Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, αρχίζει η συνεδρίαση. [[Σημείωση: Ο παρακάτω πίνακας περιεχομένων δεν αποτελεί το τελικό κείμενο, διότι εκκρεμούν ορθογραφικές και συντακτικές διορθώσεις]] [[ΕΠΙΚΥΡΩΣΗ ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ: Σύμφωνα με την από 2-4-2020 εξουσιοδότηση του Σώματος, επικυρώθηκαν με ευθύνη του Προεδρείου τα Πρακτικά της ΡΚΓ΄ συνεδριάσεως, της Πέμπτης 2 Απριλίου 2020 σε ό,τι αφορά την ψήφιση στο σύνολο του σχεδίου νόμου του Υπουργείου Υγείας: «Κύρωση α) της από 25.2.2020 Π.Ν.Π. "Κατεπείγοντα μέτρα αποφυγής και περιορισμού της διάδοσης κορωνοϊού" (Α΄ 42), β) της από 11.3.2020 Π.Ν.Π. "Κατεπείγοντα μέτρα αντιμετώπισης των αρνητικών συνεπειών της εμφάνισης του κορωνοϊού COVID -19 και της ανάγκης περιορισμού της διάδοσής του" (Α΄ 55) και γ) της από 14.3.2020 Π.Ν.Π. "Κατεπείγοντα μέτρα αντιμετώπισης της ανάγκης περιορισμού της διασποράς του κορωνοϊού COVID -19" (Α΄ 64) και άλλες διατάξεις».]] Παρακαλείται η κυρία Γραμματέας, να ανακοινώσει τις αναφορές προς το Σώμα. Ανακοινώνονται προς το Σώμα από τη Γραμματέα της Βουλής κ Ραλλία Χρηστίδου και Βουλευτή Β3 Νοτίου Τομέα Αθηνών του ΣΥΡΙΖΑ τα ακόλουθα.
Έχω να κάνω κάποιες ανακοινώσεις προς το Σώμα: Οι Υπουργοί Υγείας, Οικονομικών, Ανάπτυξης και Επενδύσεων, Εξωτερικών, Προστασίας του Πολίτη, Εθνικής Άμυνας, Παιδείας και Θρησκευμάτων, Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Δικαιοσύνης, Μετανάστευσης και Ασύλου, Υποδομών και Μεταφορών, Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Τουρισμού, Επικρατείας καθώς και ο Υφυπουργός παρά τω Πρωθυπουργώ, κατέθεσαν στις 3-4-2020 σχέδιο νόμου: «Κύρωση της από 20/3/2020 ΠΝΠ «Κατεπείγοντα μέτρα για την αντιμετώπιση των συνεπειών του κινδύνου διασποράς του κορωνοϊού, τη στήριξη της κοινωνίας και της επιχειρηματικότητας και τη διασφάλιση της ομαλής λειτουργίας της αγοράς και της δημόσιας διοίκησης και άλλες διατάξεις»». Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, έχω την τιμή να σας ανακοινώσω ότι η Επιτροπή Κανονισμού της Βουλής καταθέτει την έκθεσή της στην πρόταση του Προέδρου της Βουλής «Για την τροποποίηση των διατάξεων του Κανονισμού της Βουλής Μέρος Κοινοβουλευτικό και Μέρος Β΄». Επίσης, η Διαρκής Επιτροπή Κοινωνικών Υποθέσεων και η Διαρκής Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων καταθέτουν την έκθεσή τους στο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Υγείας: «Κύρωση της από 20.3.2020 Π.Ν.Π. "Κατεπείγοντα μέτρα για την αντιμετώπιση των συνεπειών του κινδύνου διασποράς του κορωνοϊού COVID -19, τη στήριξη της κοινωνίας και της επιχειρηματικότητας και τη διασφάλιση της ομαλής λειτουργίας της αγοράς και της δημόσιας διοίκησης" (Α'68) και άλλες διατάξεις».
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, εισερχόμαστε στη συζήτηση των ΕΠΙΚΑΙΡΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ Μετά την ολοκλήρωση της ανάγνωσης των αναφορών, με έγγραφό του ο Γενικός Γραμματέας Νομικών και Κοινοβουλευτικών Θεμάτων μας ενημερώνει τα εξής: «Με την παρούσα σας ενημερώνουμε σχετικά με τη συζήτηση των επικαίρων ερωτήσεων, στο πλαίσιο του κοινοβουλευτικού ελέγχου, ότι την Τετάρτη 8 Απριλίου 2020 καθίσταται αδύνατη η παρουσία του Υπουργού Οικονομικών κ. Χρήστου Σταϊκούρα σε επίκαιρες ερωτήσεις λόγω κωλύματος, συνάντηση με εκπροσώπους των ευρωπαϊκών θεσμών». Οι επίκαιρες ερωτήσεις που θα συζητηθούν είναι οι εξής: Οι υπ' αριθμόν 610/2-4-2020 και 615/3-4-2020 επίκαιρες ερωτήσεις θα απαντηθούν από τον Υπουργό Ανάπτυξης και Επενδύσεων κ. Σπυρίδωνα - Άδωνι Γεωργιάδη. Η υπ' αριθμόν 613/3-4-2020 επίκαιρη ερώτηση θα απαντηθεί από την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων κ. Νίκη Κεραμέως. Η υπ' αριθμόν 612/3-4-2020 επίκαιρη ερώτηση θα απαντηθεί από τον Υπουργό Μετανάστευσης και Ασύλου κ. Παναγιώτη (Νότη) Μηταράκη. Οι υπ' αριθμόν 616/6-4-2020 και 621/6-4-2020 επίκαιρες ερωτήσεις θα απαντηθούν από τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Μαυρουδή Βορίδη. Η υπ' αριθμόν 617/6-4-2020 επίκαιρη ερώτηση θα απαντηθεί από τον Υφυπουργό Οικονομικών κ. Θεόδωρο Σκυλακάκη. Η υπ' αριθμόν 626/6-4-2020 επίκαιρη ερώτηση θα απαντηθεί από τον Υφυπουργό Υγείας κ. Βασίλη Κοντοζαμάνη Θα συζητηθεί η τέταρτη με αριθμό 610/2-4-2020 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Επικρατείας της Ελληνικής Λύσης κ. Βασιλείου Βιλιάρδου προς τον Υπουργό Ανάπτυξης και Επενδύσεων, με θέμα: «Διεκδίκηση αποζημιώσεων για το σκάνδαλο ¨Dieselgate¨». Στην επίκαιρη ερώτηση θα απαντήσει ο Υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων κ. Σπυρίδων - Άδωνις Γεωργιάδης. Κύριε Βιλιάρδε, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά, για να πρωτολογήσετε.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Θα ξεκινήσω από τη διαπίστωση ότι όλα τα Υπουργεία, στα οποία απευθύναμε γραπτές ερωτήσεις για το σκάνδαλο, απέφυγαν να απαντήσουν, ισχυριζόμενα πως δεν είναι δική τους αρμοδιότητα, όπως και το δικό σας επίσης στην αρχή. Επί του θέματος τώρα. Το σκάνδαλο «Dieselgate» αφορά την εξαπάτηση κυβερνήσεων και καταναλωτών ανά τον κόσμο, αρχικά από τη «VOLKSWAGEN», αλλά τελικά από το σύνολο της αυτοκινητοβιομηχανίας της Γερμανίας, με την εγκατάσταση ενός λογισμικού, που παρέκαμπτε τους ελέγχους ως προς τις εκπομπές καυσαερίων των αυτοκινήτων τους. Εκτός, όμως, από εξαπάτηση των αρχών και των καταναλωτών όσον αφορά την εκπομπή ρύπων, η απάτη είχε επιπλέον σχέση με την πώληση αυτοκινήτων κάτω από ένα ευνοϊκό φορολογικό καθεστώς, που δεν δικαιούνταν τα αυτοκίνητα με βάση τις πραγματικές εκπομπές ρύπων. Μετά την αποκάλυψη του σκανδάλου, οι Ηνωμένες Πολιτείες αξίωσαν αποζημιώσεις από τη «VOLKSWAGEN» δικαστικά, οι οποίες εκτιμάται ότι θα ανέλθουν συνολικά πάνω από 25 δισεκατομμύρια ευρώ δολάρια τόσο όσον αφορά το κράτος όσο και τους καταναλωτές. Θα το καταθέσω στα Πρακτικά. Ο Καναδάς, επίσης, επέβαλε πρόστιμο ύψους 136 εκατομμυρίων. Θα το καταθέσω και αυτό στα Πρακτικά. Οπότε, κατ' αναλογία, με αποδεδειγμένα είκοσι χιλιάδες τετρακόσια σαράντα πέντε «VW», «AUDI», «SKODA» και «SEAT» στην Ελλάδα - θα το καταθέσω στα Πρακτικά - το κράτος μπορεί να επιβάλλει πρόστιμο έως και 30 εκατομμυρίων ευρώ. Όμως, εμείς θα διεκδικούσαμε πολύ περισσότερα, επειδή η κλιματική αλλαγή, εάν ισχύει το σκεπτικό της Ευρωπαϊκής Ένωσης, επιβαρύνει περισσότερο χώρες με θερμό κλίμα, όπως η Ελλάδα, και τις στερεί από νερό, από καλλιέργειες, με κίνδυνο ερημοποίησης. Όπως γνωρίζουμε, η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν έχει προβεί σε διώξεις και σε επιβολή προστίμων σε κεντρικό επίπεδο, παραπέμποντας το θέμα στα κράτη - μέλη. Η Γερμανία διεκδικεί επίσης αποζημιώσεις, αν και πολύ μικρότερες από τις Ηνωμένες Πολιτείες, ενώ επαναξιολογεί τη χρήση βενζινοκίνητων αυτοκινήτων. Ήδη, η «VOLKSWAGEN» έχει αποδεχθεί να καταβάλει 1 δισεκατομμύριο ευρώ στο κρατίδιο της Κάτω Σαξονίας, ενώ η «AUDI» 800 εκατομμύρια στο κρατίδιο της Βαυαρίας. Στην Ελλάδα δεν γνωρίζουμε να υπάρχει διεκδίκηση αποζημιώσεων σε κρατικό επίπεδο. Σε πρόσφατη μελέτη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η χώρα μας κατακρίνεται από το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο για τη μη επιβολή προστίμων, ενώ έχουν ξεκινήσει οι πειθαρχικές διαδικασίες εναντίον της, όπως επίσης για την Τσεχία, που όμως παράγει μέρος αυτών των αυτοκινήτων για τη Λιθουανία. Θα το καταθέσω και αυτό, επίσης, στα Πρακτικά. Από μία απάντηση σε ανάλογη ερώτηση από τον τότε Υπουργό Δικαιοσύνης, τον κ. Παπαγγελόπουλο, που θα καταθέσουμε στα Πρακτικά, φαίνεται πως η υπόθεση σε δικαστικό επίπεδο έχει μπει στο αρχείο με την από 1-6-2018 απόφαση του εισαγγελέα Εφετών Αθηνών. Είναι, αλήθεια, δυνατόν να έχει συμβεί κάτι τέτοιο; Τα ερωτήματά μας εδώ είναι τα εξής: Πρώτον, πώς είναι δυνατόν να έχει τεθεί στο αρχείο μία υπόθεση, που στο εξωτερικό αποφέρει τόσα πολλά πρόστιμα; Υπάρχει θέμα καταλογισμού ευθυνών σε υπηρεσίες ελέγχου; Προτίθεστε να επανεξετάσετε τη διεκδίκηση αποζημιώσεων από το δημόσιο; Εάν ναι, ποια είναι η διαδικασία που θα ακολουθηθεί, το χρονοδιάγραμμα και το ποσό που θα διεκδικήσετε; Δεύτερον, τι θα πράξετε σε σχέση με την πρόθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης για κίνηση διαδικασιών εναντίον της χώρας μας για τη μη διεκδίκηση αποζημιώσεων; Προτίθεστε να συνεργαστείτε με άλλες δικαστικές αρχές διεθνώς για την ανταλλαγή στοιχείων ως προς τη διεκδίκηση των αποζημιώσεων; Ευχαριστώ πολύ.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Κύριε συνάδελφε, ευχαριστώ για την ερώτηση. Δεν υπήρχε ποτέ καμμία πρόθεση να την αποφύγουμε, αλλά για να απαντήσουμε σε μία ερώτηση στη Βουλή, πρέπει προηγουμένως να έχουμε να πούμε συγκεκριμένα πράγματα και αυτά που θα πούμε να ισχύουν, γιατί εδώ είναι Βουλή και δεν μπορούμε να λέμε πράγματα που δεν στέκουν. Όσον αφορά την ευρωπαϊκή θέση, σας διαβάζω την απάντηση που λάβαμε από την αρμόδια επιτροπή της Ευρωπαϊκής Ένωσης: «Δεν είναι σαφές σε εμάς ποια θα ήταν η νομική βάση της Ευρωπαϊκής Ένωσης που επικαλείται το ελληνικό Κοινοβούλιο, η οποία θα επέτρεπε στην ελληνική Κυβέρνηση ή στις διοικήσεις της να απαιτήσουν αποζημίωση από την «VOLKSWAGEN» στην περίπτωση του σκανδάλου «Dieselgate». Πράγματι, εξ όσων γνωρίζουμε, δεν υπάρχει τέτοιος νόμος, ούτε βάσει της νομοθεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προστασία των καταναλωτών, ούτε βάσει της νομοθεσίας της για την έγκληση Τύπου. Ελλείψει αυτών των πληροφοριών, μπορούμε να παρατηρήσουμε ότι οι ελληνικές κυβερνητικές τοπικές διοικήσεις μπορούν να χρησιμοποιήσουν τις υφιστάμενες διοικητικές εξουσίες τους, για να θέσουν τέλος σε παράβαση του νόμου για την προστασία των καταναλωτών ή της νομοθεσίας για την έγκληση Τύπου κατά περίπτωση. Ορισμένες εθνικές διατάξεις μπορούν να επιτρέπουν στις εν λόγω διοικήσεις ή περιβαλλοντικές διοικήσεις να αξιώνουν αποζημίωση απευθείας ή να ασκούν αγωγή κατά της εταιρείας σε αστικό, εμπορικό ή ποινικό δικαστήριο ανάλογα με την κατηγορία του αδικήματος στην Ελλάδα και να απαιτούν αποζημίωση για τους ενδιαφερόμενους καταναλωτές για την προκληθείσα περιβαλλοντική ζημία.». Άρα, αυτό που ισχυριστήκατε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση μας εγκαλεί γιατί δεν βάζουμε πρόστιμο δεν είναι αληθές. Είναι ψευδές. Αντιθέτως, η Ευρωπαϊκή Ένωση, οφείλω να σας πω, σύμφωνα με την επίσημη απάντηση που πήρα επίσημα από την υπηρεσία, μας λέει τα εξής: Η λαθροχειρία που έκανε η «VOLKSWAGEN», για την οποία την κατηγορούν οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, αφορά απλώς τις εκπομπές οξειδίων του αζώτου κατά τη δοκιμή ελέγχου ρύπων στο εργαστήριο. Αυτό είναι το οποίο ο μηχανισμός αναστολής, το λογισμικό αναστολής παρουσίαζε χαμηλότερο. Επαναλαμβάνω, τις εκπομπές οξειδίων του αζώτου. Όμως, η πρόβλεψη για συγκεκριμένες εκπομπές οξειδίων του αζώτου δεν υπάρχει ούτε στην ελληνική ούτε στην ευρωπαϊκή νομοθεσία. Υπάρχει μόνο ανώτατο όριο. Συγκεκριμένα, τα όρια των εκπεμπόμενων ποσοτήτων στις ΗΠΑ δεν πρέπει να υπερβαίνουν τα 0,043 γραμμάρια ανά χιλιόγραμμο, ενώ τα ισχύοντα ευρωπαϊκά πρότυπα euro5 και euro6 ορίζουν ότι δεν πρέπει τα αντίστοιχα όρια να υπερβαίνουν το 0,18. Τι θα πει αυτό; Θα πει ότι επειδή ακόμα και με τις κανονικές εκπομπές οξειδίου του αζώτου τα συγκεκριμένα οχήματα της «VOLKSWAGEN» δεν ξεπερνάνε το 0,18, αυτό οδήγησε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο να μην ανακαλέσει την πιστοποίηση euro5, δηλαδή ως περιβαλλοντικώς φιλικά οχήματα, των συγκεκριμένων οχημάτων της «VOLKSWAGEN». Δηλαδή, τι λέει η Ευρωπαϊκή Ένωση; Ναι, πιθανόν υπήρχε λογισμικό που μείωνε τις εκπομπές ρύπων του οξειδίου του αζώτου, τις πήγαινε δηλαδή εγγύτερα ή χαμηλότερα στο όριο που έχουν οι Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες έχουν χαμηλότερο όριο από την Ευρωπαϊκή Ένωση, για την Ευρωπαϊκή Ένωση όμως το όριο του 0,18 δεν το ξεπερνούσαν αυτά τα οχήματα. Άρα, δεν χάνουν το πιστοποιητικό τους και όλα τα ωφελήματα ως οχήματα φιλικά προς το περιβάλλον. Αυτός είναι και ο λόγος, όπως με ενημερώνει εδώ η υπηρεσία. Προφανώς, όλα αυτά τα οποία είπατε για τα πρόστιμα τα έχετε συλλέξει από το διαδίκτυο. Θα σας καταθέσω την απάντηση. Δεν υπάρχει κανένα επίσημο ούτε εισπραχθέν πρόστιμο από κανένα κράτος της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέχρι σήμερα. Το μόνο που υπάρχει επισήμως και υπάρχει μέσα στην απόφαση - θα σας την καταθέσω - είναι απόφαση του Δικαστηρίου της Βενετίας, όπου έκρινε απαράδεκτη συλλογική αγωγή από Ένωση Καταναλωτών κατά της «VOLKSWAGEN» Italia. Απερρίφθη, δηλαδή το σχετικό αίτημα, κύριε Πρόεδρε, για την επιβολή προστίμου. Γιατί απερρίφθη τώρα; Θα το εξηγήσω περισσότερο στη δευτερολογία μου, καθώς εδώ είναι και το δικό μας πρόβλημα το νομικό. Ίσως, για αυτό είχε πει αυτό που είχε πει ο κ. Παπαγγελόπουλος τότε. Προς θεού, δεν θέλω να υπερασπιστώ τον κ. Παπαγγελόπουλο για προφανείς λόγους. Μακριά από εμένα αυτό. Μιλάμε όμως τώρα για τη νομική βάση. Ποια θα ήταν η μόνη νομική βάση που θα είχε η Ελλάδα, ένα ελληνικό δικαστήριο, μία ελληνική κυβέρνηση, μία ένωση καταναλωτών για να διεκδικήσει αποζημίωση από τη «VOLKSWAGEN» στην Ελλάδα, εφόσον ευρωπαϊκά εξακολουθεί να ισχύει το πιστοποιητικό περιβαλλοντικών οχημάτων και η Ευρωπαϊκή Ένωση λέει ότι παραμένουν φιλικά προς το περιβάλλον οχήματα και δεν μας αφορά ότι έκαναν τη λαθροχειρία; Είναι ένα πράγμα μόνο: η παραπλάνηση του καταναλωτή. Δεν έχουμε καμμία άλλη διάταξη. Το αν υπήρχε ή όχι παραπλάνηση του καταναλωτή για να υπάρξει και αποζημιωτικό δικαίωμα, θα σας το πω στη δευτερολογία μου.
