Vraag 11269 van mevrouw Willaert is in een schriftelijke vraag omgezet.
Mijnheer de voorzitter, mijnheer de staatssecretaris, uw voorganger, de heer Tommelein, heeft in het voorjaar aangekondigd de versnippering van de sociale inspectiediensten te willen aanpakken. Die versnippering in diensten is weinig efficiënt in de strijd tegen de sociale fraude en de kosten swingen de pan uit, want veel van die diensten beschikken over een eigen managementstructuur en eigen directies. Door te snoeien in die structuren kan er flink wat bespaard worden. Bij uw aantreden als staatssecretaris liet u verstaan dat u de plannen van uw voorganger zeker wilde voortzetten. Onlangs raakten enkele van uw hervormingsvoorstellen bekend. Zo zou – ik zeg dat in voorwaardelijke wijs, want formeel hebben wij dat van u nog niet vernomen – de Sociale Inspectie fuseren met de inspectiedienst van de RSZ. De aankondiging van die mogelijke fusie leidde vrijwel meteen tot onrust en protest. Mijnheer de staatssecretaris, ik heb twee concrete vragen. Bent u zich bewust van de kritiek op uw voorstel dat vandaag voorligt? Hebt u begrip voor de reactie van de Sociale Inspectie? Bent u bereid om de initiële plannen te wijzigen, rekening houdend met de verschillende punten van kritiek? Zo ja, aan welke wijzigingen denkt u dan?
Monsieur le président, monsieur le secrétaire d'État, je reviens sur la discussion que nous avons eue lors de la séance plénière du 22 septembre car le contexte nous permet, maintenant, de nous expliquer davantage sur ce processus de réforme de l'inspection sociale. Ce service constitue un maillon essentiel dans la lutte contre le dumping social, phénomène qui détruit chaque année des milliers d'emplois dans notre pays et met à mal de nombreux entrepreneurs qui respectent quant à eux la législation sociale en s'acquittant correctement des cotisations. Il s'agit notamment des secteurs de la construction et du transport. La réforme en cours soulève l'inquiétude et le mécontentement des inspecteurs de terrain comme des magistrats des tribunaux du travail. Cela m'apparaît être un signal à prendre en compte. Il est question, semble-t-il, d'affecter les agents de l'inspection sociale vers l'INAMI, l'INASTI ou l'ONSS, soit des structures qui ne sont pas spécialisées dans la lutte contre la fraude sociale. À ce stade, il est difficile de percevoir comment la réforme pourrait résorber le manque de moyens humains consacrés à l'enjeu qu'est la lutte contre la fraude sociale et le dumping. Vous avez peut-être été mal compris, monsieur le secrétaire d'État; il faudrait peut-être changer de cap, c'est en tout cas mon impression. Comment la concertation a-t-elle été organisée avec les services concernés et avec les auditeurs du travail pour préparer cette réforme? Leur avis a-t-il été pris en compte? De quelle manière? Pouvez-vous me dire de quelle manière sera réorganisée la lutte contre la fraude et le dumping social à la suite de cette réforme? Qu'adviendra-t-il des services actuels? Vers quelles structures les agents de l'inspection sociale seront-ils réaffectés? Pouvez-vous détailler quels moyens humains et matériels supplémentaires seront affectés à la lutte contre la fraude et le dumping? Pouvez-vous présenter le calendrier prévu par le gouvernement pour la mise en place de cette réforme?
Monsieur le président, monsieur le secrétaire d'État, mes collègues viennent de rappeler le contexte. Moi, je voudrais comprendre. En juillet dernier, vous êtes allé vous balader en grande pompe avec votre collègue, le ministre Borsus. Toutes les caméras avaient été invitées pour montrer combien vous vouliez être efficaces en matière de lutte contre le dumping social. C'est très bien, mais j'ai quand même entendu, hier, la Confédération de la Construction qui appelait le fédéral à enfin se bouger en pointant excessivement le déficit d'actions et d'interventions alors même que des leviers importants sont du côté du fédéral. Pour en revenir à l'inspection sociale, il faut des raisons pour tout changer. Que leur reprochez-vous? Trouvez-vous qu'ils ne sont pas efficaces? Trouvez-vous que des dysfonctionnements et des problèmes existent? Une réforme se base d'abord sur un diagnostic et se justifie sur base d'un diagnostic. S'il s'agit d'une recherche d'efficience, je veux bien entendre beaucoup de choses. Je me demande cependant si un prétexte ne se cache pas derrière tout cela. En effet, il fallait faire ce fameux redesign des administrations fédérales. Depuis lors, le gouvernement a changé. Forcément. Personne n'en avait rien fait. Est-ce un prétexte budgétaire? En tout cas, par rapport à l'option que vous avez prise, les réactions sont nombreuses. Elles proviennent d'abord des services. Vous me rétorquerez que c'est parce qu'ils sont concernés, qu'ils ne veulent pas changer. Je me permets donc de vous relayer ici les positions des magistrats des tribunaux du travail. C'est intéressant. Eux, ils connaissent bien la matière. Ce sont ceux qui sont sur le terrain, ceux qui, in fine, permettent clairement que des décisions fortes soient prises. Que disent-ils? Je vous cite le juge Clesse: "C'est comme si on enlevait la police locale à un procureur du Roi. Comment voulez-vous qu'ils contrôlent et organisent la répression sans personne sur le terrain? C'est pourtant l'inspection sociale la force de frappe principale en termes de contrôle et du respect de la sécurité sociale. Se passer d'eux, c'est presque une invitation à la fraude pour tous les employeurs." Vous allez me répondre que l'on ne se passe pas d'eux et qu'on réorganise simplement les services. Pour ce qui concerne justement cette réorganisation et notamment la répartition entre les services de l'INAMI, l'INASTI et l'ONSS, le juge Clesse indique: "À l'ONSS, ils gèrent les dossiers via des conseils paritaires. Leur approche est beaucoup plus administrative. Ils sont plus enclins à juste réclamer les cotisations sociales dues, mais sans amende." L'ensemble des auditeurs du travail parlent d'une seule voix pour ce qui concerne ce dossier. Ils espèrent qu'il n'est pas trop tard pour changer les options prises au niveau du fédéral. Je voudrais ici me faire le relais des juges du travail et de ceux qui, sur le terrain, luttent contre le dumping social. Il s'agit d'un enjeu majeur. La Confédération de la Construction l'a rappelé hier. Il est donc urgent de manœuvrer en la matière. Il est bien de créer de nouveaux emplois mais la priorité des priorités est d'éviter que ne continue l'hémorragie dans différents secteurs. En effet, d'autres secteurs que celui de la construction sont également directement concernés.
Mijnheer de voorzitter, mijnheer de staatssecretaris, in het regeerakkoord hebben wij afgesproken dat de sociale inspectiediensten voldoende zouden ondersteund en zo nodig versterkt worden, om de doelstellingen inzake controles in fraudegevoelige sectoren te kunnen behalen. Uw voorganger bevestigde dat in zijn beleidsnota en het werd ook bevestigd in uw beleidsnota. Er werd bevestigd dat er fors zou geïnvesteerd worden in mensen en middelen. U hebt op dat vlak steeds op onze steun kunnen rekenen. Wij zijn er immers ook van overtuigd dat er op het terrein zelf nog steeds een fysieke aanwezigheid moet zijn van de inspectie, op bouwwerven en in fraudegevoelige sectoren. Blijkbaar werd er ook een strategische taskforce opgericht die tegen 1 oktober 2016 voorstellen zou doen. Blijkbaar zijn die voorstellen er nu. De deadline van 1 oktober werd dus gehaald. Er zouden ook vertegenwoordigers bij zijn van de ministers Peeters, De Block en Borsus omdat het de bedoeling is om geïntegreerd naar synergieën te zoeken tussen de sociale inspecties en bepaalde administraties. Vooraleer kritiek te geven, zoals sommige collega’s nu reeds doen, wil ik eerst luisteren naar uw voorstellen, wat er uiteindelijk uit de bus is gekomen. Wat zijn eventueel nog de knelpunten, naast de voorstellen die er uitgekomen zijn? Ik kan mij immers inbeelden dat nog niet alles opgelost is. Wat zijn de knelpunten waaraan er nog werk is? Uw voorganger kondigde aan dat er 96 inspecteurs zouden bijkomen. Hoeveel zijn er daarvan intussen aangeworven? Dat lijkt mij wel belangrijk om te weten of wij inderdaad die versterking doen. In het kader van de geplande hervorming waar sommigen reeds een beetje vooruitlopen op hetgeen u misschien gaat vertellen, wat zijn de praktische en andere gevolgen voor de huidige inspecteurs? Op welke manier zullen die inspecteurs die hervorming eventueel voelen? Welke aandachtspunten zijn voor die mensen belangrijk en op welke manier kan eventueel rekening gehouden worden met hetgeen op het terrein verteld wordt?
Mijnheer de staatssecretaris, voor onze partij is het evident dat verschillende diensten moeten samenwerken om overlappingen, bijvoorbeeld op een werf, absoluut te vermijden en dat gegevens moeten worden uitgewisseld. Naar aanleiding van uw verklaringen hebben wij toch een aantal bedenkingen over het garanderen van de onafhankelijkheid van de verschillende controleorganen. Er is ook ongerustheid op het terrein over het al dan niet verhogen van de efficiëntie van de door u voorgestelde hervorming. Die ongerustheid is er. Andere collega’s verwezen er ook naar. Niet iedereen is ervan overtuigd dat de hervorming tot verbetering zal leiden. Ik denk dat dit absoluut de doelstelling moet zijn. In de plenaire vergadering van 22 september hebt u een aantal verklaringen afgelegd. Wat is vandaag de stand van zaken? Welke elementen brengt u aan om de slagkracht te verhogen? Wat is de timing voor de nieuwe structuur met betrekking tot de impact op de personeelsbezetting, de classificatie enzovoort? In de regeringsverklaring staat een versterking met 100 inspecteurs. Is dat een netto of gaat het om 100 bijkomende aanwervingen min het natuurlijke persoonsverloop?
Collega’s, dank u voor de verschillende vragen. Het doet mij in eerste instantie plezier dat iedereen de doelstelling van deze regering om harder te strijden tegen sociale dumping en sociale fraude op zijn minst onderschrijft, dat er over de doelstelling al geen discussie kan zijn. Maar dan stel ik toch wel een zekere paradox vast. D'un côté, on me parle du nombre d'emplois perdus à cause du dumping social et de la mauvaise situation à Liège dans le secteur de la construction; mais, de l'autre, on m'interroge sur la nécessité d'une plus grande efficacité. Elle est nécessaire, bien entendu! Voor mij is het heel duidelijk dat de strijd tegen sociale dumping en sociale fraude vandaag op het terrein moet worden versterkt. Dat is de reden waarom we die hervorming doen. De acht inspectiediensten die vandaag op het terrein staan, acht inspectiediensten, werken onvoldoende samen. Er is een versnippering van middelen en competenties. Er is een versnippering van slagkracht op het terrein. Daardoor zijn er dubbele controles, wordt er te weinig ingezet op datamining en gaan er gegevens verloren. Dat is de essentie van de hervorming die we aan het doen zijn. Dan komt natuurlijk het probleem. Iedereen ziet dat er veranderd moet worden, iedereen wil dan verandering maar niemand wil zelf veranderen. Dat vinden we problematisch. We hebben immers een oefening waaraan een proces vooraf is gegaan. Madame Fonck, une task force a travaillé pendant six mois en vue d'analyser les processus à intégrer et de savoir quelles étaient les collaborations à nouer et comment les rendre plus efficaces.
De quelle manière était composée cette task force?
Elle était composée des administrateurs généraux des différents services, des cabinets concernés et des gens disposant d'une expertise de terrain. Pour moi, cet input était essentiel. Wat hebben we nu gedaan? We hebben die taskforce zes maanden lang laten werken en discussiëren. Daar is uit voortgekomen dat er eigenlijk langs vier grote lijnen moet worden gewerkt. Ten eerste moet er overeenstemming gevonden worden en duidelijkheid komen over de strategische doelstellingen. Wat is de prioriteit als we spreken over de aanpak van sociale fraude en sociale dumping? Welke expertise moeten we bijeenbrengen? Hoe maken we interdisciplinaire ploegen? Dat is het eerste hoofdstuk van mijn hervorming. Le deuxième chapitre était clair lui aussi. Il concernait la nouvelle mission et le nouveau rôle du SIRS. Le SIRS devient un organe stratégique qui dirige les différents services d'inspection sociale au moyen d'un plan déterminé; c'est essentiel. La coordination de cette stratégie relèvera des compétences du SIRS. Le troisième chapitre concerne la nouvelle structure. Bien sûr, si nous instaurons une nouvelle stratégie, une nouvelle coordination, de nouvelles compétences dirigées vers les différents services d'inspection, une nouvelle structure est nécessaire. Il faut également examiner de quelle manière les gens peuvent mieux collaborer sur le terrain. Dans ce cadre, le gouvernement s'est engagé à embaucher plus de 96 inspecteurs supplémentaires. Ces personnes seront capables de se rendre sur le terrain pour renforcer la force de frappe des différents services d'inspection. Het is ook belangrijk om mee te geven dat wij voor die structurele hervorming met verschillende partijen hebben gesproken. In de eerste plaats spraken wij met de administrateurs-generaal van de betreffende diensten. Ook heb ik personeelsleden en vakbondsafgevaardigden gesproken. De magistraten heb ik eveneens gesproken, tot twee keer toe, zodat we konden nagaan hoe wij aan hun bekommernissen in de nota in verband met de hervorming tegemoet konden komen. De hervorming betekent geen eindpunt. Dat staat zo ook in het laatste hoofdstuk van mijn nota. Ik had gemakkelijk een werkstuk op tafel kunnen leggen voor een nieuwe structuur en kunnen beweren dat het daarmee in orde zou zijn. Het is echter niet in orde, want zelfs met de nieuwe structuur moeten wij blijven bestuderen hoe we processen kunnen optimaliseren en hoe wij wetgeving kunnen aanpassen. Als voorbeeld vernoem ik de wet op schijnzelfstandigheid, in de strijd tegen schijnzelfstandigheid. Bij zaken in verband met openbare aanbestedingen moeten we ook een en ander verduidelijken met het oog op veel meer actie op het terrein. Er is ook een traject uitgestippeld voor na de hervorming. Het gaat niet alleen om de integratie en betere samenwerking van de verschillende diensten. Ook op tal van andere vlakken wordt er gewerkt om de inspectiediensten minder complex te maken en meer slagkracht te geven. Dat is de huidige stand van zaken. In de regering wordt daar momenteel voort over gesproken. Er heeft een brede consultatie plaatsgevonden bij alle diensten en bij alle betrokken partijen. Er ligt dus een duidelijke visie ter tafel, die in de regering besproken wordt. Ik hoop dat wij daarmee in de komende weken, of misschien zelfs dagen, kunnen landen.
