Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αρχίζει η συνεδρίαση. [[Σημείωση: Ο παρακάτω πίνακας περιεχομένων δεν αποτελεί το τελικό κείμενο, διότι εκκρεμούν ορθογραφικές και συντακτικές διορθώσεις]] [[ΑΛΛΑΓΗ ΣΕΛΙΔΑΣ]] [[Να μπουν οι σελίδες 2α-2β-2γ]] Έχω την τιμή να ανακοινώσω στο Σώμα ότι η Ειδική Μόνιμη Επιτροπή Κοινοβουλευτικής Δεοντολογίας καταθέτει την έκθεσή της στην αίτηση της εισαγγελικής αρχής για τη χορήγηση άδειας άσκησης ποινικής δίωξης κατά Βουλευτού. Εισερχόμαστε στην ημερήσια διάταξη της ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Ψήφιση του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Εσωτερικών: «Προστασία του εθελοντισμού, ενίσχυση της δράσης της Κοινωνίας των Πολιτών, φορολογικά κίνητρα για την ενίσχυση της κοινωφελούς δράσης των Ο.Κοι.Π. και λοιπές διατάξεις». Έχει υποβληθεί αίτηση διεξαγωγής ονομαστικής ψηφοφορίας επί της υπουργικής τροπολογίας με γενικό αριθμό 1170 και ειδικό αριθμό 113, από Βουλευτές της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ, της οποίας το κείμενο έχει ως εξής:
Δεν θα αναγνώσω τον κατάλογο των υπογραφόντων την αίτηση ονομαστικής ψηφοφορίας λόγω των ειδικών συνθηκών για τον κορωνοϊό. Θεωρούμε ότι υπάρχει ο απαιτούμενος από τον Κανονισμό αριθμός για την υποβολή της. Συνεπώς διακόπτουμε τη συνεδρίαση για δέκα λεπτά (10΄), σύμφωνα με τον Κανονισμό.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, συνεχίζεται η συνεδρίαση. Στο σημείο αυτό θα διεξαχθεί ονομαστική ηλεκτρονική ψηφοφορία επί της υπουργικής τροπολογίας με γενικό αριθμό 1170 και ειδικό αριθμό 113. Παρακαλώ να ανοίξει το σύστημα της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας.
Θα ήθελα να σας ενημερώσω ότι έχουν έρθει στο Προεδρείο επιστολές ή τηλεομοιοτυπίες (φαξ) συναδέλφων, σύμφωνα με το άρθρο 70Α του Κανονισμού της Βουλής, με τις οποίες γνωστοποιούν την ψήφο τους. Οι ψήφοι αυτές θα ανακοινωθούν και θα συνυπολογιστούν στην καταμέτρηση, η οποία θα ακολουθήσει. Οι επιστολές, οι οποίες απεστάλησαν στο Προεδρείο από τους συναδέλφους, σύμφωνα με το άρθρο 70Α του Κανονισμού της Βουλής, καταχωρίζονται στα Πρακτικά και έχουν ως εξής.
Εφόσον έχετε ολοκληρώσει, παρακαλώ να κλείσει το σύστημα της ηλεκτρονικής ψηφοφορίας.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να σας ανακοινώσω το αποτέλεσμα της διεξαχθείσης ονομαστικής ψηφοφορίας επί της τροπολογίας 1170/113. Εψήφισαν συνολικά 296 Βουλευτές. Υπέρ της τροπολογίας, δηλαδή «ΝΑΙ», ψήφισαν 168 Βουλευτές. Κατά της τροπολογίας, δηλαδή «ΟΧΙ», ψήφισαν 128 Βουλευτές. «Παρών» ψήφισε ουδείς. Συνεπώς η υπουργική τροπολογία με γενικό αριθμό 1170 και ειδικό 113 έγινε δεκτή κατά πλειοψηφία. Οι θέσεις των Βουλευτών, όπως αποτυπώθηκαν κατά την ψήφιση με το ηλεκτρονικό σύστημα, καταχωρίζονται στα Πρακτικά της σημερινής συνεδρίασης και έχουν ως εξής:
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, προχωρούμε στην ψήφιση του ακροτελεύτιου άρθρου του νομοσχεδίου. Ερωτάται το Σώμα: Γίνεται δεκτό το ακροτελεύτιο άρθρο;
Ναι.
Όχι.
Ναι.
Όχι.
Όχι.
Όχι.
Το ακροτελεύτιο άρθρο έγινε δεκτό κατά πλειοψηφία. Προχωρούμε τώρα στην ψήφιση του νομοσχεδίου και στο σύνολο. Ερωτάται το Σώμα: Γίνεται δεκτό το νομοσχέδιο και στο σύνολο;
Ναι.
Όχι.
Ναι.
Όχι.
Όχι.
Όχι.
Το νομοσχέδιο έγινε δεκτό και στο σύνολο κατά πλειοψηφία. Συνεπώς το νομοσχέδιο του Υπουργείου Εσωτερικών: «Προστασία του εθελοντισμού, ενίσχυση της δράσης της Κοινωνίας των Πολιτών, φορολογικά κίνητρα για την ενίσχυση της κοινωφελούς δράσης των Ο.Κοι.Π. και λοιπές διατάξεις» έγινε δεκτό κατά πλειοψηφία, σε μόνη συζήτηση, επί της αρχής, των άρθρων και του συνόλου και έχει ως εξής:
Παρακαλώ το Σώμα να εξουσιοδοτήσει το Προεδρείο για την υπ' ευθύνη του επικύρωση των Πρακτικών ως προς την ψήφιση στο σύνολο του παραπάνω νομοσχεδίου.
Το Σώμα παρέσχε τη ζητηθείσα εξουσιοδότηση. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, διακόπτουμε για λίγα λεπτά, για να ξεκινήσει στη συνέχεια η συζήτηση για τον προϋπολογισμό του οικονομικού έτους 2022.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, συνεχίζεται η συνεδρίαση. Εισερχόμαστε τώρα στη συζήτηση επί του προϋπολογισμού, σύμφωνα με την ημερήσια διάταξη της νομοθετικής εργασίας. Μόνη συζήτηση και ψήφιση επί του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Οικονομικών: «Κύρωση του Κρατικού Προϋπολογισμού οικονομικού έτους 2022». Η συζήτηση επί του προϋπολογισμού του κράτους θα διεξαχθεί σύμφωνα με το άρθρο 123 του Κανονισμού της Βουλής μέσα σε πέντε συνεχείς συνεδριάσεις. Οι ομιλητές θα εγγραφούν με το ηλεκτρονικό σύστημα έως το τέλος της ομιλίας του έκτου γενικού εισηγητή και θα καταρτιστεί ενιαίος κατάλογος με εναλλαγή των ομιλητών. Η σειρά των ομιλητών θα οριστεί κατ' εφαρμογή των κύκλων των ομιλητών. Σύμφωνα με την απόφαση της Διάσκεψης των Προέδρων στις 9 Δεκεμβρίου 2021, σας προτείνω μετά τις ομιλίες των γενικών και ειδικών εισηγητών, που θα ολοκληρωθούν σήμερα, να υπάρξει ένας πρώτος κύκλος ομιλητών κατά προτεραιότητα με ομιλητές έναν Βουλευτή από κάθε Κοινοβουλευτική Ομάδα, έξι δηλαδή εναλλασσόμενους Βουλευτές. Στη συνέχεια, για να τηρηθεί κατά το δυνατόν η κατ' αναλογία βουλευτικών εδρών εκπροσώπηση των κομμάτων, σας προτείνω να καταρτιστεί ένας ενιαίος κατάλογος ομιλητών, που θα περιλαμβάνει όλους τους εγγεγραμμένους Βουλευτές με το ηλεκτρονικό σύστημα. Η εναλλαγή των ομιλητών θα γίνεται κατ' αναλογία της κοινοβουλευτικής δύναμης των κομμάτων. Οι κύκλοι των ομιλητών θα είναι ως εξής: Κάθε κύκλος θα απαρτίζεται από δώδεκα Βουλευτές, έξι από τη Νέα Δημοκρατία, τρεις από τον ΣΥΡΙΖΑ, έναν από το Κίνημα Αλλαγής, έναν από το Κομμουνιστικό Κόμμα, ο δωδέκατος ομιλητής θα προέρχεται είτε από την Ελληνική Λύση είτε από το ΜέΡΑ25 εναλλάξ, ούτως ώστε να διασφαλίζεται η παρουσία των δύο μικρότερων Κοινοβουλευτικών Ομάδων σε περισσότερους κύκλους. Επίσης εάν εγγραφούν οι δύο Ανεξάρτητοι Βουλευτές, θα ενσωματωθούν σε κάποιους από αυτούς τους κύκλους. Επισημαίνεται ότι η αναλογία αυτή θα τηρείται μέχρι εξαντλήσεως του αριθμού των εγγεγραμμένων από κάθε Κόμμα, που σημαίνει ότι στους τελευταίους κύκλους εκ των πραγμάτων η εναλλαγή θα περιορίζεται στις μεγαλύτερες Κοινοβουλευτικές Ομάδες. Τυχόν αλλαγές στη σειρά των εγγεγραμμένων ομιλητών θα πρέπει να γίνονται σε εξαιρετικές περιπτώσεις με έγκριση του Προεδρείου και μόνο με έγγραφο του Γενικού Γραμματέα της Κοινοβουλευτικής Ομάδας που θα απευθύνεται στο Προεδρείο και με την απαραίτητη προϋπόθεση της αμοιβαίας αλλαγής, ως τη λήξη της δεύτερης συνεδρίασης, δηλαδή ως την Τετάρτη το βράδυ 15 Δεκεμβρίου. Θα καταβάλλουμε και φέτος κάθε προσπάθεια, όπως γίνεται τα τελευταία χρόνια, ώστε να μιλήσουν όλοι οι εγγεγραμμένοι συνάδελφοι. Αυτό θα καταστεί δυνατόν αν περιοριζόμαστε όλοι στο χρόνο που δικαιούται ο καθένας και αν οι συνεδριάσεις μας αρχίζουν την ώρα που έχει καθοριστεί από την ημερήσια διάταξη. Όλες οι επόμενες συνεδριάσεις, όπως είχαμε αποφασίσει στη Διάσκεψη της 9ης Δεκεμβρίου του 2021, θα αρχίζουν στις εννέα το πρωί και θα διαρκούν έως το βράδυ δίχως διακοπή. Η τελευταία συνεδρίαση του Σαββάτου θα αρχίσει στις δέκα το πρωί. Ο χρόνος των γενικών εισηγητών θα είναι είκοσι λεπτά, των ειδικών εισηγητών δώδεκα λεπτά, του Προέδρου της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Δημοκρατίας και Πρωθυπουργού τριάντα λεπτά, του Προέδρου της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ και Αρχηγού της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης τριάντα λεπτά, των Προέδρων των Κοινοβουλευτικών Ομάδων του Κινήματος Αλλαγής, του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας, της Ελληνικής Λύσης και του ΜέΡΑ25 είκοσι πέντε λεπτά, του αρμόδιου Υπουργού Οικονομικών είκοσι πέντε λεπτά, του αρμόδιου Αναπληρωτή Υπουργού δεκαπέντε λεπτά, του αρμόδιου Υφυπουργού Οικονομικών δέκα λεπτά, των Υπουργών των άλλων Υπουργείων δέκα λεπτά, των Αναπληρωτών Υπουργών των άλλων Υπουργείων οκτώ λεπτά, των Υφυπουργών των άλλων Υπουργείων εφτά λεπτά, κατ' ανάλογη εφαρμογή των άρθρων 97 και 123 του Κανονισμού της Βουλής. Οι Κοινοβουλευτικοί Εκπρόσωποι δικαιούνται να μιλήσουν για δώδεκα, έξι και τρία λεπτά, με τη γνωστή επιφύλαξη του άρθρου 167 παράγραφος 2 του Κανονισμού της Βουλής. Τέλος, ο χρόνος ομιλίας για τους κατά προτεραιότητα καθώς και για τους εγγεγραμμένους στον κατάλογο ομιλητές θα είναι επτά λεπτά. Η συνεδρίαση του Σαββάτου, όπως προανέφερα, θα αρχίσει στις δέκα το πρωί και θα διατεθεί αποκλειστικά για έναν κύκλο δευτερολογιών των Κοινοβουλευτικών Εκπροσώπων στην αρχή της συνεδρίασης και στη συνέχεια για τις ομιλίες των πολιτικών Αρχηγών, με την αντίστροφη σειρά της δύναμης των κομμάτων. Η ψήφιση του κρατικού προϋπολογισμού θα γίνει με την κάρτα ηλεκτρονικά. Η ψήφιση του προϋπολογισμού των δημοσίων επενδύσεων, των προσαρτημένων Προϋπολογισμών και του προϋπολογισμού των αποκεντρωμένων διοικήσεων θα γίνει με ανάταση ή έγερση, σύμφωνα με το άρθρο 123 παράγραφος 7 του Κανονισμού. Υπολογίζουμε η ψηφοφορία να αρχίσει γύρω στις έξι το απόγευμα του Σαββάτου. Τέλος, σας προτείνω η σημερινή συνεδρίαση να λήξει, όπως προείπα, με τις ομιλίες των γενικών και των ειδικών εισηγητών. Περίπου την έχουμε υπολογίσει για έξι ώρες, άρα μεταξύ 12.30΄ με 01.00΄ μετά τα μεσάνυχτα. Επί της βασικής αυτής εισήγησης κατ' αρχάς υπάρχει κάποια αντίρρηση; [[Θόρυβος στην Αίθουσα]] Όχι, ένα λεπτό, για αντίρρηση επί της βασικής εισήγησης. Άλλο αν θέλετε το λόγο για κάτι. Δεν υπάρχει.
Θα ήθελα τον λόγο, κύριε Πρόεδρε για ένα λεπτό.
Ορίστε, κύριε συνάδελφε.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Το ένα ζήτημα είναι το εξής. Όπως καταλαβαίνω, μετά από τη συνάντηση των Προέδρων έγινε μια συζήτηση να μπορούν να μιλήσουν οι Κοινοβουλευτικοί Εκπρόσωποι το Σάββατο και όχι οι εισηγητές. Το μόνο που θα πρόσθετα σ' αυτό, αν μπορείτε εσείς, κύριε Πρόεδρε, είναι να γίνει με σοβαρό τρόπο η κατανομή των Υπουργών. Να μην φτάσουμε, δηλαδή, προς το τέλος να είναι μια σειρά Υπουργών που δεν θα μπορεί να υπάρχει η εναλλαγή. Αν γίνεται να έχουμε έγκυρη ενημέρωση πότε θα μιλήσει ο Υπουργός Ανάπτυξης, ο Υπουργός Υγείας και πάει λέγοντας. Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.
Και επί των δύο θεμάτων που θέσατε και ως προς την ενημέρωση, έχετε δίκιο και τηρήθηκε σχετικά ικανοποιητικά πέρσι και ως προς το να μην συμπέσουν όλοι οι Υπουργοί μαζί. Κατ' αρχάς αποκλείστηκαν, όπως καταλάβατε, την τελευταία ημέρα. Θα φροντίσω να ενημερωθεί, ήδη μας ακούει ο Πρόεδρος της Βουλής. Νομίζω είναι δύο αιτήματα τα οποία μπορούν να δρομολογηθούν και να είναι όσο το δυνατόν πιο ομαλά.
Κύριε Πρόεδρε, μπορώ να έχω τον λόγο;
Ορίστε, κύριε Πρόεδρε.
Κύριε Πρόεδρε, νομίζω ότι θα πρέπει προφανώς να γίνει κάθε προσπάθεια για να μιλήσουν όλοι οι Βουλευτές και οι Υπουργοί μέχρι την Παρασκευή το βράδυ. Εάν, όμως, αυτό δεν γίνει δυνατό νομίζω ότι θα πρέπει το ωράριο του Σαββάτου να εμπεριέχει στην απόφασή μας την έννοια της ελαστικότητας, διότι το 18.00΄ είναι αρκετά νωρίς. Αν χρειαστεί δηλαδή και υπάρχουν Βουλευτές να παραταθεί η διαδικασία, να μπορούν να μιλήσουν κάποιοι και το Σάββατο και να ξεκινήσουν αργότερα οι πολιτικοί Αρχηγοί, δηλαδή να πάει ενδεχομένως 19.00΄, 20.00΄ ή και 21.00΄ η ψήφιση του προϋπολογισμού. Δεν νομίζω ότι θα πρέπει να μπει το 18.00΄ ως όριο που να κλείσει τη δυνατότητα σε κάποιους συναδέλφους να μιλήσουν. Απευκταίο, βέβαια. Είμαι σίγουρος ότι το Προεδρείο θα κάνει κάθε προσπάθεια για να μη συμβεί κάτι τέτοιο, αλλά να μη θεωρηθεί σαν δεδομένο ότι μέχρι Παρασκευή βράδυ μόνο μιλούν οι Βουλευτές. Αυτή την προσθήκη κάνω, επί της ουσίας, για μια ελαστική ερμηνεία του ωραρίου για το Σάββατο, εάν πρόκειται να συμβεί. Θα το δει η Αίθουσα, ενδεχομένως, την Παρασκευή ή την Πέμπτη, αλλά θα ήθελα να ληφθεί υπ' όψιν. Ευχαριστώ.
Κύριε Πρόεδρε, όπως θα ενθυμείστε και εσείς και εγώ και όσοι μετέχουμε στη Διάσκεψη των Προέδρων, ήταν αίτημα το οποίο υποβάλατε και εκεί. Κατά πλειοψηφία απερρίφθη. Παρά ταύτα, είναι ο Πρόεδρος εδώ, σας άκουσε. Εκτιμώ ότι, όπως και πέρσι, αλλά και επί των ημερών σας, θα μιλήσουν όλοι οι συνάδελφοι. Αν προκύψει κάποιο οξύτερο θέμα και περισσεύουν πενήντα άνθρωποι, ενδεχομένως με μια έκτακτη Διάσκεψη των Προέδρων να το δούμε, αλλά απόψε ξεκινάμε με την εισήγηση, που βασίζεται στην απόφαση της Διάσκεψης των Προέδρων. Θα δώσω τον λόγο στον γενικό εισηγητή της Νέας Δημοκρατίας, τον κ. Ρουσόπουλο.
Κύριε Πρόεδρε, υπήρχε ένα θέμα…
Κύριε Τσακαλώτο, τι θέλετε πάλι;
Κύριε Ρουσόπουλε, δώστε μου ένα λεπτό. Είχα ζητήσει από τον προηγούμενο Πρόεδρο τον λόγο για ένα λεπτό για ένα σοβαρό κοινωνικό ζήτημα που νομίζω ότι δεν θα διχάσει. Είναι, όμως, πολύ σημαντικό και νομίζω…
Ορίστε, έχετε τον λόγο για ένα λεπτό.
Κύριε Πρόεδρε, το σοβαρό κοινωνικό ζήτημα που έχει προκύψει αυτές τις μέρες έχει να κάνει με αυτό που λέγεται «revenge pornography», η εκδίκηση πορνογραφίας. Κακώς λέγεται έτσι, γιατί δεν πρόκειται για πορνογραφία. Πρόκειται για κακοποίηση γυναικών, γιατί οτιδήποτε γίνεται χωρίς τη συναίνεση…
Τι σχέση έχει αυτό με τον προϋπολογισμό;
Είναι κακοποίηση. Νομίζω ότι όλες οι πλευρές της Βουλής μπορεί να συμφωνήσουν ότι πρέπει να είμαστε πλάι σε οποιοδήποτε θύμα τέτοιας κακοποίησης, ότι δεν έχουν τίποτα να ντραπούν, ότι δεν έχουν κάνει τίποτα που είναι μεμπτό και πρέπει να είμαστε στο πλευρό τους. Οι μόνοι που πρέπει να ντρέπονται είναι αυτοί που κάνουν αυτές τις αναρτήσεις, αυτοί που ακόμα θεωρούν...
Ωραία.
Επιτρέψτε μου τριάντα δευτερόλεπτα.
Ναι, αλλά σας παρακαλώ!
Μόνο αυτοί που θεωρούν ακόμα ότι είναι μεμπτό η γυναικεία σεξουαλικότητα. Όλες οι πλευρές μπορούν να συμφωνήσουν σε αυτό, όπως όλες οι πλευρές -με αυτό τελειώνω, είναι η τελευταία μου φράση- μπορούν να συμφωνήσουν ότι σε μια χώρα, που γίνεται μία γυναικοκτονία κάθε μήνα, που έγινε πάλι σήμερα μια νέα γυναικοκτονία, αυτά τα ζητήματα πρέπει να τα πάρουμε πολύ σοβαρά και όλοι μαζί να είμαστε στο πλευρό των θυμάτων. Ευχαριστώ πολύ.
Κύριε Τσακαλώτο, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι είναι ένα θέμα όπου θα υπάρχει ομόφωνη καταδίκη από τη Βουλή, όπως για τέτοιου είδους πράγματα. Όμως, θα μου επιτρέψετε απόψε στον προϋπολογισμό να μην τεθεί τέτοιο θέμα. Έχουμε τον καιρό μετά τον προϋπολογισμό, όπου μπορεί να συζητηθεί ενδεχομένως αυτό και κατά 100% θα είναι «τριακόσια-μηδέν». Παρακαλώ, να ανοίξει το σύστημα για τις εγγραφές. Ορίστε, κύριε Ρουσόπουλε, έχετε τον λόγο και συγγνώμη για τη διακοπή.
Κύριε Πρόεδρε, εκπροσωπώ την Πλειοψηφία ως προς τον προϋπολογισμό σε αυτό το Βήμα τώρα, αλλά δεν μπορώ να μη σημειώσω ότι οι κοινωνικές αλλαγές οι οποίες έχουν συντελεστεί τα τελευταία χρόνια και ιδίως με την έλευση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, μπορεί να οδηγήσουν το Κοινοβούλιό μας σε κάποιες συζητήσεις είτε στην Ολομέλεια είτε σε αρμόδιες επιτροπές. Δεν θα μπορούσα να ξεκινήσω διαφορετικά, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, από το πρωτοποριακό το οποίο εισάγει ο φετινός προϋπολογισμός, κάτι που προσπάθησαν πολλές κυβερνήσεις στο παρελθόν και γίνεται για πρώτη φορά πράξη στα χρονικά της χώρας μας. Παρουσιάζεται για πρώτη φορά, δηλαδή, ο προϋπολογισμός των επιδόσεων. Συγκεκριμένα και αναλυτικά, τα ποσά εκείνα τα οποία πηγαίνουν σε κάθε τομέα της πολιτικής μας, σε κάθε Υπουργείο, η ταξινόμηση των δαπανών, ώστε να μπορεί κανείς να γνωρίζει πολύ καλά πού πηγαίνει τι.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, όποιος δεν επιθυμεί να ακούει τους εισηγητές των κομμάτων, παρακαλώ να εξέλθει της Αίθουσας, αλλιώς, εφόσον μένει μέσα στην Αίθουσα, να μην ομιλεί με τον διπλανό του. Κύριε Ρουσόπουλε, συνεχίστε, παρακαλώ.
Κύριε Πρόεδρε, πριν από λίγες μέρες ανακάλυψα μια ωραία φράση του Τζον Κένεντι η οποία αναφέρει ουσιαστικά τη φιλοσοφία των προϋπολογισμών. Είχε πει ο Κένεντι το εξής: «Η Κυβέρνηση είναι ο λαός και ο προϋπολογισμός αντικατοπτρίζει τις ανάγκες του». Η ρήση αυτή εμπεριέχει τους δύο βασικούς συντελεστές τους οποίους ο κυβερνήτης οφείλει να έχει στον νου του, όταν καταρτίζει τον χάρτη των οικονομικών του κράτους. Στον αριθμητή μπαίνουν τα οικονομικά μεγέθη και στον παρονομαστή οι κοινωνικές ανάγκες. Η ιδιαιτερότητα του παρονομαστή, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, όπως θυμάστε από το σχολείο, είναι πως αυτός δεν μπορεί να είναι ποτέ το μηδέν. Είναι, λοιπόν, οι κοινωνικές ανάγκες που ορίζουν την πολιτική μας. Σήμερα δεν βρισκόμαστε σε προεκλογική περίοδο ούτε αναλύουμε γενικώς προγραμματικές δηλώσεις, για να αναφερθούμε σε αδρές γραμμές σε αυτά που σκεφτόμαστε να κάνουμε. Έχουμε ήδη διανύσει σημαντική διαδρομή της πρώτης κυβερνητικής μας θητείας, οπότε μιλά το αποτύπωμα της πολιτικής μας γραφής. Τα έργα των τελευταίων δυόμισι ετών μιλούν καλύτερα από τα λόγια και επιβεβαιώνουν την αλήθεια όσων υποσχεθήκαμε. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ο λαός μας πέρασε δύσκολες συνθήκες και σε ορισμένες περιπτώσεις, τραγικές. Οι συμπληγάδες της μεγάλης οικονομικής κρίσης συνέθλιψαν για μια δεκαετία νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Στα χρόνια που πέρασαν δραματικά υποχώρησε το ΑΕΠ, αυξήθηκαν υπερβολικά οι φόροι -ιδίως στη διακυβέρνηση που προηγήθηκε ημών- μειώθηκαν οι κοινωνικές παροχές και υπονομεύτηκε το μέλλον της χώρας, αφού σημαντική μερίδα πολιτών επέλεξε να ταξιδέψει στο εξωτερικό και στερήθηκε ο τόπος από ιδέες, δυναμισμό και σημαντικές παραγωγικές δυνάμεις. Η φιλοσοφία της Νέας Δημοκρατίας -και αυτό αποτυπώνεται στην Κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη- ήταν και είναι σταθερά προσανατολισμένη στη μείωση των φορολογικών βαρών, στη δημιουργία συνθηκών εξωστρέφειας της ελληνικής οικονομίας και άρα, στην προσέλκυση επενδύσεων. Οι επενδύσεις στην Ελλάδα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, τα χρόνια της κρίσης κυμάνθηκαν περίπου στο μισό του ευρωπαϊκού μέσου όρου και έτσι, κληροδοτήθηκε ένα σημαντικό επενδυτικό κενό ύψους 160 δισεκατομμυρίων ευρώ, με δυσμενείς συνέπειες για την ελληνική οικονομία, για τις επιχειρήσεις και για τα νοικοκυριά. Η αδυναμία αυτής της ελληνικής οικονομίας να αναπτυχθεί μεταφράζεται αναμφίβολα σε περιορισμένα έσοδα για τις επιχειρήσεις, άρα σε χαμηλότερους μισθούς για τους εργαζόμενους και σε υψηλότερη ανεργία. Το δικό μας μίγμα πολιτικής ισορροπεί ανάμεσα στην οικονομική αποτελεσματικότητα και την κοινωνική δικαιοσύνη. Οι φορολογικές ελαφρύνσεις, οι καταιγιστικές μεταρρυθμίσεις, που οδηγούν σε έναν πραγματικά αποτελεσματικό μηχανισμό δημόσιας διοίκησης, η με μεγάλες ταχύτητες μετάβαση στην ψηφιακή Ελλάδα, η βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος αποτελούν βασικούς άξονες της πολιτικής μας. Ιδού, λοιπόν, γιατί ένας προϋπολογισμός οφείλει να αντικατοπτρίζει τα θέλω μιας κοινωνίας, προσαρμοσμένα σε δημοκρατικές κατακτήσεις κοινωνικών δικαιωμάτων και να επιδιώκει την ευτυχία των πολιτών της κοινωνίας αυτής. Ένας προϋπολογισμός περισσότερο από κάθε άλλον νόμο του κράτους κρίνεται ταχύτατα, γιατί τα αποτελέσματά του επιβεβαιώνουν ή διαψεύδουν μια πολιτική σε μικρό χρονικό διάστημα. Στα αποτελέσματα των δύο προηγούμενων προϋπολογισμών της Κυβέρνησης Μητσοτάκη, τους οποίους καταθέσαμε και υλοποιήσαμε, αποδεικνύεται ότι το επιθυμητό μπορεί να γίνει εφικτό. Ήδη από το 2019 προχωρήσαμε σε σειρά μεταρρυθμίσεων και φορολογικών ελαφρύνσεων, που οδήγησαν στην άμεση βελτίωση του οικονομικού κλίματος και στην ανάκτηση της εμπιστοσύνης των αγορών. Το κόστος δανεισμού για τη χώρα μας μειώθηκε σημαντικά και αυτό δεν οφείλεται αποκλειστικά, όπως λέει η Αξιωματική Αντιπολίτευση, στην παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Πριν ακόμα ξεσπάσει η πανδημία, τον Οκτώβριο του 2019, προχωρήσαμε σε έκδοση δεκαετούς ομολόγου, με επιτόκιο 1,5%, ενώ λίγους μόλις μήνες πριν τον ίδιο χρόνο, τον Μάρτιο, η χώρα μας, η προηγούμενη κυβέρνηση δανειζόταν από τις αγορές για την ίδια έκδοση ομολόγου με επιτόκιο 3,9%. Σήμερα δανειζόμαστε με μηδενικά ή και με αρνητικά επιτόκια. Αυτή είναι μία ακόμη απόδειξη της αξιοπιστίας που κερδίζει ραγδαία η μέχρι πρότινος απαξιωμένη εθνική οικονομία. Η αναπτυξιακή τροχιά στην οποία μετά τις εκλογές του 2019 εισήλθε η χώρα μας και μάλιστα εισήλθε δυναμικά η οικονομία μας, ανακόπηκε δυστυχώς βίαια με το ξέσπασμα της πανδημίας στις αρχές του 2020. Μία παγκόσμια οικονομική κρίση, που επηρέασε το σύνολο των οικονομιών οδηγώντας αναπόδραστα σε παγκόσμια ύφεση. Δεν θα μπορούσε, φυσικά, και η δική μας οικονομία να μείνει ανεπηρέαστη. Για τη στήριξή της υλοποιήσαμε και συνεχίζουμε να υλοποιούμε και το 2022 πληθώρα παρεμβάσεων που συνολικά ξεπερνούν τα 43 δισεκατομμύρια ευρώ. Την ίδια περίοδο η σωρευτική ανάπτυξη που παρουσιάζει η ελληνική οικονομία θα ανέλθει στο 11,7 % και έτσι την επόμενη χρονιά, όχι μόνο θα ανακτήσουμε πλήρως τις απώλειες που προέκυψαν εξαιτίας της πανδημίας, αλλά θα υπερβούμε το εγχώριο προϊόν του 2019 κατά σχεδόν 2 μονάδες, 1,7 για την ακρίβεια. Η σύγκριση με οικονομίες άλλων χωρών αναδεικνύει τη μεγάλη αξία αυτής της επιτυχίας. Οι περισσότερες χώρες του πλανήτη, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση του ΔΝΤ, θα χρειαστούν επιπλέον δύο χρόνια, έως το 2024, προκειμένου να αυξήσουν κατά 0,9% το ΑΕΠ τους. Εμείς το αυξάνουμε στο διπλάσιο δύο χρόνια νωρίτερα, στο μισό του χρόνου, δηλαδή. Στα αρνητικά αποτελέσματα της μακράς οικονομικής κρίσης που βιώσαμε συγκαταλέγονται και οι επιδόσεις της χώρας στην ανεργία. Επιπλέον, η πανδημία πρόσθεσε σημαντικά προβλήματα στο ήδη βαρύ κλίμα της εργασίας, όμως η χώρα τον τελευταίο χρόνο επέδειξε σημάδια ενθαρρυντικής ανάκαμψης. Η ανεργία τον Σεπτέμβριο του 2020 ήταν στο 16,5% και έναν χρόνο αργότερα μειώθηκε κατά 3,5 μονάδες και είναι στο 13%. Στο ίδιο διάστημα, αυξήθηκε η απασχόληση και βρήκαν δουλειά επιπλέον εκατόν σαράντα μία χιλιάδες συμπολίτες μας. Δεν πανηγυρίζουμε. Η δική μας κοινωνική θεώρηση λέει, πως κάθε άνεργος είναι 100% άνεργος και πως μεγέθη που σχετίζονται με την αξία της ζωής και την αξιοπρέπεια του πολίτη, οφείλουν να καθιστούν υπεύθυνη διαρκούς προσπάθειας κάθε Κυβέρνηση. Ένα άλλο πρόβλημα, που ενέσκηψε εσχάτως στον παγκόσμιο οικονομικό χάρτη είναι ο πληθωρισμός. Από τον περασμένο Ιούνιο παρατηρείται αυξητική τάση. Μάλιστα, οι Ηνωμένες Πολιτείες άγγιξαν ρεκόρ σαράντα ετών, αφού τέτοιον πληθωρισμό είχαν να δουν από το 1982. Ακολουθούν και χώρες της Ευρώπης. Η αύξηση του πληθωρισμού συνδέεται με τη διεθνή κρίση στην ενέργεια, αλλά και με τη μεγαλύτερη ζήτηση, η οποία ήλθε ως αποτέλεσμα της επανεκκίνησης των οικονομιών μετά τη σταδιακή άρση των περιοριστικών μέτρων παγκοσμίως. Επιπλέον, οι καθυστερήσεις στην παραγωγή και στη διακίνηση προϊόντων, η αποθήκευση προϊόντων από υπευθύνους εταιρειών ως απόρροια του πανικού από την πρωτοφανή συνθήκη της πανδημίας είναι οι συμπληρωματικοί παράγοντες που ερμηνεύουν το πρόβλημα και τους αναφέρω αναλυτικότερα, διότι τέτοιοι παράγοντες δεν διαρκούν πολύ και ομαλοποιούνται σχετικώς γρήγορα. Κατά την εκτίμησή μας, λοιπόν, θα οδηγηθούμε σταδιακά σε υποχώρηση του πληθωρισμού κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2022. Συνεπώς, για το σύνολο του επόμενου έτους υπολογίζουμε πληθωρισμό στο 0,8%. Και στη χώρα μας, όπως ήταν αναμενόμενο, καταγράφεται άνοδος του πληθωρισμού, αλλά κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, σύμφωνα με τα στοιχεία της EUROSTAT. Θα μου πείτε, σου είναι αρκετό ότι έχουμε καλύτερες επιδόσεις από τους άλλους; Όχι. Όμως, σε μια επιδρομή της ακρίβειας παγκοσμίως έχουν σημασία δύο παράγοντες: Ο πρώτος είναι η σύγκριση με τους άλλους και ο δεύτερος είναι ο τρόπος και οι πολιτικές με τις οποίες κάθε κυβέρνηση αντιμετωπίζει το πρόβλημα. Εμείς είμαστε μεταξύ των δύο πρώτων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που πήραν μέτρα στήριξης της κοινωνίας από τις επιπτώσεις της διεθνούς κρίσης στην ενέργεια. Μόνο τους τελευταίους τρεις μήνες το πακέτο ενίσχυσης νοικοκυριών και επιχειρήσεων ανήλθε στο 1,1 δισεκατομμύριο ευρώ μόνον για την ενέργεια. Ως προς τη σύγκριση με τους άλλους τώρα, αναμένω και σήμερα από την Αξιωματική Αντιπολίτευση να μιλήσει για την τιμή της MWh. Το έκανε και στην επιτροπή και ακούω στελέχη να το λένε στον δημόσιο λόγο τους. Είναι αλήθεια, ότι οι διακυμάνσεις του χάρτη είναι μεγάλες και δεν οδηγούν σε ασφαλές και μόνιμο συμπέρασμα. Σήμερα, για παράδειγμα, που μιλάμε η Ελλάδα καταγράφει τη χαμηλότερη τιμή με 197 ευρώ ανά MWh ενώ η Γαλλία σήμερα καταγράφει 329 ευρώ ανά MWh Πριν από λίγη ώρα που έκλεισε η αγορά, εμείς για αύριο θα είμαστε στα 222 ευρώ και η Γαλλία στα 346 ευρώ. Είναι και οι μόνοι πίνακες που θα καταθέσω στα Πρακτικά, για να υπάρχουν ως απόδειξη των όσων σας είπα προηγουμένως. [[Στο σημείο αυτό ο Βουλευτής κ. Θεόδωρος Ρουσόπουλος καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, προχωράμε στα έσοδα και τις δαπάνες που είναι οι δύο βασικοί άξονες κάθε προϋπολογισμού. Έχοντας ως βάση τις προβλέψεις του μεσοπρόθεσμου, τα έσοδα του 2021 θα είναι περίπου 0,5 δισεκατομμύριο ευρώ πάνω, ενώ οι δαπάνες θα είναι 777 εκατομμύρια περισσότερες και αυτά είναι ποσά που δαπανώνται για την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας. Το 2022 τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού σε δημοσιονομική βάση, μετά την αφαίρεση επιστροφών φόρων, προβλέπεται να διαμορφωθούν στα 55.425.000.000 ευρώ, ενώ οι συνολικές δαπάνες στα 65.594.000.000 ευρώ, αυξημένες κατά 2,6 δισεκατομμύρια ευρώ σε σχέση με την αντίστοιχη πρόβλεψη του μεσοπρόθεσμου. Κύρια αιτία αύξησης των δαπανών παραμένει η υγειονομική κρίση, ενώ προστίθενται και οι αυξημένες φυσικές παραλαβές εξοπλιστικών προγραμμάτων του Υπουργείου Εθνικής Αμύνης. Δεν χρειάζεται να επιχειρηματολογήσω ιδιαίτερα ως προς το τελευταίο. Η οικονομική κρίση έπληξε διά μακρόν τα εξοπλιστικά προγράμματα. Η χώρα μας -κακώς μεν- αλλά αυτό επιτάσσει η σώφρων πολιτική και αυτό διδάσκει η ιστορία, αναγκάζεται να μετέχει σε κούρσα εξοπλισμών. Όχι από κάποιου είδους καπρίτσιο των κυβερνητών, αλλά διότι έτσι υπερασπιζόμαστε αποτελεσματικότερα τα δίκαια μας έναντι προκλήσεων που παραβιάζουν διαρκώς το Διεθνές Δίκαιο. Τα νέα προγράμματα των Ενόπλων Δυνάμεων εντάσσονται στο δεκαπενταετές πλήρους ανάταξης από τα προβλήματα που επισώρευσε η κρίση των τελευταίων ετών. Σ' αυτά, φυσικά, προστίθενται οι επιτυχημένες κινήσεις της Κυβέρνησης στη διεθνή σκακιέρα με σημαντικά πρώτη τη συμφωνία με τη φίλη και σύμμαχο Γαλλία, της οποίας το μέγεθος και την αξία ορισμένοι, δυστυχώς, σε αυτή την Αίθουσα δεν αντελήφθησαν ή δεν θέλησαν να αντιληφθούν, ωσάν η εξωτερική πολιτική να αφορά μόνον την Κυβέρνηση και όχι τα εθνικά δίκαια, άρα τα κυριαρχικά μας δικαιώματα. Επανέρχομαι στις προβλέψεις του προϋπολογισμού του επόμενου έτους και επειδή θεωρώ βέβαιον πως κάποιοι από την Αντιπολίτευση θα προσπαθήσουν να παραποιήσουν τα σχετικά με την αύξηση των φορολογικών εσόδων πεδία, σπεύδω να πω και εγώ, -όπως είχε επαναλάβει το οικονομικό επιτελείο, όπως το έχει πει και ο Πρωθυπουργός- ότι αυτά τα έσοδα δεν προκύπτουν καθόλου από επιβολή νέων φόρων, αλλά ως συνέπεια της δυναμικής επανεκκίνησης της οικονομίας. Αντιθέτως με την πολιτική της προηγούμενης κυβέρνησης, εμείς πιστεύουμε ότι η φορολογική ελάφρυνση νοικοκυριών και επιχειρήσεων, όπως και η δημιουργία φιλοεπενδυτικού κλίματος, αποτελούν βασικές συνιστώσες μιας ισχυρής ανάπτυξης. Και μετά τα έσοδα και τα έξοδα, έρχομαι στους βασικούς παράγοντες που διαμορφώνουν το εγχώριο προϊόν μας. Μιλάω για την ιδιωτική κατανάλωση, που προβλέπουμε να αυξηθεί κατά 3%, για τις επενδύσεις που προβλέπουμε να αυξηθούν κατά 21,9% και για τις εξαγωγές για τις οποίες, επίσης, προβλέπουμε ότι θα αυξηθούν κατά 21%. Στο σημείο αυτό, θέλω να κάνω ειδική αναφορά στην αύξηση των καταθέσεων κατά 28 δισεκατομμύρια ευρώ την περίοδο της πανδημίας. Δημιουργεί αισιόδοξες προοπτικές, αφού το νέο χρήμα, που θα εισέλθει σύντομα στην αγορά, θα έχει θετικές συνέπειες τόσο στην κατανάλωση όσο και στη δημιουργία επιπλέον θέσεων εργασίας. Θα ακούσετε, βεβαίως, από την Αντιπολίτευση να μιλά στη συνέχεια για βίαιη προσαρμογή το 2022. Εμείς, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, προβλέπουμε περιορισμό του ελλείμματος στο 1,4% του ΑΕΠ από 7% το 2021. Όμως, η δημοσιονομική αυτή προσαρμογή δεν θα επιτευχθεί, επειδή προβλέπονται μέτρα λιτότητας. Το αντίθετο, θα προέλθει από την ανάκαμψη και την ανάπτυξη της οικονομίας και την ταυτόχρονα σταδιακή απόσυρση των εκτεταμένων -των εκτεταμένων επαναλαμβάνω- μέτρων στήριξης με τρόπο που να διασφαλίζεται η ομαλή μετάβαση στην κανονικότητα. Τα μέτρα στήριξης που, προφανώς, επιβάρυναν τη χώρα μας, επιβάρυναν το χρέος της χώρας, ήταν απαραίτητο, φυσικά, να εφαρμοστούν και εφαρμόστηκαν. Παρά ταύτα, είναι λογικό να αποσυρθούν -σταδιακά επαναλαμβάνω, για να μην παραποιηθεί αυτό που λέω- σε μια οικονομία που ανακάμπτει, όπως αποδεικνύεται, από την αύξηση των καταθέσεων νοικοκυριών και επιχειρήσεων, την ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών, την επαναφορά του τζίρου των επιχειρήσεων στα προ πανδημίας επίπεδα, αλλά και τη σημαντική βελτίωση των μακροοικονομικών δεικτών της οικονομίας. Διανύουμε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, τον εικοστό τρίτο μήνα δοκιμασίας λόγω του κορωνοϊού. Ας γυρίσουμε λίγο τη μνήμη μας στον Μάρτιο του 2020, όταν ο Έλληνας Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης και οκτώ ακόμη ηγέτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης απηύθυναν κοινή επιστολή στον Πρόεδρο του Συμβουλίου, τον κ. Σαρλ Μισέλ, προσβλέποντας τότε σ' αυτή την επιστολή τις δυσκολίες που θα ακολουθούσαν. Ζητούσαν δραστικές αποφάσεις για τη συγκέντρωση κεφαλαίων προς όφελος όλων των εταίρων, ώστε να αντιμετωπιστούν σε μακροχρόνια βάση οι ζημιές των οικονομιών από την πανδημία. Δεν θα αναφερθώ στην κριτική που δέχτηκε τότε ο Πρωθυπουργός. Δεν έχει σημασία τώρα πια. Σημασία έχει ότι εκείνη η πρωτοβουλία επέφερε δραστική αλλαγή στις ευρωπαϊκές πολιτικές και δεν ήταν καθόλου αυταπάτη σαν κάποιες άλλες επιδιώξεις του παρελθόντος για την Ευρώπη. Το Ταμείο Ανάκαμψης δημιουργήθηκε με κατ' αρχάς απόφαση να διατεθούν 750 δισεκατομμύρια ευρώ για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής οικονομίας. Από αυτά τα χρήματα, η χώρα μας θα εισπράξει, αναλογικά με το μέγεθός της, ένα από τα μεγαλύτερα οικονομικά πακέτα πανευρωπαϊκά και το μεγαλύτερο που εισέπραξε τα τελευταία σαράντα χρόνια ως μέλος της ευρωπαϊκής οικογένειας. Ήδη εντάχθηκαν στο Ταμείο Ανάκαμψης σαράντα οκτώ έργα 2.760.000.000 ευρώ, έργα περιβάλλοντος και αντιμετώπισης κλιματικής κρίσης, όπως το Εθνικό Σχέδιο Αναδάσωσης, έργα για την ενέργεια, όπως η διασύνδεση των Κυκλάδων με την ηπειρωτική Ελλάδα, για τη δημόσια υγεία, όπως ο εξοπλισμός νοσοκομείων και νέες κτηριακές υποδομές, για τη δικαιοσύνη, όπως η μεταστέγαση των δικαστηρίων στον Πειραιά και φυσικά για την έρευνα και την καινοτομία, τις υποδομές, όπως ο βόρειος οδικός άξονας της Κρήτης, αλλά και τις μεταφορές οι οποίες θα ενισχυθούν με την αγορά διακοσίων είκοσι ηλεκτρικών λεωφορείων. Το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης θα αποτελέσει το βασικό παράγοντα ανάπτυξης και θα συμβάλει κατά 2,9 ποσοστιαίες μονάδες στην προσδοκώμενη αύξηση του ΑΕΠ για το 2022. Ταυτοχρόνως, η συνέχιση της υλοποίησης αναπτυξιακών μέτρων, που αποτελούσαν μέρος του κυβερνητικού προγράμματος πριν το ξέσπασμα της οικονομικής κρίσης, θα αποτελέσει έναν επιπλέον ευνοϊκό παράγοντα για την επίτευξη υψηλού ρυθμού ανάπτυξης το 2022. Μειώνουμε τον συντελεστή φόρου εισοδήματος νομικών προσώπων, όπως ξέρετε, από το 24% στο 22%. Δίνουμε κίνητρα για συνενώσεις. Παρά την κριτική που έχουμε ακούσει, οι συνενώσεις των μικρομεσαίων επιχειρήσεων πρέπει να γίνουν, διότι αυτό θα βοηθήσει τις ίδιες τις επιχειρήσεις να γίνουν ανταγωνιστικές με τις ομότιτλές τους στην υπόλοιπη Ευρωπαϊκή Ένωση. Θεσπίζουμε φορολογικά κίνητρα για τη χρήση ηλεκτρονικών συναλλαγών, ώστε και καλύτερα να εξυπηρετούνται πολίτες και επιχειρήσεις, αλλά και να παταχθεί το μαύρο χρήμα. Στις πολιτικές που κληροδοτούμε στο 2022 είναι η κατάργηση του φόρου γονικών παροχών έως του ποσού των 800.000, η αύξηση του κατώτατου μισθού, στο βαθμό βεβαίως αντοχής της οικονομίας, η επέκταση του προγράμματος ανεργίας από εκατό χιλιάδες θέσεις σε εκατόν πενήντα χιλιάδες θέσεις, η μείωση τέλους κινητής τηλεφωνίας, η μείωση φόρου νομικών προσώπων, ΦΠΑ στους αγρότες, το πρώτο ένσημο προς τους νέους δεκαοκτώ έως είκοσι εννέα ετών που για έξι μήνες θα ενισχύεται οικονομικά, έτσι ώστε να ξοδεύονται, για καθέναν από τους νέους που θα βρίσκει δουλειά, 1.200 ευρώ, ώστε να έχουμε στη συνέχεια σταθερή θέση εργασίας για αυτούς τους ανθρώπους. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, πριν κλείσω την ομιλία μου θα κάνω ειδικότερη αναφορά στο θέμα των δαπανών της υγείας. Ακούω καιρό τώρα την Αντιπολίτευση να μας λέει ότι τις μειώνουμε. Δεν θα αναφερθώ ειδικώς στις νέες υποδομές που φτιάχτηκαν, όπως το διπλασιασμό των ΜΕΘ, τις χιλιάδες νέες προσλήψεις νοσηλευτικού και ιατρικού προσωπικού, υποδομές και προσωπικό που θα μείνουν στο ΕΣΥ, αλλά θα σας πω ότι με βάση τις προβλέψεις του νέου προϋπολογισμού, μία στις τρεις προσλήψεις που θα γίνουν το 2022 στο δημόσιο τομέα θα είναι για τον τομέα της υγείας. Προορίζονται δηλαδή αποκλειστικά για την υγεία. Οι δαπάνες του Υπουργείου Υγείας για το 2022 είναι σαφώς αυξημένες από το 2021 παρά την αντίθετη ρητορική της Αντιπολίτευσης. Για να έχουμε μία ξεκάθαρη εικόνα των κανονικών δαπανών του Υπουργείου Υγείας θέλω να αφήσουμε για λίγο στην άκρη τις έκτακτες δαπάνες, που υλοποιήθηκαν και που προβλέπεται να υλοποιηθούν και το επόμενο έτος, λόγω πανδημίας και να προβούμε σε μια πιο σωστή σύγκριση με την περίοδο διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ, κατά την οποία δεν υπήρχε κορωνοϊός. Σ' αυτή την περίπτωση τι διαπιστώνουμε; Διαπιστώνουμε ότι για το 2021 οι δαπάνες του Υπουργείου Υγείας -πλην των εκτάκτων επαναλαμβάνω- ήταν 4.273.000.000 και το 2022 4.521.000.000. Πόσο ήταν το 2019 στον προϋπολογισμό του ΣΥΡΙΖΑ; Ήταν 3.884.000.000. Δηλαδή συγκρίνοντας τους δύο προϋπολογισμούς, εκτός των εκτάκτων της πανδημίας, έχουμε μία αύξηση στην Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας κατά 637.000.000 για το 2022 χωρίς, επαναλαμβάνω, να βάλουμε τις έκτακτες δαπάνες. Εάν τις προσθέσουμε και αυτές, τότε για το 2021 οι συνολικές δαπάνες είναι 5.217.000.000 και το 2022 5.257.000.000. Και επειδή η Αντιπολίτευση θα σπεύσει να καταγγείλει ότι το ποσό των 736.000.000 των έκτακτων δαπανών δεν είναι επαρκές, να σημειώσω -και το έχουν πει και τα αρμόδια κυβερνητικά στελέχη- ότι θα διαμορφωθούν ανάλογα με τις ανάγκες και την πορεία της πανδημίας περαιτέρω θέματα που αφορούν έκτακτες δαπάνες. Σε περίπτωση λοιπόν που υπάρξει παράταση του φαινομένου, επαναλαμβάνω ότι η Κυβέρνηση θα πάρει τα πρόσθετα μέτρα. Κύριε Πρόεδρε, μια μικρή ανοχή και ολοκληρώνω την ομιλία μου, καθώς το πρώτο δίλεπτο τουλάχιστον αφιερώθηκε σε άλλα θέματα. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, κλείνοντας για να μην σας κουράζω, να πω τα εξής. Ο προϋπολογισμός του 2022 αποτελεί μία νέα αρχή, ένα βήμα από την ανάσχεση της πανδημίας προς την ανάκαμψη και την κανονικότητα και διαψεύδει μία σειρά από δυσοίωνες προβλέψεις της Αντιπολίτευσης. Μιλούσατε, αγαπητοί συνάδελφοι της Αντιπολίτευσης, για μείωση της ανάπτυξης και είχαμε θεαματική αύξηση. Μιλούσατε για νέα φορολογικά μέτρα και όχι μόνο δεν πάρθηκαν τέτοια, αλλά εφαρμόστηκε γενναιόδωρη δημοσιονομική πολιτική. Στην αρχή της ομιλίας μου αναφέρθηκα στον αριθμητή και τον παρονομαστή ενός κλάσματος, που απεικονίζει τις πρόνοιες του προϋπολογισμού μιας κοινωνικά ευαισθητοποιημένης πολιτικής ηγεσίας που ξέρει να ακούει τις ανάγκες του λαού και ταυτοχρόνως γνωρίζει ότι η παρέμβαση στην αγορά γίνεται με τρόπο που οδηγεί σε ανάπτυξη και σε δημιουργία νέων θέσεων εργασίας. Ο συζητούμενος προϋπολογισμός συνδυάζει την κοινωνική δικαιοσύνη με την οικονομική ανταγωνιστικότητα και την ανάπτυξη. Προστατεύουμε τους πιο ευάλωτους, παρέχουμε κίνητρα στην υγιή επιχειρηματικότητα, επαναφέρουμε την οικονομία στη διεθνή σκηνή. Δεν θα αναφερθώ στις φωνές που τελευταία ολοένα και πληθαίνουν και μιλούν για το πρότυπο της ελληνικής οικονομίας, γιατί δεν θαμπωνόμαστε, αγαπητοί συνάδελφοι, ούτε από τα «μπράβο» ούτε νωχελικά ικανοποιείται η ακοή μας από αυτά. Ξέρουμε ότι η προσπάθεια είναι διαρκής, αλλά ξέρουμε επίσης πως, παρά τις δυσκολίες, είμαστε ήδη στο σωστό δρόμο. Εκεί που η προηγούμενη διακυβέρνηση επέλεγε εξοντωτικούς για τη μεσαία τάξη φόρους, εμείς επιλέγουμε μειωμένους συντελεστές. Εκεί που οι εμμονές συναντούσαν την ουτοπία της αλλαγής όλων των άλλων πλην του εαυτού μας, εμείς επιμένουμε με ρεαλισμό να κάνουμε την υπόσχεση πράξη και να κάνουμε πραγματικότητα το όραμα για μια Ελλάδα πρότυπο. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, κλείνω την ομιλία μου. Ασχέτως της κριτικής που θα δεχθούμε -καλοδεχούμενη φυσικά και αναγκαία στη δημοκρατία μας- πατάμε γερά στα πόδια μας. Θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε συστηματικά τον επόμενο χρόνο, ώστε το 2023 να αφήσουμε πίσω μας οριστικά τα ελλείμματα της πανδημίας και να επιτύχουμε προβάδισμα πλεονάσματος, να διατηρήσουμε τη δυνατότητα δανεισμού χαμηλού κόστους, ανεξαρτήτως των αποφάσεων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, αποκτώντας επενδυτική βαθμίδα. Θα τα επιτύχουμε όλα αυτά, όπως τα καταφέραμε σε απείρως δυσκολότερες συνθήκες των τελευταίων δύο ετών. Γι' αυτό και η Κοινοβουλευτική Ομάδα της Νέας Δημοκρατίας εκφράζει την εμπιστοσύνη της προς την Κυβέρνηση και υπερψηφίζει τον αναπτυξιακό προϋπολογισμό του 2022. Σας ευχαριστώ πολύ.
