Bos días. Vaian ocupando os seus asentos, por favor. Imos reiniciar a sesión. [[Murmurios.]] Bos días. Reiniciamos a sesión co punto 7º da orde do día, que se corresponde co de preguntas orais ao presidente da Xunta de Galicia. Pregunta de D. José Luis Méndez Romeu, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre a información ao Parlamento de Galicia respecto das funcións desenvolvidas na Xunta de Galicia por unha persoa declarada como investigada
Señor presidente. ¿Coñece As amizades perigosas? É unha novela moi famosa, libertina, que mesmo foi levada ao cine varias veces. É tan divertida como inmoral, e recoméndolle ambas, novela e película, porque parece que a vostede o tema lle gusta e que mesmo o cultiva con fruición. Hai trece meses pregunteille aquí polo seu amigo o conseguidor, o abreportas, o visitante de Montepío. Vostede, fiel ao seu estilo, tentou salpicar a todo o mundo sen ofrecer ningunha explicación documentada; todo insinuacións contra os demais. O seu amigo pasou a ser, como antes ocorrera con Luis Bárcenas, un descoñecido, un que pasaba por alí, e mentres os seus peóns de brega intentaron distraer a atención pola vía morbosa e só conseguiron comprometelo máis. Agora un auto xudicial impútalle ao seu amigo un presunto delito. ¿Sabe que delito, señor Feijóo? Tráfico de influencias. ¿Despois de trece meses, e cunha imputación de tráfico de influencias, pode hoxe explicar a esta Cámara cales eran as influencias e cales eran os tráficos? A investigación retrata a un comisionista dunha trama de fraude, un intermediario. ¿Non lle parece oportuno dar explicacións? ¿Ou estamos como en Valencia anos e anos negando a evidencia ata que resulta unha trama inmensa de corrupción? Vostede primeiro fai gala de amizades perigosas, como traficantes de drogas ou de influencias, intima con eles, retrátase con eles. Cando hai un problema ponse no papel de vítima, vítima de inxenuidade, como un moderno cándido. É vostede unha vítima continua dos malos, unha inocente pomba cercada polos depredadores. ¿Logo que perseguen? ¿Abrir portas en beneficio de quen? ¿Beneficio individual, beneficio colectivo ou beneficio da súa organización? Vostede é membro da directiva do PP estatal, unha organización imputada, con todos os seus responsables económicos na historia imputados, ademais de Gürtel. Vostede que ía por alí tampouco se enteraba de nada, simplemente un visitante. ¿É unha cándida pomba ou máis ben tolera os comportamentos corruptos no seu contorno persoal e político? Reitérolle a pregunta, ¿está en condicións de informar a esta Cámara sobre as funcións que desempeñaba o seu amigo, sen cargo público ningún, o señor Pachi Lucas? O seu amigo que aparece retratado no auto xudicial en conversas, en chamadas a dirixentes públicos, e que aparece como comisionista dunha trama dedicada sistematicamente á fraude con fondos públicos. Señor Feijóo, levamos trece meses agardando por vostede, ¿non lle parece que é hora de ofrecer unha explicación documentada?
Grazas, señor Méndez Romeu. Resposta do presidente da Xunta.
Señor presidente, señorías. Efectivamente, hai trece meses, no ano 2014, vostede facíame unha pregunta en termos similares aos de agora. Aquel día díxenlle que non ía entrar no xogo de construír unha historia de implicacións indirectas sobre persoas que non están aquí e non poden falar, sobre persoas que como vostede di nin teñen ningún cargo público nin teñen ningunha responsabilidade no ámbito que vostede e a min nos interesa. Por iso, señoría, o que vostede, que fala de explicacións documentadas, non quere dicirlle a esta Cámara é que esa denuncia que agora se investiga foi interposta por este Goberno. [[Murmurios.]] Iso está documentado, señoría, e está documentado porque o auto, este auto, señoría, o primeiro denunciante neste auto é a Xunta de Galicia. Repito, a Xunta de Galicia. Pero esta Xunta de Galicia, non da que vostede formaba parte. Por iso, señoría, cando fala de amizades perigosas gustaríame saber por que vostede foi distinguido como coruñés do ano por unha das persoas máis investigadas e acusadas nesta trama, pero seguro que vostede terá algunha explicación. O que si lle digo, señoría, é que este Goberno fixo e fará o que teña que facer sempre para defender os intereses de Galicia, afecten a quen afecten, e para que se investiguen a todas e a todos, señoría. Non teña ningunha dúbida. Por iso, señoría, como fixemos esa denuncia, agora están investigados un director xeral da Administración xeral do Estado do Partido Socialista Obreiro Español, tamén está investigado un director xeral do Bipartito, e tamén está investigada unha directora xeral deste Goberno. E por iso teñen que ir declarar distintas autoridades do Goberno vasco, do Goberno da Rioja, do Goberno de Cantabria. E por iso, señoría, nos sorprende que cando vostede era conselleiro non fixera ningunha investigación, nin presentara ningunha denuncia. E como vostede fala de documentación, sabe vostede os e-mails que aparecen no sumario, onde unha das persoas especialmente investigada se dirixe aos directores xerais do Bipartito e ao conselleiro do Bipartito. ¿Para que? Para dicir que non se olviden del, para dicir que estaba moi cariacontecido porque o Partido Popular gañara as eleccións en marzo do 2009, para pedirlle que lle fixeran esas subvencións que tiña en trámite. ¿E cal foi o resultado, señorías? Refléxase nos autos. O resultado foi que aos trinta días de perder as eleccións vostede estaba en Goberno en funcións e outorgaron esas subvencións. ¿E que subvencións? Un 40 % máis das que lles outorgaban outros anos. Señoría, ¿por que vostedes non denunciaron esta presunta trama? Mire, señoría, si hai unha diferenza entre vostedes e eu. Os meus amigos son os intereses xerais de Galicia,...
Remate, por favor.
...os seus aínda non os coñezo. Moitas grazas, señoría.
Grazas, señor presidente. Réplica, señor Méndez Romeu.
Vostede intenta explicar na Cámara que o Goberno socialista financiaba o seu amigo, o conseguidor, en beneficio do Partido Popular. Imos mellorando, señor Feijóo. Mire, a transparencia, señor Feijóo, para vostede é unha pose. Hai máis dun mes, cinco semanas, aprobamos nesta Cámara unha nova lexislación de transparencia e máis ambiciosa. Téñena secuestrada dende hai cinco semanas sen publicala. Algo debe dicir que lles molesta especialmente. Con transparencia ou sen ela vostede nega a esta Cámara todo tipo de documentación que se pide. Levamos tres anos agardando a que nos mande documentación sobre outro amigo seu ao que tampouco coñece, que era o señor Dorado. Xa nos contou que tamén traballaba con nós e todo iso. Parece que non imos ter nunca eses documentos, nin contratos, nin facturas, porque probablemente o deixarían a vostede nunha situación comprometedora. ¿Así entende vostede a transparencia? ¿Un lugar común para o postureo nos discursos de Madrid, pero unha pésima idea porque lle pon límites á súa concepción autocrática do goberno? Señor Feijóo, vostede foxe, por principios, de dar explicacións, de comparecer na Cámara, nega documentación e, dende logo, ten transformada a Televisión Galega nun presebe de adulación e de manipulación. Comportamentos autocráticos. E logo sorpréndese de que ninguén queira pactar con vostedes. Pero, señor Feijóo, se levan toda a vida poñendo obstáculos para que sexa imposible calquera tipo de diálogo. Hoxe xa sabemos que o Partido Popular é como a cova de Alí Babá, e mesmo imos sabendo que os corenta ladróns xa son varios centenares. E vostede, que pasaba por alí como membro desa xunta directiva, tampouco se enteraba. Pregúntolle de novo, señor Feijóo, o señor Pachi Lucas, citado no sumario, é amigo seu, ten participado mesmo en xuntanzas con membros do Goberno e con terceiras persoas, ¿cal é a relación desta persoa co Goberno? ¿Ou simplemente con vostede fala dos touros...
Remate, por favor.
...aos que tamén frecuenta na compañía de Rajoy e do imputado?
Moitas grazas, señor Méndez Romeu. Réplica do presidente da Xunta.
Señoría, lamento que non perdera vostede a oportunidade de aclarar por que no sumario se reflicten conversas e e-mails entre o Bipartito e a persoa que está á fronte desa presunta trama. [[Murmurios.]] Si, señoría. "El año pasado" –dicía a persoa que está investigada– "ya tuve 140.000 euros. Si se puede mejorar para mi grupo sería un gran respiro". O 10 de marzo do ano 2009, dez días despois de perder as eleccións, di que se sente: "huérfano del resultado del 1 de marzo. Estoy en vuestras manos" –dille ao conselleiro–. "Me presentaré ante el director general para agradecerle también a él su colaboración y pediros vuestra ayuda." [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Prosegue. "Están sin resolver las órdenes de orientación laboral, la orden del programa de integración social, la orden del FIP, etc., etc." Resposta, señoría, o 30 de marzo, despois de recibir estes e-mails, o Goberno en funcións adxudica 304.000 euros por unha parte, 325.000 euros por outra parte. É dicir, o dobre das axudas que se adxudicaran o pasado ano. ¿Señoría, a vostede isto parécelle un tema menor? ¿Cre que hai que falar [[A señora Gallego Calvar pronuncia palabras que non se perciben.]] de amizades de deputados ou de membros do Goberno?
Señora Gallego, silencio, por favor.
Mire, señoría, hai deputados no seu grupo que teñen amigos que non soamente están sendo investigados, ¡non, señoría!, foron detidos e acusados. Non creo que lle pedira ningunha explicación a ningún deputado dese grupo, dende logo nós non, porque entendemos que se un amigo dun deputado dese grupo é detido e acusado, será no ámbito persoal e terá ese amigo que respostar. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Pero, se quere, señoría, entramos neste xogo, que me parece absolutamente impropio. Señoría, o que vostedes nunca queren aclarar nesta Cámara, e leo nun xornal: "O Tribunal Superior de Xustiza de Galicia investiga por presunta falsidade e estafa a deputada xxx do Partido Socialista", sentada nos seus escanos. ¿Señoría, vostede quere que eu responda aquí por persoas que coñezo, cando resulta que vostedes non responden por deputadas que forman parte do seu grupo? [[Aplausos.]] ¿Señoría, exactamente de que se nos está acusando? Mire, señoría, laméntoo profundamente... Por certo, ¿vostede coñece o secretario xeral do seu partido? ¿É amigo del? [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Xanta con el? ¿Segue as súas instrucións? Probablemente si. ¡Que pena, señoría, que o secretario xeral do seu partido non o escollera a vostede como avogado para poder declarar no xulgado de Lugo!, así aclarariamos moitas cousas e vostede non tería que recorrer aos amigos dos gobernos, [[Aplausos.]] aos amigos dos deputados cando ten...
Remate, por favor.
...no seu grupo e no seu secretario xeral esta situación. Señor Méndez Romeu, e dígoo con absoluto ánimo construtivo, debe vostede de ler e de ver a película de Amizades perigosas. Moitas grazas, señoría.
Grazas, señor presidente. Pregunta ao señor presidente da Xunta de Galicia de D. Francisco Xesús Jorquera Caselas, do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, sobre a intención do Goberno galego en relación co Anteproxecto de lei de acuicultura de Galicia
Ten a palabra o señor Jorquera.
Grazas, señor presidente. Señor Feijóo, ¿vostedes para quen gobernan? Dado que fala de gobernos en funcións, ¿non foi vostede quen propuxo limitar as decisións dun goberno en funcións a asuntos de trámite? ¿Parécelle un trámite entregar a ría de Pontevedra a Ence durante, como mínimo, sesenta anos máis? [[Aplausos.]] ¿Parécelle un trámite hipotecar, de paso, durante, como mínimo, sesenta anos máis, a nosa política forestal? ¿A ría de Pontevedra-Ence e o resto das rías ás multinacionais acuícolas? Mire, non dicía tamén vostede que hai que apostar por políticas que unan e non que separen. Pois mire, teño que felicitalo, porque o seu Goberno conseguiu unir a todo o sector do mar: as organizacións ecoloxistas e os grupos políticos no rexeitamento unánime á Lei da acuicultura. O noso marisqueo e o noso sector bateeiro xeran 33.000 empregos, son o sostén económico de comarcas enteiras, e o seu Goberno presenta un Anteproxecto de lei de acuicultura sen contar co sector e de costas ao sector. Unha lei que nin sequera fai mención ao mexillón, ao sostén da nosa acuicultura tradicional, unha lei que non aborda ningún dos problemas do sector, como a falta de saneamento das nosas rías, a desprotección das nosas mariscadoras ou a falta de posta en valor dos nosos produtos, mentres o seu Goberno segue ficando impasíbel a que se siga comercializando mexillón chileno como galego. Vostedes, ¿para quen gobernan? Porque en vez de abordar estes problemas, presentan unha lei pensada para desmantelar os nosos sectores produtivos primarios, aqueles que xeran vida e emprego na colectividade, para substituílos pola peixería intensiva a escala industrial. ¿Como debe entenderse o artigo 54, de transformación do marisqueo en acuicultura?, ¿como debe entenderse a figura dos plans sectoriais de ordenación, que van permitir modificar o uso actual do espazo e implantar o establecemento acuícola industrial, mesmo eliminando mecanismos de protección como a análise de incidencia ambiental? Mire, señor Feijóo, non é certo o que dixo vostede antes, os seus amigos non son os intereses xerais de Galiza, os seus amigos son os lobbis, gobernan vostedes ao seu ditado como fixeron con Ence, supeditando o interese xeral aos intereses dun consello de administración. Vostedes pretenden privatizar o noso mar para favorecer o desembarco das grandes empresas de acuicultura industrial, aínda que sexa á custa de destruír o tecido socioeconómico das nosas comarcas costeiras e degradar aínda máis a calidade ambiental das nosas rías. Por iso, señor Feijóo, ¿está disposto a atender o clamor social e a retirar o Anteproxecto de lei de acuicultura?
Grazas, señora Jorquera. Resposta do presidente da Xunta.
Grazas, señor presidente. Señoría, este anteproxecto, como vostede acaba de definir, que non lei, o que pretende, basicamente, é responder a tres cuestións: a primeira, a consolidar e a mellorar a acuicultura galega, primeiro obxectivo. A segunda, a preparar a acuicultura galega, é dicir, os galegos que se dedican á acuicultura para o mundo globalizado, ¿por que? Porque primeiro queremos exportar e segundo sabemos perfectamente que os chilenos e os escoceses teñen unha gran capacidade para introducir produtos nos mercados que nós queremos exportar, e incluso no mercado español, no mercado galego. E terceiro, o que pretendemos é xustamente estabilizar e darlles seguridade xurídica a 5.400 familias que viven no sector do mar en Galicia. Por iso, señoría, o que buscamos é o aproveitamento óptimo dos recursos. Si, señoría, manter o porvir desas 5.400 familias, o primeiro obxectivo. E o segundo obxectivo é porque cremos que é posible que máis familias vivan da acuicultura, do marisqueo e da baixura. Por iso, señorías, o que pretendemos é darlles cobertura legal a esas familias; o que pretendemos é darlles seguridade xurídica; o que pretendemos é blindar esas familias dos furtivos; o que pretendemos é que esas familias poidan recibir fondos europeos; o que pretendemos, señoría, é que esas familias vivan mellor nos próximos anos, porque cremos que é o noso obxectivo e a nosa obriga. Por iso, señoría, temos que evitar os erros do pasado, primeiro para que nadie se aproveite desas familias ante unha estrutura e ante unha actividade que non está regulada. E segundo, señoría, porque temos que optar entre facer o que fan os chilenos ou facer o que fan os gregos, e queremos ser, precisamente, e ter unha acuicultura como teñen os de Noruega, os de Alaska ou os de Escocia. Por iso, señoría, estamos traballando para o marisqueo, e estamos traballando para o sector do mexillón, e por iso estamos traballando para a piscicultura. Señoría, isto non é unha improvisación, ¡non!, isto vén do programa electoral do Partido Popular, isto vén da Estratexia galega da acuicultura que aprobamos no ano 12 sen alegacións. Isto vén, señoría, dos documentos que presentamos na Unión Europea e polos que fomos felicitados. Isto vén do documento do Comité de Rexións, que foi aprobado por unanimidade das rexións europeas e considera que Galicia é un lugar axeitado e que temos unha normativa correcta. E isto vén, por exemplo, porque somos asesores da FAO e eu mesmo, en Roma, asinei co presidente da FAO asesorar o resto dos países en materia de acuicultura. Pero, señoría, non teña vostede ningunha dúbida, sabemos e coñecemos perfectamente as familias do mar. A maioría votan o Partido Popular –as familias do mar–, e a maioría delas que votan o Partido Popular van seguir votando a este partido, e, ¿sabe unha cousa? Non as imos defraudar, non porque voten o Partido Popular, ¡non!, .....dános exactamente igual a quen voten, o que nos preocupa, señoría, é que esta lei reflexe exactamente o que queren, e por iso non lle oculto, señoría,...
Remate, por favor.
... que imos facer un alto no camiño na tramitación da lei, inmediatamente, e imos abrir mesas de diálogo cos bateeiros, coa xente do marisqueo, coas confrarías. E por iso, señorías, non imos aprobar esa lei sen ter o respaldo do sector, porque esa lei nace, xustamente, para respaldar o sector. Moitas grazas, señorías.
Grazas, señor presidente. Réplica, señor Jorquera.
Grazas, señor presidente. Señor Feijóo, debe ser grazas á seguridade xurídica que vostedes introducen nese anteproxecto pola cal máis de 5.000 familias están contentísimas e reunidas en asemblea para aplaudir o seu Goberno. [[Aplausos.]] Por favor, aterrice, ou neste caso americe, señor Feijóo. Mire, alégrome que diga que vai facer un alto no camiño, pero non chega, porque o problema é que o anteproxecto non é reformable, só cabe retiralo, porque todo o seu articulado está encamiñado a implantar un modelo que non é o que Galiza necesita, señor Feijóo, un modelo que destrúe máis postos de traballo dos que crea, o mesmiño que pasa con Ence, señor Feijóo. A acuicultura industrial é intensiva, en capital e en tecnoloxía, pero apenas crea postos de traballo. ¿Sabe cantos postos de traballo hai en Noruega, a gran potencia europea neste eido? 5.900, é dicir, a sexta parte dos postos de traballo vencellados ao noso marisqueo e á acuicultura tradicional, ao que vostedes lle dan a espalda. A lei aposta por un modelo que non é sostible, dende o punto de vista social, nin tampouco ambiental. A acuicultura industrial utiliza produtos farmacolóxicos e pensos non naturais que deterioran o medio mariño, que son incompatibles co fomento da calidade alimentaria. Ademais, a lei abre a posibilidade de instalar plantas en espazos da Rede Natura, autoriza o cultivo de todo tipo de especies, incluídas as especies exóticas e foráneas, que poden converterse en especies invasoras do noso medio mariño, pero, sobre todo, señor Feijóo, a lei aposta por privatizar o mar, por privatizar o dominio público, como fixeron tamén con Ence; non eluda as súas responsabilidades. A Xunta non só emitiu un informe favorable, senón que aceptou unha modificación da Lei de costas que prorroga durante setenta e cinco anos as concesións en terreo de dominio público, ese é o problema, e están privatizando vostedes o dominio público. Mire, señor Feijóo, xa conclúo. Moitas veces dixémoslle que vostede está vendendo Galiza por parcelas, agora habería que engadir que tamén está vendendo o noso mar. Por iso, señor Feijóo, retire o anteproxecto, goberne para o noso pobo, para as nosas xentes, deixe de gobernar para as multinacionais.
Grazas, señor Jorquera. Réplica, turno de peche do señor presidente da Xunta.
Señoría, sabemos as dificultades de explicar algunhas veces o que se quere facer. Vostedes tamén presentaron un plan acuícola, ¿non se acorda? Tivo 1.047 alegacións cando vostede estaba no Goberno, e pararon o Plan acuícola; por iso, señoría, sabemos as dificultades de facer as cousas. ¿Recorda vostede que en 1984 que houbo unha folga xeral en Cangas porque se querían poñer bateas? Agora hai 100 millóns de euros que facturamos co cultivo do mexillón. E por iso, señoría, xa lle digo, fale vostede o que queira, coñecemos o sector e coñecémolo ben, e sabemos que o sector está preocupado por esta lei. E por iso lle reitero que pararemos esta lei ata que o sector vexa que está feito para eles, para darlles garantía, para que poidan obter fondos europeos e para que poidan protexerse exactamente das empresas que vostede di, [[Aplausos.]] exactamente das empresas que queren especular e que non queren crear postos de traballo. E por iso, señoría, durante o noso mandato se venderon 500 bateas, e ningunha desas empresas obtivo esas bateas, porque para obter unha batea o primeiro que hai que facer é ter un permiso expedido pola consellería. Por certo, señoría, cando chegamos ao Goberno o proxecto era de deixar sen efecto as concesións dos bateeiros e sacalas a concorrencia e publicidade. O que fixemos nós é amplialas por trinta anos, e agora esta lei o que prevé é amplialas ata cincuenta anos. Por iso non temos ningún inconveniente en falar cos bateeiros disto, nin temos ningún inconveniente en falar coas mariscadoras disto, e por iso non temos ningún inconveniente en falar da acuicultura, ¡ningún inconveniente, señoría! Mire, hai unha serie de alegacións que xa temos pactadas, por exemplo, que non se poida desenvolver a acuicultura nin a piscicultura en polígonos do mexillón. Por exemplo, temos pactadas que as cordas de todas as bateas non poidan exceder de 6.000 metros, de todas as bateas de Galicia, e temos pactadas cales deben ser as novas zonas alleas aos cultivos actuais onde se poden poñer só nesas novas zonas eses cultivos acuícolas. Señorías, claro que coñecemos o sector, ¿como non o imos coñecer cando estamos garantindo que o 82 % dos fondos da pesca vaia para os produtores de mexillón e para os bateeiros? ¿Como non os imos coñecer cando lles demos seguridade xurídica nas concesións que vostedes querían sacar a publicidade e concorrencia? Señorías, ¿como non imos traballar coas mariscadoras se tivemos que aguantar no ano 2000 unha manifestación auspiciada polo Partido Socialista porque non querían que formasen parte do Instituto Social da Mariña? Grazas a que non lle fixemos caso hoxe as mariscadoras teñen seguro de paro e teñen xubilación no Instituto Social da Mariña. [[Aplausos.]] Por, iso señoría, estamos dispostos a seguir traballando. Mire, señoría, o que queremos é que as mariscadoras poidan recibir fondos europeos, o que queremos é que poidan ter seguros financiados con fondos europeos, o que queremos é que poidan ter axudas para a semente. O que queremos, señoría, é traballar coas confrarías, cos bateeiros e coas mariscadoras, e por iso llo volvo reiterar,...
Remate, por favor.
. estea tranquilo, señor Jorquera. Mentres o sector non vexa que esta lei é a lei do sector, non se aprobará a lei. Moitas grazas, señoría.
Grazas, presidente. Pregunta ao señor presidente da Xunta de Galicia de D. Antón Sánchez García, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre a política do Goberno galego en relación coa protección dunha vida digna das maiorías sociais
Ten a palabra o señor Sánchez García.
Señor Feijóo, acabamos de escoitar hai uns minutos unha frase lapidaria, que poida que pase á historia, "os meus amigos son os intereses xerais de Galicia". ¿Non terá vostede a intención de traer unha iniciativa parlamentaria para declarar a Marcial Dorado e Pachi de Lucas persoas de interese xeral de Galicia? ¿Ou se cadra a ruta Picos de Europa, Andorra, Estoril, Londres de interese turístico galego? Non me sorprendería. Preguntámoslle hoxe, señor Feijóo, se vai rectificar unhas políticas que non garanten a protección dunha vida digna para as persoas. Dicímosllo porque son vostedes unhas máquinas de provocar desigualdade, inxustiza, pobreza, desafiuzamento, exclusión social e sufrimento. A imposición das políticas da mal chamada austeridade supoñen só austeridade para os de abaixo. Só hai que lembrar os nomes de Bárcenas, de Rato, de Blesa, da Pokémon, da Pikachu, da Gürtell ou da operación Zeta co seu amigo Patchi de Lucas para saber que esta austeridade é selectiva e non para os de arriba. Pero os recortes matan, señor Feijóo, e a característica destas políticas é que poñen os números por riba das persoas, e converten as persoas en números, e un caso e un exemplo clarísimo destas políticas é o que se expresa na denuncia da Fiscalía pola demora na concesión dos tratamentos aos doentes da hepatite C, onde consta que a demora inxustificada na concesión destes tratamentos custou vidas, señor Feijóo. A actitude, en xeral, da consellería de Sanidade e do Sergas, neste caso, foi claramente dilatoria e restritiva, houbo opacidade, non houbo unificación de criterios, non había prazos coñecidos..., e incluso a plataforma de afectados denunciou que houbo moito tempo, moitas semanas, que esta consellería estivo utilizando uns criterios máis restritivos dos xa permitidos polo Goberno do Estado, impedindo así que persoas que terían dereito a ese tratamento noutras comunidades autónomas en Galicia non tivesen acceso a el. A súa actuación neste asunto causou sufrimentos e mortes. Votaron aquí vostedes en contra dunha petición moi sinxela dos afectados, que se un médico especialista do Sergas prescribía un tratamento este debía de chegar inmediatamente a unha persoa, xa que del dependía a súa vida ou a súa morte. Vostedes porfiaron, e quixeron ser os campións da austeridade, e foron emendados en menos de vinte días polo propio Goberno do Estado, que aceptou e aprobou as peticións dos afectados de que se lles dispensasen estes medicamentos inmediatamente. Houbo enfermos, señor Feijóo, que agardaron oito meses por un tratamento que chegou tarde. ¿Sabe vostede o que sente unha persoa cando está nesta situación, cando ve pasar os meses, cando ten que tomar un tratamento de entre tres e seis meses e sabe que diso depende a súa vida? ¿Vai asumir responsabilidades por este caso, señor Feijóo? ¿Vai cambiar as súas políticas para garantir vivenda digna, traballo con salarios dignos, saúde para todos e ensino para todos, señor Feijóo?
Grazas, señor Sánchez. Resposta do presidente da Xunta.
Señor Sánchez, doulle a benvida ás súas responsabilidades como portavoz do grupo minoritario da Cámara. Estou convencido de por que empeza xa a ser o portavoz do grupo minoritario da Cámara, porque parece que vostedes falan sempre en nome da xente, son vostedes o pobo, son a xente do común. Vostedes inventan a democracia, sinalan o líder do Partido Socialista, que, despois de ter o peor resultado da súa historia, o van facer presidente como consecuencia da "sonrisa del destino" ... [[Risos.]] Pero, mire, señoría, isto é España ¡eh!, isto non é outro país que vostedes coñecen mellor, [[Murmurios.]] e en España é distinto sacar 123 deputados que 69; e en Galicia, señoría, é moi distinto sacar 10 deputados no Congreso que 6; e é moi distinto sacar 12 senadores que 2. E na Cámara é moi distinto ter 41 deputados que 6. Por iso, señor Sánchez, alá vostede, non creo que empece vostede moi ben, pero, en fin, esa é unha cuestión que no seu grupo de Podemos deberán de dixerir pouco a pouco. Mire, señoría, vostedes dinnos que cambiemos as políticas, e a pregunta é, ¿por cales?, ¿polas súas? Vostedes critican este Goberno por aumentar a débeda pública, e despois critícannos porque debemos de gastar máis do que gastamos. Vostedes critícannos porque hai que axudar as familias, pero despois votan en contra de rebaixar os impostos ás familias de rendas baixas, de rebaixar o imposto da renda, de suprimir o imposto de sucesións ou de poñer impostos cero no rural. Vostede dinnos que hai que apoiar as familias, pero votan en contra do bono da gardería, e votan en contra da tarxeta benvida para os nenos e nenas que están nacendo no ano 2016. Dinnos, señorías, que vostedes son especialistas en axudar aos que menos teñen, pero a única renda de integración social que hai en Galicia é a que financia a Xunta de Galicia, ¡a única! Señoría, ían inventar vostedes rendas de integración social nos concellos, ¿en que concellos, señoría? Son incapaces de aprobar nin sequera unha modificación orzamentaria nos concellos onde gobernan, e resulta que nos queren dar leccións de política social. Vostedes dinnos que hai que pagarlles os comedores aos que teñen diñeiro, aos fillos dos pais que teñen diñeiro. Mire, señoría, nós pagámoslles os comedores á inmensa maioría dos galegos, e por iso creamos 10.000 novas prazas de comedores. E por iso, señoría, vostedes están en contra, por exemplo, de que as universidades galegas sexan as universidades máis baratas do Estado. Iso si, cando lles toca gobernar son incapaces de xestionar un comedor público. Mire, señor Sánchez, ¿que políticas sociais teremos que copiar? As políticas sociais deste Goberno danlle mil voltas ás políticas dos gobernos municipais onde vostedes, co apoio do Partido Socialista, están gobernando, ¡mil voltas, señoría! Non fixeron nada en política social dende que chegaron no mes de xuño aos concellos galegos.
Remate, por favor.
Non temos nada que copiar de vostedes, señoría. Iso si, o que estasmos orgullosos é de vacinar a máis de 3.000 galegos contra a hepatite C. Moitas grazas, señoría.
Grazas, señor presidente. Réplica, señor Sánchez.
Polo que vexo queda inaugurado un novo tempo político, onde o PP xa empeza a facer sesión de control á maioría do cambio. Señor Feijóo, non defrauda, é vostede moi previsible, e paréceme ben por vostede que vaia asumindo, psicoloxicamente, o labor de oposición, paréceme ben, pero polo de pronto vostede é presidente dos galegos e das galegas, señor Feijóo, e debería de ter un pouco de respecto e contestar ao que se lle pregunta. E segue confundindo o diagnóstico, señor Feijóo. Agradézolle todos os consellos que nos dá a Alternativa Galega de Esquerda cada vez que fala, agradézollo, pero creo que debería de ir pensando en mirar o seu, porque convocatoria electoral tras convocatoria electoral perden miles e miles de votos, e vostede pensa que o problema é AGE, que o problema son as Mareas. Señor Feijóo, precisamente o problema son todos eses colectivos que, como hoxe, vostede está desprezando. Vostede está desprezando hoxe a plataforma de afectados da hepatite C, que quere respostas do presidente do Goberno, e non quere respostas do que lle fai a oposición á oposición, señor Feijóo. E mentres vostede sexa presidente do Goberno debería de ter un pouco de respecto e darlle respostas á cidadanía. Porque quen os vai desaloxar do poder non é AGE, non son as Mareas, son as maiorías agredidas polas súas políticas durante todos estes anos, son os enfermos da hepatite C, son os preferentistas, son os mariñeiros do cerco, señor Feijóo, son os preferentistas, son as plataformas antidesafiuzamentos, señor Feijóo. ¿Ou é que vostede pensa que un afectado da hepatite C que pasou pola experiencia de ter que sufrir a angustia durante meses de agardar un tratamento que lle salvaría a vida, e que se tivera 50.000 euros podería disfrutar neste país, pensa que iso non ten consecuencias para o seu pensamento político, señor Feijóo? ¿Pensa que non ten consecuencias para a súa acción política? Pois multiplique iso polos miles de persoas, de homes e mulleres, que vostedes agrediron e que condenaron a non ter unha vida digna, e esa é a resposta político-organizada que os vai desaloxar do poder. E siga vostede así, confundindo, sen que as árbores lle deixen ver o bosque. Busque –e este é un consello que lle dou, señor Feijóo– as causas profundas da debacle do Partido Popular. Moitas grazas.
Grazas, señor Sánchez. Turno de peche, señor presidente.
Mire, señoría, mesturar a hepatite C coa vivenda, coas preferentes, co cerco e cos resultados electorais é o seu discurso, e respostar pola política social da Xunta de Galicia é a miña obriga. E por iso, cando vostede fala de que os problemas non son as Mareas, ¿a min que me di? Iso pregúntello ao líder de Podemos, ao señor Riobóo, a min non me fale das Mareas, nin de Podemos, nin de Izquierda Unida; non me fale desas cousas, señoría, porque o primeiro que escoitamos cando vostedes chegaron ao Congreso é dicir tres cousas: primeiro, que queren referendos de independencia –en Galicia tamén–, como se os galegos foramos parvos, como se vostedes foran agora inventar Galicia, como se os galegos que vivimos aquí dende que nacemos de pronto descubriramos os profetas da terra, é dicir, vostedes, que nos veñen dicir o que somos e que nos queren sentar no diván de psicoanalista para preguntarnos de onde vimos e o que somos. Señoría, non nos trate como a un pobo infantil, déixese de políticas adolescentes e fale das cuestións que aos galegos lles interesan. Mire, señoría, ¿como pode dicir vostede que en Galicia non estamos dispensando o tratamento da hepatite C cando hai 3.000 galegos tratados? ¿Como pode dicir nesta Cámara que lle negamos os tratamentos á xente cando é o criterio facultativo o que dispensa ese tratamento? ¿Como pode dicir isto, señoría, cando houbo todas as sesións de control e de traballo no consello interterritorial para acreditar os protocolos de dispensación e a partir de aí cumprimos estritamente eses protocolos? Somos unha das comunidades autónomas que máis enfermos tratou contra a hepatite C, investimos 75 millóns de euros nun só ano na hepatite C. Vacinamos máis xente da que estaba prevista no protocolo. Señoría, non insulte os facultativos do Servizo Galego de Saúde, non insulte os responsables da saúde pública, non insulte o servizo público de saúde; se vostede non o quere defender, eu o vouno defender namentres sexa presidente da Xunta. [[Aplausos.]] Señoría, vou defender o meu servizo público de saúde. E por iso, señoría, agora vostedes xa non están exclusivamente nas pancartas, é que son Goberno, e vostedes están gobernando en vilas importantes de Galicia, na Coruña, en Santiago e en Ferrol, polo que, ¿cal é a súa política social? ¿Quitarlle as subvencións á Cociña económica? ¿Diminuírlles as subvencións aos albergues das persoas sen teito? ¿Cal é a súa política social?, ¿non ser capaces de xestionar un comedor escolar en Santiago de Compostela? ¿Cal é a súa política social, señor Sánchez? A súa política social non existe, e desde o mes de xuño, que tomaron posesión, a Xunta de Galicia fixo un plan contra a desigualdade, ¡si!, e resolvemos máis de 380 casos de problemas de desahucios, e asinamos cos bancos poñer vivendas á disposición, e asinamos coas compañías eléctricas que non haxa cortes de subministro. Si, señoría, e creamos unha tarxeta para os nenos e nenas que nacen en Galicia con menores recursos dos seus país,...
Remate, por favor.
...e eliminamos o imposto de sucesións, e baixamos o impostos da renda ás persoas con menores rendas. Señor Sánchez, reitérome, as políticas sociais da Xunta de Galicia danlle mil voltas a Podemos, ás Mareas, a Izquierda Unida e máis contertulios que teñen noutros grupos [[Protestas.]] Moitas grazas, señoría.
Grazas. Continuamos coa orde do día, que se corresponde coas proposicións non de lei. Proposición non de lei do G. P. do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa de Dº Cosme Eladio Pombo Rodríguez e Dª Ana Belén Pontón Mondelo, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego e as demandas que debe realizar ao Goberno central para garantir o dereito a unha vivenda digna, evitar as consecuencias dos desafiuzamentos e impedir os cortes das subministracións básicas ás persoas e unidades familiares en situación de vulnerabilidade en Galicia
A esta proposición non se presentaron emendas, e para a defensa desta proposición non de lei ten a palabra o señor Pombo.
Grazas, presidente. Moi bo día, señoras e señores deputados.
Silencio, silencio, por favor, ¡silencio!
O Grupo Parlamentario do BNG trae hoxe a este Pleno unha proposición... [[Murmurios.]] Bo día
Perdoe, non é de cursillos, é de aparataxe. [[Risos.]] Imos saber discernir as cousas, o cursillo témolo aquí, o que falla é o sistema, e isto pasa de vez en cando, non hai problema por iso.
Bo día, señoras e señores deputados. Grazas, señor presidente, pola resolución deste pequeniño problema en comparanza do que imos falar nesta proposición non de lei sobre a necesidade de establecer medidas para garantir o dereito a unha vivenda digna e para evitar as terribles consecuencias dos desafiuzamentos na Galiza. Xa sei, señorías, que o debate que plantexa esta proposición non de lei para garantir o dereito a unha vivenda digna no noso país é un debate recorrente, mais o BNG considera oportuno voltar a tratalo máis unha vez neste Parlamento pola lamentábel actualidade do mesmo –non hai que ler máis que a prensa da semana pasada–. Lamentábel drama permanente dos desafiuzamentos nun primeiro momento por execucións hipotecarias, e hoxe, máis de actualidade, por desafiuzamentos do alugueiro. Lamentábel drama permanente que o Goberno galego non foi quen de atallar, nin de garantir o dereito fundamental para a vida, para a dignidade das persoas e para o seu desenvolvemento integral a preto de 10.000 familias galegas mentres dura o Goberno do señor Feijóo. Lamentabelmente, o Goberno galego non foi quen nin de deter os desafiuzamentos; nin de protexer as persoas –si a banca privada–; nin de garantir o dereito a unha vivenda; nin de atallar a emerxencia social; nin de aprobar unha Lei de vivenda galega que puidera resolver estes problemas, promovendo vivendas suficientes en alugueiro, promovendo medidas urxentes para garantir o dereito á vivenda, medidas urxentes para afrontar a pobreza enerxética e recollendo así o clamor da sociedade preocupada pola alarmante situación de urxencia habitacional. Señorías, a Xunta non foi quen de garantir o dereito á vivenda digna de todas e todos os galegos porque o Goberno do señor presidente da Xunta actual só entende de recortes continuados nas políticas de vivenda e rehabilitación. No seu reinado recorte de máis de 700 millóns de euros, mentres que para a Abanca e para sanear a banca galega se dedicaron máis de 9.000. A PNL que hoxe sometemos a debate foi presentada polo BNG, mais é unha reclamación dos afectados, das plataformas de afectados polas hipotecas e de Stop desafiuzamentos de Galiza, que rexistraron neste Parlamento e que o Bloque o único que fai é defender. Estes afectados levan tempo denunciando que a actual crise económica e o aumento do paro provocou que moitas familias non puideran facer fronte ás cotas hipotecarias e na actualidade incluso ao alugueiro da súa vivenda habitual. Nós compartimos a loita por facer visíbel este problema. E, señoras e señores deputados, non se pode seguir a gobernar a favor da banca e dos que son culpábeis do empobrecemento das maiorías sociais. As plataformas de afectados por hipotecas e Stop desafiuzamentos din e afirman que a crise e o aumento do paro se traduciu na vulneración do dereito a unha vivenda digna de milleiros de galegas e de galegos que se ven obrigados a afrontar situacións de grave vulnerabilidade, precariedade extrema, pobreza e exclusión social, económica e residencial. Os datos do Consello Xeral do Poder Xudicial falan dun número de execucións hipotecarias insoportábel –non vou entrar no debate de se son moitos ou poucos, ¡insoportábel!–. A estas cifras alarmantes cómpre sumar o aumento das dificultades para afrontar o pago do alugueiro a cada vez máis familias galegas, que non son números, que son persoas. A semana pasada liamos como Vanessa Bregua, con dous fillos de 6 e 9 anos, finalizou o alugueiro dunha vivenda subvencionada pola Xunta de Galiza. Non ten a onde ir e o Instituto Galego da Vivenda e Solo di que ten que ter paciencia, porque non hai vivendas e só se dispón dun apartamento de 36 metros cadrados. Paciencia para unha muller de 35 anos que perdeu os seus pais sendo moi nova, que pasou por un centro de menores, que ten dous fillos, que padeceu violencia de xénero e que agora se ve condenada a que os seus fillos pasen polo que pasou ela. E este é un caso, é un número, pero podiamos falar de Augusto Pérez, en Teis; poderiamos falar de Israel e Mariano Calvario, e poderiamos falar de miles de familias que se van ver abocadas a unha situación parecida, ¡un auténtico drama! Condenadas estas familias moitas delas a un drama e á morte social, porque moitas están incursas en hipotecas impagábeis durante toda a súa vida. Estamos ante unha situación de urxencia que non é atallada, porque a Xunta de Galiza non ten suficiente vivenda dabondo en alugueiro para poder facer fronte a este problema, a pesar de que na Galiza hai miles de vivendas baleiras, moitas delas propiedade de Abanca. Hai un dereito recoñecido que a nós, cando nos sentamos nos sillóns deste Parlamento, se nos di que temos que prometer, e que é o dereito a unha vivenda digna. Pero tamén o dereito e o deber dos poderes públicos de promover as condicións necesarias e as normas pertinentes para facer efectivo este dereito, mais continúa o terríbel drama. Polo tanto, por esta razón, sabendo nós que hai moitas comunidades que xa toman medidas, sabendo nós que o Parlamento galego ten competencias para coller e poñer ferramentas para eliminar esta terríbel lacra, por esa razón lle pedimos a este Parlamento, reiteradamente e por segunda vez, que apoie o que reclaman as plataformas. E que non é outra cousa que instar o Parlamento do Estado a modificar a Lei hipotecaria e a Lei de axuizamento civil para facer posíbel a dación en pago retroactiva e con doazón da débeda para debedores que no noso país superan os 8.000. Tamén para facer posíbel a eliminación automática das cláusulas declaradas abusivas que afectan en global, e van afectar nun futuro, a máis de 30.000 familias. Imposibilitar, dalgunha maneira, a execución da vivenda para os avalistas, que moitas veces se ven atrapados tamén nun terríbel drama, que soen ser as familias. E tamén reclaman estas plataformas instar a propia Xunta de Galiza a levar a cabo as seguintes medidas para garantir o dereito da vivenda: exixir ás entidades bancarias –que causaron a burbulla inmobiliaria, que impuxeron cláusulas abusivas do solo, que comercializaron activos tóxicos a miles de familias– que garantan o alugueiro social para familias que viven nas vivendas da súa propiedade, garantirlles ás persoas e ás unidades familiares en situación de vulnerabilidade, que non poidan facer fronte ao pago do alugueiro, as axudas precisas para lles evitar o desafiuzamento. E reclaman a creación dun parque público de vivenda suficiente a través da mobilización de pisos baleiros en mans de entidades financeiras e filiais inmobiliarias; garantir e impedir os cortes de subministros básicos de auga, luz e gas das persoas e unidades familiares en situación de vulnerabilidade; e a creación –e remato– dun observatorio da vivenda, observatorio composto por representantes das institucións e da sociedade civil, observatorio que sería o encargado de investigar e analizar a situación da vivenda en Galiza e no Estado, e mesmo de facer propostas. Agardo o voto favorábel de todos os grupos parlamentarios a esta proposición non de lei que defende o BNG, mais que responde ás demandas das plataformas sociais que loitan e visibilizan e reclaman o dereito a unha vivenda digna para os sectores máis vulnerábeis da nosa sociedade.