Mijnheer de staatssecretaris, het is zeer positief dat u de noodzaak van integratie inziet. Wij steunen u daarin. Ik zit ook helemaal op dezelfde lijn wanneer u zegt dat de versterking van het terrein het resultaat moet zijn van het snijden in en werken aan de structuren. Met dat verhaal ben ik helemaal mee. Wel moet de oefening doordacht – men schuift niet zomaar met mensen en structuren – en ook grondig gebeuren; het mag geen maat voor niets zijn. Ik heb er mij voor gehoed om tijdens de actualiteitsronde van enkele plenaire vergaderingen geleden een toen nog niet bekend plan de hemel in te prijzen of af te kraken. Wat vandaag voorligt, is mager; het mocht iets meer zijn. Alle bezwaren die wij hebben tegen de organisatiestructuur van vandaag, blijven onverkort van kracht. De versnippering blijft te groot: veel politieke verantwoordelijkheden, heel wat directieleden en heel wat onproductieve, kleinere inspectiediensten. Ik wil het moment hier aangrijpen om wat wel zeer positief is, ook te vermelden, zonder echt in detail te willen treden: de uitbreiding van de controlebevoegdheid van de sociale inspecteurs is een grote vooruitgang. Ik begrijp dat het een proces is en dat we niet met één stap naar mijn ideale wereld gaan. Zoals gezegd, dit is een stap in een proces. Toch wil ik u nogmaals oproepen om iets meer ambitie aan de dag te leggen. Wellicht kunnen de hoorzittingen, waarop tijdens vorige commissievergadering werd aangedrongen inzake het dossier, ons enkele stappen verder brengen.
Monsieur le président, monsieur le secrétaire d'État, la lutte contre le dumping social est une priorité absolue. C'est rappelé très régulièrement par les acteurs de terrain, qu'il s'agisse des employeurs ou des représentants des travailleurs. Ce n'est pas le débat aujourd'hui, mais la première des choses à faire est de changer les règles, notamment sur les marchés publics. L'État fédéral est complètement en retard à ce sujet. Je n'ai aucune difficulté à imaginer que les services d'inspection soient organisés différemment dans le futur, qu'on essaie de développer des synergies, de supprimer des concurrences. Mais on ne change pas un système tel que celui-là sans les acteurs au quotidien, les bénéficiaires et les observateurs – je classerais les auditeurs du travail dans cette catégorie. Sur le terrain, l'incompréhension est manifeste eu égard aux modifications en cours. Vous dites qu'il y a des consultations, que vous avez rencontré les magistrats, le personnel. Je ne sais pas si vous l'avez fait avant ou après le 22 septembre, mais il reste encore du travail pour que votre réforme soit comprise, acceptée et conduise à de l'efficacité. Nous n'y arriverons pas sans moyens. J'entends de la part d'autres membres de la majorité qu'il faut réaliser des économies, qu'il faut un redesign de l'administration. On se rend compte qu'en supprimant de façon linéaire des forces de travail, les services sont moins efficaces et des actions sur le terrain ne sont pas effectuées. Nous reparlerons en début d'après-midi, monsieur le président, de ma suggestion d'avoir des auditions, d'entendre les acteurs de terrain et de prendre davantage de temps, dans cette commission, pour que le secrétaire d'État nous explique sa réforme. Je pense que le parlement peut jouer un rôle pour ajuster ses projets et faire en sorte que chacun se sente davantage entendu, afin que le système de lutte contre le dumping social soit plus efficace. La finalité, en l'occurrence, est de protéger les emplois dans notre pays. Ceux-ci disparaissent par milliers, voire dizaine de milliers.
Monsieur le secrétaire d'État, c'est le principe d'efficience qui doit nous guider. Deux manières d'avancer se présentent à nous: le volet organisationnel et le volet législatif. J'entends vos propos sur le volet organisationnel. Franchement, je ne suis pas persuadée que tout cela ne constitue pas un prétexte purement budgétaire. Si l'on fait glisser des éléments vers d'autres structures, et si le résultat est que la manière de travailler des inspecteurs affaiblit la logique répressive, et que les leviers répressifs sont revus à la baisse, c'est contraire aux intérêts de nos entreprises et de nos travailleurs. Je le dis tout de suite. Si l'on ne réfléchit pas suffisamment, et si l'on ne garantit pas une vraie force de répression pleine et entière, in fine, nous perdrons un outil d'action majeur. Viennent ensuite les volets légaux! À ce sujet, c'est bien de dire que les inspecteurs n'en font pas assez; tout d'abord, il leur faut plus de moyens en ressources humaines. Mais au-delà de cela, la Belgique doit se positionner bien davantage à l'avant-plan sur les volets légaux. Nous avons déposé des textes, et des occasions ont été manquées, lors de discussions et de débats, ici, sur ces textes législatifs. Je rappelle aussi que des leviers légaux existent au niveau européen. Une des commissaires, Marianne Thyssen, est belge: quoi de mieux pour nous permettre d'avancer en la matière? J'entends enfin votre partenaire de majorité vous appeler à plus d'ambition. C'est tout dire! Nous disposons en la matière d'une force de frappe importante pour nos employeurs et nos travailleurs. Nous pourrions, certes, faire plus et mieux. La réforme que vous proposez constitue, à mon avis, un glissement qui aboutira à travailler à la baisse au niveau budgétaire et, par conséquent, au niveau répressif. Je le regrette.
Mijnheer de voorzitter, ik kan deze discussie niet goed volgen. Mijnheer de staatssecretaris, u hebt de inhoud van de voorstellen uit de doeken gedaan, maar ik blijf op mijn honger want u hebt op geen enkele van mijn vragen geantwoord. Ik had gevraagd toelichting te geven bij de voorstellen die uit de bus zijn gekomen en die blijkbaar in de pers zijn verschenen. Ik had bij die vraag echter graag toelichting door u gezien of gehoord. Blijkbaar gaat dat niet. Het is vervelend om op die manier met de zaken te moeten omgaan. Ik weet dus niet wat voorligt. U had het daarnet, zoals in een managementcursus, over visie, strategie, middelen, opvolging, enzovoort. Ik heb echter geen concrete voorstellen gehoord. Misschien was dat niet de bedoeling, maar dan moeten ze ook niet aan de pers worden medegedeeld. Hoeveel aanwervingen zijn er al geweest? Ik weet dat niet. U weet dat, ik niet. Dat was een van mijn vragen. Een andere vraag was wat de voorstellen zijn en wat de gevolgen ervan zullen zijn. Blijkbaar weten de collega’s wat de gevolgen zullen zijn, maar ik weet het niet. Ik vraag dus gewoon een toelichting van de voorstellen. Want als wij moeten discussiëren via de pers, dan zullen wij ons werk op een andere manier moeten organiseren. Ik lees vandaag opnieuw in de pers over zaken betreffende andere items waarvoor u bevoegd bent. Zullen wij in de toekomst alle discussies via de pers moeten voeren? Voor mij niet gelaten, maar dan zullen wij ons commissiewerk enigszins anders moeten organiseren.
Dan moeten wij waarschijnlijk een andere regering hebben.
Mijnheer de staatssecretaris, het zou inderdaad interessant zijn om in dit Huis, al dan niet op basis van vragen, een gedetailleerd open debat te hebben over de maatregelen die u meent te moeten nemen. Ondanks de verschillende appreciaties van uw antwoord, denk ik toch dat er een Kamerbrede eensgezindheid bestaat over het feit dat de strijd tegen sociale dumping belangrijk is. Daaraan twijfelt niemand. Het gaat alleen nog over wat men eraan zal doen en op welk niveau. Ik vind het nog altijd een tekortkoming dat ons Strafwetboek geen juridische instrumenten bevat tegen sociale dumping, dat wij de mensen op het terrein een onvoldoende wettelijk arsenaal hebben gegeven om sociale dumping te bestrijden en dat de regering daarvoor onvoldoende middelen heeft. Wat collega Vercamer zei over de managementcursus klopt, maar ik denk dat er in de regeling van de werkzaamheden moet worden bekeken wanneer wij een stand van zaken van u kunnen krijgen over wat u precies wilt, hoever het daarmee staat en welke timing u vooropstelt. Dat kan de duidelijkheid ten goede komen.
Monsieur le président, je souhaite intervenir concernant l'organisation des travaux. Je n'ai pas abordé ce sujet avant, préférant laisser les questions se dérouler, par respect pour M. le secrétaire d'État. Si je ne me trompe, il avait été convenu, lors d'une réunion précédente, d'organiser des auditions. Nous avons d'ailleurs remis, pour ce qui nous concerne, des noms. Dès lors, je souhaiterais savoir si cette piste est abandonnée. Il avait été dit que ces questions seraient traitées au moment des auditions.
Nous en discuterons cet après-midi à 15 h 00.
C'est parfait. Je vous remercie.
Mijnheer de voorzitter, ik wil nog op twee punten reageren. Ten eerste, het was niet mijn wens dat een stuk van de hervorming, trouwens gebaseerd op foutieve informatie, in de pers verscheen. Mijn wens was om de hervorming eerst goed door te spreken, met alle respect voor het personeel bijvoorbeeld, want dat zijn de mensen die op dit moment in onzekerheid leven. Ik weet niet uit welke hoek dat perslek komt, maar ik betreur het enorm omdat zulks een sereen intern debat tussen de diensten bemoeilijkt.
Het was dus niet vanuit uw hoek?
Mijnheer de voorzitter, het kwam absoluut niet van mijn kant. Dat wil ik formeel zeggen. Ten tweede, er is ook het element van respect voor het Parlement. Als er zo’n hervorming gebeurt, moet ook in het Parlement daarover een discussie kunnen plaatsvinden. Le troisième élément est la contrainte budgétaire. Cet exercice est un exercice d'efficacité sur le terrain. Il ne s'agit pas d'un exercice de redesign pour rapporter des fonds destinés au budget. Au contraire, nous sommes en train d'engager du personnel, de renforcer et de rendre plus efficaces les services d'inspection. Le but n'est nullement d'avoir une discussion budgétaire autour de cette réforme.
Monsieur le secrétaire d'État, vous mettez notamment en cause la presse, mais qui a organisé un grand show sur le terrain? Après, il ne faut évidemment pas se poser de question, ni commencer à…
[[…]]
Vous n'avez pas convoqué toutes les chaînes de télévision, de radio, etc.? Bien sûr que si. Je ne vais pas repasser le film ici! Par ailleurs, vous dites que cela n'est pas un exercice budgétaire ou un redesign. Monsieur le secrétaire d'État, vous faites glisser les inspecteurs sociaux pour les "diluer" dans différents services. Excusez du peu, mais cela ressemble méchamment à une dilution, l'objectif étant de diminuer la force de frappe et de levier dont ils ont besoin! De plus, vous les "diluez" dans des services qui, au départ, ne se caractérisent pas par leurs leviers répressifs, mais qui partent simplement du principe qu'il faut apporter une correction et amener les intéressés à payer leurs cotisations sociales, si cela n'a pas encore été fait. Nous devons être beaucoup plus ambitieux en la matière. Sinon, on va laisser une situation déjà gravissime s'aggraver encore.
Mijnheer de staatssecretaris, mijn vraag is misschien een beetje achterhaald omdat we mekaar in deze setting al een hele tijd niet meer hebben gezien. Er zijn ondertussen ook een aantal dingen duidelijk geworden, maar het interesseert mij nog steeds om uw inschatting te horen. U weet dat een aantal lidstaten verzet aantekenden tegen het plan van mevrouw Thyssen om sociale dumping en oneerlijke concurrentie te gaan aanpakken. Dat plan voorzag in een aantal maatregelen die ervoor moesten zorgen dat die buitenlandse werknemers in de EU dezelfde loon- en arbeidsvoorwaarden zouden krijgen als hun collega’s uit het land waar zij aan de slag zijn. De lidstaten waarvan sprake vinden echter dat dit voorstel van mevrouw Thyssen het subsidiariteitsbeginsel met voeten treedt en zij trokken de gele kaart. De Commissie moest bekijken of zij met dat plan al dan niet zou doorgaan. Ondertussen is dit duidelijk geworden. Mijn initiële vraag was wat uw reactie is op het protest van die tien lidstaten. Hoe schat u dat in? Hoe staat u daar tegenover? Klopt volgens u de argumentatie inzake het met voeten treden van het subsidiariteitsbeginsel? Wat is uw visie ter zake?
