη εμμονή σας να φέρετε και να νομοθετήσετε, με τη διαδικασία κατεπείγοντος, την αλλαγή στελεχών με μια νομοθεσία εντελώς πρόχειρη και διαλυτική για πολλά σχολεία της χώρας μας; Ακόμα και χθες - και σήμερα ίσως - αναγκάζεστε να υπογράφετε διευκρινιστικές εγκυκλίους για τη διαδικασία των εκλογών διευθυντών και υποδιευθυντών των σχολικών μονάδων. Πολύ φοβάμαι ότι το ίδιο θα κάνετε και μετά το τέλος των διαδικασιών. Σας είχαμε προειδοποιήσει, κύριε Υπουργέ, για τη διαδικασία αυτή, ότι μπορεί να ακούγεται δημοκρατική, απαιτεί όμως προετοιμασία και διαμόρφωση κουλτούρας μέσα στα σχολεία, για να μη δημιουργηθούν προβλήματα και παρενέργειες. Επιμένατε, για δήθεν ενδοεπιλογές του 2011, με τον ν.3848/2010 και τη διαδικασία των συνεντεύξεων, που όπως αναφέρατε στην εισηγητική σας έκθεση, του ν.4327/2015, ήταν αναξιοκρατικές και τα συμβούλια επιλογής επέλεξαν τους «ημετέρους». Επιβεβαιώσατε, όμως, ωστόσο με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο το αντίθετο. Γνωρίζετε, κύριε Υπουργέ, ότι οι επιλογές διευθυντών σχολείου στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση είναι σε ποσοστό 90% επικυρωτικές των επιλογών που έγιναν το 2011; Υπάρχει πιο δυνατή, πιο αναμφισβήτητη απόδειξη για τη δικαίωση του ν.3848/2011 και την προσπάθεια του ΠΑΣΟΚ να επιλέγονται στελέχη της εκπαίδευσης αντικειμενικά και πέρα από τις κομματικές αναφορές και τις παθογένειες του παρελθόντος; Οφείλατε να κάνετε τις αναγκαίες βελτιώσεις και να προχωρήσετε ήρεμα και στον σωστό χρόνο ως προς τις επιλογές. Γιατί τόση σπουδή; Το πρόβλημα της εκπαίδευσης είναι τα στελέχη της; Είναι τα εκλεκτορικά σώματα που συγκροτούνται για μια φορά και που αποφασίζουν; Σε λίγο θα επιλεγούν οι νέοι διευθυντές εκπαίδευσης, για τους οποίους θα ψηφίζουν και οι υποδιευθυντές. Ενώ στην αρχή λέγατε μόνο διευθυντές στο 20% των προϊσταμένων και νηπιαγωγείων, κάτι μετρήσατε, βέβαια, στη συνέχεια και δεν σας έβγαινε. Είναι μια διαδικασία, η οποία γίνεται μέσα στις άδειες των εκπαιδευτικών και μάλλον με καμμία δυνατότητα οι υποψήφιοι να συναντήσουν τους εκπαιδευτικούς που θα τους ψηφίσουν και ούτε καν να γνωρίζουν τι θα συμβεί. Αυτό δεν σας τρομάζει; Τελικά αυτό που σας ενδιαφέρει είναι κάποιοι να φύγουν και να έλθουν κάποιοι άλλοι, αρκεί να υπηρετούν δημιουργική ασάφεια που επαγγέλλεστε με θεωρητικό περιτύλιγμα και να είναι κατ' επίφαση δημοκράτες, γιατί δεν είναι υπέρ της αξιολόγησης, αλλά υπέρ της σύνθετης αποτίμησης, την οποία περιγράφετε λεκτικά, αλλά δεν αποτυπώνετε νομοθετικά; Κύριε Υπουργέ, ο τρόπος, με τον οποίο χειριστήκατε τις επιλογές των περιφερειακών, μας έδειξε τον δρόμο και τη διαδικασία που θα ακολουθήσετε για την πολιτική ανεξιθρησκίας. Εσείς το ανακοινώσατε, για να σπεύσουν τετρακόσιοι πενήντα και πλέον εκπαιδευτικοί να υποβάλουν