Mijnheer de staatssecretaris, wellicht hebt u iets meer dan een maand geleden de kritiek van de privacycommissie vernomen dat personeel van de overheidsdiensten, inclusief de politie, een te vlotte toegang heeft tot het rijksregister en die niet altijd gebruikt voor de uitvoering van de toevertrouwde taken. Er was een zeer sprekend voorbeeld van een radioquiz waarin men vroeg naar de leeftijd van een bekend persoon, waarna men zag dat het aantal bevragingen in het rijksregister ineens een zeer sterke piek vertoonde inzake gegevens van die persoon. Men kan serieus twijfelen aan de rechtmatigheid van die inzagen. Dat is onaanvaardbaar en u heeft zeer snel gereageerd, maar ik heb daar toch een aantal vragen bij. Ten eerste, wat zult u concreet doen aan die problematiek van de onrechtmatige inzage van het rijksregister? Ten tweede, het opvragen van medische gegevens door ziekenhuizen moet zeer actief kunnen gebeuren, zonder voorafgaande aanvraag, omdat er mensenlevens op het spel staan. Om daar enige garantie te bieden inzake privacy, moeten aanvragers van een andere dienst, zelfs in hetzelfde ziekenhuis, een geldige reden opgeven die nadien gecontroleerd kan worden. U herinnert zich misschien nog het geval van de verpleegster die destijds de gegevens van de heer Leterme opzocht. Dat was toen onterecht, maar het werd wel gelogd en toen de reden niet aanvaardbaar bleek, werd zij serieus op de vingers getikt. Dat lijkt mij bij het rijksregister ook in beperkte mate het geval, maar met vage omschrijvingen. Wie vandaag inlogt op de website mijndossier.rrn.fgov.be, kan de logboeken zien. Dan ziet men daar bijvoorbeeld staan: “Ondervraging op N.N. van bepaalde wettelijke informatie”. Of een consultatie door de KSZ die dan gecodeerd wordt als “raadpleging met gedecodeerd antwoord”. Ik weet niet wie hier in de zaal enig benul heeft van wat die logs betekenen, maar ik weet het alleszins niet. Ik vermoed u ook niet en de gewone burger is daar ook niet mee geholpen. Hoe evalueert u vandaag de logs van de toegang tot het rijksregister en andere bronnen, de reden die men meegeeft voor consultatie en de transparantie naar de burger? Welke stappen kunt u zetten om dat te verbeteren? Laatste vraag. Het is zeer belangrijk dat inzake persoonsgegevens de macht bij de burger komt te liggen, niet alleen inzake transparantie, maar ook inzake gebruik. Ik zou willen aandringen op een soort van eenvoudig, overzichtelijk privacyportaal of persoonlijk dataportaal, waar de burger kan zien wie zijn gegevens gebruikt en zelf toestemming kan geven, weigeren of intrekken voor gebruik van de gegevens. Dat kan een serieuze administratieve vereenvoudiging betekenen en tegelijkertijd de bewustwording en veiligheid verhogen. Ik geef een voorbeeld. Als men via notificatie op de smartphone de vraag krijgt of een winkelketen waar men een klantenkaart heeft, de gegevens nog eens mag consulteren nadat men verhuisd is, dan kan men zelf controle uitoefenen en met ja of nee antwoorden. Op dat moment heeft men zelf nog de volledige controle om al dan niet positief te antwoorden op die vraag. Bovendien kan dit inkomsten genereren voor het rijksregister, tenzij men massaal gebruik zou maken van andere identificatiesystemen zoals Google of Apple. Mijnheer de staatssecretaris, in hoeverre staat u open voor zo’n portaal of dashboard met mogelijkheid tot al dan niet betaalde opvraging door publieke en private instanties met een centrale rol voor de burger inzake toestemming? Welke stappen zijn daarvoor reeds ondernomen of zult u nog ondernemen?