Η ανοχή απόψε στους εισηγητές και ειδικούς αγορητές επιτρέπεται, είθισται. Επειδή θα μιλήσουν και οι δεκαοκτώ, μπορεί να μην τελειώσουμε στις 0:30΄, αλλά να τελειώσουμε στη 1:00΄. Από αύριο όμως, ξεκινώντας από τους Υπουργούς και Υφυπουργούς, αλλά και σε εσάς, αγαπητοί συνάδελφοι, ο εκάστοτε Προεδρεύων θα είναι αυστηρός στην τήρηση του χρόνου, ώστε να μην φτάσουμε στην Παρασκευή και δικαιωθούν οι εύλογοι φόβοι του κ. Βούτση. Όχι όποιος ανεβαίνει σήμερα δεν τον ενδιαφέρει τι σημαίνει για τον συνάδελφο που θα μιλήσει την επόμενη ημέρα. Τώρα καλείται στο Βήμα εκ μέρους της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, του ΣΥΡΙΖΑ η συνάδελφος κ. Ευτυχία Αχτσιόγλου. Έχετε τον λόγο, κυρία Αχτσιόγλου.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, θα ήθελα να ξεκινήσω την παρέμβασή μου, παίρνοντας αφορμή από την τελευταία τοποθέτηση του Υπουργού Οικονομικών στην Επιτροπή Οικονομικών που συζητούσαμε τον προϋπολογισμό. Είπε εκεί ο κ. Σταϊκούρας -και τα όσα θα πω είναι ακριβής μεταφορά των λεγομένων του- ότι σε αντίθεση με τον ΣΥΡΙΖΑ που είναι σταθερά κολλημένος στις ψευδαισθήσεις, τα ψέματα, στην έλλειψη αντίληψης της πραγματικότητας και στους τυχοδιωκτισμούς, η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας εκφράζει τον κόσμο της υπευθυνότητας, της σοβαρότητας, της σεμνότητας, της συνέπειας, της διορατικότητας και της ειλικρίνειας. Κύριε Ρουσόπουλε, δεν τη λες και μετριοπαθή τοποθέτηση αυτή. Ας δοκιμάσουμε, λοιπόν, τώρα αυτούς τους ισχυρισμούς του κυρίου Υπουργού σε μια αναμέτρηση με την πραγματικότητα. Ο καθένας πιστεύω θα βγάλει τα συμπεράσματά του. Στο μέτωπο της πανδημίας. Αυτήν τη στιγμή η χώρα μας βρίσκεται δυο φορές πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στις απώλειες ανθρώπινων ζωών ανά εκατομμύριο πληθυσμού. Εκατόν τριάντα συμπολίτες μας έχασαν τη ζωή τους σήμερα. Χίλιοι τριακόσιοι δέκα οκτώ οι συμπολίτες μας που έχασαν τη ζωή τους τις πρώτες δύο εβδομάδες του Δεκέμβρη. Ένα μαύρο ρεκόρ σημειώθηκε σήμερα. Το εμβολιαστικό πρόγραμμα παραπαίει. Περισσότεροι από εκατόν πενήντα νοσούντες βρίσκονται διασωληνωμένοι εκτός ΜΕΘ. Τα περιφερειακά νοσοκομεία έχουν κυριολεκτικά καταρρεύσει. Πριν λίγες μέρες, ένα δεκατετράχρονο κορίτσι στη Λαμία έχασε τη ζωή του περιμένοντας επί τέσσερις ώρες στην αναμονή έξω από τα επείγοντα για να την εξετάσει ένας γιατρός. Αυτή είναι η πραγματικότητα με την οποία αναμετριέστε, κύριοι της Κυβέρνησης. Αυτή η κατάσταση στο Εθνικό Σύστημα Υγείας είναι ντροπή για την Ελληνική Δημοκρατία. Και ελάτε τώρα να δούμε την αυτοαξιολόγηση που κάνει. Μιλάτε για σοβαρότητα και υπευθυνότητα. Αν είστε σοβαροί δεν θα δήλωνε ο Πρωθυπουργός της χώρας πριν λίγο καιρό, ότι δεν έχει ενδείξεις ότι οι άνθρωποι που νοσηλεύονται εκτός ΜΕΘ βρίσκονται σε χειρότερη θέση από αυτούς που διασωληνώνονται εντός ΜΕΘ. Αν ήσασταν ειλικρινείς δεν θα ισχυριζόσασταν με αυτήν την κατάσταση ότι το Εθνικό Σύστημα Υγείας έχει επαρκώς στηριχθεί. Αν ήσασταν σεμνοί δεν θα απαντούσατε στις καταγγελίες μας αυτό που μου απαντήσατε, κύριε Σταϊκούρα, στην επιτροπή ότι «για να λέμε ότι η στήριξη στη δημόσια υγεία είναι εγκληματικά ανεπαρκής, άρα δεχόμαστε ότι η στήριξη σε όλα τα άλλα μέτωπα είναι επαρκέστατη». Δεν θα είχατε όρεξη για τέτοιες στρεψοδικίες αν ήσασταν σεμνοί. Και το κυριότερο, αν ήσασταν υπεύθυνοι και διορατικοί δεν θα μειώνατε τον προϋπολογισμό για τη δημόσια υγεία, την κρατική χρηματοδότηση για τις δαπάνες υγείας και το 2022. Οκτακόσια είκοσι εκατομμύρια λιγότερα από τον κρατικό προϋπολογισμό στο Υπουργείο Υγείας για το 2022 σε σχέση με αυτά που δαπανήθηκαν φέτος, τα οποία θεωρώ πως οποιοσδήποτε πολίτης με βάση την κατάσταση που περιέγραψα στην αρχή θα τα έκρινε ως εγκληματικά ανεπαρκή. Και μάλιστα η χρηματοδότηση των νοσοκομείων μειώνεται, η χρηματοδότηση της πρωτοβάθμιας υγείας μειώνεται. Τι λέει η Κυβέρνηση; Λέει ότι υπάρχει αυτή η μείωση. Καταθέτω στα Πρακτικά τον σχετικό πίνακα του Υπουργείου Υγείας. [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Έφη Αχτσιόγλου καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Θα πω και για τους αστερίσκους που μου επισημαίνει ο Υπουργός συχνά. Λέει, λοιπόν, η Κυβέρνηση ότι υπάρχει αυτή η μείωση που περιγράφω, ωστόσο έχουν προβλεφθεί 600 εκατομμύρια που έχουν τοποθετηθεί στην άκρη -ας το πω έτσι- ως ένα αποθεματικό σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, αν χρειαστεί να δοθούν. Τι δεν λέει; Δεν λέει ότι φέτος αυτά τα έκτακτα κονδύλια για την πανδημία που δαπανήθηκαν ήταν 1,25 δισεκατομμύριο. Ενώ για το 2022 προβλέπει αυτά τα 600 εκατομμύρια και άλλα 136 εκατομμύρια που τα έχει ήδη κατανείμει στο Υπουργείο Υγείας. Συγκρίνουμε, δηλαδή, το 1,2 δισεκατομμύριο με τα 736 εκατομμύρια. Αυτή τη σύγκριση κάνουμε αν θέλουμε να συγκρίνουμε μεταξύ όμοιων πραγμάτων, ανάμεσα σε όμοια πράγματα. Τη σύγκριση των έκτακτων δαπανών για την πανδημία. Η μείωση, λοιπόν, εδώ είναι πραγματικά πολύ σοβαρή. Είτε, λοιπόν, δούμε τα έκτακτα κονδύλια για τον COVID που προβλέπονται για το 2022 και τα συγκρίνουμε με αυτά που δαπανήθηκαν φέτος, είτε δεν τα λάβουμε αυτά υπ' όψιν μας και συγκρίνουμε μόνο την κρατική χρηματοδότηση ανάμεσα σε αυτή που έγινε φέτος και σε αυτήν που πρόκειται να γίνει του χρόνου, υπάρχει δραματική μείωση. Και ξαναλέω, η σύγκριση αφορά στο τι δαπανήθηκε φέτος, το οποίο είδαμε που μας έχει φτάσει από άποψη επιπέδου προστασίας της δημόσιας υγείας. Συχνά δε επικαλείται η Κυβέρνηση, ενδεχομένως το κάνει και στη συζήτηση, την πρόβλεψη για 11,7 δισεκατομμύρια δαπάνες υγείας. Είναι δαπάνες που κάνουν διάφοροι φορείς οι οποίοι έχουν και ίδια έσοδα. Δεν έχει καμμία σχέση με την κρατική χρηματοδότηση. Είναι ένα μέγεθος πολύ ευρύτερο αυτού. Επομένως, επ' ουδενί δεν απαντά σ' αυτό που αφορά το τι δίνει το κράτος για την δημόσια υγεία και το οποίο αντανακλά στην τελική και την πολιτική, τον πολιτικό σχεδιασμό της Κυβέρνησης. Αλλά δεν είναι μόνο η μείωση. Είναι και η συνολικότερη αντίληψη, η φιλοσοφία που διαπνέει αυτή την Κυβέρνηση. Είναι ακριβώς αυτό το «αν χρειαστεί» που είναι το πρόβλημα. Την ώρα που η χώρα μας βρίσκεται στους χειρότερους πανδημικούς δείκτες, την ώρα που ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας μιλά για τον αιώνα των πανδημιών, ότι η επόμενη πανδημία θα είναι πολύ κοντά, η Κυβέρνηση είναι σαν να ψάχνει εναγωνίως ένα παράθυρο ευκαιρίας για να αποσύρει ακόμη και αυτήν την ανεπαρκή στήριξη που έδωσε το 2021. Για να το πούμε πιο λαϊκά όπως το είπε ο κ. Πέτσας «μη τυχόν και πετάξουμε λεφτά στις ΜΕΘ». Λέει, επίσης, η Κυβέρνηση, το είπε ο κ. Ρουσόπουλος ξανά ότι το 2022 το 30% των προσλήψεων που θα κάνει θα είναι στη δημόσια υγεία. Τι δεν λέει; Δεν λέει ότι το 2020 και το 2021 δεν έκανε ούτε τις μισές προσλήψεις στον δημόσιο τομέα από αυτές που όφειλε να κάνει με βάση τον κανόνα ένα προς ένα, μία πρόσληψη προς μια αποχώρηση. Έρχεται δηλαδή για το 2022 απλά να καλύψει τα κενά που η ίδια δημιούργησε με δικές της επιλογές τις προηγούμενες χρονιές. Έρχομαι στο μέτωπο της ακρίβειας: 4,8% ο πληθωρισμός ρεκόρ τον Νοέμβριο του 2021. Είναι ρεκόρ δεκαετίας. Είναι εδώ και το σχετικό διάγραμμα το οποίο καταθέτω στα Πρακτικά που δείχνει ακριβώς το ρεκόρ της δεκαετίας. [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Έφη Αχτσιόγλου καταθέτει για τα Πρακτικά τα προαναφερθέντα έγγραφα, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Δραματικές οι αυξήσεις στο φυσικό αέριο, στο ηλεκτρικό ρεύμα. Δραματικές οι αυξήσεις και στα είδη πρώτης ανάγκης, στα είδη διατροφής. Οι εργαζόμενοι, τα νοικοκυριά, σαρώνονται ακριβώς από αυτό το γενικευμένο κύμα ακρίβειας που αφορά πια όλα τα βασικά είδη διαβίωσης. Τι απαντά η Κυβέρνηση; Το έκανε και πάλι ο εισηγητής της Νέας Δημοκρατίας, το έκαναν όμως και οι Υπουργοί στη συζήτηση που κάναμε στην επιτροπή. Είχε πει ο κύριος Υπουργός ότι έχουμε τον χαμηλότερο πληθωρισμό στην Ευρώπη. Πρώτον, αυτό δεν ισχύει. Δεν έχουμε τον χαμηλότερο πληθωρισμό στην Ευρώπη. Είμαστε όμως χαμηλά. Είμαστε κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Τι δεν λέει η Κυβέρνηση; Δεν λέει ότι έχουμε πάρα πολύ έντονες αυξητικές τάσεις στην Ελλάδα στον πληθωρισμό. Τι δεν λέει; Δεν λέει ότι άλλες χώρες έχουν πάρει ουσιώδη μέτρα προστασίας από την ακρίβεια για την κοινωνία. Θα έρθω στα μέτρα αυτά σε λίγο. Τι δεν λέει και δεν δείχνει κυρίως αυτό να την απασχολεί; Ότι η Ελλάδα είναι μια χώρα που εξήλθε πριν από λίγο καιρό από μια βαθιά δωδεκαετή κρίση και η κοινωνία ήταν ήδη συμπιεσμένη πριν την πανδημία. Η αύξηση του πληθωρισμού, λοιπόν, πλήττει σφοδρά τα φτωχά και μεσαία νοικοκυριά. Τα πλήττει πολύ πιο έντονα από ότι σε άλλες χώρες που έχουν μια σταθερή οικονομία, μια οικονομία που τρέχει εδώ και χρόνια. Και ας έρθουμε στο πραγματικό, στο ουσιώδες κοινωνικό ζήτημα. Το κοινωνικό ζήτημα είναι πώς τα νοικοκυριά, πώς οι εργαζόμενοι θα μπορέσουν να ανταποκριθούν στο νέο επίπεδο τιμών που διαμορφώνεται σε όλα τα είδη διαβίωσης, στα είδη πρώτης ανάγκης. Αυτό είναι το ουσιώδες. Η αυξητική τάση του πληθωρισμού μπορεί κάποια στιγμή να σταματήσει. Το κρίσιμο είναι πώς θα ανταποκριθούν οι εργαζόμενοι και τα νοικοκυριά στο νέο επίπεδο τιμών που έχει διαμορφωθεί. Εκεί εσείς λέτε «έχουμε αύξηση διαθέσιμου εισοδήματος 7%». Ο πληθωρισμός είναι 4,8%, άρα οι πολίτες είναι λίγο πολύ θωρακισμένοι. Πρώτον, η αύξηση εισοδήματος 7% αφορά μόνο το δεύτερο τρίμηνο του 2021 σε σχέση με το δεύτερο τρίμηνο του 2020. Αντανακλά, λοιπόν, όπως και ο ρυθμός ανάπτυξης τη σύγκριση με μια περίοδο συρρίκνωσης των εισοδημάτων και μια περίοδο μεγάλης ύφεσης. Δεύτερον, ισχυριστήκατε στην επιτροπή ότι είχαμε τη μεγαλύτερη αύξηση εισοδήματος στην Ευρώπη. Δεν ισχύει αυτό. Δεν ισχύει. Η αύξηση διαθέσιμου εισοδήματος τοποθετείται στο μέσο περίπου της Ευρωπαϊκής Ένωσης την ώρα που το 2020 είχαμε τη δεύτερη μεγαλύτερη μείωση εισοδήματος σε ολόκληρη την Ευρώπη. Πάντα για το δεύτερο τρίμηνο μιλάμε. Εκείνη τη φωτογραφία επιλέγετε. Τη φωτογραφία αυτής της στιγμής. Την καταθέτω κι αυτή στα Πρακτικά. Τη δεύτερη μεγαλύτερη μείωση εισοδήματος σε ολόκληρη την Ευρώπη είχαμε το 2020. [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Έφη Αχτσιόγλου καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Τρίτον, κι αν ακόμη έλεγε κάτι αυτό το επιχείρημα, ότι έχουμε αύξηση εισοδήματος στο δεύτερο τρίμηνο, υπάρχει ένα πρόβλημα χρονικότητας. Το ξέσπασμα της ακρίβειας, αυτού του κύματος των ανατιμήσεων, εκδηλώνεται από το καλοκαίρι και μετά. Άρα, ακόμη κι αν κανείς έβλεπε αυτή τη φωτογραφία της στιγμής που δίνετε εσείς δεν αφορά την περίοδο που ξεσπά πραγματικά το κύμα της ακρίβειας. Τέταρτον, οι αυξήσεις σε επιμέρους είδη πρώτης ανάγκης είναι υπερπολλαπλάσιες του πληθωρισμού και δεν καλύπτονται με τίποτα, επ' ουδενί με την αύξηση εισοδήματος που επικαλείστε, ακόμη κι αν κανείς ήθελε να πιστέψει ότι αυτή θα συνεχιστεί. Τα αγαθά ευρείας κατανάλωσης και πρώτης ανάγκης έχουν ανατιμηθεί πολύ περισσότερο από τον μέσο όρο του πληθωρισμού, κάτι που επιβαρύνει πολύ περισσότερο το εισόδημα των εργαζομένων. Το Ινστιτούτο Εργασίας της ΓΣΕΕ λέει -θα καταθέσω σε λίγο στα Πρακτικά το σχετικό έγγραφο- ότι με τις αυξήσεις που υπάρχουν τον Νοέμβρη στα βασικά είδη διαβίωσης ο κατώτατος μισθός χάνει από άποψη ισχύος το 10% της δυναμικής του. Πέμπτον και το κυριότερο, οι τιμές σε βασικά είδη διαβίωσης έχουν εκτοξευθεί όχι μόνο σε σύγκριση με το 2020, αλλά και σε σχέση με το 2019. Κι αυτό είναι και η απάντηση στον Υπουργό Ανάπτυξης που προσπαθούσε μέσα από μία σύγκριση με το 2020 να δείξει ότι δεν υπάρχει αυτή η αύξηση των τιμών που ισχυριζόμαστε. Καταθέτω, λοιπόν, και τον σχετικό πίνακα που δείχνει τις μεγάλες αυξήσεις στα είδη διαβίωσης και στην ενέργεια και σε σχέση με το 2019. [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Έφη Αχτσιόγλου καταθέτει για τα Πρακτικά τον προαναφερθέντα πίνακα, ο οποίος βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Ποιο είναι το συμπέρασμα; Το συμπέρασμα είναι ότι έχετε επιλέξει μία πραγματικότητα που δεν υπάρχει και προσπαθείτε να την επιβεβαιώσετε με ψηφίδες βολικών στοιχείων. Αυτό κάνετε! Η καθημερινότητα, όμως, η πραγματικότητα που βιώνει η ελληνική κοινωνία είναι διαφορετική και είναι πολύ, πολύ πιο σκληρή από αυτήν που προσπαθείτε εσείς να σχηματίσετε. Με ποια μέτρα προσπαθείτε να αντιμετωπίσετε το πρόβλημα; Με ασύλληπτη αδράνεια στην αρχή, σχεδόν υποτίμηση, σχεδόν εξαφάνιση του προβλήματος και εν συνεχεία με εξαγγελίες επιδομάτων 9 ευρώ στην αρχή, 18 μετά, 39 στη συνέχεια που είναι αδύνατον να αντιμετωπίσουν πια αυτό το κύμα των ανατιμήσεων που υπάρχει και να απαντήσουν στο πρόβλημα και το μόνο που επιβεβαιώνουν στην πραγματικότητα είναι μια προχειρότητα. Και στον προϋπολογισμό του 2022 δεν υπάρχει κανένα μέτρο προστασίας από την ακρίβεια. Ειρήσθω εν παρόδω, λέτε για 1,1 δισεκατομμύριο μέτρα προστασίας από την ακρίβεια. Ας μην κοροϊδευόμαστε. Τα 500 εκατομμύρια που έχετε σε σχέση με τα επιδόματα για το κόστος ενέργειας είναι από τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Δεν είναι από τον κρατικό προϋπολογισμό. Είναι από την πηγή που αφορά την ενέργεια, τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Τα επόμενα μέτρα τα οποία εξήγγειλε ο κ. Μητσοτάκης πριν λίγο καιρό ύψους 330 εκατομμυρίων αφορούν στην πραγματικότητα το μέρισμα που δίνεται τον Δεκέμβρη. Δηλαδή, θα θεωρήσουμε ότι είναι μέτρο ανάσχεσης της ακρίβειας το έκτακτο επίδομα στους υγειονομικούς; Ας μην κοροϊδευόμαστε. Μην αθροίζετε πράγματα απλά για να μεγαλώσετε το ποσό και να δώσετε την εντύπωση ότι κάνετε κάτι για να προστατεύσετε την ακρίβεια. Σας καλέσαμε να μειώσετε τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης στα καύσιμα. Καταθέσαμε και σχετική τροπολογία, αλλά την απορρίψατε. Τι είπε ο κ. Σταϊκούρας στην επιτροπή; Είπε πως η ενίσχυση που δίνει η Κυβέρνηση μέσα από αυτά τα επιδόματα είναι πολλαπλάσια, τουλάχιστον εικοσαπλάσια, όπως είπε, της ελάφρυνσης που προτείνει ο ΣΥΡΙΖΑ. Κύριε Σταϊκούρα, έχετε κατανοήσει την πρόθεση του ΣΥΡΙΖΑ; Έχετε δει ποια είναι η πρόταση του ΣΥΡΙΖΑ; Μιλάμε για τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης στα καύσιμα! Εσείς μιλάτε για το επίδομα στην ηλεκτρική ενέργεια. Άσχετα πράγματα. Ο ΣΥΡΙΖΑ κατέθεσε τροπολογία για τη μείωση των ειδικών φόρων κατανάλωσης στο πετρέλαιο κίνησης, στο ντίζελ, στο πετρέλαιο θέρμανσης, στη βενζίνη. Αν κάνατε αυτή τη μείωση που εμείς εισηγούμαστε στα κατώτατα όρια της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ένα νοικοκυριό θα πλήρωνε 300 ευρώ λιγότερα για πετρέλαιο θέρμανσης ανά 1.000 λίτρα και ένας αγρότης θα πλήρωνε 2.000 ευρώ λιγότερα για μεσαία καλλιέργεια. Μιλάμε για άλλης κλίμακας ανακούφιση, άλλης κλίμακας ενίσχυση από τα 39 ευρώ που δίνετε εσείς στο νοικοκυριό. Είτε, λοιπόν, δεν κατανοήσατε την πρότασή μας που αφορά, όπως σας είπα, τα καύσιμα, είτε σκοπίμως τη διαστρεβλώνετε για να προκαλέσετε εντυπώσεις. Όπως και να έχει, αυτό δεν συγχωρείται. Όμως, δεν είναι μόνο ο ειδικός φόρος κατανάλωσης στα καύσιμα. Επιμείναμε και επιμένουμε στην ανάγκη αύξησης του κατώτατου μισθού. Ούτως ή άλλως, ο κατώτατος μισθός θα έπρεπε να αυξηθεί, διότι ο μισθός αυξήθηκε το 2019 επί διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, τότε που καταργήθηκε και ο ντροπιαστικός υποκατώτατος μισθός για τους νέους. Θα έπρεπε, λοιπόν, ούτως η άλλως να αυξηθεί. Ειδικά τώρα που υπάρχει αυτό το γενικευμένο κύμα της ακρίβειας είναι αναγκαία, είναι απαραίτητη η αύξησή του για να έχει ο κατώτατος μισθός μια στοιχειώδη βιοποριστική λειτουργία. Σας ανέφερα και πριν -και την καταθέτω στα Πρακτικά- αυτό που λέει η έρευνα του ΙΝΕ της ΓΣΕΕ, ότι μέχρι το πρώτο μισό του Νοεμβρίου η ακρίβεια έχει μειώσει την αγοραστική δύναμη του κατώτατου μισθού κατά 10%. Γι' αυτό έλεγα πριν ότι δεν έχει τόση σημασία να μένει κανείς στο ποσοστό του πληθωρισμού, αλλά ότι πρέπει να βλέπει πώς μπορεί κανείς, ένας εργαζόμενος, να ανταποκριθεί με το εισόδημά του στις νέες τιμές που έχουν διαμορφωθεί. [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Έφη Αχτσιόγλου καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Τι κάνετε, λοιπόν, εσείς; Κρατάτε καθηλωμένο τον κατώτατο μισθό, ροκανίζοντας ουσιαστικά το πραγματικό εισόδημα των εργαζομένων. Εδώ υπήρχε και μια προεκλογική δέσμευση της Νέας Δημοκρατίας για αύξηση του κατώτατου μισθού, διπλάσια της ανάπτυξης, μια δέσμευση που πήγε στον κάλαθο των αχρήστων. Τι λέτε, τι απαντήσατε γι' αυτό, για το ότι καταφανώς εδώ η Κυβέρνηση εξαπάτησε τους πολίτες με την προεκλογική της δέσμευση; Λέτε επί λέξει να αυξηθεί ο κατώτατος μισθός σαν να μην ξέρετε τι είχε γίνει πέρυσι. Είχαμε ύφεση 9%. Πού τα είδατε αυτά; Αυτά που λέτε δεν γίνονται πουθενά παγκοσμίως. Παραθέτω φράση του Υπουργού σε ό,τι αφορά τη μη αύξηση του κατώτατου μισθού. Για να δούμε, λοιπόν, την πραγματικότητα. Σχεδόν όλες οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης -θα καταθέσω στα Πρακτικά το σχετικό έγγραφο- προχώρησαν σε αύξηση του κατώτατου μισθού το 2020 και το 2021. Και, όπως ξέρετε, όλες οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης είχαν ύφεση το 2020. [[Χειροκροτήματα από την πτέρυγα του ΣΥΡΙΖΑ]] Οι μόνες χώρες που δεν προχώρησαν σε αύξηση του κατώτατου μισθού ήταν η Ελλάδα και η Εσθονία. Οι μόνες χώρες! Τελικά αυτά που λένε γίνονται κάπου παγκοσμίως ή δεν γίνονται πουθενά; [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Έφη Αχτσιόγλου καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Αναλάβετε, λοιπόν, καλύτερα το κόστος των ιδεοληψιών σας και σταματήστε να διαστρεβλώνετε την πραγματικότητα. Πιο έντιμο ήταν αυτό που έκανε ο κ. Τσακλόγλου, ο οποίος είπε ευθέως ότι διαφωνεί με το να υπάρχουν αυξήσεις στους μισθούς αυτήν την περίοδο που υπάρχει έκρηξη των τιμών. Αυτή ήταν πιο καθαρή τοποθέτηση. Όμως, δεν είναι μόνο το ζήτημα του κατώτατου μισθού που χαρακτηρίζει την πολιτική σας απέναντι στους εργαζόμενους. Δεν περιμέναμε αυτό για να δούμε ποια είναι η πολιτική σας απέναντι στους εργαζόμενους. Ο προϋπολογισμός του 2022 οικοδομείται ακριβώς σε μια ήδη τετελεσμένη συντριβή των εργασιακών δικαιωμάτων: από την κατάργηση του όρου και τις απλήρωτες υπερωρίες μέχρι το πάγωμα των συλλογικών διαπραγματεύσεων, την κατάργηση κάθε φραγμού στις αδικαιολόγητες απολύσεις και το πρόσφατο χτύπημα στη δήλωση της υπερεργασίας που βασικά οδηγεί έναν εργαζόμενο να δουλεύει επιπλέον μία ώρα την ημέρα και αυτή να μη δηλώνεται, να μην ελέγχεται και στην πραγματικότητα να μην πληρώνεται κιόλας. Αυτά τα μέτρα χτυπούν κυρίως τους νέους εργαζόμενους που είναι και οι περισσότερο επισφαλείς εργαζόμενοι. Η Ελλάδα, η χώρα μας, βρέθηκε μακράν πρώτη στο ποσοστό των νέων ανθρώπων που έχασαν τη δουλειά τους την περίοδο της πανδημίας. Στο 30% έφτασαν οι νέοι άνθρωποι που είχαν μια δουλειά και την έχασαν την περίοδο της πανδημίας. Αυτή είναι η έρευνα του «Eurofound» που αποδεικνύει ακριβώς τις επιπτώσεις της πανδημίας στους νέους που διαμένουν στην Ευρώπη. Την καταθέτω και αυτή στα Πρακτικά. [[Στο σημείο αυτό η Βουλευτής κ. Έφη Αχτσιόγλου καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Φαίνεται ότι τα επικοινωνιακά κόλπα του κ. Μητσοτάκη με τα δωρεάν data και τα προγράμματα των 100 ευρώ τον μήνα για τους νέους δεν απαντούν στο βασικό πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι νέοι εργαζόμενοι στη χώρα μας. Και όλα αυτά συντελέστηκαν σε μια χρονιά στην οποία η Κυβέρνηση πανηγυρίζει για τους ρυθμούς ανάπτυξης 6,9%, οι οποίοι είναι προφανώς καλοδεχούμενοι, αλλά να ξέρουμε και τι αποτυπώνουν. Αποτυπώνουν τη μεταβολή, αποτυπώνουν το αποτέλεσμα της σύγκρισης με την περσινή χρονιά, μια χρονιά βαθύτατης ύφεσης, της δεύτερης μεγαλύτερης ύφεσης στην Ευρώπη, της δεύτερης μεγαλύτερης ύφεσης στη χώρα τις τελευταίες δεκαετίες. Και αυτό είναι κάτι που αποσιωπάται από την Κυβέρνηση. Το κυριότερο, όμως, είναι ότι πρόκειται για μία ανάπτυξη η οποία δεν λαμβάνει υπ' όψιν της, αφήνει απ' έξω το μεγαλύτερο μέρος της ελληνικής κοινωνίας. Αναφέρθηκα ήδη στους εργαζόμενους. Έρχομαι και στους συνταξιούχους. Υποσχεθήκατε γενικευμένες αυξήσεις στις συντάξεις και στο όνομα αυτών των αυξήσεων καταργήσατε τη δέκατη τρίτη σύνταξη, η οποία ήταν θεσπισμένη ως μόνιμο μέτρο -την είχατε ψηφίσει κι εσείς, πλήρη σύνταξη για τους χαμηλοσυνταξιούχους, ποσοστιαία για τα ανώτερα κλιμάκια- και η οποία καταβλήθηκε το 2019 και θα έπρεπε έκτοτε να καταβάλλεται. Θα τη λάμβαναν οι άνθρωποι για τέταρτη φορά την άνοιξη του 2022. Την καταργήσατε στο όνομα των γενικευμένων αυξήσεων. Τελικά, αυτές οι αυξήσεις αποδείχθηκαν ένα λογιστικό τρικ, δεν υπήρξαν στην πραγματικότητα για την πλειονότητα των συνταξιούχων, η δέκατη τρίτη σύνταξη καταργήθηκε και ήρθε ο κ. Μητσοτάκης να ανακοινώσει προχθές, καταχειροκροτούμενος, ένα δώρο στους συνταξιούχους, για ορισμένους εξ αυτών, ύψους 200 εκατομμυρίων. Καταργείτε, δηλαδή, ένα κονδύλι τετραπλάσιο και αυτοχειροκροτείστε, γιατί δίνετε εφάπαξ ένα δώρο στους συνταξιούχους υποτετραπλάσιο! Και οι προκλήσεις αναφορικά με το μέρισμα δεν τελειώνουν εδώ. Διατυμπανίζετε το έκτακτο δώρο στους υγειονομικούς, αλλά δεν πληρώνετε τις υπερωρίες τους. [[Χειροκροτήματα από την πτέρυγα του ΣΥΡΙΖΑ]] Πανηγυρίζετε για ένα δώρο στα άτομα με αναπηρίες, αλλά μειώνετε τον προϋπολογισμό για τις παροχές στα άτομα με αναπηρίες κατά 50 εκατομμύρια. Επιχαίρετε, δηλαδή αυτοθαυμάζεστε, για μέτρα που έρχονται μετά από πολλαπλάσιες περικοπές, που εσείς τις κάνετε. Αυτό ακριβώς σε ποια στάση πολιτική απ' αυτές που μας είπε στην αρχή ο Υπουργός Οικονομικών κατατάσσεται; Στη σοβαρότητα; Στην υπευθυνότητα; Στην ειλικρίνεια; Στη διορατικότητα; Πού κατατάσσεται ως πολιτική στάση αυτό; Το ζήτημα, όμως, δεν είναι τελικά, κυρίως, πολιτικής ηθικής ή και πολιτικής στάσης. Το πρόβλημα, κυρίως, είναι ένα πρόβλημα στρατηγικής που υιοθετεί η Κυβέρνηση. Είναι μία στρατηγική συμπίεσης των χαμηλών και μεσαίων εισοδημάτων και όξυνσης των κοινωνικών ανισοτήτων. Και αυτή η στρατηγική αντανακλάται και στο προϋπολογισμό του 2022. Προβλέπει ανάπτυξη στο 4,5% για το 2022, όμως έχει ήδη προεξοφλήσει ποιοι θα φέρουν τα βάρη και σε ποιους θα κατανεμηθούν τα κέρδη. Προβλέπει ανάπτυξη 4,5%, αλλά μειώνει την κρατική χρηματοδότηση για το κοινωνικό κράτος κατά 1,7 δισεκατομμύριο, για τις κοινωνικές παροχές για την πρόνοια, για την υγεία στον ΕΟΠΥΥ, για τη στήριξη των ανέργων. Πρόκειται για σαφείς επιλογές όξυνσης των ανισοτήτων. Προβλέπει εκρηκτική αύξηση των εσόδων από φόρους. Και εδώ θέλω να διευκρινίσω το εξής: Λέτε ότι αυτή η αύξηση των εσόδων από φόρους, που κατά κύριο λόγο είναι από τον ΦΠΑ, από έμμεσους φόρους, είναι αποτέλεσμα της ανάπτυξης. Κοιτάξτε, όμως. Η ανάπτυξη υπολογίζεται με βάση τις εκτιμήσεις σας στο 4,5% για του χρόνου. Η αύξηση των εσόδων από φόρους είναι της τάξης του 7,5%. Δεν δικαιολογείται, εξ ολοκλήρου τουλάχιστον, από τον ρυθμό ανάπτυξης. Υπάρχει εδώ μία ασυμμετρία, η οποία θα πρέπει να εξηγηθεί και την οποία φαίνεται, ακριβώς επειδή υπάρχει επένδυση στους έμμεσους φόρους, ότι θα την πληρώσουν οι πολίτες των χαμηλών και μεσαίων εισοδημάτων. Μιλάτε για ανάπτυξη, προβλέπετε ανάπτυξη, αλλά αποσύρετε σχεδόν όλα τα μέτρα στήριξης σε εργαζόμενους, επιχειρήσεις και νοικοκυριά. Αφαιρούνται 12,3 δισεκατομμύρια από την πραγματική οικονομία. Αυτό, κύριε Ρουσόπουλε, δεν είναι σταδιακή απόσυρση. Δεν είναι σταδιακή απόσυρση αυτό που κάνει η Κυβέρνηση. Η Κυβέρνηση αφαιρεί όλα τα μέτρα στήριξης μέσα σε μία χρονιά και κάνει μία δημοσιονομική προσαρμογή της τάξης των 10 δισεκατομμυρίων μέσα σε μία χρονιά. Πρόκειται για μία πολύ απότομη, πάρα πολύ βίαιη δημοσιονομική προσαρμογή. Το χειρότερο είναι ότι δεσμευθήκατε ότι θα κάνετε τη μεγαλύτερη δημοσιονομική προσαρμογή σε ολόκληρη την Ευρώπη μέχρι το 2024. Πρώτοι σε δημοσιονομική προσαρμογή, την ώρα που είναι ανοιχτή η συζήτηση για το πού θα είναι το νέο Σύμφωνο Σταθερότητας. Την ώρα που ακόμη δεν έχει ακόμη αποφασιστεί ποιο θα είναι το νέο οικονομικό περιβάλλον μετά την πανδημία και όλες αυτές οι συζητήσεις είναι ανοιχτές, η Κυβέρνηση της χώρας μας πήγε και δεσμεύθηκε ότι θα κάνει τη μεγαλύτερη δημοσιονομική προσαρμογή σε ολόκληρη την Ευρώπη! Είναι πραγματικά απορίας άξιο και εξοργιστικό γιατί προβήκατε σε μία τέτοια δέσμευση, την ώρα που θα έπρεπε να διεκδικήσετε το ακριβώς αντίθετο, την πολύ πιο ήπια, την πολύ πιο σταδιακή προσαρμογή στις νέες συνθήκες. [[Χειροκροτήματα από την πτέρυγα του ΣΥΡΙΖΑ]] [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Βουλευτού]] Κλείνοντας, από την πλευρά μας έχουμε υποχρέωση να αναφέρουμε σε σχέση με τον προϋπολογισμό του 2022 ότι υπάρχουν πολύ σοβαροί κίνδυνοι και παράγοντες αβεβαιότητας. Πρώτον, είναι το ζήτημα του ιδιωτικού χρέους. Λέτε ότι μειώσατε το ιδιωτικό χρέος. Στην πραγματικότητα αυτό που έχει συμβεί είναι ότι το τμήμα του ιδιωτικού χρέους έχει μειωθεί από τους ισολογισμούς των τραπεζών, δεν έχει όμως μειωθεί από τους προϋπολογισμούς των νοικοκυριών. Εξακολουθεί να βρίσκεται μέσα στο οικονομικό κύκλωμα, έχει απλώς μεταφερθεί σε εταιρείες διαχείρισης του χρέους. Σε ό,τι αφορά τον «ΗΡΑΚΛΗ», ελλοχεύει ο κίνδυνος κατάπτωσης των εγγυήσεων για συγκεκριμένες τιτλοποιήσεις ή ακόμη χειρότερα για το σύνολο των εγγυήσεων που δόθηκαν, για τις οποίες η EUROSTAT έχει αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο προσμέτρησής τους στο δημόσιο χρέος. Εάν τούτο συμβεί, είναι πάρα πολύ σοβαρό το ζήτημα. Σας ζητήσαμε να τοποθετηθείτε και δεν το έχετε κάνει. Εάν τούτο συμβεί και προσμετρηθούν αυτές οι καταπίπτουσες εγγυήσεις στο δημόσιο χρέος, θα έχουμε πάρα πολύ σοβαρό πρόβλημα, με τεράστια ευθύνη της Κυβέρνησης του κ. Μητσοτάκη. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει επανειλημμένα το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας της κυρίας Βουλευτού]] Θα ολοκληρώσω πολύ γρήγορα, κύριε Πρόεδρε. Δεύτερον, την Πέμπτη αναμένεται η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να λάβει αποφάσεις για το τι θα συμβεί μετά το τέλος του προγράμματος PEPP. Με δεδομένο ότι η χώρα μας δεν έχει επενδυτική βαθμίδα, η απόφαση αυτή είναι εξαιρετικά κρίσιμη για το επίπεδο των επιτοκίων αναχρηματοδότησης του δημοσίου χρέους, αλλά και των επιτοκίων του ιδιωτικού τομέα. Τρίτον, είναι το Ταμείο Ανάκαμψης, στο οποίο επενδύετε ιδιαίτερα την αναπτυξιακή δυναμική του 2022. Το 2021 δεν πήγε καλά. Είχατε προβλέψει δαπάνες πέρυσι, τέτοια εποχή, της τάξης των 2,6 δισεκατομμυρίων για το 2021 και φέτος, απ' ό,τι φαίνεται, ότι δεν θα γίνουν ούτε 150 εκατομμύρια δαπάνες για το Ταμείο Ανάκαμψης. Είναι ένα πολύ σοβαρό πρόβλημα, είναι ένας πολύ μεγάλος κίνδυνος και για του χρόνου. Κλείνω, κύριε Πρόεδρε. Υπάρχει ένα πολύ σημαντικό μήνυμα, ένα πολύ σημαντικό μάθημα, νομίζω, που θα πρέπει να λάβουμε από την πανδημία, η οποία μας δίδαξε κάτι. Και αυτό το μάθημα είναι ότι από τους γιατρούς μέχρι τους διανομείς ήταν οι δυνάμεις της εργασίας που στάθηκαν στο ύψος τους, τη στιγμή που οι κοινωνίες μας βρίσκονταν κυριολεκτικά στο όριο. Αυτό χρειάζεται να το θυμόμαστε και να αναρωτιόμαστε διαρκώς, εάν το πολιτικό μας σύστημα, εάν το θεσμικό μας σύστημα στέκεται στο ύψος των περιστάσεων, στέκεται στο ύψος του απέναντι σε αυτούς τους ανθρώπους, απέναντι στον κόσμο της εργασίας. Είναι προφανές ότι μία Κυβέρνηση συντηρητική, δεξιά, εν πολλοίς αυταρχική, ούτε μπορεί, αλλά ούτε και θέλει να σταθεί στο ύψος της απέναντι στον κόσμο της εργασίας. Αυτό θα μπορούσε να συμβεί από μία προοδευτική πλειοψηφία, που θα μπορούσε να εκφραστεί από τον ΣΥΡΙΖΑ, αλλά ακόμα και έτσι θα αναμετριόμασταν διαρκώς στην πράξη, θα αναμετριόμασταν διαρκώς με την καθημερινότητα και τα προβλήματα του κόσμου αυτού. Σας ευχαριστώ πολύ.
Καλείται στο Βήμα ο εισηγητής από το Κίνημα Αλλαγής, ο συνάδελφος κ. Κωνσταντίνος Σκανδαλίδης.
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το κατά τεκμήριο σπουδαιότερο νομοθέτημα της χρονιάς ξεκινάμε να συζητάμε σήμερα και νομίζω ότι είναι αυτό που τελικά προσδιορίζει τα βήματα, τα οποία θα ακολουθήσουμε στις δύσκολες μέρες που έρχονται και πάντα κανείς πρέπει να θέτει την οικονομία μας, την κοινωνία μας, σε ένα ευρύτερο διεθνές πλαίσιο, γιατί οι οικονομικές και κοινωνικές εξελίξεις στη χώρα κινούνται, εντάσσονται και αλληλοεπιδρούν σε αυτό και όπως αυτό διαμορφώνεται στις πρωτόγνωρες συνθήκες που βιώνουμε. Με την αναπάντεχη εξέλιξη της πανδημίας, που δεν λέει να κοπάσει εδώ και δύο χρόνια, και την κλιματική κρίση να εξελίσσεται με γεωμετρική πρόοδο ζούμε κυριολεκτικά σε μία εποχή αποκάλυψης και αβεβαιότητας, μία εποχή απρόβλεπτων αναταράξεων και κοσμογονικών αλλαγών. Μία εποχή που φέρνει στο προσκήνιο το μείζον αίτημα της προστασίας της ζωής στον πλανήτη, επαναφέρει στην πολιτική ατζέντα την αναγκαιότητα του παρεμβατικού κοινωνικού κράτους, υπερτονίζει τα διαχρονικά προβλήματα της φτώχειας, της ασιτίας, της αρρώστιας, της άδικης ανισοκατανομής του πλούτου, επιταχύνει με την επέλαση του ψηφιακού καπιταλισμού τη διεύρυνση των κοινωνικών ανισοτήτων, προβάλλει επιτακτικά την ανάγκη για περιβαλλοντική και οικολογική ισορροπία. Σε αυτό το αβέβαιο και ρευστό περιβάλλον η Ευρωπαϊκή Ένωση αναγκάστηκε να πάρει αποφάσεις που την έβγαλαν από τη μακαριότητα ενός δρόμου που δεν οδηγούσε πουθενά, ίσως όχι ανταποκρινόμενη πλήρως στα αιτήματα των καιρών, στα οποία εμφανίστηκε για ακόμα μία φορά άτολμη, αλλά με τις αποφάσεις της έδωσε στα μέλη της μία ανάσα, για να αντιμετωπίσουν την κρίση έστω προσωρινά. Έτσι, η χώρα μας και συνακόλουθα η οικονομία της βρέθηκε και βρίσκεται εδώ και καιρό σε μια πορεία που το νόμισμά της έχει δύο όψεις. Η μία όψη γράφει τη λέξη «ευκαιρία» και στην άλλη όψη γράφει «ανακυκλούμενες κρίσεις». Η ευκαιρία για τη χώρα μας παραμένει ζωντανή, θα έλεγα, παρά τις φιλότιμες προσπάθειες της Κυβέρνησης να την αποδυναμώσει. Τα επιτόκια διατηρούνται πολύ χαμηλά -άγνωστο για πόσο καιρό ακόμη-, τα προγράμματα ποσοτικής χαλάρωσης μέχρι ένα σημείο τόνωσαν για μεγάλο χρονικό διάστημα τις αγορές, η δημοσιονομική πειθαρχία ατόνησε, τουλάχιστον μέχρι το τέλος του 2022, παρέχοντας τη δυνατότητα αξιοποίησης ενός δημοσιονομικού χώρου που έσπευσαν να εκμεταλλευτούν όλες οι χώρες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έκανε το μεγάλο βήμα να δανειστεί η ίδια και να οπλίσει τα μέλη της μέσα από το Ταμείο Ανάκαμψης και τις συμπληρωματικές πολιτικές της με ικανή ποσότητα πόρων για να αντεπεξέλθουν στις δυσκολίες. Είναι άλλη μια ευκαιρία για τη χώρα να ανατάξει την οικονομία της, να ανακάμψει αναπτυξιακά και να επιλύσει θεμελιώδεις αντινομίες και οξυμένες κοινωνικές αδικίες. Στην άλλη όψη του νομίσματος, όμως, βρίσκονται οι ανακυκλούμενες κρίσεις που σηματοδοτούν η συνεχιζόμενη αμείωτα πανδημία, η ενεργειακή κρίση, οι ασύμμετρες απειλές, η δραματική επιβάρυνση του κλίματος. Σήμερα ζούμε στον συνδυασμό της πανδημικής έξαρσης και του αχαλίνωτου πληθωρισμού, ένα εκρηκτικό κοκτέιλ, με τις ανεξέλεγκτες ανατιμήσεις, με την έλλειψη καυσίμων και ενέργειας και τις εξαρτήσεις που συνεπάγεται, με την εξάρτηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης από το φυσικό αέριο, με την τεράστια κρίση στην εφοδιαστική αλυσίδα και τις αγορές προϊόντων. Και το χειρότερο, προοπτικά η ποσοτική χαλάρωση προφανώς θα περιορίζεται, τα επιτόκια θα αρχίσουν να ανεβαίνουν και το χρέος θα γίνει ακόμα πιο δυσβάσταχτο. Η χώρα έπρεπε, ήδη, να προετοιμάζεται γι' αυτά τα ενδεχόμενα, αλλά η Κυβέρνηση φαίνεται αυτή την ανάγκη να την προσπερνά με αφάνταστη ελαφρότητα και δυσκολονόητη αυτάρκεια. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, απέναντι σε αυτές τις αντιφατικές συνθήκες η ελληνική κοινωνία στέκεται δύσπιστη και ανασφαλής. Η αγορά είναι διαρκώς ανήσυχη και προβληματική. Τα ευάλωτα στρώματα του πληθυσμού, τα νοικοκυριά, τα χαμηλά εισοδήματα, οι άνεργοι, οι δυνάμεις του κοινωνικού περιθωρίου, αλλά και η μεγάλη πλειονότητα των μικρών και μεσαίων επιχειρηματιών, οδηγούνται σε κατάσταση συνεχούς υποβάθμισης, ανέχειας και ένδειας. Διαμορφώνεται έτσι μια νέα κοινωνική πλειοψηφία μη προνομιούχων. Δυστυχώς η Κυβέρνησή σας ακολουθεί αυτήν τη δραματική εξέλιξη με χρονική υστέρηση. Προσπαθείτε να καλύψετε το χαμένο έδαφος με πολιτική πρόσκαιρων παροχών. Προσεύχεστε να τελειώσει κάποτε η κρίση και να μην ανακυκλώνεται προβλέποντας χρονικά το τέλος της και κάθε φορά διαψεύδεστε. Αγνοείτε συστηματικά την ανάγκη να σχεδιάσετε ένα παραγωγικό και αναπτυξιακό μοντέλο που να αντέχει σε νέες κρίσεις. Βαφτίζετε μεταρρυθμίσεις εμβαλωματικές πολιτικές επιλογές σας και αρνείστε να αντιμετωπίσετε από καλύτερη θέση τα δομικά προβλήματα που έχει σήμερα η οικονομία. Αυτή η έλλειψη πραγματικού οράματος, σχεδιασμού και αναγκαίων πρωτοβουλιών απεικονίζεται ανάγλυφα στον κρατικό προϋπολογισμό που καταθέσατε για το κρίσιμο έτος που έρχεται. Ας δούμε λίγο τη δομή του προϋπολογισμού. Εδώ και χρόνια -ιδιαίτερα τα τελευταία- η κοινοβουλευτική μας εμπειρία επιβεβαιώνει την άποψη ότι οι προϋπολογισμοί δεν έχουν τόσο στόχο να προσαρμοστούν στην πραγματικότητα και τις ανάγκες που αυτή υποδεικνύει. Προσαρμόζονται, δυστυχώς, στις ανάγκες του εκάστοτε κυβερνητικού αφηγήματος. Είναι αλήθεια ότι οι εξελίξεις, οικονομικές, πολιτικές και κοινωνικές, είναι δύσκολο να προβλεφθούν και γι' αυτό βλέπουμε σχεδόν πάντα σημαντικές αποκλίσεις ανάμεσα στους απολογισμούς και τους προϋπολογισμούς κάθε έτους. Διαψεύδονται συχνά, γιατί οι συντάκτες τους συγχέουν τις συγκεκριμένες παραδοχές με τις επιθυμίες και τις προκαταλήψεις τους. Στην Ελλάδα το ζήσαμε αυτό με τη δημιουργική λογιστική πριν το 2009, που συνέβαλε καθοριστικά στη δεκαετή περιπέτεια που βίωσε η χώρα εξαιτίας της τότε κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας. Το ζήσαμε και με τους μνημονιακούς προϋπολογισμούς και τις αδιανόητες προβλέψεις που υπαγόρευε η τρόικα. Το ίδιο έργο συνεχίζεται και τώρα. Για μας ένας σχεδιασμός ουσιαστικής παρέμβασης ξεκινά πριν και πάνω απ' όλα με έναν άλλου τύπου προϋπολογισμό, έναν προϋπολογισμό με εναλλακτικά σενάρια και αντίστοιχες προβλέψεις και, το κυριότερο, με άλλη δομή και κατανομή των διαθέσιμων πόρων. Ένας σύγχρονος κρατικός προϋπολογισμός θα έπρεπε να έχει ορίσει με σαφήνεια και ξεχωριστούς πόρους την περιφερειακή, την περιβαλλοντική και την κοινωνική του διάσταση. Απαιτείται ξεχωριστός προϋπολογισμός για αξιόπιστο κοινωνικό κράτος, που δεν είναι μόνο κράτος πρόνοιας, αλλά και μοχλός ανάπτυξης που συνεισφέρει στην παραγωγή πλούτου και την άνοδο του ΑΕΠ. Για παράδειγμα, συζητήσαμε και στην επιτροπή και εδώ αν οι πόροι για τη δημόσια υγεία είναι κάποιες δεκάδες εκατομμύρια μεγαλύτεροι ή μικρότεροι από το 2021, ενώ θα έπρεπε να μιλάμε για ουσιαστική υπέρβαση, ενώ κραυγάζουν οι εκατόν τριάντα σήμερα νεκροί και τα παραπαίοντα νοσοκομεία της χώρας, ενώ φαίνεται ότι στις προθέσεις της Κυβέρνησης είναι να ξεπουλήσει το Εθνικό Σύστημα Υγείας. Δεν την ενδιαφέρει. Δεν υπάρχει ξεχωριστός κοινωνικός προϋπολογισμός που να δίνει τη δυνατότητα σε αυτό το σύστημα να ορθοποδήσει. Θα έπρεπε να υπάρχει μια ουσιαστική υπέρβαση και μάλιστα με έναν παραγωγικό τρόπο. Εμείς δεν λέμε να είναι μια υπέρβαση που θα δίνει πόρους και θα τους πετάει μέσα σε ένα άδειο τσουκάλι. Εμείς ζητάμε πόρους πραγματικούς που αποφέρουν, που έχουν κοινωνική χρησιμότητα και κοινωνική ανταποδοτικότητα. Το ίδιο θα έπρεπε να τεθεί επί τάπητος και να αντιμετωπιστεί η ανάγκη για μια αξιόπιστη περιβαλλοντική και πράσινη πολιτική και να διατεθούν πολλαπλάσιοι πόροι για την αντιμετώπιση των προβλημάτων πολιτικής προστασίας. Κραυγάζατε για την καθυστέρηση στην αποκατάσταση των ζημιών από τις παλαιότερες κυβερνήσεις, αλλά και σήμερα οι ίδιες και μεγαλύτερες καθυστερήσεις υπάρχουν στις καινούργιες φυσικές καταστροφές που ζει η χώρα σχεδόν δύο φορές κάθε μήνα. Και βεβαίως αυτό που κυριολεκτικά απουσιάζει από τον προϋπολογισμό σας είναι ένας ολοκληρωμένος περιφερειακός σχεδιασμός που οργανώνει την οικονομική και επιχειρηματική δραστηριότητα γύρω από αναπτυξιακούς πόλους σε κάθε περιφέρεια. Οι εξαγγελίες του Πρωθυπουργού στην αρχή της θητείας του δεν απεικονίζονται πουθενά, καθώς όλοι οι πόροι συγκεντρώνονται στο δήθεν επιτελικό κράτος και κατανέμονται με άνωθεν αποφάσεις. Ο δε Υπουργός των Οικονομικών, κάθε φορά μετρά παροχές και επιμέρους βοηθήματα, τρέχοντας πίσω από τις ανακυκλούμενες κρίσεις, όταν σήμερα η Ελλάδα έπρεπε να ενώσει τις παραγωγικές της δυνάμεις σε κάθε περιφέρεια και να αναπτύξει με έναν εντελώς διαφορετικό τρόπο και με βάση την ευκαιρία που της δίνουν οι πόροι που σήμερα διαθέτει, μια άλλου τύπου αυτοδύναμη ανάπτυξη, ώστε να αποκτήσει κάθε περιφέρεια τη δική της προσωπικότητα, τη δική της ταυτότητα. Έτσι, εκ προοιμίου πρόκειται για ένα κρατικό προϋπολογισμό που δεν ανταποκρίνεται στους καιρούς. Στην αιτιολογική έκθεση, κυρίες και κύριοι της Κυβέρνησης, θέτετε με σαφήνεια το κεντρικό αφήγημα που αποτελεί την προμετωπίδα της πρότασής σας, την οποία υποστηρίζετε με ομοβροντία επικοινωνιακών μέσων. Πρόκειται, λέτε, για έναν προϋπολογισμό ολικής επαναφοράς και επιστροφής στην κανονικότητα. Τα ερωτήματα που τίθενται και πρέπει να απαντηθούν είναι τρία: Πόσο κοστίζει το ταξίδι της ολικής επαναφοράς στο 2019 που θέτετε ως στόχο; Όλοι οι Έλληνες επανακάμπτουν σε αυτό το ταξίδι; Το status quo στο οποίο επιστρέφουμε είναι όντως κανονικότητα και ποιου είδους κανονικότητα; Θέλω να απαντήσω πολύ συγκεκριμένα και στα τρία αυτά ερωτήματα. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, επαίρεται η Κυβέρνηση για το πακέτο μέτρων στήριξης που χορήγησε μέχρι τώρα και ότι είναι το τρίτο μεγαλύτερο στην ευρωζώνη ως ποσοστό του ΑΕΠ και το τέταρτο παγκοσμίως σύμφωνα με την έκθεση του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας. Όντως έτσι φαίνεται να είναι, αν δούμε τα υπάρχοντα στοιχεία. Σύμφωνα με τις πρόσφατες εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης η Ελλάδα κινήθηκε από το πλεόνασμα 4,1% του 2019, μακράν το μεγαλύτερο στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σε πρωτογενές έλλειμμα 7,1%, το τέταρτο υψηλότερο στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2020 και σε πρωτογενές έλλειμμα 7,3%, το τρίτο υψηλότερο στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2021. Γεννάται ένα προφανές ερώτημα: Αφού το 2020 είχαμε τη δεύτερη βαθύτερη ύφεση στην Ευρωπαϊκή Ένωση των «είκοσι επτά», γιατί αντίστοιχα δεν έχουμε τη δεύτερη μεγαλύτερη ανάπτυξη το 2021; Υπενθυμίζεται ότι το 2020 είχαμε παρατεταμένα μέτρα περιορισμού της οικονομικής και κοινωνικής δραστηριότητας και μια τουριστική σεζόν που μας γύρισε χρόνια πίσω. Δεν θα έπρεπε η άρση των περιορισμών του 2021 να ήταν αρκετή για μια δυναμική ανάκαμψη σύμφωνα με το αποτέλεσμα βάσης, το περίφημο «V» των κλασικών οικονομολόγων, το ελατήριο που εκτινάσσει δυναμικά την οικονομία από τον πάτο προς τα πάνω και που δίνει τη δυνατότητα σήμερα στην Κυβέρνηση να το θεωρήσει ως αποκλειστική και αποτελεσματική επιτυχία της; Αφού κάναμε ένα τόσο μεγάλο πρόγραμμα και διανύσαμε τη μεγαλύτερη δημοσιονομική απόσταση από το υπερπλεόνασμα του 2019 στα ελλείμματα του 2020 και του 2021, δεν έπρεπε να έχουμε και μια εξαιρετική επίδοση σε σχέση με τους εταίρους μας; Γιατί με πολύ χαμηλότερα μέτρα η Ουγγαρία, η Εσθονία, η Κροατία πέτυχαν μεγαλύτερες επιδόσεις για τις οικονομίες τους και η Σλοβενία, η Ρουμανία, η Ιταλία πέτυχαν επιδόσεις που ήταν κοντινές με εμάς; Γιατί σε τελευταία ανάλυση η πλειονότητα των χωρών είχε καλύτερη επίδοση σε ποσοστό του ΑΕΠ για κάθε ευρώ που δαπάνησε; Εμείς δεν σας κατακρίνουμε γιατί επιλέξατε επεκτατική δημοσιονομική πολιτική ή γιατί ανακαλύψατε όψιμα τον κεϋνσιανισμό ή γιατί ο Πρωθυπουργός έγινε ξαφνικά σοσιαλδημοκράτης. Αντίθετα, όπως φάνηκε από τα πρόσθετα μέτρα σας για τα ΑΜΕΑ, τους χαμηλοσυνταξιούχους και τους υγειονομικούς που εξαγγέλθηκαν και αλλάζουν τα δεδομένα που καταγράφει ο προϋπολογισμός, υπάρχουν και περαιτέρω περιθώρια για πρόσθετο δημοσιονομικό χώρο. Η κριτική που εύλογα σας ασκούμε είναι ότι η πολιτική των παροχών σας ούτε τη μακροοικονομική αποτελεσματικότητα διασφαλίζουν ούτε την καλύτερη στόχευση έχουν ούτε τη δίκαιη κατανομή εμπεριέχουν. Αντιθέτως, ήρθαν με καθυστέρηση, όπως δείχνει η μεγαλύτερη ύφεση του 2020, είναι οριζόντια χωρίς κλιμάκωση και εξειδίκευση, είναι αποσπασματικά, επιλεκτικά και πρόσκαιρα και κάποιοι είχαν προνομιακή πρόσβαση σε ορισμένα από αυτά, ειδικά στις τραπεζικές χρηματοδοτήσεις. Όλα αυτά κατέστησαν τα μέτρα σας λιγότερο αποδοτικά από αυτά των Ευρωπαίων εταίρων μας και δοκιμάζουν ταυτόχρονα τις αντοχές της κοινωνίας και της οικονομίας. Και φυσικά, η ευθύνη δεν βρίσκεται μόνο στο οικονομικό επιτελείο της Κυβέρνησης, αλλά στο σύνολο των κραυγαλέων κυβερνητικών αστοχιών στη διαχείριση της πανδημίας από το καλοκαίρι του 2020. Κυρίες κύριοι συνάδελφοι, το χειρότερο έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού είναι ότι η ολική επαναφορά δεν αφορά όλους τους Έλληνες, ούτε καν την πλειοψηφία τους. Στο ταξίδι της επιστροφής στην κανονικότητα κάποιοι δεν ανεβαίνουν καν στο πλοίο, ενώ οι περισσότεροι στοιβάζονται στα ύφαλά του και οι λίγοι, οι έχοντες και κατέχοντες, ταξιδεύουν σε λουξ καμπίνες, έχοντας πρόσβαση στα προνόμια που τους προσφέρονται. Η Κυβέρνηση υπερηφανεύεται ότι σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας το ακαθάριστο διαθέσιμο εισόδημα των πολιτών αυξήθηκε σε ετήσια βάση κατά 7,3% το δεύτερο τρίμηνο του 2021 και ότι το αντίστοιχο της Ευρωζώνης μόλις έφτανε το 4,8%. Αντιπαρερχόμαστε την κλασική πια αλλά πραγματική και αυτονόητη απόρριψη της μεθόδου της σύγκρισης των μέσων όρων, σύγκριση που βάζει στο ίδιο τσουβάλι μικρά και μεγάλα εισοδήματα, που ισοπεδώνει τις πραγματικές κοινωνικές ανισότητες, γιατί ο μέσος όρος είναι ένας μαγικός αριθμός, γιατί αφορά κοινωνικές δυνάμεις από τον πάτο ως την κορυφή. Αλλά και με αυτό το κριτήριο, το κριτήριο του μέσου όρου, σε ό,τι αφορά τη συνολική πορεία δεν θα έπρεπε να αναρωτηθεί ο καθένας μας, γιατί ενώ το ΑΕΠ αυξάνει 7%, δεν μεγαλώνει αντίστοιχα και το διαθέσιμο κατά κεφαλήν εισόδημα, με τις ανατιμήσεις μάλιστα αυτό το εισόδημα να διευρύνεται; Κατά συνέπεια, όλοι οι πολίτες θα έπρεπε θεωρητικά να πάρουν σε ένα δίκαιο σύστημα σημαντικό μερίδιο στην κατανομή του πλούτου και του εισοδήματος. Τι γίνεται στην πράξη; Δεν χρειάζεται να αποδείξουμε το αυτονόητο, ότι για τους ανέργους, τους συνταξιούχους, τους μισθωτούς, στη συντριπτική τους πλειοψηφία αυτούς που δεν είχαν ουσιαστική αύξηση στο εισόδημά τους το 7,3%, για το οποίο υπερηφανεύεστε, δεν έχει κανένα αντίκρισμα. Και έρχεται σήμερα ο καλπάζων πληθωρισμός, αλλά και η έμμεση φορολογία να ροκανίσουν κυριολεκτικά ακόμη περισσότερο το ακρωτηριασμένο από την υπερδεκαετή κρίση εισόδημά τους, που με τις ανατιμήσεις να ανεβαίνουν σε εβδομαδιαία βάση και την αναλογία των έμμεσων προς τους άμεσους φόρους συνεχώς συρρικνώνεται. Ας τιμολογήσουμε από το ένα Σάββατο μέχρι το άλλο Σάββατο το καλάθι της νοικοκυράς με τα βασικά είδη διατροφής. Ισχυρίζομαι ότι είναι πάνω από 10% οι αυξήσεις εβδομαδιαία σε πολλά από τα προϊόντα της βασικής διατροφής. Αλλά και για τη μικρή και μεσαία επιχείρηση τα πράγματα δεν είναι ρόδινα. Όπως δείχνει η έκθεση του Ινστιτούτου Μικρών Επιχειρήσεων της ΓΣΕΒΕΕ για τον αντίκτυπο της πανδημίας στο πρώτο εξάμηνο του 2021, ο κύκλος εργασιών ήταν μεν υψηλότερος από αυτόν του πρώτου εξαμήνου του 2020 αλλά πολύ υποδεέστερος του 2019. Σε αντιπαράθεση, λοιπόν, με τους κυβερνητικούς υπολογισμούς, θα έπρεπε να γίνει κατανοητό ότι το εισόδημα είναι επιστημονικά ορθό και κοινωνικά δίκαιο να αποτιμάται με όρους ισοτιμίας αγοραστικής δύναμης, τι αγοράζει για παράδειγμα ο Έλληνας καταναλωτής με την ίδια ποσότητα ευρώ σε σχέση με αυτά πολλών Ευρωπαίων πολιτών. Η Ελλάδα με την ύφεση το 2020, σύμφωνα με τα στοιχεία της EUROSTAT και με βάση αυτό το κριτήριο, βρέθηκε στην προτελευταία θέση στις είκοσι επτά χώρες, μπροστά μόνο από τη Βουλγαρία, με κατά κεφαλήν εισόδημα σε ισοτιμία αγοραστικής δύναμης, όπως είπα προηγούμενα, που αναλογούσε στο 64% του μέσου ευρωπαϊκού όρου. Πρέπει να σημειωθεί ότι η χώρα προϋπήρχε της αύξησης του πληθωρισμού ακριβή. Οι Έλληνες, σύμφωνα με τους δείκτες επιπέδου τιμών επίσης σε ισοτιμίες αγοραστικής δύναμης, πλήρωναν ήδη πανάκριβα τις τηλεπικοινωνίες και πιο ακριβά την ενέργεια, την εστίαση, τα τουριστικά καταλύματα, τις μεταφορικές υπηρεσίες. Υπήρχε καμμιά αναλογία με αυτή την ακρίβεια και την αύξησή της στην καλπάζουσα αυτή την εποχή, με την εξέλιξη των συντάξεων και του κατώτερου μισθού; Τι να πει το 2%; Τι να πει; Και αν γίνει και 4%, τι θα πει το 4% μπροστά σε αυτή την εξέλιξη; Γι' αυτό είναι απαράδεκτο να αντιμετωπίζεται με τόση κυνικότητα το ζήτημα του πληθωρισμού, συγκρίνοντάς το με τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ενώ ο Έλληνας καταναλωτής πληρώνει σε φόρους κατανάλωσης 2,2 δισ. ευρώ και ο φόρος εισοδήματος φτάνει μόλις το 1,3 δισ. ευρώ. Κατά συνέπεια ακόμα και αν ισχύει το νούμερο που επικαλείστε ομοιόμορφα, δεν είχαμε κάνει κανένα τεράστιο άλμα, είμαστε ουραγοί. Θα σας το πω με μια φράση. Καταντήσαμε οι Έλληνες να πληρώνονται ως Βαλκάνιοι και να πληρώνουν ή να αγοράζουν ως Ευρωπαίοι. Οι Βαλκάνιοι που αγοράζουν με ευρωπαϊκές τιμές. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έρχομαι στο τρίτο ερώτημα. Το αγαπημένο και χιλιοειπωμένο μότο που καλύπτει ως προστατευτική ομπρέλα και διακαής πόθος όλους τους συντηρητικούς, νεοφιλελεύθερους και μη, πολιτικούς και δημοσιολογούντες, είναι η περιλάλητη επιστροφή στην κανονικότητα, η εμμονή τους στην ιδέα ότι με τον ίδιο τρόπο που οδηγηθήκαμε ως εδώ θα επιστρέψουμε στην αφετηρία από όπου ξεκινήσαμε, μια εξέλιξη γραμμική, ευθεία, σχεδόν νομοτελειακή: Σε τόσο χρόνο θα αφήσουμε πίσω μας την πανδημία, σε τόσο χρόνο θα βγούμε από την κρίση, σε τόσο χρόνο θα ανακάμψει η οικονομία μας, σε τόσο χρόνο θα πάρει τέλος η εποχή των ισχνών αγελάδων. Είναι ο δήθεν ορθολογισμός του μοναδικού δρόμου για την οικονομία και την ανάπτυξη. Μέχρι τότε θα παίρνουμε μέτρα πρόσκαιρα, ανακουφιστικά, θα μοιράζουμε έκτακτες παροχές, θα τροφοδοτούμε από το περίσσευμα των πόρων τις άμεσες ανάγκες της χώρας. [[Στο σημείο αυτό την Προεδρική Έδρα καταλαμβάνει ο Γ΄ Αντιπρόεδρος της Βουλής κ. ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΜΠΟΥΡΑΣ]] Το ερώτημα είναι πώς περιγράφεται η κανονικότητα σήμερα. Είναι για παράδειγμα κανονικότητα η ακρίβεια και οι ολιγοπωλιακές δομές που την ξεζουμίζουν; Είναι για παράδειγμα κανονικότητα η τρίτη πιο υψηλή φορολογία κατανάλωσης στην Ευρώπη που βαρύνει δυσανάλογα τα μικρομεσαία και πλέον ευάλωτα νοικοκυριά ανάμεσα στις είκοσι επτά χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τη στιγμή που μάλιστα η χώρα φορολογεί προνομιακά τα μπόνους, τα μερίσματα, τα μπόνους στα golden boys, στους ποδοσφαιριστές και στις δωρεές, στους γόνους και τις βίλες με πισίνα; Είναι για παράδειγμα κανονικότητα πάνω σε αυτό το φορολογικό μείγμα με τον προϋπολογισμό του 2022 η αύξηση των φόρων να προέλθει κατά 60% πάλι από τους έμμεσους φόρους, δηλαδή από τη λαϊκή κατανάλωση; Είναι κανονικότητα το 40% των δανείων εντός και εκτός ισολογισμού τραπεζών -δεν έχει σημασία- να είναι «κόκκινα» και ο νέος πτωχευτικός κώδικας να απειλεί να απαλλάξει τους μισούς Έλληνες από τα δάνεια; Είναι κανονικότητα για παράδειγμα τον χρόνιο πλέον επενδυτικό κενό με τις πάγιες επενδύσεις ως ποσοστό του ΑΕΠ της να είναι σταθερά εδώ και μια δεκαετία η χαμηλότερη στην Ευρώπη και περίπου οι μισές του ευρωπαϊκού μέσου όρου; Είναι για παράδειγμα κανονικότητα ένα τραπεζικό σύστημα που ενώ έλαβε έκτακτη χρηματοδότηση από τον Μάρτιο του 2020 από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, ύψους περίπου 40 δισεκατομμυρίων ευρώ, να μη βρίσκει επενδυτικές ευκαιρίες για να το χρηματοδοτήσει και να καταθέτει τη ρευστότητα στην Τράπεζα της Ελλάδος; Μήπως είναι κανονικότητα όταν μετά από έντεκα χρόνια εκτέλεσης του προγράμματος αποκρατικοποιήσεων, όπως αναφέρει η αιτιολογική έκθεση, να έχουν εισπραχθεί σε ταμειακή βάση 7,5 δισ. ευρώ, αλλά η Κυβέρνηση το 2021 μέσω του μηδενισμού στην Πειραιώς που δρομολόγησε να «καίει» 2,36 δισ. δημόσιας περιουσίας; Αυτή η κανονικότητα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, δεν μπορεί να είναι μονόδρομος για μια χώρα και μια κοινωνία που βρίσκεται συνεχώς στο επίκεντρο των ανακυκλούμενων κρίσεων ούτε εξαντλείται στην ευημερία των αριθμών που δεν περιγράφουν αλλά συσκοτίζουν την πραγματικότητα. Ένα άλλο μοντέλο παραγωγικό και αναπτυξιακό, που παράγει πλούτο και κατανέμει δίκαια τα βάρη, κόστη και οφέλη, απαιτεί διαρθρωτικές αλλαγές και μεταρρυθμίσεις, που μια συντηρητική διακυβέρνηση αρνείται να κατανοήσει και να τις επιχειρήσει, αρνείται να κοιτάξει κατάματα το μέλλον και να περιγράψει έναν δρόμο ανθεκτικό και δύσκολο που οδηγεί τον τόπο στην ευημερία. Ωστόσο, επιλέγοντας, όπως λέει κι ο ποιητής, πρέπει να λογαριάσουμε πώς προχωρούμε, όχι μόνο στο 2022, αλλά και στο άγνωστο 2023. Ο φετινός κρατικός προϋπολογισμός με την ολοκλήρωσή του, αν δεν αναθεωρηθεί εν τω μεταξύ, που είναι και το πιθανότερο, επιχειρεί μια δημοσιονομική σύγκλιση της τάξης των 9,6 δισ. ευρώ, προβλέπει έσοδα 4,4 δισ. επιπλέον και δαπάνες 5,2 δισ. λιγότερες. Σημειωτέον ότι τα μεν έσοδα πρέπει να αυξηθούν περίπου με διπλάσιο ρυθμό από τον ρυθμό ανάπτυξης, πράγμα που είναι πάρα πολύ δύσκολο, στόχος που είναι σχεδόν ανέφικτος. Η δε περικοπή δαπανών τέτοιου ύψους, σε συνέχεια μιας πολυετούς περιστολής, οδηγεί πολύ πιθανόν πολλούς τομείς του δημοσίου σε οριακή λειτουργία, στόχος, επίσης, σχεδόν ανέφικτος. Το ερώτημα είναι αν σε όλα αυτά υπάρξει το τέλος της δημοσιονομικής χαλάρωσης και υποχρεωθούμε το 2023 ή, αν θέλετε, το δεύτερο μισό του 2023, ή αν θέλετε ακόμα και το 2024 να πάμε σε υψηλά πλεονάσματα με δεδομένο ότι οι ρυθμοί ανάπτυξης θα είναι σαφώς πολύ μικρότεροι και το χρέος θα παραμένει σε τεράστιο ποσοστό του ΑΕΠ, μήπως θα βρεθούμε μπροστά σε νέα μνημόνια; Αυτό είναι το κεντρικό, το στρατηγικό ερώτημα για την ελληνική οικονομία, που αν δεν υπάρξει μοντέλο ανάπτυξης διαφορετικό, δεν πρόκειται να απαντηθεί. Πολύ φοβούμαστε ότι η Κυβέρνησή σας, με τον νου της προσηλωμένο στον εκλογικό κύκλο και με στρατηγικό ορίζοντα ιδιαίτερα στενό, όπως αποδεικνύεται, μπορεί να διευκολύνει αυτή την αρνητική εξέλιξη. Είστε υποχρεωμένοι από τώρα, όχι μόνο να ενημερώσετε για το πού βρίσκεται σήμερα η συζήτηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο και τι διεκδικούμε, αλλά και να εμφανίζετε σχεδιασμούς και εναλλακτικά σενάρια. Αλλιώς θα βρεθείτε υπόλογοι απέναντι στην ιστορία. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ο κρατικός προϋπολογισμός, παρά τις παροχές της Κυβέρνησης, είναι για μια ακόμα φορά άδικος, αντικοινωνικός, αντιαναπτυξιακός και προπαντός με δυσοίωνες προοπτικές υλοποίησης, μια πραγματικότητα που τη ζει η χώρα κάθε χρόνο τον τελευταίο καιρό και που η ευμάρεια των αριθμών της έρχεται σε τέλεια αντίστιξη με την πραγματικότητα της ζωής των ανθρώπων. Είναι καταφανής η αρνητική μας θέση, η καταψήφιση κι αυτού του προϋπολογισμού, με εξαίρεση βέβαια τις δαπάνες για την άμυνα. Σας ευχαριστώ.