Mijnheer Raskin, inderdaad, het voorstel van mevrouw Thyssen had initieel een gele kaart gekregen van 11 lidstaten, niet alleen van Oost-Europese maar ook van één West-Europese lidstaat, Denemarken als ik mij niet vergis. Wij hebben nu gezien dat de reactie van de Commissie heel duidelijk was. Mevrouw Thyssen heeft voet bij stuk gehouden, en ik meen dat zij haar voorstel terecht blijft verdedigen. Wij steunen haar daarin. Daarover is al op verschillende vergaderingen van de Europese Raad gesproken. Telkens heeft België, in hoofde van mijzelf of minister Peeters, zijn steun uitgesproken aan het voorstel van mevrouw Thyssen. In mijn ogen is er absoluut geen sprake van een schending van het subsidiariteitsbeginsel. Hoe zou het ook kunnen? Sociale dumping is bij uitstek een grensoverschrijdend fenomeen en vraagt dus bij uitstek een gemeenschappelijke Europese aanpak om ervoor te zorgen dat minstens de regels op Europees niveau verduidelijkt en vereenvoudigd worden. Kortom, wij zeggen onze steun toe aan het voorstel van mevrouw Thyssen en wij proberen via diplomatieke weg ook andere landen te overtuigen dat voorstel te omarmen. Ik denk ook aan Oost-Europese landen. Als België en de andere West-Europese landen er niet in slagen sociale dumping, waarbij mensen de spelregels inzake sociale bijdragen, lonen en arbeidsvoorwaarden niet respecteren, aan te pakken, erodeert het draagvlak voor de Europese interne markt en voor de detachering van werknemers binnen de Europese Unie. Het lijkt mij nochtans een pijler van de Europese Unie te zijn dat detachering kan plaatsvinden. Ik wil eraan toevoegen dat wij natuurlijk niet wachten op het Europese niveau. Wij ondernemen actie door in het kader van de bestaande wetgeving inzake detachering, de bestaande enforcement directive, bilaterale afspraken te maken opdat de inspectiediensten op het terrein veel meer gecoördineerd, in samenwerking met andere landen, tegen sociale dumping zouden kunnen optreden. Wij hebben hiervoor recentelijk een akkoord gesloten met Frankrijk, maar ook met Bulgarije, dat toch één van die landen is die een gele kaart hebben gegeven. Dit toont aan dat er bereidheid is, ook in die landen, om met het oog op de samenwerking op Europees niveau, zeker wanneer het aankomt op concrete actie en samenwerking tussen inspectiediensten, een stap vooruit te zetten.
Mijnheer de staatssecretaris, ik dank u voor uw antwoord. Ik denk dat we het er allemaal over eens zijn dat het plan van mevrouw Thyssen alle steun verdient. Dat is toch wel het minste wat er zou mogen gebeuren. Ik hoor ook dat u aan de Europese tafel duidelijke pogingen onderneemt om een aantal landen te overtuigen van de goede intenties van dat plan, met het oog op een blijvend draagvlak voor de Europese Unie. U wacht ook niet op een en ander en sluit akkoorden af met een aantal landen. Dat is in het verleden altijd moeilijk verlopen. Blijkbaar beweegt daar toch iets. Niettemin meen ik dat er nog een hele weg is af te leggen. De vraag is natuurlijk in hoeverre het plan van mevrouw Thyssen en het met mondjesmaat akkoorden afsluiten met andere landen zoden aan de dijk zetten. We zitten immers met de wanverhouding inzake de betaling van socialezekerheidsbijdragen. Daar bestaan verschillende ideeën over en misschien is het nuttig om dat debat op termijn ook hier te gaan voeren.
Wij komen nu aan vraag nr. 11531 van mevrouw Fonck.
Monsieur le président, je propose de transformer cette question en question écrite. Ce serait un exercice de lecture de part et d’autre… Nous aurons ainsi plus de temps pour les questions plus politiques.
La question n° 11531 de Mme Fonck est transformée en question écrite.
Mijnheer de staatssecretaris, mijn vraag dateert van vóór het reces. Ondanks de verplichte invoering van de witte kassa waren er nog steeds meer dan 6 000 zaken die er geen hadden. Dat is toch heel oneerlijke concurrentie met degenen die wel al een witte kassa hebben. Zij genieten immers al van de gunstmaatregelen, ondanks het feit dat ze nog geen witte kassa hebben: btw-verlaging op voeding, flexi-jobs, meer en goedkopere overuren, de taxshift. Hoe sneller men dus aan die verplichting voldoet, hoe beter. U hebt meer controles aangekondigd. Hoeveel controles werden er sinds 1 mei bij horecazaken die nog niet aan hun verplichtingen voldoen uitgevoerd? In hoeveel gevallen werden er daadwerkelijk inbreuken vastgesteld door de inspectie? In hoeveel gevallen ging het daarbij over inbreuken met betrekking tot niet-aangegeven arbeid? Welk gevolg werd ondertussen aan deze inspecties gegeven? Van welke en hoeveel sancties is daarbij sprake? Op welke manier wil u de zelfcontrole in de horecasector organiseren?
Mijnheer Vercamer, zoals u weet, zijn de controles op de witte kassa een bevoegdheid van de heer Van Overtveldt. Wij hebben gevraagd en erop aangedrongen dat een aantal zaken gebeurt. Ten eerste, er is het feit dat in eerste instantie wordt gecontroleerd bij die zaken waar wij vaststellen dat er vandaag nog geen witte kassa is. Dat lijkt mij een prioriteit te zijn, omdat wij op het vlak van eerlijke concurrentie een gelijk speelveld willen voor iedereen. Het is jammer genoeg nog te vroeg om concrete cijfers mede te delen over de controles die op het terrein zijn gebeurd. Wij hebben wel gevraagd regelmatig en afzonderlijk over de controles te rapporteren, zodat duidelijk wordt op welke manier in de sector wordt gecontroleerd en wat in de sector gebeurt. Wij hebben ook gevraagd dat de SIOD samen met de sociale partners van de sector een verslag opstelt over de manier waarop de controles werden gevoerd. Het is belangrijk dat wij op dat punt duidelijk aangeven dat, wanneer er controles op het terrein komen, die controles op een respectvolle manier kunnen gebeuren. Het is nog te vroeg om u concrete antwoorden te geven omtrent de echte cijfers die wij hebben over het aantal controles en de gevolgen die door de verschillende inspectiediensten eraan zijn gegeven. Ik heb ze vandaag immers nog niet. Ik heb begin deze week de vraag naar die cijfers nogmaals gesteld. Ik stel voor dat ik u de cijfers, op het moment dat ik ze heb, direct bezorg.
Mijnheer de staatssecretaris, ik ga ervan uit dat wordt geregistreerd. Is er dan geen computer beschikbaar of hoe werkt een en ander? Het kan toch niet erg moeilijk zijn om te weten te komen hoeveel controles er zijn geweest? Ik begrijp dat niet goed. Tegenwoordig moet men die cijfers immers perfect kunnen kennen. Mijn vraag dateert van 10 juni 2016. Men kan mij dus op 17 oktober 2016, drie maanden later, geen cijfers geven. Dat gaat er bij mij niet in, tenzij men daar nog met streepjes turft. Ik weet het niet.
Ik heb eens gekeken naar een item op televisie over sociale controle bij een bouwbedrijf. Ik zag daar veel mensen papieren invullen terwijl ze controles deden. Mijnheer de staatssecretaris, misschien kan een ipad helpen. De overheid leeft soms nog in andere tijden. Mijnheer de staatssecretaris, het gaat hier om een legitieme vraag, die ik steun.
Mijnheer de voorzitter, ik steun ze absoluut ook. Het is natuurlijk een vraag die specifiek is. Er worden immers algemene cijfers over controles verzameld. Daarna moet specifiek worden nagegaan op welke manier binnen de horecasector de zaken eruit worden gevist. Dat is een bijkomende actie die moet worden ondernomen. Dat is een van de elementen – mijnheer de voorzitter, op dit punt steun ik uw vraag – om ervoor te zorgen dat net die gedigitaliseerde processen heel anders moeten verlopen teneinde aan uw vraag sneller tegemoet te kunnen komen. Ik herhaal dat ik de vraag aan de diensten heb gesteld. Zij zijn bezig met het uitfilteren van de elementen. Ik herhaal dat ik ze u bezorg zodra ik ze heb. Het gaat echter om een van de elementen die heel duidelijk – ik verwijs naar het antwoord op de vorige vraag – in de hervorming van de inspectiediensten wordt meegenomen.
Mijnheer de staatsecretaris, dit is toch essentieel. Men kan wel vaststellen hoeveel zaken geen witte kassa hebben: dat zijn er 6 000. Er zijn dus 6 000 bedrijfjes die aan oneerlijke concurrentie doen en wij kunnen dat niet opvolgen. Dat is wat u vandaag antwoordt.
De zaak ligt anders. We weten hoeveel zaken ze niet hebben. We weten ook dat de prioriteit van de controles daarop gericht is. Eens de controles gebeuren, worden die weer ingevoerd voor een algemene controle. Dan moet ik ze er terug uithalen. Dat is het absurde van het systeem vandaag, maar ik kan niet rond het systeem van vandaag heen. Opnieuw, dat is één van de elementen van de hervorming. Als ik de cijfers heb, bezorg ik ze u stante pede, want ik zou ze zelf ook bijzonder graag te weten komen.
Dat zegt veel. Ofwel werken de diensten niet efficiënt, ofwel houdt de staatssecretaris iets achter. Maar ik denk niet dat het het tweede is. Er is nog veel werk te doen bij de overheid. Men zou tot op de dag juist moeten weten wat de stand van zaken is. Maak mijn complimenten over aan uw diensten, mijnheer de staatssecretaris.
Mijnheer de staatssecretaris, ook deze vraag dateert al van een tijdje geleden. In mei, voor het zomerreces, berichtte De Tijd dat bij controles bij 980 arbeidsongeschikte werknemers, een op drie werknemers op zwartwerk werd betrapt. Het gaat om werknemers die al aan meerdere medische controles onderworpen waren. Opvallend is dat het aantal gecontroleerden slechts een zeer klein percentage uitmaakt van het totaal van ongeveer 370 400 invaliden in ons land. Volgens het RIZIV is het bijzonder moeilijk om zwartwerkende invaliden te betrappen. Bijna alle controles gebeurden dan ook na een concrete vraag of klacht. Wie betrapt wordt op zwartwerk, moet zijn uitkeringen terugbetalen. Vorig jaar leverde dat om en bij de 2,5 miljoen euro op. Mijnheer de staatssecretaris, wat is uw reactie op de cijfers van het RIZIV? Ons land keert jaarlijks 4,7 miljard euro uit aan uitkeringen voor werknemers die langer dan een jaar arbeidsongeschikt zijn. Toch blijft het aantal controles op eventuele fraude relatief beperkt. Op welke manier kan dat aantal opgedreven worden? Hoe kan de pakkans in geval van fraude verhoogd worden?
Mijnheer Raskin, het artikel van De Tijd was wat misleidend, want daarin stond dat een op de drie gecontroleerde zieken in het zwart zou werken. Dat klopt natuurlijk niet. Op basis van datamining heeft men specifieke controles uitgevoerd bij bijna 1 000 werknemers. Daarbij heeft men inderdaad vastgesteld dat een op de drie niet in orde was. Arbeidsongeschikte werknemers worden op twee manieren gecontroleerd. Ten eerste is er de medische controle. De arbeidsongeschikte werknemers worden daarbij gecontroleerd door adviserende geneesheren. Er is een versterking van de medische controle vanaf de zevende maand arbeidsongeschiktheid. Dat is een beslissing van onze regering. Er is ook een controle op niet-toegelaten, dus niet-aangegeven, activiteiten. Daarvoor gebeurt er een datamatching tussen de RSZ-aangifte en de ontvangen arbeidsongeschiktheidsuitkering door de verschillende controlediensten. Er wordt ook gebruikgemaakt van concrete indicatoren van derden via de SIOD. Een belangrijke opmerking is dat arbeidsongeschikte personen soms de toestemming kunnen krijgen van de adviserende geneesheer om deeltijdse activiteiten uit te oefenen. Dat is ook de filosofie die minister De Block hanteert, opdat werknemers die arbeidsongeschikt zijn, soms toch gedeeltelijk opnieuw gereactiveerd kunnen worden. Dat is een goede manier om die werknemers opnieuw op te nemen in het arbeidscircuit. Naar aanleiding van de recente begrotingsopmaak hebben we nog maatregelen genomen die hiermee verband houden. Zo zal collega De Block het vergoedingssysteem van toegelaten activiteiten tijdens de ziekte aanpassen en zal ze ook het misbruik van voorkeursregelingen aanpakken. Ik neem het ook zelf mee in mijn actieplan voor 2017, omdat het echt een aandachtspunt is. We zien de stijgende cijfers en ik denk dat we die een halt moeten toeroepen. We moeten dat ook doen, opdat personen die arbeidsongeschikt zijn, opnieuw geactiveerd worden of om hen, als het enigszins kan, in het arbeidscircuit te blijven betrekken.
U verwijst naar de mogelijkheid om met de toelating van de adviserend geneesheer een beperkt aantal uren aan de slag te gaan, zonder dat de uitkeringen afgepakt of verminderd worden. Dat is een heel goede zaak. Het activeren van arbeidsongeschikte werknemers, zelfs deeltijds, brengt heel wat voordelen met zich mee, niet alleen op financieel vlak, maar ook latent. Daar is dus, wat mij betreft, geen enkele kritiek op, noch bezorgdheid rond. We moeten er natuurlijk wel voor zorgen dat wie kan werken, ook effectief aangemoedigd wordt om te werken. Zwartwerk kan uiteraard niet getolereerd worden. Het is goed dat u in het actieplan aandacht hebt voor het feit dat de gegevens in stijgende lijn gaan en dat daar dus een knipperlicht mag branden.