Mijnheer de voorzitter, mijnheer Dedecker, het rijksregister behoort tot de bevoegdheid van mijn collega, de minister van Veiligheid en Binnenlandse Zaken, de heer Jan Jambon. Ik zal er mij dan ook toe beperken om op uw vraag te antwoorden voor zover zij raakpunten heeft met de bescherming van de persoonsgegevens. Als staatssecretaris ben ik voor heel wat zaken bevoegd, maar ik moet steeds het terrein van iemand anders betreden. Hierdoor kom ik trouwens met heel wat ministers in aanraking. Ik doe dit graag want ik ben iemand die graag samenwerkt. Ik ben dan ook nog bij de scouts geweest. De toegang tot het rijksregister is vandaag beperkt tot de in de wet van 8 augustus 1983 opgesomde entiteiten, zijnde hoofdzakelijk de openbare overheden. Ik zal in overleg met mijn collega, de minister van Binnenlandse Zaken, een evaluatie maken van de logins van het rijksregister. Ik zal ook nagaan op welke manier wij meer transparantie voor de burger kunnen bewerkstellingen met betrekking tot de reden voor die consultaties. Een deelaspect van uw vraag, met name de toegang door publieke en private actoren tot de gegevens van het rijksregister, veronderstelt in de eerste plaats een uitbreiding van de toegangsmogelijkheden naar de privésector. Ik sta daar alvast open voor. Ik wil daarover het debat aangaan. Als die uitbreiding er komt, moet deze wel gepaard gaan met de nodige privacywaarborgen voor de burger. Het toekennen van een centrale rol aan de burger, zoals u het voorstelt, veronderstelt dan weer een andere, fundamentele wijziging van het systeem. Vandaag is het immers zo dat de controle op de bescherming van de gegevens die deel uitmaken van het rijksregister in handen ligt van het Sectoraal comité van het Rijksregister dat in de privacycommissie werd opgericht. Een machtiging voor de toegang tot het rijksregister wordt door dit sectoraal comité verleend. Die machtiging gaat gepaard met een nauwgezette verificatie van de conformiteit van de aanvraag met de privacywet, in het bijzonder of de doelstellingen voor het gebruik van de gegevens voldoende duidelijk geformuleerd en legitiem zijn, en of het gebruik ervan niet verder gaat dan echt strikt noodzakelijk is. Dat systeem biedt dus in feite een bijzondere waarborg tot bescherming van de privacy die de burger alleen en on the spot, bijvoorbeeld aan de kassa van een winkel, maar moeilijk zelf kan bekomen. Dat vergt bovendien een grondige reflectie over de notie van vrije en geïnformeerde toestemming van de burger, die centraal staat in het gegevensbeschermingsrecht. Iets anders is het dataportaal, waarover u het had, en dat ten aanzien van de burgers meer transparantie moet creëren over de verzamelde gegevens en hoe deze worden aangewend. In dat verband heb ik al eerder verklaard dat ik voorstander ben van een zo verregaand mogelijke transparantie voor de burger. Zo heb ik al eens gesproken over een jaarlijkse privacyafrekening. De burger moet inderdaad meer centraal worden geplaatst in het beheer van zijn gegevens, maar dat mag niet gepaard gaan met een verlaging van het niveau van de bescherming van zijn gegevens.
Mijnheer de staatssecretaris, u bent natuurlijk transversaal bevoegd. U waakt bij de bevoegdheden van al uw collega’s over de privacy. Vanuit die privacyreflex stel ik mijn vragen daarover dan ook aan u. Er zullen nog vragen volgen, ook inzake andere beleidsdomeinen van uw collega’s. Ik ben alleszins blij met de evaluatie die u zult maken over de login van het rijksregister. Ik meen dat wij op dat vlak stappen vooruit kunnen zetten. Het stemt mij eveneens tevreden dat u openstaat voor uitbreiding naar de privésector van de toegang tot het rijksregister, zodat daarover een debat kan worden gevoerd, uiteraard met de nodige waarborgen inzake privacy. Vanuit die bezorgdheid stel ik u mijn vragen. Volgens mij zitten wij op dezelfde lijn, namelijk dat die waarborgen essentieel zijn. Volgens mij bestaat vandaag de mogelijkheid om de bescherming in het sectoraal comité te combineren met de eigen beslissingsmacht die bij de burger zou moeten liggen. Men kan zich immers ook afvragen, wanneer burgers hun gegevens opgeven om een klantenkaart te krijgen in een winkel of om een account aan te maken op eender welk platform, welke gegevens het rijksregister dan nog bijkomend bevat. Ik bedoel dat de toegang tot het rijksregister ook gradueel kan worden gemaakt, bijvoorbeeld doordat alleen de adresgegevens kunnen worden opgevraagd, dus de gegevens die men standaard zelf al invult of zelf opgeeft als vrije, geïnformeerde burger. De mogelijkheid bestaat dus om waarborgen in te bouwen en om bijkomende ondersteuning te bieden vanuit de sectorale comités.
