Por favor, ocupen os seus escanos, que imos reiniciar a sesión. Ben, reiniciamos a sesión co punto 6 da orde do día, que son as preguntas para resposta oral do presidente da Xunta de Galicia. Pregunta ao Sr. presidente da Xunta de Galicia de D. José Luis Méndez Romeu, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre a valoración da política desenvolvida pola Xunta de Galicia coas administracións locais
Prego silencio, por favor. Para formular a súa pregunta, ten a palabra don José Luis Méndez Romeu.
Señor presidente, tempo de eleccións; tempo, por tanto, de balance. Vostedes, no último programa electoral, prometeron moitas cousas para os concellos de Galicia; prometeron, por exemplo, unha nova Lei de réxime local. En troques diso, o Goberno estatal iniciou unha reforma dos concellos españois que pretendía, nada menos, que suprimir 20.000 concelleiros, fusionar ou eliminar miles de concellos, e dicían que aforrar 7.000 millóns de euros. Na realidade, o que perseguían era retirar as competencias aos concellos en favor das deputacións. Era tan escandalosa que os alcaldes, mesmo os do Partido Popular, se puxeron en pé de guerra e a norma foi aprobada pero pola porta de atrás: as comunidades autónomas, co acordo do Goberno, lexislaron para que non entrara en vigor a día de hoxe. Iso si, os efectos negativos perduran: os servizos sociais hoxe e moitos outros servizos de benestar nos concellos están en precario –cando non camiño da extinción–. Todo o que prometía o Estado, o Goberno central, naquela norma –o custo estándar, a avaliación dos custos dos servizos, etc.–, todo iso ficou en nada. O que si quedou foi a precariedade instalada nos servizos e a minoración constante polo marco xurídico absolutamente imperfecto. Supoño que vostede estará de acordo con este balance. Vostede propuxo unha vía inédita en España coa fusión dos concellos de Oza e Cesuras, que abriría unha nova era no municipalismo español. ¿Sabe vostede que quedou das súas promesas? ¿Sabe cantos postos de traballo foron creados nese concello? ¿Ten unha idea de en que quedaron as sinerxías que se ían provocar coa fusión? Adiántolle: en nada. Vostede ía coordinar os servizos públicos nas áreas urbanas; non foron quen de falar en ningún caso. Mesmo chegaron a facer algo inédito no ordenamento europeo: fixeron unha área metropolitana sen metrópole, en Vigo. Non deron nin un só paso na integración dos servizos nin, por exemplo, na integracións dos transportes públicos urbanos e interurbanos. Hoxe, casualmente, publícase un informe que di que, mentres en España o transporte público sube un 3 %, en Galicia baixou nun ano o 17 %, e o que vai acumulado é moito máis. Señor presidente, os alcaldes pedíronlle a transferencia dos centros de saúde. Vostedes, dende 2011, non fixeron nada: hai 166 pendentes, 29 expedientes pechados e 100 máis noutras situacións. Financiamento local: rebaixaron un 40 %, de 437 a 290 millóns de euros. Programas concretos: vivenda, a cero; emprego –coma sempre vostede non perde oportunidade–, baixaron un 62 %; ordenación territorial, un 85 %...;
Vaia rematando, por favor.
...comercio, un 65 %. ¿Está satisfeito con este balance?
Grazas. Ten a palabra o presidente da Xunta.
Moitas grazas, señora presidenta. Señoría, efectivamente, estamos en vésperas de eleccións municipais e é a primeira vez que o Partido Socialista amosa a súa preocupación sobre a Administración local en Galicia. [[Murmurios]] O cal, como pode vostede imaxinar, agradezo a oportunidade para poder falar do que facemos cada un en relación aos concellos e ás deputacións. Señoría, se vostede me pregunta cal é a valoración da Xunta de Galicia en relación á situación actual dos concellos galegos, probablemente hoxe estamos de acordo en que os concellos de Galicia son máis útiles aos cidadáns que hai catro anos, e que os concellos de Galicia están nunha situación económica de maior solvencia que hai catro anos. Polo tanto, señoría, creo que os concellos galegos, con carácter xeral, fixeron un bo traballo nestes anos. ¿Por que? Porque melloraron a situación das súas contas, porque melloraron a súa situación institucional e porque hai unha maior cooperación inédita, unha maior cooperación entre os concellos da Comunidade Autónoma. Señoría, ¿melloraron as contas os concellos galegos? A resposta é que si. Primeiro, porque o Goberno de España puxo os recursos suficientes para que todos os concellos –os galegos tamén– puideran pagar aos seus provedores, e hoxe os concellos galegos son solventes. En segundo lugar, porque houbo un compromiso municipal sobre a estabilidade orzamentaria. E, en terceiro lugar, porque houbo un mellor rigor na xestión. A Xunta de Galicia solicitou aos concellos formalmente que tiñan que presentar as contas en prazo ao Consello de Contas para poder percibir as subvencións da Xunta. Cando chegamos ao Goberno tan só era o 18 % dos concellos, hoxe é o 82 %. Señoría, creo que a Xunta tamén colaborou e, de feito, non só mantivemos o Fondo de Cooperación Local, senón que non lle inxectamos a diminución dos ingresos da Xunta de Galicia. É dicir, mantivemos o Fondo de Cooperación Local a pesar de que baixaron os ingresos da Comunidade Autónoma. Creamos un canon, o canon eólico. Vostede xa sei que non cobraba nada ás eólicas instaladas en Galicia. Nós, con ese canon, recadamos 40 millóns de euros a disposición dos concellos. É dicir, o pasado ano, por exemplo no ano 2014, a Xunta de Galicia transferiu aos concellos galegos 300 millóns de euros, –a pesar, insisto, de que os presupostos da comunidade eran inferiores a dos outros anos–. En segundo lugar, fala vostede da lei de réxime local. Efectivamente, o Goberno de España fixo unha Lei de réxime local con aspectos positivos: elimínanse as duplicidades, clarificar as competencias, homologar as retribucións dos alcaldes para que non faga cada un o que quere, e acadar a estabilidade orzamentaria. ¿Que fixemos aquí? Adaptar esa lei aos problemas de Galicia. ¿Que fixeron vostedes? Votaron en contra. Si, en Andalucía fixeron unha lei como a nosa, o Partido Socialista. En Castela e León fixeron unha lei como a nosa, e o Partido Socialista votouna a favor. Vostedes en Galicia votaron en contra. Esa é unha gran diferenza. No ámbito das fusións...,
Vaia rematando, presidente.
...vostedes en Galicia votaron en contra. Na Lei de área metropolitana, vostedes en Galicia votaron en contra; e no transporte metropolitano, vostedes en Vigo votaron en contra. Máis nada e moitas grazas, señoría.
Ten a palabra, para a réplica, o señor Méndez Romeu.
Eu véxoo, con todo o respecto, un pouco espeso. Dicir que este grupo non ten presentado iniciativas –xa sei que para vostede servizos sociais non é un tema relevante–, cóntanse por ducias, practicamente en todos os plenos, e case todas referidas aos asuntos locais, ou aos asuntos agrarios, ou aos asuntos forestais. Paréceme que a vostede, quen o informa, o informa fatal. ¿Como pode dicir que mantiveron o financiamento local? Foi rebaixado nun 40 % durante os anos que vostede está á fronte do Goberno. Señor presidente, que vostede non escoita nin os seus. Os seus dirixen a Fegamp, e a Fegamp mandoulle documentos ben explícitos sobre cal é a situación do municipalismo. Pedíronlle que esas subvencións incondicionadas pasasen a ser condicionadas –nin un euro de incremento–, non o quixeron facer; fondo de compensación ambiental, reducírono. Pero, polo contrario, incrementaron o canon da auga, o canon de Sogama, e agora pretenden poñer, multiplicar, o custo dos servizos integrados no consorcio de asuntos sociais. Nin a conselleira de Sanidade, nin o de Presidencia, nin o de Facenda contestan as demandas dos alcaldes. Non saben, non contestan. Señor presidente, última lexislatura: Comisión de Cooperación Local, non se reuniu nunca; Comisión do Pacto Local, hai tres anos que non se reúne; houbo un acordo deste Parlamento para facer un informe sobre a situación do municipalismo en Galicia, está secuestrado –como o da Comisión de bioética–. Vostedes, cando non lles gusta un papel, secuéstrase. Era un mandato parlamentario –¿non se lembra?–, era a opinión dos expertos. ¿Por que non é quen de falar coa Fegamp, de recibir os alcaldes e de desbloquear os problemas? Señor presidente, vostede está a seguir unha política destrutora cos concellos: non lexislan, non financian, non hai un marco legal axeitado e non hai diálogo. O primeiro problema hoxe dos concellos é o financiamento. Dígame, polo menos, cando se van facer efectivos os traspasos dos centros de saúde.
Moitas grazas. Ten a palabra, para a réplica, o presidente da Xunta.
Señoría, con todos os respectos, nós pactamos coa Fegamp moitísimas máis cousas que vostedes cando estaban no Goberno. Aínda recordo o lío da Fegamp coas normas de hábitat e coa Lei de vivenda do bipartito. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Murmurios.]] Señoría, en urbanismo, ademais, pactamos incorporar as propostas da Fegamp á Lei do solo. ¿Vostedes van votalas a favor, ou non? En sanidade asumimos 51 centros de saúde en plena recesión económica, ¿como di vostede que non asumimos ningún?. Cincuenta e un. Señoría, en servizos sociais o que imos facer é condonar as débedas en que, cando vostedes gobernaban, estaban incorrendo os concellos, e ímoslle condonar o 50 % das débedas que tiñan con consorcio de servizos sociais do bipartito. En emerxencias fixemos unha rede dixital para favorecer os concellos, rede dixital da Xunta de Galicia á súa disposición. E pactouse coa Fegamp o novo mapa de emerxencias da Comunidade Autónoma. En transporte fixemos os plans de transporte metropolitanos que existen en Galicia, todos con gobernos dos socialistas: na Coruña, en Santiago, en Lugo e en Ferrol –iso si, o mesmo documento que pactamos cos alcaldes socialistas non valeu para Vigo–. Señoría, en administración electrónica todo o que estamos a facer –gratis–, coa Fegamp e todos os concellos e deputacións de Galicia está á súa disposición. Señoría, fixemos un acordo coas catro deputacións para os servizos sociais; todas as cumpriron salvo Lugo –despois do sinal, iso si–. No canon eólico, insisto, 40 millóns de euros para os concellos; e, no Fondo de Cooperación Local, mentres que Asturias e outras comunidades autónomas socialistas o rebaixan, nós mantivémolo a pesar da baixada dos ingresos da Xunta. Señoría, ¿de que me está falando vostede? ¿Estame falando vostede de que pactamos coa Fegamp nada máis e nada menos que os grandes temas que afectan os concellos? A reforma da Lei do solo, a reforma das normas de hábitat, a implantación da administración electrónica, a estabilización do Fondo de Cooperación Local, a xeneralización dos anticipos nas subvencións dos entes locais... ¿De que se nos acusa, señorías? Ademais, non só iso. É que para nós todos os concellos son iguais ¿Sabe cal é a cidade onde máis investimos dende que son presidente da Xunta? En Vigo [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Murmurios.]] , cun goberno bipartito –aínda que aí só manda un–. ¿Sabe cal é a provincia onde máis investimos desde que son presidente da Xunta? En Lugo. [[Murmurios.]] O maior investimento per cápita en Galicia dende que son presidente da Xunta, en Lugo: 837 euros por cidadán. Señoría, ¿quere vostede falar de discriminación? Pregúntelle aos alcaldes de Lugo. O 64 % das alcaldías de Lugo gañounas democraticamente o Partido Popular. ¿Sabe cales son os presupostos da Xunta para o 64 % dos concellos de Lugo? Perdón: ¿sabe canto é o investimento da Deputación de Lugo no 64 % dos municipios de Lugo? O 10 %.
Vaia rematando, presidente. Por favor.
No 30 % dos concellos de Lugo están gobernando o Partido Socialista e o BNG, aí adícase o 90 % do presuposto da Deputación; o 64 % dos concellos de Lugo están gobernados polo PP, aí adican o 10 % dos presupostos da Deputación
Moitas grazas.
Señor Méndez Romeu, se quere vostede leccións de Administración local, non fale nunca do Partido Socialista Obreiro Español. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Moitas grazas, señoría. [[Aplausos.]] Pregunta ao Sr. presidente da Xunta de Galicia de D. Francisco Xesús Jorquera Caselas, do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, sobre a valoración da perda por Galicia de máis de 17.000 habitantes nun ano
Ten a palabra, para formular a súa pregunta, o señor Jorquera Caselas.
Grazas, señora presidenta. Señor Feijóo, non sei se sabe que a mediados do século XIX Galiza era o territorio con máis densidade de poboación do Estado español. A poboación galega representaba o 11,5 % do total da poboación do Estado español. Pregaría aos deputados do Partido Popular que escoitasen cun pouquiño de respecto e de atención. Xa sei que o desastre demográfico do país lles importa ben pouco, pero deixen que expoña a pregunta, se fan o favor. Como dicía, hai século e medio, a poboación galega representaba o 11,5 % da poboación do total do Estado español. É dicir, que en século e medio o noso peso relativo se reduciu en máis da metade. Quizais non haxa un feito máis ilustrativo de como a conformación do Estado moderno español como un Estado unitario e centralista, que nos condenou á dependencia, trouxo consigo o declive do noso país. Pero o preocupante, señor Feijóo, é que esta tendencia, en vez de corrixirse, agrávase. Mire, primeiro foi o INE quen deu o sinal de alarma. Nun só ano Galiza perdeu máis de 17.000 residentes, sobre todo mozos e inmigrantes, pese a sermos a segunda comunidade do Estado español con menos poboación de orixe estranxeira. Repare, señor Feijóo: inmigrantes que fuxiron, un dato chamativo, porque, escoitando a vostede nas sesións de control, un pensaría que en Finlandia, en Dinamarca, en Suecia debería de estarse producindo un éxodo masivo a Galiza tendo en conta a extraordinaria realidade do noso país, segundo vostede. Pero mire, o dato máis alarmante déronnolo os indicadores demográficos do IGE, uns indicadores que falan dun país que corre o risco de ser inviábel. 2013 rematou co peor saldo vexetativo da nosa historia e os datos que coñecemos de momento de 2014 van polo mesmo camiño. Dende 2008 a porcentaxe da poboación en idade potencialmente dependente non fai senón medrar, e por cada 160 persoas que se xubilan no noso país hai só 100 mozos ou mozas en idade de incorporarse ao mercado laboral. Son uns datos que falan dunha crise demográfica máis propia dun país castigado polos efectos devastadores dunha guerra, señor Feijóo. En só dez anos a poboación de Galiza pasou de representar o 6,4 a representar o 5,9 % da poboación estatal. En dez anos Galiza perdeu 150.000 xoves. Dende 2009 147.000 persoas emigraron do noso país. E, segundo o INE, nos vindeiros quince anos Galiza perderá 230.000 habitantes, practicamente a poboación da cidade da Coruña. Por iso, señor Feijóo, ¿cre de verdade que as súas políticas están contribuíndo a facer fronte a este desastre demográfico? Moitas grazas.
Moitas grazas, señor Jorquera. Ten a palabra o presidente da Xunta.
Señoría, fálame vostede de mediados do século XIX, eu vou intentar cinguirme ao século XX e ao século XXI. Di vostede que a mediados do século XIX eramos máis no conxunto de España, e é verdade, e di que iso é como consecuencia das políticas centralistas. Eu creo que no século XIX había moitas máis políticas centralistas en España que as que hai no século XXI. Pero iso é, como é natural, un problema de apreciación. Mire, señoría, vostede fálame dun problema, hai un ano, que era o problema demográfico e agora vólvemo plantexar. Como sabe vostede, señoría, os problemas demográficos dun país, dunha nación ou de Europa non se resolven nun ano en ningún caso. O que si sabe vostede é que os problemas demográficos de Galicia se levan xestando hai máis de corenta anos. E por iso [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] vimos alertando do problema demográfico desde hai tempo. Vostedes ríanse sobre o problema demográfico, porque entenden que falar do problema demográfico é un tema de dereitas, pero, agora, benvido ao club dos problemas reais do país. [[Aplausos.]] Mire, señoría, hai dous motivos da perda de habitantes en Galicia e noutras partes de España e de Europa. O primeiro é o crecemento vexetativo negativo, é dicir, que hai máis falecementos que nacementos. E o segundo é o menor impacto da inmigración, é dicir, do número de estranxeiros que veñen a Galicia ou a España. ¿Sabe vostede que o saldo vexetativo negativo dende 1986 –século XX– ten unha abrupta caída ano a ano? É dicir, levamos trinta anos con máis mortes que nacementos. Esa é a situación. Durante os últimos trinta anos houbo momentos de bonanza, houbo momentos de crise, incluso houbo momentos onde vostedes gobernaban. [[Murmurios.]] Por certo, en España houbo vinte e dous anos de goberno do Partido Socialista Obreiro Español, imaxínense dos trinta últimos quen gobernaba no país. Pero mire, señoría, estamos nun saldo vexetativo igual en época de bonanza. Entre o ano 2000 e 2004 perdemos 8.800 entre mortes e nacementos, e na media dende que son presidente estamos igual, en 8.823, exactamente. ¿Que ocorre en consecuencia, señoría? Que seguimos tendo menos nacementos que falecementos. A segunda cuestión –e eu agradezo que o aclare– non é un problema de emigración, senón que é un problema de que os estranxeiros veñen menos a Galicia, exactamente. [[Murmurios.]] Si, señoría, no ano 2007 o número de estranxeiros que viñan a Galicia eran 47.000 e agora estamos en 27.000. Polo tanto, o que está caendo é o número de estranxeiros que veñen a Galicia, non o número de galegos que saen de Galicia, como [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] vostedes din nas tertulias e noutros foros menos académicos.
Vaia rematando, presidente, por favor.
Señoría, ¿que é o que fixemos? En primeiro lugar, plantexar na sesión de investidura no ano 2009, como presidente da Xunta, o problema demográfico, invitar a todos os grupos da Cámara a sumarse, plantexamos unha comisión. Vostedes non aceptaron.
Remate, por favor.
Plantexamos un plan. Vostedes non o votaron. Señoría, Galicia neste momento é a comunidade autónoma con maiores deducións fiscais de nenos de 1 a 3 anos de España.
Moitas grazas, señor presidente.
Galicia é a comunidade autónoma onde máis se incrementaron as garderías e as escolas infantís de España, e se vostede quere seguir falando de Galicia, eu seguirei pactando por Galicia; se vostedes...
Moitas grazas, señor presidente.
...non queren seguir falando de Galicia, señoría, imos ter que facelo sós, como de costume. Moitas grazas, señoría.
Grazas. Ten a palabra o señor Jorquera Caselas.
Señor Feijóo, por favor, escoite con atención. En dez anos –non falamos de século e medio– pasamos do 6,4 ao 5,9 % en canto á participación na poboación do Estado español. IGE, non departamento de propaganda do BNG. IGE, 2013, peor saldo vexetativo da historia. IGE, dende que vostede goberna, 150.000 persoas emigraron. Instituto Galego de Estatística. Mire, señor Feijóo, o problema demográfico claro que non é novo, mais as súas políticas só contribuíron a agravalo. ¿Sabe que di a EPA? Que en Galiza se destrúe máis do dobre de emprego que na media do Estado español e a ocupación só medra a sexta parte. Datos, por certo, corroborados polo paro rexistrado, que indica que as afiliacións á Seguridade Social medran en Galiza moi por baixo da media do Estado español. Temos unha poboación envellecida. É certo, señor Feijóo. Pero de cada 10 persoas en idade de traballar só 4 teñen traballo. ¿Non ten que ver iso coa crise demográfica? A taxa de ocupación entre os xoves é do 32 % e dos poucos que poden traballar a taxa de temporalidade chega ao 60 %. ¿Non ten que ver iso coa crise demográfica? ¿Non ten que ver que sexan as mulleres as que sofren con maior intensidade a falta de emprego, a precariedade e os salarios de miseria? Mire, señor Feijóo, os problemas demográficos non se solucionan só con incentivos fiscais. O problema demográfico soluciónase apostando polo emprego estábel e de calidade, apostando pola igualdade e pola conciliación. E, sobre todo, o problema demográfico afróntase defendendo o dereito de Galiza a ter unha base económica propia, e vostede non o fai, señor Feijóo. Mire, dixémoslle moitas veces que non exerce como presidente, que exerce como delegado do Goberno central. Non o dicimos só nós, señor Feijóo. Mire que di este señor: Feijóo tiene un gran perfil para seguir a las órdenes de Rajoy, Feijóo tiene un gran perfil para seguir a las órdenes de Rajoy.
Vaia rematando, por favor.
Isto foi o que dixo Pablo Casado, portavoz electoral do seu partido. ¿E sabe cal é a consecuencia da súa submisión, señor Feijóo? Que vai camiño de pasar á historia por ter convertido os galegos e as galegas en especie en perigo de extinción.
Moitas grazas, señor Jorquera. [[Murmurios.]] Perdón. Ten a palabra o presidente da Xunta.
Señora presidenta, señoría, non hai nada como a moderación. Sen dúbida, señor Jorquera. Mire, o descenso rexistrado de 17.000 persoas no último ano é semellante ao de España. Non soamente é semellante ao de España o descenso rexistrado da poboación, senón que de 17 comunidades autónomas en España [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] , baixou a poboación en 15. Hai 6 comunidades autónomas con maior descenso poboacional que Galicia: Asturias, o 1 %; Castela-León, o 1 %; Castela-A Mancha, o 1 %; Estremadura, o 0,7 %; A Rioxa, o 0,7 %; Cantabria, o 0,6 %; Galicia, o 0,6 %. Cando vostede me fala de que dende que chegamos ao goberno non nacen rapaces, pois a verdade é que cando menos é... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ...vostede di que si, nos últimos anos. Quero dicirlle que do ano 5 ao ano 9 [[Murmurios.]] naceron en Galicia 21.991 de media. Entre o ano 10 e o ano 13 naceron 21.114 de media. Exactamente, ¿de que se nos acusa, señoría? ¿De nacer o mesmo número de rapaces en Galicia que cando vostedes gobernaban, por certo, con bonanza económica? Mire, señoría, o problema do envellecemento da poboación é un problema que vostede debería de coñecer, é un problema europeo. ¿Sabe o país onde máis envelleceu a poboación e, polo tanto, onde menos relación nacementos-mortes, maior dificultade hai neste momento en Europa? En Alemaña. En Alemaña pasaron de 37,7 anos a 45, de media. 7,3 anos de envellecemento da poboación nos últimos dez anos. O seguinte país, Italia, 6,2. En España incrementamos 6,5 anos e en Galicia 6,5 anos, exactamente nos últimos dez anos. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Si, señoría, estes son os datos. Comprendo que a vostedes os datos non lles interesan, pero a min si que me interesan, porque é a miña obriga estudar os datos e darlles os datos aos galegos. Os fluxos migratorios estimados –o INE que me fala vostede–. Pois sabe vostede que en Galicia o número de xoves entre 20 e 34 anos que se foron de Galicia é o 0,97 %, o 0,97 %, e en España, o 2,37 %. Polo tanto, Galicia está por debaixo da media de España no número de mozos que saíron fóra da comunidade autónoma. E vostede segue, segue –como é natural– dicindo o que lle peta. Alá vostede. [[Murmurios.]] Mire, señoría, vostedes gobernaron catro anos este país. ¿Recorda algunha proposta do Goberno bipartito en relación coa demografía? Unha soa, señoría. [[Murmurios.]] Si, señoría, fixeron unha proposta, fixeron unha proposta no ano 2008, cando quedaban uns meses para finalizar a lexislatura, durante os tres anos primeiros non había ningunha dificultade.
Vaia rematando, por favor. ¡Silencio, por favor!
Señoría, reitérolle: somos a comunidade autónoma con maiores deducións fiscais por nacemento dun neno. Somos a comunidade autónoma con maior incremento do número de escolas infantís; prazas de escolas infantís, máis do 70 %. Por primeira vez estamos na ratio da Unión Europea [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] de 33 prazas por 100 nenos e nenas na comunidade autónoma. Somos unha das comunidades autónomas, señoría, que maior incrementou o permiso de paternidade.
Remate, por favor.
Somos unha das comunidades autónomas que maior implementou a flexibilidade horaria dos empregados públicos e do teletraballo. Señor Jorquera, os problemas de Galicia non somos tan soberbios para negalos, pero tampouco somos tan soberbios para botarlle a culpa a quen non a ten.
Moitas grazas, presidente.
Moitas grazas, señoría.
Pasamos á seguinte pregunta. Pregunta ao Sr. Presidente da Xunta de Galicia de Dª Yolanda Díaz Pérez, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre o prazo previsto para a recuperación do emprego destruído en Galicia nos últimos seis anos
Para formular a pregunta ten a palabra dona Yolanda Díaz Pérez.
Grazas, presidenta. Bos días. Bos días, señor Feijóo. Voulle falar dun país en destrución grazas ás políticas que vostede practica. E, neste caso, grazas as políticas que vostede practica, porque singularmente, cos datos oficiais, aínda que a vostedes non lles guste, cos datos da EPA, Galicia vai bastante peor do que vai a media estatal. Tamén quero dicirlle, señor Feijóo, que a ver se procuramos neste debate non facernos trampas. Eu sei que me vai falar do paro rexistrado e eu voulle falar –xa llo digo dende o principio– dende a EPA. E vou facer unha cousa que xa se dixo antes, e é que vou facer balance, señor Feijóo. Vou facer balance coa herdanza que vostede colleu, esa herdanza maldita, e o que temos no día de hoxe. E con esa herdanza maldita, Galicia é a primeira comunidade autónoma de todo o Estado que máis empregos destruíu dende que vostede chegou, a razón de 183.000 empregos destruídos. Exactamente, Galicia é a primeira comunidade. Sitúase, segundo a EPA, no 15,6 % en nivel de destrución de emprego, e a media estatal está no 9,5 %, señor Feijóo, dende o 2009 ata o día de hoxe. Insisto: a primeira de todo o Estado español, que lle imos dar tamén a vostede cos gráficos que temos aquí, para que teña a relevancia ou polo menos sexa consciente de que está facendo algo mal. Vostede é este de aquí abaixo, o de abaixo, o que máis emprego destruíu. En segundo lugar, señor Feijóo, dende que vostede chegou, Galicia é a comunidade autónoma na que máis medrou o desemprego, a que máis, si, señor Feijóo, si; fíxese, a media estatal está no 36 % e vostede está ¿sabe en que nivel?: no 71 %. E o que quero que me explique é o que está a facer vostede mal para que isto aconteza no noso país. Non me fale dos datos do paro rexistrado, fáleme da herdanza maldita do bipartito e explíquenos aos galegos e ás galegas por que destrúe emprego a moito máis ritmo que o conxunto do Estado español, porque –insisto– algo ten que estar a facer vostede moi mal, señor Feijóo, seguramente que moi mal. En terceiro lugar, señor Feijóo, é certo que nesta cuestión lle gaña a súa amiga a señora Cospedal, pero Galicia tamén é a segunda comunidade autónoma do Estado español na que máis medra a taxa de desemprego. É certo que a primeira, a campioa, é a señora Cospedal. A media estatal, o 6,5 %; Galicia está no 9,7 %, e María Dolores de Cospedal, no 10,5 %. Por favor, explíquenos por que a media estatal está onde está, no 6,5 %, e por que vostede case duplica esa taxa de desemprego no conxunto do Estado español. Pero tamén hai un dato moi relevante, do que nunca fala –semella que é un dato frívolo, sen importancia–, e é que Galicia é exactamente a terceira comunidade autónoma onde máis se reduciu a poboación activa, exactamente, señor Feijóo, 68.000 persoas.
Vaia rematando, por favor.
Supoño que tamén iso non ten ningunha relevancia para vostede, pero, por favor, explíqueme: ¿por que cando vostede chegou tiñamos unha realidade ben disinta e hoxe Galicia se atopa como se atopa? E, por favor, non faga o ridículo falándome dos datos do paro rexistrado, porque polo de agora a EPA é a única enquisa que non poden manipular.
Grazas, señora Díaz. Ten a palabra o presidente da Xunta.
Moitas grazas, señora presidenta. Señora Díaz, a EPA non se pode manipular –e é unha enquisa– e o paro rexistrado pódese manipular –e é a relación exacta de parados apuntados nas oficinas de emprego–. [[Murmurios.]] Cando menos, vostede ten unha política económica que non existe en Europa e que tampouco existe en España, porque se en Castela-A Mancha o que ocorre é a señora María Dolores de Cospedal, vostede ten unha gran vantaxe: como vostedes non están en ningún sitio, vostedes non existen. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Pero, como é lóxico, eu si que vou dar os datos: da EPA, do paro rexistrado, do que se considere oportuno. Mire, señoría, a recesión económica que leva experimentando Europa, sobre todo o sur de Europa e que levamos experimentando en España nos últimos sete anos –deses, os tres primeiros negouse sistematicamente; vostedes estaban no Goberno, nalgunhas comunidades autónomas, negando a recesión económica–, evidentemente que non a imos resolver nuns cantos trimestres, señoría, pero si creo que en Galicia si vale a pena dicir que empezamos un cambio. No debate de investidura desta segunda lexislatura dixen que creariamos emprego neto no ano 2015, e estamos creando emprego neto no ano 2015. No ano 14 empezamos a mellorar os datos do emprego neto. É certo que atopei unha Galicia que destruía 51.000 postos de traballo no último ano do Goberno anterior, 51.000 postos de traballo, e 50.000 menos afiliados á Seguridade Social nos últimos doce meses do Goberno bipartito. E despois seguín nunha España onde había un goberno socialista negando a crise económica e non adoptando ningunha decisión, nin no ano 9, nin no ano 10, ata que a señora Merkel mandou parar no ano 11. Mire, señoría, acaban de saír os datos do paro, efectivamente: 244.761 galegos e galegas. ¿Que significa iso? Que temos o mellor mes de abril dende que hai serie histórica. Pero imos ao ano. No ano o paro en Galicia baixou o 9,4 %, 2 puntos máis que a media de España. Se vostede quere comparar exactamente o paro que tiñamos nos últimos anos, direille: temos menos paro que no ano 2013 –45.000 menos–; temos menos paro que no ano 2012 –32.000 menos–; temos menos paro, señoría, que cando comezamos a lexislatura. E eu engado: temos o mesmo paro rexistrado en abril do ano 15 que o de abril do ano 11: 244.000 en abril do ano 11, 244.000 en abril do ano 15. E temos 20.000 persoas máis afiliadas á Seguridade Social. ¿Tampouco lle vale a Seguridade Social, señoría, 20.000 máis na Seguridade Social? Sobre a EPA, na EPA que acaba de saír –que iso lle vale a vostede–, seguimos con 2 puntos menos de paro que a media de España –¡e mire que España vai ben!–, pois 2 puntos menos de paro que a media de España, e baixamos o número de fogares con todas as persoas en paro, e baixamos a taxa xuvenil de hai un ano.
Vaia rematando, presidente.
Señoría, pero, sobre todo, o que nos gustaría saber é cal é a súa proposta, cales son as súas políticas. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Hai moi pouco tempo caeu o muro de Berlín, facía vinte e cinco anos de muro. Señoría, durante todo ese tempo os que pasaban eran os alemáns do Leste á Alemaña do Oeste. Vostedes estaban na Alemaña do Leste, de aí fuxiron todos, todos querían ir á Alemaña do Oeste.
Remate, por favor.
Mire, señoría, o muro de Berlín en España non existe dende hai moito tempo. Por iso, señoría, gañan os que practicamos unha política democrática...
Moitas grazas, presidente.
...e os que practicamos unha economía democrática. Moitas grazas, señoría.
Moitas grazas. Ten a palabra dona Yolanda Díaz. Señora presidenta, a verdade é que o señor Feijóo vai mudando o argumentario. Falar con tanta frivolidade de Alemaña do Leste, do muro de Berlín, de verdade é que merece vostede un suspenso, señor Feijóo, [[Risos.]] [[Murmurios.]] un auténtico suspenso, pola frivolidade coa que está a falar. Pero, mire, señor Feijóo, eu aquí estou democraticamente, porque me votaron os galegos e as galegas, igual que vostede, democraticamente, por moito que o moleste, por moi comunista que eu sexa, e por moito que vostede pense que a Cámara esta é súa –eu xa sei que vostede pensa iso–. Pero mire, señor Feijóo, está mentindo. Primeiro, os datos da EPA do primeiro trimestre non din que baixaron os fogares con todos os membros en paro, di exactamente o contrario, é que subiron en 6.100 fogares que teñen todos os seus membros en desemprego, señor Feijóo, preto de 95.000. Siga mentindo, señor Feijóo, datos, datos da EPA, señor Feijóo, aquí está vostede, e segue a ser unha das comunidades no primeiro trimestre que está perdendo postos de traballo, señor Feijóo. Non minta. E, efectivamente, a EPA, se fora un pouquiño rigoroso, vostede, que presume de Europa, debería ser a enquisa que manexara, dígoo por rigor, non o digo por nada máis, por puro rigor, señor Feijóo. Pero mire, falando dese emprego neto que vai crear vostede, o seu conselleiro de Industria, o de Industria 4.0 e demais –eu, que veño de Ferrol, sei de que falo, señor Feijóo–, vén prometendo a creación de 55.000 postos de traballo. Ao ritmo que vostede propón esa creación de postos de traballo, nin en dous séculos somos quen de conseguilo, señor Feijóo, porque outro dos seus rankings, que tamén o reflicte a EPA, é que vostede conseguiu duplicar exactamente a destrución de emprego industrial do conxunto do Estado. Exactamente, perdemos en Galicia, dende que vostede está, 55.000 postos de traballo industrial, exactamente o 28 %, señor Feijóo. Siga mentindo. Pero o que máis...
Vaia rematando, por favor.
...me preocupa non é Alemaña do Leste, nin Billy Wilder con "Un, dous, tres", señor Feijóo; o que me preocupa é que vai facer vostede para cambiar a realidade deste país. ¿Vai facer algo ou vai seguir destruíndo o noso pobo, señor Feijóo?
Grazas, señora Díaz. Ten a palabra para réplica o presidente da Xunta.
Señoría, non son culpable de que vostede non tivera en conta que o paro do mes de abril ía baixar dunha forma contundente. [[Murmurios.]] Vostede rexistrou a pregunta, saíron os datos de paro e agora está molesta. [[Risos.]] Pero eu non teño culpa diso, señoría, e tampouco teño culpa de que os alemáns do leste quixeran irse ao oeste, tampouco teño culpa diso, porque eses réximes, señoría, en Europa xa non existen.
Señora Díaz, ¡señora Díaz!
Mire, señoría, segue vostede falando da EPA; falemos da EPA. O número de fogares con todos os seus membros en paro baixou, no último ano, 6.600.
¡Señora Díaz!
Señoría, falamos de trimestres, falamos de meses, falamos de semanas. Mire, señoría, esta é unha Cámara o suficientemente seria como para non vir dicir aquí ocorrencias, señoría. Baixaron 6.600 o número de fogares completamente en paro, é o que di a EPA, lamento que non lle gusten as boas noticias para Galicia, pero a min, si. Mire, señoría, fala vostede do emprego. Si, hoxe o número de galegos e galegas que están anotados voluntariamente nas oficinas de emprego son os mesmos que había en abril do ano 2011, exactamente, polo cal a sociedade galega foi quen de diminuír o paro no ano 15, por debaixo do 14, do 13, do 12, e empatar co ano 11, señoría. Ese é o noso traballo e creo que ben vale a pena poñelo en valor. Señoría, fálame vostede da industria. Mire, temos un contrato de dez anos para construír automóbiles en Galicia, dez anos, 2 millóns de vehículos. Onte confirmaban os directivos de PSA Peugeot Citroën que Galicia vai producir neste ano, en 2015, máis de 410.000 vehículos, e onte o presidente mundial de PSA Peugeot Citroën veu a Galicia falar co Goberno de Galicia e pódolle asegurar que sairán máis proxectos para Vigo e máis proxectos para Galicia. [[Aplausos.]] Lamento dicirllo, señoría, porque iso é sen dúbida unha boa noticia para Galicia. Mire, señoría, estamos persuadidos de que temos un oco no mercado da aeronáutica en Galicia, e eu agradezo moito que, grazas á Industria 4.0 e aos emprendedores galegos, un emprendedor de Vigo acaba de anunciar 26 millóns de euros de investimento na súa factoría para seguir ampliando os postos de traballo e facer máis compoñentes para os avións de todo o mundo. Señoría, eu agradezo moito que o primeiro sector en Ourense, o agroalimentario Coren, pactase con nós un investimento de 24 millóns de euros para seguir producindo en Galicia e exportando produtos cárnicos de primeira calidade ao resto do mundo. Eu agradezo moito seguir no proxecto do aeródromo das Rozas para facer realmente un polo aeronáutico de investigación en Galicia. E eu agradezo moito que a semana pasada unha empresa viñera comunicarnos á Consellería do Medio Rural e mais a min un investimento de 24 millóns de euros na Mariña lucense para ampliar a industria acuícola...,
Vaia rematando, señor presidente.
...no concello de Cervo. Como verá, señoría, eu alégrome dos éxitos de Galicia, a vostede parece que a entristecen. En todo caso, señoría, gustaríame saber cal é a súa proposta.
Remate, por favor.
¿O plan quinquenal das economías comunistas ou a misión bolivariana das economías caribeñas?
Remate, presidente.
Mire, señoría, hai dúas misións boliviarianas que creo que vostede coñece moi ben. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Unha chámase misión Che Guevara; trátase de formar con valores socialistas para un sistema socioeconómico...
Moitas grazas, presidente.
...socialista. Señoría, ¿ese é o seu modelo? ¿Ou o modelo é a misión 13 de abril? [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Señoría, estamos nun país democrático...,
Grazas, presidente.
...temos unha economía democrática, temos un mercado, un mercado social e...
Señor presidente, rematou o seu tempo. [[Aplausos.]] Continuamos co desenvolvemento da orde do día, co punto 4, das proposicións non de lei. [[Murmurios.]] Proposición non de lei do G.P. dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de Dª María Concepción Burgo López e tres deputados/as máis, sobre o asinamento por parte do Goberno galego dun convenio co Concello de Lugo para o mantemento do cuartel de San Fernando, de Lugo, e a construción nel do Museo da Romanización de Galicia
Prego silencio, por favor. A esta proposición non de lei –señor Fajardo, a vostede tamén lle prego silencio– non se presentaron emendas, e ten a palabra para formulala a señora Burgo López.
Moitas grazas, señora presidenta. Moi bos días, señorías. Señor conselleiro, agradézolle que estea aquí, que se manteña aquí para escoitar esta proposición e pois ter a esperanza de que poida resolverse dunha vez o problema do Museo da Romanización de Galicia, que se ía poñer en Lugo. Ben, a historia da cidade de Lugo coa Xunta de Galicia é a historia dos incumprimentos continuos, da falta de compromiso do presidente Feijóo e sobre todo do incumprimento das promesas. Son moitísimos e non teño tempo de dicirllos todos. O incumprimento da implantación dos servizos do HULA de radioterapia 24 horas, radioterapia e medicina nuclear; seguimos sen isto. A implantación dos servizos sanitarios no antigo hospital xeral, no barrio da Residencia: un PAC, un laboratorio e un centro de saúde; prometérono ata hai pouco, agora din que non, tampouco está feito. O plan Paradai; a Xunta denunciou o convenio firmado polo Concello e a Deputación e deixa de facer a terceira fase; tamén outro incumprimento. A rehabilitación da Tinería, barrio do centro da cidade, un barrio emblemático, que está absolutamente paralizada. A construción da ronda leste, para a comunicación da cidade co hospital. Podiamos seguir así en todas as consellerías. E na consellería do señor Rodríguez, o incumprimento da construción do Museo da Romanización de Galicia, rehabilitando para iso o cuartel de San Fernando. Como sabe perfectamente o señor conselleiro, o cuartel é un BIC, foi nomeado BIC, ben de interese cultural, no ano 2009 –pola Xunta do señor Feijóo, polo tanto– por ser un exemplo relevante de construción neoclásica no reinado de Carlos III, comezado en 1779, cunha estrutura e organización espacial que aínda conserva hoxe. Ben, pois neste cuartel prometeuse de forma continua a construción dun Museo da Romanización de Galicia; insisto, de Galicia, porque é un museo de rango autonómico e non de rango local. Para poder facer ese Museo da Romanización, o cuartel, que era propiedade do Ministerio de Defensa, foi mercado polo Concello de Lugo co fin de cedelo á Xunta para facer unha infraestrutura cultural –insisto– que beneficia non soamente aos lucenses senón a todos os galegos. Foi comprado, polo tanto, con diñeiro de todos os lucenses a través dos presupostos do Concello e firmouse un convenio onde se explicita claramente que o concello se compromete a mercar o cuartel, a cedelo á Xunta, a Xunta comprométese a tomar a propiedade dese cuartel, a facer o museo e a realizar o seu mantemento dado que –insisto– era unha infraestrutura autonómica. O Concello cumpriu a súa palabra, comprou o cuartel, cedeuno á Xunta en 2010 e tan só faltaba o último trámite, que a Xunta recibira esta propiedade ante notario. Nunca foi feito este último trámite, pero o que é peor: nin sequera a Xunta tivo a valentía de, no ano 2010 ou 2011, falar co alcalde, que é o representante de todos os lucenses, contarlle os problemas que poidan ter e dicirlle que non ían a recibir ese cuartel nin a facer o Museo da romanización. Pero non dixeron nada, houbo que sacar a información con pinzas neste Parlamento e, despois de múltiples preguntas, por fin non se puido mentir máis nin apelar a máis escusas e díxose claramente que a Xunta ía incumprir totalmente o convenio firmado co Concello e non ía recibir o cuartel. Un incumprimento absoluto que, dende logo, pon en dúbida a seriedade desta Xunta porque –insisto– non dixo nada ata que a través deste Parlamento puidemos ter a información. Ben, neste caso o que pasa co cuartel é que hai dous problemas evidentes: un, a propia supervivencia dun BIC, dun ben de interese cultural, que está agora nunhas condicións deplorables, que a Xunta non quere facerse cargo del e que tivo que facerse cargo o Concello, a parte máis débil, a parte que ten menos presuposto e que, por riba, non era... Menos presuposto que a Xunta de Galicia, señor conselleiro, e que a Consellería de Cultura dirá... A ver, porque, claro, se quere facemos o cuartel de San Fernando e deixamos de limpar as rúas, de poñer luz ou de pagar aos funcionarios, ¡claro! É que a ver, a Consellería ten máis diñeiro que o Concello de Lugo, ¿si ou non? Ben, pero ademais ten que facerse cargo por un incumprimento absoluto da Xunta de Galicia, porque a Xunta de Galicia decide non facer o Museo da Romanización e, polo tanto, tampouco acepta coller o BIC. Ben, ante esta situación, que o señor... O señor Castiñeira está facendo aí moitos sinais. Señor Castiñeira, dado que vostede parece que quere participar no debate, quero darlle unha noticia do periódico do ano 2010 onde vostede, portavoz do PP no concello, Jaime Castiñeira, –está en castelán– "pidió ayer al alcalde que agilizara los trámites para traspasar el cuartel de San Fernando a la Xunta." Ou sexa, que vostede en 2010 tiña unha présa impresionante para saír no periódico a dicir que o PP exixe que se ceda o cuartel e agora non queren collelo. ¿Esta é a súa coherencia, señor Castiñeira? [[Aplausos.]] ¿Así é como defende vostede os dereitos dos lucenses? É desta maneira como defende vostede, loxicamente, as decisións da Xunta de Galicia pero non o que vén do Concello porque, claro, tanto que quere falar, pois falemos destas decisións. Iso si, en canto o Concello se puxo a facer os arranxos máis inmediatos do cuartel, o señor Castiñeira saíu a dicir que a ver se tiñamos permiso de Cultura, non a dicirlle a Cultura que axudara, non, a ver se tiñamos os permisos, non vaia ser. Ben, en todo caso, o BIC está en moi malas condicións, entón hai un acordo do anterior conselleiro de Cultura co alcalde, co Concello, para financiar a medias as necesidades máis urxentes do cuartel, 181.000 euros en total, 90.000 euros cada un. A min paréceme pouco, a verdade, creo que vostede tiña que poñer... pero é o acordo co Concello, polo tanto é o que pedimos. Este acordo, que foi feito de palabra en novembro de 2014, non está firmado, quedou sen firmar. O Concello enviou, señor conselleiro, todos os papeis –todos–, vostede sábeo e segue sen firmar seis meses despois. Por suposto, non deron o diñeiro... ¿Como que...? Si, señor conselleiro, seis meses. Teñen vostedes unha manía de mentir que, de verdade... O de faltar á verdade, señor conselleiro.... Reuníronse en novembro do 2014, ata agora correron seis meses, ¿ou non?, ¿ou conto eu mal? Ben, seis meses. Non hai nada, nada feito, nada. Por unha parte está o incumprimento de recibir o BIC, o cuartel, que se está deixando caer sen que vostedes fagan nada, o que ten que defender o patrimonio deste país. E por outra está a construción do Museo da Romanización, algo fundamental dende o punto de vista da preservación do patrimonio da época romana, disperso en almacéns, disperso por moitos museos distintos, reunilo é importante tamén dende o punto de vista económico. A Xunta, en respostas parlamentarias, afirmou que o fará cando acade financiamento externo, nomeadamente o 1,5 % cultural e fondos do Feder. Nós preguntamos en múltiples ocasións se vostedes pediran o financiamento do 1,5 % para o cuartel; non o pediron, non queren dar fondos Feder, que podían dalos vostedes, non pediron o financiamento para o cuartel, entón ¿en que estamos? Din vostedes que van acadar financiamento externo, non hai financiamento externo, o que si hai é unha promesa que vostedes seguen dicindo, un conselleiro tras outro, que o van cumprir. Ben, pois se o vai cumprir, o que queremos –é moi fácil de aceptar esta PNL– é que se firme o convenio que estaba prometido para pagar a metade dos gastos de consolidación do cuartel e que nese convenio apareza claramente o compromiso da Xunta de facer o Museo da Romanización, iso si, cun cronograma explícito que hai que cumprir, porque comprenderá, señor conselleiro, que confiar en vostedes con promesas xerais de que van facelo, xa non pode ser. Polo tanto, non pedimos nada que sexa difícil de facer. Si, fale co anterior conselleiro, que foi unha decisión política...
Remate, por favor señora Burgo.
...do anterior conselleiro non facer este museo, porque o primeiro conselleiro de Cultura si que deu os pasos necesarios para facelo e o señor Vázquez decidiu politicamente que non. Decidan politicamente agora que si. Moitas grazas.
Moitas grazas. Intervención dos grupos parlamentarios. Grupo Mixto, señora Iglesias.
Bo día, señorías. Bo día, presidenta. Grazas. Bueno, é que hai iniciativas, moitas –eu diría que demasiadas–, que chegan a este hemiciclo porque parten de promesas incumpridas por parte de quen nos goberna, promesas feitas en campaña ou para facer campaña, moitas delas a sabendas de que non serán cumpridas, pero é que o cinismo e a falta de respecto dalgúns políticos ante a cidadanía en xeral e tamén dos seus votantes en particular non ten límites. Esta iniciativa que estamos agora mesmo a debater pertence a esta categoría, recolle a frustración da promesa incumprida e demanda o compromiso adquirido polas representantes políticas. Neste caso concreto que nos ocupa, trátase do cuartel de San Fernando, interesante edificio neoclásico que conserva as estruturas da época en que foi construído e que foi declarado BIC no ano 2009, o mesmo ano no que o Partido Popular se compromete a que se fará o Museo da Romanización de Lugo nese edificio. Pero sempre hai trampa: a súa promesa non contempla prazos. Chega a darse un concurso de ideas, co custo correspondente, e xa existía, segundo as informacións das que dispoño, un investimento de 90.000 euros por parte da Consellería de Cultura do bipartito, atendendo á importancia que ten a construción deste Museo da Romanización de Lugo, para –isto é evidente, resulta obvio– a promoción cultural, o desenvolvemento do turismo e a mellora da economía da cidade de Lugo e das súas cidadás. Dimes e diretes, "tú más", "a culpa é do bipartito" e a casa sen varrer. A día de hoxe o edificio permanece valado xa que, debido a un deterioro rápido e evidente, supón un perigo para as viandantes que por alí circulen. Ata houbo que derrubar as antigas cabalerizas pola ameaza que supuña para os peóns o estado dos tellados. ¿Que pasa en Lugo, señorías do PP? O HULA sen servizos de radioterapia e hemodinámica, este proxecto do Museo da romanización de Lugo freado máis todas as promesas incumpridas que citou a anterior comparecente. Eu pregunto, ¿non lles importa Lugo e as lucenses? ¿Ou boicotean a xestión dun concello cuxo alcalde, polo visto, non é do PP? Dende logo, dende logo, e isto é verdade, vaia fraco favor que lle están facendo ao candidato do seu partido ás vindeiras eleccións municipais. Máis nada. Cumpran as súas promesas. Moitas grazas.
Grazas, señora Iglesias. Grupo do Bloque Nacionalista Galego, ten a palabra o señor Pombo Rodríguez.