Mijnheer de voorzitter, mijnheer de staatssecretaris, het gaat over hooggeschoolde IT'ers die vooral vanuit India naar België komen. Dit zijn mensen die in principe op voorhand een arbeidscontract moeten hebben, op basis waarvan zij een arbeidskaart kunnen krijgen. Verschillende bedrijven zouden echter heel wat Indiërs naar hier halen om dure Belgische IT'ers te vervangen, zonder dat zij vooraf in het bezit zijn van een arbeidskaart. In dat geval is er uiteraard sprake van een vorm van sociale dumping. Tijdens de commissievergadering van 2 maart 2016 kondigde uw voorganger aan dat zijn diensten een uitgebreid onderzoek zouden voeren naar de naleving van de loon- en arbeidsvoorwaarden naar Belgisch recht en naar de mogelijke weerslag daarvan op de afgeleverde arbeidskaarten. Kunt u iets meer vertellen over de stand van zaken van dit onderzoek? Tegen wanneer kunnen wij resultaten verwachten? Het aantal gedetacheerde Indische werknemers ging de afgelopen jaren pijlsnel omhoog, van iets meer dan 1 200 in 2007 naar meer dan 4 000 in 2015. De meerderheid van die mensen blijkt effectief tewerkgesteld te zijn in de IT-sector. Deze grote aanwezigheid en plotse stijging van de cijfers roept op zijn minst een aantal vragen op. Zult u ook dienaangaande extra gerichte controles naar sociale dumping organiseren?
Mijnheer de voorzitter, mijnheer Raskin, de inspectiedienst algemene directie TSW van de FOD WASO werkt, in samenspraak met de Vlaamse inspectiedienst die bevoegd is voor het afleveren van arbeidsvergunningen, op dit moment aan verschillende dossiers in verschillende provincies. Er zijn effectief onderzoeken aan de gang en die zullen ook in de toekomst blijven gebeuren omdat wij uiteraard merken dat het fenomeen een arbeidsmarktgegeven geworden is, als ik het zo mag zeggen. Verschillende bedrijven beginnen daar echt wel gebruik van te maken. Dat heeft dus onze aandacht. De inspecties focussen eigenlijk op twee punten, enerzijds het respecteren van de loon- en arbeidsvoorwaarden die zijn vastgelegd in de Belgische wetgeving en anderzijds de naleving van de wetgeving inzake het afleveren van arbeidsvergunningen. Dat is, zoals u weet, een geregionaliseerde materie. Daarom moeten wij echt wel aandacht hebben voor de manier waarop dat gebeurt. Het moet op een correcte manier gebeuren en er moeten voldoende checks and balances zijn op dat niveau alvorens zo’n arbeidsvergunning wordt afgeleverd. Ik kan niet ingaan op de specifieke onderzoeken omdat die nog aan de gang zijn. U begrijpt ook dat het overleg met en de consultatie van India die soms moeten gebeuren niet altijd even vlot verlopen als u weet hoeveel moeite het soms kost om de juiste informatie te krijgen binnen het Europese continent, laat staan als wij informatie opvragen buiten Europa. Ik hoop dat er in de komende weken duidelijkheid komt en ik daarover verslag kan uitbrengen. Normaal gezien moeten deze onderzoeken voor het einde van het jaar worden afgerond.
Mijnheer de staatssecretaris, ik dank u voor het antwoord. Ik begrijp dat u nog geen resultaten kunt geven. De voorziene timing is enkele weken maar het kan ook wat langer zijn. Ik zal u daar niet op vastpinnen. Wij zijn wat dat betreft in blijde verwachting. Uiteraard is dit een gedeelde verantwoordelijkheid gezien de regionalisering en het afleveren van de arbeidskaarten op Vlaams niveau. Ik meen dus dat de gecombineerde inspectie waarnaar u verwijst meer dan aangewezen is.
Mijnheer de staatssecretaris, een van de actiepunten uit uw plan voor eerlijke concurrentie in de bouwsector bestaat uit een evaluatie van de wetgeving rond de openbare aanbestedingen met het oog op de bestrijding van sociale dumping. Op initiatief van uw voorganger, de heer Tommelein, werd daarom een werkgroep opgericht. Die moet instaan voor de implementatie van een aantal zeer belangrijke maatregelen in de nieuwe wetgeving. Het gaat onder meer over de uitbreiding van de erkenning als aannemer naar alle onderaannemers, de beperking van de verticale keten van onderaannemers tot twee per specialisme en het voorkomen van abnormaal lage prijzen. Wie zetelt in de werkgroep? Wat is de stand van zaken van de werkzaamheden? Tegen wanneer kunnen we concrete resultaten verwachten?
De wet op de overheidsopdrachten is in het Parlement op 12 mei 2016 goedgekeurd. Er werd ook een amendement goedgekeurd waarin de wettelijke basis voor de verticale keten van onderaannemers en de uitbreiding van de erkenning als aannemer is opgenomen. De werkgroep, die op vraag van mijn voorganger werd opgericht, heb ik als het ware geüpgraded, in de zin dat de werkgroep nu rechtstreeks onder leiding van het kabinet van de eerste minister staat. Daarin zitten de sociale partners uit de bouwsector en de medewerkers van minister Borsus en mijzelf met het oog op een geïntegreerde aanpak van de wet inzake de overheidsopdrachten. Die werkgroep is al meerdere keren samengekomen. Er zijn ook al een aantal zaken uitgewerkt zoals het KB betreffende de plaatsing, waarin de procedure met betrekking tot het weren van abnormaal lage prijzen vervat zit, en het KB betreffende de uitvoering met een beperking van de verticale keten van onderaannemers en de uitbreiding van de erkenning als aannemer. Het is de bedoeling om tijdig tekstvoorstellen van de KB’s aan de commissie voor de Overheidsopdrachten te bezorgen, die een advies moet uitbrengen. Wij zijn volop bezig om duidelijkheid op het terrein te verschaffen. Over enkele weken moet dat afgerond zijn. Wij zullen de commissie op dat moment ook informeren. Ik denk dat het duidelijk is dat wij de werkgroep echt aan het werk hebben gezet. Wij leggen de zweep erop om ervoor te zorgen dat wij zo snel mogelijk met de KB’s klaar zijn.
Mijnheer de staatssecretaris, ik dank u voor het antwoord. De werkgroep is dus aan het werk. Er wordt resultaat op korte en middellange termijn verwacht. Ik denk dat het belangrijk is dat u de druk blijft aanhouden. Het actiepunt om de wetgeving inzake de openbare aanbestedingen te herzien, is immers belangrijk.
Vraag nr. 12049 van de heer Raskin valt onder de bevoegdheid van minister De Block en werd verwezen naar de betreffende commissie.
Monsieur le président, monsieur le secrétaire d'État, la fraude sociale comme d'ailleurs la fraude fiscale, fait partie intégrante de l'accord gouvernemental. Dans le but de pérenniser notre système de protection sociale, il est évidemment nécessaire de garantir le respect des règles et de lutter contre certains abus, parallèlement à la lutte contre le dumping social. Dans ce cadre, vous avez annoncé, au mois de juin dernier, que vous comptiez activer un plan de lutte contre la fraude sociale en concertation avec les CPAS, qui estiment à environ 2 500 le nombre de cas de fraude rencontrés chaque année. Un point de contact avait d'ailleurs été créé pour les agents des CPAS, ce qui reste toujours un domaine extrêmement sensible, à la fois compte tenu de l'élément de vie privée et de son respect, mais aussi de la protection des agents eux-mêmes. L'activation d'un plan de lutte doit se faire en collaboration avec le ministre de l'Intégration sociale et vous avez annoncé l'organisation d'une table ronde commune avec le ministre Borsus. Cette concertation avec les CPAS de notre pays dans le cadre de la lutte contre les abus en matière d'aide financière émanant de ces mêmes CPAS est indispensable, puisque c'est des acteurs de terrain que viendront les informations nécessaires pour une action efficace dans ce domaine. Vous avez annoncé que la concertation démarrerait à l'automne 2016. Nous y sommes (ou quasiment). Dès lors, quels sont les contacts déjà noués avec la fédération des CPAS? Quelles mesures précises supplémentaires ont été prises cette année afin d'assurer un meilleur échange d'informations entre vos services et les services des CPAS? Suivant quelles méthodologies comptez-vous impliquer d'avantage le personnel des CPAS dans le cadre de la lutte contre la fraude sociale? Une exigence d'informations d'initiatives par les CPAS est-elle prévue? Dans quels délais comptez-vous mettre en place une procédure nouvelle d'échange d'informations et de données entre vos services et les services des CPAS?
Cher collègue, merci pour ces différentes questions. Pour être honnête, au niveau du cabinet, nous n'avons pas encore pris contact avec la fédération des CPAS. C'est l'une des choses que nous devons encore faire. En effet, nous aimerions aborder cet élément lors de la table ronde que nous avons prévue, rassemblant M. Borsus et les différents CPAS. Nous voudrions mettre sur la table les différents aspects et éléments auxquels nous sommes occupés à réfléchir. Clarifions d'abord les choses: l'idée d'avoir un échange de vues et une collaboration avec les CPAS ne fait pas obstacle aux procédures existantes et ne les met pas en danger. De nombreuses choses sont déjà réglées, mais nous devons améliorer, ou au moins examiner, les différentes pratiques des CPAS. Ainsi, nous aurons la possibilité d'améliorer les différents échanges d'information entre CPAS. J'aimerais aborder le sujet de l'échange structuré d'informations et de données, qui a déjà été mis en place par le SPP Intégration sociale, et qui est opérationnel depuis juillet 2014, en ce qui concerne la fraude au salaire décent, par exemple Un système d'alerte existe, résultant du croisement automatisé des données transmises par un CPAS ou le SPP Intégration sociale, et relative aux revenus d'intégration octroyés par ce CPAS, est en place. Une vérification est aussi effectuée, pour chaque bénéficiaire de revenus d'intégration, pour savoir s'il est par ailleurs connu ou aidé par un autre régime de la sécurité sociale. C'est également selon moi un aspect important. Dès qu'une telle information est détectée par le système, une alerte électronique est envoyée par le SPP Intégration sociale au CPAS concerné; cela fournit déjà une quantité d'informations aux différents CPAS. Le suivi de ces alertes effectuées par les CPAS est contrôlé par les services d'inspection du SPP Intégration sociale. Il y a là deux liens: la compétence des CPAS est de déterminer l'octroi ou non d'allocations. Nous sommes donc contraints de sensibiliser au phénomène de la fraude sociale les différents personnels impliqués par le SPP Intégration sociale. En outre, des contrôles sur le terrain ont lieu avec les différents services d'inspection. Au moment où ils rencontrent une personne qui travaille sur un chantier et qui bénéficie d'une allocation, ils combattent ce genre de fraude. J'en viens aux différentes nouvelles mesures. Nous avons donc un point de contact pour la concurrence loyale, qui existe déjà pour les individus. Mais nous aimerions élargir ce point de contact aux villes, communes et différents CPAS. C'est prévu pour la fin novembre. Il s'agira d'un accès sécurisé. Nous devrons en discuter lors de la table ronde, cela constituera du travail pour les CPAS. En effet, si on demande que des alertes de fraude sociale aboutissent au point de contact, il faut aussi prévoir comment faire avec celles-ci, au niveau des CPAS, à l'aide de procédures internes. Cela touche à une discussion très sensible. Le personnel des CPAS qui détecte un élément difficile à cerner du point de vue fraude sociale, interroge au moins la personne pour examiner si tout est en ordre. Il importe de discuter des différentes procédures. Car une relation de confiance se noue entre le personnel du CPAS et la personne. L'employé du CPAS a quand même, sur le terrain, une meilleure vue sur les différents événements et détecte beaucoup plus vite que mes services d'inspection si un aspect n'est pas en ordre. Si, pour le personnel du CPAS, il n'existe pas de secret professionnel à l'instar de celui qui existe pour les avocats et les médecins, il y a quand même une relation de confiance entre celui-ci et les individus qui y émargent. Il faut examiner comment gérer cette réalité. En cas de détection de fraude sociale, c'est le CPAS en lui-même, et non l'employé, qui peut décider d'alerter le point de contact.
À ce stade, je n'ai pas véritablement de réplique. J'attendrai que vous ayez eu des contacts avec la Fédération des CPAS pour revenir plus précisément sur le sujet. Nous sommes à peine en automne, mais il dure quand même quelques mois. Nous avons donc le temps.
Monsieur le secrétaire d'État, la lutte contre la fraude sociale nécessite une coordination à l'échelle fédérale, notamment avec votre collègue de l'Intégration sociale, mais aussi une coordination opérationnelle ainsi qu'une large concertation entre les différents niveaux de pouvoir dans la mesure où cette matière a été en grande partie régionalisée. Ma question ne se veut pas polémique, mais je ne peux m'empêcher de penser aux propos du ministre wallon des Pouvoirs locaux. L'année dernière, il demandait en effet que le fédéral fasse preuve "d'énergie dans le contrôle de la fraude fiscale au lieu de se concentrer uniquement sur des cas marginaux, au risque de tomber dans des méthodes qui rappellent des souvenirs un peu plus douloureux". Très honnêtement, cette déclaration m'avait heurté, parce que j'ai été président d'un CPAS pendant six ans avant de devenir bourgmestre. Je connais donc bien le rôle des agents qui travaillent dans les CPAS, notamment celui des assistants sociaux, bien entendu. Nous serons tous d'accord pour reconnaître que le travail d'aide sociale est essentiel et que combattre les abus en ce domaine revient, bien sûr, à protéger notre sécurité sociale et, surtout, à garantir une aide adéquate aux plus faibles et aux plus démunis. Voir les choses autrement consiste à se mettre la tête dans le sable. J'en viens à mes questions. Selon quelle procédure vos services échangent-ils leurs informations avec les services régionaux d'inspection? Un renforcement de la coopération entre les services fédéraux et les services régionaux dans le cadre de la lutte contre la fraude sociale est-il prévu? De nouveaux objectifs sont-ils déterminés à cet égard et, dans l'affirmative, quels sont-ils?