Mijnheer de staatssecretaris, ik vermoed dat het u als liberaal en zeg maar privacywaakhond afgelopen donderdag als muziek in de oren klonk dat de veel te verregaande wet inzake dataretentie van 2013 op 11 juni vernietigd werd door het Grondwettelijk Hof. Dat is uiteraard dubbel. Een vernietiging gaat zeer ver en het Grondwettelijk Hof was ook zeer verregaand in de uitspraak. Persoonlijk meen ik dat er een evenwicht mogelijk is. Ik vind dat het altijd mogelijk moet zijn om in het kader van een opsporingsonderzoek bepaalde gegevens op te vragen. De wet ging volgens mij veel te ver inzake de toegang tot bepaalde gegevens en inzake de verplichtingen voor aanbieders van hotspots om te voorzien in zeer complexe en dure loggingsystemen. Mijnheer de staatssecretaris, hoe gaat u verder? Welke initiatieven zult u nemen in samenwerking met uw partijgenoot bevoegd voor telecom en uw collega bevoegd voor justitie? Operatoren houden sowieso de informatie bij die nodig is voor de eigen werking en de facturatie. Er is een algemeen kader nodig voor onze opsporingsdiensten. Wat zit er in uw koker? Hoe zult u verzoenen dat opsporingsdiensten hun werk kunnen blijven uitvoeren en de fundamentele rechten en vrijheden van de burger worden gerespecteerd? Hoe zult u onze privacy beschermen?
Het Grondwettelijk Hof is vorige donderdag 18 juni 2015 de redenering van het Hof van Justitie van de Europese Unie gevolgd. Het heeft de welbekende dataretentiewet vernietigd. Zoals ik al eerder hier in de Kamer heb verklaard, wachtte ik op die uitspraak van het Grondwettelijk Hof, om nieuwe stappen te zetten. Samen met mijn collega van Justitie, de heer Geens, en mijn collega van Digitale Agenda, de heer De Croo, analyseren wij nu het desbetreffende arrest alsook de juridische en de praktische gevolgen van de vernietiging. In het verlengde van die analyse zullen uiteraard oplossingen worden bestudeerd en zal in voorkomend geval in overleg met de twee andere ministers Geens en De Croo een nieuw wetgevend project worden overwogen. Ik zal er wel nauwlettend op toezien dat de eventuele initiatieven de persoonlijke levenssfeer eerbiedigen en in overeenstemming zijn met de opmerkingen van het Hof van Justitie van de Europese Unie en van het eigen Grondwettelijk Hof. Mijnheer Dedecker, Ik begin zowat de rol van waakhond aan te nemen. De uitzonderingen die aan de fundamentele rechten zijn aangebracht, inzonderheid de eerbiediging van het privé- en het gezinsleven of de gegevensbescherming, moeten steeds aan de beginselen van noodzakelijkheid en evenredigheid voldoen. Bovendien moeten voldoende garanties worden geboden tegen misbruik van de ingewonnen data, zoals gegevensbeveiliging en -toegang. Ook wat dat betreft heb ik de nodige contacten met mijn collega’s van de Benelux gelegd. Wij zullen elkaars voorstellen bespreken en aftoetsen, zodat wij van elkaar kunnen leren. Ik wil er u wel op wijzen dat het arrest niet zonder gevolgen is voor andere dossiers, waarover in de regering wordt onderhandeld en die eveneens op een systeem van gegevensverzameling en -bewaring berusten. Ik heb een aantal maanden geleden mijn collega Jambon er al eens op gewezen dat wanneer naar een PNR-systeem wordt overgestapt dat niet-Europees is en dat bilateraal tussen