Grazas, presidenta. Moi bo día a todas e a todos. Bo día, señor conselleiro. Vaia por diante o apoio do Grupo Parlamentar do BNG a esta proposición non de lei. Efectivamente, o cuartel de San Fernando, exemplo de arquitectura militar do século XVIII, é unha edificación emblemática ubicada no interior da muralla luguesa e declarada BIC no ano 2009. Pola importancia histórica que ten, no ano 2008 esta edificación foille cedida á Xunta de Galicia por parte do Concello de Lugo, despois de ser comprada por este, para que procedese á súa rehabilitación e para convertelo no Museo da Romanización de Galiza, museo que debera ser prioritario nos intereses do Goberno galego para a súa posta en valor, para a posta en valor do noso patrimonio arqueolóxico, para a posta en valor da propia muralla romana ao pé deste museo e para a posta en valor do propio museo en si, que pasaría a converterse nun importante valor para o estudo do noso pasado histórico e mesmo para a actividade económica, para o fomento do turismo na cidade amurallada. No o ano 2008 a Xunta de Galiza asinou un convenio polo que pasaba a converterse en propietario deste cuartel, comprometíase á rehabilitación do edificio e comprometíase, tamén, a convertelo no Museo da Romanización de Galiza. Lamentabelmente, desde o ano 2008, incumpriu o Goberno galego todos estes compromisos; a Xunta de Galiza 7 anos despois non foi quen nin sequera de protexer este ben de interese cultural. Todas as luguesas e todos os lugueses lamentamos fondamente un novo incumprimento do Goberno galego do Partido Popular coa cidade de Lugo e cos seus veciños e veciñas. O Grupo Parlamentar do BNG entende que esta é unha demostración máis de que o Goberno do Partido Popular na Xunta ten a Lugo abandonado, porque non é de recibo que un proxecto como o Museo da Romanización quede paralizado. Para o BNG resulta inconcibíbel que un edificio declarado BIC e situado no centro da cidade luguesa se atope en semellante estado de abandono, mentres o Goberno galego mira para outro lado. Lugo e Galiza precisan dun museo destas características. Lugo e Galiza precisan deste Museo da Romanización para albergar e conservar a gran cantidade de restos arqueolóxicos que neste momento están desperdigados en diferentes edificios e nunhas circunstancias que non sempre son as aconsellables. O Grupo Parlamentar do BNG non entende os incumprimentos do Goberno galego do señor Feijóo coa provincia de Lugo, incumprimentos en temas sanitarios, de accesos, rehabilitadores e, neste caso, o Museo da Romanización. A escusa da crise económica para nós non é válida para un proxecto que está na axenda da Xunta dende hai sete anos. Non é normal que o novo conselleiro de Cultura –hoxe presente aquí, no debate– veña a Lugo e non se interese por un edificio que está caendo en pleno centro da cidade e que debería ser, a día de hoxe, o Museo da Romanización de Galiza. O BNG leva presentado varias iniciativas, mesmo nos orzamentos, para que se cumprise a promesa do Goberno galego mais non é certo, non se cumpriu. O BNG non acepta, desde logo, o retraso indefinido que o Partido Popular ten trazado para o Museo da Romanización. Non acepta o BNG que un BIC propiedade da Xunta corra o perigo de desmoronarse pola deixadez do Goberno galego. O BNG non acepta que os convenios de acordos que a Xunta asina co Concello lugués se convertan en papel mollado. O BNG, desde logo, vai apoiar esta proposición non de lei para que remate xa a vergoña de considerar a provincia de Lugo, a provincia dos incumprimentos, a provincia dos enganos e a provincia sen dereitos –nin sanitarios, nin de accesos, rehabilitadores nin do museo–. Lugo merece, desde logo, ser tratada con respecto, merece que os tratos asinados polo Goberno galego se cumpran. Lugo merece que se converta en realidade o Museo da Romanización de Galiza...,
Vaia rematando, por favor.
...comprometido polo Goberno galego hai sete anos. Conten co apoio do BNG e máis nada. Moitas grazas.
Moitas grazas. Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda, ten a palabra don Ramón Vázquez.
Ben, bo día a todos e a todas. A historia do cuartel de San Fernando daría, dende logo, para un pleno case extraordinario. Na actualidade está nunha situación de absoluto abandono, de absoluto deterioro; un abandono e un deterioro que mesmo pon en perigo a veciñanza, os viandantes, por constantes desplomos de partes da estrutura do edificio. Polo tanto, é algo que avergoña a veciñanza e calquera persoa que teña un mínimo interese por poñer en valor e por, dende logo, defender e rehabilitar o noso patrimonio artístico, o noso patrimonio arquitectónico. O antigo cuartel de San Fernando está situado aos pés da porta da muralla que leva o seu mesmo nome, foi construído en 1780 e é un valioso exemplo da arquitectura neoclásica civil en Galicia. Ten valores históricos e construtivos que, dende logo, o fan merecedor da súa declaración de BIC, ben de interese cultural, como así é na actualidade. En febreiro do ano 2008 firmouse un convenio de colaboración entre o Concello, a COTOP, o Instituto Galego de Vivenda e Solo e a Consellería de Cultura e Deporte para a construción dun auditorio. Naquel ano, no ano 2008, o cuartel de San Fernando ía ser un impresionante auditorio cunha cúpula de cristal de medidas e de dimensións importantes, pero sufriu un informe desfavorable por parte da Unesco, do ICOMOS, e, polo tanto, esa idea tivo que ser desbotada. Lugo tiña que esperar polo seu auditorio que na actualidade está sendo construído, está en vías de ser rematado e no que se están a investir practicamente 18 millóns de euros, cunhas dimensións e un investimento e mantemento que vai ser, dende logo, moi importante. En setembro de 2009 –avanzamos no tempo– a Xunta de Goberno Local do Concello de Lugo cedeu o edificio, o cuartel de San Fernando, á Xunta de Galicia e anunciouse de xeito inmediato a construción dun museo, o Museo da Romanización. Pouco máis tarde, en xullo de 2011, o conselleiro de Cultura anunciou un investimento de 10 millóns de euros para a rehabilitación do cuartel de San Fernando como centro de interpretación e Museo da Romanización. Posteriormente, en comparecencia parlamentaria, o director xeral de Patrimonio anunciaba a adxudicación das obras para o segundo trimestre do 2012. Todas esas promesas, como sabemos hoxe, quedaron en nada, quedaron en fume. Polo tanto, chegados a este punto, é sabido que a posición da Alternativa Galega de Esquerda neste sentido non é contraria a que no cuartel de San Fernando se inicien as obras para a construción do Museo da Romanización. Pero o certo é que en Lugo se construíu un importante museo, o museo histórico, o Museo Interactivo da Historia –coñecido o MIHL–, cun custo superior aos 10 millóns de euros, un continente cultural na actualidade sen contidos, cun número de visitantes diario que, dende logo, non é digno do investimento realizado –aproximadamente 23 visitantes diarios– e que, dende logo, nun contexto como o actual de crise importante, onde os servizos básicos á cidadanía están sendo cuestionados, non nos parece que, despois de construír un museo recentemente cun valor de 10 millóns de euros, fagamos agora outro novo museo coa inversión que iso supón. Pero, ben, dicía que nós non queremos ser un atranco para unha decisión asumida polo Goberno e asumida tamén polo Concello, polos grupos con representación no concello. Dende o noso punto de vista, o cuartel de San Fernando podería ser aproveitado para a construción dun centro educativo, esta si é unha prioridade para a cidadanía. Só hai un centro público de ensino en toda a zona centro de Lugo –dentro de murallas– e, polo tanto, é necesaria a construción dun novo centro educativo. O cuartel de San Fernando polas súas dimensións, polas súas características e polos seus patios interiores podería ser perfectamente un centro educativo. O único centro educativo que hai na zona centro de Lugo é un centro que non reúne as condicións pedagóxicas e educativas para impartir a docencia, é un centro pequeno que só oferta trece prazas por liña, que non ten servizo de comedor, que non ten patio cunhas dimensións mínimas aceptables e esta si sería unha prioridade. Cremos que, chegado a este punto, é necesario que tanto o Goberno do Concello de Lugo como o Goberno autonómico se planteen esta posibilidade. Dito isto, aportada esta visión, nós imos votar a favor desta iniciativa porque non queremos ser un atranco. E se esa decisión, se ese compromiso é firme debe saír adiante e débese cumprir ese compromiso acadado coa cidadanía de Lugo. Máis nada, moitas grazas.
Grazas, señor Vázquez. Grupo Parlamentario Popular, señor Baamonde.
Moitas grazas, señor presidente. Moi bo día, señoras deputadas e señores deputados. Señorías, se había algunha dúbida de que esta iniciativa do Grupo Socialista tiña un marcado carácter electoralista, a intervención da señora Burgo despexou plenamente as dúbidas. Preguntábase un dos portavoces que interveu anteriormente –creo que era a señora Iglesias– que era o que pasaba en Lugo. Pois, home, señora Iglesias, eu pódolle explicar algo do que pasa en Lugo: en Lugo o que pasa é que en determinados casos, en determinadas circunstancias, o tempo anda moi lento, anda moi despacio. Miren vostedes, póñolles algúns exemplos: teñen un auditorio que o día que o poñan en marcha poden inauguralo con aquilo de la marcha del fin del mundo porque é eterno, puxeron as xestións en marcha cando se iniciaron as xestións para construír o de Vilalba, o de Vilalba leva dezasete anos funcionando e en Lugo aínda non foron capaces de facelo; teñen un edificio dedicado a cuartel que está esmorecendo en ruína porque o titular do mesmo non é capaz de atopar solucións para arranxalo; teñen tamén un colexio que non se dá renovado porque tardan moitísimo en aparecer os terreos para poder ubicalo e para poder construílo. En Lugo todo canto corresponde ao Goberno municipal camiña con lentitude e camiña con retraso, diríase que o respectable alcalde filósofo en lugar de copiar a marcha vigorosa das lexións romanas que nalgún momento moraron en Lugo, opta polo estoicismo e deixa que o tempo pase e que resolva solo os problemas e, sobre todo, que outros lle resolvan os problemas que el non é capaz de resolver. Por iso, o que fai falta en Lugo, máis que amañar museos, dígolle eu que é o que fai falta en Lugo: hai que cambiar a corporación, hai que cambiar o Goberno, hai que cambiar o alcalde e, sobre todo, hai que cambiar o paso. [[Aplausos.]] Tamén ten outra cousa que hai que aclarar moi detidamente e é que esta proposición ten unha parte importante de trampa saducea, a ver se deixamos de botar tanto a culpa aos máis e asumimos as responsabilidades propias. O titular do cuartel, o dono, o propietario é o Concello de Lugo, polo tanto, é a el a quen lle corresponde a xestión e a determinación do seu destino. Fracasou no seu intento de ubicar alí o auditorio, fracasou, por certo, polas xestións que lle puxo a outra biparte do Goberno bipartito. E agora, se quere solucionar o problema, é el quen ten que ter a iniciativa, deixarse de culpar tanto os demais e deixarse de converterse en vítima permanente. Entrando nos dous puntos que plantexa a señora Burgo, –e permítame que salte por riba dos acordos, desacordos, trascordos e recordos que constitúen un farragoso trámite rutineiro no que está instalada permanentemente a vida municipal de Lugo e que explica por que alí as cousas avanzan con tanta lentitude– permítame dicir que non podemos aceptar esa proposta. O punto primeiro si que o poderiamos asumir porque xa está asumido pola Consellería de Cultura –a señora directora do Patrimonio explicoullo detidamente–, pero non o podemos facer porque, mire, vostede na súa proposta solicita que ese convenio se firme antes de maio e loxicamente é imposible, pero a culpa diso téñena vostedes, tena o Goberno de Lugo. Facía falta para firmar ese convenio que remitira o proxecto para a realización das obras co importe do mesmo e ese proxecto remitiuno o día 6 de abril; é dicir, hai un mes. Pero antes diso, un mes antes, xa o 3 de marzo, vostede rexistraba a súa proposición acusando a Xunta de incumprimento, antes de cumprir a súa prestación xa estaba vostede acusando a Xunta de incumprimento. E, mire, tampouco llo podemos aceptar porque ese convenio é un convenio puntual para a realización de obras de consolidación e de mantemento, non un convenio anual permanentemente mantido no tempo como vostede pretende neste caso. E, sobre todo, non llo podemos aceptar porque, señora Burgo, vostede confunde –eu creo que non confunde, quere confundir os máis– dúas cousas que non se poden confundir que son o acordo para a cesión do cuartel para a construción do Museo da Romanización e o convenio ao que se refire o punto primeiro. A cesión de terreos para o cuartel non está acordada en ningún convenio, é consecuencia dun protocolo firmado no ano 2008 onde se asumía polo Concello esa excepción para que a Xunta construíra o Museo da Romanización. É certo que esa cesión non foi aceptada pola Xunta pero, mire, non foi aceptada por esta Xunta nin foi aceptada tampouco pola Xunta do Goberno bipartito. E non foi aceptada a cesión porque se subordinaba á dispoñibilidade de fondos, á dispoñibilidade de recursos para a construción do Museo da Romanización. Dada a situación de crise e precisamente por esa circunstancia –que explicou ben, por certo, o señor Vázquez– de urxencia en función da situación económica, nunha reunión do Consello Económico e Social de 21 de outubro de 2013, o propio alcalde recoñeceu a non urxencia...
Remate, por favor.
...da construción do Museo da Romanización e si a da realización das obras de consolidación. De aí sae o convenio ao que se refire o punto primeiro, pero que non inclúe para nada o referente ao Museo da Romanización. En canto ao Museo da Romanización, evidentemente, o compromiso segue firme pero, como ben explicaba o señor Vázquez, haberá que subordinalo ás prioridades, haberá que subordinalo á situación económica. Vostedes hai pouco tempo, no Pleno pasado, reivindicaban gasto en Lugo pero para atención social, para atención sanitaria...
Grazas.
...e aquí insisten na realización de museos, museos e museos; teñen algúns que teñen en marcha e que deberan coidar. Os 13 millóns do Museo da Romanización, a Xunta mantén o compromiso pero, loxicamente, por unha cuestión lóxica...,
Grazas.
...cando as circunstancias económicas o fagan posible. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señor Baamonde. Grupo autor da proposición non de lei, señora Burgo.
Ben, señor Baamonde. Bueno, en primeiro lugar quero agradecer o apoio de todos os grupos da oposición a esta proposición non de lei. Eles son conscientes da importancia do patrimonio de Lugo e dos incumprimentos continuos da Xunta con esta cidade ou sexa que moitísimas grazas. Grazas. Señor Baamonde, non, a súa intervención non foi electoralista, en absoluto; pediu o voto para o señor Castiñeira cando non se pode, [[Aplausos.]] [[Murmurios.]] pero, vamos, a súa intervención electoralista non foi, non. Foi de defensa do patrimonio como lle corresponde [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] a un portavoz de Cultura. En resumo, que seguimos incumprindo todos os acordos coa cidade de Lugo, aí se resume a súa intervención. Seguimos dando desculpas. Mire señor Baamonde, o Concello non é o dono deste cuartel, porque, se seguiran as ordes e as peticións do señor Castiñeira en 2010, sería a Xunta. O señor Castiñeira tiña moita présa para que se cedera o cuartel á Xunta de Galicia no ano 2010. ¿Por que? ¿Por que tiña tanta présa? Ah, porque nese momento pensaban vostedes facer este Museo da Romanización de Galicia, pero como o señor Castiñeira non ten realmente ningún peso dentro do Goberno, ao señor Castiñeira non lle fixeron caso e non fixeron o cuartel da romanización. Agora si, dálle igual, agora dálle igual ao señor Castiñeira que se faga ou que non se faga, agora non di que se ceda e que se colla a propiedade á Xunta do cuartel de San Fernando. Ben, aquí o que se está dirimindo é a seriedade do Goberno do señor Feijóo, unha seriedade inexistente, porque un convenio tras outro son incumpridos pola Xunta de Galicia. Eu non sei que tipo de confianza se pode ter nun Goberno que ten unha absoluta deslealdade institucional, que non cumpre os convenios con outras institucións, como tampouco, loxicamente –e sabémolo–, cumpre os compromisos cos cidadáns. En Lugo hai unha morea de compromisos incumpridos, o do cuartel de San Fernando é outro: un BIC, nomeado BIC pola Xunta de Galicia, que está a caer. O señor Varela, anterior primeiro conselleiro de Cultura, el si, decidiu facer un concurso de ideas, adxudicado en 2010, facer unha adxudicación de obras no ano 2011. Logo chegou o señor Vázquez e decidiu, politicamente, que non se facía máis –co beneplácito do señor Castiñeira, que nunca o vin aquí defender nada de Lugo–. E agora o novo conselleiro parece que vai seguir nesta tesitura.
Remate, por favor.
...nesta PNL non se pide que se faga de forma inmediata o Museo, tan só se pide un compromiso e un cronograma. Como todos, todos, continuamente están dicindo que se ía facer, todos os conselleiros e o señor Feijóo, queremos saber cando se vai facer; porque un Goberno serio ten unha previsión e ten un cronograma, pero tamén aquí sabemos –como saben a maior parte dos galegos– que o Goberno do señor Feijóo ten de todo, de todo, pero, de seriedade, nada de nada. Moitas grazas.
Grazas, señora Burgo. Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Yolanda Díaz Pérez e D. Antón Sánchez García, sobre o recoñecemento polo Goberno galego da categoría profesional de bombeiro forestal a diversas denominacións de persoal do Servizo de Prevención e Defensa contra Incendios Forestais
Para formular a mesma, ten a palabra o señor Sánchez.
Bos días a todos e a todas. Hoxe deberían de estar na tribuna de convidados os representantes dos traballadores do Servizo Público de Prevención e Defensa contra os Incendios Forestais. Non nos foi permitido porque disque os nosos convidados non respectaron as normas na Cámara no último pleno –houbo unha señora que dixo algo ao respecto do cambio de postura do señor Feijóo con Ence, moita razón tiña esa señora–. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Se iso non entra... Señor Dorado, xa lle chamaron a atención onte, [[Murmurios.]] estase poñendo moi revoltoso.
Señor Sánchez, á cuestión.
Os cidadáns violan as normas da Cámara cando din verdades, violan as normas da Cámara cando din verdades, e cando aquí escoitamos mentiras cumpren perfectamente coas normas. Entón, o que está mal son as normas. Nós cremos fundamentada a loita por unhas condicións laborais... [[Murmurios.]] Si, todos os días e por iso che pagan, si. Unhas condicións laborais dignas para traballadoras e traballadores en calquera que sexa o seu traballo; por iso saímos da Alemaña do Leste, antes de que caera o muro, por iso saímos –como dixo o señor Feijóo que estabamos en Alemaña do Leste–, e saímos para evanxelizar os obreiros. Mentres nós estabamos na Alemaña do Leste, este grupo –en analoxía co que dixo o señor Feijóo– estaba co réxime franquista, e aínda seguen co réxime franquista: aínda hai pouco en Lugo o PP votou en contra de retirarlle os honores ao señor Franco. E nós, mentres fai isto o Partido Popular, mentres hai alcaldes que fan apoloxía de Franco e contra as vítimas franquistas, nós temos que escoitar que disque saímos da Alemaña do Leste e que as nosas políticas son as da Alemaña do Leste. Está moi ben... Despois oféndense cando se lles chama fascistas, franquistas, etc. Nós temos que aguantar esas cousas do presidente da Xunta de Galicia. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Non sei, non sei se correteades, dicídelo aquí publicamente, iso si, falando da Alemaña do Leste nunha contestación á pregunta sobre desemprego; si señor, ten que falar da Alemaña do Leste cando lle contesta a este grupo polos datos de desemprego en Galiza. Como dicía, cremos fundamental a loita por unhas condicións laborais dignas para traballadores e traballadoras en calquera que sexa o seu traballo. Cremos, ademais, nun sistema público de defensa contra incendios, homoxéneo, homoxeneizado e profesionalizado, no firme convencemento de que é máis eficaz, máis barato e máis xusto. Con estas dúas premisas traemos hoxe ao Parlamento galego unha iniciativa moi concreta que xa se debateu, a iniciativa do Partido Socialista de Galicia e do BNG, na comisión, xa que simplemente os grupos da oposición trasladamos unha reivindicación dos traballadores deste Servizo Público galego de Prevención e Defensa contra os Incendios Forestais, porque a consideramos xusta, oportuna e necesaria. Un persoal que vén desempeñando, de xeito profesional e eficiente, o seu traballo, nunhas condicións en moitos casos de precariedade a todos os niveis; e non estamos falando dunha actividade calquera, estamos falando en moitos casos de xogar a vida apagando lumes, en condicións duras e durante moitos anos. O quinto Convenio colectivo único para o persoal laboral da Xunta de Galicia recolle, no acordo de condicións especiais de traballo do persoal da prevención e defensa contra incendios forestais da Xunta de Galicia –no apartado 3.18–, o compromiso do cambio da denominación da categoría deste servizo. Este compromiso atinxe peóns, peóns condutores, xefaturas de brigada, vixiantes móbiles e de condución de motobombas, os cales pasarán –segundo recolle o acordo– á condición de bombeiros forestais. Malia que a Xunta suspendeu diferentes aspectos deste convenio colectivo, este acordo que acabo de mencionar segue en vigor e dende hai cinco anos agarda o seu cumprimento. Segundo se desprende dos informes anuais da Área de defensa contra os incendios forestais do Ministerio de Medio Ambiente, este colectivo desenvolveu un inxente labor cunha acreditada profesionalidade e eficiencia na prevención e loita contra incendios, contra os lumes que asolan este país. As súas tarefas preservaron e preservan vidas humanas, o medio natural e mesmo bens económicos. A normativa estatal tamén ampara esta conversión no Decreto 1591/2010, de 26 de novembro, que aproba a clasificación das ocupacións e recolle a de bombeiro forestal, sendo as comunidades autónomas as que estenden o recoñecemento á devandita categoría –xa o fixeron Estremadura e Aragón–. Recoñecemento que ao noso entender non é só de xustiza, tamén serviría para que este colectivo profesional poida aplicar o coeficiente legal de redución de idade de xubilación, ou o paso a unha segunda actividade en atención as moi duras, esixentes e insalubres, ás veces, condicións do seu traballo cotián. Trátase de prestar un servizo máis seguro, mellor e de respecto aos traballadores, adaptando as condicións laborais ao seu traballo real. Por iso nós, o Grupo Parlamentario de Alternativa Galega de Esquerda, instamos a Xunta a que faga efectiva a previsión recollida neste convenio colectivo para o persoal laboral da Xunta de Galicia, e facer efectivo polo tanto o compromiso de cambio de denominación das referidas categorías a bombeiros forestais. Segundo os propios traballadores, suporía unha mellor formación, profesionalización do servizo para non estar infrautilizado –como eles mesmos din a día de hoxe–, facultaría peóns, condutores de motobomba, xefes de cuadrilla, para participar en labores de extinción de incendios en núcleos rurais. Ter esta clasificación tampouco implica cambios salariais nin máis niveis de cotización, pero si recoñece, como xa dicía antes, o recoñecemento de determinadas enfermidades laborais, a anticipación da xubilación para un traballo moi duro, que xa non se presta do mesmo xeito cando se chega a certas idades, e tamén supón recoñecer a categoría profesional dun colectivo que, mentres están contratados moitas veces como peóns, están desenvolvendo unhas funcións que están expostas a un máximo risco. Estas son as razóns: defender os dereitos dos traballadores a ter unhas condicións dignas de traballo; algo que parece non estar moi de moda nos gobernos actuais, nuns tempos nos que se lles recortan salarios, se lles empeoran as condicións e calquera mellora é cualificada coma un luxo que non nos podemos permitir; nós creemos que o luxo que non podemos permitir é converter un dispositivo profesional nun dispositivo coordinado, privatizado e onde entran empresas a facer negocio, defendendo polo tanto un modelo público, profesionalizado, máis efectivo e máis barato. Estas son as razóns –como se non fora suficiente razón o simple feito de cumprir co convenio colectivo asinado–. Nada máis. Agardo, xa que non se trata dunha discusión sobre o modelo de loita contra os lumes, senón coma unha cuestión concreta, que se fale e se opine polo menos nalgún momento desta cuestión concreta que nós pedimos. Nada máis e moitas grazas.
Polo Grupo Mixto para fixar a posición, a señora Martínez García.
Grazas, presidenta. Bo día a todas e a todos. Non é a primeira vez que se denuncia nesta Cámara a situación das condicións laborais do persoal do Servizo de Prevención e Defensa contra os Incendios Forestais, servizo que a día de hoxe chega a contar con dispositivos totalmente fragmentados e cada vez máis privatizados e menos profesionalizados, cunha ausencia dun mando único que vai en detrimento da súa eficacia. Eivas dun sistema que, día a día, ten que sufrir o persoal traballador do Servizo de Extinción de Incendios, xogando a vida na súa terra –a nosa–, a que ten por desgraza o índice máis alto de lumes de todo o estado. Mais este sector non esixe nada que non lle corresponda; este sector esixe a aplicación do Real decreto 1591/2010, de 26 de novembro, polo que se aproba a clasificación nacional de ocupacións, co número 5.932, bombeiro forestal, e nas competencias da Comunidade Autónoma na citada materia. Por certo, recoñecemento que xa fixeron comunidades como Aragón ou Estremadura, onde goberna o Partido Popular. Entón, ¿cal é o interese deste Goberno en incumprir a normativa estatal? ¿Onde quedou o compromiso deste Goberno de cambio de denominación da categoría do acordo de condicións especiais de traballo do persoal de prevención e defensa contra incendios forestais que recolle o quinto convenio único do persoal laboral da Xunta, hoxe en día vixente? E a cuestión non é banal, xa que, aínda que existe a categoría de bombeiro profesional, nunca se aplicou na estipulación de contratos, figurando na maioría deles como peón de montes, e peón especialista, xa que nas categorías usadas non se define o feito da extinción de incendios forestais, e non se recoñece a profesión de risco nin o dereito a enfermidade profesional. Mais o sector leva 5 anos á espera do cambio de categoría, e este Goberno sen manifestarse. Teremos que pensar que, unha vez máis, o Goberno mente e non cumpre. Non cumpre porque, un ano máis, os lumes para este Goberno non son unha prioridade; non son unha prioridade cando non se adica nin unha soa partida económica á súa prevención, non hai cartos nin para discos das rozadoras. Non son unha prioridade cando, dende hai dous anos, se ten sen entregar o equipo de protección individual a traballadores e traballadoras, pondo en risco a súa seguridade e a súa vida. Non son unha prioridade mentres non se practique unha política forestal de verdade; e, dende logo, non son unha prioridade mentres non se dignifique o sector como servizo público e único, e no que se recoñeza a categoría de bombeiros forestais a peóns, peóns condutores, xefaturas de brigada, vixiantes móbiles e condutores de motobombas, que, todos os anos, cos escasos medios dos que dispoñen, poñen en risco as súas vidas para salvar os nosos montes e a vida que gardan. A taxas de eficiencia do servizo público galego, foron as mellores de todo o estado –cunha superficie media por incendio de 2,8 hectáreas por lume– mentres que, por exemplo, a taxa de eficiencia dos bombeiros forestais estremeños foi de 11,04 hectáreas por lume. Estes datos foron sacados dos informes anuais da Área de Defensa contra Incendios Forestais do Ministerio de Medio Ambiente. Estas taxas de eficacia do servizo público galego conseguíronse cando a porcentaxe do operativo total do servizo público era do 80 %. A partir do ano 2005 produciuse unha redución considerable dos lumes ao ano, cunha media de 4.223 lumes/ano ata decembro de 2013, pero a decisión política dos gobernos de reducir o peso dos servizos públicos con respecto ao dispositivo total ata porcentaxes por debaixo do 40 % trouxo unha perda de eficacia manifesta, e, sobre todo, porque un acordo pactado en convenio non pode ser unilateralmente anulado. O convenio ten o valor de lei, o seu incumprimento é un delito contra os dereitos dos traballadores e das traballadoras. De feito, ningún traballador ou traballadora pode incumprir o estipulado no convenio colectivo, variando a súa xornada, o seu horario ou calquera outra condición, porque será automaticamente despedido ou sancionado. Sen embargo, a Administración permítese unilateralmente non cumprir o convenio. A Administración debe ser, polo tanto, especialmente escrupulosa á hora de cumprir a normativa que ela mesma aproba e asina, incluíndo os acordos cos seus traballadores e traballadoras. Para rematar, manifestar a miña solidariedade co persoal de loita contra incendios, que pon en risco a súa vida ao ter que enfrontarse ao lume sen a seguridade laboral e xurídica que o Goberno da Xunta debería garantirlle. En todo caso, tamén manifestar o meu apoio a esta proposición non de lei. Nada máis, moitas grazas.
Grazas, señora Martínez. Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego. Señora Paz.
Grazas, señor presidente. Bos días, señoras e señores deputados. Eu teño que empezar por saudar os traballadores de defensa contra incendios forestais que se encontran neste Parlamento, pero que, como agora hai castigos colectivos nesta Cámara, pois non tiveron oportunidade de seguilo en directo desde a tribuna deste hemiciclo. Quixera facer unha primeira reflexión. Eu espero que desde a última vez que debatemos isto na Comisión 7ª, que foi –creo recordar– hai algo menos dun mes, o Partido Popular teña reflexionado e hoxe teñamos a sorte de que finalmente vote a favor desta iniciativa. Hai varias razóns que creo que aconsellarían esta reflexión por parte do Partido Popular. Primeiro, porque se trata, como xa se dixo aquí e en diferentes intervencións, nin máis nin menos que de dar cumprimento a unha disposición normativa que é o V Convenio colectivo único do persoal laboral da Xunta de Galiza e, polo tanto, tamén a un compromiso da Xunta de Galiza froito da negociación colectiva. No convenio –que, efectivamente, é de obrigado cumprimento–, establécese, nese anexo de condicións especiais do persoal do Servizo de Prevención e Defensa contra Incendios Forestais, esa conversión en bombeiros forestais do persoal deste dispositivo; disposición que non se podía cumprir até o ano 2010, en que se aprobou por parte do Goberno do Estado o Real decreto 1591/2010, polo que se crea esa categoría de bombeiros forestais. Esa é a primeira razón. Segunda razón. Por xustiza, porque os traballadores do dispositivo de loita contra incendios forestais foron evolucionando na súa consideración laboral, froito non só da súa profesionalización e do seu traballo, senón tamén da evolución das necesidades do servizo. Porque os incendios, señoras e señores deputados, tamén foron cambiando, ían cambiando nos últimos anos. Agora hai novas necesidades ás que enfrontarse, e, por exemplo, esta nova característica incendiaria que se produce no noso país, os incendios cada vez en maior número de categoría 1, que implican o perigo para vivendas, o perigo para núcleos rurais, tamén aconsella que os profesionais que afrontan a loita contra incendios teñan determinada capacidade como a de poder entrar en propiedades, en palleiras, mesmo en casas, para poder realizar o seu traballo. E para iso é imprescindible que teñan a consideración de bombeiros, para ter o amparo legal para poder facer ese tipo de actuacións. En segundo lugar –outra razón pola que consideramos que o PP debería reflexionar–, porque é un paso máis na profesionalización do dispositivo que nós cremos que é imprescindible; un dispositivo que, como dixen con anterioridade, non só protexe o medio ambiente, senón que tamén protexe a integridade e a seguridade das persoas e dos seus bens e que, polo tanto, cada vez necesita unha maior homoxeneización e homologación da formación que reciben, da forma de acceso a eses postos de traballo e, por suposto, das condicións laborais. E por iso cremos que é imprescindible que haxa unha categoría profesional de bombeiro que ademais blinde o dispositivo de loita contra incendios forestais. Eu discrepo un pouco do señor Sánchez: si que tamén este é un debate sobre o modelo, porque nós cremos que isto contribuiría a blindar o Servizo de Defensa contra Incendios Forestais desa deriva privatizadora e disgregadora do modelo que ten o Partido Popular, onde agora xa temos un modelo no que temos grupos de emerxencia supramunicipal, temos brigadas municipais, temos brigadas de Tragsa, de Seaga, de Natutecnia, e xa a saber de cantas empresas máis no futuro, e despois temos o dispositivo propio da Xunta de Galiza. Nós cremos que canta máis homoxeneidade, canto máis mando único e canto máis unificación do dispositivo, mellor, e, por suposto, público. E, finalmente, tamén por unha cuestión de condicións laborais e de xustiza. Porque non pode ser que estes traballadores que teñen unhas condicións moi específicas, iguais ás de calquera outro bombeiro en canto á perigosidade, á penosidade, ás enfermidades profesionais, pola denominación do seu posto de traballo non teñan os mesmos dereitos de Seguridade Social no que se refire a enfermidades profesionais e a xubilacións. Por iso cremos que se debe aprobar esta iniciativa. Señor Balseiro, vostede dixo na comisión que era un problema vinculado coa prevención. Primeiro, a Xunta non fai prevención, xa o sabemos e denúnciano os propios traballadores. E, segundo, teño que dicirlle que nesa catalogación que fai o decreto, neste mesmo epígrafe 59...,
Remate, por favor.
...de traballadores de servizo de protección e seguridade, tamén están os axentes forestais e medioambientais. Polo tanto, tamén por coherencia e porque non supón ningún incremento salarial; non están pedindo máis salario estes traballadores, o que están pedindo é que se lles dean máis oportunidades para formarse e para facer un mellor traballo para servir mellor o posto que teñen que desempeñar e para servir mellor os cidadáns e as cidadás e os seus bens e o que defenden, que é o medio ambiente, as persoas e as súas propiedades. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señora Paz. Grupo Parlamentario Socialista. Señor García.
Grazas, presidente. Bos días e tamén saudar a xente que nos está vendo, o colectivo de bombeiros forestais. Fixémonos en que todos aquí falamos de bombeiros forestais, a conselleira cando vén aquí fala de bombeiros forestais, calquera persoa, se imos a unha enquisa agora á rúa e lle preguntamos quen apaga o lume no monte, pois fala de bombeiros forestais. Polo tanto, ¿de que estamos falando? ¿De que aos bombeiros forestais non se lles pode chamar bombeiros forestais? ¿Iso é o que defende o Partido Popular? Que nolo explique. ¿Que son? ¿Astronautas? Non son bombeiros forestais. É dicir, é como se nós agora facemos aquí unha moción en que non se nos chame deputados ou a un médico non se lle pode chamar médico. Aos bombeiros forestais, que todos falamos de bombeiros forestais, resulta que segundo o Partido Popular non se lle pode chamar bombeiro forestal. ¿Ou é que dubidamos de que unha persoa que vaia apagar o lume ao monte non é un bombeiro forestal? Non, é un peón. ¿Ou é igual un condutor dunha camioneta que fai un transporte de mudanzas que o que vai apagar o lume e leva esa camioneta ao medio do lume? ¿Alguén pode entender iso nun país con parámetros dun goberno normal? Eu entendo que non, e é o que estamos discutindo hoxe aquí. Polo tanto, os datos xa están explicados e eu non vou afondar neles. ¿Por que se atrasou isto? Efectivamente, cando se asinou ese convenio colectivo, os primeiros conscientes eran os traballadores de que había que desenvolver unha normativa estatal que recollese esa figura, cousa que se fixo nese decreto que tamén se nomeou aquí, no 1591 do ano 2010, para despois que nas comunidades autónomas se desenvolvese esa normativa. E, efectivamente, seguramente en certas comunidades autónomas este é un tema pois máis menor, seguramente, e noutras e en Galicia debería ser máis importante, ou outras comunidades autónomas que xa desenvolveron esa normativa e onde xa se recolleu esa categoría profesional, hai outras comunidades que o están facendo e en Galicia non o fixemos ata agora. Unha vez que se aprobou esa normativa –repito–, o lóxico era cumprir o compromiso adquirido no convenio colectivo. Por suposto, porque sairá aquí o voceiro do Partido Popular dicindo que isto non quita un ápice ao recoñecemento do traballo que fan os nosos profesionais do Servizo de Protección e Defensa contra Incendios da Xunta de Galicia. ¡Home!, o recoñecemento básico debería ser que polo menos se lle puidese chamar o que son, a partir de aí poderiamos falar doutro tipo de recoñecementos. Pero dicir que se lle recoñece o traballo a alguén e cando nin sequera estamos dispostos, o Partido Popular non está disposto a recoñecerlle o nome, pois a partir de aí eu creo que di bastante do recoñecemento ou do suposto recoñecemento ese que di o Partido Popular. E eu tamén coincido coa señora Paz, efectivamente, este é un problema. ¿Cal é o motivo? Repito: non supón un gasto cando menos significativo, nin sequera apreciable. ¿Cal é o motivo? ¿Cales son as razóns? Bueno, eu, efectivamente, considero que este goberno decidiu desmantelar o Servizo de Protección e Defensa contra Incendios. E eu tamén entendo –e aí lle dou a razón ao Partido Popular– que, claro, chamarlles bombeiro forestal a algúns que contratan tres meses no verán nalgunhas cuadrillas municipais, pois claro, é unha ofensa para a intelixencia de calquera, é unha ofensa para a intelixencia de calquera. Algún non é que non poida ir apagar o lume, é que case non dá saído da garita. Entón, claro, chamarlle a iso bombeiro forestal é moi complicado. E nesa parte eu enténdoo. E tamén, igual que fixen na comisión, quero felicitar o Partido Popular, porque a estratexia lóxica do Partido Popular era que tivera votado que "si" a esta iniciativa e non o facer. Si que foi algo inaudito que na propia comisión se dixeron dúas cousas. Primeiro, que non estaban disposto a facelas; e, segundo, que iso de que se pon no convenio colectivo practicamente é o mesmo, non vale para nada. É dicir, para este goberno e para esta Xunta de Galicia o convenio colectivo, os acordos aos que se chega nun convenio colectivo, é papel mollado. Foi o que se nos dixo o outro día na comisión. E, polo tanto, tamén nese sentido agradezo a coherencia, porque –repito– a forma de actuar normal do Partido Popular era que morrera no letargo dos tempos; é dicir, non dicir que non se vai facer, pero non telo feito. E, polo tanto, por primeira vez temos claridade. En todo caso, reiterar o compromiso do Partido Socialista. Nós, o Partido Socialista entende que aos bombeiros forestais non existe ningunha razón, cando menos lóxica, e –repito– para calquera goberno cuns parámetros normais e nun país normal e nun país onde non nos cansamos de dicir día tras día que os incendios forestais son a lacra do país, que son un dos principais problemas deste país, que o sector forestal é estratéxico e temos que investir e temos que coidalo e é un sector cunha enorme potencialidade, e a aquela xente que en teoría temos encargada de coidar e de previr e de extinguir eses incendios que destrozan ese sector estratéxico...
Remate, por favor.
...nin sequera lle podemos chamar bombeiros forestais, creo que demostra unha vez máis esa hipocrisía do Partido Popular de facer todo o contrario do que habitualmente di aquí. Moitas grazas e o noso apoio para os profesionais do Servizo de Protección e Defensa contra Incendios deste país. Moitas grazas.
Grazas, señor García. Grupo Parlamentario Popular. Señor Balseiro.
Grazas, señor presidente. Señoras deputadas e señores deputados, como cuestión previa quixeramos salientar que unha iniciativa, señor Sánchez, practicamente idéntica á que vostede trae hoxe aquí e promove o Grupo de AGE xa foi obxecto de debate na votación da Comisión 7ª no Parlamento de Galicia o 9 de abril do ano 2015, é dicir, hai menos de trinta días. E, como é lóxico, a postura do Partido Popular neste curto período de tempo non mudou, non mudou. É dicir, que mantemos os mesmos argumentos que mantivemos na comisión. E, por outra banda, si temos que dicir que teñan por seguro que algo no que coincidimos, polo menos os das bancadas desta parte, é en gabar e en poñer en valor o labor dos traballadores do Servizo de Prevención e Defensa contra os Incendios Forestais, que tiven a oportunidade de coñecer de primeira man o traballo que realizan estes profesionais. E tamén teño que dicir –como tiven a oportunidade de coñecer de primeira man o traballo que realizan estes profesionais, que son os mesmos profesionais que vostedes critican día tras día na tribuna deste Parlamento, son exactamente os mesmos– que merecen deste lado do Parlamento, destas bancadas e deste grupo –que é o grupo maioritario desta Cámara–, todo o noso recoñecemento e merecen toda a nosa gratitude. Vostedes síganos criticando, a nós merécennos todo o noso recoñecemento e merecen toda a nosa gratitude, pero non hoxe, desde que empezou a lexislatura e nas lexislaturas pasadas. E vostedes todos os días veña matraca, veña matraca, veña matraca, [[Murmurios.]] , critica, critica, critica esta xente. [[Aplausos.]] Benvidos, ¡home!, benvidos. [[Aplausos.]] Vostedes criticándoos todos os días, hoxe parece que non. [[Aplausos.]] Nós, recoñecemento antes, recoñecemento agora a estes profesionais e recoñecemento no futuro, por varias razóns: porque son unha peza básica á hora de protexer non só o medio ambiente, senón a nosa riqueza forestal, a Galicia verde, senón tamén os veciños das zonas afectadas polos lumes, os seus bens, o seu patrimonio e en ocasións incluso ata as súas vivendas. O noso recoñecemento e a nosa gratitude a eses profesionais; vostedes a criticalos. Mañá xa os están criticando, hoxe non; criticábanos onte, criticábanos todos estes días e mañá seguirán criticándoos porque vostedes critican. E eu digo que son uns grandes profesionais e o grupo maioritario da oposición, o Grupo Popular, segue opinando que son uns grandes profesionais; vostedes a criticalos no Parlamento e fóra do Parlamento. É que ademais temos que dicir que non escatiman esforzos estes grandes profesionais, sempre, sempre ao servizo da sociedade. De feito, señorías, o Grupo Popular estamos convencidos de que o intenso e extraordinario traballo dos equipos de extinción ten permitido nos últimos tempos importantes avances que vostedes critican tamén todos os días e que vostedes non recoñecen, señorías. Vostedes tampouco recoñecen eses avances. E digo que hoxe a superficie actual afectada dos lumes –onte vostedes dicían que non aínda no Parlamento de Galicia– é moi inferior á rexistrada nas últimas décadas, son os mellores resultados dos últimos vinte e cinco anos, cun terzo menos de hectáreas afectadas. Nós, a nosa gratitude a eses traballadores; vostedes, a crítica ata hoxe. ¡Benvidos!, benvidos por fin, que lles recoñecen vostedes o traballo, ¡non era sen tempo! Non era sen tempo que vostedes foran recoñecendo o traballo deses traballadores. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] E por iso nós estamos dispostos a escoitar, porque xa o estabamos onte, xa o estabamos a semana pasada, xa o estabamos o mes pasado e xa o estabamos o ano pasado. Vostedes non, vostedes parece que de hai un mes para aquí é cando están dispostos a escoitar estes traballadores. Dicimos: son uns grandes profesionais, nós recoñecemos ese gran traballo que fan, nós recoñecemos o traballo que merecen, teñen a nosa gratitude. [[Murmurios.]] E vostedes, ¡benvidos!, porque van cansados na comisión [[Murmurios.]] e van cansados na tribuna do Parlamento de criticar o traballo destes profesionais, de criticar estes profesionais, de criticar o dispositivo de extinción de incendios. E dígolles máis: en poucos días imos ser testigos os deputados deste Parlamento de que seguirán con esa política que levaron ata agora.
Remate, por favor.
A nosa gratitude e o noso recoñecemento a estes profesionais. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Balseiro. Grupo autor da proposición non de lei, señor Sánchez. [[Pausa.]] Déanlle voz ao escano do señor Sánchez, por favor.
Ben, lamento ter que volver repetirme pero vou dicir que, xa que falamos de profesionais, o señor Balseiro demostra que é un profesional da mentira unha vez máis. Cando fala de que os partidos da oposición criticamos os profesionais, ¿de onde o saca o señor Balseiro?, ¿de onde saca que nós criticamos os profesionais?, ¿de onde saca iso? Iso é unha mentira, unha mentira que repetiu varias veces, e os que menten moitas veces son mentireiros, claro que si, claro que o son. E poñer vídeos do señor Balseiro á sociedade galega sería denigrar o exercicio da política, con estas intervencións das que nunca fala do asunto e o único que fai é botar insidias sobre os demais. Mire, o que acaba de facer aquí é unha burla aos traballadores que están no Parlamento, eu convídoo a que veña falar con eles. Cando os gaba de que son moi profesionais, que fan moi ben o seu traballo, pero, en cambio, non lles dan nin a roupa para traballar, nin lles dan os medios, e néganlles os compromisos asinados. Iso é unha burla: falar ben deles e non cumprir os compromisos, non darlles nin o material nin as condicións necesarias para traballar con dignidade. Iso é unha burla aos traballadores. E se quere veña e falamos con eles, e fale con eles cara a cara, a ver quen critica a quen. Claro, o seu modelo é negarlles condicións, negarlles dignidade, negarlles un traballo digno a estas persoas, ter a xente traballando tres meses, ter os fixos descontinuos tendo que reclamar á xustiza, e mentres darlles negocio ás empresas de ex altos cargos da Xunta de Galicia: Natutecnia e Inaer, e contratarlles a dedo contratos de 12 millóns de euros. E niso si que non estou mentindo: ex altos cargos da Xunta de Galicia que crean empresas ex professo para facer negocio co fume e despois cámbianse as leis, cámbianse as normativas para darlles contratos a dedo. E iso que estou dicindo non é mentira a diferenza do que din vostedes, isto é verdade e se non demándenme. Vostede burlouse aquí dos traballadores, señor Balseiro, porque as boas palabras a eles non lles valen de nada. Veña falar con eles, cumpran con eles, déanlles condicións, déanlles material, profesionalicen o servizo. Un servizo que cando era público en maior grao era máis eficiente, máis barato, mellor para os galegos e a única diferenza é que non se lles daba negocio a determinadas empresas. Nada máis e moitas grazas. [[Aplausos.]] Proposición do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Yolanda Díaz Pérez e Dª Eva Solla Fernández, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego en relación coas condicións laborais dos traballadores das contratas e subcontratas de instalacións da empresa Movistar Telefónica
A esta proposición non de lei presentáronse unha emenda do Grupo Parlamentario Mixto, unha emenda do Grupo Parlamentario Popular e outra emenda do Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego.
Para a defensa da proposición non de lei ten a palabra a señora Díaz.
