Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αρχίζει η συνεδρίαση. [[Σημείωση: Ο παρακάτω πίνακας περιεχομένων δεν αποτελεί το τελικό κείμενο, διότι εκκρεμούν ορθογραφικές και συντακτικές διορθώσεις]] Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αυτή την ώρα, στην πρώτη μας συνεδρίαση, λίγες ώρες μετά τον θάνατό του, θέλω, ως Προεδρεύων, και νομίζω πως διερμηνεύω τα αισθήματα όλων μας, να πω ότι αποχαιρετούμε με σεβασμό τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, έναν από τους μεγάλους πρωταγωνιστές της πολιτικής ζωής του τόπου, έναν πολιτικό που σφράγισε με την ισχυρή του παρουσία το ελληνικό Κοινοβούλιο και τις πολιτικές εξελίξεις επί δεκαετίες. Αντίο, Πρόεδρε! Θα ήθελα να πω, επίσης, ότι με ειδική ημερήσια διάταξη θα οριστεί πολιτικό μνημόσυνο στη μνήμη του εκλιπόντος πρώην Πρωθυπουργού Κωνσταντίνου Μητσοτάκη. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, εισερχόμαστε στη συζήτηση των ΕΠΙΚΑΙΡΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ Αρχίζουμε με τη δεύτερη με αριθμό 866/22-5-2017 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου της Βουλευτού Β΄ Αθηνών της Νέας Δημοκρατίας κ. Αικατερίνης Παπακώστα - Σιδηροπούλου προς τον Υπουργό Υγείας, σχετικά με την ένταξη καινοτόμων και ορφανών φαρμάκων στο Ελληνικό Σύστημα Αποζημίωσης. Θα απαντήσει ο Υπουργός κ. Ανδρέας Ξανθός. Κυρία συνάδελφε, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά για την πρωτολογία σας.
Κύριε Πρόεδρε, παρακαλώ να μη χρεωθεί στον χρόνο μου η λιτή αναφορά που θα ήθελα να κάνω για τον θάνατο του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη. Υπήρξε, πράγματι, όπως είπατε, μια πολιτική προσωπικότητα, η οποία σφράγισε - αυτό είναι το σωστό ρήμα - για πολλές δεκαετίες την πολιτική ιστορία του τόπου μας. Η δράση του δημιούργησε ισχυρά συναισθήματα urbi et orbi και σφράγισε, επίσης, μια πολύ μεγάλη και κρίσιμη πολιτική περίοδο της χώρας. «Η νοοτροπία είναι ένα μικρό πράγμα που κάνει τη διαφορά», συνήθιζε να λέει ο Τσώρτσιλ, κύριε Πρόεδρε κι αγαπητοί συνάδελφοι. Ο εκλιπών ήταν ακριβώς αυτό. Εκφράζω τα συλλυπητήριά μου στην οικογένεια. Επιτρέψτε μου τώρα, κύριε Πρόεδρε, στον χρόνο μου πια, να τοποθετηθώ για ένα εξαιρετικά σοβαρό ζήτημα, όπως είναι η ένταξη των καινοτόμων και ορφανών φαρμάκων στο Ελληνικό Σύστημα Αποζημίωσης. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να πω στο Προεδρείο ότι η επίκαιρη ερώτηση μου είχε κατατεθεί πολύ πριν έρθει η ρύθμιση. Μάλιστα, ρυθμίζεται με το άρθρο 89 του ν.4472/2017 του θέματος, δηλαδή, που συζητούμε σήμερα εδώ, της έναρξης καινοτόμων φαρμάκων στο Ελληνικό Σύστημα Αποζημίωσης. Κι εκεί πρέπει λίγο να δούμε πώς, όταν ο Βουλευτής φέρνει κάποια τέτοια ζητήματα στον καιρό τους, θα πρέπει να συζητιούνται, για να προλαβαίνουμε και τη νομοθέτηση ζητημάτων. Διότι εδώ, για παράδειγμα, θέλω να πω το εξής στον κύριο Υπουργό: Η κυβερνητική πλειοψηφία πλέον έχει νομοθετήσει για ένα ζήτημα, το οποίο πράγματι είναι κρίσιμο και για το οποίο πράγματι χρειαζόταν να νομοθετήσει. Ως εκεί είμαστε σύμφωνοι. Το θέμα είναι το εξής: Εάν το είχαμε προσυζητήσει με τη διαδικασία των επίκαιρων ερωτήσεων ή μέσα στην Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων, θα μπορούσαμε, παραδείγματος χάριν, να βάλουμε τα ερωτήματα, τα οποία θέλω να θέσω εγώ μετά τη νομοθέτηση, και ειδικότερα του άρθρου 89, σε σχέση, παραδείγματος χάριν, με το αν η διαδικασία ακριβώς του άρθρου 89 του νόμου σας αντικαθιστά την υποχρέωση δημιουργίας ελληνικού μηχανισμού αξιολόγησης τεχνολογιών υγείας. Δηλαδή, ο τρόπος που νομοθετήσατε είναι απαγορευτικός στην προκειμένη περίπτωση, για να μπούμε στη διαδικασία δημιουργίας ενός ελληνικού μηχανισμού αξιολόγησης; Αυτό είναι το πρώτο ερώτημα. Το δεύτερο ερώτημα είναι το εξής: Και, προσέξτε, το ένα θέμα γεννά ένα καινούργιο πρόβλημα. Ποιο είναι αυτό; Η σημαντική καθυστέρηση την οποία βλέπω στην έγκριση των φαρμάκων και στην είσοδό τους στο Ελληνικό Σύστημα Αποζημίωσης, ειδικότερα, για ασθενείς, οι οποίοι είναι χρονίως πάσχοντες ή με ασθένειες, οι οποίες είναι σπανίων παθήσεων λόγω της εξαρτημένης σχέσης από άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Διότι ο χρόνος, στον οποίο υπολογίζουν οι αρμόδιοι φορείς τεκμαίρεται στο να κυμανθεί από δύο έως τέσσερα χρόνια. Η καθυστέρηση είναι πολύ μεγάλη. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Βουλευτού]] Τελειώνω, κύριε Πρόεδρε. Το τελευταίο που θέλω να πω - και κλείνω με αυτό, κύριε Πρόεδρε - είναι το εξής: Σήμερα, υπάρχει ένας θετικός κατάλογος, όπου εκεί εντάσσονται γενικότερα τα φάρμακα, τα οποία είναι ενταγμένα στον θετικό κατάλογο. Υπάρχει ο κίνδυνος - κι αυτό έπρεπε να το έχουμε κουβεντιάσει από πριν - παραδείγματος χάριν, φάρμακα τα οποία σήμερα αποζημιώνονται από τον ΕΟΠΥΥ και από τους φορείς κοινωνικής ασφάλισης να βγουν από αυτόν τον θετικό κατάλογο; Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Ευχαριστώ, κυρία συνάδελφε. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Κυρία Παπακώστα, νομίζω ότι αυτή είναι διαρκώς μία επίκαιρη ερώτηση, διότι όντως το θέμα των φαρμάκων, της φαρμακευτικής πολιτικής και των κριτηρίων, με τα οποία το δημόσιο σύστημα αποζημιώνει τα νέα, ιδιαίτερα τα ακριβά και καινοτόμα φάρμακα, είναι ένα πολύ σημαντικό πολιτικό ζήτημα. Κατ' αρχάς να πω το εξής: Έχουμε ένα σημερινό μοντέλο λειτουργίας αυτού του συστήματος, το οποίο κατά την άποψή μας είναι προβληματικό. Η παρέμβαση, η οποία έγινε τη μνημονιακή περίοδο, μετά από μια περίοδο πλήρους ασυδοσίας, του γνωστού «πάρτι» της προηγούμενης δεκαετίας, που εκτίναξε τη φαρμακευτική δαπάνη και από 0,9% του ΑΕΠ την πήγε στο 2,2%, ακολουθήθηκε από μία παρέμβαση απολύτως ισοπεδωτική και οριζόντια με έμφαση κυρίως στη μείωση των τιμών των γενοσήμων φαρμάκων. Αυτή η φαρμακευτική πολιτική της τελευταίας εξαετίας έχει δημιουργήσει πολλαπλές στρεβλώσεις στην αγορά και το ξέρουμε. Υπάρχει μια τάση απόσυρσης φθηνών αλλά αποτελεσματικών φαρμάκων και τάση υποκατάστασής τους με νέα on pattern πολύ ακριβότερα. Σαφώς έχουμε πει ότι κλείνοντας την αξιολόγηση οφείλουμε, ως συντεταγμένη πολιτεία, να ξαναθέσουμε για συζήτηση με τους δανειστές το πλαίσιο αυτής της πολιτικής και την αρχιτεκτονική της φαρμακευτικής