landen wordt onderhandeld, ook daar met de privacywetgeving rekening zal moeten worden gehouden. Het lijkt mij dus, ook in het kader van een aantal uitspraken die hier in de Kamer en ook in Europa al zijn gedaan, nog altijd beter een Europees systeem van datagegevens-PNR dan eigen nationale of bilaterale systemen op te bouwen. Die dataretentielijn heeft dus ook voor dergelijke gegevensverzameling en dataverwerking gevolgen. Het Grondwettelijk Hof heeft een zeer duidelijk signaal gegeven dat de publieke overheid er bij elke wet die verband houdt met de veiligheid, over moet waken dat er een goed evenwicht is tussen privacy en veiligheid. Wij mogen niet alle burgers als verdachten beschouwen, wij moeten privacy-intrusieve bevoegdheden beperken en de grondrechten respecteren. Wij moeten komen tot een proportionele bewaring van de gegevens die tegelijkertijd de rechten en de vrijheden van de burgers beschermt. Bovendien ben ik er voorstander van dergelijke maatregelen op tijd en stond te evalueren. Maatregelen die de privacy een stuk inperken ten voordele van andere rechten en plichten, bijvoorbeeld inzake veiligheid, moeten altijd tijdelijk zijn en altijd op tijd geëvalueerd worden.
Mijnheer de staatssecretaris, met die laatste zin kan ik het zeker eens zijn. Dat lijkt mij evident. Ik neem aan dat de analyse van het arrest zeer snel zal gaan, daar het gewoon verwijst naar het arrest van het Europees Hof, dat intussen bijna een jaar bekend is. Ik heb u daar trouwens naar gevraagd toen u uw beleidsverklaring aflegde, maar toen wou u daar niet op vooruitlopen, ook al wisten wij eigenlijk al wat het werd. Ik verwachtte eigenlijk dat u vandaag al iets verder zou staan en dat u ons meer informatie zou kunnen geven. U zult overleggen met de Benelux. In Nederland komt er alvast geen nieuwe wet inzake dataretentie. De positie van Nederland kennen wij al. Ik zou mij daar dus niet aan vastklampen. Ik meen dat wij het beste onze eigen boontjes doppen en een eigen proportionele bewaring opzetten. U zegt zelf dat een proportionele bewaring nodig is en uw impliciete erkenning dat die er de vorige legislatuur niet was, verheugt mij.
Mijnheer de staatssecretaris, u hebt gezegd dat u de privacycommissie ook tot een regulator wil omvormen naar analogie van Nederland waar men post facto boetes kan opleggen. Privacy wordt steeds meer een actueel thema. Ik zetel hier al meer dan tien jaar. Ik heb dit thema nooit actueler geweten dan in deze regering. Dit heeft ongetwijfeld ook met u te maken. Daarin wil ik vanuit de oppositie gerust meegaan. We denken dat het een goed signaal is dat de privacy hoger op de politieke agenda komt. Ik had eerder al vragen over de schending van de privacy door Facebook gesteld. U hebt ons gezegd dat u een aanbevelingsrapport van de privacycommissie tegen 13 mei verwachtte. Mijnheer de staatssecretaris, wat is de visie van de privacycommissie op dit wetsontwerp? Zijn zij het ermee eens om ook als een regulator op te treden. Wat is de actuele stand van zaken met betrekking tot Facebook? Hoe zullen de controles post factum door de privacycommissie gebeuren? Zal het kader worden uitgebreid en is daarvoor in een budget voorzien? Welke criteria zullen worden gehanteerd om de hoogte van de boete te bepalen?