Bos días de novo. Traemos hoxe unha iniciativa que, sen lugar a dúbidas, serviría como un relato ou unha parte da historia da desgrazada vida dos traballadores e traballadoras, pero tamén do éxito das conquistas laborais cando os traballadores e as traballadoras se unen e cando os traballadores e as traballadoras, sen lugar a dúbidas, persisten na mobilización. Por tanto, hoxe podemos dicir que grazas á loita dos traballadores e traballadoras das subcontratas de Telefónica fomos quen non de gañar pero si de dar un pasiño cara adiante. E eles e elas, coa súa persistencia, coa súa grandeza, demóstrannos aos que representamos a maioría social, que somos –insistimos– traballadores e traballadoras, que si é posible gañar a batalla e que si que é certo que os traballadores e as traballadoras temos futuro de aquí en adiante a pesar de que o Partido Popular estea empeñado en dicir que non hai alternativa. Claro que hai alternativa, houbo alternativa e demostrárono os traballadores e traballadoras coa súa loita en Coca-Cola, houbo alternativa e demostrárono as distintas loitas das mareas no noso país, e houbo alternativa e así o demostraron os traballadores e traballadoras do lixo. Cando nos unimos e cando persistimos na folga sempre vencemos. E por iso hoxe queremos parabenizar, sen lugar a dúbidas, a eses traballadores e traballadoras que levaban en folga indefinida dende o mes de marzo e que hoxe estamos nun novo estadio; non gañaron a batalla pero imos seguramente conseguir co respaldo que esperamos que sexa unánime desta Cámara que melloren as súas condicións laborais. Pero si que quero dicir que estamos tamén na historia dunha desgraza, nunha historia do modelo do capitalismo de amiguetes, na que, sen lugar a dúbidas, temos e sufrimos os de abaixo e as de abaixo as consecuencias. Esa empresa que foi pública, Telefónica; esa empresa que como consecuencia dese capitalismo de amiguetes hoxe está a ser un auténtico calvario para os traballadores e traballadoras do noso país e do conxunto do Estado. Unha empresa que está sendo maldita polo seu modelo de relacións laborais, mesmo para os que forman parte da plantilla chamada principal; un mal modelo do que se debe de facer no século XXI nas relacións laborais. Un modelo Telefónica no que están sentados no consello de administración os amigos e amigas, efectivamente, do Partido Popular; eses que foron ministros, primeiro, privatizan e despois, casualmente, chegan aos consellos de administración de Telefónica. Pero veño falarlles dun conflito potente que, aínda que onte houbo un acordo, persiste no noso país; un conflito que, como saben vostedes, trouxo causa xustamente por mor dunhas penosas condicións de subcontratación, que son absolutamente inxustas e que son indignas no século XXI. Supoño que coñecen vostedes de que estamos a falar, estamos a falar dese bloque de dez empresas subcontratadas por Telefónica, que están emprendendo a través de técnicos e de técnicas a instalación de redes de telecomunicación, ben sexa de ADSL, ben sexa de fibra óptica ou ben sexa doutros elementos que estamos a empregar todos os días por todos e todas nós. Traballadores e traballadoras –por se non o saben vostedes–, por exemplo, a empresa Liteyca en Galicia, na que están afectados 1.000 traballadores e traballadoras, que non son asalariados, son isto que coñecemos na actualidade como "falsos autónomos". E que calquera traballador ou traballadora que se anime a acudir aos xulgados do Social estou certa de que gañará as súas demandas. Falsos autónomos foi o que conseguiu Telefónica-Movistar respecto destes traballadores e traballadoras. ¿E por que falsos autónomos? Bueno, como saben vostedes, son traballadores e traballadoras que teñen que darse de alta na Seguridade Social; que como tiven a ocasión de falar con varios deles e delas pois, efectivamente, para percibir un salario de 1.000 euros, señores e señoras do Partido Popular, pois teñen que traballar todos os días da semana –de luns a domingo– e unha media de 12 horas diarias. Algún e algunha dela dicíanme que, efectivamente, están percibindo unha media de 800 euros –insisto, traballando practicamente todos os días á semana– e que gañaban menos que había vinte anos. E, iso si, pagándose os seguros, as cotizacións sociais, poñendo o seu vehículo para desprazarse para facer as referidas instalacións; e, iso si, tamén, por suposto, correndo con todos os gastos de gasolina e demais. Este é o modelo laboral do Partido Popular, que nós combatemos, e por iso hoxe traemos o debate aquí a esta Cámara e –insistimos– esperamos que sexa referendado pola maioría tamén do Grupo do Partido Popular. Pero poderiamos pensar que o conflito está arranxado, pois ben, non, o conflito non está arranxado, hoxe temos tamén no noso país os traballadores e traballadoras de Atento, en Telefónica, que recentemente nos temos mobilizado con eles, que, como saben vostedes, o que está facendo esa empresa é algo absolutamente extraordinario. E é que, efectivamente, os traballadores e traballadoras gañaron as sentenzas respecto daquel ERE que pretendían e automaticamente o que fixo esa empresa exemplar –da que o Partido Popular presume todos os días diante dos medios de comunicación– pois rapidamente foi deslocalizar, é dicir, botar desta cidade, da Coruña, pois nada máis e nada menos que a 19 traballadores e traballadoras. É dicir, que aínda que gañan os traballadores e as traballadoras as sentenzas e os tribunais lles están a dar a razón, pois as grandes corporacións, que gobernan realmente neste país e neste estado, efectivamente, o que fixeron foi deslocalizar e, por tanto, igualmente deixar sen emprego a estes traballadores e traballadoras afectados na Coruña. Somos conscientes de que tamén eles van gañar a batalla, sen lugar a dúbidas, porque cando somos persistentes e cando nos unimos sempre gañamos e vencemos. E é certo que no día de onte se asinou unha previa dun acordo laboral que nós imos respectar, pero o que si que é certo que imos estar vixiantes, como, por certo, o exixe unha das cláusulas deste acordo. Este acordo o primeiro que di é que vai ter carácter retroactivo con carácter do día 1 de maio respecto das condicións que nel se pactan. En segundo lugar, regulaméntase o que ten que ver co sector de subcontratación nas telecomunicacións do noso país e do noso Estado, e comprométense a manter o volume de emprego que tiñan acadado. Fixan os límites da subcontratación. É vergoñento o que están facendo, nin sequera os tempos do século XIX poden lembrar imaxes como as que os traballadores e as traballadoras describen respecto das súas condicións laborais. Fixan como ineludible a xornada laboral en tal só 40 horas semanais, non 12 horas diarias a razón de todos os días da semana, senón 40 horas á semana. Efectivamente, enténdese que os traballos que se fagan en fin de semana serán concibidos como tempo extraordinario, e soamente poderán desenvolverse de maneira puntual e de xeito absolutamente xustificado. E, por suposto, configúrase unha comisión para seguir estas condicións laborais, que terá que facer un balance e unha reunión trimestralmente. Dende logo, entendemos que as condicións dos traballadores e traballadoras que levan en folga indefinida dende marzo deste ano merecen o apoio unánime desta Cámara. O que estamos a pedir na nosa iniciativa é de xustiza: estamos a pedir que se respecten as condicións laborais que están hoxe en vigor no noso Estado e no noso país; estamos a pedir que se respecten os convenios do sector, como se pide por parte dos traballadores e traballadoras; estamos a pedir que se reduzan as subcontratacións, que son causantes de precariedade e moitas veces de enfermidade nos traballadores e traballadoras deste país, mesmo de mortes, que hai que falar tamén de mortes, que están incrementándose en Galicia por mor das malas condicións. Por suposto, eliminación da figura dos falsos autónomos, isto que están vivindo eles nas súas costas. E, como dixemos, xustamente o que onte conseguiron, que se regulamente nada máis e nada menos que este sector. O noso non é o modelo de explotación de Telefónica, dos amiguetes do Partido Popular, cobrando dividendos nada máis e nada menos que no Consello de Administración de Telefónica. En hora boa aos traballadores e traballadoras, e esperamos que as que estades deste lado premades o botón do si.
Grazas, señora Díaz. Polo Grupo Parlamentario Mixto, señora Martínez.
Grazas, presidente. Quero empezar por manifestar o apoio a esta proposición non de lei que presenta Alternativa Galega de Esquerda, e vou aproveitar a intervención para explicar o sentido da miña emenda. O sistema que empregan estas contratas para aboar os salarios é o dos denominados "puntos baremos", que adxudica aos traballadores e ás traballadoras obxectivos individuais que nas 8 horas de xornada son imposibles de cumprir. Co paso dos anos os puntos mínimos aumentan, impedindo que poidan librar os dous días seguidos que establece o convenio colectivo. Desprazamentos por toda a provincia, con xornadas de 11 e 12 horas diarias, incluídos os sábados. E todo isto sen cobrar o salario legal do convenio. A maiores, teñen que pagar o gasóleo e as comidas. A perversión do sistema complétase coa compensación de puntos entre os sucesivos meses. Cando un mes non alcanzan a produción mínima, descóntanlles esta cantidade nos meses seguintes, rematando moitas veces en despedimentos. No mes de marzo, Liteyca, na Coruña, despediu dous traballadores máis a consecuencia do abusivo sistema de produción que se lle exixe ao persoal, atribuíndolle baixada voluntaria da produtividade. No acto de conciliación no SMAC o pasado 20 de abril a empresa... [[Murmurios.]] Eu entendo que ao Partido Popular lle importe pouquísimo o que lles está pasando aos traballadores de Telefónica ou a calquera traballador galego, pero por respecto aos traballadores, por favor, non atendan pero garden silencio. No acto de conciliación no SMAC o pasado 20 de abril, a empresa recoñeceu a importancia dos despedimentos, polo que implicitamente está recoñecendo as irregularidades do sistema de produción imposto por Telefónica e o arbitrario das sancións que as contratas e subcontratas aplican ao persoal. Despedimentos exemplarizantes, xa que sempre cumpriran coas tarefas que se lles asignaban, aínda que para acadar os mínimos de produtividade que lles exixen se ven obrigados a traballar permanentemente por riba da súa xornada laboral e sen cobrar ademais o salario legalmente establecido. Outra das cuestións fundamentais para eles e elas é acadar fórmulas para restrinxir a subcontratación en cadea, pois a atomización do sector nunha multitude de pequenas empresas de reducidas dimensións e a masiva utilización dos falsos autónomos son un dos factores que está na fonte da precarización que padecen. O persoal das empresas que forman o segundo grao de subcontratación ten que aboar do seu propio peto os gastos de transporte. O obxectivo dos traballadores e traballadoras é acadar a limitación ao primeiro grao de subcontratación descendente, ben a través do propio convenio colectivo da empresa principal ou a través de acordos específicos coas principais contratas ou nos convenios provinciais. Que se permitan estas situacións de ata tres niveis de subcontratación demostra a pouca preocupación que ten este goberno por garantir eses servizos básicos para a comunidade, e tamén demostra fundamentalmente a falla de compromiso do Goberno galego co emprego de calidade e a defensa dos dereitos da clase traballadora. Dos 80.000 traballadores que chegou a empregar Telefónica en todo o Estado, na actualidade só conta con arredor de 20.000, que non adoitan ocuparse dos labores da rúa. O resto do persoal Telefónica foino substituíndo por contratas, subcontratas e falsos autónomos. Telefónica externaliza para abaratar custos á conta de explotar os traballadores e as traballadoras. Dos máis de mil traballadores e traballadoras que se poden ver afectados en Galiza, cerca do 30 % é persoal autónomo. Tamén é fundamental, polo mesmo motivo, garantir a subrogación dos empregados e das empregadas en caso de cambio de contrata. É un elemento importante para evitar a substitución fraudulenta dunha contrata por outra e dotar de estabilidade este colectivo de traballadores e traballadoras. O volume de avarías sen resolver e as reclamacións dos clientes chegan xa a tal nivel que Telefónica contratou esquirois durante esta folga, e a CIG tivo que denunciar a suplantación do persoal durante a folga. Telefónica tivo uns beneficios próximos aos 4.000 millóns de euros o ano pasado, pero explota de xeito indecente e co apoio da Administración galega a quen fai o seu traballo, levándoo a esta situación intolerable. Polo tanto, reitero o meu apoio a esta proposición non de lei e espero que Alternativa Galega acepte esta emenda, que intenta pechar un pouco máis as reclamacións dos traballadores e das traballadoras de Telefónica. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Martínez. Polo Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego, señora Prado.
Moi bo día. Os traballadores e traballadoras das contratas e subcontratas de Telefónica Movistar en Galiza están en folga indefinida dende o pasado 14 de abril, están en folga demandando unhas condicións laborais e uns salarios dignos. Vinte e cinco días despois seguen en folga e manteñen todas as súas reivindicacións. Manteñen todas a súas reivindicacións porque a esta altura ningunha das empresas que opera en Galiza accedeu a negociar ningunha das cuestións que reivindicaban. O persoal está en folga a causa das paupérrimas condicións de traballo que impón a empresa principal a todas as contratas que prestan servizos na rede de abonados. Unha subcontratación en cadea, o emprego de falsos autónomos, un sistema retributivo por produción, o traslado e penalizacións económicas do cliente ao persoal... é case interminábel a lista de situacións totalmente irregulares e que soamente afondan na deterioración da situación laboral do persoal. Diante desta situación dramática hai unha falta total de mediación e desinterese no conflito por parte do Goberno galego. Hai exactamente unha semana, o Bloque Nacionalista Galego preguntáballe nesta Cámara á conselleira de Traballo que actuacións realizara o Goberno diante da tremenda situación laboral á que están sometidos os traballadores e traballadoras das subcontratas. E a conselleira de Traballo, a señora Mato, por toda resposta, o que fixo foi botar balóns fóra e intentar remitir o ámbito de negociación a Madrid e dicir que non pode convocar as partes a mediar porque teñen que solicitalo as dúas partes en conflito. Parécenos seguir na liña do Partido Popular e da conselleira non poñerse nin unha soa vez do lado dos traballadores e traballadoras. Sabe perfectamente a conselleira que é a autoridade laboral en Galiza, que é competente para actuar neste asunto e que debe controlar os temas de saúde laboral, os traballos en altura, a presenza dos recursos preventivos, e mesmo que exixa a todas as obras que se fagan con financiamento público que non poden subrogarse e prohibir a subcontratación en cadea. O Goberno galego, a Consellería, ten instrumentos legais, porque é a autoridade laboral en Galiza e ten instrumentos políticos para poder actuar. Por iso o BNG presenta unha emenda a esta iniciativa da Alternativa Galega de Esquerda, na mesma dirección que lle demandamos á conselleira hai unha semana, na dirección de que convoque as partes en conflito: comité de folga en Galiza e mais representantes das empresas ás que se lles teñen trasladado a convocatoria de folga, para que cheguen a un acordo nas seguintes cuestións. Porque en Galiza hai unha convocatoria de folga propia, unha convocatoria de folga convocada no ámbito de Galiza, e o Goberno galego ten a obriga política, moral e legal de convocar as partes, de convocar os organismos de representación unitaria dos traballadores e traballadoras en Galiza e as empresas para intentar chegar a un acordo. Un acordo que vaia na dirección que demandan os comités de empresa e que demanda o comité de folga, que é o cumprimento rigoroso dos convenios provinciais do metal, sobre todo o referido á retribución, xornada laboral e descanso; que vaia na dirección de limitar a subcontratación ao primeiro grao de prestacións de servizos; e que vaia na dirección da subrogación das plantillas que prestan servizo nas contratadas de Telefónica cando estas realicen novos contratos con outras empresas. Seguen mantendo todas estas reivindicacións, porque un acordo que respecte os convenios é totalmente contraditorio, que mantén o sistema retributivo baseado na produción, baseado no baremo por puntos; non é un acordo aceptábel. Un acordo que estabelece que uns horarios van prevalecer sobre o estabelecido nos convenios provinciais non é un acordo que o comité de folga en Galiza nin os comités de empresa acepten. É un acordo que fai unha remisión expresa a completar a regulación do sector a través do acordo marco do sector do metal. É un acordo de carácter estatal e que está por debaixo dos acordos provinciais, que é o que demandan os comités de empresa, o que demandan os traballadores e traballadoras en Galiza, o que demanda o comité de folga. Un acordo que segue a recoñecer dun xeito encuberto as penalizacións, as penalizacións económicas disfrazadas...
Remate, por favor.
...e reducidas proporcionalmente ao traballo, é dicir, ás avarías ou ás instalacións. Polo tanto, coidamos que o Partido Popular por unha vez debía poñerse do lado dos traballadores galegos e demandar do Goberno, da Consellería, que medie neste conflito, que convoque as dúas partes: o comité de folga e as empresas en Galiza, para que intenten chegar a un acordo que remate con estas condicións escravistas e que remate cunha situación onde o Goberno galego lles entrega axudas millonarias. E con esas axudas millonarias non se pode contribuír a ter unhas condicións laborais cualificadas polos propios traballadores de totalmente escravistas. Moitas grazas.
Grazas, señora Prado. Polo Grupo Parlamentario Popular, señor Trenor.
Grazas, presidente. Señorías, o Grupo do Partido Popular alégrase do acordo logrado onte, que supón a desconvocatoria da folga, pero lamentamos que se utilicen os conflitos laborais con finalidades partidistas. O noso grupo apoia en todo momento as iniciativas de calquera grupo deste Parlamento que busquen a defensa dos dereitos dos traballadores da nosa comunidade. Por outra banda, a Xunta de Galicia, a través da Consellería de Traballo e Benestar –como non podía ser doutro xeito–, está a executar as súas obrigas, vela sempre polo cumprimento dos dereitos laborais, protexe os traballadores e empresarios que actúan conforme a legalidade e actúa contra quen a vulnera. A través dos propios traballadores tivemos coñecemento das denuncias de supostas irregularidades e incumprimentos da lexislación laboral e, en consecuencia, da convocatoria de folga en todas as empresas subcontratistas que prestan servizos de instalación e reparación de redes de telefonía. Constábanos tamén –porque así se dixo nesta Cámara– que a Consellería nada máis recibir a comunicación dos sindicatos sobre os posibles incumprimentos e infracción en materia laboral por parte destas empresas de telecomunicacións o primeiro que fixo foi dar traslado á Inspección de Traballo, señorías. E isto non é botar balóns fóra, señora Prado. O principal mecanismo que ten a Consellería para controlar o cumprimento das condicións laborais dos traballadores é a actuación da Inspección de Traballo e Seguridade Social. A Inspección é o órgano competente para o control e a vixilancia do cumprimento da normativa laboral. Tendo en conta isto o primeiro que fixo a Xunta de Galicia foi cumprir coa súa obriga. E o mesmo día no que se lle fixo chegar a convocatoria de folga inmediatamente levou o asunto ante a Inspección. Hai que ter en conta que non había ningún tipo de denuncia previa. Quero recordar ás súas señorías que esta denuncia podía terse feito antes polos afectados ante a Inspección de Traballo e Seguridade Social, que é a que ten a competencia para realizar unha inspección e levantar unha acta de infracción á empresa. Recórdolles tamén que non cabe a mediación ante os posibles incumprimentos da lexislación laboral e os dereitos dos traballadores. Por iso, cando hai unha posible infracción, é preciso acudir á Inspección antes que á mediación. Primeiro, é preciso depurar as responsabilidades e investigar a través da Inspección as posibles irregularidades. Unha vez que se teña o resultado da Inspección poderase iniciar a vía da mediación, por suposto, sempre que o queiran as partes. Mediación para a cal amosou –como non podía ser doutro xeito– a Consellería a súa total disposición. Tamén quero recordarlles, señorías, que había cuestións que escapaban das competencias da Xunta de Galicia, como eran a subrogación e o nivel de contratación. Ambos eran temas que debían de tratarse a nivel estatal, e ademais así o sabiamos, e nesa liña todos eramos coñecedores de que se estaba a negociar este tema cos sindicatos maioritarios. Onte firmábase un acordo, había un acordo entre os sindicatos, a UXT e Comisións Obreiras lograban un acordo coas subcontratas que traballan para Telefónica, que supón a desconvocatoria da folga. No acordo regúlanse determinados aspectos, como é o da xornada laboral coa exclusión das fins de semana, da retribución cun incremento do 10 % ou a creación dunha comisión de seguridade e prevención dos riscos laborais; entre outros aspectos que, señora Díaz, vostede xa relatou. Tendo en conta todo isto, o Partido Popular propoñía substituír o seu texto na parte resolutiva polo que vou ler a continuación: "O Parlamento de Galicia insta a Xunta de Galicia a que se dirixa ao Goberno central para solicitar que medie na mesa de diálogo xa aberta entre empresarios e sindicatos para mellorar as condicións laborais dos traballadores e traballadoras das contratas e subcontratas do sector das telecomunicacións". Esa é a nosa proposta. Pero tendo en conta a case unanimidade na preocupación polos traballadores amosada polo resto dos grupos que tamén emendaron esta proposición, e sabendo que ese texto inicial era mellorable, estariamos dispostos a transaccionar coa finalidade de que se aprobara un texto co apoio unánime do Parlamento de Galicia para mellorar as condicións dos traballadores e traballadoras das contratas e subcontratas deste sector. Máis nada e moitas grazas, señorías.
Grazas, señor Trenor. Grupo Parlamentario Socialista, señora Quintas.
Grazas, señor presidente. Bos días, señoras e señores deputados. Bueno, oíndo o portavoz do Partido Popular parece que a culpa desta situación é dos traballadores, por non facer o que tiñan que facer, e parece que a resolución é grazas á señora conselleira, olvidando o que dixo a señora conselleira no último pleno. A realidade é que, máis alá de que nos alegramos desta firma de preacordo, hai unha realidade encima da mesa e as subcontratas seguen, e os traballadores das subcontratas que fai Telefónica padecen unha progresiva deterioración das súas condicións laborais, non neste último elemento que se intentaba refirmar para prexudicar aínda máis se cabe, pero si en prexuízo das súas condicións laborais. Estes traballadores, a pesar de todo e a pesar desta firma, non son alleos ao marco laboral do Estado, o marco laboral do Estado español; ese marco laboral das reformas do Partido Popular que dalgunha maneira, de todas as maneiras, precariza o emprego e somete os traballadores. Estas sucesivas reformas non soamente traen esa precarización laboral senón unha depreciación salarial e un prexuízo para todos os traballadores e traballadoras. O conflito que nos ocupa non é un conflito que se limite soamente a Galicia, senón que é un conflito do Estado, pero, evidentemente, é un conflito que está aquí, que está en Galicia. Por tanto, o Goberno galego e a conselleira de Traballo teñen a obriga de mediar nese conflito ou de, polo menos, saber dese conflito. A conselleira de Traballo e Benestar no último pleno dixo que o Goberno galego non era competente en materia de traballo. Pode ter razón porque realmente en materia de traballo o Goberno galego o que é é absolutamente incompetente. Pero si a conselleira de Traballo é competente para mediar nun conflito laboral e polos medios legais oportunos para mediar entre as partes. Non o fixo e non se fai. Os traballadores destas subcontratas de Telefónica reclaman unha melloría nas súas condicións laborais, unhas condicións laborais xa per se precarias e precarizadas, pero que a maiores con esa proposta de firma de convenios bucles os prexudicaría aínda máis. O Goberno galego, o Goberno español, dalgunha maneira pon encima da mesa esa posta en valor da figura do autónomo como se fora unha oportunidade. O que si é precarizar aínda máis, é pórlle un nome a unha escravizacion do mundo laboral e do mundo salarial. Na orixe deste conflito está ese chamado "contrato bucle cliente"; este acordo que se renova cada tres anos e que vincula a operadora coas súas empresas colaboradoras. É certo que este conflito é contra esas empresas subcontratadas, pero é certo que a propia Telefónica aperta estas empresas para que as empresas aperten os traballadores. O que si é certo é que esa privatización orixinaria de Telefónica ao que leva é a que progresivamente os traballadores xa non teñan horarios laborais, e imos chegar a un momento en que imos ter que pagar por traballar en vez de recibir un salario. Como dicía ao principio, máis alá do preacordo, a precarización é salvaxe, unha precarización do emprego de todos os traballadores, especificamente dos que nos ocupan da empresa Movistar; a rebaixa unha vez máis dos baremos de pagamento aos traballadores, que sofren unhas condicións de traballo e salarios considerablemente intolerables. E é polo que o Grupo Socialista vai apoiar esta iniciativa para a mellora das condicións laborais dos traballadores e traballadoras destas empresas. Moitas grazas.
Grazas, señora Quintas. Grupo autor da proposición non de lei, ten a palabra a señora Díaz.
Grazas, presidenta. En primeiro lugar, respecto das emendas que se teñen proposto, ás compañeiras do Grupo Mixto e do Grupo do BNG admitiriámoslles se é o caso, se non se acepta o que vou propoñer agora, como unha engádega estas propostas, sobre todo porque a redacción que traemos –e vou ler– trae causa das propias demandas dos traballadores e das traballadoras. Pois, en primeiro lugar, ao que estamos instando é a eliminación dos convenios bucle; en segundo lugar, a redución drástica das subcontratacións; en terceiro lugar, a eliminación da figura obrigada de falsos autónomos; en cuarto lugar, a aplicación dos convenios provinciais do metal; e, en quinto lugar, a constitución dunha mesa sectorial de negociación para regulamentar este sector. Se o teñen a ben, as propostas que fan, concretamente, engadiríanse a esta proposta. E respecto da proposta que fixo o señor Trenor, este grupo está de acordo en que cheguemos a unha transacción entre todos os grupos se somos quen de buscar unha fórmula correcta. Pero si quero sinalar algunhas cuestións, e é que –insistimos– as condicións dos traballadores e traballadoras, que seguen en folga moitos e moitas deles –e falei expresamente do caso Atento na cidade da Coruña, na que hai despedimentos e estamos vivindo un fenómeno de deslocalización brutal e que non se lle pode permitir a esa empresa como é Telefónica–, seguen en pé. Pero unha cuestión que hai que dicir: buscar ou obrigar á figura do falso autónomo non é que se precaricen só as relacións laborais –que, por suposto, si–, senón que é vulnerar a lexislación vixente. E insisto na cuestión principal: este é o modelo, o modelo Telefónica, o que está impoñendo, señora presidenta, o Partido Popular no noso país. Un modelo que é depredador, que converte autenticamente en escravos os traballadores e as traballadoras. Porque tamén haberá que traer a esta Cámara o debate, por exemplo, de en que condicións están traballando as persoas que están, por exemplo, no 1004, porque daría para unha tese de doutoramento. Por tanto, se lles parece, intentariamos chegar a unha proposta de acordo entre todos os grupos e se non manteriamos a iniciativa tal e como está. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Díaz. ¿Entón damos uns breves momentos para que poidan chegar a un acordo?
Vale. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Pausa.]] Votación das proposicións non de lei
Comezamos entón a votación, señora Díaz. Comezamos entón coa votación da primeira das proposicións non de lei, do Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa da señora Pontón Mondelo. Perdón, ¿están negociando ou votamos? [[Pausa.]] ¿Xa? ¿Necesita uns segundos para...? [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Si, pois uns momentos.
¿Podemos comezar a votación? Ben. Pois entón comezamos a votación coa proposición do Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa de dona Ana Belén Pontón Mondelo, á que non se presentaron emendas. Votamos. Votación da Proposición non de lei do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa de Dª Ana Belén Pontón Mondelo e D. Daniel Rodas Chapela, sobre as actuacións da Xunta de Galicia destinadas a garantir o saneamento e a depuración integral das rías galegas. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 32; votos en contra, 41. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición non de lei.
Votamos a proposición do Grupo Parlamentario Popular de Galicia, por iniciativa do señor Santalices, que entendo que non acepta a emenda do Bloque Nacionalista Galego. Votamos. Votación da Proposición non de lei do G.P.Popular de Galicia, por inicativa de D. Miguel Ángel Santalices Vieira e doce deputados/as máis, sobre a demanda polo Goberno galego ao Goberno central do estudo da posibilidade de acceso aos balnearios e centros españois de hidroterapia daqueles cidadáns dos países da Unión Europea que teñan incluídas as terapias hidrotermais na súa carteira de servizos. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 58; abstencións, 15. O resultado da votación é positivo. En consecuencia, queda aprobada esta proposición non de lei.
Votamos a continuación a proposición do Grupo Parlamentario Mixto, por iniciativa da señora Martínez, que coido que ten algunha transacción. Déanlle voz ao escano da señora Martínez, por favor.
Si, ben, a parte resolutiva o texto final quedaría como primeiro punto a proposta que presentei na propia PNL; como segundo punto unha transacción da emenda do Partido Popular, na que se retiraría a primeira frase "En todo caso..."; como terceiro punto a emenda do PSOE; e como cuarto punto a emenda do BNG. O Partido Popular pide a votación por puntos, votando os puntos 1, 2 e 3 xuntos, e o 4 por separado. Falado co BNG, acepta facer esta votación así, posto que eu lle aceptara a emenda. Polo tanto, votaríase por puntos.
Ben, entón, se lle parece, fágalla chegar aos servizos da Cámara. Pero entendo que cos puntos 1, 2 e 3, como vostede dixo, facemos a primeira votación, e como segunda votación a emenda do BNG. Votación dos puntos 1, 2 e 3 do texto transaccionado da Proposición non de lei do G.P. Mixto, por iniciativa de Dª María Consuelo Martínez García, sobre a demanda do Goberno galego ao Goberno central de transferencia a Galicia das competencias en materia de saúde penitenciaria para a súa asunción polo Sergas. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 73. En consecuencia, quedan aprobados os puntos 1, 2 e 3 desta proposición non de lei por unanimidade, con 73 votos a favor. Votación do punto 4 do texto transaccionado da Proposición non de lei do G.P. Mixto, por iniciativa de Dª María Consuelo Martínez García, sobre a demanda do Goberno galego ao Goberno central de transferencia a Galicia das competencias en materia de saúde penitenciaria para a súa asunción polo Sergas. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 31; votos en contra, 40. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitado este punto da proposición non de lei.
Votamos a continuación a proposición do Grupo Parlamentario Popular de Galicia, por iniciativa do señor Dorado, que entendo que non acepta as emendas presentadas. Votación da Proposición non de lei do G.P. Popular de Galicia, por iniciativa de D. Javier Dorado Soto, sobre a actuación que debe levar a cabo o Goberno galego para posibilitar a mellora das competencias curriculares das persoas mozas a través de programas de educación non formal. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 41; votos en contra, 31; abstencións, 1. O resultado da votación é positivo. En consecuencia, queda aprobada esta proposición non de lei.
Votamos a proposición do Grupo Parlamentario dos Socialistas de Galicia, por iniciativa do señor Sánchez Bugallo, na que entendo que hai unha transacción, señor Sánchez Bugallo.
Efectivamente, aceptamos a emenda de adición formulada polo Bloque Nacionalista Galego, engadíndolla no apartado 1, que quedaría así: "Que se derrogue o artigo 35 do Real Decreto 20/2012 e o apartado"–este sería o engadido– "a)da disposición adicional segunda da Lei 4/2013, do 4 de xuño". E á súa vez, no apartado segundo quedaría: "En relación coas persoas que se lles aplicou con carácter retroactivo o artigo 35" –e engadiríase– "e o apartado a)antes mencionado".
Ben, moitas grazas, señor Bugallo. Votamos a iniciativa presentada con esta transacción sobre a emenda do BNG. Votación do texto transaccionado da Proposición non de lei do G.P. dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de D. José Antonio Sánchez Bugallo e dous deputados/as máis, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego en relación coas axudas para a subsidiación de préstamos dirixidas aos titulares de vivendas de protección pública acollidos aos plans nacionais de vivenda. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 32; votos en contra, 41. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición non de lei.
Votamos a proposición do Grupo Parlamentario Socialista, por iniciativa da señora Burgo López, á que non se presentaron emendas. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Perdón, perdón. Si. Ben, son dous puntos, polo tanto, votamos o primeiro dos puntos da iniciativa. Votación do punto 1 da Proposición non de lei do G.P. dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de Dª María Concepción Burgo López e tres deputados/as máis, sobre o asinamento por parte do Goberno galego dun convenio co Concello de Lugo para o mantemento do cuartel de San Fernando, de Lugo, e a construción nel do Museo da Romanización de Galicia. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 32; votos en contra, 41. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitado este punto da proposición non de lei.
Votamos o punto segundo da iniciativa socialista. Votación do punto 2 da Proposición non de lei do G.P. dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de Dª María Concepción Burgo López e tres deputados/as máis, sobre o asinamento por parte do Goberno galego dun convenio co Concello de Lugo para o mantemento do cuartel de San Fernando, de Lugo, e a construción nel do Museo da Romanización de Galicia. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 25; votos en contra, 41; abstencións, 7. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitado este punto da proposición non de lei.
Votamos a proposición do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de don Antón Sánchez, á que non se presentaron emendas. Votación da Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Yolanda Díaz Pérez e D. Antón Sánchez García, sobre o recoñecemento polo Goberno galego da categoría profesional de bombeiro forestal a diversas denominacións de persoal do Servizo de Prevención e Defensa contra Incendios Forestais. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 32; votos en contra, 41. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición non de lei.
Votamos, por último, a proposición do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa da señora Díaz Pérez, que me pode dicir se hai algún acordo ou algunha transacción.
Señora presidenta, admitimos como engádega a emenda do Bloque, e non hai posibilidade de transacción.
Ben, entón votamos a proposición da Alternativa coa emenda do Bloque Nacionalista Galego. Si, señora... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Só acepta a emenda do Bloque. É a iniciativa da Alternativa Galega de Esquerda coa emenda do Bloque Nacionalista Galego. Votamos. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Vamos ver, eu escoitei a señora Díaz que só me dixo que a emenda do BNG. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Murmurios.]] Entón, aceptan a de adición do Grupo Mixto e a do Bloque Nacionalista Galego. Votamos. Votación do texto transaccionado da Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Yolanda Díaz Pérez e Dª Eva Solla Fernández, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego en relación coas condicións laborais dos traballadores das contratas e subcontratas de instalacións da empresa Movistar Telefónica. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 32; votos en contra, 41. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición non de lei.
Continuamos co desenvolvemento da orde do día, co punto 5, de interpelacións. Interpelación, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre a valoración do Goberno galego dos resultados da política seguida en materia de emprego
Ten a palabra para formular a súa interpelación a señora Quintas Álvarez.
Bos días de novo. Bos días, señora conselleira. Señora conselleira, dende o Grupo Socialista entendemos que o seu goberno e vostede evidencian unha falta de xestión importante dende a Xunta de Galicia ante o que é o principal problema da maior parte dos galegos e galegas, especialmente dos mozos, que é o desemprego. Hai unha relación importante entre o produto interior bruto e o paro; é dun dato fundamental para a creación de emprego. E a evolución do PIB no 2014 para Galicia, a variación, foi a que tivo o peor dato de todo o Estado español, un 0,5 % fronte á media estatal, que é de 1,4 %. É un dato que con respecto ao PIB é importante e que, dende logo, non é positivo para a nosa comunidade. No 2014 Galicia foi a comunidade que tivo un comportamento máis deficiente a respecto da evolución económica. A variación do PIB situouse por debaixo das tres cuartas partes do aumento producido no Estado. A metade das previsións, por outra parte, do propio Goberno galego e da súa consellería. Para o 2015, o Estado anuncia un aumento do PIB do 2,9 %, verémolo. E Galicia, segundo o documento orzamentario, xa se sitúa no 2 %, 0,9 puntos por debaixo. Se é verdade o que vén sucedendo nos últimos anos, que as súas previsións nunca son acertadas, non será unha boa noticia para os traballadores e traballadoras galegos. Esta é a situación que reflicten os datos laborais galegos. Os últimos datos da EPA, do primeiro trimestre de 2015, indican que o desemprego ascende en Galicia a un total de 275.700 persoas, que representa un aumento trimestral de cerca de 12.000 persoas, que é un ascenso moi importante. Xa digo que me refiro a datos EPA, non a variacións estacionais, que teñen que ver con moitas variantes, refírome a datos oficiais. A realidade oficial é que 12.000 persoas máis en Galicia volven estar en paro, a pesar de que tanto o presidente do Estado español como o presidente de Galicia digan que estamos mellorando. Un incremento, polo tanto, de máis do 4,50 % fronte a un descenso do 0,24 no resto do Estado. É dicir, se no Estado español temos un problema co desemprego, en Galicia témolo máis que para o resto do Estado. Ese goberno, o seu goberno, señora conselleira, o Goberno do Partido Popular e do señor Feijóo, leva máis de seis anos; neste tempo Galicia tivo un aumento de 113.000 persoas desempregadas. A vostedes que tanto lles gusta referirse ás herdanzas, señora conselleira, vostede hérdase a si mesmo, e a herdanza que ten de si mesma é peor que a que xa tiña. Pero iso non é o máis grave, o máis grave é que isto afecta os mozos e mozas, que teñen que marchar de aquí, e afecta os traballadores e traballadoras galegos, que non ven futuro. O paro sufriu un aumento en Galicia do 70 %. Eu pregúntome como o presidente de Galicia, sen ruborizarse, pode falar de recuperación económica. Pero se esta situación nin tan sequera é asumida polos gobernantes de Galicia, é moi difícil que se poida solucionar. Isto é moi fácil. Cando unha persoa non asume que ten un problema, cando un goberno non asume con todos os datos e con realidade que ten un problema, dificilmente vai pór as solucións, o único que fai é publicidade e propaganda. E, bueno, agora que estamos en épocas preelectorais, pois a publicidade e a propaganda xa é obscena. Pero a realidade é que os mozos e mozas teñen que fuxir e a realidade é que as mulleres e os homes galegos non teñen traballo, e moitos deles están en exclusión social, e moitos deles, xa nun paro de longa duración, non teñen dereito a percibir nada. Hoxe están ocupados en Galicia 181.000 persoas menos que cando o presidente Feijóo e vostede, señora conselleira, tomaron posesión. Por tanto, son seis anos complicados e son seis anos de desatención aos traballadores e traballadoras. A semana pasada comparecía o conselleiro de Economía e Industria, quen a interpelación do Grupo Socialista non foi capaz de dar resposta a como se recuperarían 60.000 empregos destruídos no sector industrial. En Galicia o número de persoas xubiladas e paradas xa supera a poboación traballadora. Segundo os datos do IGE, nos próximos cinco anos produciranse 63.000 xubilacións máis, porque somos unha poboación envellecida. Hoxe pola mañá o presidente falaba de plan demográfico. De verdade, señora conselleira, ás veces un non quere utilizar palabras malsoantes, pero é vergonzoso que se veña falar aquí de plan demográfico. Porque un plan demográfico leva consigo moitísimos aspectos que a Xunta de Galicia está recortando: aspectos de fixación de poboación, de ter capacidade de emprego, de modernización, de aproveitamento do monte, de ter médicos, de ter rexistros... Vostedes sacárono todo. ¿Como van fixar poboación? Se ata os emigrantes que veñen a este país, que saen dos seus países para mellorar as súas condicións económicas, xa se están indo de aquí. Xa nin sequera os postos de traballo "aos que ao mellor os galegos e as galegas non van", xa nin sequera son atractivos para unha poboación que vén traballar. Estamos envellecidos, estámonos desertizando, somos incapaces de producir. Vostedes non atacan unha estrutura produtiva que a este país lle dea futuro. Non, vostedes veñen aquí, len papeis, din que cada vez hai máis emprego, prohiben que a xente de fóra entre a protestar aquí e Alicia en el país de las maravillas. Pero non, esa non é a realidade. O país das marabillas será cando a xente ten que comer, para pagar a carreira dos seus fillos, pagar os recibos da luz cada vez máis elevados, pagar os recibos de teléfono cada vez máis elevados, aínda que se escravice os traballadores. Un conto, señora conselleira. E fan falta contas, non contos. Por cada menor galego de 20 anos, por cada galego menor de 20 anos, hai sete xubilados. Por tanto, é unha realidade terrible. Con respecto á mocidade o drama social dos mozos e mozas galegos empeza a ser, xa vai sendo...
Vaia rematando, señora Quintas.
...moi complicado. A taxa de paro xuvenil entre 16 e 29 anos aumentou un 60 %. Pero o que é máis grave: xa os nosos mozos que se van fóra, mozos cualificados, xa non poden traballar neses traballos para os que en Galicia se gastou diñeiro para formalos. Pero o que é peor: dentro desta desertización os cerebros vanse fóra, non somos capaces de reinvestir o que gastamos. Gastamos diñeiro en formación e logo esa xente formada vai fóra, non queda aquí para xerar emprego, para ser produtivos, non. Vostedes están a converter este país en algo absolutamente desértico.
Moitas grazas, señora Quintas. Moitas grazas.
E, de momento, nada máis, señora conselleira.
Ten a palabra a conselleira de Traballo e Benestar, dona Beatriz Mato Otero.
Moitas grazas, presidenta. Señorías, a verdade é que hoxe, que vexo que temos a tribuna case repleta, temos a oportunidade de amosarlles aos galegos e ás galegas as distintas realidades que, polo que vexo neste Parlamento, temos da situación na que está a vivir Galicia. Probablemente eu diga que vostede ten unha realidade e unha visión da realidade moi catastrofista, e estou convencida de que vostede dirá de min que a visión da realidade que teño eu é absolutamente idílica; de feito, na súa intervención falaba vostede de que pintaba o país de Alicia no país das marabillas. Evidentemente, eu invítoa a que falemos en serio, porque estou convencida de que nin vostede cre que eu teño esa visión tan idílica da nosa comunidade, e eu estou convencida de que vostede tampouco a ve tan catastrofista. E dígoo porque, míreo por onde o mire, cóllao por onde o colla, mesmo non só escoitando estes deputados que estamos hoxe na tribuna, senón calquera das tertulias que hai nas televisións de calquera canle privada ou pública, todos os tertulianos cando falan da situación económica do noso país, e mesmo tamén de Galicia, o que ninguén discute é que a situación económica e laboral da nosa comunidade é hoxe mellor que hai un ano, señora Quintas, é hoxe mellor que hai dous anos, mellor que hai tres anos e mesmo que hai catro anos. E voume quedar aquí, efectivamente, que hai catro anos. Falaba vostede que a min me gustaba falar das herdanzas. E dicía: vostede herdouse a si mesma. Si, herdeime a min mesma hai dous anos, e hai dous anos, efectivamente, estabamos peor do que estamos agora. É dicir, mellorei a miña herdanza. O que é difícil de mudar é a herdanza que deixaron vostedes no ano 2009. Pero falando estritamente da situación económica, hai catro anos –e vou falar de hai catro anos, xa non estamos falando do ano 2009–, hai catro anos exactamente, o produto interior bruto da nosa comunidade estaba a decrecer, mesmo estaba a entrar en números negativos. E, evidentemente, despois, agora, o noso produto interior bruto leva catro trimestres continuados en negro, é dicir, falando en positivo. Hai catro anos na enquisa de poboación activa, desa da que hoxe actualmente é a única da que quere falar, non quere falar doutros datos oficiais tamén, evidentemente, e tamén reais, como é o paro rexistrado, na enquisa de poboación activa de hai catro anos medrou o paro preto de dous puntos, e hoxe na enquisa de poboación activa da que vostede fala está a baixar 1,37 % o desemprego, a taxa de paro, con respecto ao ano pasado. E tamén hai catro anos, estou falando de hai catro anos –volvo dicir–, a afiliación á Seguridade Social na interanual, efectivamente, decrecía nun 2,23 %, e agora medra nun 2,20 %. Isto significa que nesta lexislatura este goberno mudou, e para positivo, os indicadores que acompañan a nosa economía e os indicadores que acompañan a situación do mercado laboral. Falaba vostede na súa intervención de que, efectivamente, hai unha estreita vinculación entre o crecemento do produto interior bruto e a situación de desemprego ou de emprego na nosa comunidade. E iso era certo. De feito, antes, segundo o modelo produtivo que tiñamos, tiñamos que estar preto do crecemento do 2 % para crear emprego neto, crear emprego neto, é dicir, falar en positivo, máis postos de traballo dos que se destrúen. Esa realidade non é a que nos acompaña agora co cambio do noso tecido produtivo, co cambio do noso modelo produtivo, porque, como xa sabe vostede, dende o ano 2014 estase a crear emprego cunhas taxas de produto interior bruto que aínda non chegaron ao 2 %. Xa sei que vostede non vai facer análise da xestión do Goberno do bipartito, do Goberno da súa formación, porque para iso sodes expertos en ter memoria selectiva e non acordarse do que non interesa. Pero, evidentemente, hai que lembralo tamén e hai que lembrar que dese ano do que vostede falaba, que é o ano 2009, cando este goberno chega a este goberno, estaban 50.000 persoas paradas máis no último ano do Goberno bipartito. E diso vostede, evidentemente, non se acorda. E aínda así, daquela, hai que recordarllo, señora Quintas, daquela vostede negaba a crise; daquela o Goberno que estaba no goberno da Xunta de Galicia negaba a crise. Tal é así que fixo uns orzamentos para o ano 2009 absolutamente irresponsables, que deixaron este goberno cando chegamos coas mans atadas. O PIB xa indicaba daquela, no ano 2009, unha redución de – 0,3 con respecto ao ano anterior. E, evidentemente, tiña indicadores económicos suficientes para ter mudado a súa política económica no ano 2009. E vou afirmar outra cousa: de todo o período de crise que leva vivindo este país e esta comunidade, que, evidentemente, foron os anos máis duros dende que a historia é historia que ten vivido este país en cifras de paro e en cifras de economía, nunca –e volvo dicir–, nunca nestes seis anos de goberno houbo un crecemento interanual de 50.000 parados a este ritmo. Así deixaron vostedes Galicia. Evidentemente, deixárona –perdóeme que llo diga, señora Quintas– gravemente enferma, sen ningún tipo de tratamento e dándolle unica e exclusivamente placebos. As políticas do Partido Popular son as que están a darlles a volta a estes indicadores e as que fixeron posible que cando no ano 2009 medraban os parados en 50.000, agora estean a diminuír en 25.000. Vostedes no seu último ano perdían na afiliación 45.000 afiliados e neste último ano hai 20.000 afiliados máis. Levamos dezaoito meses de baixadas consecutivas interanuais de paro, levamos trece meses de subidas positivas interanuais na afiliación á Seguridade Social, é dicir, xa estamos a arranxar dalgún xeito a desfeita que atopamos cando chegamos. E isto é así e estamos –e vólvoo dicir– na senda da recuperación, na senda do crecemento económico, póñase como se poña, gústelle ou non lle guste. Non é nin por azar nin é polas curvas estatísticas da economía, débese evidentemente ás políticas desenvolvidas polo Partido Popular. Tamén podemos falar da calidade da contratación. E hai algo que a enquisa de poboación activa, desa da que vostede agora é a única da que quere falar, tamén di –e que vostede non conta– e é que das 238.000 persoas que agora están ocupadas 8 de cada 10 teñen unha xornada a tempo completo, 8 de cada 10 teñen unha xornada a tempo completo, é dicir, unha xornada que encaixa dentro dos parámetros do que vostedes definen como de calidade, posto que o outro o definen como precario. De feito, no mes de abril fixéronse 61.180 contratos, dos cales o 61,37 % foron a xornada completa. É dicir, dalgún xeito agora mesmo o noso mercado está tentando atopar non só a creación de emprego, que xa o está a facer, senón buscando que ese emprego sexa de calidade. E poderiamos dedicar os dez minutos desta interpelación facendo todas as comparativas estatísticas que as enquisas oficiais como a EPA, o paro rexistrado, a afiliación á Seguridade Social nos dea tempo a facelas, pero, sinceramente, eu creo que por respecto a eses 244.000 parados que temos agora na nosa comunidade do que temos que falar é polo menos da responsabilidade que ten o Goberno da Xunta de Galicia e de como se vai arranxar a situación que viven en concreto estas 244.761 persoas, e, sobre todo, explicarlles cales son as medidas e políticas que dende todo o Goberno da Xunta de Galicia estamos a desenvolver para mudar non só a situación económica senón tamén a situación laboral. E, efectivamente, a situación demográfica, señora Quintas, fala vostede de que é vergonzoso presentar un plan de dinamización demográfico. Mire, o vergonzoso é non facer nada, como fixo o bipartito, que non fixo absolutamente nada pola situación demográfica. [[Aplausos.]] Iso si que é o vergonzoso. Estamos a traballar...
Vaia rematando, por favor.
...agora mesmo no desenvolvemento das nosas políticas a través... –queda un minuto–...
Señora Mato, simplemente a avisei...
¡Ah!, crin que estaba mal o reloxo. Agora estamos a desenvolver unha folla de ruta onde dende a Consellería de Facenda se está a marcar o plan estratéxico da política económica de toda a Xunta de Galicia para os próximos anos, que será a nosa folla de ruta, onde, evidentemente, estarán accións que incidan directamente na economía, melloren o noso produto interior bruto e, polo tanto, tamén o emprego. Falaba vostede desa axenda de competitividade que recentemente ten aprobado o Consello Galego de Competitividade Industrial, onde, por certo, participan os axentes sociais. Volvo dicir: aprobado, axentes sociais –sindicatos e empresarios– que recoñecen o esforzo que se está a facer dende o Goberno da Xunta de Galicia para tentar mellorar a situación do noso tecido industrial, e que estou segura que isto reforzará tamén o emprego industrial. E, por suposto...,
Moitas grazas, conselleira.
...a internacionalización das nosas empresas...
Moitas grazas.
Continuarei logo. Moitas grazas.
¿Grupos parlamentarios que queiran intervir? Grupo Mixto, señora Martínez.
Bo día, señora conselleira. A min xérame moitísima frustración escoitar o Goberno, porque cando un goberno non goberna, o único que pode facer é o que acaba de facer vostede: criticar e falar da herdanza de quen si gobernou e facer propaganda. Ese foi o seu papel hoxe aquí, e non fixo ningunha avaliación sobre os resultados da súa política económica e social. Disfraza datos coma se iso fose eliminar o problema, coma se vostede di que a maioría dos galegos e galegas teñen un traballo a xornada completa e cun salario digno fora converterse en realidade porque vostede o diga, cando todos os datos nos demostran que a sociedade galega está no camiño contrario ao que vostede di, pero non fan nada para remedialo. Insisten porque, precisamente, renuncian sempre a gobernar, non queren gobernar. Unha vez máis, agora cando falabamos de Movistar era recorrer ao Estado, pero ¿para que temos un Goberno galego se é incapaz ata de mediar nun conflito laboral? É realmente alucinante. Pero o peor é que a situación non mellora: O índice xeral de produción industrial de media no que vai de ano, segundo os datos do INE –e é que non nos inventamos os datos–, acumula unha redución dun 4,1 %, mentres que no Estado aumentou o 1,1 %. Os datos do produto interior bruto demostran que o negocio da industria galega está baixo mínimos e chegou ao seu menor nivel dende o ano 2005. O valor engadido bruto da industria en 2014 foi 4,5 % menos que en 2013 e un 11,2 % debaixo de 2008. O peso da industria sobre o produto interior bruto a prezos de mercado era superior hai dez anos que hoxe en máis dun punto, pasando do 17,5 hai dez anos a un 16,6 hoxe. O peso da industria manufactureira sobre o produto interior bruto aínda é menor, estando no 11,9 %. O retroceso da actividade industrial en 2014 foi do 2,5 %, mentres que no Estado medrou un 1,5 %. A perda de empresas exportadoras é obvia e céntrase no tamaño delas, na carencia tecnolóxica para ser competitivas e en problemas de loxística. Das 6.383 empresas que exportaban en 2013, unhas 148 deixaron de facelo en 2014, cunha caída de facturación do 3,2 %. As exportacións galegas están moi concentradas en poucas empresas: Inditex, Citroën e grandes metalúrxicas e siderúrxicas. A caída do desemprego non responde a unha mellora do mercado de traballo, senón á emigración e ao desánimo de quen leva moito tempo sen ocupación e perdeu xa a esperanza de atopar emprego. Das 17.000 persoas que deixaron de aparecer entre os parados en Galiza, a maioría responden a profesionais que decidiron emigrar, pois a poboación galega en idade de traballar se reduciu en 12.700 persoas. O resto responde á frustración e ao desánimo dos parados de longa duración. O emprego que se crea é cada vez máis precario: salarios baixos, tempo parcial, eventualidade e horas extras gratuítas. Servizos e construción representan o 79 % da redución do desemprego en Galiza. Reitero o dito outras veces: con construción e servizos non imos crear emprego de calidade nin imos dar saída ao stock de traballadores en paro nin imos crear riqueza. Pero o emprego industrial non acaba de repuntar. O Foro Económico considera que Galiza non vai alcanzar os niveis de emprego precrise antes da próxima década. Para adiantar o prazo Galiza debería medrar a taxas do 5 %. E segundo o Foro non é posible. A destrución de máis de 12.700 centros de traballo dende 2007, un paro que se disparou nun 164 %, a laminación de case o 3 % do produto interior bruto fano imposible. O modelo produtivo de Galiza non funciona, o tecido empresarial é minifundista, a produtividade é baixa, non se xera valor engadido e non se aposta pola I+D+i nin polo emprego cualificado. O abandono do medio rural, a desaparición das comunidades labregas, a falta de política forestal traerán o abandono do monte e maior risco de incendios, o avellentamento da poboación e a soidade, cargas familiares insostibles para as mulleres, maiores taxas de depresión e suicidio e maior inseguridade. Ducias de miles de explotacións agrarias desapareceron porque os labregos foron literalmente expulsados polas cotas lácteas. O abandono do rural non caeu do ceo nin foi froito do arrastre dunha industria do comercio puxante, como ocorreu noutras latitudes. O aumento dos incendios tampouco é consecuencia dunha maldición como acabamos de falar hai un momento. E sen sermos conscientes das causas que nos trouxeron a esta situación de verdadeira emerxencia social, ecolóxica e económica no agro galego dificilmente poderemos remediar nada. As políticas da Xunta orientáronse nos últimos vinte e cinco anos a ocultar a liquidación do sector lácteo, do agro, con políticas de modernización que concentraron o produto nun número reducido de explotacións, cunha base territorial insuficiente e cada vez máis dependentes da compra de alimentos para o gando. A cadea produtiva entre gandeiros, industria e distribución hoxe está establecida pola lei da selva. Galiza produce o 40 % do leite do Estado e a industria láctea ubicada en Galicia non chega ao 10 %, en termos de emprego e do valor engadido sobre o conxunto do Estado, e a de capital galego aínda non chega nin á terceira parte. É dicir, producindo o 40 % do leite, a industria de capital galego supón o 3 % da estatal. E se non hai industria que complete a cadea produtiva, o sector lácteo galego seguirá sendo vulnerable. Un país sen medio rural vivo está condenado á dependencia alimentaria. Pero semella que isto ao Goberno do Partido Popular lle dá igual. O 80 % das mulleres con emprego pertencen ao sector servizos. O acceso das mulleres ao mercado laboral non se produce coa mesma intensidade que os homes; o emprego masculino repuntou un 70 % máis que o feminino e o paro feminino diminuíu menos da metade do masculino. O 90,53 % dos novos contratos de traballo son eventuais, fronte ao 9,4 de contratos indefinidos. As mulleres teñen as condicións laborais máis precarias, e aínda por riba temos que escoitar como algunhas empresas pretenden pagarlles en especies ou latas de conserva o seu salario. As mulleres presentan maiores porcentaxes de contratos a tempo parcial. Das persoas ocupadas en Galiza no segundo trimestre do 2014, o 93,3 % dos homes están ocupados a xornada completa, fronte ao 77,9 % das mulleres. En canto aos salarios, Galiza é a terceira pola cola das comunidades, temos o terceiro salario pola cola máis baixo de todo o Estado, e ademais diminuíndo dende o ano 2011, que estaba en 1.787, aos 1.728 do 2014. Sen embargo, en canto a salarios de mandos empresariais, Galiza é a sexta, é dicir, que non se dan igual as reducións de salarios en función das categorías. No ano 2010 a fenda salarial en Galiza era do 13,5, hoxe sitúase no 24 %. Existe unha forte segregación horizontal por sexos en determinadas ocupacións e sectores. En Galiza a taxa de actividade dos homes supera o 9,5 puntos a das mulleres. O 20,9 % dos fogares con nenos e nenas a cargo están nunha situación de pobreza, que ademais aumenta segundo o número de menores. A situación é especialmente preocupante nos fogares monoparentais, maioritariamente encabezados por mulleres, onde case a metade se atopa en situación de pobreza. A idade media da poboación galega en 2004 era de 43,4 anos, no 1 de xaneiro de 2013 de 45,6. A media de idade en 2014 situouse en 45,9. Polo tanto, un envellecemento de 2,5 anos nunha década. A idade media da poboación do Estado é de 42,2 anos. E a idade media das mulleres galegas no ano 2013 era de 47,2 anos, fronte aos 44 que representaba no ano 2012. O ano 2014 deixou en Galiza unha diminución do peso relativo da poboación galega respecto da poboación total de España. O índice de envellecemento, que calcula o número de persoas de 65 ou máis anos por cada 100 persoas menores de 20, desprende que en Galiza hai 149,3 persoas maiores de 65 anos por cada 100 menores de 20. Galiza ten a terceira taxa xeral de fecundidade...
