Borist hefur erindi frá þingflokki Pírata um mannaskipti í nefndum, um að Halldóra Mogensen taki sæti Helga Hrafns Gunnarssonar sem varamaður í Íslandsdeild Evrópuráðsþingsins.
Herra forseti. Þetta fyrsta fjárlagafrumvarp ríkisstjórnar Katrínar Jakobsdóttur er ekkert annað en svik við kjósendur sem var lofað einhverju allt öðru. Þeirri viðbót sem lögð er til og stjórnarliðar eru svo ánægðir með mætti líkja við reikniskekkju upp á 2,2%. Meira að segja fjáraukalögin sem við ræddum á dögunum skiluðu hærri upphæð. Meðan ójöfnuður fer vaxandi beitir ríkisstjórnin og hv. stjórnarmeirihluti ekki þeim stýritækjum sem þau búa yfir til að vinna gegn ójöfnuði. Þetta er algjörlega óásættanlegt og ekki svar við ákalli almennings um sterkara velferðarkerfi og bætt kjör þeirra sem verst hafa það í landinu.
Hæstv. forseti. Við göngum hér til atkvæða um fjárlög 2018. Umræðan fyrr í dag, 2. umr., fannst mér þvert á móti mjög málefnaleg og góð - með þvert á móti er ég að vitna til orða hv. þm. Oddnýjar Harðardóttur. Breytingartillögur sem hér birtast í atkvæðaskýringaskjali meiri hluta og nefndaráliti skiptast m.a. í framlög til heilbrigðisstofnana á landsbyggðinni, í samgöngur, í umhverfismál þar sem verið er að koma til móts við náttúrustofur um allt land, þannig að hér eru mörg brýn og góð samfélagsleg verkefni sem meiri hlutinn er að bregðast við eftir gestakomur í vikunni. Þessi fjárlög eru mjög ábyrg eins og kom fram hér, hagstjórnaráhrif í dag og forgangsröðunin birtist mjög skýrt.
Herra forseti. Ég er ekki mjög hrifinn af þessu fjárlagafrumvarpi af ýmsum ástæðum. Eins og ég hef rakið hér í ræðum felur það í sér töluverða aukningu útgjalda en það sem er verst er að aukningin er mjög ómarkviss. Hún er ekki til þess fallin að bæta ástandið neins staðar, hún er til þess fallin að viðhalda óviðunandi ástandi á mörgum stöðum. Það sem verst er við þetta, herra forseti, er að með þessu fjárlagafrumvarpi eru fest í sessi gríðarlega stór mistök sem ekki verður hægt, eða a.m.k. mjög erfitt, að leiðrétta ef það verður að lögum. Þar er ég ekki hvað síst að tala um fjármálakerfið, hvernig menn kasta frá sér þeim gríðarlega stóru tækifærum sem eru til að bæta það kerfi núna, tækifærum sem verða ekki til staðar áfram, og eins heilbrigðiskerfið þar sem með forgangsröðun frumvarpsins er verið að festa í sessi gallana við núverandi kerfi í stað þess að nota tækifærið til að laga það.
Virðulegi forseti. Við göngum á þessari stundu til atkvæða um fjárlög fyrir árið 2018 eftir 2. umr., fjárlög sem bera með sér heilmikla stefnubreytingu, bera með sér áherslur sem kosið var um í kosningum í haust, áherslur sem kristallast í því að við leggjum nú aukinn þunga og auknar áherslu á heilbrigðismál, menntamál, umhverfismál og eflingu Alþingis. En útgjöld eru ekki markmið, útgjöld eru samt verkfæri þess að við getum farið að láta hlutina virka betur. Í kjölfarið á samþykkt þessara fjárlaga skiptir miklu máli að sjá að við höfum náð að verja efnahagslegan stöðugleika og árangur og vinna við það af ábyrgð. Ábyrgð okkar er mikil að framfylgja þessum fjárlögum þannig að þau verði okkur öllum til heilla.
Virðulegi forseti. Við Píratar leggjum fram nokkrar breytingartillögur sem eru unnar upp úr skuggafjárlögunum okkar. Þær eru svona lagfæringar á þessu fjárlagafrumvarpi sem við vitum annars ekkert um. Við vitum í raun ekkert hvað við erum að samþykkja hérna fjárheimildalega séð, í hvað er verið að eyða peningunum sem er lagt til í fjárlagafrumvarpinu af því að það er ekkert byggt á gildri fjármálaáætlun og stefnunni sem er sett fram þar; af því að það er ekki sundurliðað og útskýrt í fjárlagafrumvarpinu í hvað peningurinn á að fara. Ég myndi fara rosalega varlega í að hrósa einhverri stefnubreytingu, eitthvað svoleiðis, hvað þetta fjárlagafrumvarp varðar. Við eigum enn eftir að fara yfir hvað krónurnar sem eru í fjárlagafrumvarpinu þýða í alvöru fyrir næsta ár. Við vitum það ekki, við verðum bara að vera heiðarleg með það.
Herra forseti. Nýju fjárlögin tryggja viðspyrnu í mikilvægum málum og við komum til með að sýna enn frekar á spilin í fjármálaáætlun nýrrar stjórnar og framhaldið mun byggja á því. Það var öllum ljóst við undirbúning fjárlagafrumvarpsins að ekki yrði allur ríkisstjórnarsáttmálinn gleyptur í einu og öll kosningaloforðin uppfyllt á tveimur vikum. Við náðum þó 1,1% á hvorri viku í hækkun. [[Hlátur í þingsal.]]Við þurfum að vinna samkvæmt langtímasýn, vanda vinnubrögð við gerð skynsamlegrar fjármálaáætlunar til uppbyggingar sem sýnir okkar skýru stefnu til lengri tíma. Þannig sýnum við í verki vinnubrögð sem þjóðin kallar eftir. 15 milljarðar til viðbótar til að efla þau kerfi sem raunverulega jafna kjör hér í landinu eru ekki litlir fjármunir. Þessir milljarðar munu skipta venjulegt fólk í landinu daglega miklu máli. Barnafólk fær hærri barnabætur, eldra fólk og öryrkjar njóta fyrstir lægri greiðsluþátttöku í heilbrigðiskerfinu, og geðheilbrigðisþjónustan efst, og allur almenningur mun svo njóta síðar á kjörtímabilinu. Heilbrigðiskerfið úti um allt land er styrkt svo verulega og þar er um að ræða okkar mikilvægustu sameiginlegu [[Forseti hringir.]]verðmæti. Virðulegi forseti. Þetta eru fyrstu skref nýrrar ríkisstjórnar og þar eru líka úrbætur í mál er snerta kynferðisbrot sem og svo margt annað.