αίτηση και τελικά να επιλεγούν αυτοί τους οποίους εσείς ήδη έχετε αποφασίσει, χωρίς καν να συστήσετε, έστω για τα μάτια του κόσμου, μια επιτροπή αξιολόγησης. Αδικείτε, βέβαια, και τους εκπαιδευτικούς που θα επιλεγούν - και στους οποίους εμείς ευχόμαστε κάθε επιτυχία στο έργο τους για το καλό της εκπαίδευσης και των παιδιών μας - για να δικαιώσετε τις δεσμεύσεις σας και τις συντεχνιακές σας εξαρτήσεις. Για το ΠΑΣΟΚ και για όλους εμάς, κύριε Υπουργέ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ο χώρος της εκπαίδευσης δεν προσφέρεται και πολύ περισσότερο δεν επιλέγεται για πεδίο συγκρούσεων και αντιπαραθέσεων. Δεν θα ακολουθήσουμε εμείς τη δική σας λογική, που ως Αντιπολίτευση υπονομεύσατε κάθε πρωτοβουλία της Κυβέρνησης. Το χειρότερο ήταν ότι δεν συμμετείχατε σε καμμία θεσμοθετημένη διαδικασία διαλόγου, με προσχηματικές δικαιολογίες, τεχνικών εντάσεων και πολώσεων γύρω από την αξιολόγηση και τη διαθεσιμότητα. Εμείς, κύριε Υπουργέ, είμαστε εδώ, με προτάσεις και θέσεις, με διάθεση να συμβάλουμε ουσιαστικά στην ενίσχυση της δημόσιας και δωρεάν εκπαίδευσης, ενισχύοντας δομές και καινοτομίες, τις οποίες με χαρά βλέπουμε ότι κι εσείς θέλετε να αξιοποιήσετε. Ευχαριστώ.
Ευχαριστούμε. Τον λόγο έχει ο κ. Κουτσούκος για τρία λεπτά.
Κύριε Πρόεδρε και κύριε Υπουργέ, νομίζω ότι ο θετικός χαρακτήρας της πρωτοβουλίας του ΠΑΣΟΚ έχει ήδη αναδειχθεί. Θέλω να το σημειώσω αυτό, χαιρετίζοντας τόσο την τοποθέτηση, στο κλίμα που έγινε, του κυρίου Υπουργού, όσο και αρκετών συναδέλφων της κυβερνητικής πλευράς, ιδιαίτερα της κ. Κατριβάνου αλλά και των άλλων πτερύγων της Βουλής. Αυτό, λοιπόν, που εμείς αισθανόμαστε ως χρέος, δηλαδή να παίρνουμε πρωτοβουλίες που να νοηματοδοτούν μια κοινωνία αξιών, μέσα από την οποία πρέπει να αντιμετωπίσουμε όλα τα φαινόμενα της βίας και ιδιαίτερα της σχολικής για την οποία μιλάμε σήμερα, το κάναμε και θα το κάνουμε και για άλλα μείζονα κοινωνικά ζητήματα. Το θέμα είναι τι θα κάνει από εδώ και πέρα η Κυβέρνηση, αξιοποιώντας όλη αυτήν τη συζήτηση, και τι πρωτοβουλίες θα πάρει, τόσο στο κοινωνικό πεδίο όσο και στο πεδίο της καθημερινής διαχείρισης της εξουσίας, την οποία ασκείτε εσείς τώρα, κύριε Υπουργέ. Και εμείς θα σας κρίνουμε από αυτό. Νομίζω ότι δεν χρειάζεται να επεκταθώ παραπέρα. Θα περιμένουμε τις πρωτοβουλίες της Κυβέρνησης και θα είμαστε εδώ. Το δεύτερο, όμως, που θέλω να σημειώσω, κύριε Πρόεδρε, επειδή η συζήτησή μας έγινε σε μια περίοδο που η Ελλάδα κρέμεται σε μια κλωστή, δεν μπορούμε - με το πνεύμα της ευθύνης που έχουμε αντιμετωπίσει μέχρι τώρα ως ΠΑΣΟΚ κι έχοντας υποστεί, όλα όσα έχουμε υποστεί και για την ευθύνη που υποδείξαμε παίρνοντας σκληρές αποφάσεις - να ανεχτούμε ακόμα και σήμερα μια πολιτική «βίας» εναντίον μας, που λέει, δηλαδή, ότι «αν αποτύχουμε, εσείς θα φταίτε».