πολιτικής. Εκεί, προφανώς, νομίζω ότι θα είναι χρήσιμος και ο πολιτικός διάλογος, ενδεχομένως και η πολιτική συναίνεση που μπορεί να προκύψει μέσα από τη Βουλή. Η ρύθμιση αυτή, η οποία πέρασε στον πρόσφατο νόμο, στο πολυνομοσχέδιο, με το άρθρο 89, ήταν μια ρύθμιση συμφωνημένη με τους δανειστές, για να είμαστε απολύτως ειλικρινείς και ακριβείς. Αυτό το οποίο έκανε είναι ότι πήρε ένα πολύ ασαφές και - επιτρέψτε μου να πω - διάτρητο κριτήριο, το οποίο υπήρχε μέχρι τώρα και το ενίσχυσε λίγο περισσότερο. Δηλαδή, λέμε τώρα ότι για να αποζημιωθεί ένα φάρμακο και να ενταχθεί στη θετική λίστα αποζημίωσης, θα περάσει από δύο φίλτρα: Το ένα είναι το εξωτερικό φίλτρο με αναφορά σε χώρες της Ευρώπης που το αποζημιώνουν. Εδώ η ρύθμιση λέει ότι πρέπει να κυκλοφορεί τουλάχιστον σε εννιά χώρες της Ευρώπης, να αποζημιώνεται στα 2/3 από αυτές, δηλαδή σε έξι, και στις μισές από αυτές να υπάρχουν συστήματα HTA αξιόπιστα, δηλαδή σε τρεις από αυτές. Αυτό θεωρούμε ότι είναι το πρώτο εξωτερικό φίλτρο. Στη συνέχεια, ένα δεύτερο φίλτρο είναι για πρώτη φορά η ενσωμάτωση κριτηρίων ΗΤΑ. Και απαντώ με αυτό στην ερώτησή σας ότι, προφανώς, δεν αντιστρατεύεται την προοπτική αυτή, ίσα - ίσα που θεωρούμε ότι κάναμε ένα μικρό βήμα με τον προηγούμενο νόμο. Τώρα εκκρεμεί, πρώτον, η νομοθέτηση μιας επιτροπής ΗΤΑ στη χώρα και σε δεύτερο χρόνο η δημιουργία ενός φορέα αξιολόγησης τεχνολογιών υγείας και ιδιαίτερα φαρμακευτικής καινοτομίας, που έχουμε τη μνημονιακή υποχρέωση να το ολοκληρώσουμε μέχρι τέλος του χρόνου. Άρα η κατεύθυνση είναι από εδώ και πέρα να περιορίζουμε τα εξωτερικά κριτήρια και να ενισχύουμε αντικειμενικά κριτήρια επιστημονικά, τα οποία αξιολογούν και θέτουν ως προϋποθέσεις για να αποζημιωθεί ένα φάρμακο το αν καλύπτει μη υπαρκτές σήμερα θεραπείες, εάν ανταποκρίνεται δηλαδή σε ακάλυπτες ιατρικές ανάγκες, εάν έχει θεραπευτική προστιθέμενη αξία, εάν στηρίζεται σε αξιόπιστα κλινικά δεδομένα και, επίσης, εάν έχει θετική σχέση κόστους αποτελεσματικότητας. Αυτά είναι τα τέσσερα βασικά κριτήρια, τα οποία νομοθετήσαμε.
Κύριε Υπουργέ, στη δευτερολογία σας τα υπόλοιπα.
Κύριε Πρόεδρε, τελειώνω με αυτό. Έχουμε κάνει αρκετά σενάρια και έχουμε τρέξει τα φάρμακα που εγκρίθηκαν τις προηγούμενες περιόδους. Η εικόνα, δηλαδή, η οποία έχει προβληθεί από ένα μέρος της βιομηχανίας, ότι με τη θεσμοθέτηση αυτή αυτών των κριτηρίων θα καθυστερεί, θα υπάρχει δυσκολία πρόσβασης στη φαρμακευτική καινοτομία, θα υπάρχει τεράστια καθυστέρηση στην έγκριση των φαρμάκων στη χώρα, θα έχουμε Grexit από τα φάρμακα, όπως ειπώθηκε και γράφτηκε με πολύ ακραίο τρόπο σε κάποιες εφημερίδες, ή ότι θα έχουμε φαρμακευτική φτωχοποίηση του ελληνικού λαού, δεν έχει καμμία σχέση με την πραγματικότητα. Πιστεύουμε ότι με τα κριτήρια αυτά διασφαλίζεται ότι φάρμακα, τα οποία και οι σοβαρές χώρες της Ευρώπης τα αποζημιώνουν, είναι αποτελεσματικά, έχουν πραγματικά μετρήσιμο κλινικό όφελος για τους ασθενείς και βελτιώνουν την ποιότητα ζωής τους, θα μπορούν να αποζημιωθούν. Βεβαίως, υπάρχει και ένα θέμα διαπραγμάτευσης των τιμών τους, στο οποίο θα αναφερθώ στη δευτερολογία μου.
Ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα ότι τη συνεδρίασή μας παρακολουθούν από τα άνω δυτικά θεωρεία, αφού προηγουμένως ξεναγήθηκαν στην έκθεση της αίθουσας «ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΣ ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ» και ενημερώθηκαν για την ιστορία του κτηρίου και τον τρόπο οργάνωσης και λειτουργίας της Βουλής, τριάντα δύο μαθήτριες και μαθητές και πέντε εκπαιδευτικοί συνοδοί από το Δημοτικό Σχολείο Άνω Μητρουσίου Σερρών. Η Βουλή τούς καλωσορίζει. [[Χειροκροτήματα απ' όλες τις πτέρυγες της Βουλής]] Επίσης, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα ότι τη συνεδρίασή μας παρακολουθούν από τα άνω δυτικά θεωρεία, τριάντα πέντε φοιτήτριες και φοιτητές και ένας συνοδός καθηγητής από τη Νομική Σχολή του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών. Η Βουλή τούς καλωσορίζει. Αγαπητοί φίλοι, σας καλωσορίζουμε στο ελληνικό Κοινοβούλιο. Θέλω να σας πω ότι αυτή την ώρα παρακολουθείτε τη διαδικασία κοινοβουλευτικού ελέγχου. Συνάδελφοι Βουλευτές από διάφορα κόμματα ερωτούν Υπουργούς για ζητήματα που τους ενδιαφέρουν και ο αρμόδιος γι' αυτά τα ζητήματα Υπουργός απαντά στην ερώτησή τους. Είναι σε εξέλιξη η επίκαιρη ερώτηση της Βουλευτού της Νέας Δημοκρατίας κ. Παπακώστα. Έχει ολοκληρώσει την πρωτολογία της. Έχει πρωτολογήσει απαντώντας ο Υπουργός Υγείας κ. Ξανθός. Το ζήτημα αφορά τα φάρμακα. Ακολουθεί η δευτερολογία της κ. Παπακώστα, για να δευτερολογήσει και ο κύριος Υπουργός. Κυρία συνάδελφε, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Η ερώτησή μου, πάντως, κύριε Υπουργέ, δεν περιελάμβανε αυτού του είδους την κριτική, την οποία εσείς χαρακτηρίσατε ως ανέρειστη. Για να τα διακρίνουμε, η ερώτησή μου είναι συγκεκριμένη επί συγκεκριμένης βάσεως και αναμένω συγκεκριμένες απαντήσεις. Άρα το τι γράφεται ή λέγεται, εμένα δεν με αφορά. Το λέω αυτό για να το διακρίνουμε. Εγώ σας έθεσα συγκεκριμένα ερωτήματα και να μου επιτρέψετε, κύριε Πρόεδρε, να προσθέσω με βάση την πρωτολογία του κυρίου Υπουργού και τα εξής ερωτήματα, τα οποία γεννήθηκαν μετά την πρώτη σας απάντηση: Το πρώτο, είναι ότι είναι καθησυχαστικό, βεβαίως, το γεγονός ότι εν πάση περιπτώσει θα μας αποζημιώσουν οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και οι οποίες διαθέτουν τον μηχανισμό αξιολόγησης τεχνολογιών υγείας. Όμως παράλληλα είναι ανησυχητικό - ή δεν θα πω ανησυχητικό, γιατί δεν θέλω να δημιουργήσω ανησυχία, μακριά από εμένα αυτού του είδους η συμπεριφορά - ή καλύτερα προβληματικό το γεγονός ότι υπάρχουν διαφορετικές νοσολογικές ανάγκες, κύριε Πρόεδρε. Κάθε χώρα έχει διαφορετικές νοσολογικές ανάγκες. Άρα στη γενική αρχή στην ομπρέλα, δηλαδή, της Ευρωπαϊκής Ένωσης λέγοντας τώρα - το Υπουργείο Υγείας της χώρας μας - ότι αυτά θα καλύπτονται, παρ' ότι εμείς δεν έχουμε ελληνικό μηχανισμό αξιολόγησης τεχνολογιών υγείας και θα μας καλύπτει η Ευρώπη, η απάντηση είναι: «Μα έχουμε διαφορετικές νοσολογικές ανάγκες». Για παράδειγμα στη μεσογειακή αναιμία στην οποία ορθώς υπήρξε η εξαίρεση, υπάρχουν και άλλες τέτοιες περιπτώσεις, όπου έχουμε διαφορετικές νοσολογικές ανάγκες, τις οποίες