Herra forseti. Stóru vonbrigðin í þessu fjárlagafrumvarpi eru þau að hinn mikli efnahagslegi uppgangur, hagsældin sem einkennt hefur efnahagslífið hér undanfarin misseri og ár, skuli ekki notaður, og þetta mikla tækifæri notað sem nú gefst, til að rétta svo um munar hag þeirra sem höllustum fæti standa í íslensku samfélagi. Sömuleiðis að þetta tækifæri sé ekki notað til að styrkja svo um munar ýmsa innviði í samfélagi okkar, þar á meðal á sviði heilbrigðismála. Við munum að sjálfsögðu styðja ívilnandi tillögur stjórnarmeirihlutans um aukin framlög til þessara þátta þótt naumt sé skammtað.
Herra forseti. Að ná einungis rúmlega 2% breytingu á fjárlagafrumvarpi fyrri ríkisstjórnar, sem Vinstri grænir útmáluðu sem hægri sveltistefnu, fyrir nokkrum vikum er skelfilegur árangur. Það er engin viðbót í barnabætur, engar viðbætur í vaxtabætur, engin viðbót í fæðingarorlof, engin viðbót í íbúðamálin. Meiri hluti fjárlaganefndar setur 0 kr. í Landspítalann, og heilbrigðisstofnanir úti á landi fá einungis helminginn af því sem þær óskuðu eftir á fundi nefndarinnar, bara til að halda starfseminni óbreyttri. Vonbrigðin eru gríðarleg og það verður fróðlegt að fylgjast með hvort Vinstri grænir muni fylgja þessu eftir með prósentuhækkun vikulega hér eftir. [[Hlátur í þingsal.]]Það er alveg augljóst að barnafólk, lágtekjufólk og millitekjufólk er illa svikið af þessu fyrsta fjárlagafrumvarpi Katrínar Jakobsdóttur.
Herra forseti. Fjárlagafrumvarpið byggist ekki á lögum um opinber fjármál. Það byggist ekki á gildandi fjármálastefnu, það byggist ekki á gildandi fjármálaáætlun.
Virðulegi forseti. Umræðan um fjárlagafrumvarp hvers tíma er að jafnaði mjög stór umræða þar sem við tökum útlitið í efnahagsmálum fyrir. Það er eftir því tekið hér í umræðunni við 2. umr. fjárlaga að enginn boðar að kröpp kjör séu fram undan fyrir íslenska þjóð. Það er bjart fram undan og enginn ágreiningur um það hér í þingsal. Hins vegar hefur komið fram mjög mikil fjölbreytni í sjónarmiðum um frumvarpið sjálft. Ýmist segja menn hér að ekki sé nægilega miklu varið í einstaka málaflokka eða allt of miklu varið og of geyst farið, að það sé of mikið af skattahækkunum eða of lítið af skattahækkunum. Menn koma hér upp með alla fjölbreytnina í sjónarmiðum, meira að segja fengum við að heyra rétt áðan að við vissum ekki einu sinni hvort við værum að eyða í réttu málin eða yfir höfuð hvert við værum að fara. Það sem stendur upp úr er það að ríkisstjórnin stendur á fyrstu dögum sínum við að hækka frítekjumark aldraðra, styrkja betur heilbrigðiskerfið með auknu rekstrarfé og auknu [[Forseti hringir.]]fjármagni í tækjakaup, menntakerfið og samgöngur og sýnir á sama tíma ábyrgð í fjármálum, hefur greitt upp skuldir frá því að hún tók við. Við erum á réttri leið. Það er bjart fram undan.
Virðulegi forseti. Hér er um að ræða mál sem almenn sátt ríkti um milli flokka og meðal almennings fyrir kosningar en á undraskjótum tíma höfum við fylgst með afdráttarlausum loforðum um afnám virðisaukaskatts á bækur stökkbreytast yfir í eitthvað sem kallað er „heildræn nálgun“. [[Hlátur í þingsal]]Ég geri að tillögu minni að við samþykkjum þessa breytingartillögu. Ég segi já.
Virðulegi forseti. Þrátt fyrir að virðisaukaskatturinn á bækur sé ekki afnuminn hér í kvöld er það mikið fagnaðarefni að þverpólitísk sátt ríki um að afnema hann og auðvitað visst afrek því að þetta mál var svo sannarlega ekki á dagskrá fyrir nokkrum mánuðum. Til að styrkja umgjörðina um bókaútgáfu hefur stjórnarmeirihlutinn ákveðið að afnema virðisaukaskatt á bækur og á næsta ári mun liggja fyrir hver útfærslan verður. Það þarf að nýta tímann betur til að ná utan um það hvort virðisaukaskatturinn verði afnuminn af öllum bókum sem eru gefnar út hér á landi eða eingöngu þeim sem eru ritaðar á íslensku. Að sjálfsögðu verður unnið með stjórnarandstöðunni að þessu máli til þess að framgangurinn geti orðið hraður og öruggur. Markmiðið er skýrt og vilji stjórnar meiri hlutans einnig. Málið er svo sannarlega komið á dagskrá íslenskra stjórnmála.
Herra forseti. Tillaga þessi gengur út á að afnema afslátt á vörugjöldum til bílaleiga. Til stóð að afslátturinn félli niður um áramótin. Rekstur bílaleigna hér á landi hefur gengið mjög vel undanfarin ár í því góðæri sem ríkt hefur innan ferðaþjónustunnar. Engin haldbær rök eru fyrir því að bílaleigur njóti þessara sérréttinda lengur. Rökstuðningur hæstv. fjármálaráðherra fyrir því að framlengja afsláttinn er meira en lítið sérkennilegur en í greinargerð með frumvarpi til laga um breytingu á ýmsum lögum vegna fjárlaga fyrir árið 2018 segir að vísbendingar séu um að ökutækjaleigur hafi offjárfest í fólksbifreiðum. Ég endurtek: Offjárfest. Ég spyr ykkur, ágætu þingmenn: Eiga skattgreiðendur að borga fyrir offjárfestingar tiltekinna fyrirtækja? Hinn almenni borgari getur ekki vænst þess að ríkissjóður veiti honum sérstaka skattaívilnun ef hann fer fram úr sér og offjárfestir. Þetta er góð tillaga vegna þess að hún gengur út á að þær skatttekjur sem kæmu þarna inn í ríkissjóð, 1.500 milljónir, yrðu nýttar í eftirfarandi verkefni: 200 milljónir í tvöföldun Reykjanesbrautar innan Hafnarfjarðar, 480 milljónir í allar heilbrigðisstofnanir [[Forseti hringir.]]á landsbyggðinni til tækjakaupa og 200 milljónir í loftslagsmál, kolefnisbindingu, þar af 100 milljónir til Skógræktar ríkisins og 100 milljónir til Landgræðslu ríkisins. Ég hvet ykkur, ágætu þingmenn, til að greiða atkvæði með tillögunni og með sannfæringu ykkar en ekki á flokkslínur.