Remate, por favor.
Agardo o voto favorábel de todos os grupos parlamentarios. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señor Pombo. Grupo Parlamentario Mixto. Señora Iglesias.
Bo día, señorías. Bo día, presidente. Esta iniciativa que presenta o BNG, o Bloque Nacionalista Galego, sobre a necesidade de establecer medidas para garantir o dereito a unha vivenda digna e para evitar as terribles consecuencias dos desafiuzamentos na Galiza ten dous apartados. No primeiro insta a Xunta a que se dirixa ao Goberno central do Estado para que mude a lexislación que está a aplicar con respecto a este tema, aos desafiuzamentos. Unha lei hipotecaria imposta por decreto baixo a ditadura franquista no ano 1946 parece merecedora de ser revisada e renovada, cando menos. Unha lei que permite que os bancos se queden coas vivendas subastadas pola metade do seu prezo e aínda así exixan o pago da débeda. Miles de familias perderon os seus fogares e con eles tamén perderon as esperanzas dun futuro mellor, e ¿por que?, porque a débeda que queda pendente co banco ou entidade financeira fai imposible a súa recuperación. Tamén moitas familias, miles, asistiron á execución da vivenda dos avalistas, moitas veces seus pais, pese a ser a única vivenda habitual destes avalistas. Baixo esta lei hipotecaria négaselles a centos de familias unha dación en pago da que, pola contra, si se poden beneficiar as grandes inmobiliarias. Moitas destas grandes inmobiliarias vinculadas na súa orixe coas propias entidades financeiras, reiteradamente rescatadas, como Bankia, e das que foron acredores e logo accionistas multitude de bancos e fondos estranxeiros. Unha lei de axuizamento civil que regula o procedemento de execución hipotecaria contrario á normativa europea. O Tribunal de Xustiza Europeo, señorías, considera que as execucións hipotecarias españolas son contraditorias á normativa europea e que a Lei de desafiuzamentos do PP do 2013 viola os dereitos humanos; e isto dío o Tribunal de Xustiza Europeo. Unha lexislación vixente que permite hipotecas que conteñan cláusulas abusivas –como as cláusulas do solo– e de intereses de demora de ata un 20 %, como así o sinalaron distintos xuíces. Cando un dereito, neste caso o dereito a unha vivenda digna, recollido na Constitución española, se deixa en mans da economía especulativa estase a poñer en risco o acceso libre da poboación a este dereito. Durante anos en España e outros países europeos concedéronse hipotecas de alto risco co fin de especular con elas nos mercados e mover inxentes cantidades de diñeiro inexistentes. Cando esta actividade de enriquecemento remata coa explosión da burbulla inmobiliaria, son as persoas que están na base da pirámide económica as que teñen que pagar os pratos rotos, e a esas persoas púxolles rostro o propoñente desta PNL. Miles de familias afectadas pola crise e as reformas do mercado laboral vense imposibilitadas de facer fronte aos pagos dun crédito hipotecario sobre unha vivenda absolutamente sobrevalorada, adquirida no esplendor da burbulla. Entre os anos 1999 e 2007 o prezo da vivenda en España subiu en torno a un 180 %, pero, paralelamente, nunca se desenvolveu o mercado de alquiler. E así atopámonos nun sinsentido de que se manden á rúa a familias enteiras cando existen un montón de vivendas baleiras. Na segunda parte desta PNL insta a Xunta a que tome unha serie de medidas que garantan unha vida digna que respecte o dereito á vivenda e subministros básicos. Polo estado de desamparo institucional e lexislativo no que se atopan as persoas afectadas polas hipotecas abusivas e os desafiuzamentos, e porque ter un lugar onde vivir é un dereito cuxa vulneración afecta a dignidade das persoas e o seu desenrolo social, familiar, persoal e afectivo, apoio esta iniciativa. Grazas.
Grazas, señora Iglesias. Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda. Señor Sánchez.
Ben, nós tamén imos apoiar esta iniciativa, non podería ser doutro xeito, ademais sendo unha iniciativa que plantexa outro enfoque completamente diferente ao que se está a facer, e que o fai dun xeito integral. Pero, basicamente, o que nós cremos é que o que se está a vivir co drama dos desafiuzamentos é un cúmulo de circunstancias que non son casualidade, ten que ver coa definición da vivenda como negocio, ten que ver cun sistema económico baseado na especulación inmobiliaria e nas súas repercusións nos bancos e no financiamento; non se pode deixar caer iso, seica, e polo tanto non se aposta por pasar da vivenda como negocio á vivenda como dereito. Un cúmulo de circunstancias como poden ser os salarios baixos e de miseria, xa que na primeira fase da crise houbo moitos desafiuzamentos por hipotecas que tiñan uns importes determinados, pero hoxe en día moitos deles son por non poder pagar alugueiros de 200, 300 euros, de familias que non teñen ningún ingreso máis que, se cadra, unha Risga, etc. Iso é o que está pasando hoxe en día, é pobreza, é a pobreza, como di o informe do CES, o monográfico sobre pobreza, a pobreza que se multiplicou nos últimos anos neste país. A pobreza, a carestía material severa, é o índice de fogares con baixa intensidade de emprego, que se multiplicou tamén nos últimos anos, e ten que ver coa falta de vontade do Partido Popular de cambiar isto, e de pasar a que a vivenda sexa un dereito. E para iso nós cremos que hai que empezar a falar de parque público de alugueiro, de regular o mercado privado do alugueiro e de tamén mellorar as condicións de vida das persoas, o emprego e a calidade do mesmo emprego, e non camiñar, como estamos camiñando, á precariedade laboral, que fai que incluso traballadores que teñen un salario, ese salario non lles dá nin para garantir unha vivenda. E xa sen falar de cambio de enfoque, queremos falar tamén da efectividade das medidas do Partido Popular para previr, primeiro, a ocorrencia de desafiuzamentos e, despois, para darlles unha solución de realoxo a estas persoas, e en ambos casos é un fracaso. As cifras de desafiuzamentos mantéñense ano tras ano estables, e xa despois de anunciar varios programas da Xunta de Galicia para solucionar este tema. Polo tanto, non están funcionando, nin se prevé esta circunstancia, nin no caso– como acaba de expoñer o voceiro do Bloque Nacionalista Galego– de chegar ao límite do desafiuzamento as solucións anunciadas, e que parece que están aí, cando chega o caso concreto e a realidade non funcionan. Non funcionaron en Ourense cando se lle ofrecía unha vivenda a unha señora a 100 quilómetros; non funcionan en Vigo cando se lle ofrece unha vivenda en Tomiño; e, polo tanto, a pesar das vivendas anunciadas, non hai vivendas para realoxarse. De feito, o anterior Programa de Realoxo, nun período no que ocorreron máis de 2.000 desafiuzamentos, só conseguiu realoxar 43 casos. Polo tanto, se o Partido Popular con estes datos de mantemento dos desafiuzamentos e do fracaso dos programas de realoxo non vén aquí disposto a rectificar as súas políticas, entón é que non ten vontade de cambiar. Nós cremos, ademais, que hai todas as condicións para empezar a facer outra política pública de vivenda. Hai 300.000 vivendas baleiras, hai vivendas que deberían servir para ese parque público de alugueiros, só hai que ter vontade política. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Sánchez. Grupo Parlamentario Socialista. Señor Sánchez Bugallo.
Moi bos días. E moitas grazas, señor presidente, señorías. A PNL que presenta hoxe o Bloque Nacionalista Galego non é unha novidade, en absoluto, son temas aos que lles vimos dando voltas ao longo de toda esta lexislatura. É unha novidade, efectivamente, nalgúns aspectos da súa formulación, pero non estritamente no obxectivo que persegue esta proposición non de lei. Incluso algúns dos seus contidos concretos motivaron sendas emendas formuladas polo Grupo Parlamentario Socialista á Lei de orzamentos xerais da Xunta para o ano 2016; estou pensando en dúas, que é a creación dun parque público de vivendas, unha, e, outra, a creación do observatorio da vivenda. Non fai falta que diga que ambas as dúas emendas foron desestimadas pola maioría do Parlamento e non prosperaron. Pero máis aló do contido concreto desta proposición –ao que logo farei algunha referencia–, o que vai motivar o noso apoio é o diagnóstico que fai da situación, o diagnóstico que fai da gravidade desta situación e, sobre todo, o que reflicte dunha falta de resposta axeitada e á altura do que as circunstancias requiren por parte do Goberno da Xunta de Galicia. Goberno da Xunta de Galicia que temos que lembrar que, ao abeiro do disposto na Lei de vivendas de Galicia, ten a competencia exclusiva en materia de política de vivenda na nosa comunidade. Gabábase, hai uns meses, neste mesmo Pleno, a señora conselleira da materia, que agora mesmo non está presente, pero gabábase do labor desenvolto polo seu departamento. Lembraranse as súas señorías que falaba das 43 familias que foran realoxadas das vivendas que tiñan dispostas a ese fin a Comunidade Autónoma. Falaba incluso das 157 familias que, acolléndose ao Programa de protección contra a violencia de xénero, tamén obtiveran a súa vivenda. Estamos falando ao longo de sete anos, e incluso se gababa das 100 vivendas que se obtiveran nos convenios coas entidades financeiras. O certo é que todo iso é apenas unha gota de auga comparado coa magnitude do problema que se nos plantexa, señoría. Estamos falando de máis de 12.000 desafiuzamentos, e sempre temos o debate –xa vexo que me mira o señor Castiñeira– de que non está exactamente delimitado cales son vivenda principal e cales non. É evidente que en sete anos, tendo a competencia exclusiva a Comunidade Autónoma, xa podía ter feito ese estudo, e leva sete anos sen facelo, seguramente porque non tivo interese, e acabo de pedir onte pola tarde o listado de demandantes de vivendas, e hai 12.978, delas 10.800 reclamando vivenda de protección oficial ou vivenda de promoción pública, e fronte a iso a resposta da Xunta é absolutamente insuficiente. Non vou insistir máis nos 200.000 euros contemplados no ano 2016 para atender os afectados por desafiuzamentos, que implican ben ás claras cal é a sensibilidade e cal é a falta de resposta ante este tema. Polo tanto, nesta situación, señorías, nós imos votar a favor da proposición do BNG, que, efectivamente, contén dous aspectos moi diferenciados. Por unha parte, unha serie de peticións que se deben tramitar ao Parlamento de España, e, por outra parte, unha serie de propostas que debe desenvolver a Xunta de Galicia. Se nós entendemos que isto era exactamente o que se ía facer, loxicamente entrariamos a matizar o contido destas propostas e destas medidas, que nalgún caso requiren a matización correspondente. Pero como entendemos que previsiblemente isto non vai prosperar, nós imos votar a favor, simplemente, e esencialmente, para poñer sobre a mesa a magnitude do problema e a necesidade de darlle unha resposta á altura do que as circunstancias requiren. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señor Sánchez Bugallo. Grupo Parlamentario Popular. Señor Castiñeira.
Grazas, señor presidente. Señorías, bos días. En primeiro lugar, señora Sueiro, quixera dicirlle que me decepcionou, tíñaa por unha persoa seria, responsable, e escoitala aquí falar de intereses de demora do 20 %, e escoitala falar pedindo unha reforma da lei, cando a houbo no ano 2013, e cando houbo unha serie de modificacións importantes, e incluso –como lle dicía– dos intereses de demora que pasaron –afortunadamente, e hai que dicilo– á historia eses intereses do 20 %. Non sigamos falando do mesmo, porque entón non avanzaremos. Iso foi hai anos, non agora dende que entrou o Goberno do Partido Popular en Madrid, que se cambiaron esas cousas, pero iso hai que dicilo e hai que recordalo. Loxicamente vexo que a algún lle fai graza, porque lle molesta que se fagan cousas e se avance. Porque seguimos, e o señor Pombo trae unha iniciativa, e eu en gran parte voulle dicir que coincido, e tanto é así que coincide o Goberno da Xunta, en gran parte, que está tomando esas medidas que se están facendo, e voullo demostrar. Vostede falaba, por exemplo, de que a naide se lle bote das súas casas ou se lle corten os subministros eléctricos básicos, por exemplo. E iso hai un acordo coas compañías eléctricas aquí en Galicia, pioneiro, e é o tícket enerxético, de maneira que a naide, a naide, se lle corta a enerxía eléctrica por impago, sempre e cando sexa unha familia en situación de vulnerabilidade. E iso existe e xa está funcionando dende hai varios meses neste país, neste país que é Galicia. E en medidas que está tomando a Xunta de Galicia nos últimos anos están aí. Falábase dunha lei de vivenda galega, témola, e as vivendas de protección oficial, e a ningún galego se lle bota e se desaucia dunha vivenda de promoción pública ou de promoción oficial desde que entrou en vigor a Lei 8/2012, de vivenda de Galicia. O Programa de Realoxo, si, vostedes búrlanse, pregúntenlles ás corenta e pico familias que se beneficiaron dese programa se é ou non. ¿Será pouco?, vale, ao mellor habería que preguntar a gran colaboración que está facendo o Ayuntamiento da Coruña –progresista el, e de Mareas agora– ou o de Vigo, que é onde máis problemas hai porque os ayuntamientos, precisamente, se negan a colaborar coa Xunta...
Silencio. ¡!Silencio, por favor!
Ten solucionado Vigo, si, si. O problema e a realidade están aí. O convenio da Xunta co Consello do Poder Xeral. (Pronúncianse palabras que non se perciben. ¡En fin! Hai un convenio da Xunta co Consello Xeral do Poder Xudicial e coa Fegamp para dar solución e resposta antes de que se produzan os problemas, xa sabendo de antemán e así poder analizar as situacións. O Programa Reconduce. O Programa Reconduce, que é un programa de varias consellerías, incluso coa Fegamp tamén, e co Colexio de Asistentes Sociais e Traballadores Sociais, onde se atenderon a 365 familias –dous anos leva máis ou menos–, púxose en marcha en outubro do ano pasado, do 2014, e leva –como digo– dous anos funcionando e leva 365 familias atendidas. O Plan RehaVita, onde se prevén claramente medidas para favorecer as familias que máis o necesitan e fomentar e complementar o Programa Realoxo. O convenio coa Sareb, que é algo que vostedes veñen aquí dicir outra vez; é dicir, hai 240, non 100. Neste momento hai 240 vivendas do convenio que se fixeron coa Sareb para utilizalas como vivendas para aluguer social. É dicir, están aí. E o convenio co Valedor do Pobo ou convenios con varias entidades financeiras, como é con Abanca, coa Caixa Rural Galega ou co Banco Sabadell galego. É dicir, onde hai unha serie de vivendas e un compromiso por parte destas entidades financeiras de non desaloxar ningunha familia da súa vivenda e converter esa, en caso de ser efectivamente hipotecario, converter as vivendas en aluguer social, non superando os 75 euros mensuais, en ningún caso. O bono de aluguer social, que aprobou o Consello da Xunta en agosto de 2015, onde hai axudas a familias máis necesitadas de 150 euros mensuais durante un ano, prorrogables outro ano, e unha axuda inicial de 450 euros para pagos de atrasos ou situacións especiais. Iso tamén está aí, e chega para o ano que vén a preverse ata 13 millóns de euros para investir neste ano, 13 millóns de euros, non 200.000 euros, señor Bugallo. Porque todo é política de vivenda social, 13 millóns de euros nese sentido. Ou o censo de vivendas baleiras, que é outra cousa que vostedes plantexan aquí no observatorio,...
Remate, por favor.
...censo de vivendas baleiras onde será obrigatorio para as entidades financeiras e a Sareb especificar exactamente o destino das súas vivendas que teñen. Loxicamente, o que si está a facer a Xunta son políticas –e vai seguir facendo e continuando con elas– de axudas a familias con rendas máis baixas, e así se viron beneficiadas o ano pasado 6.387 familias, e para este ano que estamos esperamos que...
Remate, por favor.
... ese número de familias se vexa incrementado en máis, para poder seguir axudando a...
Grazas, señor Castiñeira. [[Aplausos.]] Grupo autor da proposición non de lei, señor Pombo.
Grazas, presidente. En primeiro lugar, agradecer os apoios do Grupo Mixto, da Alternativa Galega de Esquerda e mais do PSOE polo apoio á demanda a este Parlamento que fan as plataformas afectadas por hipotecas e mais Stop desafiuzamentos de Galiza. Apoio para garantir o dereito a unha vivenda digna para todos e todas os galegos e as galegas, e para garantir os subministros básicos a familias en risco de exclusión. Lamentar que o señor Castiñeira, máis unha vez, nos fale dos dez mandamentos, esas dez medidas que, efectivamente, as hai e as pon en marcha a Xunta de Galiza, pero a realidade social dinos que non son suficientes, porque o que falta é o fundamental, que é diñeiro, diñeiro para solucionar isto. Porque hai 10.000 familias galegas afectadas por un drama que é o drama da hipoteca, que non darán pagado en toda a súa vida. Hai 20.000 ou 30.000 máis que seguirán nesa fase, e agora comezan os que están na fase de estando alugados verse como van á calle a pesar dos dez mandamentos estes dos que nos acaba de falar o señor Castiñeira. Medra o drama social e a realidade, medra o paro e medra a desigualdade social. A semana pasada, unha confederación internacional de organizacións que operan con labores humanitarias en noventa países falaba de que tamén medra a desigualdade social: os ricos cada vez máis ricos, os pobres cada vez máis pobres. Sesenta e dúas persoas acumulan máis riqueza que 3.600 millóns de habitantes, a metade da poboación mundial. E a nivel de Estado seica vinte persoas acumulan máis riqueza que nove millóns de persoas. Na Galiza xa sabemos, non sei se é o primeiro, non sei se temos o primeiro máis rico ou o segundo, mais a desigualdade corroe o sistema democrático, porque non se toman medidas reais, non se pode seguir lexislando para os ricos e para a banca, esa banca que é cómplice deste drama. E para esa banca si que houbo 9.000 millóns de euros, pero para solucionar o drama, a Xunta, durante a época do señor Feijóo, só recortou 700 millóns de euros. Para garantir a vivenda digna esta PNL demanda dación en pago retroactiva, garantía de alugueiro asequíbel, parar os desafiuzamentos reais, impulsar parque público de vivendas e garantir subministros básicos a familias en risco de exclusión, ¡pero o dereito, non limosnas! Lamento a actitude do Partido Popular, e o BNG, desde logo, seguirá a loitar contra a desigualdade –porque é o prioritario neste momento–, polo dereito a unha vivenda digna e a recursos económicos suficientes. Pouco importan as medidas se non hai cartos. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señor Pombo. Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Eva Solla Fernández, sobre a presentación por parte do Goberno galego dun programa integral de actuacións que abranga o conxunto de recomendacións elaboradas polo Comité para a Eliminación da Discriminación contra a Muller
Non se presentaron emendas. Para a defensa da mesma ten a palabra a señora Solla.
Grazas, presidente. María Isabel tiña 65 anos, Concepción 38, Divina 46, Beatriz 30, María José tiña 71, María 41, Silvia 33, Amaia tiña 4 anos e Candela 9 anos. Non vou falar dos números, das cifras. Son persoas, son mulleres e foron asasinadas no ano 2015. E con eses datos, e cos datos de que o machismo se ha incrementar na sociedade, que denuncian todos os actores que traballan neste eido, que a feminización da pobreza se acrecenta e se acrecenta dende o inicio desta crise-estafa, debera ser obrigatorio que os gobernos asumisen que as políticas que se están a practicar non só non son satisfactorias, senón que están a incrementar precisamente a desigualdade. Onte vivimos aquí un debate estéril, frío, parecía de a ver quen fixo máis ou menos, se as leis as conseguira un partido e non as mulleres, ou se o Partido Popular fixera non sei cantas cousas nesta lexislatura. Pero mire por onde esas cousas non se están a facer ben, ou non se están a facer directamente, porque temos sobre a mesa os datos e a realidade que vivimos as mulleres cada día. Hoxe traemos aquí a verdade de quen non pode subirse a esta tribuna, que é a metade da poboación deste país. Porque esa desigualdade sufrímola todas as mulleres, e esa desigualdade –que está acrecentada precisamente por todas as políticas que se están a tomar dende o inicio desta crise, pero tamén dende antes– é o caldo de cultivo da violencia de xénero. Denúnciao o Informe Sombra, o Informe da CEDAW, da Convención sobre a Eliminación de todas as Formas de Discriminación contra a Muller, das Nacións Unidas. España non cumpre, suspende en igualdade o Estado e suspenden as comunidades autónomas. Sobre o contexto xeral dinos a CEDAW: "O Comité observa con preocupación que a crise financeira e económica e as medidas de austeridade adoptadas polo Estado tiveron efectos negativos en todas as esferas da vida das mulleres... Non se fixeron estudos nin avaliacións para vixiar os efectos da crise en función do xénero." Incluso en tempo de crise económica e restricións fiscais deben realizarse esforzos especiais para respectar os dereitos da muller, manter e ampliar a inversión social e a protección social e empregar un enfoque que incorpore as cuestións de xénero. Temos unha fenda salarial dun 19,3 %, non existe plan ningún para abordala, todos sabemos que as mulleres cobramos menos, non hai intención da Administración de remediar absolutamente nada disto. O paro entre as mulleres, tanto no Estado coma en Galicia, é maior, precrise, pero, sobre todo, poscrise. A diferenza salarial esta á que me refería causa unha diferenza na capacidade adquisitiva duns 4.500 euros anuais e, polo tanto, causa tamén unha diferenza, unha base de cotización menor de 320 euros mensuais, o cal é unha barbaridade e redunda, obviamente, nas pensións que teñen a posteriori as mulleres, e que teremos as mulleres. E, polo tanto, é alongar o modelo de pobreza feminina. Todo isto denúnciao tamén, especificamente, o informe na súa páxina dez, referente á situación económica. O Comité di: "Ao Comité preocúpalle que as medidas de austeridade adoptadas en resposta á crise económica e financeira tiveran un impacto grave e desproporcionado nas mulleres, e, en particular, nas mulleres con discapacidade, nas mulleres maiores e nas traballadoras domésticas. A persistente desigualdade salarial por razón de xénero, superior á media da Unión Europea, pola segregación vertical e horizontal no mercado de traballo e pola concentración das mulleres no traballo a tempo parcial, o que afecta negativamente o seu desenrolo profesional e as prestacións de xubilación, a escasa representación feminina nos postos directivos e que o Estado parte non ratificara o convenio sobre as traballadoras e os traballadores domésticos". As mulleres dedicámonos tamén máis ao traballo parcial non porque queiramos, senón porque non hai outra cousa; a proporción no Estado, no que 1.983.000 mulleres se dedican ao traballo a tempo parcial, fronte a 767.000 homes, é practicamente igual en Galicia, e non só nos dedicamos porque non exista outra cousa, senón porque as mulleres nos seguimos dedicando ás tarefas de coidado de maiores, menores e dependentes. E porque debido a esa fenda salarial se hai que prescindir dalgún salario nunha vivenda ou nunha familia na que exista unha parella home-muller, soe ser do salario inferior, que caracteristicamente soe ser, ademais, o da muller. E, polo tanto é a pescada que se traba a cola. A Organización das Nacións Unidas pon, polo tanto, énfase na reforma laboral e nos recortes en materia de dereitos que están expulsando as mulleres do mercado laboral e facendo que cada vez teñan salarios máis precarios e, polo tanto, menores cotizacións. As mulleres estamos recoñecidas como coidadoras en xeral pola sociedade e, sen embargo, non por parte do Goberno. Hai que lembrar todos os recortes que sufriu a Lei de dependencia, esa lei de autonomía, a eliminación do recoñecemento como coidadoras habituais por parte da Administración, ese recorte nas prestacións das persoas coidadoras. E hai que lembrar tamén esa pobreza feminina que implica que en Galicia o 60 % das persoas que agora mesmo cobran a Risga sexamos, ou sexan nese caso, mulleres. O informe denuncia tamén a situación das mulleres en condicións máis desfavorecidas, e dinos que lles preocupa especialmente a situación das mulleres migrantes, das mulleres romanesas, das mulleres maiores e das mulleres con discapacidade. E fala tamén da desigualdade que as mulleres teñen no rural no acceso aos seus dereitos. E obviamente suspendemos tamén no concepto da saúde para as mulleres. O informe volta castigar por esa restrición no dereito ao acceso ao aborto e tamén no acceso á saúde das mulleres migrantes. Di o Comité que lle preocupa a emenda lexislativa do Real decreto lexislativo 16/2012, que excluía ás migrantes en situacións irregulares da cobertura sanitaria, que representa unha oportunidade perdida de identificar as vítimas de violencia de xénero e de trata e de prestar asistencia ás vítimas de violencia sexual. Que o proxecto de lei que contempla a posibilidade de que o aborto nas menores de 16 a 18 anos de idade dependa do consentimento dos pais, coidadores ou titores, de ser aprobado –daquela aínda non fora, agora si– pois presentaría un problema tamén, e que o presuposto para as mulleres que viven con VIH se reduciu, e iso tamén lle preocupa ás propias Nacións Unidas. Suma e segue. E tamén suspendemos en violencia contra a muller, o cal xa é probablemente a gota que soborda o vaso. Di o Comité que se ben observa a existencia dunha lei específica, está alarmado pola prevalencia no Estado parte da violencia contra a muller, incluída a violencia sexual, e pola alta porcentaxe de mulleres que morreron como resultado da violencia de xénero nas relacións de parella. Especialmente preocupado por estas cuestións. Que a lei orgánica non abarca a gama completa de violencia de xénero fóra da violencia na parella, que o número de nenos e nenas asasinados polos pais no exercicio dos seus dereitos de visita se incrementou, e fala do deterioro dos servizos de protección das mulleres que son vítimas da violencia doméstica nas distintas comunidades autónomas, en particular a limitada dispoñibilidade das casas de acollida para mulleres e nenos. E isto é practicamente só un resumo. É dicir, para a organización das Nacións Unidas o Estado español e as diferentes comunidades autónomas suspendemos en violencia de xénero, en igualdade, en saúde, en emprego, en dereitos sexuais e reprodutivos, na reparación das mulleres vítimas do franquismo, nos CIES, nas empregadas domésticas, na representación das mulleres na toma de decisións, nas políticas de austeridade, nas políticas sociais, nas relacións laborais, na migración, na discapacidade, na educación, nos estereotipos, nos medios de comunicación e na xustiza. E, polo tanto, isto é unha emenda á totalidade ás políticas do Partido Popular durante os últimos oito anos. Este resumo é parte do resumo que fai a propia CEDAW sobre os dous últimos informes. Pero é que no pormenorizado nos solicitan que, por favor, tomemos unha serie de medidas recuperando o Instituto da Muller, os niveis de atención á dependencia, ratificando o convenio sobre as traballadoras domésticas, que se diminúa o impacto das medidas de austeridade nos dereitos humanos, que se protexan as mulleres migrantes, que se devolva ese dereito á sanidade universal e ao aborto, que se revisen os libros de texto, que se repoña a educación para a cidadanía, etc., etc., etc. A organización das Nacións Unidas –remato xa– fai unha emenda á totalidade a este Goberno. Pregúntome se van facer caso aos organismos internacionais ou se van seguir dando a espalda ao máis obvio, que é que a igualdade non existe e que coa austeridade as mulleres cada vez estamos máis desprotexidas. Máis nada, por agora.
Grazas, señora Solla. Grupo Parlamentario Mixto, señora Iglesias.
Grazas, presidente. Antes de nada lamentar desde aquí a morte da última vítima do terrorismo machista: unha nena de 17 meses, un bebé de 17 meses, vítima dos abusos e de asasinato por parte da parella da súa nai. A súa morte tivo lugar hoxe de madrugada en Vitoria. Con respecto á PNL presentada polo Grupo Parlamentario AGE, que está baseada no informe que a Plataforma Sombra España, formada por 50 ONG feministas –curiosamente ningunha é galega– de dereitos humanos e cooperación no desenvolvemento, que desde 2013 traballan na elaboración, difusión e presentación ante o Comité para a eliminación da discriminación contra a muller de Nacións Unidas, denunciando os retrocesos e recortes do Estado español nos últimos cinco anos no marco dos dereitos humanos destas mulleres, vai contar co meu apoio. Creo necesario recordar que o Comité data de 1989, e que na convención adoptada por 187 estados, entre eles o Estado español, literalmente condenan a discriminación contra a muller en todas as súas formas e tamén se comprometen a seguir e crear, por todos os medios posibles e sen dilación, políticas encamiñadas a eliminar calquera tipo de discriminación contra as mulleres. O 8 de xullo do ano 2015 este comité de Nacións Unidas examina a España, e posteriormente publica en castelán un documento que leva por título Observacións finais e recomendacións ao Estado español en materia de igualdade de xénero. As conclusións ás que se chega nese informe, en canto a retrocesos en materia de igualdade que nos últimos cinco anos están tendo lugar en España, coinciden de xeito contundente co informe da Plataforma Sombra España, que non son outras que as do grupo de traballo sobre a cuestión de discriminación contra a muller na lexislación e na práctica, que, nun informe demoledor sobre a situación das mulleres en España, insta o Estado español a que cumpra os seus compromisos internacionais en materia de igualdade de xénero. As recomendacións deste grupo de traballo ao Estado son numerosas, e recolle o dito pola deputada que interveu anteriormente. Pero permítanme que enumere algunhas das que eu considero máis salientables, en canto a que son froito das políticas do Partido Popular e recuperables por un futuro goberno, e son as seguintes. A recuperación do Instituto da Muller como organismo especializado adicado aos dereitos das mulleres. A reimplantación dos niveis mínimos de protección para todos os tipos de atención á dependencia. A avaliación do impacto dos dereitos humanos, incluído o impacto de xénero, en canto ás consecuencias que xeraron as medidas de austeridade fiscal. A revisión e a modificación total dos libros de texto e plans de estudo para a eliminación dos estereotipos de xénero. A reimplantación da Educación para a cidadanía e os dereitos humanos en todo o Estado como asignatura obrigatoria. Sete recomendacións en canto á violencia de xénero que non me dá tempo a enumerar. Das catro que se refiren a saúde e seguridade, non quero nin podo deixar de citar a segunda: a redacción dunha normativa adecuada sobre a tutela pública para as nenas menores de 16 anos que queiran practicar un aborto sen consentimento dos proxenitores. Todas elas e moitas máis destas propostas xa chegaron a este Parlamento en forma de iniciativas, e todas, absolutamente todas, foron rexeitadas pola maioría absoluta do Partido Popular. Apoio a esta PNL e agardo con ilusión o cambio político para que outras políticas de igualdade e dereitos para as mulleres sexan xa unha realidade. Grazas.
Grazas, señora Iglesias. Polo Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego ten a palabra a señora Adán Villamarín.
Grazas, presidenta. Bo día, señoras deputadas, señores deputados. Efectivamente, hoxe o Grupo da Alternativa Galega de Esquerda trae a debate un informe que debería ser de obrigada lectura por parte de todos os deputados e deputadas desta Cámara, así o considero. Mostra claramente a situación errática niso que seguiron denominando o Partido Popular políticas de igualdade. Nos últimos anos, alertamos en reiteradas ocasións que, efectivamente, as mulleres eran cada vez máis desiguais na desigualdade; que as políticas de austeridade, as mal chamadas políticas de austeridade, que son as políticas do recorte, ao que levaban era a que as mulleres incrementaran a súa fenda salarial, tendo Galicia a fenda salarial máis alta de todo o Estado e de toda Europa; a que aumentaran as mulleres que teñen que quedar na casa a coidar dos seus fillos, das persoas maiores dependentes... Despois falaremos do ámbito da dependencia e de como o ámbito dos coidados segue aínda fundamentalmente no ámbito do fogar. Foron as mulleres as que se converteron realmente nas máis vulnerables desta situación de crise económica. O informe vén mostrar esa realidade das dificultades de participar en igualdade ndo emprego, na educación, na saúde, en todos os ámbitos da vida, e polo tanto tamén, como consecuencia, que as mulleres son as que stán neste momento sendo asasinadas por parte da violencia machista. Diante desta situación, a verdade, cando lía o informe, recordaba que o Goberno galego ten posibilidades reais a través de todos os seus informes de impacto de xénero, a través do seu propio organismo, da Secretaría de Igualdade, de modificar as políticas que fai o Goberno en materia de igualdade. E incluso sería interesante debater sobre este informe, se seguimos pensando que organismos concretos son os que poden modificar as condicións do 52 % da poboación, no caso de Galiza, que son as mulleres, porque todo o goberno, de xeito solidario e en cada unha das actuacións que realice, efectivamente, debe intentar que se modifiquen as condicións de vida das mulleres. Iso é o que se denominaba, polo menos na Conferencia de Beijing, e así debe rexer en todos os convenios internacionais, e incluso neste estudo, o principio de transversalidade, o principio de transversalidade de xénero. E vou poñer un exemplo do que está ocorrendo todos os días cando se tramita unha lei, cando se tramita unha orde de subvención, cando se tramita calquera dos programas que fai o Goberno galego. Si, efectivamente, levan un informe de impacto de xénero, pero aí se mostra como é absolutamente errático e como non é ningún indicador das condicións de vida das mulleres. No último informe emitido que debatemos onte, a respecto da pobreza enerxética, o único que ten que dicir o Goberno galego sobre a situación de pobreza –e xa foi antes exposto, tal e como aparece no propio informe, que as mulleres son as máis pobres, as familias monoparentais, o 60 % da Risga– é que se entende que as medidas lexislativas adoptadas en relación coa pobreza, sen valoración doutros aspectos como a súa procedencia ou posibles resultados que non corresponden a este informe, teñen unha maior incidencia na poboación feminina e, polo tanto, poden contribuír indirectamente na redución das desigualdades. Cun parágrafo, un único parágrafo, algo tan importante como pode ser como unha lei que pretende a eliminación da pobreza de xénero afecta directamente a vida das mulleres, pois así é un trámite. ¿Que está ocorrendo? Que para os gobernos do Partido Popular, con todo respecto, as políticas de igualdade son un trámite. Un trámite nos papeis, única e exclusivamente, en todos os aspectos: nos informes de impacto de xénero, nos informes a respecto da saúde das mulleres... E cando non, lexíslase en contra das mulleres. Por exemplo, no caso da interrupción voluntaria do embarazo, que tamén se recolle neste informe, o caso das mozas de entre 16 e 18 anos. O informe o que vén mostrar é que na igualdade, ou se vai empurrando pouco a pouco para que, efectivamente, se vaian corrixindo esas diferenzas historicamente herdadas e ademais bendicidas moitas veces polas propias normativas ou polos programas que fan diferentes gobernos, ou se vai empurrando todos os días, ou cando se para, o que vemos son pasos cara atrás, porque a inercia dunha sociedade en si machista o que nos fai é ir cara atrás. Estámolo percibindo, e a este respecto tamén o informe fala da educación e das mozas. O informe colle exactamente un punto. Seguimos aínda en que no Estado español soamente hai un 26 % de mulleres enxeñeiras, pero este goberno, o Goberno do Partido Popular de Galiza, que ten un mandato explícito dunha lei de elaborar un programa para a incorporación das mulleres e das mozas...
Vaia rematando, por favor.
...aos estudos nos que están infrarrepresentadas, que é o Programa muller e ciencia, leva exactamente cinco anos de retraso. Aprobouse tres veces neste Parlamento que se faga ese informe, e o Partido Popular votou a favor de que se faga. Cinco anos de retraso. Cando non se cre nas políticas de igualdade, pois claro, os informes son demoledores. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Adán. Polo Grupo Parlamentario dos Socialistas de Galicia, ten a palabra a señora Acuña do Campo.
Grazas, presidenta. Bo día, señorías. Como xa dixemos onte, no mes de xullo pasado, o Comité sobre la eliminación de la discriminación contra la mujer de la ONU, conformado por máis de 20 persoas expertas de todo o mundo, elaborou un informe sobre a situación da muller no Estado español. Ese informe foi elaborado a partir da información que lle pasou o Goberno do Estado, o propio Goberno español, sumada, por suposto, á proporcionada polas ONG e por outras asociacións sociais do país, os coñecidos como informes Sombra. Ademais, ese comité non se limita a sinalar os problemas, senón que incorpora o informe unha serie de recomendacións para que o Goberno estudado poida remediar os problemas detectados. Onte precisamente debatemos unha iniciativa do meu grupo, do Grupo Socialista, na que recolliamos as recomendacións feitas para combater a violencia de xénero, que, por certo, o Grupo Parlamentario Popular asegurou que ía votar a favor, eu supoño que porque están convencidos de que non teñen ningunha posibilidade de gobernar no Estado, e entón din, ímolo aprobar, e xa se encargarán os que veñan de facelo. Lamento de verdade, lamento que o que dixo a señora deputada que presenta esta iniciativa, que lle parecera un debate frío e partidario, porque desde logo non era a intención. Dende o meu partido e dende as asociacións feministas estase a facer un grande esforzo para traballar xuntas, para traballar todas xuntas e rematar cun problema que ten o feminismo galego, que está moi atomizado, pois só xuntas temos algunha posibilidade nesa loita. Pero o comité, ademais do recomendado en relación coa violencia, tamén falaba doutras cousas, como da necesidade de que no noso país aumentara a participación da muller, non só na vida política e pública, senón tamén noutros niveis, e por medio de cotas, señoría, algo que aínda hoxe cuestiona o Partido Popular. Falaba da eliminación da fenda salarial e, por suposto, da modificación do acceso á sucesión da coroa española, algo vergoñento, pero que aí está. Criticouse o retroceso que a igualdade entre os homes e mulleres experimentou coa crise, ou mellor coa xestión que da crise fixo o Partido Popular ao chegar ao Goberno do Estado. A igualdade, para o Partido Popular, está claro que é un luxo, e polo tanto, prescindible. O grave problema que España lles xerou ás mulleres coa aprobación do Real decreto lei 16/2012, que dificulta o acceso á atención sanitaria ás mulleres migrantes en situación irregular, incluídas, señorías, as mulleres e as nenas vítimas da trata, o terse perdido o carácter universal da atención sanitaria que tiñamos ata o de agora en España. Tamén critica –ou recomenda, mellor dito– ese informe, ese comité, que volvamos implantar a educación nos dereitos humanos como asignatura, tal e como facía, señorías, e non me cansarei de repetilo, a suprimida Educación para a cidadanía. Capítulo especial merece nese informe o detectado en relación coa trata de mulleres e nenas, onde a ONU, señorías, e a min isto paréceme moi grave, nos reprocha a falta de protección ás vítimas menores de idade. E tamén critica, como non podía ser doutro xeito, a reforma aplicada polo Partido Popular á Lei de saúde sexual e reprodutiva e interrupción voluntaria do embarazo, que deixa absolutamente desamparadas as mulleres máis xoves e máis vulnerables. Señorías, no ano 2014 só un 12 % das mulleres de entre 16 e 18 anos, foron abortar sen ir acompañadas dos seus país, e as circunstancias polas que se produce esa situación son dramáticas, por ser familias desestruturadas, por ter os proxenitores na cadea, polo risco de sufrir malos tratos, etc. Eu me pregunto ¿que vai pasar agora, coa reforma da lei, con ese 12 % ? ¿Que vai pasar con esas mulleres? Pois unha de dúas, ou teñen o neno, ou van buscar un aborto clandestino. Pois eu vou dicir dende aquí, ¡viva Francia! ¡Viva Francia!, señorías. Dito isto, agora que temos identificadas as deficiencias...
Vaia rematando, por favor.
...nada máis lóxico –remato– que plantexarse as solucións. E iso é, precisamente, o que solicita esta iniciativa, que se presente un programa integral que recolla as recomendacións dese comité. Solicitude que, por suposto, os socialistas e as socialistas imos apoiar. Moitas grazas.
Grazas, señora Acuña. Polo Grupo Parlamentario Popular, ten a palabra a señora Oubiña Solla.