Ευχαριστώ, κύριε Υπουργέ. Κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο για τρία λεπτά.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, δεν υπήρχε καμμία πρόθεση. Προς θεού, δεν είπα ότι είχατε κάποια πρόθεση. Δεύτερον, σχετικά με αυτό που είπατε με την Ευρωπαϊκή Ένωση, έχω εδώ μια έκθεση. Έχω μόνο την πρώτη σελίδα και το κομμάτι στο οποίο κατηγορείται η Ελλάδα. Θα σας παρακαλέσω να την διαβάσετε. Είναι περίπου είκοσι πέντε σελίδες. Θα καταλάβετε ότι έχω δίκιο σε αυτά που λέω. Και αυτά τα λέει και η Ευρώπη.
Για το «Dieselgate».
Για το «Dieselgate». Θα σας το αφήσω. Είναι περίπου είκοσι σελίδες. Έχω την πρώτη σελίδα και κάποια άλλη. Θα δείτε την κατηγορία της Ελλάδας. Τρίτον, η Γερμανία έχει επιβάλλει επίσης πρόστιμα στη «VOLKSWAGEN» και έχει εισπράξει χρήματα. Οπότε λογικά, αυτά που είπατε για την Ευρώπη δεν ισχύουν, πόσω μάλλον για την Ελλάδα. Όσον αφορά το τελευταίο που είπατε για το διαδίκτυο, θεωρώ ότι είναι προσβλητικό. Δεν παίρνω ποτέ πληροφορίες από το διαδίκτυο. Παίρνω πάντα κατοχυρωμένες πληροφορίες από τα αρμόδια όργανα. Δεν κάνω ποτέ τέτοιου είδους πράγματα. Όσον αφορά τα υπόλοιπα, θα ήθελα να αναφερθώ σε επίπεδο καταναλωτών που αναφερθήκατε και εσείς. Σας πληροφορώ ότι ελληνικό δικαστήριο επιδίκασε ήδη 5.200 ευρώ ανά ιδιοκτήτη, κάτι που θα καταθέσω επίσης στα Πρακτικά και είναι επίσης επίσημο έγγραφο. Οπότε με περίπου είκοσι χιλιάδες τετρακόσια σαράντα πέντε αυτοκίνητα, σύμφωνα με απάντηση του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών σε ερώτημα του κ. Αμυρά από τις 13 Φεβρουαρίου 2019- νομίζω είναι δικό σας Βουλευτής - μπορούν να διεκδικηθούν περί τα 106 εκατομμύρια ευρώ. Όμως το Τμήμα Εμπορίου του Υπουργείου Ανάπτυξης το δικό σας ως γραπτή απάντηση στο ερώτημά μας ισχυρίστηκε πως δεν υπάρχει παράβαση της νομοθεσίας για την προστασία των καταναλωτών. Θα την καταθέσω επίσης στα Πρακτικά. Την ίδια στιγμή όμως, ο Συνήγορος Καταναλωτή της Πολωνίας επέβαλε πρόσφατα πρόστιμο ύψους 31,6 εκατομμύρια ευρώ μόνο στη «VOLKSWAGEN» για εξαπάτηση των καταναλωτών εν προκειμένω - επίσης, θα το καταθέσω στα Πρακτικά - παρά το ότι η γερμανική βιομηχανία διαθέτει εργοστάσιο εκεί. Τα ερωτήματά μας τώρα στη δευτερολογία είναι τα εξής: Πρόκειται να λάβετε μέτρα, έτσι ώστε να ενημερώσετε και να διευκολύνετε τους Έλληνες καταναλωτές στη διεκδίκηση αποζημιώσεων από τη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία; Προφανώς, γνωρίζετε ότι η δικαστική οδός για τους ιδιώτες είναι χρονοβόρα και κοστοβόρα, ενώ η απαίτησή τους παραγράφεται μετά από την παρέλευση πέντε ετών από την αγορά του αυτοκινήτου τους. Άρα, πρέπει να βιαστεί κανείς. Δεύτερον, σκοπεύετε να επανεξετάσετε ενδεχόμενες ευθύνες, όσον αφορά την προστασία των καταναλωτών και της υγείας του πληθυσμού από τις εκπομπές; Υπάρχουν πολλές μελέτες σχετικά με το ότι το αστικό περιβάλλον είναι πολύ επιβαρυμένο. Τέλος, τι μέτρα έχετε λάβει, έτσι ώστε να μην επαναληφθεί η εξαπάτηση των καταναλωτών και του δημοσίου από τέτοιου είδους εταιρείες, είτε γερμανικές είτε άλλες; Ευχαριστώ πολύ.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Έρχομαι γρήγορα να σας απαντήσω. Αυτά που θα σας διαβάσω θα σας τα καταθέσω. Είναι από την υπηρεσία. «Η αντιμετώπιση του θέματος από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης: Από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τις οποίες έχουμε πληροφόρηση…» γράφει η υπηρεσία «…σχετικά με τον τρόπο που αξιολόγησαν την υπόθεση αυτή, μόνον Ιταλική Αρχή Ανταγωνισμού επέβαλε διοικητικό πρόστιμο στις εταιρείες «VOLKSWAGEN» και «VOLKSWAGEN GRUPΟ ITALIA», ενώ η αρμόδια Αρχή της Γερμανίας μας ενημέρωσε ότι ενδέχεται να παραπέμψει την υπόθεση στο δικαστήριο με βάση το δίκαιο του αθέμιτου ανταγωνισμού. Μέχρι όμως την ημερομηνία της συντάξεως του παρόντος δεν είχε αποφασιστεί ακόμα αυτό. Η απόφαση της ιταλικής αρχής έχει προσβληθεί από τη «VOLKSWAGEN» στα ιταλικά δικαστήρια. Αυστρία, Βέλγιο, Βουλγαρία, Δανία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ιρλανδία, Ισλανδία, Μάλτα, Νορβηγία, Ολλανδία, Ρουμανία, Σλοβακία, Σλοβενία, Φινλανδία μας απάντησαν ότι δεν αξιολογούν περαιτέρω την υπόθεση». Δηλαδή, στις χώρες αυτές έχει κλείσει η υπόθεση «Dieselgate» για τη «VOLKSWAGEN». Επίσης, μας απάντησε η αντιμονοπωλιακή αρχή της Ουκρανίας ότι απέσυρε όλες τις αιτιάσεις εναντίον της «VOLKSWAGEN». Από δημοσιεύματα του ευρωπαϊκού Τύπου ενημερωθήκαμε ότι ο Υπουργός Υποδομών του Λουξεμβούργου υπέβαλε μηνυτήρια αναφορά κατά αγνώστων, ξεκινώντας έτσι ποινική διαδικασία, όχι όμως διοικητική, αναφορικά με το σκάνδαλο «VOLKSWAGEN». Ψάχνουν δηλαδή να βρουν ποιος από την εταιρεία έκανε αυτό. Σχετικά με τις δικαστικές αποφάσεις, έχουμε μία από το Δικαστήριο της Βενετίας που σας είπα πριν, που έκρινε απαράδεκτη τη συλλογική αγωγή από ένωση καταναλωτών. Έχουμε και μία απόφαση από το Περιφερειακό Δικαστήριο Στράλσουντ της Γερμανίας, όπου απέκλεισε ευθύνη του διανομέα στη βάση της ανεξαρτησίας αυτού. Όλα αυτά είναι βάσει αυτής της απόφασης του γερμανικού δικαστηρίου. Όλα αυτά σας τα καταθέτω στα Πρακτικά, για να τα έχετε. Είναι επίσημες απαντήσεις. [[Στο σημείο αυτό ο Υπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων κ. Σπυρίδων - Άδωνις Γεωργιάδης καταθέτει για τα Πρακτικά τα προαναφερθέντα έγγραφα, τα οποία βρίσκονται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Έρχομαι και στο νομικό ζήτημα, για να καταλάβετε, γιατί εμείς δεν μπορούμε να βάλουμε πρόστιμα στη «VOLKSWAGEN». Διότι έχουμε καταλήξει ότι δεν μπορούμε. Πρώτα από όλα, ποιοι δραστηριοποιούνται στην πατρίδα μας; Δραστηριοποιείται η «VOLKSWAGEN» απευθείας; Όχι, δραστηριοποιούνται διανομείς, έμποροι που αγοράζουν αυτοκίνητα της «VOLKSWAGEN» και τα πουλάνε. Μπορεί να στοιχειοθετηθεί ευθύνη των διανομέων ως προς αυτό το ζήτημα; Η απάντηση της νομικής υπηρεσίας είναι «όχι». Και η απόφαση του γερμανικού δικαστηρίου αυτό λέει. Και η απόφαση του δικαστηρίου της Βενετίας αυτό λέει, δηλαδή ότι ο διανομέας το πουλάει σε εσένα καλή τη πίστει. Δεν μπορεί να κάνει τεχνική παρέμβαση, για παράδειγμα η «COSMOCAR», στο αυτοκίνητο που σου φέρνει από τη Γερμανία. Όπως το παίρνει από τη «VOLKSWAGEN» που το πουλάει, έτσι το πουλάει στον καταναλωτή. Άρα αυτός, καλή τη πίστει στο πουλάει και άρα, δεν έχει ευθύνη για το αν η «VOLKSVAGEN» έχει κάνει αυτή τη λαθροχειρία. Θα μπορούσε να πάει τώρα συλλογικά μια ένωση καταναλωτών ή η Ελλάδα ως Κυβέρνηση, ως κράτος κατά της «VOLKSWAGEN» Γερμανίας, δηλαδή να πάει απευθείας στη μητρική εταιρεία; Η απάντηση της υπηρεσίας είναι «όχι». Για ποιο λόγο η απάντηση είναι «όχι». Διότι σας είπα ότι το συγκεκριμένο πράγμα, το οποίο έκανε η «VOLKSWAGEN» δεν προβλέπεται στην ελληνική νομοθεσία. Δηλαδή δεν υπάρχει μέτρηση ούτε από τα ΚΤΕΟ ούτε από κανέναν για το οξείδιο του αζώτου. Δεν το μετράνε. Είναι μία γκρίζα ζώνη για την Ευρώπη. Τι λέει η ευρωπαϊκή νομοθεσία; Η ελληνική νομοθεσία δεν λέει καθόλου. Η ευρωπαϊκή νομοθεσία λέει «πρέπει να έχεις 0,18 ανώτατο όριο». Ήταν τα αυτοκίνητα αυτά κάτω από το ανώτατο όριο; Ήταν. Ποια ήταν η λαθροχειρία; Ήταν ότι η Αμερική το όριο το έχει χαμηλότερα και το σύστημα αυτό το πήγαινε χαμηλότερα. Για την Ευρώπη όμως δεν είναι παράβαση. Θα ήταν παράβαση και θα υπήρχαν αποζημιωτικές αξιώσεις εάν η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αφαιρούσε το πιστοποιητικό φιλικό προς το περιβάλλον οχήματος από τη «VOLKSWAGEN» στον συγκεκριμένο τύπο, ώστε μετά να πούμε εμείς ως κράτος ότι αφού δεν ήσουν περιβαλλοντικά φιλικό προς το περιβάλλον όχημα, όλα τα φορολογικά ωφελήματα που είχες είναι παράνομα. Εφόσον, όμως, διατηρεί το πιστοποιητικό και για την Ευρώπη παραμένουν φιλικά προς το περιβάλλον οχήματα, τότε και τα ωφελήματα που έχουν, δικαίως τα έχουν. Άρα βρισκόμαστε σε μία νομική αδυναμία. Τι κάναμε αυτές μέρες. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Υπουργού]] Κλείνω με αυτό. Ψάξαμε τη Γενική Γραμματεία Καταναλωτή και πήραμε - γιατί αυτή ήταν η μόνη άλλη νομική διέξοδος στην Ελλάδα - να δούμε αν στις διαφημίσεις της «VOLKSWAGEN» στην Ελλάδα ή των διανομέων της περιλάμβαναν μέσα στα διάφορα που λέγανε και τις εκπομπές του διοξειδίου του αζώτου, ώστε να πούμε θα μπορούσαμε να επιβάλουμε πρόστιμο στη βάση της λογικής της παραπλάνησης του καταναλωτή. Οφείλω να σας ενημερώσω - και αυτά είναι μέσα στην απάντηση όλα - ότι πουθενά την Ελλάδα, ούτε διαδικτυακά ούτε έντυπα, δεν έχει διαφημίσει έστω και ένα διανομέα της «VOLKSWAGEN» ή η ίδια η «VOLKSWAGEN» τις χαμηλές εκπομπές διοξειδίων του αζώτου. Άρα, τον Έλληνα καταναλωτή δεν τον έχει κοροϊδέψει βάσει της ελληνικής νομοθεσίας. Αφού δεν τον έχει κοροϊδέψει, δεν μπορεί να ζητηθεί και αποζημίωση. Για όλους αυτούς τους λόγους, λοιπόν, θεωρούμε ότι δεν υπάρχει τρόπος - η Κυβέρνησή μας σίγουρα όχι, ως κράτος δηλαδή - φυσικά, έχουν δικαίωμα να το κάνουν όσοι το επιθυμούν. Δεν θα έχουν όμως τύχη σε ελληνικό δικαστήριο. Θα έπρεπε να βρουν διαφήμιση της «VOLKSWAGEN» στην Ελλάδα που να τους είπε ότι αυτό το αυτοκίνητο έχει αυτές τις εκπομπές διοξειδίου του αζώτου. Μετά θα έπρεπε να αποδείξουν ότι έχουν παραπλανηθεί και ότι ήταν άλλες οι εκπομπές του διοξειδίου του αζώτου. Και τότε αυτό θα μπορούσε να μετρηθεί ως αποζημίωση. Από τη στιγμή που η «VOLKSWAGEN» στην Ελλάδα δεν πουλούσε - το λέω πολύ απλά - τις χαμηλές εκπομπές διοξειδίου του αζώτου ως ένα από τα πλεονεκτήματα αυτών των οχημάτων, τεκμαίρει η υπηρεσία ότι δεν υπάρχει και αποζημιωτικό δικαίωμα. Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.
Ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Συνεχίζουμε με την τέταρτη με αριθμό 615/3-4-2020 επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου του Βουλευτή Επικρατείας της Ελληνικής Λύσης κ. Βασιλείου Βιλιάρδου προς τον Υπουργό Ανάπτυξης και Επενδύσεων, με θέμα «Νέο οικονομικό μοντέλο εν μέσω της κρίσης του κορωνοϊού». Κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο.
Θα συμπληρώσω μόνο λίγο στα προηγούμενα ότι η Πολωνία είναι χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, άρα για να επιβληθεί εκεί, κάτι θα υπάρχει. Και δεύτερον, σας έχω καταθέσει απόφαση ελληνικού δικαστηρίου η οποία επιδικάζει 5.200 ευρώ. Άρα υπάρχει η απόφαση στα ελληνικά δικαστήρια και μπορούμε να τη διεκδικήσουμε. Τώρα στο επόμενο θέμα, θα ήθελα, κατ' αρχάς, να σας παρακαλέσω και εσάς να σταματήσετε αυτή την πλειοδοσία καταναλωτικών και όχι παραγωγικών μέτρων που ξεκίνησε η Κυβέρνησή σας συνεπικουρούμενη από την Αξιωματική Αντιπολίτευση. Είναι μια πλειοδοσία που θυμίζει το «λεφτά υπάρχουν» του κ. Παπανδρέου, το οποίο γνωρίζουμε όλοι αυτή η κατάσταση που μας οδήγησε. Ασφαλώς μια χώρα όπως η δική μας, χρεωμένη μέχρι τον λαιμό, με ένα αποτυχημένο οικονομικό μοντέλο που παραμένει ως έχει, παρά το ότι μας οδήγησε στην υπερχρέωση του 2009 και στη χρεοκοπία του 2012, δεν μπορεί να υιοθετεί μέτρα για την πανδημία που βιώνουμε όπως η Γερμανία ή άλλες πλουσιότερες χώρες, πολύ περισσότερο καταναλώνοντας τις ρεζέρβες των οργανισμών του δημοσίου και με νέα δανεικά που θα κληθούν να πληρώσουν τα παιδιά μας, με την πιθανότητα ενός ακόμη μνημονίου, εάν συνεχίσουμε έτσι, μεγαλύτερη από ποτέ. Πόσω μάλλον με τα προβλήματα στον τουρισμό, όπου με βάση τις συντηρητικές προβλέψεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού και όχι τις τρομοκρατικές, τρομακτικές του ΟΟΣΑ, η πτώση στα έσοδα θα είναι της τάξης του 30%, άρα μπορεί να μειώσουν το ΑΕΠ μας, άμεσα και έμμεσα, κατά 11 δισεκατομμύρια ευρώ ή κατά 5,5%. Στην ερώτησή μου τώρα, η οικονομία μας σταμάτησε ουσιαστικά, κλειδώθηκε η χώρα, ενώ έχουμε ανάγκη από βασικά ιατρικά αναλώσιμα, όπως αντισηπτικά, μάσκες, προστατευτικές στολές, γάντια και αναπνευστήρες. Πολύ σωστά δρομολογήσατε την εισαγωγή αιθυλικής αλκοόλης - το είχαμε προτείνει και εμείς - , όμως μπορεί και πρέπει να παραχθεί στη χώρα μας από τεύτλα, παραδείγματος χάριν, στην Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης. Θα το καταθέσω στα Πρακτικά. Κάτι τέτοιο γίνεται στην Σερβία, αν δεν κάνω λάθος. Μπορούν επιπλέον να παραχθούν μάσκες αφού παράγουμε ακατέργαστο βαμβάκι και το εξάγουμε, καθώς, επίσης, πλαστικά γάντια, στολές και αναπνευστήρες. Εν προκειμένω, χώρες όπως η Μεγάλη Βρετανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες απαίτησαν από τις βιομηχανίες τους να παράγουν τέτοια προϊόντα, ενώ δόθηκαν δωρεάν σχέδια παραγωγής που κάποια κράτη, όπως η Αίγυπτος, τα χρησιμοποίησαν. Θα το καταθέσω, επίσης, στα Πρακτικά. Δεν είναι από το διαδίκτυο. Φτάνει η μονοδιάστατη επικέντρωση, κατά την άποψή μας, στον τουρισμό, στα καζίνα και σε εγκαταστάσεις όπως το «Ελληνικό»! Έχουμε αρκετές υποδομές αυτού του είδους και δεν χρειαζόμαστε άλλες. Οι ερωτήσεις μου τώρα, πραγματικά χωρίς καμμία διάθεση αντιπολιτευτικής κριτικής, προσπαθούμε να συμβάλουμε όσον αφορά την ελληνική οικονομία, είναι οι εξής: Πρώτον, ζητήσατε από τις ελληνικές βιομηχανίες μέσω του ΣΕΒ και με τη βοήθεια των ανώτατων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων ή από κρατικές βιομηχανίες, να παράγουν ιατρικό υλικό σε ποσότητες που να καλύπτουν τις εγχώριες ανάγκες; Αν όχι, γιατί; Θεωρείτε πως δεν υπάρχουν δυνατότητες; Αναφέρω εδώ πως ο Πρόεδρος Μακρόν στη Γαλλία ζήτησε να υπάρχει εγχώρια επάρκεια στην παραγωγή των συγκεκριμένων υλικών - θα το καταθέσω στα Πρακτικά - και για μελλοντικές πανδημίες ή για οτιδήποτε άλλο προκύψει, έτσι ώστε να έχει η χώρα του αυτάρκεια. Και δεύτερον, τι ενέργειες προγραμματίζετε έτσι ώστε βραχυπρόθεσμα, δηλαδή αυτό το καλοκαίρι, να υπάρξει ικανοποιητική τροφοδοσία της χώρας με τα βασικά είδη πρώτης ανάγκης; Πρέπει να στηριχτούν οι παραγωγοί τροφίμων, η μεταποίηση γενικότερα και η βιομηχανία, που έχουν χάσει πελάτες από τις εξαγωγές.
Κύριε συνάδελφε.
Τελειώνω σε δύο λεπτά. Πρέπει να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας για το αδρανές τουριστικό εργατικό δυναμικό σε άλλους τομείς, εν προκειμένω στην πρωτογενή παραγωγή ή όπου αλλού υπάρχουν ανάγκες. Λόγω των περιορισμών στην κίνηση και από φόβο μήπως μείνει η σοδειά στα χωράφια, η Ισπανία έχει πάρει ήδη μέτρα προχθές. Θα το καταθέσω στα Πρακτικά. Εμείς θα τρέχουμε ξανά πίσω από τα γεγονότα; Ευχαριστώ πολύ.
Κύριε Υπουργέ, θα μου επιτρέψετε να σας κάνω και εγώ μια ερώτηση με αφορμή αυτό, επειδή είστε εδώ και βλέπω εδώ και τον Υφυπουργό Οικονομικών από πίσω. Σας το λέω για να μην πείτε τίποτα διαφορετικό. Κοιτάξτε να δείτε, για τα μέτρα που παίρνετε υπάρχει ένα θέμα που θέλω να σας το θέσω. Μέτρα στήριξης υπάρχουν, γιατί βάζετε, για τους εργαζόμενους που δουλεύουν. Εκτός από τους εργαζόμενους πρέπει να ξέρετε ότι στις μικρές επιχειρήσεις - νομίζω ότι το ξέρετε και το κατανοείτε, αλλά δεν βλέπω να υπάρχει μια διευκρίνιση - υπάρχουν οι άνθρωποι οι οποίοι είναι εταίροι της εταιρείας και εργάζονται σε αυτές. Δηλαδή, όταν είναι κάποιος διαχειριστής και εταίρος και πληρώνει και καθημερινά φορολογείται ή οτιδήποτε άλλο, ποιος εργάζεται σε αυτή την επιχείρηση; Εργάζονται αυτοί οι άνθρωποι. Άρα νομίζω πρέπει να δείτε στις μικρές επιχειρήσεις ότι αυτοί οι άνθρωποι θα πρέπει να έχουν το δικαίωμα να μπουν μέσα σε αυτά τα μέτρα. Είμαι σίγουρος ότι τώρα θα βρούμε μια λύση για να μπορέσουμε να το λύσουμε κι αυτό το θέμα. Παρακαλώ, κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Κύριε Πρόεδρε, πράγματι αυτό το οποίο θέτετε είναι ένα ζήτημα. Στην επιστρεπτέα προκαταβολή, επειδή η κεντρική φιλοσοφία ήταν η διατήρηση των θέσεων εργασίας, προβλέπεται από έναν έως κάποιους εργαζόμενους. Πράγματι υπάρχουν μικρές επιχειρήσεις στις οποίες ο ιδιοκτήτης, ο εταίρος είναι και υπάλληλος ταυτόχρονα. Αυτό είναι κάτι που θα το δούμε με τον κύριο Υπουργό. Λέμε ως προς την επιστρεπτέα προκαταβολή τώρα. Αυτό είναι το ερώτημα, για την επιχείρηση που λέτε, αλλά δεν θα το λύσουμε τώρα εδώ. Θέλω να πω ότι το έχουμε συζητήσει ενδοκυβερνητικά. Να πω μόνο, κύριε Πρόεδρε, ότι όλο αυτό που ζούμε είναι πρωτόγνωρο και πολλά πράγματα λύνονται και στην πορεία. Έρχομαι στον αγαπητό κύριο συνάδελφο. Κατ' αρχάς, να ξεκαθαρίσω κάτι, όταν είπα ότι το πήρατε από το διαδίκτυο, δεν το είπα υποτιμητικά. Εγώ στη Βουλή έχω κάνει ερωτήσεις πολλές φορές κι έχω πάρει από το διαδίκτυο. Το λέω για να μην παρεξηγηθώ ότι είχε κάποιου είδους άλλο χαρακτήρα. Ένας Βουλευτής βεβαίως, μπορεί να πάρει και από το διαδίκτυο και μπορεί να ζητήσει διευκρίνηση από την Κυβέρνηση. Γι' αυτό υπάρχει αυτή η διαδικασία. Επίσης, δεν θέλω να πω ότι δεν πρέπει να έχετε αντιπολιτευτική κριτική. Η δημοκρατία μας λειτουργεί, υπάρχει Κυβέρνηση και Αντιπολίτευση και η κριτική είναι πολύ καλοδεχούμενη. Εάν μάλιστα είναι και καλόπιστη, μπορεί να είναι και πάρα πολύ χρήσιμη. Άρα ούτε εκεί έχουμε διαφωνία. Πάμε τώρα στο τι συμβαίνει, κατ' αρχάς. Θέλω να πω, κύριε συνάδελφε, ότι υπάρχει δοκιμή ανησυχία για τη μεγάλη ύφεση που θα έχουμε το 2020, γιατί δεν πρέπει να έχουμε καμμία αμφιβολία ότι το 2020 θα είναι μια χρονιά με ύφεση, πιστεύω ότι το καταλαβαίνει αυτό όποιος έχει μια στοιχειώδη λογική. Τώρα, το αν θα είναι μεγάλη, μεσαία ή μικρή, σήμερα δεν το ξέρω ούτε εγώ ούτε εσείς. Ο κυριότερος λόγος που δεν το ξέρουμε είναι γιατί δεν ξέρουμε την πορεία αυτού του φαινομένου. Εάν ο ιός, καλώς εχόντων των πραγμάτων, αποδυναμωθεί μέσα στον Απρίλιο, τον Μάιο αρθούν τα μέτρα της καραντίνας και παγκοσμίως υπάρχει μια αντίστροφη πορεία, προφανώς η ύφεση θα είναι πολύ μικρότερη. Εάν αυτός ο ιός συνεχίσει και τον Μάιο και τον Ιούνιο και τον Ιούλιο, προφανώς αυτή η ύφεση θα είναι πολύ μεγαλύτερη. Άρα σήμερα που μιλάμε, προφήτης να είσαι, δεν ξέρεις τι θα γίνει. Περιμένουμε να δούμε πού θα φτάσει αυτό το φαινόμενο. Όμως, δεν είναι όλα αρνητικά. Πρώτα από όλα ξεκινάω από την μεγάλη εικόνα, τη σοβαρή, που είναι η υγειονομική. Ακούστε, κύριε συνάδελφε, μην μου λέτε τώρα τι κάνει η μία χώρα και τι κάνει άλλη χώρα. Μια χαρά πάει η Ελλάδα μας μέχρι στιγμής και ξύλο να χτυπήσουμε, να συνεχίσουμε να πηγαίνουμε έτσι. Χθες ήταν μια μαύρη μέρα για τον δυτικό κόσμο. Η Γαλλία θρήνησε πάνω από χίλιους τετρακόσιους νεκρούς σε μια μέρα. Οι Ηνωμένες Πολιτείες έφτασαν σχεδόν τις δύο χιλιάδες σε μια μέρα .