Herra forseti. Hér leggjum við til að settar verði til viðbótar 800 milljónir til að efla löggæslu hér á landi. Þetta er eyrnamerkt sérstaklega bættri meðferð í baráttunni gegn kynferðisbrotum. Það kom fram við umfjöllun fjárlaganefndar um fjárlagafrumvarpið að þegar búið væri að draga frá uppbyggingu á upplýsingakerfi og uppfærslu hugbúnaðar fengi aðgerðaáætlun um úrbætur í meðferð kynferðisbrota einungis um 180 milljónir á næsta ári. Ríkisstjórnin ver því aðeins 0,02% af tekjum sínum í þetta mikilvæga verkefni sem allt samfélagið hefur kallað eftir að stjórnvöld setji í forgang. Við þurfum að hefja hér stórsókn gegn ofbeldi, fjölga lögreglumönnum og setja milljarð í stórsóknina. Þess vegna hvet ég þingheim til að segja já við þessari breytingartillögu.
Herra forseti. Tillaga þessi gengur út á að settar verði aukalega 370 milljónir til löggæslumála og skiptist sem hér segir: Lagt er til að settar verði 250 milljónir í verkefnapott sem lögregluembætti landsins og tollembætti geti sótt í til að berjast gegn skipulegri glæpastarfsemi. Barátta við skipulagða glæpastarfsemi verður ekki unnin með einskiptisaðgerð en fjárveiting sú sem hér er til umræðu er fyrsta skref í átt að frekari stuðningi við rannsóknir á landsvísu gegn skipulagðri glæpastarfsemi. Lagt er til að 50 milljónum verði varið í að fjölga rannsóknarlögreglumönnum við embætti lögreglustjórans á Suðurnesjum, 10 milljónum til að endurnýja búnað til rannsókna við sama embætti, 50 milljónum í verkefnapott til þjálfunar og menntunar rannsóknarlögreglumanna á landsvísu sem og ákærenda og 10 milljónum í verkefni lögreglu í tengslum við unga afbrotamenn. Þingmaðurinn segir já.
Herra forseti. Eins og ég kom inn á í ræðu minni áðan hefði ég viljað sjá umtalsvert meira sett í samgöngur á næsta ári. Mörg mjög mikilvæg samgönguverkefni geta hreinlega ekki beðið lengur. Samfylkingin leggur hér til mjög hófsama breytingartillögu sem ég hvet hv. þingmenn til að styðja. Ég segi já.
Herra forseti. Þessi tillaga felur í sér það mikilvæga verkefni að setja 820 milljónir í tvöföldun Reykjanesbrautar innan Hafnarfjarðar. Við þekkjum öll þennan veg. Hann er mjög hættulegur og fjölfarinn. Þarna varð alvarlegt slys bara í morgun. Þetta er mikil samgöngubót sem ég treysti að þingmenn hafi nú áhuga á að styðja. Þingmaðurinn segir já.
Virðulegi forseti. Ég greiði þessari tillögu að sjálfsögðu atkvæði mitt. Ég vonast til þess að fleiri þingmenn noti nú tækifærið, breyti litnum á töflunni og komi með á þessa tillögu því að um er að ræða, eins og fram kom hjá hv. þm. Birgi Þórarinssyni, gríðarlega góða samgöngubót sem þarf að fara í, þ.e. við þurfum að fá pening í hana. Þetta er hættulegur vegarkafli. Þarna varð slys síðast í morgun. Við höfum fengið áskoranir, sérstaklega man ég eftir að bæjarstjóri Hafnarfjarðar og fleiri hafi sent okkur áskorun um að bregðast við þessu hið snarasta. Nú er tækifæri til þess, kæru þingmenn, ég tala ekki síst við þingmenn Suðvesturkjördæmis, að koma á græna takkann og koma þessu máli áfram. Komið með, grænt! [[Hlátur í þingsal.]] [[Mér heyrist á hv. þingmanni að hann ætli að styðja (GBS: Og ég segi já.) tillöguna en geri þá greitt í að greiða atkvæði.]]
Og ég segi já.
tillöguna en geri þá greitt í að greiða atkvæði.)
Herra forseti. Þessi ríkisstjórn boðaði stórsókn í samgöngumálum. Engu að síður stöndum við frammi fyrir því að miðað við samgönguáætlun vantar 7 milljarða á næsta ári. Það er eftir viðbótina sem þessi ríkisstjórn bætti tilneydd við. Hæstv. samgönguráðherra hélt hreint dæmalausa ræðu hér fyrr í kvöld þar sem hann gerði lítið úr samgönguáætlun, talaði um hana sem einhvers konar draumóra eða útópíu þingsins. Herra forseti. Hæstv. ráðherra átti að heita að vera starfandi forsætisráðherra á þeim tíma sem þessi áætlun var samþykkt. Sá sem hélt utan um þá vinnu sem formaður umhverfis- og samgöngunefndar var sérstakur talsmaður hæstv. ráðherra, Höskuldur Þórhallsson. Nú talar ráðherrann um þetta sem einhvers konar útópíu, einhvers konar vitleysu, og þess vegna þurfi ekki að standa við samgönguáætlun sem þingið hefur samþykkt. Herra forseti. Hér erum við bara að bæta örlitlu við. Við ætlumst ekki einu sinni til þess að ríkisstjórnin standi við samgönguáætlun þingsins, við ætlumst bara til þess að gripið sé til nauðsynlegra ráðstafana eins og hv. þm. Gunnar Bragi Sveinsson lýsti áðan. [[Forseti hringir.]]Að minnsta kosti þingmenn Suðvesturkjördæmis hljóta að ætla að styðja þessa tillögu.
Virðulegi forseti. Ég fagna sérstaklega þessari breytingartillögu því að hún felur í sér, eins og hv. þingmenn hafa talað um á undan mér, aukningu í samgöngumál sem eru gríðarlega mikilvæg. Ég trúi því að öllum fjármunum í samgöngumál sé vel varið. Eins og kemur fram í áliti meiri hluta fjárlaganefndar er framlagið merkt umferðaröryggismálum sem eru meðal okkar brýnustu verkefna þessa dagana. Ég fagna sérstaklega framlögum til Grindavíkurvegar sem er einn slysamesti og áhættusamasti vegur landsins og þjóðhagslega mjög mikilvægt að [[Gripið fram í: Reykjanesbraut …]]sé lagaður. Reykjanesbrautin er mikilvæg líka, er komin vel á veg og þarf að halda áfram.
Virðulegi forseti. Ég tek líka undir að það er mikilvægt að bæta í samgöngumál. Við vonumst væntanlega öll til þess að fá að sjá afskaplega góða samgönguáætlun frá nýjum samgöngu- og sveitarstjórnarráðherra á nýju ári. Ég fagna því sérstaklega að hér er lögð til töluverð fjárhæð í Skriðdalinn sem hefur beðið afskaplega lengi. Þar er líka um öryggismál að ræða, ekkert síður en á mörgum öðrum vegum. Af því að hér er fleira undir ætla ég líka að nefna að verið er að efla markaðsskrifstofur landshlutanna sem er ekki vanþörf á. Síðan er líka verið að auka við í neytendamálum þar sem gert er ráð fyrir því að koma til móts við aukin verkefni í þeim.