Κι εμείς ευχαριστούμε τον κ. Σκανδαλίδη. Τον λόγο τώρα έχει ο γενικός εισηγητής του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Νικόλαος Καραθανασόπουλος.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Η Κυβέρνηση πανηγυρίζει για τους υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης που παρουσιάζει το ΑΕΠ και βεβαίως και όλα τα άλλα κόμματα συγκλίνουν ακριβώς σε αυτή την ανάγκη, δηλαδή στο πώς θα δημιουργηθούν υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης της καπιταλιστικής οικονομίας. Αλλά όλα τα κόμματα, και η Κυβέρνηση και τα υπόλοιπα κόμματα, συγκαλύπτουν το βασικό. Ποιο είναι το βασικό δηλαδή; Από πού προήλθε αυτή η ανάπτυξη; Εμείς λέμε καθαρά: Δύο βασικοί παράγοντες. Αφ' ενός από την κλιμάκωση της αντεργατικής επίθεσης σε ό,τι είχε απομείνει, συνεχίζοντας την αντεργατική πολιτική της προηγούμενης κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ, πάτησε πάνω στο αντεργατικό υπόβαθρο που διαμορφώθηκε την περίοδο των μνημονίων, γενίκευσε τη διευθέτηση του χρόνου εργασίας και την κατάργηση του οκταώρου, προσαρμόζοντας ακόμη περισσότερο την αγορά εργασίας στις ανάγκες των επιχειρηματικών ομίλων, δημιουργώντας, δηλαδή, έναν μηχανισμό αναπαραγωγής μιας πολύ φθηνής και αναλώσιμης εργατικής δύναμης, χωρίς δικαιώματα. Οδηγήσατε από κοινού στην αύξηση του βαθμού εκμετάλλευσης της εργατικής τάξης κι όλα αυτά σε μια εποχή όπου εκτινάσσεται η παραγωγικότητα της εργασίας λόγω των εξελίξεων στην τεχνολογία και την επιστήμη. Αλλά, αλήθεια, ποιος καρπώνεται αυτή την τεράστια αύξηση της παραγωγικότητας της εργασίας στον καπιταλισμό; Την καρπώνονται οι κάτοικοι των μέσων παραγωγής. Εκτινάσσεται η απλήρωτη εργασία που καρπώνονται, εκτινάσσονται τα κέρδη τους. Γι' αυτό και συσσωρεύεται, σε παγκόσμιο επίπεδο, ο πλούτος που παράγεται σε όλο και λιγότερα χέρια. Από την άλλη μεριά, ποια μοίρα επιφυλάσσετε για τους εργαζόμενους; Γενικευμένη ανασφάλεια, εκατομμύρια χαμένες θέσεις εργασίας, εντατικοποίηση της εργασίας, συμπίεση του μέσου μισθού. Αλλά ας κάνουμε, όμως, μια υπόθεση εργασίας: Σε συνθήκες κοινωνικοποιημένων μέσων παραγωγής, κοινωνικής ιδιοκτησίας στα μέσα παραγωγής, τι αποτελέσματα θα είχαμε; Θα είχαμε όλο και λιγότερες ώρες εργασίας και μεγαλύτερες απολαβές για τους εργαζόμενους. Θα είχαμε εξάλειψη της ανεργίας. Θα είχαμε περισσότερο ελεύθερο χρόνο για την εργατική τάξη, για να μπορούν να συμμετέχουν οι εργαζόμενοι στη διεύθυνση των παραγωγικών μονάδων, στα όργανα εξουσίας του εργατικού κράτους από τα κάτω μέχρι πάνω, για να ελέγχουν την πορεία υλοποίησης των σχεδίων και των αποφάσεων. Θα είχαν περισσότερο ελεύθερο χρόνο για ενασχόληση με τον πολιτισμό, με τον αθλητισμό, για τη διασφάλιση ενός ανώτερου επιπέδου ζωής, πνευματικής ανάπτυξης και καλλιέργειας. Αλλά τι σας λέμε τώρα; Εδώ έχετε καταδικάσει πάνω από το ένα τρίτο των εργαζομένων να ζουν με 350 ευρώ τον μήνα και δεν μιλάμε για τους ανέργους. Να, λοιπόν, η υπεροχή του σοσιαλισμού. Αφ' ετέρου, για να μπορεί να υπάρξουν αυτοί οι υψηλοί ρυθμοί ανάπτυξης, κίνητρα, κίνητρα κι άλλα κίνητρα, φορολογικά κίνητρα, νέα, χωροταξικά κίνητρα, πολεοδομικά κίνητρα. Κι ο κατάλογος δεν έχει τελειωμό. Πακέτα κι άλλα πακέτα χρηματοδοτήσεων για τα επενδυτικά τους σχέδια, για να στηριχθούν τα επενδυτικά σχέδια των επιχειρηματικών ομίλων. Ταμείο ανάπτυξης και ανταγωνιστικότητας, ΕΣΠΑ, Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, τα υποτάσσετε όλα στις ανάγκες των επιχειρηματικών ομίλων. Χρηματοδότηση, που βεβαίως δεν πέφτει από τον ουρανό. Χρηματοδότηση, που προκύπτει από τη φορολογία σε βάρος των εργαζομένων και από τον νέο δανεισμό, που θα κληθούν να πληρώσουν πάλι τα λαϊκά στρώματα. Έτσι, λοιπόν, πληρώνουν οι πολλοί για να τα καρπώνονται οι λίγοι. Και εκτός του γεγονότος ότι δημιουργήσατε μια πολύ φθηνή εργατική δύναμη και χωρίς δικαιώματα, τους επιδοτείτε κι από πάνω τους εργαζόμενους που απασχολούν. Προγράμματα ενεργητικής απασχόλησης: Επιδοτούνται από το κράτος οι μισθοί, οι ασφαλιστικές εισφορές. Προγράμματα απόκτησης εργασιακής εμπειρίας: Επιδοτεί το κράτος μισθούς, ασφαλιστικές εισφορές. Φτάσατε μέχρι στο σημείο να προσφέρετε τζάμπα εργατική δύναμη. 100%, λέει, η επιδότηση στους μισθούς και στις ασφαλιστικές εισφορές για τους νέους εργαζόμενους δεκαεννιά έως είκοσι εννιά χρόνων που θα απασχολούν οι επιχειρήσεις στις απολιγνιτοποιημένες περιοχές. Πληρώνουν από πάνω οι εργαζόμενοι για να απασχολούνται δηλαδή! Ωραίο σύστημα είναι αυτό. Πλήρως φιλεργατικό. Αλλά και διαμορφώνετε νέους τομείς δραστηριότητας, που διασφαλίζουν ακόμη πιο υψηλά ποσοστά κερδοφορίας για τους επιχειρηματικούς ομίλους, εμπορευματοποιώντας τις λαϊκές ανάγκες. Αυτοί ήταν οι δύο βασικοί παράγοντες λοιπόν. Αλλά ας δούμε και τις επιπτώσεις αυτής της καπιταλιστικής ανάπτυξης. Αλλεπάλληλα χτυπήματα στο λαϊκό εισόδημα. Τι να πρωτοθυμηθούμε; Από τις μειώσεις των μισθών και των συντάξεων που διατηρούνται παρά την ανάπτυξη και παρά την τυπική λήξη των μνημονίων; Από την τεραστίων διαστάσεων φοροεπιδρομή στα λαϊκά στρώματα, που παραμένει και τώρα και μετά την ανάκαμψη και μετά το τυπικό τέλος των μνημονίων; Από τη συνεχώς διευρυνόμενη εμπορευματοποίηση των κοινωνικών αναγκών για υγεία, για πρόνοια, για παιδεία, για πολιτισμό, που πρέπει τα λαϊκά στρώματα να βάλουν πολύ βαθιά το χέρι στην τσέπη για να ικανοποιήσουν αυτές τις ανάγκες τους; Και σαν να μην έφταναν όλα αυτά προστίθεται και η ακρίβεια από πάνω, η ακρίβεια, που βεβαίως δεν αποτελεί φυσικό φαινόμενο, αλλά αποτελεί το γνήσιο τέκνο της καπιταλιστικής ανάπτυξης. Είναι ή δεν είναι η ακρίβεια το αποτέλεσμα της επεκτατικής νομισματικής πολιτικής, προοδευτικής επιλογής κατά ΣΥΡΙΖΑ, κατά ΚΙΝΑΛ και κατά ΜέΡΑ25; Δηλαδή, τι σημαίνει επεκτατική νομισματική πολιτική; Σημαίνει ότι προσφέρουμε πολύ φθηνό χρήμα για να ικανοποιηθούν οι ανάγκες των επιχειρηματικών ομίλων και, από την άλλη μεριά, ταυτόχρονα, δημιουργούμε τον πληθωρισμό, πληθωρισμό ο οποίος κατατρώει τα λαϊκά εισοδήματα. Να, λοιπόν, όταν το ΚΚΕ λέει ότι το φάρμακο που ικανοποιεί τις ανάγκες των επιχειρηματικών ομίλων αποτελεί ταυτόχρονα, την ίδια στιγμή, και φαρμάκι για τους λαούς και τις ανάγκες τους. Είναι ή δεν είναι η ακρίβεια αποτέλεσμα της τεράστιας έμμεσης φορολογίας που σηκώνουν τα λαϊκά στρώματα, που όλες μαζί οι κυβερνήσεις διαμορφώσατε το συγκεκριμένο πλαίσιο -ΦΠΑ, ειδικοί φόροι κατανάλωσης- και τώρα κάνετε μερικές προσθαφαιρέσεις, όπως το ότι θα μειωθεί για λίγο τον ΦΠΑ, προσωρινά, μια μονάδα, μισή. Ενώ, η ουσία είναι ότι ο ΦΠΑ, ο έμμεσος φόρος, τσακίζει τα λαϊκά εισοδήματα. Γι' αυτό το ΚΚΕ λέει κατάργηση του ΦΠΑ σε όλα τα εμπορεύματα που ικανοποιούν τις σύγχρονες λαϊκές ανάγκες, σε όλες τις υπηρεσίες που καλύπτουν ανάγκες των λαϊκών στρωμάτων και, βεβαίως, και των ειδικών φόρων κατανάλωσης. Είναι αποτέλεσμα ή όχι η ακρίβεια της πολιτικής, που με πιστότητα υπηρέτησαν όλες οι κυβερνήσεις -από το ΚΙΝΑΛ, τη Νέα Δημοκρατία, τον ΣΥΡΙΖΑ- για την απελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και την «πράσινη» μετάβαση στην ενέργεια; Οι ΑΠΕ στα χέρια των αρπακτικών εκτόξευσαν τις τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος. Το μεταβατικό καύσιμο, που όλοι σας συμφωνήσατε ότι είναι το φυσικό αέριο στη χώρα μας, το εισαγόμενο ορυκτό καύσιμο, τραβάει την ανηφόρα και λόγω των γεωστρατηγικών ανταγωνισμών. Για να γίνουν ελκυστικές οι ΑΠΕ καθορίσατε και επιβάλλετε και συνεχώς διευρύνετε -όλες οι κυβερνήσεις που πέρασαν από τούτον εδώ τον τόπο και στο σύνολο της Ευρωπαϊκής Ένωσης- τα τέλη εμπορίας ρύπων για να γίνει ασύμφορος ο λιγνίτης, αλλά και ταυτόχρονα με τα τέλη εμπορίας ρύπων που πληρώνει ο λαός χρηματοδοτείτε τους επιχειρηματικούς ομίλους στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και, ταυτόχρονα, δίνετε και ένα κομμάτι για να καλύψετε τις πολύ μεγάλες ανάγκες ενεργειακής φτώχειας που έχετε καταδικάσει πλατιά λαϊκά στρώματα. Και, τέλος, ο ΣΥΡΙΖΑ -ήταν η σειρά του- έφτιαξε το χρηματιστήριο το ενεργειακό -κατεύθυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης- που αποτελεί παράγοντα εκτίναξης των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας. Το αποτέλεσμα αυτών των πολιτικών ποιο είναι; Η ενεργειακή φτώχεια που μαστίζει τα λαϊκά στρώματα και η εκτόξευση των τιμών της ενέργειας. Για να φανταστούμε: Αν τα μέσα παραγωγής στον τομέα της ενέργειας και οι πηγές οι ενεργειακές ήταν κοινωνική ιδιοκτησία, αν υπήρχε ο κεντρικός σχεδιασμός, τότε συνδυαστικά θα μπορούσε να υλοποιηθεί το σύνολο των κριτηρίων. Ποιων, δηλαδή; Αξιοποίηση όλων των εγχώριων πηγών και μορφών ενέργειας, σε επιστημονική βάση καθορισμός του μείγματος του ενεργειακού, επαρκή και φθηνή ενέργεια για τις ανάγκες του λαού, αλλά και για τις ανάγκες της σοσιαλιστικής παραγωγής και σεβασμό στο περιβάλλον. Συνδυαστικά όλα αυτά τα κριτήρια δεν πρόκειται ποτέ να τα ικανοποιήσει ο καπιταλισμός. Αντίθετα τα υπονομεύει. Είναι ένα ακόμη παράδειγμα υπεροχής του σοσιαλισμού. Και γενικότερα για να δούμε αυτή την «πράσινη» μετάβαση, που πρόσχημά της είναι η προστασία του περιβάλλοντος. Έπιασε ο πόνος τους καπιταλιστές για το περιβάλλον, που οι ίδιοι το καταστρέφουν, που κάνουν πολέμους και που δεν καταστρέφουν μόνο το περιβάλλον, αλλά και την ίδια την ανθρώπινη ζωή. Όμως, δεν το καταστρέφουν το περιβάλλον μόνο με αυτόν τον τρόπο, το καταστρέφουν και μέσα από την αξιοποίησή του επιχειρηματικά γιατί το παραμορφώνουν, το μεταβάλλουν και το αλλοιώνουν στη βάση των αναγκών των επιχειρηματικών ομίλων. Δεν είναι, λοιπόν, αυτό το ζήτημα, η προστασία του περιβάλλοντος, αλλά αντίθετα το να βρεθεί διέξοδος για τα υπερσυσσωρευμένα κεφάλαια, τα οποία μένουν αδρανή. Έτσι, λοιπόν, τα «πράσινα» εμπορεύματα θα είναι ακόμη πιο ακριβά και δυσπρόσιτα για τον λαό. Επίσης, οι «πράσινες» επενδύσεις θα οδηγήσουν σε απώλεια εκατομμυρίων θέσεων εργασίας σε παγκόσμιο επίπεδο. Ήδη καταγράφονται οι πρώτες. Άλλο αποτέλεσμα είναι ότι σε συνθήκες καπιταλιστικής ανάπτυξης και υψηλών ρυθμών, όπως λέει η Κυβέρνηση, έχουμε την έξαρση της πανδημίας με τραγικές συνέπειες. Τα νοσοκομεία δεν μπορούν να ανταποκριθούν και η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας συνεχίζοντας την πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ όχι μόνο αρνείται να στηρίξει το δημόσιο σύστημα υγείας και να επιτάξει τον ιδιωτικό τομέα χωρίς αποζημίωση, αλλά επιταχύνει τη διαδικασία ιδιωτικοποίησης, ενισχύει την εμπορευματοποίηση της υγείας και με εργαλείο αυτό που λέει «νέο ΕΣΥ» προχωρεί σε συγχωνεύσεις νοσοκομείων και κλινικών, σε συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα μπροστά στον δρόμο που διεύρυνε ο ΣΥΡΙΖΑ μέσα από τη δημιουργία του Νοσοκομείου της Σαντορίνης σε νομικό πρόσωπο ιδιωτικού δικαίου. Σε συνθήκες πανδημίας δοκιμάστηκαν πολύ σκληρά τα συστήματα υγείας σε όλες τις καπιταλιστικές οικονομίες, ιδιαίτερα στις πλέον ανεπτυγμένες, με τα εκατομμύρια των αρρώστων, αλλά και τον τεράστιο αριθμό των θυμάτων, τα οποία ανέδειξαν το μεγάλο πρόβλημα της υποχρηματοδότησης και της εμπορευματοποίησης των συστημάτων υγείας, τις μεγάλες ελλείψεις στα νοσοκομεία, την αθλιότητα που επικρατεί στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας, την επιλογή των αστικών τάξεων και των κυβερνήσεών τους να στηρίξουν τον ιδιωτικό τομέα, που εξαπλώνεται διαρκώς και αυξάνει την κερδοφορία του. Η στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των αστικών κυβερνήσεων αντιμετωπίζουν την προστασία της υγείας του λαού ως ατομική υπόθεση. Τα εμβόλια, που είναι πολύ αναγκαία για την καταπολέμηση του κορωνοϊού, έγιναν πεδίο ανταγωνισμών ανάμεσα στις πολυεθνικές και στα καπιταλιστικά κράτη. Η χρησιμοποίησή τους δεν συνδυάστηκε με τη θωράκιση των δομών υγείας. Εδώ, άμα το συγκρίνω με τον σοσιαλισμό, δεν υπάρχει κανένα μέτρο σύγκρισης. Ακόμη και η Κούβα με τα πάρα πολλά προβλήματα εξαιτίας του εξηντάχρονου σκληρού οικονομικού αποκλεισμού από τις Ηνωμένες Πολιτείες δημιούργησε πέντε εμβόλια, έστειλε μπριγάδες γιατρών και νοσηλευτών σε ανεπτυγμένα καπιταλιστικά κράτη, στην Ιταλία και στην Ισπανία, έστειλε φάρμακα και αναλώσιμο υλικό υγειονομικό, την ίδια στιγμή που η μια καπιταλιστική χώρα έκλεβε αναλώσιμα από την άλλη καπιταλιστική χώρα, την ίδια στιγμή που οι νοσηλευτές των πιο αναπτυγμένων συστημάτων υγείας χρησιμοποιούσαν τις σακούλες απορριμμάτων ως μέσο προστασίας. Και, βεβαίως, μιλάμε για μια ανάπτυξη, η οποία γίνεται σε ένα περιβάλλον διεθνές με σοβαρές επισφάλειες, με την επιβράδυνση της κινεζικής οικονομίας, με την ένταση της διαπάλης ΗΠΑ - Κίνας, όπως για παράδειγμα για τον ανταγωνισμό που εκδηλώνεται για τις σπάνιες γαίες, μια διαπάλη που πρέπει να σημειώσουμε ότι θα έχει αρνητικές επιπτώσεις στα ανταγωνιστικά επενδυτικά σχέδια που έχουν οι δύο αυτές χώρες στη χώρα μας, οι κινεζικές επενδύσεις για τον δρόμο του μεταξιού απέναντι στα αμερικανικά σχέδια για τα λιμάνια, τα ναυπηγεία, που θα εξυπηρετούν ιδιαίτερα τις ανάγκες των ιμπεριαλιστικών σχεδιασμών και του αμερικανικού στόλου. Με σοβαρές αβεβαιότητες το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο αναθεωρεί προς τα κάτω τις προβλέψεις του λόγω ακριβώς της πορείας των τιμών της ενέργειας, λόγω των εξελίξεων στις εφοδιαστικές αλυσίδες και των επιπτώσεων στην άνοδο των τιμών των εμπορευμάτων σε συνθήκες όπου οξύνεται η διαπάλη στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδιαίτερα ανάμεσα στη Γαλλία και στη Γερμανία, τόσο για τον πληθωρισμό και τα επιτόκια αν θα πρέπει να ανέβουν, για το ποιο πρέπει να είναι το μεταβατικό καύσιμο για την «πράσινη» μετάβαση, για την αναθεώρηση και με ποιον τρόπο του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάκαμψης. Είναι ζητήματα, βεβαίως, που μπορεί να οδηγήσουν σε επιβράδυνση των ρυθμών ανάκαμψης. Για τον κρατικό προϋπολογισμό πρέπει να τονίσουμε ότι αυτός αποτελεί εργαλείο υλοποίησης της εκάστοτε οικονομικής πολιτικής της Κυβέρνησης. Χωρίζεται σε δύο βασικά σκέλη: στα έσοδα και τις δαπάνες. Στο σκέλος των εσόδων, δηλαδή το ποιος πληρώνει, είναι καθαρό. Τα φορολογικά έσοδα εκτιμάται ότι θα ανέλθουν σε πάνω από 50 δισεκατομμύρια ευρώ παρουσιάζοντας αυξημένα κατά τριάμισι δισεκατομμύρια ευρώ σε σχέση με φέτος. Η μερίδα του λέοντος από αυτή την αύξηση θα προέλθει από τους έμμεσους φόρους, τους πιο αντιλαϊκούς, οι οποίοι επιβαρύνουν κατά κύριο λόγο τα λαϊκά εισοδήματα και οι οποίοι αποτελούν το 57% των συνολικών φορολογικών εσόδων. Το σύνολο των φορολογικών εσόδων ουσιαστικά φορτώνεται στις πλάτες του λαού, ενώ αντίθετα η συμμετοχή των επιχειρήσεων κινείται σε συμβολικά επίπεδα λιγότερο του 5% των συνολικών φορολογικών εσόδων παρά την αύξηση της κερδοφορίας του. Το φορολογικό σύστημα είναι διαχρονικά αντιλαϊκό. Ωστόσο η εικόνα αυτή επιδεινώθηκε ακόμη περισσότερο με τα νέα φορολογικά βάρη που επιβλήθηκαν στον λαό την εποχή των μνημονίων και θα συνεχίσει να επιδεινώνεται ακόμη περισσότερο λόγω του φορολογικού ανταγωνισμού, ο οποίος οδηγεί σε συνεχή μείωση των φορολογικών συντελεστών για τις επιχειρήσεις αλλά και νέες φοροαπαλλαγές, παράδειγμα υπεραποσβέσεις. Τα δύο χαρακτηριστικά παραδείγματα είναι γνωστά, η συνταγματική κατοχυρωμένη φορολογική ασυλία, το εφοπλιστικό κεφάλαιο, που τότε όλα τα κόμματα, η Νέα Δημοκρατία, ο ΣΥΡΙΖΑ, και το Κίνημα Αλλαγής αρνήθηκαν την πρόταση του ΚΚΕ να καταργηθεί. Δεύτερο παράδειγμα, καμμία κυβέρνηση, ούτε ο ΣΥΡΙΖΑ, εφάρμοσε τα άρθρα 15 και 17 του ν.3041/2002. Ποτέ δεν εφαρμόστηκε αυτός ο νόμος για την επιβολή ειδικού φόρου στα ακίνητα νομικών προσώπων. Αυτός ο νόμος δεν εφαρμόστηκε ποτέ. Και τι λέει το Λογιστήριο του Κράτους στην έκθεσή του για τα φορολογικά έσοδα; «Θα μπορούσε αυτός ο φόρος να επιφέρει έσοδα 4 δισεκατομμύρια ευρώ», όταν τα έσοδα από τον ΕΝΦΙΑ είναι μόλις 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ». Να, λοιπόν, γιατί λέμε ότι με τις πολιτικές σας και τις φορολογικές πληρώνει ο λαός και απαλλάσσεται το κεφάλαιο. Αλλά και στο σκέλος των δαπανών, στο ποιος, δηλαδή, επωφελείται από τον κρατικό προϋπολογισμό, και εδώ η απάντηση είναι αδυσώπητη: οι καπιταλιστικοί επιχειρηματικοί όμιλοι. Γιατί παρά την αύξηση του ΑΕΠ, που η Κυβέρνηση διαφημίζει αλλά και τις αυξήσεις των φορολογικών εσόδων, παρατηρούμε ότι παραμένουν παγωμένες οι δαπάνες για τους εργαζόμενους, οι δαπάνες για τις συντάξεις, για την υγεία, την παιδεία, παρά τις τεράστιες ανάγκες που υπάρχουν. Το εκκωφαντικό παράδειγμα είναι η πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας. Διαχρονικά γύρω στα 130 εκατομμύρια ευρώ δίνουν όλες οι κυβερνήσεις για την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας. Γι' αυτό και έχει αυτά τα χάλια. Εμείς, βεβαίως, δεν κάνουμε μια απλή προσθαφαίρεση της μιζέριας, αν δόθηκαν 1 ή 2 εκατομμύρια παραπάνω σε αυτούς τους τομείς, αλλά συγκρίνουμε τα ποσά αυτά των ανεπαρκών δαπανών για την υγεία, την παιδεία και την πρόνοια, με τις τεράστιες ανάγκες που υπάρχουν. Από την άλλη μεριά παρατηρούμε μια τεράστια αύξηση των δαπανών που σχετίζονται με τις ανάγκες των επιχειρηματικών ομίλων, για τη λεγόμενη πράσινη και ψηφιακή μετάβαση. Μια ψηφιακή μετάβαση που δεν είναι ταξικά ουδέτερη, αλλά στα χέρια των καπιταλιστών θα συμβάλει στην περαιτέρω διεύρυνση των κοινωνικών ανισοτήτων. Θα αποτελέσει όπλο για το ηλεκτρονικό φακέλωμα και την καταστολή. Άλλωστε προετοιμάζεστε για το e-εφορία, όπου θα δημιουργηθεί ο ατομικός φάκελος για κάθε φορολογούμενο, για να υπάρχει αυτόματη είσπραξη των χρεών, αλλά και να γίνονται οι κατασχέσεις. Έτσι, λοιπόν, τριπλασιάζονται οι χρηματοδοτήσεις του Υπουργείου Περιβάλλοντος, τετραπλασιάζονται αυτές για το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης, για να διαμορφωθούν οι υποδομές που είναι απαραίτητες για τις ανάγκες των μονοπωλίων και από την άλλη μεριά στις καλένδες για ακόμη μια χρονιά μεταφέρονται οι απαραίτητες και αναγκαίες υποδομές για την προστασία της λαϊκής περιουσίας που έγινε με τα βάσανα μιας ζωής, αλλά και της ανθρώπινης ζωής. Απουσιάζουν, δηλαδή, οι αναγκαίες υποδομές για ολοκληρωμένη αντιπλημμυρική προστασία, για ολοκληρωμένη αντιπυρική προστασία, για ολοκληρωμένη αντισεισμική θωράκιση, γιατί αυτές οι υποδομές μπαίνουν στην προκρούστεια κλίνη της Ευρωπαϊκής Ένωσης περί κόστους οφέλους. Έτσι, λοιπόν, το αστικό κράτος αποδεικνύεται αποτελεσματικό για το κεφάλαιο και αναποτελεσματικό για τον λαό. Επίσης, αυξάνονται οι δαπάνες του 2022 για τα νέα εξοπλιστικά προγράμματα, που εξυπηρετούν τους ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς. Συνολικά 7,5 δισεκατομμύρια θα δοθούν για τα νέα εξοπλιστικά προγράμματα και για τις νατοϊκές δαπάνες, που επί της ουσίας εξυπηρετούν τις επιδιώξεις της άρχουσας τάξης για γεωστρατηγική αναβάθμιση, εμπλέκοντας με αυτόν τον τρόπο όλο και περισσότερο τη χώρα μας στους επικίνδυνους αμερικανονατοϊκούς ιμπεριαλιστικούς σχεδιασμούς στην περιοχή, τη μετατρέπουν σε ορμητήριο αυτών των σχεδιασμών αλλά και ταυτόχρονα σε μαγνήτη προσέλκυσης αντιποίνων. Έτσι, λοιπόν, επιβεβαιώνεται ακόμη μια φορά ότι ο κρατικός προϋπολογισμός, ανεξαρτήτως κυβερνήσεων, αποτελεί μέσο ταξικής αναδιανομής, δηλαδή πληρώνει πολύ για να ωφελούνται οι λίγοι, ενώ τα τελευταία χρόνια αξιοποιείται και για μια δευτερεύουσα αναδιανομή στο πλαίσιο της διαχείρισης της φτώχειας, όπου οι λιγότερο φτωχοί πληρώνουν τα διάφορα επιδόματα ανακούφισης των πιο εξαθλιωμένων στρωμάτων. Και τσακώνεται τώρα η Νέα Δημοκρατία με τον ΣΥΡΙΖΑ ποιος δίνει τα περισσότερα επιδόματα σε αυτούς που τους έχετε καταδικάσει στην εξαθλίωση; Και, βεβαίως, δεν λέτε ποιος τα πληρώνει αυτά τα επιδόματα. Τα πληρώνουν οι λιγότερο φτωχοί από το υστέρημά τους. Και μόνο η σύγκριση δύο μεγεθών αποκαλύπτει τον ταξικό χαρακτήρα της κυβερνητικής πολιτικής. Σύμφωνα με την Κυβέρνηση, το πραγματικό ΑΕΠ θα αυξηθεί 4,5% το 2022. Ο μέσος μισθός πόσο θα αυξηθεί; Θα αυξηθεί 0,2%, οριακή μεταβολή. Δηλαδή, τι επιβεβαιώνεται; Ότι οι μισθωτοί θα πάρουν ένα όλο και περισσότερο κομμάτι της δημιουργούμενης πίτας, δημιουργώντας με αυτόν τον τρόπο ακόμη περισσότερες κοινωνικές ανισότητες. Βεβαίως, η κριτική των άλλων δυνάμεων είναι άσφαιρη απέναντι στην κυβερνητική πολιτική. Επικεντρώνει στην ευθύνη δήθεν της Κυβέρνησης, όχι ότι δεν υπάρχει, για την ακρίβεια, όμως, η πηγή της ακρίβειας είναι η επεκτατική νομισματική πολιτική που έχει κάνει σημαία του ο ΣΥΡΙΖΑ. Στις ΗΠΑ, για παράδειγμα, του Μπάιντεν, που ο ΣΥΡΙΖΑ, το Κίνημα Αλλαγής αλλά και το ΜέΡΑ25 τον θεωρούν αναμορφωτή σε παγκόσμιο επίπεδο, ο πληθωρισμός τρέχει με 6,8% παρουσιάζοντας ρεκόρ τεσσαρακονταετίας. Λέει ότι η Κυβέρνηση κινείται εκτός της ευρωπαϊκής κανονικότητας, όταν αντίθετα η Κυβέρνηση υλοποιεί την ευρωπαϊκή κανονικότητα, δηλαδή υλοποιεί το πανευρωπαϊκό μνημόνιο του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανταγωνιστικότητας, που ψήφισαν από κοινού στην Ευρωβουλή και η Νέα Δημοκρατία και ο ΣΥΡΙΖΑ και το Κίνημα Αλλαγής. Σημαία της κριτικής του ΣΥΡΙΖΑ, βεβαίως, έχει γίνει ο κατώτερος μισθός, ο οποίος, όμως, είναι χωρίς ουσιαστικό περιεχόμενο, γιατί δεν λέει τι θα γίνει με τις ασφαλιστικές εισφορές, που ο κ. Τσίπρας είπε στον ΣΕΒ ότι θα μειωθούν. Τι θα γίνει με τον μέσο μισθό και με τους μερικά απασχολούμενους; Η εικόνα μόνο δύο στοιχείων τα δείχνει όλα. Η μερική απασχόληση σε σύγκριση του 2009 με το 2020 αυξήθηκε από το 12% στο 30%. Ο μέσος μισθός κατρακύλησε, με βάση τα επίσημα στοιχεία του ΕΦΚΑ, κατά 27,8% στον ιδιωτικό τομέα. Θα τα παραδώσω αυτά τα στοιχεία. Αυτό είναι το αποτέλεσμα των δικών σας έργων όλων των κυβερνήσεων. Από αυτή την άποψη, λοιπόν, εμείς λέμε καθαρά ότι οι αντιπολιτευτικές κορώνες μάταια προσπαθούν να συγκαλύψουν τη σύγκλισή σας για την ανάγκη υψηλών ρυθμών καπιταλιστικής ανάπτυξης, για την ανάγκη πράσινης και ψηφιακής μετάβασης που υπηρετεί τις ανάγκες του κεφαλαίου, για τη γεωστρατηγική αναβάθμιση. Από κοντά, βεβαίως, και το ΜέΡΑ25, που κάνει διάφορες αποσπασματικές προτάσεις. Προτάσεις, μάλιστα, χρεοκοπημένες από την ίδια τη ζωή, όπως για παράδειγμα οι συνεταιριστικές επιχειρήσεις. Σε ποια εποχή μάλιστα; Σε μια εποχή όπου οι σιδερένιοι νόμοι της καπιταλιστικής οικονομίας οδηγούν σε όλο και μεγαλύτερη συγκέντρωση και αύξηση των μεγεθών των καπιταλιστικών επιχειρήσεων.
Ολοκληρώστε, κύριε συνάδελφε.
Ολοκληρώνω, κύριε Πρόεδρε, σε ένα λεπτό. Είκοσι επτά λεπτά μίλησε η κ. Αχτσιόγλου, και εγώ στα είκοσι επτά θα έχω ολοκληρώσει.
Ολοκληρώστε, κύριε συνάδελφε, αλλά δεν δέχομαι συγκρίσεις.
Δύο λεπτά, χρειάζομαι, κύριε Πρόεδρε, όπως και οι υπόλοιποι που μίλησαν με την άνεση του χρόνου.
Σας παρακαλώ, να παίρνετε και το κατώτερο, όμως, όχι μόνο το ανώτερο. Ο κ. Σκανδαλίδης μίλησε εικοσιτεσσερισίμισι λεπτά και ο κ. Ρουσόπουλος είκοσι πέντε. Λοιπόν, κλείστε, σας παρακαλώ.
Θα είχα ολοκληρώσει χωρίς αυτή τη διακοπή, κύριε Πρόεδρε. Έτσι, λοιπόν, μέσα από αυτές τις άσφαιρες προτάσεις και την κριτική, θέλετε να συγκαλύψετε την καπιταλιστική βαρβαρότητα και τη σαπίλα του συστήματος. Και όταν δεν περνάει το καρότο της ενσωμάτωσης, αξιοποιείτε το μαστίγιο της καταστολής, κρατικής και εργοδοτικής, που πάει χέρι-χέρι με την αντεργατική πολιτική. Όλες οι κυβερνήσεις στην Ελλάδα κατέφυγαν στην κρατική καταστολή και η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ και όλες οι κυβερνήσεις την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως για παράδειγμα, η κυβέρνηση της Ισπανίας, που τσακώνεται ο ΣΥΡΙΖΑ με το ΚΙΝΑΛ ποιος την αντιπροσωπεύει καλύτερα. Έχουμε τους μεταλλεργάτες του Κάντιθ, που ήταν σε απεργία, όπου προσπάθησε να την καταστείλει με βίαιη αστυνομική καταστολή, με τη χρήση τεθωρακισμένων οχημάτων, με δακρυγόνα και πλαστικές σφαίρες. Αυτό, λοιπόν, είναι η όλη διαδικασία την οποία εσείς υπερασπίζεστε. Απέναντι σε όλα αυτά, το ΚΚΕ σήμερα λέει καθαρά ότι δεν μπορεί να υπάρξει διέξοδος προς όφελος του λαού εντός των τειχών. Ο καπιταλισμός αποτελεί τροχοπέδη για τις κοινωνικές εξελίξεις, διευρύνοντας το χάσμα ανάμεσα στις δυνατότητες και στην ικανοποίηση των λαϊκών αναγκών. Και αυτή η μεγάλη αλήθεια δείχνει την κατεύθυνση της λαϊκής πάλης για την ανατροπή, για τον σοσιαλισμό, που αποτελεί την απάντηση στον 21ο αιώνα. Κανένας σωτήρας δεν πρόκειται να σώσει τον λαό. Η ιστορία έχει αποδείξει ότι μόνο ο λαός μπορεί να σώσει τον λαό του, όταν βαδίσει αποφασιστικά στον δρόμο της ανατροπής, για να πάρει ο ίδιος στα χέρια του το τιμόνι της εξουσίας. Μέσα από καθημερινούς αγώνες μπορούμε να διαμορφώσουμε ένα πανελλαδικό συντονισμένο κίνημα της εργατικής τάξης και των συμμάχων της, που να στοχεύει τον πραγματικό αντίπαλο, τα μονοπώλια και τον καπιταλισμό. Το ΚΚΕ μπαίνει μπροστά και διαθέτει όλες του τις δυνάμεις για να οργανώσει ο λαός την αντεπίθεσή του, για να βάλουν οι εργαζόμενοι τη δική τους σφραγίδα στις εξελίξεις. Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε, και για την ανοχή, παρά την αντιπαράθεση που είχαμε, τονίζοντας ότι το ΚΚΕ, βεβαίως, καταψηφίζει τον κρατικό προϋπολογισμό για το 2022.
Μόνο που ήταν ατυχής η σύγκριση και έπρεπε να μην την κάνετε. Έτσι νομίζω. Παρακαλώ, να τακτοποιηθεί το Βήμα.
Δεν υπήρξε αντιπαράθεση, κύριε Πρόεδρε. Υπενθύμιση του χρόνου μόνο.
Δεν είχα εγώ αντιπαράθεση. Απλώς, ήταν πολύ άδικη η σύγκριση και καθόλου επίκαιρη, γιατί παίρνετε το άνω άκρο, αλλά το κάτω δεν το παίρνετε πάντα!
Πάντοτε τα πάνω άκρα παίρνουμε, κύριε Πρόεδρε! Στοχεύουμε στα ψηλά!