Bos días, a todos e a todas. Grazas, señora presidenta. Hoxe, a Alternativa Galega de Esquerda trae a debate unha proposición non de lei a teor dun informe que, de xeito periódico, elabora o Comité das Nacións Unidas con relación a España –e volvo recalcar que con relación a España– e que foi presentado o pasado mes de xullo. Pero, unha vez máis –volvo repetir– asistimos ao uso da demagoxia como instrumento da propia ambición política de cada un dos grupos. Eu creo que non todo vale. O todo vale é negativo neste tipo de cousas. En relación a que recolle este informe, este informe recolle o que vostedes tamén obviaron dicir aquí: todos aqueles progresos realizados dende a última avaliación, que foi no ano 2009, en relación coas reformas lexislativas emprendidas polo Goberno; e fai unha serie de recomendacións e unha serie de esforzos, que serán obxecto de avaliación no próximo comité, que será no ano 2019. En canto aos aspectos positivos, este informe destaca a aprobación de distintos instrumentos, como son a Lei sobre a condición xurídica das vítimas de violencia de xénero, a Lei orgánica que modifica o Código penal con respecto á violencia contra a muller. Tamén recoñece os esforzos do Estado por mellorar o marco institucional e normativo, para establecer a eliminación da discriminación contra a muller e promover a igualdade de xénero, como é a Estratexia nacional para a erradicación da violencia de xénero 2013-2016; como é o Plan estratéxico de igualdade de oportunidades 2014-2016; como é o Plan estratéxico para a igualdade de mulleres e homes da sociedade da información 2014-2017. E así, dende a última avaliación, tamén recoñece e valora positivamente que sexa adherida a distintos órganos institucionais, como poden ser o Convenio do Consello de Europa para a prevención da loita contra a violencia da muller, e tamén a loita contra a trata, así como protocolo de dereito dos menores, etc. Todo isto a nivel nacional. Este informe non recolle nin avalía as distintas medidas, e tamén os distintos plans, que foron postos en marcha máis recentemente, que xa contemplan, señora deputada, estas recomendacións, como pode ser o Plan nacional para a promoción das mulleres do medio rural –que vostede non nomeou– 2015-2018, ou como pode ser o Plan de sensibilización e prevención da violencia de xénero, no que se fixan obxectivos, prioridades de actuación, eixes de intervención e tamén de mellora que entendo que serán avaliados no futuro informe que se emitirá –como dixen antes– no ano 2019. Referente a Galiza, señorías, fai referencia este informe a dúas cuestións, e de forma positiva. Primeiro, a incorporación do informe de impacto de xénero á tramitación lexislativa, e en relación á aprobación dunha lei para a mellora da situación laboral das mulleres. Polo tanto, este informe non recolle nin suspende nin tampouco avalía as medidas postas en marcha e que se están levando a cabo nas distintas comunidades autónomas dentro das súas propias competencias. Ademais non foron consultadas, a min non me consta, e quixera poñerlle un exemplo neste sentido. Por exemplo, cando recomenda alentar as mulleres a denunciar nos casos de violencia, ou procurar asistencia e protección nos centros de acollida, que aquí se dixo, isto é unha prioridade en Galicia, cando os centros de acollida se teñen posto en cuestión, e mesmo se ten dito que se teñen que pechar. En canto a outro dos exemplos, podíalle dicir –porque tamén se acaba de poñer en cuestión– a atención sanitaria ás inmigrantes en situación irregular, sendo Galicia a primeira comunidade autónoma –e vostede o sabe– en aprobar o decreto que garante a asistencia aos inmigrantes en situación irregular, e neste momento están acollidas máis de 2.000 persoas. Polo tanto, as medidas propostas na súa iniciativa creo que xa están recollidas nos distintos plans estratéxicos para a igualdade e a erradicación da violencia de xénero, dos que Galicia tamén forma parte. E poderiamos dicir que aquí contamos cun plan moito máis amplo que o que vostede creo que pide, que é o VI Plan galego para igualdade de mulleres e homes...
Remate, señor Oubiña, por favor.
...–remato, señora presidenta–, que recolle os compromisos asumidos pola Xunta de Galicia, que son 320 actuacións con carácter transversal, integral e de cooperación coa totalidade da administración de Galiza, cunha valoración estimada en 220.000 euros. Polo tanto, como non teño máis tempo, nós non imos apoiar esta iniciativa. Creo que a de onte contempla todo o que hoxe se pide nesta cuestión, polo tanto, nós, neste sentido, non a imos apoiar. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Oubiña. Grupo Parlamentario autor da proposición non de lei. Señora Solla, ten vostede a palabra.
Grazas, presidenta. Isto é absolutamente incrible. E que nos acuse vostede a nós de demagoxia xa é o non vai máis. Obviamente, hai algúns aspectos no informe que non son negativos; non vai ser todo negativo, como é normal. Pero aquí vostedes están para traballar, e o Goberno para implementar medidas para corrixir todos os aspectos negativos. Suspendemos en todos, ¡en absolutamente todos! E é a primeira vez, acabo de enterarme de que o Partido Popular é independentista e non considera que Galicia estea dentro do Estado español. Ao mellor, dentro dalgúns anos non o está, pero agora mesmo as recomendacións das Nacións Unidas para o Estado español creo que tamén contemplan a Galicia. ¿Ou é que a reforma laboral non se aplica a Galicia? ¿Ou é que o Real decreto 16/2012 non se aplica a Galicia? ¿Ou é que as restricións no aborto non se aplican a Galicia? ¡Por favor, un pouco de seriedade! Se vostedes van decidir poñerse en contra dos dereitos das mulleres, dígano, pero non veña vostede aquí con demagoxia, e insultando de demagoxia precisamente aos que simplemente traemos as recomendacións dun organismo que eu entendo que non está controlado por Alternativa Galega de Esquerda, pola esquerda mundial, nin tan sequera por esas organizacións de mulleres que fan, ademais, ese informe paralelo que complementa. Miren, señoras e señores do Partido Popular, paréceme absolutamente incrible que fale vostede aquí como se estivera xa practicamente resolta a cuestión, cando eu xa lle dixen na miña intervención que se están incrementando os casos de violencia de xénero, que temos máis violencia de xénero na adolescencia, que o ano pasado asasinaron máis mulleres, e que a situación, lonxe de resolverse, como denuncian os organismos internacionais, se está incrementando pola desigualdade causada polas medidas tomadas dende o inicio da crise económica. Isto é así, non é opinable, é un feito, outra cousa é que vostedes queiran tomar medidas ou non. E non é responsabilidade seguramente dunha soa persoa, de dúas ou de tres, pero cando a situación non se está a corrixir, senón que está a empeorar, non se pode vir aquí dicir que xa se está a facer suficiente. Haberá que ter algún plan sobre estas medidas e poñelo en marcha. Agora, o que acaba de suceder aquí, paréceme obviar o máis elemental coidado sobre os dereitos das mulleres, e deixan vostedes claro que lles interesa absolutamente cero a desigualdade, cero que se está incrementando a violencia, ¡cero, absolutamente nada! Porque vostedes, a pesar do que din os organismos internacionais, non pensan corrixir absolutamente nada as súas políticas. Queda ben claro, e que tome nota a cidadanía cando teña que apoiar un goberno. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señora Solla. Proposición non de lei do G.P. Popular de Galicia, por iniciativa de D. Miguel Ángel Tellado Filgueira e sete deputados/as máis, sobre a actuación que debe levar a cabo o Goberno galego co fin de mellorar a investigación e a innovación no sector naval
A esta proposición non de lei presentáronse emendas por parte do Grupo Parlamentario Mixto e do Grupo Parlamentario dos Socialistas de Galicia.
Para formular a proposición non de lei, ten a palabra o señor Tellado Filgueira.
Grazas, señora presidenta. Bo día a todos. Traemos hoxe unha iniciativa para abordar novamente a situación do sector naval, e nomeadamente do sector naval na ría de Ferrol. A situación dos estaleiros da ría de Ferrol hoxe é evidentemente mellor que en decembro de 2011, cando o Partido Popular chegou ao Goberno de España. Como saben, entre 2008 e 2011 o Goberno Socialista non conseguiu nin un só contrato para os estaleiros da ría de Ferrol, e como saben, a antiga Astano sufriu as consecuencias dun veto produtivo imposto por ese Goberno en 2005, acordado con Europa e pactado cos sindicatos Comisións Obreiras e UGT; un veto de dez anos co que os socialistas trataron de achatarrar un dos mellores estaleiros de toda Europa. Non o conseguiron. Hoxe, afortunadamente, a situación é ben distinta. Se ben é certo que a situación do naval na ría de Ferrrol non está resolta, ¡claro que non!, a carga de traballo é aínda insuficiente, pero o que é innegable é que hoxe hai pedidos que hai dous anos non existían, e que eses pedidos nos permiten vislumbrar un panorama ben distinto. Hoxe a carga de traballo dos estaleiros na ría de Ferrol está perfectamente definida. Falamos do flotel de Pemex, ese flotel que era mentira: 175 millóns de euros de facturación, 1.150.000 horas de carga de traballo. Falamos do contrato de enxeñería e equipamento dun LHD para a Armada de Turquía. Falamos do buque de acción marítima, o primeiro contrato que a Armada española encarga aos estaleiros da ría de Ferrol dende o ano 2008, cun investimento de 167 millóns de euros e máis de 1 millóns de horas de carga de traballo. Falamos do contrato –en execución nestes intres xa– da construción dos 29 jackets para Iberdrola, do proxecto Wikinger, cunha facturación de 90 millóns de euros, 650.000 horas de carga de traballo, e que permitiu a entrada dos estaleiros da ría de Ferrol no sector da eólica mariña. Falamos do contrato para a construción de 5 macroestruturas para a filial de Statoil na ría de Ferrol, 5 macroestruturas flotantes para a eólica mariña, 400.000 horas de carga de traballo, e falamos tamén das 4 proas e bloques de máquinas dos petroleiros que Navantia vai construír para a navieira Ondimar. A estes seis contratos, cómpre engadirlle tamén o encargo e desenvolvemento do programa de I+D+i para a serie de fragatas F110, xa en marcha, con consignación orzamentaria por parte do Consello de Ministros de 135 millóns de euros, aprobados no ano 2015, e que está a permitir o desenvolvemento dos sistemas de combate, armamento, telecomunicacións e guerra electrónica deste buque. A estes contratos xa aprobados, e ao desenvolvemento do I+D+i das fragatas F110, temos que engadirlle tamén outros posibles contratos que están enriba da mesa, a piques de materializarse, como é o caso do contrato con Arabia Saudí para construír 5 corvetas nos estaleiros de Navantia. Contrato con Arabia Saudí, por certo, cuestionado de forma eu creo que errónea polo alcalde de Ferrol, e contrato que está por ver que, se neste país hai un cambio de Goberno, se poida perder. En definitiva, traballouse intensamente nestes anos, e o que podemos dicir é que puxemos carga de traballo onde outros deixaron gradas baleiras. Hoxe a ría de Ferrol conta con carga de traballo e actividade nos tres eidos fundamentais: na construción naval civil, na construción naval militar e tamén en reparacións; plena ocupación no departamento de carenas. Tamén temos que dicir que avanzamos na diversificación industrial, coa apertura do mercado da eólica mariña da man destes dous contratos que veño de mencionar. Nós imos defender, dende o Partido Popular, que Navantia teña futuro neses tres campos de actuación: na construción civil, na construción militar e na diversificación. No que atinxe ao naval privado, aos estaleiros da ría de Vigo fundamentalmente, o que é evidente e por todos coñecido é o varapao que sufriron os estaleiros galegos coa decisión do comisario europeo da Competencia, o socialista Joaquín Almunia, de anular o tax lease español, decisión que agora vén de anular o tribunal europeo. Decisión inxusta, que supuxo a perda de 2.000 millóns de euros en contratos para os estaleiros privados de Galicia e a destrución de 8.000 empregos só na ría de Vigo. Hoxe o naval galego, afortunadamente, está nunha situación distinta porque hoxe hai carga de traballo no público –insuficiente, efectivamente– e hai instrumentos de financiamento da construción naval privada; polo tanto, hoxe podemos dicir que o naval galego ten pedidos por valor de 1.900 millóns de euros. Entendendo que para falar do sector naval galego, tanto do público como do privado, temos que falar en termos de competitividade e de produtividade –algo que nós, dende logo, non lles escoitamos moitas veces aos grupos da oposición–, o que é evidente é que os contratos non se reivindican, os contratos conséguense facendo ofertas competitivas en calidade, en produto, en prezo e tamén en prazos. A iso temos que adicar o sector naval galego, falando en clave de competitividade e de produtividade. A competitividade e o aumento da produtividade son, polo tanto, as claves para conseguir novos pedidos para os nosos estaleiros, e a iso se ten adicado a Xunta de Galicia a través da Axencia Galega de Innovación. Trabállase nesa base dende a Estratexia de especialización intelixente posta en marcha polo Goberno galego, e plásmase tamén nas unidades mixtas de investigación desenvolvidas no ámbito do naval. O pasado 16 de novembro, o conselleiro de Economía visitaba Ferrol para avaliar os avances da Unidade mixta de investigación que está a desenvolver a empresa Navantia en colaboración coa Universidade da Coruña e promovida pola Axencia Galega de Innovación; unha iniciativa coa que se pretende impulsar en Galicia a investigación e a innovación no deseño do estaleiro do futuro, co obxectivo de aumentar a produtividade e a competitividade do noso sector e reducir os tempos e os custos de fabricación. Precisamente o naval é o sector con máis unidades mixtas de investigación financiadas pola Xunta de Galicia, só superado polo sector da automoción. En Galicia hoxe hai tres unidades mixtas de innovación no que atinxe ao sector naval, que supoñen un investimento total de 9 millóns de euros –2,4 aportados pola Axencia Galega de Innovación– e que están xerando xa de forma directa 48 empregos. Falamos da unidade mixta constituída por Navantia e a Universidade da Coruña, 3,5 millóns de euros; falamos da unidade mixta constituída por Aimen-Wärtsilä Ibérica, 2,3 millóns de euros; falamos da unidade mixta de Aimen-Factorías Vulcano, 3,5 millóns de euros de orzamento. En concreto, a unidade mixta constituída por Navantia e a Universidade da Coruña ten por obxecto desenrolar o estaleiro do futuro nas instalacións de Navantia Ferrol. É un proxecto que se basea en tres liñas principais de investigación. A primeira, a optimización dos procesos de deseño e de construción; a segunda, o aumento do grao de automatización e de robotización do sector naval galego, unha gran asignatura pendente; a terceira, a mellora da coordinación dos estaleiros coa industria naval auxiliar. Esta iniciativa, polo tanto, supón o deseño dun novo concepto de estaleiro pensando no século XXI, co obxectivo de reconverter un estaleiro, o de Ferrol, que foi construído no século XVIII. Trátase, polo tanto, de traballar no camiño da optimización dos procesos produtivos mediante o desenvolvemento dun estaleiro dixital que mira cara ao futuro, baseándose na experiencia, no caso de Ferrol, de douscentos anos de vida. Os traballos levados a cabo buscan dotar o naval galego de prestacións imprescindibles para dar un salto cualitativo na súa competitividade. Neste marco, o Grupo Popular considera fundamental continuar cooperando no marco do concepto da Industria 4.0 dende os ámbitos do sector naval. Nesta mesma liña, cómpre recordar o proxecto que se está a levar a cabo no CIS de Ferrol, no Centro de Innovación e Servizos, no que o sector está a dar os primeiros pasos na implantación do Naval 4.0, un proxecto no que participan Navantia, Aclunaga, Aimen –Asociación de Investigación Metalúrxica–, o Instituto Tecnolóxico de Galicia, a Fundación Soermar ou o Colexio de Enxeñeiros Navais, e que busca –como dicía– acadar tecnoloxías de vangarda, optimizar xa as existentes e acadar novos nichos de mercado e captar máis fondos europeos. O obxectivo desta iniciativa é plasmar o compromiso do Parlamento de Galicia para que dende o Goberno galego se traballe decididamente no fomento da innovación e da investigación no eido do sector naval cun obxectivo: aumentar a produtividade e aumentar a competitividade dos nosos estaleiros. Nós cremos que o sector naval ten futuro. Dende logo, hoxe na ría de Ferrol hai unha carga de traballo que hai 3 ou 4 anos non existía. Por suposto, insuficiente, pero cómpre seguir traballando nesa dirección. Todo pasa por carga de traballo, innovación, competitividade e aumento da produtividade. Ese é o obxectivo desta iniciativa que sometemos ao debate co resto dos grupos. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Tellado. Polo Grupo Parlamentario Mixto ten a palabra a señora Martínez García.
Grazas, presidenta. Bo día a todas e a todos os que nos atopamos neste momento no hemiciclo. Vese que esa gran preocupación do Partido Popular polo naval a ten o señor Tellado e pouco máis do Partido Popular, non é un debate importante; polo tanto, tampouco hai por que estar neste hemiciclo neste momento. E teñen razón, porque realmente presentan unha iniciativa baleira de contido, totalmente baleira de contido, que só serve para parabenizar a falta de actuación no sector naval por parte do Partido Popular ao longo destes anos. O Goberno galego debe aprobar un plan de actuacións específico para impulsar o sector naval, no que se contempla a construción do dique flotante nos estaleiros públicos da ría de Ferrol tras o levantamento do veto da Unión Europea á construción civil en Navantia, que permite abrir o mercado á reparación de grandes buques en Galiza. Galiza non pode esperar máis, só a aposta decidida do Goberno galego pode salvar un sector que puxo a Galiza na cabeceira da construción e reparación naval pola súa calidade e pola cualificación dos seus cadros de persoal. A Xunta debe defender o dique flotante de Ferrol como un proxecto estratéxico para o país, un proxecto xerador de emprego cualificado e de calidade, con alto valor engadido, alto investimento en I+D e dinamizador non só da economía local, senón tamén nacional. O mercado de carenas para grandes buques que non collen no dique de Bazán –os megagaseiros principalmente– estase a perder na actualidade por culpa do Partido Popular. O sector naval da ría de Vigo destruíu tamén nesta crise 10.800 postos de traballo, que se elevan ata 27.000 empregos se se teñen en conta os postos indirectos. Ademais, a min gustaríame saber, porque o preguntei varias veces xa –e vólvolle insistir ao señor Tellado a ver se na súa seguinte intervención contesta–, que fixo a Xunta de Galiza en relación coa sentenza do tax lease, se moveu ficha ou non moveu ficha, porque parece que non lle preocupa, que vai permitir que as cousas queden así e que sexan, en todo caso, os propios estaleiros os que se movan. O sector naval de Ferrol destruíu 1.815 empregos directos dende setembro de 2011, que, tendo en conta a destrución de postos de traballo indirectos, chegamos aos 4.500. En total, 31.500 persoas desempregadas no sector naval é o gran balance do Partido Popular durante o seu Goberno nestes anos, dende o ano 2011. Ademais, a min paréceme incrible a frialdade coa que o señor Tellado nos fala dos despedimentos e da perda de postos de traballo no sector naval, cando el sufriu un despedimento e recorreu a ese sindicato demoníaco chamado CIG. Para colmo, señor Tellado, había que pagar as cotas da asesoría como mínimo despois, ¿verdade? Pero bueno, son cousas que pasan na vida e aquí nos topamos despois con todo o que pasou. Bordeando periodicamente o crack económico, con persoal envellecido e saíndo dos mercados nos que chegaron a ser punteiros a nivel mundial, sen encargos que garantan a ocupación para os 2.200 traballadores propios e os 4.000 das auxiliares, o cadro de persoal de Navantia e das auxiliares séguelle a reclamar á Xunta que actúe en defensa do sector naval público galego. En realidade, o Partido Popular xamais tivo ningún interese en Navantia Ferrol nin tampouco tivo ningún interese en garantir o seu futuro coa construción do dique flotante. Ferrolterra necesita a recuperación da actividade económica nas instalacións do estaleiro, que volva á construción naval e que poidan ser utilizadas, permanecendo de titularidade pública, para a diversificación industrial arredor de sectores puxantes como o eólico, a industria offshore ou a maquinaria especializada. Esta aguda crise que están a vivir os estaleiros de Navantia Fene e Ferrol precisa de novos contratos que incrementen a practicamente inexistente carga de traballo e as súas consecuencias en forma de destrución de empresas e de emprego na industria auxiliar. Urxe unha actuación decidida da Administración galega que permita ao sector naval público galego aproveitar as oportunidades que ofrece un complexo como os estaleiros situados na ría de Ferrol e a capacidade demostrada dos mesmos. Dicía o señor Tellado moi preocupado que a ver se imos cambiar de Goberno e se van perder os contratos. Señor Tellado, tranquilo, ¡non hai ningún problema en que se cambie de goberno! As coalicións non son ningún problema, e queda demostrado cando o señor Rajoy ofrece agora ao Partido Socialista un acordo que vaia máis alá do Goberno do Estado, en comunidades, concellos, o que sexa, con tal de poder seguir gobernando e poder seguir roubando a mans cheas a este país. Iso é do que se trata. Si, non podemos negar a corrupción que está metida no propio Partido Popular...
Vaia rematando, por favor, señora Martínez.
...en todo o territorio do Estado. Por iso eu presento unha emenda para que, se de verdade o Partido Popular aposta polo sector naval galego, dea por aprobada esta emenda e retire esa parte resolutiva...
Grazas, señora Martínez.
...de propaganda, que non ten nada máis.
Grazas, señora Martínez. Polo Grupo Parlamentario dos Socialistas de Galicia ten a palabra o señor Losada Álvarez.
Grazas, señora presidenta. Señorías. A verdade é que o departamento de publicidade e propaganda continúa funcionando con alto rendemento, especialmente para os membros da Comisión 6ª que estivemos o venres pasado na mesma e que debatemos unha iniciativa sobre un programa de emprego e formación que foi non só rexeitado polo Grupo Popular lexitimamente, senón mesmo case denostado-ridiculizado. Entón, eu recoñezo a miña perplexidade, pero tamén podo entender que responde, efectivamente, a esas secuencias publicitarias que van máis alá do que son as necesidades reais da economía e que teñen que ver coas necesidades locais neste caso do Partido Popular. Señor Tellado, efectivamente, a situación é mellor hoxe que no ano 2008 no sector naval. Por certo, no sector naval en termos de contratación e en todos os sectores. Poderiamos falar tamén de condicións de traballo, pero imos falar cuantitativamente do sector naval. Aínda así, queda moito por facer, e eu xa sei que a culpa basicamente é dos socialistas, de Almunia e de Zapatero. Pero mire, no ano 2015 –os datos oficiais de PIMAR– Galicia, tendo o 50 % da capacidade de construción naval de España, acadou o 17 % dos contratos. E como Zapatero e Almunia eran comúns a todas as comunidades autónomas, a min gustaríame saber cal é o feito diferencial que temos con Asturias e con Euskadi, que están levando unha parte proporcionalmente maioritaria desa contratación do sector naval. Diso é do que deberían vostedes falar e intentar corrixir, máis alá de seguirlle botando a culpa ao señor Almunia, que forma parte do argumentario e, en fin, cada un enfoca metodoloxicamente as cuestións como considera. Por suposto que é moi importante a formación, a innovación e a investigación no sector naval, basta con ver as declaracións do presidente da SEPI, que lle pedía a Navantia que compita en prezo con China; é evidente tamén que vía innovación e investigación. É evidente. Si, si, é evidente que imos competir con China vía innovación. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Non, non, do que está falando, se le as declaracións –eu pódolle pasar o xornal–, é de competir vía salarios e é de competir nun proceso cada vez maior de subcontratación e de condicións laborais descendentes que prexudican fundamentalmente o factor traballo do proceso produtivo, como vostede seguro que ben coñece e ben sabe. Fala tamén na súa iniciativa do CIS Ferrol. Eu recomendaríalle, de verdade –en caso de que non a vira, porque ao mellor viuna–, que entre na páxina web do CIS Ferrol. Tendo en conta que é un centro de innovación e de investigación, ¡home!, a última actualización, de hai dous meses... Revise os eventos e os proxectos dos que vostede fala aquí, claro que ao mellor é material reservado porque é susceptible de utilizar tecnoloxía estratéxica en termos militares. Pero, desde logo, nin aparecen; e os últimos que aparecen son do ano 2013. Estaría moi ben que, de verdade, esa vocación irrefrenable pola industria 4.0, que agora xa se pasa ao naval 4.0, e estou seguro de que pronto falarán aquí do naval circular porque forma parte do discurso oficial... ¡Home! Estaría ben que non nos chamaran. En fin, un mínimo de respecto ao que é un mínimo traballo non digo de preparar a súa iniciativa, que non vou valorar iso en absoluto, pero volvo repetir, eu creo que a páxina web do CIS Ferrol como elemento de dinamización económica, de innovación e de investigación é paradigmático da importancia que lle dá o Goberno do señor Feijóo a estas cuestións. Creo que é paradigmático. Mire, segue vostede falando dos 1.900 millóns de euros en contratos. Por favor, por escrito. Pedímolo polo artigo 9, pregunta escrita, por todos os métodos parlamentarios posibles. Está moi ben que llo pase a consellería a vostede, pero gustaríanos telo, porque todo o que temos do sector naval nos dous períodos de Goberno do señor Feijóo, polo menos no Grupo Socialista, son estas dúas follas, señor Tellado, estas dúas follas. Por certo, nunha delas di especificamente: apoiaremos a construción do novo dique flotante. Eu non mo invento. Se quere, logo llas paso e pódollas pasar tamén á presidenta, pero seguro que vostede dispón desta información. Polo tanto, xa basta de publicidade e propaganda. E a proba de que basta, e a proba de que este voceiro é, en termos económicos, moi humilde, o único que fai é poñerlle cantidade...
Vaia rematando, por favor, señor Losada.
....á súa proposta, 10 millóns de euros. E se sumamos todo o que vostede nos contou aquí, pero que non pon na parte resolutiva, é menos, e estou seguro de que o apoiará, polo tanto. Insisto, trátase de apoiar o sector naval público e privado, o Igape e a Gain, que eu creo que teñen que ir da man co clúster do sector naval, Aimen, o Instituto Tecnolóxico de Galicia e as universidades, 10 millóns de euros. Estou seguro de que apoiarán esta iniciativa porque, se sumamos o que vostede nos contou aquí, supera os 10 millóns de euros.
Remate, por favor.
Iso si, non o pon –remato, señora presidenta– na parte resolutiva. Logo só unha cuestión sobre o sector naval privado, señor Tellado. Mire, nos estaleiros de Vigo, máis alá do caso de Barreras e de Pemex, a Xunta de Galicia non fixo nada. E os gobernos do Partido Popular son tan incompetentes que hai un [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ferry en Vulcano –remato se me deixan, señora presidenta– pendente de financiación, e a presidenta do ICO –que foi deputada por Pontevedra polo Partido Popular– non foi quen de buscar financiamento para a venda dese ferry. Disto é do que estamos falando.
Grazas. Polo Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda ten a palabra o señor Vázquez Díaz.
Bo día a todos e a todas. Sen dúbida, a linguaxe da supervivencia é unha linguaxe moi básica, moi elemental. Fálase de vida ou morte, de traballo ou de paro, de salario ou miseria, de carga de traballo ou peche. Estes son os termos aos que nos somete esta situación límite na que se atopa o naval galego. Por iso o debate parlamentar, de cotío, sobre esta cuestión transcorre na dialéctica da supervivencia, que é –como dicía– simplista e, en moitos casos, moi básica. Isto acontece non só co naval neste Parlamento, acontece con moitos outros temas. A súa intervención foi, evidentemente, simplista e panfletaria, señor Tellado, porque nós sabemos que a realidade é moito máis complexa e a existencia é moito máis que a mera supervivencia. O naval precisa de carga de traballo, si, iso é evidente. Pero tamén precisa de moito máis, de moitas máis cousas, se é que pretendemos en realidade garantir a súa viabilidade futura e non a súa supervivencia puntual. Centrou a redacción desta iniciativa na participación do conselleiro nunhas xornadas organizadas pola Universidade da Coruña e Navantia e a súa aposta –do conselleiro– polo estaleiro 4.0. Imaxinamos dentro da súa célebre aposta pola industria 4.0 e a través do fomento do emprego 4.0, que non é outra cousa máis que un exercicio de filibusterismo político para suplir a inacción deste goberno, que é absolutamente sonroxante, diría. Inconcreción é o que ten esta iniciativa, iso é evidente, porque, señores do Partido Popular, o que de verdade precisa o naval, o de que de verdade precisa a comarca de Ferrolterra, o que de verdade precisan os estaleiros galegos, é un plan industrial rigoroso e verdadeiramente garantista de futuro. Un plan participado e consensuado por todos os axentes implicados. Un plan industrial que dea resposta aos verdadeiros problemas, dos que aquí vostede non falou, do naval e dos estaleiros galegos; que afronte os seus principais retos, por iso teriamos que ter falado de cales son os retos do naval galego, e vostede non o fixo. Os retos son resolver a situación financeira dos estaleiros galegos; gravísima no caso de Navantia, en quebra técnica. Segundo, abordar o desastre organizativo provocado pola nefasta xestión da dirección de Navantia. ¿Como se pode nomear unha presidencia como a que ten hoxe en día Navantia, absolutamente ineficaz? Unha persoa que vén de estar á fronte, antes de asumir o seu posto, dunha empresa de comunicación, tiña acreditada solvente experiencia no campo dos estaleiros. O Partido Popular converteu Navantia nun chiringuito de amiguetes do Partido Popular, e o resultado é o desastre organizativo dos estaleiros, esa é a realidade. Hai que afrontar a renovación das plantillas, que no caso de Navantia, por exemplo, Navantia Fene, ten unha idade media de 58 anos. ¿Que futuro pode ter unha empresa cuxos traballadores teñen unha media de idade de 58 anos, señor Tellado? ¿Que futuro pode ter? ¿Esa é a innovación que vostedes defenden? Hai que impulsar a formación e a cualificación profesional dos traballadores do naval. Iso é futuro, futuro para a mocidade. Nos escasos contratos aos que accede o naval galego faltan profesionais cualificados, porque o naval non son só enxeñeiros –téñollo dito recentemente–, son soldadores, son redeiros, son montadores, son titulados medios, dos que carecen. Os estaleiros precisan de vontade política seria e valente para apoiar a comercialización dos produtos fabricados no noso país. A colaboración dos ministerios de Defensa, de Economía, de Exteriores, ¡claro que si!, e non polémicas absurdas con gobernos de Venezuela ou de Arabia Saudí, como o que vostede fixo aquí. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Si, si, absurdas. E claro que si, precisa dun verdadeiro Plan de I+D+i, pero dende a consideración rigorosa do que supón o naval. Un estaleiro non é un sitio onde se corta chapa, señor Tellado, é moito máis que iso. É un lugar onde se traballa con equipos de propulsión, con equipos de carga e descarga, con instalacións eléctricas e de fluídos. En definitiva, un estaleiro é verdadeiramente tecnolóxico cando se lle permite fabricar barcos completos, e non puzzles, nin pezas. Un estaleiro é moito máis que un taller, que é ao que están reducindo vostedes a Navantia. O estaleiro 4.0, en realidade é un estaleiro Ikea, señor Tellado. Iso é no que están convertendo vostedes os estaleiros galegos. Quero facerlle unha consideración moi importante. É posible que en Galicia non tiveramos moitos sectores punteiros, pero no naval, si. Claro que hai que traballar na innovación, pero os nosos estaleiros, os estaleiros galegos, foron os primeiros estaleiros do mundo...
Remate, por favor.
...onde se puido facer a botadura dun buque de gran tonelaxe en grada. Si, e todos os países do mundo viñeron aquí a aprender. Si, señor. Polo tanto, vostedes –ademais, sendo un goberno conservador– o primeiro que tiñan que conservar é a tecnoloxía e a innovación que xa temos, e que vostedes venderon a prezo de saldo, como no caso de Barreras en Vigo. Iso é o primeiro que teñen que facer se de verdade son conservadores e patriotas, como moitas veces se gaban. Polo tanto, non asuman ese rol de economía periférica que reservan para o noso país, que reservan para Galicia, sendo absolutamente títeres dos intereses dos países de centroeuropa, Francia, Holanda, e os estaleiros destes países.
Grazas.
Actúen deste xeito e defendan os intereses de Galicia.
Grazas, grazas, señor Vázquez.
E, de verdade, non fagan demagoxia cun tema tan importante para Galicia.
Grazas, señor Vázquez. Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego. Señora Adán.
Grazas, presidente. Efectivamente, repetimos un debate que vimos en dúas ocasións este venres na Comisión 6ª. E vostede trae aquí outra vez unha iniciativa que di: Seguir fomentando a cooperación entre administracións e estaleiros públicos e privados que conforman o sector naval galego, co fin de mellorar a investigación e a innovación no sector. Mire, eu vou optar por lerlle exactamente un documento datado en xaneiro de 2016, dos propios traballadores e traballadoras de Navantia, da central sindical CIG, que despois dunha reunión nos deixaron enriba da mesa para que llo trasladaramos ao Goberno. Exactamente di así: A grave situación pola que atravesa o sector naval da ría de Ferrol segue, logo de máis de tres décadas, nun proceso de progresivo desmantelamento. Está aguda crise que están a vivir os estaleiros de Navantia, Fene e Ferrol, sen novos contratos que incrementen a día de hoxe a practicamente inexistente carga de traballo. As súas consecuencias en forma de destrución de empresas e de emprego na industria auxiliar é motivo de alarma para os axentes económicos e sociais e para a sociedade en xeral, que vostede sabe perfectamente porque en reiteradas ocasións temos falado do índice de desemprego que sufre a comarca de Ferrolterra. A evolución da construción naval a nivel mundial e as oportunidades que ofrece un complexo como os estaleiros situados na nosa ría. A capacidade demostrada historicamente, da cal, efectivamente, xa falaron en reiteradas ocasións os voceiros que me precederon. Ningún goberno que se reclame tal pode permanecer de espectador diante do que está ocorrendo. Facemos un chamamento ás institucións a comprometerse de forma inmediata, que nós, como grupo parlamentar, recollemos. Un. Mantemento da titularidade pública de todos os centros de traballo de Navantia na ría de Ferrol. Dous. Impulso do complexo integral para os estaleiros da ría de Ferrol que aborde todos os ámbitos da construción naval. Todos os ámbitos da construción naval. Tres. Defensa desas actividades como un sector estratéxico para Galiza. Catro. Cumprimento da Lei do sector naval de Galiza, aprobada polo Parlamento galego, coa participación da Xunta no Consello de Administración de Navantia. Lémbrolle que este aspecto en concreto tamén foi aprobado nunha proposición non de lei presentada por este grupo parlamentar e que contou co voto favorable do Partido Popular. A día de hoxe, que saibamos, isto non se materializou. Cinco. Demanda dun reparto non discriminatorio na carga de traballo do Grupo Navantia que teña en conta as capacidades dos estaleiros da ría unha vez rematado o veto. Seis. Dotar inmediatamente de carga de traballo os estaleiros da ría, Fene e Ferrol, garantindo a construción de dous petroleiros. Sete. Equipar Navantia Fene de suficiente persoal de xestión, técnico e produtivo, que posibilite a volta inmediata á construción civil. Oito. Orde de execución urxente do dique flotante. Antes xa foi comentado polo señor Losada, ese expediente X que quedará simplemente nos diarios de sesións deste Parlamento en forma de promesas do señor Feijóo e tamén dos deputados do Partido Popular, das emendas ás leis de orzamentos e, posteriormente, nos orzamentos. Pero simplemente aí, como tinta sobre papel, o dique flotante a día de hoxe non é unha realidade. Nove. Un plan de futuro que asegure a sustentabilidade da compañía e o seu reforzamento a longo prazo. Iso que chama o señor Tellado reaxuste. Un plan de futuro de industrialización. Dez. Incorporación da mocidade que garanta a continuidade de todos os centros de traballo. Xa comentabamos recentemente o problema de envellecemento que ten a plantilla de Navantia. Soamente dicir que no centro de Ferrol o 70 % dos seus traballadores e traballadoras ten máis de 60 anos. Once. Impulsar colaboracións para fomentar a mocidade, tanto en FP como na universidade. Recordarlle que non está dentro do programa de bolsas das universidades. Doce. Contratación propia, como fan o resto das administracións. Eliminar a precariedade nas condicións laborais e salariais. Trece. Industria auxiliar como complementaria para Navantia, non como un mecanismo para abaratar os custos a través do abaratamento, como sabemos, dos salarios. Catorce. Compromiso por parte de Navantia da vixiancia das condicións sociolaborais da industria auxiliar. Quince. Capacitación e posta en marcha dun plan de investimentos que modernice os estaleiros. Dezaseis. Unha nova estrutura organizativa que permita a descentralización da xestión na toma de decisións, especialmente nas áreas estratéxicas de enxeñería e nos departamentos de compras, aprovisionamentos e comercial. Estas son as demandas daqueles que todos os días están a pé de obra, e vostede aquí dinos exactamente que se siga fomentando a cooperación. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Adán. Grupo autor da proposición non de lei. Señor Tellado.
Grazas, señor presidente. Señor Losada, fíxese se este goberno desatende o sector naval que hoxe o presidente da Xunta está nos estaleiros de Freire, en Vigo, no acto de colocación da quilla para un buque escola para a Armada de Indonesia. ¡Fíxese se desatendemos o naval! [[Aplausos.]] ¡Desatendémolo completamente! Mire, eu hoxe do que si me alegro é de que vostede recoñecera o papel de Zapatero e do señor Almunia como inimigos número un do sector naval galego, do público un e do privado o outro. Agora vou tratar de convencelo para que recoñeza que toda a orixe do problema do sector naval está naquel goberno de Felipe González [[Murmurios.]] , que fixo a primeira reconversión e que pechou Astano. Espero conseguilo. Señor Losada, non parece serio que vostede me fale de descoñecemento, e que para falar do CIS Ferrol vostede me fale da páxina web. Eu faleille do que están facendo técnicos que traballan en innovación, e a súa intervención, nese sentido, paréceme unha absoluta falta de respecto. Fala vostede de credibilidade e eu teño que recoñecerlle que era verdade: o dos floteis era mentira; porque non eran 2, ao final van ser 3, señor Losada. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Vostedes negaron o traballo da Xunta de Galicia a favor do sector naval e este goberno foi o que puxo contratos de barcos onde vostedes deixaron paro e miseria. [[Aplausos.]] Sobre o Bloque Nacionalista Galego, señora Carme Adán, mire, vostede vén aquí poñer deberes aos demais e é que vostedes foron goberno. Vostedes lideraron a consellería de Industria durante catro anos, do 2005 ao 2009. ¿Que fixeron vostedes a favor do sector naval? Nada. Intentaron privatizar Astano, é verdade. Iso foi o que fixeron. Iso é polo que se recorda ao Bloque Nacionalista Galego no seu paso pola Consellería de Economía e Industria na ría de Ferrol. Señor Vázquez, o naval galego sempre tivo un inimigo, que foi o Partido Socialista. E sempre houbo logo un goberno do Partido Popular conseguindo contratos e carga de traballo onde outros deixaban miseria. ¿Vostedes de que lado están? Vostedes son os cómplices necesarios do Partido Socialista. Chámense como se chamen, como Izquierda Unida, como Podemos ou como as Mareas, son os cómplices necesarios do Partido Socialista, ou os títeres, se me permite a expresión. [[Murmurios.]] Señora Martínez, do Grupo Mixto, ¿eu que quere que lle diga? Vostede, en relación co sector naval, teño que dicirlle –que non lle pareza mal– que non sabe do que fala. Le o que lle escriben. Escríbenllo mal e vostede o le peor. Esa é a única explicación que lle podo dicir. Fala vostede do dique flotante, e mire, ao dique flotante quen dixo que non foi [[Murmurios.]] o Goberno socialista; e quen dixo que non foi o comisario europeo da Competencia. Clarificando o debate, nós propoñemos na nosa iniciativa que se siga investindo en innovación. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Señor Beiras, benvido a este pleno. En innovación, no sector naval galego, no público e no privado, pedimos investimentos para a innovación. E vostedes votan en contra, pero votan en contra non só da Xunta de Galicia, votan en contra da Xunta de Galicia, votan en contra dos estaleiros galegos...
Remate, por favor.
...votan en contra das universidades, votan en contra dos centros tecnolóxicos de innovación que están participando nestes programas, votan en contra do Colexio de Enxeñeiros Navais... [[Murmurios.]] En definitiva, vostedes votan en contra do sector naval. Polo tanto, ¿que queren que lles diga? Sigan así. Nós, dende logo, imos seguir traballando para conseguir carga de traballo [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] e para que os nosos estaleiros avancen...
Remate, por favor.
...en innovación para mellorar a competitividade, un termo que vostedes...
Grazas, grazas.
...non saben utilizar. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Tellado. Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Eva Solla Fernández, sobre a rescisión pola Xunta de Galicia do contrato asinado coa UTE concesionaria do novo hospital de Vigo e a recuperación da súa xestión pública
A esta proposición non de lei presentouse unha emenda do Grupo Parlamentario Socialista. [[(O Grupo Parlamentario dos Socialistas de Galicia, por iniciativa da súa deputada Carmen Acuña do Campo, a través do seu portavoz e ao abeiro do disposto no artigo 161.2 do Regulamento da Cámara, presenta ante esa Mesa a seguinte emenda á Proposición non de lei en Pleno do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda, sobre a rescisión pola Xunta de Galicia do contrato asinado coa UTE concesionaria do novo hospital de Vigo e a recuperación da súa xestión pública (09/PNP-003227, doc. núm. 44375).Emenda de adiciónDébese engadir o seguinte contido na segunda liña da parte resolutiva da proposición non de lei:Despois de: "... os incumprimentos, a rescindir..." engadir: "sen necesidade de compensacións económicas adicionais"Débese engadir o seguinte contido na terceira liña da parte resolutiva da proposición non de lei:Despois de: "... Alvaro Cunqueiro para o pobo, ..." engadir: "o seu carácter de hospital público.")]] Para a defensa da proposición non lei, ten a palabra a señora Solla.