Ωραίο!
Το είπε ο κ. Πετράκος. Για όνομα του θεού! Σας δώσαμε τόσες ευκαιρίες. Σας παροτρύναμε, σας βοηθήσαμε. Έφτασε ο κ. Βενιζέλος να στείλει επιστολή στους ηγέτες των σοσιαλιστικών κομμάτων, οι οποίοι συμμετέχουν στις περισσότερες κυβερνήσεις και να πει «στηρίξτε, κάντε αυτό που δεν κάνατε σε μας, που μας φερθήκατε σκληρά» και θα μας ζητήσετε και τον λόγο στο τέλος; Σας παρακαλούμε πάρα πολύ, πάρτε τις αποφάσεις που είναι να πάρετε και μη μετέρχεστε αυτήν την πολιτική της βίας, εναντίον αυτών που έχουν πληρώσει κι έχουν λοιδορηθεί για να είναι η Ελλάδα εδώ σήμερα και να διαπραγματεύεστε εσείς και να αναλάβετε τις ευθύνες σας! Ευχαριστώ.
Ευχαριστούμε τον κ. Κουτσούκο. Να δώσουμε τον λόγο τώρα στον κύριο Υπουργό για τη δευτερολογία του. Ορίστε, κύριε Υπουργέ, έχετε τοn λόγο για δέκα λεπτά.
Θα μιλήσω πολύ λιγότερο. Νομίζω ότι έχουν τεθεί όλα τα ζητήματα. Δυο τρεις παρατηρήσεις θα κάνω για το ζήτημα που έθεσε προηγουμένως ο συνάδελφος κ. Κωνσταντόπουλος για το Πανεπιστήμιο Πατρών στην πρωτολογία του για την απόφαση της Συγκλήτου του Πανεπιστημίου των Πατρών, η οποία στρέφεται - θα έλεγα - με έναν τρόπο εναντίον της περιφερειακής αποκέντρωσης και του δικαιώματος στο Αγρίνιο να υπάρχουν σχολές. Θα πρέπει να συζητήσουμε πολύ σοβαρά. Βεβαίως, κάθε πανεπιστήμιο έχει το αυτοδιοίκητο, αλλά μου είναι πάρα πολύ δύσκολο να δεχθώ ότι το Αγρίνιο θα απογυμνωθεί από υπηρεσίες, οι οποίες προσφέρουν σε κάθε περίπτωση. Θα πρέπει να έρθουμε σε μια συνεννόηση, να δούμε τι καλύτερο μπορούμε να κάνουμε προς την πλευρά της ενίσχυσης, όχι της αποδυνάμωσης, θα έλεγα. Σχετικά με το ζήτημα που τέθηκε για τα ξενόγλωσσα τμήματα, με πληροφόρησαν, κύριε Λοβέρδο, ότι υπάρχει ένα πρόβλημα με τον φάκελο. Δεν θεωρώ ότι είναι προσχηματικό. Να δούμε, αν υπάρχει πρόβλημα με τον φάκελο, πώς μπορεί να τακτοποιηθεί στο πλαίσιο του νόμου. Για τα υπόλοιπα που συζητήσαμε, θα έλεγα ότι θα έχουμε την ευκαιρία στην κοινή επιτροπή που θα γίνει, να τα δούμε. Αλλά θα πρέπει να γνωρίζουμε - και κλείνω με αυτό - ότι τα μέτρα εναντίον της σχολικής βίας, όσο καλά μέτρα και να πάρουμε, όσα παρατηρητήρια και να φτιάξουμε, όσες δομές και να στήσουμε, η βία κι ο εκφοβισμός είναι καταστάσεις που είναι ανάλογες με την κοινωνική αδικία. Το σχολείο δεν το φτιάχνουμε, φτιάχνοντας μόνο το σχολείο. Το σχολείο δεν είναι μια νησίδα μέσα σε μια θάλασσα, όπου κυριαρχούν η ταξική ανισότητα, ο εθνικός φανατισμός, αλλά θα έλεγα και οι λειψές εκπαιδευτικές δομές, η υποβαθμισμένη τεχνική εκπαίδευση. Θα έλεγα ότι δεν μπορούμε να καταπολεμήσουμε τη βία και τον σχολικό εκφοβισμό, αν δεν αντιμετωπίσουμε ουσιαστικά την ενισχυτική διδασκαλία, την πρόσθετη