Ναι, ναι! Τον λόγο τώρα έχει ο γενικός εισηγητής της Ελληνικής Λύσης κ. Βασίλειος Βιλιάρδος.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριοι Υπουργοί, κυρίες και κύριοι Βουλευτές, θα ξεκινήσουμε από το ότι, όταν μια χώρα χρωστάει 386,8 δισεκατομμύρια ευρώ στους δανειστές της στις 30-9-2021, όπως θα καταθέσουμε στα Πρακτικά -αργότερα, όλα μαζί- ή το 234% του ΑΕΠ της του 2020, ενώ την ίδια στιγμή η Κυβέρνησή της πετάει από το παράθυρο λιγνιτικά αποθέματα αξίας περί τα 300 δισεκατομμύρια ευρώ, είναι δυστυχώς καταδικασμένη, πόσω μάλλον όταν δεν απαιτεί τις νόμιμες πολεμικές επανορθώσεις που της οφείλει η Γερμανία, ύψους άνω των 300 δισεκατομμυρίων ευρώ, ακόμη και σύμφωνα με πρόσφατες αναφορές του γερμανικού τύπου, όπως επίσης θα καταθέσουμε στα Πρακτικά, ενώ δηλώνει πως δεν θα εξορύξει τα ενεργειακά της αποθέματα στο Αιγαίο, αξίας 427 δισεκατομμυρίων ευρώ, με βάση μελέτη της γερμανικής Deutsche Bank από το 2012, όταν ακόμη περισσότερο, δεν αλλάζει το αποτυχημένο οικονομικό της μοντέλο, παραμένοντας προσκολλημένη στη μονοκαλλιέργεια του τουρισμού, ενώ δεν τον συνδέει καν με την πρωτογενή και γενικότερα, με την εγχώρια παραγωγή, με αποτέλεσμα πάνω από το 80% των προμηθειών του τουρισμού να εισάγονται εις βάρος του εμπορικού μας ελλείμματος. Είναι, επίσης, καταδικασμένη, όταν η Κυβέρνησή της έχει υιοθετήσει την πολιτική του «βλέποντας και κάνοντας», ενώ εφαρμόζει πιστά τις οδηγίες -τις εντολές, καλύτερα- της τρόικας, όπως συμπεραίνεται από τις αξιολογήσεις της ενισχυμένης εποπτείας, όπου, εάν τις διαβάζει κανείς, προβλέπει το μέλλον. Ενισχυμένη εποπτεία δεν είναι το καινούργιο όνομα της τρόικας -ή «θεσμών» του παρελθόντος- θυμίζοντας πως ο Αναπληρωτής Υπουργός επιβεβαίωσε στην επιτροπή πως δεν εξήλθαμε ποτέ από τα μνημόνια, αφού η Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης που ελέγχεται αυστηρά ανά τρεις μήνες, όπως ακριβώς την εποχή της τρόικας. Είναι, επιπλέον, καταδικασμένη, όταν με δανεικά χρήματα επιδοτεί την οικονομία και μεταθέτει τις υποχρεώσεις της χώρας στο μέλλον, στα παιδιά μας και στα παιδιά των παιδιών τους, αφού σπατάλησε 43,3 δισεκατομμύρια ευρώ μέσα σε δύο μόλις χρόνια -επαναλαμβάνω, 43,3 δισεκατομμύρια ευρώ σε δύο χρόνια- ποσό-ρεκόρ για τη χώρα μας, δανειζόμενη 41 δισεκατομμύρια από το εξωτερικό συν το χάος των ρέπος του 1,1 τρισεκατομμυρίου ευρώ, που παραμένει. Εκτός από το δημόσιο χρέος υπάρχει μια ακόμη δαμόκλειος σπάθη πάνω από τα κεφάλια των Ελλήνων: Το «κόκκινο» ιδιωτικό χρέος, ύψους 244 δισεκατομμυρίων ευρώ τον Ιούλιο του 2021 ή περίπου ενάμισι ΑΕΠ. Όπως καταλαβαίνει, λοιπόν, κανείς, τόσο το δημόσιο -υπό τις προϋποθέσεις που αναφέραμε- όσο και το «κόκκινο» ιδιωτικό χρέος δεν είναι βιώσιμα και είναι απολύτως αναγκαίο να βρεθεί μια λύση, μια ρεαλιστική λύση. Οφείλουμε δε να τονίσουμε πως, παρά το ότι έως το 2024 θα έχουμε ξεπουλήσει όλο το απόθεμα των δημοσίων επιχειρήσεων, θα έχουμε εισπράξει μόλις 11 δισεκατομμύρια ευρώ συνολικά από το 2011, που ξεκίνησε το ξεπούλημα, όπως αναφέρεται στον προϋπολογισμό, με το κρατικό χρέος μας να αυξάνεται συνεχώς, προσθέτοντας πως η σημερινή Κυβέρνηση είναι η μοναδική που άρχισε να μειώνει ξανά τη μεσοσταθμική διάρκειά του, όπως θα καταθέσουμε στα Πρακτικά. Από τι αυξάνεται το χρέος; Από τα ελλείμματα του προϋπολογισμού, από τις ζημίες του κράτους δηλαδή. Ειδικότερα, όσον αφορά στη γενική κυβέρνηση, το έλλειμμα, η ζημία ανήλθε στα 16,7 δισεκατομμύρια ευρώ το 2020 ή στο 10,1% του ΑΕΠ από πλεόνασμα τα τέσσερα προηγούμενα χρόνια. Στη συνέχεια θα αυξηθεί στα 17 δισεκατομμύρια το 2021, ενώ προβλέπεται στα 7,4 δισεκατομμύρια το 2022 από τον προϋπολογισμό. Σε τρία μόλις χρόνια, δηλαδή, το κράτος μας, που αντί να παράγει πλούτο, παράγει ζημίες, θα χάσει στην καλύτερη των περιπτώσεων 41,1 δισεκατομμύρια ευρώ ή το 25% περίπου του ΑΕΠ του 2020 -επαναλαμβάνω, το 25% του ΑΕΠ του 2020- ένα τεράστιο νούμερο. Αν σκεφτούμε εδώ πως το ξεπούλημα των πάντων, όπως αναφέραμε, θα μας αποδώσει έσοδα 11 δισεκατομμύρια ευρώ, όσο δηλαδή το ένα τέταρτο των ζημιών που προκάλεσε στην Ελλάδα η Κυβέρνηση, θα κατανοήσουμε το μέγεθος της κακοδιαχείρισης, μοναδικής στα ιστορικά χρονικά της χώρας. Σαν να μην έφταναν όλα αυτά, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών μας, που συμπεριλαμβάνει βέβαια το εμπορικό έλλειμμα και τα τουριστικά έσοδα, εκτοξεύτηκε στο 7,9% του ΑΕΠ το 2020 από 2,4% το 2019, ένα ποσοστό που αντιστοιχεί στη χειρότερη επίδοση της οικονομίας μας από το 2011. Ακόμη χειρότερα, το εμπορικό μας έλλειμμα αυξήθηκε το 2021 ταυτόχρονα με την άνοδο του ΑΕΠ, γεγονός που σημαίνει ότι παράγουμε λιγότερα, καθώς επίσης πως η όποια ανάπτυξη δεν είναι βιώσιμη, αφού ταυτόχρονα αυξάνεται το εμπορικό μας έλλειμμα. Ως αποτέλεσμα των ελλειμμάτων των ισοζυγίων μας, το εξωτερικό μας χρέος, δηλαδή το χρέος του δημοσίου και ιδιωτικού μας τομέα στο εξωτερικό, εκτοξεύθηκε τον Ιούλιο του 2021 στα 526,4 δισεκατομμύρια ευρώ, όπως θα καταθέσουμε φυσικά στα Πρακτικά, από περίπου 400 δισεκατομμύρια το 2018. Αυξήθηκε, επομένως, κατά 125 δισεκατομμύρια μέσα σε τρία μόλις χρόνια, τεκμηριώνοντας την πλήρη απώλεια της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας μας, παρά την επώδυνη εσωτερική υποτίμηση της εποχής των πρώτων μνημονίων. Εύλογα, λοιπόν, η καθαρή διεθνής θέση της Ελλάδας, η διαφορά, δηλαδή, αυτών που κατέχουν οι Έλληνες στο εξωτερικό από αυτά που κατέχουν οι ξένοι στην Ελλάδα, επιδεινώθηκε κατά 20,8% του ΑΕΠ, στο -175% ή στα -290 δισεκατομμύρια ευρώ. Τα νούμερα είναι πραγματικά τρομακτικά. Δεν είναι ξεκάθαρο, επομένως, πως αλλάζει το ιδιοκτησιακό καθεστώς της χώρας μας, όπως έχουμε επισημάνει πολλές φορές στο παρελθόν; Μέσω του ξεπουλήματος της δημόσιας περιουσίας μας και των ηλεκτρονικών πλειστηριασμών της ιδιωτικής με τον πτωχευτικό νόμο-έκτρωμα που ψήφισε αυτή η Κυβέρνηση; Με τέτοια υπέρογκα δίδυμα ελλείμματα και χρέη, πώς να έχει μέλλον η Ελλάδα; Λύσεις, βέβαια, υπάρχουν, ακόμη και σήμερα, όπως έχουμε περιγράψει άλλωστε εμείς στο πρόγραμμά μας, στο πρόγραμμα της Ελληνικής Λύσης. Όχι, όμως, όταν συνεχίζεται η κακοδιαχείριση, ο άκρατος δανεισμός, η σπατάλη και η πλήρης αδιαφορία για τις παραγωγικές επενδύσεις. Όχι, όταν δεν παράγεται πλούτος, αλλά χρέη επί χρεών. Όπως δε έχουμε αναφέρει και θα καταθέσουμε στα Πρακτικά, το Ισραήλ είχε ΑΕΠ περί τα 220 δισεκατομμύρια δολάρια το 2008 και η Ελλάδα, τότε, 350 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ το 2020 το ΑΕΠ του Ισραήλ αυξήθηκε στα 400 δισεκατομμύρια δολάρια και της Ελλάδας κατέρρευσε στα 189 δισεκατομμύρια. Όταν, δηλαδή, το Ισραήλ αύξησε το ΑΕΠ του σε δώδεκα χρόνια κατά 180 δισεκατομμύρια, της Ελλάδας μειώθηκε κατά 160 δισεκατομμύρια δολάρια. Εάν αυτό δεν είναι η πλήρης αποτυχία των κυβερνήσεών μας, τότε τι είναι; Εάν τώρα η Κυβέρνηση θεωρεί πως αυτή η απόλυτα καταστροφική εικόνα, η επιτομή της κακοδιαχείρισης, θα αντισταθμιστεί από τον ρυθμό ανάκαμψης που προβλέπει για το 2021 και το 2022 -παρεμπιπτόντως, εμείς είχαμε προβλέψει από την αρχή μεταξύ 7,5% και 8% για το 2021- μάλλον πιστεύει πως απευθύνεται σε ανόητους. Ειδικότερα, με τα 43 δισεκατομμύρια που σπατάλησε δανειζόμενη 41 δισεκατομμύρια και με τα ελλείμματα -με τις θηριώδεις ζημιές, δηλαδή, που προαναφέραμε- μόνο ένας ανόητος θα θεωρούσε επιτυχία την πτώση του ΑΕΠ κατά 5,65% δισεκατομμύρια το 2021 σε σχέση με το 2019. Επαναλαμβάνουμε, την πτώση και όχι την άνοδο του ΑΕΠ μας από τα 183,25 δισεκατομμύρια το 2019 στα 177,6 δισεκατομμύρια το 2021. Πόσω μάλλον όταν, αν και στηρίχτηκε η οικονομία μας με 17,5% του ΑΕΠ συνολικά, σύμφωνα με το ΔΝΤ, με περισσότερα, δηλαδή, απ' όλες τις άλλες χώρες, ακόμη και από τη Γερμανία, είχαμε τη δεύτερη μεγαλύτερη ύφεση στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2020, παρά το ότι η Ελλάδα προέρχεται από μία συσσωρευμένη πτώση της τάξης του 25% του ΑΕΠ της, σε αντίθεση με όλα τα άλλα κράτη τα οποία δεν είχαν αυτή την πτώση, φυσικά. Συνεχίζοντας, στην επιτροπή ζητήσαμε μία διευκρίνιση για τους τόκους των swap που προστίθενται στους υπόλοιπους τόκους, οι οποίοι είναι συνολικά για την περίοδο 2017 έως 2022 περί τα 6,77 δισεκατομμύρια ευρώ. Τόκοι των swap 6,77 δισεκατομμύρια. Εάν ήταν σωστή, δηλαδή, η ενημέρωσή μας, σύμφωνα με την οποία το 2018 η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, με στόχο να διατηρήσει σταθερό το κόστος επιτοκίων των διακρατικών δανείων του πρώτου μνημονίου, συνολικού ύψους 52,9 δισεκατομμύρια των GLS, αποφάσισε να συνάψει swap ανταλλαγής επιτοκίων με δεκαέξι διαπραγματευτές της Τράπεζας της Ελλάδος και με τις τέσσερις συστημικές τράπεζες. Το αποτέλεσμα ήταν να επιβαρυνθεί το δημόσιο με περίπου 6 δισεκατομμύρια ευρώ, χωρίς λόγο, αφού, εάν δεν είχε γίνει το swap, οι τόκοι που θα πλήρωνε το κράτος θα ήταν περί τα 200 εκατομμύρια ευρώ και όχι 6,77 δισεκατομμύρια, ενώ τελικά πληρώθηκαν από το 2018 έως το 2022 συνολικά 6,257 δισεκατομμύρια ευρώ. Είναι σωστό, λοιπόν, πως πετάχτηκαν από το παράθυρο 6 δισεκατομμύρια ευρώ, όσο περίπου 60 πολεμικά αεροπλάνα Ραφάλ, ενώ ωφελήθηκαν μόνο οι τράπεζες με αυτό το τεράστιο ποσό; Πετάξαμε από το παράθυρο εξήντα Ραφάλ, χωρίς, όμως να πάρουμε καμμία απάντηση από την Κυβέρνηση, από τον Υπουργό. Γιατί, αλήθεια, δεν πήραμε απάντηση; Δεν πρέπει να το γνωρίζουν οι Έλληνες; Περαιτέρω, στον προϋπολογισμό οι φόροι προβλέπεται να αυξηθούν στα 50 δισεκατομμύρια το 2022 από τα 46,5 δισεκατομμύρια το 2021 -εκ των οποίων τα 18,7 δισεκατομμύρια θα προέρχονται από τον ΦΠΑ- σε σχέση με 17,1 δισεκατομμύρια το 2021 και 15,3 δισεκατομμύρια το 2020. Προφανώς, ένα μέρος της αύξησής τους θα προέλθει από την άνοδο του ΑΕΠ, αλλά, με κριτήριο τις διάφορες ελαφρύνσεις που δόθηκαν, δεν αποτελεί μία φυσιολογική εξέλιξη, εκτός εάν έχει συνυπολογισθεί η άνοδος των τιμών για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Η άνοδος των τιμών μπορεί να είναι άσχημη για τους καταναλωτές, αλλά είναι θετική για την Κυβέρνηση, αφού σε πιο υψηλές τιμές εισπράττει περισσότερους φόρους. Ακριβώς για τον λόγο αυτόν, έχουμε προτείνει μείωση των συντελεστών του ΦΠΑ και των ειδικών φόρων κατανάλωσης, έτσι ώστε να εξισορροπηθεί η ακρίβεια και να μην επιδεινωθεί η εξαθλίωση των πολιτών, χωρίς, φυσικά, να μειωθούν τα έσοδα του δημοσίου. Προτείνουμε λύσεις οι οποίες δεν ζημιώνουν καθόλου το δημόσιο. Ο άδικος ΕΝΦΙΑ, βέβαια, παραμένει στο ίδιο ύψος περίπου, θυμίζοντας πως επιβλήθηκε από τη Νέα Δημοκρατία ως κάτι προσωρινό, που, όπως συνήθως, έγινε τελικά μόνιμο. Όσον αφορά στις δαπάνες, θα μειωθούν στα 65,5 δισεκατομμύρια το 2022 από 70,8 δισεκατομμύρια το 2021, αν και είναι αυξημένες σε σχέση με τα 62,9 δισεκατομμύρια του μεσοπρόθεσμου, το οποίο λογικά θα πρέπει να ακολουθούμε. Περαιτέρω, οι δαπάνες για την πανδημία μειώνονται στα 3,3 δισεκατομμύρια ταμειακά το 2022 από 16,9 δισεκατομμύρια το 2021, γεγονός που σημαίνει πως θα λείψει από την οικονομία ένα σημαντικό ποσόν, αν και ένα μέρος του θα αντικατασταθεί από τα χρήματα του Ταμείου Ανάκαμψης. Ειδικά, όσον αφορά στο πρόγραμμα «ΓΕΦΥΡΑ» των πληγέντων από την πανδημία, θα στηριχθεί με μόλις 61 εκατομμύρια ευρώ το 2022 από 477 εκατομμύρια το 2021. Γιατί, αλήθεια; Έχουν τελειώσει τα προβλήματά τους και η πανδημία; Δεν θα αυξηθούν έτσι κατακόρυφα οι κατασχέσεις και οι πλειστηριασμοί; Γιατί δεν προβλέπεται απολύτως τίποτα για τον πρωτογενή μας τομέα, εκτός από τα 19 εκατομμύρια ευρώ για το 2021 και 2022, από τη μείωση του ΦΠΑ των ζωοτροφών στο 6% από 13%, όταν το κόστος τους, το κόστος των αγροτών μας έχει διπλασιαστεί; Δεν βλέπουμε πάντως να προβλέπεται κάτι ούτε για τη χρηματοδότηση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, τουλάχιστον με επιστρεπτέα, που δεν αποτελεί δημοσιονομικό κόστος, αφού η ρευστότητα των τραπεζών απορροφάται με ομόλογα από το κράτος, όπως φαίνεται στη σελίδα 38 του προϋπολογισμού, αν θυμάμαι καλά. Στις δαπάνες για την υγεία είναι εμφανές πως η πανδημία χρησιμοποιείται για να κρυφτεί η αποψίλωση του ΕΣΥ -θυμόμαστε όλοι πως διαλύθηκε κυριολεκτικά από την τρόικα και τα μνημόνια-, σημειώνοντας πως τα έξοδα των νοσοκομείων θα ανέλθουν στα 2,9 δισεκατομμύρια το 2022 από 2,6 δισεκατομμύρια το 2019, πριν από την πανδημία. Πρόκειται, ουσιαστικά, για την προσθήκη μόλις 300 εκατομμυρίων στο ΕΣΥ, που δεν είναι αρκετά, φυσικά, αφού υπάρχουν μεγάλες ελλείψεις προσωπικού και όχι μόνο. Συνεχίζοντας, οι εξοπλιστικές δαπάνες φαίνεται να διαμορφώνονται στα 2,5 δισεκατομμύρια το 2021 και στα 3,3 δισεκατομμύρια το 2022, σύμφωνα με τον πίνακα 313 στη σελίδα 86. Όμως, σε άλλο σημείο του προϋπολογισμού, στη σελίδα 70 και στις αγορές παγίων αναφέρεται 1,1 δισεκατομμύριο ευρώ. Ζητήσαμε να διευκρινιστεί, πρέπει να διευκρινιστεί, αλλά δεν πήραμε απάντηση. Φαντάζομαι θα πάρουμε στη συνέχεια. Κατά την άποψή μας, πάντως, θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη σημασία στις επενδύσεις στην ελληνική αμυντική βιομηχανία για την άμυνα της χώρας μας, για την ανάπτυξη, για την απασχόληση, αλλά και για την τεχνογνωσία. Είναι πολύ σημαντικά όλα αυτά. Το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, που είναι εξαιρετικά σημαντικό για την ανάπτυξη, ανέρχεται σε μόλις 7,8 δισεκατομμύρια, κάτω από 8,35 δισεκατομμύρια το 2021 και με τα 6,5 δισεκατομμύρια από τα συγχρηματοδοτούμενα έργα, που μειώνονται σε σχέση με το 2021 και το 2020. Έχουμε πάντως τονίσει πολλές φορές ότι το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων πρέπει να υπερβεί τα 10 δισεκατομμύρια, καθώς επίσης να διατίθεται μόνο για επενδύσεις και όχι να καλύπτει συνεχώς τρύπες, όπως παρατηρούμε να συμβαίνει με όλες τις κυβερνήσεις, εάν θέλουμε βέβαια κάποια στιγμή να έχουμε πραγματικά βιώσιμη ανάπτυξη από την ίδια μας τη χώρα, χωρίς δανεικά. Όπως διαπιστώνουμε τώρα, η είσπραξη από το Ταμείο Ανάκαμψης θα είναι 600 εκατομμύρια το 2021 από πρόβλεψη 1,6 δισεκατομμύριο στο μεσοπρόθεσμο, ενώ για το 2022 προβλέπονται 3,2 δισ., όσα και στο μεσοπρόθεσμο, οπότε φαίνεται ότι δεν θα καλυφθεί η διαφορά του 2021. Εδώ ρωτήσαμε γιατί συνέβη, πριν ακόμη ξεκινήσει και αν υπάρχουν έργα για τα υπόλοιπα 3,2 δισ., χωρίς ούτε εδώ να απαντηθούν τα ερωτήματά μας. Όσον αφορά το ΕΣΠΑ, σημαντικό μέρος του θα διατεθεί για κοινωνική πολιτική, όπως επίσης από το Ταμείο Ανάκαμψης, κάτι που είναι μεν θετικό, αλλά όχι όσον αφορά την ανάγκη ανάπτυξης της χώρας μέσω της αλλαγής του οικονομικού της μοντέλου. Περαιτέρω, οι ιδιωτικοποιήσεις επιταχύνθηκαν το 2021, χωρίς να γνωρίζουμε όμως τους ακριβείς όρους, όπως για τα τέλη του ΔΕΔΔΗΕ, για τη ΔΕΠΑ, για την Εγνατία κ.λπ., που έχουμε υποβάλει ερωτήσεις. Βέβαια, όλα αυτά οδηγούνται στο χρέος, που όμως, παρ' όλα αυτά, αυξάνεται συνεχώς, αφού η Κυβέρνηση το 2020 και το 2021 ξόδεψε με δανεικά περίπου είκοσι εννέα «Εγνατίες». Θυμίζω ότι η Εγνατία είναι γύρω στα 6 δισεκατομμύρια. Η Κυβέρνηση, λοιπόν, το 2020 και το 2021 ξόδεψε με δανεικά περίπου είκοσι εννέα «Εγνατίες». Από το 2011 έως το 2021 φαίνεται πως έχουν εισπραχθεί 7,7 δισεκατομμύρια, ενώ ως το τέλος του αποθέματος 11 δισεκατομμύρια, όπως αναφέραμε προηγουμένως, δηλαδή σταγόνα στον ωκεανό. Προωθούνται πάντως σημαντικές εκποιήσεις, όπως των λιμανιών, της «ΛΑΡΚΟ» και της «ΔΕΠΑ Εμπορίας», όπου σε σχέση με τις καταχωρίσεις της αξίας τους, δεν ξέρει κανείς ειλικρινά εάν πρέπει να γελάσει ή να κλάψει. Για παράδειγμα, τα δέκα μεγάλα λιμάνια καταχωρίζονται με αξία 50 εκατομμυρίων ευρώ, όταν στον ισολογισμό του 2019 -τον οποίο δουλέψαμε λίγο πριν, τον συζητήσαμε δηλαδή πρόσφατα- ήταν 120 εκατομμύρια. Σήμερα λοιπόν 50 εκατομμύρια, ενώ στον ισολογισμό που συζητήσαμε πριν από δύο βδομάδες 120 εκατομμύρια. Πώς είναι δυνατόν να μειώθηκε η αξία τους κατά 70 εκατομμύρια μέσα σε δύο χρόνια, έστω αν πάρουμε υπ' όψιν μας τον ισολογισμό; [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Ο λιμένας της Ελευσίνας, ένας από τους μεγαλύτερους λόγω καυσίμων, καταχωρίζεται με αξία 895.400 ευρώ, ενώ ο λιμένας του Λαυρίου με 303.051 ευρώ, με πολύ λιγότερα δηλαδή από ένα διαμέρισμα στην Κηφισιά, στα βόρεια προάστια. Αντίθετα η «ΛΑΡΚΟ», που στον ισολογισμό του 2019 ήταν καταχωρισμένη με μηδενική αξία, αξιολογείται εδώ με 60,3 εκατομμύρια, ενώ η Εγνατία με 7,2 δισεκατομμύρια από 6,1 δισεκατομμύρια στον ισολογισμό. Ο απόλυτος παραλογισμός, λοιπόν, χωρίς να επεκταθούμε παραπάνω, λόγω χρόνου. Ανησυχητική είναι επίσης η εξέλιξη των ληξιπρόθεσμων υποχρεώσεων της γενικής κυβέρνησης από το 1,324 δισεκατομμύριο τον Δεκέμβριο του 2019 στο 1,799 δισεκατομμύριο τον Σεπτέμβριο του 2021, επιπλέον των εκκρεμών επιστροφών φόρων από τα 296 εκατομμύρια στα 579 εκατομμύρια κατά την ίδια χρονική περίοδο. Συνεχίζοντας, το δημόσιο χρέος της γενικής κυβέρνησης θα αυξηθεί στα 355 δισεκατομμύρια το 2022, από 350 δισεκατομμύρια το 2021, ενώ όσον αφορά το ΑΕΠ υπολογίζεται στο 189% κατά την Κυβέρνηση, αφού βέβαια προβλέπει άνοδο του ΑΕΠ. Τα τοκοχρεολύσια ήταν στα 18,1 δισεκατομμύρια το 2021, εκ των οποίων οι τόκοι 5,9 δισεκατομμύρια. Το 1,4 δισεκατομμύριο βέβαια από το swap που αναφέραμε στην αρχή και πρέπει να απαντηθεί. Σύμφωνα δε με αυτά που αναφέρονται στη σελίδα 147, τα 29 δισεκατομμύρια δανεικά οφείλονται στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, αν και κατά δημοσιεύματα υπερβαίνουν τα 32 δισεκατομμύρια. Το θέμα είναι βέβαια εάν θα συνεχίσει να δέχεται τα ομόλογά μας η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μετά το τέλος του ειδικού προγράμματος PEPP, ενώ αυτή ακριβώς την απάντηση περιμένουν οι εταιρείες αξιολόγησης για να αναβαθμίσουν ή μη την Ελλάδα. Μόνο τα χρεολύσια που λήγουν το 2022 είναι 13,7 δισεκατομμύρια, οπότε, υπολογίζοντας με τους ίδιους περίπου τόκους, η Ελλάδα θα χρειαστεί το 2022 περί τα 20 δισεκατομμύρια ευρώ δανεικά. Ο δανεισμός βέβαια στο μέλλον δεν θα είναι τόσο εύκολος και τόσο φθηνός, αφού δεν μπορούν να συνεχίσουν να είναι σε τέτοιον βαθμό αρνητικά τα πραγματικά επιτόκια. Ειδικότερα, με πληθωρισμό άνω του 4% στην Ευρωπαϊκή Ένωση, τα πραγματικά επιτόκια, τα ονομαστικά δηλαδή μείον τον πληθωρισμό, υπερβαίνουν πλέον το -4%, κάτι που ασφαλώς θα αλλάξει όταν δεν θα θεωρείται παροδική η άνοδος των τιμών. Κανείς δεν δανείζει τα χρήματά του πληρώνοντας ταυτόχρονα τόκο. Περαιτέρω, οι εγγυήσεις του δημοσίου, που συχνά θεωρούνται κρυφό χρέος, ανέρχονται στα 8,7 δισεκατομμύρια, χωρίς όμως να συμπεριλαμβάνονται οι εγγυήσεις του ΤΕΠΙΧ και του «ΗΡΑΚΛΗΣ», που δεν μας διευκρίνισε ο Υπουργός πόσες είναι. Όσον αφορά την ανεργία, είναι αδιανόητο να μην αναφέρεται σε συνδυασμό με το ποσοστό απασχόλησης, όπως συμβαίνει σε όλα τα ευνομούμενα κράτη. Στην Ελλάδα είναι μόλις 51%, όταν στη Γερμανία είναι 78,4%, όπως θα καταθέσουμε στα Πρακτικά. Αλήθεια, τι προβλέπετε για τις συντάξεις που καθυστερούν; Με την ελεημοσύνη της ντροπής των 250 ευρώ θα ζήσουν αυτοί οι άνθρωποι; Πρόκειται για έναν διάτρητο προϋπολογισμό, που δεν αξίζει στους Έλληνες, σε μία πάμπλουτη χώρα με πολλές δυνατότητες, όπως η δική μας, η οποία είναι θύμα της κακοδιαχείρισης των κυβερνήσεών της. Θυμίζουμε εδώ πως από την πρώτη μέρα της εισόδου μας στη Βουλή ζητήσαμε τα εξής τρία βασικά πράγματα, με στόχο την ανάκτηση της οικονομικής μας ανεξαρτησίας, χωρίς την οποία είναι κυριολεκτικά ψευδαίσθηση η εθνική κυριαρχία. Πρώτον, την αλλαγή του οικονομικού μας μοντέλου, μακριά από την μονοκαλλιέργεια του τουρισμού, με βάση τον πρωτογενή μας τομέα, τη μεταποίηση, την υψηλή τεχνολογία και την αμυντική μας βιομηχανία. Δεύτερον, το διπλογραφικό λογιστικό σύστημα στο δημόσιο, που, όπως ακούσαμε με χαρά, θα το εφαρμόσει η Βουλή από το 2023 και τρίτον, και βασικότερο, έναν σωστό ισολογισμό του κράτους, μεταξύ άλλων, μέσω ενός μητρώου παγίων, έτσι ώστε να απεικονίζεται η καθαρή θέση των Ελλήνων, να ξέρουμε όχι μόνο τι χρωστάμε, αλλά και τι διαθέτουμε. Δυστυχώς, τίποτα από όλα αυτά δεν έχει δρομολογήσει η Κυβέρνηση, ενώ ασφαλώς θα καταψηφίσουμε τον προϋπολογισμό, όχι βέβαια για αντιπολιτευτικούς λόγους, αλλά για όλα όσα αναλύσαμε, πόσω μάλλον…
Ολοκληρώστε, κύριε Βιλιάρδο.
Τελειώνω, κύριε Πρόεδρε. …όταν δεν έχουν ληφθεί υπ' όψιν οι διεθνείς κίνδυνοι, όπως η ραγδαία άνοδος των τιμών της ενέργειας, η απειλή του πληθωρισμού, εάν ξεκινήσει βέβαια το σπιράλ μισθών-τιμών, η άνοδος των επιτοκίων, το σταμάτημα του PEPP από την ΕΚΤ, ένα παγκόσμιο κραχ με το σπάσιμο της φούσκας κ.ο.κ.. Εάν ισχύουν τα δημοσιεύματα, σύμφωνα με τα οποία το Eurogroup ζήτησε από την Ελλάδα να κοπούν οι παροχές άμεσα και να υπάρξει σεβασμός στο χρέος, όπως θα καταθέσουμε στα Πρακτικά, άρα την επαναφορά του Συμφώνου Σταθερότητας, το μέλλον της χώρας μας θα είναι εξαιρετικά δύσκολο. Ήδη άλλωστε φαίνεται από την κατακόρυφη άνοδο των spread, όπως θα καταθέσουμε επίσης στα Πρακτικά. Ευχαριστώ πολύ.
Κι εμείς ευχαριστούμε. Τον λόγο τώρα έχει ο γενικός εισηγητής του ΜέΡΑ25 κ. Κρίτων - Ηλίας Αρσένης.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Βουλεύτριες, Βουλευτές, Υπουργοί, πρόκειται για έναν προϋπολογισμό που θέλει να εξαπατήσει όλους εσάς που παρακολουθείτε αυτή τη συνεδρίαση. Ενώ η Κυβέρνηση σας λεηλατεί, θέλει να τη χειροκροτάτε κιόλας. Είναι προϋπολογισμός έξι ψεμάτων. Πρώτο ψέμα: Έχετε δουλειά και τα παιδιά σας το ίδιο. Δεύτερο ψέμα: Η μικρή σας επιχείρηση πάει καλά εν μέσω lockdown. Τρίτο ψέμα: Το κόστος της ζωής σας δεν έχει αυξηθεί, παρά την ακρίβεια. Τέταρτο ψέμα: Η Κυβέρνησή σας αυξάνει τη φορολογία, αλλά αυτό δεν θα μειώσει το εισόδημά σας, μην ανησυχείτε. Πέμπτο ψέμα: Η Κυβέρνηση μειώνει τις δαπάνες για την υγεία, αλλά μην ανησυχείτε. Αυτό δεν θα επηρεάσει τη δικιά σας υγεία. Έκτο ψέμα: Πουλώντας τις κερδοφόρες επιχειρήσεις του δημοσίου, μειώνοντας τα έσοδα του προϋπολογισμού, κερδίζετε κι εσείς κατά μαγικό τρόπο. Θεωρούν ότι όσο τα μέσα της λίστας Πέτσα επαναλαμβάνουν αυτά τα ψέματα στο τέλος θα πειστείτε. «Δεν έχεις πάει Σάμο, δεν έχεις πάει Σάμο», όπως έλεγε ο Πρωθυπουργός στην Ολλανδέζα δημοσιογράφο, που είχε πάει Σάμο. Πλύση εγκεφάλου, μέχρι να λέμε τη μέρα νύχτα και τη νύχτα μέρα. Ας δούμε τα ψέματα ένα-ένα. Πρώτο ψέμα. Η ανεργία μειώνεται. Και ακούστε: «Έχουμε φτάσει στο επίπεδο του 2010. Εσείς και τα παιδιά σας βρίσκουν εργασία όπως έβρισκαν πριν από το μνημόνιο». Για να μην αναφερθούμε στον μισθό και τα δικαιώματα. Ρωτάμε γιατί, ενώ με βάση τα στοιχεία της Κυβέρνησης η ανεργία μειώνεται, δεν αυξάνεται η απασχόληση; Απαντήστε μας, πώς λύνεται αυτός ο γρίφος; Απαντήστε μας, γιατί με βάση τα στοιχεία της Κυβέρνησης υπάρχουν τριακόσιες σαράντα χιλιάδες λιγότεροι άνεργοι και λιγότερες άνεργες από ό,τι είναι εγγεγραμμένοι στον ΟΑΕΔ; Πώς γίνεται αυτό το μαγικό νούμερο; Να εξαφανίζονται; Να μην υπάρχουν πραγματικοί άνεργοι; Αυτοί που είναι εγγεγραμμένοι στον ΟΑΕΔ να μην υπάρχουν στην κοινωνία μας; Μόνο στον ΟΑΕΔ είναι εγγεγραμμένοι άνεργοι. Δεύτερο ψέμα: Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις ενισχύονται. Κοιτάξτε. Εν μέρει είναι αλήθεια. Κάποιες επιχειρήσεις ενισχύονται. Πάμε μαζί να δούμε ποιες είναι αυτές. Εκατόν εβδομήντα οκτώ εκατομμύρια ευρώ στη «FRAPORT». Για τις ζημιές της; Όχι. Για τα διαφυγόντα κέρδη της. Για τα κέρδη που η ίδια εκτίμησε ότι θα είχε για το 2020, δύο βδομάδες πριν ζητήσει από το δημόσιο την αποζημίωση. Αυτό είναι μόνο για το 2020. Θα είναι άλλα τόσα για το 2021. Πάνω από 1 δισεκατομμύριο συνολικά σε «FRAPORT», «AEGEAN». Η «ENERGEAN» απέλυσε ταυτόχρονα και τους εργαζόμενους και έκλεισε το εργοστάσιο. Το αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος». Η λίστα Πέτσα για τα μέσα μαζικής παραπλάνησης. Ιδιωτικοί αυτοκινητόδρομοι. Δώδεκα και μετά στη συνέχεια άλλα 11 για τον «Ηρακλή», που έχει σαν στόχο να μας βγάλει όλους από τα σπίτια μας. Και του δίνουμε 23 δισεκατομμύρια. Για τις μικρές επιχειρήσεις; Αν στη «FRAPORT» δώσουν τα διαφυγόντα κέρδη, στις μικρές επιχειρήσεις, όπως γνωρίζετε πολύ καλά, δώσανε αναστολές πληρωμών και επιστρεπτέες προκαταβολές. Ενώ οι μεγάλες θα αποζημιωθούν για το 2022, για τις μικρές ο προϋπολογισμός αυτός έχει τρομερά δώρα και κέρδη. Καταργείτε το εγγυοδοτικό πρόγραμμα χρηματοδότησης μικρών επιχειρήσεων, τη μη επιστρεπτέα επιχορήγηση σε μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις, το πρόγραμμα μόχλευσης δανείων μικρών επιχειρήσεων, δράσεις συνολικού ύψους 8 δισεκατομμυρίων. Τρίτο ψέμα: «Οι τιμές των τροφίμων δεν αυξάνονται. Αυτό που βιώνετε όταν πάτε στο σουπερμάρκετ είναι μια εικονική πραγματικότητα. Η πραγματικότητα είναι ότι το κόστος ζωής σας δεν έχει αυξηθεί, ο πληθωρισμός με βάση τον προϋπολογισμό είναι μηδενικός, 0,4%. Η πραγματικότητα που βιώνετε δεν υπάρχει. Υπάρχει η πραγματικότητα που σας λέει η Κυβέρνηση.». Τέταρτο ψέμα: «Θα αυξήσουμε τους φόρους σας, αλλά μην ανησυχείτε, τα εισοδήματά σας δεν θα πληγούν.». Εννιά τοις εκατό αυξάνονται τα δημόσια έσοδα. Τεσσεράμισι δισεκατομμύρια, όταν υπολογίζουν ανάπτυξη 4,5%. Μα, πώς αυξάνονται διπλάσια τα έσοδα από την ανάπτυξη; Πρέπει να γίνεται κάποιο μεγάλο μαγικό εδώ πέρα. Η συνταγή είναι απλή. Λέγεται χαράτσια, έμμεσοι φόροι. Αυτοί, δηλαδή, που πλήττουν αυτούς που δεν έχουν υψηλά εισοδήματα. Αυτοί οι έμμεσοι φόροι αφήνουν αδιάφορους τους έχοντες. Γι' αυτούς είναι το tip που δίνουν στο εστιατόριο. Δεν είναι τίποτα μπροστά στο συνολικό τους εισόδημα. Για τα χαμηλά εισοδήματα, όμως, είναι η διαφορά από το αν θα έχουν χρήματα να πληρώσουν το ρεύμα τους, το ενοίκιό τους, την τροφή για τα παιδιά τους. Ψέμα πέμπτο: «Κάνουμε τα πάντα για τη δημόσια υγεία. Δεν μειώνουμε δαπάνες.». Στον κρατικό προϋπολογισμό για το Υπουργείο Υγείας οι δαπάνες είναι μειωμένες κατά πάνω από μισό δισεκατομμύριο. Η Κυβέρνηση λέει ότι ο προϋπολογισμός του 2022 για την υγεία είναι μεγαλύτερος. Έχουμε μείωση κρατικής χρηματοδότησης στα νοσοκομεία κατά 139 εκατομμύρια ευρώ, στην Ελλάδα που σήμερα έχει εκατόν τριάντα εννιά απώλειες ζωής. Δεν ξέρουμε πού θα φτάσουν οι απώλειες. Η Κυβέρνηση δεν έχει φτιάξει υποδομές για οξυγόνο. Δεν υπάρχει επαρκές οξυγόνο, όχι μόνο ΜΕΘ, αλλά οξυγόνο στις ΜΕΘ, οξυγόνο σε ανθρώπους που είναι διασωληνωμένοι, οξυγόνο σε ανθρώπους που είναι με μάσκα. Δεν υπάρχει υποδομή οξυγόνου στα νοσοκομεία εν μέσω κορωνοϊού, με τα δίκτυα να είναι ανεπαρκή. Περιμένουμε τον Φλεβάρη το πέμπτο κύμα και μειώνουμε κατά 139 εκατομμύρια ευρώ τις δαπάνες για τα νοσοκομεία και κατά 140 εκατομμύρια ευρώ τη χρηματοδότηση για την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας. Οι δαπάνες για την πρωτοβάθμια υγεία ήταν 268 εκατομμύρια το 2021. Στον προϋπολογισμό που συζητάμε είναι 138 εκατομμύρια. Είναι 50% μείωση, λες και δεν υπάρχει πανδημία, λες και δεν πεθαίνει ο κόσμος. Έχουμε μείωση στις μεταβιβάσεις προς τον ΕΟΠΥΥ κατά 69 εκατομμύρια, ενώ η Κυβέρνηση περηφανεύεται για αύξηση της φαρμακευτικής δαπάνης κατά 100 εκατομμύρια ευρώ, όταν από αυτά τα 80 εκατομμύρια είναι δωράκια προς τις φαρμακοβιομηχανίες ως επιστροφή μέσω του μηχανισμού clawback. Έκτο ψέμα: Οι επενδύσεις έρχονται. Σε μια χώρα που από το 2010 είναι σε διαρκή αποεπένδυση η Κυβέρνηση θέλει να μας πείσει ότι οι επενδύσεις έρχονται. Πώς έρχονται; Παράγεται κεφάλαιο; Αυξάνεται η δύναμη των επιχειρήσεών μας, των μικρών και των μεσαίων, έστω και των μεγάλων; Όχι. Έρχονται οι επενδύσεις πουλώντας κρατικά μονοπώλια, πουλώντας δημόσια γη σε άλλες δημόσιες δομές άλλων χωρών. Δεν είναι καν ιδιωτικοποιήσεις. Αποεθνικοποιήσεις είναι. Στο ελληνικό δημόσιο να ανήκουν και δεν έχει σημασία πού ανήκουν. Φέρνουν τώρα το λιμάνι της Ηγουμενίτσας μαζί με όλη την ακτογραμμή της Θεσπρωτίας. Θα τα πουλήσουν σε έναν ιδιώτη και αυτό είναι επένδυση. Και πολλά άλλα ακόμα τέτοια. Όσο όμως και να επαναλαμβάνουν τα μέσα της λίστας Πέτσα αυτά τα έξι ψέματα, δεν μπορούν να περάσουν γιατί η πραγματικότητα που βιώνετε όλοι σας, που βιώνουμε όλοι μας δεν χωράει ψέματα. Είναι εκεί κάθε μέρα. Όλα αυτά, όμως, βασίζονται σε ένα χρέος το οποίο δεν είναι βιώσιμο. Υπάρχει ένα ψέμα στο οποίο ζουν αυτοί οι προϋπολογισμοί, ζουν αυτές οι κυβερνήσεις. Το ψέμα είναι ότι δεν χρεοκοπήσαμε το 2010. Η αλήθεια είναι ότι η Ελλάδα χρεοκόπησε το 2010. Απλά μάς λένε ότι όντας χρεωκοπημένοι δεν είμαστε χρεωκοπημένοι, επειδή μπορούμε να παίρνουμε κι άλλα δάνεια και πως δεν είναι πρόβλημα ότι φτάσαμε πλέον να είμαστε η χώρα με το μεγαλύτερο χρέος κατ' αναλογία στο ΑΕΠ της παγκοσμίως. Κάθε δάνειο που πήραμε είχε ανταλλάγματα. Κάθε δάνειο που πήραμε και συνεχίζουμε να παίρνουμε είχε όρους και προϋποθέσεις, όπως την πλήρη απορρύθμιση των εργασιακών, το ξεπούλημα της δημόσιας περιουσίας, την πλήρη καταστροφή κάθε περιβαλλοντικής προστασίας, την πλήρη απορρύθμιση κάθε προστασίας της πολιτιστικής μας κληρονομιάς, την ιδιωτικοποίηση βασικών αγαθών, όπως του νερού και του ηλεκτρισμού, την εμπορευματικοποίηση της υγείας, της παιδείας και της πρόνοιας, τη μετατροπή της υγείας, της παιδείας και της πρόνοιας από δικαίωμα σε προνόμιο για λίγους και τη δημιουργία της οικονομίας της χρεοκοπίας, όπου φτιάχνουμε τον «Ηρακλή» και δίνουμε 23 δισεκατομμύρια, για να παίρνει τα σπίτια μας, τα σπίτια όλων των ανθρώπων. Και αυτό είναι ανάπτυξη! Επίσης, το γεγονός ότι βγαίνετε από τα σπίτια σας, ότι χάνετε το δικαίωμα στο σπίτι σας είναι ανάπτυξη. Αυτό μάς λέει η Κυβέρνηση. Είναι η νέα οικονομία της πτώχευσης. Το γεγονός ότι κάθε λίγο και λιγάκι τηλεφωνούν σε όλους μας, στα σπίτια όλων μας, και στο δικό μου σπίτι, οι διάφορες εταιρείες ρευστοποίησης είναι ανάπτυξη. Όλα αυτά είναι εκείνα που μας οδηγούν σε μια χώρα που δεν έχει προοπτική και που θα διώξει μέχρι και το τελευταίο της παιδί στο εξωτερικό μέρα με την ημέρα. Σαν γνήσιοι δουλοπάροικοι αυτής της χρεοδουλοπαροικίας πληρώνουμε βέβαια και τη δεκάτη μας, πληρώνουμε και το ποσοστό μας. Ήταν 3,5% του ΑΕΠ μέχρι τώρα, ενώ τώρα μας λένε ότι θα πάει 2,2% μέχρι το 2060, μεσοσταθμικά 5 δισεκατομμύρια τον χρόνο. Στο μεσοπρόθεσμο η Κυβέρνηση μας είπε ότι το '24 θα το φτάσει στο 3,7. Δεν υπάρχει διαχείριση αυτού του συστήματος. Το μόνο που υπάρχει είναι η ρήξη και η πραγματικότητα είναι ότι το γνωρίζουν όλοι σ' αυτή την Αίθουσα. Το ΜέΡΑ25 καταθέτει και δίνει αυτή τη στιγμή στα Πρακτικά το σχέδιο νόμου μας για τη ρήξη και τις προτάσεις που θα μας βγάλουν από τα αδιέξοδα. [[Στο σημείο αυτό ο Βουλευτής κ. Κρίτων - Ηλίας Αρσένης καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Οι θεσμικές τομές που προτείνει το ΜέΡΑ25 είναι οι εξής: Η ανάκτηση της εθνικής κυριαρχίας επί των δημοσίων εσόδων και του φορολογικού λογισμικού. Αυτό που σας έχουν αποκρύψει είναι ότι ούτε τα δημόσια έσοδα τα ελέγχει το κράτος -τα ελέγχουν επίσημα οι θεσμοί- ούτε το λογισμικό, που υποβάλλουμε όλοι μας τη φορολογική δήλωση και που όποιος το ελέγχει ξέρει τα πάντα για καθέναν από εμάς. Ούτε αυτό το λογισμικό, λοιπόν, ανήκει πλέον στο δημόσιο. Έχουν πάει όλα στην ανεξάρτητη, κατά τα άλλα, Αρχή Δημοσίων Εσόδων, που ελέγχεται από τους δανειστές. Το ΜέΡΑ25 θα καταργήσει αυτή την αρχή. Αυτή είναι η πρότασή μας και καλούμε όλους να τη στηρίξουν. Θα μεταφέρουμε το φορολογικό λογισμικό και τα απαραίτητα πληροφοριακά συστήματα σε νέα Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων και Φορολογικού Λογισμικού με δημόσιο έλεγχο. Προτείνουμε τη δημιουργία αυτόνομης Γενικής Γραμματείας Δημοσίων Εσόδων, η οποία θα είναι αυτόνομη, αλλά όχι ελεγχόμενη από τους δανειστές και της οποίας ο επικεφαλής θα επιλέγεται από κοινωνική επιτροπή επιλογής ανώτατου προσωπικού, που κατά το 1/3 θα αποτελείται από Βουλευτές όλων των κομμάτων, κατά 1/3 από κληρωτούς δικαστές και κατά 1/3 κληρωτούς επαγγελματίες λογιστές-φοροτεχνικούς, ώστε να μην ελέγχεται από κανένα κόμμα, από καμμία ιδεολογία και σίγουρα όχι από τους δανειστές. Η άλλη θεσμική τομή που προτείνουμε είναι η ανάκτηση της εθνικής κυριαρχίας επί της δημόσιας περιουσίας και ναι, επί των τραπεζών, αλλά και η κατάργηση του Υπερταμείου, που έχει φτιαχτεί από τον ΣΥΡΙΖΑ και εκεί έχει μπει όλη η δημόσια περιουσία για να πουληθεί ή για να αξιοποιηθεί, όπως λένε. Επίσης, προτείνουμε την αντικατάστασή του από την εταιρεία «ΑΘΗΝΑ», την Εθνική Αναπτυξιακή Εταιρεία Δημόσιας Περιουσίας και Δημοσιονομικών Συναλλαγών, όπου υπάγονται η Εθνική Εταιρεία Τραπεζικών Συμμετοχών, οι τράπεζες δηλαδή, που θα είναι στον έλεγχο του δημοσίου. Έτσι καταργείται το Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας και η νέα Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα που θα προκύψει μετά τη συγχώνευσή του ΤΑΙΠΕΔ με την υφιστάμενη Αναπτυξιακή Τράπεζα θα έχει μία μικρή διαφορά, ότι δεν θα μπορεί το ΤΑΙΠΕΔ να πουλά δημόσια περιουσία. Η δημόσια περιουσία που ελέγχει σήμερα το ΤΑΙΠΕΔ για να την εκποιεί θα χρησιμοποιείται χωρίς να πωλείται ως ενέχυρο για τη δημιουργία επενδυτικών ροών στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα και από αυτήν θα εξαιρούνται τα δημόσια αγαθά που δεν θα χρησιμοποιούνται καν σαν ενέχυρο. Επιπλέον, προτείνουμε νέο ψηφιακό Σύστημα Δημοσιονομικών Συναλλαγών Ιδιωτών - Δημοσίου «ΔΗΜΗΤΡΑ». Αυτή είναι ίσως η κεντρικότερη τομή στις προτάσεις του ΜέΡΑ25, με την οποία το δημόσιο και οι ιδιώτες θα μπορούν να αλληλοδιαγράφουν τα χρέη τους. Έτσι θα μπορεί στην ουσία να δημιουργείται ένα είδος ομολόγου, το οποίο θα παίρνουν οι πολίτες στα χέρια τους και θα το ανταλλάσσουν, θα συναλλάσσονται με αυτό και με άλλους ιδιώτες, οι οποίοι έτσι θα διαγράφουν το δικό τους χρέος απέναντι στο δημόσιο. Είναι ένα σύστημα που δίνει μερικώς πίσω τη νομισματική πολιτική στη χώρα. Είναι ένα σύστημα που δίνει βαθμούς ελευθερίας στη δημοσιονομική πολιτική στη χώρα, είναι ένα σύστημα-ανάσα γι' αυτή τη χώρα αυτή τη στιγμή. Και έρχομαι στα κόκκινα δάνεια. Προτείνουμε την ίδρυση Εθνικής Εταιρείας Διαχείρισης Ιδιωτικού Χρέους, Εξυγίανσης των τραπεζών και Προστασίας Δανειοληπτών με την επωνυμία «ΟΔΥΣΣΕΑΣ». Πάρα πολύ απλά, προτείνουμε την κατάργηση της διαδικασίας των κατασχέσεων. Καμμία κατάσχεση πρώτης κατοικίας και εξαγορά όλων των κόκκινων δανείων που είναι στα fund στην ίδια τιμή που τα πήραν τα fund, σ' αυτό το αστείο 3% και 4% της αξίας τους, με ταυτόχρονη κατάργηση των εγγυήσεων 23 δισεκατομμυρίων του δημοσίου προς αυτά τα fund. Στην εταιρεία «ΟΔΥΣΣΕΑΣ» θα μεταφέρονται τα κόκκινα δάνεια και οι τίτλοι ιδιοκτησίας και θα έχουμε απόδοση στις τράπεζες τίτλων και δημόσιων εγγυήσεων από την «ΟΔΥΣΣΕΑΣ» για την κεφαλαιακή τους επάρκεια, τη μόνιμη προστασία της κύριας κατοικίας και των μικρομεσαίων, με καταβολή μηνιαίου παγίου που δεν θα ξεπερνάει το 1/3 των καθαρών εισοδημάτων και το ύψος του οποίου θα προσδιορίζεται από τις δημοτικές αρχές. Αυτοί οι άνθρωποι θα κρατούν το υπόλοιπο ποσοστό ιδιοκτησίας τους μέχρι την έναρξη της κανονικής αποπληρωμής των δανείων τους, μετά από τα κουρέματα που θα συμφωνηθούν με την «ΟΔΥΣΣΕΑΣ». [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Επίσης, προτείνουμε τη συγκρότηση κατά τόπους επιτροπών σε συνεργασία με την «ΟΔΥΣΣΕΑΣ», στις οποίες θα συμμετέχουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι, με αντικείμενο τη διαλεύκανση περιπτώσεων στρατηγικών κακοπληρωτών. Είναι τομές που δεν έχουν δημοσιονομικά κόστη, έχουν καθαρά οφέλη, γιατί κόβουν τα δωράκια στην ολιγαρχία, στους πλουτοκράτες και επαναφέρουν την ανεξαρτησία της νομισματικής εν μέρει, της δημοσιονομικής εν πολλοίς πολιτικής στη χώρα αυτή, τον έλεγχο των τραπεζών, τον έλεγχο της δημόσιας περιουσίας και σταματούν αυτόν τον κοινωνικό κόλαφο του να μένεις χωρίς σπίτι εν μέσω των lockdown και έξω απ' αυτά. Το ΜέΡΑ25 όχι μόνο καταψηφίζει αυτόν τον προϋπολογισμό, αλλά καταθέτει το δικό του πλαίσιο για τη διέξοδο απ' αυτά τα αδιέξοδα. Το ΜέΡΑ25 νιώθει το ιστορικό του χρέος να δράσει και προτείνει μία ρήξη σε όλους τους πολίτες που μας ακούν και σε όλους τους Βουλευτές που είναι εδώ και βλέπουν μέρα με τη μέρα τις κομματικές τους ηγεσίες να μην τολμούν να κάνουν αυτή τη ρήξη. Σας καλούμε να στηρίξετε τη νομοθετική πρόταση του ΜέΡΑ25. Καταψηφίζουμε αυτόν τον προϋπολογισμό και καλούμε σε συστράτευση όλους τους πολίτες που μας ακούν, γιατί χωρίς την απαραίτητη ρήξη το μέλλον μας είναι προδιαγεγραμμένο. Και το μέλλον μας είναι η έξοδος κάθε νέου, ο ένας μετά τον άλλο, από αυτή τη χώρα, μία χώρα αναπτυξιακά πνιγμένη. Δεν θα το επιτρέψουμε.
Παρακαλώ να κλείσει το σύστημα εγγραφής των ομιλητών. Μέχρι να τακτοποιηθεί το Βήμα για να προχωρήσουμε στους ειδικούς εισηγητές, θέλω να κάνω μία ανακοίνωση προς το Σώμα. Ο Πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΜέΡΑ25 και οι Βουλευτές του κόμματός του κατέθεσαν στις 14-12-2021 πρόταση νόμου: «Πρόταση νόμου για θεσμικές και φορολογικές τομές». Παραπέμπεται στην αρμόδια Διαρκή Επιτροπή. Προχωρούμε στους ειδικούς εισηγητές. Καλώ πρώτο τον ειδικό εισηγητή της Νέας Δημοκρατίας, τον κ. Θεόδωρο Καράογλου.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριοι Υπουργοί, αγαπητοί συνάδελφοι και συναδέλφισσες, νομίζω ότι ήρθε η ώρα μετά από τα πολλά ψέματα που ακούσαμε προηγουμένως, να δούμε πώς έχει η πραγματικότητα. Η πραγματικότητα, λοιπόν, αγαπητοί συνάδελφοι, είναι ότι το μέλλον είτε το σχεδιάζεις είτε το υφίστασαι. Έτσι, οι επιλογές που έχουμε στη ζωή και στην πολιτική είναι δύο: Είτε ενεργούμε με κριτήριο πώς θα βελτιώσουμε την καθημερινότητά μας, αφήνοντας ένα ευδιάκριτο θετικό ίχνος στην ατομική και συλλογική μας διαδρομή, είτε χάνουμε την ευκαιρία, παραδιδόμενοι στις δυνάμεις της αδράνειας, βιώνοντας μοιρολατρικά τις συνέπειες της δικής μας άρνησης να παρέμβουμε δυναμικά και αποφασιστικά όπου μπορούσαμε. Προφανώς, ό,τι ισχύει στη ζωή, όπως είπα και πιο πριν, αντανακλάται και στην πολιτική. Και το επισημαίνω αυτό, διότι εκτιμώ πως ήρθε η στιγμή η πατρίδα μας να φύγει προς τα εμπρός, να πάψει δηλαδή να αντιλαμβάνεται τον εαυτό της με όρους του 1974 και, επιτέλους, να κάνει όσα μπορεί, όλα όσα δεν τόλμησε έως σήμερα, όχι γιατί δεν μπορούσε, αλλά πρωτίστως γιατί κάποιοι δεν ήθελαν να τη δουν να εξελίσσεται. Δεν την άφησαν να γίνει αυτό που θα μπορούσε να πετύχει, διότι οι ίδιοι ήταν εγκλωβισμένοι σε εμμονές και ιδεοληψίες, οι οποίες, πέραν του ότι είναι ξεπερασμένες και ανήκουν στη σφαίρα της φαντασίας, δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, ίσως γιατί οι ίδιοι έθεταν εσκεμμένα τον πήχη χαμηλά. Ήρθε, λοιπόν, η στιγμή που η ελληνική οικονομία πρέπει να μεταβεί με ασφάλεια από τους μη εμπορεύσιμους κλάδους της στους εξωστρεφείς κλάδους. Πρέπει να δώσει έμφαση στις εξαγωγές, να ενθαρρύνει τις άμεσες επενδύσεις, να στηρίξει την καινοτομία. Ο σχεδιασμός της Κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας και του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη κινείται εντός αυτού του πλαισίου, αφού οι πολιτικές που εφαρμόζουμε ξεπερνούν κατά πολύ τον χρόνο ζωής μιας αξιολόγησης από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς, όπως επίσης και τον χρονικό ορίζοντα μιας κυβερνητικής θητείας. Θέλουμε να αφήσουμε θετικό αποτύπωμα στη χώρα, βοηθώντας τους συμπατριώτες μας να απαντήσουν συλλογικά σε δύο θεμελιώδη ερωτήματα. Πρώτον, τι είδους χώρα θέλουμε; Δεύτερον, τι παραγωγικό μοντέλο επιθυμούμε για τη χώρα; Εφόσον, λοιπόν, δοθούν καθαρές απαντήσεις στα δύο ερωτήματα που μόλις έθεσα, τότε θα απλοποιηθεί και η διαδικασία λήψης των όποιων απαραίτητων αποφάσεων. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, οφείλουμε να κατανοήσουμε πως, για να μη βρεθούμε ξανά σε δύσκολη θέση στο άμεσο μέλλον, πρέπει να στραφούμε σε ένα παραγωγικό μοντέλο διαφορετικό από αυτό που είχαμε όταν μπήκαμε στην κρίση. Στην Κυβέρνηση το γνωρίζουμε πολύ καλά, γι' αυτό λειτουργούμε μεθοδικά και στοχευμένα για το σήμερα, περιορίζοντας, στον βαθμό που είναι εφικτό, τις επιπτώσεις της πανδημίας. Μέλημά μας είναι να προσφέρουμε στους Έλληνες όραμα για το αύριο. Απαιτούνται χρόνος και αντοχές, όμως μπορούμε να υπερνικήσουμε τις δυσκολίες, εφόσον κεφαλαιοποιήσουμε τις θετικές εξελίξεις των τελευταίων μηνών σε επίπεδο οικονομίας. Το οφείλουμε στους εαυτούς μας, μα πρωτίστως στις επόμενες γενεές. Το καλύτερο παράδειγμα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, είναι ο προϋπολογισμός του 2022. Αποδεικνύει πως οι αριθμοί λένε πάντα την αλήθεια και επιβεβαιώνει ότι η επιτυχία ή η αποτυχία των πολιτικών που εφαρμόζονται εξαρτώνται αποκλειστικά από τον σχεδιασμό που έχει προηγηθεί. Ως οικονομολόγος γνωρίζω ότι οι αριθμοί είναι αληθινοί, ταυτόχρονα, όμως, είναι αλήθεια ότι είναι και λίγο κουραστικοί για όσους μάς ακούν. Έτσι, θα προσπαθήσω να αναφερθώ μόνο στους απολύτως απαραίτητους αριθμούς, προσφέροντας στους συμπολίτες μας το περίγραμμα της μεγάλης εικόνας. Προ ημερών, η EUROSTAT έχρισε την Ελλάδα πρωταθλήτρια Ευρώπης όσον αφορά την ανάπτυξη το τρίτο τρίμηνο του 2021 με 13,4% έναντι 11,4% της δεύτερης Ιρλανδίας και του μέσου όρου της Ευρωζώνης 3,9%. Την ίδια στιγμή, η αμερικανική τράπεζα Goldman Sachs προέβλεψε ότι η Ελλάδα θα σπρώξει το κάρο της ανάπτυξης την Ευρώπη την επόμενη διετία, αφού για πρώτη φορά μετά από περίπου δεκαπέντε χρόνια το ελληνικό ΑΕΠ θα τρέχει ταχύτερα από το αντίστοιχο της Ευρωζώνης, λειτουργώντας ως προωθητήρας ανάπτυξης και όχι ως βαρίδιο ή χαλασμένο γρανάζι μιας καλοκουρδισμένης μηχανής. Ανεξάρτητα από το γεγονός ότι το αντίστοιχο τρίτο τρίμηνο του 2020 αποτελεί χαμηλή βάση σύγκρισης εξαιτίας της πανδημίας, όποιος δεν αντιλαμβάνεται ή δεν θέλει να παραδεχθεί ότι η αναπτυξιακή πρωτιά της Ελλάδας θα συνεχιστεί για τα επόμενα δύο έως τέσσερα, τουλάχιστον, χρόνια νομίζω ότι εθελοτυφλεί. Ασφαλώς δεν γίναμε από τη μία μέρα στην άλλη Γερμανία, μία χώρα που διαθέτει την ισχυρότερη και μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης. Όμως, είναι σημαντικό ότι επιστρέφουμε πρώτοι απ' όλα τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης στα προ της πανδημίας επίπεδα. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, στο τέταρτο τρίμηνο του έτους αναμένεται να έχει ανακτηθεί το σύνολο των ετήσιων απωλειών ΑΕΠ του 2020, με το επίπεδο του πραγματικού ΑΕΠ στο τέλος του 2022 να υπερβαίνει το αντίστοιχο επίπεδο του 2019 τουλάχιστον κατά 1,7%. Αυτό το κατορθώνουμε υλοποιώντας με σύνεση, με στοχοπροσήλωση και τόλμη μία σειρά μεταρρυθμίσεων που καθιερώνουν την Ελλάδα ως μία σύγχρονη και αποτελεσματική περιφερειακή οικονομία. Κάπως έτσι ο δρόμος της ανάπτυξης είναι ορθάνοιχτος μπροστά μας. Δεν θα μεταμορφωθούμε σε ατμομηχανή της Ευρώπης, όμως πλέον αντανακλούμε αξιοπιστία, όπως παραδέχεται και ο νέος Υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας κ. Κρίστιαν Λίντνερ. Και όλα αυτά με λιγότερους φόρους για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, με περισσότερες επενδύσεις, με περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας. Η βελτίωση του οικονομικού κλίματος χάρις στη φιλική προς τις επιχειρήσεις πολιτική, τη φορολογική εκλογίκευση, τη συνέχιση των μεταρρυθμίσεων, τη λιγότερη γραφειοκρατία, την ταχύτερη απονομή δικαιοσύνης και τη μόχλευση σημαντικών επενδυτικών κεφαλαίων μαρτυρούν πως η εθνική μας οικονομία ανακτά μέρα με τη μέρα τη δυναμική της. Με λίγα λόγια, βρισκόμαστε στο σημείο που από τη φάση της ανάκαμψης περνούμε στο στάδιο της ανάκαμψης. Για τα έτη 2021 και 2022 ο προϋπολογισμός του 2022 προβλέπει σωρευτική ανάπτυξη 11,7%. Πιο συγκεκριμένα, ο ρυθμός ανάπτυξης για το 2021 αναθεωρείται σημαντικά προς τα πάνω, αφού από το 3,6% που προβλεπόταν στο Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Σταθερότητας 2022 - 2025 και 6,1% στο προσχέδιο του προϋπολογισμού εκτινάσσεται στο 6,9% για φέτος και 4,5% για τον επόμενο χρόνο, εκτιμήσεις που σύμφωνα με τους περισσότερους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οίκους είναι ιδιαίτερα συντηρητικές και μετριοπαθείς, με οδηγό την ιδιωτική κατανάλωση, τις επενδύσεις και τις εξαγωγές. Αναλογιστείτε ότι μιλούμε για ένα έτος στο πρώτο εξάμηνο του οποίου εξακολουθούσαν να βρίσκονται σε ισχύ σημαντικά περιοριστικά μέτρα όσον αφορά στην άσκηση της οικονομικής δραστηριότητας. Χαρακτηριστικό και δομικό στοιχείο της οικονομικής ανάπτυξης, που ήδη βρίσκεται σε εξέλιξη, είναι η σημαντική μείωση της ανεργίας, με την αποκλιμάκωσή της να κυμαίνεται στο 1,7%, έτσι ώστε να κλείσει από το 15,9%, που αναμένεται να κλείσει φέτος, στο 14,2% το 2022. Η αναθέρμανση της αγοράς εργασίας, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αποτέλεσε και εξακολουθεί να αποτελεί προτεραιότητά μας και σε μεγάλο βαθμό οφείλεται στην πρωτόγνωρη οικονομική ενίσχυση νοικοκυριών και επιχειρήσεων ύψους 43, περίπου, δισεκατομμυρίων ευρώ. Δεσμευτήκαμε πως κανένας δεν θα μείνει μόνος στη διάρκεια της πανδημίας και το κάναμε πράξη, γιατί ο πολιτικός μας λόγος είναι συμβόλαιο. Ενδεικτικά, παραθέτω στοιχεία της μηνιαίας Έρευνας Εργατικού Δυναμικού, βάσει των οποίων από τον Μάιο του 2021 καταγράφονται διαδοχικές αυξήσεις του εργατικού δυναμικού σε ετήσια βάση για πρώτη φορά από τον Απρίλιο του 2019 συν 2,4% κατά μέσο όρο, με τον αριθμό των οικονομικά ενεργών ατόμων να βρίσκεται στο υψηλότερο επίπεδο από τον Σεπτέμβρη του 2020. Όσον αφορά στους υπόλοιπους δείκτες, η ιδιωτική κατανάλωση θα αυξηθεί φέτος κατά 3,3% και κατά 3% το 2022, οι επενδύσεις θα αυξηθούν κατά 11,7% το 2021 και θα απογειωθούν το 2022 κατά 21,9% και οι εξαγωγές θα αυξηθούν φέτος κατά 14,1% και του χρόνου, το 2022, κατά 11,1%. Επίσης, αυξάνονται οι δαπάνες για κύριες συντάξεις από τα 29,477 δισεκατομμύρια ευρώ στα 29,793 δισεκατομμύρια, έχοντας προηγηθεί οι αυξήσεις που δόθηκαν φέτος στους συνταξιούχους με περισσότερα από τριάντα έτη ασφάλισης. Ακόμη αυξάνονται και οι δαπάνες για τα οικογενειακά επιδόματα από το 1,87 δισεκατομμύριο ευρώ στο 1,102 δισεκατομμύριο ευρώ, στοιχείο που προκύπτει από τη διεύρυνση των εισοδηματικών κριτηρίων, σε συνδυασμό με τη μείωση των εισοδημάτων που αποτυπώθηκε στις φετινές φορολογικές δηλώσεις. Εξίσου σημαντική είναι και η δημοσιονομική εξυγίανση, με μείωση του ελλείμματος κατά 5,6 ποσοστιαίες μονάδες την επόμενη χρονιά, το 2022, ή 10, περίπου, δισεκατομμύρια ευρώ. Στον προϋπολογισμό προβλέπεται έλλειμμα 7,416 δισεκατομμυρίων στο ισοζύγιο γενικής κυβέρνησης, που αντιστοιχεί στο 4% περίπου του ΑΕΠ, έναντι εκτίμησης για έλλειμμα 17,73 δισεκατομμυρίων το 2021 ή ποσοστό 9,6%, κάτι που σημαίνει ότι αρχίζει σιγά-σιγά η ελληνική οικονομία να ανασαίνει πιο ελεύθερα. Φυσικά πρωτεύοντα παράγοντα για την ώθηση της οικονομικής δραστηριότητας του 2022 αποτελεί το Ταμείο Ανάκαμψης και Σταθερότητας. Όπως ανέφερα και στη σχετική συζήτηση στην Επιτροπή Οικονομικών, πρόκειται για έναν σημαντικό καταλύτη προόδου και ευημερίας, ο οποίος θα προσδώσει στην εθνική μας οικονομία επιπλέον 2,9 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, συμβάλλοντας στη μείωση του μακροχρόνιου επενδυτικού κενού που υπήρχε. Μιλούμε δηλαδή για το «εμβόλιο» ανάταξης της ελληνικής οικονομίας. Μιλούμε για το «φάρμακο» που θα διαμορφώσει υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης μεσοπρόθεσμα, οι οποίοι θα υποστηριχθούν από γενναία αύξηση των επενδύσεων κατά 21,9%. Μιλούμε για χρήματα που θα έχουν πολλαπλασιαστικά οφέλη στην πραγματική οικονομία από το 2022 μέχρι το 2026. Ας μην κρυβόμαστε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, πίσω από το δάχτυλό μας. Δεν νοείται ανάπτυξη χωρίς επενδύσεις. Μονάχα έτσι δημιουργούνται θέσεις εργασίας και εισόδημα. Συνοψίζοντας, ο προϋπολογισμός του 2022 είναι ο προϋπολογισμός της συνέπειας και της αποτελεσματικότητας. Είναι προϋπολογισμός ρεαλιστικών προβλέψεων αλλά και στόχων. Είναι προϋπολογισμός αναγέννησης, ο οποίος λαμβάνει υπ' όψιν του τα δεδομένα της πανδημίας, αλλά κρατά και πυρομαχικά στο οικονομικό οπλοστάσιο. Είναι ένας προϋπολογισμός επανεκκίνησης, που απλώνει ανθεκτικό δίχτυ προστασίας γύρω από τους συμπατριώτες μας, οδηγεί στην αναθέρμανση της αγοράς εργασίας. Πάνω απ' όλα, όμως, σηματοδοτεί τη στροφή προς ένα οικονομικό μοντέλο περισσότερο εξωστρεφές, ανταγωνιστικό και πράσινο, το μοντέλο που πραγματικά έχουμε ανάγκη. Ταυτόχρονα, καθιστά το κράτος μας πιο αποτελεσματικό και μοιράζει πιο δίκαια τον παραγόμενο πλούτο. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ο προϋπολογισμός του 2022 βασίζεται στην εμπειρία εφαρμογής πολιτικών στην πράξη, πολιτικών που έχουν δικαιωθεί για την ορθότητα και την αποτελεσματικότητά τους, οι οποίες εξειδικεύτηκαν με βάση τις ιδιαιτερότητες της ελληνικής οικονομίας. Το συμπέρασμα είναι ότι η ελληνική οικονομία αντέχει σθεναρά, ανακάμπτει ταχύτατα και αντεπιτίθεται δυναμικά. Το ντόμινο που συντελείτα, θα συμπαρασύρει προς το καλύτερο όλους τους ποιοτικούς δείκτες και θα δούμε ότι μήνα με τον μήνα, χρόνο με τον χρόνο οι εκτιμήσεις μας θα διαψεύδονται προς το καλύτερο. Οι εξελίξεις που συντελούνται δεν είναι απλώς ενθαρρυντικές. Προσφέρουν πολύτιμο δημοσιονομικό χώρο στην πολιτεία να συνεχίσει να βρίσκεται ενεργά δίπλα σε όσους δοκιμάζονται, διασφαλίζοντας την απαραίτητη δημοσιονομική ισορροπία. Τα εύσημα από το Eurogroup, η πλήρης επιστροφή της χώρας στις διεθνείς αγορές, το ιστορικά χαμηλό κόστος δανεισμού, η πρόωρη αποπληρωμή του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου που θα γίνει στις αρχές του 2022, η μείωση της ανεργίας, η συγκράτηση των λουκέτων, η αύξηση της βιομηχανικής παραγωγής, η σημαντική πρόοδος στη μείωση των κόκκινων δανείων και η ολοκλήρωση του εθνικού σχεδίου χρηματοδότησης της οικονομίας από το Ταμείο Ανάκαμψης αποτελούν τα υλικά της συνταγής για την ευημερία των Ελλήνων. Οι πολιτικές που περιέγραψα βοηθούν να αντισταθμιστούν οι κίνδυνοι από την παγκόσμια οικονομική επιβράδυνση. Σε έναν κόσμο που πορεύεται με χαμηλές ταχύτητες, η Ελλάδα πατάει γκάζι, οι μηχανές της ανεβάζουν στροφές, φροντίζοντας η ώθηση που δίνεται να είναι ασφαλής και συνετή. Κλείνοντας, θέλω να απευθυνθώ στα στελέχη της Αντιπολίτευσης, ιδίως στους συναδέλφους του ΣΥΡΙΖΑ. Το «όχι» σε όλα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, δεν είναι ιδεολογία, είναι πολιτική πρακτική του ανορθολογισμού. Η άρνηση στα πάντα είναι άρνηση στη λογική, είναι άρνηση στην πρόοδο των Ελλήνων και στην αλληλεγγύη που χρειάζονται οι ευαίσθητες κοινωνικές ομάδες, τις οποίες δήθεν υποστηρίζετε. Είναι μια στείρα άρνηση στη συγκρότηση μιας κοινωνικής συμμαχίας, που σήμερα είναι περισσότερο αναγκαία παρά ποτέ, ώστε να αντιμετωπιστούν οι αυξημένες προκλήσεις της εποχής. Θα έπρεπε να είναι κοινός μας αντίπαλος η αντιμετώπιση των ανισοτήτων, η στήριξη των ευπαθών κοινωνικών ομάδων, η συνδρομή στους συμπατριώτες μας που έχουν περισσότερο ανάγκη. Δυστυχώς για μια ακόμη φορά προτάσσετε το κομματικό σας μικροπολιτικό συμφέρον πάνω από το συλλογικό καλό. Κρίνεστε για την ατολμία σας αυτή. Και επειδή πολλή συζήτηση γίνεται, όταν έρθει η ώρα της κάλπης, στο τέλος της τετραετίας, θα λάβετε την πιο ηχηρή απάντηση. Σας ευχαριστώ.