Αμφιβάλλω αν στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο ανά ημέρα είχαν τόσο νεκρούς. Άρα όταν οι χώρες αυτές που αναφέρατε έχουν αυτή την εικόνα κι εμείς είμαστε χθες με δύο νεκρούς στους χίλιους τετρακόσιους, στις δύο χιλιάδες, στους οχτακόσιους της Ισπανίας, στους εφτακόσιους της Ιταλίας, καταλαβαίνουμε ότι κάτι καλό έχει γίνει στην Ελλάδα για να είμαστε έτσι. Μην είμαστε μεμψίμοιροι όχι με την Κυβέρνηση, αλλά με τον ελληνικό λαό που πειθάρχησε, που ακολούθησε τις οδηγίες των γιατρών, του κ. Τσιόδρα και των υπολοίπων και μπορούμε σήμερα να λέμε ότι η Ελλάδα είναι μια ασφαλής χώρα. Και βλέπετε ότι οι Έλληνες του εξωτερικού προσπαθούν να βρουν τρόπο να έρθουν στην Ελλάδα. Ενώ, κύριε συνάδελφε, στην αρχή της κρίσης του 2010 λέγανε: «Φεύγουν στο εξωτερικό για να σωθούμε», τώρα είμαστε στο αντίστροφο: «Πρέπει να βρούμε αεροπλάνο να γυρίσουμε στην Ελλάδα για να σωθούμε». Άρα, πρέπει να πούμε και ένα μπράβο σε αυτή την Ελλάδα και σε αυτόν τον λαό ότι κάτι κάνουμε καλά. Πάμε τώρα στα οικονομικά. Χθες είχαμε μια πάρα πολύ καλή είδηση, όπως το ξέρετε και μου κάνει εντύπωση που δεν το αναφέρατε. Μπήκε η Ελλάδα επισήμως στο κανονικό πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τραπέζης. Τι σημαίνει αυτό για την ερώτηση που μου κάνατε; Σημαίνει ότι το ελληνικό τραπεζικό σύστημα και το ελληνικό δημόσιο έχουν πρόσβαση σε αγορές και στον δανεισμό σαν να ήμασταν ήδη σε επενδυτική βαθμίδα. Διανύσαμε, δηλαδή, χθες το βράδυ σε λίγα λεπτά μια απόσταση που μας χώριζε από τους οίκους αξιολόγησης για τα επόμενα δυόμισι χρόνια, γιατί τόσα θα χρειαζόμασταν να φτάσουμε σε επενδυτική βαθμίδα. Αυτό τι σημαίνει; Σημαίνει ότι οι τράπεζές μας έχουν πρόσβαση σε φτηνό χρήμα και, άρα, οι επιχειρήσεις μας σε φθηνότερο δανεισμό. Άρα, έχουμε μια πολύ πιο ευοίωνη προοπτική για την επόμενη μέρα. Ως προς το μοντέλο που λέτε, εγώ δεν είμαι σύμφωνος μαζί σας ούτε θα αποκηρύξω τον τουρισμό. Ναι, προφανώς θα είναι μια κακή τουριστική χρονιά αυτή και πιθανόν και η επόμενη, αν συνεχίσει ο ιός. Μπορεί, όμως, και όλα αυτά να αρθούν. Αν τον Μάιο υπάρξει φάρμακο, που μπορεί να υπάρξει, ό,τι συζητάμε τώρα μπορεί να αλλάξει. Άρα, μην πάμε να τα βάψουμε όλα μαύρα και να πούμε «απεταξάμην ημών τον τουρισμό». Όχι. Μας χρειάζεται και ο τουρισμός. Θα τον φτιάξουμε ξανά τον τουρισμό μας και θα σας πω και στη δευτερολογία μου γιατί εμείς ως Υπουργείο Ανάπτυξης πιστεύουμε στο ευνοϊκό σενάριο, όχι στο εξαιρετικά ευνοϊκό να βρεθεί το φάρμακο, ότι η άνοδος της θερμοκρασίας θα οδηγήσει στην αποδυνάμωση του ιού, που είναι το βασικό σενάριο των λοιμωξιολόγων. Η φετινή τουριστική χρονιά δεν θα είναι τόσο χαμένη όσο πολλοί νομίζουν. Θα πω και κάτι τελευταίο ως προς τον ΟΟΣΑ που είπατε, επειδή έπαιξε και πολύ στο διαδίκτυο. Ωραίοι είναι οι τίτλοι σαν sites, απλά να διαβάζετε και την έκθεση. Η έκθεση του ΟΟΣΑ στηρίζεται μόνο σε έναν δείκτη, στον δείκτη κλεισίματος στα εστιατόρια και έχει να κάνει με την επίπτωση στην τουριστική αλυσίδα και στη βιομηχανία της εστίασης. Άρα, σε αυτόν τον συγκεκριμένο δείκτη, πράγματι η Ελλάδα παρουσιάζει πολύ μεγάλη πτώση, 35% ανά μήνα κλεισίματος, όχι 35% σε ετήσια βάση, στον συγκεκριμένο δείκτη. Ψυχραιμία. Η οικονομία είναι πιο περίπλοκη και θα σας τα πω στη δευτερολογία μου.
Βεβαίως, κύριε Υπουργέ, πριν δώσω τον λόγο, ξέρετε ότι οι μικρές επιχειρήσεις με τους εταίρους του ενός και δύο ατόμων είναι τουλάχιστον το 20%. Αξιολογήστε το και αυτό. Κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο.
Θα ξεκινήσω και εγώ λέγοντας κάτι για το Υπουργείο Οικονομικών. Υπάρχουν, πράγματι, και άλλες περιπτώσεις, οι οποίες δεν λαμβάνονται υπ' όψιν. Υπάρχουν άνθρωποι, οι οποίοι δουλεύουν σε εργασίες μερικής απασχόλησης, δουλεύουν σε δύο εταιρείες όπου η μία έχει κλείσει, η άλλη όχι, η μισθοί τους είναι χαμηλοί και έτσι δεν μπορούν να πάρουν αυτό το επίδομα που δίνει η Κυβέρνηση. Ίσως πρέπει να προσεχθεί και αυτό από το Υπουργείο Οικονομικών, βέβαια. Όσον αφορά τώρα το κομμάτι το ιατρικό, ξέρετε ότι εγώ δεν είμαι γιατρός. Επικεντρώθηκα στην οικονομία. Έχετε δίκιο ότι πάμε καλά σε όλα αυτά. Βέβαια, δεν είμαστε η καλύτερη χώρα. Αν εξετάσει κανείς το θέμα των κρουσμάτων σε σχέση με τους θανάτους, θα δούμε ότι υπάρχουν και χώρες καλύτερες από εμάς. Πηγαίνουμε, όμως, αρκετά καλά και αυτό είναι σημαντικό και για τον τουρισμό. Θα βοηθήσει σίγουρα στο να μη χάσουμε ολόκληρη την τουριστική περίοδο. Σε σχέση με τον τουρισμό, δεν είπα καθόλου ότι πρέπει να είμαστε εναντίον του τουρισμού. Προς Θεού! Απλά είπα ότι έχουμε μεγάλη εξάρτηση, υπερεξάρτηση από τον τουρισμό και αυτό το πράγμα πρέπει να σταματήσει. Η Ελλάδα εξαρτάται κατά 21% του ΑΕΠ από τον τουρισμό και η δεύτερη χώρα, η Ισπανία και η Ιταλία, είναι περίπου στο 13% -14%. Νομίζω ότι αυτό θα ήταν ένας σωστός στόχος για να πάμε και εμείς. Τώρα στη δευτερολογία μου θα ήθελα μια δεύτερη παράκληση να αποσυρθεί το άρθρο 6 της ΠΝΠ με την ευκαιρία που συζητάμε, το οποίο ψηφίζεται αύριο, η χρήση, δηλαδή, των 5 δισεκατομμυρίων ευρώ από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, το οποίο είναι μόλις 6,75 δισεκατομμύρια ευρώ, για τη χρησιμοποίηση δράσεων ενίσχυσης επιχειρήσεων. Πρέπει να βρεθεί κάτι άλλο, αφού πρέπει να χρησιμοποιείται το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων για αναπτυξιακούς σκοπούς και όχι ως μια δημοσιονομική ένεση ρευστότητας. Θα ήθελα εδώ να συμπληρώσω για τη χθεσινή μας επιτυχία όσον αφορά τη συμμετοχή των ελληνικών τίτλων στο πρόγραμμα QE της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ότι είναι ίσως μια ευκαιρία να δοθεί, πράγματι, μια αναβολή σωστή για τους πλειστηριασμούς και, ταυτόχρονα, να επιβάλουν οι τράπεζες χαμηλότερες χρεώσεις από αυτές τις πολύ υψηλές σε σχέση με την Ευρώπη που έχουν σήμερα. Τώρα σε κάθε περίπτωση πρέπει ως χώρα να ενδιαφερθούμε, επιτέλους, για την παραγωγή πλούτου, για έσοδα και όχι μόνο για δαπάνες, αφού σε όλο το πρόγραμμά σας βλέπουμε μόνο δαπάνες και κανένα ενδιαφέρον, κανένα μέτρο όσον αφορά τα έσοδα. Τώρα εκτός από τις επείγουσες ανάγκες που έχει η χώρα μας λόγω της κρίσης του κορωνοϊού, είμαστε αντιμέτωποι με την αποδυνάμωση του παραγωγικού μας ιστού - αυτό συμβαίνει πολύ καιρό τώρα, δεν είναι κάτι καινούργιο - στον πρωτογενή τομέα όπου έχουμε εμπορικά ελλείμματα στη μεταποίηση και στη βιομηχανία, όπου παράγεται μόλις το 8% του ΑΕΠ μας έναντι στόχου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο 20% κατά μέσο όρο. Έτσι, είμαστε καταδικασμένοι σε χαμηλή παραγωγικότητα, σε χαμηλούς μισθούς και στο γνωστό brain drain, αφού οι μορφωμένοι νέοι μας δεν βρίσκουν εργασία. Η αποβιομηχάνιση έχει επέλθει τις τελευταίες δεκαετίες χωρίς να λάβουμε καθόλου μέτρα για να την εμποδίσουμε και ακόμη δεν λαμβάνουμε τέτοια μέτρα, με αποτέλεσμα να μην είναι ανταγωνιστική η οικονομία μας, να μην παράγει πλεονάσματα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών και να χρεωνόμαστε όλο και περισσότερο. Παράλληλα, διαθέτουμε έναν μεγάλο αριθμό δημοσίων βιομηχανιών που έχουν απαξιωθεί. Θα αναφέρω, για παράδειγμα, τη «ΛΑΡΚΟ», την ΕΛΒΟ, την ΕΑΒ, την ΕΑΣ, τα Ναυπηγεία Σκαραμαγκά, την Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης και άλλες. Η δική μας θέση είναι πως δεν πρέπει να πουληθούν ούτε, βέβαια, οι κοινωφελείς και κερδοφόρες, όπως η ΔΕΗ, ο ΑΔΜΗΕ, ο ΔΕΔΔΗΕ, η ΔΕΠΑ, τα ΕΛΠΕ κ.λπ., πόσω μάλλον να ξεπουληθούν όλες οι κρατικές εταιρείες λόγω κακοδιαχείρισης, αλλά να παραμείνουν στην ιδιοκτησία του δημοσίου, έτσι ώστε να υπάρχει κάποια ισορροπία με τον ιδιωτικό τομέα και να μην εκβιάζεται το κράτος. Αυτό, άλλωστε, κάνουν και άλλα κράτη, όπως η Γερμανία, η Ιταλία και η Κίνα. Δεν θέλετε εσείς συγκρίσεις, αλλά πρέπει να τις κάνουμε. Οι ερωτήσεις μας εδώ είναι οι εξής: Υπάρχει στα σχέδιά σας ένα νέο παραγωγικό μοντέλο που να προωθεί την ανάπτυξη από τη μεταποίηση και τη βιομηχανία; Εάν υπάρχει, θα ενταχθούν κάποιες κρατικές εταιρείες από τις παραπάνω; Δεύτερον, ποιον στόχο έχετε τοποθετήσει όσον αφορά τη συμμετοχή της βιομηχανίας στην ανάπτυξη και στο ΑΕΠ; Το 20% που θεωρεί η Ευρωπαϊκή Ένωση ή κάποιον άλλον; Υπάρχει χρονοδιάγραμμα, εάν έχετε τοποθετήσει κάποιον στόχο; Τέλος, τι κεφάλαια σκοπεύετε να διαθέσετε για τις ενέργειες αυτές, εάν είναι μέσα στους στόχους σας και από πού θα τα αντλήσετε; Αναμένετε αντιδράσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση σε ενδεχόμενη υποστήριξη της εγχώριας παραγωγής με τη συνήθη επίκληση της επιδότησης και έχετε λάβει τα μέτρα σας; Αν είναι δυνατόν, να μου δώσετε μια απάντηση, η οποία να είναι πιο τεχνοκρατική και λιγότερο πολιτική. Ευχαριστώ πολύ.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Κύριε συνάδελφε, επαναλαμβάνω ότι η καλόπιστη κριτική είναι πολύ ευπρόσδεκτη. Λέτε να μη δοθούν κερδοφόρες επιχειρήσεις και αναφέρατε μια σειρά επιχειρήσεων. Μεταξύ αυτών βάλατε και τη ΔΕΗ. Δεν ξέρω αν το καταλάβατε ή το είπατε κατά λάθος. Θέλω να θυμίσω ότι πέρσι η ΔΕΗ είχε, αν θυμάμαι καλά, 1 δισεκατομμύριο ζημίες. Επαναλαμβάνω: 1 δισεκατομμύριο ευρώ. Αν θέλετε να κάνουμε μια συζήτηση λογικών ανθρώπων και να πείτε ότι δεν πρέπει να πουλήσετε κερδοφόρες επιχειρήσεις, μάλιστα, να βάλουμε κάτω τους ισολογισμούς των εταιρειών, να δούμε ποιες είναι κερδοφόρες και να συζητήσουμε ποιες είναι κερδοφόρες και ποιες όχι. Αυτή, λοιπόν, είναι μια συζήτηση λογικών ανθρώπων και εκεί να μπει και η ιδεολογική διαφορά. Όμως, αν συζητάμε αν είναι κερδοφόρα μια επιχείρηση που έχει 1 δισεκατομμύριο ζημίες, 1000 εκατομμύρια ευρώ, με συγχωρείτε, αλλά αυτή είναι μια συζήτηση που εγώ δεν μπορώ να την κάνω στη Βουλή, γιατί εδράζεται επί παραλόγου αφετηρίας. Άρα, ας συνεννοηθούμε επί των βασικών, τι είναι ζημία, τι είναι κέρδος σε μία επιχείρηση και μετά να λύσουμε τα ιδεολογικά μας, αν πρέπει να γίνει αποκρατικοποίηση ή όχι. Εγώ θα σας πω ευθέως ότι, βεβαίως, πρέπει να γίνουν αποκρατικοποιήσεις. Μου λέτε τον κατάλογο και έχετε την Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης. Δεν ξέρετε ότι η Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης είναι παντελώς πτωχευμένη; Δεν ξέρετε ότι την τελευταία φορά έδωσαν 10 εκατομμύρια του Παναγιώτη Λαφαζάνη, τα οποία είναι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ως κρατική ενίσχυση; Δεν ξέρετε ότι βγήκε δικαστική απόφαση στο άρθρο 106 βάσει Πτωχευτικού Δικαίου; Με συγχωρείτε τώρα. Για μια επιχείρηση, που έχει βγει δικαστική απόφαση ότι είναι πτωχευμένη με τη βούλα, εμείς συζητάμε εδώ να μην πουλήσουμε το διαμάντι του στέμματος; Μη διακινδυνεύετε τη σοβαρότητά σας με τέτοιες ανοησίες. Είναι προφανές ότι από τις επιχειρήσεις που είπατε οι εννέα στις δέκα είναι εξαιρετικά ζημιογόνες, όπως, κατά κανόνα, οι επιχειρήσεις του δημοσίου.