Vaia rematando, por favor.
...–vou rematando– máis baixa do Estado. En 2013, 100.000 persoas de menos de 35 anos abandonaron Galiza en busca de traballo noutros lugares. Un total de 672.123 habitantes de Galiza atópanse en risco de pobreza ou exclusión, o que supón 15.714 máis que en 2009. A taxa de persoas en Galiza en risco de pobreza sitúase no 17,2 %, a poboación con carencia material severa no 4,6 %. Por iso, eu pregunto: ¿cal é o éxito, se hai algún, da súa política económica e laboral? E, por favor, non se esconda detrás do Goberno bipartito.
Grazas, señora Martínez. Polo Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego ten a palabra a señora Prado Cores.
Moi bo día. Señora Mato, segue vostede persistindo no discurso do Partido Popular de facernos crer que a situación vai mellor –un discurso repetido machaconamente–; queren converter en realidade a situación que miles de galegos e galegas non son capaces de ver por ningún lado. Vostede acaba de dicir agora que a situación económica é mellor, e eu pregúntolle: ¿para quen é mellor?, ¿para o seu ídolo Amancio Ortega, que resulta que este ano ingresou 961 millóns de euros polos dividendos de Inditex, 66,6 millóns de euros máis que o ano pasado? Evidentemente, para o seu modelo económico, representado por Amancio Ortega, as cousas van mellor. Supoño que se referirá con eses datos a aquilo de que as medias, ¿non?, pois se Amancio Ortega gaña 961 millóns de dividendos, dividímolo por 200 euros que cobran moitos traballadores, dá unha media fantástica, co cal vostede pode vir aquí dicir que as cousas van ben. Pero vostede cre que para os traballadores das contratas de Telefónica, que cobran 600 euros ao mes –algúns deles–, que deses 600 euros lles descontan xantar e combustible dos automóbiles que teñen nos que se desprazan, e que en moitos casos aínda as penalizacións a empresa llelas descontan dos salarios, ¿vostede cre que para eses, por exemplo, as cousas van ben? Para eses traballadores que o Partido Popular acaba de votar en contra de que vostede os convoque, os seus representantes e as empresas, para ver, para mediar, para que vostede se preocupe da súa situación, ¿vostede cre que lles vai ben? ¿Por que non os convoca? Empracei hai unha semana, empraceinos, empraceina a vostede a que os convoque para escoitar cal é a súa situación e vostede nola veña contar aquí. Para que vostede veña contar aquí a realidade dos traballadores e traballadoras deste país de Galiza, non a realidade d’Os mundos de Yupi, señora Mato. Porque a realidade dos traballadores e traballadoras deste país non é que todo vai ben, poden ir eses datos macroeconómicos onde computan estes 961 millóns de Amancio Ortega, pero non a realidade da maioría dos galegos e das galegas. Mire, eu non vou entrar aquí na cifra de datos, vou dar algúns, pero non vou entrar aquí na cifra de datos da EPA ou de paro rexistrado. Dicía o presidente da Xunta pola mañá que o paro rexistrado é xente que se apunta. Efectivamente, a xente que se apunta. ¿E que pasa cos que non se apuntan? Non computan. Os que marcharon para a emigración; vostedes seguen negando que marcharon 147.000 persoas deste país nos últimos anos, ségueno negando, non hai emigración. Os que xa non se apuntan porque non teñen ningunha perspectiva de atopar emprego, porque xa non cobran ningún subsidio, porque xa desisten, eses non computan, co cal non existen. Entón, eses non existen. E voulle facer unha serie de preguntas, isto é unha interpelación. Mire, as persoas que traballan dúas horas á semana, ¿onde as computamos?, ¿son traballadoras ou son desempregadas, señora conselleira? As persoas que traballan tres días ao mes, as persoas que só traballaron tres días en Semana Santa no mes de abril, e que non están no paro rexistrado, porque con que traballen unha hora ao mes, vostede sabe que se traballan unha hora ao mes xa non se apuntan, xa non computan como paro rexistrado, ¿onde as poñemos? ¿Son traballadoras ou son desempregadas, señora Mato? Esas persoas que cobran de media a metade do salario mínimo interprofesional, que son moitas no noso país, ¿onde as poñemos?, ¿en traballadoras ou en desempregadas? A min gustaríame que me contestara esas preguntas. E cando vostede di aquí que a situación económica é moito mellor, porque xa o din todos os tertulianos, como xa o din todos os tertulianos a situación é mellor, ¿por que non lles vai preguntar a todas estas persoas que viven neste país e que cren que teñen un goberno? Mais vostede resulta que non son o Goberno deste país, porque hai unha semana vostede aquí negouse a convocar os traballadores e traballadoras das contratas de Telefónica, porque resulta que teñen que estar de acordo as dúas partes e porque é un conflito en Madrid. Vostede segue a desistir de ser a conselleira de Traballo de Galiza. Vostedes seguen dicindo que as cuestións se solucionen en Madrid. Dixo que se mudaron os indicadores; o único indicador que mudaron vostedes é de que en vez de aquí o indicador poña "Galiza", vostedes poñen o indicador cara a Madrid. Son delegados do Goberno de Madrid e aquí non están nin se lles espera. Tamén me fixo pois certa graza, que din que fan todos os esforzos por cambiar o modelo. Mire, o único modelo que vostede cambia é o modelo diario que pon. Pero aquí non fixeron ningún esforzo por cambiar ningún modelo económico, ningún modelo económico. Mire, o emprego que se está creando neste país, ¿en que sectores é, señora Mato?, ¿en que sectores é? ¿É por acaso no sector industrial, que é un dos sectores que todo o mundo está de acordo en dicir que é onde pode haber mellores condicións laborais? Non. ¿Onde se crea emprego? No sector servizos, no sector de limpeza, no sector vinculado á estacionalidade do turismo. E vostedes con iso din que se crea emprego. ¿Ou no sector da construción, vinculada ás eleccións municipais? ¿E ese é un cambio de modelo? ¿Que cambio de modelo nos está explicando aquí, señora Mato? ¿Que cambio de modelo sustentado nos sectores produtivos do noso país teñen posto vostedes en marcha? ¿Que cambio de modelo que permita aos nosos mozos e mozas vivir e traballar dignamente na nosa terra teñen vostedes posto en marcha?¿Que cambio de modelo teñen posto en marcha que non signifique salarios de miseria e escravitude? A min gustaríame que vostede na súa réplica contestara que fixo dende a súa consellería para solucionar a precariedade brutal e en aumento dos traballadores e traballadoras do noso país. Gustaríame que nos contestara que ten feito para solucionar os problemas deses traballadores e traballadoras. ¿Cantas medidas levaron a cabo para mellora esa situación? Gustaríame que dixera cal é a execución orzamentaria do seu departamento no ano que rematou, no ano 2014. ¿Por que deixaron de executar millóns de euros cando temos a poboación laboral deste país nunha situación de tanta precariedade? Gustaríame que mo contestara. E gustaríame que me contestara a cantas medidas aprobadas polo Goberno de Madrid ou vidas da Unión Europea se ten oposto vostede desde o Goberno galego. ¿A cantas desas medidas tremendas para a clase traballadora galega se ten oposto vostede desde o Goberno galego? Paréceme que a contestación sería bastante sinxela. A contestación sería que a ningunha, que vostede se limitou a aplicar entusiasticamente todas e cada unha das medidas que lle veñen de Madrid ou que lle veñen de Europa. Pois vostede dedícase a aplicar os orzamentos finalistas que lle veñen de Madrid e da Unión Europea sen rechistar e sen dicirlles que eses orzamentos non serven para a situación de Galiza. Vostede, cando di que a situación mellorou, a verdade, é que está insultado as miles de persoas que asisten a unha brecha salarial indecente. Mire, por cada catro novos traballadores, case a metade cobra o salario mínimo. ¿Vostede cre que para eses traballadores a situación mellorou? Os novos contratos son moito máis baixos que os existentes. Mire, cando a unha persoa a despiden e nese sitio contratan outra persoa, se levaba un ano traballando, contrátana por un salario 25 % inferior ao da persoa anterior; pero se esa persoa a contratan para o traballo dunha persoa que levara dez anos traballando, resulta que o salario é a metade do que tiña a persoa que levaba dez anos traballando. ¿Considera que para esas persoas mellorou algo a súa situación, señora Mato? Mire, os que cobran menos viron como baixaron os salarios nos últimos anos unha media do 10 %, pero os que cobran máis, os salarios máis altos, viron como subiron un 24 %. ¿Iso que significa? Aumento das desigualdades. ¿Iso que significa? Que os que máis teñen cada vez teñen máis, e vostede vén aquí e di...
Vaia rematando, por favor.
...que os indicadores melloraron, vén aquí e di que todos os tertulianos din que todo vai ben. Insístolle: vaia preguntarlles a todas estas persoas ás que me estou referindo. Mire, a taxa de ocupación entre os mozos galegos e mozas galegas é só do 32 %, e dos que traballan, señora Mato, máis do 60 % teñen traballos temporais. Vostede dixo aquí hai un momento que o mes pasado se fixeron non sei cantos contratos, que o 60 % foron a xornada completa. ¿Cantos deses contratos foron temporais e cantos indefinidos, señora Mato? Sabe que os indefinidos non chegan ao 8 %, co cal estamos falando de que medraron os contratos de días, os contratos de horas, os contratos totalmente precarios, medraron os contratos que están por debaixo do salario mínimo interprofesional. Esa é a súa realidade, señora Mato. E insisto que, se é quen, me conteste que ten feito desde o seu departamento para mellorar a situación...
Moitas grazas, señora Prado.
Moitas grazas, señora Prado. Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda, ten a palabra o señor Fajardo Recouso.
Bo día a todos e a todas. Bo día, señora conselleira, bo día para vostede e para algúns máis, seguramente para a maioría deste país non o pode ser. A verdade é que eu teño poucas expectativas destas interpelacións, e sobre todo cando vostede empeza plantexando que a súa referencia social son os tertulianos. Acaba de plantexar que todo estaba ben porque todos os tertulianos recoñecían que a economía estaba ben. Vostede o de pisar a rúa, o de ir... [[Murmurios.]] Mire, déixeme traballar, falar, se non me interrompe eu continúo traballando. Señora presidenta, é que non me deixa terminar. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Non me deixa terminar e despois é a min a quen chaman á orde. Tranquilidade, que vou intentar facerlle unha proposta en positivo, pero escóiteme primeiro, tranquilidade. De verdade, hai que estar tranquilo. Xa sei que vostedes non teñen argumentos para contrastar o que vou dicir, pero tranquilidade. Plantexáballe que é certamente lamentable que vostede non teña como referencia a rúa, os tajos, as empresas ou as situacións onde a xente non ten postos de traballo. Por exemplo, vostede non pode ter como referencia as colas do paro, porque o que fixo o señor Rajoy cando chegou ao Goberno non foi reducir o paro, senón eliminar as colas do paro establecendo a cita previa, que, por certo, hai que pagar. Pero vostede fixo aquí unha mención á recuperación do emprego. Gustaríame que tivese en conta unha cuestión: ¿vostedes a que lle chaman recuperación?, ¿a volver á economía da cervexa e do ladrillo?, ¿á economía onde os únicos postos de traballo que se crean son na construción e nos servizos? Por certo, vostede fai aquí mención aos datos de desemprego de abril, pero non di, por exemplo, que unha boa parte deses datos, case a metade, ten que ver con esa orxía dos concellos para facer obra xusto en período electoral, para tratar de amarrar as súas alcaldías. Esa é unha realidade do clientalismo do Partido Popular. Pero vostede en cambio é incapaz de explicar cousas que dende logo é o momento de explicar. ¿Como é posible que creza máis o número de empregos que se crean que a afiliación á Seguridade Social? Pois moi fácil, simplemente porque os datos do paro rexistrados teñen que ver co desencanto, coa xente que se deixa de apuntar, pero non se crean tantos postos de traballo. O paro baixa máis que o número de empregos que se crean. Polo tanto, estamos nunha situación que ten un final que non vai ser moi bo. E, ademais, os propios indicadores económicos din que con este ritmo de creación de emprego é moi posible que non recuperemos os datos de emprego e desemprego de antes da crise ata máis alá do 2030, co cal estamos nunha situación de cronificación do desemprego e de moi pouca posibilidade de saída. Pero, ademais, ¿que tipo de emprego se crea? Vostede non fixo aquí unha análise do tipo de emprego que se crea. Voulle dar un dato persoal que me aconteceu onte ao saír deste Parlamento: unha traballadora que acode a unha oferta de emprego nun hotel do Salnés, e a oferta de emprego significa que lle van pagar 4,76 euros a hora. Ese é o modelo de emprego que vostedes están a defender: a explotación pola explotación dos traballadores e das traballadoras. E vostedes veñen a esta tribuna e defenden aquilo de que é mellor calquera emprego que ningún emprego. E iso non é certo, non se pode permitir a explotación, non se pode utilizar aos traballadores como carne de compravenda, que é o que vostedes están tratando de facer e o que vostedes incentivan. Repítolle: 4,75 euros a hora. ¿Vostede sería capaz de vivir con 4,75 euros a hora se ademais lle eliminan os regalos que lle fan, por exemplo, os que están imputados na trama Zeta? Seguramente non sería capaz de vivir, ¿verdade? Seguramente non sería capaz. Pero, ademais de falar deste tipo de contratos, ¿sabe cal é o salario medio que están a percibir todos os novos contratados deses que vostede fala en abril? A maioría, o 60 %, menos de 800 euros brutos ao mes. ¿Podía explicarme tamén como é posible que estean máis reducidos os custos laborais de forma brutal no último ano? ¿Pódeme explicar como é posible que se traballen máis horas e se cobre menos? ¿Poderíame explicar como existen en Galicia cada semana miles de horas extras traballadas e non cobradas? ¿Que está facendo dende a súa consellería para evitar esta explotación? ¿Podería explicar como é posible ademais que o 91 % dos novos contratos sexan temporais e unha boa parte destes sexan, ademais de temporais, a tempo parcial? Porque non é unha decisión do traballador, que quere un traballo temporal a tempo parcial, non é certo. O 62 % dos traballadores que teñen un contrato a tempo parcial queríano a tempo completo, pero en realidade estanse enmascarando xornadas de dez horas con contratos a tempo parcial. Polo tanto, vostedes non só teñen incrementado as cifras de desemprego deste país, se imos aos datos reais e os comparamos, por exemplo, coa poboación que desapareceu de Galicia o ano pasado, senón que ademais o emprego que se crea é emprego escravo, absolutamente escravo. Pero ¿que pasa cos que quedan fóra do mercado laboral? ¿Por que non dá vostede os datos aquí das dramáticas cifras de desemprego de menores de 25 anos, ou de maiores de 45, ou de parados de longa duración? ¿Por que non me explica vostede aquí como estamos en mínimos históricos de prestacións por desemprego? A xente que queda no desemprego ten hoxe moitísimas menos posibilidades de ter unha axuda por desemprego que antes. E estamos en mínimos históricos, mínimos históricos, a peor cifra do conxunto da época democrática deste país. ¿Pode explicar vostede como é posible que se agora vas ao desemprego o máis normal é que non teñas ningún tipo de prestación? ¿Sabe canto se vai aforrar Galicia en prestacións por desemprego no que queda de ano? Uns 236 millóns de euros. É dicir, vostedes [...] [[Por orde da señora presidenta, e ao abeiro do artigo 106.3 do Regulamento da Cámara, retírase esta expresión do Diario de Sesions.]] 236 millóns de euros aos parados deste país, que polas súas reformas teñen menos posibilidades de acceder a esas prestacións por desemprego. ¿Sabe cal é o orzamento do seu departamento para emprego, fomento do emprego e formación? Apenas 189 millóns de euros. É dicir, en Galicia imos pagar moito menos en prestacións de desemprego do que nos gastamos, por exemplo, nos nosos programas de formación de emprego. Polo tanto, poderiamos dicir que os desempregados deste país están subvencionando coas prestacións que non cobran o seu departamento, un departamento incapaz de sacarnos da situación na que nos atopamos. Por tanto, xa llo preguntamos algunha vez: ¿cal é o seu obxectivo a partir de agora?, ¿que políticas vai incentivar, ¿vai vostede continuar nesa decisión que ten tomado o Partido Popular de converter Galicia nunha comunidade, nun país, dos tres terzos, onde un terzo da poboación vai quedar excluída para sempre?, ¿ten vostede previsto algún mecanismo para controlar o exceso de xornada que non se paga, e que xa non se paga neste país, pois por primeira vez na historia son moitas máis as horas extras que se fan sen cobrar que as que se cobran? ¿Podería explicar, ademais, como vai tratar vostede de mellorar os ingresos dos asalariados deste país? Porque non existe recuperación sen salarios dignos para a xente, e, polo tanto, activando a demanda interna. E todas esas cuestións están encima da mesa. E vostede veu aquí antes facer comentarios de texto do bipartito. Por certo, ¡xa se fai vostede un pouco repugnante con isto! Non é momento de falar do bipartito, é que xa estamos cansados, levan vostedes seis anos e podían ter algunha proposta. E dixo: non, non, eu vou facer propostas. Non lle escoitei ningunha, nin unha soa proposta. Iso si, falar do bipartito todo, coma se fora un tempo de hai apenas uns meses. Vostedes levan xa moito tempo gobernando e teñen que poñer encima da mesa algún tipo de propostas. Seguimos esperando, porque a súa proposta –insisto– é a de precarización e de traballar a calquera prezo. Polo tanto, encima da mesa ten vostede varios obxectivos que debería plantexar: primeiro, ¿que vai facer coa reforma laboral do Partido Popular? ¿Vai vostede seguir nesa liña de aceptar que estamos ante un mercado laboral onde a xente non ten dereitos e, ademais, ten peores condicións salariais? ¿Vai vostede aceptar como normais que sigamos encima do 25 % de desemprego ata o 2035? ¿Iso é algo aceptable para vostede ou ten previsto algún plan de choque nese sentido? E, sobre todo, ¿que vai facer vostede para protexer todos eses desempregados, que en Galicia son moitísimos miles, que quedan sen ningún tipo de prestación? Polos datos oficiais, preto de 150.000 galegos que están en situación de desemprego non reciben ningún tipo de axuda. ¿Que vai facer con eles? Doulle e repítolle o dato: afórranse en Galicia 236 millóns de euros en prestacións e apenas gastamos, por exemplo, 47 millóns de euros no que se deu en chamar Risga. Polo tanto, hai unha desprotección moi eficaz. A realidade, ¿cal é digamos a fotografía do noso mercado laboral? Máis desemprego que cando vostedes chegaron ao Goberno, os empregados con peores condicións, peores salarios e peores xornadas laborais, e, ademais, todos aqueles que non teñen traballo con peores prestacións. Polo tanto, vostede ten eses retos encima da mesa e eu pídolle dunha vez por todas que non faga comentario de texto do que se di nas tertulias, do que fixo o bipartito, e poña encima da mesa algunha proposta que nos permita pensar que temos Goberno, porque eu creo que en realidade non temos Goberno; non temos máis que unha moi mala xestoría dos fondos que veñen da Xunta e dos fondos que veñen da Unión Europea para as políticas de formación, que queda claro que non lles están dando solución ás graves necesidades do noso mercado laboral...
Vaia rematando, por favor.
...Polo tanto, esas son as cuestións que están encima da mesa. E, por certo, gustaríame que vostede puxera encima da mesa algunha análise cuantitativa dos programas que se venderon por parte da súa consellería en canto ao emprego feminino, en canto ao emprego dos xóvenes ou dos maiores de 55. Vostede veu aquí vendernos a moto deses programas hai moito tempo, pero falta unha análise rigorosa de cales son os datos, de cales son as intervencións que permitiron que se colocaran eses traballadores. E, sobre todo, se pode vostede desagregarme eses datos de desemprego dos que vostede fai gala do mes pasado, de cantos non teñen que ver co clientelismo electoral do Partido Popular e de cantos teñen que ver coa activación económica. Eu diríalle a realidade: practicamente ningún. Máis nada.
Moitas grazas, señor Fajardo. Eu síntoo pero, ademais dalgún cualificativo no que non vou entrar, non lle vou consentir que diga que a conselleira e o Goberno de Galicia rouban ou deixaron de roubar. E, polo tanto, chámoo á orde e pídolle que retire esa expresión. [[O señor Fajardo Recouso pronuncia palabras que non se perciben.]] ¡É a segunda!i Grupo Popular, ten a palabra o señor Tellado.
Grazas, señora presidenta. Bo día a todos. A verdade é que é un atrevemento que sexa precisamente o Partido Socialista, habendo tantos grupos na oposición, quen traia unha iniciativa a este pleno para dar leccións en materia de emprego. Precisamente o Partido Socialista, o maior destrutor de emprego da historia do noso país. Vostedes que negaron a crise e que agora son os que negan a recuperación, [[Murmurios.]] vostedes que foron os verdugos de centos de miles de traballadores que perderon o emprego durante o período de Goberno do señor Zapatero. [[Aplausos.]] [[Murmurios.]] Vostedes veñen a este pleno... Se non lles gusta a palabra "verdugos" direi: azotes, azotes de centos de miles de traballadores...
Señor... Perdón.
...que perderon o seu emprego durante o Goberno de Zapatero, [[Murmurios.]] en concreto, 3 millóns de traballadores de España foron ao paro grazas a vostedes. E son vostedes os que veñen precisamente dar leccións a este pleno. Eu non lles vou recordar o que dixeron ilustres socialistas sobre o desgoberno do señor Rodríguez Zapatero: Pedro Solbes, Joaquín Leguina, Paco Vázquez... Son moitas as voces que se teñen alzado dende as filas do Partido Socialista para evidenciar a súa nefasta xestión en materia de emprego. [[Murmurios.]] Censuraron vostedes a reforma laboral do Partido Popular esquecéndose de que meses antes promoveran unha que precisamente saíu adiante grazas a que un señor como Pedro Sánchez lle deu ao botón do si. Diso vostedes xa non se acordan porque vostedes teñen memoria débil. Pero voulles falar de algo de hoxe, que seguro que recordan. Hoxe o xornal La Voz de Galicia publica unha entrevista do anterior secretario xeral do Partido Socialista en Galicia, o ex deputado socialista Pachi Vázquez, que di, por certo, moitas verdades, dende o titular ata a última liña. Unha das verdades que se di nesa entrevista: "La coherencia tiene que ser el combustible de la política". Pois iso, señora Quintas, sexan coherentes... [[Murmurios.]] Teñen que dicir o que fixeron, que o que din garda relación co que fixeron. Vostedes son o partido do paro, esa é a coherencia; nós somos o partido da recuperación económica. [[Aplausos.]] E do outro lado da oposición o que hai é oportunismo político, oportunismo político de que canto peor mellor para eles. Señora Quintas, o seu goberno deixou 3 millóns de parados entre o ano 2008 e 2011. Iso si que foi obsceno –que é unha palabra que a vostede lle gusta moito–; obsceno: 3 millóns de parados. Hoxe podemos dicir que en España hai 351.000 parados menos que hai un ano, [[Murmurios.]] o paro baixou o 7,5 % nos últimos doce meses. E podemos dicir que hoxe hai 588.000 afiliados máis á Seguridade Social que hai un ano, e que o paro xuvenil baixou case un 10 % nos últimos doce meses, 82.000 mozos atoparon emprego nos últimos doce meses, señora Quintas. E sinto darlle un dato: cando o Partido Socialista deixou o Goberno de España, en España había 4.422.000 desempregados; hoxe en España hai 4.339.000 desempregados. Son moitos, pero son 90.000 menos que cando gobernaba o Partido Socialista, e vostedes calaban. Polo tanto, de emprego, leccións do Partido Socialista, ningunha. Queda moito por facer, evidentemente, pero o que queda claro é que imos na boa dirección: o paro baixa, a economía medra. E o Partido Socialista ten que vir aquí dicir precisamente o contrario do que fixeron cando gobernaban. Fágalle caso ao señor Pachi Vázquez, sexan coherentes; polo menos, calen a boca. É a lección que lles dá hoxe o señor Pachi Vázquez no xornal La Voz de Galicia. Falamos do paro en Galicia. É que a vostedes lles molesta que falemos do paro rexistrado, e é que no último mes baixou en máis de 7.000 persoas. Claro, a vostedes moléstalles, a maior baixada dende o ano 1996. Señora Díaz, que vostede agora dá a espalda porque non lle gustan as cifras. Baixou no mes de abril o que non baixara dende o ano 1996. Dezaoito meses de reducións interanuais consecutivas, señora Díaz. A vostede dálle igual, hoxe hai 25.000 parados menos que hai un ano en Galicia, un 10 %, señora Díaz. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Grazas a esa evolución Galicia volve a niveis similares aos do ano 2011...
Silencio, por favor.
...señora Díaz; por moito que a vostede lle moleste. [[Murmurios.]] E xa lles dixo a conselleira que no último ano do bipartito o paro medrou en 51.000 persoas de marzo de 2008 a marzo de 2009, e iso é do que vostedes poden presumir. Nós vimos aquí dicir que no último ano do Goberno de Feijóo o paro baixou en 25.000 persoas; con vostedes subía a razón de 51.000 parados no último ano. E hoxe hai 45.000 parados menos que en abril de 2013, hoxe hai 32.000 parados menos que en abril de 2012, e nós estamos agora nunha cifra similar á do ano 2011. ¿Suficiente? Non, pero o certo e o que é innegable é que o paro está baixando e iso é o que a vostedes tanto lles molesta. Piden vostedes datos, queren falar de datos, non lles vale falar de paro rexistrado. Bueno, pois falemos do PIB, datos da Comisión Europea, de onte. A vostedes moléstalles que en España o PIB vaia crecer neste ano un 2,8 %, ou 2,9 %, Alemaña vai crecer un 1,9; España vai crecer un 2,8, Italia vai medrar un 0,6; España vai crecer un 2,8, Portugal vai crecer un 1,6; España vai crecer un 2,8, Francia un 1,1; España vai crecer un 2,8 e Grecia –o seu modelo, señora Díaz– vai medrar un 0,5. Polo tanto, eses son os seus referentes; nós, desde logo, temos outros ben distintos. Señora Prado, sobre a súa intervención, eu lamento que vostede caia na vulgaridade de facer comentarios machistas como o que fixo sobre os modelos e os modelitos; comentarios machistas que aínda son máis graves cando veñen precisamente dunha muller. [[Murmurios.]] E, non se equivoquen, que hoxe falaba o señor Jorquera de que os galegos están en perigo de extinción. ¡Non, señor!, o que está en perigo de extinción é o Bloque Nacionalista Galego o próximo 24 de maio nas eleccións municipais. [[Aplausos.]] Non se equivoquen, son vostedes os que están en perigo de extinción. [[Aplausos.]] Sobre o seu labor á fronte da industria en Galicia non lle vou recordar o que fixeron ou o que non fixeron. Vostedes o que fixeron foi chalanear co concurso eólico, intentar privatizar Astano e pouco máis. Ese é o legado do Bloque Nacionalista Galego cando tivo ocasión de gobernar neste país. Señor Fajardo, a verdade é que non resulta crible escoitar a Alternativa Galega de Esquerda mostrar preocupación pola situación do emprego. Non poden vir a este pleno amosar preocupación pola situación do emprego e ao mesmo tempo vir a este Parlamento e pedir o peche de Reganosa –hai traballadores, vostedes quérenos botar á rúa–, o peche de Ence –hai traballadores, vostedes quérenos botar á rúa–, o peche da central térmica das Pontes –que contamina, pois os traballadores á rúa–. Esa é a súa proposta, vostedes queren rematar coa minería e vostedes están en contra da eólica mariña; dende logo, unha oportunidade de futuro para Ferrol. Non son cribles dende a Alternativa Galega de Esquerda. Por certo, teño que recordarlle que membros do seu partido figuran na lista de perceptores de regalos da operación Pokémon. Dígoo para que sexa prudente cando faga determinado tipo de comentarios. Polo tanto, dito o dito sobre a Alternativa Galega de Esquerda e todas as empresas que vostedes queren pechar, eu entendo, a min paréceme razoable que vostedes se presenten a estas municipais baixo pseudónimos. Vostedes abandonan as súas siglas tradicionais, xa non son Esquerda Unida, xa non son Anova, xa non nin sequera Alternativa Galega de Esquerda. Agora teñen pseudónimos que son as mareas, baixo ese nome, que eu teño a sensación de que nin son mareas cidadás, máis ben son coñas marineras manipuladas por Esquerda Unida e pola Alternativa Galega de Esquerda. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Aplausos.]] Falaban vostedes de datos... [[Interrupcións.]] [[Aplausos.]] [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] –coñas marineras, si, si– ...non lles valen os datos do paro rexistrado, pois falemos da EPA, que é do que queren falar a señora Quintas e a señora Díaz. EPA, primeiro trimestre do 2015, aumenta a ocupación, 4.500 ocupados máis; baixa o paro, 21.200 parados menos; baixa a taxa de paro, agora está no 21,8, dous puntos inferior á media de España –por certo, señora Díaz, doce puntos inferior á media de Andalucía, que está no 33 %–; baixa o número de fogares con todos os membros en situación de paro, 6.600 menos que hai un ano; baixa a taxa de paro xuvenil, sitúase no 45,6 %, catro puntos menos que hai un ano, seis puntos menos que a media de España, dezaoito puntos menos que Andalucía –o modelo do Partido Socialista–. Pero, claro, ¿cal é o modelo aquí dos demais? O Partido Socialista xa o di: o seu modelo é Andalucía, as maiores taxas de paro de toda España. Alternativa Galega de Esquerdas ten outros modelos...,
Vaia rematando, por favor.
...que son os modelos das misións bolivarianas. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Xa o falabamos esta mañá. Misión Che Guevara, que ten moito que ver con aquilo da Formación do Espírito Nacional do franquismo, ese é o seu modelo. Misión 13 de abril, misión que nace co obxectivo de fortalecer o poder popular a través da creación de comunas. Señores da Alternativa Galega de Esquerda, [[Murmurios.]] o muro de Berlín caeu no ano 1989...
Silencio, por favor.
...e aínda teñen enriba vostedes...
Señora Díaz.
...os cascotes daquela caída, esa é a realidade. [[Murmurios.]] Nós estamos traballando para que Galicia saia da crise...
Unha chamada á orde.
...e avance na senda da recuperación económica. Estamos traballando para reactivar a economía, [[Murmurios.]] para crear tecido produtivo, [[Murmurios.]] para fomentar a contratación, para mellorar a empregabilidade das persoas desempregadas. E facémolo a través de programas: Programa de emprego xuvenil, programas integrados de emprego, obradoiros de emprego, a través da formación dual, programas para os parados de longa duración...
Moitas grazas, señor Tellado.
...programas para persoas en risco de exclusión social...,
Rematou o seu tempo, señor...
...autónomos. A iso dedicámonos para reducir o desemprego. Nada máis e moitas grazas.
Eu as comparacións xa sei que non son oportunas pero, en todo caso, o único é que –como lle dixen ao señor Fajardo– non vou entrar nalgún cualificativo dos que vostede empregou. Pero en todo caso, aínda que retirara a expresión, vouno chamar á orde exactamente igual. [[Murmurios.]] E esa é a comparanza co señor Fajardo. [[Aplausos.]] [[Murmurios.]] Ten a palabra na rolda de réplica a señora Quintas. [[O señor Fajardo Recouso pronuncia palabras que non se perciben.]] Señor Fajardo, recórdolle que son dúas chamadas á orde. Señora Quintas, ten a palabra.
Grazas, señora presidenta. Bueno, señor Tellado, por máis que teña aí todo o argumentario e diga toda esta retahíla de nomes non avanza na silla, [[Aplausos.]] [[Murmurios.]] segue na mesma silla. [[Aplausos.]] E, por outra parte, coherencia, listas. Mire: Pachi Lucas, Marcial Dorado, Pablo Crespo, Gerardo Crespo –señora conselleira–, Bárcenas, Nacho González, Francisco Granados, Rus..., ¡en fin! ¿Sabe? Eu non lle estou en ningunha lista. [[Murmurios.]] Señora conselleira, eu creo que se están confundindo os papeis. O Grupo Socialista facía unha interpelación que, se non me equivoco no meu humilde saber, eu pregunto e vostede vén aquí e contesta. Pero, bueno, cámbianse os papeis, soltan un [...] [[Por orde da señora presidenta, e ao abeiro do artigo 106.3 do Regulamento da Cámara, retírase esta expresión do Diario de Sesións.]] , para ler listas... [[Interrupcións.]] ¿Pódese dicir?
Señora Quintas.
Retíroo, señora presidenta.
Ao final da intervención.
E a señora conselleira, en vez de dar resposta da súa xestión, ao que vén aquí é exercer de deputada, falar do bipartito, falar... Fale do que vostede fai, señora conselleira, do que vostede fai, do que o seu Goberno fai. Desde que vostedes gobernan, en emprego público desapareceron máis de 10.000 empregos, moitísimos máis, non hai taxas de reposición. Desde que vostedes gobernan, fogares con todos os seus membros en paro, 95.000, cun aumento do 112 % dende 2009. Desde que vostedes gobernan, os programas de promoción de emprego rebaixáronse en máis da metade, un 50,70 %. A ineficacia, a inutilidade manifesta do Goberno galego para facer políticas activas de emprego chega a que vostedes nin sequera executan o pouco que orzan. O nivel de execución en 2013, o 35 %; en 2012, o 29 %; en 2011, o 33 %, etc. Non lle vou dar datos que vostede coñece e oculta. O presidente veu a esta Cámara presentar un Plan de modernización, un Plan de emprego de Galicia, bueno, que era la segunda modernización de Galicia, que ía acabar..., vamos, isto ía ser marabilloso. Pregúntome, señora conselleira, por que nin vostede nin o señor presidente dan contas dese plan, nin presumen dese plan e olvidaron ese plan. Porque vostedes houbo un momento aquí que isto era o xogo de "Un, dos, tres, plan"; traían 32 plans, non orzaban ningún, no hacían nada y la situación es que Galicia ten moitísimo máis paro que o Estado español. Dicía o señor Tellado que resulta que Galicia crecía, non recordo se era o 8,2 %, e Alemaña o 9,2 %. Bueno, estoy viendo hordas de alemanes invadiendo Galicia para trabajar en Galicia, porque allí viven muy mal [[Aplausos.]] , vienen todos aquí a trabajar. Mire, é unha falta de rigorosidade. Pero iso non é o peor, é unha falta de respecto á xente que está en paro. Falaba vostede do mes de abril, ¿sabe que pasa no mes de abril? Se os datos saíran o 30 de abril, xa veriamos: unha Semana Santa, traballo precario... Hostalería foi onde máis descendeu o paro; na hostalería, contratitos de dos horas. E doutra cousiña, que tamén fan vostedes moi ben: construción, estamos en época preelectoral, entran...
Vaia rematando, por favor.
...peóns por todas as esquinas, entra xente para traballar nos montes por todas as esquinas, sen traballo, nin sequera ten traballo. Iso é o que pasa, señora conselleira. Iso é o que pasa, que vostedes cando non hai eleccións presentan plans que logo non executan; e cando hai eleccións, abren un huequito para ter emprego precario, mentres os xóvenes marchan de Galicia. A xente xa non se apunta ao paro porque o beneficio que van ter é inútil, mentres os parados de longa duración aumentan, mentres as prestacións aos parados de longa duración son nulas. Esa é a realidade que vostedes teñen. E, señora conselleira, agradézolle un pouco de respecto por este grupo parlamentario, por esta deputada e por toda a Cámara; cando a interpelan, agradézolle que veña aquí, que conteste e que nos dea datos, aínda que...
Moitas grazas, señora...
...sexan os datos que...
Moitas grazas, señora Quintas.
Moitas grazas, señora Quintas, rematou o seu tempo. [[A señora Quintas Álvarez pronuncia palabras que non se perciben.]] [[Aplausos.]] Señora Quintas, aínda que retirou o seu desafortunado cualificativo, sabe que ten tamén unha chamada á orde. Non vou repetilo. Ten a palabra a conselleira... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Murmurios.]] Despois dígollo. Señora conselleira, ten a palabra.
Boa tarde. Moitas grazas, presidenta. Vostede faime unha interpelación, señora Quintas, dime que fale aquí e que lle dea resposta á súa interpelación, e eu, a verdade, é que estou tentando lembrar todos os datos que dei na miña primeira intervención, e, igual que todos os demais, estou convencida de que vostede debe de apagar o chip e non me escoita, ou, polo menos, non quere escoitar a miña resposta, ou, en definitiva, a conclusión é que non lle gusta o que respondemos. Porque, evidentemente, esta conselleira está aquí a dar resposta a quen a interpela e non a dar resposta aos que se posicionan sobre esta interpelación. E aínda que sexa así e que non lles guste, pois vou ser repugnante, porque, efectivamente, non gusta lembrar que o Partido Socialista gobernou mesmo en España, e que tamén en Galicia, e que non o fixo ben. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Como non gusta tampouco lembrar, que parece que é algo que todo o mundo obvia, que Galicia está nunha situación, por moito que lles fastidie a algúns, que aínda non o entendo, mellor que moitas comunidades autónomas, sobre todo na taxa laboral. Imos falar a ver se por casualidade ou non me escoitan ou eu minto. Galicia ten unha taxa de desemprego dun 21,8 %, ¿é así ou non é? É, vale. É a enquisa de poboación recentemente saída. ¿Que taxa de desemprego ten Andalucía, esta que non se pode mencionar, porque cada vez que mencionamos Andalucía parece que estamos mentando o demo? ¿Que taxa de desemprego ten Andalucía?, ¿que taxa de desemprego ten Canarias?, ¿que taxa de desemprego ten Extremadura?, ¿que taxa de desemprego? Arredor do 30 %. En definitiva, señora Quintas, estamos falando de todas as comunidades do sur, que teñen unha taxa de desemprego por riba do 30 %, onde, por certo, está moi lonxe da taxa de desemprego na que se atopa a nosa comunidade autónoma. E, polo tanto, un pouquiño de seriedade cando queiramos contarlles aos galegos e ás galegas a situación na que nos atopamos. Evidentemente, como conselleira [[A señora Gallego Calvar pronuncia palabras que non se perciben.]] ... Logo din que non contesto...
¡Señora Gallego!
Logo din que no contesto. Queda moito por facer, evidentemente, queda moito por facer...
¡Silencio, por favor!
A min o que máis me interesa é dicirlles aos galegos e ás galegas que, efectivamente, somos conscientes dende o Goberno da Xunta de Galicia que quedan 244.000 persoas hoxe no paro rexistrado, que queda moito traballo por facer, que aquí non estamos a facer ningún tipo de país como o de Alicia no país das marabillas, senón todo o contrario, pero que se están a tomar as medidas e as decisións axeitadas para mudar o rumbo e para, efectivamente, converter a nosa comunidade nunha comunidade en crecemento económico e nunha comunidade que agora mesmo é capaz de crear afiliación á Seguridade Social por enriba de 20.000 persoas, como o ano pasado. E mesmo tamén non só que somos quen de crear postos de traballo, senón tamén de avanzar para que eses postos de traballo sexan postos de traballo de calidade. E esa calidade que nós contemplamos é falar de xornadas de contratación completa e mesmo falar, evidentemente, de contratos indefinidos, non ambos os dous mesturados. Falar de xornadas de contratación completa e dicir que hoxe ten medrado o número de contratos a contratación completa con respecto a hai un ano. É verdade que agora temos un 62 % dos contratos que se fixeron no mes de abril en xornada completa, xornada completa de 8 horas. Esa é a realidade, a que tiñamos na época de bonanza é arredor do 70 %. É dicir, quedan oito puntos aínda para chegar a esa cifra que había na época de bonanza, si. ¿Gústalle o 70 %? A min non. Nin sequera me gusta na época de bonanza. Evidentemente, o que temos que seguir é continuando. E exactamente igual coa contratación indefinida. Agora estamos preto do 9 % dos contratos que son indefinidos; na época de bonanza era preto do 12 %. ¿Gústalle a contratación do 12 % en indefinido? A mi non. Evidentemente, o que temos que seguir é traballando dende a Xunta de Galicia para poñer propostas enriba da mesa. Propostas que algúns din que non hai e que non as poñemos enriba. Non é que non as digamos, é que mesmo están plasmadas nos presupostos da Xunta de Galicia, e mesmo tamén executándose, pese a que a oposición non parece que escoite nin as propostas nin sequera os plans. Falaba da economía que se desenvolve dende os outros departamentos da Xunta de Galicia, que, evidentemente, moitos deles foron con consensos, e agora vou falar das políticas que puxo en marcha esta consellería. Por exemplo, o paro xuvenil. ¿Cales son os resultados? –preguntaba un ilustre deputado, que agora non está, por certo, xa que non lle interesa a resposta–, ¿cales son os resultados do Plan de emprego xuvenil? Pois o resultado é que no ano 2014 houbo un descenso do paro xuvenil do 21,8 %, é dicir, colocouse Galicia como a comunidade autónoma onde máis descendeu o paro nos menores de 25 anos. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Murmurios.]] E iso é consecuencia dun Plan de emprego xuvenil que se puxo en marcha, que agora conta con 150 millóns de euros e con dezanove medidas, efectivamente, vencelladas a un colectivo que para nós é prioritario, como é o colectivo dos parados de longa duración...
Moitas grazas, conselleira.
...a través dun plan complementario, como é o emprendemento. Aquí veño contestar o que me interpela, outra cousa é que vostede queira oír. Moitas grazas.
Moitas grazas, conselleira. Interpelación de D. Ramón Vázquez Díaz e dous deputados/as máis, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre a aplicación da LOMCE en Galicia
Para formular a súa interpelación ten a palabra don Ramón Vázquez
Ben, bo día de novo a todos e a todas. Temos falado de forma abundante neste hemiciclo sobre as consecuencias que ten a LOMCE para o noso país, para Galicia. Dende AGE, ademais, temos afirmado de forma rotunda que é tan perversa e nefasta esta norma, a súa propia aplicación, como a actitude seguidista, continuadamente submisa deste goberno á hora de aplicar a norma en Galicia de xeito absolutamente literal ás intencións do ministro Wert en Madrid. Esa actitude seguidista, submisa e cómplice viuse acompañada, se cabe, por unha actitude máis grave. Porque diante das críticas que sufriu este goberno pola aplicación da LOMCE, no momento en que tiña que amosar unha faciana máis amable, frecuentemente erguía o argumento de que esta era unha lei orgánica e, polo tanto, estaba obrigado a cumprir os seus preceptos, dado que era unha lei de obrigado cumprimento. Non fixeron deste xeito o mesmo que outras comunidades autónomas, que interpuxeron recursos de inconstitucionalidade –cinco comunidades, nada máis e nada menos– diante desta LOMCE, facendo valer e defendendo os dereitos educativos do seu pobo e do seu país. Pero non só non se interpuxo un recurso de inconstitucionalidade, o Goberno galego tivo e ten a oportunidade, ten a posibilidade aínda hoxe de solicitar a convocatoria dunha comisión bilateral de cooperación, que pode ser celebrada a instancia de cada unha das partes: Goberno central e comunidades autónomas. Non o fixo. Non o fixo a pesar de que esta é unha posibilidade contemplada na normativa estatal, e concretamente contemplada na Orde do 12 de marzo de 2003, pola que se aproba e se regula o funcionamento e a constitución das comisións bilaterais entre a Administración xeral do Estado e as propias comunidades autónomas. Esa orde establece que se poderán constituír estas comisións para estudar propostas de solucións a cuestións que afectan as dúas administracións en asuntos da súa competencia. Di, ademais, que estas comisións bilaterais poden examinar calquera asunto que afecte ambas partes, e, en particular, aquelas que teñan por obxecto evitar ou resolver por vía extraprocesual conflitos de competencia. Non o fixo, e parece ser que non está disposto a facelo o Goberno galego. Mais si o fixo o Goberno vasco, un goberno, ademais, de dereitas. Fíxoo convocando a súa pertinente comisión bilateral pola que chegou a acordos, acordos importantes, sobre a modificación na aplicación da LOMCE no País Vasco, en apartados tan importantes como o funcionamento dos consellos escolares e mesmo como o emprego das linguas oficiais no ensino nos centros educativos do País Vasco. Mais en Galicia non temos un goberno que defenda os intereses dos galegos e das galegas, temos un goberno que é unha especie de sucursal do Goberno central, que á súa vez é unha especie de sucursal da Unión Europea. Chegados a este punto, o Goberno galego segue entregado freneticamente a unha aplicación da LOMCE apresurada, eivada e carente do máis mínimo criterio de organización. Mesmo se chegou a aprobar o currículo de educación primaria, e publicado o 9 de setembro, unha vez que o curso escolar xa estaba iniciado. E agora, en datas recentes, causando alarma de gran parte da comunidade educativa e, dende logo, de todas as familias dos nenos e das nenas galegas, a Consellería remitiu aos centros educativos de Galicia as instrucións para a realización das reválidas de terceiro de educación primaria. Reválidas, recordemos, que se van pasar a 22.000 nenos e nenas galegas de 8 anos. Unhas probas sen ningún tipo de valor académico, cuxos resultados non formarán parte do expediente académico dos nenos e das nenas, e que unicamente servirán para comparar os rendementos dos distintos centros educativos do país. Unhas reválidas, polo tanto, clasificadoras, que parten de probas estandarizadas para realizar ránkings dos distintos centros de ensino. Unhas probas que, ademais, non aportan nin enriquecen o proceso de ensino e aprendizaxe dos alumnos. Unhas probas destinadas a establecer centros de ensino de primeira e centros de ensino de segunda. Unhas reválidas que non contemplan adaptacións metodolóxicas nin adaptacións curriculares para o alumnado con necesidades educativas especiais. Unhas reválidas que van someter nenos e nenas de 8 anos a unha presión e a un estrés absolutamente innecesario, innecesario porque non aporta nada ao seu proceso de ensino e aprendizaxe. Unhas reválidas, polo tanto, antipedagóxicas, que ignoran que no noso sistema educativo a avaliación ten un carácter continuo e formativo, e non finalista, como o que aquí se propón. A avaliación nas nosas escolas, nos nosos centros de ensino, está dirixida a comparar a evolución do proceso de ensino e aprendizaxe dos nenos e das nenas, a detectar as dificultades de aprendizaxe dos alumnos, pero tamén a detectar as dificultades do profesorado; non só se avalía o alumno, avalíase o profesorado, avalíanse os centros, avalíase o funcionamento do sistema educativo. A avaliación continua e formativa está dirixida a ir establecendo modificacións metodolóxicas para reconducir os procesos de ensino e aprendizaxe, e faise día a día, non só con probas, non só con exames, senón tamén coa observación directa do profesor e coas entrevistas que fai coas familias. Ademais, a avaliación tamén ten a finalidade de informar as familias sobre o rendemento escolar e académico dos fillos e das fillas, e establecer así os mecanismos de colaboración necesaria entre familia e a escola. Todo iso xa se está a facer nos centros, todo iso xa se fai nos centros, mais entendemos que sería lexítimo intentar mellorar e introducir melloras nos sistemas de avaliación, pero non parece que esta sexa a liña deste goberno. Lonxe disto, o Goberno galego implanta unha avaliación estandarizada para poñer a competir entre si os centros educativos con fins puramente estatísticos. Unha auténtica aberración, porque ademais sabemos que resulta absolutamente imposible comparar realidades educativas diferentes. Resulta imposible comparar un centro da montaña luguesa cun centro educativo dun entorno urbano. Resulta imposible comparar o alumnado, e os seus resultados, dunha familia de nivel socioeconómico alto cos resultados do alumnado dun centro da periferia urbana, con familias que pasan por dificultades, por atrancos, e que están en exclusión social. ¿Como se poden comparar os resultados e a evolución do proceso de aprendizaxe destes alumnos a través dunha proba estandarizada, a través dunha proba que contén as mesmas preguntas e que espera as mesmas respostas por parte de todo o alumnado? Esta é unha visión absolutamente uniformadora e empobrecedora dos procesos de ensino e de aprendizaxe. Trátase, polo tanto, non só dunhas probas antipedagóxicas e inútiles, senón tremendamente discriminadoras. Discriminan ao alumnado de xeito claro e evidente. Pero, señor conselleiro, vostedes ademais están a ocultarlle información á cidadanía. Xa hai comunidades que non van aplicar esta reválida. E hai outras comunidades que as van aplicar só en determinados centros piloto; estes son os casos de Asturias e Euskadi. Polo tanto, xa hai comunidades que non aplican as reválidas, e iso explica que vostedes poden non aplicalas. Ademais vostedes non están informando correctamente as familias, estanas enganando. Vostede ten a obriga de informar as familias de que esta proba é voluntaria, de que non están obrigados a facela. Vostede sabe que as familias poden negarse a que os seus fillos sexan sometidos a esta proba. Vostede sabe que estas probas non están contempladas na programación xeral anual dos centros; non o podían estar, posto que os currículos se entregaron e se publicaron unha vez iniciado o curso.