διδακτική στήριξη, αν δεν αντιμετωπίσουμε με τμήματα υποδοχής τους μετανάστες, τους παλιννοστούντες μαθητές, που τους αφήνουμε να παλεύουν πολλές φορές σε ένα ακατάληπτο, ξένο κι εχθρικό γλωσσικό περιβάλλον. Στο νομοσχέδιο που φέρνουμε θα δείτε ότι το πρώτο άρθρο - και για λόγους συμβολικούς - στο κομμάτι που αφορά την πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση είναι για την ενισχυτική διδασκαλία. Θα έχουμε τη δυνατότητα να τα συζητήσουμε όλα αυτά. Και μια τελευταία αναφορά στο ζήτημα της εκλογής των σχολικών συμβούλων. Είχαμε κατηγορηθεί ότι βάλαμε τη διαδικασία της εκλογής για να την κομματικοποιήσουμε. Και ήδη αναφέρθηκε προηγουμένως ότι το 90% των διευθυντών που εκλέχθηκαν ήδη ήταν οι προηγούμενοι διευθυντές. Έτσι αποφάσισε ο κλάδος, αυτό έκανε. Και αυτό είναι ένα πάρα πολύ καλό επιχείρημα στον φόβο πως θα βάζαμε τη διαδικασία της ψηφοφορίας κατά το 1/3 και τα άλλα 2/3 θα ήταν τα προσόντα που είχαν οι εκπαιδευτικοί, για να αλλάξουμε συσχετισμούς. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι ούτε τέτοια πρόθεση είχαμε ούτε επιβεβαιώθηκαν. Επομένως, θα έλεγα, οτιδήποτε τείνει, κατά τη δική μας αντίληψη, στον εκδημοκρατισμό του σχολείου, σε κάθε επίπεδο και αφορά και το σημερινό θέμα, νομίζω ότι θα πρέπει να το ενισχύουμε. Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Κι εμείς ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Τον λόγο έχει ο Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ κ. Λοβέρδος για έξι λεπτά.
Το πρώτο και πολύ συγκεκριμένο που θέλω να πω στον κύριο Υπουργό σχετίζεται με το κυρίως θέμα της επίκαιρης επερώτησής μας. Κι εγώ από την πλευρά μου, εκφράζοντας και όλη την Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ, υπογραμμίζουμε το γεγονός ότι απ' όλες τις πλευρές του Κοινοβουλίου σημειώθηκε το πόσο σημαντικό είναι το ζήτημα και υπογραμμίστηκε η πρωτοβουλία μας να το φέρουμε στη Βουλή. Για να είναι, όμως, πρακτικό το επιτυχές αποτέλεσμα, πρέπει να πείτε, κύριε Κουράκη, τι προκύπτει από τον διάλογο. Σας είπα στη δική μου παρέμβαση, κάνοντας τη δική μου αξιολόγηση - είμαι και εκπαιδευτικός και έχω και την εμπειρία του Υπουργείου Παιδείας - ότι το πρώτο που χρειάζεται αυτή τη στιγμή, μετά από έναν διάλογο που έχει ωριμάσει, είναι οι μονάδες άμεσης παρέμβασης και το αιτιολόγησα. Θα ήθελα εσείς, με τη δική σας αξιολόγηση, να πείτε τι συνάγει η Εθνική Αντιπροσωπεία από μια συζήτηση τόσων ωρών. Τι είναι το κέρδος για τον γονιό, για τον ανίσχυρο μαθητή, που υφίσταται τη σχολική βία και τον εκφοβισμό; Τι είναι αυτό, δηλαδή, που όταν πάτε στο Υπουργείο σας το απόγευμα ή τη Δευτέρα, θα βάλετε μπροστά, αν κάτι η Βουλή σας