Και εμείς ευχαριστούμε τον κ. Καράογλου. Τον λόγο τώρα έχει ο ειδικός εισηγητής του ΣΥΡΙΖΑ κ. Αλέξανδρος Χαρίτσης.
Σας ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, θα μιλήσω βεβαίως για τα θέματα της οικονομίας. Δεν μπορώ όμως να μην ξεκινήσω κάνοντας ένα σχόλιο για το γεγονός ότι σήμερα στη χώρα μας εκατόν τριάντα συνάνθρωποί μας έχασαν τη ζωή τους από την πανδημία. Θεωρώ αδιανόητο να κάνουμε μία συζήτηση η οποία γίνεται ένα κενώ στο μέσο αυτής της υγειονομικής τραγωδίας. Το σχόλιο το οποίο θέλω να κάνω, απευθυνόμενος στην Εθνική Αντιπροσωπεία, είναι ότι επ' ουδενί δεν πρέπει να συνηθίσουμε και να κανονικοποιήσουμε όλη αυτή την τραγωδία την οποία βιώνει αυτή τη στιγμή η χώρα μας, την οποία βιώνει αυτή τη στιγμή η ελληνική κοινωνία. Θα έρθω στα ζητήματα του δημόσιου συστήματος υγείας λίγο αργότερα. Θα ξεκινήσω με κάτι που μου έκανε εντύπωση. Χθες οι «New York Times» είχαν στις σελίδες τους για την οικονομία δύο πολύ ενδιαφέροντα άρθρα. Το πρώτο αφορούσε το πώς ο συνδυασμός της πανδημίας και της ακρίβειας σαρώνει τις κυβερνήσεις που επιχειρούν να διαχειριστούν τις κρίσεις αυτές με όρους πολιτικού και κοινωνικού αυταρχισμού και το δεύτερο αφορούσε το πώς η απάντηση πολλών κυβερνήσεων στην Ευρώπη στον ευρωπαϊκό πληθωρισμό είναι η αύξηση των μισθών. Αυτά είναι τα θέματα που συζητάει αυτή τη στιγμή που μιλάμε όλος ο πλανήτης, το πώς δηλαδή η διπλή κρίση της πανδημίας και της ακρίβειας αλλάζει ριζικά τον κόσμο στον οποίο ζούμε και απαιτεί με ένταση νέες πολιτικές που να θωρακίζουν τις κοινωνίες του σήμερα και να μπορούν να προσφέρουν μια θετική διέξοδο για την κοινωνική πλειοψηφία την επόμενη μέρα. Διάβασα επίσης αυτές τις μέρες την έκθεση για την παγκόσμια ανισότητα του πλούτου που δημοσίευσε, αν δεν κάνω λάθος, στα τέλη της προηγούμενης εβδομάδας το World Inequality Lab, στο οποίο συμμετέχουν μερικοί από τους σημαντικότερους οικονομολόγους διεθνώς. Εκεί, λοιπόν, αναλύουν πώς το 50% του παγκόσμιου πληθυσμού κατέχει μόλις το 2% του παγκόσμιου πλούτου, το 10% κατέχει το 75% και το ανώτατο 1% κατέχει το 38% του παγκόσμιου πλούτου. Το χάσμα των εισοδημάτων ανάμεσα στο ανώτατο 10% και στο κατώτατο το 50% του πληθυσμού μέσα στις ίδιες χώρες έχει σχεδόν διπλασιαστεί τις τελευταίες δύο δεκαετίες. Οι παγκόσμιες ανισότητες, λένε οι συγγραφείς της έκθεσης, συγκρίνονται με την περίοδο κορύφωσης του δυτικού ιμπεριαλισμού στις αρχές του εικοστού αιώνα. Για την Ελλάδα συγκεκριμένα αναφέρεται πως το κατώτατο 50% του πληθυσμού κατέχει το μείον 2% του πλούτου της χώρας. Τι σημαίνει το μείον 2%; Σημαίνει ότι ο μισός πληθυσμός της χώρας έχει κατά μέσο όρο περισσότερο χρέος απ' ό,τι περιουσία, από ό,τι πλούτο, χρωστάει δηλαδή περισσότερα από αυτά τα οποία κατέχει. Η Ελλάδα βρίσκεται στη χαμηλότερη κλίμακα στην Ευρώπη ως προς αυτόν τον δείκτη. Το ανώτατο 10% από την άλλη κατέχει μερίδιο λίγο πάνω από το 50% του πλούτου. Είδα επίσης αυτές τις μέρες την έρευνα του ΚΕΠΕ για τις ανισότητες του 2021: «Πρόσφατες εμπειρίες και εξελίξεις για την εισοδηματική ανισότητα στην Ελλάδα». Αναφέρει λοιπόν το ΚΕΠΕ ότι οι δείκτες ανισότητας στην Ελλάδα βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε επίπεδο χωρών της Ανατολικής Ευρώπης, ανισότητες μάλιστα που, όπως λέει, έχουν επιδεινωθεί μέσα στην πανδημία, ανισότητες που θα επιδεινωθούν ακόμα περισσότερο από την κρίση των ανατιμήσεων που πλήττει ασύμμετρα, όπως δείχνουν και τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, τα πιο ευάλωτα νοικοκυριά και τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Το ερώτημα λοιπόν που ανακύπτει, μιας που συζητάμε εδώ για τον προϋπολογισμό και ο προϋπολογισμός γνωρίζουμε ότι ουσιαστικά συνιστά και το σχέδιο για την οικονομία για τον επόμενο χρόνο, αλλά δείχνει και την προοπτική για τις επόμενες χρονιές, είναι το εξής. Ο προϋπολογισμός λοιπόν του 2022 τα λαμβάνει όλα αυτά υπ' όψιν; Ασχολείται με τις εξαιρετικά ανησυχητικές αυτές διεθνείς και εγχώριες εξελίξεις; Η απάντησή μου είναι σαφής: σε καμμία περίπτωση. Είναι ένα κείμενο που γράφτηκε πάνω σε λανθασμένες εκτιμήσεις, που βρίσκεται μακριά από τα προβλήματα της κοινωνίας, που δεν απαντά στις μεγάλες κρίσεις που μας απειλούν, ένας προϋπολογισμός εκτός τόπου και χρόνου, από τον οποίο απουσιάζουν τα δύο βασικότερα θέματα της εποχής μας: η πανδημία και η ακρίβεια. Διότι ο προϋπολογισμός του 2022 δυστυχώς αντιμετωπίζει την πανδημία ως παρελθόν και αυτό δεν είναι θέμα δικής μου, αν θέλετε, ερμηνείας, είναι υπόθεση εργασίας που κατέθεσε ο παριστάμενος Αναπληρωτής Υπουργός Οικονομικών που λέει ότι ο προϋπολογισμός σχεδιάστηκε -διαβάζω λέξη προς λέξη, για να μη θεωρηθεί ότι προσπαθώ να παρερμηνεύσω- με την υπόθεση ότι η πανδημία ως οικονομική μεταβλητή θα φύγει σταδιακά από τις αρχές του 2022. Έχετε πέσει τόσες φορές έξω και έχουμε τόσες φορές πληρώσει ως χώρα τόσο ακριβά αυτές τις λανθασμένες εκτιμήσεις σας. Μην αρχίσουμε πάλι τη συζήτηση για το περίφημο τελευταίο μίλι. Θα έπρεπε τουλάχιστον να είστε πιο εγκρατείς στις εκτιμήσεις σας και να έχετε μάθει από τα λάθη σας. Δυστυχώς όλες οι ενδείξεις σήμερα που μιλάμε, Δεκέμβρη του 2021, δείχνουν ότι η πανδημία ως οικονομική μεταβλητή δεν έχει εξαφανιστεί και δεν θα εξαφανιστεί στις αρχές του 2022. Εδώ δυστυχώς βλέπουμε ότι και υγειονομικά τα πράγματα χειροτερεύουν, πόσο μάλλον οι συνέπειες στην οικονομία. Και τι κάνει λοιπόν η Κυβέρνηση; Καταθέτει έναν προϋπολογισμό που δεν προβλέπει ούτε ένα ευρώ για τη στήριξη της πληγείσας οικονομίας ούτε ένα ευρώ για τους ανέργους ούτε ένα ευρώ για τους εργαζόμενους ούτε ένα ευρώ για τις επιχειρήσεις που κινδυνεύουν με λουκέτο. Και όχι μόνο αυτό, καταθέτει έναν προϋπολογισμό με μειωμένες τις τακτικές δαπάνες για το δημόσιο σύστημα υγείας -σας τα είπε αναλυτικά και η γενική εισηγήτριά μας νωρίτερα- το 2022, μετά από όλη αυτή την εμπειρία της πανδημίας και ενώ διεθνώς η συζήτηση είναι ακριβώς στην εντελώς αντίθετη κατεύθυνση, για το πώς θα υπάρξει αναβάθμιση, για το πώς θα υπάρξει διασύνδεση του συστήματος υγείας με τις πολιτικές για την πρόνοια, για τον κεντρικό ρόλο που έχει το δημόσιο σύστημα υγείας στην ανθεκτικότητα των κοινωνιών μας μέσα σε αυτές τις συνθήκες της κρίσης. Όλα αυτά, όμως, δυστυχώς φαίνεται ότι δεν απασχολούν τη σημερινή Κυβέρνηση. Αφού η πανδημία ως οικονομική μεταβλητή θα φύγει, η απάντηση είναι «business as usual». Συνεχίζουμε σε αυτά που ξέρουμε, τα γνωστά, τα παλιά. Και αφού κατάφερε να εξαφανίσει από τον προϋπολογισμό την πανδημία, η Κυβέρνηση εξαφανίζει για την ακρίβεια. Στις σελίδες του προϋπολογισμού δεν υπάρχει τίποτα για το θέμα που αυτή τη στιγμή που μιλάμε απασχολεί κάθε πολίτη, κάθε νοικοκυριό, κάθε επιχείρηση. Δεν υπάρχει ούτε ένα μέτρο για την αντιμετώπιση της ακρίβειας. Κι έτσι, κύριοι της Κυβέρνησης, η ακρίβεια δεν θα εξαφανιστεί επειδή το λέτε εσείς. Η ακρίβεια αυτή τη στιγμή συνιστά μια πάρα πολύ μεγάλη απειλή για το εισόδημα των νοικοκυριών, για τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων, για την αναπτυξιακή πορεία της χώρας, για την ίδια την κοινωνική συνοχή στη χώρα μας. Τα επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, η εκρηκτική αύξηση του ηλεκτρικού ρεύματος, η εκτίναξη των τιμών στα ράφια των σουπερμάρκετ, η αγωνία που εκφράζουν οι εκπρόσωποι των παραγωγικών φορέων, της ενεργοβόρου βιομηχανίας, του εμπορίου, των μικρών και μεσαίων εργοληπτικών εταιρειών, όλα αυτά υπογραμμίζουν το προφανές: είμαστε μπροστά σε ένα φαινόμενο μακράς διάρκειας που μπορεί να λειτουργήσει ως καταστροφικός καταλύτης, αν δεν ληφθούν τα αναγκαία μέτρα. Κι εδώ βεβαίως έρχεται ο ρόλος της πολιτικής, γιατί η πολιτική ακριβώς σε τέτοιες στιγμές καλείται να παρεμβαίνει και να παρεμβαίνει αποφασιστικά με μέτρα για τη στήριξη του εισοδήματος των εργαζομένων, με αποφασιστική ρύθμιση των αγορών, με στοχευμένες μειώσεις φορολογικών υποχρεώσεων, με μέτρα υποστήριξης των επιχειρήσεων, ώστε να μη μετακυλήσουν το κόστος σε καταναλωτές και την ίδια ώρα να μην καταρρέουν από τις αυξήσεις σε πρώτες ύλες και μεταφορικά κόστη. Τίποτα από αυτά δυστυχώς δεν υπάρχει στον προϋπολογισμό του 2022. Δυστυχώς φαίνεται ότι η Κυβέρνηση κινείται στη σφαίρα της εικονικής πραγματικότητας. Κι αυτό βεβαίως δεν είναι ζήτημα, θα έλεγα, αντιληπτικής ικανότητας των κυβερνώντων. Είναι θέμα βαθιά πολιτικό. Είναι πολιτική επιλογή αυτό το οποίο συμβαίνει σήμερα, γιατί η Κυβέρνηση επιλέγει να παρουσιάσει μια εικονική πραγματικότητα, γιατί με αυτόν τον τρόπο πιστεύει ότι μπορεί να συνεχίσει το σχέδιό της για την αναπαραγωγή και την εμβάθυνση -ακόμα χειρότερα- ενός στρεβλού, αντικοινωνικού και αντιπαραγωγικού μοντέλου ανάπτυξης. Δείτε το παράδειγμα του Ταμείου Ανάκαμψης, μια πραγματικά ιστορική ευκαιρία για τη χώρα για την κατεπείγουσα αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας, αλλά και για τη χάραξη μιας αναπτυξιακής πολιτικής στα επόμενα χρόνια για την οριστική έξοδο από αυτό το παρωχημένο μοντέλο που μας οδηγεί από κρίση σε κρίση. Η Κυβέρνηση που δεν σταματάει να αυτοθαυμάζεται για τη διαχειριστική της επάρκεια έχει ήδη σήμερα που μιλάμε καταφέρει να τα κάνει θάλασσα στον σχεδιασμό και την έναρξη υλοποίησης αυτού του πολύ σημαντικού προγράμματος. Τα έχουμε πει κατ' επανάληψη, τα είπαμε και σε επίκαιρη ερώτηση με τον αρμόδιο Υπουργό πριν από λίγες ημέρες. Οι εκτιμήσεις από τα 2,6 δις ευρώ έχουν πέσει κατά τουλάχιστον 2 δισεκατομμύρια εκτός για την πρώτη χρονιά υλοποίησης και να δούμε πώς θα συνεχιστεί η υλοποίηση το επόμενο διάστημα. Δεν είναι όμως το ζήτημα εδώ μόνο ποσοτικό, είναι και ζήτημα ποιοτικό. Και επειδή δεν έχω και τον χρόνο τώρα, θα χρησιμοποιήσω ένα μόνο παράδειγμα. Όλοι ξέρουν ότι ένα από τα κύρια προβλήματα της χώρας αυτή τη στιγμή είναι ο αποκλεισμός της μεγάλης πλειονότητας των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων από τον τραπεζικό δανεισμό. Το Ταμείο Ανάκαμψης λοιπόν προσφέρει δυνατότητες για τη χρηματοδότηση αυτής της κατηγορίας των επιχειρήσεων. Στην Ελλάδα όμως μόνο 500 εκατομμύρια από τα 12,8 δις θα περάσουν μέσα από την Αναπτυξιακή Τράπεζα που είναι το κατ' εξοχήν δημόσιο εργαλείο για τη στήριξη αυτού του κομματιού της κοινωνίας και της οικονομίας. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Αναρωτιέμαι λοιπόν πώς περιμένουμε αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου, όταν δανειζόμαστε εκ νέου -γιατί νέο δάνειο είναι αυτό το σκέλος των χρημάτων του Ταμείου Ανάκαμψης- για να χρηματοδοτηθούν ξανά οι ίδιοι, αυτό που η Τράπεζα της Ελλάδος ορίζει ως 5% των ελληνικών επιχειρήσεων, αυτοί οι ίδιοι που τυχαίνει να είναι και οι μεγάλοι και οι ισχυροί. Η Κυβέρνηση λοιπόν θέλει να συντηρήσει ένα στρεβλό παραγωγικό μοντέλο. Το ξέρουμε καλά αυτό το μοντέλο, το ζήσαμε, το βιώσαμε. Διαμορφώθηκε πριν από την κρίση του 2008, γύρω από την εσωστρέφεια, τη στήριξη κάποιων παραδοσιακών κλάδων, κυρίως τουρισμού, ναυτιλίας και κατασκευών, και την ψευδαίσθηση ότι τα μεγάλα έργα και η κατανάλωση, μαζί με μαζικές ιδιωτικοποιήσεις, διασφαλίζουν τη διαρκή ροή διεθνών πόρων στην εγχώρια οικονομία. Ξέρουμε πού μας οδήγησε αυτό το μοντέλο, το πλήρωσε η χώρα μας πάρα πολύ ακριβά. Αυτό το μοντέλο δυστυχώς υπερασπίζεται σήμερα η Κυβέρνηση Μητσοτάκη. Και πώς λοιπόν περιμένουμε να έχουμε διαφορετικά αποτελέσματα όταν χρησιμοποιούμε τις ίδιες πολιτικές; Όλες αυτές οι επιλογές της Κυβέρνησης, η επιδείνωση της θέσης των δυνάμεων της εργασίας στον παραγωγικό ιστό, ο αποκλεισμός των μικρομεσαίων επιχειρήσεων από τα χρηματοδοτικά προγράμματα, η αυτορρύθμιση της αγοράς ως φάρμακο για την αντιμετώπιση της ακρίβειας προέρχονται από την ίδια παρωχημένη εμμονή στις νεοφιλελεύθερες δοξασίες. Αντί για έναν προϋπολογισμό που να αναλογεί στις κρίσεις που αντιμετωπίζουμε σήμερα, έχουμε τη διαιώνιση των ιδεοληψιών της Νέας Δημοκρατίας, που οδηγεί σε διαδοχικές κρίσεις και οξύνει τις κοινωνικές ανισότητες. Και επειδή ακούω τα περί ανάκαμψης, ανάπτυξης κ.λπ. από τη μεριά της Κυβέρνησης, προφανώς μετά από τη διάλυση και την καθίζηση του 2020 θα υπάρξει ονομαστική ανάκαμψη. Το ερώτημα, όμως, είναι τι μορφή και το περιεχόμενο θα έχει αυτή η ανάκαμψη και κυρίως, πάνω απ' όλα, ποιους θα αφορά. Η ανάκαμψη της Κυβέρνησης Μητσοτάκη είναι μια ανάκαμψη τύπου Κ. Λίγοι και ισχυροί όντως θα προχωρήσουνε μπροστά, αλλά οι πολλοί θα μείνουν πίσω ή ακόμα χειρότερα θα κινηθούν προς τα κάτω. Γι' αυτό λοιπόν ο προϋπολογισμός που έχουμε μπροστά μας είναι ένας προϋπολογισμός αβεβαιότητας, ανασφάλειας και ανισοτήτων. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, θα κλείσω λέγοντας το εξής: Στον προϋπολογισμό του 2022 συγκρούονται δύο εκ διαμέτρου αντίθετα στρατηγικά σχέδια για την ελληνική κοινωνία, το σχέδιο της Κυβέρνησης, που είναι η αντιδραστική παλινόρθωση. Αυτός είναι ο λόγος που προσπαθεί να υποβαθμίσει τις μεγάλες κρίσεις που μας απειλούν. Διότι ξέρει ότι η πανδημία και η ακρίβεια απαιτούν ριζικές βαθιές τομές, τις οποίες δεν έχει την πολιτική βούληση όμως να υλοποιήσει. Δεν θέλει τίποτα από αυτά. Πιστεύει στην αυτορρύθμιση, δηλαδή ουσιαστικά στην απορρύθμιση. Επιμένει στη συρρίκνωση του δημόσιου χώρου, με ό,τι αυτό συνεπάγεται από τις δημόσιες επιχειρήσεις μέχρι το φυσικό περιβάλλον. Αναμένει πάντοτε εκείνο το αόρατο χέρι της αγοράς που θα τη σώσει. Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν θα αφήσει τη χώρα να γυρίσει πίσω στην εποχή της φτωχοποίησης και της ανασφάλειας. Θέλουμε η Ελλάδα να συγχρονιστεί με τον προοδευτικό διεθνή βηματισμό γύρω από τη μείωση των ανισοτήτων, τη δίκαιη και βιώσιμη ανάπτυξη, τον παραγωγικό μετασχηματισμό. Αυτό, όμως, προϋποθέτει μια πολιτική τομών και ρήξεων, μια πολιτική ουσιαστικής κρατικής παρέμβασης για τη στήριξη της πραγματικής οικονομίας, με τη διαμόρφωση δημόσιων εργαλείων σε στρατηγικούς τομείς, όπως είναι το τραπεζικό σύστημα, όπως είναι η ενέργεια, με την ουσιαστική στήριξη του κοινωνικού κράτους και του δημόσιου συστήματος υγείας για την αντιμετώπιση των ανισοτήτων αλλά και ως παράγοντα για την αναπτυξιακή προοπτική της χώρας, με την αποφασιστική ενίσχυση των δημόσιων επενδύσεων, που μπορούν να τραβήξουν προς τα πάνω το σύνολο της παραγωγικής βάσης της χώρας μας, με μια πολιτική εν τέλει που θα αξιοποιεί κάθε δυνατότητα που προσφέρει η εποχή μας για μια νέα αρχή στην οικονομία και στην πολιτική, για μια κοινωνία ισότητας και δικαιοσύνης, για μια δημοκρατία στην υπηρεσία των πολλών. Σας ευχαριστώ.
Τον λόγο έχει τώρα ο ειδικός εισηγητής του Κινήματος Αλλαγής κ. Γεώργιος Αρβανιτίδης.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας μιλάει για ολική επιστροφή στην κανονικότητα με τον προϋπολογισμό του 2022. Το ερώτημα, όμως, για μας και για την ελληνική κοινωνία είναι σε ποια κανονικότητα επιστρέφουμε και ποιες περιοχές της χώρας αφορά αυτό. Δυστυχώς ο προϋπολογισμός αυτός δεν έχει την αναγκαία περιφερειακή διάσταση που θα έπρεπε. Η δε ελάφρυνση της φορολογίας ευνοεί κυρίως τους μεγάλους και τους ισχυρούς. Με δύο λόγια η νέα κανονικότητα που φέρνει ο προϋπολογισμός αυτός για το 2022 είναι διεύρυνση κάθε είδους ανισοτήτων και απουσία ξεκάθαρου παραγωγικού μοντέλου. Παράλληλα, η Κυβέρνηση δείχνει να παίρνει αψήφιστα δύο πολύ σημαντικούς παράγοντες, οι οποίοι θα επηρεάσουν καθοριστικά την πορεία του προϋπολογισμού, πέρα από την πανδημία. Και αυτοί είναι η ενεργειακή κρίση και ο πληθωρισμός, που αγγίζει πια το 5%. Ειδικά το ενεργειακό κόστος κτυπά και γονατίζει κάθε νοικοκυριό και κάθε επιχείρηση, επηρεάζει κάθε αναπτυξιακή προοπτική και ροκανίζει την ανταγωνιστικότητα των ελληνικών επιχειρήσεων. Είχαμε εγκαίρως προειδοποιήσει από τον Σεπτέμβριο ότι η ενεργειακή κρίση βρίσκεται σε εξέλιξη και δεν έχουμε δει ακόμα την κορύφωσή της. Ήταν τότε που ο Πρωθυπουργός έλεγε ότι οι αυξήσεις που θα νιώσουν οι καταναλωτές θα είναι σχεδόν μηδενικές. Αλήθεια, είναι σε θέση ο Πρωθυπουργός να επαναλάβει αυτή τη δήλωση; Είναι σε θέση να πει στους καταναλωτές ότι θα δουν μηδενικές αυξήσεις στους λογαριασμούς ρεύματος; Καμμία αυτοκριτική, καμμία συγγνώμη; Και όλοι γνωρίζουμε πόσο σημαντική παράμετρος για κάθε προϋπολογισμό, οικιακό ή κρατικό, είναι το ενεργειακό κόστος. Οι ενεργειακές εξελίξεις, όμως, έπιασαν απροετοίμαστη την Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας και τώρα δυστυχώς αναγκάζεται να τρέχει πίσω από τα γεγονότα. Με ποια όμως εχέγγυα ενεργειακής ασφάλειας; Με ποιο ενεργειακό μείγμα, όταν σας προειδοποιούσαμε ότι το να εξαρτάται η χώρα από εισαγόμενο φυσικό αέριο είναι επικίνδυνο; Με ποιο σχέδιο ενεργειακής μετάβασης, που θα αφορά τους πολλούς, μας έχει βρει αυτή η ενεργειακή κρίση; Η Κυβέρνηση αναγκάζεται να εξαγγείλει συνεχώς μεγαλύτερα ποσά ενεργειακής επιδότησης, σε μια διαδικασία που δυστυχώς θυμίζει ένα βαρέλι χωρίς πάτο. Κι αυτή η επιδότηση στην ουσία αφορά την πριμοδότηση του εισαγόμενου φυσικού αερίου. Έτσι φτάσαμε από τα 150 εκατομμύρια ευρώ του Σεπτεμβρίου, στα 400 εκατομμύρια ευρώ τον Οκτώβριο, στα 620 ευρώ για τέσσερις μήνες, που δεν καλύπτουν βέβαια ολόκληρο τον χειμώνα, ο οποίος φτάνει στη χώρα μας μέχρι τον Μάρτιο. Και θα φτάσουμε με αυτούς τους ρυθμούς να μιλάμε σίγουρα για ποσά που πιθανόν να αγγίξουν τα 2 δισεκατομμύρια. Και προσέξτε: Είναι μια επιδότηση που δίνεται στις εταιρείες παρόχους και στους καταναλωτές για να μειώσουν μόνιμα το ενεργειακό κόστος. Οι καταναλωτές σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ επιβαρύνονται ιδιαίτερα από τις μεγάλες αυξήσεις στο φυσικό αέριο, που έχει ήδη αυξηθεί κατά 132%, στο πετρέλαιο θέρμανσης που έχει αυξηθεί κατά 46% περίπου, στα καύσιμα που έχουν αυξηθεί κατά 22,3%, στο ηλεκτρικό που έχει αυξηθεί κατά 18,9% δυστυχώς. Θα μας πείτε ότι μας λέει η Κυβέρνηση: «Μα οι διεθνείς αναταράξεις φέρανε την ενεργειακή ακρίβεια». Αλλά ξεχνά ότι η Ελλάδα είναι σταθερά, εδώ και πάρα πολλούς μήνες, στις πιο ακριβές χώρες της Ευρώπης στη χονδρεμπορική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας. Σπάμε το ένα ρεκόρ μετά το άλλο. Αυτό σημαίνει ότι η ελληνική αγορά έχει στρεβλώσεις ολιγοπωλιακού χαρακτήρα, οι οποίες καθιστούν εξαιρετικά ακριβά ορισμένα προϊόντα και υπηρεσίες και ροκανίζουν το εισόδημα των χαμηλών και ευάλωτων κοινωνικών στρωμάτων. Την ίδια στιγμή, όμως, το όραμα της Κυβέρνησης στον τομέα της ενέργειας περιορίζεται στην πώληση της δημόσιας περιουσίας, στην απεμπόληση βασικών εργαλείων άσκησης ενεργειακής πολιτικής και στην τακτοποίηση ιδιωτικών συμφερόντων. Αντί να βάλει κανόνες στην αγορά, δυστυχώς κανονίζει τους παίκτες της αγοράς. Σε μια περίοδο ενεργειακής μετάβασης όπου πολλές ευρωπαϊκές χώρες ενισχύουν τον δημόσιο έλεγχο στις ενεργειακές υποδομές, η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας επιλέγει ακριβώς το αντίθετο. Για την Κυβέρνηση η ενίσχυση της ελληνικής οικονομίας είναι η εκχώρηση ενός φυσικού μονοπωλίου με σταθερό εγγυημένο έσοδο και ενός εργαλείου άσκησης ενεργειακής πολιτικής κατά 100% σε έναν ιδιώτη που συμμετέχει, όμως, στο σχήμα και το ιταλικό δημόσιο και θα απολαμβάνει πλέον τις αποδόσεις της ΔΕΠΑ Υποδομών, που συγκαταλέγονται στις υψηλότερες της Ευρώπης. Και από κοντά ο πληθωρισμός ως κερασάκι στην τούρτα των ανατιμήσεων, ο οποίος σκαρφάλωσε στο 3,4% τον Οκτώβριο, στο 4,8% τον Νοέμβρη και παλιότερα για το 5%, ψαλιδίζοντας έτσι ακόμα πιο πολύ το πραγματικό εισόδημα των πολιτών. Αν, λοιπόν, ο πληθωρισμός κλείσει στο 5%, αυτό σημαίνει ότι όχι μόνο θα έχει εξαντλήσει ή και μηδενίσει προκαταβολικά το 2% της αύξησης του κατώτατου μισθού που έχει εξαγγείλει προκαταβολικά η Κυβέρνηση, αλλά θα έχει μηδενίσει και όποια άλλη αύξηση υποτίθεται είναι να δοθεί μέσα στο 2022. Αυτό σημαίνει ότι παρά την ανάκαμψη του 2021 υπάρχει σοβαρός κίνδυνος ο αυξανόμενος πληθωρισμός να καταστήσει πλέον τα ελληνικά νοικοκυριά οριστικά ουραγούς σε κατά κεφαλήν εισόδημα. Κοινός παρονομαστής και μόνιμη επωδός της Κυβέρνησης είναι τόσο για την ενεργειακή κρίση όσο και για τον πληθωρισμό ότι πρόκειται για παροδικά φαινόμενα. Δεν πείθουν, όμως, οι διαβεβαιώσεις της για παροδικότητα του πληθωρισμού σε αυτό το επίπεδο, όπως δεν πείθουν και οι προβλέψεις της για παροδικότητα της ενεργειακής ακρίβειας. Δεν πείθει καν για τη δυνατότητά της να προβλέπει τις διεθνείς εξελίξεις και, ασφαλώς, δεν πείθουν και οι προβλέψεις της που βρίσκονται μέσα σε αυτό το σχέδιο του προϋπολογισμού που συζητάμε, με κραυγαλέο παράδειγμα την πρόβλεψη των φορολογικών εσόδων που παραμένει αναπάντητο το ερώτημά μας πώς γίνεται το 2021 με αύξηση του ΑΕΠ 6,9 να είχαμε αύξηση των φορολογικών εσόδων 4,7 και το 2022 με αύξηση 4,5 να έχουμε αύξηση φορολογικών εσόδων 7,5%. Η Ελλάδα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το 2019, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα συγκριτικά στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, είχε την τρίτη πιο υψηλή φορολογία κατανάλωσης στην Ευρώπη και την τέταρτη πιο υψηλή έμμεση φορολογία στις είκοσι επτά χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας έχει καταρτίσει τρεις προϋπολογισμούς που απογειώνουν δυσανάλογα την έμμεση φορολογία στα μικρομεσαία και πλέον ευάλωτα νοικοκυριά. Ειδικά με τον προϋπολογισμό του 2022 η αύξηση των φόρων θα προέλθει κατά 60% πάλι, δυστυχώς, από έμμεσους φόρους. Η εμμονή και η επιμονή στην έμμεση φορολόγηση αποτελεί πια το μόνιμο χαρακτηριστικό όλων των προϋπολογισμών που έχουν κατατεθεί από την Κυβέρνησή σας, που, βέβαια, ακολουθείτε κατά γράμμα την προηγούμενη κυβέρνηση. Η σχέση αυτή των άμεσων προς τους έμμεσους φόρους είναι βαθύτατα συντηρητική, γιατί φορτώνει τα βάρη στους πολλούς και στους αδύναμους. Αυτή είναι μια συνειδητή επιλογή της Κυβέρνησής σας, που δεν δίνει ανάσα στα χαμηλά εισοδήματα, δεν δίνει καμμία προοπτική στη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα, δεν στηρίζει τους αδύναμους, αλλά διευρύνει τις ανισότητες και το χάσμα των εισοδημάτων με βέβαιο αντίκτυπο στην κοινωνική συνοχή της χώρας. Όταν, μάλιστα, η Κυβέρνηση δείχνει πολύ καθυστερημένα ανακλαστικά στο κύμα ακρίβειας που προϋπήρχε και παίρνει πια χαρακτηριστικά τσουνάμι αυξήσεων με τους τιμοκαταλόγους, δυστυχώς, να αλλάζουν κάθε βδομάδα στα ράφια των καταστημάτων, όταν οι πολίτες βλέπουν ήδη τα εισοδήματά τους να συρρικνώνονται και η Κυβέρνηση επιχειρεί να καθησυχάσει τις κοινωνικές αντιδράσεις για τις ανατιμήσεις με διαβεβαιώσεις ότι αποτελεί ένα παροδικό απλά φαινόμενο, δεν υπάρχουν πολλά περιθώρια τότε αισιοδοξίας. Οι δε εξαγγελίες σας για το εφάπαξ βοήθημα των 250 ευρώ προς τους χαμηλοσυνταξιούχους κυρίως κάτω των 500 ευρώ τον μήνα είναι στάχτη στα μάτια και εμπαιγμός. Και αυτό γιατί αφορά τους χαμηλοσυνταξιούχους που η Κυβέρνησή σας με ερμηνευτικά τερτίπια της απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας φρόντισε να εξαιρέσει από τα αναδρομικά δώρων και επικουρικών του ενδεκάμηνου 2015-2016. Και σπεύδω να διευκρινίσω ότι εμείς δεν λέμε να μη δοθούν τα ποσά, που έστω και λίγο μπορούν να ανακουφίσουν αυτούς που το έχουν ανάγκη, αλλά διεκδικούμε αυτά να έχουν πιο μόνιμο χαρακτήρα. Ασφαλώς και πρέπει να στηρίξουμε τους χαμηλοσυνταξιούχους και τους υγειονομικούς, αλλά η στήριξη αυτή πρέπει να είναι μόνιμη και πρέπει να έχει ουσιαστική μορφή. Δυστυχώς, όμως, η Κυβέρνηση δεν θέλει να ακούσει κουβέντα για πιο μόνιμα μέτρα στήριξης, δεν θέλει να ακούσει κουβέντα για αυτά που προτείνουμε εμείς, το Κίνημα Αλλαγής, εδώ και καιρό, όπως τη μείωση του ΦΠΑ στα βασικά είδη διατροφής, τη μείωση των ειδικών φόρων κατανάλωσης, αλλά και την ενίσχυση της Επιτροπής Ανταγωνισμού για να κτυπηθούν φαινόμενα αισχροκέρδειας και δημιουργίας καρτέλ. Μέσα σε αυτές τις συνθήκες η Κυβέρνηση εξακολουθεί να αδιαφορεί για το άκρως πνιγηρό οικονομικό περιβάλλον που διαμορφώνεται στην ελληνική αγορά με δική της ευθύνη, μια αγορά που δεν επεκτείνεται, που δεν ανοίγει, αλλά συρρικνώνεται, μικραίνει και δυστυχώς γίνεται για λίγους, μια οικονομία που αγκομαχά και πολλές επιχειρήσεις θα βρεθούν αντιμέτωπες με το φάσμα λουκέτων μέσα στο 2022, ειδικά οι νέες επιχειρήσεις που νοιώθουν ριγμένες με τις κατανομές των επιστρεπτέων προκαταβολών και τα άκρως αμφιλεγόμενα κριτήρια. Τα κορωνοχρέη συσσωρεύονται με την Κυβέρνηση να δίνει μόνο αναστολές και παρατάσεις, ενώ ο αποκλεισμός πολλών μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων από τις χρηματοδοτήσεις του Ταμείου Ανάκαμψης υπονομεύει εξαρχής τη γενικότερη αναπτυξιακή προοπτική και ακόμα αναζητούνται τα περίφημα ελατήρια ανάπτυξης που υποσχεθήκατε. Και μπορεί η εξαγγελία του Υπουργού Οικονομικών για έκδοση κρατικού πράσινου ομολόγου της Ελλάδας μέσα στο 2022 να είναι μια θετική κίνηση, αν σχεδιαστεί σωστά, το ζητούμενο, όμως, είναι η αποτελεσματικότητα και η προστιθέμενη αξία που θα μείνει στο τέλος στη χώρα. Αν κρίνουμε, λοιπόν, από τη διαχείριση που κάνατε την περίοδο της πανδημίας και τα μετρήσιμα αποτελέσματα που πετύχατε, πάλι δεν υπάρχουν πολλά περιθώρια αισιοδοξίας. Θυμίζω το άκρως ανησυχητικό στοιχείο που αποδεικνύει την αναποτελεσματικότητα της οικονομικής πολιτικής της Κυβέρνησής σας, το γεγονός ότι παρά το ότι η Κυβέρνησή σας έκανε μία από τις μεγαλύτερες δημοσιονομικές παρεμβάσεις παγκοσμίως και διέθεσε πάνω από 30 δισεκατομμύρια ευρώ κατά των επιπτώσεων της πανδημίας, το ΑΕΠ για το 2022, σύμφωνα με την πρόβλεψη, θα εμφανιστεί αυξημένο κατά 3,5 δισεκατομμύρια σε σχέση με το 2019. Είχαμε την τρίτη βαθύτερη ύφεση στην Ευρώπη, στην Ευρωπαϊκή Ένωση, το 2020 και μόλις τη δέκατη έβδομη σε ανάκαμψη το 2021, σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα συγκριτικά στοιχεία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το δε εμπορικό ισοζύγιο και το ισοζύγιο αγαθών μόνο προβληματισμούς προκαλούν. Με δυο λόγια η Κυβέρνησή σας δαπάνησε τα περισσότερα και, δυστυχώς, πέτυχε τα λιγότερα. Είναι ξεκάθαρο ότι κάτι δεν πάει καλά στην οικονομική σας συνταγή, στην οποία επιμένετε, δυστυχώς. Καλούμε, λοιπόν, την Κυβέρνηση να αναθεωρήσει την πολιτική της και να πάψει να πολιτεύεται άτολμα, συντηρητικά και αποσπασματικά. Οφείλει, επίσης, να αναλάβει η Κυβέρνησή σας πρωτοβουλίες, ώστε να διαμορφωθεί ένα κοινό πλαίσιο στην Ευρωπαϊκή Ένωση, που θα αποκλείει την επιστροφή σε μέτρα αυστηρής αδιέξοδης λιτότητας το επόμενο διάστημα. Δεν συμμεριζόμαστε, λοιπόν, τους παραλληλισμούς της Κυβέρνησης, αμφιβάλλουμε για την επιτυχία των προβλέψεων του συγκεκριμένου σχεδίου του προϋπολογισμού για το 2022, διαφωνούμε με τη φιλοσοφία και για αυτό το καταψηφίζουμε.
Ευχαριστώ τον κ. Αρβανιτίδη, γιατί ήταν και πολύ ακριβής στον χρόνο. Τον λόγο τώρα έχει η ειδική εισηγήτρια από το Κομμουνιστικό Κόμμα Ελλάδας, η κ. Διαμάντω Μανωλάκου.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Ο προϋπολογισμός για το 2022 εγγυάται για την πλειονότητα του λαού ένα αξιοπρεπές λαϊκό εισόδημα με μείωση του χρόνου εργασίας, κατοχύρωση ουσιαστικών αυξήσεων σε μισθούς και συντάξεις, αφού μόνο τον Νοέμβριο ο πληθωρισμός ήταν 4,8%; Εγγυάται κατάργηση όλων των ελαστικών μορφών απασχόλησης και διασφάλιση μόνιμης δουλειάς για όλους, μέτρα και δαπάνες για την προστασία της υγείας, της ζωής και της υγείας του λαού με αποκλειστικά δημόσιες δωρεάν και υψηλού επιπέδου υπηρεσίες υγείας, υποχρεωτική κοινωνική ασφάλιση με μείωση έως και κατάργηση των εισφορών των εργαζομένων; Εγγυάται δωρεάν αποκλειστικά δημόσια πρόνοια; Εξασφαλίζετε πόρους για δημόσια και δωρεάν παιδεία σε όλες τις βαθμίδες, όπως και ανάπτυξη του ελεύθερου χρόνου και πρόσβαση του λαού στον πολιτισμό, τον αθλητισμό με όλες τις απαραίτητες υποδομές ή τα ιδιωτικοποιείτε παραπέρα; Μήπως στηρίζετε τους αυτοαπασχολούμενους με κατοχύρωση αφορολόγητου στα 12.000 ευρώ, διαγραφή μέρους των χρεών σε τράπεζες και δημόσιο, αλλά και κατοχύρωση κατώτερων εγγυημένων τιμών στα αγροτικά προϊόντα, ώστε να μην είναι θύματα στους εκβιασμούς των εμποροβιομηχάνων οι αγρότες; Εγγυάσθε ότι μέσα από το πρόγραμμα δημοσίων έργων του προϋπολογισμού θα φροντίσετε για ολοκληρωμένο σχέδιο αντιπλημμυρικής, αντιπυρικής και αντισεισμικής προστασίας, για σύγχρονες σχολικές αίθουσες και όχι τσίγκινα κουτιά κοντέινερ; Εγγυάσθε αξιοποίηση των εγχώριων ενεργειακών μας πόρων διασφαλίζοντας φθηνή ενέργεια για όλους, για μετακινήσεις, αλλά και για παραγωγή σε επαρκή, φτηνά και ποιοτικά τρόφιμα; Προωθείτε μέσα από τον προϋπολογισμό μέτρα μείωσης στις δαπάνες για οπλικά συστήματα που εξυπηρετούν τα επικίνδυνα σχέδια του ΝΑΤΟ, των ΗΠΑ, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και όχι την άμυνα της χώρας; Τίποτε από όλα αυτά δεν εγγυάται ο προϋπολογισμός. Φυσικά δεν τα κατοχύρωναν ούτε και οι προηγούμενες κυβερνήσεις ΣΥΡΙΖΑ και ΠΑΣΟΚ και σύμμαχα σχήματα, γιατί τα συμφέροντα της πλουτοκρατίας εξυπηρετείτε. Τέτοια φιλολαϊκά μέτρα εξασφαλίζει και εγγυάται μόνο ο σοσιαλιστικός τρόπος παραγωγής, ένα ποιοτικά ανώτερο σύστημα, γιατί ενδιαφέρεται για τον άνθρωπο και τις ανάγκες του και όχι για το κέρδος των καπιταλιστών. Απεικονίζεται, λοιπόν, στον προϋπολογισμό ο ταξικός, άδικος και απάνθρωπος προσανατολισμός του. Συνεπώς κοινωνικά δίκαιος προϋπολογισμός στον καπιταλισμό δεν μπορεί να υπάρξει. Το καταμαρτυρούν τα νούμερα, που εξυπηρετούν τις καπιταλιστικές αναδιαρθρώσεις για να είναι το κεφάλαιο πιο ανταγωνιστικό, τσακίζοντας μισθούς, συντάξεις, δικαιώματα εργαζομένων. Πανηγυρίζετε και προβάλλετε επιλεκτικά την αύξηση 13,7% στο ΑΕΠ στο τρίτο τρίμηνο, ως τεκμήριο ανάπτυξης. Ανάπτυξη για τον λαό; Όχι βέβαια, αλλά αποκλειστικά και μόνο των επιχειρηματικών ομίλων. Αυτών τις ανάγκες ικανοποιείτε, για αυτούς είναι τα δισεκατομμύρια του προϋπολογισμού. Οι φοροαπαλλαγές πολύ μεγάλες για αυτούς με το να πληρώνουν μόνο το 5,4% των φόρων. Για τον λαό έχετε νέα αντεργατικά μέτρα, φοροληστεία ακόμα και των φτωχοσυνταξιούχων, ενεργειακή φτώχεια και ακρίβεια, τσακίζοντας ζωτικές ανάγκες, όπως η υγεία, για τη θωράκιση της καπιταλιστικής κερδοφορίας. Αν και θα μπορούσατε και θα μπορούσε να ζήσει πολύ καλύτερα ο λαός, με βάση τις δυνατότητες που υπάρχουν σήμερα, όμως το σύστημά σας απομυζά ό,τι παράγει με την εργασία του, τον πλούτο δηλαδή, για να τον γεύονται και να τον ιδιοποιούνται οι μεγαλοκαρχαρίες του κεφαλαίου. Το πιστοποιούν τα νούμερα για βασικές ανάγκες όπως την υγεία. Κάθε μέρα πεθαίνουν περίπου εκατό άνθρωποι μόνο από COVID και σήμερα εκατόν τριάντα, ενώ θα μπορούσατε να έχετε ήδη επιπλέον ΜΕΘ, να στελεχώσετε τα νοσοκομεία με υγειονομικό προσωπικό και να τα ενισχύσετε με όλες τις ειδικότητες. Το ίδιο και στα κέντρα υγείας. Όμως, επιλέγετε τη συρρίκνωσή τους, για να πλουτίσουν οι ιδιώτες μεγαλοεπιχειρηματίες της υγείας. Γι' αυτό η κρατική χρηματοδότηση των δημόσιων νοσοκομείων και της πρωτοβάθμιας υγείας για το 2022 είναι μειωμένη κατά 279 εκατομμύρια ευρώ, πράγμα που οδηγεί στην παραπέρα διάλυσή τους και στην ενίσχυση της επιχειρηματικής δράσης. Μειωμένες και οι δαπάνες για τα διάφορα προνοιακά επιδόματα, που ενισχύουν την προνοιακή πολιτική της αθλιότητας, ενώ καλπάζει η φτώχεια και η ανέχεια. Εγγυάστε, λοιπόν, ότι θα συνεχιστούν οι διαχρονικές περικοπές κρατικής χρηματοδότησης στην υγεία, με μειωμένο υγειονομικό προσωπικό, έλλειψη υποδομών, έλλειψη σε αριθμό ιατρομηχανολογικού εξοπλισμού, συρρίκνωση ή και κατάργηση νοσοκομειακών κλινών, τμημάτων νοσοκομείων. Δηλαδή, οι υποστελεχωμένες δημόσιες μονάδες υγείας συνεχίζουν να μην μπορούν να ανταποκριθούν στις λαϊκές ανάγκες. Αυτό είναι το νέο σας ΕΣΥ. Ωστόσο τα μειωμένα ποσά έχουν διαμορφωθεί από όλες τις αστικές κυβερνήσεις στην κατεύθυνση της μεγαλύτερης απαλλαγής του κράτους από τις δαπάνες για την λαϊκή υγεία, την αύξηση της ανταποδοτικότητας στην παροχή των εργασιών στην υγεία, την αύξηση των άμεσων ή έμμεσων πληρωμών ΕΟΠΥΥ, τη μεγαλύτερη προσαρμογή των δημοσίων μονάδων υγείας στους κανόνες της επιχειρηματικότητας και της εμπορευματοποίησης των παρεχόμενων εργασιών. Και στην παιδεία, όμως, το κονδύλι μειωμένο κατά 4 εκατομμύρια πάει αγκαλιά με τις καπιταλιστικές αναδιαρθρώσεις. Αντί για διευρυμένη μορφωτική ενίσχυση, ώστε να μπορεί να γνωρίσει και κατανοήσει ο σύγχρονος μαθητής την αλματώδη ανθρώπινη εξέλιξη και πρόοδο, προσπαθείτε να τον μετατρέψετε στενά σε εκτελεστικό πολυεργαλείο, δίνοντας γνώση με το σταγονόμετρο, εμπορευματοποιημένη και κοστολογημένη ή στρεβλή και παραποιημένη. Τα τελευταία δύο χρόνια συνταξιοδοτήθηκαν δεκατρείς χιλιάδες εκπαιδευτικοί. Τίποτα, όμως, στον κρατικό προϋπολογισμό για πρόσληψη μόνιμων εκπαιδευτικών. Ταυτόχρονα μπήκαμε στον τέταρτο μήνα από την έναρξη της σχολικής χρονιάς και τα χιλιάδες κενά παραμένουν. Προηγήθηκαν χίλιες συγχωνεύσεις τμημάτων, με την Κυβέρνηση προκλητικά να κάνει λόγο για προσπάθεια εξορθολογισμού των εκπαιδευτικών και των αναγκών. Υπάρχουν παιδιά με σοβαρές ιατρικές παθήσεις που δεν έχουν σχολικό νοσηλευτή. Χιλιάδες τα παιδιά με αναπηρία που τους έχει εγκριθεί παράλληλη στήριξη και παραμένουν ουσιαστικά αβοήθητα, σε ένα γενικό σχολείο που αδυνατεί να ανταποκριθεί στις σύνθετες ανάγκες τους. Τμήματα ένταξης κλειστά. Κενά εκπαιδευτικών στη δευτεροβάθμια. Ειδικά σχολεία που έχουν ελλείψεις σε προσωπικό. Αλλά και για τη δήθεν πράσινη ανάπτυξη φαίνεται η κοροϊδία και η υποκρισία σας, όταν για τα δασικά οικοσυστήματα δίνετε κάτω από το 0,1 τοις χιλίοις του ΑΕΠ. Όπως ψίχουλα και για τους αγρότες -τα διαφημίζετε για καρβέλια!- όταν το κόστος παραγωγής είναι στα ύψη και οι τιμές παραγωγού στα τάρταρα. Καμμία αναπλήρωση σε ό,τι τους αρπάξατε με τα μνημόνια. Και οι συνέπειές του COVID βαριές. Τα ίδια τα στοιχεία είναι μαρτυριάρικα. Για την αντιμετώπιση των συνεπειών COVID στην αγροτική παραγωγή δόθηκε μόλις το 1% περίπου του συνολικού πακέτου του 2021 και μηδέν -μηδέν, το επαναλαμβάνω- για το 2022! [[Στο σημείο αυτό την Προεδρική Έδρα καταλαμβάνει ο Ε΄ Αντιπρόεδρος της Βουλής κ. ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΠΟΥΛΟΣ]] Ως προς τις εκπτώσεις στον ειδικό φόρο κατανάλωσης πετρελαίου, προβλέπονται 50 εκατομμύρια μόνο για αγρότες συνεταιρισμένους ή νεοεισερχόμενους. Πριν το 2017 ήταν πάνω από 150 εκατομμύρια. Είσαστε πολύ πίσω από τις ανάγκες τους. Αλλά την ίδια στιγμή εφοπλιστές, βιομήχανοι, μεγαλοξενοδόχοι, αεροπορικές εταιρείες και άλλοι «καρχαρίες» απολαμβάνουν φορολοαπαλλαγές και εκπτώσεις στους ειδικούς φόρους κατανάλωσης διαφόρων καυσίμων πάνω από 300 εκατομμύρια ευρώ για το 2022. Για την ιστορία να θυμίσουμε ότι το καθεστώς του χαμηλού συντελεστή ειδικού φόρου κατανάλωσης στο αγροτικό πετρέλαιο καταργήθηκε στο τρίτο μνημόνιο που ψηφίσατε όλοι παρέα, ΣΥΡΙΖΑ, Νέα Δημοκρατία, ΠΑΣΟΚ. Όσο για τους μικροεπαγγελματίες η τσέπη τους στενάζει. Έκθεση της ΓΣΕΒΕΕ δείχνει ότι από τα μέλη του στο 55% μειώθηκε ο τζίρος του προηγούμενου εξαμήνου. Το 42% έχουν ταμειακά διαθέσιμα για έναν μήνα, το 21% δεν έχει καθόλου ρευστότητα και ένα 36,7% αυτών των επιχειρήσεων βλέπει «λουκέτο» για το επόμενο διάστημα. Μάλιστα περίπου το 20% των μικροεπιχειρήσεων χρωστά στην εφορία, τους προμηθευτές, στους λογαριασμούς ενέργειας και ούτω καθεξής. Επομένως τα χρέη καλά κρατούν. Διογκώνονται. Είναι οι συνέπειες της πολιτικής που εφαρμόσατε, πολιτική αποστολών των υποχρεώσεων και όχι ουσιαστικής στήριξης. Την επιστρεπτέα προκαταβολή, που προβλήθηκε σαν ενίσχυση των επιχειρήσεων, τη ροκάνισαν τα περιοριστικά μέτρα και η αντιλαϊκή φορολογία που έμεινε ίδια, ενώ οι αυξήσεις πρώτων υλών στις κατασκευές και τη βιοτεχνία παίρνουν ρυθμό χιονοστιβάδας. Απέναντι, λοιπόν, σε αυτό το εκρηκτικά αντιλαϊκό σκηνικό τι μας λέτε; Αύξηση 0,2% στον μέσο μισθό, όταν το ΑΕΠ θα κινείται με 4,5%, δηλαδή ληστεία και μερικές πενταροδεκάρες επιδότησης στο πανάκριβο ηλεκτρικό ρεύμα, γιατί τα μεγάλα κομμάτια της πίτας είναι για τις εταιρείες που το πουλούν. Πραγματική κοροϊδία, λοιπόν, για τη λαϊκή κατανάλωση. Δίκαια οι εργαζόμενοι και οι συνταξιούχοι διαδηλώνουν μαζικά στους δρόμους σε όλη τη χώρα και αυτές τις μέρες, διεκδικώντας μέτρα ουσιαστικής στήριξης του εισοδήματος, αυξήσεις στους μισθούς και συλλογικές συμβάσεις εργασίας, με κατοχυρωμένα εργασιακά δικαιώματα, αύξηση των δαπανών για την υγεία, μείωση της φορολογίας. Ωστόσο, η οριστική λύση στα βάσανα και τα προβλήματα του λαού είναι η ανατροπή αυτής της βάρβαρης πολιτικής, γιατί είναι το εμπόδιο για λαϊκή ευημερία. Γι' αυτό, το κράτος αντιμετωπίζει ως εχθρό τον λαό, γιατί τους επιχειρηματικούς ομίλους και την κερδοφορία τους ενδιαφέρεται να αναπτύξει. Συνεπώς μέσα από τους καθημερινούς αγώνες μπορεί να διαμορφωθεί ένα πανελλαδικά συντονισμένο κίνημα της εργατικής τάξης και των συμμάχων της, ριζωμένο παντού, σε κάθε χώρο δουλειάς και κλάδο και σε κάθε περιοχή, με ενιαία αιτήματα και στόχους που θα ανοίγουν τον δρόμο της πάλης ενάντια στα μονοπώλια και τον καπιταλισμό, που σαπίζει. Σε αυτόν τον δρόμο καλούμε τον λαό να πορευτούμε, γιατί το μέλλον είναι ο σοσιαλισμός.
Ευχαριστούμε. Συνεχίζουμε με τον κ. Γεώργιο Λογιάδη από το ΜέΡΑ25.
Είναι η σειρά μου, κύριε Πρόεδρε.
Με συγχωρείτε. Συνεχίζουμε με τον κ. Κωνσταντίνο Χήτα από την Ελληνική Λύση.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Μάλλον είστε κουρασμένος από τις εκλογές του ΠΑΣΟΚ.
Αλήθεια είναι, πολύ. Είχαμε μεγάλη συμμετοχή και καταλαβαίνετε ότι κουραστήκαμε.