Vaia rematando, por favor.
E vostede sabe que ninguén pode obrigar a ningunha familia a que o seu fillo faga unha proba externa, extraacadémica e sen finalidade formativa. Sabe que as familias se poden negar. Saben que as familias poden remitir un escrito aos centros dicindo que non queren que o seu fillo faga esa proba. Non teñen nin tan sequera que non mandar os fillos ao seu centro ese día. Por iso, diante desta situación, desta situación grave que ten moi preocupada a cidadanía galega, queremos e cremos que é a súa obriga hoxe dicir aquí a verdade e dicirlles ás familias que non teñen por que obrigar os seus fillos a pasar por ese mal trago. Por iso nós traemos hoxe aquí esta interpelación. Primeiro, para que faga unha valoración do acordo de modificación da aplicación da LOMCE realizado a través dun acordo bilateral entre o Goberno vasco e o Goberno central. E, en segundo lugar, preguntarlle se ten pensado vostede facer o mesmo, solicitar a constitución desa comisión para os acordos bilaterais...
Moitas grazas, señor Vázquez. Moitas grazas. [[O señor Vázquez Díaz pronuncia palabras que non se perciben.]] Moitas grazas, señor Vázquez. [[Aplausos.]] Ten a palabra o conselleiro de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria, don Román Rodríguez.
Moitas grazas, señoría. Presidenta, señorías. Ben, o primeiro que quixera manifestar é que a LOMCE está a ser aplicada no conxunto de España por todas as comunidades autónomas, incluso por aquelas que presentan maior belixerancia política. Si é certo que moitas comunidades autónomas fan con frecuencia xestos de diverxencia política, pero son pouco máis que xestos. E eu mesmo fun testemuña dun destes xestos. Na pasada Conferencia sectorial do 21 de abril, varias comunidades –entre elas o País Vasco, que sinala o señor Vázquez– se levantaron da mesa sen negociar absolutamente nada. Obviamente, non foi a primeira vez que pasou isto, pero o certo é que despois todas as comunidades autónomas están a negociar como se pon en marcha a lei orgánica. É lóxico, é lóxico, non se pode incumprir unha lei orgánica e unha administración non pode ser insubmisa. Pero con independencia destes xestos, que podemos respectar e entender dende o xogo político, pero que, obviamente, non compartimos, o Goberno galego entende que a LOMCE é respectuosa coa arquitectura constitucional e competencial, e así está sinalado nos principais documentos, na Constitución española, no Estatuto, etc., mesmo foi avalada tamén polo Consello de Estado. E creo que Galicia estivo aplicando, e está aplicando a LOMCE, tendo en conta a importancia que ten tamén adaptar algúns destes principios ao caso galego. E respondendo á pregunta concreta que vostede nos formula, xa lle dixen que nós respectamos a todas as comunidades, pero no caso concreto que vostede cita, e que aquí citou, realmente eu creo que se podían ter aforrado acordos bilaterais, porque no fondo, se vostede colle o Boletín Oficial do Estado e ve realmente o que pon ese acordo que vostede cita, practicamente todos os puntos comezan polo mesmo: "Ambas partes convienen en interpretar". Realmente é un documento que é interesante desde o punto de vista político, ao País Vasco pódelle servir para dicir que está negociando, pero, realmente, o que está é cumprindo a LOMCE. Porque a LOMCE non impide, en ningún caso, o exercicio das competencias educativas propias por parte da comunidade autónoma. É dicir, a LOMCE di que hai un marco competencial estatal e un marco competencial autonómico, e no caso galego estase aplicando con total normalidade. Obviamente, vostede o que plantexou aquí é intentar trasladar un posicionamento político respecto á LOMCE que xa é coñecido. A vostedes non lles gusta a LOMCE, e, por conseguinte, todo o que ten que ver no seu desenvolvemento, non o aplican. ¿Cal é a posición da Xunta respecto á LOMCE? Nós entendemos que é unha oportunidade para mellorar o sistema. Témolo dito, é unha oportunidade para mellorar o sistema: para facelo máis flexible; para poder personalizalo; para poder avalialo; para poder impulsar a cultura do esforzo; para ter unha igualdade real de oportunidades; para ter maior autonomía dos centros e para ter unha formación profesional máis atractiva e flexible. Todo iso posibilita a LOMCE. Obviamente, vostedes foron alarmistas. Cando se implantou a LOMCE, dicían que ía ser un caos, un caos auténtico, que obviamente non foi así, as súas predicións non se cumpriron. A LOMCE estase aplicando en Galicia, no presente curso, con bastante normalidade. Púxose en marcha a adaptación en primaria e en formación profesional básica da LOMCE, sen renunciar ás competencias propias, con total normalidade e sen unha rotura drástica, sen ningún caos, como vostedes plantexaban. Galicia dispón xa, en tempo e forma, de novos decretos en primaria e en formación profesional básica, e isto está permitindo unha certa estabilidade no sistema; está posibilitando un reforzamento das competencias básicas, fundamentalmente naquelas áreas nas cales temos unha maior debilidade, nomeadamente matemáticas; está posibilitando o equilibrio lingüístico entre ambas linguas oficiais do país e posibilitando tamén a inserción das linguas estranxeiras; está apostando pola introdución tamén da formación profesional básica. En definitiva, está nun proceso planificado, onde a improvisación é cero. E ¿que está a acontecer agora? Pois agora o que estamos a facer basicamente é traballar no currículum dese bacharelato. Temos un borrador xa presentado. O propio borrador incide, obviamente, naquelas ideas-forza que é necesario impulsar: reforzar o aprendizaxe por competencias; reforzar as matemáticas, igual que se fixo en primaria; potenciar a autonomía dos centros; personalizar máis o ensino en función das características do alumno ou das necesidades ou da vontade do alumno, por iso hai un maior desenvolvemento de optativas e asignaturas de libre configuración, por suposto, mantendo o equilibrio lingüístico. Como vostede sabe, o decreto deste bacharelato pasou a semana pasada pola mesa sectorial, e hai que dicir que neste caso as organizacións sindicais se manifestaron bastante responsables, porque fixeron achegas construtivas. Moitas delas van ser tidas en conta, como, por exemplo, a ampliación das horas para impartir filosofía. Aquí cada un ten as súas responsabilidades e cada un ten que saber cal é a súa responsabilidade. E a responsabilidade deste goberno, como non pode ser doutro xeito, é cumprir coa normativa básica e é traballar día a día para mellorar o sistema educativo. E para mellorar o sistema educativo hai que ter información e hai que coñecer onde se está e por onde queremos avanzar. E aquí entramos no debate que temos estes días encima da mesa, no que é a avaliación. Nós entendemos que a avaliación é a mellor forma que existe para coñecer as debilidades e as lagoas na metodoloxía do proceso de aprendizaxe dos nenos e das nenas. Miren, non hai que ter medo ás avaliacións. Por certo, faise nos países do noso entorno, no entorno comunitario, sen ningún tipo de problema. E mire, cando vostede fala de enganar as familias, alentándoas, pola súa parte, a que incumpran algo que está nunha lei orgánica, vostede debería facelo mirar, porque vostede está dicíndolles ás familias que isto vai posibilitar establecer rankings, e iso é enganar as familias. Vostede está dicindo que isto vai fixar notas, que vai segregar, e dicir iso é enganar, señor Vázquez, as familias. Mire, cando vostede di que isto é unha reválida vostede está enganando as familias. ¿Por que? Porque é imposible, tal e como está plantexada esta proba, plantexar parámetros numéricos, porque non se avalían materias concretas, avalíanse competencias. E non se fai, en ningún caso, para discriminar nin para segregar. Eu diría máis, é ao revés. ¿Por que é ao revés? Porque a Administración educativa, o profesorado, os centros e as familias van coñecer, desde o inicio do proceso formativo dos nenos e das nenas, a situación educativa de cada neno; van detectar as posibles eivas que haxa no sistema educativo e van poder poñer en marcha medidas correctoras que permitan reconducir, se é o caso, as carencias formativas que se poidan detectar xa a tan tenra idade, porque canto antes se faga é mellor. E é moito mellor poder avaliar e poder corrixir que non facer nada e mandalos a todos ao fracaso escolar, e ter a taxa máis elevada do fracaso escolar en España –en torno a un cuarto dos estudantes, Galicia o 16 %–. Dá a sensación de que vostedes o que non queren é estimular unha cultura de esforzo, de traballo, no conxunto do sistema educativo, que redunde no beneficio dos alumnos e que posibilite ter información dos alumnos para poder pór en marcha programas e proxectos que, precisamente, vaian orientados a reducir as debilidades que se poidan detectar. Por iso os escolares, os alumnos, son os principais beneficiarios, porque os resultados que se obteñan van posibilitar adoptar medidas de mellora. Mire, vostedes están alentando un boicot. Sorprendente. ¡Sorprendente! Vostedes están en contra, primeiro, de que as familias coñezan como evoluciona a aprendizaxe dos seus fillos. ¡Algo francamente sorprendente! E pídolle responsabilidade. ¿Por que lle pido responsabilidade? Porque mire, de non facerse, os prexudicados serán os nenos, as nenas e serán as familias, porque careceremos de ferramentas que complementen a avaliación continuada, que permitan e posibiliten implementar proxectos e plans de atención individualizada para poder mellorar as debilidades que se poidan detectar nestes procesos. Miren, pídolles –e xa remato, señora presidenta que empreguen as súas enerxías en algo máis positivo do que están facendo; que sexan responsables, porque están alentando un proceso que para o único que pode servir é para que o sistema educativo no seu conxunto teña menos información de como está a situación educativa dos nenos e das nenas e non se poidan poñer en marcha programas de apoio precisamente para aqueles alumnos e alumnas que teñan máis problemas educativos. Vostedes, en definitiva, están lanzando mensaxes que ao final a quen van prexudicar é aos alumnos. Primeiro, ao conxunto dos alumnos. E segundo, e especialmente, a aqueles alumnos...
Moitas grazas, conselleiro.
...que teñen máis debilidades formativas.
Moitas grazas.
E non facer esta avaliación é condenalos nese sentido. Moitas grazas.
Moitas grazas, conselleiro. Intervención dos grupos. Señora Iglesias. Grupo Mixto.
Grazas, presidenta. Quérolle recordar antes de nada que os nenos e as nenas en Galiza realizan co mestre ou coa mestra que corresponda unha avaliación continua que é a máis fiable, a menos agresiva, e que está funcionando moi ben. Non nos minusvalore, por favor. Avaliamos moi ben ás nenas e aos nenos, cos que convivimos diariamente e aos que coidamos e queremos. Iso por un lado. Por outro lado, son seis, señor conselleiro, as comunidades autónomas que ostentan competencias en materia de ensino e educación, que son esas seis comunidades absolutamente semellantes: Euskal Herria, Cataluña, Andalucía, País Valencià, Canarias e Galiza. Esta transferencia de competencias tivo lugar respecto das comunidades autónomas onde máis –dixo vostede antes– problemas políticos, sociais e educativos podería ter causado. O resultado de todo isto é que o chamado territorio MEC é residual, cuantitativamente pouco importante, e, dende o punto de vista político, de insignificante símbolo. Galiza é unha das comunidades autónomas que ten asumida unha competencia plena en materia de ensino e de educación, practicamente idéntica á de Euskal Herria. A Federación de ANPA galegas o que lle pide á Xunta de Galiza é que negocie a LOMCE co Ministerio, en función desas competencias e do acordo da Comisión bilateral que se firmou con Euskal Herria. Pídelle iso, solicita que siga o exemplo dunha comunidade que o fixo ben –neste caso o País Vasco– para intervir en contidos educativos ou en democratizar as decisións dos centros de ensino, como a regulación das funcións dos consellos escolares. O acordo acadado co País Vasco atinxe aos diferentes aspectos da nova lei, pero fundamentalmente atinxe este acordo ao dereito a regular o ensino da propia lingua sen que o Estado español teña o dereito a interferir nesa regulación, toda vez que recoñece explicitamente que é competencia da Administración educativa, neste caso vasca. E o recoñecemento tamén, por parte do Goberno central, do dereito que ten cada Administración educativa a regular como se xestionan os consellos escolares. De pasar estas reválidas polos consellos escolares cando tiñan capacidade de decisión, probablemente non chegaramos a este punto. Estes consellos escolares, segundo o acordo, xa non teñen por que ser só consultivos, segundo dispón a LOMCE, senón que, grazas ao acordo, terán que ter a capacidade decisoria que lles outorgue cada unha das administracións titulares das competencias en educación. A Federación de ANPA galega tamén reclama que se recoñeza unha maior participación dos consellos escolares na toma de decisións, pois as familias –argumentan– somos parte intocable da realidade educativa e a nosa presenza é tan necesaria e imprescindible como a da Administración, o profesorado e o alumnado. Segundo o artigo 27.7 da Constitución española, profesorado, proxenitores e, no seu caso, o alumnado intervirán no control e xestión de todos os centros sostidos con fondos públicos, nos termos que a lei así o estableza. Este mandato constitucional contén un papel activo da comunidade escolar para intervir na xestión e control dos centros, e non un pasivo, consistente só en sermos informadas ou consultadas. Este papel concrétase na figura do Consello escolar, pero os cambios que introduce a LOMCE nas súas atribucións baléirano de contido, resultando unha versión light que perde as súas funcións neurálxicas e relega o órgano a un plano meramente consultivo. Coa aprobación da LOMCE, os consellos escolares deixan de aprobar os proxectos, normas e programación xeral para só avaliar; deixan de decidir sobre a administración do alumnado e só informan; deixan de aprobar a obtención de recursos complementarios e só informan; deixan de fixar as directrices para a colaboración con outros centros, administracións locais e outros, e só informan. Esta lei outórgalle un poder absoluto aos equipos directivos, cuxo director, para máis inri, é escollido por Educación, e todas as decisións dependerán única e exclusivamente dun director escollido a dedo e non pola comunidade educativa. Cuns directores reis de taifas, investidos de poderes absolutos, que non terán que render contas a unha comunidade educativa á que representan, e reféns dos que os nomean, queda cercenado claramente o funcionamento democrático dos centros e a súa autonomía, relegando o Consello escolar a reunións que só ratifican as decisións dun director. En Ourense temos o triste caso –triste e escuro– do director do IES de Vilamarín, que actúa como se dun señor feudal se tratara; isto é o resultado da LOMCE. En canto á cuestión de regular o ensino da propia lingua, indicarlle que a Real Academia Galega acorda presentar recurso de amparo perante o Tribunal Constitucional contra a recente sentenza do Tribunal Superior de Xustiza sobre o previo recurso de casación relativo á sentenza do Tribunal Superior de Xustiza verbo do Decreto 79/2010 para o plurilingüísmo no ensino público non universitario en Galiza. A institución, a Real Academia, indica que o decreto vulnera o dereito fundamental á igualdade das persoas galegofalantes. Ademais, o texto do recurso sinala que dito decreto perpetúa a situación –¡isto é moi forte!– de inferioridade da lingua nacional, afondando nos prexuízos contra a mesma ao excluír taxativamente o seu uso nas materias de contido científico. Estes son os argumentos nos que está fundamentado o recurso de amparo presentado pola Real Academia. Primeiro. A Constitución e o Convenio Europeo dos Dereitos Humanos consagran o dereito fundamental á igualdade e a non sufrir discriminación por calesquera circunstancias persoais. Segundo. O dereito á igualdade, consagrado na Constitución, refírese a unha igualdade material, o que obriga aos poderes públicos a promovela, removendo os obstáculos que se interpoñan para acadala. Isto débese materializar en accións positivas de promoción das persoas ou colectivos historicamente marxinados. Terceiro. En materia de lingua, estas medidas de acción positiva acóllense baixo a denominación de normalización lingüística. Cuarto. O mandato a prol da normalización está legalmente fundamentado en: a)Artigo 3.3 da Constitución: "A riqueza das distintas modalidades lingüística de España é un patrimonio cultural que será obxecto de especial respecto e protección". b)O Estatuto de autonomía de Galiza establece no seu artigo 5.3 un claro mandato aos poderes públicos, que garantirán o uso normal e oficial dos dous idiomas, e potenciarán o emprego do galego en todos os ámbitos da vida pública, cultural e informativa, e disporán dos medios necesarios para o seu coñecemento. c)A Carta europea das linguas rexionais e minoritarias, subscrita polo reino de España no máximo nivel de compromiso, é que, segundo sucesivos informes do Comité de expertos, nunca foi enteiramente cumprida. Os compromisos formalmente adquiridos polo Estado español en materia de ensino están recollidos no artigo 8, e obrigan a ofrecer unha educación preescolar, primaria, secundaria, técnica e profesional garantida en lingua galega. d)A Lei de normalización lingüística, que insiste no dito mandato normalizador da lingua e o concreta en diversos ámbitos, nomeadamente o ensino. e)A propia xurisprudencia do Tribunal Constitucional ten establecido que ambas linguas oficiais...
Vaia rematando, por favor.
...deben ter unha presenza no ensino suficiente para garantir a consecuencia do obxectivo de igualdade. E quinto, e xa remato, o máis grave de todo, o máis grave gravísimo, é que o Decreto de plurilingüismo perpetúa a situación de inferioridade do noso idioma, abondando nos prexuízos contra el, ata mesmo excluílo das materias de contido científico. En Euskal Herria, onde chegan a acordos, a oposición e o Goberno, están facendo leis cun proxecto de país envidiable. Tomen exemplo, por favor, dende a Xunta de Galiza. Tomen exemplo nas leis que se están aprobando no País Vasco e nos dereitos que están acadando para os cidadás de Euskal Herria. Moitas grazas. Máis nada.
Grazas, señora Iglesias. Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego. Señor Pombo.
Grazas, presidenta. Señorías, señor conselleiro, o posicionamento do Bloque sobre o tema da LOMCE é claro e coñecido. Lembrará, señor conselleiro, que o noso grupo solicitou desde esta mesma tribuna a interposición dun recurso de inconstitucionalidade contra a LOMCE, por entender que a reforma educativa desta lei non está pensada para atender as necesidades reais da comunidade educativa galega, senón máis ben para conseguir obxectivos ideolóxicos e partidistas que nada teñen que ver cunha mellora na calidade da educación en xeral, nin da galega en particular. A LOMCE nós definímola como unha lei que vai contra a coeducación, que é unha lei privatizadora, centralista, que subvenciona centros segregadores, que elimina a xestión democrática dos centros, que reduce competencias do Goberno galego e que recorta mesmo dereitos do noso idioma. Lembrará o conselleiro que denunciei a falla de consenso na súa elaboración e a frontal oposición da comunidade educativa galega e de todo o Estado. Lembrará que o Grupo Parlamentario do BNG en decembro de 2013 reclamou deste Parlamento a interposición dese recurso de anticonstitucionalidade, porque a LOMCE invade competencias da Xunta en materia de fomento, promoción e ensino da lingua propia, artigo 5.3 e 27.20 do Estatuto. Invade competencias da Xunta en materia de regulación e administración do ensino, artigo 31. Lamentablemente, vostede e o seu grupo parlamentar, señor conselleiro, votaron en contra de defender as competencias propias, mais houbo outros gobernos que si defenderon as súas competencias, presentando recurso, entre eles Euskadi. Loitaron na defensa das súas competencias na liña que o BNG reclamaba neste Parlamento para Galicia. Loitaron porque a LOMCE vulnera competencias no tema das avaliacións, no tema da xestión de bolsas, no tema de currículos, no tema de condicións de acceso e admisión do alumnado, no tema da regulación da lingua propia –estou lendo o que dixen naquel momento–. Loitamos porque é unha lei que segrega estudantes, que fai unha xestión antidemocrática dos centros, que segrega estudantes segundo o rendemento académico, que pon problemas na admisión de alumnos, ou sexa, que está invadindo competencias nosas. O BNG denunciou e lamentou que o anterior conselleiro –e o actual parece que tamén– siga os ditados do señor ministro Wert, en lugar de defender as competencias educativas galegas para garantir que todos os galegos e galegas poidan ter un ensino público, galego, de calidade, laico, democrático e gratuíto. O BNG denunciou que o Goberno galego calara e siga calado ante a recentralización educativa do Goberno do Estado que impón fixar currículos nas materiais troncais, que deseña as reválidas centralizadas na primaria, en ESO e no Bacharelato para expulsar, para seleccionar e botar fóra do sistema educativo os sectores sociais máis desfavorecidos. O Goberno galego calou e cala, e encima convertese en abandeirado da aplicación da LOMCE, que é unha lei que vai contra a conformación plurinacional, pluricultural e plurilingüe do Estado español, que prima mesmo o descoñecemento da lingua propia. O Goberno galego calou diante da LOMCE dunha lei que reduce competencias educativas galegas e que impide moitas veces que se adapten as ensinanzas á realidade, á nosa historia e á nosa cultura propia. O BNG hoxe máis unha vez manifesta que Galicia debe aspirar a poder decidir nun eido tan importante como o da educación; poder regular e organizar o nosos sistema educativo sen interferencias.+ Hoxe estamos a valorar un acordo da Comisión bilateral Estado-País Vasco sobre a LOMCE. Hoxe comprobamos que o Estado recoñece de forma explícita que as transferencias autonómicas en materia de educación permiten definir ao Goberno vasco diferentes aspectos da LOMCE. Aínda que o señor conselleiro diga que non se negociou nada e que aos acordos entre o Estado e o País Vasco lles chame "entre ambas partes", o certo é que o País Vasco e o Estado, durante seis meses, negociaron, e o acordo é: Primeiro, que se recoñece a potestade do Goberno vasco á hora de definir o uso do euskera nos centros educativos, o que deberamos facer tamén nós con respecto ao galego; e aquilo de españolizar Cataluña e Euskadi parece que quedou un pouco apartado. Segundo, recoñece que é o País Vasco quen regula as relacións entre a dirección dos centros e os órganos de participación dos centros educativos, ou sexa, que os consellos escolares poden ter unhas competencias e poden participar neles profesorado e familias e decidir, e non ser nada máis que órganos consultores. Recoñece tamén as competencias do País Vasco sobre a regulación e admisión de alumnado na FP, universidades, etc. O Goberno do Estado, señorías, ao chegar a estes acordos, vén recoñecer que a LOMCE, efectivamente, invade competencias propias do País Vasco, e por medio deste acordo pretende evitar que a LOMCE sexa declarada anticonstitucional. País Vasco e Estado declaran que aínda seguen coas discrepancias, pero chegaron a un acordo. O BNG, desde logo, lamenta que o Goberno galego non recorrera esta lei por anticonstitucional, como fixo o País Vasco e como fan outras comunidades que representan máis da metade do alumnado do Estado, que seguen a denunciar o Ministerio, que segue traballando con improvisación, con precipitación e con imposición. No BNG, desde logo, hoxe seguimos a reclamar do Goberno galego, primeiro, que defenda as competencias de Galicia en materia educativa, coas ferramentas que considere oportuno. Segundo, que defenda os dereitos da nosa lingua no sistema educativo. Terceiro, que defenda o dereito a regular e ordenar o noso sistema educativo sen interferencias, e garantindo o funcionamento democrático do mesmo. Cuarto, que defenda as demandas da comunidade educativa galega, que, aínda que segundo o señor conselleiro parece que a LOMCE se implantou –en verbas del– "con bastante normalidade e con improvisación cero", a comunidade educativa galega ten moitas reclamacións que escoitamos nós moitas veces: reclama fondos para mellorar a calidade educativa na Galiza; reclama fondos para a posta en marcha desa famosa FP, que aínda non chegou nin un euro aos centros; reclama que os libros de texto escolares e o material sexa gratuíto; reclama mesmo a validez dos libros deste ano para o ano que vén; reclama medidas para evitar a crecente desgaleguización do ensino na Galiza; reclama que se recorra ante a implantación da LOMCE totalmente improvisada; reclama que tampouco se implanten as reválidas, unhas reválidas que se van implantar e que están pensadas para ir cara a un ensino competitivo, clasista e segregador; esas reválidas van clasificar os centros en primeira categoría e segunda categoría. Hoxe tamén se falou aquí da proba de avaliación de terceiro, e ao señor conselleiro eu pediríalle un pouco de responsabilidade, porque veu dicir aquí que o profesorado de primaria pasa a infantil, pasa a primeiro, pasa a segundo e pasa a terceiro e nos nenos non se detectan as dificultades. Hai unha avaliación continua que realiza todo o profesorado con esforzo e dedicación. Todo o profesorado sabe como está cada alumno, cada un deles; e o que sabe tamén é que non hai un peso, non hai un euro, para corrixir as deficiencias que se detectan, e hoxe vén aquí o conselleiro a dicir que esta proba é fundamental para detectar.
Vaia rematando, por favor.
Ou sexa que imos esperar anos e anos. Iso está detectado, o único que se precisa son recursos e respecto para o profesorado, para a comunidade educativa e para defender con orgullo e con dignidade as competencias propias do sistema educativo galego, porque desa maneira, señor conselleiro, seguro que toda a comunidade educativa galega llo agradecería, como agradecen os vascos o que están facendo os seus conselleiros pola súa educación no seu país. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señor Pombo. Grupo Socialista. Señor Docasar.
Boas tardes a todos. Señorías, señora presidenta, señor conselleiro. Como todos vostedes saben, hai pouco máis dun ano que temos en vigor esa famosa lei, a LOMCE; unha lei feita no seu día –como vostede sabe, señor Rodríguez– claramente de costas á comunidade educativa, xa que non se contou en ningún momento nin cos profesores nin coas familias nin cos sindicatos do ensino, nin tampouco cos profesores. Unha lei que só foi apoiada nas Cortes polo Partido Popular, por Rosa Díez e por Alvárez Cascos, e que contou co rexeitamento unánime do resto dos grupos parlamentarios, tanto no Congreso como no Senado. Unha lei que está –tamén se dixo aquí– mesmo recorrida ante o Tribunal Constitucional por cinco comunidades autónomas, por partidos políticos e por varios sindicatos do ensino. Unha lei –xa sei que non lle gusta ao señor Rodríguez que llo diga– que durará exactamente o que dure o Goberno do Partido Popular. Curiosamente, soubemos meses atrás que o Goberno de España e o Goberno de Euskadi asinaban un acordo bilateral, en pleno verán do ano 2014, para que determinadas cuestións que figuraban na LOMCE non foran exactamente de aplicación no País Vasco. Chámenlle vostedes como queiran a iso, pero dá a sensación de que iso se fai a cambio de algo. Un pode intuír o que, seguramente a cambio de que o Goberno vasco retire tamén ese recurso ante o Tribunal Constitucional. Vostedes saberán por que firmaron iso e para que. Ou tamén para que no País Vasco se aplique –curiosamente que o faga o Partido Popular– de maneira distinta –como acaban de dicir aquí– unha lei orgánica. O Grupo Socialista considera que as cuestións acordadas con Euskadi non foron precisamente temas menores, pois afectaban a temas certamente moi relevantes e que foron publicados nos boletíns oficiais do País Vasco e tamén no Boletín Oficial do Estado, por iso nós presentamos en pleno verán, xustamente despois do verán, no Parlamento galego, iniciativas similares ás que hoxe debatemos aquí no Parlamento. Entendía daquela o Grupo Socialista, e entende tamén hoxe, que o Goberno de Euskadi non facía outra cousa que defender os intereses dos seus cidadáns e cidadás, mais entendiamos tamén –con moita máis dificultade, iso si, señor Rodríguez– que o Goberno de Galicia non tivera feito algo semellante ao feito polo Goberno vasco. ¿De que estamos a falar realmente, señorías? Pois estamos a falar nada máis e nada menos que de dúas cuestións moi relevantes que o Goberno vasco conseguiu blindar negociando con Rajoy e Wert –insisto que eles saberán a cambio de que–, sen que o Goberno galego tivera o máis mínimo interese en facer algo similar aquí en Galicia. ¿Que blindaron os vascos nesa negociación co Goberno de España, señor Rodríguez? Pois blindaron o papel relevante dos consellos escolares; ese papel relevante que a LOMCE se encargou de borrar dun plumazo para convertelos en meros floreiros ao servizo dunhas direccións fortemente controladas e condicionadas. Eu xa dixen aquí –aínda que tampouco lles gustaba moito esta palabra– que iso ía permitir ter uns directores mangoneados. Sei que non lle gusta a palabra ao señor conselleiro, pero, efectivamente, dalgún modo se pretendía, vaciando de contido os consellos escolares, quitándolles competencias, ter un grupo de directores moi obedientes e moi afíns ao réxime de turno. E blindaron tamén o papel do euskera no sistema educativo de Euskadi. Como ven, señorías, dous temas de enorme calado que o Goberno vasco resolveu coa complicidade necesaria do Goberno de España, e tamén co silencio cómplice do Partido Popular aquí en Galicia. Por tanto, entendemos perfectamente os motivos, señor Vázquez, da súa interpelación no día de hoxe. Como entendemos tamén, perfectamente, o malestar da comunidade educativa galega co inicio das reválidas que emanan da LOMCE. Tamén sei, señor Rodríguez, que non lle gusta a palabra reválida. Póñalle vostede o nome que queira: reválida, control externo, proba –digamos– un pouco atípica, como queira chamarlle, pero a xente entende moi ben o que é unha reválida porque moitos de nós xa coñecemos o que isto foi no seu día, polo tanto é un tema que se identifica ben na comunidade educativa. Unhas reválidas que se farán en diferentes momentos da etapa educativa, agora toca 3º de primaria, máis adiante tocaría 4º da ESO e 2º de Bacharelato, co único fin de converter o sistema educativo nunha auténtica carreira de obstáculos dende idades moi temperás. Nesa carreira absurda de obstáculos, o Goberno de Galicia vén de anunciar hai uns días que se vai realizar aquí, nas próximas semanas, a reválida en 3º de primaria, na que está previsto que participen máis de 22.000 nenos e nenas de Galicia. Unha proba sen fins educativos e cuxos resultados servirán unicamente para fomentar a competencia entre centros e para cabrear a miles de familias que están pensando seriamente en non enviar ese día os seus fillos e fillas aos colexios de Galicia. Unha reválida totalmente absurda e inútil que terán que pasar eses 22.000 nenos e nenas de 8 anos. Ese tamén é un tema moi relevante, señor Rodríguez. Falamos de nenos de 8 anos, de 3º de primaria, de sometelos a esa presión totalmente absurda sen necesidade. Vostede antes dicía, e eu escoiteino con moita atención, que este é un tema para mellorar o sistema educativo. Moi ben, vostede logo entende que a día de hoxe os centros non teñen mecanismos para poder levar adiante controis, que o que fan os centros, que o que fan os profesores é, non sei... marcramé. Cando estamos facendo avaliacións nos centros, ¿que estamos facendo? Facemos avaliacións para despois tomar medidas, ¿ou para que pensa vostede que son as avaliacións continuas nos centros? Os profesores tamén se senten desgustados porque, dalgún modo, tamén se lles está faltando ao respecto, parece que non se confía neles. Para facer ese control e para mellorar o que haxa que mellorar, hai que facer unha proba externa, unha proba externa que se fai agora mesmo con medios do propio centro, pero xa veremos no futuro como se fai, xa se verá no seu día como se fai. E insisto, estamos a falar de nenos e nenas de 8 anos. Pensamos que o que vimos de expoñer é máis que suficiente para explicitar a posición do Grupo Socialista no día de hoxe. Exactamente a mesma, por certo, que expresou o pasado luns o noso máximo responsable en Galicia, o señor Besteiro, cando en medios de comunicación declarou tamén o que pensaba sobre esta proba da propia reválida. Teremos, seguramente, moitas ocasións nas próximas semanas de seguir falando desta lamentable situación posta en marcha polo Partido Popular. Por certo, señor conselleiro, vostede di que nos centros –e tamén se dixo hoxe aquí– vai haber moitas familias, seguramente miles de familias, porque os colectivos de pais e nais están presionando nese sentido, que ese día non van enviar os nenos aos centros. ¿Que van facer vostedes con esas familias? ¿Vanos castigar? ¿Vanos chamar á orde? ¿Que vai suceder? Se non van ese día a clase, ¿que sucede? Terán unha falta coma un día calquera e nada máis. Eu entendo que será así, e fálolle como director dun centro. Porque eu non vexo, como director dun centro, que máis se lle pode facer a un neno que ese día non vai a clase. Simplemente poñerlle falta, e punto. Teremos –insisto– moitas oportunidades de falar dese tema neste Parlamento seguramente nos próximos meses, e non quero rematar a miña intervención no día de hoxe sen denunciar de novo, señor conselleiro, que sete meses despois de implantar en Galicia a FP básica, unha desas novidades que emanan da LOMCE –e eu tamén llelo dixen o outro día nunha pregunta parlamentaria–, os centros educativos galegos seguen sen recibir no día de hoxe –e insisto, no día de hoxe, porque o comprobei antes de falar hoxe aquí neste Parlamento– un só euro para poñer en marcha a FP básica en Galicia. Vostedes falan moito da FP básica, falan moito dese tema que é novidoso, pero a día de hoxe o feito é que nin un só euro chegou aos centros para implantala en condicións normais. Xa non vou dicir que tampouco chegou ningún tipo de equipamento didáctico. Que non chegou, por moito que me diga vostede que non sei en que centro da Xunqueira, ou noutro lado da provincia de Lugo, se fixo non sei que obra de taller. Dáme igual. A día de hoxe, os centros educativos galegos implantaron a FP básica para miles de estudantes de Galicia sen recibir un só euro para financiar esa nova modalidade de ensino. Entendo señor conselleiro, que as cousas se poden facer moito mellor, e neste caso concreto creo que se está facendo de maneira moi insensata e moi improvisada. Facer novas leis, facelas en solitario e facelas a custe cero, é unha auténtica frivolidade. E quero rematar a miña intervención no día de hoxe lembrándome dun colectivo de nais e pais que mañá cumprira un mes que levan encerrados no Concello de Rois. Señor conselleiro, sei que é un tema que non ten que ver con este tema que hoxe plantexa o señor Vázquez, pero eu pídolle hoxe de novo, en sede parlamentaria, que temos un montón de familias que mañá cumpren un mes pechados nese Concello de Rois. Levan pedindo xustiza, levan pedindo un horario legal, un horario que sexa xusto para os seus nenos e para as súas nenas. Entendo que telos alí, sufrindo esta situación...
Vaia rematando, por favor.
...creo que non é o razoable. Polo tanto, pídolle unha vez máis, en sede parlamentaria, que vostede, que é unha persoa sensata, busque a forma de solucionar ese tema, porque non se pode ter as familias alí pechadas e sen resolver. E por certo, tampouco me gusta que vostedes intenten enfrontar a unhas familias con outras, a ver se dividindo as familias conseguimos o obxectivo que queremos. Polo tanto, entendemos, señor Vázquez, a súa interpelación, a súa preocupación con este tema. E o Grupo Socialista seguramente que en próximas semanas tamén teremos a oportunidade de traer a este Parlamento este mesmo debate. Moitas grazas.
Grazas. Grupo Popular. Señor Fariñas.
Moitas grazas, señora presidenta. Unha puntualización, señoras e señores deputados. Señora Iglesias, Euskal Herría, de momento, é algo intanxible a efectos da Constitución española. Polo tanto, implantar a LOMCE, aínda que é ambiciosa, en territorio francés, de momento non está plantexado. ¡Todo se andará!, pero de momento aínda non. En calquera caso, dicía vostede "recuperar a posición envidiable do País Vasco". ¿Con respecto a que, concretamente? ¿Con respecto a Galicia? Pero os datos son marabillosos. Se vostede fala da implantación, tanto na escola como na sociedade, do éuscaro comparado co galego, ¡vamos!, se é iso ao que se refiren, realmente non hai por onde collelo. ¿Cantos entenden o idioma propio da súa Comunidade Autónoma no País Vasco? Pois o 61 %. Comparado co 95,9 %, está bastante ben. ¿Cantos entenden ou falan o idioma? O 56 %. Bueno, comparado co 97,1 % tamén está bastante ben, é envidiable; pero envidiable para nós, ¡xa lles gustaría! ¿Cantas persoas empregan o castelán como lingua única en Galicia? O 49 %. ¿Cantos no País Vasco? O 72 %. Pode facer vostede a comparación por onde queira. O 14 % dos cidadáns vascos emprega como lingua única o éuscaro. En Galicia, iso está no 50,9 %; polo tanto, non sei en que situación é envidiable. Desde logo, nós estamos satisfeitos de que na nosa comunidade o idioma teña maior penetración que ningún outro idioma de ningunha comunidade autónoma española. O galego liderando, como corresponde a unha comunidade comprometida coa súa lingua, coa súa promoción e co seu uso por respecto aos seus cidadáns, nin máis nin menos. [[Aplausos.]] Hoxe empregouse aquí unha iniciativa a modo de escusa para falar de lo divino y de lo humano. Pero explicouno o conselleiro meridianamente ben. Estas cousas negócianse nas mesas de negociación, que están exactamente para iso, para negociar. Segundo o dicionario da Real Academia: "discutir as condicións nas que se ha realizar un asunto". Algúns preferiron levantarse, marchar para a casa coas mans baleiras. Galicia, responsablemente, a través dos seus conselleiros que tiveron a responsabilidade de negociar estas cuestións, sentáronse nas mesas e conseguiron que se apoiaran, que se incluíran, na tramitación posterior da LOMCE cuestións básicas para o sistema educativo galego. Esa é a responsabilidade duns gobernantes fronte á irresponsabilidade dos que volveron a casa coas mans baleiras; iso si, presumindo politicamente de que se levantaran dunha mesa. Pero tamén é certo, o único que conseguiron poñer en escena coa firma deste acordo bilateral é a capacidade de negociación, a vontade de negociar dun goberno do Estado que deixou ben claro que, aínda fóra das mesas de negociación, é capaz de chegar a acordos co resto das comunidades autónomas que están dispostas a chegar. E isto foi o que pasou exactamente co acordo bilateral que se firma coa Comunidade Autónoma do País Vasco. Nós, señoría, a realidade deste debate témola moi clara, porque pola banda da oposición non variaron as mensaxes desde que se empezou a discutir en profundos e abondosos debates que houbo nesta Cámara, tanto en Comisión como en Pleno, da aplicación e implantación da LOMCE, como posteriormente do seu desenvolvemento. E seguiremos discutindo. Pero vostedes nunca fan caso nin atenden aos datos e aos feitos que se plantexan desde a outra banda, que é o grupo que defende, o grupo que dá sustento, ao Goberno de Galicia. Nin tampouco a ningunha das comparecencias dos altos directivos da consellería, para saber cales foron as cuestións que se debateron e cales as que se conseguiron. Tanto ten, para vostedes é o mesmo, as posicións non cambian. Exerceron vostedes un papel de adiviños que cada día lles vai fallando máis. Malos adiviños, por non facer remedo do chiste famoso. Pero malos adiviños porque non deron nin unha. E ademais de non dar nin unha, tampouco fixeron ese papel de adiviños cando outras leis que funcionaron bastante peor que esta, que deron resultados catastróficos para os nosos educandos. Nese caso non fixeron vostedes de adiviños nin previron nada nin foron belixerantes. ¡Silencio absoluto coas outras leis! Sen embargo, con esta que si está a dar resultados, que cada día e ano tras ano demostra en todas as análises independentes que está dando un bo resultado, aquí hai que plantear un boicot ou unha insubmisión á aplicación dunha lei orgánica. Parece mentira, parece o colmo dos colmos –como diciamos de cativos–, que nunha cámara lexislativa esteamos a discutir sobre se se aplica ou non se aplica unha lei. Dende logo, iso demostra –ía dicir outra palabra– moi poucas ganas de falar do que é a democracia. En ningunha Cámara, señor García, de tradición democrática, en ningunha –colla vostede a que queira, Inglaterra, de fonda tradición–. Sería impensable que deputados de ningún dos dous bandos que poidan estar sentados á dereita e á esquerda [[Murmurios.]] nese Parlamento fosen capaces de poñerse en contra da aplicación de ningunha lei, ¡iso sería intolerable! Vostedes están plantexando unha insubmisión. Plantéxena, están no seu dereito. Pero tamén han quedar retratados concretamente, despois, como inimigos dunha proba que para nada é avaliadora, dunha proba que para nada vai figurar no currículo escolar do alumno, que para nada vai significar ningunha clasificación, ningún baremo nin ningún ránking. Quedou perfectamente claro e explicado. O único que vai aportar é datos, datos relevantes, señorías, moi relevantes, para algo que vostedes non foron capaces de conseguir, que foi a non-existencia duns números insoportables de fracaso e de abandono escolar temperán. ¡Esa é a verdadeira cuestión! Vostedes non o sabían porque non comprobaban os datos. Simplemente ese deixar pasar introducido nos colexios. E non coñezo ningún membro da comunidade educativa que non estivera sorprendido, cando menos, de que aquí pasara de curso todo o mundo sen ningunha tese que demostrara se estaba ben ou estaba mal. Así nos encontramos despois, ao final do ciclo, alumnos que abandonaron e fracasaron –que entre 25 e 38 anos hoxe temos máis de un millón deles–, que non ían ter nin teñen ningunha cualificación profesional acreditada, nin pedagóxica nin escolar, e grazas á LOMCE e á implantación da FP básica váiselles poder acreditar cun título. Esa é a realidade que temos encima da mesa. Pero vostedes queren derrogar. Xa antes de coñecer o borrador querían derrogar todo e presentalo no Tribunal Constitucional. Teñen dereito a facelo, pero non se esquezan dunha cousa, esta proba, que é unha proba complementaria á avaliación continua dos colexios, non representa nada do que dixeron vostedes aquí. É simplemente un elemento máis que nos vai permitir xulgar cales son as medidas de atención á diversidade que se poden aplicar e cales son as medidas de apoio, os programas de apoio, que se poden aplicar individualmente, a aquelas persoas que as necesiten, no seu momento e no seu tempo, e non a posteriori, cando ao mellor xa é tarde. E ademais vai permitir que as familias coñezan de primeira man ese informe e que poidan participar tamén no deseño das estratexias de mellorar do seu fillo ou filla. Iso é ao que se compromete a LOMCE, que para nada, señor Pombo, para nada é o que dixo vostede aquí. Defende como lingua vehicular, exactamente nas mesmas condicións, o galego e o castelán. As materias troncais obrigatorias, sobre as que ten disposición o Estado, representan o 50 %; e as específicas e as de libre deseño por parte da comunidade autónoma e dos colexios representarán outro 50 % como mínimo, señor Pombo.
Vaia rematando, señor Fariñas.
Co cal estamos falando dunha lei que vai ser favorecedora da mellora dos resultados, que vai ser favorecedora do non-abandono temperán e do fracaso escolar. E, señor Vázquez, permítame que lle diga, falou vostede de perversa e nefasta, seguidista e submisa. Exactamente iso podíallo aplicar vostede á lei que trouxo eses dereitos educativos que vostede reclamaba para a comunidade autónoma. Pero dende o Grupo Parlamentario Popular e desde o Goberno reclamamos eses dereitos educativos para os nosos educandos, para que saian preparados para afrontar a sociedade tal e como é. E para nada, señorías, é todo o que dixeron vostedes. Sigan sen facer caso, sigan sen atender. Ademais servirá tamén para detectar as eivas do sistema, que non queremos que lle suceda o que lle sucedeu ao anterior, que deu uns resultados nefastos. Afortunadamente, os organismos independentes que avalían o noso sistema están a dicir o contrario...,
Moitas grazas, señor Fariñas.
...que melloramos ano tras ano.
Moitas grazas.
Nada máis e moitas grazas, señora presidenta.
Réplica do señor Vázquez Díaz.
Señor Fariñas, a lei permitía perseguir a xudeus na Alemaña nazi; a lei permitía segregar os afroamericanos nunha democracia, na democracia americana; a lei franquista permitía perseguir os homosexuais. A desobediencia civil diante de leis inxustas non está soamente permitida en moitas constitucións, senón que é un deber de todo cidadán que se preze de tal. Nós pedimos a desobediencia da cidadanía contra as leis que atentan contra os seus dereitos fundamentais, e a educación é un dereito fundamental da cidadanía que se ve gravemente violado pola LOMCE. Polo tanto, nós fixemos unha pregunta moi concreta –isto é unha interpelación–. A nosa proposta será moi clara e rotunda, na moción do seguinte Pleno, pedindo a retirada fulminante das reválidas. A pregunta era se estaba disposto o Goberno galego a solicitar a constitución dunha comisión bilateral de cooperación –¡que cousa máis revolucionaria!, ¿non?– entre a Administración do Estado e a Administración galega para poñer en valor as especificidades do sistema educativo galego. Supoño que o noso país terá algunha especificidade no eido educativo. Supoño que –non sei– temos unha poboación dispersa –máis de 300 concellos–, unha lingua e unha cultura propias; temos unha fenda dixital considerable; temos uns recursos educativos determinados e limitados; temos unha realidade social, demográfica e xeográfica concreta. Non sei, poderían vostedes pedir sentarse co Goberno central e debater sobre algunhas cousas, tan sequera matices, pero non hai vontade de facelo. Vostede non ten nada que pedir, nada que esixir, señor conselleiro, e non parece que sexa demasiado descabellada a nosa proposta. En fin, o que si non podemos permitir é que se minta, e que se minta, menos aínda, desde a tribuna. Voulle ler o apartado 90 da LOMCE, por se non o ten claro: "Os resultados das avaliacións que realicen as administracións educativas serán postos en coñecemento da comunidade educativa mediante indicadores comúns para todos os centros docentes" –refírese á súa reválida, señor Rodríguez–. "O Goberno establecerá as bases para o emprego e acceso público dos resultados das avaliacións dos centros. O Ministerio publicará os resultados dos centros españois e dará a coñecer a información a través do sistema estatal de indicadores de educación". Estandarización, comparación e clasificación, díxeno claramente; dío o apartado 90 da LOMCE. Polo tanto, vostedes non deben de mentir e enganar a cidadanía. Vostede ten a obriga, como conselleiro de Educación, de dicir que van facer cando unha familia decida lexitimamente non someter os seus fillos á reválida. ¿Que lles van facer? Vostedes teñen que explicarlles aos docentes como teñen que actuar cando isto suceda, é a súa obriga como máximo responsable da Consellería de Educación. Pero é que non é soamente AGE quen está a dicir que os nenos e nenas non teñen que facer esta proba, dío a Confapa, as asociacións de nais e pais; dino os representantes dos traballadores, os sindicatos. E mente vostede gravemente, e degrada a función docente, cando fala de avaliación. Vostede non pode dicir que as familias que decidan libremente que os seus fillos non fagan a reválida carecerán de información relevante sobre o rendemento dos seus fillos. Pero ¿vostede que pensa que é un boletín de notas trimestrais que lles dan os docentes ás familias? ¿Vostede pensa que iso é un papel burocrático, que non di nada? Aí hai resultados cuantitativos, cualitativos, numéricos e observacións escritas por parte dos profesores.
Vaia rematando, por favor.