έδωσε; Ή από αυτά που έχετε ετοιμάσει τι προτάσσετε πρώτο, ούτως ώστε να μπορούμε κι εμείς να αξιολογήσουμε το θετικό του αποτέλεσμα; Αυτό είναι το πρώτο, το πολύ βασικό, αφορά στο θέμα της επερώτησης και σας απευθύνω για την τριτολογία σας το συγκεκριμένο ερώτημα. Το δεύτερο, που αφορά πάλι θέμα εκπαίδευσης και είχατε την καλοσύνη να μου απαντήσετε, σε ό,τι αφορά στα ξενόγλωσσα, το θέμα του Δημοκριτείου Πανεπιστημίου Θράκης δεν ήταν, όσο εγώ παρέδωσα τα πράγματα τον Ιανουάριο σε εσάς, ζήτημα ατέλειας της πρότασης. Ήταν ζήτημα, εκ μέρους σας, διεκπεραίωσης του σχετικού προεδρικού διατάγματος, που απαιτεί η συνολική νομοθεσία περί πανεπιστημίων και ΤΕΙ, άρα και η ειδική νομοθετική ρύθμιση του Δεκεμβρίου, που είχα εγώ την ευθύνη της, προκειμένου να λειτουργήσει ένα τμήμα. Άρα διεκπεραιώσατε το προεδρικό διάταγμα; Το στείλατε; Μη χαθεί αυτή η χρονιά. Πάει να χαθεί για το Δημοκρίτειο το ακαδημαϊκό έτος 2015-2016. Και θέλω και επ' αυτού μια διευκρίνιση, αν μπορείτε σήμερα, ειδάλλως από εβδομάδα. Το τρίτον αφορά την παρέμβαση του Κοινοβουλευτικού Εκπροσώπου του ΣΥΡΙΖΑ. Αυτά τα οποία αναφέρατε για τη ρύθμιση των θεμάτων του χρέους - προφανώς εννοείτε το 2010 και το 2011, το 2011 μέχρι τον Ιούνιο - είναι θέματα που προέκυψαν, κύριε εκπρόσωπε, από τα όσα λέει ο κ. Ρουμελιώτης και με τη φορά που τα λέει και με τον τρόπο που τα λέει. Η αλήθεια είναι ότι τον καιρό εκείνο…
Κάνετε μεγάλο λάθος.
Θα τα πείτε στην ομιλία σας.
Κύριε Πετράκο, σας παρακαλώ. Θα μιλήστε μετά.
Είναι καθαρό, κύριε Πρόεδρε, ότι τον πρώτο καιρό της απόπειρας να αντιμετωπίσουμε τη δραματική κρίση, υπήρχε από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αλλά και από τα όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθολική απροθυμία - κυρίως από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα - να θίξουμε τα θέματα αυτά. Οι φωνές και στη δική μας, τότε, Κοινοβουλευτική Ομάδα - αλλά και ο πρώην Πρωθυπουργός του ΠΑΣΟΚ κ. Σημίτης - , από το 2011 και μετά άρχισαν να θέτουν αυτό το θέμα. Πράγματι, από τον Ιούλιο του 2011 και μετά, επί πρωθυπουργίας Γεωργίου Παπανδρέου, τον Οκτώβριο του 2011, με τις αποφάσεις της Συνόδου Κορυφής της 26ης Οκτωβρίου, λίγο πριν τα φοβερά επεισόδια της Θεσσαλονίκης - που ξαναλέω ότι το σκοτεινό τους βάθος θα αποδειχθεί μετά από κάποιον καιρό - ετέθη το θέμα της διαρρύθμισης του χρέους, μέσα από το «κούρεμα», όπως το λέμε, των ιδιωτών και αυτό που αποκλήθηκε μετά PSI. Και πραγματοποιήθηκε τον Φεβρουάριο του 2012, όπου και οι διαβεβαιώσεις ότι όταν τελικώς ολοκληρωθεί το πρόγραμμα θα υπάρξουν διαρρυθμίσεις του χρέους. Ημερομηνία ολοκλήρωσης του προγράμματος ήταν ο Δεκέμβριος του 