Monsieur Pivin, en réponse à votre première question, les inspections régionales ne font pas partie du service d'information et de recherche sociale (SIRS), mais elles sont toujours invitées aux réunions du comité de direction du SIRS. Elles sont donc impliquées. Dans les cellules d'arrondissement des services d'inspection, il y a déjà une collaboration sur le terrain avec les différentes inspections fédérales et les inspections régionales. Il y a aussi l'accord de coopération, en vigueur depuis le 9 juillet 2010, conclu entre l'État fédéral, les Régions et les Communautés, relatif à la coordination des contrôles en matière de travail illégal et de fraude sociale. Par exemple, en juin 2016, le SIRS a déjà participé, avec Beliris notamment, à la réunion du groupe de travail "lutte contre le dumping social". Je pense que le SIRS joue vraiment un rôle essentiel pour la coordination entre les différents organismes publics. Le SIRS a déjà conclu de nombreux protocoles, par exemple avec l'agence Facilitair Management de la Communauté flamande, avec Beliris, avec le service public en Wallonie (le protocole est presque prêt pour signature), et aussi avec la Régie des Bâtiments. Des protocoles de ce type sont conclus pour une meilleure coordination sur le terrain. Pour ce qui concerne votre deuxième question, je me suis déjà concerté avec M. Weyts, qui est le ministre de la Région flamande compétent pour la mobilité, en vue d'utiliser les données des différentes caméras. Là aussi, il y a des choses à faire. Nous examinons actuellement comment nous pouvons échanger ces différentes données, sous quelles contraintes, avec quels protocoles, pour avoir accès à certaines informations afin d'améliorer la lutte contre le dumping social. En outre, à partir du 1er décembre, toutes les communes et tous les CPAS auront un accès sécurisé au point de contact, comme je l'ai dit en réponse à la question précédente. En ce qui concerne votre troisième question, le nombre minimum de contrôles à mener dans les secteurs à risque, par arrondissement judiciaire, est fixé annuellement au moment de l'évaluation du plan d'action "lutte contre la fraude sociale et le dumping social". Nous avons demandé aux différentes cellules d'arrondissement qu'au moins 28 % des contrôles donnent lieu à une constatation d'infractions. L'objectif est de cibler suffisamment les contrôles sur les pratiques malhonnêtes. Je pense que cela va dans le bon sens.
Je n’ai pas de réplique, monsieur le président, la réponse est complète.
La question n° 12855 de M. Clarinval est reportée.
Mijnheer de voorzitter, mijnheer de staatssecretaris, dit is mijn laatste vraag. Begin februari ondertekende u het plan voor eerlijke concurrentie in de transportsector. Dit vormde het sluitstuk van een aantal rondetafelgesprekken die de maanden ervoor hadden plaatsgevonden. De sector wordt zoals we allemaal weten zwaar getroffen door sociale dumping en oneerlijke concurrentie. Maatregelen konden dan ook niet langer uitblijven. Het plan bevat 30 concrete acties om de problematiek van de sociale dumping krachtdadig aan te pakken. Daarbij zijn er ook 16 nationale actiepunten zoals het opstarten van een meldpunt voor oneerlijke concurrentie, extra controles en een betere samenwerking tussen de inspectiedienst van de FOD Mobiele, de sociale inspecties en de douane. Ik heb een concrete vraag. Hoe verloopt de uitvoering van het plan en hoeveel van de 16 nationale actiepunten zijn in uitvoering? Op welke punten is daarentegen nog geen enkele vooruitgang geboekt?
Mijnheer Raskin, dit plan is voor ons een belangrijk middel om met de verschillende sociale partners, de sociale inspectiediensten en de regering samen te werken. U weet ook dat dit niet mijn exclusieve bevoegdheid is waardoor over bepaalde maatregelen moet worden gerekend op de medewerking van andere collega’s. Ook op het Europese niveau valt nog heel wat werk te verrichten. Een aantal maatregelen zijn reeds uitgevoerd. U hebt er zelf al een aantal genoemd. Ik meen dat wij vooruitgang boeken. Wij hebben een meldpunt “eerlijke concurrentie”. Er loopt een aanwervingsprocedure voor extra inspectiepersoneel. Er is eind september een gezamenlijke flitscontrole gedaan in de transportsector. Er werd gecontroleerd op voertuigen van minder dan 3,5 ton. Dit was immers een van de problemen die werden aangekaart in het actieplan. De handhavingsrichtlijn werd omgezet in Belgisch recht. In september werd een tweede lezing goedgekeurd. Een wetsontwerp inzake het arrest-Koelzsch, dat handelt over de arbeidsovereenkomst en de plaats van arbeid, werd in oktober 2016 goedgekeurd door de Ministerraad. Er werd in een eerste opvolgingsvergadering voorzien waar een stand van zaken werd gegeven door de verschillende bevoegde ministers en instanties. Er vindt ook voortdurend overleg plaats tussen de verschillende inspectiediensten, sociale partners en de regering over hoe een aantal aspecten kunnen worden versneld. Ik som een aantal zaken op die nog niet werden uitgevoerd. Wat de loonkost betreft, is er enerzijds een taxshift doorgevoerd, maar anderzijds is er ook nog een discussie gaande over aanvullende maatregelen. Wat de cabotageregels betreft, heeft minister Bellot een nota opgesteld. Bovendien staat hij in contact met zijn Europese collega’s om op het Europese niveau vooruitgang te boeken. Ook wij zijn hierbij betrokken. Ook met betrekking tot de tachograaf, de toegang tot het beroep en de kleinere vrachtwagens werden er nota’s opgesteld door de heer Bellot. Wij boeken op al die terreinen vooruitgang. Een aantal is nog niet geïmplementeerd, maar wij zijn aan al die actiepunten aan het werken, of wij proberen op Belgisch maar zeker ook op Europees niveau vooruitgang te boeken. Ik kan u ook een aantal zaken op papier meegeven over de actiepunten van het actieplan.
Mijnheer de staatssecretaris, dan kan ik inderdaad op papier bekijken wat de stand van zaken is.
Mijnheer de voorzitter, mijnheer de staatssecretaris, bepaalde elementen die ik zal aanhalen overlappen wat de heer Raskin en anderen hier al gezegd hebben omdat het natuurlijk telkens over hetzelfde thema gaat. Hier gaat het concreet over de app om sociale dumping tegen te gaan in de bouwsector. Het 15-puntenplan is gelanceerd om opnieuw te zorgen voor eerlijke concurrentie in bouw en transport. Ongeoorloofd lage prijzen zouden aangepakt worden en er komt een beperking tot twee schakels bij onderaanneming. Kunt u een overzicht geven van de 15 acties die u plant en de timing voor de uitvoering? Dat mag in tabelvorm zijn. Hoe zal de toepassing van de app correcte werkgever in zijn werk gaan? Is er overleg met de bevoegde controle-instanties? Wat is de timing voor de lancering van deze app? Het aantal detacheringen is in de voorbije vier jaar met 76 % toegenomen. Wat is daar volgens u de verklaring voor? Bent u bereid om het detacheringsysteem te herzien dat ervoor zorgt dat de socialezekerheidsbijdragen van de werknemers in het land van herkomst moeten worden betaald?
Mijnheer de voorzitter, mijnheer Geerts, ik dank u voor deze vragen. Onder de 15 acties die wij ondernemen in het plan eerlijke concurrentie elektrotechnische sector zijn er 11 nationale maatregelen, 1 Benelux-maatregel en 3 Europese maatregelen. Een aantal van die maatregelen loopt natuurlijk parallel met andere actieplannen die al zijn uitgevoerd. Ik heb in mijn vorige antwoorden al veel zaken overlopen die wij al hebben kunnen realiseren en die ook de uitvoering van dit actieplan uitmaken. Voor de app correcte ondernemer en correcte werknemer hebben wij een goedgekeurde begrotingsfiche. Wij hebben met de bevoegde diensten een initiële studie uitgevoerd om te kijken hoe wij dit praktisch gaan vormgeven. Qua timing voorzie ik het eerste kwartaal van 2017 voor de lancering. Uw derde vraag is natuurlijk gebaseerd op de cijfers van de Europese Commissie, waaruit blijkt dat de inkomende detacheringen tussen 2010 en 2014 gestegen zijn. Ik heb natuurlijk geen kristallen bol maar er lijken mij enkele evidente redenen te zijn daarvoor. Ten eerste, wij zijn een klein land met een open economie, gelegen op het kruispunt en in het centrum van Europa. Ten tweede, wij hebben veel buitenlandse bedrijven of buitenlandse hoofdkwartieren die zich in Brussel vestigen. Dat draagt ook daartoe bij. Ten derde, wij hebben op onze arbeidsmarkt nog werk te doen om een aantal knelpuntberoepen in te vullen. Er wordt ook steeds meer gebruik gemaakt van detachering als oplossing. Daardoor zijn bepaalde competenties uit het buitenland beschikbaar op onze arbeidsmarkt. Ten vierde, ik steek niet onder stoelen of banken dat ook de lagere kostprijs speelt. Indien de loon- en arbeidsvoorwaarden in België worden gerespecteerd, maar de sociale bijdragen in het land van herkomst worden betaald, is er natuurlijk een prijsverschil. Wij hebben dat prijsverschil voor een aantal sectoren berekend. Soms valt het verschil mee, maar soms is het significant. In antwoord op uw laatste vraag, ik volg eerlijk gezegd de uitwerking van mevrouw Thyssen. Mevrouw Thyssen zorgt er in de eerste plaats voor dat er een verduidelijking en een verscherping komt onder het label multipackage, dat zij uitwerkt. Zij werkt dat initieel uit voor een definitie en verduidelijking over de arbeidsvoorwaarden in het land waar mensen gaan werken, teneinde daarover geen onduidelijkheid meer te laten bestaan. Het tweede deel betreft natuurlijk een aanpassing van de socialezekerheidsverordening. Op dat vlak belanden wij in een veel complexere discussie. De opties zijn immers verschillend. Ik hoor ook heel vaak wilde plannen de ronde doen. Zij stuiten enerzijds op een aantal juridische, Europese bezwaren en anderzijds op een aantal praktische bezwaren. Indien wij de socialezekerheidswetgeving moeten toepassen van alle landen die in België detacheren, moeten mijn inspecteurs op het terrein 28 verschillende wetgevingen kennen, om de controle te kunnen doen. In het andere geval weten zij immers nooit of een bedrijf al dan niet aan de regels voldoet. Gezien de wijze waarop de overdracht van de socialezekerheidsbijdragen zou moeten gebeuren, duikt er een aantal zowel juridische als praktische problemen op. Het is dus in eerste instantie aan mevrouw Thyssen om op Europees niveau te bekijken hoe de wetgeving kan worden herzien. Ik denk dat wij dan een minstens even zwaar debat gaan hebben als bij haar eerste voorstel, richting de Oost-Europese landen. Wij zullen moeten bekijken hoe wij daaraan tegemoet kunnen komen.
Mijnheer de staatssecretaris, met betrekking tot de 11 nationale maatregelen zullen wij in uw beleidsverklaring en in de budgettaire tabellen zien welke timing en welke prioriteiten er gelegd worden.
Mijnheer de staatssecretaris, ik stel deze vraag naar aanleiding van een gerichte controle van de gerechtelijke politie en de wegpolitie naar sjoemelsoftware om de wetgeving op de rij- en rusttijden te omzeilen. Tijdens de hoorzittingen die we hierover gehad hebben, zei een vertegenwoordiger van de politie dat hij blij was de kwestie ter sprake te kunnen brengen in het Parlement, omdat hij dat een groot probleem vond. Hij vroeg of de overheid hier niet sterker tegen kon optreden. Transportorganisaties gaven tijdens die hoorzittingen aan die strijd mee te willen voeren. Ze hoopten dat slechts een klein percentage van de vrachtwagens gebruik zou maken van die sjoemelsoftware. Ik was toch wat verwonderd over de resultaten van die controle. Is er inderdaad een stijgend aantal gevallen van sjoemelsoftware om de regelgeving op de rij- en rusttijden te omzeilen? Hoeveel controles werden er effectief uitgevoerd op de rij- en rusttijden in 2014, 2015 en 2016? Hoeveel vrachtwagenchauffeurs waren bij die controles niet in orde met de rij- en rusttijden? Een van de punten van kritiek van de transportorganisaties was dat de politiecontroles lange tijd in beslag namen, terwijl er toch een economische factor meespeelt. Kunnen die controles op een snellere manier afgehandeld worden? Welke bijkomende maatregelen heeft men op het terrein voorgesteld?