Virðulegi forseti. Eins og fleiri langar mig að fagna þessari viðbót meiri hluta fjárlaganefndar til samgangna og draga fram að 200 af þessum 755 milljónum fara í endurbætur og aukið umferðaröryggi á Grindavíkurveginum. Þar hefur orðið gríðarleg fólksfjölgun undanfarin ár, 14% síðustu fimm árin. Þetta er slysamesti og hættulegasti vegur landsins samkvæmt EuroRap. Milljón ferðamenn heimsækja Bláa lónið árlega og þannig er þörf á að bæta öryggi verulega og koma veginum á samgönguáætlun. Það er mjög brýnt núna á nýju ári. Þarna inni eru líka 75 milljónir til almenningssamgangna sem skiptast á milli landsvæða og það er einnig mjög mikilvægt að styrkja almenningssamgöngur á landinu.
Herra forseti. Þótt ég fagni ákveðnum úrbótum í samgöngum sem hér eru gerðar verð ég að vekja athygli á að rétt um ár er liðið frá því að mjög flott samgönguáætlun var samþykkt. Hún stendur ófjármögnuð hér í annað skiptið sem fjárlög eru samþykkt, a.m.k. ekki fullfjármögnuð. Þetta er skömm. Alþingi á ekki að samþykkja tillögur sem eru bara einhvers konar hugmyndir út í vindinn. Ef ekki stendur til að fjármagna hlutina á bara ekki að gera þá, þá á ekki að samþykkja svona tillögur þannig að ég vona að við getum fjármagnað þetta í framtíðinni og gert þetta rétt. Ansi víða úti um allt land er pottur brotinn hvað varðar samgöngumálin.
Virðulegi forseti. Eins og fleiri fagna ég gríðarlega mikilvægri aukningu til samgöngumála sem annars vegar fer til almenningssamgangna og skiptist á milli landshlutanna sem skiptir miklu máli að hægt sé að bæta og halda áfram að þróa og hins vegar er þarna mikilvægt framlag til umferðaröryggismála eins og hefur verið rakið, veginn um Skriðdal og Grindavíkurveg. Eins eru hér undir, eins og fleiri hafa komið inn á, markaðsstofur landshlutanna sem skipta miklu máli við að dreifa ferðamönnum um landið. Fleiri mikilvæg mál eru hér sömuleiðis.
Herra forseti. Hæstv. umhverfisráðherra kom á fund fjárlaganefndar og sagði að hann væri ekki stoltur af þeim tölum sem ætti að setja í þann mikilvæga málaflokk sem heitir loftslagsmál. Miðflokkurinn vill að sjálfsögðu styðja við bakið á hæstv. umhverfisráðherra í þessu máli og leggur til að bætt verði í og settar aukalega 100 milljónir til Skógræktar ríkisins og 100 milljónir til Landgræðslu ríkisins svo berjast megi gegn þessum loftslagsáhrifum sem við öll höfum áhyggjur af. Þingmaðurinn segir já.
Herra forseti. Við Helgi Hrafn Gunnarsson ræddum fyrr í kvöld hvort einhver von væri til þess að ríkisstjórnin sýndi að henni væri alvara með að innleiða ný vinnubrögð á Alþingi í þessari atkvæðagreiðslu með því að taka tillit til góðra tillagna þótt þær kæmu frá stjórnarandstöðu. Ef þingmenn Vinstrihreyfingarinnar – græns framboðs ætla að fella tillöguna okkar um aukin framlög til landgræðslu til að takast á við loftslagsvána sem yfir okkur vofir má heita augljóst að þessi ríkisstjórn ætlar ekkert að gera með ný vinnubrögð á þinginu og er einfaldlega á móti öllu sem frá stjórnarandstöðu kemur, þ.e. ef Vinstri grænir ætla að hafna tillögu um landgræðslu sem er til þess fallin að hjálpa okkur við að ná því markmiði sem við þurfum að ná í loftslagsmálum.
Herra forseti. Ég vildi bara koma hingað upp og segja frá því að náttúrustofurnar sem höfðu lent undir niðurskurðarhnífnum eru hér fjármagnaðar aftur, þ.e. þær fá styrkingu á rekstrargrunni. Þarna undir eru tveir samningar. Þarna er líka verið að klára þjóðgarðsmiðstöðina á Hellissandi sem er verkefni sem tekið hefur allt of langan tíma og er löngu orðið tímabært að klára. Ég held að hér séum við ekki bara að tryggja störf í hinum dreifðu byggðum heldur líka góða rannsóknarstarfsemi og ýmiss konar vöktun.
Hæstv. forseti. Ég fagna því að hér er verið að gera náttúrustofum hærra undir höfði en verið hefur um tíma. Hér eru þær styrktar um allt að 44,8 milljónir. Hver stofa fær 3 milljónir og svo skiptist aukaframlag niður á Náttúrustofu Vestfjarða og Náttúrustofu Norðausturlands sem fá 10,7 milljónir. Þetta mun styrkja þær í að sinna margþættu hlutverki sínu sem felst m.a. í rannsóknum, ráðgjöf og eftirliti, auk þess sem þetta mun styrkja hinar dreifðu byggðir, auka atvinnuframboð og styrkja byggðafestu.
Forseti. Hér fá 25 listamenn skilyrðislausa grunnframfærslu sem er hið besta mál. Það vantar bara sirka 340.000 manns í viðbót á þennan lista og þá erum við komin með borgaralaun. [[Hlátur í þingsal.]]
Herra forseti. Hér er lagt til að framhaldsskólarnir fái 400 millj. kr. til viðbótar við það sem hv. stjórnarmeirihluti leggur til. Framhaldsskólarnir fóru í gegnum mikla hagræðingu á árunum fyrir hrun þannig að þegar hrunið skall yfir var ekki mikla fitu að skera en þegar við vorum að koma okkur upp úr efnahagshruninu gegndu framhaldsskólarnir mjög mikilvægu hlutverki við að styðja við unga atvinnuleitendur. Þeir hafa skorið niður hjá sér tæki og tól og þurfa viðbót þess vegna en þeir þurfa líka viðbót til að vinna að miklum áskorunum varðandi starfsnám, nýja tæknibyltingu og brottfall svo eitthvað sé upp talið. Ég fagna áformum hæstv. ríkisstjórnar um stórsókn í menntamálum og vona að hún fari af stað á starfstímanum, en hana er ekki að finna hér þannig að hér erum við með [[Forseti hringir.]]400 milljónir bara til þess að bæta slæma stöðu.
Herra forseti. Hér eru undir nokkrir liðir, m.a. Rannsóknarstöðin Rif, Austurbrú, LungA og Samskiptamiðstöð heyrnarlausra. Þetta eru allt verkefni sem við í meiri hlutanum höfum rætt um að þurfi að taka til hjá ráðuneytinu og koma í einhvern viðunandi farveg þannig að þeir sem sækja ítrekað um og fá í ár og áratugi jafnvel fyrirgreiðslu hjá fjárlaganefnd fái sín mál í eitthvert annað ferli og annan farveg en verið hefur. Það er ekki skynsamlegt að svona betlistafur þurfi að vera uppi á hverju einasta ári jafnvel í áratug.