Μακάρι να τις πουλάγαμε, αλλά ποιος τις αγοράζει;
Το πρόβλημά μας είναι - σωστά τα λέει ο κ. Βορίδης - ότι δεν βρίσκουμε αγοραστή; Κορόιδο δεν βρίσκετε, όχι αυτά να τους δώσουμε. Λοιπόν, πάμε τώρα στο προκείμενο γιατί για την Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης σας υπενθυμίζω ότι παραλάβαμε από την προηγούμενη κυβέρνηση έναν επενδυτή που είχατε φέρει από το εξωτερικό υποτίθεται για να την δώσουν, είχε ετοιμάσει ο κ. Πιτσιόρλας τη σχετική συμφωνία, τα ξέρει ο κ. Βορίδης, και ο επενδυτής απεδείχθη στον έλεγχο ότι είχε μαύρη επιταγή τριάντα χιλιάδων ευρώ και δεν είχε ούτε ένα ευρώ, που θέλατε να του την πουλήσουμε. Αφήστε με τώρα! Μην ξύνεστε τώρα στην γκλίτσα του τσοπάνη, τι περάσαμε!
Να δείτε, κύριε Υπουργέ… (δεν ακούστηκε)
Πάμε τώρα να σας πω για τα ιατρικά υλικά, για τα οποία δεν σας απάντησα στην πρωτολογία μου. Πρώτα απ' όλα, επαναλαμβάνω, μην είστε μεμψίμοιρος με τις επιτυχίες της χώρας. Η χώρα μας συγκρίνεται με χώρες εντός Ευρωπαϊκής Ένωσης ίδιου οικονομικού προφίλ και ίδιου περίπου πληθυσμού. Με ποιες χώρες συγκρινόμαστε εμείς; Συγκρινόμαστε με το Βέλγιο, με την Ολλανδία, με την Πορτογαλία. Αυτές είναι οι χώρες με τις οποίες συγκρίνεται η Ελλάδα. Ψάξτε τώρα με το «GOOGLE» να δείτε πού είναι αυτές οι χώρες και πού είναι η Ελλάδα και κάντε τον σταυρό σας που είστε εδώ! Περί αυτού πρόκειται. Αναφορικά με τα ιατρικά υλικά, δεν έχετε πάει σε ένα σούπερ μάρκετ τις τελευταίες μέρες για να δείτε ότι πια βρίσκεις αντισηπτικά; Πώς τα βρίσκεις τα αντισηπτικά; Μαγικά βρέθηκαν τα αντισηπτικά στα σούπερ μάρκετ; Πρώτα απ' όλα, βοηθήσατε κι εσείς. Είπατε για τα ιατρικά υλικά να παράγουμε λάδι. Σας λέω, λοιπόν, ότι με πρωτοβουλίες που πήρε η Κυβέρνηση και συγκεκριμένα το Υπουργείο Ανάπτυξης - κι είμαι υπερήφανος να το πω αυτό και να δώσω και τα εύσημα ειδικότερα και στον κ. Παπαθανάση, τον Υφυπουργό μου, που δούλεψε πολύ γι' αυτό - πήγαμε την εγχώρια παραγωγή από τις διακόσιες χιλιάδες τεμάχια την ημέρα πριν την κρίση και αυτήν την εβδομάδα ξεπερνάμε το ένα εκατομμύριο. Δηλαδή, μέσα σε ένα μήνα έχουμε πενταπλασιάσει την εγχώρια παραγωγή. Ούτε αυτό σας αρέσει να πείτε ένα μπράβο; Ας αναφερθούμε στις μάσκες τώρα. Οι μάσκες είναι πιο σύνθετο πράγμα. Δεν είναι ότι δεν έχουμε ασχοληθεί. Το αντίθετο. Έχουμε πάει μέχρι και σε εργοστάσια για να αρχίσουν να παράγουν μάσκες στην Ελλάδα. Όμως, όπως ξέρετε, αυτό είναι ένα υγειονομικό υλικό και για να το παραγάγει ένα εργοστάσιο πρέπει να έχει την ανάλογη πιστοποίηση, γιατί ο άλλος θα το βάλει στο πρόσωπό του. Δεν είναι απλώς να κάνουμε μία μάσκα για να φαίνεται ότι φοράει μάσκα. Πρέπει η μάσκα να τον προστατεύει κιόλας. Και πρέπει να υπάρχει κάποιος υπεύθυνος να μας το πει ότι αυτή η μάσκα που φοράει τον προστατεύει. Αυτό δεν γίνεται από τη μία μέρα στην άλλη. Έχει διαδικασία. Η αλήθεια για τις μάσκες είναι ότι η δυνατότητα της εγχώριας παραγωγής είναι σχετικά μικρή σε σχέση με τις πραγματικές ανάγκες που θα έχουμε. Παρ' όλα ταύτα και εκεί η αγορά έχει ομαλοποιηθεί αρκετά κι έχουν γίνει κάποιες σοβαρές εισαγωγές. Βέβαια, κύριε Πρόεδρε, για να μην κοροϊδευόμαστε, είδατε τι έχει γίνει σε διάφορες χώρες στον πλανήτη που σταματάνε υγειονομικό υλικό στο αεροδρόμιο, στο λιμάνι η μία χώρα της άλλης, γιατί γίνεται πραγματικά ένας μεγάλος διεθνής ανταγωνισμός πάνω σε αυτά τα υλικά, τα οποία έχουν γίνει τα πιο ζέοντα και τα πιο χρήσιμα υλικά για την ανθρωπότητα τώρα που ζούμε. Άρα και στα ιατρικά υλικά η Κυβέρνηση έχει παρέμβει, όσο μπορεί. Να πω ότι και το Υπουργείο Υγείας έχει παρέμβει, όπως και το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας και παράγουμε και μάσκες και αντισηπτικά σε εργοστάσια του ελληνικού στρατού, κυρίως για τις ανάγκες των νοσοκομείων. Άρα και εκεί έχει μπει το κράτος. Να πω, επίσης, ότι με την τροπολογία που ψηφίσαμε - και έτυχε ομόφωνης στήριξης - και δώσαμε άδεια παραγωγής στις εταιρείες που έχουν άδεια παραγωγής φαρμάκων και καλλυντικών, μπήκαν και εταιρείες καλλυντικών και εταιρείες από την ελληνική φαρμακοβιομηχανία και για τα αντισηπτικά και για τις μάσκες. Άρα σε όλα αυτά που είπατε, η Κυβέρνηση έχει ήδη απαντήσει πριν από εσάς για σας. Τόσο γρήγοροι είμαστε. Να σας πω τώρα και ένα τελευταίο. Ως προς το οικονομικό μοντέλο που είναι σοβαρό, ακούστε. Είναι σίγουρα αυτή η κρίση μία ευκαιρία να συζητήσουμε μακροπρόθεσμα το οικονομικό μοντέλο της χώρας. Κι εγώ θα δεχτώ ότι η υπερβολική εξάρτηση από τον τουρισμό είναι μία στρέβλωση για την οικονομία μας. Όχι ότι δεν θέλουμε τον τουρισμό. Τον θέλουμε τον τουρισμό. Έχουμε πει πολύ πριν την κρίση ως Υπουργείο Ανάπτυξης ότι πρέπει να φτιάχνουμε τη βιομηχανία. Γι' αυτό, αν έχετε δει, κάναμε ΕΦΔ πριν από την κρίση, ειδική για τη βιομηχανία, που δεν υπήρχε και έχουμε κατευθύνει πόρους του ΕΣΠΑ για πρώτη φορά μόνο για τη βιομηχανία, διότι πράγματι μόνο ο τουρισμός δεν φθάνει. Για να κλείσω, όμως, θα πω κάτι. Στην προκειμένη στιγμή που βρισκόμαστε, να ξέρετε, σήμερα σε αυτό που ζούμε, δεν υπάρχει, κύριε συνάδελφε, κανένας τομέας της οικονομίας που να μην έχει επηρεαστεί. Θα πω μόνο ένα πράγμα. Δεν θα πω όνομα επιχείρησης, γιατί μπορεί να μη θέλει ο άνθρωπος. Με πήρε ένας παραγωγός τροφίμων, ο οποίος είχε ταυτόχρονα μία καταπληκτική επιχείρηση - να την έχει και να την καμαρώνει - που έκανε εξαγωγές στα Βαλκάνια - ήταν εξαγωγέας, δηλαδή - είχε μαγαζιά στα αεροδρόμια για να αγοράζουν οι τουρίστες, καταστήματα λιανικής πώλησης και βιοτεχνία για να πουλάει στα καταστήματα και στους χώρους εστίασης. Δηλαδή, έχει πλήρη διασπορά ρίσκου. Έχει πιάσει όλες τις αγορές. Τώρα, ταυτόχρονα κλείνει η αγορά των Βαλκανίων, σταματάνε τα αεροδρόμια, σταματάνε τα εστιατόρια και μένει εκτός το σύνολο της δραστηριότητας. Δηλαδή, εδώ που βρισκόμαστε, να ξέρετε, ό,τι οικονομικό μοντέλο και να έχεις, ό,τι και να έχεις - εκτός αν ζεις σε μία χώρα που παράγει μόνο μάσκες και αντισηπτικά - θα έχεις ζημία, διότι αυτό που περνάμε ως ανθρωπότητα είναι πρωτοφανούς μεγέθους και πρωτοφανούς κλίμακας. Πρέπει να μας κάνει, όμως, σοφότερους και να συζητήσουμε ήρεμα και πολιτισμένα πώς θα φτιάξουμε την επόμενη μέρα μας πιο σωστά. Πιστεύουμε ότι τα μέτρα που λαμβάνει η Κυβέρνηση και στο οικονομικό επίπεδο για τη φάση που βρισκόμαστε είναι σωστά και έχουν φέρει μία ηρεμία στην αγορά. Κλείνω με αυτό. Υπάρχει μία δημόσια συζήτηση που εγώ τη δέχομαι ως καλόπιστη αν πρέπει να προσθέσουμε περισσότερα ή λιγότερα, που έθεσε και ο κύριος Πρόεδρος της Αξιωματικής Αντιπολιτεύσεως, αλλά αυτή η συζήτηση σήμερα έχει ένα πρόβλημα. Για να αποφασίσεις πόσα πρέπει να ξοδέψεις και πότε, πρέπει να ξέρεις τον λογαριασμό. Σήμερα, το βασικό πρόβλημα στην άσκηση είναι ότι δεν ξέρουμε τον λογαριασμό, γιατί δεν ξέρουμε πότε θα τελειώσει. Άρα, σήμερα η γνώμη μας είναι ότι σοφή τακτική είναι: «Πηγαίνεις ήρεμα, να δεις πού θα κλείσει αυτό το πράγμα και όταν κλείσει και έχεις λογαριασμό, τότε πας να κάνεις τις παρεμβάσεις που πρέπει». Ευχαριστώ πάρα πολύ.
Θα ήθελα απλώς να θυμίσω ένα νούμερο που χρειάζεται να το ξέρουμε, ότι δηλαδή ο τουρισμός από το 2009 έως το 2019 έφερε 150 δισεκατομμύρια ευρώ στη χώρα. Απλώς το υπενθυμίζω. Θα συζητηθεί τώρα η δεύτερη με αριθμό 617/6-4-2020 επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου του Βουλευτή Α΄ Αθηνών του Κινήματος Αλλαγής κ. Κωνσταντίνου Σκανδαλίδη προς τον Υπουργό Οικονομικών, με θέμα: «Σκοπεύει η Κυβέρνηση να εφαρμόσει ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για την ανάσχεση των επιπτώσεων από την κρίση που να μην εξαιρεί παραγωγικές και ευπαθείς ομάδες;». Θα απαντήσει ο Υφυπουργός Οικονομικών κ. Θεόδωρος Σκυλακάκης. Ορίστε, κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο.