Μετρούσατε ψήφους; Τι ήσασταν; Εφορευτική επιτροπή; Ευχαριστώ πολύ. Διαβάζοντας αυτά που προϋπολογίζετε, κύριοι Υπουργοί, για το 2022 και με αυτά που μας λέτε ότι πετύχατε το 2021, αναρωτιέμαι αν ζούμε πραγματικά στην Ελλάδα ή αν ζούμε στη Ζυρίχη ή στη Στοκχόλμη. Έχουμε απορία σε ποια χώρα ζούμε. Αν ζούσαμε στη Ζυρίχη, θα πληρώνουμε ΦΠΑ στα βασικά καταναλωτικά αγαθά 7% και όχι 13%. Μας λέτε για ανάκαμψη, για ανάπτυξη, ότι η οικονομία πήρε μπρος, τρέχει, ότι το τρένο ξεκίνησε, το ΑΕΠ αυξάνεται, οι καταθέσεις αυξάνονται, τα νοικοκυριά ευημερούν, η ανεργία μειώνεται, θα μειωθεί και άλλο και άλλο και κάτι τέτοια χαριτωμένα λέτε. Κάτι τέτοια χαριτωμένα λέτε και τα λέτε και με στόμφο και με έμφαση. Πραγματικά, είναι εξοργιστικό, αφ' ενός μεν να αρνείσαι να αντικρίσεις την πραγματικότητα, αλλά από την άλλη, να προσπαθείς να πείσεις όλους τους υπόλοιπους ότι βρε παιδιά, δεν πάω εγώ ανάποδα στον δρόμο, όλοι οι υπόλοιποι πάνε ανάποδα. Λένε ότι η στατιστική είναι ένας πολύ καλός -επιστημονικός τρόπος, θα έλεγα- να μη λες την αλήθεια. Και η αλήθεια είναι ότι ο προϋπολογισμός που φέρνετε, δυστυχώς, θα αποτύχει. Δυστυχώς! Μακάρι να πετύχαινε, όμως τα ίδια λέγαμε και για το 2019 και για το 2020 και για το 2021 και για το 2022. Ξέρετε ποιο είναι το χειρότερο; Ότι όλη η Κυβέρνησή σας παρουσιάζεται ως ειδήμων, ότι τα ξέρετε εσείς όλα καλύτερα και ότι χωρίς εσάς, η χώρα θα καταστραφεί. Μα, εσείς είστε που καταστρέψατε τη χώρα λίγο τώρα, λίγο πριν πέντε χρόνια, λίγο πριν δέκα, λίγο πριν δεκαπέντε, πριν είκοσι. Εσείς είστε! Εσείς είστε που δανείζεστε συνέχεια, μεγαλώνοντας το χρέος της πατρίδος μας. Εσείς είστε που καταστρέψατε το ΕΣΥ λίγο τώρα, λίγο χθες, λίγο προχθές, λίγο πριν δεκαπέντε χρόνια, πριν δέκα. Εσείς είστε που διχάζετε τους Έλληνες. Βλέπουμε Υπουργούς να καμαρώνουν για την επιτυχία της κυβερνητικής πολιτικής. Κυβερνητική πολιτική για ποιον, υπέρ ποιου; Και μη μας πείτε για την πατρίδα, μη μας πείτε για τους Έλληνες πολίτες. Εσείς φτιάχνετε νούμερα. Ακολουθείτε τις εντολές, γιατί ούτε να ανασάνουμε δεν μπορούμε χωρίς να μας πουν οκέι απ' έξω. Νομοθετείτε για τους λίγους, νομοθετείτε για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων. Μιλάμε για τραγωδία. Εδώ ο κόσμος δεν μπορεί να αγοράσει πλέον -και μακάρι να ήταν λαϊκισμός και λεκτική υπερβολή δική μας- βασικά είδη διατροφής. Το ράλι της ακρίβειας συνεχίζεται, η ενεργειακή κρίση διογκώνεται, οι επιχειρήσεις, ειδικά οι μικρομεσαίες, έχουν σχεδόν καταστραφεί, αλλά εσείς τα παρουσιάζετε όλα ρόδινα με τα δικά σας μέσα μαζικής ενημέρωσης, με τα δικά σας κανάλια, με τον δικό σας μοναδικό τρόπο. Ο κόσμος περνάει πολύ δύσκολα και όταν ακούμε τους Υπουργούς να κάνουν μαθήματα για το ποια είναι η διαφορά της ανάκαμψης και της ανάπτυξης, τουλάχιστον εξοργιζόμαστε. Μπορεί να συζητάμε σήμερα εδώ και για τις υπόλοιπες τέσσερις-πέντε μέρες για τον προϋπολογισμό. Ξέρετε ποια είναι η χειρότερη εικόνα; Είναι πραγματικά άθλια η εικόνα αυτή. Όταν ανοίγει -γιατί, δυστυχώς, κάναμε φουκαρά τον Έλληνα- ο φουκαράς τον φάκελο της ΔΕΗ και βλέπει μέσα τιμές που του πέφτουν τα μαλλιά. Και σου λέει: Τι να κάνω τώρα; Να πληρώσω το νοίκι; Να πληρώσω τη ΔΕΗ, που πλήρωνα 100 και πληρώνω 230; Τι να κάνω; Να δώσω τις δόσεις στην εφορία; Τρέμει η ψυχή του. Δεν ξέρουν πώς να το πληρώσουν. Δεν ξέρουν πώς θα τα φέρνουν βόλτα. Δεν ξέρουν τι τους ξημερώνει. Αυτή είναι η πραγματικότητα. Η αλήθεια είναι ότι όλη σας η πολιτική έχει ως προτεραιότητα τους ξένους, τις τράπεζες, αλλά στο ταμείο στο τέλος της μέρας πάει ο Έλληνας και πληρώνει. Αυτός πάει και τα ακουμπάει. Αυτός πάει. Πάντα ο Έλληνας φορολογούμενος είναι αυτός που πρέπει να πληρώσει, που πρέπει να αισθάνεται και ευγνώμων με τα ψίχουλα. Και σε φτωχοποιώ, σε καταστρέφω και πάρε αυτά, παιδί μου, τα 250 ευρώ να πεις και ευχαριστώ. Δεν είναι έτσι. Ακρίβεια. Τι να πούμε για το κύμα της ακρίβειας, δηλαδή, που σαρώνει όλη την αγορά, σε όλα τα είδη διατροφής; Στα βασικά, έχει αυξηθεί η τιμή στο ψωμί, στο γάλα, στο κρέας, στο ελαιόλαδο, στα φρούτα, στα λαχανικά, σε όλα τα βασικά είδη διατροφής. Μια απίστευτα τρελή κούρσα. Ακούσαμε τον Υπουργό Αναπτύξεως να δηλώνει ότι δεν υπάρχει καμμία ακρίβεια στην αγορά. Είναι δυνατόν; Μη μας εμπαίζετε, τουλάχιστον! Πείτε ότι τα πράγματα είναι δύσκολα. Καθίστε εδώ να δουλέψουμε, να δούμε τι θα κάνουμε. Μη μας παρουσιάζετε τώρα ότι όλα είναι τέλεια. Είναι τουλάχιστον προκλητικό να ακούγονται τέτοια πράγματα από Υπουργούς. Μαζέψτε κάποιους Υπουργούς σας! Λίγη ταπεινότητα. Το πρόβλημα είναι μεγάλο. Από εμένα περιμένετε να σας θυμίσω ότι ο πληθωρισμός χτύπησε κόκκινο και έσπασε ρεκόρ δεκαετίας, 4,8%; Από την πρώτη στιγμή τονίσαμε, ως Ελληνική Λύση, ότι πρέπει το δυνατόν να είμαστε ενεργειακά αυτάρκεις, ως χώρα, ότι πρέπει να παράγουμε τον δικό μας πλούτο, όχι να εξαρτιόμαστε από εισαγωγές, ότι είναι απαραίτητο να αλλάξει παραγωγικό μοντέλο αυτή η χώρα και να στραφούμε στον πρωτογενή τομέα. Μάλλιασε η γλώσσα μας και τελικά, οι καλλιεργήσιμες εκτάσεις όλο και μειώνονται. Οι αγρότες μας δυσκολεύονται ακόμη περισσότερο και εσείς φυτεύετε παντού ανεμογεννήτριες, φωτοβολταϊκά και πάει λέγοντας. Ενεργειακή κρίση. Είναι ένα φαινόμενο παγκόσμιο, αλλά εμείς τι κάνουμε; Δεν έχετε καμμία ευθύνη για την εκτόξευση τιμών στο ρεύμα, στο φυσικό αέριο; Σπεύδετε να επιδοτήσετε την ακρίβεια -αυτό κάνετε- τους λογαριασμούς της ίδιας εταιρείας δηλαδή. Έχουμε το ακριβότερο ρεύμα σε νούμερα, το οποίο είναι ένα χρηματιστήριο καθημερινά. Κάθε μέρα έχουμε το πιο ακριβό ρεύμα στην Ευρώπη. Πώς γίνεται αυτό; Γιατί; Τι είμαστε εμείς; Οι αυξήσεις ζαλίζουν εδώ και σπεύδετε την ίδια ώρα να καταδικάσετε τον λιγνίτη, όπως κάναμε προχθές εδώ, να νομοθετήσετε και τη μεταλιγνιτική εποχή στην Ελλάδα. Λύσαμε τα προβλήματά μας! Να περάσουμε στη μεταλιγνιτική εποχή στην Ελλάδα, ενώ έχουμε αποθέματα που μπορούν να λύσουν το ενεργειακό μας πρόβλημα για πολλά χρόνια. Και ενώ τα νομοθετείτε όλα αυτά, να κλείσουμε τον λιγνίτη, δουλεύουν κανονικά οι λιγνιτικές μονάδες, για να μην έχουμε και μπλακάουτ. Δηλαδή, μιλάμε για απίστευτη κοροϊδία. Θυμίζω εδώ -το έχω πει πολλές φορές- ότι χώρες, όπως η Γερμανία, η Αμερική, η Τουρκία, η Πολωνία συνεχίζουν να έχουν τον λιγνίτη μέχρι το 2030 και πλέον. Εμείς τώρα. Φορολογική πολιτική. Πείτε μου: Δεν μπορεί ένας προϋπολογισμός να βασίζεται σε μια βαριά φορολογική πολιτική. Δεν γίνεται αυτό, δηλαδή, να πάρω από εκεί -με όλη την κατάσταση που επικρατεί- 50 δισεκατομμύρια το 2022, αυξημένα κατά 3 δισεκατομμύρια σε σχέση με το 2021. Μόνο από τον φόρο εισοδήματος προβλέπονται έσοδα 15,3 δισεκατομμύρια ευρώ, από το φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων 10,3 δισεκατομμύρια, αυξημένα κατά 653 εκατομμύρια σε σχέση με πέρυσι. Και αυτός είναι ο φόρος που πληρώνουν οι συνταξιούχοι, οι εργαζόμενοι, τα ελληνικά νοικοκυριά, η απλή οικογένεια, αυτή που μας βλέπει τώρα και τρέμει η ψυχή της, που δεν ξέρει τι να κάνει, να ζεσταθεί ή να φάει; Να πάρει ένα κομμάτι ψωμί να ταΐσει στα παιδιά της ή να πληρώσει το ρεύμα και το αέριο; Ο ΦΠΑ 18,7 δισεκατομμύρια θα φτάσει έναντι 17,1 δισεκατομμύρια πέρυσι, το 2021. Ενάμισι δισεκατομμύριο παραπάνω. Οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης είναι πάνω από 7 δισεκατομμύρια για το 2022. Το ξέρετε, φαντάζομαι, ότι οι έμμεσοι φόροι είναι από τους υψηλότερους στην Ευρώπη. Το ξέρετε αυτό. Στη Βουλγαρία ο ΦΠΑ είναι 20% και 9%, στη Μάλτα 18% και 7%, στην Ισπανία 21% και 10%, στην Κύπρο 19% και 9%, στη Γερμανία 19% και 7%. Πώς θα ανταγωνιστούμε εμείς, ως χώρα, αυτές τις χώρες; Στην Τουρκία ο ΦΠΑ είναι 18% και 8%. Πώς θα ανταγωνιστούμε την Τουρκία; Σας είπαμε, μειώστε τους φόρους. Το παράδειγμα -εκατό φορές θα το λέω, μέχρι να καταλάβουν όλοι- όταν αυτό, λοιπόν, κάνει 10 ευρώ και έχει πάει 15 ευρώ και με 10 ευρώ εισπράττει το κράτος 2,4 ευρώ, τώρα που είναι 15 ευρώ, εισπράττει 3,6 ευρώ. Ρίξτε τον φόρο, να εισπράττετε πάλι 2,4 ευρώ, ρίξτε την τιμή του προϊόντος. Ανεργία: Υπερηφανεύεστε ότι θα μειωθεί στο 14,2% από το 15,9%. Πώς το βγάζετε αυτό, πραγματικά, τέτοια αισιοδοξία, δε μπορώ να καταλάβω. Δεν μπορώ να καταλάβω, πραγματικά. Φεύγουν οι Έλληνες. Επτακόσιες χιλιάδες Ελληνόπουλα έχουν φύγει. Έτσι θα λύσουμε το πρόβλημα της ανεργίας; Φυσικά, άμα είναι άνεργος εδώ, θα φύγει ο άλλος. Δεν τον λογίζετε ως άνεργο, όμως. Ή μήπως θα μας πείτε για τις λίστες του ΟΑΕΔ; Από τις λίστες του ΟΑΕΔ πώς μειώνετε την ανεργία; Με τις δίμηνες συμβάσεις, τις τρίμηνες συμβάσεις, με τα πεντάμηνα και με τα οκτάμηνα; Έτσι μειώνεται η ανεργία; Έτσι, δεν μειώνεται η ανεργία. Έτσι, ευημερούν οι αριθμοί και δυστυχούν οι Έλληνες. Αυτό γίνεται. Επιχειρήσεις βάζουν λουκέτο μαζικά, γειτονιές ερημώνουν. Τα βλέπετε, βγαίνετε έξω. Ερημώνουν γειτονιές και, ειδικά τώρα, με τον νόμο για την μεταλιγνιτική εποχή, για παράδειγμα, μια ολόκληρη περιοχή στη δυτική Μακεδονία καταδικάζεται, πάνω από τρεισήμισι χιλιάδες οικογένειες. Η χώρα μας βρίσκεται, πραγματικά, στο κατώφλι της επισιτιστικής κρίσης. Το έχουμε αναφέρει πάρα πολλές φορές, έχουμε Ελληνόπουλα που πεινάνε, κύριοι Υπουργοί, πεινάνε! Θα μου πεις, λαϊκίζεις. Εγώ λαϊκίζω; EUROSTAT: Ένα στα τρία Ελληνόπουλα είναι φτωχό και χωρίς μέλλον. Πεντακόσιες χιλιάδες Ελληνόπουλα δεν έχουν να φάνε. Κάτω από το όριο της φτώχειας πεντακόσιες χιλιάδες Ελληνόπουλα, που σημαίνει ότι δεν χορταίνουν το φαγητό, δεν θερμαίνονται τον χειμώνα όπως πρέπει, δεν ντύνονται όπως πρέπει, δεν έχουν φάρμακα, όταν αρρωσταίνουν, ούτε παροχές υγείας, δεν έχουν την παιδική ηλικία που τους πρέπει. EUROSTAT! Ποια είναι η EUROSTAT τώρα, μπροστά σε εσάς; Τα ξέρετε τα γράμματα καλύτερα εσείς. Υγειονομική κρίση: Τι να πούμε τώρα εδώ; Τι να πούμε τώρα για τις καταστροφικές και τιμωρητικές επιλογές σας; Για τα 43,3 δισεκατομμύρια που μας φεσώσατε, λες και τα δισεκατομμύρια είναι ροδάκινα; Για τον διχασμό που προωθείτε, για το ΕΣΥ που καταρρέει και εσείς συνεχίζετε να τιμωρείτε υγειονομικούς και έχετε επτάμισι χιλιάδες ανθρώπους πρώτης μάχης, της πρώτης γραμμής, εκδικητικά και εμμονικά στην ανεργία, για το ότι αναβάλλονται χειρουργεία σε νοσοκομεία, για το ότι δεν φτάνει το προσωπικό στις ΜΕΘ, για το ότι η χώρα μας φιγουράρει στις πρώτες θέσεις θανάτων ανά εκατομμύριο πολιτών στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αποτυχημένες πολιτικές. Όλα αυτά δικά σας έργα είναι. Δεν έχουν αντίκτυπο αυτές οι πολιτικές όμως, ξέρετε, σε οικονομικούς δείκτες και διάφορα στατιστικά. Έχουν αντίκτυπο στις ζωές τους, απευθείας στον ελληνικό λαό. Τα έχουμε πει πάρα πολλές φορές. Ο προϋπολογισμός της Κυβέρνησής σας είναι ανεδαφικός, δεν είναι ρεαλιστικός, δεν είναι υλοποιήσιμος. Βασίζεται σε δυσβάσταχτους φόρους και σε δανεικά, δανεικά, δανεικά, δανεικά…που οδεύουν ολοταχώς προς τα 400 δισεκατομμύρια το χρέος της χώρας μας. Δανεικά που θα τα πληρώσει ο ελληνικός λαός, οι Έλληνες πολίτες, τα παιδιά μας, τα παιδιά των παιδιών μας και τα ψίχουλα που μοιράζετε τώρα, θα τα πληρώσουμε πίσω και αυτά με τόκο. Αυτή είναι η αλήθεια, όπως αλήθεια είναι ότι με ψέματα και με αλχημείες προσπαθείτε να πείσετε ότι τα έχετε όλα υπό έλεγχο. Πρέπει, όμως, κάποια στιγμή να σταματήσετε να διαχειρίζεστε προβληματικές καταστάσεις που εσείς οι ίδιοι δημιουργείτε. Και για να λύσεις κάποια στιγμή ένα πρόβλημα, θα πρέπει πρώτα να παραδεχτείς ότι υπάρχει και να προσπαθήσεις πραγματικά να το λύσεις. Τα προβλήματα δεν λύνονται ούτε με ευχολόγια, ούτε με τρικ, ούτε με μαγειρέματα αριθμών, ούτε με ανεξήγητα υπερβολική αισιοδοξία. Εάν δεν μπορείτε να το κάνετε αυτό, τουλάχιστον σταματήστε να εμπαίζετε τους Έλληνες πολίτες, αλλά και το ελληνικό Κοινοβούλιο.
Ευχαριστούμε. Και τώρα συνεχίζουμε με τον κ. Γεώργιο Λογιάδη από το ΜέΡΑ25.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριοι Υπουργοί, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, όσον αφορά τα βασικά μεγέθη του κρατικού προϋπολογισμού για το 2022, τα καθαρά έσοδα το 2022 προβλέπεται να αυξηθούν κατά 4,5 δισεκατομμύρια ευρώ, έναντι του 2021, φτάνοντας στα 55,5 δισεκατομμύρια ευρώ. Όπως είναι αναμενόμενο, η άνοδος αυτή θα προέλθει, κυρίως, από τη φορολογία, καθώς οι συνολικοί φόροι θα αυξηθούν κατά 3,5 δισεκατομμύρια ευρώ, φτάνοντας τα 50 δισεκατομμύρια. Μάλιστα, τα 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ αυτής της αύξησης εκτιμάται ότι θα προέλθουν από επιπλέον έσοδα του ΦΠΑ. Δεδομένου ότι τίποτα δεν προοιωνίζει αύξηση των εισοδημάτων, όπως θα αναλύσουμε παρακάτω, που να αιτιολογεί άνοδο κατανάλωσης, ως απότοκο αυτής, η πρόβλεψη για τέτοια ογκώδη άντληση εσόδων από τον ΦΠΑ δεν συνιστά τίποτε άλλο από πρόβλεψη της Κυβέρνησης ότι οι τιμές προϊόντων ευρείας κατανάλωσης θα παραμείνουν ψηλά ή και θα αυξηθούν ακόμη περισσότερο. Ταυτόχρονα οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης θα αυξηθούν κατά 500 εκατομμύρια ευρώ. Παράλληλα, το ύψος των εσόδων από την είσπραξη ΕΝΦΙΑ προβλέπεται ότι θα παραμείνει, ουσιαστικά, στα ίδια επίπεδα περί τα 2,5 δισεκατομμύρια ευρώ, μείωση μόλις κατά 60 εκατομμύρια, ενώ ο φόρος εισοδήματος φυσικών προσώπων θα αυξηθεί κατά 650 εκατομμύρια ευρώ. Τα φυσικά πρόσωπα θα εξακολουθήσουν να πληρώνουν τη μερίδα του λέοντος σε σχέση με τα νομικά πρόσωπα. Να θυμίσουμε, ότι εμείς ως ΜέΡΑ25 είχαμε καταθέσει πρόταση νόμου για φορολόγηση των τεχνολογικών κολοσσών Facebook, Amazon, Netfix, Google, Spotify, να φορολογηθούν με 4% επί του καθαρού τζίρου τους στην Ελλάδα, πράγμα που δεν απεδέχθη η Κυβέρνηση. Αυτά τα στοιχεία από μόνα τους αρκούν για να καταδείξουν τον ακραίο ταξικό προσανατολισμό του προϋπολογισμού. Έρχομαι τώρα στις δαπάνες. Από την άλλη, οι συνολικές δαπάνες προβλέπεται ότι θα διαμορφωθούν στα 65,5 δισεκατομμύρια ευρώ, μειωμένες κατά 5,2 δισεκατομμύρια σε σχέση με το 2021, εξαιτίας των μειωμένων δαπανών για την αντιμετώπιση της πανδημίας, αφού το συνολικό ποσό των μέτρων στήριξης μειώνεται σε 3,3 δισεκατομμύρια ευρώ το 2022, από 17 δισεκατομμύρια ευρώ φέτος. Αυτό θα επηρεάσει δυσμενώς την κατανάλωση, η οποία στηρίχθηκε έτσι την προηγούμενη χρονιά. Αναφέρει ο κρατικός προϋπολογισμός ότι η μεγέθυνση και η αύξηση του ΑΕΠ θα φτάσει στο 4,5% το 2022. Άλλο, όμως, η ανάπτυξη και η αύξηση και άλλο η ευημερία και η αξιοπρέπεια, τονίζουμε εμείς στο ΜέΡΑ25. Ως μία από τις συνέπειες της μακροχρόνιας κρίσης και της πανδημίας σήμερα είναι η κατακόρυφη αύξηση κατανάλωσης ψυχοφαρμάκων και αντικαταθλιπτικών που αυξάνουν το ΑΕΠ, βεβαίως, δυσμενώς. Όπως επίσης και η αύξηση των βιαιοπραγιών και των τροχαίων δυστυχημάτων λόγω ψυχολογικών προβλημάτων. Αναφέρει ο κρατικός προϋπολογισμός για τα μεγέθη της ανεργίας, αλλά δεν μετρά καθόλου την τεράστια παραοικονομία, τη μαύρη εργασία, που πλήττουν την υγιή οικονομία. Δεν αναφέρει πουθενά για την τεράστια αποχώρηση εργατικού δυναμικού και για την υπογεννητικότητα. Για το Υπουργείο Υγείας οι δαπάνες είναι μειωμένες κατά 560 εκατομμύρια ευρώ και για τα νοσοκομεία και για την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας κατά 279 εκατομμύρια ευρώ. Το ήδη ισχνό Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων συρρικνώνεται περαιτέρω, αφού από 8,35 δισεκατομμύρια το 2021 μειώνεται στα 7,8 δισεκατομμύρια το 2022. Το αντίθετο θα έπρεπε να γίνεται, δρώντας αντικυκλικά στην κρίση. Την ίδια στιγμή, προβλέπονται αυξημένες στρατιωτικές δαπάνες για «φυσικές παραλαβές εξοπλιστικών συστημάτων». Πρόσφατα ο Υπουργός Επικρατείας, που συναντήθηκε με εκπροσώπους των συνταξιούχων, κυνικά τους ρώτησε αν θέλουν αναδρομικά ή φρεγάτες. Εμείς ως ΜέΡΑ25 μιλάμε για λελογισμένες αμυντικές δαπάνες, παραδείγματος χάριν τον εξορθολογισμό και την ενοποίηση των διαφορετικών οπλικών συστημάτων της χώρας μας. Επίσης, ας μη διαλάθει της προσοχής μας η τάση της Κυβέρνησης να προβαίνει σε απευθείας αναθέσεις αντλώντας κεφάλαια από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων κατά το δοκούν και έχοντας παράσχει στον εαυτό της το δικαίωμα αυτό μέσω νομοθέτησης. Το δημόσιο χρέος προβλέπεται ότι θα εκτοξευθεί στα 355 δισεκατομμύρια ευρώ ή 190% του ΑΕΠ από 350 δισεκατομμύρια φέτος και 341 δισεκατομμύρια ευρώ το 2020. Αξίζει εδώ να υπενθυμίσουμε ότι χάρη στην επιτυχία όλων των μνημονιακών κυβερνήσεων, εντός του 2022, οι ετήσιες καταβολές της χώρας προς εξυπηρέτηση του κρατικού χρέους, σύμφωνα με τον ΟΔΔΗΧ, ανέρχονται σε 13,6 δισεκατομμύρια ευρώ έναντι 11,5 δισεκατομμυρίων το 2023. Όμως, ευτυχώς που δανειζόμαστε φθηνά, έτσι για να διακωμωδήσουμε την τραγικότητά μας! Το δημόσιο χρέος, στο οποίο προφανώς θα εγγραφούν οι εγγυήσεις του «ΗΡΑΚΛΗ», για τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια ύψους 23 δισεκατομμυρίων ευρώ θα εκτινάξει περαιτέρω το χρέος και θα ξεπεράσει τα 370 δισεκατομμύρια. Εδώ πρέπει να τονίσουμε ότι το 2023 έχει προαναγγελθεί ως έτος επιστροφής σε πρωτογενή πλεονάσματα. Το 2022 αποτελεί ένα ενδιάμεσο έτος που θα ξεκινήσει η «θηριώδης» απαιτούμενη από τα μνημόνια προσαρμογή. Για τις αποκρατικοποιήσεις και ιδιωτικοποιήσεις υπάρχει πρόβλεψη για σχετικά ταμειακά έσοδα, συνολικού ύψους 2,2 δισεκατομμυρίων ευρώ, από πωλήσεις που θα πραγματοποιηθούν από το Υπερταμείο μέσω ΤΑΙΠΕΔ. Έτσι, το εν εξελίξει «ξεπούλημα» περιλαμβάνει τόσο διαγωνισμούς που ήδη ξεκίνησαν και αναφέρομαι στις Γούρνες Ηρακλείου Κρήτης, τους Οργανισμούς Λιμένος Αλεξανδρούπολης, Καβάλας, Ηγουμενίτσας, Ηρακλείου, τη μαρίνα Καλαμαριάς, καθώς και άλλα ακίνητα χαρτοφυλακίου του αμαρτωλού ΤΑΙΠΕΔ, όπως τουριστικά ακίνητα και ιαματικές πηγές στα Καμένα Βούρλα, τις Θερμοπύλες και άλλα. Όσους φόρους και αν πληρώνουμε, όση δημόσια περιουσία και αν ξεπουλάμε, όση λιτότητα και αν υφιστάμεθα, το δημόσιο χρέος θα αυξάνεται και ως κοινωνία θα καταστρεφόμαστε. Την ιδιωτική του περιουσία ο καθένας μπορεί να κάνει ό,τι θέλει. Τη δημόσια περιουσία όμως, για την οποία πολέμησαν οι πρόγονοί μας, δεν έχει κανείς το δικαίωμα να την εκποιήσει για ενενήντα εννιά χρόνια, όπως γίνεται τώρα από τις τρεις κυβερνήσεις -ΠΑΣΟΚ ή ΚΙΝΑΛ, Νέα Δημοκρατία και ΣΥΡΙΖΑ- οι οποίες υπέγραψαν τα μνημόνια. Οι αρμοδιότητες και οι αστάθμητοι παράγοντες για τον κρατικό προϋπολογισμό είναι πολλοί. Πρώτον, η εξέλιξη της πανδημίας. Η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας σε συνέχεια και με συνέπεια τόσο στις μνημονιακές επιταγές, αλλά και στο ιδεολογικοπολιτικό της πρόγραμμα, απαξίωσε, αποδιοργάνωσε και υποβάθμισε την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Δημόσιας Υγείας και πολιτικοποίησε τη δημόσια υγεία. Μπίζνες με τα εμβόλια, «ναι» σε όλα στην ευρωπαϊκή διαπλοκή παραγωγής εμβολίων και μέσα από αλλοπρόσαλλα επικοινωνιακά μηνύματα δημιούργησε ένα πολύ εξαγριωμένο κίνημα αντιεμβολιασμού. Το κυριότερο αποτέλεσμα είναι ο διχασμός της κοινωνίας, με τις συνεχείς και καταστροφικές συνέπειες τόσο για την κοινωνία όσο και για την οικονομία, την ευθύνη των οποίων έχει αποκλειστικά η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας. Το ΜέΡΑ25 από την αρχή της πανδημίας στήριξε το εμβολιαστικό πρόγραμμα, τονίζοντας την ανάγκη άμεσης οργάνωσης μεγάλου δημόσιου δικτύου ελέγχου και εμβολιασμών και παράλληλα πρότεινε η Ευρωπαϊκή Ένωση να αγοράσει εμβόλια και να τα δωρίσει στις φτωχές υποανάπτυκτες χώρες, παραδείγματος χάριν της Αφρικής, για την εξάλειψη της πανδημίας και για γεωπολιτικούς επίσης λόγους απέναντι στη Ρωσία και την Κίνα. Δεύτερον, η ακρίβεια, η εκτίναξη των τιμών ενέργειας, η κατάρρευση της εφοδιαστικής αλυσίδας και η έλλειψη βασικών πρώτων υλών. Η ταχύτητα αποκατάστασης της διεθνούς εφοδιαστικής αλυσίδας θα παίξει έναν κομβικό ρόλο τόσο διεθνώς όσο και για την Ελλάδα. Σε αυτόν τον τομέα, πέρα από το δημογραφικό πρόβλημα, λείπουν πάρα πολλοί έμπειροι εργαζόμενοι. Άλλοι αποχώρησαν με πρόωρη σύνταξη, άλλοι προτίμησαν να γραφτούν στους καταλόγους της ανεργίας, άλλοι στράφηκαν σε άλλα επαγγέλματα και ξεκίνησαν νέες καριέρες. Η απαξίωση αυτή από στελέχη και εργαζόμενους είναι το πρώτιστο πρόβλημα που καταστρέφει την εφοδιαστική αλυσίδα. Η ζημιά είναι δομική και όχι σύντομα αναστρέψιμη, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την οικονομία μας. Αντίστοιχη έλλειψη εργαζομένων είδαμε και φέτος το καλοκαίρι σε πάρα πολλά επαγγέλματα εδώ στην Ελλάδα, παραδείγματος χάριν στον τουρισμό, αλλά και στην αγορά ανειδίκευτων εργατών για γεωργικές εργασίες, όπως για τον τρύγο ή για το λιομάζεμα πρόσφατα. Η έλλειψη βασικών πρώτων υλών επηρέασε αρνητικά και την ατμομηχανή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τη Γερμανία και αυτό θα έχει ανάλογα επακόλουθα και σε μικρότερες οικονομίες, όπως η Ελλάδα, η οποία εξαρτάται σε πολύ μεγάλο βαθμό, παραδείγματος χάριν από τη γερμανική τουριστική αγορά. Η πολύ μεγάλη εξάρτηση του ΑΕΠ από τη μονοκαλλιέργεια του μαζικού τουρισμού αποτελεί μεγάλο κίνδυνο για την ελληνική οικονομία και κοινωνία. Ο ελληνικός τουρισμός θα πληγεί περαιτέρω λόγω συνέχισης της πανδημίας, λόγω των ανατιμήσεων των προϊόντων και υπηρεσιών, επιδρώντας και αυτός αρνητικά στο ΑΕΠ της χώρας που προβλέπει ο προϋπολογισμός. Η έλλειψη εργατικών χεριών που παρατηρήθηκε φέτος στον τουρισμό, η ακρίβεια και το άνοιγμα δύο ανταγωνιστικών χωρών, θα επηρεάσουν αρνητικά τον τουρισμό άμεσα. Να τονίσουμε εδώ ότι προγράμματα στήριξης, όπως για το κεφάλαιο κίνησης των επιχειρήσεων, που έχουν εξαγγελθεί, δεν έχουν δοθεί ακόμη και ότι τα πάγια αυτών των επιχειρήσεων είναι ουσιαστικά τα ακίνητά τους, τα οποία τα τελευταία δύο χρόνια απαξιώθηκαν. Η ηλεκτρική ενέργεια αποτελεί περαιτέρω βασικό αγαθό, αυτό που στην οικονομική θεωρία ονομάζεται ανελαστικό ως προς τη ζήτηση, δηλαδή όσο αυξάνεται η τιμή, επειδή το αγαθό αυτό είναι αναγκαίο για τη διαβίωση, δεν μειώνεται αντίστοιχα και η κατανάλωση. Γι' αυτό ακριβώς τον λόγο η ηλεκτρική ενέργεια, όπως όλα τα ανελαστικά αγαθά, αποτελούν διακαή πόθο των ολιγαρχών, καθώς η προνομιακή μονοπωλιακή ή ολιγοπωλιακή εκμετάλλευση των εν λόγω αγαθών σημαίνει εγγυημένα υπερκέρδη. Ενώ λοιπόν οι θιασώτες της απελευθέρωσης αγοράς ενέργειας μιλούσαν για μείωση των τιμών, που θα έρθει λόγω ανταγωνισμού, η διεθνής εμπειρία μας δείχνει πως οι ιδιώτες εμπλεκόμενοι επιχειρηματίες κάνουν το παν για να χειραγωγήσουν την αγορά αυτού του τόσο πολύτιμου αγαθού. Από την άλλη, όταν το αγαθό παράγεται και προσφέρεται από επιχειρήσεις που λειτουργούν ως Δημόσια Επιχείρηση Κοινής Ωφελείας, στόχος είναι η κοινή ωφέλεια και όχι η κερδοσκοπία. Η ίδρυση του ελληνικού Χρηματιστηρίου ενέργειας, με τον ν.4512/2018, που ψηφίστηκε από την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, αποτέλεσε ορόσημο για την ιδιωτικοποίηση και εμπορευματοποίηση της ηλεκτρικής ενέργειας. Το αγαθό της ηλεκτρικής ενέργειας κατέστη πλέον ένα χρηματιστηριακό εμπόρευμα, πάνω στην τιμή του οποίου οι ολιγάρχες τζογάρουν με προφανείς επιπτώσεις στη μεγάλη πλειοψηφία του λαού που θα πληρώνει πανάκριβα το ρεύμα. Στις 23 Νοεμβρίου 2021, στην Ολομέλεια της Βουλής, με θέμα συζήτησης την ακρίβεια, ο κύριος Πρωθυπουργός τόνισε στην ομιλία του ότι στόχος της Κυβέρνησής του είναι η αύξηση της αξίας της μετοχής της ΔΕΗ. Ουσιαστικά έτσι ακυρώνει πλήρως τον δημόσιο χαρακτήρα της σε πλήρη αντίθεση με το δημόσιο χαρακτήρα, όπως τον οργάνωσε ο ιδρυτής της Νέας Δημοκρατίας. Η κατανάλωση εξαρτάται άμεσα από το διαθέσιμο εισόδημα. Λόγω του πληθωρισμού και των ανατιμήσεων των ανελαστικών καταναλωτικών προϊόντων, της άσχημης ψυχολογίας και αβεβαιότητας των πολιτών, θα επηρεαστεί αρνητικά σε αντίθεση με τις προσδοκίες και προβλέψεις της Κυβέρνησης το 2022. Η ακρίβεια και η υπερφορολόγηση πλήττουν το διαθέσιμο εισόδημα και αλλάζουν την αγοραστική συμπεριφορά των καταναλωτών. Η Ελλάδα έχει από τους υψηλότερους συντελεστές ΦΠΑ στα τρόφιμα στην Ευρώπη. Η άμεση και έμμεση υπερφορολόγηση, συνεπεία των μνημονίων, είναι καταστροφική για την οικονομία. Η υπερφορολόγηση για να επιτευχθούν τα αβάσταχτα πρωτογενή πλεονάσματα, που έχετε υπογράψει οι τρεις μνημονιακές κυβερνήσεις, οδηγεί στη φοροδιαφυγή που μειώνει τα έσοδα του δημοσίου και τις δημοσιονομικές του δυνατότητες, καταστρέφει τις υγιείς επιχειρήσεις και τους εργαζόμενους από τον αθέμιτο ανταγωνισμό αυτών που φοροδιαφεύγουν. Οδηγούνται επίσης οι καταναλωτές σε μείωση της ζήτησης, σε αναζήτηση εναλλακτικών οικονομικότερων προϊόντων, ακόμη και λιγότερο ποιοτικών, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την υγεία τους και σε αναβολή ή ματαίωση αγοράς προϊόντων. Η όποια αύξηση του κατώτατου μισθού κατά 2% που προβλέπει ο προϋπολογισμός του 2022 δεν είναι ούτε σταγόνα στον ωκεανό αυτών των ανατιμήσεων, η δε μείωση στις ασφαλιστικές εισφορές κατά 2%, ουσιαστικά στηρίζει τις πάρα πολύ λίγες και πάρα πολύ μεγάλες επιχειρήσεις και όχι τις χιλιάδες μικρομεσαίες, αυτές που απασχολούν έως δέκα εργαζόμενους και είναι το 99% των επιχειρήσεων της χώρας. Η σταδιακή κατάργηση των επιτακτικών μέτρων στήριξης θα επηρεάσει επιπλέον αρνητικά την οικονομική δραστηριότητα και βέβαια πουθενά δεν μετράται το χρέος από ιδιώτη σε ιδιώτη, το οποίο λόγω των κοινωνικών δομών της χώρας μας, δεν είναι καθόλου μικρό. Με την απαξίωση των δήμων και περιφερειών από ανθρώπινο δυναμικό και πόρους, ο αριθμός απορρόφησης του πολυπόθητου Ταμείου Ανάκαμψης θα κατανεμηθεί και θα καρπωθεί από τους πολύ λίγους και πολύ μεγάλους παίκτες - επενδυτές της αγοράς, ανοίγοντας περισσότερο την ψαλίδα ανισοτήτων η οποία υπονομεύει την κοινωνική συνοχή. Περαιτέρω αβεβαιότητα είναι η πορεία των επιτοκίων, η αλληλεξάρτηση και ο αλληλοεπηρεασμός των χρηματιστηρίων και των αγορών σε ένα παγκοσμιοποιημένο πλαίσιο, όπως επίσης γεωπολιτικές διενέξεις, παραδείγματος χάριν Κίνας και ΗΠΑ. Τα πρωτογενή πλεονάσματα που μας έχουν βάλει στη φυλακή, για την αποπληρωμή του δημόσιου χρέους στο διηνεκές, οδηγούν σε αέναη λιτότητα και σε περικοπή του δημόσιου συστήματος υγείας, παιδείας, πρόνοιας. Γι' αυτό εμείς, στο ΜέΡΑ25, έχουμε ψύχωση με τη δυναμική του δημόσιου χρέους και γι' αυτό ζητάμε από την Κυβέρνηση να φέρει το φάκελο της χρεοκοπίας του 2010 στη Βουλή. Σας ευχαριστώ.
Κι εμείς ευχαριστούμε.
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα τον λόγο.
Ορίστε, κύριε Υπουργέ.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Άκουσα με ιδιαίτερη προσοχή δέκα συναδέλφους της Αντιπολίτευσης. Θέλω να τους ευχαριστήσω γιατί δεν επανέλαβαν το περσινό λάθος. Το περσινό λάθος ήταν η αποτύπωση όλης της αντιπολίτευσης στην Κυβέρνηση σε τέσσερις λέξεις: λουκέτα, αύξηση της ανεργίας, απολύσεις, φτωχοποίηση. Ευτυχώς για τη χώρα διαψεύστηκε η Αντιπολίτευση. Γι' αυτό και δεν επαναλήφθηκαν σήμερα οι ίδιες λέξεις. Τελικά δεν εξωραΐζουμε την πραγματικότητα, όπως υποστήριξε πριν από έναν χρόνο η εισηγήτρια του ΣΥΡΙΖΑ, αλλά μάλλον η Αντιπολίτευση παρουσίαζε μία εικονική, μια μεμψίμοιρη πραγματικότητα. Δεύτερη παρατήρηση. Άκουσα πριν από λίγο τον ειδικό εισηγητή της Ελληνικής Λύσης. Μας είπατε: «Μειώστε φόρους, αυξήστε δαπάνες, μειώστε το δημόσιο χρέος, μη μας φεσώνετε. Αλλά μας φεσώσατε 43 δισεκατομμύρια. Μοιράζετε ψίχουλα. Άρα δώστε παραπάνω. Βασίζεστε σε δανεικά». Ατάκτως ειρημένες σκέψεις. Δεν μπορεί να μειώνεις φόρους, να αυξάνεις δαπάνες, άρα ουσιαστικά να μην αυξάνεις τα ελλείμματα, που σημαίνει ότι θα πρέπει να δανειστείς για να μπορέσεις να καλύψεις την αύξηση του χρέους. Απλά οικονομικά. Εσείς μας ζητήσατε να τετραγωνίσουμε τον κύκλο, που δεν το έχει κάνει ποτέ κανείς παγκοσμίως. Ουδέποτε παρουσιάσαμε μια ρόδινη κατάσταση. Οι πολίτες ουσιαστικά το τελευταίο διάστημα πήραν τρία εκκαθαριστικά: το εκκαθαριστικό της εφορίας, τον ΕΝΦΙΑ και, ας πούμε, τη ΔΕΗ. Ας πάρουμε τον βασικό πάροχο. Στα εκκαθαριστικά της εφορίας να συμφωνήσουμε ότι η συντριπτική πλειοψηφία είδε μειωμένα εκκαθαριστικά. Άρα αυτή η Κυβέρνηση βοήθησε να μειωθούν σημαντικά οι φόροι. Σε αυτό νομίζω ότι μπορούμε να συμφωνήσουμε. Αν σας ρωτήσω δε, όλοι σε αυτή την Αίθουσα έχουν πληρώσει λιγότερους φόρους. Στον ΕΝΦΙΑ εδώ και δύο χρόνια αποδεδειγμένα όλη η κοινωνία, με ιδιαίτερη έμφαση στα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα, πληρώνει μεσοσταθμικά χαμηλότερο ΕΝΦΙΑ. Και ναι, πράγματι έχουμε την ενεργειακή κρίση στην οποία οι πολίτες, όχι τα χαμηλότερα εισοδηματικά στρώματα που έχουν και το κοινωνικό τιμολόγιο, πληρώνουν παρά τις συνεχείς διαδοχικές παρεμβάσεις της Κυβέρνησης υψηλότερους λογαριασμούς. Αυτή είναι η αλήθεια. Αλλά αν δει κανένας το όποιο εκκαθαριστικό της ΔΕΗ θα διαπιστώσει ότι έχει γίνει μια σοβαρή παρέμβαση της Κυβέρνησης μέσα από το Ταμείο Ενεργειακής Μετάβασης με διαδοχικές προσπάθειες τον Σεπτέμβριο, τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο. Τα αρνητικά πρόσημα είναι εμφανή. Θα διαπιστώσει την προσπάθεια της ΔΕΗ να καλύψουμε το σημαντικότερο κομμάτι αυτής της πράγματι μεγάλης αύξησης των τιμολογίων. Και θα συνεχίσουμε να το κάνουμε. Και πιθανόν να το κάνουμε και πιο έντονα όσο συνεχίζεται και ενισχύεται η κρίση. Αλλά η πραγματικότητα είναι ότι και σε αυτό το πεδίο είμαστε κοντά στην κοινωνία στον βαθμό του εφικτού. Άκουσα από τη γενική εισηγήτρια του ΣΥΡΙΖΑ να λέει «ψηφίδες βολικών στοιχείων». Θα μου επιτρέψετε να σας πω ότι η ανάπτυξη δεν είναι μια ψηφίδα βολικών στοιχείων. Το πρώτο τρίμηνο του 2021 είναι το καλύτερο της τελευταίας δεκαετίας. Αυτό θα μου επιτρέψετε να σας πω ότι είναι σημαντική κατάκτηση για την ίδια την κοινωνία και για τις θυσίες της κοινωνίας. Η ανεργία μειώνεται σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία. Κύριε Χήτα, τι να κάνουμε; Οι αριθμοί αποτυπώνουν την πραγματικότητα. Είναι η μεγαλύτερη μείωση όλων των χωρών της Ευρώπης την τελευταία διετία. Αυτό δεν μπορούμε παρά να το αναγνωρίσουμε. Είναι οι προσπάθειες συλλογικά της κοινωνίας και της Κυβέρνησης, -3% την τελευταία διετία όταν ο μέσος όρος στην Ευρώπη είναι +0,2%. Όταν το διαθέσιμο εισόδημα του πολίτη, δηλαδή τα χρήματα που περισσεύουν στην τσέπη του πολίτη, λόγω της μείωσης των φόρων έχει ενισχυθεί το 2021, δεν μπορούμε να το αποκρύψουμε. Είναι κατάκτηση της χώρας. Μου είπατε να μιλάμε με συγκρίσιμα στοιχεία για το παρελθόν. Το δεύτερο τρίμηνο του 2021 το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών είναι υψηλότερο από το δεύτερο τρίμηνο του 2019, δηλαδή πριν την υγειονομική κρίση. Τότε κυβερνούσε και άλλο κόμμα. Το διαθέσιμο εισόδημα του πολίτη σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ. Τα δε συγκρίσιμα στοιχεία, αν ανατρέξουμε πίσω, αποτυπώνουν την πραγματικότητα. Τα κατέθεσα στην επιτροπή. Οι καταθέσεις των πολιτών κάθε μήνα εδώ και δύο χρόνια αυξάνονται. Τον Οκτώβριο που πράγματι είχε ξεκινήσει η κρίση των τιμών, οι καταθέσεις μόνο των νοικοκυριών αυξήθηκαν κατά 500 εκατομμύρια ευρώ. Ο τζίρος των επιχειρήσεων το εννεάμηνο του 2021 είναι ο τζίρος των επιχειρήσεων το εννεάμηνο του 2019. Γι' αυτό και δικαιολογείται ότι υπάρχουν αυξήσεις καταθέσεων γιατί κοντά σε αυτά ήρθε η πολιτεία κι έδωσε 43 δισεκατομμύρια ευρώ ενισχύοντας μια εικόνα στην πραγματική οικονομία που είχε φτάσει στο εννεάμηνο στο επίπεδο του 2019. Γι' αυτό και η ισχυρή ανάκαμψη τύπου V, που την αμφισβητούσαν κάποιοι. Η φτώχεια έχει συρρικνωθεί. Είχε ξεκινήσει από το 2019 να συρρικνώνεται. Το έχω πει δημόσια. Συνεχίζει να συρρικνώνεται. Οι επενδύσεις έχουν ενισχυθεί συνολικά. Δεν χρειάζεται να μιλήσω για μεμονωμένες περιπτώσεις. Οι εξαγωγές έχουν φτάσει σε επίπεδο ρεκόρ μόνο στο εννεάμηνο, δεκάμηνο του έτους. Να μη μιλήσω για τη βιομηχανική παραγωγή, για τον δείκτη οικονομικού κλίματος, για το κόστος δανεισμού. Έχω πολλούς δείκτες. Αυτά τα στοιχεία αποτυπώνουν μια καλή εικόνα και μια καλή πορεία και καλές προοπτικές για την ελληνική οικονομία. Δεν είναι ειδυλλιακά τα πράγματα. Η τρέχουσα συγκυρία έχει δύο κρίσεις ταυτόχρονα: υγειονομική κρίση και ενεργειακή κρίση. Πράγματι υπάρχουν και ρίσκα μπροστά. Αποτυπώνονται απολύτως μέσα στον προϋπολογισμό. Η Κυβέρνηση μεθοδικά, συνεκτικά, διορατικά έχτισε ταμειακά διαθέσιμα για να είναι καλυμμένη για όποια εξέλιξη το 2022 στη νομισματική πολιτική. Άρα, έρχομαι και σας λέω ότι η μεγάλη εικόνα είναι καλή. Οι προοπτικές είναι θετικές. Αλλά ναι, υπάρχουν προβλήματα, ρίσκα που πρέπει να αντιμετωπίσουμε. Κορυφαίο σήμερα είναι η ακρίβεια. Το πρόβλημα είναι οξύ. Είναι οξύτερο από τις αρχικές εκτιμήσεις που υπήρχαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Διαρκεί περισσότερο από τις αρχικές εκτιμήσεις που υπήρχαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο, αλλά εξακολουθεί η κοινή συνισταμένη να είναι ότι θα είναι παροδικό. Τούτων δοθέντων, θα πρέπει η ελληνική πολιτεία -και το κάνει- να βοηθάει με μόνιμες παρεμβάσεις το διαθέσιμο εισόδημα του πολίτη. Άρα μόνιμες μειώσεις φόρων. Κύριε Χήτα, συγγνώμη αλλά αυτή η Κυβέρνηση είναι η πρώτη τα τελευταία χρόνια που μειώνει φόρους. Και πολλούς φόρους. Και στο δικό σας πορτοφόλι. Ερχόμαστε με one-off μέτρα, με βραχυπρόθεσμα μέτρα ύψους 1,1 δισεκατομμυρίου ευρώ μέχρι τώρα. Δεν έχει σημασία αν είναι αρκετοί πόροι από το Ταμείο Μετάβασης. Με 1,1 δισεκατομμύριο βοηθάμε τον κάθε πολίτη να ανταπεξέλθει στην ενεργειακή κρίση και θα κάνουμε διπλάσια αύξηση του κατώτατου μισθού, η πρώτη ήδη από την 1η Ιανουαρίου 2022. Η κ. Αχτσιόγλου κατέθεσε έναν πίνακα.
Ζητήσατε τον λόγο για δύο λεπτά και μιλάτε ήδη οκτώ.
Δεν είπα δύο λεπτά.
Σας ενοχλεί;
Ενοχλεί ότι δεν τα έλεγε όταν ήταν εδώ η κ. Αχτσιόγλου και ο κ. Τσίπρας.
Συγγνώμη, υπάρχει Κανονισμός. Η Κυβέρνηση δεν περιμένει τον εκπρόσωπο.
Αν διέκοπτα θα μου έλεγαν ότι διέκοψα τους ομιλητές. Η κ. Αχτσιόγλου κατέθεσε έναν πίνακα. Και τι είπε; Ήμασταν όλοι σε αυτή την Αίθουσα. Είπε ότι ο κατώτατος μισθός δεν αυξήθηκε μόνο σε δύο χώρες, την Ελλάδα και την Εσθονία. Αυτό δεν είπε; Ο πίνακας που κατέθεσε, όμως, λέει κάτι άλλο. Λέει ότι δεν αυξήθηκε στο Βέλγιο, την Ισπανία, την Ελλάδα και την Εσθονία. Οι άλλες δύο χώρες που είναι; Αφού είναι εδώ στον πίνακα που κατέθεσε. Και δεν είναι μόνο αυτό. Στην επόμενη σελίδα δεν είπε και την άλλη αλήθεια. Η Αυστρία, η Κύπρος, η Δανία, η Φινλανδία, η Ιταλία, η Σουηδία δεν έχουν κατώτατο μισθό. Και όχι μόνο αυτό. Η Γαλλία, η Ιρλανδία, η Μάλτα, η Γερμανία και η Ολλανδία αυξάνουν τον κατώτατο μισθό από 1%-1,9%. Εμείς θα τον αυξήσουμε 2% την 1η Ιανουαρίου 2022 και θα έρθει και δεύτερη αύξηση του κατώτατου μισθού. Παρεμπιπτόντως, για να είμαστε απολύτως ειλικρινείς, συμπληρωματικά η κ. Αχτσιόγλου κατέθεσε έναν πίνακα που λέει ότι η Ισπανία τελικά όντως στις 28 Σεπτεμβρίου του 2021 βγήκε από τη λίστα αυτή που είχε καταθέσει και αύξησε τον κατώτατο μισθό. Εικάζω ότι μας συστήνετε να κάνουμε αυτή την αύξηση του κατώτατου μισθού. Πόσο; Από τα 950 στα 965, δηλαδή 1,6%. Αυτή είναι η εισήγησή σας;
…(Δεν ακούστηκε)
Εμείς κάνουμε 2% και θα συνεχίσουμε να το κάνουμε. Και τελευταία παρατήρηση στον κ. Σκανδαλίδη.
Το έχει ανεβάσει 30%! Πάλι ψέματα;
Εγώ αποτυπώνω τους πίνακες που δώσατε. Εσθονία και Ελλάδα, ενώ βλέπω άλλες δύο χώρες.
Εδώ το ανέβασε 30%, κύριε Υπουργέ!
Κύριε Ζαχαριάδη, έχετε Κοινοβουλευτικό Εκπρόσωπο! Είναι εδώ ο κ. Αλεξιάδης και θα απαντήσει. Άρα δεν χρειάζεται να φωνάζετε!
Έρχομαι, λοιπόν, σε μία τελευταία παρατήρηση. Ο κ. Σκανδαλίδης είπε ότι αντιμετωπίζουμε με αφάνταστη ελαφρότητα τις προκλήσεις και τις αβεβαιότητες του μέλλοντος. Συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Τις αντιμετωπίζουμε με υπευθυνότητα, σοβαρότητα και διορατικότητα. Αναγνωρίζουμε ότι η χώρα έχει υψηλό, αλλά βιώσιμο δημόσιο χρέος. Αναγνωρίζουμε ότι η χώρα είναι η μόνη χώρα σε καθεστώς ενισχυμένης εποπτείας και η χώρα δεν είναι σε επενδυτική βαθμίδα. Είναι μεγάλες οι προκλήσεις μπροστά μας, αλλά ερχόμαστε με μια διορατική εκδοτική στρατηγική, με μια συνετή δημοσιονομική πολιτική, με πρόωρη αποπληρωμή του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου και με πρόωρη εξόφληση διμερών δανείων με όλες τις χώρες, τα κράτη μέλη της Ευρωζώνης από το πρώτο μνημόνιο να καταδείξουμε τη σοβαρότητα με την οποία αντιμετωπίζουμε το παρόν και το μέλλον της χώρας Σας ευχαριστώ πολύ.
Ορίστε, κύριε Αλεξιάδη, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. [[Χειροκροτήματα από την πτέρυγα της Νέας Δημοκρατίας]] Χρειάστηκαν εντεκάμισι λεπτά από τον κύριο Υπουργό για να μας επαναλάβει αυτά τα οποία έχει πει πάρα πολλές φορές και στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων, αλλά και σε διάφορες τηλεοπτικές και άλλες εμφανίσεις του. Κύριε Υπουργέ, χρησιμοποιείτε ένα παράδειγμα ειδικά στο θέμα της ΔΕΗ και θέλω να σας πω ότι μας ακούνε οι πολίτες. Δεν μπορείτε να χρησιμοποιείτε τέτοιο παράδειγμα. Όσον αφορά τη ΔΕΗ, ένας αγρότης πληρώνει περίπου 2.000 τον μήνα επιπλέον και ένα νοικοκυριό εκεί που πλήρωνε 50 ευρώ πληρώνει συν 150. Να τα πείτε και να τα ξαναπείτε, λοιπόν, αυτά, γιατί έχουμε καταθέσει τα στοιχεία. Να τα λέτε και κυρίως να λέτε και να ξαναλέτε ότι έχουμε μία ανάπτυξη, ότι έχουμε μία ανάκαμψη, ότι όλα πάνε καλά κ.λπ., διότι σας ακούνε πλέον οι πολίτες και καταλαβαίνουν. Το πρόβλημα σε επίπεδο Κοινοβουλίου είναι ότι λέτε τα ίδια και τα ίδια επιχειρήματα που είπατε στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων και στα οποία σας απαντήσαμε. Σε ό,τι αφορά τα συγκεκριμένα ζητήματα, θα πάρετε κι άλλες απαντήσεις τις επόμενες μέρες. Αποφασίστε, όμως: Ή θα δώσετε απαντήσεις σε όλα τα ζητήματα-ερωτήματα που έχουμε θέσει στην Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων και στα οποία αποφύγατε να απαντήσετε ή θα δώσετε απαντήσεις σε ερωτήματα που θέτουμε εδώ και χρόνια και δεν απαντάτε. Και μια και έχετε δίπλα σας ικανά υπηρεσιακά ή πολιτικά στελέχη, δώστε μας μια απάντηση κάποια στιγμή για να καταλάβουμε: Στις 13 Δεκεμβρίου 2014 πόσο ήταν το αποθεματικό της χώρας και ήρθε ο «κακός» ΣΥΡΙΖΑ και έκανε ό,τι έκανε και σας παρέδωσε 37 δισεκατομμύρια; Δώστε μία απάντηση για εκείνους τους περίφημους είκοσι εννέα άδικους φόρους για τους οποίους πριν από κάποια χρόνια βγάζατε δελτίο τύπου εσείς και ο κ. Βεσυρόπουλος. Τι θα κάνετε με αυτούς τους είκοσι εννέα άδικους φόρους; Διότι όταν εσείς βάζετε 100 ευρώ τον μήνα χαράτσι σε όσους δεν πάνε να εμβολιαστούν, αυτό δεν είναι τίποτα για κάποια κανάλια και δεν μιλά κανένας. Όμως, όταν εμείς βάζαμε τέλος στην πλαστική σακούλα και το ψηφίζατε εδώ μέσα στην Αίθουσα, μετά μας καταγγέλλατε για φορολαίλαπα και ήρθατε ως Νέα Δημοκρατία -και σωστά κάνατε- και το αυξήσατε. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Σταματήστε, λοιπόν, την υποκρισία, δώστε πολιτικές απαντήσεις σε αυτά τα ζητήματα και αποφασίστε κάποια στιγμή να κάνουμε έναν πολιτισμένο και σοβαρό διάλογο. Για να χρησιμοποιήσω τη δική σας έκφραση, μην αλλάζετε διαρκώς τα goalpost. Απαντήστε πάνω στα συγκεκριμένα πολιτικά και οικονομικά ζητήματα και ερωτήματα που έχουμε θέσει και στα οποία αποφεύγετε να απαντήσετε. Και επειδή κάθε φορά μας κουνάτε εδώ πίνακες, στατιστικά στοιχεία κ.λπ., μη φοβάστε. Τολμήστε κάποια φορά, είτε εσείς είτε κάποιος άλλος από την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Οικονομικών, μία εμφάνιση σε έναν τηλεοπτικό σταθμό, στον πιο φιλικά διακείμενο σε εσάς, στον πιο φιλικά διακείμενο δημοσιογράφο, ώστε να μας ακούσει ο λαός και μην καταφεύγετε στους παράλληλους μονολόγους που κάνουμε εδώ, γιατί καταλαβαίνουμε ότι αυτή η διαδικασία είναι διαδικασία παράλληλων μονολόγων. Απαντήστε, λοιπόν, στα στοιχεία, δώστε πειστικές απαντήσεις και μην προσπαθείτε να υπεκφεύγετε από την πραγματικότητα.