Virðulegi forseti. Þetta er mjög einföld breyting til handa sjúkrahúsunum í landinu, bæði Landspítalanum – háskólasjúkrahúsi og Sjúkrahúsinu á Akureyri, til að treysta rekstur þeirra, fyrir viðhaldi og uppbyggingu á mygluðum húsum sem og kaupum á tækjum og tólum. Við höfum enga ástæðu til að efast um þær greinargerðir sem við höfum fengið frá háskólanum um þessar upphæðir þannig að það er mjög einfalt val að ýta á já.
Virðulegi forseti. Samkvæmt nýlegri skýrslu OECD er Ísland neðst allra evrópskra OECD-ríkja þegar kemur að hlutfallslegu fé til innviðauppbyggingar í heilbrigðisþjónustu. Ísland er t.d. neðar en Rúmenía sem er næstneðst. Hér er tillaga um að setja til viðbótar 3 milljarða í Landspítalann og Sjúkrahúsið á Akureyri. Landspítalinn benti á fundi fjárlaganefndar á að hann vantaði um 2,7 milljarða bara til að halda í horfinu. Sjúkrahúsið á Akureyri vantar 400 milljónir, fær 50 milljónir. Enn og aftur lýsi ég eftir þeirri stórsókn sem okkur var lofað í heilbrigðismálum. Hér fá þingmenn Vinstri grænna og aðrir þingmenn tækifæri til að standa við þau orð sem þeir sögðu fyrir einungis sjö vikum, að hér yrði veruleg innspýting í heilbrigðismálin. Hér er tækifæri, herra forseti, til að standa við þau orð.
Virðulegi forseti. Ég hef starfað innan heilbrigðiskerfisins á Íslandi meira og minna undanfarin 25–30 ár. Allan þann tíma hafa verið uppi loforð af hálfu stjórnmálamanna um að nú skyldi gert vel við heilbrigðiskerfið. Nú ber hins vegar svo við að raunaukning til heilbrigðismála milli ára losar 8,5%. Þetta er sannarlega góð byrjun og gefur góð fyrirheit um að núverandi ríkisstjórn ætli sér að efna þau loforð sem landsmönnum hafa verið gefin á undanförnum árum. Nú hækkar sól á lofti og við skulum fagna því um leið og við færum þjóðinni fyrstu innborgun á betra heilbrigðiskerfi. [[Gripið fram í: Heyr, heyr.]]
Hæstv. forseti. Ég fagna því að hér er gerð tillaga um 30 millj. kr. tímabundna fjárheimild til að gera þarfagreiningu vegna göngudeildar við Sjúkrahúsið á Akureyri. Það er mjög þörf framkvæmd og aðkallandi, auk þess sem sett er 50 milljóna tímabundið framlag til eflingar og þróunar á sérhæfðri göngudeildarþjónustu. Ég bind vonir við að þetta sé fyrirheit um það sem koma skal af því að efling Sjúkrahússins á Akureyri er virkilega aðkallandi.
Virðulegi forseti. Hér er tillaga um að setja til viðbótar 500 milljónir í heilbrigðisstofnanir úti á landi. Forsvarsmenn þessara heilbrigðisstofnana komu til fjárlaganefndar og töluðu einum rómi um að það vantaði aukna fjármuni í þá starfsemi, að það vantaði 1 milljarð. Meiri hluti fjárlaganefndar ákveður að gera tillögu um 400 milljónir aukalega og hér leggjum við í Samfylkingunni fram tillögu um 500 milljónir til viðbótar sem vantar til að halda í horfinu. Við erum ekki enn þá komin að innspýtingunni. Við erum ekki nálægt stórsókninni. Auðvitað mun ríkissjóður ekki fara á hliðina þó að við samþykkjum þessa tillögu upp á 500 milljónir. Þess vegna sýnast mér vera gríðarleg vonbrigði í niðurstöðu atkvæðagreiðslunnar hér því að enn og aftur sjáum við að Vinstri grænir í stjórn eru allt annað en Vinstri grænir í stjórnarandstöðu. [[Gripið fram í: Heyr, heyr.]]
Forseta finnst þetta vera tiltölulega fallega rautt og grænt. [[Hlátur í þingsal.]]
Herra forseti. Það kom fram á fundi fjárlaganefndar þegar forstöðumenn heilbrigðisstofnana úti á landi heimsóttu nefndina að mikil þörf væri fyrir tækjakaup. Sú aukning sem ríkisstjórnin hefur boðað dugar hvergi nærri þannig að Miðflokkurinn leggur til að enn frekar verði bætt í tækjakaup á landsbyggðinni. Það sparar þegar til lengri tíma er litið, þá þarf ekki að senda sjúklinga suður. Við fengum fréttir af mikilvægum tækjum eins og röntgentækjum og öðrum slíkum sem væru biluð og yfir 20 ára gömul. Þingmaðurinn segir já.
Herra forseti. Enn og aftur kem ég hérna upp og gef stjórnarflokkunum tækifæri til að standa við orð sín. Að þessu sinni leggjum við fram tillögu um 400 milljónir til viðbótar í heilsugæsluna. Ég held að hver einasti þingmaður hér hafi talað fyrir gildi og mikilvægi heilsugæslunnar sem fyrsta viðkomustaðar sjúklings í heilbrigðiskerfinu. Heilsugæslustöðvar hafa lengi kvartað yfir að þær vanti fjármuni til að sinna þeirri þjónustu sem við ákveðum að þær þurfi að sinna. Þess vegna viljum við í Samfylkingunni mæta þessum hófsömu óskum um einungis 400 milljónir til að setja í þá lykilinnviði sem heilsugæslan er. Heilsugæslan fær einungis 3% aukningu eftir innkomu Vinstri grænna í ríkisstjórn þannig að enn og aftur eru þetta vonbrigði og það ber að harma.
Virðulegi forseti. Hér leggjum við til að settir verði 3 milljarðar til viðbótar í málaflokk sem snertir öryrkja. Það eru 19.000 öryrkjar á Íslandi. Þetta er hópur sem hefur verið vanræktur allt of lengi af svo allt of mörgum ríkisstjórnum. Enn og aftur viljum við gefa stjórnarflokkunum og öllum þingheimi tækifæri til að bæta hag þessa fólks sem af einhverjum ástæðum getur ekki unnið og á undir högg að sækja að svo mörgu leyti efnahagslega séð. Okkur ber siðferðisleg og pólitísk skylda til að hafa öflugt velferðarkerfi sem tekur á vanda þessa fólks. Við erum ellefta ríkasta land í heimi og það er til skammar hvernig við stöndum að öryrkjum þessa lands.