¿Vostede que cre que fai un profesor coas entrevistas individualizadas que fai coas familias, onde analizan persoalmente as dificultades dos seus fillos? ¿Vostede que pensa que fan os docentes cando fan as súas avaliacións diarias, os exames? ¿Cre vostede que as nenas e nenos galegos fan poucos exames? ¿Parécelle que fan poucos, que necesitan máis? Di vostede que a lei obriga, pero a pregunta importante é que vostede ten que aclarar e ten que dicirlles ás familias que teñen absoluta liberdade para facelo. A proba non está contemplada na programación xeral anual, non está contemplada no proxecto educativo do centro, non está contemplada no proxecto curricular dos centros –non pode estalo–. Polo tanto, serán vostedes os que teñan problemas legais cando un pai vaia a un centro e lle diga á dirección: ensíneme a páxina da programación xeral anual onde está contemplada a reválida que lle pasou ao meu fillo sen o meu consentimento. Iso é o que lle van dicir os pais a vostede...,
Moitas grazas, señor Vázquez.
...e vostede non terá resposta...
Moitas grazas. Ten a palabra, para pechar o debate, o conselleiro de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria, don Román Rodríguez.
Eu, en primeiro lugar, quixera dicirlle ao señor Pombo, ao señor Docasar e ao señor Vázquez que non poñan na miña boca palabras que non dixen e que vostedes interpretan. Dígano vostedes, pero non o poñan na miña boca. Eu estou a dicir –e repítoo– que a avalicación de 3º de primaria é unha proba xeral que vai reforzar o proceso de aprendizaxe e que vai reforzar a avaliación continua. Para nada dixen eses exabruptos que din vostedes. Se o queren dicir, dígano, pero non o poñan na miña boca. Aquí estamos vendo posicionamentos políticos respecto da LOMCE. Por certo, a LOMCE é unha lei democrática, señor Vázquez. As comparacións que fixo aquí vostede son odiosas. E tamén vexo este debate con certa perplexidade. Primeiro, pola enorme desmemoria que hai nesta cámara. Vostede falou de que a Xunta de Galicia debía reivindicar ante a LOMCE un trato diferenciado pola dispersión e polo idioma; xa o fixo. Xa o fixo, e vostede votou que non. Xa o fixo, e vostede votou, nunha PNL defendida por min, que non a que a LOMCE tivese en conta a dispersión demográfica. ¡Bastante desmemoria, señor Vázquez! Tamén vexo exceso...
¡Señor Ron!
...que se necesitaría un pouquiño máis de vergoña. Voulle dicir unha cuestión. Mire, esta proba é moi semellante á proba que se está facendo xa actualmente, con total normalidade, en 4º, a proba de avaliación e diagnóstico; unha proba –digamos– socialista. Faise con total normalidade, e o que vostedes critican agora non o criticaron antes. E voulles dicir que hai dúas coincidencias fundamentais e dúas diferenzas. ¿Cales son as dúas coincidencias? Primeira coincidencia. Non inflúe para nada na nota académica do alumno. Non inflúe nin a de 4º nin a de 3º. Segunda coincidencia. Avalíanse as mesmas competencias: comunicación lingüística e matemáticas; exactamente igual. Antes no había problema, agora si hai un gran problema. As dúas diferenzas que existen. A primeira diferenza: adiántase un curso. ¿Por que se adianta un curso? Para poder reaccionar antes en caso de que se poidan detectar, e se detecten, debilidades educativas ou formativas do alumnado. Adiántase un ano para reaccionar antes. Segunda diferenza: váiselles aportar ás familias un informe individualizado para que as familias teñan información concreta e precisa da evolución educativa dos seus fillos. Son as dúas diferenzas e as dúas coincidencias. Non sei, pregúntome sorprendido por que nunca se chamou a boicot ás probas de 4º de avaliación. [[Aplausos.]] Creo que vostedes están trasladando a súa posición política da LOMCE ao desenvolvemento simple e normal da LOMCE. Miren, nós o que queremos é claramente lanzar unha mensaxe de tranquilidade aos pais, aos titores, aos directores, aos docentes, ao conxunto da comunidade educativa. ¿Por que? Porque a proba é moi semellante á que se está facendo con total normalidade. Os centros xa están informados e se está reforzando a información. Estes días mesmo houbo reunións cos inspectores para que trasladen a información ás familias a través dos centros. A diferenza –como xa dixen–, dentro da continuidade, é que se dan resultados individuais por alumno e que se vai reforzar a información entre os titores e as familias. Eu quero deixar moi claro, para que non haxa confusión e non lle sigan vostedes dicindo mentiras á cidadanía –que quede moi claro–, que non haberá rankings nos centros nin tampouco haberá discriminación do alumnado, o que si haberá para as familias é información privativa para esas familias e para os centros. Estamos a falar de detectar debilidades para que os centros, a través doutros programas e doutros plans, poidan mellorar esas debilidades, porque nós vemos que esta é unha oportunidade para mellorar o sistema. Eu fágolles unha pregunta: ¿que hai de negativo? A min me gustaría que dixeran algún día que hai de negativo en que as familias dispoñan de máis información sobre as necesidades de aprendizaxe dos seus fillos para poder demandar melloras e para pór en marcha plans correctores das debilidades que poidamos detectar. Gustaríame que me dixeran que hai de negativo niso. O que si temos que ser, señorías, é responsables. Si temos que ser responsables e cada un ten que ser dono das súas palabras. E veremos como vostedes lle poden dicir a unha familia, sobre todo a aquelas familias que teñen nenos con necesidades educativas especiais ou que teñen nenos que van mal no proceso de aprendizaxe, que non se avalíen ou que non se reforce a avaliación continuada. Porque é sobre esas familias e sobre eses nenos sobre os que principalmente se vai actuar.
Moitas grazas, señor conselleiro.
E xa quixera rematar, señora presidenta...,
Non, xa rematou. Xa rematou, conselleiro.
...facendo un chamamento á responsabilidade, e, sobre todo, que reflexionen...
Xa rematou, conselleiro.
...e que non alenten campañas que van en contra da educación dos seus fillos.
Señor conselleiro, xa rematou.
Moitas grazas.
E o señor Ron... Suspendemos a sesión ata esta tarde ás dezaseis trinta, catro e media.
Reiniciamos a sesión coa seguinte interpelación. Interpelación de D. Abel Fermín Losada Álvarez e dous deputados/as máis, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre os resultados do concurso eólico promovido no ano 2010 no referido á construción de parques eólicos e aos investimentos industriais comprometidos
Para formular a interpelación ten a palabra don Abel Losada Álvarez.
Si, moitas grazas, señora presidenta. Señorías, señor conselleiro. Lamento que non estea o señor Castiñeira, porque onte, nunha iniciativa parlamentaria sobre chan industrial, preocupábase moito de se os deputados de Vigo neste Parlamento, do PSOE, iamos estar nalgún pesqueiro nunha rotonda. Era para que lle trasladen os seus compañeiros que non, non imos estar en ningún pesqueiro en ningunha rotonda. E, desde logo, nunca estivemos nin imos estar en ningún iate cun narcotraficante na ría. Paréceme que é importante que llo trasladen. [[Aplausos.]] Si, si, claro. É importante que llo trasladen, porque, como aquí eu procuro non facer campaña das municipais, pois gústame que non a fagan tampouco candidatos das municipais que parece que teñen algunha cuestión doméstica importante. Dicía George Orwell na súa obra 1984 que moitas veces, cando a publicidade e a propaganda son abrumadoras, ver o que temos diante dos nosos narices require unha loita constante. E iso é exactamente o que acontece en relación con esta interpelación que presenta o Grupo Socialista. Porque, sen ningunha dúbida, estamos falando dunha nova –ou non tan nova, porque o señor Feijóo leva seis anos gobernando nesta comunidade autónoma, seis anos e pico–, dunha nova realidade virtual. A verdade é que, vendo o que aconteceu en Castela-León, sabemos xa bastante ben como se iniciou o proceso da extensión das enerxías eólicas renovables na comunidade autónoma na época do goberno do señor Fraga Iribarne: discrecionalidade absoluta, ausencia de regras, favores, ex directores xerais de Industria que pasaban... Iso si que era unha porta xiratoria, pero era unha porta xiratoria non cara ao exterior, senón dentro do edificio da Xunta. Pasaban directamente da dirección xeral ao negocio eólico pero sen deixar a dirección xeral. En fin, ¿de que lles vou falar, señoras e señores do Partido Popular, que vostedes non saiban? –polos medios de comunicación, refírome, Deus me libre de insinuar calquera outra cousa–. Efectivamente, o Goberno presidido por Emilio Pérez Touriño no ano 2005 inicia un proceso que desde logo pretende organizar esta reasignación de factores produtivos. E, efectivamente, iníciase un concurso eólico, no que eu non vou negar –eu era xa deputado nese momento– que houbo diferenzas no Goberno. Tamén é verdade que en ningún momento ningún conselleiro do goberno de Emilio Pérez Touriño se pechou nun piso en Ourense para ameazar ao presidente Touriño, [[Aplausos.]] como lle aconteceu ao señor Fraga que parece que tiña un goberno de maioría absoluta, absolutamente cohesionado. Polo tanto, espero que o señor conselleiro e espero, sobre todo, que os voceiros do Partido Popular non veñan aquí a contarme o que aconteceu no Goberno bipartito, porque o vivín en directo e seino. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Si, si, a interpelación non vai diso, pero eu sei perfectamente o que pasou a partir do ano 2009. Pasou que por motivo estritamente ideolóxico... [[Pausa.]] [[Murmurios.]] Está claro que hai que sentirse satisfeitos da felicidade humana nalgún caso. Eu comprendo que o sorriso permanente forma parte da condición humana, e está ben, é incluso emotivo. Dicía que ese principio ideolóxico de alerxia á participación pública na actuación económica levou, sen ningunha explicación convincente e, por certo, ningunha explicación dada tampouco nas sentenzas xudiciais, a que se anula aquel concurso. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Las secretas es lo que tienen, es lo que tienen...
Señor García, non creo que necesite axuda o señor Losada para nada. [[Murmurios.]] Faga o favor, que lle parei o tempo, e continúe.
Agradezo o apoio de todos os deputados, incluso dos que sorrín constantemente. Dicía que se inicia un novo concurso, o plan eólico rexorde, industria... Eu creo que os que estabamos aquí na anterior lexislatura o recordamos, practicamente un "Pemex bis"; textualmente: "Este vai ser o plan industrial da industria do futuro en Galicia" –cítoo textualmente, máis o menos, non o teño aquí, pero era algo así–. Desde logo, eran 6.000 millóns de euros e 14.000 empregos. Iso si que era avasaladora propaganda. Contóunolo por activa, pasiva e absolutamente circunflexa, por todos os lados posibles. Despois disto, antes de que o señor Rajoy chegara ao Goberno de España os socialistas xa dixemos que calquera retraso ía ter un custo de oportunidade. Porque as condicións de financiamento nesa crise económica, que tamén os voceiros do Partido Popular din aquí que o Goberno bipartito non recoñeceu... Eu quero volver recordar que as primeiras medidas extraordinarias de apoio ao financiamento son dun consello da Xunta de xaneiro do ano 2008. Eu aínda tiven que oír hoxe, creo que foi ao señor Fariñas, outra vez que non foramos conscientes desa crise. Insisto, a ver se é posible fixar unha idea que é moi simple, alfanumérica: febreiro 2008, medidas excepcionais de financiamento ante as dificultades de financiamento das empresas galegas. Estou seguro de que o señor conselleiro, que coñecerá a historia do Igape, que neste momento preside, pode ratificar esta afirmación que estou dicindo aquí. Dixemos que con esas dificultades de financiamento calquera retraso era un perigo para as renovables galegas. Chamáronnos case "colectivistas de Alemania del Este", unha especie de Walter Ulbright pero pasado neste caso por Vigo –noutros creo que por Abegondo–. Certamente, producíronse esas dificultades de financiamento obxectivas, que estaban aí. Pero, a máis a máis, acontece outro feito. E o outro feito é que á chegada do señor Rajoy ao Goberno leva a adiante unha decisión política claramente plantexada polo Partido Popular, que é directamente bloquear o desenvolvemento das renovables porque os intereses económicos das grandes empresas enerxéticas españolas van por outro lado, van polo lado de remunerar fundamentalmente a produción daqueles sistemas que están xa amortizados e que, polo tanto, teñen un custo absolutamente baixo. Indubidablemente esta é unha opción política, deses que din gobernar para todos. Evidentemente para todos non gobernan. E hoxe, sen ir máis lonxe, mércores 6 de maio –eu sigo tendo o vicio de ler os periódicos e de cortar as páxinas; cortar as páxinas parece que era un vicio recoñecido neste Parlamento: "Los grandes fondos invierten 5.000 millones en el sector energético". Son os grandes fondos especulativos, que están exactamente comprando a prezo de saldo esas instalacións fotovoltaicas e eólicas que indubidablemente, como calquera nova tecnoloxía, sen apoio público non son aínda viables financeiramente. E a grandes rasgos este é o escenario, este é o percorrido. Bueno, señor conselleiro, a partir de aquí xa entra vostede en escena, é nomeado conselleiro no segundo goberno do señor Feijóo, e continuamente, tanto en pleno coma en comisión, vostede dinos que o 83 % creo recordar, ou o 87 %, dos plans industriais e dos desenvolvementos eólicos continúan adiante. Cóntannos tamén unha serie de investimentos industriais. A verdade é que teñen unha certa dificultade obxectiva de escritura, porque todo iso que nos contan por tradición oral –que está moi ben, pero, como vostede sabe, cando soamente as civilizacións se basean na tradición oral fanse moito máis vulnerables– nós pedímolo polo artigo 9, por escrito, e non hai forma. Non sei se teñen máis sorte os outros grupos da oposición, por algunha información intercambiada. Paréceme que tampouco; é dicir, non é unha discriminación cara ao Grupo Socialista, o cal tranquilízame. Entón o único que queremos, señor conselleiro, máis alá de que nolo conte aquí, é que nolo dea por escrito, que nos dea por escrito fundamentalmente –insisto os plans industriais, porque os muíños é evidente que non están. É certo que vai moi adiantado todo o procedemento administrativo de construción, probablemente xa tanto os piares coma as aspas están almacenados nalgunha empresa –non sabemos tampouco cal é–, prestos a instalarse. Pero a verdade é que, dende que goberna o señor Feijóo e presentou o Plan Re-Xurde eólico 2010, non se instalou un só megavatio eólico procedente deste plan. ¿Que acontece, señor conselleiro?, como seguro que vostede sabe. Acontece que o escenario a nivel europeo muda moi rapidamente, e acontece que tanto os mecanismos de evacuación de enerxía, como as propias redes de evacuación de enerxía, como a propia necesidade de cumprir os obxectivos Europa 20-20-20, fan que o Goberno de España teña que corrixir en certa medida ese ataque furibundo e directo ás enerxías renovables. E, efectivamente, preséntase o Plan de transporte de enerxía eléctrica 2015-2020 e, ¡oh, sorpresa!, polo menos un terzo deses...
Vaia rematando, por favor.
Vou rematando, señora presidenta. Polo menos nun terzo deses megavatios que se ían instalar case ao 100 % temos un problema, dende o 66 % ao 87 %, é dicir, hai un 23 % de megavatios eólicos que me encantaría, señor conselleiro, que vostede nos dixera aquí por onde os vai evacuar, unha pregunta bastante sinxela. Porque –insisto o Plan de transporte de enerxía eléctrica 2015-2020 non o considera. Non o considera, porque o señor Nadal e o propio Ministerio saben perfectamente que non se van facer, aínda que vostede persevere aí no erro con esta cuestión. Pero hai aínda outra cuestión máis. Hai unha planificación enerxética horizonte 2020 froito da presión da Unión Europea, e fíxese se a presión debe de ser grande que ata o señor Cañete, un paradigma de ecoloxista, dixo que era necesario potenciar un pouco as renovables en España. Claro, despois dun frenazo de auténtica hostia, pois evidentemente algo había que facer diante dos europeos. [[Murmurios.]] Retiro o de hostia se fai falta, señoría.
Señor Losada, no segundo turno.
Moi ben. Moitas grazas, presidenta.
Grazas. Ten a palabra o conselleiro de Economía, o señor Conde López.
Señora presidenta. Señor Losada, señores deputados, moi boas tardes. A verdade é que eu veño esta tarde aquí loxicamente a falar dos resultados do concurso eólico, tal e como plantexa a interpelación. E o que lle pediría en primeiro lugar ao portavoz do Grupo Socialista, ao señor Losada, é que centremos o debate. Eu creo que non aporta nada, señor Losada, vir aquí a falar de insinuacións, a falar de determinadas cuestións. Eu non sei se vostede fala para o seu grupo, pero eu creo que vimos aquí a falar para os galegos. E, polo tanto, eu creo, señoría, que se ten algo que dicir, que concrete con nomes e apelidos. Se considera que ten contido político, que o deixe nesta Cámara; e se considera que ten contido penal, ten os xulgados para remitir as cuestións que considere oportunas. [[Aplausos.]] En calquera caso, señoría, eu vou intentar centrarme no debate, vou intentar centrarme no contido da interpelación. Eu non tiña pensado falar do pasado, sinceramente. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Pero se vostede me invita a falar do pasado, eu simplemente lle vou aclarar con toda a cordialidade, con toda tranquilidade, que o seu Goberno bipartito aprobou dous concursos eólicos declarados ilegais, e un terceiro que tivo que ser anulado. Esa é a realidade. E voullo recordar. A resolución dos parques eólicos singulares do ano 2007, de 300 megavatios, foi anulado polo Tribunal Superior de Xustiza de Galicia. O concurso eólico do ano 2006, por 2.325 megavatios, foi anulado, como ben sabe, pola Lei 8/2009, que foi validada polo Tribunal Superior de Xustiza de Galicia. E o concurso de parques eólicos e empresariais do ano 2006, por 565 megavatios, foi unha convocatoria declarada contraria a dereito. Polo tanto, señoría, eu creo que o seu balance dende o punto de vista do Bipartito non avala a súa intervención inicial. En calquera caso, eu creo que debemos de centrarnos no contido da interpelación. E eu o que lamento é a falta de coherencia, neste caso, do Partido Socialista. [[Aplausos.]] Señor Losada, hai dúas formas de facer política: con xestos ou con feitos. En ambos casos, a demagoxia mostrada polo Partido Socialista entendo que é máxima. Porque, mire, na política de xestos vostedes entenderon que regalar bombillas ou quitar a garabata era suficiente para conseguir eficiencia enerxética. Eu non vou entrar na política de xestos. A min o que me parece máis grave é a política de feitos do Partido Socialista no eido enerxético. Porque vostedes, señoría, promoveron un crecemento desordenado das enerxías, con aposta clara [[A señora Gallego Calvar pronuncia palabras que non se perciben.]] polas menos eficientes, que deixou...
Señora Gallego, ten unha chamada á orde, e faga o favor, que non ten a palabra. ¡Faga o favor! [[Murmurios.]] Faga o favor, que terá que responder o conselleiro. Bueno, pois faga o favor... [[A señora Gallego Calvar pronuncia palabras que non se perciben.]] Paréceme moi ben. Continúe, conselleiro.
Reitero que a política de feitos do Partido Socialista foi promover un crecemento desordenado das enerxías, con aposta clara polas fontes menos eficientes, que deixou nunha situación economicamente insostible a situación deste país. Eu non sei se vostedes, o Partido Socialista, se senten orgullosos do modelo enerxético que case nos leva á bancarrota. Eu simplemente lle recordo –e eu creo que é un dato bastante significativo– que se o Goberno do Partido Popular en Madrid non tomase medidas, cada ano, señoría, cada ano, teriamos que asumir dun déficit de 10.500 millóns de euros. Esa é a realidade. Polo tanto, señorías, [[Murmurios.]] a política enerxética actual responde loxicamente...
Señor Gallego, ten unha chamada á orde.
...a ese crecemento desordenado, que promoveu unha suba acumulada do 70 % na factura da luz e, como saben, tamén acadou unha potencia eléctrica dez veces superior por riba do que aumentou a demanda. En definitiva, señorías, unha política enerxética que necesitaba unha resposta e unha realidade. Eu simplemente, xa que fixo pouca referencia á política enerxética deste goberno, na que fixo si lle vou trasladar a política que estamos a desenvolver. É unha política moi sinxela, señor Losada, baséase no realismo. Un realismo para garantir que os parques eólicos se poidan tramitar, un realismo para permitir que os parques eólicos que non sexan rendibles deixen paso aos que si o sexan, e un realismo para poñer tamén en disposición do noso sector que teñan todas as opcións posibles para que efectivamente poidamos en Galicia recuperar o liderado. En definitiva, a nosa fortaleza, señoría, son a eficiencia e son os avances realizados na tramitación. E como vostede sabe, este goberno, efectivamente, para impulsar o desenvolvemento da enerxía renovable, e particularmente da enerxía eólica, promove unha subasta para asignar unha retribución específica para 500 megavatios, que é unha forma de revitalizar o sector eólico en España. E os nosos parques terán unha oportunidade, efectivamente, de demostrar que, grazas a súa eficiencia, e grazas a que efectivamente se realizou e está avanzada a súa tramitación, poderán ter oportunidade, efectivamente, de optar a esa remuneración adicional. Serán os novos parques eólicos máis eficientes e serán aqueles que teñan capacidade para repotenciar os que teñan esa oportunidade de poder optar a esa retribución. En definitiva, señoría, nós, dende o Partido Popular, estamos desenvolvendo unha política eólica, efectivamente, para adaptarnos a unha realidade, que é unha realidade que necesariamente tiña que corrixir esa política desordenada. Recórdolle: 10.500 millóns de euros era o compromiso de déficit que herdou o Partido Popular. Había que corrixir ese déficit. No ano 2014 pecharemos cun pequeno superávit dentro do que é o balance enerxético; polo tanto, corriximos ese desvío de 10.500 millóns de euros anuais, que foi o compromiso e a herdanza que vostedes deixaron. E a partir de aí, como lle dicía, efectivamente, nós temos un compromiso para poñer en disposición os nosos parques para que poidan construírse, que ese é, efectivamente, o obxectivo. E estámolo a facer dunha forma moi sencilla. A min gustaríame, señor Losada, que me dixera en cales dos principios cos que está a actuar este goberno vostede non está de acordo. Mire, nós estamos traballando para dotar os nosos promotores dun marco legal estable –dígame vostede se non está de acordo–, para flexibilizar e abaratar os custos de execución dos parques, axilizar a tramitación administrativa e estimular a mellora tecnolóxica. Eu non sei se en calquera destes catro principios vostedes non están de acordo. E tamén me gustaría saber se non están de acordo coa aplicación do canon eólico, un canón eólico que, grazas a este goberno, está a permitir que os galegos se beneficien xa dun ingreso de preto de 120 millóns de euros derivado do pago do canón eólico polo impacto medioambiental que xeran os parques eólicos. Polo tanto, gustaríame saber en cales destes principios vostedes non están de acordo, salvo que vostedes o que pretenderan era que este país tivera que asumir ano tras ano eses 10.500 millóns de euros de déficit enerxético que vostedes deixaron comprometidos, señor Losada, comprometidos. En calquera caso, este goberno está a actuar, e estamos a actuar con medidas concretas: esa Lei 8/2009, que permitiu, efectivamente, desenvolver este novo concurso; que introducimos unha serie de melloras para reducir o 92,5 % do importe de transmisións patrimoniais; que, efectivamente, estamos posibilitando a renuncia dos megavatios por motivos de rendibilidade ou viabilidade económica; que estamos desenvolvendo un decreto de repotenciación para, efectivamente, facilitar toda a tramitación administrativa dos parques que se queiran repotenciar; e, como sabe, tamén iniciamos a tramitación do plan sectorial, que ten como obxectivo racionalizar e actualizar o mellor eólico de Galicia. En definitiva, señorías, este goberno autorizou a instalación de 44 parques eólicos, cunha potencia total de 639,40 megavatios. Isto supón que todos estes parques xa están en disposición de ter unha tramitación administrativa avanzada para optar a esa retribución específica da subasta que o Goberno pon en disposición para revitalizar o sector eólico. Polo tanto, o obxectivo deste goberno é moi sinxelo: adaptarnos á realidade, unha realidade marcada polas exixencias, loxicamente, de corrixir o déficit de tarifa. E nestes momentos, grazas á tramitación administrativa que estamos a impulsar, e grazas a que temos os parques máis eficientes, o noso sector ten a posibilidade de optar a esta subasta de 500 megavatios que esperamos que, efectivamente, garanta a posta en marcha de parques eólicos en Galicia, que é o noso único obxectivo derivado do sector eólico. Moitas grazas.
Grazas, señor conselleiro. Intervención dos grupos. Polo Grupo Mixto, a señora Martínez.
Grazas, presidenta. Boa tarde a todas a e a todos. Boa tarde, conselleiro. Eu, despois de escoitar o conselleiro, e despois de repasar as informacións que a Xunta daba no verán de 2010 sobre o que ía supoñer o novo concurso eólico, e sabendo que estamos diante dun goberno serio e solvente, honrado e eficiente, que, coma ninguén, anticipou os efectos da crise, podemos asegurar que somos os campións da enerxía eólica, e estamos recollendo réditos de investimentos de I+D+i que o noso preclaro presidente Feijóo soubo impoñer ás empresas adxudicatarias do concurso. E a cousa non era nada doada para Núñez Feijóo. Un ano antes, en agosto de 2009, o amado líder –e non me refiro ao meu alcalde, señor Caballero, senón ao amado líder do Partido Popular, que nos coida e goberna– tivo que anular a chafallada que fixera o Bipartito para, segundo palabras do propio Feijóo, impedir a participación pública nos parques eólicos. Todo o público é a principal preocupación do noso presidente, e a participación pública nos parques eólicos, como todas e todos sabemos, é a maior barbaridade da maldita herdanza do Bipartito. E a transparencia foi total, o 5 de agosto de 2009 tiveron que saír en rolda de prensa e explicar que a decisión de revogar o concurso polo que se adxudicaron provisionalmente 2.300 megavatios se tomou porque, segundo informes xurídicos, o proceso presentaba tachas graves de legalidade. Por iso –apuntou o entón conselleiro de Economía e Industria– sería unha grave irregularidade manter o proceso anterior, ante o que o Goberno galego trata de outorgar seguridade xurídica á adxudicación de megavatios. Grazas á clarividencia, valentía, rigor e eficiencia de Núñez Feijóo e o seu goberno, en só un ano, en agosto de 2010, xa estaba todo disposto para facer do concurso eólico o piar do desenvolvemento de Galiza e arranxarnos o futuro a todas e todos. No emprego, fronte aos 2.000 empregos que creaba a chafallada do concurso eólico do Bipartito, a Xunta de Feijóo puido anunciarnos 12.000 empregos no eólico, 5.635 en agricultura, gandería e pesca, 5.383 en servizos, 4.180 noutras industrias, 2.475 na construción e 1.580 en I+D+i. En innovación, fronte ás trapalladas do Bipartito con Ortega, Gadis, Feiraco, parques singulares..., as propostas innovadoras de 2010 priman as iniciativas relacionadas coa enerxía, con 7.428 millóns de investimentos –producións de aeroxeradores, plantas de biogás, biocombustible, electrolineiras, fábricas de compoñentes... Os plans asociados ao plan eólico de 2010 promoven actividades industriais, como a reciclaxe, descontaminación industrial, fabricación de leds ou melloras nos procesos do motor, téxtil e TIC. Tamén hai plans asociados vencellados ao servizos, mellorando medios, construíndo depuradoras ou ampliando parques empresariais. E mesmo no sector primario, desenvolvendo o rural e o forestal; e ata na construción, obtendo incluso vivendas de protección oficial a cambio de megavatios. Todo isto debémosllo a Feijóo, que ademais librou a Galiza do desastroso intervencionismo público. E fronte ao 14,5 % de participación da Xunta nos parques eólicos deixou á iniciativa privada que se producise libremente para permitir que os mercados fagan o que mellor saben facer, que é garantir a prosperidade e resolver os problemas da xente do común. Clarividencia, valentía e rigor son as grandes virtudes de Feijóo, que fixeron posible a milagre, sen esquecer a honradez e limpeza que exixe a calquera que queira achegarse a el, e a exemplaridade que irradia a toda a Administración autonómica e ao conxunto da sociedade. Grazas ao Partido Popular e ao goberno valente, capaz, eficiente e honrado, somos os campións da enerxía eólica e estamos recollendo réditos en I+D. Estou por apostar que a pila eléctrica que acaba de presentarse nos Estados Unidos, a Tesla Powerwal, que seica vai permitir cortar os cabos da subministración eléctrica e romper co oligopolio, é unha consecuencia do empeño e o compromiso de Núñez Feijóo co I+D+I. Debería chamarse "pila Núñez Feijóo", pero xa sei que a modestia proverbial do noso presidente vaino manter en segredo por moito tempo. Aínda que a maldade do Bipartito se aproveite da modestia noso noso presidente e do seu goberno, estou segura de que a Xunta vai dar na segunda quenda respostas ás insidiosas preguntas da interpelación, sen chantarlle nos fociños os logros do Plan eólico 2010. ¡Que fermoso sería que as cousas fosen como nolas conta a propaganda do Partido Popular! Sería bo para todo e non só para os [...] [[Por orde da señora presidenta, e ao abeiro do artigo 106.3 do Regulamento, retírase esta expresión do Diario de Sesións.]] , como, por exemplo, o señor Tellado, que hoxe nos deu unha auténtica lección de [...]. Pero non, nin postos de traballo nin legalidade nin I+D+i nin farrapos de gaita, propaganda, propaganda, propaganda e submisión a Gas Natural. As tachas graves de legalidade e a grave inseguridade xurídica do concurso eólico do Bipartito eran unha mentira. Non o digo eu, dixérono os tribunais. Fronte a compromisos de proxectos complementarios e asegurados polos adxudicatarios de concursos eólicos con avais, agora temos xustificacións de investimentos feitos por Gas Natural ao xeito de certificación de transformadores vellos coma novos –xa saben do que falo–. Fronte ao 14,5 % de participación da Xunta na produción eólica, agora todo para o beneficio privado. Fronte á repartición entre un número alto de promotores, incluíndo as formas de economía social, como as cooperativas, agora todo para Gas Natural por medio de Fenosa Wind Todo o demais é propaganda, propaganda e propaganda. O resultado é outro ben distinto do prometido a todo bombo para agochar a cacicada de anular o concurso eólico do Bipartito. O sector eólico galego ocupaba unha posición de privilexio no Estado, referencia en enerxía xerada e potencia instalada. O sector eólico galego foi quen máis aportou ao sistema eléctrico de 2006 a 2010, segundo os datos da rede eléctrica. Só Castela-A Mancha, con máis potencia instalada, podía competir entón co vento galego. Pasado o tempo, o sector eólico galego estancouse mentres Castela-León e Andalucía experimentaron un crecemento sen precedentes. As navalladas do Goberno amigo de Madrid coa eliminación das primas ás renovables de 2012 non fixeron máis que aumentar a parálise do sector eólico na Galiza. Pero malia o ministro Soria e a súa reforma para favorecer a estafa do déficit tarifario, do que xa se ten falado moito aquí, existe unha enorme diferenza entre a evolución do sector eólico na Galiza e nas outras comunidades. A diferenza márcaa a parálise do concurso eólico posto en marcha polo goberno de Núñez Feijóo nada máis chegar á Xunta. Un concurso eólico, o de 2010, que ao igual que as políticas do Goberno español, vai contra os empresarios galegos e está feito á medida dos intereses do oligopolio eléctrico; en especial, dos intereses de Gas Natural-Fenosa. O resultado foi que a actuación da Xunta, unida á do ministerio do señor Soria, paralizou o sector eólico en Galiza. Golpe a golpe, dende a anulación do concurso do Bipartito, a suspensión das primas ás renovables frearon o seu desenvolvemento. Todo responde ao mesmo, ao seu xeito de facer o que vostedes chaman, ilexitimamente, política. Porque a política é unha actividade moi nobre que nada ten que ver co negocio en que vostedes a converten. Xa llo dixen máis dunha vez, vostedes non fan política, vostedes fan negocios, negocios para si mesmos, negocios para poder utilizar as portas xiratorias, negocios para o Partido Popular, negocios para os testaferros dos seus amigos, negocios para os oligopolios e negocios para as grandes empresas, negocios para todos menos para os galegos e para as galegas, negocios que nunca son limpos. Máis nada e moitas grazas.
Moitas grazas. Señora Martínez, independentemente doutras cuestións, xa lle dixen que non ía tolerar cualificativos ofensivos a ningún deputado. Polo tanto, aquí hai deputados e deputadas elixidos democraticamente. Polo tanto, pídolle que o retire, e ten unha chamada á orde. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Mentres non varíe, non variou. Polo Bloque Nacionalista Galego, ten a palabra o señor Jorquera
Pódese dicir supporter.
Aínda non lle dei a palabra, pero...
Non escoitei. Señor Jorquera, ten a palabra.
Grazas, señora presidenta. Conselleiro, deputados e deputadas, en múltiples debates nesta Cámara temos denunciado o espolio enerxético de Galiza, un concepto, por certo, cuñado polo señor Víctor Moro, nada sospeitoso de pertenza ao BNG. Galicia produce o dobre da electricidade que precisa para as súas necesidades de consumo interno, o sector enerxético ten en Galiza un valor estratéxico, representa arredor do 8 % do noso produto interior bruto, ademais de ser un importante factor na produción industrial. Trátase, ademais, dun sector con fortes potencialidades de crecemento de existir un marco acaído para o seu desenvolvemento. Mais, historicamente, Galiza tivo que apandar cos custos sociais e ambientais desta especialización produtiva, e apenas recibiu réditos do aproveitamento destes recursos ao estarmos sometidos a un marco regulatorio e tarifario único para o conxunto do Estado español e ás decisións adoptadas por empresas eléctricas que actúan en réxime de oligopolio a través dos seus centros de decisión fóra de Galiza. E resulta, señor conselleiro, que no sector das enerxías renovábeis tiñamos unha oportunidade de tronzar esta situación, de aproveitar as extraordinarias potencialidades de Galiza neste eido para que fose un motor de desenvolvemento do noso país. Pero, de novo, a irresponsabilidade e a submisión do seu goberno saíulle moi cara a Galiza. Irresponsabilidade pola decisión do señor Feijóo, nada máis ser investido presidente, de anular o concurso eólico do Bipartito, unha decisión sectaria e caprichosa. O goberno do señor Feijóo xustificou aquela decisión pola suposta ilegalidade, grande pecado da participación pública que se contemplaba naquel modelo. Algo desmentido –diga o que diga vostede, señor conselleiro– polo propio Tribunal Superior de Xustiza de Galiza, que avalou a súa legalidade. E a anulación daquel concurso trouxo consigo unha perda de tempo funesta para o desenvolvemento da enerxía eólica de Galiza, e provocou que os novos proxectos se visen afectados de cheo polos cambios regulatorios introducidos polo goberno de Rajoy. E isto enlaza coa segunda cuestión, señor conselleiro: a submisión do seu goberno, unha submisión que, como dicía, lle está saíndo moi cara a Galiza. Mire, os cambios regulatorios introducidos polo Goberno Rajoy –como ben di o grupo autor desta interpelación– provocaron un cambio de modelo á medida dos intereses das grandes eléctricas. E a consecuencia foi decretar o parón das renovábeis utilizando como pretexto o déficit tarifario, ao que dedicou vostede grande parte da súa intervención, coma se fose ministro de Industria e non conselleiro de Industria da Xunta de Galiza. Mire, o déficit tarifario é o timo do século. ¡A ver se se entera, señora conselleiro! Porque o déficit tarifario é un déficit artificial xerado pola Lei do sector eléctrico do Goberno Aznar para engordar as grandes eléctricas, esas mesmas compañías eléctricas que logo fichan os ex ministros para incorporalos aos seus consellos de administración. Seica a tarifa eléctrica non cobre os custos de produción, esta é a base do déficit tarifario. ¡Claro!, ignorando que estes se calculan a través dun peculiar sistema de fixación de prezos no mercado maiorista, no que o prezo se establece a partir das últimas fontes de xeración que entran no sistema, ¡curiosamente as máis caras!, xeralmente o gas e o carbón. Un sistema que, por exemplo, provoca os denominados "beneficios caídos do ceo", pois estes prezos rexen tamén para a enerxía nuclear, para a enerxía hidroeléctrica, pese a ser moito máis baratas dado que os investimentos están de sobra amortizados. Un sistema tamén, señor conselleiro, que ignora que, ademais, as eléctricas o que presuntamente deixan de gañar por un lado gáñano polo outro. Porque resulta que as empresas xeradoras e as empresas distribuidoras de electricidade están nas mesmas mans. En definitiva, e como dicía, o timo do século, a estafa do século, para engordar as grandes compañías eléctricas. E para combater este presunto e inventado déficit tarifario, decrétase o parón das renovábeis, ignorando que as enerxías renovábeis contribúen a reducir as emisións de CO2, contribúen a reducir a dependencia dos combustíbeis fósiles, que xeran actividades de alto valor engadido, que contribúen, en definitiva, a modificar o modelo produtivo, apostando por un modelo máis sostíbel, non só no eido medioambiental, tamén no social, dado que xeran emprego de calidade e actividades que aportan coñecemento e valor engadido ao proceso produtivo. E o seu goberno, señor conselleiro, foi cómplice de todo isto. Permitiu que os cambios regulatorios invadisen e anulasen na práctica as nosas competencias. Permitiu a condena dun sector no que Galiza ten extraordinarias potencialidades e que podía ser un sector estratéxico para o noso país. Permitiu incluso isto pese a que se estaba penalizando e deixando en ridículo o propio canon eólico establecido polo Goberno Feijóo, porque a nova regulación penaliza a creación de tributos autonómicos e contempla a posibilidade de repercutilos na tarifa que pagan os consumidores. ¿E cal é a consecuencia de todo isto, señor conselleiro –dado que vostede apela a unha política de feitos e non de xestos–? Falemos de feitos: o fiasco das renovábeis do seu goberno, señor conselleiro. Mire, en novembro de 2010, o seu predecesor, o señor Javier Guerra, referiuse ao concurso eólico do seu goberno, do Goberno Feijóo, como o maior plan industrial da historia de Galiza. Dixo que, segundo el, facendo un cálculo conservador –algo lóxico tendo en conta de quen vén–, os investimentos ían elevarse aos 5.953 millóns de euros. Isto foi o que dixo, está escrito, señor conselleiro. E que se ían crear 13.200 postos de traballo –está escrito, señor conselleiro–, 8.000 deles ían ser empregos indirectos, e 3.166 directos ou vencellados aos plans de industrialización asociados. Si, escoitou ben, 3.166, ¡auténtico cálculo de precisión! ¿E cal é a realidade, dado que vostede apela aos feitos? Que en vez de 13.200 empregos, creáronse 1.800, o 13 % do emprego anunciado. E que só se investiron 850 millóns de euros, un ridículo 14 % do total anunciado. Feitos, señor conselleiro. Miren, os feitos son que en 2008 Galiza estaba á cabeza en produción, e era a segunda comunidade en potencia instalada, detrás de Castela-A Mancha. Agora Castela-A Mancha supéranos tamén en produción. Castela e León supéranos tamén en potencia instalada. E en Andalucía, nos últimos anos, instalouse cinco veces máis potencia que en Galiza. E os feitos din que, das catro comunidades con máis potencia instalada, Galiza, con diferenza, é a que menos medrou dende 2008. Estes son os feitos, señor conselleiro. Pero permítame que conclúa léndolle unha cita dun comunicado da propia Asociación Eólica de Galiza. Leo textualmente: "Fronte á paulatina destrución do sector eólico galego, a Xunta de Galiza non soubo defender de forma efectiva os intereses do sector. Outros gobernos autonómicos, incluídos algúns do Partido Popular, e outros cunha potencia eólica instalada moito menor á nosa, suscitaron recursos ante o Tribunal Constitucional. O Executivo de Núñez Feijóo preferiu evitar cuestionar de forma aberta as bases da reforma e optar pola apertura de mesas de negociación co Executivo central, que ata a data non frutificaron en nada". Fin da cita, señor conselleiro. En definitiva, e por iso, a irresponsabilidade e a submisión do seu goberno tamén neste tema estalle saíndo moi cara ao país. Estes son os feitos, señor consellleiro.
Grazas, señor Jorquera. Polo Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda, ten a palabra don Antón Sánchez.
Ben, boas tardes. Boas tardes, señor conselleiro. É difícil xa dicir máis cousas. A min gustaríame que, cando se fale diso, se intente aplicar rigor ás afirmacións, porque se tende a confundir interesadamente á xente. En canto ao concurso eólico, aínda está por definir a legalidade da anulación do concurso do Bipartito. Iso sempre se lle olvida de dicir, aínda está no Tribunal Supremo a última decisión para decidir se houbo desviación de poder nesa anulación ou non, produto dun recurso contencioso de Aucosa Eólica, contra o que recorreu a Xunta, despois dunha sentenza do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia que admitiu en parte pero non na parte fundamental, que é a de desviación de poder. Polo tanto, cando o Tribunal Supremo ratifique ou non a sentenza do Tribunal Superior de Xustiza de Galicia, xa falaremos, porque, se ratifica esa sentenza nos apartados que non lle estimou á Xunta de Galicia, prepárense para unha cascada de reclamacións patrimoniais. E iso aínda está pendente. Polo tanto non tiremos as campás ao voo. Por outro lado, tamén habería que facer un monográfico sobre o que é o déficit tarifario, xa o explicou o señor Jorquera, –e estaba lendo no ordenador Apuntes para a solución do déficit tarifario, de Natalia Fabra–. E habería que explicar por que só se carga... Eu non defendo a xestión do Partido Socialista no Goberno do Estado da política enerxética, non a defendo, non, pero é moi parecida á que vostedes están facendo. Porque vostedes están cargando só a culpa do hipotético déficit tarifario ás renovables, pero vostedes non fixeron nin isto para solucionar a sobrerretribución da nuclear e da gran hidráulica, como o señor Jorquera indicou, pola fixación de prezos que a señora Natalia Fabra dicía que é comprar palometa a prezo de merluza. Ben, non tocaron nada iso. Porque non tocaron as grandes hidráulicas e as nucleares porque pertencen a determinadas empresas. Ben, por outra banda, non se pode intentar atallar ese suposto déficit tarifario, que nós negamos, porque non son o mesmo os custos reais que os custos regulados. Os custos regulados en moitas tecnoloxías son superiores aos custos reais, e polo tanto o que hai que adaptar son os custos reais de cada tecnoloxía aos custos que se pagan. Polo tanto, hai que, seguramente, retribuír máis as enerxías renovables porque nos interesan como país e hai que retribuír menos as nucleares e as grandes hidráulicas, que xa están amortizadas. Iso por unha banda. Habería que dicir se é inocente esa concentración das responsabilidades sobre as enerxías renovables, nun modelo que xa digo que non compartimos en absoluto. Como tampouco compartimos o modelo que propoñen vostedes do concurso eólico. Nós propoñemos un modelo totalmente diferente e viable, e real, e non como o que propoñen vostedes, que están poñendo un auténtico tapón para o desenvolvemento do sector neste país. Vostede hai un ano veu aquí a aprobar unha lei de modificación da Lei de aproveitamento eólico, dicía vostede que para reactivar o concurso eólico. Señor conselleiro, ¿cantos megavatios se instalaron do concurso eólico do Partido Popular? Dígao aquí. ¿Cantos megavatios se instalaron en Galicia de produción eólica no 2014? ¿Saben cantos? 27,48, señor conselleiro, no 2014, 27,48, cero megavatios do concurso eólico. E vostede o outro día dixo aquí que, a pesar de que non se instalara ningún megavatio, as empresas acometeran investimentos e creación de emprego. Non coñecemos as actas da Comisión de Seguimento do Concurso Eólico, gustaríanos coñecelas para saber se eses datos son certos. Pero se iso é así, ¿sabe qué quere dicir iso, señor conselleiro? Que son investimentos que esas empresas xa ían facer de todos os xeitos, aínda que non tivesen que optar ao concurso eólico. Como, por exemplo, as que incluía no plan de investimento plurianual Gas Natural anteriormente. Son investimentos que xa teñen que acometer, de distribución, polos cales xa son retribuídas e que meteron como "méritos" no concurso eólico, non hai outra explicación. Se estas empresas tiñan uns compromisos de investimento e de creación de emprego a cambio de instalar uns megavatios, non instalan megavatios e ademais fan os investimentos, iso é que están facendo os investimentos que ían facer si ou si. Polo tanto, estaban valorando no concurso eólico investimentos que non tiñan que valorar. Pero dicíalle que non é o noso modelo. Vostedes teñen un concurso eólico morto, parado, paralizado, non instalaron ningún megavatio despois de tantos anos –bueno, duns cantos anos–. Ben, pero vostedes tampouco desenvolveron un marco normativo para, por exemplo, potenciar a pequena produción. Ao contrario, vostedes negáronlle a algunha empresa producir enerxía eólica sen primas no réxime ordinario. E está na xustiza europea, si, señor. E vostedes non desenvolveron un marco normativo para potenciar ese tipo de producións, que poden producir perfectamente –como se fai noutros países europeos, que está todo inventado– en pequenas producións. Tampouco presionaron nin desenvolveron ningunha normativa para fomentar o autoconsumo en balance neto, o autoconsumo en forma de cooperativa, etc., que neste país, nestes anos que estivemos paralizados, podería ter sido un nicho de emprego e de creación de riqueza, sobre todo no rural. E dicimos que está todo inventado porque simplemente teñen que aplicar a Directiva europea 72/2009, teñen que facer a separación efectiva das actividades de produción, distribución e comercialización, que vostedes como Partido Popular non o fixeron. Teñen que recoñecer os beneficios da produción distribuída, e non como fixeron vostedes co autoconsumo, con ese borrador que asustou a xente para facer os investimentos, e establecer unhas peaxes de respaldo, que a propia Comisión da Competencia xa lles fixo un informe demoledor. Porque vostedes, como Goberno galego, non están defendendo o interese xeral deste país, que é clarísimo neste momento. É darlle carpetazo a un concurso que na súa gran parte beneficiaba a empresas de fóra, que non beneficiaba o país. Os beneficios do concurso eólico van para fóra, o 76 % da produción eólica galega é de empresas de fóra de Galicia. ¿E como lle explica vostede á cidadanía que esa produción eólica non está en mans das comunidades de montes, dos concellos, das cooperativas –como está en Dinamarca, en Alemaña, en Cataluña–? ¿Como lle explica vostede á cidadanía que non é posible facer produción eólica en mans da propia cidadanía –dos concellos, das comunidades de montes...–? ¿Por que non? ¿Non é posible? Acaso se as grandes empresas teñen problemas financeiros para acometer grandes investimentos, ¿vostede non cre que neste momento moita xente, se vostedes non axustaran con leis e con borradores, nas granxas agropecuarias, nas de porcino, nas de Coren, non estarían instalando producións de renovables? ¿Ou é que nos núcleos de poboación non podería haber instalación de renovables? Si, pero a vostedes e ás grandes empresas non lles interesa, porque habería unha fuga enorme de clientes para as grandes empresas. Iso é o que ocorrería. E ocorrería como noutros países europeos, onde máis do 50 % da produción enerxética está en mans de cidadáns. E aquí, neste estado, o 90 % da produción eléctrica está en mans de catro ou cinco empresas. Esa é a realidade. E como esas catro ou cinco empresas xa estaban forrándose de máis e estaban establecendo os prezos dos máis caros de Europa, a xente estaba buscando alternativas. E as alternativas é a pequena produción. E entón, ante esa fuga masiva de consumidores, vostedes, o Partido Popular, lexislaron non para acabar co déficit tarifario. Que, xa digo, esperemos á liquidación. O anuncio de que vai haber superávit xa o dixo o ano pasado o señor Soria e non se cumpriu. Eu vou esperar á liquidación, e entón, se é así, recoñecereillo. Non o fixeron para acabar co déficit tarifario, fixérono para salvarlles a situación a esas empresas. E esa é a realidade, a realidade dun goberno que veu decidido a beneficiar o lobby gasista neste país, e a ir en contra das renovables. ¡Si, señor! Porque se vostedes de verdade fixesen unha política para loitar contra o déficit tarifario adoptarían algunha das medidas que antes lle dixen, que é rebaixar os custos recoñecidos ás nucleares e ás grandes hidráulicas. Iso non o fixeron. Cargaron todas as responsabilidades, todos os custos, sobre un sector das renovables, que é o futuro deste país, unha das patas importantes do futuro deste país. Nada máis e moitas grazas.
Polo Grupo Popular, o señor Arias Veira.