Κύριε Υπουργέ, για να μη με κατηγορήσει ο αγαπητός φίλος που αποχώρησε μόλις και απάντησε σε όλες τις ερωτήσεις που αφορούν τον Υπουργό Γεωργίας, μακριά από εμένα και από εμάς ο μηδενισμός. Δεν μηδενίζουμε τα μέτρα για εργαζομένους και επιχειρήσεις. Πολλά από αυτά τα μέτρα ήταν και δικές μας προτάσεις. Τα αναδιατυπώσαμε, τα επικροτήσαμε και δημοσίως. Όμως, τα θεωρούμε, έστω και με αυτήν τη διαδικασία, αποσπασματικά και ανεπαρκή και λέμε ότι δείξατε μία συντηρητική αντιμετώπιση ως προς τις παραγωγικές και ευπαθείς δυνάμεις. Θα μου επιτρέψετε πάνω σε αυτό να κάνω τέσσερις σύντομες παρατηρήσεις. Πρώτα από όλα υποεκτιμήσατε την κλαδική επίπτωση της κρίσης. Μέσα σε λίγες μέρες, δύο φορές αναθεωρήσατε τους κωδικούς αριθμούς δραστηριοτήτων. Το τελευταίο κύμα προβλημάτων αφορά τομείς του χονδρικού εμπορίου που δεν έχουν οικονομική δραστηριότητα, όπως για παράδειγμα τα οδοντιατρικά υλικά. Δεύτερον, σχεδιάσατε εργαλεία για την τόνωση της ρευστότητας μέσω των τραπεζών που δεν ανταποκρίνονται στο ύψος των απαιτήσεων. Απευθύνεστε στους μισούς επιχειρηματίες και τους άλλους μισούς τους κατατάσσετε στους κακοπληρωτές, έτσι όπως συμπεριφέρεστε. Με το 45% των επιχειρηματικών δανείων στο «κόκκινο» είναι φανερό ότι το μέτρο καταντά ατελέσφορο. Καμμία κλιμάκωση, κανένα κριτήριο χορήγησης ρευστότητας, αδιαφορώντας για τις κλαδικές και εμπορικές συναλλαγές. Κρύβεστε πίσω από τραπεζικά κριτήρια, αφήνοντας ανεξέλεγκτη μία αγορά σε δραματική κρίση και καθήλωση, να καθορίζει τον αθέμιτο ανταγωνισμό. Τρίτον, τεκμήριο για όσα λέω είναι ο τρόπος που αντιμετωπίζετε τους επιστήμονες - ελεύθερους επαγγελματίες, ως ανειδίκευτους εργάτες που θα αναχαιτίσουν το πάγωμα των εργασιών τους με κατάρτιση. Γέμισε ήδη το διαδίκτυο με διαφημίσεις για το voucher από αυτούς που θα το εισπράξουν. Τέτοια ταχύτητα σε αξιοποίηση πόρων δεν έχει ξαναϋπάρξει ούτε στην κρίση ούτε στην ιστορία του ΕΣΠΑ. Αν δεν μπορείτε να σκεφτείτε άλλες ιδέες, δείτε το παράδειγμα της Δανίας, για την οποία η επιτροπή ενέκρινε αποζημίωση στους αυτοαπασχολούμενους έως και το 75% της αναμενόμενης απώλειας κύκλου εργασιών. Εμείς καταθέσαμε συγκεκριμένες προτάσεις και για όσους έχουν εξαιρεθεί, όπως οι αγρότες ή οι μακροχρόνιοι άνεργοι, οι εργαζόμενοι και οι επιχειρήσεις του τουρισμού ή οι υγειονομικοί που πρέπει να ενταχθούν στα βαρέα και ανθυγιεινά. Και βέβαια, για πολλοστή φορά επισημάναμε την ανάγκη για παράταση των πλειστηριασμών πρώτης κατοικίας. Τέταρτον, σπεύσατε εξαρχής να αυξήσετε υπέρμετρα την ελαστικότητα της εργασίας με την εκ περιτροπής, με αποτέλεσμα να αναγκαστείτε σε αναδίπλωση μετά τις μεγάλες και δικαιολογημένες αντιδράσεις. Αυτά σε ό,τι αφορά στο εθνικό επίπεδο. Σε ό,τι αφορά στο ευρωπαϊκό, θα επανέλθω μετά. Όμως θέλω να κάνω μια μικρή υπόμνηση, που αφορά το ύψος των πόρων. Τα 5 δισεκατομμύρια που επέλεξε η Κυβέρνηση να διατεθούν επιπλέον από τις πιστώσεις του κρατικού προϋπολογισμού είναι ένα ποσό εντελώς ανεπαρκές. Εξάλλου, ήδη αυτά δεσμεύτηκαν για την ανακούφιση των επιχειρήσεων τώρα. Είχατε όπλα και δυνατότητα να προγραμματίσετε και να διαθέσετε επιπλέον πόρους, από την άρση των δημοσιονομικών περιορισμών, από το πρόγραμμα ποσοτικής επέκτασης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, το οποίο αναμένεται να εξασφαλίσει ρευστότητα 12 δισεκατομμυρίων ευρώ με πολύ χαμηλά επιτόκια, από την ένταξη των ελληνικών κρατικών ομολόγων σε όλα τα προγράμματα αγοράς τίτλων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, από την αξιοποίηση όλων των χρηματοδοτικών εργαλείων που δίνουν η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων - μιλάτε για 2 δισεκατομμύρια - , το ευρωπαϊκό επενδυτικό ταμείο - μιλάτε για 1,2 δισεκατομμύρια - , το ειδικό ταμείο για την απασχόληση - η εκτίμηση είναι 2 δισεκατομμύρια για μας - και βέβαια το ΕΣΠΑ. Το ερώτημα είναι γιατί μείνατε στη συντηρητική πολιτική των 5 δισεκατομμυρίων. Και δεν μιλάω, όπως λέει ο Τσίπρας και ο ΣΥΡΙΖΑ, για ένα τεράστιο ποσό που δεν μπορεί να κοστολογηθεί και λοιπά. Έχω την εντύπωση ότι και κάτω από αυτές τις συνθήκες θα μπορούσατε να προγραμματίσετε και να μην είχατε τόσο συντηρητική εκτίμηση και να προσεγγίσετε το διπλάσιο, προκειμένου να αντιμετωπίσετε τις ανάγκες. Και βέβαια το λέω, γιατί όλες οι πολιτικές σας επιλογές γίνονται αποσπασματικά και όχι με ένα ευρύτερο και ολοκληρωμένο πρόγραμμα. Στη δευτερολογία μου θα πω λίγα περισσότερα που έχουν σχέση με τα γενικότερα και το ευρωπαϊκό επίπεδο. Σας ευχαριστώ.
Ευχαριστούμε, κύριε συνάδελφε. Ορίστε, κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ πολύ για την ερώτηση. Θα ήθελα να ξεκινήσω λέγοντας ότι δεν υπάρχει τίποτε αποσπασματικό σε αυτά που κάνουμε. Υπάρχει μια πολύ μεγάλη αβεβαιότητα, την οποία πρέπει να καταλάβουν όλες οι πολιτικές δυνάμεις, που μας επιβάλλει να είμαστε προσεκτικοί και να κινούμεθα σε φάσεις. Ποια είναι η αβεβαιότητα; Η αβεβαιότητα είναι η διάρκεια του φαινομένου, η ένταση του φαινομένου, η πιθανότητα να χτυπήσει πολύ σκληρά τον τουρισμό το καλοκαίρι και να επανέλθει το φθινόπωρο και οι άγνωστες παρενέργειες που θα έχει μια διεθνής οικονομική κρίση που προέρχεται και από τη ζήτηση και από την προσφορά και δεν έχουμε ξαναδεί προηγούμενό της. Συνεπώς πρέπει να φυλάττουμε δυνάμεις, για να μπορέσουμε να ανταποκριθούμε στις ανάγκες της ελληνικής οικονομίας, όχι μέσα στο επόμενο δεκαπενθήμερο ή τον επόμενο μήνα, αλλά τουλάχιστον μέσα στο επόμενο οκτάμηνο, αν ελπίσουμε ότι αυτή η κρίση θα αρχίσει να ξεπερνιέται από τις αρχές του 2021. Το δεύτερο που πρέπει να λάβει υπ' όψιν της η Αντιπολίτευση είναι ότι έχουμε μπροστά μας μια αβεβαιότητα και σε σχέση με το ποιοι πλήττονται. Ξεκινήσαμε με τους κωδικούς αριθμούς δραστηριότητας, γιατί δεν είχαμε στη διάρκεια του Μαρτίου στοιχεία - και γι' αυτόν τον σκοπό χρησιμοποιήσαμε τις ηλεκτρονικές συναλλαγές - για το πού και πόσο χτυπιέται η κάθε επιχείρηση. Μιλάμε για ένα φαινόμενο που χτυπά την οικονομία σαν ένα τσουνάμι, αλλά το τσουνάμι έρχεται στην ακτή και πρώτα σαρώνει τις ομπρέλες και μετά αρχίζει και προχωράει. Συνεπώς πήγαμε διαδοχικά ακριβώς για να περιλαμβάνουμε με βάση τις ηλεκτρονικές συναλλαγές διαδοχικά τους κλάδους που πλήττονται και στη συνέχεια θα περάσουμε στην εξατομίκευση. Ήδη εγκρίθηκε επιστρεπτέα προκαταβολή 1 δισεκατομμύριο γι' αυτό. Είναι ένα απολύτως εξειδικευμένο μέτρο, το οποίο όμως αφορά θέσεις, εξ ου και είναι από μία έως πεντακόσιες οι θέσεις εργασίας που καλύπτονται από την επιστρεπτέα προκαταβολή. Η επιστρεπτέα προκαταβολή στηρίζεται κατά κύριο λόγο στον τζίρο των επιχειρήσεων, τον οποίο μας δίνουν για τον Μάρτιο και μάλιστα με φορολογικές δηλώσεις που τις φέρνουμε πιο μπροστά για να μπορούμε να ξέρουμε τι συμβαίνει. Όταν θα έχουμε περισσότερα στοιχεία από τις δηλώσεις του Απριλίου και του Μαΐου, θα πάμε σε πολύ πιο εξειδικευμένες λύσεις. Καλύψαμε πολύ μεγάλη γκάμα. Μιλάμε τώρα για περίπου δύο εκατομμύρια ανθρώπους. Βέβαια, υπάρχουν ακόμη κενά. Θα σας έλεγα ότι ασφαλώς υπάρχει κενό για τους μακροχρόνια ανέργους, αλλά προετοιμάζεται ένα πακέτο γι' αυτούς, ενώ περιλαμβάνονται και άλλες κατηγορίες ανέργων. Υπάρχουν και πολλές επιχειρήσεις που ακόμη δεν καλύπτονται. Όσον αφορά ειδικά για το πρόβλημα που λέτε για τα τραπεζικά κριτήρια, είναι σωστό. Υπάρχουν πολλές επιχειρήσεις που δεν έχουν πρόσβαση σε τραπεζικό δανεισμό και ακριβώς γι' αυτό πήραμε το τελείως καινούργιο μέτρο της επιστρεπτέας προκαταβολής που δεν έχει τραπεζικά κριτήρια και είναι αρκετά μαζικό, είναι καταρχήν 1 δισεκατομμύριο ευρώ. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Υφυπουργού]] Σε σχέση με τους επιστήμονες, έχουμε ήδη πει ότι, εφόσον συνεχιστεί το φαινόμενο, θα υπάρξει η συμπερίληψή τους στα 800 ευρώ από τον Μάιο. Και οι μικροί επιχειρηματίες που δεν έχουν εργαζομένους καλύπτονται και αυτοί, εφόσον είναι και αυτοί στους ΚΑΔ που πλήττονται, από τα 800 ευρώ. Και βέβαια όλα αυτά είναι η αρχή αυτής της αντιμετώπισης. Αυτά τα 5 δισεκατομμύρια που λέτε δεν είναι συντηρητικά, γιατί αφορούν δαπάνες. Σας διαφεύγει ίσως ότι παίρνουμε μέτρα το ίδιο μεγάλα που αφορούν αναστολές φορολογικών υποχρεώσεων που έχουν αντίστοιχη επίπτωση, αν το φαινόμενο κρατήσει παραπάνω από δύο μήνες. Συνεπώς συνολικά παίρνουμε τα μέτρα που θεωρούμε σωστά αυτήν τη στιγμή κρατώντας δυνάμεις. Αυτά που έρχονται από την Ευρώπη θα μπουν στη δεύτερη φάση και κάποια από αυτά, όπως η ποσοτική χαλάρωση που είναι πολύ μεγάλη επιτυχία, αφορούν κατά κύριο λόγο τη ρευστότητα στο τραπεζικό σύστημα και όχι πόρους που είναι άμεσα διαθέσιμοι. Αυτά ήθελα να πω σε πρώτη φάση. Τελειώνω λέγοντας ότι η εθνική συνεννόηση, την αναφέρετε και στη γραπτή ερώτησή σας, είναι αναγκαία και πιστεύουμε ότι επιτυγχάνεται με τον καλύτερο τρόπο σε αυτή την Αίθουσα από το επίπεδο και το ύφος των συζητήσεων, αλλά και από τις πραγματικές ψηφοφορίες στα μέτρα της Κυβέρνησης. Σας ευχαριστώ.
Ορίστε, κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο.