Συνεχίζουμε τώρα με τον κ. Εμμανουήλ Κόνσολα από τη Νέα Δημοκρατία. Ορίστε, κύριε Κόνσολα, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κυρία Υπουργέ, κύριοι Υπουργοί, αγαπητές και αγαπητοί συνάδελφοι, θεωρώ ότι και δημοκρατικός διάλογος γίνεται, αλλά και διάλογος με επιχειρήματα. Ο Υπουργός δεν έκανε κάτι άλλο εδώ προηγουμένως από το να καταθέσει τεκμήρια τα οποία εδραιώνουν αυτήν την πολιτική. Και ο εισηγητής μας κ. Ρουσόπουλος απάντησε πολύ εύστοχα πρωθύστερα σε όλα τα ερωτήματα τα οποία εσείς καταθέτετε τώρα. Και στις επιτροπές έγινε ένας γόνιμος και ουσιαστικός διάλογος και η κοινή συνισταμένη ήταν ότι πράγματι στη χώρα δίνονται λύσεις μέσα από την πολιτική δραστηριότητα αυτής της Κυβέρνησης, όταν στο παγκόσμιο χωριό υπάρχουν τεράστιες προκλήσεις. Δεν είναι μόνο οι πολιτικές προκλήσεις που υπάρχουν εδώ, από τα αντεπιχειρήματα που καταθέτετε, αλλά υπάρχουν και οι παγκόσμιες προκλήσεις, όπως είναι το περιβάλλον, η ενέργεια, η οικονομία και η υγεία. Νομίζω ότι σ' αυτή μου την αναφορά κανείς δεν διαφωνεί πως χρειάζεται να εδραιωθεί ένας υπέρτατος ορθολογισμός, προκειμένου να υπάρχει μια κοινή συνισταμένη για την επόμενη μέρα. Η ελληνική κοινωνία, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, τα προηγούμενα χρόνια υπέστη τις συνέπειες του λαϊκισμού. Και η αλήθεια είναι ότι όχι μόνο υπέστη τις συνέπειες του λαϊκισμού και των ανορθολογικών επιλογών, με αποτέλεσμα οι ίδιοι οι πολίτες να έχουν ένα βαρύτατο κόστος, αλλά και ότι ο λαϊκισμός στη συνέχεια ηττήθηκε, όπως ηττήθηκαν και οι συνακόλουθες πρακτικές και λογικές που εκδηλώθηκαν με πολιτικές που καταδίκασαν οι πολίτες. Ωστόσο η μεγάλη πλειοψηφία των Ελλήνων πολιτών έχει καταστήσει κτήμα της ένα υψηλό επίπεδο ωριμότητας. Η πολιτική, λοιπόν, οφείλει να έχει παιδευτικό ρόλο, αλλά και να χτίζει και να διατηρεί σχέσεις ειλικρίνειας με τους πολίτες. Και είναι αλήθεια ότι η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας, η Κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη δημιούργησε εδώ και δυόμισι χρόνια μια ισχυρή σχέση εμπιστοσύνης με τους πολίτες. Η σχέση εμπιστοσύνης με τους πολίτες οικοδομήθηκε μέσα από τη συνέπεια με αποτελέσματα που αποτελούν πεδία από τα οποία κρίνεται η αξιοπιστία της πολιτικής της διακυβέρνησης. Έχει σημασία να επισημάνουμε ότι όλα αυτά επιτεύχθηκαν μέσα σε ιδιαίτερα δύσκολες και πρωτόγνωρες συνθήκες. Η πανδημία ήταν μια ασύμμετρη απειλή που όμοιά της δεν έχουμε αντιμετωπίσει. Ήταν μια ασύμμετρη απειλή όχι μόνο για την υγεία και τη ζωή των πολιτών, αλλά και για την οικονομική και κοινωνική μας ισορροπία. Όλοι μας έχουμε διαπιστώσει πως η Κυβέρνηση κινητοποίησε και διέθεσε πόρους συνολικού ύψους πάνω από 43 δισεκατομμύρια ευρώ, προκειμένου να αντιμετωπιστούν αυτές οι συνέπειες. Καθομολογούμενη είναι η τοποθέτηση των συναδέλφων της Αντιπολίτευσης ότι ήταν στη σωστή κατεύθυνση η πολιτική του Υπουργείου Οικονομικών, αλλά και της Κυβέρνησης για την ενίσχυση της φθοράς που υπέστη η κοινωνία από την πανδημία. Στόχος ήταν να κρατηθούν ζωντανές οι επιχειρήσεις, να διατηρηθούν οι θέσεις εργασίας και η κοινωνική συνοχή, να στηριχθούν οι επιχειρηματίες, να στηριχθούν οι επιχειρήσεις, να στηριχθούν οι εργαζόμενοι. Όπως ανέφερα και πριν, στην πολιτική όλα κρίνονται εκ του αποτελέσματος. Αν το γεγονός ότι η ελληνική οικονομία δείχνει πολλά και δείχνει μια κινητικότητα -κλείνει το 2021 με ρυθμό ανάπτυξης 6,9%- δεν αποτελεί έναν αξιόπιστο δείκτη και τεκμήριο, όπως κατέθεσε προηγουμένως και ο Υπουργός, παρά το γεγονός ότι τους πρώτους μήνες του χρόνου υπήρξαν περιοριστικά μέτρα μέσα από το lockdown, ποιος είναι ο δείκτης που δείχνει αυτή την κινητικότητα και την ανάπτυξη; Και το λέω αυτό κατά πρώτο λόγο, γιατί αποδεικνύεται ότι καταφέραμε να καλύψουμε τα 2/3 των απωλειών του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος του δύσκολου έτους 2020, όπου καταγράφηκε ύφεση 9% και κατά δεύτερον, γιατί επιβεβαιώνουμε τη δυναμική της ελληνικής οικονομίας. Πάνω σε αυτή τη δυναμική και στα θετικά μακροοικονομικά δεδομένα που έχουν ήδη καταγραφεί στηρίζεται αυτός ο προϋπολογισμός που συζητάμε σήμερα για το 2022. Πρόκειται για έναν προϋπολογισμό που πέρα από την αναφορά που θα κάνουμε στα βασικά του μεγέθη, οφείλουμε να επισημάνουμε ότι συνδέεται για πρώτη φορά με τρεις σημαντικές καινοτομίες. Πρώτη καινοτομία: Η ενεργοποίηση ενός νέου εργαλείου δημοσιονομικής διαχείρισης που εφαρμόζεται πιλοτικά σε όλους τους φορείς της γενικής κυβέρνησης και στον ευρύτερο δημόσιο φορέα και στοχεύει στην αξιολόγηση σε ό,τι αφορά στο δείκτη αποδοτικότητας των δημόσιων πόρων. Είναι φανερό σε όλους μας πως αναφέρομαι στον προϋπολογισμό επιδόσεων για όλους τους φορείς της κεντρικής διοίκησης, καθώς και στη Βουλή των Ελλήνων, όπου πλέον θα αξιολογούνται. Θα είναι μία πολύ σημαντική αναζήτηση από τους ίδιους τους πολίτες για να δουν την αποτίμηση αυτής της προσπάθειας και της Κυβέρνησης και της Εθνικής Αντιπροσωπείας. Δεύτερη καινοτομία αποτελεί το ισχυρό και ευδιάκριτο περιβαλλοντικό αποτύπωμα με μετρήσιμους δείκτες των ακολουθούμενων πολιτικών από όλους τους φορείς της γενικής κυβέρνησης. Τρίτη καινοτομία του προϋπολογισμού είναι ότι συνδέεται με την πλήρη ταξινόμηση των δαπανών και τη διευκόλυνση πρόσβασης κάθε πολίτη σε αυτές. Από το 2022 οι Έλληνες πολίτες θα έχουν πλήρη πρόσβαση, αλλά και ενημέρωση για το σύνολο των δαπανών όλων των φορέων της γενικής κυβέρνησης ανά τομέα άσκησης πολιτικής δραστηριότητας. Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, επιτρέψτε μου να αναφερθώ τώρα σε ό,τι αφορά στα έσοδα. Προβλέπεται ότι τα καθαρά έσοδα του κρατικού προϋπολογισμού θα διαμορφωθούν στα 55.425.000.000 ευρώ, αυξημένα κατά 602 δισεκατομμύρια ευρώ, ήτοι 1,1% έναντι του στόχου του μεσοπρόθεσμου προγράμματος δημοσιονομικής σταθερότητας. Είναι αξιοσημείωτη αυτή η αναφορά, καθώς η αύξηση, επίσης, των φορολογικών εσόδων, όπου προβλέπεται αύξηση κατά 3,5 δισεκατομμύρια ευρώ, αποτέλεσε μάλιστα σήμερα αντικείμενο κριτικής από μια μερίδα συναδέλφων της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, που κάνουν μια άσκηση παρελκυστική πολιτικής, θέλοντας να μετατρέψουν το άσπρο σε μαύρο, μιλώντας για αύξηση φόρων. Ουδέν ψευδέστερον και αναληθέστερον, γιατί η αύξηση των φορολογικών εσόδων θα προέλθει από την ανάπτυξη και κυρίως από τις πολιτικές που εδραιώνει η Κυβέρνηση μέσα από τις προγραμματικές της δεσμεύσεις. Το είπε ο κ. Ρουσόπουλος προηγουμένως, το είπε και η ηγεσία του Υπουργείου Οικονομικών λίγο πριν, το είπαν και στις επιτροπές οι Υπουργοί, αλλά και συνάδελφοι από την κυβερνητική πλειοψηφία. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αυτή η Κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη έχει καταθέσει τρεις προϋπολογισμούς έως σήμερα και πρέπει να επαναφέρουμε τη σκέψη σας στην κατεύθυνση που δεν οδηγείται σήμερα η ματιά σας. Και το λέω αυτό, γιατί στους τρεις προϋπολογισμούς δεν επιβλήθηκε κανένας νέος φόρος. Και στους τρεις προϋπολογισμούς συμπεριλήφθηκαν μειώσεις φόρων. Το ίδιο ισχύει βέβαια και για τον προϋπολογισμό του 2022, στον οποίο έχουν ενταχθεί μειώσεις φόρων. Και επιτρέψτε μου να αναφέρω τα εξής: Μείωση φόρων σε ό,τι αφορά στον φορολογικό συντελεστή για τις επιχειρήσεις από το 24% στο 22%. Ας μην ξεχνιόμαστε ότι η δεύτερη μείωση που κάνει αυτή η Κυβέρνηση είναι μια σημαντική μείωση από εκείνη που προήλθε από το 28% στο 24%. Είναι και αυτό ένα επίτευγμα αυτής της Κυβέρνησης. Μείωση φόρων μέσα από την επέκταση της απαλλαγής από την ειδική εισφορά αλληλεγγύης για το 2022. Μείωση φόρων μέσα από την επέκταση για το 2022 της μείωσης των ασφαλιστικών εισφορών κατά τρεις μονάδες, μάλιστα. Υπήρχαν, μάλιστα, και συνάδελφοι της Αντιπολίτευσης που εξήραν αυτή την πολιτική. Η μείωση της προκαταβολής φόρου για τα νομικά πρόσωπα και τις νομικές οντότητες από 100% στο 80% σε μόνιμη βάση. Η μείωση στο 55% από το 100% της προκαταβολής φόρου εισοδήματος για επιχειρηματική δραστηριότητα για τα φυσικά πρόσωπα σε μόνιμη βάση για το φορολογικό έτος 2020. Αξιοσημείωτη είναι η έκπτωση από τα ακαθάριστα έσοδα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων των δαπανών που συνδέονται με την πράσινη οικονομία, την ενέργεια και τον ψηφιακό μετασχηματισμό, προσαυξημένων κατά 100%. Επίσης, υπάρχει φορολογική ελάφρυνση. Φορολογική ελάφρυνση αποτελεί και η παράταση της ισχύος των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ στις μεταφορές, στο τουριστικό πακέτο, στον καφέ, στα μη αλκοολούχα ποτά έως τον Ιούνιο του 2022. Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, στον τομέα των δαπανών επιτρέψτε μου να κάνω κάποιες επισημάνσεις σε συνέχεια της αναφοράς μου για τα έσοδα. Οι δαπάνες που αφορούν σε παροχές προς τους εργαζόμενους θα ανέλθουν στα 13.599.000.000 ευρώ, αυξημένες κατά 131 εκατομμύρια ευρώ. Πρέπει να το τονίσουμε αυτό. Οι δαπάνες για τις κοινωνικές παροχές θα ανέλθουν στα 221 εκατομμύρια ευρώ, αυξημένες κατά 23 εκατομμύρια ευρώ σε σχέση με το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα. Οι δημόσιες δαπάνες για την υγεία είναι αυξημένες το 2022 και με τον τελευταίο προϋπολογισμό που κατέθεσε η προηγούμενη κυβέρνηση, αφού οι δαπάνες για την υγεία σε επίπεδο γενικής κυβέρνησης φτάνουν το 6,3%. Πρέπει να το πούμε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αυτό εμφατικά, γιατί ακούγονται δείκτες, μεγέθη και απόψεις που δεν συνάδουν με αυτό που καταθέτει η Κυβέρνηση σήμερα, με αυτόν τον προϋπολογισμό. Οι τακτικές δαπάνες του Υπουργείου Υγείας, χωρίς να υπολογίζονται οι έκτακτες για την αντιμετώπιση της πανδημίας, φτάνουν τα 4,52 δισεκατομμύρια ευρώ το 2022 έναντι 4,27 δισεκατομμυρίων ευρώ το 2021. Υπάρχει, δηλαδή, μια αύξηση της τάξης των 250 εκατομμυρίων ευρώ. Πρέπει, επίσης, να επισημανθεί ότι περίπου το 30% των προσλήψεων που θα κάνει στο δημόσιο η Κυβέρνηση θα γίνουν στον τομέα υγείας. Το εξήγγειλαν και ο ίδιος ο Πρωθυπουργός και το Υπουργείο Οικονομικών και το Υπουργείο Υγείας. Τονίζω, επίσης, ότι για το 2022 έχουν προβλεφθεί πιστώσεις στην αντιμετώπιση εκτάκτων αναγκών για την αντιμετώπιση της πανδημίας στον τομέα της δημόσιας υγείας, ύψους 736 εκατομμυρίων ευρώ. Τι σημαίνει πρακτικά αυτό; Αυτό σημαίνει ότι οι συνολικές δαπάνες αναμένεται να ανέλθουν στα 5.257.000.000 ευρώ το 2022 έναντι 5.217.000.000 ευρώ το 2021. Υπάρχει, δηλαδή, αύξηση 40 εκατομμυρίων ευρώ. Επιπρόσθετα, η δαπάνη των Οργανισμών Κοινωνικής Ασφάλισης αυξάνεται κατά 759 εκατομμύρια ευρώ. Από 43.290.000.000 ευρώ το 2021 αυξάνεται σε 44.000.000.000 ευρώ το 2022, ενώ οι τακτικές δαπάνες του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης αυξάνονται, επίσης, κατά 155 εκατομμύρια ευρώ. Προβλέπεται πρόσθετα αύξηση της δαπάνης για τις κύριες συντάξεις από 29.487.000.000 ευρώ στα 29.793.000.000 ευρώ και αύξηση της δαπάνης για τα οικογενειακά επιδόματα από 1.087.000.000 ευρώ στα 1.102.000.000 ευρώ λόγω της διεύρυνσης των κριτηρίων. Τονίζουμε, εν κατακλείδι, ότι σε αρχικό επίπεδο έχουν προϋπολογιστεί δαπάνες ύψους 2 δισεκατομμυρίων ευρώ για την αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας, καθώς οι δαπάνες που συνδέονται με την έκτακτη βοήθεια στους δικαιούχους του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος, όπως το επίδομα θέρμανσης, η επιδότηση στους λογαριασμούς ρεύματος και άλλα, είναι πρόσθετες δαπάνες που δημιουργούν μια ώθηση στον οικογενειακό προϋπολογισμό των Ελλήνων και των Ελληνίδων. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, είναι άχαρη η αναφορά σε αριθμούς, όταν πρόκειται για έσοδα και δαπάνες. Αποτελούν, όμως, τεκμήρια. Τεκμήρια πολιτικής που αυτή η Κυβέρνηση εδραιώνει και μάλιστα εδραιώνει μέσα από την προοπτική του Ταμείου Ανάκαμψης, που αποτελεί μια δικαίωση των προσπαθειών του Πρωθυπουργού και της Κυβέρνησης, αλλά αποτελεί και μια μεγάλη ευκαιρία για τη χώρα που δεν πρέπει να μείνει αναξιοποίητη. Η χώρα μας έχει μια Κυβέρνηση σοβαρή, μια συγκροτημένη πολιτική, μια Κυβέρνηση που βάζει σκοπούς και πετυχαίνει, μια Κυβέρνηση που έχει αναπτυξιακή στόχευση σε όλες τις εκφάνσεις της πολιτικής ζωής, μια Κυβέρνηση που ξέρει πώς να διαπραγματεύεται αξιόπιστα στο ευρωπαϊκό πλαίσιο και ενδεικτικό παράδειγμα είναι η κατάκτηση μέσα από την ενεργητική πολιτική της Κυβέρνησης στα ευρωπαϊκά φόρα, στο ECOFIN, που κατοχυρώνει πλέον σε μόνιμη βάση το δικαίωμα της χώρας μας να έχει μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ στα νησιά. Η επόμενη ημέρα ανήκει στο μέλλον, για τους Έλληνες και τις Ελληνίδες, για όλους μας. Σας καλούμε, λοιπόν, να δείτε τα θετικά του προϋπολογισμού και να ψηφίσετε τον προϋπολογισμό του 2022, που προβλέπει ισχυρούς ρυθμούς ανάπτυξης. Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε.
Συνεχίζουμε με τον κ. Σωκράτη Φάμελλο από τον ΣΥΡΙΖΑ. Κύριε Φάμελλε, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, κύριοι Υπουργοί, ο προϋπολογισμός του 2022 συζητείται σε μια εποχή που η ελληνική κοινωνία βιώνει ακραίες κρίσεις, κρίσεις που πολλαπλασιάζουν και την ανασφάλεια και την αβεβαιότητα. Κρίση πανδημίας, κρίση ακρίβειας, κρίση ενέργειας, κρίση κλίματος και φυσικών καταστροφών. Σήμερα ανακοινώθηκε το θλιβερό νούμερο των εκατόν τριάντα θανάτων. Τα θύματα της πανδημίας ήδη φτάνουν τον τραγικό αριθμό των δεκαεννιάμισι χιλιάδων και πιθανά σε πέντε μέρες θα έχουμε περάσει τις είκοσι χιλιάδες απώλειες της κοινωνίας μας. Οι σκληροί δείκτες των διασωληνωμένων και των θανάτων δεν αποκλιμακώνονται. Οι ειδικοί προειδοποιούν, αλλά δεν εισακούονται. Η Κυβέρνηση επιλέγει την πολιτική διαχείριση της πανδημίας. Επιλέγει να μην ακούσει τους επιστήμονες. Επιλέγει μέτρα αντικρουόμενα που πολλαπλασιάζουν την αναξιοπιστία. Δεν έχει επιλέξει -και δεν μας εξήγησε ποτέ γιατί- να στηρίξει το ΕΣΥ με προσλήψεις. Δεν εξήγησε ποτέ γιατί δεν επιτάσσει τις ιδιωτικές κλινικές, αλλά αντίθετα τους προσφέρει άδικα κέρδη αυτήν την περίοδο. Δεν απάντησε για τους διασωληνωμένους εκτός ΜΕΘ, αλλά και για τη θνητότητα. Δεν εξήγησε γιατί δεν αξιοποίησε τους δήμους, τα ΚΑΠΗ, το «Βοήθεια στο Σπίτι», για το πρόγραμμα εμβολιασμού. Ακολουθεί τη συνταγή «βλέποντας και κάνοντας», μετρώντας μόνο πολιτικό κόστος και κέρδη και σε όλες τις δυσκολίες μεταφέρει την ευθύνη στους πολίτες. Αυτό ζούμε και στις φυσικές καταστροφές. Από τη μια μεγαλόστομες δηλώσεις, ακόμη και του Πρωθυπουργού, και στην πράξη απουσία των δημόσιων πολιτικών πρόληψης, κάτι που εμπεριέχεται και στον προϋπολογισμό που συζητάμε. Για τις μεγάλες πλημμύρες της δυτικής και της κεντρικής Ελλάδας η απάντηση της Κυβέρνησης Μητσοτάκη ήταν ότι κρατάει παγωμένα τα σχέδια διαχείρισης κινδύνου πλημμύρας που παραδώσαμε για πρώτη φορά εκπονημένα από την κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, όπως επίσης και τα σχέδια διαχείρισης υδατικών πόρων, τα οποία έπρεπε να αναθεωρηθούν μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του 2021 και δεν έχουν κάνει ακόμα τις συμβάσεις και στον προϋπολογισμό του 2022 είναι να ολοκληρωθούν, ενώ θέλουν είκοσι τέσσερις μήνες για να εκπονηθούν. «Χαιρέτα μου τον πλάτανο» το λέμε αυτό. Αντίστοιχα, η Κυβέρνηση πάγωσε τα περιφερειακά σχέδια προσαρμογής, την ανθεκτικότητα της κοινωνίας μας. Μας λένε μετά για κλιματική κρίση. Είχαν ξεκινήσει το 2019, θυμίζω. Κατά τα άλλα θα ακούσουμε μεγάλες κουβέντες για πράσινο προϋπολογισμό. Σήμερα ο κύριος Πρωθυπουργός επισκέφτηκε για πρώτη φορά μετά από τέσσερις μήνες την Εύβοια. Δεν είπε φυσικά τίποτα, ότι ο ίδιος επέλεξε να μην εφαρμοστούν οι πολιτικές πρόληψης δασικών πυρκαγιών και ότι έχει ευθύνη για τη μεγάλη οικολογική καταστροφή του καλοκαιριού. Βέβαια, για να γίνει αντιληπτή η υποκρισία και το ψευδεπίγραφο του προϋπολογισμού, σας καταθέτω το εξής έγγραφο: Στον προϋπολογισμό του 2021 η Κυβέρνηση είχε βάλει στόχο τη μείωση κατά 10% των καμένων εκτάσεων. Φέτος βλέπουμε ένα τραγικό αρνητικό ρεκόρ, τη μεγαλύτερη έκταση της τελευταίας δεκαετίας, ένα αρνητικό ρεκόρ στη Μεσόγειο, 1,5 εκατομμύριο καμένες εκτάσεις. Το ίδιο συμβαίνει και με την ακρίβεια. Τα στοιχεία του πληθωρισμού της ΕΛΣΤΑΤ δεν λαμβάνονται υπ' όψιν από τους Υπουργούς, οι οποίοι λένε ότι το πρόβλημα είναι μόνο στην ακρίβεια της ενέργειας. Θα καταθέσω τους πίνακες της ΕΛΣΤΑΤ από την «ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ», που δείχνουν ότι στα δεκαπέντε είδη, τα δέκα δεν είναι ενέργεια, είναι το καλάθι της νοικοκυράς. Και αυτό με την υπογραφή Κυριάκου Μητσοτάκη. Οι λογαριασμοί ηλεκτρικού ρεύματος, όμως, έρχονται σε όλους, ό,τι και αν λέει ο κ. Σταϊκούρας. Η Κυβέρνηση δεν μπορεί να κρυφτεί πίσω από τις πενιχρές επιδοτήσεις των 9 ευρώ, των 18 ευρώ, των 39 ευρώ, που αλλάζουν, ακριβώς δείχνοντας την ανεπάρκεια της Κυβέρνησης. Οι κατόπιν εορτής εξαγγελίες -πάντα λιγότερες από τις ανάγκες- δείχνουν δύο πράγματα: Το πρώτο ότι η Κυβέρνηση δεν γνωρίζει, είναι ανίκανη να προβλέψει το μέγεθος του προβλήματος. Εμείς εδώ και δύο χρόνια σάς λέμε ότι οι αυξήσεις ηλεκτρικής ενέργειας έχουν την υπογραφή της Κυβέρνησης. Εσείς τις επιβάλατε στη ΔΕΗ τον Σεπτέμβρη του 2019. Το δεύτερο είναι ότι η επιδότηση της ακρίβειας με τους πόρους για το κλίμα είναι επιδότηση της αισχροκέρδειας, αλλά δεν καταπολεμά την ακρίβεια. Με επιλογή του Κυριάκου Μητσοτάκη, η Ελλάδα σήμερα είναι πρωταθλήτρια στην Ευρώπη στη χονδρεμπορική τιμή της ενέργειας και για τον Νοέμβριο και για τον Αύγουστο και δεν έχει μηχανισμούς ρύθμισης και εποπτείας της αγοράς. Ο κ. Χατζηδάκης μάς έλεγε το όχι μακρινό φθινόπωρο του 2020 ότι η αγορά θα λύσει όλα τα προβλήματα. Για να δούμε τι έκανε η Νέα Δημοκρατία γι' αυτό. Πρώτον, αυξήσεις 500 εκατομμύρια ευρώ τον Σεπτέμβριο του 2019, τότε που η ΔΕΗ ανέβασε τις τιμές και όλη η αγορά ανέβασε επίσης τις τιμές. Τότε ξεκίνησε, με ευθύνη της ΔΕΗ, η χειραγώγηση των τιμών ενέργειας, σε πλήρη αντίθεση με την πολιτική του ΣΥΡΙΖΑ που κράτησε τον δημόσιο έλεγχο στη ΔΕΗ και για τεσσεράμισι χρόνια δεν είχαμε ούτε 1 ευρώ αύξηση του κόστους ενέργειας. Γι' αυτό έχει αξία ο δημόσιος έλεγχος που τώρα εκχωρήσατε. Ταυτόχρονα, «πετύχατε» χρεοκοπία του λογαριασμού των ΑΠΕ, πράσινο χαράτσι στο πετρέλαιο κίνησης -γιατί επέβαλαν άδικους φόρους, κύριε Αλεξιάδη-, χαράτσι στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, αισχροκέρδεια το πρώτο εξάμηνο του 2020, όταν η ΔΕΗ πουλούσε τετραπλάσια από τη χονδρεμπορική, καμμία ρύθμιση όσον αφορά στο target model, με τη βιομηχανία να σας καταγγέλλει για ολιγοπωλιακές πρακτικές, απώλεια εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ στη λεγόμενη «αγορά εξισορρόπησης». Ακόμα και σήμερα η Κυβέρνηση δεν εφαρμόζει την εργαλειοθήκη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι αγρότες και οι επιχειρήσεις, ιδιαίτερα οι μικρομεσαίες, αλλά και οι δημοτικές επιχειρήσεις ύδρευσης βλέπουν τραγικές αυξήσεις στους λογαριασμούς και προφανώς δεν καλύπτεται αυτό που είπε ψευδώς ο κ. Μητσοτάκης «τουλάχιστον το 80% των αυξήσεων». Σας καταθέσαμε λογαριασμούς τις προηγούμενες ημέρες που λένε ότι υπάρχουν αγρότες που πληρώνουν τον μήνα 2.000 ευρώ περισσότερα. Ένα χιλιάρικο ο προηγούμενος λογαριασμός, 3.000 ευρώ λόγω του Μητσοτάκη. Αγρότες, ενοικιαζόμενα δωμάτια, ταβέρνες πληρώνουν κόστη από 1.000 ευρώ ως 2.000 ευρώ τον μήνα. Τα αρτοποιεία έχουν αύξηση του κόστους σχεδόν 1.000 ευρώ, το μεικτό κόστος ενός εργαζόμενου. Το κόστος αυτό θα πάει και λόγω των αυξήσεων στις ΔΕΥΑ στο νερό, στο ψωμί, στα γεωργικά προϊόντα, στον καταναλωτή. Σας το λέμε τους τελευταίους μήνες ότι και τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο θα συνεχιστεί η αύξηση των επιβαρύνσεων και όχι απλώς αυτές, αλλά πολύ περισσότερες. Φτάσατε σε σημείο να εξαγγέλλετε διπλασιασμό της έκπτωσης του 15% στο φυσικό αέριο, ενώ δεν έχει εφαρμοστεί ούτε καν το 15% και εξαγγέλλετε το 30%, με αποτέλεσμα ο «ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΣ ΤΑΧΥΔΡΟΜΟΣ» σήμερα να μιλάει για σανό. Δεν το λέει ο ΣΥΡΙΖΑ. Ο προϋπολογισμός του 2022 σας διαψεύδει γιατί αποκαλύπτει ότι η Κυβέρνηση από τον προϋπολογισμό της δεν έχει βάλει ούτε 1 ευρώ στην επιδότηση της ακρίβειας του ρεύματος και μάλιστα όλες οι επιδοτήσεις, ακόμα και το συμπληρωματικό του επιδόματος θέρμανσης, είναι από τους πόρους για το κλίμα -και θα μας λείψουν από αυτούς τους πόρους- και ταυτόχρονα στον προϋπολογισμό του 2022 δεν υπάρχει ούτε 1 ευρώ για την ενίσχυση του κόστους, για τη στήριξη των καταναλωτών και την επιδότηση όσον αφορά στην ακρίβεια του ρεύματος. Ήδη υπάρχουν παρατηρήσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση να αλλάξει το μέτρο αυτό. Άρα δεν θα επεκταθεί σε όλους τους καταναλωτές. Ο κίνδυνος πλέον της ενεργειακής φτώχειας είναι ορατός. Ακόμα και με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Ένωσης -πρόσφατη έκθεση των θεσμών, την ξέρουν οι Υπουργοί- η Ελλάδα είναι σε δυσμενέστερη κατάσταση ως προς τις ανάγκες θέρμανσης από τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Βέβαια, είναι και αυτό το κακό συνήθειο, που λέει ο κ. Μητσοτάκης ότι έχουν οι Έλληνες, να εξαρτώνται από τον μισθό τους! Ναι, αλλά αυτά είναι τα προβλήματα που δημιουργείτε. Εμείς σας έχουμε υποβάλει πολύ συγκεκριμένες προτάσεις: Θέσπιση ενεργειακής κάρτας. Ήταν στο Εθνικό Σχέδιο για την Ενέργεια και το Κλίμα του 2018. Απαγόρευση αποκοπών. Διασφάλιση της πρόσβασης στην ηλεκτρική ενέργεια. Ενεργοποίηση του ταμείου επανασυνδέσεων. Για όλα αυτά καταθέσαμε -είναι εδώ οι συνάδελφοί μου που τη συνυπέγραψαν- τρεις τροπολογίες που δεν τις έχετε εγκρίνει και μάλιστα όχι απλά ένα πενταψήφιο αριθμό, που λέει ο κ. Σκρέκας «πάρτε αν θέλετε να διακανονίσετε τις οφειλές σας» γιατί αυτή είναι η κοινωνική πολιτική της Κυβέρνησης. Καταθέσαμε τροπολογία για τη μείωση του ειδικού φόρου κατανάλωσης που μειώνει κατά 35% το κόστος στο πετρέλαιο θέρμανσης για τα νοικοκυριά. Σας ζητήσαμε να αξιοποιήσουμε τα πλεονάσματα των πράσινων πόρων για τη στήριξη ενεργειακών κοινοτήτων, αλλά και δομικές αλλαγές στην ενεργειακή αγορά. Είναι αδιανόητο σήμερα, έναν χρόνο μετά από την έναρξη του target model της ενεργειακής αγοράς να μην έχουμε διμερή προθεσμιακά συμβόλαια. Χρειαζόμαστε εδώ και τώρα, επίσης, εποπτεία και έλεγχο της αγοράς, όχι να συγκροτήσει τώρα η Επιτροπή Ανταγωνισμού και η ΡΑΕ ομάδα εργασίας. Θέλουμε πραγματική αντιμετώπιση των δημόσιων καταγγελιών από τη βιομηχανία για το ολιγοπώλιο και για τη χειραγώγηση και να λύσετε και το πρόβλημα των ουρανοκατέβατων κερδών στην αγορά που υπήρχαν μέσα στην ακρίβεια τον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο γιατί η χονδρεμπορική τιμή της ενέργειας δεν αντικατοπτρίζει το πραγματικό κόστος παραγωγής και, το βασικό, να ανατραπεί η ενεργειακή στρατηγική της Κυβέρνησης που συνδέει την Ελλάδα και τη δεσμεύει στο φυσικό αέριο. Η πρόσφατη έκθεση ενισχυμένης εποπτείας λέει ότι η Ελλάδα δεν έχει ολοκληρώσει την εφαρμογή των μηχανισμών της αγοράς ηλεκτρισμού και η Κυβέρνηση, λέμε εμείς, αλλά και η Κομισιόν, αυξάνει την εξάρτηση από το φυσικό αέριο. Εκεί κρύβεται, πίσω από την απολιγνιτοποίηση, η ιδιωτικοποίηση και η αεριοποίηση της ηλεκτρικής παραγωγής. Αντί, δηλαδή, να προωθεί η Κυβέρνηση τις ΑΠΕ με σωστό χωρικό σχεδιασμό, με σεβασμό στη βιοποικιλότητα, επιλέγει να αντικαταστήσει τον λιγνίτη με νέες ιδιωτικές μονάδες φυσικού αερίου, που είναι εισαγόμενο, είναι ανθρακικό και άρα έχει και φόρο. Για να καίμε, δηλαδή, ορυκτά καύσιμα μέχρι το 2050! Δεν διασφαλίζετε, όμως, ούτε την επάρκεια του ηλεκτρικού συστήματος. Από τη μια μεριά αλλάζετε την εξαγγελία της απολιγνιτοποίησης -2028, 2023, 2025 και πάλι 2028- και από την άλλη βλέπουμε έγγραφα για επιφυλακή όλων των λιγνιτικών μονάδων όλο τον χειμώνα, γιατί υπάρχει θέμα επάρκειας, ενώ στις λιγνιτικές περιοχές σταματά η τηλεθέρμανση και πηγαίνει το φυσικό αέριο από το οποίο πάλι πρέπει να εξέλθουν μετά από μια δεκαετία. Αυτό δεν είναι σχέδιο. Αυτό είναι σαν να οδηγείτε κατευθείαν στον γκρεμό. Το μέγεθος της καταστροφικής επιλογής φαίνεται από αυτό που είπε ο εισηγητής της Νέας Δημοκρατίας, από τη χθεσινή τιμή της χονδρεμπορικής, η οποία ήταν χαμηλή γιατί είχαν ενεργοποιηθεί υδροηλεκτρικά έργα και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Ακριβώς το αντίθετο από αυτό που κάνετε εσείς. Και μάλιστα καταθέτω, κύριε Πρόεδρε, το σημερινό, στο οποίο η Ελλάδα ανέβηκε κατά, αν δεν κάνω λάθος, 13%. Αυτό πώς το εξηγείτε;
Το κατέθεσα κι εγώ πάντως αυτό, κύριε Φάμελλε.
Εδώ, λοιπόν, βλέπετε ότι η Νέα Δημοκρατία είναι πολύ κοντόφθαλμη όσον αφορά στις ενεργειακές πολιτικές και μάλιστα, δεν έχει προχωρήσει στο ειδικό χωροταξικό για τις ΑΠΕ, δεν έχει προχωρήσει τα προεδρικά διατάγματα για τις περιοχές «NATURA», δεν έχει προχωρήσει το θεσμικό πλαίσιο -που το έχει πει εδώ και δύο χρόνια- για την αποθήκευση, για τις offshore ανεμογεννήτριες για τα υβριδικά έργα στα νησιά, για την αυτοπαραγωγή. Κάθε τρεις μήνες αλλάζει τα σχέδια για τη φόρτιση ηλεκτρικών οχημάτων, καθυστερεί τις προμήθειες των ηλεκτρικών λεωφορείων, έχει παγώσει τις ενεργειακές κοινότητες και όλα αυτά είναι εις βάρος των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, άρα συνεισφέρουν στην ακρίβεια. Απουσιάζει ο κλιματικός νόμος από τον προϋπολογισμό. Ενδεικτικές είναι οι επιλογές σε ένα βασικό στοιχείο, την εξοικονόμηση ενέργειας. Προσέξτε, στον προϋπολογισμό του 2020 λέγατε για μείωση ενεργειακής κατανάλωσης κατά 5%. Στον προϋπολογισμό του 2021 λέγατε για πράσινες επιδοτήσεις που είχαν ξεκινήσει πιλοτικά το 2016-2017, στον προϋπολογισμό του 2022 δεν βλέπουμε τίποτα. Ξέρετε γιατί; Διότι πολύ απλά εδώ και δυόμισι χρόνια η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας έχει παγώσει το σχέδιο εξοικονόμησης, το «ΗΛΕΚΤΡΑ», στα δημόσια κτήρια, αλλά και στο «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ» με τα νοικοκυριά δεν πάτε καλά. Όλο το 2021 δεν προκηρύχθηκε «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ». Βγάλατε ένα προχθές και το ονομάσατε 2021, ενώ είναι 2022, ενώ ταυτόχρονα για όλο το 2021 έχει παγώσει η διαδικασία πληρωμών στο «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ - ΑΥΤΟΝΟΜΩ» του κ. Χατζηδάκη. Κι έχετε να αναμετρηθείτε με ένα πρόγραμμα δικό μας, όταν είχαμε διαθέσει σε έναν χρόνο 670 εκατομμύρια για εξήντα πέντε χιλιάδες οικογένειες. Και μας ανησυχεί η καθυστέρηση του «ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΩ», γιατί ναρκοθετεί και το Ταμείο Ανάκαμψης που σημειώνει σοβαρή και κρίσιμη καθυστέρηση για το 2021, περίπου 2 δισεκατομμύρια είπε ο κ. Χαρίτσης. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Κύριε Πρόεδρε, παρακαλώ ένα λεπτό ακόμη. Ο μόνος τομέας που πάτε καλά είναι το ξεπούλημα, ξεπούλημα της ΔΕΗ, του ΔΕΔΔΗΕ, του ΔΕΠΑ Υποδομών, απώλεια πλειοψηφίας του ΔΣ των ΕΛΠΕ και παραδίδετε τη ΔΕΗ σε ιδιώτες μέσω αύξησης μετοχικού κεφαλαίου, χάνοντας ένα μεγάλο ενεργειακό εργαλείο. Θυμίζω, τεσσεράμισι χρόνια, δημόσιος έλεγχος σε ενεργειακούς φορείς επί ΣΥΡΙΖΑ και καμμία αύξηση στο κόστος ενέργειας. Κι επικίνδυνο, επίσης, είναι ότι ετοιμάζετε ξεπούλημα και σε άλλους φορείς. Στο μεσοπρόθεσμο βάλατε την ΕΥΑΘ και την ΕΥΔΑΠ, συγχωνεύσεις προωθείτε στους υπόλοιπους φορείς όπως είναι η ΔΕΥΑΗ. Οφείλω, όμως, να αναφερθώ, κλείνοντας, και σε δύο ακόμα δείκτες επιδόσεων του πράσινου προϋπολογισμού. Είναι απαραίτητο το «πρασίνισμα», αλλά είναι υποκριτικό αυτό που κάνετε εσείς. Το πρώτο: Λέτε ότι το 2022 θα συμβασιοποιηθούν διακόσιες μελέτες τοπικών πολεοδομικών σχεδίων. Μα, πριν από έναν χρόνο στο χωροταξικό νομοσχέδιο ο κ. Χατζηδάκης μάς έλεγε για τετρακόσιες προκηρύξεις στο 2021 και τώρα πάτε να κάνετε τις μισές το 2022; Δεύτερον, το μπάχαλο με τις δασικές υπηρεσίες. Και οφείλω να αναφερθώ σε αυτό. Ο κ. Μητσοτάκης στην Εύβοια σήμερα, είπε ότι μεταφέρθηκαν δασικές υπηρεσίες του Υπουργείου Περιβάλλοντος. Είτε ψευδώς μιλάει ο Πρωθυπουργός είτε ψευδώς τον πληροφορούν οι Υπουργοί, διότι ο ίδιος ο κ. Σκυλακάκης, με έγγραφο του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, μας λέει ότι παραμένουν στις αποκεντρωμένες διοικήσεις γιατί δεν έχει ολοκληρωθεί η μεταφορά των δασικών υπηρεσιών που υποκριτικά εξήγγειλε τον Αύγουστο ο Πρωθυπουργός για να καλύψει το ότι δεν υλοποιεί πολιτικές πρόληψης πυρκαγιών. Και καταθέτω την εγκύκλιο. Την ξέρει καλά ο κ. Σκυλακάκης και λέει ότι προφανώς τα λεφτά δεν θα πάνε όταν οι υπηρεσίες δεν μεταφέρονται. Μα, αυτό λέμε και εμείς. Και πρέπει να μας πείτε τελικά ποιον κοροϊδεύετε. Τον Πρωθυπουργό ή τους Έλληνες πολίτες; Χρησιμοποιείτε το επιχείρημα του Ταμείου Ανάκαμψης για να καλύψετε πολλές αδυναμίες. Όμως οφείλω να πω ότι πέρα από αυτά που έχουμε πει μέχρι τώρα, ότι δεν απευθύνεται στους πολλούς το Ταμείο Ανάκαμψης, δυστυχώς δεν απευθύνεται και στην περιφέρεια γιατί δεν υπάρχει κανένα έργο του Ταμείου Ανάκαμψης όπως, παραδείγματος χάριν, για τη Θεσσαλονίκη. Και αυτά είναι σοβαρά θέματα εφόσον καθυστερούν ακόμη και μεγάλες μεταρρυθμίσεις του ΣΥΡΙΖΑ. Κυρίες και κύριοι Βουλευτές, βιώνουμε την ανυπαρξία του κράτους σε όλα τα επίπεδα. Η στρατηγική της Κυβέρνησης Μητσοτάκη είναι απλή, αλλά και καταστροφική: Αδύναμη πολιτεία, ανυπεράσπιστη κοινωνία και οικονομία και ατομική ευθύνη όλων των πολιτών και των επαγγελματιών. Ο πολίτης και ο επιχειρηματίας πλέον είναι και μόνοι τους και φταίνε για όλα με βάση τον κ. Μητσοτάκη, σε όλα τα πεδία εκτός από το πεδίο των κολλητών. Αυτοί τακτοποιούνται από το σύστημα εξουσίας Μαξίμου. Και τελικά πολλαπλασιάζονται οι αβεβαιότητες, με τον μεγαλύτερο παράγοντα αβεβαιότητας και ασυνέπειας τον ίδιο τον κ. Μητσοτάκη. Όμως, δεν πάει άλλο. Δεν θα συνεχίσουμε έτσι.
Κύριε Φάμελλε, παρακαλώ.
Ολοκληρώνω, κύριε Πρόεδρε. Εμείς πιστεύουμε σε μια ισχυρή προοδευτική πολιτεία που θα αναλάβει τις ευθύνες της, που θα πει για τη μετάβαση ότι η πολιτεία σχεδιάζει την ενεργειακή μετάβαση, την κλιματική μετάβαση και εξασφαλίζει ότι θα γίνει για όλους και θα είναι δίπλα σε όλους η πολιτεία. Γι' αυτό και θέλουμε έναν προϋπολογισμό που θα απευθύνεται σε όλη την κοινωνία, όχι μόνο σε λίγους. Θέλουμε μια πολιτική που να ευνοεί όλη την Ελλάδα, που να στηρίζει όλη την κοινωνία και όχι μόνο τους κολλητούς και ταυτόχρονα, να βλάπτει και την κοινωνία και το περιβάλλον. Γι' αυτό τον λόγο πιστεύουμε, κύριε Πρόεδρε, ότι πρέπει να καταψηφιστεί αυτός ο προϋπολογισμός και η καταψήφισή του να επιταχύνει την πορεία για μια πολιτική αλλαγή στην Ελλάδα, για μια προοδευτική δημοκρατική διακυβέρνηση. Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.
Ευχαριστούμε.
Κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα τον λόγο.
Μάλιστα, κύριε Σκυλακάκη.
Σας ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Μέχρι να καθαριστεί ο χώρος, θα έχω τελειώσει. Επειδή ανέφερε ο κ. Φάμελλος -στα υπόλοιπα θα απαντήσει η Κυβέρνηση αρμοδίως- για την εγκύκλιο την οποία έβγαλα για τη μεταφορά των δασικών υπηρεσιών, αυτό που λέει η εγκύκλιος, κύριε Φάμελλε, είναι κάτι πολύ απλό, ότι πρώτα μεταφέρεις τις υπηρεσίες και μετά μεταφέρεις τον προϋπολογισμό, γιατί αν μεταφέρεις πρώτα τον προϋπολογισμό και μετά τις υπηρεσίες θα μείνουν απλήρωτοι οι εργαζόμενοι. Είναι τόσο απλό, αλλά φαίνεται ότι ενώ σας το είπα και στην επιτροπή, επιμένετε να θεωρείτε ότι πρώτα θα μεταφέρουμε τον προϋπολογισμό και μετά τις υπηρεσίες του δήμου. Δεν γίνεται αυτό.
Ευχαριστούμε.
Τον λόγο θα ήθελα, κύριε Πρόεδρε, για είκοσι δευτερόλεπτα γιατί αναφέρθηκε σε εμένα.
Δεν υπάρχει στον Κανονισμό τέτοια διαδικασία. Δεν υπάρχει επί προσωπικού, δεν υπάρχει κάτι. Τον λόγο έχει ο κ. Σταμενίτης.
Χαίρομαι που ο κ. Σκυλακάκης διέψευσε τον Πρωθυπουργό που είπε ότι μεταφέρθηκαν οι υπηρεσίες στην Εύβοια. Είπε ο κ. Σκυλακάκης ότι δεν έχουν μεταφερθεί.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, άκουσα κάτι πολύ περίεργο από τον προηγούμενο ομιλητή και Βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ. Είπε κάτι για το φυσικό αέριο, δηλαδή, λάθος έγινε η αντικατάσταση της τηλεθέρμανσης στη Φλώρινα από το φυσικό αέριο γιατί σε δέκα χρόνια θα αναγκαστούμε να το σταματήσουμε. Και γιατί τότε ο ΣΥΡΙΖΑ -επί ημερών του- σχεδίαζε με τη ΔΕΔΑ την επέκταση του φυσικού αερίου σε είκοσι πόλεις; Δηλαδή, γιατί με απόφαση δική σας, την οποία υλοποιούμε εμείς γιατί αυτό το πιστεύουμε, θα σκαφτούν τα επόμενα πέντε χρόνια τα Γιαννιτσά, η Βέροια, οι υπόλοιπες πόλεις; Να είμαστε λίγο σοβαροί. Και ένα δεύτερο. Συγγνώμη, την εισήγηση για τον υποχρεωτικό εμβολιασμό των άνω των εξήντα οι ειδικοί δε την κάνουν; Γιατί δεν το ψηφίσατε; Και, μάλιστα, συνάδελφός σας είπε ότι είναι φόρος αυτό. Το συνδύαζε με τους φόρους του ΣΥΡΙΖΑ.
Χαράτσι.