Grazas, presidente. Xa levamos nalgunha outra ocasión –non creo que sexa unha novidade– esta proposta a comisión e a pleno, e voltamos traela nunha nova oportunidade para o Partido Popular, que penso que será xa das últimas que van ter nesta lexislatura e das últimas que lle imos conceder dentro dun debate nunha proposición non de lei. Dubidamos que vaian facer uso desta oportunidade porque toda a problemática que levamos debatido dende 2012 corresponde ao cambio do modelo sanitario, un modelo de xestión que ata o de agora era un modelo mixto e que está pasando a ser un modelo lineal. Isto é básico nos modelos de xestión sanitaria, como saberán as señorías que traballen na sanidade. Un modelo que tivo en Galicia precisamente o seu culmen no Goberno Feijóo con ese fracasado novo hospital de Vigo, que era a xoia da coroa do Goberno Feijóo, do propio Núñez Feijóo, e que é un enorme fracaso agora investigado pola Comisión Europea. Un fracaso do que xa advertiamos en 2012. Un fracaso advertido neses perigos que ten o propio modelo PFI. E advertiámolo incluso antes de entrar no Parlamento, non só nós, evidentemente, senón as propias organizacións en defensa da sanidade pública. A Xunta dos 10.000 millóns de débeda dixo que escollía este PFI porque así non se computaba como débeda pública. Efectivamente, dende Maastricht, e segundo os criterios de Eurostat, nesa Europa dos mercados que, obviamente, non está para defender as persoas, considérase que os PFI non contan como débeda pública porque os riscos de construción e dispoñibilidade, así como os financeiros, se transmiten ao sector privado. Sen embargo, no novo hospital de Vigo incumpriuse. Incumpriuse de entrada porque o contrato foi cualificado como contrato de obra pública e non como colaboración publico-privada. E incumpriuse porque, en troques de asumir o risco a concesionaria, como xa saben as súas señorías e vou repetir xa non sei se por décima ou duodécima vez, o risco finalmente foi asumido por parte da Administración pública, porque en troques dese 20 % de financiamento das empresas e o 80 % de financiamento por parte das financeiras, temos agora mesmo 110 millóns de euros concedidos á Xunta a través do Banco Europeo de Inversións, e 30 millóns de euros concedidos a través do ICO da súa sociedade AXIS, máis 110 millóns que poñen entidades financeiras rescatadas con cartos públicos. É dicir que finalmente o 56 % dos fondos son públicos, cando o cen por cento dos fondos tiñan que ser fondos privados. Incúmprense, polo tanto, os termos do prego de condicións, e é ese motivo para rescindir o contrato. Pero precisamente ese informe desaparecido de Pricewaterhouse, que agora parece que está resucitado, recalcaba na súa páxina once que era importante subliñar que as fórmulas de colaboración público-privada, e en concreto a figura de concesión de obra pública, requiren que os riscos inherentes ao proxecto estean transferidos na súa maioría ao sector privado. É dicir, que a propia consultora lles dicía dende o inicio que estes riscos tiñan que transferirse ao sector privado. Polo tanto, incúmprense os pregos, incúmprense as recomendacións e, polo tanto, é un motivo máis que claro para rescindir ese contrato. Pero é que ademais, froito deses incumprimentos producíronse –como xa saben vostedes– os retrasos, porque a concesionaria non obtiña financiamento. Dixémolo xa en 2014, AGE trouxo unha iniciativa a comisión un mes antes de que rematase o prazo de entrega. Non pasou absolutamente nada, a pesar de que os pregos e o contrato estipulaban claramente que non había lugar á prórroga. E o artigo 37 do prego contempla ademais que o retraso total ou parcial é causa de revogación clara do contrato. Polo tanto, non hai moito máis que dicir. Incumpriron, ademais, coa calidade: teitos que se desprenden, portas que se descolgan, accesos interiores e exteriores inhabilitados, materiais de mala calidade, etc. Incumpriron facendo modificados graves do proxecto inicial, 394 camas menos, 11 quirófanos menos, 1.468 metros cadrados menos nas urxencias, 27 salas de radioloxía menos. En resumo, máis de 11.800 metros cadrados menos de superficie útil; deseño totalmente disfuncional, con zonas sen puntos de auga, con zonas sen baños, con urxencias nun punto e a radioloxía noutro punto totalmente alonxado. Polo tanto, incumpriron toda a calidade que estaba deseñada; eliminaron todos os criterios técnicos de calidade e todos os criterios que xa estaban traballados cos propios profesionais que participaran no deseño do propio centro. Incumprimento financeiro, incumprimento de obras, de prazos, de superficie e de servizos, son motivos suficientes para rescindir o contrato, e ademais esa rescisión debera ser de obrigado cumprimento para unha administración, porque o normal é que, cando se encarga ou se cando se contrata unha obra pública e a xestión duns servizos, se obrigue á empresa a facer cumprir os termos do contrato. Pero ademais aquí hai varios actores. Temos precisamente este informe de Pricewaterhouse, que dicía na súa páxina 14, en canto á obtención de financiamento, que se presumía factible que a sociedade puidese obter suficientes recursos nos mercados financeiros recorrendo á fórmula de financiamento a risco proxecto. É dicir, aquí a propia consultora dicía –e dío máis veces no propio informe– que o mercado financeiro era estable, era válido, como para que se obtivese o financiamento, cousa que non foi verdade, e en ningún momento a Xunta de Galicia reclamou a esta consultora –que saibamos– ningún tipo de responsabilidade sobre ese consello de confiar nese mercado financeiro que nese momento xa estaba desplomado. Ademais indica tamén o propio informe da consultora nas conclusións finais, que pode concluírse, por tanto, que, suxeito á calidade das hipóteses consideradas no presente estudo, a estrutura da concesión da construción e explotación de obra pública é viable técnica e economicamente, existindo fontes de financiamento privado adecuadas para aplicarse un esquema como o exposto. Foi absolutamente mentira todo dende o inicio, e a Xunta de Galicia non reclamou ningunha responsabilidade. É máis, contratou a Oficina técnica de seguimento a unha empresa creada ad hoc, cun capital de 3.000 euros, con base social na casa dunha señora chamada Ana Sánchez, ex alto cargo do Partido Popular –unha señora que vive en Pontevedra, alí está esa empresa–, e a esa señora se lle contratou, a través de Galaria, a Oficina técnica de seguimento. Cun capital de 3.000 euros, conseguiu de repente 4 millóns de euros que caeron do ceo por facer o seguimento das obras deste fallido proxecto do señor Feijóo. Non só das obras, senón da calidade, e ademais da calidade durante os dous anos posteriores á apertura do hospital. Polo tanto, ese contrato segue vixente. As responsabilidades políticas, pero tamén legais, seguen vixentes. E non imos parar ata que se aclare aquí que responsabilidades se van exixir a esta persoa, pero tamén á propia Xunta e a Galaria, da que era titular nese momento a señora Mosquera, por facer este contrato. Contrato que levamos pedido dende agosto e que a Xunta lle negou a este grupo parlamentario. É importante que a cidadanía saiba que a Xunta de Galicia está a negar documentación aos deputados e deputadas desta Cámara, tal e como confirmou a Mesa deste Parlamento no escrito que dirixiu a esta deputada. Pero hai máis, porque a concesionaria, obviamente, despois de todo o que acabamos de contar, ten responsabilidade sobre os incumprimentos, sobre as calidades, sobre a distribución do hospital, e a Xunta de Galicia é a máxima responsable xeral e, polo tanto, a que está obrigada a exixirlle esa responsabilidade e, con base en todos os artigos contidos nos pregos de condicións e no propio contrato, revogar ese contrato de maneira inmediata. É intolerable que as empresas privadas estean tomando a propia Administración, a Xunta de Galicia e, polo tanto, os galegos e as galegas, por un pitorreo. Aquí poden facer con nós o que lles dá absolutamente a gana. A verdade é que entendemos que non van aceptar esta oportunidade porque forma todo parte do mesmo obxectivo. Para iso deterioraron tamén os servizos públicos, para iso teñen en pé a todo o persoal público do hospital, porque non hai recursos humanos para atender ese hospital. E así teñen tres salas pechadas do Meixoeiro, derivando tamén pacientes á privada, porque o obxectivo final é precisamente destrozar o sistema público, trasladar os pacientes á privada e implementar a Povisa esas 3.600 novas cartillas que vostedes acaban de firmar. Por certo, que parece que á empresa lle parece pouco e piden máis. Estanlles pedindo "que hai de lo mío" aos seus amigos, e, polo tanto, vostedes van ter que responder politicamente por estes feitos. Espero que hoxe sigan na tónica xeral, a verdade, aínda que realmente –repito– é, probablemente, das poucas oportunidades que lles queden, porque en breve vostedes xa non van estar nese goberno e isto ímolo facer sexa quen sexa. Sexa quen estea no Goberno...,
Grazas, grazas.
...esta reversión vaise dar e o hospital vai voltar onde non debeu saír, ás mans do pobo.
Grazas, señora Solla. Grupo Parlamentario Socialista. Señora Acuña.
Grazas, presidente. Pois ben, señorías, rematou o ano 2015, comeza o 2016 e seguimos falando do que é o máis claro expoñente da nefasta xestión sanitaria do señor Feijóo. De novo estamos a falar do novo hospital privado de Vigo. Agora ata denunciado na Unión Europea polas irregularidades administrativas, contables e mercantís deste proxecto. Non nos cansamos de repetir que ese proxecto hoxe fracasado xa comezou mal, pois a construción do novo hospital público para área de Vigo ía facerse a través da Sociedade Pública de Inversión, da SEPI, pero por obra e gracia do señor Feijóo, recen chegado á Xunta, converteuse nun hospital privado feito polo sistema PFI. Por certo, pola porta de atrás, para así evitar todos os controis e todos os informes económicos pertinentes para usar ese sistema. Comezou mal e seguiu mal, pois o proxecto inicial modificouse. ¿Para que? Para recortalo, para variar a calidade do material empregado, para variar o deseño, alterando a funcionalidade, mentres, por certo, se multiplicaba por catro o valor inicial, pois, señorías, esa fórmula PFI, ademais da construción, privatizaba servizos. De maneira que aí temos o resultado. A maior infraestrutura sanitaria de Europa feita en tempos de crise, absolutamente ineficaz e ademais honerosa, por ser máis pequena, estar moi mal feita, mal deseñada, feita con materiais dos chinos, pero, señorías, a prezo de boutique exclusiva. E desgraciadamente para todos e todas nós, continuou indo a peor, pois encargáronlle ese hospital, con moitísima puntería, a unha UTE conformada por empresas construtoras e financeiras todas elas quebradas, o que paralizou o proxecto durante un ano ata que viñeron ao rescate, como deixou moi claro a señora Solla, os cartos públicos. Si, señor Solla, si, todo o risco para a Administración pública, nin para a empresa PriceWaterhouse –creo que é, ou algo así– nin para as empresas da UTE. Pero, agora que rematou a obra, é cando máis claro temos que non vale e que, ademais, os males que padece, señorías, me temo que son irreversibles. Efectivamente, rompen as tubarias un día si e outro tamén. Por certo, nada que ver coas bancadas da oposición, a pesar do que nos dixo aquí o señor conselleiro. Cando unha camilla choca coa parede, non se desconcha a parede como en todos os hospitais, directamente cae a parede. Si, si, pero hai cousas... Si, si, vaian alí, escoiten a xente que traballa alí, ¡escoiten, escoiten...! Hai cousas moito máis graves, señorías. Si, agora terán ocasión de poñerse nerviosos, terán ocasión...
Silencio. Silencio, por favor. Silencio.
Mire, hai cousas moito máis graves, como é o deseño. Mire, ten tantos pasillos ese hospital que a xente se perde. Os profesionais teñen que recorrer quilómetros a diario para facer o seu labor, e o que é moito máis grave, ata morreu unha persoa neles sen que ninguén se enterara. Eu me pregunto que estaría dicindo o ex voceiro de Sanidade, agora presidente desta Cámara, se este proxecto fora un proxecto do Goberno bipartito. Sen falar do debut feito por hospital, señorías, do ganchete do Aspergillus, ¿recordan? Si, si, do fracaso da esterilización, que fixo paralizar todos os quirófanos, e o da imposibilidade, señorías, de comunicarse por teléfono dentro dese marabilloso hospital porque se lles olvidou facer as conexións telefónicas. E sen esquecernos tamén de que a maior infraestrutura sanitaria do mundo, segundo Feijóo, botou a andar facendo as resonancias magnéticas nunha unidade móbil. Mire, aquí a teño, aquí teño a foto, aquí aparece ben aparcadiña a unidade móbil, aparcadiña ao lado dese megahospital. Por certo, que Feijóo non tivo ningún reparo en retirarlle á cidadanía de Cee e aos outros hospitais comarcais aos que daba servizo esa unidade móbil a resonancia durante medio ano, para mantela adosada al megahospital privado.
Remate, por favor.
Penso que do fracaso de Vigo está todo dito, pero o peor é que agora imos ter que pagar esa desfeita durante os próximos vinte anos. Pagar, aínda que o problema da sanidade da área sur de Galicia siga sen resolver, como o demostra esa masiva fuxida da cidadanía satisfeita cara a Povisa –6.380 persoas solicitaron o cambio, pero vostedes só lle aceptaron o cambio a 3.000–; como o demostran as urxencias, igual de colapsadas que antes, e como o evidencia a xente morrendo nos pasillos...
Remate, por favor.
–remato– mentres esperamos que Europa nos lea a cartilla polas irregularidades. Fracaso con maiúsculas, señorías, e a estas alturas...
Grazas. Grazas, señora Acuña.
...só queda a reversión, e, por suposto, sen custos. Espero que apoien esta iniciativa, que é o que se solicita. Grazas.
Grazas, señora Acuña. Rematou o seu tempo. Grazas. Grupo Parlamentario Mixto. Señora Martínez.
Grazas, presidente. Imos dar o noso apoio a esta proposición non de lei porque coincide coa reclamación da poboación da área sanitaria de Vigo, porque coincide coas reclamacións dos traballadores e traballadoras do CHUVI e porque coincide tamén coa proposición non de lei rexistrada polo Grupo Mixto. O proceso de construción do novo hospital de Vigo, como explicou moi ben a voceira de AGE, está rodeado desde o seu principio polo escándalo, a polémica, a confrontación social e profesional. Os conflitos de intereses, a insolvencia e o rescate con diñeiro público das empresas concesionarias, o retraso de máis de tres anos, os recortes do proxecto inicial e o sobrecusto do proxecto final explican a enorme resposta social. Todo o que rodea este novo hospital é escandaloso. A licitación, a concesión, o financiamento, os prazos de construción, a entrega da obra, incluso a externalización da oficina de control da obra a Efficientia Clinical Management, constituída ad hoc para a realización deste traballo e dirixida –como dicía a voceira de AGE– por Ana Sánchez, colaboradora de Ana Pastor e experta en privatizar a sanidade. O resultado é un hospital sen laboratorio, a redución dos servizos prometidos, múltiples deficiencias nas instalacións, caótico traslado do persoal, contaminación microbiolóxica dos quirófanos, falta de material imprescindible para a atención e medicación das persoas ingresadas e un aparcadoiro de pago que é un auténtico roubo. Isto é unha rapina, unha entrega planificada de recursos públicos ás empresas privadas que ata o momento só ten beneficiado ao hospital Povisa, que ante estas deficiencias do Álvaro Cunqueiro e o caótico traslado de pacientes xa recuperou máis de 6.000 persoas da área sanitaria, que solicitaron ter Povisa como hospital de referencia. Quizais fose este o obxectivo que buscaba a Xunta de Galiza cando fixo a planificación deste hospital. Feijóo anulou o proxecto do hospital público de Vigo, deseñado polo Goberno anterior, para seguir os modelos sanitarios dos gobernos do PP, fundamentado na privatización da sanidade. Todo a custa dos recursos sanitarios públicos, a custa da saúde da cidadanía da área sanitaria de Vigo, a custa da saúde e dos cartos de todos os galegos e as galegas, xa que toda a poboación galega vai ter que cargar cos gastos desproporcionados deste novo hospital privado. É preciso parar esta desfeita da sanidade pública deseñada e executada por Feijóo e o Partido Popular. No modelo elixido pola Xunta para o centro está a orixe dos problemas: un sistema público-privado, con outro disfraz, pero similar ao de Aguirre. Vigo pode converterse no modelo para o resto de Galiza, por iso os concellos da área sanitaria aprobaron mocións en contra dos recortes e do modelo sanitario privatizado do novo hospital Álvaro Cunqueiro, pedindo o acceso en igualdade de condicións pra a cidadanía. A área sanitaria de Vigo necesita que se reforce toda a súa estrutura, tamén a atención primaria, e que se fagan os centros de alta resolución que estaban previstos e que foron descartados. Resulta inaceptable a privatización dunha actividade que podería realizar o Servizo Galego de Saúde cos seus propios recursos técnicos, sen ter que pagar a unha empresa externa en momentos que están recortando atención aos sectores que máis o necesitan, mentres se despide e precariza o persoal sanitario. A Xunta de Persoal, os traballadores do centro e as persoas usuarias continúan denunciando serias deficiencias nos accesos, na calidade e no equipamento do novo centro, que deberían ter sido controlados por Efficientia Clinical Management empresa pagada pola concesionaria. A última que ocorreu foi a semana pasada, o martes. O martes pola noite, ás once e media da noite, a alarma do Álvaro Cunqueiro sonou dicindo: estamos en evacuación. Perigo, evacuación. Creo que na sala de cardio –seino porque un amigo ten alí a nai– non daban abasto a atender taquicardias. É unha locura anunciar unha evacuación por megafonía de noite, porque, segundo parece, que cada vez que salta a alarma –foi un problema en cociña– se anuncia evacuación. Creo que é preciso solucionar iso antes de que a xente morra dun infarto por culpa do susto que lle mete o Sergas. Por último, a concesión... Era unha brincadeira, pero unha brincadeira seria. Chamar a evacuación nun hospital, onde a xente está inmobilizada, non é ningunha coña, son fallos nos que se ve como traballa o Sergas. Por último, a concesión da xestión do aparcamento, que volve a ser un novo recargo e unha perda económica para a sanidade pública. Rematei, pero o único que podo lamentar –ademais de apoiar esta iniciativa– é que o Partido Popular convertera o hospital mais desexado pola poboación, reclamado dende hai anos, nun hospital rexeitado por toda a poboación e nun problema, máis que nunha solución, para as persoas da área sanitaria de Vigo. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Martínez. Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego. Señora Prado.
Moi bo día. Efectivamente, máis unha vez estamos de novo falando do novo hospital de Vigo; máis unha vez é obxecto de debate neste Parlamento. Un hospital que responde ao proceso privatizador da sanidade pública na que está empeñado insistentemente o Partido Popular. Un hospital que é un clarísimo exemplo do fracaso das políticas do Partido Popular, con Núñez Feijóo á cabeza. Un exemplo clarísimo desa proposta estrella que non é máis que un fracaso, un fracaso que agocha trato de favor ás empresas amigas, que agocha dilapidación de fondos públicos, dos impostos dos galegos e das galegas, para favorecer ese negocio dos amiguetes. A posición do Bloque Nacionalista Galego é ben coñecida. Desde o primeiro momento, manifestamos a nosa radical oposición á privatización que supón o sistema de construción do novo hospital de Vigo. Un sistema de construción chamado eufemisticamente colaboración público-privada, e digo eufemisticamente porque en realidade é un sistema que permite a privatización pura e dura, e para exemplo o hospital de Vigo, témolo aí clariño. Por se antes da súa apertura había algunha dúbida, parece evidente que a desfeita en que teñen convertido este hospital pon en evidencia claramente o que tiñamos denunciado por activa e por pasiva. Un modelo onde as empresas adxudicatarias non asumen riscos. Non se reparten os riscos entre a concesionaria e a Administración, quedou en evidencia que a única que asume riscos é a Administración, que os únicos que asumen riscos son os impostos dos galegos e das galegas, que teñen que pagar, cos impostos que pagan, as cousas mal feitas. O incremento dos custos finais da construción das infraestruturas hospitalarias, por riba dos construídos polo sistema público, levan a hipotecar os orzamentos sanitarios durante moito tempo. Isto que acabo de dicir levámolo repetindo desde hai anos aquí, neste Parlamento galego, e noutros moitos sitios, e a verdade é filla do tempo, e para mostra o exemplo dos orzamentos de sanidade para este ano 2016, dos que máis da metade dos 139 millóns de euros de orzamento que teoricamente aumentou a Consellería de Sanidade, case 70 millóns de euros –66,8 millóns de euros–, van para o novo hospital de Vigo, para os servizos privatizados: cátering, lavandería, mantemento, limpeza, e para pagar o canon. Mentres o gasto en sanidade pública medra por debaixo da media, o custo da colaboración público-privada medra un 200 %. Xa o denunciamos, e hoxe aquí quero volver facelo. Un hospital que perdeu parte dos obxectivos iniciais. Un hospital que naceu pola demanda existente na área sanitaria de Vigo, e que, rematado o mesmo, dende logo non responde a esa demanda e non responde ás necesidades desa área sanitaria. Un hospital que perdeu a gran área de investigación, non ten servizos, non pode atender o conxunto da cidadanía, non ten capacidade de resolver os problemas das listas de espera, que van aumentando exponencialmente –todo este último proceso non fixo máis que aumentar exponencialmente a situación das listas de espera na área sanitaria–, diminución de recursos existenciais, de camas, de quirófanos, de servizos de urxencia, de radioloxía, de laboratorio... É infinita a relación de rebaixas que leva este novo hospital. O que si aclaro é que ten maior custo, inferior calidade de construción e menos superficie. É evidente que se colle antes a un mentireiro que a un coxo. Venderon que era un hospital público, construído con fondos privados, e a realidade é que é un hospital privado construído con fondos públicos, esa é a bagaxe final desta cuestión. Aquilo de que o financiamento é a risco e ventura da concesionaria, ¡bah!, o Partido Popular deulle a volta totalmente ao tema. E non é que non tivera ocasións máis que suficientes de rescatar a concesión, que as tivo, empezando porque eran empresas quebradas. En vez de facer iso, o que fixo foi buscarlles financiación e darlles todo tipo de facilidades, co cal, no BNG temos moi claro que a recuperación para a sanidade pública é o único camiño para garantir unha sanidade pública universal e gratuíta para os veciños e veciñas da área sanitaria de Vigo. Hai mecanismos, hai argumentos máis que suficientes para rescatalo, hai razóns, o que se necesita é querer facelo. Así como se tomou a decisión ideolóxica de converter con cartos públicos un hospital público en privado, pode tomarse a decisión contraria. A decisión contraria...
Remate. Remate, por favor.
...de rescatar ese hospital das mans privadas para convertelo no que sempre tivo que ser: un hospital público, xestionado desde o público e para beneficio do público. Defendemos e imos apoiar esta iniciativa. É preciso recuperar o novo hospital de Vigo para a sanidade pública, e, despois de recuperado, é necesario reverter a desfeita que levan feito con el. Moias grazas.
Grazas, señora Prado. Grupo Parlamentario Popular. Señor Dorado.
Grazas, presidente. Moi bos días a todos. Unha vez máis tócame defender o hospital público Álvaro Cunqueiro e a sanidade pública de Galicia, e fágoo con moito orgullo. Fágoo con moito orgullo porque estamos a defender o mellor hospital, en materia de innovación, de toda España. Fágoo con moito orgullo porque esta é a obra que querían os vigueses e as viguesas e que hoxe é unha realidade; unha realidade que se foi construíndo en plena crise económica, unha realidade que se foi construíndo a pesar das zancadillas e das pedras no camiño que atopou o Goberno da Xunta de Galicia para a súa construción. É a enésima vez que teño que facer este papel, a enésima. É o enésimo ataque que fai a oposición neste Parlamento ao hospital Álvaro Cunqueiro. E vai ser a enésima, e serán as que sexan necesarias, as veces que este partido defenda a sanidade pública de Galicia cos feitos. Non defenderemos a sanidade pública de Galicia cos berros, defenderemos a sanidade pública de Galicia cos feitos, e os feitos son que, en plena crise económica, este Goberno da Xunta de Galicia está creando novos centros de saúde, está creando novos hospitais... Si, centros de saúde como o de Gondomar, o de Oia ou o de Nigrán, por poñer un exemplo da área sanitaria de Vigo. Este é o Goberno que máis investiu en infraestrutura sanitaria tendo menos orzamento cada ano pola crise económica. Dicía a señora Acuña –a portavoz socialista– que este hospital se ía construír cos fondos da Sociedade Pública de Investimentos. ¿Por que non se construíu con eses fondos? Non se construíu con eses fondos porque cando chegou este Goberno á Xunta de Galicia descubriu que había cero euros nesa sociedade para este hospital e 2.000 millóns de euros en débedas sen pagar metidas nos caixóns. [[Aplausos.]] Por iso non se construíu coa Sociedade Pública de Investimentos, señora Acuña. E por iso, por iso, señora Acuña, vostede, que é a creadora de "este hospital non se vai facer", logo de "este hospital vai ser pequeno", logo de "neste hospital vai haber que pagar por ir á consulta", agora vostede é a creadora dun novo lema, que é: "este hospital está creado por material dos chinos". Mire, señora Acuña, tivemos que desmontar todas e cada unha das súas mentiras, e seguirémolas desmontando, non hai ningún problema. Seguirémolas desmontando con investimentos, con feitos e con realidades. Esta semana temos dúas novas moi boas para este hospital. Primeiro, vaise crear un banco de leite materno, que vai estar a partir do mes de marzo. [[Protestas.]] ¡Ah!, claro, claro que si. Vostedes non lle dan ningunha importancia a isto, pero este Goberno e este Grupo Parlamentario está traballando por novas especialidades e por unha mellor asistencia sanitaria no hospital, mentres outros non deixan de tirar pedras contra ese hospital. Esa defensa do hospital público Álvaro Cunqueiro é a defensa que ten que facer este grupo e a que ten que facer por responsabilidade calquera representante público de Galicia e da área sanitaria de Vigo. Señora Solla, a min sorpréndeme moitísimo que vostede faga esta proposición non de lei, que, por certo, xa foi rexeitada na comisión. Non me sorprende, e non o digo tendo en conta a traxectoria política do seu grupo, senón tendo en conta a realidade que ten hoxe o Álvaro Cunqueiro. E a realidade é, dende setembro do ano 2015, 3.165 operacións cirúrxicas, 10.400 hospitalizacións, 162.000 consultas, e 53.000 urxencias atendidas. Señora Solla, esa é a realidade. Mentres vostedes seguen anclados no pasado, tratando de destruír o hospital, este hospital dá asistencia sanitaria gratuíta e pública aos cidadáns da área de Vigo. Mire, hoxe, se acudimos á prensa, vemos un contraste entre o modelo de Marea e o modelo do Partido Popular. Isto é o que pasa na sanidade do modelo de Marea: "Sin medicamentos y sin hospitales, la sanidad venezolana se muere." [[Risos.]] Señora Solla, esta é a sanidade venezolana, o seu modelo. ¿Recuerda, no? ¿Recuerda, señora Solla? "Chávez, te lo juro, voto por Maduro". Señora Solla, esta es una estantería de una farmacia de Venezuela, de su modelo, de "Chávez, te lo juro, voto por Maduro", donde el 80 % de medicamentos básicos no existen y no están a disposición de los ciudadanos de Venezuela. [[Aplausos.]] En contraste con isto, señora Solla, isto é o que pasa en Vigo. Anúnciase que se vai crear un novo laboratorio de microbioloxía para o hospital público Álvaro Cunqueiro. Señora Solla, gustaríame debater aquí propostas súas construtivas. Agora que vimos de cambiar a Presidencia da Cámara, por certo, noraboa, señor presidente, creo que é unha boa oportunidade para que vostedes cambien o seu modelo de facer oposición. O que temos que facer neste Parlamento, o que sería máis útil para os galegos, que xa teñen no seu poder a asistencia sanitaria no hospital Álvaro Cunqueiro, é rescatar a oposición deste Parlamento a prol de mellorar a sanidade pública de Galicia e non en contra de mellorar esa sanidade, como están a facer todos os días nesta Cámara. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Dorado. Réplica. Grupo autor da proposición non de lei. Señora Solla.
Grazas, presidente. Bueno, Cubazuela del norte. ¡Que gran argumento, ¡eh!, a verdade. Se quere, algún día lle explico como se dan os golpes brandos. Non ten vostede a culpa de que o seu partido non lle dea formación. Pero aquí agora estamos falando do novo hospital de Vigo, e estamos falando, ademais, dun hospital no que como xa expliquei, e non é unha teima de AGE traer esta iniciativa aquí, se incumpren dende o inicio as condicións contidas no contrato. Unha administración seria, que contrata absolutamente calquera cousa, cando a empresa contratante incumpre, ten que rescindir ese contrato. A verdade é que xa ten vostede debatido comigo noutras ocasións este tema, e é bastante descorazonador ver como volta outra vez aos mesmos argumentos, incluso a dicir que todo está absolutamente ben, cando os profesionais non soportan máis esta situación. E dicía que era unha das últimas oportunidades porque seguramente vostedes xa non estean aí para levar a cabo esta reversión, pero tamén unha das últimas antes de que se reinicien as mobilizacións, que van empezar xa porque a xente xa non soporta. Mire, que vostede me fale da situación do Álvaro Cunqueiro con esa grandilocuencia, como se todo estivera ben... ¿Vostede sabe que ese están a retrasar os ciclos de quimioterapia? É unha cousa gravísima, eu teño familiares nesa situación. Vostede non o sofre, vostede non está aí. Gustaríame que estivera vostede aí para ver como se retrasan eses ciclos. ¿Ten vostede idea de como están traballando as persoas en urxencias? ¿Ten vostede idea de que non hai matronas suficientes para atender os partos e teñen que atender varios á vez, e as mulleres quedan ás veces sen a matrona, cunha auxiliar ou, non se sabe, sen ela? ¿Vostede cre que iso é normal nun hospital do século XXI, nun servizo de sanidade que en teoría é público? A verdade é que é unha barbaridade as cousas que din vostedes aquí. Non teñen nin idea de como está o hospital. Vostede non ten coñecemento absoluto disto, e discutir con vostedes deste tema é como falar cunha parede. Probablemente a parede teña un diálogo máis produtivo que vostedes. Pero miren, aquí hai varias cousas: incumpriuse o contrato, hai un informe de PriceWaterhouse que recomendaba unha serie de termos, e vostedes parece que tampouco lle van reclamar nada á consultora. Hai unha oficina técnica contratada a unha señora do Partido Popular, con domicilio na súa casa, que parece que levou 4 millóns de euros, e tampouco lle imos reclamar absolutamente nada. E, dende logo, hai unha serie de situacións que son totalmente incomprensibles e que van voltar facer saír á rúa a milleiros de persoas. Non sei se ás mesmas que a outra vez, pero, dende logo, saíran á rúa o día que sexan as votacións das eleccións autonómicas para botalos a vostedes fóra porque esta situación é insoportable, non a soporta a cidadanía nin a soportan os profesionais. E ¡xa está ben de rirse da xente que o está a pasar mal! Vostede non debe pisar eses servizos. Eu si ¡eh! Eu si.
Grazas. Por favor, señora Solla, sobre a emenda.
Si, desculpe presidente. Aceptamos a emenda. Grazas.
Grazas. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Proposición non de lei do G.P. Popular de Galicia, por iniciativa de D. Hipólito Fariñas Sobrino e seis deputados/as máis, sobre as medidas que debe adoptar a Xunta de Galicia para potenciar a competencia lectora a través da rede de bibliotecas
Presentáronse as seguintes emendas, unha do Grupo Parlamentario Mixto e outra do Grupo Parlamentario Socialista.
Para a defensa da proposición non de lei, ten a palabra o señor Fernández Gil.
Grazas, presidente. Bos días, señorías. O Estatuto de autonomía de Galicia establece que lle corresponde á Comunidade Autónoma a defensa e promoción dos valores culturais do pobo galego, e atribúelle ademais a competencia exclusiva sobre bibliotecas de interese da comunidade. Neste marco estatutario inscríbese a Lei de bibliotecas de Galicia, que busca responder aos retos de mellora dos servizos bibliotecarios galegos e do patrimonio bibliográfico. Segundo este documento lexislativo, as bibliotecas cumpren importantes funcións en importantes mandatos constitucionais, como é o acceso de todos á cultura, a participación da cidadanía na vida cultural e a conservación promoción do patrimonio cultural do pobo galego, do que o patrimonio bibliográfico forma parte. Sen dúbida, as bibliotecas constitúense nun espazo de alfabetización e aprendizaxe, arredor do manexo de información tanto textual como audiovisual, sen por iso perder, dende logo, a súa función na promoción do hábito lector e na mellora das competencias da comprensión lectora. Tendo en conta isto, o Grupo Parlamentario Popular entende que a Xunta de Galicia, xa dende a pasada lexislatura, ten dado pasos para avanzar na adquisición e mellora da competencia lectora por parte da cidadanía en xeral, e en particular do alumnado dos distintos niveis educativos. Nos últimos anos, as políticas educativas e culturais do Goberno galego, orientándose a superar a concepción das bibliotecas como mero almacén de libros, teñen traballado para que se visualicen estas bibliotecas como un importante instrumento para o fomento da aprendizaxe e da dinamización cultural. Na procura deste obxectivo, as bibliotecas na actualidade son máis que meros espazos físicos, xa que constitúen recursos e oportunidades para unha mellor e máis moderna aprendizaxe. Estamos inmersos nunha sociedade do coñecemento, na que o proceso de aprendizaxe debe ser un labor continuado. Neste contexto, como xa sinalei anteriormente, a política da Xunta de Galicia posibilitou afondar na concepción das bibliotecas como ferramentas cun enorme potencial para o desenvolvemento da sociedade, tanto dende o punto de vista educativo como dende o punto de vista cultural. Dende a perspectiva educativa, a biblioteca escolar está chamada a ser un elemento estratéxico para a innovación pedagóxica; un elemento que axude a revitalizar as prácticas educativas e a vida cultural dos centros. A Consellería de Cultura e Educación ten apostado polo reforzo e mellora das bibliotecas escolares, e proba disto son o Plan de mellora de bibliotecas escolares, coñecido como Plambe, e o Plan LIA de bibliotecas escolares, para a lectura, información e aprendizaxe, dous plans que permitiron transformar as bibliotecas en espazos nos que, por unha banda, o alumnado pode desenvolver un uso autónomo de fontes de todo tipo para a realización de traballos académicos, os docentes poden poñer en práctica metodoloxías activas para o ensino, e a totalidade da comunidade educativa pode achegarse aos recursos culturais que se atopan na biblioteca, acadando deste xeito un triplo obxectivo, xa que, dunha banda, se permite a autonomía do alumnado; permítese tamén o fomento da metodoloxía activa docente, e, por último, a democratización do acceso da comunidade escolar aos recursos culturais. O Plambe permitiu substancialmente mellorar os equipamentos, os recursos e os servizos que as bibliotecas escolares ofrecen a toda a comunidade educativa, sendo neste curso académico 575 os centros que participan neste plan. Nos últimos dez anos, os centros incluídos no Plambe recibiron apoio para a actualización dos fondos documentais, para a renovación do mobiliario e para a adquisición de equipamentos necesarios para que a biblioteca poida exercer as súas funcións formativas, pero tamén de xestión e de dinamización, convertendo deste xeito as bibliotecas escolares galegas nun exemplo de integración da cultura impresa e a cultura dixital, e tendo sempre presente que é o profesorado o gran activo das bibliotecas escolares en Galicia. Por outra banda, o Plan LIA, que inclúe accións como o propio Plambe ou a chamada Hora de ler, ou a incorporación da lectura dixital á experiencia lectora do alumnado, permitiu no último período, 2010-2015, mellorar as competencias de lectura, escritura e habilidades investigadoras e de uso da información do alumnado galego. A Consellería xa manifestou a súa intención de renovar o Plan LIA cara ao período 2016-2020, e polo tanto parece oportuno que sexa o Parlamento galego quen amose o respaldo a esta iniciativa e tamén faga, polo tanto, achegas construtivas para a elaboración deste novo plan. Trátase, en definitiva, de xeneralizar o modelo de biblioteca escolar como centro de recursos de lectura, información e aprendizaxe; un centro que lidere e apoie metodoloxías activas, imprescindibles para a adquisición das competencias clave para o alumnado do século XXI; nomeadamente, a lectura comprensiva e as competencias de uso, tratamento e produción de información. Pero, como sinalaba ao inicio da miña intervención, as bibliotecas son ferramentas cun enorme potencial para o desenvolvemento da sociedade, non só dende o punto de vista educativo, senón tamén dende o punto de vista cultural. Neste senso cómpre sinalar o importante labor desenrolado dende a rede de bibliotecas públicas de Galicia a prol da promoción da lectura. Dende o Grupo Parlamentario Popular entendemos que a promoción da lectura ten que concibirse como unha tarefa común de toda a sociedade, xunguíndose os esforzos de todos os axentes responsables das políticas culturais, sociais e educativas co apoio dos medios de comunicación e coa implicación das entidades asociativas do sector privado empresarial que están implicadas no ecosistema do libro. A consolidación dunha sociedade lectora debe ser o camiño a seguir para conceptualizar a lectura como unha ferramenta básica no exercicio da cidadanía. Para avanzar neste camiño, a dinamización da lectura e a mellora dos servizos bibliotecarios constitúen os eixes centrais da política cultural galega. As bibliotecas son hoxe cerne de acción cultural en vilas e cidades, e por iso, co fin de mellorar os servizos que a rede de bibliotecas públicas de Galicia ofrece, a Consellería de Cultura, Educación e Ordenación Universitaria está a promover diversas actuacións. As axudas para a mellora e renovación das coleccións bibliográficas das bibliotecas e axencias de lectura municipais; unhas axudas que aumentaron a súa dotación nestes últimos exercicios, acadando unha cantidade de 176.420 euros, dos que se beneficiaron un total de 109 concellos das catro provincias galegas. Está tamén o Programa de dinamización da lectura Ler conta moito, romovido en colaboración cos concellos e que en 2015 permitiu achegar un total de 711 actividades ás 192 bibliotecas e axencias de lectura que formaron parte desta iniciativa; un programa no que participaron neste último ano 14.220 persoas, principalmente nenos e nenas, que se puideron achegar ao libro e á lectura dun xeito lúdico a través de diferentes actividades. Están tamén os Venres nas librarías, unha actividade que permitiu realizar preto de 80 encontros con escritores e escritoras para achegar ao público as novidades editoriais e dinamizar o libro e a lectura. Está tamén a adquisición de novidades editoriais, que ademais de apoiar o sector editorial permite manter actualizados os fondos do libro galego das bibliotecas do sistema público. Temos tamén outras actividades, como a Plataforma Galicia le, para o préstamo de libro electrónico nas bibliotecas públicas; unha plataforma creada en outubro de 2014 e na que durante o seu primeiro ano de funcionamento os 5.678 usuarios e usuarias activos na mesma puideron realizar xa preto de 12.000 préstamos electrónicos, achegando tamén deste xeito unha forma de consumo legal de recursos electrónicos dispoñibles na rede. [[Aplausos.]] Por último, os clubes de lectura ou as accións do voluntariado cultural, que fan da biblioteca, ao longo do ano, un espazo de encontro, de lectura e diálogo para todos e todas. Pois ben, á luz do anteriormente exposto, resulta evidente o compromiso do Goberno galego coas políticas de dinamización das bibliotecas públicas, tanto no ámbito educativo como no ámbito cultural. Pero ante unha tarefa de tal importancia, xa que nela está presente como obxectivo último a construción dunha sociedade con fonda capacidade crítica, non se debe estar nunca conforme co feito, senón que, aplicando a fórmula socrática, sempre resta moito por facer. De aí a presentación hoxe desta proposición non de lei, coa que pedimos a esta Cámara o apoio para instar o Goberno galego a afondar no deseño e planificación daquelas medidas que permitan potenciar as estratexias de capacitación e competencia lectora da sociedade galega a partir do reforzo do labor desenvolvido dende a rede de bibliotecas públicas e dende a rede de bibliotecas escolares. Máis nada e moitas grazas.
Moitas grazas, señor Fernández Gil. Intervención dos grupos parlamentarios. [[Pausa.]] Grupo Parlamentario Mixto. Señora Fernández Rodríguez.
Señor presidente, bo día. Señoras deputadas e señores deputados, o PP trae a este Parlamento unha proposición non de lei, relativa a bibliotecas públicas e escolares, na que se marcan uns obxectivos de carácter xeral, nada concretos e sen unha previa análise, por moi breve que esta for, para que nos permita tirar unhas conclusións da situación actual na que se atopan as bibliotecas públicas galegas e as escolares. Con absoluta seguridade, a ausencia destas consideracións previas que deben acompañar unha proposición non de lei obedece ao que xa nos ten afeitos o partido que sustenta o Goberno e o Goberno mesmo: a ocultación da realidade dun país en condicións desesperadas e no límite nos ámbitos económico, social e cultural. E sobre este último, o cultural, as conclusións feitas públicas polo Consello de Europa sobre a súa política lingüística é un exemplo irrefutábel. Señorías, este tipo de propostas realizadas ás portas dunhas eleccións son claramente electoralistas. [[Murmurios.]] Pero non vou abondar neste argumento, porque o momento que estamos a vivir é extraordinario [[Murmurios.]] e as vindeiras eleccións podémolas definir como históricas.
Silencio, por favor.
Vostedes están ás portas de ver como a cidadanía os vai enviar aos bancos da oposición. [[Murmurios.]] Fin de ciclo, señorías. [[Murmurios.]] A súa proposición non de lei é unha pura propaganda porque non vai aplicar ningunha das presuntas propostas que se aprobaran. [[Murmurios.]] E é pura propaganda porque oculta o estado no que se atopan as bibliotecas públicas e escolares neste país. [[Murmurios.]] É pura propaganda porque carecemos desta radiografía. Esta situación obrígame a unha breve exposición da realidade á que o PP e o Goberno levaron as bibliotecas. Repasemos os datos aportados polo INE. O número de bibliotecas descendeu. No ano 2008, 550; no 2010, 522; no 2012, 505; na actualidade, 497. As visitas realizadas ás nosas bibliotecas tamén indican un gravísimo descenso das mesmas. E volvemos outra vez cos datos por anos: 2008, 11.890.775; no 2012, 10.709.770; e no 2014, 9.832.080. Os libros que se incorporan aos fondos cada vez son máis escasos debido aos recortes, e tamén reduciuse o persoal. Os barrios das cidades e as parroquias dos concellos seguen a carecer de bibliotecas; non en tanto, o feito de que máis de un millón de cidadáns –e digo un 1.023.183, é dicir, un 38 % da poboación– sexan socios deste tipo de entidades reflicte o alto interese por parte da cidadanía, que contrasta coa realidade duns datos que poden ser avaliados como moi negativos. E con estes datos ¿non terá algo que dicir o Goberno? ¿Non debería saír desas bancadas algunha crítica ou autocrítica? Señorías, estes datos reflicten unha absoluta falta de compromiso e implicación por parte do Goberno que preside o señor Feijóo, que está moito máis preocupado polo que acontece en Madrid ou pola unidade de España que por solucionar os problemas que el mesmo provoca. Asemade, as bibliotecas nos centros de ensino sobreviven coas esmolas que reciben, provenientes na súa maioría dos propios orzamentos dos centros, dos fondos europeos; e carecen de persoal especializado, cando deberían estar atendidas por especialistas en biblioteconomía. En conclusión, non podemos dar o noso apoio a esta proposición non de lei do PP porque non di nada, non se compromete a nada e non recolle ningunha proposta concreta. Por iso presentamos esta emenda de substitución, e agardo que o PP, se de verdade está preocupado na mellora das bibliotecas públicas e escolares, debería engadila: "O Parlamento insta o Goberno galego a potenciar as estratexias de capacitación e competencia lectora, reforzando unha rede de bibliotecas públicas e escolares que contemple como mínimo as seguintes accións: establecemento dun convenio coa Fegamp para potenciar a rede de bibliotecas públicas e o Bibliobús; establecemento dun convenio coa Universidade da Coruña, concretamente coa Facultade de Humanidades e concretamente coa especialidade de biblioteconomía. Convenio de colaboración coas sociedades galegas no exterior. E aplicación de medidas de discriminación positiva a prol das escritoras e escritores galegos, das edicións impresas e dixitais da obra en galego e das traducións en galego das obras literarias e científicas noutras linguas. Obrigada, señorías.