2014, εξελίξεις τις οποίες σταματήσατε εσείς. Άρα, κύριε συνάδελφε, θα πρέπει τα πράγματα να τα λέμε εξετάζοντάς τα την περίοδο που προέκυπταν και όχι εκ των υστέρων και εκ του ασφαλούς. Ο δε κ. Ρουμελιώτης με αυτά που λέει σήμερα - το λέω επειδή έχω προσωπική μαρτυρία τού τι έλεγε το 2009, το 2010, το 2011 σε εμένα, όχι σε άλλους, διότι είμαι αυτόπτης και αυτήκοος μάρτυς - προκαλεί εντυπώσεις. Γι' αυτό και πρότεινα στον πρόεδρο της εξεταστικής επιτροπής για τα μνημόνια, στον κ. Βίτσα, να κληθεί στην εξεταστική επιτροπή να μας τα πει και εκεί, αλλά να είμαστε και εμείς εκεί να τον ακούμε. Τέταρτον, είναι αποκρουστικό, κύριε Πρόεδρε - το λέω επειδή ξέρω και την ευγένειά σας και το μέτρο που έχετε - να βλέπουμε στην τηλεόραση την κυρία Πρόεδρο της Βουλής να επιτίθεται στον μαθητή μου και δημοσιογράφο, που μου έχει επιτεθεί πολλές φορές, όταν ήμουν Υπουργός Εργασίας, στον Γιάννη Καντέλη, και να του λέει ότι εκτελεί αποστολή, να του λέει όσα του έλεγε, επειδή της έκανε μία ερώτηση. Οι πολιτικοί πρέπει να ακούνε την κριτική και να την αποδέχονται. Αυτή είναι η μοίρα μας, να μας ελέγχει όλος ο λαός και όλα τα μέσα ενημέρωσης. Δεν είναι δυνατό να λέει σε έναν εργαζόμενο αυτά που του είπε χθες. Το θέαμά της είναι αποκρουστικό και εξηγεί γιατί αυτή, η Πρόεδρος της Βουλής, η κ. Κωνσταντοπούλου, όπως και ο Υπουργός Παιδείας, ο κ. Μπαλτάς, είναι τα πιο δυσάρεστα πρόσωπα για την ελληνική κοινωνία, για τον ελληνικό λαό, όταν οι πολίτες δημοσκοπούνται. Και τέλος, κύριε Πρόεδρε, αυτά που γίνονται αυτές τις ημέρες και αφορούν στο μείζον θέμα της χώρας με τις διαδηλώσεις και τις εκδηλώσεις, τη μια μέρα να διαδηλώνουν οι μεν και την άλλη μέρα να διαδηλώνουν οι δε, είναι ο ορισμός αυτού που επετεύχθη από τον Δεκέμβριο και μετά, δηλαδή του διχασμού. Είναι επικίνδυνο φαινόμενο. Γι' αυτό πρέπει το μήνυμα να το πάρουν αυτοί που κυβερνούν, να το πάρει η σημερινή Κυβέρνηση. Ο διχασμός, «τα δίκοπα μαχαίρια» του κ. Πετράκου δεν είναι σωστά πράγματα, είναι επικίνδυνα πράγματα. Και όπως είπα και στην πρωτολογία μου, στον τόπο αυτόν οι ακραίοι είναι πολλοί. Ακραίοι, όμως, υπήρξατε εσείς, επί Αντιπολίτευσης δικής σας. Δεν μπορεί να συνεχιστεί αυτή η κατάσταση. Θα σας βαραίνει η ευθύνη ενός διχασμού που η Ελλάδα και ο λαός της τον έχουν πληρώσει πάρα πολύ ακριβά. Προσοχή, κύριοι της Κυβέρνησης, προσοχή!
Ευχαριστούμε. Κύριε Υπουργέ, θέλετε τον λόγο;
Όχι.
Κύριε Πρόεδρε, μπορώ να έχω τον λόγο για ένα λεπτό;
Για ποιο θέμα, κύριε Πετράκο;
Επί προσωπικού, επειδή αναφέρθηκε στο πρόσωπό μου.
Όχι για να σας θίξω. Τα επιχειρήματά μου είπα.
Ναι, με τα επιχειρήματά σας.
Ορίστε, έχετε τον λόγο επί προσωπικού, για ένα λεπτό.