Monsieur le président, monsieur le secrétaire d'État, les ministres européens de la Justice se sont entendus sur un nouveau cadre européen pour la protection des données personnelles. Une réglementation remontant à plus de vingt ans est, de ce fait, mise à jour. Désormais, le droit à l'oubli est garanti – et c'est très bien. Nous en revenons en effet à un régime qui était beaucoup moins intrusif pour les internautes. De plus, à la suite de cet accord européen, le pouvoir des autorités nationales chargées de la protection des données est renforcé en vue de mieux appliquer les règles relatives à la vie privée. Si j'en crois vos déclarations, vous auriez l'intention de présenter un projet de loi cet automne afin que la Commission de la protection de la vie privée inflige elle-même des amendes en cas de non-respect du nouveau cadre européen. Comme l'a dit mon collègue, l'objectif est également d'en faire un régulateur. Je tiens à vous rappeler que la Commission a été instituée par le parlement et qu'elle dépend par conséquent du pouvoir législatif. Il me semble donc paradoxal qu'elle puisse infliger des sanctions. Monsieur le secrétaire d'État, à supposer que vous poursuiviez en ce sens, comment la Commission va-t-elle pouvoir assumer ses nouvelles tâches? Comptez-vous en augmenter les moyens et les effectifs? Comment éviter, et c'est le plus important, que la Commission de la protection de la vie privée ne soit à la fois juge et partie dans les dossiers qu'elle devra examiner, d'autant plus qu'elle rend des avis?
Mijnheer de voorzitter, op de recente Europese Raad Justitie en Binnenlandse Zaken van 15 juni, werd, zoals ik daarnet heb uitgelegd, na drieëneenhalf jaar onderhandelen een akkoord bereikt over het ontwerp van privacyverordening dat een vernieuwd en versterkt regelgevend kader voor de gegevensbescherming creëert. Ik heb de onderhandelingen daarover nauw gevolgd. Tijdens mijn verslag van daarnet heb ik aangekondigd dat een belangrijk onderdeel van de modernisering uiteraard ook de werking van de toezichthouders betreft. Met de verordening krijgen zij sowieso nieuwe bevoegdheden die een striktere controle op de toepassing van de privacyregels zullen inhouden, zowel wat de verordening als de nationale wetgeving betreft. Zoals u weet, is een verordening van toepassing in alle lidstaten vanaf de dag dat zij in werking treedt. Ik heb gemerkt dat het bewustzijn over privacy enorm toeneemt. Daarnet heb ik al gezegd dat dit ook mijn collega’s in de Europese Raad niet is ontgaan, zoals de minister van Oostenrijk in zijn verklaring heeft beklemtoond. Dat gaat heel nauw samen met de digitalisering van onze samenleving. Het is dan ook duidelijk dat het niet goed is om te wachten op Europa om wetgevend op te treden. Ik zal dat bijvoorbeeld doen door onze privacycommissie meer slagkracht te geven. L'orientation de l'Union européenne est claire. Je vais donc lancer la réforme de la Commission de la protection de la vie privée notamment en ce qui concerne les sanctions administratives. Sur le plan budgétaire, nous devons également prévoir un plan financier, mais je n'anticipe pas les choses. Au moment opportun, je reviendrai auprès de cette commission pour présenter le projet de loi. Ik heb daarnet met de voorzitter van de privacycommissie gesproken en hem gevraagd om mij informatie te bezorgen zodat we kunnen starten met de voorbereiding van dit wetsontwerp. Ce qui est clair en tout cas, c'est que la Commission de la protection de la vie privée devra se positionner de manière forte face aux grands médias sociaux. Van sociale media gesproken, u hebt zonet als ik kennis kunnen nemen van de aanbeveling van de privacycommissie ten opzichte van Facebook. Ze eist volledige transparantie over het gebruik van cookies op het sociale netwerk. Met die cookies kan Facebook ook het surfgedrag van mensen die geen lid zijn van Facebook volgen. Dat is ook gebleken uit een wetenschappelijk onderzoek van ICRI dat in februari werd gepubliceerd. Op basis van deze aanbevelingen heeft de Privacycommissie Facebook United States en Facebook Ireland ook gedagvaard in kort geding. De burgerlijke rechtbank van Brussel heeft vorige donderdag in kort geding beslist dat de pleidooien in het proces zullen plaatsvinden op 21 september 2015. Ook Facebook moet zich nu eenmaal aan de spelregels houden. Zoals eerder al gezegd, als Facebook de wetgeving niet willen naleven, dan kan de privacycommissie niet anders dan gerechtelijke stappen ondernemen.