Mijnheer Geerts, ik wil eerst en vooral opmerken dat een groot deel van uw vragen onder de bevoegdheid vallen van minister Bellot. Voor meer gedetailleerde informatie zult u zich dus tot hem moeten richten. De gerechtelijke politie en de wegpolitie hebben recent inderdaad nieuwe vormen van sjoemelsoftware voor de digitale tachograaf ontdekt. Ik heb dat uit de eerste hand mogen horen tijdens de flitscontrole, die wij hebben gedaan. Het is geen evidentie om dat te ontdekken. Men moet bijna de motor uit elkaar halen om te zien dat er sjoemelsoftware in zit. De inspectiediensten zijn daarvan nu wel op de hoogte en gaan er nu dus actief op zoek naar. Dat is ook een element in het plan inzake eerlijke concurrentie. Bij de gezamenlijke controles worden niet alleen de rij- en rusttijden gecheckt, maar er wordt ook gekeken naar de werking van de digitale tachograaf. De inspectiediensten kunnen de tachograaf uitlezen. Er wordt nu ook telkens gekeken of er sjoemelsoftware aanwezig is. In het geval van een vermoeden wordt verdere actie ondernomen. Hoeveel controles op de rij- en rusttijden werden uitgevoerd? In 2014 waren er dat meer dan 28 000, in 2015 meer dan 29 000 en in 2016 tot in augustus ongeveer 18 000. Telkens blijkt dat het aantal overtredingen rond de 8 tot 9 % ligt. Dat vind ik toch nog significant hoog. De gegevens worden niet apart bijgehouden in de statistieken van de FOD Mobiliteit. Wij hebben dus ook daar weer moeten puzzelen. Een normale politiecontrole, waarbij men de gewone boorddocumenten nakijkt en de tachograafgegevens uitleest, neemt ongeveer een half uur in beslag. Als men echter een vermoeden van fraude via sjoemelsoftware heeft, kan de controle wel een of meer dagen duren. Als men alles uit elkaar moet vijzen en moet controleren hoe alles loopt, is dat niet evident. Wij moeten bijgevolg onderzoeken hoe we aan de nieuwe behoefte tegemoet kunnen komen. De maatregelen die genomen moeten worden om de tachografen beter te beschermen tegen sjoemelsoftware, vereisen een aanpassing van de Europese wetgeving. Ik heb als Europees parlementslid nog samen met Saïd El Khadraoui gewerkt aan een verscherping van de wetgeving inzake de digitale tachograaf. Minister Bellot heeft opnieuw contact opgenomen met de Europese Commissie om te wijzen op de problematiek en om aan te dringen op een aanpassing en een verstrenging van de regels. Er is natuurlijk wel al bijkomend initiatief genomen, via een Europese verordening, om bij de nieuwe generatie digitale tachografen een uitlezing op afstand te kunnen doen. Dat is één aspect van de oplossing. Wij worden constant geconfronteerd met nieuwe technische aanpassingen en tegelijk nieuwe technische mogelijkheden om fraude te plegen. Hopelijk zullen onze diensten in staat zijn nieuwe technische modaliteiten te ontwikkelen om die fraude op te sporen.
Monsieur le secrétaire d'État, je vais aborder un autre secteur que celui de la construction. En l'espace de deux ans, le secteur électrotechnique a perdu 1 047 emplois dans notre pays, ce qui est significatif par rapport au secteur qui représente 35 000 travailleurs. La cause principale est, une nouvelle fois, le dumping social, et nous ne pouvons que le déplorer. J'ai pu lire que vous avez signé un accord avec le secteur, en septembre, portant sur quinze mesures, qui visent l'évaluation de la nouvelle loi sur les marchés publics, le renforcement des moyens de contrôle et la mise en oeuvre d'une campagne de sensibilisation. Enfin, vous avez créé un groupe de travail Benelux pour limiter la "route des Pays-Bas", où la législation du travail intérimaire favorise le dumping social en Europe. Monsieur le secrétaire d'État, des accords similaires ont déjà été signés, notamment avec le secteur de la construction. Les effets tardent à venir et le secteur continue à perdre des milliers d'emplois. Il ne suffit pas d'un accord, il doit être mis en œuvre et il est nécessaire de vérifier s'il est adapté. Pour ce faire, j'ai quelques questions. Dans l'accord, vous évoquez l'évaluation de la nouvelle loi sur les marchés publics. Comment pouvons-nous l'évaluer alors qu'elle n'est pas encore opérationnelle, puisque les arrêtés royaux d'exécution ne sont pas encore sortis? Quand ces derniers produiront-ils leurs effets et donc quand cette nouvelle loi sera-t-elle effective? Dès lors, qu'entendons-nous par l'évaluation de celle-ci? Vous dites que les moyens de contrôle seront renforcés. Pouvez-vous être plus précis? Allez-vous engager plus de personnel et intensifier vos contrôles? En quoi consistera la campagne de sensibilisation? Quelle est la composition du groupe Benelux? Est-elle une instance d'échange d'informations et/ou de consultation? Quel rôle ce groupe peut-il prendre dans la lutte réelle contre le dumping social? Quelles sont les avancées obtenues jusqu'à présent dans ce groupe? Les Pays-Bas ont-ils pris des engagements pour revoir leur législation sur le travail intérimaire, qui a une incidence sur le dumping?
Monsieur Daerden, vous savez qu'un groupe de travail dumping social est en cours, piloté par le cabinet du premier ministre qui est très actif. Il est occupé à formuler différentes propositions concrètes pour l'exécution d'un plan contre le dumping social dans la construction. Je pense que certaines précisions sortiront, d'abord eu égard à l'arrêté royal sur la passation des marchés publics: on travaille à un nouvel arrêté royal avec des propositions de texte concrètes qui ont déjà été transmises à la Commission des marchés publics. C'est en route. L'examen des propositions a lieu. La commission a déjà rendu un avis le 19 septembre. Quelque chose est déjà en place, en ce qui concerne ce point-là. Il y a également un arrêté royal sur l'exécution des marchés publics qui demande une modification de l'arrêté royal existant. Le texte concret a aussi été transmis à la Commission des marchés publics. En ce qui concerne l'extension de la reconnaissance en tant qu'entrepreneur, le recrutement de quatre temps plein a été approuvé pour renforcer la commission d'agrément. À propos de votre deuxième question, les moyens pour les contrôles sur le terrain sont renforcés sur deux aspects: d'abord, 96 contrôleurs supplémentaires nets seront engagés par le gouvernement; ensuite, nous réfléchissons et soumettons des propositions pour la réforme du service d'inspection. L'objectif est d'avoir plus de possibilités et d'engagement sur le terrain dans le chef des différents inspecteurs. Cela se fait par une meilleure coordination entre les différents services d'inspection. Il y a également la campagne de sensibilisation. C'est important: on parle souvent des grands chantiers publics, mais différents citoyens utilisent aussi, surtout dans le secteur électrotechnique, des personnes détachées ou des indépendants. En ce qui concerne ce point, on étudie, avec par exemple la chancelière du premier ministre, la possibilité d'une campagne médiatique avec des spots télévisés, entre autres, afin de sensibiliser également le grand public. Nous allons aussi examiner la possibilité de conclure une charte avec les différentes entreprises publiques, les différentes fédérations mais aussi avec les différentes villes et communes en Wallonie, en Flandre pour aussi avoir cet engagement de ce côté-là. Pour le groupe Benelux, les groupes de travail sont composés par les différents représentants des services d'inspection sociale et des autorités belges, luxembourgeoises et néerlandaises. Un des groupes de travail est spécifiquement dédié à la problématique des bureaux d'intérim frauduleux. En effet, on a quand même observé qu'il existait pas mal de constructions qui viennent des Pays-Bas et qu'il y a, en fait, un double détachement: les entreprises des Pays-Bas et celles oeuvrant chez nous via le secteur intérimaire. Mais il revient évidemment aux Pays-Bas de voir s'il y a violation de la législation existante sur les bureaux intérimaires. Nous sommes vigilants en la matière. Nous allons aussi normalement avoir une rencontre en décembre avec les ministères concernés pour inscrire cette problématique à l'agenda du gouvernement des Pays-Bas. L'objectif, là aussi, est de mener davantage de contrôles transfrontaliers communs et de mettre également sur pied un échange de données cohérent. Ce sont les deux grands problèmes qui se rencontrent maintenant sur le terrain et qui doivent être résolus, afin de renforcer notre capacité d'inspection sur le terrain.
Merci, monsieur le secrétaire d'État, pour vos éléments de réponse. S'il subsiste encore beaucoup d'inconnues, il y a de bonnes intentions. J'espère que cela aboutira rapidement à une concrétisation que ce soit au niveau du groupe Benelux ou au niveau de la campagne de sensibilisation. Je pense que toutes ces démarches-là ont leur utilité. Il serait bienvenu qu'elles soient traduites sur le terrain. À cet égard, vous évoquez une charte éventuellement avec les villes et communes. Vous êtes sûrement au courant qu'au niveau interne à la ville de Herstal, on a adopté une charte. Nous sommes donc preneurs pour être l'une des premières chartes entre le fédéral et une ville et commune. Dernier élément, par rapport aux arrêtés royaux, pensez-vous qu'ils pourraient encore sortir d'ici la fin de l'année sur l'exécution de la loi marchés publics?
Je réponds à votre dernière question. Oui, nous allons tout mettre en oeuvre pour conclure ces arrêtés royaux avant la fin de l'année.
Mijnheer de voorzitter, mijnheer de staatssecretaris, het meldpunt oneerlijke concurrentie is al iets meer dan een jaar operationeel en ik meen dat het tijd wordt voor een evaluatie. Hoeveel meldingen waren er? Waren er meldingen omtrent vergelijkbare thema’s van burgers, ondernemingen of organisaties bij andere inspectiediensten en sociale parastatalen? Naast de cijfers wil ik ook kijken naar de inhoud van de meldingen. Om welk soort meldingen ging het en welke maakten het voorwerp uit van een bijkomend onderzoek? Was dat onderzoek positief, in die zin dat tot een regularisatie, een terugvordering of het opstellen van een proces-verbaal is overgegaan? Het plan inzake eerlijke concurrentie in de bouw voorzag ook in de oprichting van een centraal aanspreekpunt sociale fraude, specifiek voor de sociale partners. Wij zien op het terrein immers dat de aard van de meldingen van de sociale partners anders zijn dan de algemene meldingen. Ik meen dat het daarom belangrijk is om te kijken naar de feedback en de opvolging die aan die meldingen wordt gegeven. Bestaat dat systeem van terugkoppeling al of nog niet?
Mijnheer de voorzitter, mijnheer Geerts, sinds oktober 2015 is het Meldpunt voor Eerlijke Concurrentie operationeel voor burgers en ondernemingen. Momenteel zit de vervolgfase, waarin professionele gebruikers, zoals werknemers- en werkgeversorganisaties, maar ook OCMW’s, steden en gemeenten toegang krijgen, in een testfase. De aangesloten gebruikers gaan meestal via eID of via specifieke formulieren. De meldingen van professionele gebruikers zijn meestal veel completer dan de meldingen van burgers. Wij bekijken hoe wij de formulieren moeten aanpassen om zo volledig mogelijke informatie te krijgen over de meldingen die wij binnenkrijgen. Tot hiertoe zijn er zo’n 7 000 meldingen binnengekomen. Het zijn vooral meldingen over zwartwerk en domiciliefraude. Dat blijken de twee hoofdbekommernissen te zijn. Ongeveer 7 op 10 meldingen worden meegenomen. Bij 30 % ontbreekt vanaf het begin informatie, bijvoorbeeld namen of andere gegevens, zodat wij bijvoorbeeld onmogelijk de plaats kunnen controleren waar de feiten zich voordoen. 70 % gaat wel door en wordt verzonden naar de verschillende diensten. Daarna is het aan de inspectiediensten om te oordelen op welke manier zij daarmee omgaan. Uit de feedback van de verschillende diensten blijkt dat er heel vaak een nieuw dossier kan worden geopend. Het meldpunt heeft dus wel nut en levert daadwerkelijk bijkomende informatie die door de inspectiediensten zelf heel vaak moeilijk te verkrijgen is. Het is dus wel een manier om een rol te spelen, zeker op het vlak van zwartwerk. Op dit moment analyseren wij de gegevens in detail en binnenkort wordt er een jaarverslag opgesteld. Normaal gezien gaat het systeem eind november ook live voor de professionele gebruikers, na de testfase. Wij moeten afwachten in hoeverre het dan ook echt wordt gebruikt. U hebt daarnet ook de discussie gehoord over de manier waarop de OCMW’s en andere het meldpunt zullen gebruiken.
Mijnheer de staatssecretaris, ik dank u voor uw antwoord. Wij zullen het jaarverslag effectief afwachten. Wij moeten inderdaad de kwaliteit van de meldingen bekijken. Er kunnen immers veel meldingen zijn. Indien zij echter op los zand zijn gebaseerd, haalt het cijfer op zich niet veel uit. Het inhoudelijke aspect is immers belangrijk. Daarom vragen de professionele gebruikers, zoals de sociale partners, zowel werkgevers als werknemers, om een en ander uit te werken.
Mijnheer de voorzitter, mijnheer de staatssecretaris, ik heb een vraag in verband met de ramingen met betrekking tot de fiscale fraude en wat het Rekenhof daarover heeft gezegd. In het rapport van het Rekenhof met betrekking tot de begrotingscontrole lezen we, ik citeer: “Het Rekenhof heeft geen nauwkeurige informatie bekomen om de relevantie van die ramingen te kunnen beoordelen. Het stelt vast dat de plannen voor fraudebestrijding elkaar opvolgen, met telkens de vermelding van nieuwe opbrengsten. De raming van de ontvangsten steunt bovendien niet altijd op een gedetailleerde berekening. Bij gebrek aan een doeltreffend opvolgingssysteem is het daarenboven moeilijk de opbrengst van die actieplannen te evalueren.” Uit het boek over de sociale zekerheid, dat wij in augustus hebben gekregen en de verschillen bevat tussen de geraamde opbrengsten en de resultaten van de bestrijding van sociale fraude in 2016, blijkt dat de opmerkingen van het Rekenhof worden bevestigd. De geraamde opbrengst bedroeg 1,8 miljoen euro door een optimalere datamatching tussen de RVA en de toenmalige RVP om niet-toegestane cumulaties van werkloosheid en pensioenen te vermijden. Dit bracht echter slechts 70 000 euro op. Daarnaast zijn er voor heel wat maatregelen geen cijfers beschikbaar of werden bepaalde maatregelen niet uitgevoerd. Ik heb de volgende vragen. Dit doet ons concluderen dat er een betere monitoring nodig is van de inkomsten uit de strijd tegen sociale fraude. Eerder heb ik al met tevredenheid vastgesteld dat uw voorganger ook op die nood gewezen heeft in zijn beleidsverklaring. Welke acties zijn er sindsdien ondernomen op dat vlak? Tot welke resultaten met betrekking tot de monitoring heeft dit al geleid? Hoe kunt u het verschil verklaren tussen de geraamde en de effectieve opbrengst van de datamatching tussen de RVA en de toenmalige RVP? Zijn er minder misbruiken dan verwacht of waren er problemen met de datamatching? Op welk vlak situeren die problemen zich? Ik kan mij immers moeilijk inbeelden dat de diensten er met hun raming zo ver naast zouden zitten. Hoe ver staat men ondertussen met een aantal maatregelen die in 2015 vooropgesteld werden maar blijkbaar nog niet uitgevoerd zijn? Het gaat bijvoorbeeld om de uitwisseling van informatie tussen de toenmalige FEP en de FOD Justitie met betrekking tot gedetineerden die recht hebben op een IGO. Is dat intussen al uitgevoerd? Loopt dat? Dan is er bijvoorbeeld ook nog de vervanging van de papieren controlekaart door een elektronische kaart, gekoppeld aan de identiteitskaart in geval van tijdelijke werkloosheid. Hoe staat het daarmee?