Χαράτσι, συγγνώμη. Λοιπόν, πραγματικότητα νούμερο ένα: Δαπάνες για την υγεία, στοιχεία προϋπολογισμού 2018 3,8 δισεκατομμύρια, 2021 5,2 δισεκατομμύρια, 2022 εκτίμηση 5,3 δισεκατομμύρια. Επομένως, η μείωση υπάρχει μόνο στον φανταστικό αντιπολιτευτικό κόσμο του ΣΥΡΙΖΑ. Ακόμα και αν αφαιρεθούν οι έκτακτες δαπάνες, πάλι είναι αυξημένα τα νούμερα. Πραγματικότητα νούμερο δύο: Δώδεκα χιλιάδες προσλήψεις έκτακτου προσωπικού νοσηλευτών και λοιπού προσωπικού, δύο χιλιάδες προσλήψεις έκτακτων γιατρών, δύο χιλιάδες μόνιμοι γιατροί και το 2022 υπολογίζουμε άνω των πέντε χιλιάδων μόνιμων προσλήψεων. Πραγματικότητα νούμερο τρία, εκτός αν δεν τη βλέπετε. Εφαρμόζουμε ένα υποδειγματικό πρόγραμμα εμβολιασμού το οποίο πραγματικά το έχουν αγκαλιάσει όλοι οι Έλληνες και είναι από τα καλύτερα στην Ευρώπη. Αυτό λένε αυτοί που το έχουν δει εδώ και έναν χρόνο. Δεν το βλέπετε εσείς; Λοιπόν, αυτή είναι η πραγματικότητα και θα πρέπει πραγματικά να μπείτε σε αυτή. Λοιπόν, για τρίτη συνεχόμενη χρονιά η ελληνική Κυβέρνηση καταθέτει τον κρατικό προϋπολογισμό, θέτοντας στον πυρήνα των πολιτικών σχεδιασμών τους πολίτες και τις ανάγκες της πολιτείας. Τις δύο, μάλιστα, από τις τρεις χρονιές αυτό το πετυχαίνει παρά τις αντιξοότητες που προκάλεσε η εμφάνιση και η εξάπλωση της πανδημίας, αλλά και μια σειρά άλλων δυσκολιών, όπως η εργαλειοποίηση του μεταναστευτικού, η προκλητικότητα της Τουρκίας, οι φυσικές καταστροφές και η πρόσφατη ενεργειακή κρίση και η αύξηση των τιμών σε προϊόντα και αγαθά. Εξωγενείς κρίσεις με έντονα χαρακτηριστικά που προκάλεσαν ισχυρές πιέσεις στα δημοσιονομικά της χώρας και δοκίμασαν τα αντανακλαστικά της οικονομίας μας, η οποία, όμως, απέδειξε ότι αντέχει. Πέρσι τέτοιον καιρό συζητούσαμε στην Ολομέλεια τον προϋπολογισμό του 2021, τον οποίον είχαμε χαρακτηρίσει ως έναν προϋπολογισμό ανάκαμψης και επούλωσης των πληγών της υγειονομικής κρίσης. Και δεδομένων των πρόσφατων στοιχείων, οι προβλέψεις μας επιβεβαιώθηκαν ξεπερνώντας μάλιστα τον πήχη που εμείς οι ίδιοι είχαμε θέσει. Συγκεκριμένα, έχοντας δαπανήσει πάνω από 43 δισεκατομμύρια -συνολικά και με το 2022- για την πανδημία και για μέτρα στήριξης πολιτών και επιχειρήσεων, έχοντας κινητοποιήσει σημαντικά κεφάλαια για τη στήριξη των πληγέντων από φυσικά φαινόμενα, μόνο 200 εκατομμύρια από τον κρατικό προϋπολογισμό δόθηκαν στον ΕΛΓΑ για να καλυφθούν οι αποζημιώσεις στις καλλιέργειες από τους ανοιξιάτικους παγετούς στην Πέλλα, Ημαθία, Φλώρινα, Κοζάνη, Λάρισα. Έχοντας, επίσης, εξασφαλίσει τις αποζημιώσεις πυρόπληκτων, αλλά και σεισμόπληκτων, έχοντας τέλος λάβει μέτρα για την προστασία των καταναλωτών στην ενέργεια και στη θέρμανση -1 διεσεκατομμύριο μέχρι τώρα έχουν μπει στον προϋπολογισμό- η ελληνική οικονομία παρουσιάζεται σήμερα να έχει καλύψει πάνω από τα δύο τρίτα του χαμένου οικονομικού εδάφους του έτους 2020. Ο ρυθμός ανάπτυξης το 2021 αναθεωρείται σημαντικά προς τα πάνω, 3,6 στο μεσοπρόθεσμο, 6,1 στο προσχέδιο του προϋπολογισμού και είπαμε και στις συνεδριάσεις των επιτροπών ότι θα πάει στο 6,9, ποσοστό το οποίο φαίνεται να αναθεωρείται προς τα πάνω, σύμφωνα με τα νέα στοιχεία για το τρίτο τρίμηνο του 2021. Και προσέξτε, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, τα αποτελέσματα αυτά δεν ήρθαν με την επιβολή νέων φόρων, αλλά με τις επιδόσεις της οικονομίας σε ποιοτικούς τομείς, όπως οι εξαγωγές. Είναι αποτελέσματα που ήρθαν ως απόρροια της εικόνας που έχουμε κτίσει τα τελευταία δυόμισι χρόνια για την πατρίδα μας, η οποία πια εκπέμπει αξιοπιστία, εμφανίζει προσήλωση στις μεταρρυθμίσεις, παρουσιάζει σταθερό πολιτικό περιβάλλον. Σ' αυτό το πλαίσιο η ελληνική Κυβέρνηση παρουσιάζει τον προϋπολογισμό του 2022, για το οποίο προβλέπεται σημαντική ανάπτυξη ύψους 4,5% και το οποίο μπορούμε να το χαρακτηρίσουμε ως έτος σταθεροποίησης, γιατί φανερώνει ότι η δυναμική και γρήγορη ανάκαμψη που είχαμε το 2021 διατηρείται και πλέον μετατρέπεται σε σταθερή αναπτυξιακή πορεία. Κι όλα αυτά χάρη στη συνετή διαχείριση, στον σωστό προγραμματισμό και στην απρόσκοπτη υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων από πλευράς Κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας. Δυστυχώς, όμως, οι επιτυχίες της Κυβέρνησης και όλων των Ελλήνων φαίνεται ότι ενοχλούν ορισμένους, ενοχλούν την Αντιπολίτευση, καθώς δεν μπορεί να δεχτεί ότι όλα αυτά γίνονται χωρίς την επιβολή νέων φόρων και πρόσθετων βαρών στους πολίτες, καθώς στη δική τους λογική, που την είδαμε στην πράξη, υπάρχει μόνο λιτότητα και υπερφορολόγηση. Η ιστορία έχει γράψει τεσσεράμισι χρόνια διακυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ, είκοσι εννιά νέοι φόροι, μειώσεις συντάξεων και αυξήσεις εισφορών. Ενοχλούν οι καλές επιδόσεις την Αντιπολίτευση, γιατί βλέπει ότι σε αντίθεση με τη δική της περίοδο διακυβέρνησης οπότε και οι χειρισμοί της δημιουργούσαν κρίσεις, η σημερινή Κυβέρνηση, ο Πρωθυπουργός και το οικονομικό επιτελείο βρίσκουν τον τρόπο να αντιμετωπίζουν τις κρίσεις που έρχονται από έξω. Η ιστορία, επίσης, έχει γράψει καταστροφική διαπραγμάτευση Τσίπρα-Βαρουφάκη ίσον δύο νέα αχρείαστα μνημόνια και δέσμευση δημόσιας περιουσίας για εκατό χρόνια. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, σημαντικό ρόλο στην επίτευξη των στόχων που θέτουμε για το 2022, αλλά και τη μακροπρόθεσμη πορεία της οικονομίας διαδραματίζουν δύο τομείς, στους οποίους θα σταθώ στο υπόλοιπο της εισήγησής μου, σ' αυτόν του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων, καθώς και στην εφαρμογή του Προγράμματος Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0». Είναι γεγονός ότι το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων αποτελεί για ένα κράτος το πιο σημαντικό μέσο άσκησης πολιτικής για την ανάκτηση της οικονομίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία, τα τελευταία δύο χρόνια ο μέσος όρος των δαπανών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων κινείται σε υψηλά επίπεδα ως ποσοστό του ΑΕΠ, σε σχέση με την προηγούμενη πενταετία που κινήθηκε περίπου στο 3,4 του ΑΕΠ. Για το 2020 οι δαπάνες έφτασαν στο 6,4 του ΑΕΠ, φυσικά ως αποτέλεσμα της χρηματοδότησης επιπρόσθετων δράσεων για την αντιμετώπιση της πανδημίας, αλλά για το τρέχον έτος 2021 θα παραμείνουν σε υψηλά επίπεδα, φτάνοντας το 4,7 του ΑΕΠ της χώρας. Για το 2022, παρ' όλη την πρόβλεψη για μείωση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων σε σχέση με το 2021, παραμένει ψηλά, δηλαδή στο 4,2%. Να σημειώσω ότι εδώ, στο 2021, είχαμε την ψήφιση δύο συμπληρωματικών προϋπολογισμών του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων εξαιτίας της ανάγκης για αντιμετώπιση των συνεπειών της πανδημίας, γεγονός που αποδεικνύει ότι η ελληνική Κυβέρνηση όπου χρειάστηκε και όσο χρειάστηκε στήριξε τους Έλληνες πολίτες και τις ελληνικές επιχειρήσεις, σε αντίθεση με την πενταετία του ΣΥΡΙΖΑ, που είχαμε πάντοτε υποεκτέλεση του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων. Για το 2022 μέσω του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων προβλέπεται να δαπανηθούν συνολικοί πόροι, συμπεριλαμβανομένων των πόρων για το Ταμείο Ανάκαμψης, ύψους 11 δισεκατομμυρίων ευρώ, που ως ποσοστό του ΑΕΠ μεταφράζονται σε 5,9% και αφορούν πόρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αποκλειστικά εθνικούς πόρους και πόρους από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Τώρα σχετικά με το ΕΣΠΑ της περιόδου 2014-2020 αυτό που πρέπει να επισημανθεί είναι ότι τα ποσοστά απορρόφησης, ιδιαίτερα από το 2020 και μετά, εμφανίζονται αρκετά υψηλά. Συγκεκριμένα, η Ελλάδα βρίσκεται στην κορυφή μεταξύ των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε απορρόφηση κονδυλίων και μιλάμε για χρήματα που πηγαίνουν στην πραγματική οικονομία, όχι για χρήματα που απλώς δεσμεύονται κατά την τακτική ΣΥΡΙΖΑ, αλλά για πραγματικές πληρωμές. Όσον αφορά στη νέα προγραμματική περίοδο 2021-2027, η χώρα μας έχει καταρτίσει ένα ολοκληρωμένο εταιρικό σύμφωνο, το οποίο εγκρίθηκε πρώτο σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης και αποτελεί την έναρξη μιας φιλόδοξης στρατηγικής για την περιφερειακή ανάπτυξη της χώρας. Το νέο ΕΣΠΑ είναι αυξημένο σε σχέση με το προηγούμενο, αφού από τα 23 δισεκατομμύρια το ποσό φτάνει στα 26,2 δισεκατομμύρια ευρώ. Στο σκέλος, τέλος, των εθνικών πόρων ένας από τους βασικούς τομείς που θα χρηματοδοτηθούν είναι η επενδυτική δραστηριότητα των ΟΤΑ Β΄ βαθμού, οι ενισχύσεις των ιδιωτικών επενδύσεων στο πλαίσιο υλοποίησης αναπτυξιακών νόμων, καθώς και η αποκατάσταση ζημιών σε έργα υποδομής. Σημαντική, τέλος, είναι και η πρόβλεψη για χρηματοδότηση δράσεων με σκοπό την υποβοήθηση κοινωνικών ομάδων για την καταπολέμηση της ανεργίας, την κρατική αρωγή σε πληγέντες από φυσικές καταστροφές. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, κομβικό ρόλο για την οριστική υπέρβαση των προβλημάτων που οδήγησαν στην κρίση 2010-2019 και τη μεταστροφή της ελληνικής οικονομίας θα διαδραματίσει η υλοποίηση του σχεδίου «Ελλάδα 2.0», μέσα από το οποίο θα αξιοποιηθούν πόροι που θα επιστρέψουν στη χώρα από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Πρόκειται, χωρίς αμφιβολία, για μια μεγάλη κατάκτηση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το έχουμε πει και το επαναλαμβάνω και σήμερα ότι η Ελλάδα ήταν μια από τις χώρες που πρωτοστάτησαν, ο Κυριάκος Μητσοτάκης ένας από τους ηγέτες που προέβλεψε, πρότεινε και δούλεψε σε συνεργασία με τους υπόλοιπους για την επίτευξη τελικώς της υιοθέτησης από την Ευρωπαϊκή Ένωση της πρότασης κοινού δανεισμού. Ας μην θυμηθούμε τότε τι έλεγε ο ΣΥΡΙΖΑ. Ως αποτέλεσμα αυτού η χώρα μας θα λάβει 30,5 δισεκατομμύρια από το Ταμείο Ανάκαμψης, 17,8 δισεκατομμύρια σε χορηγήσεις, 12,7 δισεκατομμύρια ευρώ σε δάνεια. Το συνολικό ποσό των επενδυτικών πόρων που θα κινηθούν από τον ιδιωτικό τομέα επιδιώκεται να προσεγγίσουν τα 59 δισεκατομμύρια ευρώ. Ο προγραμματισμός φτάνει μέχρι το 2026, ενώ ήδη έχουν ενταχθεί στο ΠΔΕ πενήντα έξι δράσεις με συνολικό προϋπολογισμό 3,6 δισεκατομμύρια ενώ μέχρι τέλος του έτους προβλέπεται ότι αυτά θα φτάσουν τα 5,5 δισεκατομμύρια ενώ για το 2022 υπολογίζεται εκταμίευση του ποσού στο 3,2 δισεκατομμύρια. Στο σκέλος των επιχορηγήσεων θα δοθεί έμφαση σε έργα που αφορούν και εξυπηρετούν στην πράσινη μετάβαση, στον ψηφιακό μετασχηματισμό του κράτους, στην απασχόληση και στην κοινωνική συνοχή και τέλος στις ιδιωτικές επενδύσεις. Στο σκέλος των δανείων πρόκειται για 12,7 δισεκατομμύρια ευρώ. Το σχέδιο της ελληνικής Κυβέρνησης φιλοδοξεί και στοχεύει μέσα από την αξιοποίησή τους -εδώ είναι το πάρα πολύ σημαντικό- να κινητοποιηθούν επενδυτικοί πόροι 31 δισεκατομμύρια ευρώ. Αξίζει να σημειωθεί ότι η χώρα μας είναι από τις περισσότερο ευνοημένες αυτής της συμφωνίας, καθώς οι εισροές που θα λάβει θα είναι οι υψηλότερες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως ποσοστό του ΑΕΠ. Σε ορίζοντα εξαετίας το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης μπορεί να προσθέσει επτά μονάδες στο ΑΕΠ στη χώρα μας, κάτι που θα μας καταστήσει ανάμεσα στις τρεις πρώτες χώρες που θα λάβουν τη μεγαλύτερη χρηματοδότηση σε αυτό το ποσοστό. Εξίσου σημαντικό είναι ότι η χώρα μας κατάφερε έγκριση κονδυλίων που αφορούν στην κατασκευή οδικών δικτύων, όπως είναι η κατασκευή του βόρειου τμήματος του Ε65 και η κατασκευή του Βόρειου Άξονα της Κρήτης. Επίσης δεν πρέπει να ξεχνάμε και τα σημαντικά κεφάλαια που θα εγκριθούν για την κατασκευή έργων αγροτικών υποδομών για την αξιοποίηση του νερού. Εμείς στην Πέλλα, ως κατά βάση αγροτικός νομός, μπορούμε να αντιληφθούμε την τεράστια σημασία αυτών των παρεμβάσεων και να νιώσουμε ικανοποίηση, καθώς ως εξαιρετικής σημασίας για την περιοχή μας το φράγμα του Αλμωπαίου πρόκειται να κατασκευαστεί και με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης. Η πατρίδα μας καλείται να αξιοποιήσει τη μεγάλη ευκαιρία που λέγεται Ταμείο Ανάκαμψης και αποδεικνύει ήδη ότι μπορεί να πετύχει. Κυρίες και κύριοι, κλείνοντας, η εικόνα της χώρας μας αλλάζει και αλλάζει ουσιαστικά. Η αποδεδειγμένα πετυχημένη πορεία της οικονομίας δεν οφείλεται σίγουρα ούτε στην τύχη ούτε στη συγκυρία. Τόσο το έτος που κλείνει όσο και ο προϋπολογισμός για την επόμενη χρονιά αποδεικνύουν ότι το έργο της Κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας έχει μετρήσιμα αποτελέσματα και ξέρουμε ότι αυτό που μετράει περισσότερο στην οικονομία από καθετί είναι το τελικό μέτρημα να βγάζει θετικό πρόσημο. Πρόκειται για ένα θετικό πρόσημο που δεν εξυπηρετεί μόνο τους αριθμούς, αλλά έχει και κοινωνική διάσταση και το διαπιστώνει κάποιος εύκολα αυτό ανατρέχοντας τα ποσά που δαπανήθηκαν τα τελευταία δύο χρόνια για τη στήριξη όλων των κοινωνικών ομάδων και περισσότερο των πιο ευάλωτων, αλλά και στα μέτρα που προβλέπονται σε αυτόν τον προϋπολογισμό για τη νέα γενιά, τα νοικοκυριά, τους αγρότες και τους κτηνοτρόφους. Η Κυβέρνηση διαθέτει δύο όπλα νέα, το Ταμείο Ανάκαμψης και το ΕΣΠΑ. Χαράσσει μια πολιτική που στον πυρήνα της βρίσκεται η οικονομική αποτελεσματικότητα σε συνδυασμό με την κοινωνική συνοχή και δικαιοσύνη, προχωράει σε μεγάλες αλλαγές με οδηγούς τον ψηφιακό μετασχηματισμό, την πράσινη στροφή και τη μετάβαση στην πράσινη οικονομία, για ισχυρή, σταθερή ανάπτυξη, που προσφέρει νέες και καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας. Πυξίδα που μας δείχνει το δρόμο για οικονομικές πολιτικές, ανάπτυξη προόδου είναι από την πρώτη στιγμή η ευημερία των πολιτών. Σας καλώ, λοιπόν, και εγώ με τη σειρά μου να υπερψηφίσετε τον προϋπολογισμό του 2022, πάνω στον οποίο αντανακλάται η Ελλάδα του μέλλοντος, όλων των πολιτών χωρίς εξαιρέσεις. Μια χώρα εξωστρεφής, που συμβαδίζει με την εποχή της, απαντά στα προστάγματα των καιρών, αντιμετωπίζει τις κρίσεις και προχωρά στο μέλλον με αυτοπεποίθηση και αισιοδοξία. Σας ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστούμε, κύριε συνάδελφε. Συνεχίζουμε τώρα με τον κ. Ανδρέα Ξανθό από τον ΣΥΡΙΖΑ. Αμέσως μετά είναι ο κ. Μουλκιώτης και ολοκληρώνουμε με τον κ. Ιάσονα Φωτήλα.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Αγαπητοί συνάδελφοι, κύριοι Υπουργοί, διεξάγουμε νομίζω μία κρίσιμη πολιτική συζήτηση που δεν αφορά μόνο τον προϋπολογισμό της χώρας της επόμενης χρονιάς, αλλά αφορά έναν μακροπρόθεσμο σχεδιασμό, κατά την άποψή μου, για το μέλλον της κοινωνίας και της χώρας, με βάση τη συνθήκη της πανδημίας. Εδώ, λοιπόν, ακούμε τον Υπουργό τον κ. Σταϊκούρα και τους συναδέλφους της Συμπολίτευσης να μας λένε ότι έχουμε μία υπεύθυνη, σοβαρή και κυρίως διορατική Κυβέρνηση, η οποία τα κάνει όλα καλά και έχουμε και μία μίζερη και μεμψίμοιρη Αντιπολίτευση, η οποία καταστροφολογεί. Για τη διορατικότητα της Κυβέρνησής σας δεν χρειάζεται να πούμε πολλά πράγματα. Αυτό που ίσως αξίζει να πούμε είναι ότι περίπου έναν χρόνο πριν, μας λέγατε, έλεγε ο Πρωθυπουργός δηλαδή, ότι διανύουμε το τελευταίο μίλι προς την ελευθερία, ουσιαστικά η πανδημία έχει τελειώσει, τα εμβόλια ήρθαν, η επιστροφή στην κανονικότητα και στην ελευθερία είναι εγγυημένη. Και αυτό σε πείσμα όλων των έγκυρων επιστημονικών και επιδημιολογικών προβλέψεων. Ακόμα και τώρα που στην Ευρώπη υπάρχει τεράστια ανησυχία και εγρήγορση, τώρα που έχουμε την επιρροή νέων μεταλλάξεων που βάζουν τα συστήματα υγείας, τις κοινωνίες σε μία κατάσταση συναγερμού, εσείς μας φέρνετε έναν προϋπολογισμό που η βασική του παραδοχή είναι ότι αποδράμει η πανδημία, άρα πρέπει να πάμε ουσιαστικά σε μείωση της δημοσιονομικής παρέμβασης που απαιτεί αυτή η παγκόσμια πρωτόγνωρη και πολυεπίπεδη κρίση. Βεβαίως είναι πρόκληση να έρχεστε εδώ και να μας λέτε ότι η κριτική για την παταγώδη αποτυχία, για την υγειονομική πανωλεθρία που βιώνει αυτές τις μέρες η χώρα, για την κατάρρευση όλων των σκληρών δεικτών, για την υποχώρηση της χώρας σε σύγκριση με τις άλλες χώρες της Ευρώπης αποτελεί μία μεμψιμοιρία της Αντιπολίτευσης. Πραγματικά είναι πρόκληση. Επί εβδομάδες τον τελευταίο καιρό είμαστε η πρώτη χώρα στην Ευρώπη όσον αφορά τους θανάτους ανά εκατομμύριο πληθυσμού. Είμαστε τρίτη χώρα στην Ευρώπη στην αυξημένη θνησιμότητα, στο excess mortality, μετά τη Βουλγαρία και τη Λιθουανία. Δηλαδή, στους αποτρέψιμους θανάτους εκ των οποίων οι μισοί οφείλονται σε μη COVID νοσήματα. Αυτό είναι δείκτης της κατάρρευσης του δημόσιου συστήματος υγείας και της αδυναμίας του να αντιμετωπίσει όχι μόνο αξιοπρεπώς τους ασθενείς με κορωνοϊό, αλλά και να καλύψει όλες τις υγειονομικές ανάγκες των ανθρώπων. Υπάρχει ο μηνιαίος δείκτης του πρακτορείου «BLOOMBERG». Έχει πέσει η χώρα έντεκα θέσεις κάτω στην τελευταία μέτρηση του Νοεμβρίου. Είναι ένας δείκτης ανθεκτικότητας των συστημάτων υγείας και των κοινωνιών έναντι της πανδημίας. Βεβαίως υπάρχουν μελέτες πια στη χώρα που λένε ότι έχουν τριπλασιαστεί οι ακάλυπτες υγειονομικές ανάγκες των ανθρώπων. Δηλαδή, αυτός είναι ένας πολύ σημαντικός δείκτης ότι διευρύνονται οι υγειονομικές ανισότητες από 8% που ήταν το 2019 -ο ΣΥΡΙΖΑ τις παρέλαβε τις ακάλυπτες υγειονομικές ανάγκες στο 14,5% και με την καίρια και καταλυτική παρέμβασή μας για την πρόσβαση των ανασφάλιστων ανθρώπων, αυτό το ποσοστό κατέβηκε στο 10% και το 2019 ήταν στο 8% και τώρα είναι στο 24%- ενώ την προηγούμενη περίοδο της διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ μειώθηκαν δραστικά και περιορίστηκε η υγειονομική φτώχεια. Όχι μόνο, λοιπόν, δεν μπορείτε να αντιμετωπίσετε τις προκλήσεις της υγειονομικής κρίσης, όχι μόνο έχουμε μία τραγική επιδείνωση αυτές τις μέρες σε όλους τους σκληρούς δείκτες, όχι μόνο το σύστημα υγείας είναι σε lockdown εσωτερικό και έχει κατεβάσει ρολά για την υπόλοιπη νοσηρότητα, αλλά ταυτόχρονα έχουμε και διεύρυνση των ανισοτήτων. Αυτό είναι το μεγάλο παγκόσμιο θέμα της πανδημίας. Υπάρχει νέος όρος στη βιβλιογραφία που λέγεται «συνδημία», δηλαδή είναι η συνύπαρξη της πανδημίας και των κοινωνικοοικονομικών ανισοτήτων, οι οποίες έρχονται μετά συνολικά και επιδεινώνουν τους δείκτες υγείας των πιο αδύναμων και φτωχών στρωμάτων του πληθυσμού. Και αυτό απαιτεί πολυεπίπεδες παρεμβάσεις, όχι μόνο υγειονομικές αλλά και κοινωνικές και προνοιακές. Η άρση των ανισοτήτων -και αυτό είναι το κομβικό θέμα- απαιτεί πολιτικές ισότητας, κοινωνικής δικαιοσύνης και αναδιανομής. Δηλαδή, απαιτεί αριστερές και προοδευτικές πολιτικές. Και αυτό είναι το κομβικό πρόβλημα στη διαχείρισή σας. Επιλέγετε να κάνετε λάθος διάγνωση. Επιλέγετε τη γραμμή της προσωρινότητας και το κάνετε αυτό ακριβώς για να μην υποχρεωθείτε να κάνετε μονιμότερου χαρακτήρα παρεμβάσεις στο σύστημα υγείας και στο κοινωνικό κράτος. Αυτό είναι και η παγκόσμια καινούργια αντίληψη, ότι αυτές οι μεγάλες κρίσεις δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν παρά μόνο με αλλαγές σημαντικές στις κοινωνικές και πολιτικές προτεραιότητες και με κινήσεις παγκόσμιας αλληλεγγύης. Ο ΣΥΡΙΖΑ πρωτοστάτησε στην υπόθεση της άρσης της πατέντας, που είναι η ριζική απάντηση στην παγκόσμια ανισότητα στον εμβολιασμό. Γιατί παράγονται νέες μεταλλάξεις; Γιατί ήρθε η μετάλλαξη «Όμικρον», γιατί η Αφρική έχει 6,5% εμβολιαστική κάλυψη. Και πώς θα γίνει αυτό, πώς θα ξεπεράσουμε αυτή την κρίση; Με πολλαπλασιασμό της παραγωγικής δυνατότητας για τα νέα φάρμακα και τα νέα εμβόλια σε όλο τον κόσμο. Έχετε κάνει καμμία κίνηση προς αυτή την κατεύθυνση; Έχετε πάρει καμμία πρωτοβουλία με άλλες χώρες της Ευρώπης; Το έχετε θέσει ποτέ το θέμα αυτό στα ευρωπαϊκά φόρα; Τσιμουδιά, γιατί στοιχίζεστε πίσω από τη γραμμή της Γερμανίας και των δορυφόρων της, που η γραμμή τους είναι «κάτω τα χέρια από τα ιερά και τα όσια της φαρμακοβιομηχανίας». Εν μέσω αυτής της πανδημικής κρίσης, εν μέσω της τεράστιας αγωνίας και ανασφάλειας των ανθρώπων για την υγεία τους, για την επιβίωση των συγγενών τους που είναι διασωληνωμένοι και περιμένουν πολλές φορές μάταια ένα κρεβάτι εντατικής -και υπάρχουν κι εκεί σκιές και πρέπει να διαλευκανθούν και να δοθούν εξηγήσεις- κι ενώ υπάρχει τρομερή ανασφάλεια για τη δουλειά και για το εισόδημα και λόγω της ακρίβειας αλλά και λόγω των παρενεργειών στην οικονομία και στην κοινωνία, μας φέρνετε σήμερα έναν προϋπολογισμό ο οποίος προβλέπει περικοπές. Σας αρέσει δεν σας αρέσει, αυτή είναι η αλήθεια. Είναι μείον 820 εκατομμύρια οι μεταβιβάσεις από τον κρατικό προϋπολογισμό στο σύστημα υγείας, στον προϋπολογισμό του Υπουργείου Υγείας. Είναι μείον 560 εκατομμύρια το όριο δαπανών συνολικά του Υπουργείου Υγείας. Είναι μείον 280 εκατομμύρια ο προϋπολογισμός των νοσοκομείων και των ΥΠΕ. Είναι μείον 124 εκατομμύρια ο προϋπολογισμός στην πρωτοβάθμια φροντίδα. Είναι μείον 60 εκατομμύρια ο προϋπολογισμός για επικουρικό προσωπικό. Είναι μείον 245 εκατομμύρια ο προϋπολογισμός παροχών του ΕΟΠΥΥ. Είναι μείον 16 εκατομμύρια ο προϋπολογισμός για τους ιδιώτες παρόχους και συν 100 εκατομμύρια για τη φαρμακοβιομηχανία. Αυτή είναι η κοινωνική σας αμεροληψία από αυτόν τον προϋπολογισμό. Η μόνη ευνοημένη κοινωνική ομάδα είναι οι φαρμακοβιομήχανοι και έχετε το θράσος και μιλάτε για ευαισθησία και για ισοτιμία και για αξιοπρέπεια και ότι τα κάνετε όλα καλά; Είναι πρόκληση! [[Χειροκροτήματα από την πτέρυγα του ΣΥΡΙΖΑ]] Πραγματικά, είναι πρόκληση και το θέμα πλέον είναι να μπουν άλλες προτεραιότητες, οι οποίες και την κρίση στην οξεία της φάση μπορούν να αντιμετωπίσουν πιο αξιοπρεπώς. Έχουμε πει τι πρέπει να γίνει και πρέπει να επιμεριστεί ο όγκος των περιστατικών COVID και εκτός ΕΣΥ. Έχουν καταρρεύσει τα δημόσια νοσοκομεία και το προσωπικό τους. Είναι σε burnout ο κόσμος, παραιτούνται μαζικά αυτή την περίοδο. Κινδυνεύουμε η επόμενη μέρα στο σύστημα υγείας να είναι σεληνιακό τοπίο. Ή θα αντιστραφεί τώρα αυτή η τάση ή θα δοθεί ένα σήμα μακροπρόθεσμης παρέμβασης, βελτίωσης της εργασιακής θέσης, βελτίωσης των μισθολογικών αποδοχών, νέων κινήτρων προσέλκυσης σε άγονες περιοχές και σε άγονες ειδικότητες, ένταξης στα βαρέα και ανθυγιεινά και κυρίως, πλάνου μόνιμων προσλήψεων για να ενισχυθεί το ανθρώπινο δυναμικό του ΕΣΥ ή πραγματικά, θα υπογράψετε εσείς και θα έχετε τεράστια και εγκληματική ευθύνη γι' αυτό, την επίσημη διάλυση του δημόσιου συστήματος υγείας. Νέες ανάγκες έχουν έρθει στο προσκήνιο: Πρωτοβάθμια φροντίδα, οικογενειακός γιατρός, κοινοτική φροντίδα, κατ' οίκον παρακολούθηση, επείγουσα ιατρική, μετανοσοκομειακή φροντίδα και αποθεραπεία-αποκατάσταση, ιατρική της εργασίας, υγιεινή και ασφάλεια στους χώρους εργασίας, περιβαλλοντική υγεία, γηριατρική φροντίδα, αναδιοργάνωση των υπηρεσιών δημόσιας υγείας της χώρας. Υπάρχουν αυτά στον προϋπολογισμό σας; Πού είναι αυτές οι νέες ανάγκες; Πού είναι εκεί όπου εστιάζεται το παγκόσμιο επιστημονικό ενδιαφέρον; Πού είναι η υιοθέτηση της σύγχρονης γνώσης και της ανάγκης αναδιοργάνωσης των συστημάτων υγείας, με κέντρο αυτή τη φορά την κοινότητα και το πρωτοβάθμιο επίπεδο και όχι μόνο το νοσοκομείο; Εκτός πραγματικότητας τελείως. Νομίζω ότι το σκληρό δίλημμα, ειδικά για το σύστημα υγείας, είναι: Νέο ΕΣΥ και νέα δημόσια υγεία, αναδιοργάνωση ριζική, με επιπλέον πόρους, με γρήγορη σύγκλιση με τον μέσο όρο της Ευρώπης στις δημόσιες δαπάνες υγείας, που είναι το 7% του ΑΕΠ, με πλάνο ενίσχυσης του ανθρώπινου δυναμικού με μόνιμο τρόπο ή το σχέδιό σας, που είναι συμπράξεις δημόσιου - ιδιωτικού τομέα και εκχώρηση φιλέτων του ΕΣΥ στην ιδιωτική αγορά και στις ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες. Αυτό είναι το κρίσιμο πολιτικό δίλημμα. Πάνω σε αυτό το κρίσιμο πολιτικό δίλημμα και στην ανάγκη μίας προοδευτικής πολιτικής που θα μειώνει ανισότητες, που θα αναδιανέμει πόρους υπέρ του δημόσιου συστήματος υγείας, που θα σέβεται και την αξιοπρέπεια των εργαζομένων στο σύστημα υγείας, αλλά και την αξιοπρέπεια και τα δικαιώματα του ασθενή, οφείλουν να τοποθετηθούν και οι προοδευτικές πολιτικές δυνάμεις, για να υπάρξει επιτέλους αλλαγή πορείας στα πολιτικά πράγματα. Αυτή η Κυβέρνηση έχει αποτύχει. Δεν μπορεί να διασφαλίσει ούτε την προστασία και τη θωράκιση του συστήματος υγείας, ούτε την κοινωνική συνοχή, ούτε την αξιοπιστία της πολιτικής και γι' αυτό υπάρχει κρίση εμπιστοσύνης και γι' αυτό ένα σκληρό κομμάτι της κοινωνίας δεν πείθεται και δεν συναινεί και συνειδητά δεν εφαρμόζει τα προληπτικά ή τα άλλα περιοριστικά μέτρα. Έχετε αποτύχει. Το στοίχημα είναι να υπάρξουν προϋποθέσεις αλλαγής πορείας στα πολιτικά πράγματα. Είναι δυστύχημα, πραγματικά, που αυτή τη μεγάλη και πολυεπίπεδη κρίση τη διαχειρίζεται μία νεοφιλελεύθερη και αυταρχική Κυβέρνηση, η οποία δεν πιστεύει στο δημόσιο σύστημα υγείας, δεν πιστεύει στο κοινωνικό κράτος, δεν πιστεύει στον κρατικό παρεμβατισμό στην αγορά, δεν πιστεύει στη μείωση των ανισοτήτων. Αντίθετα, ο Πρωθυπουργός θεωρεί ότι οι ανισότητες είναι σύμφυτες με τη σύγχρονη ζωή και με την ανθρώπινη φύση και προάγουν τον ανταγωνισμό και την ευημερία και γι' αυτό ακριβώς χρειάζεται ένα άλλο πολιτικό σχέδιο, προοδευτικό, στο οποίο θα τεθούν μπροστά σε προτεραιότητα οι ανάγκες της κοινωνίας, οι ανάγκες των ασθενών, οι ανάγκες των εργαζομένων στο σύστημα υγείας. Σας ευχαριστώ.
Ευχαριστούμε. Συνεχίζουμε τώρα με τον κ. Γιώργο Μουλκιώτη από το Κίνημα Αλλαγής.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ο προϋπολογισμός του έτους 2022 έχει ένα βασικό συστημικό πρόβλημα, που δεν είναι άλλο από τον πληθωρισμό που έχει ήδη υπονομευθεί όχι μόνο για τις προβλέψεις για το 2022, αλλά κυρίως στις προϋποθέσεις για την εκτίμηση των στόχων του 2022. Στο κείμενο του προϋπολογισμού τοποθετούνται οι εκτιμήσεις σε ένα πλαίσιο ευρωπαϊκών εξελίξεων στην Ευρωζώνη, που όμως δεν έχει καμμία σχέση με την τρέχουσα πραγματικότητα ή τις ρεαλιστικές εκτιμήσεις για το 2022, την ώρα που ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη έφτασε το 4,1% τον Οκτώβριο και άγγιξε το 4,9% τον Νοέμβριο, υπερβαίνοντας και τις πιο αισιόδοξες προβλέψεις, ενώ η παγκόσμια ενεργειακή κρίση είναι αδιαμφισβήτητη. Στην ίδια κατεύθυνση κινούνται και οι τάσεις στις τιμές των τροφίμων, στα οποία ακόμα δεν έχουν ξεδιπλωθεί οι πραγματικές αυξήσεις, αυτές δηλαδή που έρχονται. Δεν πιστεύω να αμφισβητεί κανένας την άμεση σύνδεση μεταξύ των τιμών της ενέργειας και των τροφίμων. Επαναλαμβάνω αυτό που είπα και στην επιτροπή, ότι ήδη στην Ολλανδία, μία από τις χώρες με τη μεγαλύτερη εξαγωγική δραστηριότητα στα φρέσκα τρόφιμα, έχουν εγκαταλειφθεί μεγάλες εκτάσεις παραγωγής και εξαγωγής φρέσκων λαχανικών λόγω του ασύμφορου πλέον των τιμών παραγωγής. Και αυτό το φαινόμενο έχει ξεκινήσει να συμβαίνει και εδώ ήδη, στην ελληνική επαρχία. Μέσα, λοιπόν, σε αυτό το διεθνές περιβάλλον είναι φανερό ότι τα αναφερόμενα στον προϋπολογισμό, σύμφωνα με τα οποία -αναφέρω ένα αυτολεξεί- ο ρυθμός πληθωρισμού αναμένεται μετριοπαθώς θετικός στο σύνολο του έτους 2022 0,8%, επιτρέποντας όφελος σε όρους πραγματικού μέσου μισθού κατά 0,2% σε ετήσια βάση, μοιάζουν να έχουν αντιγραφεί από προϋπολογισμό ψηφισμένο στο μακρινό παρελθόν. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, η Κυβέρνηση οφείλει να δώσει σαφείς απαντήσεις για τον τρόπο με τον οποίο θα καταπολεμήσει τις αβεβαιότητες. Ακόμα και το Γραφείο Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή επισημαίνει στη γνώμη του για την εισηγητική έκθεση επί του προϋπολογισμού, πώς δηλαδή θα διασφαλίσει ανάπτυξη και κοινωνική προστασία για τους πολλούς, όταν, πρώτον, οι προβλέψεις για τον πρωτογενή τομέα είναι πενιχρές και το ισοζύγιο των αγαθών εξακολουθεί να είναι ελλειμματικό, αποδεικνύοντας ότι η χώρα μας έχει πρόβλημα παραγωγικής βάσης. Δεύτερον, όταν τα τελευταία δύο έτη εξαιτίας της πανδημίας, η αγορά εργασίας βρέθηκε αντιμέτωπη με μια άνευ προηγουμένου κρίση σε θέσεις εργασίας, εισοδήματα και επίπεδα επισφάλειας και αβεβαιότητας. Τρίτον, όταν ο κατώτατος μισθός βρίσκεται κάτω από το όριο της απόλυτης και της σχετικής φτώχειας, μη μπορώντας να εξασφαλίσει αξιοπρεπείς συνθήκες διαβίωσης, ενώ οι υποσχέσεις της Κυβέρνησης για το επίπεδο της αύξησής του δεν πείθουν απολύτως κανέναν. Τέταρτον, όταν ο Πρωθυπουργός με την έκτακτη οικονομική ενίσχυση των ευάλωτων συνταξιούχων για το έτος 2021 συμπεριφέρεται, όπως οι κονκισταδόροι στους ιθαγενείς, δηλαδή μοιράζοντας καθρεφτάκια και χάντρες για να τους ξεγελάσει. Να θυμίσω ότι είναι ο ίδιος ο Πρωθυπουργός που προεκλογικά είχε δεσμευθεί ότι θα καταργήσει τον νόμο Κατρούγκαλου, με τον οποίο μειώνονταν οι συντάξεις των νέων συνταξιούχων κατά 20% ως 35%, δηλαδή κατά μέσο όρο, κατά 200 έως 250 ευρώ τον μήνα. Όχι μόνο τον διατήρησε, αλλά με τη νέα αρχιτεκτονική των εισφορών που η Κυβέρνησή του επινόησε, θα οδηγήσει σταδιακά σε μεγάλες μειώσεις των συντάξεων των ελεύθερων επαγγελματιών και των αγροτών. Είναι ο ίδιος ο Πρωθυπουργός που προεκλογικά κατήγγειλε τον ασφαλιστικό νόμο Κατρούγκαλου για την κατάργηση του ΕΚΑΣ, αλλά μετεκλογικά όχι μόνο δεν επανέφερε το ΕΚΑΣ, αλλά κατάργησε ακόμα και τη λειψή δέκατη τρίτη σύνταξη. Είναι ο ίδιος που προεκλογικά κατήγγειλε την κατάργηση των κατώτατων ορίων σύνταξης από τη συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ - ΑΝΕΛ, αλλά μετεκλογικά κάνει ότι δεν ακούει στις σχετικές προτάσεις επανασύστασής του, που επανειλημμένα το Κίνημα Αλλαγής επαναλαμβάνει. Είναι ο ίδιος που με ψευδοερμηνεία της απόφασης του Συμβουλίου της Επικρατείας, που την έκανε διάταξη νόμου, αρνείται να καταβάλει στους χαμηλοσυνταξιούχους τα κομμένα δώρα του ενδεκάμηνου Ιουλίου 2015 - Μαΐου 2016. Προχθές, τη Δευτέρα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το Μονομελές Διοικητικό Πρωτοδικείο της Αθήνας δικαίωσε απόλυτα και υποχρεώνει το ελληνικό δημόσιο και τον ΕΦΚΑ να καταβάλει αυτά τα αναδρομικά με επιτόκιο 6%. Είναι η Κυβέρνηση Μητσοτάκη που κατάφερε να ξεπεράσει ακόμα και την προηγούμενη κυβέρνηση στον αριθμό των εκκρεμών συντάξεων, αφήνοντας για χρόνια χωρίς εισόδημα ανθρώπους του μόχθου και δημιουργώντας έτσι την κατηγορία των συνταξιούχων χωρίς σύνταξη. Η ίδια Κυβέρνηση, επαναλαμβάνω, που έχει αρνηθεί την τροπολογία του Κινήματος Αλλαγής για δίκαιη φορολόγηση των αναδρομικών του ενδεκάμηνου, όπως και στην περίπτωση αναδρομικής απόδοσης ποσών σύνταξης για το πρώην ένστολο προσωπικό με αυτοτελή φορολογικό συντελεστή 20%, συμπεριλαμβανομένης σε αυτό και της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης και με εξόφληση κάθε άλλης φορολογικής υποχρέωσης των δικαιούχων επί των ποσών αυτών. Είναι ο κ. Μητσοτάκης και η Κυβέρνηση που, παρά τη ρητή πρόβλεψη του ν.4670/2020, περικόπτει κατά 30% όλη τη σύνταξή του, ακόμα και εάν ο χαμηλοσυνταξιούχος κάνει ένα μεροκάματο τον μήνα! Είναι, επίσης, ο ίδιος που στα δύο χρόνια της πανδημίας δεν έκανε απολύτως τίποτα ουσιαστικό στην κατεύθυνση της ενίσχυσης του ΕΣΥ. Όλα τα μέτρα που πήρε ήταν πρόχειρα και αποσπασματικά. Άραγε, ποιο είναι το πολιτικό διακύβευμα για τη Νέα Δημοκρατία αναφορικά με το ΕΣΥ; Περιμένει απλά να περάσει η μπόρα της πανδημίας, προκειμένου να πραγματοποιήσει τα σχέδιά της για την ιδιωτικοποίησή του; Γι' αυτό τον λόγο και στον προϋπολογισμό δεν βλέπουμε καμμία έμπρακτη στήριξή του; Γιατί όταν τα νούμερα, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αμφισβητούνται ή έχουν διαφορετική ανάγνωση ανάλογα με τις πτέρυγες της Βουλής, αυτό σημαίνει ότι η Κυβέρνηση δεν έχει σκοπό να στηρίξει ουσιαστικά την αναγέννηση του Εθνικού Συστήματος Υγείας. Του συστήματος υγείας, του ΕΣΥ που το ΠΑΣΟΚ από το 1983 είχε ως στόχο τη συνεχή βελτίωσή του, για να μπορεί να παρέχει σε όλους πολίτες απρόσκοπτη πρόσβαση δωρεάν δημόσιας υγείας. Διαπιστώνουμε, όμως, ότι η Κυβέρνηση Νέας Δημοκρατίας έχει άλλα σχέδια για την υγεία που θα πλήξουν τους ευάλωτους και τους μη προνομιούχους συμπολίτες μας. Κυρίες και κύριοι της Συμπολίτευσης, η αύξηση δαπανών για τις κύριες και επικουρικές συντάξεις, αλλά και τα επιδόματα, δεν προκύπτει από την εφαρμογή κάποιων νέων μέτρων, αλλά από μέτρα τα οποία έχουν θεσπιστεί το 2020 και 2021, σε συνδυασμό, σε ορισμένες περιπτώσεις, με συνέπειες της κορωνοκρίσης. Και το λέω αυτό, διότι, για παράδειγμα, η αύξηση της δαπάνης για κύριες συντάξεις προκύπτει, μεταξύ άλλων, από τις αυξήσεις που δόθηκαν φέτος στους συνταξιούχους με πάνω από τριάντα έτη ασφάλισης βάσει του ν.4670/2020. Επίσης, η αύξηση της δαπάνης για οικογενειακά επιδόματα προκύπτει από τη διεύρυνση των εισοδηματικών κριτηρίων σε συνδυασμό, πάντα, με τη μείωση των εισοδημάτων που αποτυπώθηκε στις φετινές φορολογικές δηλώσεις. Ακόμα, το ισοζύγιο του Οργανισμού Απασχόλησης Εργατικού Δυναμικού για το έτος 2022 εκτιμάται ότι θα ανέλθει σε πλεόνασμα αυξημένο κατά 211 εκατομμύρια ευρώ, έναντι της εκτίμησης για το 2021, αλλά αυτό οφείλεται και στο γεγονός, ότι η αναλογία των επιδοτούμενων ανέργων σε σχέση με τους εγγεγραμμένους έχει μειωθεί από 15,9% τον Οκτώβριο 2021, στο 10,5% τον Οκτώβριο του 2021. Στο προσχέδιο του προϋπολογισμού τώρα, για τα ασφαλιστικά ταμεία τι προβλέπεται; Πρώτον: Αύξηση δαπανών για κύριες συντάξεις κατά μόλις 50 εκατομμύρια ευρώ! Είναι, αλήθεια, δυνατόν αυτό; Την ίδια ώρα, οι αιτήσεις για κύρια σύνταξη στο πρώτο οκτάμηνο του 2021 ανέρχονται σε εκατόν τριάντα χιλιάδες, ενώ θα φτάσουν τις διακόσιες δέκα με διακόσιες είκοσι χιλιάδες μέχρι τέλους του έτους. Επίσης, οι εκκρεμείς αιτήσεις του κλάδου κύριας ασφάλισης φτάνουν τον απίστευτο αριθμό των εκατόν πενήντα δύο χιλιάδων με εκτίμηση δαπάνης 557 εκατομμύρια ευρώ. Εσείς, ως Κυβέρνηση, αυξάνετε το κόστος κατά μόνο 50 εκατομμύρια. Συμπέρασμα: Ούτε το έτος 2022 θα μειωθούν οι εκκρεμότητες των κύριων συντάξεων, ούτε το 2022 οι «συνταξιούχοι χωρίς σύνταξη» θα πάρουν τα οφειλόμενα. Θα περιμένουν στο ακουστικό τους. Γι' αυτό και ο Υπουργός, ο κ. Χατζηδάκης βρήκε άλλον τρόπο να ξεγελάσει τους συνταξιούχους, που μάταια περιμένουν χρόνια τη σύνταξή τους, ευαγγελίζοντας δήθεν ριζικές διορθρωτικές αλλαγές στον ΕΦΚΑ. Για την Κυβέρνηση όλα είναι επικοινωνία και δεν είναι τίποτα άλλο. Και για να αντιληφθεί κανείς τα αδιέξοδα, στα οποία έχουν περιέλθει οι «συνταξιούχοι χωρίς σύνταξη», αρκεί να μάθει ότι μετά από έξι μήνες -ακούσατε, μετά από έξι μήνες- ακόμα και η προκαταβολή σύνταξης που τόσο διαφήμισε ο κ. Χατζηδάκης, διακόπτεται. Αδιαφορία πλήρης, λοιπόν, για τους συνταξιούχους. Ως προς τα έσοδα τώρα: προβλέπονται έσοδα από ασφαλιστικές εισφορές κατά 15,177 δισεκατομμύρια ευρώ. Αυτή η πρόβλεψη δεν είναι απλώς υπεραισιόδοξη, αλλά εκτός πραγματικότητας ξεκάθαρα με την πανδημία παρούσα και τους μισθωτούς να είναι καθηλωμένοι από τους μισθούς τους. Γι' αυτό, άλλωστε, και οι θεσμοί, σε αντίθεση με τις προβλέψεις σας, κύριοι της Κυβέρνησης, προβλέπουν έσοδα στον ΕΦΚΑ μειωμένα κατά 500 εκατομμύρια ευρώ. Μία άλλη σοβαρή αβεβαιότητα: αναμένεται η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας, όπως είπαμε, για τις επιστροφές στους συνταξιούχους των μειώσεων επικουρικών συντάξεων και δώρων του χρονικού διαστήματος Ιουνίου 2015 - Μαΐου 2016. Αυτή η έκδοση της απόφασης του Σ.τ.Ε. -ας λάβουμε υπ' όψιν και την απόφαση που εκδόθηκε από το μονομελές διοικητικό πρωτοδικείο προχθές- οδήγησε σε αναδρομικά της τάξης των 2 - 2,5 δισεκατομμυρίων ευρώ. Αυτή, άραγε, την έχετε λάβει υπ' όψιν σας; Τέλος, επειδή η Κυβέρνηση φαίνεται να θυμήθηκε τις προηγούμενες υποσχέσεις στους ομογενείς -για τους οποίους έχουμε καταθέσει τρεις επίκαιρες ερωτήσεις- και υπόσχεται την επίλυση του δίκαιου αιτήματός τους σε σχέση με το ποσό της σύνταξης, ερωτώ δύο πράγματα: Πρώτον: Έχει προβλεφθεί και προσμετρηθεί το δημοσιονομικό κόστος της ρύθμισης στον προϋπολογισμό του 2022; Σε ποιο σημείο; Γιατί δεν το βρίσκουμε. Ή μήπως, για άλλη μια φορά τους κοροϊδεύει η Κυβέρνηση; Και ένα δεύτερο θέμα: Το ίδιο ερώτημα ισχύει και για το επίδομα των ανασφάλιστων υπερηλίκων, που έχει ήδη ψηφιστεί νόμος από το καλοκαίρι του 2019, σύμφωνα με τον οποίο οι ανασφάλιστοι συνταξιούχοι υπερήλικες της ελληνικής μειονότητας στην Αλβανία αποφασίσθηκε να λαμβάνουν επίδομα με λιγότερο αυστηρά κριτήρια. Αυτά, λοιπόν, τα παραπάνω τα έχουμε ρωτήσει και στην αρμόδια επιτροπή. Μέχρι αυτή τη στιγμή, καμμία απάντηση δεν δόθηκε από την Κυβέρνηση. Υπάρχει, λοιπόν, απάντηση ή απλώς τους εμπαίζεται για άλλη μια φορά; Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, οι τοπικές κοινωνίες και οικονομίες βρίσκονται σε αναβρασμό, γιατί η ανάπτυξη που υπόσχεται η Κυβέρνηση δεν αφορά τους πολλούς. Σας το λέω με πλήρη γνώση της κατάστασης και από τον νομό μου, τη Βοιωτία. Πέρα από τις υγειονομικές δομές, δεν υπάρχει καμμία ενίσχυση, καμμία απολύτως. Πέραν αυτών, δυστυχώς, οι καταστηματάρχες αδυνατούν να πληρώσουν ακόμα και τους λογαριασμούς του ηλεκτρικού ρεύματος. Τα βουνά της Βοιωτίας γεμίζουν καθημερινά ανεμογεννήτριες, η εύφορη γη σπέρνεται με μεγάλα φωτοβολταϊκά πάρκα. Αλήθεια, μέχρι πότε αυτά; Την ίδια ώρα, οι αγρότες και οι μικροί ιδιώτες λαμβάνουν αρνητικές απαντήσεις από τη ΔΕΗ στα αιτήματά τους για εγκατάσταση μικρών φωτοβολταϊκών, για την ενίσχυση του πενιχρού εισοδήματός τους. Αποδεικνύεται, όμως έτσι, και αποκαλύπτεται ότι δεν περισσεύουν δυνατότητες για ΑΠΕ από τους αγρότες, διότι, προτιμώνται ξεκάθαρα οι λίγοι και οι μεγάλοι. Ερώτηση: Κι αυτό μέχρι πότε; Και οι αγρότες, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, βρίσκονται στο έλεος του θεού, χωρίς να έχουν ενίσχυση και πρόνοια, χωρίς κανένα σοβαρό αναπτυξιακό σχέδιο. Η τιμή του πετρελαίου έχει σχεδόν διπλασιαστεί, η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας με τη ρήτρα αναπροσαρμογής έχει σχεδόν τριπλασιαστεί. Ταυτόχρονα, είμαστε πρωταθλήτρια χώρα σε ακρίβεια στην κιλοβατώρα στο ηλεκτρικό ρεύμα. Τίθεται μείζον ζήτημα διαφάνειας για τον τρόπο υπολογισμού της ρήτρας αναπροσαρμογής. Δεν υπάρχει διαφάνεια στα τιμολόγια. Είναι θέμα δημοκρατίας και θέμα λογοδοσίας. Πώς βγαίνουν οι αυξήσεις; Μήπως «μπαίνει καπέλο»; Τι γίνεται, τέλος πάντων, σε αυτό; Όσον αφορά τις ζωοτροφές, ξέρουμε πού έχουν φτάσει, στο απροχώρητο. Έχουμε το βασικό θέμα με τα λιπάσματα, όπου σύμφωνα με τα στοιχεία του «BLOOMBERG» η τιμή της αμμωνίας -ενός φθηνού λιπάσματος, βασικού για την παραγωγή της πηγής αζώτου- από 210 δολάρια το 2009 έχει φτάσει στα 900 δολάρια. Στον νομό που εκπροσωπώ, τη Βοιωτία, είναι άγνωστη η πορεία σχεδιασμού για τα διακόσια είκοσι χιλιάδες στρέμματα του κωπαϊδικού πεδίου, για υλοποίηση έργων για το σύστημα κλειστών αγωγών άρδευσης, παρά τις σχετικές δεσμεύσεις του Υπουργού Ανάπτυξης το 2020 επί τόπου. Μέχρι σήμερα, δεν έχει γίνει τίποτα. Τρεις ερωτήσεις, μηδέν απάντηση. Γιατί; Κούφιες υποσχέσεις στη Βοιωτία για τους αγρότες, για την Κωπαΐδα. Όσον αφορά τα θέματα αυτά, δεν θα κουραστώ να τα επαναλαμβάνω. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, τις ίδιες προτάσεις έχω πει από την πρώτη στιγμή που ήρθα στη Βουλή: Πρώτον: Ίδρυση νέου φορέα για τον Οργανισμό Κωπαΐδας, για την ανάπτυξη και τον εκσυγχρονισμό στα διακόσια είκοσι χιλιάδες στρέμματα του κωπαϊδικού πεδίου με εκπόνηση αντιπλημμυρικής μελέτης και κατασκευή σύγχρονων αρδευτικών δικτύων. Δεύτερον: Δημιουργία ζωνών καινοτομίας αγροδιατροφικών προϊόντων, κρίσιμο και για την κάλυψη της διατροφής και της Αττικής. Τρίτον: Δημιουργία λαχαναγοράς και δημοπρατηρίου της Στερεάς Ελλάδος. Τέταρτον: Δημιουργία επιχειρηματικών κέντρων καινοτομίας αγροδιατροφικών επιχειρήσεων σε συνεργασία με τα πανεπιστήμια και το ινστιτούτο αγροτικών προϊόντων περιφέρειας που ιδρύεται στον Αλίαρτο. Το πρόβλημα της Κυβέρνησης, και με αυτόν τον προϋπολογισμό, έγκειται στην απουσία προοπτικής για τους νέους και τις δυνατότητες για καλές θέσεις εργασίας, στην έλλειψη ελπίδας για τη χρηματοδότηση της επιχειρηματικότητας, στον αποκλεισμό της μεσαίας παραγωγικής τάξης από τις τράπεζες, ενώ η όποια ανταγωνιστικότητα, στηρίζεται στους εξευτελιστικά χαμηλούς βασικούς μισθούς. Σε αυτά, λοιπόν, εμείς, το Κίνημα Αλλαγής, το ΠΑΣΟΚ, η δημοκρατική παράταξη, απαντάμε με προοδευτικές ιδέες και προτάσεις, καθώς αντιλαμβανόμαστε ότι η χώρα χρειάζεται κοστολογημένες δράσεις, με αναλυτική παρουσίαση των μέτρων, στάδια υλοποίησης και μετρήσιμα αποτελέσματα με αναπτυξιακά κονδύλια. Χρειάζεται ένα κοινωνικό κράτος με οικονομική ανάπτυξη και ένα πολιτικό σύστημα που θα λειτουργεί με αξιοκρατία και διαφάνεια. Το ΠΑΣΟΚ θα είναι παρόν στις πολιτικές και κοινωνικές μάχες και θα είναι φορέας ελπίδας με έναν σύγχρονο λόγο, με συνέπεια, ρεαλισμό, υπευθυνότητα, όπως κάνει και η ευρωπαϊκή σοσιαλδημοκρατία. Ευχαριστώ πολύ.
Κι εμείς ευχαριστούμε. Και ολοκληρώνουμε με τον κ. Ιάσονα Φωτήλα. Κύριε Φωτήλα, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριοι Υπουργοί, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, ο προϋπολογισμός που συζητάμε αυτές τις μέρες στη Βουλή δημιουργεί ένα αίσθημα ρεαλιστικής αισιοδοξίας για τις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας. Ο φετινός προϋπολογισμός σηματοδοτεί την υπέρβαση της υγειονομικής κρίσης και καταγράφει τη μετάβαση της οικονομίας από την ισχυρή ανάκαμψη του 2021 στην υψηλότερη και διατηρήσιμη ανάπτυξη προς όφελος όλων των πολιτών και κυρίως προς το συμφέρον της νέας γενιάς. Γιατί, ας είμαστε ρεαλιστές, η ανάπτυξη που συντελείται στη χώρα μας υπερβαίνει ήδη και τις πιο αισιόδοξες προβλέψεις. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, το ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 13,4% σε σχέση με το αντίστοιχο τρίμηνο του 2020 και η ανάκαμψη αυτή είναι το αποτέλεσμα της κυβερνητικής μας πολιτικής. Η ραγδαία ανάπτυξη, η αύξηση των επενδύσεων και των επιχειρήσεων, η εκτίναξη των εξαγωγών και η δημιουργία χιλιάδων νέων θέσεων εργασίας επιβεβαιώνουν έμπρακτα την ορθότητα και την αποτελεσματικότητα της οικονομικής και αναπτυξιακής πολιτικής της Κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη. Η εξέλιξη αυτή σε συνδυασμό με τη συρρίκνωση της ανεργίας και τη βελτίωση του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών αποδεικνύουν τη συνέπεια στις προεκλογικές μας εξαγγελίες. Και αυτό δεν το βλέπουμε μόνο εμείς, αλλά και το σύνολο των εταίρων μας. Η θετική αξιολόγηση από το Eurogroup είναι τρανή απόδειξη, απόδειξη ότι η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας κατόρθωσε και αντιμετώπισε άμεσα και στοχευμένα τις επιπτώσεις της υγειονομικής κρίσης σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις, η απόδειξη ότι αποτρέψαμε την υγειονομική κρίση να μετατραπεί σε οικονομικό αδιέξοδο, η απόδειξη ότι υλοποιήσαμε σημαντικές μεταρρυθμίσεις και σπουδαίες διαρθρωτικές αλλαγές μέσα από τον ψηφιακό μετασχηματισμό του κράτους. Σε συμβολικό επίπεδο ισχυροποιήσαμε τη θέση της Ελλάδας, βελτιώσαμε τη βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους επεκτείνοντας την αποπληρωμή του και εξασφαλίζοντας συγχρόνως ιστορικά χαμηλά επιτόκια. Με άλλα λόγια, αποδείξαμε και εξακολουθούμε να αποδεικνύουμε ότι ακόμα και μέσα στην πανδημία, με τις δημοσιονομικές ανάγκες να αυξάνονται λόγω των μέτρων στήριξης της οικονομίας, παραμένουμε ισχυρή και υπολογίσιμη δύναμη. Η αλλαγή της εικόνας μας διεθνώς έχει άμεσο οικονομικό αντίκτυπο. Πλέον είμαστε μια αξιόπιστη και εξωστρεφής χώρα, η οποία βελτιώνει την ανταγωνιστικότητά της. Με τον τρόπο αυτό ενισχύουμε την εμπιστοσύνη των εταίρων, των θεσμών, των αγορών και των επενδυτών προς την ελληνική οικονομία, διότι και ο προϋπολογισμός του 2022 έχει ως στόχο τον πολλαπλασιασμό των επενδύσεων, αφ' ενός μέσα από τη θέσπιση ισχυρών φορολογικών κινήτρων και αφετέρου μέσω της απλοποίησης της αδειοδοτικής διαδικασίας, την οποία έχουμε ήδη εξασφαλίσει. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, με τον προϋπολογισμό του 2022 συνεχίζουμε την πολιτική που αποδεδειγμένα φέρνει αποτελέσματα. Μέχρι σήμερα, όπως πολύ καλά γνωρίζετε, στηρίζουμε το σύνολο της κοινωνίας, στεκόμαστε αρωγοί σε επιχειρήσεις και νοικοκυριά, απορροφώντας όλους τους οικονομικούς κραδασμούς και επιδεικνύοντας άμεσα αντανακλαστικά έναντι όλων των προκλήσεων. Και πιστέψτε με, αυτές δεν ήταν λίγες. Το ίδιο ακριβώς θα κάνουμε και με τον υπό ψήφιση προϋπολογισμό. Και πώς θα το κάνουμε; Με μια δέσμη μέτρων που ανταποκρίνονται πλήρως και επαρκώς στις ανάγκες της ελληνικής οικονομίας, μέτρων όπως είναι η απαλλαγή από την ειδική εισφορά αλληλεγγύης έως το τέλος του 2022, αλλά και η διατήρηση της μείωσης των τριών ποσοστιαίων μονάδων των ασφαλιστικών εισφορών στον ιδιωτικό τομέα, με κόστος 1, 58 δισ. για το 2021 και 1,65 δισ. για το 2022, με τη μείωση του ποσοστού επιστροφής των επιστρεπτέων προκαταβολών ανάλογα με την πτώση των ακαθάριστων εσόδων της επιχείρησης, με αντίστοιχο κόστος 1,230 δισεκατομμύριο ευρώ, μέσω της επέκτασης του προγράμματος «ΓΕΦΥΡΑ», το οποίο αφορά την επιδότηση δόσεων δανείων, φυσικών και νομικών προσώπων, που επλήγησαν από την πανδημία, με κόστος 241 εκατομμύρια ευρώ για το 2021, μέσω της επέκτασης του προγράμματος «ΣΥΝ-ΕΡΓΑΣΙΑ» έως το τέλος του 2021, με δημοσιονομικό κόστος 156 εκατομμύρια ευρώ για το 2021 και 30 εκατομμύρια ευρώ για το 2022, με την εφαρμογή των μειωμένων συντελεστών ΦΠΑ στις μεταφορές, τον καφέ, τα μη αλκοολούχα ποτά, όπως και στους κινηματογράφους, τις θεατρικές παραστάσεις έως τον Ιούνιο του 2022. Εδώ το δημοσιονομικό κόστος ανέρχεται σε 249 εκατομμύρια ευρώ για το 2021 και 211 εκατομμύρια για το 2022. Δεν σταματάμε εδώ. Προχωράμε και σε πιο γενναίες μειώσεις και συγκεκριμένα στη μείωση του ΦΠΑ στο 13% σε γυμναστήρια και σχολές χορού, ενώ μέχρι σήμερα ήταν 24%, με το κόστος να ανέρχεται στο 1 εκατομμύριο ευρώ για το 2021 και στα 4,5 εκατομμύρια για το 2022. Σας κούρασα, αλλά δεν σταματώ. Παίρνω μια ανάσα και συνεχίζω να προσθέτω στο εγκληματικά ανεπαρκές, κατά την κ. Αχτσιόγλου, πακέτο μέτρων, την επέκταση του προγράμματος εκατό χιλιάδων νέων θέσεων εργασίας για άλλες πενήντα χιλιάδες θέσεις εργασίας, με κόστος 186 εκατομμύρια ευρώ για το 2022. Επιπλέον, οι επιχειρήσεις συνεχίζουν να ωφελούνται από το πρόγραμμα «ΓΕΦΥΡΑ 2», με τη μειωμένη προκαταβολή φόρου εισοδήματος από την εκταμίευση των υπολειπόμενων ποσών, από τις επιχορηγήσεις των προγραμμάτων στήριξης των κλάδων της εστίασης, του τουρισμού, των γυμναστηρίων, αλλά και από το εγγυοδοτικό πρόγραμμα πολύ μικρών επιχειρήσεων, συνολικού ύψους 450 εκατομμυρίων ευρώ. Και για τους αγρότες μας, οι οποίοι το τελευταίο διάστημα δοκιμάζονται ποικιλοτρόπως εξαιτίας των έντονων καιρικών φαινομένων, μεριμνήσαμε για την επιστροφή του ειδικού φόρου κατανάλωσης σε πετρέλαιο κίνησης σε νέους αγρότες και αγρότες - μέλη συνεργατικών σχημάτων, με δημοσιονομικό κόστος 50 εκατομμύρια ευρώ. Ειδικά στους νέους αγρότες, οι οποίοι θέλουμε να παραμείνουν στον τόπο τους, δίνουμε τη δυνατότητα να εξελιχθούν σε σύγχρονους αγρότες. Πρόγραμμα νέων γεωργών ύψους 400 εκατομμυρίων ευρώ εξασφαλίζει σημαντική οικονομική ενίσχυση έως και 40.000 ευρώ, ώστε οι νέοι να ασχοληθούν με τον πρωτογενή τομέα και να προωθήσουν τα προϊόντα τους, τόσο στην εγχώρια όσο και στη διεθνή αγορά. Κυρίες και κύριοι της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, για να χρησιμοποιήσω και τον χαρακτηρισμό σας, εγκληματική ήταν η υπερφορολόγηση και η φορολογική αφαίμαξη των ελευθέρων επαγγελματιών και του συνόλου των επιχειρήσεων στα χρόνια της διακυβέρνησής σας. Εμείς από την άλλη, όσα είπαμε, τα κάναμε πράξη. Είχαμε δεσμευτεί για τη μείωση των φόρων στην ακίνητη περιουσία. Το κάναμε. Μειώσαμε τους φόρους στις επιχειρήσεις και την εργασία. Καταργήσαμε τον φόρο γονικών παροχών για συγγενείς πρώτου βαθμού από τον Οκτώβριο του 2021, με κόστος να ανέρχεται στα 7 εκατομμύρια ευρώ για το 2021 και σε 26 εκατομμύρια ευρώ για το 2022. Αντί δηλαδή να επιβάλουμε δυσβάσταχτους και πολλαπλούς φόρους, που αποθάρρυναν τις επενδύσεις, όπως συνέβαινε επί ΣΥΡΙΖΑ, αυξήσαμε το διαθέσιμο εισόδημα όλων των πολιτών μέσω της μείωσης των φορολογικών βαρών για τους μισθωτούς, συνταξιούχους, επαγγελματίες, επιχειρήσεις και αγρότες. Και τι σημαίνει αυτό; Σημαίνει ενίσχυση του πραγματικού εισοδήματος των πολιτών, ως αποτέλεσμα της μείωσης των ασφαλιστικών εισφορών, της αναστολής εισφοράς αλληλεγγύης, της μείωσης φορολογίας εισοδήματος για φυσικά και νομικά πρόσωπα, όπως και της μείωσης του ΕΝΦΙΑ. Οι δε επιχειρήσεις ξεκινούν την επιχειρηματική τους δραστηριότητα και την ίδια στιγμή ενισχύεται η απασχόληση και συρρικνώνεται η ανεργία. Και σε όλα αυτά συμβάλλει σημαντικά το Ταμείο Ανάκαμψης, με το Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης να φιλοδοξεί σε άλματα ανάκαμψης και όχι απλώς σε βήματα, να στοχεύει στη μετάβαση της χώρας μας σε μια νέα εποχή ανάπτυξης, που δεν απευθύνεται μόνο στην οικονομία, αλλά σε ένα ευρύτερο φάσμα και αφορά το σύνολο της κοινωνίας. Γιατί εμείς δεν μένουμε σε ευχολόγια, αλλά κάνουμε πράξη όσα οραματιζόμαστε. Ο προϋπολογισμός αυτός απευθύνεται επίσης στους νέους ανθρώπους και στο μέλλον τους. Η πολιτική της Κυβέρνησης του Κυριάκου Μητσοτάκη στρέφει το βλέμμα της στη νέα γενιά και στους νέους που έχουν αποδημήσει στο εξωτερικό. Ένας από τους βασικούς μας στόχους είναι η επιστροφή της νέας γενιάς, του brain drain και η εξέλιξή της σε γενιά brain gain. Παρέχουμε ειδικά φορολογικά κίνητρα στους νέους ανθρώπους οι οποίοι έφυγαν στα χρόνια της κρίσης, από τη στιγμή που θα επιλέξουν να γυρίσουν στην πατρίδα τους. Και δεν στεκόμαστε μόνο στους νέους οι οποίοι έφυγαν από την Ελλάδα αλλά στρέφουμε την προσοχή μας και στους νέους οι οποίοι βρίσκονται στην Ελλάδα και είναι τα παιδιά της κρίσης. Τόσα νέα παιδιά που δεν είναι σε θέση να βρουν μία θέση εργασίας λόγω έλλειψης προϋπηρεσίας. Να, λοιπόν, που με το πρώτο ένσημο παρέχουμε ένα σημαντικό κίνητρο τόσο στον ίδιο τον νέο, όσο και στην ίδια την επιχείρηση, να προσλάβει ένα νέο παιδί δίχως επαγγελματική προϋπηρεσία. Άλλωστε δεν είναι τυχαίο γεγονός ότι η χώρα μας πέτυχε τη δεύτερη καλύτερη επίδοση στην Ευρώπη στη συγκράτηση της ανεργίας. Ο υπό ψήφιση προϋπολογισμός δημιουργεί αίσθημα ασφάλειας στην κοινωνία και εμπεδώνει τη σχέση εμπιστοσύνης μεταξύ πολίτη και κράτους. Είτε πρόκειται για υγειονομική κρίση, είτε για κλιματική κρίση και φυσικές καταστροφές, είτε για ενεργειακή κρίση αποδείξαμε ότι είμαστε πάντα δίπλα στο σύνολο των πολιτών. Κυρίως όμως στους πιο ευάλωτους. Είμαστε πάντα σε ετοιμότητα αντιμετωπίζοντας πλήρως τις πολλαπλές κρίσεις που προκύπτουν. Έχουμε παραμείνει απολύτως συνεπείς στην υλοποίηση του προεκλογικού μας προγράμματος όχι μόνο στην οικονομία αλλά και στους υπόλοιπους τομείς. Συνεχίζουμε στον δρόμο που έχουμε χαράξει. Συνεχίζουμε την εφαρμογή μιας αναπτυξιακής, μεταρρυθμιστικής και υπεύθυνης οικονομικής πολιτικής με στόχο μία Ελλάδα δυναμική, παραγωγική, εξωστρεφή. Ξέρω, κυρίες και κύριοι της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, ότι ήρθατε σήμερα να πείτε κάτι εδώ. Ή μάλλον καλύτερα να βρείτε να πείτε κάτι. Αλλά αντιλαμβάνομαι τη δύσκολη θέση στην οποία βρίσκεστε γιατί αυτός ο προϋπολογισμός δεν προσφέρεται για φθηνή αντιπολίτευση στην οποία μας έχετε συνηθίσει. Και αυτό γιατί τα νούμερα μιλούν από μόνα τους. Οι θετικές οικονομικές επιδόσεις της χώρας μας καταγράφονται διεθνώς. Η Κυβέρνηση του Κυριάκου Μητσοτάκη, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αποδεικνύει ότι έχει επαναφέρει τη χώρα σε καθεστώς πλήρους κανονικότητας ενισχύοντας σημαντικά την παρουσία της στο διεθνές γίγνεσθαι. Υλοποιεί πολιτικές που ενδυναμώνουν τη θέση της χώρας η οποία πλέον συμμετέχει ενεργά στο κέντρο λήψης των αποφάσεων. Έχει δημιουργηθεί ένα αίσθημα εμπιστοσύνης για πρώτη φορά ανάμεσα στις διεθνείς αγορές, στους πιστωτές και στη χώρα μας. Η διατήρηση και ενίσχυση αυτού του κλίματος αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για να επιστρέψει άμεσα η Ελλάδα σε υψηλούς και βιώσιμους ρυθμούς ανάπτυξης. Κλείνοντας, ο φετινός προϋπολογισμός εντάσσεται στο πλαίσιο υλοποίησης μιας ισόρροπης οικονομικής πολιτικής με στόχο τη διαρκή ανάπτυξη της οικονομίας μας. Είναι το εφαλτήριο για μια εξωστρεφή Ελλάδα, για μία Ελλάδα δυναμική, για μια χώρα με κύρος και αξιοπιστία. Από εδώ και στο εξής μπορούμε να είμαστε αισιόδοξοι αφού έχουν εδραιωθεί οι προϋποθέσεις για ένα αναπτυξιακό άλμα δεκαετίας. Είμαστε μόνο στην αρχή. Είναι τιμή μου και με υπερηφάνεια θα υπερψηφίσουν αυτόν τον προϋπολογισμό. Σας ευχαριστώ.
Κύριοι συνάδελφοι, δέχεστε στο σημείο αυτό να λύσουμε τη συνεδρίαση;
Με τη συναίνεση του Σώματος και ώρα 0.58΄ λύεται η συνεδρίαση για σήμερα Τετάρτη 15 Δεκεμβρίου 2021 και ώρα 9.00΄, με αντικείμενο εργασιών του Σώματος: συνέχιση της συζήτησης του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Οικονομικών: «Κύρωση του Κρατικού Προϋπολογισμού οικονομικού έτους 2022».