θα κληθούν να αντιμετωπίσουν οι ασθενείς και οι οποίοι θα βρεθούν προ κενού, αν δεν το ρυθμίσουμε εμείς τώρα εδώ. Άρα η μία παράμετρος είναι οι διαφορετικές νοσολογικές ανάγκες. Η δεύτερη παράμετρος είναι τι θα συμβεί στις περιπτώσεις εκείνες των φαρμάκων, στα οποία δεν υπάρχει γενόσημο φάρμακο. Είναι ένα δεύτερο κενό. Είναι ένα δεύτερο ερωτηματικό. Διότι καλά μεν αν υπάρχουν τα γενόσημα. Αν, όμως, δεν υπάρχουν, τι γίνεται σ' αυτή την περίπτωση; Πάλι οι ασθενείς θα κληθούν να αντιμετωπίσουν το βάρος του νομοθετικού κενού στη ρύθμιση που έχει έλθει ήδη. Και εδώ θα πρέπει γρήγορα να βρούμε μια απάντηση, η οποία να δίνει λύση στο πρόβλημα επ' ωφελεία των ασθενών. Το τρίτο που θέλω να πω, είναι ότι όπως ξέρετε καμμιά φορά - για να μη σας πω πάντα - και από την ευκαιρία που είχα να κάνω μια θητεία περίπου ενός έτους στο Υπουργείο Υγείας, διαπιστώνεις ότι το ακριβό είναι φθηνό. Και το ακριβό είναι φτηνό, υπό την εξής έννοια. Δεν θα πρέπει να υπερισχύει στις αποφάσεις της πολιτικής ηγεσίας πάντοτε η έννοια του κόστους ως μόνο κριτήριο και ως μόνη προϋπόθεση. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει προειδοποιητικά το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Βουλευτού]] Τελειώνω, κύριε Πρόεδρε. Για παράδειγμα, θα πρέπει να δοθεί βαρύτητα στα οφέλη που μπορεί να έχει μεσομακροπρόθεσμα στη θεραπεία ένα καινοτόμο φάρμακο, έστω και εάν είναι κατά τι πιο ακριβό από κάποιο άλλο. Τέλος, θα πρέπει να πω, κύριε Πρόεδρε, και με αυτό θα κλείσω, το νόημα και η φιλοσοφία της ερώτησής μου είναι εάν πετυχαίνουμε με τη νομοθετική ρύθμιση, να έχουν πρόσβαση όλοι οι πολίτες και εάν με αυτόν τον τρόπο δείχνουμε σεβασμό στον ασθενή και στην αγωνία του είτε να γίνει καλά είτε να βελτιώσει την ποιότητα της ζωής του. Το τελευταίο μου ερώτημα είναι, εάν τελικώς ξεκινήσατε ή προτίθεστε να ξεκινήσετε διαδικασία σχηματισμού δημιουργίας ελληνικού μηχανισμού αξιολόγησης τεχνολογιών υγείας και εάν ναι, σε πόσο χρόνο θεωρείτε ότι θα είναι αυτό εφικτό. Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.
Ευχαριστώ, κυρία Παπακώστα. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Στο τελευταίο θα απαντήσω, για να είναι απολύτως σαφές. Νομίζω ότι το απάντησα και στην πρωτολογία μου. Κάναμε τώρα το πρώτο βήμα στον νόμο αυτό. Βάλαμε, δηλαδή, κριτήρια HTA. Αυτό το οποίο συζητούμε αυτή την περίοδο - και μάλιστα έχουμε ζητήσει και τεχνική υποστήριξη από τον ΠΟΥ για να φτιάξουμε την επιτροπή HTA - είναι το πρόδρομο σχήμα του φορέα που θα κάνει την αξιολόγηση της φαρμακευτικής καινοτομίας. Πιστεύω ότι μέσα στον Ιούνιο θα έχουμε έτοιμη τη ρύθμιση, για να μπορέσουμε να τη νομοθετήσουμε. Και έχουμε την υποχρέωση μέχρι το τέλος του χρόνου, να έχουμε νομοθετήσει το πλήρες πλαίσιο που θα διέπει τη λειτουργία αυτού του φορέα, κατά τα πρότυπα των ευρωπαϊκών οργανισμών αξιολόγησης τεχνολογίας υγείας. Άρα αυτό θα προχωρήσει ούτως ή άλλως και νομίζουμε ότι θα είναι μία σημαντική μεταρρυθμιστική παρέμβαση στον χώρο της φαρμακευτικής πολιτικής, που έχει τη λογική των διαθρωτικών μέτρων και όχι των οριζόντιων παρεμβάσεων. Το ζήτημα του κόστους της φαρμακευτικής περίθαλψης και του πώς αυτό μπορεί να συνδυαστεί με το δικαίωμα των πολιτών να έχουν πρόσβαση, ιδιαίτερα στα ακριβά φάρμακα, είναι ένα θέμα το οποίο δεν απασχολεί μόνο τη χώρα μας αλλά όλον τον κόσμο. Απασχολεί την Ευρώπη και τις συνόδους των Υπουργών Υγείας, διότι αυτό το κόστος είναι αυξανόμενο. Κατά μέσο όρο θεωρείται ότι η φαρμακευτική καινοτομία αυξάνει περίπου 7,5-10% τον χρόνο τη δημόσια δαπάνη φαρμάκων σε όλο τον κόσμο και το σημερινό σύστημα έχει ομολογηθεί από όλους ότι είναι μη βιώσιμο. Για να αντιμετωπιστεί αυτό, χρειάζονται παρεμβάσεις σε τρία επίπεδα: Το ένα είναι να έχουμε αξιόπιστους μηχανισμούς ελέγχου όπως, για παράδειγμα, το HTA. Το δεύτερο είναι να υπάρχουν αξιόπιστοι μηχανισμοί ελέγχου της συνταγογράφησης, δηλαδή με θεραπευτικά πρωτόκολλα και άλλα τα οποία ξέρετε. Και γίνεται μία συστηματική προσπάθεια αυτή την περίοδο, να ενσωματωθούν περισσότερα πρωτόκολλα και μάλιστα να είναι κλειδωμένα, όπως λέμε, δηλαδή να μην επιτρέπουν την παράκαμψή τους. Το τρίτο και το πιο σημαντικό είναι να υπάρχουν μηχανισμοί διαπραγμάτευσης προσιτών και βιώσιμων τιμών για τα συστήματα υγείας. Εκεί γίνεται μία πολύ μεγάλη προσπάθεια. Έχουμε ενεργοποιήσει την επιτροπή Διαπραγμάτευσης του ΕΟΠΥΥ, η οποία έχει μία θετική κατάληξη, που αυτές τις ημέρες θα εγκριθεί και από το Διοικητικό Συμβούλιο του ΕΟΠΥΥ για τα φάρμακα για την ηπατίτιδα C. Νομίζω ότι όταν θα είμαστε έτοιμοι, θα ανακοινώσουμε τα αποτελέσματά της και θα είναι πολύ σημαντικό αυτό. Θωρακίσαμε θεσμικά και με τον προηγούμενο νόμο τη λειτουργία αυτής της επιτροπής. Ξέρετε πολύ καλά ότι έχουμε πάρει ως χώρα πρωτοβουλίες διακρατικής συνεργασίας, συντονισμού και σύμπραξης με άλλες χώρες ιδιαίτερα του ευρωπαϊκού Νότου. Πρόσφατα στη Μάλτα υπήρξε μία διακήρυξη έξι χωρών. Της Ελλάδας, της Κύπρου, της Ιταλίας, της Μάλτας, της Ισπανίας και της Πορτογαλίας. Σε αυτή τη συμφωνία προσέτρεξαν και άλλες τρεις χώρες της Ευρώπης. Η Ιρλανδία, η Ρουμανία και η Σλοβακία. Με αυτόν τον τρόπο προσπαθούμε να ενισχύσουμε τη διαπραγματευτική ισχύ χωρών με μικρές αγορές απέναντι σε μεγάλες εταιρείες και να πετύχουμε με αυτόν τον τρόπο τιμές βιώσιμες για τα συστήματα υγείας, που να διασφαλίζουν αυτό που κι εσείς σωστά τονίσατε, το δικαίωμα των ασθενών να έχουν πρόσβαση στη φαρμακευτική καινοτομία και στα νέα θεραπευτικά αποτελεσματικά φάρμακα, τα οποία κυκλοφορούν. Όσον αφορά τα ορφανά φάρμακα, είναι ένα πολύ ειδικό θέμα. Εξαιρέθηκε, όπως είδατε, από το εξωτερικό φίλτρο. Μέχρι στιγμής ο ΙΦΕΤ κάνει μια πολύ μεγάλη προσπάθεια και στην πλειονότητα των περιπτώσεων καλύπτει τις ανάγκες. Δεν υπάρχει δυσκολία στην εισαγωγή και στην πρόσβαση ασθενών με χρόνιες παθήσεις στα φάρμακα τα οποία κυκλοφορούν και αποζημιώνονται σε άλλες χώρες της Ευρώπης. Δεν είμαστε από τις τελευταίες χώρες, κυρία Παπακώστα, που αποζημιώνουμε αυτά τα φάρμακα. Θα έλεγα ότι για τα δημοσιονομικά δεδομένα της Ελλάδας, είμαστε μια χώρα η οποία δείχνει μια πολύ μεγάλη ευαισθησία και μια πολύ μεγάλη ετοιμότητα να καλύψει τις ανάγκες των πολιτών. Αυτό θα συνεχίσουμε να κάνουμε και το επόμενο διάστημα.
Ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, οι Υπουργοί Οικονομικών, Εσωτερικών, Εθνικής Άμυνας, Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης, Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Διοικητικής Ανασυγκρότησης, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ο Αναπληρωτής Υπουργός Εσωτερικών και η Υφυπουργός Οικονομικών κατέθεσαν στις 26-5-2017 σχέδιο νόμου με τίτλο: «Προσαρμογή της Ελληνικής Νομοθεσίας στις διατάξεις της Οδηγίας (ΕΕ) 2015/2376 και άλλες διατάξεις». Το ως άνω σχέδιο νόμου έχει χαρακτηρισθεί από την Κυβέρνηση ως επείγον. Παραπέμπεται στην αρμόδια Διαρκή Επιτροπή. Επίσης, οι Υπουργοί Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Εξωτερικών, Οικονομικών και Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων κατέθεσαν σήμερα, 29-5-2017, σχέδιο νόμου με τίτλο: «Κύρωση της τροποποιημένης Συμφωνίας για την ίδρυση της Γενικής Επιτροπής Αλιείας για τη Μεσόγειο», το οποίο επίσης παραπέμπεται στην αρμόδια Διαρκή Επιτροπή. Επόμενη είναι η τρίτη με αριθμό 701/6-4-2017 επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου της Βουλευτού Β΄ Πειραιώς της Ένωσης Κεντρώων κ. Θεοδώρας Μεγαλοοικονόμου προς τον Υπουργό Υγείας, σχετικά με το κλείσιμο των τοπικών ιατρείων «Ευγένειας - Χαραυγής» Κερατσινίου από τη 2η Υγειονομική Περιφέρεια Αττικής. Ορίστε, κυρία Μεγαλοοικονόμου, έχετε τον λόγο για την πρωτολογία σας για δυο λεπτά.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, για μια ακόμη φορά βλέπω ότι η επίκαιρη ερώτηση που είχα καταθέσει στις 6 Απριλίου, απαντάται σχεδόν δυο μήνες μετά. Κοντεύει να μην είναι επίκαιρη. Όμως ας προχωρήσουμε παρακάτω. Αυτό έχει συμβεί και σε άλλες ερωτήσεις μου. Θέλω να αναφερθώ στο κλείσιμο των ιατρείων που έκανε χωρίς καμμιά προειδοποίηση η 2η ΥΠΕ, η οποία ανήκει και στην περιφέρειά μου. Χωρίς να έχει ειδοποιηθεί κανείς, ξαφνικά στις 3 Απριλίου γίνεται το κλείσιμο, ενώ αυτά τα ιατρεία, τα τοπικά ιατρεία «Ευγένειας - Χαραυγής» Κερατσινίου, εξυπηρετούσαν για εξήντα χρόνια τους πολίτες. Ήταν πολύ γνωστά ιατρεία. Πήγαιναν καθημερινά για τις ασθένειές τους, για τα προβλήματά τους οι πολίτες. Και ξαφνικά η 2η ΥΠΕ, όπως είπα, έκλεισε τα ιατρεία της «Χαραυγής» στις 3 Απριλίου. Όμως, ξέρουν ότι είναι μια κατ' εξοχήν εργατική περιοχή. Οι άνθρωποι βιώνουν την πιο δύσκολη κατάσταση, δεν μπορούν και τους λέτε να πάνε σε μια πιο απομακρυσμένη περιοχή, στην οποία είναι πιο δύσκολη η πρόσβαση. Σας ερωτώ, κύριε Υπουργέ, τι προτίθεστε να κάνετε; Δηλαδή, ποιος έλαβε έτσι ξαφνικά την απόφαση να κλείσουν τα ιατρεία; Τι προτίθεστε να κάνετε; Υπάρχει περίπτωση να το επανεξετάσετε, ώστε να ανοίξουν ξανά; Δεσμευτήκατε ότι θα κάνετε ιατρεία στα οποία θα μεταστεγαστούν. Γιατί, όμως, η βιασύνη να κλείσουν τα ιατρεία πριν να γίνει η μεταστέγαση, οπότε να εξυπηρετείται ο κόσμος; Βλέπω ότι έχετε μεγάλη σπουδή να το κάνετε, αλλά μπορείτε να μας εξηγήσετε τι σκοπεύετε να κάνετε; Πώς θα εξυπηρετηθούν αυτοί οι άνθρωποι; Σας ευχαριστώ.
Ευχαριστούμε, κυρία συνάδελφε. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Κυρία Μεγαλοοικονόμου, να σας πω κατ' αρχάς, ότι η εικόνα που παρουσιάζετε δεν είναι ακριβής. Δεν έχει κλείσει το τοπικό ιατρείο Χαραυγής - Ευγένειας. Δεν έχει κλείσει. Η αλήθεια είναι, όμως, ότι είναι ένα τοπικό ιατρείο πολύ υποστελεχωμένο. Έχει μόνο έναν γενικό ιατρό, έναν οδοντίατρο και μια νοσηλεύτρια. Η ιδέα, λοιπόν, που έχει η 2η ΥΠΕ και το Υπουργείο - προφανώς, συμφωνεί - είναι αυτό το τοπικό ιατρείο να μετεξελιχθεί στο πλαίσιο του νέου μοντέλου πρωτοβάθμιας φροντίδας που θα αναπτύξουμε σε Τοπική Μονάδα Υγείας, σε ΤΟΜΥ και να έχει τη στελέχωση που προβλέπεται από αυτές τις δομές, δηλαδή να έχει τέσσερις οικογενειακούς γιατρούς, έναν οικογενειακό παιδίατρο, δυο νοσηλευτές, δυο επισκέπτες υγείας, έναν κοινωνικό λειτουργό και - νομίζω - έναν διοικητικό υπάλληλο, δηλαδή συνολικά δώδεκα άτομα. Άρα αυτό θα γίνει μέσα στο δεύτερο εξάμηνο του 2017. Θα γίνει πρόσκληση, γιατί είναι ένα πρόγραμμα χρηματοδοτούμενο από το ΕΣΠΑ, πολύ σύντομα μέσα στον Ιούνιο, θα καλυφθούν αυτές οι θέσεις και στην ουσία, μέσα στο 2017, θα έχουμε μία σημαντική αναβάθμιση της φροντίδας η οποία παρέχεται στη συγκεκριμένη περιοχή. Συνολικά ο Δήμος Κερατσινίου - Δραπετσώνας προβλέπεται να αποκτήσει έξι τέτοιες δομές, που θα προσθέσουν πάνω από εξήντα με εβδομήντα άτομα προσωπικό, που θα δουλεύει για την πρωτοβάθμια φροντίδα, πέραν του Κέντρου Υγείας Δραπετσώνας, το οποίο είναι ένα πάρα πολύ καλά οργανωμένο και στελεχωμένο κέντρο υγείας. Η ιδέα που υπήρχε, λοιπόν, ήταν μέχρι να ενισχύσει η συγκεκριμένη τοπική μονάδα της «Ευγένειας - Χαραυγής» τη λειτουργία αυτού του καλά οργανωμένου κέντρου υγείας, το οποίο έχει και εργαστήρια, έχει και ακτινολογικό και μικροβιολογικό και πάρα πολλές άλλες ειδικότητες, να κρατήσουμε το οδοντιατρείο, ακόμα και στο πλαίσιο της λειτουργίας της τοπικής μονάδας υγείας, της ΤΟΜΥ, όπως είπα και πριν, που δεν προβλέπεται να έχει οδοντιατρείο. Δεν θέλουμε, όμως, να ταλαιπωρούμε τον κόσμο. Καλό είναι, αφού υπάρχει ήδη σε λειτουργία το οδοντιατρείο και υπάρχει οδοντίατρος, να παραμείνει εκεί και να προσφέρει τις υπηρεσίας. Νομίζουμε ότι ο συνδυασμός αυτός των έξι νέων δομών που θα αναπτυχθούν στον δήμο και της αναβάθμισης και καλής λειτουργίας του Κέντρου Υγείας Δραπετσώνας διασφαλίζει μια επαρκέστατη φροντίδα σε ένα πεδίο, όπως είναι η πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας, που επιτρέψτε μου να πω ότι είχε αποδιοργανωθεί τελείως μετά τον ν.4238/2014, τη μαζική έξοδο τριών χιλιάδων ειδικευμένων γιατρών από το σύστημα και την πλήρη εγκατάλειψη που υπήρξε τα προηγούμενα χρόνια. Κάνουμε μια προσπάθεια αναβάθμισης της λειτουργίας αυτών των δομών και ανάπτυξης νέων, πιο αποκεντρωμένων που θα έχουν μια λογική εξωστρέφειας, οικογενειακής φροντίδας και κυρίως προληπτικής παρέμβασης στην κοινότητα.
Ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Κυρία Μεγαλοοικονόμου, έχετε τον λόγο για τη δευτερολογία σας.
Κύριε Υπουργέ, είπατε ότι δεν έκλεισαν τα τοπικά ιατρεία. Εγώ έχω μία επιστολή που έχει κοινοποιηθεί και στην 2η ΥΠΕ, στους Βουλευτές της Β΄ Πειραιώς, στο Υπουργείο Υγείας και στον αντιπεριφερειάρχη Πειραιώς από τον σύλλογο «Η Πρόοδος». Θα την καταθέσω για να την δείτε. Τιτλοφορείται «καταγγελία - διαμαρτυρία» και αναφέρεται στο κλείσιμο των τοπικών ιατρείων τη Δευτέρα 3 Απριλίου 2017.
Δεν έχει κλείσει. Αυτοί οι τρεις άνθρωποι, οι λίγοι άνθρωποι συνεχίζουν να εργάζονται εκεί.
Εδώ υπογράφουν οι σύλλογοι της περιοχής.
Απλώς είναι ανεπαρκής η στελέχωση…
Ωραία. Οι σύλλογοι της περιοχής…
Κύριε Υπουργέ, επειδή δεν γράφονται αυτά στα Πρακτικά, δεν έχει νόημα. Μην απαντάτε.
Η Ευγένεια, όμως, και η Χαραυγή απέχει πάρα πολύ από το σημείο που τους στέλνετε τώρα. Άρα γιατί αυτή η σπουδή να κλείσει προτού στελεχωθεί το άλλο κέντρο; Λέτε ότι θα μεταφερθούν. Είναι, όμως, πάρα πολύ μακριά να πηγαίνουν. Ουσιαστικά αυτό λειτουργούσε εξήντα χρόνια. Εξυπηρετούσε. Γιατί δεν στελεχώνετε το ήδη υπάρχον με γιατρούς που έλειπαν, μέχρι να ετοιμαστεί το άλλο; Τώρα τους αφήνετε έκθετους. Λέτε ότι θα μείνει μόνον ο οδοντίατρος. Γιατί, όμως, δεν στέλνατε στο ήδη υπάρχον μέχρι να γίνει η στελέχωση που αναφέρατε τον Ιούνιο. Εκκρεμεί ήδη από τον Απρίλιο και φτάνουμε στον Ιούνιο, αλλά δεν βλέπω ακόμα να έχει γίνει τίποτα τόσο αισιόδοξο και σημαντικό που να τους εξυπηρετεί. Είναι μια περιοχή που είναι υποβαθμισμένη και σας τονίζω ότι έχει προβλήματα οικονομικά. Έχω μιλήσει και με τους ιθύνοντες της περιοχής, με τους δημάρχους, με τους κατοίκους και λένε ότι έχουν πρόβλημα. Δεν νομίζω να λένε ψέματα ότι δεν εξυπηρετούνται, τη στιγμή που επί εξήντα χρόνια εξυπηρετούνταν. Ας στελεχώνατε το ήδη υπάρχον με μερικούς γιατρούς - παθολόγους κ.λπ., ό,τι λέτε - μέχρι να ετοιμαστεί το άλλο που θα τους εξυπηρετεί. Τώρα τους έχετε αφήσει εκτεθειμένους. Με συγχωρείτε που σας το λέω, αλλά αυτά τα παράπονα μου έχουν διατυπώσει και μου είπαν να τα θέσω σε εσάς που είστε ο αρμόδιος. Εσείς μου λέτε ότι θα υπάρχει μόνο οδοντίατρος. Πόσοι όμως να έχουν ανάγκη οδοντιάτρου; Οι περισσότεροι έχουν ανάγκη παθολόγου και άλλων ειδικοτήτων. Σας ευχαριστώ.
Ευχαριστούμε, κυρία συνάδελφε. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Κυρία Μεγαλοοικονόμου, ίσως δεν ήμουν πολύ σαφής και κατανοητός. Είπα το εξής: Η δομή δεν έχει κλείσει και δεν θα κλείσει. Ίσα ίσα θα μετεξελιχθεί σε τοπική μονάδα υγείας. Μέχρι να γίνει αυτό, να έχει, δηλαδή, τη στελέχωση που σας είπα πριν, δέκα με δώδεκα άτομα, με περίπου πέντε γιατρούς και λοιπές ειδικότητες επαγγελματιών υγείας, οι σημερινοί τρεις άνθρωποι οι οποίοι δουλεύουν εκεί, που είναι μια ανεπαρκέστατη στελέχωση και προφανώς μπορούν να προσφέρουν μόνο μια ελλιπέστατη φροντίδα, θα συνεχίσουν να παραμένουν εκεί. Δεν τίθεται θέμα διακοπής λειτουργίας της συγκεκριμένης δομής, παρότι εμείς θεωρούμε ότι αυτή είναι ανεπαρκής. Θα ήθελα να σας πω και κάτι, ότι στη συγκεκριμένη υπάρχουν ραντεβού μόνο για τον οδοντίατρο. Στο σύστημα ηλεκτρονικών ραντεβού της 2ης ΥΠΕ δεν είχε ενταχθεί καν η λειτουργία του συγκεκριμένου γενικού γιατρού ο οποίος υπηρετεί εκεί. Άρα, η δομή παραμένει, μετεξελίσσεται και προστίθενται στην περιοχή άλλες πέντε αποκεντρωμένες δομές, τοπικές μονάδες υγείας, με συγκεκριμένο πληθυσμό ευθύνης περίπου δέκα με δώδεκα χιλιάδες η καθεμία. Βεβαίως, έχουμε και ένα καλό αξιόπιστο κέντρο υγείας, το Κέντρο Υγείας Δραπετσώνας, το οποίο θα υποστηρίζει σε δεύτερο επίπεδο, με εργαστηριακές υποδομές και με επιπλέον ειδικότητες, πολύ περισσότερες τη λειτουργία αυτών των δομών. Πρόκειται, λοιπόν, περί αναβάθμισης και όχι περί υποβάθμισης. Αυτό θέλω να είναι απολύτως σαφές. Έχουμε ένα τοπίο στην πρωτοβάθμια φροντίδα πολύ προβληματικό σήμερα και σωστά κάνετε και αναδεικνύετε τα κενά του και τις ελλείψεις του. Η προσπάθειά μας είναι, λοιπόν, μέσα στο 2017, στο δεύτερο εξάμηνο, να υπάρξει μια αισθητή βελτίωση στην εξυπηρέτηση και στη φροντίδα των πολιτών σε αυτόν τον τομέα, όπου σήμερα οι πολίτες, δυστυχώς, ταλαιπωρούνται και κυρίως επιβαρύνονται οικονομικά. Όπως έχουμε πει, από αυτήν την αποδιοργάνωση του δημόσιου συστήματος υγείας τα προηγούμενα χρόνια υπήρξε το φαινόμενο της παθητικής ιδιωτικοποίησης του συστήματος. Δηλαδή, ο κόσμος άρχισε να πληρώνει περισσότερα χρήματα από την τσέπη του για να έχει τις απαραίτητες υπηρεσίες. Αυτό θέλουμε να το αντιστρέψουμε, γιατί θεωρούμε ότι σε αυτή την περίοδο της κρίσης, της λιτότητας, της φτωχοποίησης της κοινωνίας, χρειάζεται ενδυνάμωση του δημόσιου συστήματος υγείας. Αυτό κάνουμε με το νέο μοντέλο, αξιοποιώντας και ευρωπαϊκούς πόρους και επενδύοντας στο σύστημα υγείας, δημιουργώντας περισσότερες δομές πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας και προσλαμβάνοντας πάνω από τρεις χιλιάδες γιατρούς και λοιπό υγειονομικό προσωπικό. Θα είναι κατά την άποψή μου, μια πολύ μεγάλη παρέμβαση αναβάθμισης του Εθνικού Συστήματος Υγείας στο αμέσως επόμενο διάστημα και αυτό θα εκφραστεί και στη συγκεκριμένη περιοχή, όπου επιλέχθηκαν αυτές οι περιοχές με κριτήριο, όπως είπατε και εσείς, φτωχοποίησης, ανεργίας, χαμηλού κατά κεφαλήν ΑΕΠ, γενικότερα κοινωνικοοικονομικής αποστέρησης των πολιτών. Επιλέχθηκαν λαϊκές συνοικίες, όπου πραγματικά υπάρχει κόσμος ο οποίος έχει δυσκολία να απευθυνθεί, όπως στο παρελθόν, στον ιδιωτικό τομέα και να πληρώνει ένα αυξημένο κόστος περίθαλψης. Ευχαριστώ.
Ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Ακολουθεί η συζήτηση της τέταρτης με αριθμό 761/25-4-2017 επίκαιρης ερώτησης δεύτερου κύκλου του Ανεξάρτητου Βουλευτή Αχαΐας κ. Νικολάου Νικολόπουλου προς τον Υπουργό Υγείας, με θέμα: «Θα κατατεθεί επίσημη υποψηφιότητα της Πάτρας για τη μετεγκατάσταση της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Φαρμάκων;». Ορίστε, κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά.
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα και εγώ να σας παρακαλέσω, όπως καλά πράξατε με τη συναδέλφισσά μου, την κ. Παπακώστα, να μου επιτρέψετε πριν αρχίσετε να μετράτε τον χρόνο, δυο λόγια να πω για τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη.
Βεβαίως, αρκεί να μη μακρηγορήσουμε, κύριε συνάδελφε. Ευχαριστώ πολύ.
Έφυγε ο τελευταίος των παραδοσιακών πολιτικών, που σημάδεψαν ποικιλοτρόπως την πολιτική ιστορία της χώρας μας τον περασμένο αιώνα. Η διαδρομή του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη επί έξι δεκαετίες φανερώνει μια ξεχωριστή πολιτική προσωπικότητα, είτε συμφωνεί είτε διαφωνεί κανείς. Αυτή είναι μια ομολογημένη αλήθεια. Θα ήθελα σήμερα εδώ, από το έδρανο της Βουλής, να εκφράσω όλους εκείνους που τον ακολούθησαν στο δύσκολο οδοιπορικό, σε εκείνους τους δύσκολους αγώνες της μετωπικής σύγκρουσης που έκανε με τις δυνάμεις της διαφθοράς. Θέλω να πω ότι θα θυμόμαστε και θα τιμούμε τη μνήμη του πρώην Πρωθυπουργού, του Επιτίμου Πρόεδρου της Νέας Δημοκρατίας για την προσφορά του και την ταραχώδη πολιτική διαδρομή του. Κύριε Πρόεδρε, υπήρξα επιλογή του και με δική του απόφαση μπήκα τότε στα ψηφοδέλτια νίκης του 1989, που έφτασε εκείνος να πάρει 48% και εγώ από τότε να βρίσκομαι εδώ, στα έδρανα της Βουλής, όντας αντιπρόσωπος της εκλογικής περιφέρειας της Αχαΐας. Κλείνοντας, λοιπόν, θα ήθελα από εδώ, από τη Βουλή που εκείνος τόσο αγάπησε, που την υπηρέτησε και την τίμησε, να του πω ένα μεγάλο ευχαριστώ. Θα ήθελα να του πω: «Πρόεδρε, σε ευχαριστούμε για όλα. Αν σε ακούγαμε τη στιγμή που έπρεπε, ίσως να είχαμε γλιτώσει πολλά από εκείνα που σήμερα τραβάει ο λαός μας και η πατρίδα μας.». Στον Κυριάκο, στην Ντόρα και στην οικογένειά του, εγώ και το Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα Ελλάδας θέλουμε να εκφράσουμε τα ειλικρινή μας συλλυπητήρια. Τώρα έρχομαι στην επίκαιρη ερώτηση. Κύριε Υπουργέ, ο επίλογός σας μας έδωσε - και σε μένα προσωπικά, αλλά πιστεύω και στις Ελληνίδες και στους Έλληνες που παρακολουθούν τις εργασίες της Βουλής σήμερα - μεγάλη χαρά, γιατί θέσατε εσείς ποια πρέπει να είναι τα κριτήρια των αποφάσεων της σημερινής πολιτικής ηγεσίας και του Υπουργείου Υγείας, ιδιαίτερα μάλιστα αυτών των Υπουργείων με αυτή την πολύ μεγάλη αξία που πάντα είχαν, πόσω μάλλον την περίοδο που ζούμε, της κρίσης και της λιτότητας, όπως είπατε. Κύριε Υπουργέ, μετά την απόφαση του Ηνωμένου Βασιλείου να αποχωρήσει από την Ευρωπαϊκή Ένωση, η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Φαρμάκων, όπως γνωρίζετε, πρέπει να μετεγκατασταθεί σε μια άλλη χώρα - μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και σύμφωνα με το νομικό καθεστώς της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα αποφασίσει τα κριτήρια της νέας πόλης. Οι Αρχηγοί των κρατών στη συνέχεια θα συναντηθούν, για να ψηφίσουν την τελική διάδοχο πόλη. Σημειώνω, έτσι για να γνωρίζουμε, το γιατί οι παραπάνω χώρες κάνουν ουρά για να πάρουν το χρίσμα, κύριε Πρόεδρε. Αυτή η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Φαρμάκων, η οποία εγκρίνει και ελέγχει την ασφάλεια των φαρμάκων σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, απασχολεί περίπου εννιακοσίους υπαλλήλους. Δηλαδή, μόνο από τη μισθοδοσία αυτών των ανθρώπων, γίνεται ευνόητο το επίπεδο χρήματος που συρρέει σε μηνιαία βάση στην πόλη φιλοξενίας τους. Απαιτείται, λοιπόν, άμεση κινητοποίηση των αρμοδίων Υπουργών, έτσι ώστε να τεθεί ως υποψήφια πόλη της Ελλάδας μια πόλη η οποία να μπορεί να υποστηρίξει κατ' αρχάς το μέγεθος ενός τέτοιου φορέα. Από δημοσιογραφικές πηγές έχουν δημοσιευθεί πολλάκις στον Τύπο διάφορα, όπως ότι φαίνεται από τον χειμώνα ότι η Κυβέρνηση έχει γνώση και επιδεικνύει μια κινητικότητα. Όμως, τον Μάρτη μάθαμε, από απάντηση που έδωσε ο Αναπληρωτής Υπουργός Εξωτερικών σε ερώτηση του ομιλούντος, ότι προτάθηκε η Περιφέρεια Αττικής. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Αναμφισβήτητα, στον σχεδιασμό για την τελική επιλογή της πόλης που θα προταθεί, πρέπει να παίξει ρόλο, κύριε Υπουργέ - και σταματώ εδώ, καθώς τα υπόλοιπα θα τα πω στη δευτερολογία μου - , ένα πλέγμα κριτηρίων σαν κι αυτό που είπατε λίγο πριν εσείς για το Κερατσίνι. Υπάρχει κανένας σ' αυτή την Αίθουσα - αλλά κι έξω απ' αυτή την Αίθουσα - που δεν ξέρει ότι η αποβιομηχανοποιημένη δυτική συμπρωτεύουσα, η πόλη των Πατρών, τις τελευταίες δυο, τρεις δεκαετίες έχει πρώτη εκείνη υποστεί την κρίση και εκείνη πρώτη βιώνει αυτόν τον μεγάλο εφιάλτη της ανεργίας και της υποανάπτυξης; Κύριε Υπουργέ, χαίρομαι που είστε σήμερα εδώ και περιμένω να ακούσω - διότι εσείς δεν είχατε απαντήσει τότε - αν είναι αληθές ότι πήρατε απόφαση να ενισχύσετε ακόμα περισσότερο το αθηνοκεντρικό κράτος. Αν είναι έτσι, πρέπει να μας πείτε με ποια κριτήρια το αποφασίσατε. Με ποιους διαβουλευτήκατε; Το είπατε στους περιφερειάρχες; Έγινε συζήτηση; Έγινε δημόσιος διάλογος; Περιμένω με ενδιαφέρον την απάντησή σας.
Ευχαριστώ, κύριε συνάδελφε. Κύριε Υπουργέ, ορίστε, έχετε τον λόγο.