Moitas grazas, señora Fernández Rodríguez. Grupo Parlamentario Socialista. Señora Burgo.
Moitas grazas, señor presidente. Moi boas xa tardes case, señorías. A verdade é que ía comezar a miña intervención dicindo que me impactaba o rostro que tiña o Partido Popular en presentar isto, pero vou darlle un toque positivo, porque a verdade o que me impacta fundamentalmente é a valentía que teñen vostedes en presentar unha iniciativa deste tipo, referida á cultura, que é o sector e a consellería que máis recortes viviu dende o 2009, cunha rebaixa global consolidada do 56 %, pero sobre todo presentala sobre un sector como é o das bibliotecas, o máis vulnerable, e sobre o que se fixeron máis e máis duros recortes dende a chegada do señor Feijóo; uns recortes que se cifran nun 70 %, señorías. E veñen vostedes aquí falarnos da importancia das bibliotecas –non, iso xa o sabemos– e do que fixeron polas bibliotecas, o 70 %. Pero é máis, xa non calculei sobre 2009, voulles dar a vostedes –que non as coñecen, seguramente– as cifras dos recortes sobre un ano en que vostedes gobernaban e fixeron o presuposto, o 2011. Xa había unha rebaixa con anterioridade, pero voulles dicir o amor que teñen vostedes, a importancia e o que afondan sobre as bibliotecas. Equipamento das bibliotecas municipais. Nestes momentos hai 160.000 euros para dous anos –80.000 cada ano. ¿Saben vostedes canto descendeu esta partida dende 2011? O 70 %. Para lotes fundacionais e adquisición de fondos bibliográficos había no 2011 1.800.000, antes moito máis. ¿Saben canto hai agora? 560.000 euros; unha caída do 69 %, outro 70 %. Promoción do libro galego, ¿saben a caída dende 2011? O 56 %; dende 2009, o 68 %. A promoción da lectura, iso que temos que facer que é tan importante segundo esta iniciativa –que é importante, dende logo–, caeu dende 2011 o 66 %; e dende 2009 o 81 %. Este é o amor que teñen vostedes polas bibliotecas. Esta é a importancia que lle dan. Pero non queda aí a cousa, porque segundo esa importancia que dan vostedes ás bibliotecas, saben vostedes que as máis importantes de cara ao público, para a cidadanía, son as bibliotecas municipais, as que están máis preto da cidadanía. ¿Saben vostedes que soamente dan subvencións... Mellor, ¡imos darlle a volta á frase!: ¿saben vostedes que o 42 % da poboación de Galicia nas súas bibliotecas non ten nin unha soa subvención? Porque resulta que as subvencións para adquisicións de fondos bibliográficos só se lles dan ás bibliotecas de concellos de menos de 30.000 habitantes. Deixan fóra, polo tanto, practicamente á metade da poboación. Poderiamos dicir como din vostedes, imos a... non sei, un premio. Son os que menos diñeiro teñen, os concellos máis pequenos, polo tanto, dámoslles moito diñeiro. Si, si, voulles contar o diñeiro que lles dan: os concellos de menos de 2.000 habitantes reciben 500 euros –¡pódense comprar moitos libros!–; entre 2.000 e 5.000, 1.000 euros; de 5.000 a 10.000 habitantes, 1.500 euros. Claro, a verdade, con todo isto ¿que veñen vostedes contarnos a nós das bibliotecas, cando nós tiñamos un presuposto destinado a bibliotecas o 70 % maior que vostedes? É máis, a desidia é tal coas bibliotecas, que vostedes aprobaron unha lei de bibliotecas, Lei 5/2012, no ano 2012, e a disposición adicional segunda desa lei mandaba, ordenaba, que no prazo de seis meses tiveramos aquí no Parlamento o Mapa de bibliotecas de Galicia. Entrou en vigor o 27 de xuño de 2012. Estamos, se non estou equivocada, a 27 de xaneiro de 2016. Non temos Mapa de bibliotecas de Galicia, non o temos. Polo tanto, ¿que están a dicir vostedes das bibliotecas?
Remate, por favor.
Tamén fixemos unha –remato– emenda, que vostedes coñecen, que sexa un mínimo seria: que presenten un plan importante, con orzamentos e cronograma; que aumenten as axudas, as subvencións e os presupostos das bibliotecas; e que, en fin, catro anos despois, traian a este Parlamento o Mapa de bibliotecas de Galicia. Mentres tanto, non sei que imos afondar. O pozo onde fundir as bibliotecas galegas, porque en nada máis hai que afondar. Moitas grazas.
Grazas, señora Burgo. Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda. Señor Ron.
Bo día a todos e a todas. Estamos ante unha iniciativa que é representativa da política líquida, licuada e etérea do Partido Popular, e non por responsabilidade, seguramente, da persoa que a trouxo, pero si do grupo que sustenta esa persoa, porque estamos ante unha política resultado da batedora dos recortes. Na iniciativa, vostedes falan de impulsar, de que a Xunta ten que impulsar. Non, a Administración pública ten a responsabilidade non de impulsar, senón de garantir un dereito básico como é o dereito de acceso á cultura, e, ao mesmo tempo, o dereito de acceso á educación e á formación, porque para iso deben servir as bibliotecas, pois son parte fundamental dunha sociedade democrática. Na súa iniciativa, mesmo nalgún momento parecía que as bibliotecas eran como un ente abstracto onde non había persoas. Aquí si que falou vostede do profesorado, pero na iniciativa non aparece; como non aparece tampouco o persoal que leva as bibliotecas da rede pública, que son, precisamente, as bibliotecas que coñecen ese canon que aquí defendeu AGE que había que eliminar, e eximir as bibliotecas, museos, arquivos, hemerotecas, fonotecas, e filmotecas públicas do canon por préstamo ou adquisición, e quero lembrar que aquí vostedes se negaron a apoiar esa exención. Polo tanto, vostedes apoiaron aquí unha cousa totalmente contraditoria con respecto a esta iniciativa. Cando se fala das bases reguladoras da subvención plurianual a concellos para mellora das condicións bibliográficas, nós, a Alternativa Galega de Esquerda, denunciamos que era unha subvención discriminante e inxusta. E se collemos as dúas iniciativas, a do canon e esta das bases reguladoras, era un ataque ás bibliotecas, era un ataque ao dereito de acceso á cultura, era un bibliocidio. Podemos proseguir. Aquí xa se falou dos orzamentos dedicados á cultura en xeral e ás bibliotecas en particular. As bibliotecas, tanto da rede pública como as escolares, a través do programa 423A, só coñeceron recortes. No ano 2014 o gran recorte. Despois proseguiu en 2015; conxeladas todas as partidas excepto, precisamente, a de adquisición de fondos bibliográficos, que quedou reducida a 355.000 euros. E neste ano, todas conxeladas basicamente. E falamos das bibliotecas escolares. En canto a eses recortes económicos, hai que falar, loxicamente, dos recortes que se deron nos centros educativos no persoal, ese profesorado que ten que atender as bibliotecas. Porque cando se recorta na plantilla de docentes, recórtanse as posibilidades horarias para manter esa biblioteca dinamizada, para manter esa biblioteca aberta e para mantela, loxicamente, con todas as garantías. Porque cando se recorta en persoal, e se recortan as posibilidades horarias, a biblioteca, loxicamente, permanece menos horas aberta. Polo tanto, a súa iniciativa –repito– é unha iniciativa de buenrrollismo. Si, nós estamos a favor das bibliotecas, cremos nas bibliotecas e na tarefa que fan, pero logo a realidade é teimuda. A realidade dos datos económicos, a realidade das distintas iniciativas que vostedes botaron abaixo co seu voto maioritario, indica claramente que vostedes non están a favor das bibliotecas, nin das da rede pública nin das bibliotecas escolares, porque non se pode facer máis con menos. Esa é unha falacia na que vostedes están instalados e seguen defendéndoa día si e día non. E nós demostramos que, desde que goberna Núñez Feijóo, o que se produciu en Galicia foi un ataque continuado a todas as posibilidades culturais de Galicia. E xa non digamos no sector do libro en galego, non digamos no sector da tradución en galego. En todos estes aspectos que se defenderon en comisión, e tamén no plenario, vostedes dixeron que non. Polo tanto, esta iniciativa entendémola como unha iniciativa de querer facer unha loanza a un goberno que realmente o que fai é dinamitar as posibilidades culturais do sistema bibliotecario de Galicia e tamén do sistema cultural en xeral. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Ron. Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego. Señora Pontón.
Moi bo día ou moi boa tarde, non sei xa moi ben. En todo caso, como esta é unha iniciativa que vai de comprensión lectora, quería lerlles o contido literal da iniciativa, porque me parece de interese á hora de saber que é o que imos votar. Di así: "O Parlamento de Galicia insta a Xunta de Galicia a afondar no deseño e planificación daquelas medidas que permitan potenciar as estratexias de capacitación e competencia lectora da sociedade galega a partir do esforzo e do desenvolvido desde a rede de bibliotecas públicas e desde a rede de bibliotecas escolares". É dicir, estamos nunha iniciativa que o que nos vén dicir é que temos a afondar no que se está facendo, e afondar no que se está facendo é afundir o sector do libro, afundir as bibliotecas públicas e as bibliotecas escolares deste país. A verdade é que resulta un pouco sorprendente a falta de capacidade mesmo de recoñecer a realidade que ten o Grupo Popular, e pretende que fagamos aquí debates que sacralicen a idea de que o Goberno galego é o mellor goberno posible e que o fai todo estupendamente ben. Lamentablemente isto non é así, e o tema das bibliotecas –como xa se dixo aquí– é unha mostra de como o programa de demolición da cultura galega afectou a todos os ámbitos, e significativamente a aqueles que ademais son máis importantes, non só porque as bibliotecas son centros irradiadores de cultura, senón tamén porque as bibliotecas deben ser un elemento importante de coñecemento, de dinamización social e de achegamento da cultura ao noso país. Lamentablemente, nada disto foi así. Temos unha lei de bibliotecas de Galiza que está publicada no DOG pero que non pasou diso, porque xa se comentou que non se desenvolveu a lei. Non teñen nin tan sequera o Mapa de bibliotecas que xa nos prometeron no ano 2009 neste Parlamento. Non teñen ningunha intencionalidade de ampliar nin de mellorar a rede de bibliotecas. Suprimiron as axudas que se estableceran durante o Goberno bipartito para que todas as bibliotecas públicas deste país, incluídas as municipais, tiveran axudas para os seus libros. Vostedes eliminaron este tipo de actuacións que o que facían era, precisamente, dotar dos fondos e dos recursos necesarios toda a rede que permite un achegamento a esas bibliotecas. Vostedes recortaron en persoal, recortaron na formación e na capacitación tamén dese persoal. Comprobamos como se mantén unha discriminación para as novidades en lingua galega, non só porque reduciron as partidas destinadas á compra de libros en galego, e en xeral de todo o apoio ao noso sector editorial, senón que tamén se provoca unha discriminación, xa que as novidades en lingua galega chegan moi tarde ao sistema público bibliotecario e, polo tanto, é unha limitación importante no acceso ao libro na lingua propia do noso país. Vemos tamén como recortaron moitos dos programas e das actividades que se viñan facendo en relación co fomento do libro e da lectura. Hoxe, efectivamente, en moitas bibliotecas hai actividade porque hai un persoal comprometido co traballo social que se involucra e que fai moitas veces o imposíbel, pero non porque a Xunta de Galiza deseñara unha estratexia e estea reforzando e apoiando realmente o acceso ao libro. Nós tamén queremos dicir que nos parece un pouco rocambolesco, cando vimos de ver como hai pouco tempo se aplicaba ese canon das bibliotecas, que discrimina gravemente o sistema público galego, que veñan aquí dicirnos que o que temos que facer é alabar e bendicir o que vén facendo o Goberno galego en materia de bibliotecas públicas. O BNG non vai apoiar esta iniciativa porque non queremos darlle o parabén ao que está facendo o Goberno, porque cremos que o Goberno, nesa política de demolición que leva feito, destruíu tamén unha parte da estrutura por abaixo, tanto a nivel das bibliotecas escolares como a nivel das bibliotecas públicas deste país, que son máis que as bibliotecas nodais. Nada máis. Moitas grazas.
Grazas, señora Pontón. Grupo autor da proposición non de lei, señor Fernández Gil.
Grazas, presidente. Señora Pontón, vostede dicía na súa intervención agora que este grupo en ocasións o único que viña facer era dicir que o Goberno da Xunta todas as actuacións que levaba a cabo eran correctas, que estaba todo moi ben. Pois miren, a oposición teña coidado, porque ao mellor convertemos esta Cámara nun debate maniqueo, porque para vostedes todo sempre está mal e son incapaces de recoñecer nin a mínima cousa que faga ben o Goberno galego. Teñen unha venda nos ollos para poder recoñecer absolutamente nada. [[Aplausos.]] Xa digo, desgraciadamente, ese é un mal ou unha constante nas intervencións de todos os grupos da oposición nesta Cámara, e espero que iso non faga alonxar esta Cámara da cidadanía. Digo isto porque, ao final, por parte da oposición estase sinalando permanentemente que todo está mal, como dicía antes, pero claro, resulta que, ao mesmo tempo que un se arroga a representación e falar sempre en nome do pobo, dicimos que todo está mal, cando se baixamos precisamente a consultar coa comunidade implicada nesta cuestión, como son os usuarios de bibliotecas, como é a comunidade escolar, vemos que estas medidas que se están implementando por parte da Xunta de Galicia están moi ben valoradas e incluso acadan uns resultados moi positivos para a comunidade educativa. Entón, moitas veces, cando queremos falar de representación, cando nos arrogamos esa capacidade de ser a única voz que representa no Parlamento galego a cidadanía, ao mellor témonos que plantexar primeiro falar coa cidadanía para saber cal é a súa opinión. Nese sentido, tamén me gustaría dicir que antes se falaba de que era unha falacia a posibilidade de facer máis con menos. Pois non o sei, quizais sexa unha falacia a posibilidade de facer máis con menos, o que dende logo é unha realidade é que outros gobernos demostraron que fixeron moito menos tendo máis. E iso si que é verdadeiramente grave e falto de compromiso coa sociedade galega. [[Aplausos.]] Iso si que é verdadeiramente grave. Digo que outros gobernos fixeron menos tendo máis, e para iso hai datos. Por exemplo, Plan de mellora de bibliotecas escolares, un plan implementado polo Goberno bipartito. Nos catro anos de Goberno bipartito, tendo máis, aportouse unha achega económica a este plan de 3.586.000 euros. Mesmo período do Goberno popular, tendo menos, o que achegou a este programa foron 5.744.000 euros. ¿Vostedes ven como é posible facer máis con menos, do mesmo xeito que vostedes fixeron moito menos con máis? [[Aplausos.]] En definitiva, eu creo –como dicía antes– que fraco favor lle facemos á sociedade galega se caemos sempre neste debate maniqueo de quen son os bos e quen son os malos. Eu creo que os que estamos aquí sentados somos todos representantes públicos e temos todos o deber e o compromiso coa sociedade de defender os seus intereses. Nese sentido, eu creo que vostedes deberían tomar conciencia dos programas que se están a implementar por parte da Xunta de Galicia para mellora das bibliotecas públicas e para mellora das bibliotecas de centros escolares, e nese sentido gustarianos que apoiasen esta iniciativa. Evidentemente, anunciaron xa que non o van facer así. Eu simplemente quero sinalar, respecto ás dúas emendas, que o noso grupo non vai aceptar ningunha das dúas. [[Aplausos.]] Votación das proposicións non de lei
Grazas, señor Fernández Gil. Escomezamos coas votacións. Escomezamos coa votación da primeira proposición non de lei do Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego. [[O señor Núñez Centeno pronuncia palabras que non se perciben.]] ¿Perdón? ¿Si, señor Núñez Centeno? ¿Para que quere a palabra? Votamos a iniciativa do Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego. [[Murmurios.]] Repetimos a votación. É un aparato novo e aínda non estamos familiarizados con el. Imos repetir a votación. Votamos a primeira proposición non de lei, que é a número 2.881. Votamos. Repetimos. Estamos votando a da hepatite, en concreto. Votación da Proposición non de lei do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa de Dª María Montserrat Prado Cores, sobre a entrada en vigor do Plan nacional para a abordaxe da hepatite C no Sistema Nacional de Saúde e a súa aplicación no ámbito dos centros penitenciarios de Galicia. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 68. En consecuencia, queda aprobada esta proposición non de lei por unanimidade.
Si, señor Núñez Centeno, ¿para que quere a palabra? [[O señor Núñez Centeno pronuncia palabras que non se perciben.]] Déanlle voz ao escano. Proceda.
O Partido Popular de Galicia ten amosado o seu compromiso coa sanidade pública e, sobre todo, [[Murmurios.]] no eido do tratamento da hepatite C.
Silencio, por favor.
Desde logo, a min como profesional da sanidade pública non me van dar leccións de compromiso desde a bancada de enfronte.
Silencio, por favor. ¡Silencio! Está explicando un cambio de voto, e ademais interesante cambio de voto. [[Murmurios.]] Prosiga, por favor.
Trátase aos enfermos desde antes de ter aprobados os novos medicamentos. Non é un tema económico. Falou o presidente de 75 millóns, 3.000 enfermos tratados e sen incumprir o obxectivo de déficit. É un tema competencial. A Consellería de Sanidade non pode invadir os espazos de institucións penitenciarias...
Silencio, por favor.
...nin tampouco pode decidir o que se fai dentro das prisións. Hai uns días saía unha sentenza que modificou e deulle a razón ao Sergas contra institucións penitenciarias, e ademais...
Moitas grazas.
...modificou o marco competencial.
Moitas grazas.
Perdón. Déixeme rematar, presidente, por favor.
Remate.
Nós seguimos a manter o compromiso coa sanidade pública. O conselleiro púxose en contacto [[Murmurios.]] con Institucións Penitenciarias...
Grazas, grazas. Está entendida a explicación de voto. Grazas. [[Aplausos.]] Señora Acuña, non procede; esta é unha explicación de voto porque houbo un cambio con respecto ao que anunciou onte o portavoz, [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] e como hai un cambio, procede segundo o artigo 93. Non ten a palabra, señora Acuña, non ten a palabra. [[A señora Acuña do Campo pronuncia palabras que non se perciben.]] Non, non, non. Señora Acuña, non ten vostede a palabra. [[A señora Acuña do Campo pronuncia palabras que non se perciben.]] Non ten a palabra. Vostede coñece o Regulamento mellor ca min. [[Murmurios.]] Non, non, non falsifico nada. A isto... Non, non, perdoe. Onte vostede non estaba... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Pero eu respóndolle que non procede porque non houbo... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Non ten vostede razón. Silencio. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Si, pero non procede, señor Jorquera. Non, non procede. Sobre esta cuestión está cerrado. [[Murmurios.]] ¿Pero que cuestión de orde é? [[O señor Jorquera Caselas pronuncia palabras que non se perciben.]] Pero xa está... Explicouno, explicouno, xa está, señor Jorquera. [[O señor Jorquera Caselas pronuncia palabras que non se perciben.]] Non, non, non... A explicación de voto non reabre debate. Non, non... [[O señor Jorquera Caselas pronuncia palabras que non se perciben.]] Señor Jorquera, non, non. Votamos, e vouna ler para que se saiba, a Proposición non de lei do Grupo Parlamentario Socialista de Galicia sobre a elaboración polo Goberno galego e a remisión ao Parlamento de Galicia dunha axenda para o fortalecemento do sector industrial. Votamos. Votación da Proposición non de lei do G.P: dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de D. Abel Fermín Losada Álvarez e tres deputados/as máis, sobre a elaboración polo Goberno galego e a remisión ao Parlamento de Galicia dunha axenda para o fortalecemento do sector industrial de Galicia. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 30; votos en contra, 39. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición non de lei.
Votamos a Proposición non de lei do Grupo Parlamentario Socialista de Galicia sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego en materia de igualdade e violencia de xénero e as demandas que debe realizar ao Goberno central ao respecto. Xa manifestou que se acepta a emenda do Grupo Mixto. Votamos. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Deixe a saúde mental para outra ocasión. Mellor. Votación do texto transaccionado da Proposición non de lei do G.P. dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de Dª María Carmen Acuña do Campo e dous deputados/as máis, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego en materia de igualdade e violencia de xénero e as demandas que debe realizar ao Goberno central ao respecto. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 69. En consecuencia, queda aprobada esta proposición non de lei por unanimidade.
Votamos a Proposición non de lei do Grupo Parlamentario do Bloque Nacionalista Galego sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego e as demandas que debe realizar ao Goberno central para garantir o dereito a unha vivenda digna. Votamos. [[Murmurios.]] Votación da Proposición non de lei do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, por iniciativa de D. Cosme Eladio Pombo Rodríguez e Dª Ana Belén Pontón Mondelo, sobre as actuacións que debe levar a cabo o Goberno galego e as demandas que debe realizar ao Goberno central para garantir o dereito a unha vivenda digna, evitar as consecuencias dos desafiuzamentos e impedir os cortes das subministracións básicas ás persoas e unidades familiares en situación de vulnerabilidade en Galicia. Efectuada a votación deu o seguinte resultado: votos a favor, 30; votos en contra, 39. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición non de lei.
Votamos a Proposición non de lei do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda sobre a presentación por parte do Goberno galego dun programa integral de actuacións que abranga o conxunto de recomendacións elaboradas polo Comité para a Eliminación da Discriminación contra a Muller. Votamos. Votación da Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Eva Solla Fernández, sobre a presentación por parte do Goberno galego dun programa integral de actuacións que abranga o conxunto de recomendacións elaboradas polo Comité para a Eliminación da Discriminación contra a Muller. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 30; votos en contra, 39. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición non de lei.
Votamos a Proposición non de lei do Grupo Parlamentario Popular sobre a actuación que debe levar a cabo o Goberno galego co fin de mellorar a investigación e a innovación do sector naval. Cometín un erro antes e pido desculpas. [[O señor Tellado Filgueira pide a palabra.]] Señor Tellado, ¿sobre as emendas? [[O señor Tellado Filgueira pronuncia palabras que non se perciben.]] Non acepta as emendas. Votamos, polo tanto, ao non ser aceptadas as emendas. Votamos. Votación da Proposición non de lei do G.P. Popular de Galicia, por iniciativa de D. Miguel Ángel Tellado Filgueira e sete deputados/as máis, sobre a actuación que debe levar a cabo o Goberno galego co fin de mellorar a investigación e a innovación no sector naval. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 39; votos en contra, 30. O resultado da votación é positivo. En consecuencia, queda aprobada esta proposición non de lei.
Votamos a Proposición non de lei do Grupo Parlamentario da Alternativa Galega de Esquerda sobre a rescisión pola Xunta de Galicia do contrato asinado coa UTE concesionaria do novo hospital de Vigo e a recuperación da súa xestión pública. Xa comentou a señora Solla que aceptaba a emenda. Votamos. Votación do texto transaccionado da Proposición non de lei do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, por iniciativa de Dª Eva Solla Fernández, sobre a rescisión pola Xunta de Galicia do contrato asinado coa UTE concesionaria do novo hospital de Vigo e a recuperación da súa xestión pública. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 30; votos en contra, 39. O resultado da votación é negativo. En consecuencia, queda rexeitada esta proposición non de lei.
E votamos, por último, a Proposición non de lei do Grupo Parlamentario Popular sobre as medidas que debe adoptar a Xunta de Galicia para potenciar a competencia lectora a través da rede de bibliotecas. Non foron aceptadas as emendas. Votamos, polo tanto, a proposición non de lei. Votamos. Votación da Proposición non de lei do G.P. Popular de Galicia, por iniciativa de D. Hipólito Fariñas Sobrino e seis deputados/as máis, sobre as medidas que debe adoptar a Xunta de Galicia para potenciar a competencia lectora a través da rede de bibliotecas. Efectuada a votación, deu o seguinte resultado: votos a favor, 39; votos en contra, 29;abstencións, 1. O resultado da votación é positivo. En consecuencia, queda aprobada esta proposición non de lei. Declaración institucional sobre o Día de conmemoración anual en memoria das vítimas do Holocausto.
Antes de pasar ao seguinte punto da orde do día, os grupos parlamentarios fanme chegar unha declaración institucional sobre o Día de conmemoración anual en memoria das vítimas do Holocausto. Paso a lela. "O 1 de novembro de 2005" –silencio, por favor, estou dicindo que todos os grupos pasaron unha declaración institucional sobre o día de conmemoración anual en memoria das vítimas do Holocausto, dixen que procedía a lela– "a Asemblea Xeral das Nacións Unidas, na súa 42 sesión plenaria, reafirma que o Holocausto, que tivo como resultado que un terzo do pobo xudeu e innumerables membros doutras minorías morreran asasinados, será sempre unha advertencia para todo o mundo dos perigos do odio, o fanatismo, o racismo e os prexuízos. E tamén decidiu esa asemblea designar o 27 de xaneiro como Día internacional de conmemoración anual en memoria das vítimas do Holocausto, todas elas vítimas do nazismo, entre as que se contan tamén galegos e galegas. A Asemblea Xeral rexeitou, e este Parlamento tamén o fai, toda negación, xa sexa parcial ou total, do Holocausto como feito histórico e condenou sen reservas –condena que tamén fai este Parlamento– todas as manifestacións de intolerancia relixiosa, incitación, acoso ou violencia contra as persoas ou comunidades baseadas na orixe étnica ou nas crenzas relixiosas, teñan lugar onde teñan lugar. O Parlamento de Galicia constata coa Asemblea Xeral das Nacións Unidas que o descoñecemento e o menosprezo dos dereitos humanos orixina actos de barbarie aldraxantes para a conciencia humana. O Parlamento de Galicia un ano máis, e de acordo coa letra e o espírito da declaración do 1 de novembro de 2005 da 42 Asemblea Xeral das Nacións Unidas, chama ao Goberno da Xunta a traballar arreo contra os posibles brotes do racismo, xenofobia e discriminacións baseados na orixe étnica ou nas crenzas relixiosas, e aos cidadáns e ás súas organizacións a permaneceren sempre vixiantes para que nunca máis un réxime como o que produciu o Holocausto poida nin asentarse entre nós nin en ningún lugar do mundo. Santiago de Compostela, 27 de xaneiro de 2016" Esta é a declaración. Moitas grazas.
Pasamos ao seguinte punto da orde do día, que se corresponde con interpelacións, tal e como foi anunciado este cambio na orde do día onte. Interpelación de Dª María do Carme Adán Villamarín e tres deputadas máis, do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, sobre a necesidade de modificar a lexislación estatal e autonómica co fin de acadar a prevención e a protección integral contra a violencia de xénero
Para formular a interpelación ten a palabra a señora Adán.
Grazas, presidente. Bo día de novo, señoras deputadas, señores deputados. Bo día, señor vicepresidente. Hoxe é un día onde sentimos rabia, impotencia. Levantabámonos esta mañá e podiamos ver unha nova, polo menos eu fun unha das primeiras que vin, onde unha nena, case un bebé de dezasete meses, pois morría despois de onte ser tirada pola ventá e despois de que a súa nai fora asasinada. Esta realidade, que dende logo creo que todos compartimos como aterradora, e que nos leva a pensar que temos que facer, e que vai, efectivamente, moito máis alá dun termo, que vai moito máis alá dun nome, ten que ir á cerna da cuestión. ¿Que temos que facer diante dunha sociedade machista que ademais provoca violencia machista? Non é este un debate só a respecto dunha cuestión nominal, señor vicepresidente, non só a cuestión de que é feminicidio, senón, efectivamente, sobre a globalidade do problema de que é o feminicidio. Porque dígame se esta mañá vostede non pensou se esta nena asasinada deberiamos de denominalo ou non feminicidio. Vostede sabe que no ano 2015 en Galiza oito mulleres foron asasinadas e dúas nenas. Nós agardabamos que unha vez que se reiniciaran as sesións normais no Parlamento, este período de sesións, pois a secretaria xeral de Igualdade, ou vostede neste Pleno, compareceran para ir un pouco máis alá das condenas, ir un pouco máis alá dos minutos de silencio que compartimos todas e todos e poñer enriba da mesa que facer nesta situación. Eu case teño pudor cando subo aquí e digo que estamos nunha Comisión de estudo, porque levamos case dous anos nunha Comisión de estudo, e para nós isto non é preparar unha oposición nin nada polo estilo. Nós queremos que, efectivamente, se leven adiante medidas. Pero nesa Comisión de estudo eu creo que hai xa algunhas cuestións que seguramente vostede e seguramente a secretaria xeral de Igualdade terán analizado máis polo miúdo. Porque o Goberno galego certo que despois dun asasinato soe facer dúas cousas: unha é condenar e outra é ese chamamento á denuncia, animar á denuncia. E eu quero poñer entre paréntese esa segunda parte, porque poderiamos ver se analizamos un pouco a situación que ocorre coas mulleres que, efectivamente, están en situación de violencia, e para iso simplemente recollamos o dito nesa Comisión de estudo, señor vicepresidente, tanto polo Colexio Psicoloxía de Galicia, coma polo Colexio de Traballadoras e Traballadores Sociais de Galiza, coma polo propio Imelga, coma polas directoras dos centros de información ás mulleres, coma polas directoras das casas de acollida. Por poñer intervencións, sendo todas moi importantes, que mostraron unha radiografía sobre o grande problema que temos en Galicia: que é falta de coordinación de todos os servizos, moita burocratización para mulleres que están nunha situación psicoloxicamente moi vulnerable –polo que están vivindo– e falta de recursos reais tanto nos concellos, os centros de informacións de mulleres, das traballadoras e traballadores sociais, que están saturados, efectivamente, de traballo, coma nos propios xulgados. E despois a sensación que teñen as vítimas de desprotección, de desprotección unha vez que dan ese paso. Como vostede moi ben sabe, e seguro que os deputados e deputadas da Cámara tamén, unha media de catorce mulleres ao día en Galiza denuncian. Pensemos nese número, ollemos, seccionemos este Hemiciclo e pensemos cantas mulleres ao día van presentar a súa denuncia. Esta é unha parte moi pequena das mulleres que sofren violencia machista, estamos falando de entre o 30 % e o 40 % das mulleres que sofren esa violencia machista. Polo tanto, seguramente preguntarán, e, ¿por que non denuncian as outras?, ¿cales son, aínda que escoiten en reiteradas ocasións? Pois miren, segundo a última macroenquisa de violencia de xénero, publicada xustamente polo ministerio, porque non lle dan a suficiente importancia, xa que naturalizaron esa forma de vivir un 44 %, porque teñen verdadeiro medo un 26 % e por vergoña –porque se enteren os seus achegados, os seus familiares, a xente que as rodea, os veciños, os compañeiros e compañeiras de traballo– outro 26 %. Pois cando se supera esa naturalización desa situación, cando se supera o medo e cando se supera a vergoña e se chega a un centro, a unha comisaría ou xa se dá aviso dende un centro hospitalario, ¿que é o que se atopan? O que denominan moitos profesionais unha verdadeira carreira de obstáculos. Nesa situación, despois de superar o medo, despois de superar a naturalización e despois da vergoña, atópanse unha carreira de obstáculos, unha carreira de obstáculos e cunha falta, en moitas ocasións, de coordinación, de recursos, de acompañamento, porque non existe unha figura que acompañe ou que coordine todas esas accións. E iso leva a que en moitas ocasións da orde dun 20 % en Galiza retiren a denuncia. É certo que hai ocasións nas que hai promesas por parte do agresor de que non volverá ocorrer. Tamén coidamos das enquisas que cerca do 30 % cre que van cambiar; parte, evidentemente, da situación psicolóxica é outro 28 %; tamén outra vez do medo, da presión sobre os nenos e nenas, outra parte importante, máis do 20 %; ou por sentirse ameazada outro 20 %. Pense, señor vicepresidente, que un terzo das ordes de protección son denegadas. E non temos, ademais, estudos sobre por que son denegadas, cales son os motivos de que cando unha muller afirma sentirse desprotexida e que necesita unha orde de protección –que en moitas ocasións é un sentimento despois de ter superado todos estes procesos que estou enunciando– se decide que esa percepción que ten esa muller non é correcta e se lle denega esa orde de protección. Iso tamén é un problema que ademais leva a que moitas outras mulleres, diante dese posible escenario, funcionen para non dar ese paso, para non presentar a denuncia e entrar en toda esa carreira de obstáculos de ter que explicar esa situación. De feito, permítame lerlle unhas palabras, moitas mulleres retiran as denuncias porque é unha agonía aguantar un proceso do que nunca saes enteira: "Tes que pasar por un escáner para que decida alguén, que non sabe o que estás a padecer, se mentes ou non; tes que espirte diante dunha xuíz fría ou dun xuíz frío sen ningunha empatía, diante dunha psicóloga, diante dun policía e dun forense, que na segunda consulta non ten o teu expediente, non sabe con quen está a falar; diante das amizades, dos familiares, da xente que non te coñece, e aínda así póñente en dúbida". Xa non podo máis, dicía unha muller vítima de violencia de xénero nunha carta antes de suicidarse. Esta é a realidade que se vive todos os días, e diante disto, das propias traballadoras que nos dicían aquí, nesta Cámara: poucos recursos, chegan tarde. Sabemos que hoxe mesmo ningunha muller pode pedir o salario da liberdade porque a orde está pechada ata que sexa publicada, supoñemos que en marzo, como vén sendo habitual. Non hai eses recursos, non hai esa coordinación, ten que saír o Xulgado de Violencia de Vigo a pedir, a demandar outro equipo psicosocial, axuda, realmente outro xuíz, outra xuíza, e vímolo na prensa, e vostede sábeo perfectamente, señor vicepresidente. E esa é a realidade: as realidades son que as mulleres son asasinadas, non se incrementa a coordinación, non se incrementan os servizos, non se incrementan os recursos, estamos un pouco na situación de máis do mesmo. Eu xa sei que hoxe se aprobou unha iniciativa que onte debatemos aquí proposta polo Partido Socialista. Por iso, a pregunta é a seguinte, ¿que considera vostede que se debe modificar nas leis vixentes para que se poña freo a este masivo asasinato de mulleres que nós denominamos feminicidio? E vostede se me pregunta por que temos este especial interese en introducir este termo, pois porque consideramos que o Estatuto de vítima de feminicidio...
Vaia rematando, por favor.
... non ten nada que ver co estatuto doutras vítimas. Acabo de relatarlle o que é a percepción e a vivencia dunha vítima. ¿Vostede non considera que incluír o carácter social na lei do 2004, a través dun Estatuto de vítima de feminicido, non melloraría a vida das mulleres que sofren violencia de xénero? É concreto este debate, pero ademais de concreto é que afecta a vida de moitas mulleres. Nada máis e moitas grazas.
Moitas grazas, señora Adán. Resposta do vicepresidente e conselleiro de Presidencia, Administracións Públicas e Xustiza.
Moitas grazas, señor presidente. Señora Adán, fixo vostede, efectivamente, un relatorio de cousas que se dixeron nesa Comisión, na que lle vou dicir, ademais, que estou de acordo en que vai agora para dous anos, en xaneiro de 2014, que comezou a súa andaina, e cumpría xa que fose pechando os seus traballos, sen meterlle máis présa da necesaria; pero é certo que conclusións para poder empezar a executalas é necesario telas desde o Goberno, e esa era a razón pola que foi creada esa Comisión parlamentaria, que é certo que foi necesaria que a escoitara moita xente, había moitas testemuñas que era necesario ter en conta. Pero concordo, se é o que lle entendín –porque crin entenderlle iso–, que chega un momento en que é necesario ir pechando eses traballos para poder empezar a executalos, porque son consciente, como vostede, e coñecedor tamén, das cousas que se están dicindo nesa Comisión e da necesidade tamén de ir tomando medidas. Non cabe esperar a que as diga a Comisión, é dicir, non facer nada ata que o diga a Comisión, ¡non!, pero é certo tamén que esa Comisión se creou para ter conclusións efectivas e poder empezar a executalas. Dito isto, eu creo que non está de máis volver empezar. Sempre que comparece un membro do Goberno galego, creo que é obrigado facer, por suposto –xa o fixo vostede–, un recoñecemento a esas oito mulleres e dúas nenas que foron asasinadas o ano pasado, e tamén unha chamada, unha vez máis, e eu creo que é importante e hei de facelo sempre. Vostedes tamén o fan como grupo político, primeiro un recoñecemento, unha expresión pública fronte á sociedade de que hai un absoluto rexeitamento á violencia machista, e despois seguen incidindo moitísimo na necesidade de denunciar. Sabe vostede que das mortes que houbo o ano pasado só había unha denuncia previa, e aínda por riba fora retirada, co cal creo que a denuncia, dicirlles ás mulleres que non dubiden en denunciar se cren que teñen que facelo, é algo que hai que facer sempre. Sabe vostede tamén que non é a solución soamente a das denuncias, porque sete mortes nin sequera tiñan denuncia, pero dende logo se se pode evitar calquera situación incitando ás denuncias, creo que non estará de máis, e nunca sobrará volvelo dicir. Sabe vostede tamén –xa que o facía na súa intervención, pois parábase especialmente no ámbito xudicial– que o propio Tribunal Superior de Xustiza respecto aos dous xulgados específicos de violencia de xénero pediu os informes, e os informes que se aportaron tamén polo poder xudicial din o que din: a competencia é da Xunta de Galicia. E nisto tamén cada un ten que facer as competencias que lle corresponden, e entre todos facer a competencia global. E sabe vostede que hai programación de xornadas neses xulgados. E sabe vostede tamén que eses informes o que din é que neste momento, salvando e tendo en conta que efectivamente hai casos moi graves que se están tratando respecto á carga de traballo, que é unha carga de traballo inferior á que teñen outros xulgados que non tratan algo tan importante como a violencia machista, pero ao respecto e o que se pedía en Vigo era, concretamente, un xuíz de apoio. Sabe vostede que hai un informe que di iso, e sabe vostede que esa é unha competencia que en último caso lle corresponde ao Tribunal Superior de Xustiza de Galicia, e creo que o sabe perfectamente. Estou de acordo, dende logo, ¡faltaría máis! –é o seu dereito e a miña obriga–, en comparecer e que se fale en Pleno, non só en Comisión, e non só na Comisión de Igualdade, da Violencia de Xénero, que segue aí e se manifesta ás veces descarnadamente cunha morte e cun asasinato, pero que aínda que non haxa asasinato a violencia de xénero está aí, e polo tanto que falemos tamén na Cámara de todo isto creo que é bo para todos. Ofrézolle a vontade de consenso, voulle respostar ás preguntas que vostede formula na súa interpelación, por suposto, pero creo que o primeiro é a vontade de consenso, e para iso se creou a Comisión. Creo que esa vontade de consenso tena que haber sempre, e dende logo o Goberno galego vaina seguir tendo. En todo caso, sempre houbo esa vontade de consenso, e sabe vostede que apoiamos a lei estatal do ano 2004, aprobamos a lei autonómica do ano 2007, e vostede agora quere introducir medidas novas, todo o que ten que ver co recoñecemento do feminicidio. Vou falar agora diso, agora tamén lle digo que se todo se basea no consenso para que as cousas se poidan executar, e todo se basea en facer as cousas coa celeridade de sempre, que hai que falar de facer as cousas con celeridade cando estamos falando deste tema, falando dos dous anos que leva a Comisión. Creo que o que temos que facer agora é intentar que todos esteamos de acordo nas medidas que haxa que tomar, e tamén no que ten que ver coas modificacións, sobre a lei do ano 2007, que é o que nos corresponde a nós, aínda con independencia da opinión política que poidamos ter sobre a lei orgánica do ano 2004, que é estatal. Pregúntame se cre o Goberno galego que é necesario modificar a lei estatal do ano 2004. Si, cremos que si, que para iso se fixo a Comisión parlamentaria da que estaba falando ao principio da intervención, para ver o que é necesario modificar na lei do ano 2004 e o que é necesario modificar no ano 2007. Para iso estamos escoitando aos que máis saben, aos que ven todo o que pasa respecto á violencia machista no día a día, e que poden crear as súas conclusións. Polo tanto si, si que se poden facer e para iso son as conclusións, e para iso lle digo que é necesario telas nun tempo razoable. Ademais, creo que é o sentir común de todas as forzas políticas, tamén a nivel nacional respecto da lei do ano 2004. O Partido Popular acaba de dicilo, acaba de dicilo tamén o Partido Socialista, os novos grupos que se constituíron, e acaba de dicilo tamén Podemos, que é necesario cada un –cunhas propostas diferentes– afondar e facer modificacións respecto da lei do ano 2004. Por suposto iso tamén se terá que transmitir ás leis autonómicas, no noso caso á lei do ano 2007. Creo que se fixeron cousas xa, e é que o recoñecemento como vítimas de violencia de xénero dos fillos e fillas que vivan con mulleres vítimas de violencia de xénero iso non existía ata este ano. ¿Que tiña que ter existido bastante antes? Probablemente, pero mire, o certo e verdade é que foi unha modificación legal deste ano, como vostede sabe, a que fixo ese recoñecemento, que era moi necesario, e simplifica e facilita outras moitas medidas. Pregúntame vostede tamén se é necesario modificar, no senso de ampliar, variados criterios para acreditar a situación de violencia machista, dado que se está vivindo unha situación de violencia machista. Si, estou de acordo, tamén, claro que hai que amplialos. Tamén estou satisfeito porque a lei do ano 2007, que insisto que nós apoiamos, permite outros recoñecementos que non son posibles noutras comunidades autónomas. Sabe vostede que para recoñecerlle a unha muller unha situación de violencia machista noutras comunidades autónomas ou ben é por unha resolución xudicial ou non hai nada que facer respecto, por exemplo, á posibilidade de obter axudas económicas para esas mulleres. Aquí hai outras situacións, que non só son as estritas de recoñecemento xudicial, que permiten acceder a esas axudas e, polo tanto, dar un recoñecemento e un principio e un camiño de saída a todas esas mulleres. ¿Pero que hai que amplialo aínda máis? Por suposto, por iso lle digo que é importante ter canto antes as conclusións desas comisións canto antes. Do termo feminicidio, que é un debate que xa tivemos nesta Cámara, se non me engano foi coa señora Acuña, que xa o plantexou tamén, eu vólvolle dicir o mesmo, primeiro imos poñernos todos de acordo, porque é certo que hai moitas opinións que avogan por introducir o termo feminicidio, con todo o que iso supón. Efectivamente, é un termo, porque todas as cousas teñen que ter un nome, pero estamos falando dunha situación moito máis ampla, onde a situación da muller como vítima se amplía moitísimo máis, e polo tanto se amplía o recoñecemento; pero sabe vostede que iso non é pacífico, tampouco. Polo tanto, escoitemos, creo que é unha boa ocasión, agora que estamos a piques –iso agardo– de rematar os traballos da Comisión, para que nesa Comisión vaian todos os expertos e digan, coas consecuencias que ten, ¿por que non introducir –insisto– unha verba nada máis, non introducir un termo, non introducir unha serie de situacións, e, polo tanto, tomar unha serie de medidas, ver se o recoñecemento do feminicidio, como tal e con todo o que iso supón, é acaído ou non é acaído? Eu xa lle digo que a miña opinión é que, polo menos, se discuta e a ver ás conclusións que chegamos, porque sabe vostede, coma min, que non é, nin moito menos, unha discusión pacífica, e todos os que discuten sobre ese tema están a favor de protexer as mulleres, canto máis mellor, para que non sufran violencia machista. Creo que xa non sae agora mesmo o que fai referencia respecto dos dereitos da muller en canto a posibles situacións de violencia e tratados internacionais, e estase dando unha porta aberta para que ese recoñecemento poida ser máis amplo, pero non pasa nada por discutir se hai que considerar este termo; desde o principio non había que consideralo. Polo tanto, metamos este tema no plan de traballo da Comisión, e saquemos as conclusións canto antes. Polo demais, xa lle digo, que pouco máis hai que aportar respecto do que vimos dicindo sempre. Claro, señora Adán, que hai cousas que mellorar, claro que a coordinación sempre é necesaria, claro que os recursos nunca van ser abondos; pero creo que se fixeron cousas moi importantes durante estes anos, creo que todo o ben das leis que entre todos aprobamos por consenso, por referirme ás dúas últimas, ano 2004 e ano 2007. E claro que se seguimos avanzando sen politizar as cousas, sen discutir máis alá do que haxa que discutir, que son moitas cousas, pero sen pensar que ninguén ten a razón nun problema que é de todos, é cando obteremos resultados e cando poderemos facer cousas, e cando ao final poderemos dicir algún día ogallá que acabamos con este problema que nos avergoña a todos. Moitas grazas.