Herra forseti. Það liggur fyrir að fyrirhuguð 4,7% hækkun á bótum almannatrygginga til öryrkja, og reyndar aldraðra, er ósæmilega lág. Hún miðar við vísitölu neysluverðs að stofni til en ekki launavísitölu og er þannig úr samhengi og úr sambandi við almenna launaþróun í landinu. Þar að auki er hún í andstöðu við ákvæði laga um almannatryggingar varðandi þá viðmiðun sem ber að leggja til grundvallar. Ég segi já.
Virðulegi forseti. Til að koma í veg fyrir misskilning hvað þetta varðar er þetta framlag til hækkunar örorkulífeyris þannig að það dregur úr skerðingu vegna tekna með tilfærslu úr sérstakri framfærsluuppbót í örorkulífeyri. Þetta er atvinnutekjuhlutinn. Af því að ekki voru samþykktir 3 milljarðar hérna áðan samþykkir fólkið kannski 1,7. Nei, lítur ekki út fyrir það. Má reyna næst.
Hæstv. forseti. Hér er verið að leggja til tvær breytingar sem skipta báðar gríðarlega miklu máli. Annars vegar eru settir auknir fjármunir inn í heimilisuppbót til öryrkja sem skiptir gríðarlega miklu máli því að það dregur úr vægi þess sem hefur verið kallað króna á móti krónu skerðing og er því mjög mikilvæg. Hins vegar eru einnig lögð til aukin framlög vegna notendastýrðrar persónulegrar aðstoðar og þar af sérstaklega tilteknir fjármunir sem eiga að fara til þeirra sem þurfa sólarhringsmeðferð vegna öndunarvéla. Þar er ekki um fjölmennan hóp að ræða, en þetta er gríðarlega mikilvægt fyrir þá sem þurfa á þessari þjónustu að halda. Við höfum talað um þetta í talsvert langan tíma. Nú er verið að merkja peninga í það. Ég fagna því sérstaklega og greiði því atkvæði með því.
Herra forseti. Við þennan lið stendur að hann kosti ríkissjóð 2,4 milljarða. Það er ekki rétt þó að þetta sé sett svona upp heldur kostar þetta ríkissjóð miklu minna. Þetta gefur hins vegar öldruðum, sem hafa vilja og kraft til þess að vinna, möguleika á að gera það án þess að stjórnmálamenn séu að skammta þeim hvað þeir mega hafa í laun án þess að verða skertir. Ég treysti því að þessi tillaga verði samþykkt. Ég hvet til nafnakalls því að ég vil að þjóðin viti hverjir það eru sem vilja raunverulega að aldraðir fái tækifæri til að gera sér lífið bærilegra, vinna sjálfum sér og þjóðfélaginu til heilla, rjúfa félagslega einangrun sína eða koma í veg fyrir hana og vinna að því að verða hraustir lengra fram á æviárin.
Virðulegi forseti. Ég tek undir með hv. þingmanni. Ég hvet þingmenn eindregið til að greiða atkvæði með breytingartillögunni. Þetta er hluti af áframhaldandi samtali og þótt breytingartillagan verði felld - ég geri reyndar fastlega ráð fyrir því, því miður - verður þetta málefni áfram rætt. Ég hygg að það verði rætt þar til það verður samþykkt. Þetta er góð hugmynd. Við eigum að gera þetta. Við höfum enga ástæðu til að gera það ekki.
Herra forseti. Ég árétta það sem hv. þm. Helgi Hrafn Gunnarsson nefndi á undan mér. Það sem við höfum reiknað, þetta eru tillögur sem Píratar hafa líka lagt fram, eru þær tekjur sem koma á móti. Þetta snýst um að eldri borgarar fái ekki skerðingu þótt þeir fari út og vinni. Þær tekjur sem koma í staðinn vegna þess að þeir vinna, borga skatta, hafa meira á milli handanna í neyslu, þá aftur virðisaukaskattur þar, skila sér til baka að miklu leyti, ef ekki öllu. Það eitt og sér eigum við að skoða betur. Er þetta rétt hjá mér? Er einhver sem getur kinkað kolli í ríkisstjórninni? Hefur ríkisstjórnin kynnt sér það varðandi þessa hluti? Hæstv. velferðarmálaráðherra? Nei, enginn hefur kynnt sér það. [[Hlátur í þingsal.]]Þetta er nokkuð sem við ættum þá að kynna okkur. Ég er alveg sammála hv. þm. Helga Hrafni Gunnarssyni, þetta á eftir að gerast, reynum bara að gera þetta sem fyrst.
Herra forseti. Ég vil leyfa mér að taka undir með hv. þingmönnum sem hafa fjallað um ætlaðan kostnað af afnámi skerðingar vegna atvinnutekna. Sá kostnaður sem af hálfu stjórnvalda er tilgreindur vegna aðgerða af þessu tagi sýnist ekki vel rökstuddur. Hins vegar liggur fyrir vel rökstutt, vel grundað og vandað álit viðurkennds sérfræðings, sem unnið var fyrir Félag eldri borgara í Reykjavík og nágrenni. Sérfræðingurinn er dr. Haukur Arnþórsson og hans niðurstaða er sú að slíkt afnám á þessum skerðingum myndi hugsanlega ekki kosta ríkissjóð neitt og jafnvel geta fært honum viðbótartekjur.
Virðulegi forseti. Sá sem talaði hér fyrst í atkvæðaskýringu um þessa atkvæðagreiðslu stýrði nefnd í fyrra sem skilaði af sér þeim tillögum að það yrðu engin frítekjumörk, ekki á lífeyristekjur, ekki á atvinnutekjur eða aðrar tekjur. En gott og vel, nú eru menn þeirrar skoðunar að það eigi að hækka frítekjumark á atvinnutekjur og ríkisstjórnin hefur ákveðið að berjast fyrir því. Við samþykktum hér í kvöld að frítekjumarkið gagnvart atvinnutekjum yrði 100.000 kr. á mánuði en þá koma menn hingað og segja: Engin frítekjumörk á atvinnutekjur, bara frjálst að hafa hvaða laun sem er. Þá stendur eftir þessi spurning: Hvers vegna í ósköpunum eigum við að nota almannatryggingakerfið, bótakerfið, sem er hugsað fyrst og fremst til þeirra sem höllum fæti standa í samfélaginu til að styðja við þá sem hafa fínar tekjur? Gott og vel ef menn hefðu lagt til 200.000 kr., 300.000 kr. En, nei, bara engin frítekjumörk. 700.000 kr. maðurinn á að vera á bótum frá ríkinu. Ég segi nei.