Mijnheer de staatssecretaris, ik dank u voor het antwoord. Ik stel de vraag over de financiering omdat de privacycommissie in ons land eigenlijk via dotatie wordt gefinancierd.
Ja, via het Parlement.
Vandaar dat het voor ons van primordiaal belang is te weten hoe dat moet georganiseerd worden in het licht van de jaarlijkse dotatie van het Parlement. Ik begrijp dat er enerzijds via een EU-verordening en nieuwe wetsontwerpen terecht bijkomende taken worden gegeven maar anderzijds is het dan voor een parlementslid essentieel om te weten hoe de financiering zal verlopen voor een vrij specifieke situatie zoals die in dit huis geldt.
Monsieur le président, monsieur le secrétaire d'État, je ne répèterai pas les propos que vient de tenir mon collègue, David Geerts. Cependant, il n'en reste pas moins qu'une dotation est prévue dans le budget du parlement. Il faudra donc être attentif à la question. Pour ce qui concerne le renforcement administratif, il est vrai qu'une indépendance existe. Il est exact que nous devons, à certains moments, adopter une position forte par rapport aux grands médias sociaux. Je salue donc votre initiative tout en vous demandant de ne pas oublier les procédures existantes. S'il est décidé de passer par la procédure judiciaire – cela a existé puisque la Commission dénonce les faits au parquet –, cela doit se faire dans le respect de la séparation des pouvoirs. Il ne faut pas que la Commission se transforme en organe de sanction administrative qui s'apparenterait à l'organe judiciaire. Je vous invite donc à faire preuve de prudence et à consulter la Commission. Enfin, permettez-moi de vous dire, sous forme de boutade, de faire attention au fait, à l'occasion de votre projet de loi, qu'il semble que l'on s'inscrive dans le cadre d'une négociation entre l'Europe et les États-Unis au sujet d'un grand traité, à savoir le Partenariat transatlantique de commerce et d'investissement (TTIP). J'ai le sentiment que toute restriction dont pourrait faire l'objet un grand média comme Facebook pourrait appeler à l'utilisation de la clause d'arbitrage, ce qui pourrait faire très mal à la Belgique.
Ik zal niet over een nacht ijs gaan. Ik wil niet wachten tot de verordening van kracht is, want dat duurt te lang. Ik besef heel goed dat de privacycommissie een orgaan is dat van het Parlement afhangt en dat middelen krijgt van het Parlement. Het spreekt voor zich dat ik het Parlement volop zal betrekken bij de voorbereidingen van dit wetsontwerp.
Mijnheer de staatssecretaris, bij het vorige agendapunt hebben we gesproken over het gebruik van legitiem verkregen gegevens, wat achteraf toch vragen kan oproepen. Los van het feit dat ik het gebruik van socio-economische gegevens en gegevens inzake veiligheid door de website Realo als discriminatie beschouw, vind ik dat wij toch voorzichtig moeten zijn met welke gegevens er worden verstrekt, zonder evenwel commerciële activiteiten in de weg te staan. Als in de catalogus staat welke residentiële wijken gevoeliger zijn voor criminele activiteiten is dat een keerzijde van de medaille. Wat de procedure opt-in/opt-out betreft, is volgens mij het ter beschikking stellen van gegevens een essentieel element. Ik las in het interview en hoorde op de radio dat men effectief moet aangeven niet te willen dat een huis op die website staat of dat een interieur wordt getoond. In de marge hiervan stond in een interessant artikel over de Facebookapps dat die herkenbaar zijn, dat men steeds meer kan worden getagd en dat het gebruik van die gegevens een hoge vlucht neemt. Ik zal het daarover zo meteen hebben in mijn volgende vraag. Ik heb uw reactie in de pers gelezen en die van uw collega voor de Digitale Agenda. Wat is de visie van de regering inzake het vrijgeven van nationaliteits-, socio-economische en andere gegevens voor commerciële doeleinden? Wat is de visie op het right to refusal dat Google Maps hanteert? Worden er gebruiksvoorwaarden uitgewerkt? Ik meen dat ook moet worden meegenomen welke gebruiksvoorwaarden men hanteert bij het opstellen van die data.