Grazas, señor vicepresidente. Réplica, señora Adán.
Mire, señor vicepresidente, non é botarlle a culpa á Comisión de Igualdade, que non vai ser unha variña máxica, iso é imposible. Vostede xa sabe perfectamente cales son as comparecencias que alí hai, pode escoitalas, seguro que ademais xa as coñece, e sabe perfectamente que, por exemplo, as traballadoras sociais alertaron xa en xaneiro de 2015 –é dicir, hai un ano exactamente– da vitimización secundaria que sufrían as mulleres vítimas de violencia machista. Hai un ano saíu nos xornais e falamos xa diso aquí nesta Cámara, así é que vostede e a secretaria xeral de Igualdade coñecen perfectamente como as traballadoras que están día a día coas mulleres que sofren violencia de xénero alertaron de que hai vitimización secundaria. Entón a pregunta é, unha vez coñecido iso e sen necesidade de ter o ditame da Comisión, ¿vostede que mecanismos puxo en marcha para evitar esa vitimización secundaria? Ademais está aquí o conselleiro responsable dos Servizos Sociais, e as propias traballadoras sociais alertaron desa vitimización secundaria.a ¿Por que? Porque chegan e teñen meses de atraso para esa primeira cita coas traballadores sociais, porque teñen problemas co plan de vivenda, porque teñen problema cos informes para despois, segundo a propia Lei de violencia, poder atopar un traballo, porque teñen problemas coas axudas económicas como o salario da liberdade, que está pechado durante uns meses ao ano, que puidera estar operativo doce meses. Entón, iso vostede xa o sabe, e tamén vostede sabe que nesa Comisión existe un problema de coordinación cando as mulleres presentan unha denuncia. A pregunta é, ¿que medidas puxo en marcha durante o ano 2015 para mellorar esa coordinación unha vez que se pon en marcha a denuncia? Porque vostede é o responsable de xustiza, e aínda que entendo o marco competencial, vostede que é Goberno galego, tamén pode mostrar que é necesario que efectivamente se amplíen os servizos de xustiza dende os xuíces aos equipos psicosociais. Pero é que vostede é o responsable do Imelga, e a propia directora do Imelga nesa Comisión falou da escaseza de traballadores e traballadoras que tiña o Imelga. E despois saíu recollido en moitos informes sobre a necesidade de que o Imelga axilice os informes, para que naquilo que é da súa competencia vostede poida actuar, e o que non sexa estritamente da súa competencia –como responsable de políticas de violencia de xénero– si que pode, seguramente, facer un informe, coller un teléfono e mostrar que é necesario redobrar os traballadores dos xulgados de violencia de xénero en Galicia e tamén dos xulgados mixtos. Mire, a denuncia, efectivamente, é algo que reiteradamente poñemos enriba da mesa, pero a denuncia ten un problema fundamental, que é o que nós queremos levar a debate. Non ten acompañando mecanismos sociais, de índole social, que permitan que esa muller estea acompañada psicoloxicamente e economicamente, se fora o caso, en materia de vivenda, e que se sinta protexida polas Forzas e os Corpos de Seguridade. E ese é o problema que reiteramos, e que segue ocorrendo, por iso este é un debate que iniciamos a respecto de cambiar o Estatuto de vítima de fiminicidio e de cambiar as leis, e de incluír ese carácter social, e de entender que é un problema global, non soamente penal, e que ademais non se vai arranxar polo ámbito da denuncia. Pero mire, é que ademais vostede é o vicepresidente e coordina un Goberno, no cal, por exemplo, en materia de educación non se dá esa prevención, non se inclúen en todos os centros educativos, como unha materia transversal, nin tan sequera como charlas. En sanidade, o outro día aínda nos dicían como en moitos centros descoñecían os protocolos en violencia de xénero os propios profesionais da sanidade. Non por culpa deles, dende logo, senón por falta de formación, falta de formación do persoal dos xulgados, que vostede sabe que é unha das cuestións máis demandada. Hoxe debatemos unha iniciativa na cal se facía referencia ao informe de Nacións Unidas sobre a situación da igualdade no Estado español, e onde hai un apartado concreto sobre a violencia contra as mulleres,...
Vaia rematando, por favor.
...que marca moi claro que non houbo avances, que estamos no mellor dos casos absolutamente estancadas e estancados, señor vicepresidente, e o seu departamento é un exemplo. Nin un programa novo diante desta situación, nin unha liña de traballo nova, ningún recurso novo, ningún programa novo, e non hai nova coordinación. No mellor dos casos estancadas e estancados. No peor dos casos, como lle escoitei ao final, facendo esa alusión a que case podemos, a que imos ver se entre todos e todas hai consenso. Non, señor vicepresidente, vostede é o responsable, ten ese departamento, poña o seu departamento a traballar na loita contra a violencia de xénero. E unha recomendación humilde, pero polo menos cando fale de violencia de xénero utilice a linguaxe inclusiva: non os expertos, aínda que sexa un pouco difícil as e os expertos e expertas. Nada máis e moita grazas.
Grazas, señora Adán. Turno de peche, señor vicepresidente e conselleiro de Presidencia, Administracións Públicas e Xustiza.
Moitas grazas, señor presidente. Moi ben, señora Adán, así é que fronte á proposta de consenso dime vostede que non lle fale de consenso nestes temas, que me poña a traballar. Estou traballando, lamento non ter o consenso pola súa parte, ¡sería moito máis fácil! [[Aplausos.]] Pero bueno, xa vexo que non podo esperar consenso, e temos que traballar nós pola nosa parte. Non se preocupe que traballaremos, porque é un tema que nos preocupa, e moitísimo. Que me diga vostede que non se ten feito absolutamente nada, supoño que dende que vostede era responsable non fixemos nada, supoño que nos dirá que repetiamos os seus programas. Eu, como lle dicía, apoiabámolos; bueno, vostede dixo que non se fixo absolutamente nada. Dende o ano 2009, xa van sete anos, unha de dúas, ou dío –perdoe que llo diga en termos parlamentarios– a mala fe, ou é que non está moi enterada do que se está facendo, señora Adán, unha das dúas cousas. Porque que me diga que en sete anos non se ten avanzando grazas a todos neste tema, a pesar de que agora sete anos despois nos di vostede que non esperemos consenso da súa parte, que o que ten que facer o Goberno é traballar, como se este fora un tema que depende dunha orientación política e non depende do que propoñen os demais. Eu non lle botei as culpas á Comisión de Igualdade, o que digo é que é un instrumento útil, é unha ferramenta que nos ten que servir. Vostede dixo que non, que o que ten que facer o Goberno é facer as cousas e a Comisión que vaia polo seu lado e que remate cando remate. Iso lle entendín, polo menos, e creo que falou bastante claro para que lle entendera todo o mundo, e creo que non son o único que lle entendín iso, señora Adán. Laméntoo de verdade, laméntoo de verdade, porque sigo pensando que no consenso e na non politización, e en non botarnos as culpas os uns aos outros estaría en gran parte a solución deste problema. E, claro, e despois é ter os datos e enterarse realmente do que se está facendo. Mire, señora Adán, vostede non sabe, teño aquí unha lista –que podía ser moito máis extensa, pero teño menos de cinco minutos que me quedan nesta interpelación– para dicirlle as cousas que se fixeron dende o ano 2009. Supoño que vostede sabe algo da Rede de entidades locais contra a violencia de xénero, que supón implicada. Oia, pois, ¿por que non o fixeron vostedes se se trata de algo tan sinxelo como implicar os concellos, que son os primeiros que moitas veces detectan as situacións para que saiban o que teñen que facer, como orientar as mulleres e poñer os recursos alí onde se necesitan en primeira instancia? ¿Por que non falamos das mesas locais de coordinación, que é un paso máis respecto desta rede local, para que todos esteamos coordinados, os concellos coas institucións superiores? ¿E por que non participan niso? Eu agradezo a moitos alcaldes e alcaldesas do BNG que –en cambio si que están máis enterados que vostede– participan en todo isto. ¿É unha medida banal persoarse nos casos de violencia de xénero con resultado de morte? ¿Por que o tivo que facer esta Xunta de Galicia? ¿Por que non o fixeron vostedes? Iso é moi importante, dende o punto de vista do simbólico que iso supón por implicación, e despois porque non é o mesmo estar que non estar nun proceso de violencia de xénero con resultado de morte. O Plan integral de formación e igualdade de violencia de xénero, é que ten que ser un plan integral, ten que estar implicado todo o mundo. Pero, claro, se me di que a formación vale de pouco, que a coordinación vale de pouco e que o consenso non vale de nada, ao mellor este plan integral non vai a ningunha parte. O Observatorio Galego de Violencia de Xénero creámolo nós, sería necesario. Vostedes crearon moitos observatorios deste tipo, pero non un observatorio..., debe ser que non merecía a pena. As axudas económicas. Mire, oia, con vostedes tamén se interrompían durante un prazo, pero é que encima despois tardaban moitísimo máis en pagar. Chegaron a tardar, señora Adán, sen problemas orzamentarios –como si os tivo este Goberno durante anos por insuficiencia de recursos, nunca para as axudas, que sempre as houbo–, chegaban a tardar, igual que a quenda de oficio, cando se atendía a mulleres por violencia de xénero, catro, cinco e seis meses. ¿Sabe cal é a media agora desde que hai a resolución? Un mes ou mes e medio. Esa é a diferenza, que vostede non se acorda do que facían e eu téñollo que recordar aquí cando me di que o consenso non vale de nada e que nos poñamos a gobernar. Pois nós nisto tamén gobernamos, señora Adán, lamento que non o fixeran vostedes. Fálame dos equipos psicosociais, ¿pero é que non sabe que os aumentamos en practicamente todas as cidades? Non o sabe, señora Adán, e podo lerlle exactamente os datos: "O pasado ano 2015 reforzáronse con dous novos equipos na Coruña, dous en Santiago, un en Lugo e un máis en Pontevedra. Equipos psicosociais, precisamente, porque sabiamos que eran insuficientes, non eran dabondo, e seguen sen selo, e esperamos seguir facéndoo"; pero os que os reforzamos fomos nós. Nos xulgados de violencia de xénero, todos os xulgados –tanto os específicos coma os compatibles–, teñen prolongacións de xornada. O problema sabe vostede que non é tanto do persoal coma da axuda que reclama unha xuíza, en concreto, a de Vigo. Dígoo porque saíu na prensa tamén. E hai un informe –xa llo dixen na primeira parte da intervención– onde o Tribunal Superior de Xustiza –que eu polo menos penso, vostedes a veces acusan os xuíces e xuízas de falta de formación, de falta de sensibilidade, eu creo que actúan con obxectividade neste tema– dixo que non era necesario, cando menos nese momento, o reforzamento. A Xunta de Galicia si que está facendo reforzamento con prolongacións de xornada, e iso foi o que nos pediron os traballadores. Polo tanto, señora Adán, se vostede volve insistir –e laméntoo de verdade– en dicir que isto é unha cuestión de goberno, que nos dediquemos a gobernar e que vostedes non teñan por que consensuar cousas con nós, estanse equivocando. ¡Malia que esa equivocación a paga a xente vítima, as mulleres, que non teñen por que! Moitas grazas.
Grazas, señor vicepresidente. Pregunta de D. Javier Dorado Soto e dous deputados/as máis, do G.P. Popular de Galicia, sobre a valoración da Xunta de Galicia respecto do proceso da posta en marcha efectiva da Área metropolitana de Vigo, así como das reunións mantidas cos alcaldes deste ente
Para formular a pregunta ten a palabra o señor Dorado. Déanlle voz ao escano do señor Dorado.
Grazas, presidente. Moi bos días, señor vicepresidente. Hai catro anos esta Cámara do Parlamento de Galicia aprobaba a Lei da área metropolitana de Vigo, unha lei que puña unha área cidadá –como é no caso da área de Vigo– de máis de 500.000 habitantes nun mesmo marco de xestión que está estendido por toda Europa, e que neste caso igualaba Vigo con outras áreas importantes de cidades europeas limítrofes de España, pero tamén doutros países europeos. Esta lei, aprobada nesta Cámara por maioría absoluta, foi unha lei que non se puxo en marcha polo simple bloqueo do alcalde de Vigo. Un señor ao que non lle interesaba a posta en marcha da área metropolitana e que agora, tras as eleccións municipais, [[Murmurios.]] parece ser que xa lle interesa e agora si quere colaborar. A este grupo parlamentario a Lei da área metropolitana de Vigo, a posta en marcha da área metropolitana de Vigo, interesáballe antes, agora e despois. Interésalle sempre, porque é unha lei que vai mellorar os servizos para os cidadáns e é unha lei que vai poñer en marcha novas maneiras de coordinar e de complementar servizos entre diferentes concellos, neste caso na área de Vigo. [[Murmurios.]] Parece que nos últimos meses houbo contactos importantes entre a Xunta de Galicia cos alcaldes da área. Gustaríanos saber, ¿en que momento se encontra agora mesmo a posta en marcha desta área?, ¿que conclusión saca dos contactos mantidos cos concellos durante os últimos meses?, ¿e que conclusións ten tamén da reunión mantida o pasado 19 de xaneiro con todos os alcaldes e cales son as conclusións que puxeron en marcha da mesma? Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Dorado. Resposta do vicepresidente e conselleiro de Presidencia, Administracións Públicas e Xustiza.
Moitas grazas, señor presidente. Pois, señor Dorado, da área metropolitana levamos falando dende o ano 1999. A Declaración de Soutomaior empezou cunha boa idea, viña da base dunha mancomunidade que naquel momento funcionaba, e, polo tanto, pensaron que, por moitas razóns –e sobre todo polo que supoñía Vigo e os outros trece concellos que conformaban o contorno metropolitano–, había que dar un paso máis; que se agora é novidoso, imaxínense o que era no ano 1999. Dende entón moitas son as vicisitudes, moitas son as propostas. Efectivamente, hai unha lei aprobada neste Parlamento despois da presentación de máis dun proxecto de lei, dependendo dos períodos parlamentarios. E, bueno, o certo e verdade é que esa lei, estando aprobada–dígoo porque o feito de que haxa agora unha lei facilita moito as cousas–, non é o mesmo reformar unha lei que ter que facer unha lei nova. Temos esa lei, creo que foi unha boa idea e unha boa iniciativa aprobala, aínda que despois non arrancou. E tamén é certo que o alcalde de Vigo na audiencia que tivo co presidente da Xunta no mes de xullo do ano pasado propuxo que, bueno, o mesmo que non estaba de acordo con que funcionara naquel momento, estaba de acordo con volver intentalo no mes de xullo do ano 2015. A Xunta, como sempre, estivo de acordo en que houbera a área metropolitana, dixo que si e que sen ningún problema, e que estabamos dispostos a contemplar as modificacións que foran necesarias para iso, para que funcionara, porque o que nos interesaba, o que nos interesa e o que nos vai seguir interesando é que funcione. A partir de aí sabe vostede cal foi o camiño seguido. O Concello de Vigo, por man do seu alcalde, presentou dúas posibles modificacións: unha baseada na área metropolitana de Barcelona, cunha adaptación máis ou menos ao que podía ser a zona de Vigo, e a outra era unha modificación sobre a lei que xa existía. E o que fixo a Xunta de Galicia, o que anunciou que ía facer, foi o que fixo e o que estivemos facendo, que foi coller os dous textos, e que, por certo, tiñan dúas cousas fundamentais; primeiro, ningún dos dous falaba dun ámbito máis grande que o de catorce concellos, ningún dos dous –propostas do alcalde de Vigo–, e pedían unha maior representatividade para Vigo respecto daqueles que consideraban que había, é dicir, pedían vinte e catro na asemblea metropolitana, que eran os que había na lei que estaba aprobada. Polo tanto, pois o que lle dixemos ao alcalde é que o Concello de Vigo e que esa representatividade, que non lle parecía ben e á que aspiraba a máis, xa estaban na lei. Dígoo porque é significativo polo tema que supuxo despois toda a discusión sobre a representatividade, xa estaba o que pedía o alcalde de Vigo na lei desde o principio. A partir de aí falamos con todos os concellos, todos os concellos fixeron as súas aportacións e chegamos á reunión do pasado 19 –paréceme que foi– cunha serie de temas que había que fixar. E aínda que algún está sen fixar, o principal é o do transporte, pero ten tamén que falar de gobernanza, hai que acabar de completar o financiamento, e hai que, sobre todo, fixar o tema do transporte. Saben vostedes que o clima que houbo alí e o acordo xeral é que todo iso é superable, que de todo iso podemos falar e chegar a acordos. E eu ao que agardo agora é a que vaiamos rápido –hai unha reunión a semana que vén– e a que sexamos capaces de cumprir o compromiso e o desexo de todos,...
Grazas.
...que é que haxa a área metropolitana nesta lexislatura. Moitas grazas.
Grazas, señor vicepresidente. Réplica. Señor Dorado.
Grazas, presidente. Bueno, vista a proposta do alcalde de Vigo que tanto se queixaba da representatividade da cidade, que resulta que é a mesma que propón agora, e visto que as dúas propostas que fai manteñen a proposta inicial dos catorce concellos, e tendo en conta tamén que a propia lei xa inclúe a posibilidade dunha ampliación do ámbito territorial, consideramos oportuno que esta lei comece a súa tramitación e a súa posta en marcha co plantexamento inicial de catorce concellos. Evidentemente, coa posibilidade de que se poidan ir engadindo outros concellos co paso do tempo. Como comentaba vostede, é certo que a preocupación maioritaria dos cidadáns da área metropolitana de Vigo se centra no ámbito competencial do transporte. Iso non conleva que sexa unicamente o esforzo e a transferencia competencial que deban facer os concellos, a deputación e a Xunta, porque son moitas as competencias e deben levarse a cabo todas. Pero é certo que o tema do transporte está a centrar gran parte das preocupacións e gran parte dos problemas na súa posta en marcha. Nós consideramos que é fundamental que esta transferencia de competencias tamén inclúa o transporte urbano de Vigo. Porque, dende logo, sen o transporte urbano de Vigo está a faltar unha das pezas singulares das que se poden beneficiar todos os cidadáns que se movan polos diferentes concellos da área. Por iso a nós nos gustaría facer fincapé nesta cuestión, saber que o mimbre desta área, desta lei, é un mimbre moi importante no que podemos traballar e no que podemos poñer en marcha nuns meses esta área metropolitana se conta coa colaboración de todos. E, por suposto, este grupo vai colaborar. E facerlle unha última pregunta, que é, ¿cando vai ser a próxima xuntanza cos alcaldes e que obxectivos se plantexa arredor dela? Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señor Dorado. Peche. Señor vicepresidente.
Señor Dorado, xa o dixen, a semana que vén vai haber unha reunión monográfica sobre o tema do transporte, porque é certo que foi o que suscitou máis dúbidas na xuntanza que mantivemos o día 19. É certo que o que percibín alí é que os representantes municipais non teñen ningunha dúbida –e á parte xa o dixeran outros representantes sectoriais que non eran políticos: xente do sector do transporte, do comercio e da hostalería–, o transporte ten que formar parte medular da área metropolitana. É que non se concibe que a competencia, onde máis se vería a utilidade dunha área metropolitana, sexa a competencia que hai que dar para fóra. Outra cousa son os termos, o alcance e como se defina iso; para iso vai ser a reunión, e as que fagan falta, que esperemos que sexan rápidas. Por iso xa está a Dirección Xeral de Mobilidade recadando datos esta semana para poder chegar alí cun plantexamento de por onde podemos tirar. E eu espero que siga ese espírito de consenso sobre a base de que a Xunta de Galicia, o mesmo que lle está ofrecendo ao resto do territorio galego, sen ningunha dúbida, llelo vai ofrecer a Vigo e á súa área metropolitana. Tendo en conta, ademais, as especiais características que tería que a competencia do transporte se xestionara dende un ámbito metropolitano, que non é o mesmo que xestionalo –somos conscientes– dende os plantexamentos que se están facendo agora. Por iso iremos con todos eses datos, para iso é esa reunión. E eu agardo que se todos estamos de acordo en que o transporte ten que ser a liña medular, é máis, o que lle interesa especificamente é case en exclusiva. Eu estou seguro de que logo serán máis cousas, pero algúns alcaldes e alcaldesas alí dixeron que o que máis lles interesaba da área metropolitana era o transporte. A nós interésanos que haxa a área metropolitana, por iso intentaremos favorecer que se peche un acordo, pero ao final serán os concellos os que teñan que pechalo; que se peche tamén o tema da gobernanza, unha vez que Vigo ten claro que ten que ter unha preposición preponderante, nunca o discutimos; que quede claro tamén o financiamento das competencias; e que entre todos sexamos capaces de sentirnos orgullosos de que algo que non é nada fácil de facer se fixo entre todos a pesar de que a algúns parece que non lles gusta demasiado, nin sequera agora. [[Murmurios.]] Moitas grazas.
Grazas, señor vicepresidente. Interpelación do G.P. dos Socialistas de Galicia, por iniciativa de Dª María Carmen Gallego Calvar e dous deputados/as máis, sobre o desenvolvemento en Galicia da Lei de promoción da autonomía persoal e atención ás persoas en situación de dependencia
Para formular a interpelación ten a palabra a señora Gallego.
Moitas grazas, señor presidente. Bos días, tardes xa, señoras e señores deputados. Señor conselleiro de Política Social, como seguro que lembra, no mes de outubro do pasado ano –a poucos días de que vostede tomara posesión como conselleiro de Política Social– interpeleino sobre a situación da Lei de dependencia en Galicia. E eu creo que ambos coincidimos en que o diagnóstico era malo, a situación da aplicación da Lei de dependencia en Galicia, dende logo, non é para presumir, porque somos das comunidades autónomas coa lista de espera máis alta, somos das comunidades autónomas co gasto medio por habitante máis baixo, somos das comunidades autónomas que temos máis grandes dependentes sen atender. E todas as ratios, con respecto a ditames, con respecto a solicitudes e con respecto a persoas beneficiarias en relación coa poboación, están por debaixo da media estatal. Polo tanto, temos un grave problema coa aplicación da Lei de dependencia en Galicia, que vén derivada de dous motivos, ao noso xuízo. O primeiro, de que o Goberno galego non exerce debidamente as súas competencias e non reclama do Goberno do Estado a financiación suficiente para levar a cabo o efectivo cumprimento da Lei de dependencia, seguramente froito de que tanto o Partido Popular no Goberno de Galicia coma o Partido Popular no Goberno de España ata a data non crían no desenvolvemento pleno desta lei, e por iso frearon a súa posta en marcha mesmo con recortes drásticos que acabaron, por exemplo, coa cotización das persoas coidadoras, ou que atrasaron a entrada no sistema dos dependentes moderados ata xuño do pasado ano, como vostede sabe. Por unha banda, insisto, nesta falta de reclamación do que son as competencias propias e do que son os dereitos de Galicia como Comunidade Autónoma en canto a transferencia de recursos, nós temos avaliado que o Goberno central lle debe a Galicia arredor de 111 millóns de euros en cumprimento dos niveis mínimos acordados no seu día, e iso non se está reclamando por parte do Goberno galego. E, pola outra, pois por esa coincidencia política en non crer na aplicación desta lei e en ir desmontándoa a cachiños, por non atreverse politicamente a tomar a decisión de derrogala no seu día. Ben, pois estas dúas decisións políticas deron froito, por exemplo, a ese decreto –do que tamén lle falaba naquela comparecencia– de reavaliación das persoas dependentes, aquelas que xa tiñan concedida unha prestación, aínda que moitas delas non as estaban desfrutando, e o que introduciu foi maiores copagos para esas persoas usuarias e que, en moitos casos, algunhas delas deixaran de estar no sistema da dependencia. A situación a 30 de decembro de 2015, e cos datos do Imserso, polo tanto estatísticas oficiais, din que en Galicia temos 41.823 persoas beneficiarias, moi por debaixo –como dicía– da porcentaxe media estatal. E persoas beneficiarias con dereito a prestacións 65.495; é dicir, unha lista de espera a 31 de decembro de 2015 de 23.672 persoas, e só se incorporaron ao sistema durante o ano 2015 2.819 persoas. Temos o posto catorce, atribúennos os directores sociais a nivel estatal o posto catorce no desenvolvemento do sistema, o terceiro pola cola, por dicilo doutro xeito, e temos once, nada menos que once indicadores por debaixo da media estatal en cobertura do sistema de atención, en listas de espera, en prazas residencias públicas, en axudas a domicilio, en teleasistencia, en fogares e centros de convivencia, en prazas residenciais e centros diúrnos e ocupacionais, etc., etc., etc. Esta é a situación. Diante disto, vostede fixo un anuncio naquela comparecencia, que xa o fixera o presidente Feijóo no debate do estado da Autonomía, e que volveron reiterar no debate dos orzamentos para o ano 2016. E o anuncio era que eran conscientes da situación, que ían revisar algúns dos copagos e que ían atender no ano 2016 10.000 novas persoas dependentes. Eu negueille a maior e sígolla negando hoxe; díxenlle que era imposible, matematicamente, coas cifras que tiñamos xa enriba da mesa, dos orzamentos para 2016, que vostedes atenderan a 10.000 persoas no ano 2016, salvo que aceptaran vostedes algunhas das emendas que presentaba o Grupo Socialista, entre outros, para incrementar os orzamentos dedicados ao cumprimento da Lei da dependencia. Díxenlle que iso non podía ser se se mantiña o gasto público por persoa dependente, que se viña mantendo dende o ano 8 hacia aquí, e vostede dixo que si, que ían cumprir con esas 10.000 persoas. Eu advertinlle que era bo non facer trampas neste xogo. Bueno, pois os orzamentos de 2016 xa están definitivamente aprobados. Efectivamente, vostedes non aceptaron nin unha soa emenda dos grupos da oposición, ningunha do Grupo Socialista relacionada coa Lei de dependencia. Temos constatado a día de hoxe –como lle dicía antes– que o ano pasado só se incorporaron ao sistema 2.819 persoas e temos constatado a día de hoxe que, numericamente, e tendo en conta o nivel de custo do sistema da dependencia por persoa atendida ata o de agora, é imposible atender a máis, apurando moito, de 3.500 persoas novas no ano 2016. Salvo que, señor conselleiro, se faga trampa. E isto é o que acabamos de descubrir. Teñen vostedes en marcha dende mediados de decembro unha instrución da Secretaría Xeral de Política Social, data do 16 de decembro, unha instrución a todo o persoal da Consellería de Política Social na que se di que se cambia todo. E que se cambia todo quere dicir que cando a Lei de dependencia e toda a lexislación que desenvolve posteriormente esta lei dicía que as libranzas eran un recurso non principal, senón accesorio doutros, e que o que había que primar por riba de todo eran os servizos públicos, é dicir, crear prazas en centros residenciais, en centros de día, teleasistencia, etc., etc., cando se dicía que os servizos tiñan que primar por encima das libranzas, e vostedes no decreto do ano 2012 restrinxen as libranzas unicamente ás que xa viñan concedidas con anterioridade, ou ás persoas menores de idade, ou ás persoas maiores de 90 anos –non me deixará mentir, está no decreto de 2012–, agora a Consellería de Política Social cambia os criterios que veñen rexendo no desenvolvemento da Lei da dependencia dende a súa implantación tanto no Estado coma en Galicia e opta por conceder masivamente libranzas, ¿para que? Para sacar, efectivamente, a 10.000 persoas da lista de espera. ¡Ah!, pero, ¿cal é a contía desas libranzas, señor conselleiro de Política Social, que se conceden?, ¿cal é esa contía?, ¿50, 60 euros ao mes para pensións de 600 ou 700 euros?, ¿como máximo 90 euros ao mes? ¿Esas son as contías que vostedes van investir nos próximos anos para que esas 23.672 persoas que aínda hoxe están na lista de espera en Galicia saian desa lista de espera? Claro, así o ano que vén poden quitar desa lista de espera a 10.000 persoas, incluso máis, porque curiosamente dende o ano 2010 viña paulatinamente diminuíndo no orzamento a contía dedicada a libranzas. E se no ano 2010 a contía dedicada a libranzas era de 96,9 millóns de euros, en 2011 de 92, en 2012 de 98, en 2013 de 76, en 2014 de 73 e en 2015 de 57, curiosamente neste ano hai un pequeniño incremento para libranzas de 3,36 millóns de euros que dá arredor de 336 euros por persoa, e para esas 10.000 persoas que vostedes queren sacar do sistema. Así que, señor conselleiro, a trampa está descuberta, 10.000 persoas no sistema a razón de 50 ou 60 euros ao mes, ¿esa é a aplicación da Lei de dependencia que vostedes queren implantar en Galicia?, ¿esa é a súa aposta polos servizos públicos, señor conselleiro? Lembre vostede que cada vez que se crea unha praza pública para atender as persoas dependentes, tamén se estaban creando oportunidades de emprego para o terceiro sector, oportunidades de emprego que eran as que estaban previstas no espírito e na filosofía da Lei da autonomía persoal, que para iso, entre outras cousas, foi creada, para dar garantía de dereitos ás persoas con pouca autonomía persoal ou con dificultades de autonomía, pero tamén para crear unha oportunidade de emprego, precisamente nese sector. E vostedes o que están facendo con esta resolución é, primeiro, cambiar radicalmente os criterios e os obxectivos da Lei de dependencia, volver a un sistema de libranzas, en vez de seguir creando prazas públicas...
Remate, por favor.
...e dar axudas miserentas, de 50 ou 60 euros ao mes, a persoas que necesitan que alguén as atenda e que lles garantan os seus dereitos. Por certo, están resolvendo aínda a día de hoxe libranzas que se solicitaron no ano 2009, ¡nada menos!, no ano 2009, este é o cumprimento da Lei de dependencia...
Remate.
...do Partido Popular. Agardo a súa resposta, señor conselleiro.
Grazas, señora Gallego. Resposta do conselleiro de Política Social.
Moitas grazas, señor presidente. Señorías, dende a creación da Consellería de Política Social, hai algo máis de tres meses, estamos traballando no obxectivo de que a maior marxe orzamentaria que nestes momentos existe na Xunta de Galicia se vexa reflectida na atención ás persoas que máis precisan o noso apoio, como é o caso que motiva esta interpelación sobre os nosos dependentes. En definitiva, a nosa aspiración non é outra que contribuír á mellora da calidade de vida desas persoas. No momento actual, cos datos xa cerrados por parte do Estado, datos que puxo de manifesto a señora Gallego, case dous terzos, en concreto o 63 % da poboación recoñecida con dependencia en Galicia, ten a axuda que precisa e pode desfrutar do seu dereito. Pero, dende logo, non se trata de vir aquí para retorcer estatísticas, de mirar onde imos un pouco por debaixo da media, onde imos un pouco por riba, de congratularnos das melloras con respecto ao que existía no ano 2009, que é algo que escoitei tamén en moitas ocasións. Estamos aquí falando dun terzo de persoas que deberan ter o dereito e que neste momento non o teñen, non desfrutan do mesmo. O importante, polo tanto, non é que teñamos en Galicia o 63 % de persoas con dereito recoñecido desfrutando ese dereito, senón que o importante é o que nos queda por diante e o que nos queda por facer. O obxectivo témolo claro, e unha vez que se ten claro o obxectivo ten que ter reflexo orzamentario, porque do contrario estariamos facendo política social gratuíta, que é anunciar cousas que despois non imos pagar. Dentro do obxectivo orzamentario, señora Gallego, non soamente están os orzamentos, senón que está a propia política financeira e a maneira de xestionar o orzamento, o deste ano e de anos sucesivos. Polo tanto, xa digo que non vou entrar no batiburrillo de cifras –se quere tamén o podemos facer–, pero os grandes números xa se coñecen. Atendemos acerca de 42.000 persoas, o 63 %. O obxectivo marcado en sede parlamentaria son 50.000, polo tanto incrementar a ratio de atención este ano ao 75 %. E, polo tanto, non estar á cola das comunidades, senón estar por riba de todas as comunidades en atención á dependencia. Ese é o obxectivo do Goberno e ese é o obxectivo da Consellería de Política Social. As melloras son fundamentais dende o punto de vista do funcionamento do sistema: unha nova ferramenta informática que permite a xestión integral de todo o proceso da dependencia; un mapa de procesos simplificados para todos os profesionais que traballan no recoñecemento e na avaliación do dereito ás accións de formación específicas para os nosos traballadores, para coidadores e para profesionais; unha normativa específica das máis avanzadas de todo o Estado; o módulo extranet para concellos, que permite compartir información sobre o estado de tramitación administrativa dos expedientes, de solicitudes de valoración e recoñecemento; o programa de asignación de recursos; o teléfono de información, o 012; a nova carteira de servizos de atención a persoas en situación da dependencia; a estratexia para a prevención e detención precoz da dependencia en Galicia co horizonte 2020; e a mellora da coordinación cos concellos e a mellora da coordinación coas entidades do sector, para xuntos conseguir que ese obxectivo fixado parlamentariamente sexa un obxectivo que chegue a todas as familias. Polo tanto, contestando ás preguntas que se fan con toda claridade na interpelación, queremos, tal e como dixemos, aumentar a ratio de atención ao 75 %, superar en Galicia a media do Estado. Queremos superar a maior parte de comunidades autónomas en atención á dependencia. En canto a se imos reclamar do Goberno central máis investimentos, a pregunta é ben sinxela: si. Nunca deixaremos de facelo, facémolo co Goberno central do Partido Popular e farémolo con calquera tipo de Goberno. Mire, o obxectivo da lei era 50 % de financiación do Estado e 50 % de financiación das comunidades. Tamén lle vou dicir outra cousa, porque tampouco é que teña mudado tanto o comportamento duns gobernos e doutros gobernos. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Voulle dar o dato, voulle dar o dato. Xa dicindo que nin o Goberno do Partido Socialista cumpría, o central, nin cumpría o Goberno do Partido Popular central. Pero voulle dar o dato para non magnificalo. Mire, no ano 2011, con moitos menos recursos que se gastaban por parte do Goberno central e por parte das comunidades autónomas, había un 25-75. Vostede, a ver, non me retorza estes datos, que utilizo ben poucos. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] 2015, 22 % o Goberno do Estado, 78 % Goberno da Comunidade Autónoma. Polo tanto, nin cumpría o anterior Goberno nin cumpre este Goberno. Polo tanto, toda a disposición a exixir dende Galicia o cumprimento financeiro do Estado para a atención á dependencia. [[Aplausos.]] Pero dito isto, hai algo moito máis importante. Mire, con estas cousas pódense facer dúas cousas, estar exixindo, estar falando, facer en Madrid grandes palabras, pero aquí temos tamén unha responsabilidade, e a responsabilidade que temos aquí, ademais de reclamar, é destinar máis recursos, que é o que estamos facendo. Polo tanto, se a porcentaxe de financiación da Comunidade Autónoma da dependencia no 2011 era do 75 %, agora é do 78 %. E se non chega esa financiación, o que temos que facer é blindar a financiación da dependencia para o futuro, que é o que estamos a facer. Sobre a pregunta das reavaliacións de oficio. Mire, sinxelamente dicirlle que non existen. Nesta comunidade non se fan reavaliacións de oficio. Penso que esta cuestión xa se ten explicado noutras ocasións. E con respecto ás listas de espera, ¿como imos facer para reducir as listas de espera? Non descubriu vostede a pólvora, de verdade, nin descubriu vostede ningunha trampa, pero cando se utilizan datos hai que utilizar datos globais. Mire, queremos pasar dunha lista de espera do 41 % a unha lista de espera do 25 % neste ano. E imos utilizar todos os mecanismos orzamentarios e extraorzamentarios que fagan falta para facelo, porque o noso obxectivo é blindar dereitos das persoas, que é o que hai detrás das estatísticas e detrás dos expedientes. ¿Como o imos facer? A través dos instrumentos que ten a lei. Con máis prazas en centros de día, con máis prazas residenciais, con máis horas de servizo de axuda no fogar, con máis libranzas vinculadas a servizos e con máis libranzas de coidados familiares: a través de todos os instrumentos que temos ao noso alcance. Mire, con respecto ao tema das libranzas, que foi ese gran descubrimento do que nos fala. Non é o xeral. Cando falamos de 10.000 novos dependentes non estamos falando de 10.000 libranzas. Xa lle digo, o reparto de atención estará en centros de día, en residencias, en axuda no fogar, en libranzas vinculadas aos servizos e en libranzas de coidados familiares.
Remate, por favor.
E mire, ¿como imos utilizar o orzamento? Con todo o que poidamos deste ano, porque é un compromiso importantísimo desta consellería e comprometendo, tamén é verdade, os exercicios futuros. ¿Ou non estará ben blindar dereitos con cargo a exercicios futuros? Xa sei que ás veces vostedes o reclaman, neste caso imos facerlles caso, imos blindar exercicios futuros da Xunta de Galicia para garantir neste ano 2016 máis atención a persoas e máis atención ás familias. Moitas grazas.
Grazas, señor conselleiro. Réplica, señora Gallego.