Κύριε Υπουργέ, είναι φανερό ότι και από την προσωπική μου διαδρομή, αλλά και γενικότερα από το κλίμα της εποχής η εθνική συνεννόηση είναι όχι απλά το ευκταίο, αλλά είναι μια πραγματικότητα στην οποία κανείς δεν μπορεί να αντιπαρατεθεί επί της ουσίας, πολύ περισσότερο εμείς ή εγώ που θεωρώ ότι είναι και δομικό στοιχείο της παρουσίας μου σε μια ολόκληρη διαδρομή. Η απάντησή σας από τη μια μεριά είναι λογική, αλλά από την άλλη έχει μια αδυναμία. Εγώ δεν μίλησα για μακροπρόθεσμα πράγματα. Δεν μίλησα για την αβεβαιότητα που είναι δεδομένη ούτε για το μέγεθος της κρίσης. Μίλησα για την αρχή. Η αρχή έχει ένα μεγάλο πρόβλημα. Ξέρετε πολύ καλά ότι, αν ξεκινήσει ο κύκλος και τρέχει και κλείνουν οι επιχειρήσεις και διαλύεται το παραγωγικό σύστημα της χώρας, η επανεκκίνηση μετά δεν θα είναι εύκολη, όσα χρήματα και να διαθέσετε. Εγώ δεν μιλάω, όπως για παράδειγμα το κόμμα της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης που ζήτησε ένα πρόγραμμα και το κοστολόγησε στα 24 περίπου δισεκατομμύρια, αλλά μιλάω για μια πραγματική δυνατότητα να ρισκάρετε και να δώσετε μια μεγαλύτερη ώθηση στην αντιμετώπιση των σημερινών προβλημάτων για να μην υπάρξει πρόβλημα αύριο. Δεν μίλησα για υποτιθέμενους πόρους ούτε για το ευρωομόλογο ούτε για οτιδήποτε άλλο. Μίλησα για τωρινά διαθέσιμους πόρους που εσείς θα μπορούσατε να προγραμματίσετε από τώρα και γρήγορα και θα καλυφθούν στην πορεία, επειδή είναι δεδομένοι από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα και από όλα αυτά που ανέφερα προηγούμενα. Η απάντησή σας δεν ακουμπάει τη δική μας απορία και αγωνία, γιατί εγώ δεν φαντασιώνομαι οικονομικούς πόρους που δεν υπάρχουν, όπως η υπερκοστολόγηση του μαξιλαριού, αν θα είναι διαθέσιμοι πόροι από το ANFA κ.λπ.. Αυτό είναι κάτι που θα φανεί στο μέλλον. Επιμένουμε, όμως, ότι η χώρα από τώρα σε εθνικό επίπεδο θα μπορούσε να έχει κατακτήσει ένα σοβαρό στη στόχευση σχέδιο, το οποίο θα εκτελεστεί με ταχύτητα με βάση τους διαθέσιμους πόρους, ώστε αφ' ενός η ύφεση στην επανεκκίνηση της οικονομίας να είναι όσο το δυνατόν λιγότερο βαθιά και η ανάκαμψη όσο το δυνατόν πιο γρήγορη και κυρίως χωρίς αποκλεισμούς και φτωχοποίηση κοινωνικών ομάδων και χωρίς αποδιάρθρωση του παραγωγικού δυναμικού της χώρας. Η χώρα μπορεί σήμερα σε ευρωπαϊκό επίπεδο να διεκδικήσει με πιο σθεναρό τρόπο την αύξηση των άμεσα διαθέσιμων πόρων με όσο πιο ουδέτερο δημοσιονομικά τρόπο γίνεται. Όλοι μας αντιλαμβανόμαστε ότι, αν επιβεβαιωθούν τα σενάρια για δραματική ύφεση το 2020, τότε και τα μεγέθη του χρέους θα πλησιάσουν ανησυχητικά πολύ κοντά και στο 200%, με αποτέλεσμα η κρίση να μην μπορεί να αντιμετωπισθεί επί της ουσίας. Και θα ήθελα να κάνω, κύριε Πρόεδρε - να μου επιτρέψετε - δυο γενικές παρατηρήσεις. Εμείς, κύριε Υπουργέ, προτείνουμε πάντα εδώ και πάρα πολύ καιρό, από την αρχή, όχι μόνο επί της δικής σας θητείας, αλλά και με την προηγούμενη κυβέρνηση, σε κάθε φάση συγκεκριμένα μέτρα, συγκεκριμένες προτάσεις, χωρίς καμμία κομματική σκοπιμότητα και υστεροβουλία. Πολλές από τις προτάσεις μας έρχονται εκ των υστέρων να υιοθετήσουν η Κυβέρνηση και η Αξιωματική Αντιπολίτευση. Αυτή η παράταξη διαθέτει την αίσθηση της πατριωτικής και κοινωνικής ευθύνης. Εξάλλου μιλάει η ιστορία και η διαδρομή του καθένα από εδώ. Όλα αυτά που επαίρεστε σήμερα ότι αποτελούν εγγύηση θεσμική και πολιτική για το ξεπέρασμα της κρίσης της πανδημίας κάτι μας θυμίζουν. Θέλετε το ΕΣΥ, θέλετε το κράτος πρόνοιας, θέλετε την αντιμετώπιση των φυσικών καταστροφών, θέλετε την κοινωνική αλληλεγγύη με τους θεσμούς της; Κάτι μας θυμίζουν για το ποιος και για το πότε. Τελειώνοντας θα ήθελα να δώσω μια συμβουλή από την εμπειρία μου, μια συμβουλή στρατηγικής, βασισμένη στην πολύχρονη πολιτική μου διαδρομή. Το ότι ο Πρωθυπουργός έδειξε ετοιμότητα στην υγειονομική αντιμετώπιση της κρίσης και ότι συνυπέγραψε τη διεκδίκηση του ευρωομολόγου με τις άλλες οκτώ χώρες, προφανώς, είναι θετικό και το επικροτούμε. Προσέξτε όμως κάτι που μας έμαθε ο Ανδρέας Παπανδρέου από τον τρόπο που διαπραγματευόταν με την Ευρωπαϊκή Ένωση, ξεκινώντας από το μνημόνιο του 1981-1982, τα ΜΟΠ, τα προγράμματα σύγκλισης κ.λπ.. Πρέπει να μη φεύγετε από το τραπέζι, αν δεν κερδίσουμε κάτι σημαντικό για τη χώρα, ακόμα και αν χρειαστεί να προβάλλετε σθεναρή αντίσταση που φτάνει μέχρι το βέτο. Η αντιπαράθεση βορρά - νότου βρίσκεται στην αρχή και θα κρίνει κυριολεκτικά το ευρωπαϊκό μέλλον. Οι συμμαχίες που θα χτίσουμε δεν πρέπει να είναι συγκυριακές και για τις φωτογραφίες και τους επαίνους των εταίρων μας. Πρέπει να έχουν χειροπιαστά και άμεσα αποτελέσματα για μας, ακόμα κι αν δεν είναι τα βέλτιστα, όπως το ευρωομόλογο. Και μην ξεχνάτε ότι για το ευρωομόλογο λοιδορηθήκαμε, όταν το θέσαμε το 2010 εμείς πρώτοι, και μπορώ να σας φέρω δεκάδες δημοσιεύματα που διακωμωδούσαν την πρόταση. Εκ των υστέρων, λοιπόν, προφήτες δεν είμαστε. Θέλω να πω ότι έχουμε μπροστά έναν πολύ δύσκολο δρόμο και πρέπει να τον διαβούμε με πολύ μεγάλη σύνεση, αλλά παράλληλα και τόλμη. Χρειάζεται μεγάλη τόλμη σε αυτές τις περιπτώσεις και ρήξεις, όταν πρέπει.
Ευχαριστώ, κύριε συνάδελφε. Κύριε Υπουργέ, να προσθέσω και εγώ κάτι το οποίο υπάρχει τον τελευταίο καιρό, γιατί ξέρετε τώρα στον κοινοβουλευτικό έλεγχο έχουν μειωθεί οι ερωτήσεις. Είχαμε μία επίκαιρη ερώτηση που αφορά όλους τους νησιώτες για το μεταφορικό ισοδύναμο. Μου είπε ο κ. Πλακιωτάκης ότι αυτό βρίσκεται στο γραφείο σας προς υπογραφή. Είναι σημαντικό σε αυτήν την κρίση να μπορέσουμε να βοηθήσουμε τους νησιώτες που δέχονται μεγάλο πλήγμα και να τους υποστηρίξουμε με ένα μέτρο το οποίο ήδη έχει ψηφιστεί. Ευχαριστώ. Ορίστε, έχετε τον λόγο.
Κοιτάξτε, δεν βρίσκεται πλέον στο γραφείο μου. Να απαντήσω ξεκινώντας από την ανάγκη της ταχύτητας και της σύνεσης. Εδώ πέρα έχουμε - να χρησιμοποιήσω μια παραβολή - έναν πόλεμο με έναν αόρατο εχθρό και το μεγάλο πρόβλημα που έχουμε είναι η λεγόμενη «ομίχλη του πολέμου». Δεν βλέπουμε πότε ο εχθρός θα πλησιάσει τόσο κοντά, για να μπορέσουμε να τον αντιμετωπίσουμε. Ο μεγάλος κίνδυνος που έχει η χώρα είναι η πυροβολαρχία να πυροβολήσει στο κενό και να σκάσουν οι οβίδες πάνω στην άμμο, χωρίς να χτυπήσουν κανέναν. Εάν ρίξουμε όλα τα χρήματα σε μία στιγμή που οι επιχειρήσεις δεν ανοίγουν και δεν είναι έτοιμες να κοιτάξουν την επόμενη μέρα και δεν έχουν σχεδιασμό για την επόμενη μέρα - διότι αυτή τη στιγμή οι επιχειρήσεις δεν έχουν σχεδιασμό για την επόμενη μέρα γιατί, όπως και εμείς, δεν ξέρουν το μέλλον - , τότε φοβάμαι ότι τα χρήματα θα αξιοποιηθούν όχι με τον βέλτιστο τρόπο. Επίσης, αν ρίξουμε όλα τα χρήματα χωρίς να γνωρίζουμε τι ακριβώς έχει συμβεί σε επιχειρήσεις ατομικά, πράγμα που σημαίνει ότι πρέπει να πάρουμε κάποια στοιχεία για τους τζίρους τους και πώς συμπεριφέρονται, θα τα ρίξουμε τζάμπα. Και επειδή τα χρήματα είναι πεπερασμένα - γιατί έχετε δίκιο γι' αυτό που λέτε για το χρέος - και επειδή οι αγορές δεν ξέρουμε πώς θα είναι - πιο δύσκολες ή πιο εύκολες - πρέπει να είμαστε πολύ προσεκτικοί. Το χειρότερο που μπορεί να συμβεί είναι να έχεις πυροβολήσει και, όταν θα έρθει ο εχθρός, να μην έχεις πυρομαχικά. Τώρα, σε ό,τι αφορά την Ευρώπη, εγώ να σας πω ότι είχα διδάσκαλο τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη που είχε μια διαφορετική λογική από τον Ανδρέα Παπανδρέου στις διαπραγματεύσεις και έφερε, κατά τη γνώμη μου, πολύ σημαντικά θετικά αποτελέσματα στην εποχή του. Και αυτό που εδίδασκε…
Μην τα συγκρίνουμε αυτά, δεν συγκρίνονται.
Ο καθένας έχει την ιστορική του διαδρομή. Αυτό, λοιπόν, που εδίδασκε είναι ότι πρέπει να σχηματίζεις μεγάλες συμμαχίες και να συμμετέχεις στις συμμαχίες αυτές με αποτελεσματικό τρόπο. Το να κάθεσαι μόνος σου στο τραπέζι είναι ωραίο και ηρωικό. Το σημαντικό είναι να κάθεσαι με αρκετούς άλλους, ώστε να φέρεις αποτέλεσμα. Και αυτό έχει κάνει αυτή η Κυβέρνηση και αντί να μιλάμε για διαπραγματευτικές τακτικές, αυτό που μπορεί να επικαλεστεί είναι τα αποτελέσματα. Έφερε την Ελλάδα στην ποσοτική χαλάρωση. Έφερε την Ελλάδα στην κανονικοποίηση. Έχουμε αυτήν τη στιγμή δημοσιονομικό χώρο φέτος όσο χρειαζόμαστε. Έφερε χρήματα αυτή η Κυβέρνηση. Χθες η επιστρεπτέα προκαταβολή ήταν ένα δισεκατομμύριο. Φέρνουμε αποτέλεσμα και σε αυτή την κρίση σημασία δεν έχει η επικοινωνία, έχει το αποτέλεσμα. Σας ευχαριστώ.
Θα συζητηθεί τώρα η πρώτη με αριθμό 612/3-4-2020 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου της Βουλευτού Αχαΐας του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Αθανασίας (Σίας) Αναγνωστοπούλου προς τον Υπουργό Μετανάστευσης και Ασύλου, με θέμα: «Αναγκαία μέτρα για τις δομές φιλοξενίας προσφύγων». Στην ερώτηση θα απαντήσει ο Υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου κ. Νότης Μηταράκης. Ορίστε, κυρία συνάδελφε, έχετε τον λόγο για δύο λεπτά.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, η χώρα στην αντιμετώπιση της πανδημίας φαίνεται - και μακάρι μέχρι τέλους - να πηγαίνει καλά. Υπάρχουν όμως γκρίζες ζώνες, πολύ γκρίζες ζώνες, οι οποίες αποτελούν εν δυνάμει υγειονομική βόμβα, αλλά και που μπορεί να προκαλέσουν ανθρωπιστική κρίση για τους ανθρώπους που μπορεί να βιώσουν αυτή τη βόμβα, αν σκάσει. Καλύτερα είναι να προβλέπει κανείς παρά να τρέχει μετά. Τέτοιες γκρίζες ζώνες είναι αρκετές. Δεν θα μιλήσω ούτε για τους Ρομά ούτε για ιδρύματα, γηροκομεία κ.λπ.. Τα είδαμε σε άλλες χώρες. Πρέπει να ληφθούν μέτρα άμεσα, ένα σχέδιο δράσης. Η μεγάλη υγειονομική βόμβα, το μεγάλο ζήτημα είναι οι προσφυγικοί - μεταναστευτικοί καταυλισμοί. Δεν μιλάω ως ΣΥΡΙΖΑ μόνο. Μεταφέρω τη φωνή των γιατρών, των Γιατρών χωρίς Σύνορα, του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, του ΔΟΜ, της Ευρωπαίας Επιτρόπου Εσωτερικών Υποθέσεων, πέντε χιλιάδων γιατρών που έχουν υπογράψει, δηλαδή των ειδικών, των καθ' ύλην αρμόδιων για αυτά τα θέματα μέσα σε μια πανδημία. Τι ζητάνε; Αυτό που συζητούσαμε και εμείς. Θεωρηθήκαμε ιδεοληπτικοί, θεωρηθήκαμε ότι θέλουμε να κάνουμε πόλο έλξης την Ελλάδα για πρόσφυγες - μετανάστες. Το αφήνουμε στην άκρη τώρα. Δεν θα ξεκινήσω μια τέτοια συζήτηση. Όμως, είναι ανθρωπίνως αδύνατον - το λένε και το φωνάζουν όλοι αυτοί οι ειδικοί τους οποίους σας παρέθεσα - να ελέγξει κανείς μια κατάσταση σε καταυλισμούς με τόσες χιλιάδες ανθρώπους στα νησιά, αλλά και σε κλειστές δομές. Είδαμε ότι η Ριτσώνα και η Μαλακάσα ήταν το πρώτο προειδοποιητικό κουδούνι. Έχουμε το Κλειδί στις Σέρρες, την κλειστή δομή την οποία προχθές στα μουλωχτά - μακάρι, εμείς το χαιρετίζουμε - την κάνατε ανοιχτή υπό πίεση. Αλλά ακόμα και ως ανοιχτή αυτού του τύπου δεν μπορεί στη θέση που είναι, στην περιοχή που είναι, με τους ανθρώπους που έχει μέσα να καλύψει τις ανάγκες αυτών των ανθρώπων. Το νοσοκομείο των Σερρών δεν μπορεί να σηκώσει κόσμο, αν τυχόν γίνει κάτι. Το ίδιο και το Κέντρο Υγείας Σιδηροκάστρου. Εγώ προσωπικά αλλά και πολλοί από εμάς γνωρίζαμε τον κ. Τσιόδρα από πριν. Δεν χρειαζόταν η πανδημία. Γνωρίζαμε τις θέσεις του για τους πρόσφυγες και τους μετανάστες. Κατηγορήθηκε, προς τιμήν του, από τη Χρυσή Αυγή. Είχε πει, όπως λέει τώρα ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας και ο ευρωπαϊκός τομέας του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, ότι είναι κανονικοί άνθρωποι, ότι πρέπει να είναι στο Εθνικό Σύστημα Υγείας, όπως το έκανε η Πορτογαλία. Χρειάζεται πρώτα αποσυμφόρηση ή, αν αυτό δεν είναι δυνατόν σε αυτές τις συνθήκες, τουλάχιστον οι ευάλωτες ομάδες μέσα στους προσφυγικούς καταυλισμούς να μεταφερθούν σύντομα σε ξενοδοχεία, κάτι για το οποίο δεσμευθήκατε, κύριε Υπουργέ, στην Επιτροπή Πολιτική Ελευθεριών του Ευρωκοινοβουλίου, αν δεν κάνω λάθος, αφού αποφύγατε να μιλήσετε για κλειστές δομές και όλα αυτά. Βέβαια, ρίξατε την ευθύνη στους δήμους. Δεύτερον, τι γίνεται με τα παιδιά και τους ανήλικους που θα έφευγαν για τη Γερμανία; Τρίτον, ποιο είναι το στρατηγικό σχέδιο αντιμετώπισης αυτών των ανθρώπων;