Herra forseti. Ég styð þessa tillögu eindregið, ekki hvað síst vegna þess að hún er bæði réttlætistillaga og líka hagkvæmnistillaga. Hún er hagkvæm fyrir samfélagið. Ég hef orðið var við það að meira að segja hæstv. fjármálaráðherra virðist algjörlega misskilja eða ekki átta sig á afleiðingunum ef þessi tillaga verður samþykkt. Hæstv. ráðherra virðist ekki gera sér grein fyrir því að langflestir, nánast allir, kannski allir, sem eru með háar tekjur og eru komnir á aldur, eins og sagt er, verða fyrir skerðingum vegna lífeyris, vegna þess að þeir eru í nánast öllum tilvikum búnir að safna sér það miklum lífeyri að hann einn og sér sér um skerðinguna. [[Gripið fram í.]] Launin hjá þessu fólki breytast ekki við þetta. Þetta er fyrst og fremst til að koma til móts við það fólk sem getur nýtt sér starfshæfni sína áfram, þarf kannski á því að halda vegna þess að það er ekki búið að safna eins miklum lífeyrissparnaði og hálaunafólkið. Þetta er á allan hátt sanngirnistillaga og hagkvæm tillaga.
Virðulegi forseti. Flokkur fólksins hefur lagt fram frumvarp til laga um nákvæmlega það að afnema skerðingar á frítekjumörk launatekna eldri borgara. Ég ítreka skýrslu dr. Hauks Arnþórssonar og segi einfaldlega: Hvers vegna í veröldinni skyldum við ekki láta á það reyna? Það er alveg rétt sem áður hefur komið fram, hér er einungis verið að tala um afnám skerðinga á atvinnutekjur. Ég veit ekki betur en að það sé full skerðing á allar aðrar tekjur og það séu nákvæmlega þeir hæst launuðu úr þessum hópi sem koma til með að verða skertir vegna lífeyristekna sinna, fjármagnstekna eða annars slíks. Hæstv. fjármálaráðherra: Hugsaðu þinn gang.
Herra forseti. Ég held að fyrir það fyrsta sé kostnaðaráætlun vegna þessara breytinga verulega ofáætluð í breytingartillögunni því að gert er ráð fyrir 1.400 millj. kr. framlagi vegna hækkunar á frítekjumörkum í 100.000 kr. Samkvæmt því sem ég þekki kostar u.þ.b. 1 milljarð til viðbótar að afnema frítekjumörkin að fullu. Ég held að hér séum við að horfa á aðeins stærri tölur í breytingartillögunni en raunverulega þarf til. Að auki tek ég undir þau sjónarmið sem bent hefur verið á nú þegar í atkvæðagreiðslunni, það er full ástæða til að ætla að þetta auki verulega atvinnuþátttöku aldraðra og muni þar af leiðandi skila ríkissjóði auknum tekjum á móti. Svo tek ég undir orð hv. þm. Sigmundar Davíðs Gunnlaugssonar, það er auðvitað þannig með þá tekjuhæstu í samfélaginu að lífeyristekjur viðkomandi skerða bætur frá almannatryggingum en ekki atvinnutekjur. [[Gripið fram í.]]Ég held að við þurfum ekkert að hafa áhyggjur af einhverju hátekjufólki sem fái stórauknar bætur frá almannatryggingum vegna þessa. Þetta kemur fyrst og fremst þeim tekjulægstu til góða.
Virðulegi forseti. Mér sýnist þessi atkvæðagreiðsla ætla að fara á einn veg. Stjórnin ætlar ekki að samþykkja tillöguna. Reyndar held ég að það þurfi engan pening í þetta, tillagan þýði frekar tekjur fyrir ríkissjóð en útgjöld. Þegar við leggjum fram okkar frumvarp sem kemur fram síðar munum við fara ofan í kjölinn á þessu. Ég vona að stjórnin vinni með okkur að því vegna þess að ef þetta eru tekjur fyrir ríkissjóð en ekki útgjöld hljóta rökin að geta sannfært þá. Ég segi já.
Herra forseti. Út af orðum hæstv. fjármálaráðherra vil ég segja að Winston Churchill sagði eitt sinn að bara heimskingjarnir skipti ekki um skoðun en hinir hyggnu geri það ef þeir fá betri rök en þeir hafa haft áður. Því hef ég skipt um skoðun í þessu máli. Við það að horfa á atkvæðagreiðslu þingmanna Vinstri grænna og Sjálfstæðisflokksins hér og nú dettur mér í hug eftirfarandi úr Píslarsögunni: Upp frá þeim degi voru Heródes og Pílatus vinir. Þingmaðurinn segir já.
Virðulegi forseti. Ríkisstjórnin tók þá ákvörðun í upphafi að hækka laun og bætur almannatrygginga til eldri borgara í 300.000 strax við fyrstu fjárlög og skerðingarnar upp í 100.000. Við höfum staðið við það. Við munum halda áfram á þessari braut. Þessi tillaga er sýndartillaga. Þingmaðurinn segir nei.
Virðulegi forseti. Við fáum að heyra það við þessa tillögu að hún kosti ýmist 2,4 milljarða, 1 milljarð eða muni hreinlega skila ríkinu tekjum. Það sem blasir hins vegar við, hvað sem líður öllum þessum rökum, er að hér er komið til móts við þá sem hafa það einna skást almennt, þ.e. fólk sem er komið á lífeyrisaldur en getur unnið. Og þá spyr ég: Hvað með fólkið sem getur ekki unnið? Hvað með þá staðreynd að samkvæmt þessari tillögu myndum við fara að greiða úr almannatryggingum bætur til þeirra sem hafa segjum 300.000–400.000 á mánuði og við sættum okkur við að kosta til þess milljörðum samkvæmt tillögunni sjálfri en gerum ekkert fyrir þá sem geta ekki unnið og sitja eftir með sárt ennið með mun lægri framfærslu? Þetta er einfaldlega ósanngjarnt. Að tefla því fram sem rökum hér að þeir sem hvort eð er hafi há laun muni að öllum líkindum hafa safnað sér upp lífeyrisréttindum sem muni þá skerða bótaréttinn á móti er ekkert annað en að segja þetta hér: Tillagan er óþörf. [[Gripið fram í: Heyr, heyr.]] [[Gripið fram í.]] Ég segi nei.
Virðulegi forseti. Það er alveg sérstakt markmið að hvetja fólk til þess að vinna eins lengi og það hefur bæði áhuga á og getu. Ég hef hlustað eftir röksemdafærslu þeirra sem hafa flutt þessa tillögu og ég verð að viðurkenna að mér finnst hún nokkuð undarleg. Við vitum það, virðulegi forseti, og það er frábært, að nú mun fólk sem betur fer geta unnið lengur en það hefur gert áður. Það eru góð tíðindi og það mun bara aukast. Vilja menn þá forgangsraða takmörkuðum fjármunum til þeirra sem geta unnið lengi með há laun? Er það vilji þeirra sem flytja þessa tillögu? Það verður ekki annað séð af þeirri röksemdafærslu sem hér er flutt fram. Við erum alltaf með takmarkaða fjármuni. Er það þar sem við viljum setja fjármunina? Ég segi nei. [[Gripið fram í.]]