Señor conselleiro, un documento, quero un documento no que a Xunta de Galicia lle reclamara ao Goberno central os 111 millóns de euros que nos deben ata o de agora; non vaia ser que agora, como vostedes están pensando que non van estar no Goberno, lles entre a febre de reclamar. Reclamen sempre, pero quero un documento de cando estaba o señor Rajoy de presidente do Goberno, non en funcións, reclamándolle vostedes os 111 millóns de euros que nos debe. [[Aplausos.]] Por certo, tamén quero un documento, porque os levamos pedindo desde que se iniciou a lexislatura, de en que porcentaxes se van outorgar libranzas por coidados no contorno familiar, libranzas vinculadas a servizos ou en que porcentaxe se van outorgar servizos, prestación de servizos e non prestacións económicas. Porque as palabras lévaas o vento, e vostedes din aquí moitas cousas e despois cando imos aos números... Eu non veño retorcer os números, eu doulle os números que están publicados na estatística oficial do Imserso, e son os únicos que eu podo ter para avaliar cales son as súas políticas, porque vostede vén e fálanos de blindar os dereitos das persoas, de sacar da lista de espera, de chegar ao 75 %, de que vai destinar máis recursos. Os discursos moi ben, pero logo imos á realidade, e a realidade dinma as estatísticas, a realidade é a que me di que temos esas 23.672 persoas aínda en lista de espera en Galicia, e a realidade é a que me di que co escaso incremento orzamentario para o ano 2016 vostede non vai outorgar unhas prestacións de calidade como nós quixeramos, senón que vai utilizar a trampa; si, señor conselleiro, a trampa das libranzas. Porque miren, a circular da súa consellería o que fai é modificar os criterios para outorgar as libranzas, que ata o de agora se viñan unicamente outorgando excepcionalmente para menores de idade e para persoas maiores de 90 anos. E o que fan vostedes con este establecemento de novos criterios para determinar a excepcionalidade da libranza de coidados no contorno familiar é interpretar unha orde, do Goberno do señor Feijóo de xaneiro do ano 2012, na que se dicía que para outorgar unha libranza, á parte de dárllelas só aos menores de 25 ou a maiores de 90, se tiña que demostrar, acreditar no expediente, a imposibilidade do recoñecemento dun servizo debido á inexistencia de recursos públicos ou privados acreditados. Esta era a única maneira posible de acceder a unha libranza ata o de agora. E agora o que fan vostedes é abrir a espita e olvidarse de se existen ou non existen eses recursos, porque miren, hai prazas baleiras, ¿saben? ¿Saben o que pasa? Que a xente non pode copagar, porque vostedes incrementaron os copagos. ¿Como me di que non houbo reavaliacións de oficio? Oia, pero se hai persoas que tiñan dereitos recoñecidos pola Lei da dependencia e que de repente deixaron de telos. Pero se hai persoas, e teño aquí deputados e deputadas sentados nesta Cámara que teñen familia, que o podemos acreditar con documentos; se hai persoas que tiñan recoñecida unha prestación de 300 euros e agora teñen unha prestación de 50 euros con esas reavaliacións feitas de oficio pola ex conselleira de Traballo e Benestar. ¿Como me di vostede que non houbo reavaliacións? ¿E como poden vostedes vir aquí presumir cando resulta que lles están notificando masivamente ás persoas que levan esperando dende o ano 2009 por ter o dereito, efectivamente, prestado e non só o dereito recoñecido, sen telo prestado, e están dando cartas como esta que teño aquí na que recoñecen que lle deben a unha persoa dende o ano 2011 3.400 euros e que agora llos van pagar en diferido ata o ano 2023, a razón de 430 euros ao ano? ¿Esta é a maneira de cumprir a Lei de dependencia? E a resposta da consellería cando lle preguntan é: bueno, aos que morren pagámoslla toda xunta. Oia, señor conselleiro de Política Social, ¿vostedes pensan que con isto é como se están efectivizando os dereitos das persoas dependentes? ¿De verdade que vostedes cren que esta é a política que hai que facer? Miren, ¿saben o que están conseguindo con esta situación? Están non só outorgando prestacións ridículas, senón que ademais as prestan en diferido, que é algo que lle gusta tanto ao Partido Popular. Despois din que non queren flexibilizar o pago da débeda, pero para pagarlles ás persoas que lles deben vostedes vaia se flexibilizan. O que están facendo vostedes é devolvendo ás mulleres, que ao final somos as que sempre soportamos a carga de ser persoas coidadoras, ao ámbito do fogar, ao papel de coidadoras. Iso si, sen asumir os pagos de cotización á Seguridade Social que suprimiu o señor Rajoy, e polo tanto traballo precario. Iso é o que están facendo vostedes. En vez de crear prazas públicas e servizos públicos e contribuír así á recuperación do emprego na nosa comunidade autónoma, o que están facendo vostedes é un atentado contra a Lei de dependencia en toda regra. Vostedes non se atreveron nunca a derrogala, pero nunca quixeron que se implantara como estaba deseñada.
Remate, por favor.
E mire, non me fale de financiación do Goberno central, ¡eh! Porque o promedio de financiación daquel Goberno Zapatero foi do 40 % e o promedio de financiación do Goberno do señor Rajoy é do 19 %, e teño as cifras para contrastalas cando queira, conselleiro.
Grazas, señora Gallego. Turno de peche, señor conselleiro.
Señor presidente, señorías. Señora Gallego, cando queira contrastamos esas cifras, non teño ningún problema. Esas cifras acreditarán que nin eran suficientes para cumprir a parte do Goberno central naquel momento, nin son suficientes agora. Veremos se son suficientes ou non no futuro. Mire, quítame aquí un expediente concreto, fálame dun expediente concreto. Pódeme falar aquí do expediente que queira, sen dar nomes, por suposto. Pero voulle falar dese expediente concreto. Isto é como cando se quita o numerito da consulta, neste caso fallou. Non, eu voulle dicir. Mire, esta é unha persoa que ten asignada, a persoa da que me fala, unha libranza. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Bueno, que saberá quen é porque me trae aquí un importe económico, ensina aquí un expediente; pero eu que sei toda a casuística, todas as tipoloxías, pódolle explicar de quen se trata, non da persoa, senón da tipoloxía que se trata. Esta persoa dende o ano 2009 ten recoñecido un dereito cunha asignación de recursos de acordo co funcionamento normativo que existía naquel momento a través dunha libranza. Este é o servizo ao que ten dereito de acordo coa normativa existente e que ten recoñecido dende hai varios anos, que acumula unha débeda, como consecuencia, precisamente, da lista de espera, de varios anos de espera, de 3.400 euros. ¿Que fai este Goberno hai uns meses? Coller todas as especificidades que existen e empezar a traballar para limpar a lista de espera. E por iso hai situacións de moitas persoas que levan anos esperando, desgraciadamente. Xa digo, non vou entrar nin en estatísticas, nin en se gobernaban uns, nin en se gobernaban outros. Levan anos esperando, non saben nada da Administración, e de repente a Administración recoñécelles anos despois un dereito con atrasos, efectivamente, con atrasos. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Iso significa que os atrasos non somos capaces, porque se non non saen as contas, como di vostede, de pagalos nun ano, e o que facemos é pagalos en varios anos. Coincido tamén con vostede en que non parece razoable fraccionar a tantos anos, pero tamén lle digo o seguinte, mellor é fraccionar a varios anos que que esa xente morra sen ser atendida e morra sen recibir un só euro ao que ten dereito. Polo tanto, o que estamos facendo é contestar a moita xente despois de moitos anos, recoñecerlle o seu dereito e pagarlle. E estamos traballando tamén, xa llo digo, para reducir o número de anos nos que imos pagar a débeda con todos eses dependentes. Pero vaime permitir que non anuncie, como outros, o que non se pode cumprir. De momento esa persoa da que vostede fala, esa familia ten algo máis que antes, ten un dereito recoñecido, ten un importe económico como consecuencia da asignación do recurso que se fixo no seu día e ten uns recursos que sabe que vai cobrar. Efectivamente fraccionados, si, é verdade, pero tenos e antes non os tiña. Con respecto aos diferentes servizos. Mire, só subín á tribuna a estatística que utiliza vostede, e aquí vai detallado en función do servizo que recibe e por comunidades autónomas. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Verdade que é así? Entón, eu dígolle, vostede poderá ver –ese é o compromiso– o do ano 2016. E vostede verá que haberá máis libranzas familiares, que haberá máis libranzas vinculadas a servizos, que haberá máis atención residencial, que haberá máis porcentaxe en centros de día e que haberá máis porcentaxe en axuda a domicilio. Polo tanto, estoulle dicindo que estamos traballando con intensidade en todos os ámbitos de recursos que están asinados neste momento, ese é o noso obxectivo; darlle a moita xente que leva anos esperando un dereito ao que ten dereito, fondos económicos, blindando orzamento de futuro. Se nos deberían de estar felicitando por facelo, porque moitas veces nos din que o déficit, o déficit, o déficit; o que estamos facendo é comprometer...
Remate, por favor.
...orzamentos deste ano e de anos sucesivos para que a xente poida desfrutar desde canto antes dun dereito baseado nunha lei que non queremos derrogar, senón que queremos cumprir, que é a Lei da dependencia. Moitas grazas.
Grazas, señor conselleiro. Suspendemos a sesión ata as dezaseis e trinta minutos. [[Suspéndese a sesión ás tres e vinte minutos da tarde e retómase ás catro e media da tarde.]] Pregunta de Dª María Soledad Soneira Tajes e dous deputados/as máis, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre as medidas concretas adoptadas polo Goberno galego para paliar os efectos causados pola climatoloxía en decembro do 2015 e xaneiro do 2016 nos servizos e sectores produtivos
Para formular a pregunta ten a palabra a señora Soneira Tajes.
Grazas, presidente. Para efectos de que figure tamén na acta...
Perdoe, perdoe, é que non funciona iso ben. Déanlle voz os servizos...
Non sei se este vai mellor. Este mellor está. Imos ter que ver as condicións da aparataxe, señor presidente, porque parece que algún problemiña nos está dando. Tamén dicía que, para que conste en acta, quería darlle a miña felicitación e os desexos de éxito polo seu nomeamento. Sabe que, ademais, me alegro especialmente. Imos ver, sorpréndeme porque sospeito que vai ser a señora conselleira de Medio Ambiente a que vén respostar esta pregunta. E isto non fai máis que confirmar o que levamos constatado dende mediados do mes de decembro ata mediados de xaneiro con toda unha secuencia de fenómenos climáticos adversos que ocasionaron danos, tanto aos sectores produtivos coma aos equipamentos sociais en diversos concellos, que demostra que o conselleiro responsable das emerxencias pois segue ausente, igual que estivo en todos os episodios, e igual que estivo hoxe. Porque, en todo caso, se tivo outras obrigas, eu tamén estaría disposta a preguntarlle pola mañá, porque isto é un caso de medio ambiente, recoñézoo, e tamén acepto que resposte o Goberno a través de calquera dos seus membros. Pero dá a sensación de que o señor Rueda destas cousas non quere saber nada, porque polo Goberno galego é coma se non existiran. Sabemos a través dos medios de comunicación que en Caldas, en Cuntis, en Neda, en Ponteceso, noutros lugares, houbo inundacións severas, e o Goberno galego, señora conselleira, de oínte. Porque o único que oímos foi, nunha rolda de prensa posterior a un Consello da Xunta, ao señor presidente facer un relatorio das incidencias que houbo. Iso conseguiámolo simplemente chamando ao 112, ou entrando na súa páxina web. Pero o Goberno galego púxose a ver como pasaban as cousas, e despois limitouse a facer un relatorio das incidencias que houbo e nada máis. Nese Consello da Xunta, que nos saibamos, non se tomou ningunha medida para paliar os efectos. É certo que saíu o señor Núñez nos medios de comunicación dicindo: "Núñez Feijóo insta a la Xunta a aprobar un plan de ayudas rápidas por el temporal." E noutra ocasión dixo: "El PP pide la Diputación Permanente para que la Xunta explique por que la Xunta dejó a los afectados a la mano de Dios."¡Ah, pero é que isto foi en 2009!, isto foi en 2009, cando houbo inundacións, cando o Goberno estaba alí, cando o conselleiro responsable de emerxencias estaba ao pé das inundacións, e aí si que se pedían medidas, agora mesmo parece ser que non. Nós plantexamos esta iniciativa, señora conselleira, con moita claridade. Dende mediados de decembro a mediados de xaneiro os mariñeiros e mariscadores non puideron saír. Eses son ingresos. E hai algúns sectores aínda moi afectados, como o cerco. No rural, inundacións, danos en cultivos, en sementes de inverno para forraxe, que iso incide directamente, como di a señora conselleira do ramo, na rendibilidade das explotacións. E despois están os equipamentos e as infraestruturas locais que están severamente danadas polas inundacións. E diante disto, señora conselleira, a nosa pregunta é: ¿que medidas vai levar á práctica, porque ata agora non sabemos que levara ningunha, para buscar solucións e apoio aos sectores produtivos e aos equipamentos danados? Nada máis polo momento.
Grazas, señora Soneira. Resposta da conselleira de Medio Ambiente e Ordenación do Territorio.
Moi boa tarde. Señoría, pois, como vostede sabe ben, responde o Goberno, e polo tanto dende o Goberno a Consellería de Medio Ambiente vén dar resposta á súa pregunta, que en concreto, ademais, está plantexada sobre qué medidas concretas tomou o Goberno galego –polo tanto, xa son medidas tomadas– para paliar os efectos perniciosos da climatoloxía sobre –falaba vostede– servizos e sectores produtivos afectados; en definitiva, sobre a sociedade no seu conxunto. E, evidentemente, as medidas que teñamos tomado son medidas en pasado, son medidas que lle corresponden a esta Consellería de Medio Ambiente, todo o que atinxe á prevención das consecuencias das posibles inundacións que poidan xurdir por efectos climatolóxicos adversos. Fala vostede en concreto e fai mención especial dunha situación que se deu no ano 2009. Poderiamos tamén retrotraernos ao ano 2006. Efectivamente, no ano 2009 houbo unha situación climatolóxica especial cun ciclón, que foi o Klaus, na que evidentemente houbo unhas consecuencias por este ciclón que foron moito máis adversas que o que pasou nestes días. Nestes días, que aínda foi recentemente, e ao longo dos 12 días primeiros do ano, choveu máis do normal no mes de xaneiro; de feito, incluso neses 12 días superouse en toda Galicia a choiva habitual deste mes de xaneiro. Mesmo tamén, por falar doutro dato que é significativo, sobre todo tendo en conta que o ano 2015 foi un ano especialmente seco comparado co historial que temos dos anos pasados, é verdade que neses días caeu preto do 25 % de todo o que choveu no ano 2015, e que efectivamente houbo unha serie de desbordamentos en zonas concentradas da nosa comunidade, como foi o suroeste da provincia da Coruña, o interior de Pontevedra, a zona de Manzaneda, e mesmo tamén a Baixa Limia, que é onde houbo os maiores incidentes vecellados directamente co incremento do volume da auga, co desbordamento que se produciu nos ríos e cos derrubamentos. Evidentemente, dende a Consellería da que son agora responsable, a través do departamento de Augas de Galicia, activamos o protocolo de enchentes, sobre todo tamén para poder alertar a todas as administracións competentes da magnitude que podían ter as circunstancias climatolóxicas sobre os ríos nos concellos por onde pasan, e mesmo tamén a outros departamentos que puideran ter algo que ver. A existencia de encoros en zonas afectadas, como a zona do río Umia e do Verdugo, pois evitaron males maiores, pero evidentemente, señoría, o que tivemos que facer e o que seguimos a facer é apostar pola prevención, é dicir, pola limpeza dos cauces e das ribeiras dos nosos ríos. Investimos, ao longo do ano 2015, 1,1 millón de euros precisamente nesa limpeza, en concellos dos que vostede falaba, como por exemplo Caldas, onde efectivamente tentamos previr as situacións. Pero máis alá de previr, este ano, no ano 2016, volveremos incrementar o presuposto, e máis alá de previr tamén reparamos.
Grazas, señora conselleira. Réplica, señora Soneira.
Grazas, señor presidente. Señora conselleira, vostede desde aí recoñezo que é difícil que distinga isto, despois deixareillo para que o vexa. Isto é teoricamente o cauce dun río dunha localidade onde tiveron que sacar a persoas maiores en botes inchables, porque durante quince días de maneira ininterrompida provocáronse enchentes que entraron nas casas e ocasionaron danos. Dareillo despois. O grave non é iso, porque vostedes é certo que non son culpables, ningún goberno, da meteoroloxía. O que é grave é que eu teño aquí un escrito dese concello, que está datado o 17 de agosto de 2005, dirixido a algo que é da súa competencia, que é Augas de Galicia, que acompaña un informe dos servizos técnicos municipais e que literalmente di –e é da zona da que despois lle deixarei as fotografías– que, "de non limpar estes cauces" –e aí entra o de previr–, "orixinará como mínimo severas inundacións nas vivendas e propiedades colindantes, mesmo con afección da estrada autonómica e da propia ponte, que se desenvolve nun terreo cha colindante ao dito cauce". E segue dando unha serie de circunstancias que se podían producir de non limparse. E as circunstancias déronse, a xente viu estragados os seus bens, e nalgúns casos non todas as persoas teñen asegurados os seus bens. Porque, aínda que teñas unha vivenda –e vostede sábeo coma min, ou ten obrigación de sabelo–, hai moitas persoas maiores que o seu único ingreso son unhas pensións bastante magras en Galicia, e todos os meses hai un montón de recibos como para añadir dous ou tres máis para cubrir determinadas continxencias. Este concello pediulle a Augas de Galicia que limpara o cauce, o de Caldas pediulle que tomara actuacións, o de Cuntis pediulle igual, o de Ponteceso segue esperando por unha bomba de achique.
Remate, señora Soneira. Señora conselleira, iso non é previr. Hai máis de seis meses que Augas de Galicia recibiu un escrito que advertía das consecuencias –remato, señor presidente– e vostede non fixo nada a través de Augas de Galicia. Polo tanto, señora conselleira, vostede é responsable na parte que lle toca dos danos ocasionados.
Grazas, señora Soneira. Réplica, señora conselleira.
Probablemente, señoría, para vostede serei responsable de todos os efectos climatolóxicos que xurdan de aquí en adiante, estou absolutamente convencida, pero o que si lle podo dicir é que non é certo que non fixeramos nada, posto que foron 127 as actuacións que con ese millón de euros no ano 2015 puidemos facer precisamente para previr en moitos destes concellos dos que vostede estaba falando, sen concretar por certo o do escrito en concreto sobre esa demanda que fixo... [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] ¿Perdón? Moi ben, pois teño que confirmar se Neda, efectivamente, tamén tivo unha actuación de prevención no listado, pero perdería o tempo de explicarlle o que quero explicar agora sobre o compromiso do Goberno da Xunta de Galicia, que efectivamente é incrementar non só as zonas para traballar en prevención –e iso témolo que facer con 1.800.000 euros, é dicir, cun incremento de case o 60 % sobre o que tiñamos o ano pasado–, para actuar sobre os cauces e tamén, evidentemente, para actuar sobre as ribeiras. Pero máis alá desa actuación, señora Soneira, ten que saber vostede que xa temos aprobado o primeiro plan de zonas de risco de inundación da nosa comunidade, no que, efectivamente, temos identificadas 207 áreas, clasificadas ademais por distinta gravidade de risco de inundación, onde despois de facer esa clasificación, na que tamén contamos, por suposto, cos concellos, agora tamén temos que facer un plan específico para cada unha delas con distintas actuacións onde se contemplarán todas as administracións e mesmo tamén a sociedade no seu conxunto para poder tomar medidas non só preventivas, senón tamén paliativas cada vez que ocorran. Pero á marxe disto, señoría, pídolle por favor que non utilice as persoas maiores para intentar xogar con algo que realmente non é xusto. Non utilicen as persoas maiores para dicir que están saíndo das súas vivendas, porque sabe vostede moi ben que o Estado, a través do Consorcio de Compensación e Seguros, vai cubrir todas aqueles danos que sufran particulares e mesmo tamén empresas, onde haxa unha póliza de seguro, aínda que non sexa clasificada zona catastrófica. E, polo tanto, máis alá desa imaxe –que evidentemente eu comparto con vostede, que é lamentable, e como vostede comprenderá aínda non teño poder sobre o ceo–, pois evidentemente usar as persoas maiores eu creo que non é o máis axeitado. Pola nosa parte seguiremos traballando, non só na prevención, insisto, para facer esas limpezas que son necesarias e que este ano incrementamos para darlles cobertura ás beiras dos ríos, e mesmo tamén para paliar e reparar, alá onde os gardas forestais xunto coas peticións dos concellos nos fagan chegar as súas peticións, os danos que foron a causa destas inundacións nestes anos. E, por suposto, traballar en conxunto tamén co Estado a través dese plan de zonas de risco de inundación para que, a través do Consorcio de Compensación e Seguros, poidamos achegarnos a todos aqueles particulares e empresas que sufrisen danos. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora conselleira. Pregunta de Dª María do Carme Adán Villamarín, do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, sobre a sentenza referida ao réxime fiscal dos parques eólicos
Para formular a pregunta, ten a palabra a señora Adán Villamarín.
Grazas, presidenta. Boa tarde. Boa tarde, señor conselleiro. Mire, Galiza foi unha potencia, a primeira do Estado español, en produción de enerxía eólica. Neste momento somos a cuarta, por detrás de Castela-A Mancha, Castela-León e Andalucía. Fomos perdendo postos na produción eólica, sendo efectivamente neste momento grandes produtores de enerxía, como xa debatemos onte, pero que aínda poderiamos selo máis. Curiosamente, Feijóo anunciou que o grande plan industrial de Galiza ía ser o concurso eólico, así o anunciou, con 14.000 millóns de euros mobilizados e 6.000 postos de traballo. ¿Que é o que temos neste momento? Que nos últimos cinco anos soamente se autorizaron 15 parques, aprobados en 2010, o que vén a ser 374 megavatios, unicamente o 16 % do que se entendía que debería ser ese concurso eólico. Polo tanto, ¿onde está o grande plan industrial para Galiza que supoñía o concurso eólico? Hoxe mesmo fala un xornal da parálise total e absoluta que existe no sector eólico, froito, dende logo no caso de Galiza, do revanchismo político de Feijóo cando para un concurso eólico en marcha para mudalo, froito tamén de toda a normativa que o Partido Popular levou adiante coa nova Lei do sector eléctrico, tamén da inseguridade xurídica que viviron e que viviu en Galiza ese sector e, dende logo, tamén –que é a pregunta á que nos referimos– a respecto da política fiscal, que podemos considerar que non era a política fiscal máis axeitada. De todas formas, como vostedes acumulan sentenzas, están amoreadas, teñen varias a respecto de moitos temas referidos ao sector eólico, a pregunta é clara respecto da última sentenza que vén sumarse ás once anteriores: ¿que vai facer o Goberno galego? É unha proba máis simplemente do fracaso de Feijóo no ámbito do eólico. Nada máis e moitas grazas.
Grazas, señora Adán. Ten a palabra o conselleiro de Facenda.
Moitas grazas, señora presidenta. O primeiro que hai que sinalar é que na súa pregunta non identifica xa a recente sentenza á que se refería. O que si lle podo dicir é que a primeira sentenza deste tribunal en relación con este asunto xa é do 22 de xaneiro de 2014; que, por certo, está recorrida pola Xunta ante o Tribunal Supremo. Pero non podemos abarcar este tema sen ter en conta a orixe da súa problemática, que debo aclararlle que non está centrada, en particular, no sector eólico senón na tributación de concesións ou autorizacións de carácter administrativo. As concesións administrativas e os actos equiparados son un feito impoñible do imposto de transmisións sempre que, como consecuencia do outorgamento de facultades de xestión de servizos públicos ou da atribución do uso privativo ou aproveitamento especial de bens de dominio ou uso público, se orixine un desprazamento patrimonial en favor de particulares. Trátase, ademais, dun feito impoñible moi importante dende o punto de vista recadatorio; polo tanto, son obxecto de comprobación todas as concesións e autorizacións que supoñan o feito impoñible do imposto. Pero non debemos esquecer que estamos ante un obxecto moi heteroxéneo debido ás diferentes actividades que son obxecto de concesión ou autorización polas diferentes administracións públicas. Esta heteroxeneidade provocou diversidade de opinións nos diferentes tribunais centrados en determinar cal é a base impoñible deses actos. Pero non se discutía en modo ningún se eran obxecto de tributación. O Tribunal Económico Administrativo Central, nunha resolución xa de 2011, mudou o seu criterio inicial e sinalou que nas concesións de servizos –por exemplo, unha concesión sobre a recollida de lixo– non se cumprían os requisitos para estar suxeitos ao imposto de transmisións. A partir dese momento, tanto o Tribunal Económico Administrativo Rexional de Galicia como o noso Tribunal Superior tamén mudaron o seu criterio. Ante esta disparidade de criterios, a Xunta promoveu recursos oportunos ante o Tribunal Supremo. O alto tribunal ditou varios autos en novembro de 2013 a favor da tributación deste tipo de concesións administrativas confirmando o criterio mantido pola nosa administración. Isto provocou, ao seu mesmo tempo, un cambio de criterio no Tribunal Superior de Xustiza de Galicia. Dentro das actuacións de comprobación da Administración tributaria tamén se incluíron as autorizacións dos parques eólicos aos que vostede acaba de referise. A súa tributación nun principio era un tema pacífico e aclarado polo Tribunal Supremo coa anterior Lei do sector eléctrico. Sen embargo, o problema de fondo na actualidade limítase en determinar se coa nova Lei do sector eólico este servizo segue sendo ou non un servizo público. Señoría, ata cinco resolucións distintas do Tribunal Económico Administrativo Central avalaron a actuación da Xunta. Sen embargo, en febreiro de 2013 ese tribunal modificou o seu criterio de aplicación do tributo e a Xunta decidiu, por responsabilidade, acudir ao Tribunal Superior de Xustiza de Galicia. Este órgano pasou a opinar que as autorizacións non tributaban.
Vaia rematando.
Se ben, na súa sentenza expresamente recoñece –e así o pon de manifesto– dúbidas de dereito que existen sobre a situación de carácter litixioso. En consecuencia, na Xunta de Galicia decidimos acudir ao Tribunal Supremo para clarificar de forma definitiva a aplicación deste imposto para achegar a máxima seguridade xurídica ao sector eólico.
Remate, por favor.
Por responsabilidade, pois, esperamos a sentenza nos próximos meses e, como non podería ser doutra forma, estaremos ao que dispoña.
Grazas, señor conselleiro. Para a réplica ten a palabra a señora Adán.
Si, entendo da súa resposta entón que a cuestión é agardar, como está agardando todo o sector eólico, a que efectivamente se poida saír deste parón ao que conduciu o Partido Popular a este sector das enerxías renovables. Efectivamente, estes sete anos de goberno do señor Feijóo pasarán á historia por moitos desastres, pero no sector eólico é claro: a perda de competitividade, estar no cuarto posto, non ter executado todos os megavatios que foron prometidos e que tantas veces saíron en prensa, creo recordar, con aquel titular do gran plan industrial para Galiza, 14.000 millóns de euros mobilizados –dicía naquel momento o conselleiro de Industria–, e 6.000 postos de traballo. E hoxe estamos falando aquí de que a cantidade exacta do que se manexa, do que se puido mobilizar dende hai sete anos, son 400 millóns de euros. É dicir, unha parálise total e absoluta do sector. E a iso hai que sumarlle a inseguridade xurídica, as sentenzas –como din– que se amorean. E o máis importante: vostedes cambiaron un concepto de participación pública no sector por un concepto de canon eólico. O seu agora podemos avalialo, porque xa podemos avalialo, e o que conseguiron foi paralizar o sector e acumular sentenzas. Dende o Bloque Nacionalista Galego valoramos que a política no ámbito eólico do señor Feijóo podemos cualificala de suspenso absoluto. Nada máis, moitas grazas.
Grazas, señora Adán. Réplica do Goberno. Señor conselleiro, ten a palabra.
Señoría, corresponde á Administración tributaria, como non pode ser doutro xeito, defender os intereses de Galicia, cumprindo sempre o mandato constitucional e estatutario sobre esta cuestión. E por iso entendemos que debe de someterse ao Tribunal Supremo para que se estableza xurisprudencia, que, como vostede ben sabe, é o único tribunal que pode facelo. Ademais, debemos ter en conta o devir do resto de recursos relacionados, como anteriormente se anticipaba, coas concesións interpostas pola Xunta, que tamén tiveron a súa orixe na discrepancia entre o Tribunal Económico Administrativo Central e o Tribunal Superior de Xustiza de Galicia, e que provocaron ese cambio de criterio ao que me referín anteriormente. Pero permítame que sinale e incida de novo nun punto que avanzaba na miña primeira intervención, que é que o que estamos facendo é un exercicio de responsabilidade en cuestión fiscal. Xa que a inactividade pola nosa parte, se despois se decantase o Tribunal Supremo pola tributación dos parques eólicos, suporía unha perda recadatoria e non pequena, non cativa, por encontrarse estes feitos impoñibles prescritos. Supoño que vostede, como tamén o resto de membros desta Cámara, estarán de acordo en que desenvolvamos as actuacións tributarias que nos permitan manter os servizos públicos á cidadanía. É por iso que a Xunta segue interpoñendo recursos naqueles casos en que é posible. Mentres esperamos esa sentenza do Tribunal Supremo, non lle caiba a menor dúbida, atenderemos sempre ao que se dispoña, como dicía anteriormente. Pero debo dicirlle tamén que por un criterio de prudencia, en tanto non se clarifique este escenario xurídico ao que máis ou menos trataba de dar resposta, na Xunta non estamos orzando estes ingresos que proveñen deste tipo de actuación. Creo que é un acto de prudencia, de normalidade, porque as comprobacións relacionadas con estas autorizacións de parques eólicos, á parte de ser moi complexas e cuantitativamente moi importantes, si que permitirán no seu momento –ou non, dependendo desa sentenza– poder atender un pouco mellor, como así estamos facendo, a financiar correctamente os servizos públicos. Non debemos esquecer que dende o primeiro de xaneiro de 2014 tamén a Xunta –vostede que se refería en xeral ao sector eólico– mantén unha dedución na cota do 92,5 % neste imposto na primeira concesión ou autorización. E ten por obxectivo precisamente impulsar o desenvolvemento das enerxías renovables, que xa foi aprobado por nós na Lei 11 no 2013, de presupostos xerais –como lle dicía– para 2014. Polo tanto –e conclúo–, a nosa actuación creo que se resume, en primeiro lugar, na defensa dos intereses xerais de Galicia –non pode ser doutro xeito–, e na responsabilidade á hora de tomar as decisións –como lle comentaba– pola súa afectación tan importante que poida ter o ingreso. Pero coa máxima prudencia tamén, e sempre respectando o que poida dicir a xustiza, estaremos, polo tanto, ao que se resolva. Calculamos que nun prazo duns meses deberemos de sabelo para actuar en consecuencia e sempre en defensa dos intereses xerais. Moitas grazas.
Grazas, señor conselleiro. Seguinte pregunta. Pregunta de D. Abel Fermín Losada Álvarez e catro deputados/as máis, do G.P. dos Socialistas de Galicia, sobre a posición do Goberno galego en relación co expediente de regulación de emprego das empresas do grupo Tragsa
Para formular a pregunta ten a palabra a señora María Remedios Quintas.
Grazas, señor presidente. Boas tardes, señor conselleiro. A pregunta, rexistrada creo que o día 18 de xaneiro, era qué pensaba facer o Goberno galego respecto do ERE de Tragsa. É certo que a empresa Tragsa fai un ERE non moi ben xustificado, xustificando unhas perdas entre o ano 2013 e 2019; un ERE que afecta a 1.336 persoas, 117 en Galicia. E despois de mobilizacións importantes por parte dos sindicatos, hai días paralízase este ERE. Este ERE cústalle a Tragsa 12 millóns de euros, o triplo dos beneficios cos que pechou o exercicio de 2015 por despedir –que xa despediu– a 555 traballadores; por tanto, o 43 % dos despidos. Estes traballadores curiosamente son traballadores fixos maiores de 50 anos, moitos deles cun traballo a punto de xubilarse. En Galicia ese ERE afectaba a 117 traballadores; 77 foron despedidos, tan só 40 conseguiron salvar o seu emprego. Curiosamente ese ERE, aínda que autorizado, non era coa obrigatoriedade de executalo, e en segunda instancia prodúcense os despidos a 31 de decembro, o día de fin de ano, e nos primeiros días de xaneiro. De feito, moitos traballadores non se enteran de que é o despido o que reciben na nómina ata que recursos humanos os informa cando chegan a traballar. A pregunta é se o Goberno galego traballará na readmisión deses traballadores xa despedidos e para que se volva convocar a mesa de negociación para un plan de viabilidade de Tragsa que plantexaran os sindicatos. Porque a realidade é que en Galicia 77 empregados van á rúa. A realidade é que Tragsa é unha empresa cen por cento pública, Tragsa ten unha serie de encomendas que terá que cumprir, moitas delas do Goberno do Estado, outras europeas. E xustifica eses despidos pero, sen embargo, está contratando xente. Por tanto, o que sucede aquí é unha aplicación da reforma laboral, unha aplicación das políticas do Partido Popular, de converter un traballo estable en catro traballos precarios. Por iso mañá anunciaba o ministro en funcións do Goberno de España que ían ser os resultados da EPA máis marabillosos da historia do mundo mundial. Eu non sei se seguen en campaña, se se presentan á campaña para as próximas autonómicas, se seguen en campaña en España ou qué é o que está pasando.
Grazas, señora Quintas.
Pero o Goberno galego, para unha empresa cen por cento pública...,
Remate, señora Quintas.
...unha empresa que teña encomendas de servizo, ¿cales son as accións que vai realizar para que se readmitan estes traballadores?
Grazas, señora Quintas.
Grazas, señor presidente.
Resposta do conselleiro de Economía, Emprego e Industria.
Moitas grazas, señor presidente. Señora Quintas, mire, por moito que vostede intente enredar, a posición do Goberno galego neste asunto é dende o primeiro momento moi clara. En primeiro lugar, loxicamente a máxima preocupación polos traballadores de Tragsa e de Tragsatec, e a total predisposición que tivo este goberno para actuar conxuntamente. Vostede pregúntame esta tarde qué fará o Goberno, coma se o Goberno estivese parado durante todas estas semanas. Vostede sabe que non é certo, e dende o primeiro momento que nós tivemos coñecemento da decisión deste ERE promovemos xuntanzas, establecemos contactos coa dirección da empresa en Galicia, coa dirección da empresa en Madrid e coa representación sindical. E efectivamente, señoría, este goberno traballou para que se paralizase o ERE, tal como aconteceu, como vostede reflectiu, o pasado xoves. Polo tanto, non é só que traballaremos, porque si seguiremos a traballar, senón que o levamos feito durante todas estas semanas. Efectivamente, seguiremos a traballar para que as partes se poidan sentar, poidan dialogar, co fin de que se poida revisar a situación dos afectados en Galicia e poder traballar en solucións alternativas aos despedimentos comunicados. Desde logo, esa é a nosa folla de ruta, seguir traballando para que, efectivamente, poidamos facer todo o que estea nas nosas mans para manter a actividade económica e para manter eses postos de traballo en Galicia. E máis, se cabe, porque estamos de acordo en que estamos falando unha empresa pública na que a Xunta de Galicia, efectivamente, ten importantes contratos, e por ese mesmo motivo, señoría, este goberno xa ten instado tanto o presidente da SEPI coma o presidente de Tragsa para que reconsideren a admisión e que poñan enriba da mesa calquera solución para os traballadores despedidos; sobre todo, señoría, porque as causas que en 2013 xustificaron o ERE poden ser agora moi distintas. E tamén, señoría, estamos revisando todos os contratos e estamos revisando todas as previsións de traballo co grupo para manter a calidade dos servizos e garantir as condicións de emprego. Revisaremos todas as actuacións, todos os contratos e todas as previsións de traballo que ten tanto Tragsa como Tragsatec. E todo iso, señoría, facémolo, loxicamente, co máximo respecto á legalidade e á autonomía da negociación de sindicatos e de empresas, porque cómpre recordar que o ERE aplicado por Tragsa é axustado a dereito, segundo o fallo do propio Tribunal Supremo. Así que, señora Quintas, vólvolle repetir, para que non quede ningún tipo de dúbida nin nesta Cámara nin tampouco, e máis importante, nos traballadores de Tragsa e Tragsatec, que nós seguiremos asumindo os nosos compromisos con actuación realista e tamén respectando as normas para que, efectivamente, se poida encontrar unha solución de futuro para os traballadores despedidos. Moitas grazas.
Grazas, señor conselleiro. Réplica, señora Quintas.
Grazas, señor presidente. Mire, señor conselleiro, nin este grupo nin eu enredo. Non me gusta a palabra, ademais, ¡eh!. Eu non sei se enreda o Goberno galego, se enreda o Partido Popular, os deputados do Partido Popular. Eu dou datos que me deron os sindicatos, estamos dando datos. E levouse esta pregunta á comisión e o representante do seu propio grupo o único que puido dicir é que o Tribunal Supremo autorizou o ERE. Que se autorice o ERE non quere dicir que se xustifique que se faga, simplemente que a empresa o pode facer. Se o día 31 de decembro, día de fin de ano, a empresa mandou as cartas de despido, o 19 de xaneiro non sei qué pasou. Por outra parte, se o Goberno actúa, enhorabuena por su discreción, porque non nos enteramos ninguén, nin os traballadores nin os sindicatos, e, desde logo, non este grupo político. Pero bueno, se vostedes actúan con discreción, yo les felicito. Mire, ¿sabe o que pasa? En Tragsa, Tragsatec, empresa pública, resulta que de 11.497 traballadores, 4.330 son temporais. Estes, sen discreción, están aí por riba da mesa. Así é como se traballa para que un posto de traballo medianamente digno se reconverta en catro postos de traballo indignos, pobres. Mentres tanto, os directivos desta empresa cen por cento pública cobran uns salarios superiores ao do presidente do Goberno. Teñen uns bonos de millóns de euros, e contan con 500 directivos. Había un plan 2015-2019, e era un plan de viabilidade. A empresa negouse a sentarse e seguir traballando nese plan de viabilidade. Por tanto, esa é a realidade. Mentres, 80 traballadores da comunidade autónoma galega están na rúa. Mentres –como lle digo–, esas encomendas de xestión están sen cumprir....
Grazas, señoría.
...e se van recontratar traballadores que se despediron pola porta de atrás con peores salarios.
Grazas, señora Quintas. Réplica do conselleiro de Economía, Emprego e Industria.
Moitas grazas, señor presidente. Vexo que á señora Quintas non lle gusta a semántica deste goberno. Vou cambiar a semántica, agora voulle falar de eficacia. Efectivamente, a eficacia consiste moitas veces en traballar, defender os intereses dos traballadores e con resultados concretos, como foi, efectivamente, que se puidera parar o ERE de Tragsa e de Tragsatec. En calquera caso, señoría, a nosa postura xa lle dixen que é moi clara. En primeiro lugar, este goberno non comparte, baixo ningún concepto, nin as formas que empregou a dirección de Tragsa na comunicación dos despedimentos, nin comparte tampouco, señora Quintás, o momento en que se fixo. Por suposto que non compartimos as formas que se empregaron. Tampouco compartimos a situación que Tragsa creou en Galicia coa aplicación do ERE, tampouco o compartimos. E por iso estamos a actuar, e estamos a actuar dende o primeiro momento. E, dende logo, traballaremos nestes momentos, unha vez que conseguimos que se paralizase o ERE, para que se poida retomar ese diálogo e se poidan analizar as alternativas para poder manter o emprego do persoal afectado. No seu ton de voz vexo unha certa retórica, pero cando vostede fala de que Tragsa é unha empresa pública, efectivamente, é unha empresa pública. E vostede sabe que a Xunta de Galicia tamén participa en Tragsa. Temos unha acción que supón o 0,003 % do capital, o 0,003 %. E vostede sabe tamén que a Xunta de Galicia non está nos consellos de Tragsa nin está nos consellos de Tragsatec. E cando me fala vostede dos salarios, porque enseguida se lle enche a fala para falar dos salarios, teño que recordarlle, señoría, que o convenio que está aplicando Tragsa foi aprobado no ano 2011, e que foi o Partido Socialista Obreiro Español en Madrid [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] o que aprobou o convenio que se está aplicando en Tragsa.
Silencio, silencio, por favor.
Sorpréndeme, sorpréndeme enormemente que agora vostede se sorprenda polos salarios que hai en Tragsa cando foron vostedes, señoría, os que aprobaron o convenio que se está aplicando
Silencio, silencio, por favor.
Este goberno, señoría –aínda que non lles guste– deu exemplo de como se xestionan os recursos públicos, efectivamente. Nós non temos que recibir leccións, efectivamente, do Partido Socialista. En calquera caso, señoría, creo que tampouco temos que confundir os traballadores. Este goberno vai seguir traballando e defendendo os traballadores de Tragsa. Somos perfectamente sensibles á súa situación. Seguiremos, como xa lle dixen, traballando, e seguiremos en contacto co comité de empresa e coa dirección. E exixiremos a Tragsa, señoría, que, efectivamente, respecte a política laboral, que dea unha solución realista á situación que teñen os traballadores.
Remate, por favor.
E da mesma forma que non aceptamos as formas de actuación de Tragsa, señorías, tampouco aceptaremos ningún paso atrás na defensa dos postos de traballo.
Grazas, señor conselleiro. Pregunta de Dª Carmen Iglesias Sueiro, do G.P. Mixto, sobre a denuncia presentada pola Fiscalía galega contra o Sergas en relación co falecemento de tres doentes de hepatite C
Para formular a pregunta ten a palabra a señora Iglesias.
Grazas, presidente. Boa tarde. Boa tarde, señor conselleiro. Hai unha denuncia, en marzo do ano 2015, interposta polo colectivo "Batas brancas Galiza", que é un colectivo de profesionais da medicina, en contra da Consellería de Sanidade da Xunta de Galiza, tras achar indicios delituosos en relación coa morte de tres pacientes de hepatite C como consecuencia da tardanza ou denegación do tratamento con Sovaldi, tratamento de última xeración. O tratamento era prescrito polo médico especialista, polo hepatólogo, pero, despois de ser prescrito por un especialista, tiña que pasar polo visto bo e tiña que ser aprobado pola comisión de farmacia nos hospitais galegos e pola Comisión Autonómica e Central de Farmacia e Terapéutica. Este órgano asesor está formado por tres farmacéuticos e sete médicos nomeados polo director xeral de Asistencia Sanitaria do Sergas. Entre as súas funcións non está a de anulación ou confirmación dun tratamento se non é compasivo, polo que non se comprende a súa interferencia neste asunto, a súa necesidade. Tras meses de investigación despois da denuncia presentada –repito– en marzo de 2015, a Fiscalía ve indicios de delito nas restricións impostas polo Goberno da Xunta, e presenta denuncia nos xulgados de Compostela. E, desde logo, resulta sospeitoso, seguramente tamén para a Fiscalía, todo este trámite que non parece outra cousa máis ca unha estratexia da Xunta de Galiza para retrasar ou anular as terapias indicadas polas hepatólogas especialistas. Chégase incluso a demorar a dispensación do tratamento en función do extravío de expedientes. Seguramente estes tres falecementos son a punta do iceberg dun montón de mortes máis. Acaba de acontecer a última nun cárcere, nun presidio, tamén por falta de tratamento. Por iso lle formulo, señor conselleiro, a seguinte pregunta: ¿como valora a Xunta de Galiza a denuncia presentada pola Fiscalía? E ¿pensa, perante esta denuncia, e sen esperar a sentenza, asumir responsabilidades políticas ante a gravidade dos feitos, co resultado –repito– de morte de persoas? Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señora Iglesias. Respóstalle o conselleiro de Sanidade.