Ουσιαστικά προσπαθείτε, κύριε συνάδελφε, να απαξιώσετε τα συμπεράσματα που έχουν δει το φως της δημοσιότητας μέχρι τώρα όχι μόνο από την Επιτροπή Λογιστικού Ελέγχου του Χρέους, η οποία έχει συγκροτηθεί - γι' αυτό σας ενοχλεί και η κυρία Πρόεδρος και επιτίθεστε εν τη απουσία της - αλλά κυρίως γιατί όλα αυτά είναι γνωστά εδώ και χρόνια, δηλαδή τι συνέβη το 2009, το 2010 και θα αποτυπωθούν. Τα έχουν πει και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι σε επίσημες απαντήσεις ερωτήσεων Ευρωβουλευτών, όπως του πρώην Ευρωβουλευτή και νυν Υπουργού της Κυβέρνησης, του Νίκου Χουντή. Άρα μην προσπαθείτε να απαξιώσετε τα αποτελέσματα λέγοντας για τον κ. Ρουμελιώτη. Είναι γνωστά αυτά. Σας ευχαριστώ.
Κύριε Πρόεδρε, ζητώ τον λόγο.
Είναι ανάγκη, κύριε Λοβέρδο; Επί προσωπικού και εσείς;
Ναι, είναι ανάγκη.
Τον λόγο έχει ο κ. Λοβέρδος, επί προσωπικού, για ένα λεπτό. Είναι ο τελευταίος που μιλάει. Παρακαλώ να τηρηθεί ο χρόνος και το ωράριο γενικότερα από όλους.
Είστε πολύ ευγενικός και πολύ δημοκρατικός. Θα περίμενα την τριτολογία του κυρίου Υπουργού. Εδώ αντιπαραθέτουμε τα επιχειρήματά μας. Εντάξει, έτσι γίνεται στη Βουλή. Όμως, τον ρώτησα κάτι πολύ πρακτικό.
Θα απαντήσουμε από εβδομάδα. Θα έχουμε τη δυνατότητα.
Με ποιον τρόπο θεσμικά, κύριε Υπουργέ;
Θα επικοινωνήσουμε, με οποιονδήποτε τρόπο, θα έχουμε την ευκαιρία να τα πούμε. Θα σας πούμε ακριβώς τι θα γίνει με τα θέματα αυτά.
Είναι το θέμα του Δημοκριτείου και το άλλο θέμα του bullying, που ήταν η βασική παρέμβαση που έκανε ο τομέας παιδείας της παράταξής μας με την κ. Χριστοφιλοπούλου.
Όσον αφορά την άμεση μονάδα δράσης, θα το δούμε. Χρειάζεται να το επεξεργαστούμε.
Και για τα προγράμματα σπουδών δεν μου απαντήσατε, κύριε Υπουργέ.
Κύριε Λοβέρδο, να απαντήσει ο Υπουργός και παίρνετε πάλι τον λόγο. Ορίστε, κύριε Υπουργέ.
Για το θέμα του Δημοκριτείου θα επικοινωνήσουμε για να δούμε ακριβώς πώς βρίσκεται και μετά απ' αυτά που είπατε. Για το θέμα της κινητής μονάδας έχω ορισμένες επιφυλάξεις. Να το συζητήσουμε, όμως, πόσο σκόπιμο είναι να γίνει και με τον τρόπο που είπατε. Γι' αυτό δεν απήντησα τώρα. Όμως θα μιλήσουμε και επ' αυτού του θέματος.
Και για τα προγράμματα σπουδών.
Κύριε Λοβέρδο, έχετε τον λόγο.
Τώρα, σε ό,τι αφορά τον Κοινοβουλευτικό Εκπρόσωπο του ΣΥΡΙΖΑ που έθεσε θέμα επί προσωπικού. Εγώ έθεσα θέμα πολιτικό. Δεν έθεσα κανένα θέμα επί προσωπικού. Και ο λόγος του ήταν και αυτός πολιτικός. Άρα προσχηματικό ήταν το προσωπικό. Δεν θίγω ποτέ μου συναδέλφους. Μιλάω μόνον πολιτικά. Και οι πολιτικές απαντήσεις έχουν και πολιτικές ανταπαντήσεις. Κοιτάξτε, κύριε Κοινοβουλευτικέ Εκπρόσωπε, αυτά τα «δίκοπα μαχαίρια που κόβουν και από τις δύο πλευρές» τελικά είναι δίκοπα μαχαίρια, τα οποία στρέφονται στον λαιμό του ελληνικού λαού. Να προσέξετε πάρα πολύ! Οι μέρες είναι πάρα πολύ κρίσιμες και έχετε ευθύνη. Εντολή για δραχμή δεν έχετε! Και εάν εσείς προσωπικά την υπερασπίζεστε, το κόμμα σας δεν πήρε τέτοια εντολή στις 25 Ιανουαρίου. Οι ώρες, οι ημέρες είναι κρίσιμες. Αναλάβετε τις ευθύνες σας. Επιτέλους πια!