Mevrouw Lanjri, het is inderdaad een heel complexe aangelegenheid om de monitoring te doen van de opbrengsten uit de strijd tegen sociale fraude. Ik heb dat in eerdere debatten ook al meegegeven. We zitten aan de ene kant met een administratief luik en aan de andere kant met boetes en soms met een penaal luik. Al die elementen moeten dus samengebracht worden. Dat is een van de elementen die effectief zijn doorgesproken en waarover er heel lang is gedebatteerd in de taskforce voor de hervorming van de inspectiediensten. We moeten immers niet alleen praten over hoeveel het gaat opbrengen, we moeten ook bekijken hoe we de uniformisering van de processen binnen en tussen de verschillende inspectiediensten kunnen doorvoeren. We moeten er ook voor zorgen dat de traceerbaarheid binnen de verschillende diensten geoptimaliseerd en gestandaardiseerd wordt. Op die manier hopen we een beter zicht te krijgen, ook tussen en binnen de verschillende diensten, op wat men uit die strijd tegen sociale fraude haalt. Dit gezegd zijnde, het actieplan van mijn voorganger en mijzelf heeft er wel voor gezorgd dat de begrotingsdoelstellingen, die ons altijd worden opgelegd, ruimschoots worden gehaald. Voor 2015 was het zelfs 180 miljoen euro, een stijging met 30 %. Ik meen dat we op dat vlak in ieder geval ons deel van het begrotingstechnische werk doen. Ik ben het met u eens dat we daar effectief een prioriteit van moeten maken, om de traceerbaarheid, de opvolgbaarheid en de inningsgraad te verhogen. Dat was effectief een van de grootste debatten binnen de discussie over de hervorming van de inspectiediensten. Wat betreft uw tweede vraag, is het belangrijk te zeggen dat het zeker geen probleem van datamatching was. Die data-uitwisseling gebeurt tussen andere diensten ook regelmatig en frequent. U hebt gelijk dat de budgettaire impact van deze datamatching eerder teleurstellend was. Anderzijds wil het feit dat men daar weinig opbrengst uit haalt wel zeggen dat er blijkbaar ook weinig problemen zijn. Uit die datamatching zijn er weinig anomalieën gekomen. Daar kon men dus ook weinig opvolging aan geven. We hebben daar effectief een discrepantie tussen wat mijn diensten hadden verwacht aan inkomsten en wat we effectief hebben kunnen realiseren. Het is belangrijk op te merken dat andere diensten, zoals de RVA, behalve de kruising met het pensioenkadaster, ook andere kruisingen uitvoeren of hebben uitgevoerd. Het gaat over cumulaties van werkloosheidsuitkeringen, onderbrekingsuitkeringen, meldingen van inkomende activiteiten als werknemer of zelfstandige en de combinatie met een ziekte- of invaliditeitsuitkering. Ook een vorige vraag alludeerde daarop. Met die kruisingen proberen wij de cumulaties tussen verschillende uitkeringen of tussen arbeid en een uitkering zo veel mogelijk in kaart te brengen en gericht aan te pakken. Er wordt ook nagegaan op welke manier de complexiteit van de gegevensstroom kan worden vereenvoudigd. Ook op dat vlak merken wij dat wij nog behoorlijk wat werk hebben. Bovendien moeten de verschillende diensten nieuwe mogelijkheden worden geboden die ervoor zorgen dat de gegevensstromen beter op elkaar worden afgestemd. Uw derde vraag gaat over de gegevensuitwisseling tussen de Rijksdienst voor Pensioenen en de FOD Justitie. Er is op dat moment een project geweest. Er is ook een discussie gaande met de privacycommissie, waarvoor ik eveneens bevoegd ben en die machtiging moet geven voor de datamatching. U haalde twee voorbeelden aan van maatregelen die inderdaad nog niet zijn uitgevoerd. Samen met mijn collega dring ik er echter op aan om ook van de uitvoering ervan zo snel mogelijk werk te maken. Wij hebben bijvoorbeeld voor de invoering van de elektronische controlekaart voor tijdelijke werklozen eerst een reglementair kader moeten uitwerken. Dat kader is in augustus 2016 in werking getreden. Wij hebben bijvoorbeeld ook een reglementair kader voor de ontwikkeling van nieuwe informaticatoepassingen moeten uitwerken. Voor dat kader is nu een conceptversie afgewerkt en is een testfase bezig, om na te gaan op welke manier een aantal elementen live kan gaan en in de realiteit kan worden uitgevoerd.
Mijnheer de staatssecretaris, ik dank u voor uw antwoord. Om met dat laatste te beginnen, u zegt dat het nu in een testfase zit. Wanneer loopt die testfase af en gaat het dan echt in voege? Kunt u mij dat nog meedelen.
Ik denk dat dat tegen de zomer zal zijn. De testfase loopt op dit ogenblik nog. Wij moeten nog analyseren en bijsturen. Dat zal dus einde kwarteel 2, begin kwartaal 3 zijn. Volgende zomer hopen wij dat in ieder geval te kunnen realiseren.
Het verbaast mij dan toch dat er zo een grote kloof is tussen de raming en de effectieve opbrengst. Daarom is het natuurlijk ook een raming. Een raming is een raming, maar het verschil tussen de 1,8 miljoen euro – waarvan u dacht die uit de fraude te kunnen halen – en het uiteindelijke resultaat van 70 000 euro is gigantisch. Ik hoop dat onze administratie in de toekomst betere ramingen zal maken. Ik denk dat niemand iets heeft aan hoge ramingen die niemand gelooft om de begroting misschien wat op te smukken en waarvan achteraf blijkt dat het nog geen tiende daarvan oplevert. Anderzijds ben ik blij dat blijkt dat de misbruiken minder groot zijn dan men aanvankelijk had gedacht. Maar kan men er zo fel naast zitten? Ik hoop dat u aan uw administratie toch de opdracht geeft om dat in de toekomst iets nauwkeuriger te ramen, eventueel op basis van steekproeven. Die steekproeven kunnen dan worden geëxtrapoleerd naar het ganse land in plaats van ramingen die heel onrealistisch zijn en waardoor de toekomstige ramingen misschien ook op ongeloof zullen onthaald worden.
Ik ben het eens met de analyse. Onze ramingen moeten zo correct mogelijk zijn, maar het blijven ramingen. In dit geval hebben wij moeten vaststellen dat de initiële schatting tekortschoot en dat we vanaf november verder moeten gaan. Ik probeer met mijn collega-ministers Peeters van Werk en Bacquelaine van Pensioenen te bekijken hoe wij het systeem kunnen uitbreiden, omdat wij er dan, misschien via een inhaaloperatie, in zullen slagen een en ander weer goed te maken. Wij moeten blijven inzetten op informatie-uitwisseling binnen en tussen de diensten, zodat de dubbels en de fraude op die manier kunnen worden aangepakt en eruitgehaald. Dat is ook een verantwoordelijkheid van de verschillende collega's, die hun diensten moeten aansporen om daaraan mee te werken. Fraudebestrijding blijft een essentieel punt voor de regering, niet alleen vanuit budgettaire overwegingen, maar ook om er op het terrein voor te zorgen dat de fraude ophoudt te bestaan. Wat uitkeringsfraude betreft, kunnen wij met de gegevens bij de overheid zeker nog een stap verdergaan. Ik roep de collega's dan ook regelmatig op om daaraan mee te werken.
Mijnheer de staatssecretaris, ik heb vernomen dat er onlangs een bilateraal akkoord gesloten is met Bulgarije in het kader van de strijd tegen de sociale fraude en de sociale dumping. Dat was een ambitie van onze commissie. Daartoe heb ik trouwens, samen met de heer Clarinval en met de andere fracties van de meerderheid, een resolutie ingediend. Het was ook de ambitie van uw voorganger. Wij stonden daar uiteraard achter en wij zijn blij dat er nu concrete stappen ondernomen zijn en dat de samenwerking met de Oost-Europese landen op die manier gestalte krijgt. Het is duidelijk dat de controle op de naleving van de Europese wetgeving in de praktijk niet altijd evident is, en dat samenwerking met bepaalde landen zeker aan te raden is. In het akkoord met Bulgarije zou afgesproken zijn dat Bulgaarse en Belgische inspectiediensten beter zullen controleren of de werkgevers sociale bijdragen betalen in het land van herkomst. Daarnaast zou men bijvoorbeeld kunnen nagaan of Bulgaarse werknemers in eigen land een uitkering krijgen en of het gaat om schijnzelfstandigen. Wanneer zal het akkoord met Bulgarije uitwerking krijgen op het terrein. Zijn daarvoor nog bepaalde voorbereidingen nodig? Op welke manier zal de controle op schijnzelfstandigheid van Bulgaarse werknemers verschillen van de huidige manier van werken? Wat zal er op het terrein veranderen inzake de controle van de A1-formulieren voor Bulgaarse werknemers? Welke elementen hebben Bulgarije kunnen overtuigen het akkoord te sluiten? Met andere woorden, welke voordelen bevat het akkoord voor Bulgarije, buiten het feit dat Bulgarije er uiteraard baat bij heeft als meer sociale bijdragen geïnd kunnen worden? U hebt de ambitie soortgelijke akkoorden te sluiten met andere landen, onder meer met Roemenië en Polen. Hoe ver staat het ondertussen met de onderhandelingen met die landen?
Monsieur le président, monsieur le secrétaire d'État, ma question rejoint celle de ma collègue. Le 5 octobre dernier, un accord était signé avec la Bulgarie, ce dont nous ne pouvons que nous réjouir d'autant que ce pays est un pourvoyeur important de travailleurs. Il est ici question d'une amélioration de la collaboration dans la lutte contre le dumping social, notamment pour ce qui concerne le paiement des cotisations. Monsieur le secrétaire d'État, pourriez-vous me donner de plus amples informations quant au contenu de cet accord, notamment pour ce qui concerne les nouveaux outils qui seront mis en œuvre. Par ailleurs, en octobre, un autre accord bilatéral était signé avec la France. Le contenu dudit accord est-il le même que celui auquel je viens de faire référence ou y a-t-il d'autres spécificités? Pouvez-vous me donner des précisions quant à son contenu? Ma collègue a évoqué la Roumanie, la Pologne qui sont deux pays importants. Je crois savoir que des contacts sont pris avec ces deux pays. Quand pensez-vous pouvoir aboutir à un accord? On sait que la Pologne est un pays assez réticent quand il s'agit de revoir la directive européenne. Enregistre-t-on, malgré tout, des avancées? De manière plus générale, pensez-vous que ces accords bilatéraux pourraient faire bouger les lignes et permettre une forme de convergence et, dès lors, une adaptation des textes européens?