Moi boas tardes. Señor presidente, quería aproveitar para felicitalo polo nomeamento, e tamén para dar a benvida ás novas deputadas que creo que estes días pasados tomaron posesión. Señora Iglesias, o primeiro de todo, creo que é importante dicir que a día de hoxe, neste momento, desde logo, non temos notificación oficial da denuncia que comenta, e, por suposto, do seu contido. Tampouco, en consecuencia, temos constancia se a denuncia se presentou contra o Sergas ou nominalmente fronte a cargos directivos desta organización. Vostede, desde logo, ten máis datos, polo que di, dos que temos nós. Pero, loxicamente, creo que é bo momento para falar un pouco do tema da hepatite C, que é un tema que preocupa e ocupa o Servizo Galego de Saúde desde hai bastante tempo. Como saberá vostede, a infección polo virus da hepatite C é unha das principais causas de hepatoloxía crónica en todo o mundo, non só en España. O virus C é un virus RNA de cadea positiva, caracterizado por unha elevada heteroxeneidade de secuencia. Os pacientes españois con hepatite C crónica infectáronse maioritariamente por transfusións de sangue, uso de droga por vía intravenosa, ou durante algunha hospitalización médica ou cirúrxica. A progresión da infección polo virus da hepatite C non é ao azar tampouco, senón que se ve influenciada por factores de risco, como o uso continuado de drogas intravenosas, o abuso do alcohol, a obesidade ou a esteatose, a idade avanzada, factores xenéticos ou a coinfección co virus VIH, que aumenta a posibilidade de progresión. O obxectivo principal do tratamento do virus da hepatite C é a curación da infección, que xeralmente se asocia á resolución da hepatopatía nos pacientes sen cirrose. Nos pacientes, desgraciadamente, que posúen xa cirrose no momento de iniciar o tratamento antiviral a curación virolóxica da infección non é equivalente á curación da enfermidade, e, polo tanto, por este feito, as mortes poden estar presentes nesta etapa, como digo, avanzada da enfermidade. De calquera xeito, no que se refire ao tratamento de pacientes afectados pola hepatite C, no Servizo Galego de Saúde traballamos conforme o establecido polo Plan estratéxico para abordaxe da hepatite C no Sistema Nacional de Saúde, elaborado por un grupo de expertos designados polo Ministerio de Sanidade e o de Servizos Sociais e Igualdade. O dito plan constitúe un marco xeral que nos dotamos para acadar o obxectivo principal, que é diminuír a morbimortalidade causada polo virus da hepatite C na poboación española, abordando de xeito integral a prevención, o diagnóstico, o tratamento...
Remate, por favor.
...e o seguimento dos pacientes.
Moitas grazas, señor conselleiro. Réplica, señora Iglesias.
Grazas, presidente. Atópome absolutamente perplexa. Moitísmas grazas, señor conselleiro, pola clase de medicina que nos acaba de impartir aquí explicándonos o que é a enfermidade da hepatite C, como se contrae, cal é a súa evolución e o seu terrible resultado final. Xa o sabiamos. Eu sobre todo, que son unha afectada, señor conselleiro. ¿Como non vou saber o que é a hepatite C? De todos os xeitos, moitísimas grazas pola clase impartida. Estráñame moitísimo que non coñezan a denuncia, que xa foi cursada, e da que eu, na miña inxenuidade, non teño aquí unha fotocopia, pero pódolla proporcionar cando vostede a solicite. Eu entrégolla e así coñecerá de primeira man, ou de terceira ou de cuarta man, ao que me estou referindo eu. Fala vostede do plan estratéxico. Quero dicirlle que eu si que traía un dato, porque pensei que ía dicir o número de pacientes tratados, pero nin sequera iso me dixo. Pois ben, o dato que lle vou proporcionar, señor conselleiro, é que, dos pacientes, do número, ese número que vostedes manipulan case sempre que dan un número para xustificar a súa acción política, ese número que din por aí, é a metade desde que empezou o plan estratéxico. A metade dese número refírese a antes do plan estratéxico, e tamén lle dou o testimonio de moitísimas e moitísimos afectados cos que eu me trato, e dos que non quero poñer nome aquí, que están esperando polo tratamento. E, se fai o favor, na súa réplica rogaríalle que me resposte á pregunta concreta de qué lle parece a denuncia, qué xustificación ten o Goberno que vostede representa respecto deste tema. E a segunda parte da pregunta, que lla formulo outra vez, é se pensan vostedes asumir responsabilidades políticas. Xa sei que non é un costume democrático que vostedes practiquen moito, pero, bueno, como estamos en tempos de cambio, teño un pouquiño de esperanza. Grazas.
Grazas, señora Iglesias. Réplica, señor conselleiro.
Grazas, señor presidente. Señora Iglesias, vamos ver. Eu creo que está nunha fase que non corresponde. Di se debido á sentenza sobre a hepatite C... Non hai ningunha sentenza, o que hai, segundo vostede mesma está dicindo, é unha denuncia da Fiscalía que agora está entrando nun xulgado de Santiago, e a partir de aí haberá dilixencias previas, se o consideran oportuno ou non. Pero estamos nunha fase inicial. O que si teño que dicirlle, para que teña datos... Dicía que non tiña datos. Creo que ten datos tamén, pero imos darlle datos, desde a aparición dos novos tratamentos da hepatite C, falamos dos novos tratamentos, o que os especialistas e o que vostede seguramente coñece pola súa enfermidade. O Interferón era un dos tratamentos que se utilizaba, pero causaba moitos efectos secundarios. E a partir desa data podemos dicir, dos tratados, que ata o 31 de decembro de 2015, ata hai uns días [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] , se superou a cifra de 3.400 pacientes tratados polo virus da hepatite C. O Plan estratéxico para a abordaxe da hepatite C data do 1 de abril, pero nós falamos de moito antes diso. Nós falamos desde o ano 2012 ata o 31 de decembro do 2015. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] E no ano 2012 tratáronse 160 pacientes; 264 no 2013; 339 no 2014; e no 2015, 374 pacientes, ata abril do 2015, e a partir de aí uns 2.000 pacientes máis ata finais deste ano. Creo que a actividade realizada no Sergas neste tempo é unha actividade moi, moi importante. E, desde logo, que estamos preocupados, ¡como non imos estar preocupados pola hepatite C!. Polo que dicía antes, polo carácter mortal que ten nas fases finais sobre todo. Polo tanto, imos seguir traballando nese senso para facelo. Pero tamén teño que dicirlle unha cousa, señora Iglesias. Acusar, como fai vostede, a ese comité formado por dez profesionais, entre farmacéuticos e facultativos, dicir que puideron eles condenar a pacientes, non é así. Fixeron un gran traballo, e grazas a el podemos seleccionar e tratar de dar igualdade a ese tratamento. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] No tratamento, a igualdade e a equidade é unha cousa que temos fundamental para nós no sistema sanitario, para poder dar a todos os nosos pacientes, a todos. E como conclusión, xa digo, creo que o traballo realizado nese senso por todo o sistema sanitario posto en relación co tratamento da hepatite C creo que foi un traballo importante e que segue. Estamos empezando a ver os primeiros resultados e son resultados magníficos, magníficos. Estamos todos contentos pola actuación que os grandes profesionais da sanidade en Galicia acaban de dar.
Remate, por favor.
E só quería dicirlle –permítame, presidente– catro puntos que resumen un pouco toda a actuación nese período que a deputada comenta, que é que en todos os inicios do tratamento con novos antivirais de acción directa no Servizo Galego de Saúde se fixo un esforzo especial para que se axustasen aos criterios de utilización destes medicamentos establecidos nos informes de posicionamento terapéutico e na estratexia de priorización establecida no marco do Consello Interterritorial do Sistema Nacional de Saúde. Segundo, para garantir esta homoxeneidade e a equidade de acceso do usuario do Servizo Galego de Saúde...,
É un tema importante. Silencio, por favor. É un tema importante.
...todas as solicitudes de inicio do tratamento realizadas polos seus prescritores sometíanse a unha avaliación para verificar que cumprían os criterios de inicio...
Silencio, por favor.
...xa fora con eses criterios de inicio. As avaliacións da [...] da hepatite C realizouse de maneira anónima a partir da documentación clínica do paciente que presenta o facultativo coa solicitude e verificando se se cumpren os criterios establecidos de tratamento no Sistema Nacional de Saúde. E punto cuarto e último...,
Si, remate xa.
...unha vez avaliada a solicitude de tratamento remitida pola dirección do centro correspondente, [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] faise chegar a esa dirección a comunicación da Dirección Xeral de Asistencia Sanitaria de que se cumpren ou non os criterios para iniciar a terapia, á luz da documentación remitida e co asesoramento da subcomisión para o tratamento da hepatite C. Moitas grazas, señor presidente.
Moitas grazas, señor conselleiro. Pregunta de Dª Tereixa Paz Franco, do G.P. do Bloque Nacionalista Galego, sobre o impacto da decisión da Consellería de Medio Rural de excluír das axudas da Política Agraria Común as parcelas de menos de 0,3 hectáreas de pastos arbustivos ou de baixo arboredo
Para formular a pregunta ten a palabra a señora Paz.
Grazas, señor presidente. Boas tardes, señoras e señores deputados. Señora conselleira do Medio Rural, permítame que con carácter previo e para delimitar de qué estamos falando, lle faga unha pregunta previa que non figura na escrita. Supoño que para o Goberno da Xunta de Galiza a gandería en extensivo, fundamentalmente nas zonas de montaña e máis desfavorecidas do noso país, será unha prioridade, tanto polo valor que ten desde o punto de vista territorial como desde o punto de vista social, demográfico, de prevención dos incendios forestais e tamén para a produción de alimentos de calidade diferenciada. Porque se iso é así é incomprensible, desde logo, a actitude da Xunta de Galiza en relación coa aplicación da PAC no noso país. Con carácter previo e para que non se desvíen os debates, como se fixo en preguntas anteriores, os regulamentos da actual e vixente PAC foron aprobados todos despois do 2011 e do 2012. Ou sexa, que non hai ningún goberno de diferente cor ao que botarlle a culpa. E nos regulamentos da PAC xa se cometeu un atropelo en relación coa gandería en extensivo, que foi que nos coeficientes de admisibilidade de pastos se eliminaron os bosques, as zonas leñosas e as de alta montaña, que no noso país son moi importantes e nas que fundamentalmente están asentados montes veciñais en man común, e que poderían ter un cometido moi importante na prevención de incendios e na preservación do noso territorio. Pero por se iso fose pouco, e a pesar de que a normativa de coeficiente de admisibilidade de pastos permite contabilizar parcelas de máis de 100 metros cadrados, a Xunta de Galiza acaba de tomar unha decisión inaudita no mes de decembro, que decide excluír e, polo tanto, contar como valor cero as parcelas de menos de 3.000 metros cadrado, que no noso país –hai que dicilo– son 100.000 parcelas aproximadamente. Isto provoca que gran parte das parcelas que están utilizando moitos gandeiros para o pastoreo, fundamentalmente gandeiros que se dedican á produción de cabrún e de ovino, quedan excluídas da contabilización de determinadas axudas da PAC. Vai repercutir en todas aquelas axudas agroambientais que teñen que ver coa carga gandeira, como poden ser as IC de montaña e de zonas desfavorecidas. Vai provocar posiblemente unha perda de ingresos, a respecto dos que tiñan recoñecidos no ano 2015, de máis dun 30 % para estes gandeiros en extensivo. E todo isto, señora conselleira, por unha decisión administrativa que tomou o seu departamento, á que non o obrigou ninguén, nin a Comisión Europea nin a normativa da PAC...
Remate, por favor.
...nin o Goberno do Estado. Foi vostede, señora conselleira. E nós o que lle pedimos é que nos explique por que toma esta decisión tan lesiva e se ten previsto facer algo para retrotraela e non prexudicar a gandería en extensivo.
Grazas, señora Paz. Resposta da conselleira do Medio Rural.
Grazas, señor presidente. Señorías, señora Paz, por suposto que é unha prioridade para este goberno a gandería en extensivo. Entre as medidas que exixiu a Comisión Europea para os pastos, tanto en España coma noutros países, estaba a implantación do coeficiente de admisibilidade de pastos, o denominado CAP 2015, ao igual que o control de calidade, facendo fincapé en que en xeral os recintos pequenos de pastos de menos de 3.000 metros cadrados non cumprían os requisitos para esa admisibilidade. A decisión de excluír das axudas da PAC todas as parcelas de menos de 0,3 hectáreas de pastos arbustivos ou de baixo arborado enmárcase precisamente dentro do CAP 2015. En Galicia, concretamente, a práctica totalidade destes recintos de menos de 3.000 metros cadrados de pastos arbustivos ou arborados adoitan ser bordes de parcelas, é dicir, silveiras, lindeiros, que non cumpren os requisitos de admisibilidade. Piden vostedes, polo que están dicindo, a revogación da instrución en virtude da cal se exclúen todas as parcelas de menos de 0,3 hectáreas como beneficiarias das axudas da PAC. Miren, a superficie de pastos arbustivos e arborados orixinou problemas moi importantes á Comisión Europea en toda España –tamén noutros membros nos últimos anos–. Por este motivo, a Comisión obrigou a tomar medidas correctoras para evitar pagamentos indebidos sobre esas superficies. Tamén hai que lembrar, señor Díaz, que a normativa actual destas axudas exixe que nos recintos de pastos exista predominancia de vexetación herbácea e unha actividade agraria anual. En España toda esta exixencia da Comisión levou a implantar o Plan de acción de pastos, que está a ser obxecto dun seguimento continuo pola propia Comisión. A decisión..., mellor, a instrución á que se refiren, ou sexa, non considerar admisibles as parcelas de pastos arbustivos e arborados de menos de 0,3 hectáreas, supón unicamente unha redución media por beneficiario de apenas 0,2 hectáreas. Esta redución da superficie declarada considérase unha corrección da Administración non imputable ao beneficiario, polo que non provoca penalizacións sobre o resto da superficie. Ademais, e como os novos dereitos do pago básico así se asignan sobre a superficie resultante dos controis, esta decisión non minguará o importe total. Por último, coa pequena redución media da superficie por beneficiario que se indicou, de 0,2 hectáreas, o efecto sobre a carga gandeira será moi limitado, ou podemos dicir que incluso nulo. Moitas grazas.
Grazas, señora conselleira. [[Murmurios.]] Contestáballe vostede á señora Paz. Réplica, señora Paz.
Grazas, señor presidente, por devolverme a miña identidade, que xa pensaba eu que tiña aquí un trastorno de identidade. Non vou dicir cal, porque como vostede prohibe utilizar termos do DSM neste Pleno, pois non vou dicir qué trastorno pensei que estaba padecendo. [[Murmurios.]] Mire, señora conselleira, efectivamente, é certo que no pago básico a incidencia pode ser irrelevante. Pero non me pode vostede afirmar, e, sobre todo, estou segura de que non se vai atrever a facelo diante dos gandeiros, que non vai repercutir nas axudas agroambientais que están vinculadas coa carga gandeira, porque iso non é así. Porque, se vostede lles quita todas esas parcelas de menos 3.000 metros cadrados que contabilizaban para efectos de xustificar que cumprían cos requisitos de carga gandeira, van deixar de cumprir eses requisitos. Mire, efectivamente hai problemas de comprobación de que os pagos se realizan non indebidamente en moitas superficies deste tipo, pero o que está poñendo ao descuberto, señora conselleira, é a súa incapacidade de xestionar; e o que está poñendo ao descuberto é que o Fogga non ten capacidade para xestionar, entre outras cousas porque vostedes, como dicían que se podía seguir facendo o traballo sen funcionarios e sen empregados públicos e sen técnicos no medio rural, agora resulta que, como non temos técnicos para ir comprobar que se cumpren efectivamente as condicións que pon a PAC, simplemente xa a priori dicimos: ¡ah! como non as van cumprir, pois xa as excluímos directamente antes de ningunha outra xestión. E ¿podería vostede explicarme por que en Andalucía e en Castela-León non se aplicou esta medida a pesar de que supoño que a normativa europea é a mesma? E para finalizar, señora conselleira, o Partido Popular –isto non se lle pode imputar a vostede directamente– é experto en perder fondos europeos procedentes da política agraria común.
Remate.
Desbotaron vostedes 60 millóns de euros no período pasado.
Remate xa, señora Paz.
¿Canto está vostede disposta a perder neste novo período?
Grazas, señora Paz. Réplica, señora conselleira.
Grazas, señor presidente. Desculpe, señora Paz ,por cambiarlle a identidade, que xa lla devolvo agora. Entre as medidas concretas para a práctica do pastoreo e da gandería extensiva en zonas de alta montaña e de especiais dificultades, dende o Goberno galego xa temos adoptadas distintas medidas, e vostedes deberían sabelo. Sirvan como exemplo as seguintes: as axudas de xestión sostible dos pastos ou a de extensificación do vacún de leite, incluídas dentro da medida agroambiental de Galicia no PDR 2014-2020, as axudas para a agricultura ecolóxica, que se inclúen tamén no PDR e que xa se convocaron no ano 2015 –saberán os beneficiarios delas da súa resolución a vindeira semana–. Con estas axudas deféndese a práctica do pastoreo e da gandería extensiva. Estas medidas compleméntanse co novo pago para zonas de montaña e con limitacións naturais, que substitúe as anteriores indemnizacións compensatorias, que se convocará no ano 2016, e nas cales podemos destacar que non existirá unha carga gandeira máxima, o cal favorece especialmente o vacún, e terá un importe tamén por hectárea. Por iso esta axuda contará este ano cun orzamento de 20 millóns de euros fronte aos 11,1 millóns dos últimos anos. En Galicia, os pastos que verdadeiramente sexan utilizados mediante un adecuado pastoreo seguirán sendo admisibles para as axudas directas. Din vostedes moitas cousas, algunhas delas non son certas. E dentro diso, dígolles que no PDR 2014-2020 as axudas de agroambiente, clima e da agricultura ecolóxica son as equivalentes ao contrato de explotación sustentable do PDR 2007-2013, cunha notable simplificación. Á parte de todo iso, as axudas ás razas autóctonas, dentro da medida de agroambiente e clima do PDR 2014-2020, ascenden a 175 euros/UGM, mentres que no PDR 2007-2013 eran de 150; é dicir, 25 euros máis por cada unha. Din que esta decisión é derivada dunha mala xestión do Fogga e da comprobación da xustificación das axudas da PAC. Esta decisión enmárcanse dentro das exixencias establecidas pola Comisión Europea en relación cos pastos permanentes. As persoas que fan afirmacións coma esta é evidente que son pouco coñecedoras da problemática que lles podemos dar a Galicia e aos gandeiros en caso de non cumprir as medidas que temos que implementar. Acúsannos de basear esta adopción para evitar sancións da Unión Europea. As decisións do control de calidade do CAP tomárense despois da revisión de...
Remate, por favor.
...ortofotos recentes, controis de campo e análises estatísticas que respaldan as decisións adoptadas. E unha vez máis temos que dicir que, dentro do regulamento que estamos a facer...
Remate. Remate por favor.
...e do bo traballo que se está a desenvolver por parte dos funcionarios e do Fogga, esta redución da superficie declarada –volvo repetir– considérase unha corrección da Administración non imputable ao beneficiario...,
Grazas, señora conselleira.
...polo que non provoca penalización sobre o resto da superficie. Grazas, señor presidente.
Grazas, señora conselleira. Pregunta de D. Juan Manuel Fajardo Recouso, do G.P. da Alternativa Galega de Esquerda, sobre as consecuencias para o sector produtivo primario do tratado de libre comercio que a Unión Europea está a negociar cos Estados Unidos de Norteamérica
Para formular a pregunta ten a palabra o señor Fajardo.
A verdade é que non está tendo vostede un bo día, porque eu do "traballo" de libre comercio non falei nada nesa pregunta. A pregunta ten que ver con como afecta o TTIP, o Tratado de libre comercio, á Lei de acuicultura. Pero, logo da nova desta mañá do señor Feijóo anunciando que paralizaba a Lei de acuicultura, eu quero transformar a pregunta nunha realidade: ¿que significa paralizar a Lei de acuicultura? Vostedes saben que o sector, en pé, non está pedindo paralizar senón a retirada desa Lei de acuicultura porque se entende que non é emendable, que non serve ningún dos artigos desa lei e que hai que transformala nunha nova lei consensuada co sector e que lle sirva para avanzar ao sector, e non como esta, que está pensada simplemente para aniquilar o sector. ¿A que lle chaman vostedes consenso?, ¿con quen a van consensuar? Porque o sector estalles dicindo que aqueles que impulsaron unha norma que ten en pé de guerra o cen por cento da xente do mar, que incluso unha parte importante do Partido Popular se opón a esta norma –como así aconteceu en concellos como os de Vilanova, O Grove, Ribeira, a Deputación de Pontevedra–, aqueles que a impulsaron non están lexitimados para impulsar unha nova norma ou para negociar esta. E, polo tanto, aqueles que o propio Partido Popular recoñece que non poden defender esta norma, e aos que o propio presidente lles di que terán que aparcala, deberían de absolutamente deixar as súas responsabilidades. Polo tanto, tanto a conselleira como o seu director xeral deberían dimitir despois deste fracaso cunha norma que se demostra que vai en contra dos intereses. Pero, sobre todo, hoxe falouse dunhas modificacións que pretendía o Partido Popular introducir na norma que está plantexada pero que non son as fundamentais, porque en ningún caso falan da ocupación do medio, de como se van outorgar esas concesións, que vai ser por un método de concurso, publicidade, méritos e propaganda que permite que calquera poida acceder a un recurso; é dicir, unha multinacional ou incluso unha confraría que estea lonxe de onde está esa explotación, que pode estar no ámbito territorial doutra confraría, polo que volveriamos a aquel momento de enfrontamento entre o sector. Pero, ademais, nós facémoslle unha pregunta concreta. Non me poden dicir vostedes esta mañá que van excluír determinadas zonas da piscicultura industrial cando sabemos que con esta norma se vai permitir a introdución de produtos e de especies exóticas, todas elas carnívoras, e que ademais, unha vez que se aprobe o Tratado de libre comercio con Estados Unidos poden ser incluso transxénicas e que, polo tanto, unha soa especie desas fuxida nunha ría deste país pode significar un dano medioambiental irreparable que vai atacar directamente a produción marisqueira de peixes do conxunto do noso país.’ Esas son as grandes preguntas que teñen a día de hoxe o sector. E, sobre todo, o sector pregúntase por que tivo que poñerse en pé de guerra, por que tivo que facer asembleas multitudinarias para explicar o que a Consellería non quería explicar, que aínda por encima estaba enganando. Pero despois dese anuncio, que parece unha trampa do señor Feijóo en termos electorais, porque sabe que esta lei pode acabar coas únicas posibilidades que podería ter de repetir no seu cargo, dixo que o futuro que pretendía esta lei –e así o dixo– era a acuicultura de Noruega e Alaska. ¿Que teñen que ver a acuicultura de Noruega e Alaska coa nosa acuicultura? O que están vostedes plantexando é unha acuicultura que pode acabar co noso mar, e, polo tanto, o que eu lle fago é unha pregunta: ¿en que consiste a paralización? Nós e o conxunto do sector queremos a retirada e que aqueles responsables de sacala a adiante marchen da Consellería. Polo tanto, deixe a Consellería, señora conselleira.
Grazas, señor Fajardo. Reposta da conselleira do Mar.
Moitas grazas, señor presidente. Señorías. Señor Fajardo, mire, á luz das súas afirmacións gratuítas, o primeiro que creo que lle debo pedir é que vostede teña un pouco máis de medida, un pouco máis de rigor científico e un pouco máis de coñecemento normativo á hora de afrontar cuestións tan importantes como é o campo da acuicultura, unha actividade da que viven moitas persoas na nosa comunidade. Hai que dicir que non é certo nada do que vostede acaba de dicir. Nada cambia do que hoxe hai, salvo unha cousa. Nada cambia en canto ao que as empresas multinacionais xa poderían empregar agora. Sempre tiveron esa posibilidade, e de momento non o fixeron. Hai que dicir que hoxe, coa actual normativa en vigor, é posible a instalación de peixes e outras instalacións de acuicultura intensiva, tal e como se fixo con outros gobernos en 2008 cando se deu outorgamento dunha autorización temporal para o cultivo experimental de salmón na ría de Arousa. Si cambia unha cousa, señor Fajardo: os condicionantes establecidos na proposta de texto de lei son importantes e rigorosos para evitar que certos baleiros legais que hoxe existen permitan desmáns na produción. Precisamente, esa busca dunha exhaustiva barreira aos desmáns que se provocaron en tempos noutros lugares é unha constante neste texto, e vostede deberá valoralo e evitar confusións nos termos. Porque ás veces queren confundir o que din con "selección xenética" e "falta de abundancia", o que leva a pensar que é malo cultivar o salmón atlántico, que leva milleiros de anos nas nosas augas, ou a ameixa xapónica, que ben coñecen todas as nosas mariscadoras. Xa que logo, pretendemos evitar que a desregulación ou o sometemento a diferentes normativas faga que se dean ocos entre as mesmas e se poidan producir erros no cultivo de moluscos, peixes ou plantas semellantes a algúns que se deron noutras rexións. Nós queremos ser, como ben dicía hoxe o presidente, si, Noruega, Escocia ou Alaska, onde a compatibilidade entre a pesca e a acuicultura é un feito, onde a calidade das augas e o atractivo turístico non se minorou a pesar de desenvolver unha gran industria acuícola. Con todo, a pesar da coincidencia na súa positividade, queremos reiterar a nosa vontade de non facer nunca nada que prexudique o sector marisqueiro, o sector pesqueiro e o sector bateeiro. E por iso pretendemos pausar este proceso, abrir grupos de traballo co sector, para, sobre a base da súa proposta ou da nosa, mellorar o texto e consensualo. Eu só agardo que nese proceso vostedes, se len o texto da proposta, poidan amosarnos en que títulos, en que capítulos, en que artigos ou en que disposición se sinalan todas esas cuestións negativas ou catastróficas das que vostedes están facendo manifesto. Agardo madurez e responsabilidade pola súa parte, agardo rigor e sensatez, agardo argumentos, señor Fajardo, agardo argumentos sólidos que vaian máis alá do "non porque non me gusta". Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señora conselleira. Réplica, señor Fajardo.
A verdade é que eu estou moito máis preocupado, porque vostede acaba de desdicir o señor presidente. ¿Que significa pausar? Non van retirar a lei, están plantexando grupos de traballo. ¿Con quen? ¿Con quen se van sentar? ¿Van elixir vostedes con esa fórmula máxica que teñen de elixir sempre determinadas especies do sector que son afíns ás súas ideas para sacar unha lei consensuada con quen? O que está dicindo agora non é o mesmo que dixo o señor Feijóo. Pero voulle explicar unha cousa. Mire, non inventamos nada. Vostede coñece este documento, ¿verdade?, documento de traballo do director xeral de Relacións Exteriores coa Unión Europea da Xunta de Galicia, presentado no Comité Europeo de Rexións, onde a Xunta de Galicia lle pide á Unión Europea que lexisle en acuicultura. E ¿sabe o que di? Que poderá establecerse un sistema de concesiones de licenza mediante un concurso público ou subasta. ¿Que quere dicir vostede con paralizar a norma? Que van paralizar a norma para que a Unión Europea saque adiante esta proposta da Xunta de Galicia que di que as autorizacións marisqueiras se poidan facer por subasta para que despois sexa a Unión Europea a que determine que é a subasta e dicir: ¡ah!, non podo facer nada porque o di a Unión Europea. E, polo tanto, a Lei de acuicultura de Galicia vai significar que, mediante ese método de que nos obrigue a Unión Europea despois do que pide a propia Xunta de Galicia e o propio Maneiro nunha reunión en Portugal, o método para outorgar sexa a subasta. ¿Esa é a seguridade xurídica da que falabamos esta maña? ¿Ese é o mecanismo que vostedes van facer para que todo o mundo teña igualdade de oportunidades para acceder a un recurso? ¿Ou é que nunha subasta unha multinacional norueguesa, canadense ou xaponesa ten as mesmas posibilidades que uns mariscadores da ría de Arousa? Diga a verdade, señora conselleira, non enganen a xente, digan qué pretenden facer. E agora están dando un paso atrás pola presión do sector, que lles di que isto é unha barbaridade. E non me diga que non somos cientificamente correctos cando lle establecemos unha cuestión que é un perigo. ¿Como é posible que non sexan perigosos salmóns transxénicos nas nosas rías? E outra cousa que vostede non di e que teremos que ter claro: vostedes determinaron que isto é de carácter estratéxico e ademais de carácter supramunicipal. É dicir, que ningún concello poderá dicir que non se pode facer unha piscifactoría na súa costa, porque será a Xunta, cun informe sectorial, quen dea a razón ou non. Polo tanto, estamos falando de quitarlles incluso a capacidade aos concellos de poder decidir sobre o seu territorio.
Remate. Esta lei é unha barbaridade, pídolle que a retire e pídolle que abandone a Consellería porque está deslexitimada para negociar co sector, que lle pide a gritos que marche da súa consellería.
Grazas, señor Fajardo. Turno de peche, señora conselleira.
Moitas grazas, señor presidente. Señorías. Señor Fajardo, eu, cando lle pido rigor, pídollo de corazón. Vostede hoxe á mañá, cando o presidente falaba de todos os pasos que se levan dado ata chegar á esta elaboración dun anteproxecto, que eu creo que é como hai que traballar co sector, preparándolle un borrador e dicíndolle: estes son os nosos fins e agora vós tendes a oportunidade de falar e de melloralo, vostede dicía que presentaron alegacións á Esga. ¡Nin unha! Nós, en seis anos, cando chegamos ao Goberno no ano 2009, dixemos que traballariamos por darlle seguridade xurídica e procurar axilizar os trámites administrativos para que se puidera desenvolver a acuicultura neste país. Vostedes din: tardaron seis anos en facer este anteproxecto de lei. Mentira, nós, nestes seis anos, primeiro, fixemos unha Estratexia galega da acuicultura que só estivo á exposición pública –permítame que o mire para non equivocarme– desde o 2 de febreiro do 2012 ata o 3 de outubro de 2012, pequeno espazo de tempo para que ninguén a puidera coñecer. ¡Nin unha soa alegación presentaron, señor Fajardo, nin unha soa! E hoxe á mañá desmentíao o presidente cando vostede dicía que si que a presentaran. Equivócase cando confunde a Estratexia galega da acuicultura, á que repito que ninguén presentou unha soa alegación, soamente as administracións. E vostedes si que presentaron unha alegación ao Plan director de acuicultura litoral, [[Murmurios.]] unha alegación ao inicio do Plan director de acuicultura litoral. E vostedes, que están dicindo que no queren a acuicultura multitrófica, resulta que a alegación que presentan ao Plan director de acuicultura litoral di ben clariño: "Definir un plan director de acuicultura litoral exixe definir un modelo de produción acuícola claro, que aposte pola sustentabilidade, baseado en especies herbívoras, moluscos e algas, cun enfoque integrado multitrófico e co etiquetado e estritas medidas de control ambiental". Exactamente o que recolle o anteproxecto de lei que nós presentamos. Señor Fajardo, o dominio público neste país xestiónase a través de concesións e autorizacións, sexan no dominio público marítimo, no marítimo-terrestre ou no terrestre, e esas concesións e autorizacións teñen unha pauta regrada de como se pode acceder a elas. Dende o ano 2011 téñense vendido neste país máis de 500 bateas, que cambiaron de man de bateeiro a bateeiro, non veu ningunha multinacional a compralas. Puido facelo, ¡claro que si! Pero nós, para evitar eses ocos, para evitar todas esas cousas coas que vostedes están asustando e enganando a xente, é polo que poñemos este anteproxecto de lei, para evitar discrecionalidade aos representantes da Administración, e para evitar tamén discrecionalidade nos órganos representativos do sector. Señor Fajardo, eu, cando me refiro a representantes do sector, refírome a esas persoas que elixe o propio sector para vir negociar coas administracións. Nunca os insultarei, como vostede acaba de facer, chamándolles especímenes. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señora conselleira. Pregunta de D. José Manuel Balseiro Orol e seis deputados/as máis, do G.P. Popular de Galicia, sobre a valoración da Consellería do Mar en relación co acordo acadado no Consello de Ministros de Pesca da Unión Europea respecto dos TAC e cotas de capturas das principais especies de interese comercial para o ano 2016
Para formular a pregunta ten a palabra o señor Balseiro.
Grazas, señor presidente. Señora conselleira, como vostede sabe ben, cada ano, a finais do mes de decembro, ten lugar unha nova xuntanza do Consello de Ministros de Pesca da Unión Europea, convocada co obxecto de debater a repartición das posibilidades de pesca para a maioría das especies de maior interese comercial para a nosa frota. Son coñecidas como TAC e cotas, son os límites de pesca que rexerán ao longo do ano no que nos encontramos, do ano 2016. Como sabe, señora conselleira, vostede mellor ca ninguén, os populares galegos sempre defendemos un modelo de repartición distinto do que hai. Aqueles que negociaron a nosa entrada na Unión Europea aceptaron unha clave de repartición manifestamente insuficiente en relación coa capacidade da nosa frota, coa capacidade da frota galega. E seguimos traballando por cambiala, dunha maneira directa ou dunha maneira indirecta, pero agora toca negociar nese marco os mellores intereses que poida ter a nosa frota e os mellores intereses que poida ter no sector pesqueiro a nosa comunidade autónoma. Ata tal punto temos asumido este compromiso que nos últimos anos de goberno do Partido Popular hai unha máis correcta negociación e a achega de informes científicos que apuntalan as nosas peticións, que deu lugar a un incremento relevante das posibilidades de pesca para a nosa frota, é dicir, para a frota galega. Os populares e a Xunta coincidimos sempre na importancia de que as posibilidades de pesca sexan maiores, somos o grupo que máis ten demandado máis posibilidades de pesca nesta Cámara, co voto en contra da oposición. Ben é certo que nos gustaría dar máis oportunidades á nosa frota, e sabemos que nesa liña vén traballando vostede, señora conselleira. E hoxe para ter unha radiografía máis exacta do acontecido na negociación cara a este ano, quixeramos que realice unha avaliación oportuna. E a pregunta que lle fai este deputado, a pregunta que lle fai o grupo maioritario da Cámara, o grupo que sustenta a acción do Goberno e o grupo que máis iniciativas trouxo a este Parlamento para cambiar ese sistema de repartición que prexudica a nosa frota porque outros nos meteron aí e non nos souberon sacar –e agora nin sequera nos apoian as iniciativas que nosoutros presentamos para saír de aí–, é: ¿que valoración fai vostede, señora conselleira, sobre os TAC e cotas para o ano 2016? Nada máis e moitas grazas, señor presidente.
Moitas grazas, señor Balseiro. Resposta da conselleira do Mar.
Moitas grazas, señor presidente. Señorías. Señor Balseiro, como vostede ben comprenderá, desde a Consellería do Mar, e como fixeron as principais asociacións do sector pesqueiro galego e español, debemos considerar moderadamente positivo o acordo acadado no Consello de Ministros de Pesca do pasado 15 de decembro sobre os TAC e cotas para o 2016. Para chegar a esa valoración creo que cómpre ter en conta que o punto de partida que propoñía a Comisión Europea inicialmente era moi lesivo, e que o traballo do sector e a Administración contribuíu a amortecer o impacto da baixada proposta en certas especies de alto interese, como a rebaixa superior a un 60 % no caso da pescada do sur. Entendemos, xa que logo, que partiamos dun panorama moi complicado, e que o Ministerio conseguiu o mellor acordo acadable. En conxunto conseguimos 6.000 toneladas máis que o ano pasado, o que supón un aumento de case un 2,5 % global das cotas españolas neste ano, que se acumula ao 13 % de aumento das cotas gañadas no período 2012-2014. Neste senso, cremos importante e satisfactorio o traballo realizado desde Galicia trasladando informes e documentación sobre o impacto socioeconómico que terían os recortes inicialmente propostos sobre o lirio, de xeito que se complementou o realizado desde a Secretaría Xeral de Pesca, que abordou os relativos á pescada, o rape e o gallo. Con isto, e afondando nos datos obtidos, entendemos netamente positivos os resultados acadados para a frota do Gran Sol, que sae beneficiada con incrementos na cota da pescada, do gallo e da cigala, e unha continuidade no peixe sapo, nas raias e no abadexo. Ademais, no caso do Cantábrico, vemos que tamén o cerco sae beneficiado, co incremento da cota do xurelo nun 27 % no Cantábrico, e nun 15 % na zona 9A, de Fisterra a Portugal, que compensan a baixada da xarda, que mediante intercambios seguramente quedará nas mesmas cifras do ano pasado. Nesta mesma zona, hai que apuntar tamén que se logrou frear a caída libre que se situaba para a pescada, pasando dunha proposta de rebaixa, como dicía ao principio, do 62 % a unha baixada efectiva do 21 %. Do mesmo xeito, tamén se freou en maior medida aínda a proposta de recorte de gallo, rape e lirio, abadexo e raia. E con estas cifras tamén debemos dicir que sabemos que hai certas frotas e pesqueiras, especialmente as artes fixas no caladoiro nacional, para as que o resultado non é desexable, aínda que conseguimos que se mellorara substancialmente o punto do que se partía. Por último, cómpre dicir que Galicia estivo pendente en todo momento das negociacións a través do director xeral de Pesca, Acuicultura e Innovación Tecnolóxica, que viaxou a Bruxelas para seguir de preto os avances. E estivo en contacto permanente coa ministra e cos representantes galegos do sector desprazados a esta negociación. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señora conselleira. Réplica, señor Balseiro.
Grazas, señor presidente. Grazas, señora conselleira pola súa resposta. Concordamos con vostede e concorda tamén o sector, porque así o ten expresado, e coincidimos en que a valoración que se debe facer destes resultados é sensiblemente positiva, dentro da dificultade da que xa falamos anteriormente. O resultado da negociación é netamente favorable tendo en conta a situación de partida da que partiamos e a situación na que quedou ao final. Consideramos nesas negociacións os distintos segmentos da frota, e vendo os resultados das especies comerciais máis relevantes para a frota galega, que iso é o importante. Non é igual ter unha gran cota na pescada, que é a principal especie, que ter unha gran cota na xarda, por poñer un exemplo, ou noutro tipo de especies. Pero o certo é que vostede o explicou aquí, e dixo que creceramos no cómputo global un 2,5 % e dixo que había un aumento engadido do 13 % acumulado nos últimos anos. Como comprenderá, nosoutros non lle imos pedir a vostede, despois de dar estes datos, que se vaia. Nós non lle podemos dicir que se vaia, nós témoslle que dicir que quede e que vostede siga traballando igual que leva traballando estes últimos sete anos [[Aplausos.]] , porque vostede foi capaz de inverter este datos. Antes tiñamos un 13 % menos, e agora temos un 13 % máis. ¡Por algo será! Por iso que dicirlle a vostede que se vaia sería dicirlles aos galegos e ás galegas que non queremos o mellor para eles, e que non queremos o mellor para o sector pesqueiro. Por iso nosoutros non lle dicimos que se vaia, dicímoslle que quede moito tempo e que siga traballando nesta consellería na mesma liña na que veu traballando nestes últimos anos para que os pescadores galegos teñan máis cota, para que teñen máis cota. [[Aplausos.]] Só lle poden dicir que se vaia vostede aqueles que acaban de chegar ao Parlamento e que non teñen nin a mera idea do que pasaba neste Parlamento antes desta lexislatura.
Grazas, señor Balseiro. Turno de peche, señora conselleira.
Grazas, señor presidente. Señor Balseiro, moitas grazas polas súas palabras de apoio. Como vostede ben me coñece, aínda que cause un certo revuelo nas filas de oposición, desde logo que eu lle agradezo que valore o traballo que se está facendo na Administración desde o día 20 de abril do 2009. Cando chegamos dixemos cal ía ser a nosa folla de ruta, que era traballar na defensa do sector pesqueiro, traballar na defensa do sector marisqueiro, traballar na defensa do sector da acuicultura, e así o vimos facendo, que non lle caiba a menor dúbida. Non perderemos nin un só minuto en patrañas ás que outros nos queiran levar e enganar, nós sempre lle dicimos a verdade ao sector, traballamos con eles na súa defensa. Hoxe ténsenos acusado de moitas cousas, pero, miren, non é soamente ese 13 % máis que se conseguiu do período 2012 ao 2014, é que hoxe o sector do cerco ten un 52 % máis de posibilidades de pesca das que tiña no ano 2009. [[Pronúncianse palabras que non se perciben.]] Esa é a verdade, e esas son as cifras, e nesa liña imos seguir traballando. [[Aplausos.]] Eu hoxe síntome moi orgullosa de poder ver que nos propios estudos da Comisión, no documento que a Comisión propón para a análise de TAC e cotas, se poida ver que ningunha das especies obxectivo nas que traballa a nosa frota, ningunha das especies que están no noso caladoiro nacional, se atopan en risco de colapso, como acontece con especies que están explotando outras frotas doutros países membros. Por iso, señor Balseiro, que non lle caiba a menor dúbida de que non dilapidarei nin un só minuto en seguir traballando nesta liña, na defensa do noso sector pesqueiro, do sector marisqueiro e do sector acuícola. Máis nada e moitas grazas.
Grazas, señor conselleira. Esgotados os puntos da orde do día, levántase a sesión.