Κύριε Πρόεδρε, ζητώ τον λόγο. Τώρα είναι επί προσωπικού!
Ναι, αλλά αυτή η ιστορία των αλλεπάλληλων επί προσωπικού τοποθετήσεων δεν οδηγεί πουθενά.
Κύριε Πρόεδρε, παρακαλώ τον λόγο.
Κατά παρέκκλιση οποιασδήποτε κατά τη γνώμη μου δεοντολογίας, έχει τον λόγο επί προσωπικού ο κ. Πετράκος για ένα λεπτό. Ορίστε, κύριε Πετράκο.
Ο κ. Λοβέρδος συνεχίζει να δημιουργεί καταστάσεις και να παραποιεί τις δηλώσεις μου και την τοποθέτησή μου. Τον καλώ, λοιπόν, να ανακαλέσει και να σταματήσει. Το τι άποψη έχω εγώ την διατυπώνω στα κομματικά μου όργανα. Η άποψη που διατυπώθηκε στη Βουλή δεν ήταν σε καμμία περίπτωση η άποψη που λέει ο κ. Λοβέρδος και τον καλώ να ανακαλέσει. Η άποψή μας είναι σαφής. Και τόνισα: να τοποθετηθούν πάνω στην πρόκληση του Πρωθυπουργού ότι για να υπάρξει λύση απαιτείται αλληλεγγύη και συνεργασία. Θα συμβάλουν, λοιπόν, έτσι ώστε να υπάρξει αλληλεγγύη από τους εταίρους προς την Ελλάδα ή θα ενισχύσουν τους εκβιασμούς τους προς την ελληνική Κυβέρνηση; Αυτό είναι το κύριο ζήτημα, πώς τοποθετούνται επί της ουσίας του θέματος που έχουμε μπροστά μας.
Κύριε Πρόεδρε,…
Παρακαλώ να γίνει μια άλλη ερώτηση επί αυτού του θέματος. Το θέμα θεωρείται λήξαν. Σας παρακαλώ, κύριε Λοβέρδο. Σας παρακαλώ!
Κατά τον Κανονισμό της Βουλής ο Υπουργός κλείνει τη συζήτηση, όχι ο Κοινοβουλευτικός Εκπρόσωπος. Άρα δικαιούμαι τον λόγο για μισό λεπτό.
Ορίστε, κύριε Λοβέρδο.
Θα κλείσω τη συζήτηση, για να μην προκαλέσω άλλη παρέμβαση του κ. Πετράκου και τελικά μια σοβαρή συζήτηση να παρεκτραπεί. Είναι οι τελευταίες ώρες, οι τελευταίες μέρες πριν την κατάληξη. Έχετε επί πέντε μήνες ισχυριστεί ότι η διαπραγμάτευση γίνεται πολύ καλά και για πρώτη φορά. Να αναλάβετε το τελικό προϊόν της διαπραγμάτευσή σας!
Θα το αναλάβουμε.
Κλείνω εδώ, κύριε Πρόεδρε, και δεν επιχειρώ να αντικρούσω τα επιχειρήματα του κυρίου συναδέλφου, διότι αυτή η ιστορία δεν θα πάρει τέλος. Ό,τι είχα να πω το είπα.
Ευχαριστούμε πολύ. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ολοκληρώθηκε η συζήτηση επί της υπ' αριθμόν 1/1/26-3-2015 επίκαιρης επερώτησης της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΠΑΣΟΚ προς τον Υπουργό Πολιτισμού, Παιδείας και Θρησκευμάτων με θέμα: «Ενδοσχολική βία - πορεία υλοποίησης δράσεων για την εξάλειψη του φαινομένου». Δέχεστε στο σημείο αυτό να λύσουμε τη συνεδρίαση;
Με τη συναίνεση του Σώματος και ώρα 15.29΄ λύεται η συνεδρίαση για τη Δευτέρα 22 Ιουνίου 2015 και ώρα 18.00΄, με αντικείμενο εργασιών του Σώματος: κοινοβουλευτικό έλεγχο, συζήτηση επίκαιρων ερωτήσεων.