Monsieur le président, cher collègue, comme je l'ai déjà indiqué, nous avons pris contact avec l'Allemagne, la France, la Bulgarie, la Roumanie, la Pologne et le Portugal. Nous avons donc eu un échange de vues avec ces six pays. L'objectif est de conclure un accord avec les pays les plus enclins à collaborer avec nous. Mais, comme vous l'avez indiqué, il est plus facile de travailler avec certains pays qu'avec d'autres. J''ai rencontré M. Thorben Albrecht en juillet en Allemagne, Mme Myriam El Khomri le 21 septembre à Paris, Mme Véra Ossinova le 4 octobre en Bulgarie, M. Dragos Pâslaru le 13 octobre en Roumanie et, au même moment, le secrétaire d'État portugais. Voici donc pour les rencontres que nous avons déjà eues. Une visite en Pologne est prévue début décembre. Op 4 oktober werd de samenwerkingsovereenkomst ondertekend met Bulgarije en op 13 oktober met mevrouw El Khomri. Wat verandert er nu op het terrein? Hierbij zijn twee zaken belangrijk. Ten eerste bevat de overeenkomst een duidelijk politiek engagement om de samenwerking op het terrein te verbeteren. Dat was vroeger nogal moeilijk, want zelfs bij de samenwerking waren heel veel landen niet bereid iets te doen en ging het slechts om een samenwerking op papier, waarvan in de praktijk niets terechtkwam. Nu is er een duidelijk engagement van de regering om daar iets aan te doen. Wat we in eerste instantie zullen doen, is nagaan hoe het inspectielandschap eruitziet in ons land en in Bulgarije en welke partijen we rond de tafel moeten brengen om concreet een aantal zaken uit te werken. Ten tweede hebben we afgesproken – en hiervoor worden nu de eerste contacten gelegd – om gemeenschappelijke workshops uit te werken rond schijnzelfstandigheid en postbusvennootschappen, uitgaande van wat onze inspectiediensten nodig hebben voor de uitvoering van controles. We hebben dus een heel concrete lijst gemaakt met de vragen van onze inspectiediensten. Die zullen we punt per punt overlopen met de betrokken diensten aan de andere zijde, om de problemen effectief uit te klaren. Tot nu toe werden die problemen niet erkend en konden we dus ook geen discussie starten over het oplossen ervan. Voorts is er een duidelijk engagement om informatie beter uit te wisselen. Daarvoor moet er een discussie komen over onder andere informaticasystemen en de standaardisering van informatie. Er is een heel duidelijk engagement opgenomen in het akkoord met Bulgarije om ook op dat vlak de eerste stappen te zetten. Ook daarvoor werden de eerste contacten gelegd en er moet nu door de technici nagegaan worden wat mogelijk is. Bij de discussie met het oog op de totstandbrenging van het Franse akkoord, is men zelfs nog een stap verder gegaan. Nous avons discuté avec Mme El Khomri. L'idéal serait une solution au niveau européen avec une base de données accessible à tous les services d'inspection. Cela éviterait d'envoyer des courriers pour les échanges d'informations. Il y aurait un accès direct aux données des différents pays. Avec Mme El Khomri, nous avons entamé des discussions pour envisager, dans le cadre de la directive de renforcement, que quelques pays, quatre ou six, créent déjà cette base de données pour permettre un meilleur échange d'informations, direct, sur les différentes questions qui se posent au niveau européen. Je pense que nous avons fait un grand pas en avant. Je pense aussi, j'ose le dire ici, que cela a également changé la mentalité dans les discussions sur les propositions de Mme Thyssen. Wat doen wij ook? Terwijl wij die akkoorden sluiten, proberen wij ook aan te geven wat onze bedoeling juist is. Dat is in de eerste plaats om de echt grote fraude die gepaard gaat met detachering, namelijk het niet respecteren van loonvoorwaarden, schijnzelfstandigheid, postbusvennootschappen, het niet betalen van sociale bijdragen in het land van herkomst, in eerste instantie te kunnen aanpakken. Dat kan perfect, als er een goede samenwerking is, onder en met de huidige wetgeving. Daarin willen we stappen vooruit kunnen zetten en die landen ervan overtuigen dat zij ook sociale bijdragen mislopen. Ik kom regelmatig op het terrein en stel soms vast dat werknemers uit Polen, Roemenië of Bulgarije hier twee tot drie maanden werken zonder betaald te worden en terugkeren naar huis met niet zulke mooie verhalen. Ook in het kader van de samenwerking kunnen we stappen vooruit zetten en dat is wat hen over de streep kan trekken. Zij zullen moeten inzien dat, als zij niet bereid zijn om de gevallen van sociale dumping gezamenlijk aan te pakken, in ons land het draagvlak voor de open markt en de detachering wegvalt. Daar vrezen ze natuurlijk ook voor, want hun bedrijven zijn voor een stuk toch afhankelijk van de openheid op de Europese interne markt. Dat is wat hen over de streep kan trekken, als men komt met een duidelijk en concreet voorstel voor actie op het terrein, waarin ook onze inspectiediensten kunnen instappen om de zware sociale fraude en sociale dumping aan te pakken. Anderzijds beseffen zij ook dat in het licht van wat mevrouw Thyssen aan het doen is, er een stap vooruit zal moeten worden gezet. Dat kan een win-winsituatie zijn voor zowel hun werknemers als hun bedrijven, als voor onze consumenten en bedrijven.
Mijnheer de staatssecretaris, hebt u mijn vraag over de schijnzelfstandigheid beantwoord of heb ik dat gemist? Verschilt de aanpak van de schijnzelfstandigheid van de globale aanpak in de wetgeving op schijnzelfstandigheid? Dat wil ik nog weten. Zal dat een extra punt zijn? Hoe zal dat anders zijn dan voorheen? Wij hadden voorheen ook controle op schijnzelfstandigheid en hebben daarop een wet.
Het is juist dat wij een wet ter zake hebben, maar schijnzelfstandigheid is bijzonder moeilijk om te controleren. Wij zien nieuwe fenomenen ontstaan en om de nieuwe fenomenen te kunnen aanpakken, heeft men informatie nodig van het land van herkomst, bijvoorbeeld met betrekking tot postbusvennootschappen, de meewerkende vennoten in zaken. Zijn dat personen die één aandeel hebben of die meerdere aandelen hebben? Een van de engagementen in het protocol is om te streven naar betere samenwerking op dat vlak. Wij weten immers dat onze wet bijzonder moeilijk toepasbaar is als wij niet die gegevens krijgen uit de landen waar de betrokkenen vandaan komen. Er zijn voor de transportsector en andere sectoren heel duidelijke spelregels vastgelegd, ofwel in onze Belgische wetgeving ofwel in de Europese wetgeving. Maar die zijn oncontroleerbaar als wij niet de informatie krijgen van de landen waar de betrokkenen vandaan komen.
Ik hoop dat het akkoord zo snel mogelijk concreet uitwerking kan krijgen op het terrein. U hebt nog geen datum gegeven, maar ik begrijp dat men nog bezig is met vergelijkingen in workshops en dat u op mijn eerste vraag nog geen concreet antwoord kunt geven.
Ik kan wel al duidelijk concreet antwoorden dat er vandaag al in beide landen een SPOC is aangesteld. De uitwisseling van informatie vergt vaak echter ook technische aspecten. Daaromtrent vergaderen er werkgroepen. Inzake de data-uitwisseling moeten we ook voor een juridisch kader zorgen. Dat is de volgende stap, die we zullen zetten.
Goed, wij zullen het dossier van nabij volgen. Ik hoop dat u daarin resultaten kunt boeken, want dat is goed, ook voor ons land, om heel wat jobs te vrijwaren. Er gaan nu veel jobs verloren door sociale dumping en ik hoop dat wij daar effectief iets aan kunnen veranderen.
Monsieur le secrétaire d'État, je vous remercie pour vos éléments de réponse. En fait, ces deux accords, pour reprendre celui de la Bulgarie et celui de la France, sont avant tout politiques. Je crois que c'est une étape importante. Il faut évidemment aller plus loin dans la concrétisation sur le terrain ou sur la mise en place réelle de procédures. J'ai deux petites questions complémentaires. Prévoit-on, dans ces accords, une évaluation ou un monitoring permettant de mettre un peu la pression sur les acteurs de terrain et d'avoir ainsi un retour concret? Ces accords ont-ils un caractère suffisamment public que pour en avoir une copie? Enfin, je suis d'accord avec vous quant à la nécessité d'une base de données unique et ce, en commençant par une forme de coopération renforcée entre quelques États qui, au fur et à mesure, pourrait grandir et influencer l'approche de la thématique au niveau européen.
Monsieur Daerden, oui, c'est un engagement d'abord politique mais des éléments concrets sont déjà en cours de réalisation, par exemple, le SPOC. Cela signifie qu'une communication directe est désormais possible entre les deux services d'inspection, les deux administrations. C'est nécessaire pour aboutir à des éléments plus concrets. Par ailleurs, nous avons déjà fourni des fichiers, en vue définir les points concrets qui posaient problème pour les services d'inspection. Avec qui doit-on parler pour clarifier la situation? Une étape supplémentaire concrète a été franchie. Je pense en effet que, par exemple lorsque l'on échange de l'information, il faut être certain de l'existence d'une base juridique. Cela nécessite un traité. C'est une prochaine étape. Mais pour être capable de réaliser cela, et de conclure un tel accord entre les deux services, il faut clarifier la situation entre ceux-ci. C'est un débat que nous menons, par exemple, pour le moment avec l'Allemagne. Nous sommes en train de parler d'un traité, mais cela signifie que des deux côtés, les éléments juridiques sont en place pour cet échange d'informations. Nous travaillons donc par étapes, mais nous avançons tout de même. Les différents pays ont la volonté de poursuivre cet exercice et d'aboutir à des résultats concrets.
Monsieur le secrétaire d'État, à la fin du mois de septembre, vous indiquiez dans un communiqué que les services de l’inspection sociale avaient mené des contrôles éclair dans le secteur du transport. Ces inspections ont eu lieu dans dix-neuf endroits en Belgique. Une centaine de salariés et cinquante-cinq indépendants ont été contrôlés. Pouvez-vous nous donner les résultats complets de ces contrôles? L’année dernière, des contrôles inopinés ont montré qu’une entreprise de transport sur trois était en infraction. Qu’en est-il pour cette année? Enfin, le ministre Peeters serait en train de préparer un projet de loi pour lutter contre le dumping social dans le secteur du transport. Je suis quelque peu surpris que ce soit lui qui s'en charge et que vous n'y soyez pas associé, à moins que vous ne le soyez de manière informelle. Les résultats des contrôles sont-ils utilisés à cette fin?
Monsieur Daerden, je vous remercie pour votre question. Plus de cinq cents entreprises et plus de deux cents indépendants ont été contrôlés. Pour les premières, les résultats atteignent 20 %; pour les seconds, 15 %. Ce sont des chiffres impressionnants, d'autant que certains contrôles avaient été annoncés. Cela signifie qu'une entreprise sur cinq n'est pas en ordre sur le plan de la réglementation nationale et européenne. Il n'était pas encore possible d'obtenir à temps les différents chiffres de 2016, mais si nous avons les résultats, nous les transmettrons. Mon cabinet est aussi associé très étroitement à la rédaction du projet de loi transposant l'arrêt Koelzsch. C'est ce que nous avons fait au niveau du gouvernement il y a quelques semaines. Cela clarifie ce que nous devons faire en droit belge. C'est une loi, vous connaissez cela mieux que moi, qui aboutit directement et qui concerne directement le secteur des transports. Elle donne aussi des outils aux services d'inspection. Nous sommes toujours attentifs pour voir s'il y a d'autres mesures politiques que nous pourrions prendre. Pour le secteur des transports, la situation est très difficile. Si nous pouvons prendre des mesures possibles au niveau européen, compatibles avec les directives européennes, nous le ferons. M. Bellot et moi discutons de ces initiatives au niveau européen, notamment sur le cabotage. Nous examinons ensemble ce qu'il est encore possible de faire au niveau européen.
Monsieur le président, monsieur le secrétaire d'État, en 2015, un rapport commandé par le ministre Jan Jambon a démontré qu'une société de gardiennage sur quatre ne respectait pas la législation en vigueur. Le secteur de la sécurité privée occupe près de 16 300 emplois en Belgique, mais il est fortement touché par des phénomènes de fraude sociale, tels que les faux indépendants, le travail illégal, le personnel sous-payé, etc. Fin septembre 2016, vous avez signé un accord avec les acteurs de la sécurité privée afin d'essayer de lutter contre ces phénomènes. Monsieur le secrétaire d'État, quels sont les acteurs ayant participé à l'élaboration de cet accord de coopération? Quelles sont les mesures mises en place dans cet accord et quelles procédures modifieront-elles? Qu'est-il prévu en termes de contrôle, de prévention et de sensibilisation? De quelle manière les mesures contribueront-elles à mieux lutter contre la fraude sociale dans ce secteur? Un point d'échange d'informations entre les services d'inspection et de l'Intérieur va être créé. Quel est le type d'informations qui seront échangées? Selon vous, quelle plus-value à la lutte contre la fraude sociale ce point d'échange induit-il?
Merci pour votre question. L'accord de coopération dans le secteur du gardiennage a, comme on l'a fait pour les autres secteurs, été conclu entre les ministres de la Sécurité et de l'Intérieur, Jan Jambon, et moi-même, les nombreux services d'inspection sociale, le SPF Intérieur ainsi que les différentes organisations de travailleurs et d'employeurs. Tout le monde était autour de la table pour discuter et déterminer un plan d'action. Vous connaissez le raisonnement qui préside à la conception de ce type de plan d'action. Il s'agit ici d'un accord de coopération misant simultanément sur l'information et la prévention, la détection des actions répressives et les différentes sanctions. Pour la prévention et l'information, on attend des acteurs qu'ils soient vraiment sensibilisés à combattre la fraude. Les discussions avec les différents services d'inspection ont permis de constater déjà une amélioration sur le terrain dans le courant des dernières années, mais il faut mettre davantage de pression pour parvenir à éliminer toute fraude sociale et la concurrence déloyale qui est encore très présente dans le secteur. Pour le volet détection et action répressive, nous ferons en sorte qu'il y ait une meilleure collaboration entre les différents services d'inspection. Je fais aussi référence à la réforme en cours pour améliorer l'efficacité sur le terrain. Là aussi, on parle avec les différents acteurs. Il y a aussi une dimension de coaching à prendre en charge. Les différents employeurs se sont engagés. Ils connaissent les règles et doivent donc les suivre. Dès lors, l'argument, selon lequel ils ne savaient pas, n'est plus recevable. D'autres éléments issus du protocole constituent le fondement de contrôles plus nombreux et ciblés dans le secteur. Il y a un meilleur partage des données et aussi une meilleure collaboration entre les acteurs sur le terrain. Cela doit aussi favoriser des pratiques qui mènent à plus de contrôles et d'échanges d'information sur le terrain. Pour ce faire, nous avons désigné des points de contact permanents entre les différentes parties ayant signé l'accord. Ces points de contact disposeront d'informations tout en respectant la législation sur la vie privée qui fait également partie de mes compétences. Avec ces points de contact, nous avons également la possibilité de gérer de manière plus efficace les paramètres qui relèvent de la fraude et du dumping social et qui sont en vigueur dans le secteur. À ce niveau, nous essayons aussi de mener les contrôles dans le plan d'action. Nous avons fait un pas en avant avec la création de ces points de contact en éclaircissant notamment des éléments tant dans le chef de l'employeur et de l'employé que des services d'inspection. Tout cela améliorera l'efficacité sur le terrain pour lutter contre la fraude sociale.
Merci pour ces éléments d'information complémentaires. Nous aurons l'occasion de revenir sur ce thème comme sur les autres, pour connaître le suivi des procédures mises en place.
Une analyse est prévue chaque année pour examiner l'évolution de la situation et déterminer les éléments supplémentaires à envisager. Le monde est en train de changer. Une analyse a donc lieu chaque année.
La séance est levée.