Señora presidenta. Señor Conde. Señorías, bueno, realmente a interpelación era: ¿avalía a Xunta o concurso eólico?, ¿como está? Bueno, esta era a interpelación [...] O señor Losada quixo cambiar a axenda do debate e fixo unha serie de xogos políticos pirotécnicos provocativos para que falaramos doutras cousas. A metade do tempo falou diso, pero non da avaliación, da situación e da súa alternativa. Logo, loxicamente, fixo unha imputación de tipo político preelectoral dicindo: Vostedes son correas de transmisión das grandes empresas. Bueno, imos falar primeiro dunha cousa concreta: ¿somos nós as correas de transmisión das grandes empresas? Bueno, mire, o Partido Socialista subiu os prezos da enerxía durante o seu mandato un 70 %; é dicir, os prezos aos que venden as empresas, un 70 %, entre o 2004-2011. ¿Alguén podía facer un favor máis grande ás grandes empresas? O señor Sánchez esquece este punto. Non está de acordo co Partido Socialista pero impútanos a nós todo ese problema. Debería imputalo ao Partido Socialista e dicir que todos os beneficios que puideron sacar extraordinarios se deben ao Partido Socialista, que subiu os prezos descomunalmente. En segundo lugar, esquécese do tema das primas. Bueno, dise isto. Pero apunten que, cando o Partido Popular entra en Galicia en 2009, está atopándose con ese problema: co incremento de prezos enerxéticos e déficits tarifarios. Parece que agora é unha construción artificial o tema dos déficits tarifarios. ¿En que consisten? Vamos ver, ¿alguén pensa que non existen primas como subvencións ás industrias eólicas? Antes de chegar o Partido Popular a Galicia neste segundo mandato do 2009, o problema era: ¿que pasaba con ter unha concesión eólica? ¡Que era un negocio redondo! Era un regalo. ¿Por que? Porque os custos de producir enerxía estaban sobrecompensados por un prezo de garantía que daba o Estado a cada parque eólico. E isto, calquera que diga: Non, non, que se estaba beneficiando doutro tipo de tal... É dicir, non, non, para o nivel tecnolóxico existente existía esa prima, esa diferenza entre custo de produción e prezo de venda, que facías un negocio redondo por concesión. Por iso se tiña que facer un concurso, etc. Pero ata que chegamos nós no 2009 non se facía ningún tipo de asignación vencellada a plans industriais nun contexto onde se estaba amparando elementos de primas. Porque se di: Non, todo isto foi inventado por Aznar. Cando se analiza a evolución do déficit tarifario, ata 2004, no que remata o Goberno Aznar, hai 200 millóns de euros. A partir de entón, case chega a 30.000. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Vale, vale, se quere. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Vale, se quere, non importa, concédollo. Porque xa estou canso de repetir unha evidencia, xa estou canso de repetir esta evidencia. Entón ¿que ocorre? ¿cal é o modelo da esquerda –polo menos mentres gobernou–? En primeiro lugar, tecnicamente, foi: É o verde, imos vender verde e imos clientalizar as comunidades autónomas onde estamos ou queremos estar masivamente, dando subvencións masivas; non soamente ás grandes empresas –que tamén–, senón a un montón de pequenos clientes, etc., xeneralizadamente. Temos o pretexto: é verde, é futuro. A tecnoloxía non daba para isto, a tecnoloxía aínda non estaba desenrolada para competir eficientemente. Polo tanto, a potenciación dunha industria nacente –como podería ser este tipo– debería ter unha subvención moi aquilatada de tipo piloto en determinados sitios exclusivamente. Pero non este despilfarro xeneralizado, que ben mencionaba e recordaba o ministro, e o señor Conde. E logo falándonos de bombillas, logo falándonos con este tipo de parafernalia, que debería recordarse. [[Murmurios.]] O señor Losada molesta tamén nas intervencións. Pido un pouco tamén de silencio, se me permite. Isto é o eixo. ¿Cal foi a xestión política en Galicia da esquerda gobernante? Pois foi esperar. Ganan as eleccións a mediados de 2005. ¿Puxéronse rapidamente a facer un concurso eólico? Non, esperaron electoralmente a finais de lexislatura, para ver quen se apuntaba o tanto. Porque, claro, era apuntarse un tanto porque o tipo de concurso era practicamente unha dádiva, unha windfall –que se di así no argot–. Era unha dádiva marabillosa, ¿quen a vai apuntar?, ¿vaina apuntar o Partido Socialista ou o Bloque? ¿Vaina apuntar Pachi Vázquez ou vaina apuntar o señor do Bloque? E esa discusión política ¿que significou? Que estivo paralizada Galicia case toda unha lexislatura –que agora critican que soamente nun ano se restablecera a legalidade–. Nun ano, do 2009 ao 2010, estableceuse un concurso con méritos, con plans industriais, etc., nun contexto absolutamente desfavorable. Cando chega o Partido Popular ao Goberno, ¿que fai? Ataca a todos os titulares enerxéticos, porque é inviable este país, está cheo de demandas de todo tipo de entidades –pequenas, grandes, medianas–. E incluso hai que dicir que agora o Goberno anterior foi obxecto dunha demanda –estes que falan de que gobernamos para as grandes empresas– para a que se reclaman 3.400 millóns porque o goberno do señor Zapatero e da ministra de Economía se negou a pasar a todas as empresas enerxéticas os excesos de custo de transición á competencia, 3.400 millóns. E falan, e tamén os mesmos que deron amnistías a banqueiros. Pero é igual, é igual, a verdade non ten importancia, non ten relevancia. Sempre hai que remitirse a determinado tipo de falacias e manobras de despiste, porque este é o problema fundamental. A enerxía eólica, como trasfondo, en Galicia ten posibilidades. Pero tampouco é competitiva en calquera parte, en calquera modelo de parque, en calquera circunstancia. Rematou a política de industrialización de subvencións a dedo, e moito máis de subvencións a dedo. E esta política que se está facendo agora ¿que é?, ¿en que consiste? Primeiro, en tramitar todos os plans, en tramitar os que se están tramitando e están aí á expectativa de regularización. Baseados fundamentalmente ¿en que? Na posibilidade de que, debido a que Galicia é unha área de enorme capacidade de vento, realmente sen subvencións poidan funcionar. E temos que ter en conta que durante o Partido Socialista houbo un sobreexceso de capacidade de dez veces a demanda. Por iso hai un cruce terrible de demandas. Porque algúns loxicamente son insostibles, determinado tipo de empresas e de parques beneficiados por esas cousas –que precisamente non son a maioría dos galegos–. E este é precisamente o erial político-enerxético que deixou este goberno, pero nós estamos funcionando. Dos plans industriais din: Non, agora 983 millóns de investimento non son nada, xa estaban preparados, non se valora iso. En propia crise, 2.000 empregos. Non, xa se farían de calquera xeito. En fin, noutro tempo daría estas clases da non valoración do existente. A lóxica, a lóxica da economía..., é dicir, os axentes que están á fronte destas cousas, e incluso que despois deste concurso ganamos as eleccións por unha maioría reforzada. Non se valora a opinión. E parece que o tema agora... Nós apoiamos o Goberno porque, ademais, estamos convencidos, dialogamos, dialogamos nestes temas. Agora o señor Conde explicaba o tema da estabilidade da rede de transporte que están intentando, que en España, efectivamente, se está conseguindo un saneamento moi difícil do sector, unha estabilización, de Rede Eléctrica co Goberno, que está tentando que todos os parques que se están tramitando e autorizando...
Vaia rematando, por favor.
...teñan conexión á rede, que é un dos elementos para que non existan bottlenecks –cuellos de botella– que impidan precisamente a súa venda. Entón, o programa 2015-2020 pode permitir que Galicia, por competitividade e sen subvencións, gañe a maior parte dos quiñentos megavatios que vai sacar o Goberno central. Eu non comparto ese relato idílico, nestas circunstancias concretas, de que aquí non pode existir autoconsumo. Pois claro que si, existe autoprodución, o que pasa é que é moi cara. É moi cara a autoprodución. Pero estase posibilitando, e motísimas outras cousas. Loxicamente algúns, probablemente, consideran que os deseños ideais..., que a min me parece que actualmente, dado o nivel de escepticismo do pobo e das experiencias de promesas fracasadas que non existen, xa non valen...
Moitas grazas, señor Arias. Rematou o seu tempo.
Nada máis e moitas grazas.
Grazas. Rolda de réplica. Ten a palabra, señor Losada.
Moitas grazas, señora presidenta. Bueno, efectivamente, vou continuar, señor Arias, cos xogos pirotécnicos. Xogos pirotécnicos que son, fundamentalmente, 7.000 millóns de euros de beneficios cada ano ás tres grandes eléctricas españolas. Ese é o xogo pirotécnico fundamental mentres o Goberno galego e o Goberno de España se resistiron como gato panza arriba a establecer axudas para as familias que teñen problemas de subministración enerxética. Iso si que é un xogo pirotécnico. [[Aplausos.]] Mire, con todos os meus respectos, señor conselleiro, o enfoque melodramático vaille mal, eu creo que non encaixa moito coa súa personalidade. Non son eu Stanislavski para falar de teatro, pero o que si é certo é que o director xeral de Enerxía, o último do Goberno Fraga, o señor Ramón Ordás, estaba imputado por conceder ao seu cuñado parques eólicos. Por certo, acompañado de Antonio Fontenla, ese ao que o Goberno Feijóo lle deu 18 millóns de euros para internacionalizar non sabemos qué. [[Aplausos.]] Polo tanto, estou falando diso, non sei se teño que ir aos tribunais, se teño que ir ao Superior de Xustiza de Galiza para que declare algo secreto, ou onde teño que ir, pero estou falando diso, exactamente diso, señor conselleiro. E, precisamente, o concurso eólico do Bipartito, con todos os seus problemas que puido ter, pretendía dúas cousas: introducir o elemento público nesa actividade económica, que é unha actividade estratéxica, e un mecanismo para que os distintos axentes económicos concursaran e, polo tanto, presentaran as súas ofertas. Eu creo que é bastante fácil de entender. Mire, señor conselleiro, dixo que non tiña pensado falar do pasado. Oia, pois traíao todo perfectamente escrito. Para non ter pensado falar do pasado, desde logo disimulou, estamos no teatro de María Guerreo, porque disimulou... –ía dicir, de puta madre–, pero disimulou moi ben. Disimulou moi ben vostede, si. Non imos falar, desde logo, de bombillas e de garabatas, de políticas..., non, non imos falar diso. A min nunca me verá aquí defender nin as bombillas nin as garabatas. Por certo, as bombillas de baixo consumo son un mecanismo de eficiencia enerxética como moitos outros. Recoñezo que probablemente non ten que ser o elemento central dunha política enerxética, pero –insisto– eu non falei en ningún momento de anécdotas, paréceme. Non, paréceme que non. Eu preguntei onde estaban os 14.000 empregos e os 6.000 millóns de euros. Se a vostede iso lle parece unha anécdota, tendo un 25 % de desemprego e un crecemento do PIB do 0,5 %, mentres en España crece o 1,4 %, alá vostede e o seu presidente, ou o presidente do Goberno de España. Porque eu vou ler, aínda que non teño moito tempo, de verdade, a interpelación, a ver se vostede contestou algo do que pon aquí, con melodrama ou sen melodrama, con pirotecnia ou sen pirotecnia. ¿Avalía a Xunta de Galicia periodicamente os resultados do concurso eólico que promoveu? [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Será endóxeno, exoxenamente non, que eu saiba, ao mellor estou pouco informado. ¿Cales son os resultados desa avaliación? El secreto de la pirámide. ¿Téñense construído novos parques eólicos adxudicados nese concurso? Que este humilde voceiro saiba, non. Ao mellor si, ao mellor, nesa realidade virtual na que vive o profesor Arias, que, en fin..., que nos movemos aí, ía dicir na caverna, pero referíame á de Platón, por suposto; en fin. ¿En que fase de construción se atopan? Que eu saiba, en ningunha, porque construción é un acto físico. Eu sei que vostede se move nas commodities, na industria 4.0 y en el ciberespacio, pero construción significa construír. Eu creo que non fai falta ser Chomsky, non fai falta ser un lingüista reputado. Construír, conselleiro, non me fale de procedementos administrativos, estoulle falando de construír parques eólicos. Montar torretas con aspas que se moven cando hai vento, así de sencillo. ¿Cal é o calendario de inauguración previsto? Non sei. ¿Realizáronse investimentos industriais vinculados a esa concesión? Vostedes din que si, cóntannolo aquí. Eu só os quero por escrito, non me parece unha ousadía.
Vaia rematando, por favor.
¿En que fase de realización se encontran eses investimentos? Tampouco o sei. ¿Cal é o calendario previsto de inauguración dos mesmos? Tampouco o sei. Pero mire, señor conselleiro, no debate do estado da autonomía do ano 2012, este goberno comprometeuse a informar a este Parlamento cada seis meses do desenvolvemento do Plan eólico. Débenos xa catro informes. Non me veña falar de garabatas, de bombillas, de nada diso, non me veñan falar de xogos pirotécnicos, ¡home! E, desde logo, respecto aos cidadáns. Dime o señor Arias "respecto aos cidadáns". O que non respecta os cidadáns é quen intenta enganalos, ese é o que non respecta os cidadáns. E mire, señor conselleiro, foi tan burdo todo, foi tan obvio que defendían intereses das grandes eléctricas, que os informes nos que se basean os recortes das renovables do Goberno Rajoy eran inexistentes, e o Goberno foi incapaz de negalo. Non os fixeron axentes económicos independentes nin o propio Goberno...,
Moitas grazas, señor Losada, moitas grazas.
...fixéronnos as grandes eléctricas, señor conselleiro.
Ten a palabra o conselleiro de Economía e Industria, don Francisco Conde.
Moitas grazas, presidenta. Señorías, entendo que, se vén sen garabata, non é por seguir a política enerxética do Partido Socialista, senón un tema de moda. En calquera caso, efectivamente, estamos de acordo en que aquí non vimos falar dunha política de xestos, senón dunha política de feitos. En calquera caso –porque hai unha tendencia por parte da oposición, de todos os grupos, por certo, a intentar deixar nesta Cámara ese cliché de que o Goberno está en conivencia coas grandes eléctricas–, o que lle podo trasladar con toda firmeza é que este goberno actúa sempre, en todos os casos, con todas as empresas da mesma forma. En primeiro lugar, en facer cumprir a normativa, que esa é a responsabilidade do Goberno. E dígame en qué casos este goberno non asume a súa responsabilidade. E tamén este goberno lles exixe ás empresas eléctricas o cumprimento dos investimentos, garantido –que esa é a responsabilidade do Goberno– o maior impacto económico e social para Galicia e loxicamente tamén a compatibilidade co medio ambiente. Acúsasenos permanentemente de defender as eléctricas, faino incluso o Partido Socialista, cando é o Goberno do señor Zapatero o que está a ser investigado porque perdoaron –recorden– 3.400 millóns de euros ás eléctricas ao non reclamar o cobrado –como ben saben– polos custos de transición á competencia. En calquera caso, tamén lles recordo que, durante o Bipartito, vostedes, ás empresas eléctricas... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Murmurios.]] Escoiten os datos se non lles importa. Vostedes abriron no Bipartito nove expedientes sancionadores ás eléctricas, nove. O importe deses expedientes sancionadores foi de 97.000 euros, en catro anos. En nove expedientes, 97.000 euros. Este goberno abriu, en concreto, máis de 1.097 expedientes ás eléctricas, cuns expedientes sancionadores por un importe de 11,3 millóns de euros. [[Aplausos.]] Esa é a diferenza, señoría, esa é a diferenza. Fálanme vostedes de que este goberno non se preocupa polas familias máis vulnerables. Lamento ter que recordarlles que este goberno tomou a iniciativa, efectivamente, de establecer un tícket eléctrico por un importe de 1.500.000 euros precisamente para favorecer as familias máis vulnerables. [[Aplausos.]] Señorías, eu lamento que a oposición quedara ancorada en decembro do ano 2011. Laméntoo. Parece que, efectivamente, esa política enerxética desordenada non hai que tela en conta cando se asumen novas responsabilidades. Señorías, o Partido Socialista en Madrid deixou un déficit tarifario de 27.000 millóns de euros, o 3 % do produto interior bruto. O Partido Socialista deixou comprometidos anualmente, en pagos de primas a renovables, 10.500 millóns de euros que tiñamos que pagar todos os españois. E, loxicamente, lamento que vostedes non recoñezan esa realidade, e lamento aínda máis, por un mínimo de responsabilidade política, que non entendan que había que asumir e había que tomar decisións para corrixir esa situación. E o goberno do Partido Popular asumiu esa responsabilidade e, loxicamente, tivo que incluír medidas correctoras. Esas medidas correctoras, loxicamente –este goberno sempre o recoñeceu–, afectaron o concurso eólico, ¿como non ían afectar? O que pasa é que este goberno o que fixo foi acompañar e consensuar, señorías, co sector medidas para que, efectivamente, o concurso eólico e os diferentes parques puideran seguir a súa tramitación. E a realidade de hoxe é que, efectivamente, temos 1.939 megavatios en tramitación, e xa temos 11 parques autorizados. E a realidade, señorías, é que estes parques están realizando os investimentos comprometidos, que están creando eses postos de traballo. E hoxe xa hai investimentos por máis de 850 millóns de euros, o 57 % do investimento comprometido vixente, e 1.800 postos de traballo, que é o 55 % do emprego comprometido tamén dos megavatios vixentes. En definitiva, señorías, este goberno está asumindo o seu compromiso, está traballando co sector para que o sector, nestes momentos, poida, grazas á eficiencia dos diferentes parques e grazas ao avance da tramitación administrativa, estar en condicións de poder optar a esa subasta da retribución dos 500 megavatios, e que, polo tanto, o sector eólico galego poida ter un futuro e poida garantir unha viabilidade. Ese é o compromiso e, dende logo, este goberno estará co sector para que o sector eólico poida seguir traballando de cara ao futuro. Moitas grazas.
Moitas grazas, conselleiro. Continuamos co desenvolvemento da orde do día, co punto 7, de preguntas ao Goberno. Pregunta de Dª Patricia Vilán Lorenzo e tres deputados/as máis, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre o significado das declaracións do Sr. presidente da Xunta de Galicia en relación co futuro de Ence
Ten a palabra para formular a súa pregunta, señora Vilán.
Grazas, presidenta. Boa tarde, conselleira. ¿Que significa a frase do presidente da Xunta dicindo que o Goberno galego quere falar do futuro de Ence? Resposta a) "Comprométome a desvelar antes de que remate 2008 a qué emprazamento trasladarán a fábrica pasteira para sacala da ría de Pontevedra. Trasladar Ence da ría é un compromiso firme do meu goberno. Reunireime nos vindeiros días coa empresa. Non imos dicir unha cousa e facer outra. Non somos o Bipartito. Xa trasladei ao presidente de Ence a miña decisión persoal de trasladar a fábrica da ría de Pontevedra durante un encontro que tiven con el en xuño de 2009. Díxenlle que non é posible manter a Ence na ría posto que é unha vontade clara do Goberno galego que a empresa non consolide aí o seu proxecto de futuro. Comuniqueillo persoalmente para que non haxa interferencias. Os intereses de Galicia non son os intereses da empresa". Resposta b) "Nós pretendemos abrir un debate co resto das forzas políticas para ver cal é a súa opinión. Nós o que queremos é manter emprego e riqueza, e as máximas garantías medioambientais. Imos ser máis estritos que o Bipartito en 2008. Eu digo que a alternativa de Ence non é o traslado, é o peche. Non hai alternativa. Non enganemos. Eu manteño o meu programa electoral". Todas estas afirmacións –aínda que pareza incrible– son do presidente da Xunta, pero son diferentes, son moi diferentes. Nós preguntámonos, dende esta bancada socialista, se é que hai dous presidentes, o presidente da resposta a) que é o que vén a este Parlamento, e o presidente da resposta b) que é o que navegaba en iates con Marcial Dorado. Ou ao mellor é que é ao revés: o presidente da resposta a)é o que viaxaba nun iate, e o da resposta b)é o que vén contestar a este Parlamento. Repito a pregunta: ¿que significa a frase do presidente da Xunta dicindo que o Goberno galego quere falar do futuro de Ence? Grazas.
Grazas, señora Vilán. Ten a palabra o vicepresidente e conselleiro de Presidencia, Administracións Públicas e Xustiza, don Alfonso Rueda.
Moitas grazas, señora presidenta. Señora Vilán, pregunta concreta e resposta concreta. ¿Que quere dicir o presidente cando di que quere falar do futuro, do futuro de Pontevedra –de Pontevedra e de toda a súa zona, porque non é só Pontevedra, vostede, como vive alí, igual ca min, sabe perfectamente que non só está afectada, que está afectada moi directamente Pontevedra, senón unha zona bastante máis ampla–? Vostede saberá tamén que Pontevedra é a cidade con máis paro de Galicia. E a pesar de que vostedes están alí un pouco dando tabaco no goberno, sen moita relevancia, ao final, vostedes, o señor Lores está alí... [[Murmurios.]] ... porque vostedes o mantiveron e, polo tanto, supoño que serán ou se sentirán corresponsables das cifras e dos resultados que teña o Goberno municipal. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Eu xa sei que o señor Lores di continuamente –seino porque vivo alí– que un alcalde non ten que falar absolutamente nada de paro, que non é a súa competencia, que haxa máis ou menos desempregados nun concello non ten nada que ver nin co goberno nin coas competencias municipais e, polo tanto, é unha cousa que non o ten que ocupar nin un minuto. Eu alégrome, por exemplo, de que onte o señor Negreira dixera que a súa medida estrela é crear 10.000 postos de traballo na lexislatura, que todos os candidatos e as candidatas do Partido Popular [[Murmurios.]] leven combatido o desemprego como primeira medida, e, mentres nós facemos iso, os seus aliados dedícanse a facer tebeos. Esa é a diferenza importante á hora de falar do paro. [[Aplausos.]] Señora Vilán, mire, sen emprego non hai futuro, e, polo tanto, falar de pechar empresas é bastante incompatible, na miña opinión –e supoño que na opinión da inmensa maioría da xente–, con falar de baixar as taxas de desemprego e falar de que a xente teña unha perspectiva. E dese futuro falamos e dese futuro fala o presidente da Xunta de Galicia. Falamos de 800 postos de traballo, entre directos e indirectos –probablemente máis–. Falamos do 13 % do PIB de Pontevedra municipio, do 3 % do PIB de Galicia. Falamos dunha industria forestal á que están asociadas 3.000 empresas. Falamos de 40.000 postos de traballo no sector forestal e que en gran medida dependen de Ence. Falamos dun concello bastante preto de nós, o concello de Navia, que está desexando que algúns políticos pechen algunhas empresas para acollelas –e xa vimos o exemplo que houbo en Huelva–. Ao final, falamos de ser absolutamente escrupulosos –que non lle caiba ningunha dúbida– sobre as exixencias medioambientais. Falamos dun compromiso que ata o de agora non tivo a empresa Ence con Pontevedra e que terá que ter. Falamos de todo iso, iso é falar de futuro. Vostedes, mentres, non sei moi ben de que falan. Moitas grazas.
Señora Vilán.
Grazas, presidenta. Benvido, vicepresidente. Eu pensei que ía ser a conselleira, porque foi a que entrou para contestar a miña pregunta, pero exactamente igual vostede pode contestala; é dicir, sen contestala, díxome o mesmo que dixo o presidente da Xunta, ese que vén aquí contestar, non sei se o outro. Agradézolle tamén a súa elegancia con iso de que estamos dando tabaco; é vostede realmente elegante. Eu, como son unha señora –como di unha amiga miña–, non quero ser tan elegante como vostede, pero eu tamén lle querería dicir que nunha determinada época, en lugar de dar tabaco, había algunha xente que daba café para que outros, para que outros que non eran da súa ideoloxía non tivesen a posibilidade de participar dese café. Eu, como son elegante, non lle vou contestar así; polo tanto, non entro no seu debate tan elegante. Nós non damos café. Algunha xente, por certo algunha da que estaba sentada na súa bancada, daba café nas cunetas a outros, pero agora mesmo, polo visto, dedicámonos a dar tabaco. Mire, presidente, nós falamos de engano, porque vostedes enganaron os galegos. O presidente Feijóo votaba na anterior lexislatura co seu dediño, votaba el persoalmente, dicindo que se ía buscar desde aquí unha nova situación para Ence, para que se trasladase da ría antes de que rematase o ano 2018. Enganaron. O seu partido no seu programa electoral do ano 2012 –téñoo aquí– apostaba para que Ence abandone o seu actual emprazamento. Vostedes enganaron no ano 2012. Eu falo, nós falamos de engano. E nós falamos de engano cando vostedes agora din que a decisión final sobre a prórroga corresponde ao Goberno central, curiosamente o Goberno central, que é o do mesmo partido político que vostedes, e cando o Goberno central comezou a cambiar a Lei de costas, vostedes non dixeron nada. Polo tanto, nós falamos de engano, falamos de silencio e falamos por suposto con...
Moitas grazas, señora Vilán. [[Aplausos.]] Ten a palabra o vicepresidente e conselleiro de Presidencia.
Señora Vilán, primeiro –dicímosllo moitas veces cando vostedes cren que lle vai contestar un conselleiro ou outro–: este goberno é un goberno compacto –comprendo que, a diferenza do que pasaba antes, é importante– e, bueno, pois creo que todos podemos contestar sen ningún problema cousas que teñen que ver coas competencias que nos poden tocar dalgún xeito ou doutro. Vostedes iso non o entenden, non o entenderon nunca e seguirán sen entendelo: o Goberno unido que contesta cando faga falta. [[Aplausos.]] Segundo. Mire, se non lle gusta o de dar tabaco, retíroo, sen ningún problema. Dígolle: irrelevantes, irrelevantes absolutamente. Como vivo en Pontevedra, pódoo dicir. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Non se sabe moi ben a que se dedican, e, á vista das enquisas e dos prognósticos que hai, en fin, vostedes deberían tomar nota diso tamén. Se non quere... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] O único problema aquí non é nin falar de 800 [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] postos de traballo en Pontevedra, nin do 13 % do PIB nin do futuro de moita xente que pode quedar sen traballo e que se vaian a outra cidade que está desexando acollelos. Non. Aquí o importante é o que dixo ou non dixo o presidente. Todo o demais iso dálles exactamente igual. Se a algunha persoa que poida quedar sen traballo en Pontevedra lle pregunta, di: non, non, pero a min o que me importa é o que dixo o presidente no Parlamento; se quedas sen traballo, ¡que lle imos facer, filliño! ¿Iso é o que lle vai dicir vostede a calquera que lle pregunte que traballe en Ence agora mesmo? [[Murmurios.]] Supoño que ese é o argumento. Mire, se é por iso, eu non lle vou entrar falando de debates –tamén falando de elegancia– entre se hai que ser ou responsable ou hai que ser coherente, como di o señor Barquero. Eu creo que hai que ser as dúas cousas: responsable e coherente. [[Aplausos.]] Vostedes, como unha cousa é a responsabilidade e outra é a coherencia..., en fin, ese debate que puxeron de moda. Nós si que non lle imos entrar nese tipo de debates que non lles interesan nada aos cidadáns, sobre todo para, ao final, quedar en evidencia. Fálame dun cambio de postura porque levabamos no programa unha serie de cousas. Mire, houbo dez leis que nós levabamos no programa electoral que presentamos neste Parlamento e vostedes votáronlles en contra. Agora resulta que lle importa a coherencia do programa electoral do Partido Popular. Cando vota en contra de cousas que nós levamos e alí non di nada, resulta que incumprir o programa é o de menos. A situación mudou, señora Vilán. Vostede, que vive en Pontevedra, supoño que o saberá. Seguiu subindo o paro, somos a cidade –insisto– con máis paro de Galicia e, polo tanto, creo que hai que ter unha actitude responsable. E agora, que mudou tamén a Lei de costas, a posibilidade de prórroga das concesións, cando menos hai que consideralo –xa lle dixen–, exixíndolle á empresa unha serie de contraprestacións. Iso a vostede dálle igual, a que se poden comprometer, que postos de traballo van manter, cantos danos non importantes, se o presidente dixo unha cousa ou non dixo outra, se ao principio mantiña unha postura e agora, baixo a responsabilidade e baixo a coherencia, que as dúas cousas –xa digo– poden ir xuntas, iso a vostede dálle exactamente igual. E fálame de coherencia tamén. Mire, no programa do 2005 vostede levaban o traslado de Ence. ¿Que fixeron durante os catro anos que gobernaban? [[Murmurios.]] ¿Sabe o que fixeron? Xa llo dixo o outro día o presidente da Xunta. No ano 2008, dar autorización ambiental integrada. ¿Como se compatibiliza iso? ¿Como se casa co programa que vostedes levaban, señora Vilán? [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Mire, en todo caso, siga así. Dígollo: retiro o de dar tabaco, dígolle irrelevancia, son tan irrelevantes que xa non saen nin no tebeo do señor Lores, [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] [[Risos.]] pero ao mellor failles falta quedar sen concelleiros para darse conta. Moitas grazas.
Grazas, vicepresidente. Pregunta de Dª Carmen Iglesias Sueiro, do G.P. Mixto, sobre as actuacións que está a levar a cabo a Xunta de Galicia para o cumprimento da sentenza referida ao polideportivo construído no concello de Melón
Ten a palabra a señora Iglesias para formular a súa pregunta.
Boa tarde. Grazas, presidenta. En outubro de 2004 o alcalde de Melón, Alberto Pardellas, asinaba a acta de planeamento da obra de construción dun polideportivo; decidiu construílo a pouca distancia do mosteiro de Santa María de Melón, que ten declaración de ben de interese cultural. Por esta razón, a obra non contaba co permiso da Consellería de Política Territorial, da que era titular Alberto Núñez Feijóo. A Consellería emitiu informes contrarios á súa construción porque contraviña a normativa aplicada aos perímetros dos bens que teñen declaración de BIC. Tampouco tiña a aprobación de Patrimonio. Tras varios requirimentos das consellerías e do Valedor do Pobo, o alcalde fixo caso omiso e continuou coa construción. A Xunta declarou irrealizable a edificación do polideportivo, por afectar un BIC, en setembro de 2005, acordando a súa demolición. A orde foi confirmada por sentenza polo Tribunal Superior de Xustiza de Galiza no ano 2008, que desestimara a impugnación presentada polo Concello. No ano 2010 o Tribunal Superior condenaría a Pardellas, por non executar a demolición, a oito anos e medio de inhabilitación, por prevaricación, en sentenza firme. Tamén lle impuxo unha multa ao Concello de 120.000 euros. O indulto solicitado polo alcalde foi rexeitado. Finalmente, o Tribunal Superior de Xustiza de Galiza, en sentenza firme e inapelable do 19 de febreiro do 2015, obriga a Axencia de Protección da Legalidade Urbanística á demolición definitiva do polideportivo construído ilegalmente na área de protección do mosteiro de Santa María de Melón, que –repito– conta coa declaración BIC. A APLU ten tres meses dende a data da sentenza para derrubalo definitivamente. A actual alcaldesa, Cristina Francisco Vílchez, casada co alcalde sentenciado, afirmaba, en declaracións recentes, que o polideportivo, situado no contorno do mosteiro, no se va a derribar, ya que terminaremos la tramitación, pues fue consensuada con Patrimonio a la hora de redactar el plan especial. E sinala que: Lleva mucho tiempo trabajando en este proceso, ya que siempre que haya una vía de legalización tendremos que intentarla antes de que llegue –leo en castelán porque son palabras textuais da alcaldesa– al derribo y tengo informes de que es posible. ¿Que actuacións –por iso lle fago esta pregunta– está a levar a cabo a Xunta de Galicia para dar cumprimento á sentenza firme do 19 de febreiro do 2015? Máis nada, moitas grazas.
Grazas, señora Iglesias. Ten a palabra a conselleira de Medio Ambiente, Territorio e Infraestruturas, dona Ethel Vázquez.
Grazas, presidenta. Señoría, a Xunta está a realizar todos os trámites precisos para dar cumprimento á sentenza do Tribunal Superior de Xustiza en relación coa demolición do edificio ao que se refire vostede na súa iniciativa. Como relataba vostede, o proceso é longo, complexo, que se veu demorando no tempo como consecuencia dos cambios introducidos no planeamento urbanístico de Melón. Porque, como sabe, foi unha modificación do Plan xeral municipal do ano 2008 a que mudou a clasificación do solo, pasando o solo rústico a solo urbano, e a que impediu na práctica que a Axencia de Protección da Legalidade Urbanística puidese executar a orde de derribo do polideportivo, por carecer de competencias cando se pasa do solo rústico ao solo urbano. Porque ese criterio de falta de competencia foi avalado pola xustiza, polo Xulgado do Contencioso-Administrativo número 2 de Ourense, na sentenza con data 17 de febreiro de 2014. Con esta decisión foi presentado o recurso de apelación ante o Tribunal Superior de Xustiza de Galicia, e, como vostede indicou, o alto tribunal de Galicia acaba de ditar sentenza firme. Fíxoo, como dixo vostede, o 19 de febreiro, instando á Axencia de Protección da Legalidade Urbanística a que execute a orde de demolición deste inmoble, coa maior brevidade posible, nun prazo non superior a tres meses dende a notificación da dita sentenza. E foi o pasado mes de abril cando entrou a sentenza no Rexistro Xeral da Xunta de Galicia, a comunicación da sentenza firme ditada en apelación ao Tribunal Superior de Xustiza de Galicia. E, en coñecemento deste ditame xudicial, a APLU, a Axencia de Protección da Legalidade Urbanística, encargou unha visita de inspección, valorou o estado en que se atopa a construción, valorou as actuacións necesarias par dar cumprimento á demolición ordenada e iniciou a tramitación da redacción do proxecto construtivo para a demolición. Eses son os pasos que estamos dando e os pasos que imos dar pois é a contratación dos traballos para a redacción do proxecto de derribo, contratar os traballos para definir o importe das obras, e unha vez rematada a redacción do proxecto construtivo pois procederemos a contratar as obras de demolición. Polo tanto, a Xunta está a avanzar, continuará avanzando nos trámites administrativos previstos legalmente para que dentro do prazo fixado polo Tribunal Superior de Xustiza de Galicia se finalicen os traballos de demolición da construción declarada ilegal. O deber do Goberno galego, dende logo, é dar cumprimento ás resolucións xudiciais, e con isto estamos comprometidos, e así o faremos: dar cumprimento á sentencia ditada polo Tribunal Superior de Xustiza de Galicia do 19 de febreiro que ordena a execución material da dita demolición e tamén a reposición do seu contorno. Pola miña parte, nada máis.
Grazas, conselleira. Réplica da señora Iglesias.
Grazas, presidenta. Grazas, señora Vázquez, porque estaba preocupada co tema, xa que o alcalde que foi inhabilitado durante oito anos xa consta que tiña antecedentes penais, non computables para efecto de reincidencia. A alcaldesa da que falamos, a dona Cristina de marras, ten unha solicitude de apertura de xuízo oral... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Perdón, pensei que "de marras" era unha expresión coloquial, pensei que non era ofensiva. Síntoo. Retíroo, retíroo. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Perdón, non teño problema ningún en retirar, ningún problema en retirar a expresión "de marras". Dona Cristina, alcaldesa de Melón, está condenada por falsificación de documento público, ao falsificar as asistencias dun condenado por conducir sen carné de identidade, que tiña que facer traballos sociais e ela asináballe e el non ía. E, ademais, a Oficina Europea de Loita contra a Fraude inicia unha investigación das obras dun cámping beneficiario de fondos europeos que se fixo en Melón. Entón, comprenderá vostede, señora Vázquez, que a miña pregunta pois teña importancia. E o que si –repito–, agradézolle as explicacións, e espero que antes do verán este edificio estea derrubado, porque está sentenciado. Moitas grazas. Máis nada.
Grazas, señora Iglesias. Ten... Ah! Perdón, como dixo que xa remataba...
Non, é que se me acaba de acordar que tamén os cuartos que invisten na festa do Melón, en Melón, que non hai melóns... [[Risos.]] , onde vai o señor Baltar...
Señora Iglesias, señora Iglesias...
...dicir o pregón das festas, eses fondos poden ir aquí para derrubar o edificio. Moitas grazas. Agora si que rematei.
Réplica da señora Vázquez.
Grazas, presidenta. Señoría, como dixen, é deber do Goberno dar cumprimento ás sentenzas, e así o faremos. Pero eu teño que dicir que as principais liñas de actuación do Goberno galego en materia de ordenación do territorio e urbanismo son concienciar e evitar que se leven a cabo obras, instalacións ou usos que contraveñan a normativa urbanística. Estamos a centrar os nosos esforzos velando polo cumprimento e pola reposición da legalidade, e este é un exemplo, o caso concreto do polideportivo de Melón. E, por outro, actuacións encamiñadas á mellor ordenación e tamén a mellorar e a protexer a nosa paisaxe. Neste cometido resulta esencial o traballo da Axencia de Protección da Legalidade urbanística, que nos últimos anos está velando polo uso racional do solo e exerce, dende logo, un papel de tutela e de cumprimento da normativa urbanística. Como cómpre lembrar, o obxectivo da APLU non é derrubar, non é sancionar, non é recadar, é contribuír a ordenar e protexer o territorio galego. E tamén crear concienciación social de cumprimento das normas; é dicir, disciplina urbanística e tamén respecto polo medio natural e polo coidado do medio natural, porque sabemos que non todo vale. Dende logo, sabemos que non todo vale, señoría, por iso cremos esencial e prioritario concienciación, educación, e tamén necesidade de cumprir e facer cumprir as normas; e para iso é tamén imprescindible a colaboración activa dos concellos galegos. Creo que imos polo bo camiño. Demóstrano os datos da APLU, Axencia de Protección da Legalidade Urbanística, que ano a ano está a incrementar a súa eficacia. Eu voulle dar un par de exemplos. No primeiro trimestre de 2015 iniciáronse 95 expedientes de reposición da legalidade; 44 ordes de demolición, pero só dúas foron exercidas pola APLU. No ano 2014, 129 de demolicións, só unha foi executada pola APLU. Polo tanto, o 98% das demolicións son executadas de forma voluntaria. Isto pon de manifesto, polo tanto, que cada vez hai máis concienciación social respecto da reposición da legalidade e da necesidade de volver o territorio ao seu estado natural. Señoría, sabe que cando se produce unha infracción urbanística e se determina a demolición do inmoble, a APLU procede ao derribo da construción que incorre na ilegalidade. Este é o caso da demolición da estrutura, por exemplo, da Piolla en Poio, e tamén da Pedreira en Padrón, demolición que se acometeu recentemente. Señoría, en canto á lexislación vixente así o estableza, a Xunta acatará e actuará en consecuencia, procedendo ao derrubo. Así o faremos, por suposto, neste caso que hoxe nos ocupa. O Goberno galego cumpre e seguirá cumprindo escrupulosamente, dende logo, os mandatos xudiciais. Pola miña parte, nada máis.
Grazas, señora conselleira. Pregunta de D. Xosé Manuel Beiras Torrado e seis deputados/as máis, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre as actuacións que vai desenvolver a Xunta de Galicia para garantir a recuperación dos seus aforros polas persoas afectadas pola comercialización das participacións preferentes e obrigas subordinadas, así como a depuración de responsabilidades
Ten a palabra o señor Sánchez para formular a súa pregunta.
Boas tardes. Supoño que será o señor Rueda o que me vai contestar. Boas tardes. Unha das maiores estafas ocorridas no noso país foi a das preferentes, perpetrada polas caixas de aforros e consentida por quen tiña competencia e potestade para controlar as actuacións destas caixas: o Banco de España ou a Xunta de Galiza. Foron comercializados 1.800 millóns de euros en preferentes a máis de 100.000 galegos e galegas. A forte e continuada presión dos estafados organizados conqueriu que se reaccionase. Foron dun xeito ou doutro, con quita ou sen quita, con xuízo ou con arbitraxe, recuperando o diñeiro os preferentistas. No medio houbo moitos obstáculos, entre eles, o intento de criminalizar este movemento, ao desanimar as persoas a base, fundamentalmente, de sancións e denuncias falsas. As multas a preferentistas que defendían os seus dereitos chegaron ata os 20.000 euros, pero o tempo demostrou que eran falsas. Dos xuízos por estas denuncias, o resultado foron 26 exculpacións a un. Quen defende os dereitos é reprimido polo Partido Popular. Os grandes estafadores, pola contra, non. A pesar de todo, aínda quedan 10.000 aproximadamente que non conseguiron aínda recuperar perto de 100 millóns de euros. O novo propietario da banca, cando se fixo con NovaCaixaGalicia a prezo de ganga, comprometeuse a resolver os pagos pendentes a estafados, pero a día de hoxe aínda non cumpríu o prometido, a pesar de ter no primeiro ano beneficios millonarios. Por iso hoxe preguntamos que que medidas vai tomar, vai seguir tomando, a Xunta de Galicia para que recupere os cartos ata o último estafado. Hai pouco, ademais, a Comisión Nacional do Mercado de Valores impuxo unha multa á antiga NovaCaixaGalicia, que será asumida por Abanca, de 2 millóns de euros –por certo, sae barato estafar– por comercializar de xeito irregular estes produtos entre 2009 e 2011. ¿Que fixo a Xunta de Galicia respecto á comercialización durante estes anos? ¿Exerceu a Xunta de Galicia as competencias que lle atribuía a Lei de caixas de Galicia? Non, a Xunta de Galicia mirou para outro lado, estaban dando tabaco, seguramente, tamén as caixas. No fixeron nada por impedilo, e hoxe en día manteñen paralizada esa Comisión de investigación das caixas sen intención de que se depuren as necesarias responsabilidades políticas. Polo tanto, dúas cuestións: ¿Que actuacións vai desenvolver a Xunta de Galicia para garantir que se recuperen a totalidade dos aforros das persoas estafadas? E ¿que vai facer para que se depuren as responsabilidades políticas neste caso? Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor García. Ten a palabra o vicepresidente e conselleiro de Presidencia, Administracións Públicas e Xustiza.
Grazas, señora presidenta. Señor Sánchez, boas tardes. O primeiro, é curioso que vostede me diga que acusa de inoperancia unha comisión na que vostedes non quixeron estar. Están alí de observadores cando poderían estar de xeito activo e facer o que estimaran conveniente. Pero [[Murmurios.]] non queren estar e agora resulta que o problema é que non actúa. Mire, estou totalmente de acordo, as preferentes foron unha estafa e teñen responsables, pero búsqueos no Banco de España e en quen estaba naquel momento gobernando na Administración central, que supoño que nomearía o gobernador, o Partido Socialista, o cal ten vostede moi cerca. Pero estou de acordo en que foi unha estafa e unha deixación de responsabilidades. Tamén me resulta curioso –e teño que dicirllo– que despois de tanto tempo sen falar das preferentes, agora, no último pleno antes as eleccións municipais, vostedes se acorden deste tema. ¡Menos mal que nós nos estamos acordando todo o rato! Tamén é un bo sinal de que as cousas, evidentemente, foron mellorando bastante. Supoño que niso estará de acordo tamén, vendo como se van disolvendo as plataformas unha vez que conseguen os seus obxectivos. Pero está ben que, logo de tanto tempo sen preguntar, o faga no último pleno. Supoño que tamén será unha casualidade que no último pleno se acorde de facer esta pregunta que eu lle respondo con moitísimo gusto. Mire, por facer un pouco de retrospectiva, nós non estivemos de brazos cruzados, nin moito menos, nun problema que en ningún caso creamos. Xa lle digo quen son os responsables desta estafa. Fomos –supoño que vostede o sabe– a primeira autonomía que instalou o sistema de arbitraxe. Hai que ver o que dixeron vostedes cando empezamos coa arbitraxe, o que lle dicían á xente: que non se meteran alí, que era un engano, que era un xeito de telos distraídos e que non ía servir absolutamente para nada. Ao mellor non o dixo vostede, pero os seus compañeiros, e moitos dos que están sentados aí, sen ningunha dúbida. Por facer un pouco de historia, mire, primeiro puxemos un montón de funcionarios, 40 traballadores, a informar á xente do que tiña que facer para reclamar. Despois, montouse o sistema de arbitraxe na Escola Galega de Administración Pública. A primeira autonomía, por certo, que o montou, despois outras que tamén tiñan ese problema. Pero naquel momento debía ser que non o querían ver e non fixeron nada. Despois todas colleron o modelo galego, que tivo como consecuencia que se chegaran a celebrar ata 520 audiencias diarias cos afectados; 58.000 persoas mediante laudo recuperaron os seus cartos, que son dúas de cada tres persoas que foron aos laudos arbitrais. Creo que é unha boa cifra, coa que estará de acordo. Non está o problema resolto, por suposto. Pechouse a arbitraxe. Imos á seguinte vía: Comisión mixta co Tribunal Superior de Xustiza de Galiza, dous xulgados específicos. Despois houbo outras comunidades autónomas que tamén fixeron o mesmo. Tamén se lle dixo naquel momento á xente que aquilo era un truco, igual que o da arbitraxe. Menos mal que, como viron que non lles contaban moito a verdade, moitas persoas foron reclamar. Pero tamén se lles dicía que non se lles podía obrigar a reclamar, que era un truco, que non ían cobrar nada, que se lle estaban metendo á xente unha serie de cargas que non había por que meterlle... Mire, o certo e verdade é que a Xunta de Galicia, 600.000 euros e 12 funcionarios para que funcionen eses xulgados que a día de hoxe aínda funcionan. Boa comparación cos tres funcionarios –e o señor Griñán fachendeábase disto– para reforzar os xulgados dos ERE; 12 funcionarios da Xunta de Galicia para reforzar os xulgados das preferentes. Datos, ademais, de Abanca, 11.348 demandas...,
Moitas grazas, conselleiro.
...10.111 finalizadas....
Señor conselleiro, rematou o seu tempo. Grazas. Señor Sánchez, ten a palabra.
Ben, señor Rueda. Cando vostede di que mire no Banco de España, eu léolle o texto refundido da Lei de caixas de Galicia, artigo 5.b) Vixiar o cumprimento por parte das caixas da súa función económico-social, de acordo cunha adecuada política de administración e investimento do aforro privado. Competencias da Consellería de Facenda. Artigo 81: No marco das bases aprobadas polo Estado sobre a ordenación do crédito á banca, de acordo coas directrices da Xunta de Galicia, a Consellería de Economía e Facenda exercerá as funcións de inspección das caixas de aforros domiciliadas en Galicia, sen prexuízo das funcións que lle correspondan ao Banco de España. Artigo 83: A Xunta de Galicia, a través da Consellería de Facenda, controlará o cumprimento, por parte das caixas, do conxunto das normas legais que lles son aplicables, tanto as de carácter básico como as complementarias e de desenvolvemento que se establecen neste texto refundido. Eu nunca neguei as responsabilidades do Banco de España. Confúndese de rival, eu creo. ¿Pero vostedes non tiñan competencias? ¿Isto que é, señor Rueda? ¿Isto que é? Isto é a Lei de caixas galega. ¿Que fixeron vostedes? ¿Fixeron algunha acción mentres estaban comercializando estas que segundo vostedes son estafas, as preferentes e subordinadas? ¿Que fixeron? Non fixeron nada. ¡Miraron para outro lado! Despois fálame vostede da Comisión de investigación. Xa dixemos que a intención do Partido Popular é que fora un paripé, e o tempo estanos dando a razón. Señor Puy, pode chivarlle o que queira, non hai problema. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] O tempo estanos dando a razón, é un paripé porque non ten a intención de depurar responsabilidades políticas. Na arbitraxe resolvéronse o 20% dos casos dos estafados. Do montante de 1.800, foron 465 millóns de euros. Por certo, menos que en Bankia e noutras caixas de aforros. Funcionou peor a arbitraxe aquí, a pesar de todos eses recursos, que noutras comunidades autónomas. ¡Bastante peor! Por último, vostede non me contestou por que o Partido Popular reprimiu con denuncias falsas os preferentistas que reclamaron, e viñeron a semana pasada a reclamarnos que sigamos con este tema no Parlamento. Nós non controlamos os tempos electorais....
Grazas, señor Sánchez. Señor Sánchez, rematou o seu tempo. Señor Sánchez, non queda gravado. Ten a palabra, conselleiro.
Moitas grazas, señora presidenta. Señor Sánchez, o señor Puy non me estaba chivando nada, estame dicindo unha verdade como unha casa, que é competencia do Banco de España e da Comisión Nacional do Mercado de Valores. Vostede pode dicir o que sexa. Pode dicir que as [[Murmurios.]] [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] autorizamos nós, que temos a culpa de que se venderan preferentes e que non fixemos absolutamente nada para solucionalo. Iso vostede pódeo dicir as veces que queira. Despois dicíame que non, que esas cousas nunca as dixeron. Menos mal que a xente que cobrou... Por certo, dous de cada tres que foron á arbitraxe, cobraron. Eu non sei que datos ten vostede. Dúas de cada tres persoas que reclamaron mediante a arbitraxe conseguiron un laudo favorable e, por tanto, recuperaron os cartos. Outras tiveron que ir á vía xudicial. De acordo. Vólvolle repetir as cifras. Agora mesmo hai 530 pendentes de resolver nos xulgados específicos de preferentes. Unhas poucas máis, e xuntamos as demandas de todos os xulgados de Galicia. Pero é que están resoltas a inmensa maioría, e doutras, os xuíces dirán. É que non se pode facer outra cousa. Están fallando –e eu alégrome– favorablemente aos afectados no 97-98% dos casos. E ogallá que sigan, porque será que é xusto, será que os xuíces están vendo o que había, e estarán de acordo –como lle dixen ao principio– en que isto era unha estafa. Eu, de verdade que creo que as cousas sempre se poden facer mellor, pero creo que a Xunta –e así foi recoñecido por moitísima xente e, por suposto, polas comunidades autónomas, que despois copiaron o modelo– actuou para resolver un problema que non creu dun xeito moi dilixente, e solucionoulle, é certo, un problema a moita xente que non merecía que lle estafaron os cartos e que moitas veces necesitaba eses cartos para vivir. Eu alégrome de que se fixera así. Mire, alégrome de que non seguísemos... E xa que vostede fai citas textuais, eu fágolle unha. O señor Beiras en 2013, ¿sabe cal era a súa solución para todo este problema? Dixo: "Se estou no lugar dos afectados, collo unha estaca, féndolla na cabeza a alguén, e despois que me metan no cárcere". Mire, menos mal que non foi a nosa solución, menos mal que non foi a solución de moitísima xente, e menos mal que a día de hoxe, como a xente é moito máis lista do que vostedes cren, ao final, moita cobrou. A que non cobra, e está agora na Xustiza, ¡ogallá poida cobrar tamén! En todo caso, xa lle digo, é moi curioso que a unha semana... non, perdón, a dous días de que empecen as eleccións –vostede di que é porque veu alguén a dicirlle que o fixera, nin se acordaba vostede, alguén llo pediu–, se volvan acordar dun problema que, afortunadamente para a xente que o necesitaba, está resolto na súa inmensa maioría. Moitas grazas.