Όντως, μετά το Brexit έχει ανοίξει μια συζήτηση σχετικά με το πού θα φιλοξενηθούν, σε ποιες χώρες της Ευρώπης, Οργανισμοί οι οποίοι υπήρχαν μέχρι τώρα στο Ηνωμένο Βασίλειο. Επίσης είναι σωστό ότι υπάρχει ένα αυξανόμενο διεθνές ενδιαφέρον για να φιλοξενηθούν αυτοί οι οργανισμοί, γιατί νομίζω ότι καταλαβαίνουν όλοι την τεράστια νομική και αναπτυξιακή σημασία που έχουν για κάθε χώρα. Για τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκου, τον ΕΜΑ, έχουν εκδηλώσει ήδη ενδιαφέρον είκοσι από τις είκοσι οκτώ ευρωπαϊκές χώρες, μεταξύ των οποίων και η χώρα μας. Είμαστε στη φάση της κατάρτισης του φακέλου. Είμαστε σε συνεννόηση με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκου. Θα έχουμε και ένα περιθώριο μέχρι το τέλος Ιουλίου για να κατατεθεί ο φάκελος. Υπάρχουν ήδη διμερείς επαφές και συναντήσεις με άλλες χώρες, που έχουν επίσης εκδηλώσει ενδιαφέρον. Έχουμε συμφωνήσει να υπάρξει ένα πλέγμα κριτηρίων, με βάση τα οποία θα γίνει η τελική επιλογή από την Κομισιόν. Αυτά τα κριτήρια θα συζητηθούν στο προσεχές Συμβούλιο Υπουργών, το οποίο θα γίνει στο Λουξεμβούργο στα μέσα του Ιουνίου. Προφανώς και η χώρα μας θα προσπαθήσει να ενδυναμώσει τη θέση της, παρουσιάζοντας κριτήρια τα οποία έχουν σχέση με την περιφερειακή ανάπτυξη της Ευρώπης αλλά και με την ύπαρξη υποδομών που μπορούν να διασφαλίσουν την ομαλή μετάβαση σε αυτόν τον φορέα, διότι είναι ένας πολύ κρίσιμος φορέας και για την καινοτομία τη φαρμακευτική στην Ευρώπη και για τον έλεγχο της ποιότητας των φαρμάκων και κυρίως για να καλύψουν την ανάγκη των πολιτών της Ευρώπης να έχουν ευχερή πρόσβαση στα νέα φάρμακα. Πιστεύω, λοιπόν, ότι μπορούμε να προετοιμάσουμε έναν αξιόλογο φάκελο σαν χώρα. Θέλω, όμως, να έχετε υπ' όψιν σας τα εξής: Πρώτον, τον κεντρικό χειρισμό του θέματος τον έχει το Υπουργείο Εξωτερικών, ο Αναπληρωτής, δηλαδή, Υπουργός Εξωτερικών, ο κ. Κατρούγκαλος. Αυτός έχει την πρωτοβουλία την πολιτική για τις κινήσεις και το Υπουργείο Υγείας επικουρικά βοηθά, με τους εποπτευόμενους φορείς του και τις υπηρεσίες του, αυτή τη διεκδίκηση. Δεύτερον, να ξέρετε ότι πολύ κυρίαρχο κριτήριο είναι η ευχερής πρόσβαση των πολιτών, των εργαζομένων στον συγκεκριμένο οργανισμό και φυσικά όσων συναλλάσσονται μαζί του σε μια χώρα. Με αυτή την έννοια, νομίζω ότι θα ήταν πολύ προβληματικό το να προσθέσουμε πέραν της μετακίνησης στο κεντρικό αεροδρόμιο της χώρας, να προσθέσουμε και μετακίνηση στην ενδοχώρα, που προσθέτει κόστος χρόνου, κόστος μετακίνησης και λοιπά. Με αυτή την έννοια, νομίζω ότι η ιδέα τού να αποκεντρώσουμε εκτός Αθήνας αυτή τη διεκδίκηση, μάλλον αδυνατίζει τη διαπραγματευτική μας ισχύ. Πιστεύω ότι όντως στο Λεκανοπέδιο υπάρχουν και οι κτηριακές υποδομές. Φαντάζομαι ότι και στην Πάτρα θα υπάρχουν αντίστοιχες, όπως ίσως και σε άλλα μέρη της Ελλάδας. Όμως, αγαπητέ μου συνάδελφε, δυστυχώς, σε αυτή τη φάση και για έναν τόσο σοβαρό ευρωπαϊκό οργανισμό, δεν μπορούμε να βάλουμε κριτήρια - επιτρέψτε μου να πω - στενά, εθνικού τύπου, δηλαδή αντιμετώπισης ζωνών ανεργίας ή φτώχειας εντός της χώρας. Πρέπει να είναι κριτήρια που να μπορούν να αντιπαρατεθούν υποψηφιότητες πολύ ισχυρές, όπως είναι του Δουβλίνου, όπως είναι των Βρυξελλών, όπως είναι της Κοπεγχάγης, όπως είναι της Μαδρίτης, της Ρώμης, πόλεων, δηλαδή, που έχουν πολύ ευχερή πρόσβαση και με αεροπορικές συνδέσεις τακτικές και λοιπά και που θα διευκολύνουν τη λειτουργία αυτού του φορέα.
Ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Κύριε Πρόεδρε, οφείλω να πω ότι την πάτησα, γιατί σκέφτηκα ότι, για να έρθει ο Υπουργός αποκλείεται, λέω, να έρθει για να βάλει αυτογκόλ! Γιατί σήμερα μας βλέπουν όλοι. Εκτός από το κανάλι της Βουλής, σήμερα όλα τα κανάλια της δυτικής Ελλάδος αυτή την ώρα μού λένε ότι δείχνουν αυτή τη συνεδρίαση. Δεν λυπάμαι καθόλου τους συναδέλφους μου Βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ της δυτικής Ελλάδος, γιατί πιάνονται στον ύπνο. Δεν τους λυπάμαι καθόλου, παρ' ότι αυτοί από σήμερα θα ακούσουν. Τι; Δεν γνωρίζει η Κυβέρνηση. Γιατί, αν κατάλαβα καλά, λέει: Ναι, Αθήνα είναι. Ξεχάστε τα άλλα! Τι μας είπε ο κύριος Υπουργός; Έχουμε αεροδρόμιο, κύριε Υπουργέ. Έχουμε λιμάνι. Έχουμε όλες τις υποδομές. Εγώ και νομίζω και ο κύριος Πρόεδρος, για πολλά χρόνια είμαστε μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης. Για να φτάσουμε στο Στρασβούργο, ρωτήστε μας κάθε μήνα πόσα χιλιόμετρα και πόσες συγκοινωνίες αλλάζαμε. Αφήστε τα, λοιπόν, αυτά. Η πόλη, η Πάτρα, η δυτική συμπρωτεύουσα δεν έχει καμμία υστέρηση σε υποδομές, σε κτήρια, σε ό,τι θέλετε. Όσο για τα άλλα, φαντάζομαι ότι θα παραβιάσω ανοικτές πόρτες. Γιατί εάν πράγματι από την δεκαετία του '80 και μετά δεν είχαμε κλειστές βιομηχανικές μονάδες, εάν δεν είχαμε αυτή τη φτώχεια - δυστυχώς μαστίζει η ανεργία την περιοχή - αντιλαμβάνεσθε, κύριε Πρόεδρε, ότι δεν θα μπορούσε, έτσι με ευκολία, θα έλεγα, πολιτική δύναμη, που την ευαισθησία της κυρίως πρόβαλε σε αυτούς, να νομίζει ότι θα μπορούσε να είναι φιλικότερη και ελκυστικότερη. Λυπάμαι, όμως, γιατί δυστυχώς, κύριε Πρόεδρε, ζούμε μία από τα ίδια. Λέει, «Είναι ευθύνη του κ. Κατρούγκαλου». Ο κ. Κατρούγκαλος είναι μόνος του; Γι' αυτό το θέμα ο Κατρούγκαλος αποφασίζει, και όχι η Κυβέρνηση; Ξέρω ότι δεν μπορώ να κάνω πολλά πράγματα, εκτός από το να φωνάξω όσο μπορώ είτε μέσα είτε έξω από τη Βουλή. Και όταν ρωτάω αν ακούει το Μαξίμου, αποδεικνύεται ότι τις περισσότερες φορές δεν ακούει το Μαξίμου. Όμως, δεν θα σταματήσουμε. Σήμερα ήρθε ο Υπουργός και μας έδωσε την ευκαιρία να ακούσουν οι πάντες ότι και πάλι Ελλάδα είναι μόνο η Αθήνα. Η άλλη Ελλάδα της περιφέρειας δεν υπάρχει στους σχεδιασμούς ούτε αυτής της Κυβέρνησης. Μάλιστα! Πολύ ωραία! Από σήμερα, λοιπόν, εμείς θα συνεχίσουμε αυτόν τον αγώνα, γιατί νιώθουμε ότι δεν προβάλλουμε κάτι που ενδιαφέρει τον τόπο μου, την ιδιαίτερη πατρίδα μου. Όχι, δεν είναι αυτά τα κριτήρια. Τα κριτήρια της επιλογής της Πάτρας αντέχουν σε οποιαδήποτε από τις πόλεις είπε ο κύριος Υπουργός. Και λυπάμαι, γιατί έχει αυτή την εικόνα για την πόλη ή γιατί δεν γνωρίζει τις υποδομές που έχει η Πάτρα. Θα επανέλθω με ερώτηση προς τον Πρωθυπουργό, ελπίζοντας ότι - πριν είναι αργά, γιατί μετά από έναν μήνα θα είναι αργά - εκείνος θα πάρει την κατάσταση στα χέρια του. Γιατί δεν είναι υπόθεση Γεωργίου Κατρούγκαλου, είναι υπόθεση της Κυβέρνησης.
Σας ευχαριστώ, κύριε συνάδελφε. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Κύριε Νικολόπουλε, νομίζω ότι προσεγγίζετε από λάθος βάση το θέμα. Έχουμε μία πολύ σοβαρή διεκδίκηση, για την οποία η χώρα μας πρέπει να κάνει τεράστια προσπάθεια, να καταθέσει έναν πλήρη φάκελο και να προβάλλει τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της για να διεκδικήσει αυτή την πολύ σοβαρή υποψηφιότητα. Αυτό δεν είναι δεδομένο. Δεν έχουμε, δηλαδή, εγκεκριμένη τη φιλοξενία αυτού του οργανισμού από τη χώρα μας και ανοίγουμε συζήτηση για το πού θα την τοποθετήσουμε...