Mijnheer Geerts, net zoals u heb ik via de pers kennisgenomen van het opstarten van deze nieuwe immosite, die voor potentiële kopers ook een sociaal profiel van hun woonbuurt opstelt. Voor mij was dat niet helemaal nieuw. Er bestaan immers al tientallen jaren sociale profielen van woonbuurten, en die werden ook gehanteerd. Het is niet omdat die gegevens nu opeens op een website staan, dat in het verleden geen publieke data werden gebruikt om sociale profielen van buurten op te stellen. Voor alle duidelijkheid: ik ben helemaal geen tegenstander van het gebruik van open data. Integendeel zelfs, ik ben uitdrukkelijk een voorstander van de digitale economie en open data spelen daarin een belangrijke rol. Ik zou mijzelf tegenspreken, want tot voor kort was ik schepen van Digitale Zaken in Oostende en daar heb ik uitgebreid initiatieven genomen om de open data te stimuleren. Open data zijn de toekomst, want voorbeelden in binnen- en buitenland leren dat door datasets open te stellen, weliswaar altijd volledig geanonimiseerd, men een belangrijke impuls kan geven aan de creatieve en digitale sector. Met het gebruik van bijvoorbeeld datasets van de overheid, die eventueel persoonsgegevens kunnen bevatten, moet de privacywetgeving natuurlijk altijd worden nageleefd. Gezien het rumoer dat rond de website is ontstaan, heb ik aan de privacycommissie een advies gevraagd. Ik stel de website niet in vraag, maar ik vraag gewoon een advies, omdat data inderdaad niet zomaar kunnen worden gebruikt, zeker niet als zij persoonsgegevens bevatten, en omdat er in de pers te lezen was dat er gebruik werd gemaakt van foto’s van het interieur van de buren. Men kan zelfs letterlijk in bepaalde huizen binnenkijken, zelfs al staan zij niet te koop. Daarvoor werden foto’s gebruikt die bij een vorige verkoop op een andere immosite werden gepost, maar daar ondertussen allang niet meer op staan. Ondertussen heb ik via sociale media van de inrichters van de website de bevestiging gekregen dat ik daarin gelijk heb en dat de foto’s op de website inderdaad in strijd zijn met de privacywetgeving. Ik heb daarvoor het advies van de privacycommissie zelfs niet moeten afwachten. De eigenaars van de website Realo hebben mij via Twitter en een uitleg op Facebook – waarvoor sociale media al niet dienen – laten weten dat zij de foto’s zullen verwijderen, omdat zij mij gelijk geven dat zij in strijd zijn met de privacywetgeving. Ik wacht dus het advies van de privacycommissie verder af. Over het feit of de doelstelling en de werkwijze van deze website mogelijk tot discriminatie of segregatie zou kunnen leiden, zal ik mij niet uitspreken. Ik heb wel een horizontale bevoegdheid, zoals de heer Dedecker zegt, maar mijn collega, Elke Sleurs, heeft ook bevoegdheden als staatssecretaris, bevoegd voor Gelijke Kansen. Zij moet daarover haar licht laten schijnen,alsook het Centrum voor gelijke kansen.
Mijnheer de staatssecretaris, zeker het laatste element was belangrijk, te weten dat ook uw collega nog bevoegdheden heeft. De essentiële vraag is opt-in of opt-out. Nu moet men specifiek zeggen dat men niet wil dat foto’s of gegevens op die website staan. Ik denk dat wij op een dag ooit zullen komen tot het feit dat men specifieke toestemming zal moeten geven. Ik denk dat men daarmee in de commerciële logica rekening moet houden. Mensen zijn niet zomaar geneigd om persoonsgegeven naar buiten te brengen. Ik kom hierop terug in mijn volgende vraag.