Moitas grazas, señor Rueda. Pregunta de D. Abel Fermín Losada Álvarez e cinco deputados/as máis, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre as razóns do cesamento do xerente da estrutura organizativa de xestión integrada, ou EOXI da área sanitaria de Vigo
Ten a palabra o señor Losada para formular a súa pregunta.
Grazas, señora presidenta. Señora conselleira, eu quero empezar co marco teórico no que se vai desenvolver esta pregunta, rememorando un pouco as memorias que se fan nos concursos de méritos para as xefaturas de servizo amañadas no Sergas, que algunhas delas as gana o seu marido. Mire, esta ten que ver, en todo caso, coa situación sanitaria de Vigo. Como vostede ben sabe –estou seguro de que o sabe, a pesar do moito que sorrí cando vai á cidade de Vigo–, a situación sanitaria de Vigo é peculiar por moitas razóns: Primeiro, ten unha porcentaxe importante –130.000 persoas– asignadas a un centro hospitalario de referencia de carácter estritamente privado. Despois, construíuse un hospital por iniciativa público-privada. Dáme igual que vostedes fagan moitos anuncios na prensa e moitos carteis na estrada da universidade dicindo que é público, que todos sabemos que vai custar 70 millóns de euros ao ano durante vinte anos, cando o proxecto construtivo inicial eran 358 millóns de euros. Tamén sabemos que o Hospital do Meixoeiro literalmente cae a pedazos, e vostede di que se vai arranxar, pero pasa un inverno, outro, hai humidades e, lamentablemente, a situación, como vostede ben sabe, arránxase cunha inusitada lentitude. Eu sempre digo que é unha lástima que non sexa o santuario da Virxe da Barca, que se reconstruíu nun tempo récord. Por outro lado, tamén se pechan centros de saúde, como o centro de Orillamar, condenando á poboación envellecida do casco vello de Vigo a desprazarse a unha distancia moito máis lonxe, ao centro de Rosalía de Castro. Non se constrúe o centro de saúde de Bouzas, cando ía no seu programa e cando o Concello puxo á disposición o solar no que tiña que construírse. E, por último, no caso do laboratorio, asistimos a unha situación absolutamente esperpéntica, na que os propios profesionais defenden que o laboratorio central dun complexo hospitalario ten que estar no centro que recibe a entrada de críticos. Eu non son médico, pero isto case é de sentido común. Tamén é verdade que a afirmación claramente ofensiva por parte do Goberno galego e de vostede mesma foi que estes profesionais dos laboratorios tanto en microbioloxía, hematoloxía e análise clínica protestaban porque en realidade o que querían era un despacho novo. Este é o contexto, señora conselleira. Si o dixeron vostedes, o establishment, o cesado-dimitido..., en fin, naquela marabunta de sorrisos que caracterizou a área sanitaria de Vigo durante un mes, hai aproximadamente catro meses. E dicíalle que o marco teórico, señora conselleira, é o seguinte –son dous titulares recentes desta mesma semana–: "Facenda reforza o control sobre o gasto sanitario, que absorbe o 40 % do orzamento, e o capital-risco lánzase polo sector sanitario". Señora conselleira, aquí vimos dicindo que indubidablemente a UTE, formada por Acciona e algunhas outras empresas, está facendo un gran negocio a conta dos impostos e da saúde dos cidadáns. Espero que non me veña vostede con que os socialistas atacamos o esforzo dos profesionais. Isto non ten nada que ver co esforzo dos profesionais, ten que ver con decisións políticas do Goberno Feijóo, referendadas...
Grazas, señor Losada. Ten a palabra a conselleira de Sanidade.
Grazas, señora presidenta. Boa tarde, señoría. A verdade é que cando vostede fixo a pregunta escrita preguntábame pola marcha do xerente. Agora vese que xa non lle interesa, o cal me alegra moito, que non lle interese, porque recoñece vostede que é un cambio normal dentro dos que se produce na Administración pública. Mezcla vostede, coma sempre, o que é a obra do hospital novo e público de Vigo; hospital que eu unha vez máis lle invito a visitar, xa que vostede segue dicindo que é pequeno, e desde logo eu creo que está alí para velo, co cal, non hai ningunha dúbida de que non é pequeno senón de que é un hospital grande e un hospital sobre todo que vai ser moi útil para a cidadanía de Vigo. É un hospital cunha superficie total de 280.000 metros cadrados, cinco veces máis que a que hoxe ten o Hospital Xeral. Ten 1.465 camas de hospitalización, ten 22 quirófanos de cirurxía con ingreso, ten unha sala de fecundación in vitro, ten 12 unidades de partos, 2 quirófanos de urxencias e 5 salas especiais, ten 62 salas de diagnóstico por imaxe, 150 locais de consultas e unha gran área de consultas multicanle, ten unha área de urxencias que duplica a actual, sumada ás do Meixoeiro e ás do Xeral, ten área de docencia e investigación –que tamén vostedes dicían que non a tiña–, ten área de aparcamento, gardería, etc. E, por suposto, vai ter un laboratorio, como non pode ser doutra maneira, que vai dar resposta, sen ningunha dúbida, ás necesidades da área sur de Vigo. Dende logo, vai ter un gran laboratorio que vai dar resposta a todo isto. Pero, ademais, na área de Vigo fixemos moitas máis inversións durante todo este tempo. No propio Hospital Xeral investíronse 1,2 millóns de euros, 1,6 en equipamento. No novo hospital imos investir máis de 45 millóns de euros en equipamento. Dicir, desde logo, que se está discriminando a área de Vigo é faltar absolutamente á verdade, e vostede o sabe, ademais, señor Losada, porque o sabe bastante ben. Construíuse un centro de saúde en San Paio de Navia, cun investimento de 4,4 millóns de euros, e cun equipamento de máis de 220.000 euros. Tamén se melloraron as instalacións do centro de saúde de Lavadores, de case 364.000 euros, e xa están construíndo neste momento na estrutura de xestión integral na área sanitaria de Vigo os centros de saúde de Gondomar, de Panxón-Nigrán, de Santa María de Oia e de Tui, cun investimento en total de máis de 11 millóns. E si se fixo o traslado do centro de Beiramar ao centro de Rosalía, porque quedaron baleiras dúas plantas do centro de Rosalía; un centro...
Moitas grazas, señora conselleira. Réplica do señor Losada.
Grazas, señora presidenta. Señora conselleira, efectivamente, en seis anos fixeron un centro de saúde nunha cidade de 300.000 habitantes, ¡noraboa! Por certo, centro de saúde que quedou xa o proxecto construtivo feito, como vostede ben sabe, e se non diga aquí que non é certo. Mire, eu, efectivamente, falo da substitución do xerente. Eu quero saber se é verdade o que dixo o novo xerente, e se o cese e dimisión do anterior ten que ver con isto, porque o señor Rubial vén de dicir que admite incertidumes nas datas de inicio de cirurxías e que van incrementarse as listas de espera no traslado, e hoxe mesmo se di que Facenda anula o concurso de 20 millóns de euros para equipar o laboratorio. Entón, gustaríame saber non só onde se vai ubicar, senón con que se van facer esas analíticas, non vaia ser que acabemos contratando unha empresa privada para que faga as analíticas que non vai poder facer ese laboratorio, que saíu a concurso e que agora vén de anularse, porque ou é mentira a cuestión de cando se vai poñer en marcha o hospital despois desa especie de peregrinación... Eu agradézolle a invitación a ir velo. Afortunadamente, vivo en Coia, vou ao Cuvi e véxoo todos os días. O que vexo tamén é onde pon: UTE, Acciona-Puentes S.A. Vexo todo, é a vantaxe. Son miope, pero coas gafas vexo as dúas cousas, e vexo o enorme cartel no que vostede gastou un montón de pasta por todo Vigo poñendo "Hospital público de Vigo". Mire, cando teñen que repetilo tanto, é por algo. Logo quero que me diga unha cousa, señora conselleira, quero que me diga que significa, se é tan público: "la sociedad concesionaria Nuevo Hospital de Vigo S.A", la nueva, que es Sociedad Operadora Novo Hospital de Vigo, S.A."... ¿Non lle parecen moitas sociedades anónimas? E, por certo, con quince meses de retraso. ¿Con que penalización, señora conselleira? Con cero penalización, como vostede ben sabe, un pequeno regalo, ¡case nada! ¿En que balance contable aparece como inmobilizado ese hospital, no desta sociedade ou na do Sergas? Eu non son médico, son economista. Pregúntelles iso, se non o sabe, aos seus técnicos, porque aparece no balance contable como inmobilizado material da Sociedade Concesionaria Novo Hospital de Vigo. Non conten milongas de que chegan alí e digan que o hospital é...
Moitas grazas, señor Losada. Ten a palabra a conselleira de Sanidade.
Señor Losada, para nós é público, recepcionámolo o outro día. Para non ser público, vaise firmar a acta de recepción... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Para non ser público, señor Losada, imos investir moitos cartos para facer o investimento. Para non ser público, vostede mesmo recoñece, señor Losada, que sacamos un concurso para o laboratorio; é dicir, que vai haber un laboratorio, e sacamos un concurso. Para non ser público, señor Losada, a verdade é que dá vostede moitos datos de que o hospital é do Servizo Galego de Saúde, de que os profesionais son do Servizo Galego de Saúde, de que o xerente que vai facer o traslado o nomeou o Servizo Galego de Saúde e, desde logo, creo que é a mellor decisión que tomamos. Evidentemente o doutor Mario González marchou por motivos persoais. O doutor Mario González foi substituído polo que pensamos que é a mellor aposta para facer o que hai que facer agora mesmo en Vigo: trasladar todo o hospital... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Señora Acuña, vaise trasladar o hospital en tempo e forma. Ao longo deste verán todos os profesionais do Servizo Galego de Saúde van ir ao novo hospital, e os pacientes de Vigo van ser atendidos polos profesionais do Servizo Galego de Saúde no hospital público de Vigo. O hospital do Meixoeiro. Señor Losada, por certo, este inverno non choveu, e vostede non me recoñeceu que non chovera no hospital do Meixoeiro; [[Murmurios.]] é dicir, algo fixemos para que non chovera... [[Aplausos.]] Arreglamos o hospital...
Silencio, por favor.
O que quero dicir é que se arreglou o hospital como eu dixen que se ía arreglar. Entón, se este ano non choveu, é que se arreglou o hospital, digo eu, porque só non se arregla; é dicir, que se arreglou o hospital.
Señor Gallego.
Mire, o doutor Rubial, como digo, é a mellor aposta [[Murmurios.]] que o Servizo Galego de Saúde podía facer pola sanidade de Vigo; é un magnífico profesional, perfectamente recoñecido dentro e coñecedor da asistencia sanitaria como ninguén dentro do Servizo Galego de Saúde, tanto pola súa traxectoria profesional como pola súa formación e información. E un dato moi importante: participou cun papel moi relevante nos últimos dous traslados, tanto do hospital de Santiago como do hospital de Lugo; é dicir, que ten unha perfecta formación e preparación para facer o que hai que facer, que é de maneira inmediata o traslado e poñer en funcionamento o novo hospital público de Vigo. E, dende logo, podemos dicir que neste ano 2015 a área sanitaria de Vigo disporá dun hospital público dos máis modernos de Europa, situado na vangarda tecnolóxica, que prestará asistencia polos profesionais do Servizo Galego de Saúde e que a ofrecerá nas mellores condicións, e liderado por un gran xerente, o doutor Ruibal, non teña ningunha dúbida, señor Losada. Moitas grazas.
Moitas grazas. Pregunta de D. Miguel Ángel Tellado Filgueira e sete deputados/as máis, do G.P. Popular de Galicia, sobre a avaliación da Xunta de Galicia respecto da posta en marcha do programa de contratación de persoas perceptoras da renda de integración social de Galicia
Ten a palabra a señora Rodríguez para formular a pregunta. [[Murmurios.]] ¡Señor Gallego, faga o favor!
Grazas, señora presidenta. Señora conselleira de Traballo e Benestar, o Goberno galego, convencido como estamos nós, de que o emprego é a mellor ferramenta para loitar contra a exclusión, apostou por vincular as políticas de inclusión social coas políticas laborais, apostou por unha inclusión activa; por iso, no ano 2004, aprobou por primeira vez unha orde específica para a contratación de persoas perceptoras da Risga a través dos concellos. O obxectivo desta orde era impulsar un mecanismo para facilitar o acceso a un posto de traballo das persoas que estaban en risco de exclusión. A esta orde destináronse no ano 2014 un total de 5 millóns de euros, e nos orzamentos do ano 2015 vostede anunciou que se incrementa nun 100 % ese presuposto e que vai chegar ata os 10 millóns de euros. Por iso nós hoxe consideramos que, despois de rematado o ano 2014 e dese investimento de 5 millóns de euros –e agora este novo ano 10 millóns de euros–, nos gustaría que vostede nos fixera unha avaliación sobre a posta en marcha deste programa, sobre os concellos que participaron e sobre o resultado do mesmo. Por agora, máis nada. Grazas.
Grazas. Ten a palabra a conselleira de Traballo e Benestar, dona Beatriz Mato Otero.
Moitas grazas, presidenta. Señoría, pois a verdade é que para a Xunta de Galicia é unha prioridade absoluta a inclusión, e sobre todo poñer todos os nosos esforzos en axudar aquelas persoas que máis o precisan nestes momentos difíciles de crise. Ese foi o noso compromiso ao longo de toda a lexislatura e tamén da pasada lexislatura, pero fixémolo como entendiamos que debiamos de facelo, non dando só unha atención para cubrir as necesidades básicas, senón pelexando polo que é a inclusión activa, é dicir, a vinculación directa, cunha axuda que dalgunha maneira permita a inserción no mercado laboral destas persoas, porque estamos convencidos de que é a mellor garantía de lograr que abandonen esa situación, e sobre todo e o máis importante, de que non se cronifique esa situación. Así que, efectivamente, demos distintos pasos en firme de cara a esta inclusión activa, é dicir, de vincular a inclusión ás políticas de emprego, pero, se cabe, a máis destacada é a que menciona vostede dunha orde que foi pioneira no ano 2014, que foi a orde de contratación das persoas de renda de integración social; unha orde que non sería posible desenvolver se non chega a ser pola colaboración e a axuda dos concellos, e que efectivamente lles deu oportunidade xa no ano pasado, dende o ano 2014 ata agora no ano 2015, a que preto de 620 persoas beneficiarias da renda de integración social traballaran, ademais, suxeitas a un convenio laboral, o convenio do propio Concello, en distintas funcións que o Concello lle outorgaba. E neste caso esas 620 persoas estaban distribuídas en 120 concellos, cun investimento, como dicía vostede, de 5 millóns de euros. A verdade é que a avaliación dende o Goberno da Xunta de Galicia se fixo a través do reporte que fixeron chegar todos os alcaldes e todos os concelleiros que traballan coa inclusión social sobre o beneficio que supuxo non só o traballo desenvolvido por estas persoas senón para estas propias persoas a súa propia dignidade e a súa recuperación da ilusión ao ter a oportunidade de traballar sete meses. E, polo tanto, a nosa avaliación foi positiva, polo que nos trasladan todos os concellos, e, polo tanto, así nos volvemos comprometer neste ano 2015. E o compromiso, como non podía ser doutro xeito, foi duplicar os nosos esforzos, e así chegamos a un incremento do cen por cento ata ter agora mesmo 10 millóns de euros nunha convocatoria na que se están a presentar 205 concellos. Son 205 concellos, é dicir, máis dos que houbo na convocatoria pasada –polo tanto, foi unha orde positiva–, que darán contrato a 1.000 persoas, que darán a oportunidade de que 1.000 persoas da renda de integración social teñan durante sete meses unha oportunidade laboral suxeita estritamente ao convenio laboral que estea en vigor no Concello no seu momento. É para min unha satisfacción poder dicir que con este investimento e coas solicitudes que se teñen presentado –205 concellos que darán cobertura a 1.00 beneficiarios– daremos resposta a todos os concellos que solicitaron axuda; é dicir, a todos os concellos que solicitaron esta contratación.
Moitas grazas, conselleira.
Moitas grazas.
Réplica da señora Rodríguez Arias.
Si, grazas, señora presidenta. Seiscentas vinte persoas traballando, 120 concellos colaborando, xunto coa Xunta de Galicia, para que estas persoas que perciben a Risga poidan ter un contrato de traballo, isto no ano 2014. E vostede vénnos dicir que agora se incrementa o cen por cento o orzamento con 10 millóns de euros, nos que van participar máis de 205 concellos, e que 1.000 persoas perceptoras da Risga van poder ter un contrato laboral. A verdade, dende o noso punto de vista, isto é apostar polas persoas e sobre todo apostar polas persoas que máis o necesitan, as persoas que están en risco de exclusión social e as persoas que están percibindo unha Risga da Xunta de Galicia. Dende logo, creo que hai que seguir avanzando nese ámbito e estao facendo o Goberno galego. Pensamos que é imprescindible incrementar os orzamentos destinados á inclusión social, como vén de facer a súa consellería; é imprescindible colaborar cos concellos, porque son eles a primeira porta de entrada destas persoas; é imprescindible apostar –como vostede di– por unha inclusión activa vinculada ao emprego, porque non hai mellor ferramenta para loitar contra a exclusión social que o emprego; e ademais facilitar o acceso a un posto de traballo a estas persoas en risco de exclusión social. Dende logo, nós volveremos preguntarlle neste Parlamento sobre os resultados deste programa no ano 2015 e esperemos que, como mínimo, duplique os beneficiarios e duplique os concellos que traballaron durante o ano 2014. Máis nada. Moitas grazas.
Ten a palabra a conselleira de Traballo e Benestar.
Moitas grazas, presidenta. Dándolle resposta expresamente á súa pregunta de cal é a nosa valoración, a valoración que fai o Goberno, eu creo que é significativo o feito de que se no ano 2014 á convocatoria se presentaron 120 concellos, agora sexan 205 os concellos. É dicir, son máis os que cren nesta ferramenta, son máis os que coñecen a realidade do seu concello, son máis os que coñecen a situación na que se atopan distintas persoas do seu concello; e, polo tanto, eles mesmos, eses 205 concellos, de todas as cores políticas, teñen solicitado poder colaborar con esta ferramenta de inclusión activa para axudar a descronificar e a que non se cronifique a situación de moitísimas persoas, que –como dicía– agora nesta convocatoria serán preto de 1.000. Para min é importante destacar que esta é unha acción que, efectivamente, foi pioneira no Estado; é a primeira que vez que se pon unha ferramenta como esta en Galicia e mesmo tamén no Estado. Pero non é unha acción illada, non obedece a unha opción pensada nun momento determinado, senón que obedece a unha estratexia perfectamente definida dende esta consellería dende o minuto un, que é crer que non hai mellor política social que o emprego. Esta crenza ao que nos leva é a que, co acordo dos axentes sociais, co acordo dos sindicatos e dos empresarios, puideramos sacar adiante unha nova lei de inclusión social que trata precisamente non só de atender as necesidades básicas senón mesmo tamén de encamiñar todas estas persoas cara ao mercado laboral a través das distintas medidas que temos. Esa nova lei tamén foi unha lei das primeiras no noso país, e, evidentemente, vai dirixida ao que nós cremos que é a principal política social que existe, que é o emprego. E, como dicía, non é unha acción illada, nin a orde pola que vostede se interesa nin sequera a propia lei, porque estamos a definir agora mesmo e a aprobar co consenso de todas as entidades que traballan coa exclusión social a nova Estratexia de inclusión social de Galicia para os próximos anos, ata o ano 2020, que é a nosa folla de ruta, a través dunha inclusión activa. E, sobre todo, tamén loitar contra a exclusión –ás veces non só pola pobreza senón tamén pola exclusión territorial–, que consta de 300 medidas e que consta de 521 millóns de euros comprometidos dos presupostos dos galegos e das galegas precisamente para algo que nós consideramos que é prioritario, que é atender as persoas que peor o están a pasar, pero atendelas como entendemos que debemos facelo, que é a través do emprego. Este compromiso, evidentemente, foi ratificado ano tras ano a través da Xunta de Galicia nos seus presupostos, onde mesmo neste ano 2015 fomos quen de incrementar un 17,7 % o presuposto integral para toda a inclusión, chegando a 70 millóns de euros, para dar resposta á renda de integración social, ás axudas de emerxencia, ás axudas ás entidades que traballan e coñecen a realidade social de moitas persoas que o están a pasar mal e sobre todo para poder desenvolver pola área do emprego este programa do que vostede falaba. Fixemos unha valoración positiva. Estou convencida de que a valoración que faremos, tamén no ano 2015, será positiva. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, conselleira. Pregunta de D. José Manuel Balseiro Orol e sete deputados/as máis, do G.P. Popular de Galicia, sobre a valoración do Goberno galego en relación cos pronunciamentos xudiciais respecto da prohibición do desenvolvemento do proxecto de Pescanova para a construción dunha planta de acuicultura no cabo Touriñán, no concello de Muxía
Ten a palabra, señor Balseiro, para formular a súa pregunta.
Grazas, señora presidenta. Señora conselleira, a Sala do Contencioso-Administrativo do Tribunal Supremo vén de confirmar a sentenza do Tribunal Superior de Xustiza que obriga a Administración autonómica a aboar unha indemnización á empresa Insuíña, S. L. que supera o millón de euros; indemnización por prohibirlle o desenvolvemento dunha planta acuícola no cabo Touriñán, en Muxía. O Grupo Parlamentario Popular, señora conselleira –e vostede sábeo ben–, sempre foi moi crítico coa decisión do Goberno bipartito de anular este emprazamento que, na práctica, supuxo a perda do investimento previsto para a construción da que se proxectaba como unha das instalacións de acuicultura máis grandes de Galicia, e que rematou por marchar ao país veciño de Portugal, perdéndose ese investimento e perdéndose as oportunidades de emprego a esta industria aparelladas. Afortunadamente, hoxe os galegos puxeron co seu voto democrático a ese Bipartito no lugar que lle correspondía, é dicir, na oposición, [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] e apostaron por un goberno responsable do Partido Popular que, en tempos de dificultade económica, ten en marcha unha estratexia acuícola [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] absolutamente diferente, que aposta pola seguridade xurídica, pola sostibilidade e o equilibrio ambiental, polas oportunidades de emprego e tamén pola riqueza, e que loitará por manter o liderado que perdemos, señora conselleira, acuícola no noso país. E non é posible volver atrás, porque hai cousas que son irrenunciables. Pero os galegos teñen que seguir soportando as consecuencias dun goberno bipartito nefasto –eu diría– para Galicia. Entón, a pregunta que lle fai este deputado é: señora conselleira, ¿que valoración fai o Goberno galego destes pronunciamentos xudiciais? [[Murmurios.]] É certo que xa sei que a vostedes lles molesta isto; xa sei que a vostedes lles molestou tanto que foron capaces de expulsar os investimentos do noso país e de mandalos para o país veciño. ¿Como non lles vai molestar? E agora hai unha sentenza que lles di que, ademais, todos os galegos temos que pagar os seus erros e as súas malas políticas. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Balseiro. Vamos ver, supoño que este lado e estes deputados teñen tamén dereito a falar. Entón, escoiten, por favor, con respecto a todo o mundo. Respecten o uso e os turnos de palabra. Ten a palabra a señora conselleira do Medio Rural e do Mar para contestar. Grazas.
Grazas, presidenta. Señorías. Señor Balseiro, como vostede ben di, a decisión de deixar sen efecto a posibilidade de levar adiante a instalación da planta de acuicultura de Touriñán trouxo non só a perda do investimento e do emprego senón tamén unha indemnización de case 1,1 millóns de euros. Aínda máis, a estas decisións dalgúns deberíanselles tamén atribuír as mesmas consecuencias en relación co proxecto que se ía desenvolver en Rinlo, en Ribadeo, e que en troques de emprego e produción nos deixa máis de 700.000 euros de indemnización. Así pois, ambas sentenzas do Tribunal Supremo veñen traer as consecuencias dunhas secuencias de dúas decisións adoptadas nos anos 2006 e 2008. Deste xeito, co Acordo da Xunta do 22 de xuño de 2006 ordenouse iniciar os trámites de revisión e modificación do daquela vixente Plan sectorial da acuicultura. Naquel intre, decídese suspender a eficacia de tramitación dos proxectos que, no marco do mesmo, deberan instalarse en espazos integrados na Rede Natura 2000, como foi o caso de Touriñán en Rinlo. E esta decisión culminouse o 28 de agosto de 2008 coa aprobación do Plan galego de acuicultura. Xa que logo, en virtude destas dúas decisións, quedaron sen efecto o Plan sectorial e o Proxecto de incidencia supramunicipal que lle fora autorizado para Touriñán, e foi modificado de forma substancial o xa aprobado para Rinlo. Dito doutro xeito, da inviabilidade da execución dos proxectos de Insuíña e Acuinor, como consecuencia das actuacións posteriores da Xunta, xorden dereitos indemnizatorios a favor destas empresas que se traducen fundamentalmente nos gastos realizados para a obtención e a aprobación daqueles proxectos sectoriais. Neste senso, creo que cómpre clarexar dúas cuestións referidas á imputación a este goberno da responsabilidade destas sentenzas con base na falta da Declaración de impacto ambiental e na súa suposta ausencia de recurso por parte do actual Goberno. A este respecto quero deixar claras dúas cousas: a primeira, o propio Tribunal Supremo admite na súa sentenza os fundamentos xurídicos terceiro e cuarto: que a Declaración de impacto ambiental debeu realizarse. Pero apunta a que o dito trámite podía ser subsanado ou polo menos podían subsistir os proxectos xa aprobados con tal de cumprilos posteriormente. Segunda, a Xunta si compareceu ante o Tribunal Superior de Xustiza de Galicia e o Tribunal Supremo defendendo a súa posición. E para acreditar tal cousa só hai que ler a propia sentenza do tribunal e ver que dos 17,5 millóns que se solicitaban de indemnización chegamos a 1,9 millóns de euros. Máis nada e moitas grazas.
Grazas. Réplica do señor Balseiro.
Moitas grazas, señora conselleira, polas súas aclaracións, polas aclaracións facilitadas e tamén por ter actuado con responsabilidade, non como anteriores gobernos. Pero cabe unha pregunta aquí, señora conselleira, e eu digo: ¿non existía ningunha persoa que advertise o Goberno bipartito deste comportamento perigoso para os intereses de Galicia? [[A señora Paz Franco pronuncia palabras que non se perciben.]] Efectivamente, señora Paz, tamén estaba vostede, e eu ben veces que os advertín aí na tribuna do Parlamento e vostedes non fixeron caso. [[Murmurios.]] E agora temos unha sentenza que nos di que as bromas daquel Goberno bipartito [[Murmurios.]] lles van custar a todos os galegos e a todas as galegas [[Interrupcións.]] en torno a dous millóns de euros.
Silencio, por favor.
Teñan un pouco de respecto xa non polos que estamos aquí, senón polos que teñen que pagar eses 2 millóns de euros, que están fóra de aquí, ¡home! [[Murmurios.]] Teñan un pouco de respecto. [[Aplausos.]] ¡Teñan un pouco de respecto... [[Aplausos.]] e saiban escoitar, como mínimo, home! [[Aplausos.]] Polas políticas erradas, pola nefasta [[Interrupcións.]] política en acuicultura que denunciou este deputado e que denunciou este grupo parlamentario moitas veces o único que fixeron foi expulsar as empresas a Portugal...,
¡Señor Gallego!
...crear postos de traballo en Portugal...,
¡Señor Gallego!
...crear riqueza en Portugal, [[Interrupcións.]] e agora...
Segunda chamada, señor Gallego.
...os galegos e as galegas teñen que pagar 2 millóns de euros por esa política. Deben estar vostedes orgullosos de non deixar falar... [[Interrupcións.]] Así os puxeron onde os teñen que poñer. Sigan vostedes, que os van poñer..., ¿saben onde os van poñer? [[Murmurios.]] Vannos poñer fóra de aquí agora. Nada máis e moitas grazas.
Réplica da conselleira do Medio Rural e do Mar, se a deixan falar. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Conselleira, ten a palabra.
Grazas, señora presidenta. Señorías. Eu non sei por que se pon tan nerviosa a bancada que teño detrás, [[Interrupcións.]] porque...
¡Silencio, por favor! [[A señora Acuña do Campo pronuncia palabras que non se perciben.]] Señora Acuña, ¿vostede tamén? ¡Faga o favor! Non ten a palabra, porque eu non recordo terlla dado. Polo tanto, ten a palabra a conselleira. [[Murmurios.]] Señora conselleira, por favor, continúe.
A verdade é que resulta curioso que agora toda esta revolución... e algún deputado nada máis saír a sentenza saíu dicir que debería de ser o propio Feijóo o que aboara os cartos desta sentenza.
¡Señor Gallego! Ten dúas chamadas á orde. Se quere a terceira... E a señora Acuña, tamén, faga o favor de calar.
Non, o escándalo é saber que existía un informe previo da Asesoría Xurídica da Xunta que dicía que "aínda que non sexa obxecto deste informe, debe contemplarse a previsión de que o exercicio da potestade de que se trata poida dar lugar a situacións que orixinan dereito a determinadas indemnizacións, se ben entendemos que o acordo de que se trata non é o lugar adecuado para establecer mecanismos indemnizatorios sobre situacións concretas, sendo cando estas se produzan, o momento de reclamalas". É dicir, cando se tomou a decisión de paralizar estes proxectos sabíase que se ían producir necesariamente indemnizacións e, aínda así, tirouse para adiante [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] cando tranquilamente se podían deixar desenvolver os proxectos, porque eran proxectos perfectamente viables, que estaban dentro do ámbito da actuación do plan acuícola que había naquel momento e esa era unha forma de entender a necesidade de Galicia, como... Bueno, pois estamos xogando cos cartos de todos os galegos, dános igual, non nos gusta este plan, imos facer outro plan, rechazamos os investimentos. Señor Balseiro, para a súa tranquilidade, saiba que nós seguimos buscando seguridade xurídica para que se poidan desenvolver proxectos de acuicultura en Galicia. Fronte a esta indemnización que nos reclamaban de 17,5 millóns de euros, conseguimos rebaixala a 1,9 e a maiores conseguimos que agora, en próximas datas, no polígono industrial de Cervo se poida instalar unha planta de acuicultura que xerará 25 postos de traballo directos, 50 postos de traballo indirectos e unha inversión de 24 millóns de euros. Máis nada e moitas grazas.
Moitas grazas. Pregunta de D. Antón Sánchez García, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre a valoración da Xunta de Galicia dos datos publicados polo INE en relación co envellecemento da poboación agraria
Ten a palabra, señor Sánchez, para formular a súa pregunta.
Só en indemnizacións entre os concellos de Miño e Sanxenxo xa multiplican por vinte ese 1.100.000 euros. [[Aplausos.]] Gobernados polo PP. A noticia é que non chove no Meixoeiro, [[Risos.]] A noticia é que é noticia que non chove no Meixoeiro, iso si que é tercermundista. Parabéns. Os datos publicados polo Instituto Nacional de Estatística a finais de 2014, señora conselleira, correspondentes ao ano 2013, sobre a estrutura das explotacións agrarias galegas, mostran un preocupante envellecemento da poboación agraria. Os datos publicados anteriormente son do ano 2007 e entre estes dous anos pasou o seguinte: o número de explotacións agrarias descendeu de 88.000 a 79.000, case 9.000 explotacións, a un ritmo anual de 1,65 %. Prodúcese tamén un fenómeno de envellecemento, xa que o número de titulares de explotacións agrarias menores de 40 anos era en 2007 de 7.261 persoas e 6 anos despois son 3.640. Os mozos e mozas menores de 40 anos representaban no ano 2007 o 8,5 % da poboación agraria e no 2013 era o 4,68 %. Pola contra, os maiores de 60 anos e os de 60 anos pasan de representar o 51 % ao 59 %. Case o 60 % dos titulares de explotacións agrarias teñen máis de 60 anos, señora conselleira. A superficie agraria útil tamén baixou case 100.000 hectáreas menos e, por primeira vez en moitos anos, tamén baixa a superficie agraria útil por explotación. Isto é un feito inédito en moitos anos. Ben, estes datos falan dos efectos das políticas do Partido Popular no goberno sobre o agro; máis ben ou a ausencia delas, a ausencia de vontade ou a ausencia de capacidade para cambiar esta realidade. O certo é que os resultados están aí, están a provocar a destrución do agro e do rural a través dunha especie de reconversión encuberta. Demostran que hai moita xente na actividade agraria que está agardando simplemente para xubilarse e que a xente moza ou ben non se incorpora, a pesar de estar en tempos de crise e buscar solucións laborais, ou non se incorpora ou fracasa no seu intento. Preguntámoslle ¿que vai pasar en cinco ou seis anos, señora conselleira, con estes datos?, ¿que vai pasar de non tomar conciencia da gravidade da situación e cambiar radicalmente de políticas? ¿Como valora estes datos, señora conselleira? ¿Que vai facer para mudar esta realidade? Moitas grazas.
Grazas. Ten a palabra a conselleira de Medio Rural e do Mar, dona Rosa Quintana.
Señor Sánchez, agradezo a súa pregunta por canto ten esta iniciativa de preocupación sobre un problema que este executivo vén abordando dende que chegou á responsabilidade de levar adiante a tarefa de goberno. Digo isto porque a súa preocupación é reiterada, xa que hai menos de 15 días facía a mesma cuestión no seo da Comisión 7ª, sen que –vostede ben comprenderá– pouco poida cambiar a resposta que eu lle poida dar con respecto á xa ofrecida naquel entón. Xa o pasado 24 de abril a propia directora xeral lle facía fincapé en datos que testifican que este proceso de avellentamento é común a toda Europa e ao norte de América, e que supón un dos fenómenos demográficos clave na evolución da nosa sociedade cara ao futuro. En particular, e atinxindo o ámbito competencial desta consellería e sobre as consecuencias que ten esta evolución demográfica para o sector agrario, teño que reiterar as cuestións postas de manifesto na citada comisión. Hai que dicir que o sector agrario non é alleo á situación xeral: a baixada da taxa de natalidade unida ao feito de que o menor número de mozos existentes preferisen outras profesións e ámbitos laborais fixeron que o nivel xeral de incorporacións ao agro, mantido durante décadas, se minorase. Deste xeito, e a pesar de todos os incentivos ofrecidos dende as administracións, non se produciu un relevo xeracional que antes era tradicional, debendo ver esa cuestión en relación a dous elementos claves para nós, como son a capacidade produtiva do noso agro e a disposición de incentivos para asentarse no rural da man da actividade agraria. Neste senso, vemos como os eidos fundamentais da nosa actividade agraria non só non perderon capacidade senón que mesmo foron gañándoa, sirva como exemplo o sector lácteo, onde a baixa de explotacións non foi óbice para que se dese un aumento de produción. Xa que logo, estamos e seguimos nesa liña de soster a capacidade produtiva e alentar o asentamento de mozos e mozas no rural, corrixindo posibles eivas que tivesen as axudas e fomentando outras medidas que sirvan de apoio a estas liñas. Máis nada e moitas grazas.
Grazas. Réplica do señor Sánchez García.
Señora conselleira, o peor para non solucionar os problemas é non asumilos e non ser honesta na análise. Tamén lle dixen á directora xeral de produción agropecuaria que cando compara coa crise demográfica xeral está faltando á verdade, está falseando os datos. Mire, é moi grave a crise demográfica deste país: descenderon os habitantes deste país en 17.000 no último ano, foi o peor ano disque dos últimos 20 anos; 17.000. A pesar disto, iso significa un descenso do 0,6 %. O descenso da poboación agraria en 6 anos foi do 10 %, a 1,65 %, e duplica –case triplica– o ritmo demográfico deste país. Polo tanto, non se debe simplemente a unha translación mecánica do que pasa coa demografía neste país, que xa é moi grave e xa é culpa da falta de expectativas que hai tamén neste país. E ademais a outra mentira é que non é comparable con outros países de Europa e de Norteamérica, señora conselleira. Non é certo, xa lle dei os datos á directora xeral de Produción Agropecuaria. Non é certo, non ten parangón, señora conselleira. Hai un 50 % de descenso da poboación de titulares de explotacións agrarias de menos de 40 anos. ¡O 50 % en seis anos, señora conselleira! Temos o 60 % da poboación agraria con máis de 60 anos e en 5 anos previsiblemente vanse a xubilar moitos dese 60 %, que significan case 50.000 titulares de explotacións, señora conselleira. Isto non é unha broma, señora conselleira, non é unha broma. Se non admite o problema, é imposible solucionalo. ¿Como me vai comparar a evolución demográfica de Galicia coa evolución da poboación agraria? ¡Non ten comparación! O 50 % de agricultores de menos de 40 anos desapareceu en 6 anos, señora conselleira, e vostedes non admiten...
Moitas grazas, señor Sánchez. [[O señor Sánchez García pronuncia palabras que non se perciben.]] Moitas grazas. Ten a palabra a conselleira do Medio Rural e do Mar, dona Rosa Quintana.
Grazas, señora presidenta. Señor Sánchez, eu non estou dicindo que non admita o problema, todo o contrario, pero o que non quero é que se nos tilde a nós de ser os causantes dese problema. Mire, nós temos intentado mellorar todas as liñas de axuda á incorporación de mozos para estas actividades, nós, no novo programa do desenvolvemento rural no Feader, propoñemos máis cartos para a incorporación de mozos, que se poidan pagar en dúas veces as axudas, que se poidan ater ás axudas do primeiro e do segundo piar. Pero, mire, o que non se pode é estar continuamente trasladando mensaxes negativas sobre o sector rural e despois pretender que a xente vaia querer traballar no rural. Eu quedo coa parte positiva e eu pódolle dicir con datos reais, sen esconder a realidade, sen entender... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Señor Sánchez, entendendo que é necesario que sigamos promovendo que a xente vaia traballar ao rural, non só vivir senón traballar ao rural. E para iso voulle dicir, mire, incrementou a superficie agrícola media utilizada por explotación, pasou de 3,6 a 8,15 hectáreas. [[Murmurios.]] No sector lácteo é certo que diminuíron explotacións, pero a media de produción por explotación incrementou un 213 % e o número de vacas por explotación incrementou un 55 %. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] No sector vitivinícola as exportacións do viño aumentaron dende o 2008 un 18,7 %. A produción do viño aumentou o 20,4 %. No sector forestal a facturación conxunta da primeira transformación aumentou un 12,7 % dende o ano 2013. A agricultura ecolóxica triplicou a súa facturación dende o ano 2008. As razas autóctonas incrementaron. [[Murmurios.]] A mellora de renda por persoa ocupada... Por se non ve ben a gráfica. A mellora da renda por persoa no agro tamén incrementou. Estes son os datos que temos que poñer en valor, señor Sánchez, se realmente queremos que a nosa xuventude entenda que se poden desenvolver proxectos viables e sostibles no mundo rural. Se o que queremos é dicir que apostamos polo rural, pero realmente o que queremos é desincentivar que a xente vaia para o rural, sigan por esa liña. Nós seguiremos pola outra, dicindo que hai posibilidades no rural, [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] que se poden desenvolver proxectos e que cada un deses proxectos, dende logo, está dando os seus froitos. Máis nada e moitas grazas.
Moitas grazas. Pregunta de D. Daniel Rodas Chapela e D. Francisco Xesús Jorquera Caselas, do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, sobre as actuacións levadas a cabo polo Goberno galego para solicitar a modificación do acordo pesqueiro con Portugal que lle permite á frota de arrastre dese país volver pescar na fin de semana
Ten a palabra, señor Rodas, para formular a súa pregunta. [[Silencio.]] Déanlle voz ao escano do señor Rodas, por favor.
Boa tarde, señora conselleira. Despois dunha década, o 16 de febreiro de 2013 asinábase o acordo pesqueiro con Portugal, recollendo a demanda histórica do sector, isto era pescar en igualdade de condicións que a frota portuguesa, o mesmo que eles non pescaran a fin de semana. Este acordo era aplaudido polo sector, o propio Partido Popular trouxo unha pregunta a esta Cámara onde o señor Balseiro tivo a oportunidade de cepillala convenientemente por tan magnífica xestión. O malo foi que tres meses despois, a espaldas do sector, Arias Cañete e a súa homóloga portuguesa modificaron o acordo, volvendo a frota lusa poder pescar con vantaxe nas nosas propias augas. Situación denunciada daquela polo BNG, á que vostedes votaron en contra, e que obrigou o sector a comparecer nesta Cámara para poñelos firmes, para poder miralos á cara e así conseguir que apoiaran unha proposición non de lei na que todos reclamamos un trato igualitario. Dende entón nada sabemos do que ten feito. Iso si, temos escoitado reiteradamente o señor secretario xeral do Mar recoñecendo a situación de discriminación e trasladando o seu compromiso co sector, que si, que desta vez ían facer algo, que estaban niso. Pero ano e medio despois a situación é a que é: é que se permite que nas nosas propias augas outros barcos poidan pescar na fin de semana cando nós descansamos, que as cotas da nosa frota son absolutamente ridículas en comparación coas portuguesas, que con estas cotas aboca a nosa frota a unha actividade delitiva, cuns controis nos que a frota se sente acurralada, chegando a sentirse como os furtivos mentres saímos pescar. Eles, saturan os nosos mercados, eles poden utilizar artes prohibidas. Márchannos as tripulacións máis cualificadas porque obteñen mellores salarios e non se senten perseguidos. A situación da frota do arrastre exemplifica o drama da pesca no noso país: a nosa propia frota pesca en condicións moi inferiores á frota doutro país. Porque, señora conselleira, isto significa mellores vantaxes competitivas, maiores ingresos e ter un mellor futuro para outros, mentres que á nosa frota o futuro que lle ten reservado Bruxelas, coa conivencia súa e do seu goberno, é o abandono da actividade e é o despezamento. Supoño que igual que facía gala da xestión do acordo de pesca, hoxe asumirá a responsabilidade de explicar nesta Cámara que xestións ten feitas...
Moitas grazas, señor Rodas. [[O señor Rodas Chapela pronuncia palabras que non se perciben.]] Moitas grazas. [[Aplausos.]] Ten a palabra a conselleira de Medio Rural e do Mar, dona Rosa Quintana.
Grazas, señora presidenta. Señorías. Señor Rodas, como vostede debera saber, o acordo asinado a finais de 2013 ten unha vixencia de dous anos, co que a finais deste mesmo 2015 expirará e poderase variar entón o seu contido, xa que a complexidade de elementos que regula e a diversidade de frotas e intereses non facía abordable a súa variación a curto prazo, xa que tamén hai aspectos positivos para outras frotas galegas. A este respecto levamos xa máis dun ano traballando xunto ao sector para levar ao papel a proposta que vostede sinalaba e que o Parlamento nos fixo chegar, que se pode resumir na disposición dun marco igualitario para as condicións de actividade de todas as frotas incluídas neste acordo, entre elas varias galegas. Para tal fin estase traballando, como dicía, xunto ao sector e, grazas ao labor da Federación Galega de Confrarías e ás asociacións do sector, xa se conseguiu a consideración desta necesidade por parte da Federación Nacional de Confrarías e tamén da andaluza. Ademais, a Secretaría Xeral de Pesca é consciente desta necesidade e con ese obxectivo traballa tamén iniciando os labores de preparación dun novo acordo, xa en xullo de 2014, no seo do Comité Luso-Español de Pesca. Ademais, eses traballos continuáronse coa achega da posición e demandas do sector en sendas xuntanzas celebradas en Madrid e Lisboa en marzo e abril deste ano, nas que participaron representantes do sector galego entre os cales estaban tamén os de arrastre do litoral. Nestas xuntanzas a amplitude de elementos que interveñen no acordo e a citada diversidade de frotas fan dificultoso un avance, xa que Galicia non só ten como obxectivo esta parada da frota de arrastre na fin de semana, senón outras cuestións como a eliminación –que vostede ben sabe– dos chamados cacharros na zona do acordo transfronteirizo ou a mellora das autorizacións para o cerco. Do mesmo xeito, no eido interno tamén se están a verificar outros argumentos e medidas que puideran permitir achegarse a ese marco igualitario, como pode ser o establecemento de cotas diarias de descarga e comercialización ou a apertura de censos para o acceso ou o arrastre en augas de Portugal. En todo caso, traballar nesta vía non é nin foi óbice para adoptar aquelas medidas que permitisen reforzar no posible un control que tendese á igualdade entre as frotas do arrastre, entre as que se pode destacar a imposibilidade da frota portuguesa de descargar en España nas fins de semana, salvo que o peixe sexa destinado á súa venda ou transformación fóra de España. Esta adecuación igualitaria de horarios de desembarco ou unha homologación dos controis durante as campañas da xarda son pasos nese camiño, pero sabemos que o paso definitivo pode ser acadado no novo acordo. Nesa liña traballamos e ímolo facer en conxunto co sector, xa que se trata de avanzar no negativo sen perder o positivo que si ten para outras frotas galegas. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señora Quintana. Réplica do señor Rodas Chapela.
Antes a xustificación era que o acordo tiña dez anos de duración, agora que ten dous anos de duración. A realidade é que levan perdendo ano e medio con promesas, pero levan permitindo durante máis de seis anos que teñamos unhas condicións discriminatorias. Un barco, dicía anteriormente, [...] se é galego ten unha cota de xarda de 100 toneladas, mentres que se é luso ten unha cota de 40 toneladas por semana. Pero poderiamos ver a discriminación con respecto a outras cotas doutras especies como poderían ser a cigala, o rape ou a meiga. A realidade é que as cotas que temos son totalmente inasumibles. Nós, señora conselleira, escasas cotas, eles maiores posibilidades de pesca. Eles poden pescar a fin de semana e nós non, e o que para nós é unha medida que mellora as condicións de vida dos mariñeiros e que obriga ás frotas a faenar cerca do porto base e descansar o caladoiro, para eles non. Eles poden faenar onde queiran ao longo de toda a costa, nós estamos sometidos ao porto base polo descanso semanal. Mentres nós saímos pescar, eles son os primeiros en chegar á venda. Ata poden utilizar o tren de bolos, prohibido na nosa lexislación. Así non é estraño que quedemos sen tripulacións, quedamos sen mariñeiros polos baixos ingresos, marchan os mellores patróns polas mellores condicións da frota portuguesa e chegamos tarde á venda e conseguimos os peores prezos. Converteron a nosa actividade pesqueira nunha actividade ilegal, delitiva. Non temos cota, non podemos pescar, temos que andar a roubar pendentes das inspeccións e dos controis, mentres outras frotas todo o contrario, poden faenar con total tranquilidade, descargan onde queren e os controis convértense en rutineiros. Pero, en cambio, no que si somos uns campións é nas sancións. Temos as sancións máis grandes de 15.000 e 16.000 euros de media nun barco do...
Moitas grazas, señor Rodas. Moitas grazas, señor Rodas. [[Aplausos.]] Réplica da señora conselleira do Medio Rural e do Mar.
Presidenta. Señorías. Señor Rodas, a verdade é que me doe oírlle a vostede determinados cualificativos que utiliza para o sector. Dicir que se trasladou, que se fixo que o sector sexa un sector delitivo, iso paréceme que debería pensalo dúas veces e pedirlle á presidenta que retire do Diario de Sesións esas palabras. [[Murmurios.]] [[Aplausos.]] Dicir que estamos perseguindo o sector, que estamos acurralando polas inspeccións o sector... Vostede, que provén do servizo de gardacostas, paréceme que é unha cousa que raia xa calquera maneira de pensar e de dicir que todo vale neste sector, e a verdade é que non é así. Vostede debe recoñecer que os TAC e cotas non teñen nada que ver co acordo con Portugal, que os TAC e cotas da frota portuguesa teñen que ver co reparto que se fai no mes de Nadal en Bruxelas. En acordos de 28 países, dependendo da frota que ten cada país e do reparto pesqueiro que se fai nese momento no Consello de Ministros en Bruxelas, ao país luso tócanlle uns TAC e cotas por frota e a nós tócannos outros. Dicir que agora imos pretender que a nosa frota volva faenar as fins de semana é que vostede, dende logo, xa non está na realidade do sector. Dígalle ao sector que queren volver faenar a fin de semana. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Xa non, señor Rodas. Esa xa foi unha guerra dos anos noventa, iso está superado. Aquí a actividade como temos que levala é como se está levando: cun incremento ano tras ano de facturación, cun incremento ano tras ano de descargas, con intentar que todas as frotas traballen da mesma maneira, que non haxa unha competencia desleal entre países que somos todos membros da Unión Europea. Dicir que estamos acurralando con sancións o sector, paréceme que vostede está fóra de lugar, dende logo, ao dicir semellante aberración. Dicir tamén que levamos ano e medio de promesas é faltar á verdade. Nós pasamos un acordo que antes duraba dez anos, e que unha vez firmado estaba inamovible durante dez anos, a un acordo de dous anos que permite ir modificando posibles correccións que se poidan ir facendo. E o acordo non ten que ver só co arrastre, o acordo ampara moitas frotas e hai moitas que saíron favorecidas deste acordo con Portugal. Polo tanto, temos que valorar o positivo que ten este acordo e temos que traballar en mellorar esas dificultades que hai entre o arrastre portugués e o arrastre galego. Iso estase facendo e estase facendo neste ano e medio –que vostede di só de promesas falsas– de traballo conxunto co sector tanto aquí en Galicia como despois en Portugal, sempre acompañados do sector, sabendo cales son as necesidades do sector e defendendo o arrastre exactamente igual que calquera outra modalidade de pesca, non como fan determinadas persoas do Bloque Nacionalista Galego que por un lado critican o arrastre e logo veñen defendelo ao Parlamento. Máis nada e moitas grazas.
Moitas grazas, señora Quintana. Esgotada a orde do día levántase a sesión. Moitas grazas e boa noite.