Herra forseti. Hér er enn ein tilraunin til að auka útgjöld ríkisins í þágu velferðarmála. Að þessu sinni leggjum við til að 1,5 milljarðar fari til málefna eldri borgara. Landssamband eldri borgara kom á fund fjárlaganefndar og eins og allir aðrir hagsmunaaðilar sem við hittum lýstu þau yfir megnri óánægju með þetta frumvarp. Á það hefur verið bent að um 40% eldri borgara á Íslandi lifa undir framfærslumörkum. Það eru um 42.000 eldri borgarar í þessu landi þannig að þetta er ekki lítill hópur. Það á ekki að fylgja því að eldast á Íslandi að þurfa að þola óvissu, óöryggi og fjárhagsáhyggjur. Enn og aftur köllum við eftir því að stjórnarflokkarnir standi við þau loforð sem þessum hópi hefur margsinnis verið lofað um bætt kjör.
Herra forseti. Ríkisstjórn Katrínar Jakobsdóttur leggur til nákvæmlega sömu krónutölu og lögð var til í fjárlagafrumvarpi sem mælt var fyrir hér í september og borið uppi af ríkisstjórn sem féll stuttu síðar, nákvæmlega sömu tölu. Stjórnarmeirihlutinn leggur til að barnabætur fari að skerðast við 242.000 kr. á mánuði. Undanfarin fjögur ár hafa 12.000 fjölskyldur og rúmlega það dottið út úr barnabótakerfinu. Við viljum bæta kerfið vegna þess að þetta er öflugt tekjujöfnunartæki sem við eigum að beita til þess að vinna gegn ójöfnuði og bæta stöðu barnafólks. Við leggjum til að 3.000 milljónir verði settar til viðbótar. Það er hneyksli, svo ekki sé meira sagt, að ríkisstjórn Katrínar Jakobsdóttur geri ráð fyrir og leggi til að [[Forseti hringir.]]barnabætur fari að skerðast langt undir lágmarkslaunum.
Forseti. Við erum að greiða atkvæði um húsnæðisstuðning. Eins og allir vita er dálítið vandamál hérna fyrir utan hvað varðar framboð á húsnæði. Við leggjum til 12 milljarða í byggingar á nýjum húsum til leigu og því miður er það langt frá því að vera nóg, sú er staðan. Staðan sem kemur upp í greiningu Þjóðskrár er að það vanti á bilinu 5.000–11.000 íbúðir. Miðgildið þýðir að við þurfum að byggja Akureyri núna, það er skorturinn. Versta spá er að það þarf að byggja heilan Hafnarfjörð núna, bara til að mæta þeim skorti sem er. Það er staðreyndin sem við búum við í dag, þess vegna þurfum við að taka þetta vandamál alvarlega núna og leggja eitthvað af mörkum til að leysa vandamálið sem kemur í ljós dagsdaglega. Fólk býr á tjaldstæði, í alvörunni, fólk. [[Gripið fram í.]]
Herra forseti. Þetta er í síðasta sinn sem ég kem í þessa pontu í dag. Tillagan skiptist í tvennt og hlýtur að bæta húsnæðisstuðning. Hér leggjum við til að 2 milljarðar fari aukalega í vaxtabætur og 2 milljarðar aukalega í stofnframlög til almennra íbúða. Við sjáum að vaxtabótakerfið hefur fengið að grotna niður. Helmingur allra sem nutu vaxtabóta þegar Samfylkingin var síðast í ríkisstjórn er dottinn úr því kerfi. Hér þarf að endurreisa það kerfi með einum hætti eða öðrum. Sömuleiðis þurfum við að setja meiri pening í stofnframlögin. Við sjáum að húsnæðisvandinn, ekki síst á höfuðborgarsvæðinu, er eitt brýnasta úrlausnarefni stjórnvalda. Milli fjárlagafrumvarps Vinstri grænna og frumvarpsins sem fráfarandi ríkisstjórn tefldi fram er engin breyting. Það er engin breyting eftir innkomu Vinstri grænna í ríkisstjórn þegar kemur að vaxtabótum eða uppbyggingu íbúða í þessu landi.
Herra forseti. Í frumvarpinu er óskað eftir heimild þingsins til þess að selja land ríkisins að Keldum, á Keldnaholti og við Úlfarsá. Umrætt landsvæði hefur verið í umræðunni sem hentugt svæði fyrir staðsetningu nýs Landspítala. Í tillögunni er gert ráð fyrir að heimildin falli út og er af þessari tillögu stjórnarflokkanna ekki hægt að álykta á annan veg en að markvisst sé stefnt að því að koma í veg fyrir að nýr Landspítali rísi á nýjum stað. Stjórnarflokkarnir virðast einhuga í þeim efnum. Einn stjórnarflokkanna, Framsóknarflokkurinn, lagði áherslu á það fyrir kosningar að nýr Landspítali yrði reistur á nýjum stað. Flokkurinn virðist hafa fallið frá þessu kosningaloforði um leið og hann settist í ríkisstjórn. Það er dapurlegt. Þingmaðurinn segir já.
Herra forseti. Í því mikilvæga máli sem spítalamálið er virðist ríkisstjórnin hafa mjög einbeittan klúðurvilja. Það lýsir sér m.a. í þeim áformum eða áhuga á því að selja ekki aðeins Keldnalandið heldur, að því er virðist, alla þá staði sem nefndir eru sem hugsanleg staðsetning fyrir nýjan Landspítala. Ég minni hæstv. forseta á að ekki alls fyrir löngu seldi þáverandi fjármálaráðherra, Benedikt Jóhannesson, og ríkisstjórnin þar af leiðandi og þáverandi stjórnarmeirihluti, Vífilsstaðalandið í heimildarleysi. Ég hef áður nefnt það við hæstv. forseta að það þurfi að skoða þann gjörning því að þingið getur ekki látið það viðgangast að ráðherra fari fram í heimildarleysi og selji jafn mikilvægar ríkiseigur og þarna er um að ræða. Hér sjáum við að brotaviljinn eða klúðurviljinn er það einbeittur að menn ætla að halda áfram á sömu braut en reyndar að biðja um leyfi í þetta skipti. [[Forseti hringir.]]Ég hvet þingheim til að hafna þessu - þ.e. því að landið verði selt. [[Hlátur í þingsal.]]
Áður en ég slít fundi vil ég nota tækifærið og færa öllum alþingismönnum og starfsfólki okkar og landsmönnum öllum bestu óskir um gleðilega og friðsæla jólahátíð. Þingfundir verða, eins og hv. þingmönnum er kunnugt, milli jóla og nýárs þannig að aðskilnaður okkar verður ekki langur. Þá þarf að afgreiða fjárlög og nokkur önnur mál sem þurfa fullnustu fyrir áramót. Nefndafundir verða á þriðja í jólum, þ.e. miðvikudaginn 27. desember, og þingfundir hefjast að nýju fimmtudaginn 28. desember. Ég endurtek jólakveðjur mínar til hv. þingmanna og þakka gott samstarf á annasömum dögum sem að baki eru. Þeim sem eiga um langan veg heim að fara óska ég góðrar heimferðar og góðrar heimkomu og bið þess að við megum öll hittast heil að loknu þessu stutta jólahléi.