Κύριε Πρόεδρε, μου επιτρέπετε;
Κύριε Νικολόπουλε, σας άκουσα με προσοχή. Σας παρακαλώ πάρα πολύ!
Μας λέτε με ποιον το κουβεντιάσατε;
Κύριε συνάδελφε, παρακαλώ μη διακόπτετε.
Θέλω να κάνω μία ερώτηση, κύριε Πρόεδρε.
Έχουμε μία διαδικασία και την ξέρετε.
Σας παρακαλώ πάρα πολύ.
Ως παλιός κοινοβουλευτικός θα πρέπει να σεβαστείτε τη διαδικασία. Σας ευχαριστώ, κύριε Νικολόπουλε.
Με ποιον το κουβεντιάσατε, κύριε Υπουργέ; Κάνατε διαβούλευση; Ζητήσατε προτάσεις; Πείτε μας με ποιον το κουβεντιάσατε.
Συνεχίστε, κύριε Υπουργέ.
Λοιπόν, λέω ότι αυτή τη στιγμή δεν έχουμε στο τσεπάκι μας την υποψηφιότητα και ανοίγουμε μία συζήτηση για το πού θα την τοποθετήσουμε. Προσπαθούμε να ενισχύσουμε τα διαπραγματευτικά επιχειρήματα της χώρας απέναντι σε πολύ ισχυρές υποψηφιότητες, όπως σας είπα πριν, που φιλοξενούν οργανισμούς, που έχουν εμπειρία, που έχουν συγκοινωνιακές υποδομές, που έχουν δίκτυα υποστήριξης πολύ πιο οργανωμένα από τα δικά μας. Κατά την άποψή μας, λοιπόν, - της Κυβέρνησης προφανώς, η Κυβέρνηση έχει την ευθύνη, είπα ότι επισπεύδων Υπουργός είναι ο κ. Κατρούγκαλος, δεν είπα ότι αποφασίζει μοναχός του - και σε συνεννόηση με το Υπουργείο Υγείας και με την Κυβέρνηση συνολικά κρίθηκε ότι αυτή η υποψηφιότητα μπορεί να υποστηριχθεί καλύτερα με έδρα την Αθήνα. Αυτό είναι όλο το θέμα. Δεν μπορούμε εδώ πέρα…
Το κουβεντιάσατε με κάποιον; Απαντήστε και σε αυτό. Το κουβεντιάσατε με κανέναν;
Σας παρακαλώ πάρα πολύ. Θα μπορούσαν να υπάρχουν αντίστοιχες με τις δικές σας αιτιάσεις και από άλλες περιοχές της χώρας…
Σωστά. Το κουβεντιάσατε με κανέναν;
…και από τη Θεσσαλονίκη και από την Κρήτη και από τα Γιάννενα και από τη Λάρισα και από παντού.
Το κουβεντιάσατε με κανέναν; Με ποιον το κουβεντιάσατε; Με τον Θεό;
Κύριε Νικολόπουλε, σας παρακαλώ.
Ακούστε…
Να μας πείτε με ποιον το κουβεντιάσατε.
Κύριε Υπουργέ, αν ολοκληρώσετε, θα σταματήσει και αυτός ο διάλογος.
Με τον λαό το κουβεντιάσατε; Με τις περιφέρειες; Με ποιον το κουβεντιάσατε;
Σας παρακαλώ πάρα πολύ. Νομίζω τώρα ότι…
Όχι, να μας πείτε τώρα με ποιον το κουβεντιάσατε!
Κοιτάξτε, τώρα. Προφανώς…
Κύριε Νικολόπουλε, σας παρακαλώ πολύ. Κάνατε μια πολύ ωραία παρουσίαση της ερώτησής σας. Τώρα αφήστε να ακουστεί η απάντηση.
Προφανώς, έχει την ευθύνη Κυβέρνηση. Ακούστε, σας παρακαλώ πάρα πολύ.
Μας κοροϊδεύει τώρα;
Διαγωνισμό τοπικισμού εύκολα μπορεί να κάνει ο καθένας εδώ μέσα.
Καλά, καλά!
Σας παρακαλώ.
Έτσι είναι, κύριε συνάδελφε.
Με ποιον το κουβεντιάσατε;
Διαγωνισμό τοπικισμού μπορεί να κάνει ο καθένας εδώ μέσα. Σας παρακαλώ πάρα πολύ.
Με ποιον το κουβεντιάσατε;
Κύριε συνάδελφε!
Σας λέω ότι πάμε να συγκροτήσουμε έναν σοβαρό φάκελο, για να διεκδικήσουμε με σοβαρούς όρους αυτή την υποψηφιότητα.
Και αυτό δεν προσβάλλει την περιφέρεια;
Αυτού του τύπου η προσέγγιση, κατά την άποψή μου, δεν είναι σοβαρή και να το ξέρετε. Και συγγνώμη…
Το Προεδρείο προσπαθεί…
Μα σας παρακαλώ! Θα φτιάξετε πρώτα τον φάκελο και μετά την πόλη;
Κύριε Νικολόπουλε, προσπαθώ με ήπιο τρόπο να διεξαχθεί η διαδικασία. Σας παρακαλώ πολύ. Ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχουν διανεμηθεί τα Πρακτικά της Τετάρτης 29 Μαρτίου 2017 και ερωτάται το Σώμα αν τα επικυρώνει.
Συνεπώς τα Πρακτικά της Τετάρτης 29 Μαρτίου 2017 επικυρώθηκαν. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, η τέταρτη με αριθμό 872/23-5-2017 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Α΄ Θεσσαλονίκης του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Ιωάννη Δελή προς τον Υπουργό Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων, με θέμα: «Να ανοίξει τώρα ξανά το Ολοκληρωμένο Πληροφοριακό Σύστημα Διαχείρισης Προσωπικού Α/θμιας και Β/θμιας Εκπαίδευσης (ΟΠΣΥΔ) για όσους δεν πρόλαβαν», δεν θα συζητηθεί λόγω κωλύματος του ερωτώντος Βουλευτή. Επίσης, δεν θα συζητηθούν λόγω κωλύματος των αρμοδίων Υπουργών και θα επαναπροσδιοριστούν για συζήτηση οι εξής επίκαιρες ερωτήσεις: Η πρώτη με αριθμό 871/23-5-2017 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Α΄ Θεσσαλονίκης του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Αλέξανδρου Τριανταφυλλίδη προς τον Υπουργό Εθνικής Άμυνας, με θέμα «Πρώην Στρατόπεδο Κόδρα Καλαμαριάς - Ανατολικής Θεσσαλονίκης: Ανάδειξη της περιοχής σε υπερτοπικό πάρκο». Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας κ. Πάνος Καμμένος βρίσκεται σε επίσημη επίσκεψη στη Ρόδο. Η τρίτη με αριθμό 868/23-5-2017 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Αργολίδας της Δημοκρατικής Συμπαράταξης ΠΑΣΟΚ - ΔΗΜΑΡ κ. Ιωάννη Μανιάτη προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, σχετικά με την ενεργοποίηση της απόφασης για πιλοτική μελέτη της Ζώνης Οικιστικού Ελέγχου (ΖΟΕ) Άργους. Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας βρίσκεται εκτός Αθηνών. Η πρώτη με αριθμό 867/22-5-2017 επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου του Βουλευτή Φλώρινας της Νέας Δημοκρατίας κ. Ιωάννη Αντωνιάδη προς τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, με θέμα «Συνολική και όχι τμηματική μετεγκατάσταση της κοινότητας Αχλάδας του Νομού Φλώρινας». Ο Υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας βρίσκεται εκτός Αθηνών. Η δεύτερη με αριθμό 873/23-5-2017 επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου του Βουλευτή Β΄ Αθηνών του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Χρήστου Κατσώτη προς τον Υπουργό Μεταναστευτικής Πολιτικής, σχετικά με τη λειτουργία του κέντρου υποδοχής προσφύγων στο Λαύριο, δεν θα συζητηθεί λόγω κωλύματος του Υπουργού. Ο Υπουργός Μεταναστευτικής Πολιτικής κ. Ιωάννης Μουζάλας λόγω φόρτου εργασίας δεν μπορεί να παρευρεθεί. Ολοκληρώθηκε η συζήτηση των επικαίρων ερωτήσεων. Πριν λήξουμε τη συνεδρίαση να υπενθυμίσω ότι έχει αναβληθεί η προγραμματισμένη να συζητηθεί για σήμερα υπ' αριθμόν 26/15-5-2017 επερώτηση. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, δέχεστε στο σημείο αυτό να λύσουμε τη συνεδρίαση;
Με τη συναίνεση του Σώματος και ώρα 19.00΄ λύεται η συνεδρίαση για την προσεχή Πέμπτη 1 Ιουνίου 2017 και ώρα 9.30΄, με αντικείμενο εργασιών του Σώματος: κοινοβουλευτικό έλεγχο, συζήτηση επικαίρων ερωτήσεων.