Mijnheer de voorzitter, mijnheer de staatssecretaris, de fotoherkenningsapp is blijkbaar nieuwe geavanceerde software op Facebook Moments, waarbij mensen die herkend worden op foto’s, getagd worden, waarna de foto’s gedeeld kunnen worden. Wij kunnen wellicht beiden erover meespreken al getagd te zijn met een microfoon in de hand terwijl wij aan het zingen zijn of met een glas bier in de hand. Zulke foto’s worden dan plots verspreid. Vandaag nog werd ik getagd bij een serieus item in Het Nieuwsblad, waar een andere titel boven kwam te staan. Op zich is dat wel leuk, maar soms kan het ook erg ambetant zijn, om het in onze lokale taal te zeggen, wanneer een andere titel of locatie aan een foto wordt toegeschreven. Die software wordt in ons land momenteel nog niet gebruikt, maar dat zal wel gebeuren, want nu al worden foto’s genomen en getagd, waardoor de rest van de wereld ziet wat je aan het doen bent. Wij hebben het advies kunnen lezen van professoren van iMinds in verband met gebruik, mogelijk misbruik en de schending van privacyregels. De privacycommissie heeft dat advies ook verwerkt in enkele paragrafen, gewijd aan die mogelijke bedreigingen voor de privacy. Mijnheer de staatssecretaris, daarover heb ik de volgende concrete vragen. Facebook Moments en Google Foto’s zijn vandaag nog niet van toepassing in België of in Europa. Omdat u met hen contact onderhoudt, hebt u er misschien zicht op of er plannen bestaan om die app ook in ons land te installeren? Hoe luidt het advies van de privacycommissie daaromtrent aangaande mogelijke schendingen?
Mijnheer de voorzitter, mijnheer Geerts, u vraagt mij in de eerste plaats welke de plannen zijn van Facebook en of zij de nieuwe applicatie Facebook Moments binnen afzienbare tijd ook van toepassing willen maken in België. Het is voor mij moeilijk om in de glazen bol van Facebook te kijken. Ik stel wel het volgende vast. Ten eerste, de Ierse privacycommissie, die hier door de heer Dedecker vrij neerbuigend werd behandeld, heeft haar twijfels geuit over de verenigbaarheid van deze applicatie met de vigerende privacyregels in Europa. Ten tweede, Richard Allan, policyverantwoordelijke bij Facebook, aanvaardt uitdrukkelijk de opgelegde Europese vereisten, ik citeer: “Regulators have told us we have to offer an opt-in choice to people to do this. We don’t have an opt-in mechanism so it is turned off until we develop one .” Daarom is en zal de app vooralsnog niet beschikbaar worden gesteld door Facebook voor de Europese gebruikers, stel ik vast. Ten derde, de Europese groep van de privacycommissie, de G-29, heeft reeds in 2012 in een advies gewezen op de gevaren van gezichtsherkenning op sociale media en heeft in dat opzicht een aantal aanbevelingen uitgevaardigd. Zo dienen de verantwoordelijken voor de verwerking het gebruik van gezichtsherkenningstechnologie te omkaderen met een aantal specifieke waarborgen ter bescherming van de persoonsgegevens, in het bijzonder de biometrische gegevens. Er kunnen namelijk bezorgdheden ontstaan omtrent de wettelijkheid van de verwerking, de mate waarin personen, die herkend en getagd worden, al dan niet hun toestemming hebben gegeven, en er kunnen ook risico’s bestaan bij de gevolgen van eventuele datalekken. Ik zal dan ook onze privacycommissie verzoeken om mij op de hoogte te houden van de discussies die hierover zullen plaatsvinden binnen de G-29 en met de Ierse collega-toezichthouder.
Mijnheer de staatssecretaris, ik dank u voor uw antwoord.