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ πολύ, κυρία συνάδελφε. Πράγματι υπάρχει ένα σημαντικό θέμα συμφόρησης στα νησιά. Θα μιλήσω γι' αυτά στη δευτερολογία μου για να απαντήσω επί της ουσίας των σημαντικών ερωτήσεων που έχετε θέσει. Αυτήν τη στιγμή στη χώρα μας διαμένουν περίπου εκατό χιλιάδες αιτούντες άσυλο, οι εβδομήντα χιλιάδες εκ των οποίων διαμένουν σε δομές φιλοξενίας. Από αυτούς τους εβδομήντα χιλιάδες μέχρι στιγμής σε δυο δομές από τις τριάντα οκτώ, έχουμε είκοσι οκτώ κρούσματα κορωνοϊού και μέχρι στιγμής ευτυχώς κανένα θύμα. Από την πρώτη στιγμή λάβαμε ουσιαστικά μέτρα για να προστατεύσουμε και τους διαμένοντες στις δομές και τους εργαζόμενους σε αυτές και την τοπική κοινωνία. Το πρώτο μέτρο που πήραμε είναι ο διαχωρισμός των αφίξεων από την 1η Μαρτίου για τις όποιες λίγες νέες αφίξεις υπάρχουν στη χώρα μας. Μετά την απόφαση του ΚΥΣΕΑ να θέσει σε απόλυτη επιφυλακή τις Ένοπλες Δυνάμεις και τα Σώματα Ασφαλείας, είναι ιδιαίτερα περιορισμένες οι ροές. Αυτήν τη στιγμή στα νησιά έχουμε σχεδόν μηδενικές ροές τις τελευταίες δεκαπέντε - είκοσι μέρες. Το πρώτο μέτρο, λοιπόν, ήταν ο διαχωρισμός των νέων αφίξεων, ώστε να μην πάνε στη Μόρια, στη ΒΙΑΛ, στο Βαθύ, στην Κω και τη Λέρο νέες αφίξεις. Αυτές οι νέες αφίξεις μεταφέρθηκαν σε δυο κλειστά κέντρα τα οποία δημιουργήθηκαν στις Σέρρες και τη Μαλακάσα. Τα κέντρα αυτά παραμένουν σήμερα κλειστά για λόγους δημόσιας υγείας. Το δεύτερο σημαντικό μέτρο που πήραμε ήταν ο περιορισμός της κίνησης από και προς τις δομές. Εφαρμόζουμε για τις δομές αυστηρότερα μέτρα περιορισμού της κυκλοφορίας απ' ό,τι για τον γενικό πληθυσμό. Η Ελληνική Αστυνομία, που έχει την ευθύνη επιβολής των μέτρων, φροντίζει ώστε να μην υπάρχουν παραβιάσεις της νομοθεσίας. Για τα νησιά ειδικά αποφασίσαμε να μην καταβληθεί το επίδομα Απριλίου που δίνει η Ύπατη Αρμοστεία στους αιτούντες άσυλο μέχρι να τοποθετηθούν ΑΤΜ μέσα στις δομές, ώστε να μην βγουν κατά δεκάδες ή εκατοντάδες οι διαμένοντες για να πάρουν αυτό το επίδομα. Με πράξη νομοθετικού περιεχομένου προβλέψουμε μέσα στις δομές να υπάρχει χώρος όπου θα έρχονται βασικά προϊόντα. Το τρίτο πράγμα που κάναμε είναι ότι δημιουργήσαμε υγειονομικές δομές σε όλα αυτά τα ΚΙΤ. Σε συνεργασία και με τον Αντιπεριφερειάρχη δημόσιας υγείας Βορείου Αιγαίου, τον κ. Παντελή Βρουλή, θέσαμε και στη Μόρια και στη Χίο και στο Βαθύ ειδικές δομές όπου γίνεται έλεγχος αυτών που μπαίνουν και βγαίνουν. Υπάρχει και πρόβλεψη για καραντίνα, αν υπάρξουν κρούσματα. Αντίστοιχοι χώροι καραντίνας υπάρχουν στη Ριτσώνα, όπου έχουμε δεκατρία κρούσματα, και στη Μαλακάσα, όπου έχουμε πέντε. Μέχρι στιγμής δεν έχει διαδοθεί ο ιός στους διαμένοντες γενικότερα σ' αυτές τις δομές, ούτε σε κανένα μέλος του προσωπικού. Άρα είναι περιορισμένος ο κίνδυνος μεταφοράς προς τα έξω. Το τέταρτο που κάναμε είναι ότι φροντίσαμε να ενημερώσουμε, στις γλώσσες που κατανοούν οι διαμένοντες σε αυτές τις δομές, για τα μέτρα προφύλαξης που πρέπει να λάβουν. Συνεργαζόμαστε με τις τοπικές κοινωνίες. Δημιουργήσαμε χώρο καραντίνας και στη Μυτιλήνη, και στη Χίο και είμαστε έτοιμοι και στη Σάμο, ώστε αν υπάρξουν νέες αφίξεις, να μην μπουν στον γενικό πληθυσμό. Επειδή αναφέρατε τους δήμους, πρέπει να εξάρω τους τοπικούς άρχοντες που αντιλαμβάνονται τη σοβαρότητα της κρίσης για την προστασία των κατοίκων των δικών τους νησιών αλλά και τους αιτούντες άσυλο και τους διαμένοντες στα ΚΙΤ. Υπάρχουν και κάποιες θλιβερές εξαιρέσεις οι οποίοι προτείνουν να νοικιαστούν κρουαζιερόπλοια, να δίνουμε 50.000, 100.000, 150.000 ευρώ την ημέρα ανά νησί, ώστε αν προκύψουν κάποιες αφίξεις, να απομονωθούν. Χρειάζεται όλοι να δείξουμε μια σοβαρότητα. Και στην κρίση θα φανεί η τοπική αυτοδιοίκηση να μπορέσει να επιτελέσει τον στρατηγικό της ρόλο.
Κυρία συνάδελφε, έχετε τον λόγο.
Κύριε Υπουργέ, χαίρομαι κατ' αρχάς που τουλάχιστον δεν μου είπατε ότι οι άνθρωποι αυτοί είναι μεταδοτικοί. Τα είχαμε ακούσει αυτά τον Φεβρουάριο και από τον Πρωθυπουργό. Προχθές τα ακούσαμε και από τον κ. Συρίγο. Ακούσαμε δηλαδή μπορεί να τους στέλνει η Τουρκία, να είναι μεταδοτικοί κ.λπ.. Ευτυχώς δεν υπάρχει τέτοιο θέμα τουλάχιστον από εσάς. Δεν απαντήσατε όμως σε ερωτήσεις μου. Το να περιπολεί η αστυνομία απ' έξω αν θα βγουν οι άνθρωποι, αυτό δεν είναι στρατηγικό σχέδιο αντιμετώπισης μιας επιδημίας, μέσα στους καταυλισμούς αλλά και έξω από αυτούς. Όταν έχουμε τόσες χιλιάδες στοιβαγμένους ανθρώπους σε τέτοιες δομές, πείτε μου, αν συμβεί κάτι, πώς θα μπουν σε καραντίνα αυτοί οι άνθρωποι. Το στρατηγικό σχέδιο το προβλέπει πάντα. Έκανα δύο συγκεκριμένες ερωτήσεις, κύριε Υπουργέ, γι' αυτά για τα οποία εσείς δεσμευθήκατε. Είπατε στην Επίτροπο Εσωτερικών Υποθέσεων - και το χαιρέτησε μάλιστα - ότι ευάλωτες ομάδες, ευπαθείς ομάδες, θα φύγουν για να μείνουν σε ξενοδοχεία. Έκανα μία ερώτηση για τους ανήλικους και τα παιδιά. Κάνω μια τρίτη ερώτηση συγκεκριμένα για το Κλειδί και για τα μέτρα που σκεφτόσαστε να πάρετε συγκεκριμένα. Φορείς της πόλης λένε ότι είναι ακατάλληλη η κλειστή δομή - ανοιχτή τώρα - λόγω της περιοχής. Είναι βαλτώδης περιοχή. Δεν ενδείκνυται για τέτοια δομή. Έτσι κι αλλιώς δεν ενδεικνυόταν για κλειστή. Ενίσχυση των κέντρων υγείας σ' αυτές τις περιοχές. Έχει γίνει ενίσχυση; Ο ΕΟΔΥ να μπορέσει να πάρει δείγματα όσο το δυνατόν σε περισσότερο πληθυσμό. Αυτό, κύριε Υπουργέ, δεν είναι απλώς θέμα ανθρωπιστικό. Είναι ανθρωπιστικό γιατί είναι ρεαλιστικό. Όταν υπάρχουν τέτοιες υγειονομικές βόμβες, δεν σωζόμαστε με περιφρούρηση μόνο απ' έξω, ειδικά όταν δεν υπάρχει κανένας στοιχειώδης κανόνας υγιεινής και αυτή η περίφημη αποστασιοποίηση που λέμε για όλους τους άλλους. Το είδαμε άλλωστε. Το απέδειξε η ιστορία. Να χαιρετίσω επιπροσθέτως το γεγονός ότι έγινε άρση της αναστολής διαδικασίας ασύλου. Δεν ειπώθηκε πουθενά. Εμείς το χαιρετίζουμε κι ας είναι άλλη μια κωλοτούμπα δική σας. Δεν πειράζει. Κλείνω λέγοντας ότι έτσι κι αλλιώς το προσφυγικό - μεταναστευτικό αντιμετωπίστηκε με τεράστια ιδεοληψία ευθύς εξαρχής. Για το ότι δεν έρχονται στα νησιά, αφήστε το. Είναι μια άλλη συζήτηση. Διαβάζετε τα διεθνή δημοσιεύματα. Δεν είναι αυτό το θέμα της ερώτησής μου. Εγώ όμως θέλω να πω ότι το αντιμετωπίσατε με τεράστια ιδεοληψία. Εγώ αναμένω, με όλη την εκτίμηση που έχω στον κ. Τσιόδρα για τις θέσεις του για το προσφυγικό - μεταναστευτικό, ο ίδιος να εκθέσει μια στρατηγική ως γιατρός πια και υπεύθυνος για την αντιμετώπιση της πανδημίας.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Κυρία συνάδελφε, απέφυγα να αναφερθώ σε αυτό που εσείς επιμείνατε στη δευτερολογία σας. Με ανησυχεί ότι δεν αντιλαμβάνεστε ότι η χώρα μας δέχτηκε και δέχεται μια ασύμμετρη απειλή από τη γείτονα. Αυτή η ασύμμετρη απειλή μπορεί να πάρει κάθε μορφή. Γι' αυτό είμαστε ακόμη ιδιαίτερα προσεκτικοί, επιφυλακτικοί και στο μέγιστο βαθμό εγρήγορσης για την προστασία των εθνικών συμφερόντων. Αυτή είναι η αποστολή της Κυβέρνησης.
Κύριε Υπουργέ, κι εμείς είμαστε υπέρ των εθνικών συμφερόντων! Σας παρακαλώ!
Προχωρήσαμε σε μέτρα προστασίας της δημόσιας υγείας και γι' αυτό εκδώσαμε - κάτι που εσείς από το 2016 με νόμο είχατε δεσμευτεί και δεν το κάνατε ποτέ - , την κάρτα υγείας για τους αιτούντες άσυλο, ώστε να έχουν πρόσβαση στη δημόσια υγεία. Ήταν νόμος του 2016 που ποτέ δεν εφαρμόσατε. Αν συμβεί κάτι, υπάρχει σχέδιο εκτάκτου ανάγκης και για τις δομές και για χώρους καραντίνας και για μεγαλύτερους χώρους, αν χρειαστεί. Υπάρχει πρόβλεψη και για την τοπική κοινωνία. Διότι περιέργως στην ερώτησή σας αναφερθήκατε μόνο στους αιτούντες άσυλο και δεν δείξατε κανένα ενδιαφέρον για τις τοπικές κοινωνίες, τη δημόσια υγεία των οποίων πρέπει, επίσης, να προστατεύσουμε. Εμείς είπαμε από την πρώτη στιγμή ότι υπάρχει θέμα σε αυτές τις δομές και γι' αυτό η Κυβέρνηση…
Υπάρχει στα Πρακτικά αυτό που είπα!
Σας παρακαλώ! Κύριε Υπουργέ, μισό λεπτό. Κυρία συνάδελφε, σας παρακαλώ πάρα πολύ! Δεν είναι αυτή η διαδικασία! Σας παρακαλώ πάρα πολύ!
Από την πρώτη στιγμή η Κυβέρνηση είπε ότι πρέπει να κλείσει η Μόρια και η ΒΙΑΛ, αλλά δεν σας είδα να στηρίζετε τις νέες δομές. Αντίθετα, είδα τους δικούς σας Βουλευτές στη Μυτιλήνη και τη Χίο να είναι στην πρώτη γραμμή των αντιδράσεων για τις νέες δομές, για να κλείσει η Μόρια, η απαράδεκτη Μόρια, για να κλείσει η ΒΙΑΛ, η απαράδεκτη ΒΙΑΛ. Άρα, από τη μία, γκρινιάζετε για τη Μόρια και τη ΒΙΑΛ, αλλά όταν πήγαμε εμείς να φέρουμε λύσεις, εσείς δεν ήσασταν μέρος αυτής της λύσης. Για τα ξενοδοχεία, συμφωνούμε με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ήταν δική μας η πρόταση για τα ξενοδοχεία. Δουλεύουμε με την Ύπατη Αρμοστεία να υπάρξουν ξενοδοχεία για ευάλωτους. Όπως δικό μας είναι και το σχέδιο να υπάρχουν χώροι καραντίνας και υπάρχουν πλέον χώροι καραντίνας. Το Κλειδί παραμένει κλειστό. Είναι μια περιοχή που επιλέχθηκε από τον τοπικό δήμο και έγιναν όλες οι απαραίτητες ενέργειες για να πληροί τις συνθήκες υγιεινής και διαβίωσης. Η πράξη νομοθετικού περιεχομένου στην οποία αναφερθήκατε και την οποία δεν ψηφίσατε - δεν ψηφίσατε εσείς, ο ΣΥΡΙΖΑ, τα έκτακτα μέτρα που πήραμε την 1η Μαρτίου ως Ελλάδα ώστε να προστατευτούμε - κρίθηκε επιτυχημένη στην πράξη. Γιατί, ενώ η Τουρκία ήθελε να μπουν και είπε ότι μπήκαν εκατόν πενήντα - διακόσιες χιλιάδες άνθρωποι στη χώρα μας, τελικά μπήκαν μερικές εκατοντάδες. Μιας που έχετε αυτό το ενδιαφέρον για τα νησιά, θέλω να σας θυμίσω κατ' αρχάς ότι πριν τη διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ του 2015, δεν υπήρχε μεταναστευτικό πρόβλημα στα νησιά, δεν υπήρχαν σημαντικές ροές στα νησιά. Δεν είχαμε πρόβλημα στο Βόρειο και Νότιο Αιγαίο πριν την πολιτική του μεταναστευτικού της Κυβέρνησης της «πρώτης φοράς Αριστερά». Γιατί, όμως, είχαμε αυτή τη συμφόρηση στα νησιά; Γιατί δεν το συζητάτε; Να σας πω γιατί είχαμε συμφόρηση στα νησιά. Έχουμε συμφόρηση για τους εξής λόγους. Πρώτον, είχαμε αυξημένες ροές κατά 86% από τον Ιούλιο μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου, μέχρι την πράξη νομοθετικού περιεχομένου που πλέον είναι σχεδόν μηδενικές. Είχαμε, επίσης, και τη συμφωνία μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Τουρκίας που έγινε επί ημερών ΣΥΡΙΖΑ με τη δική σας ψήφο στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, η οποία οδήγησε στη δημιουργία «αποθηκών» ψυχών στα νησιά μας. Γιατί, με τη δική σας συμφωνία απαγορεύσατε να φεύγουν από τα νησιά όσοι δεν έχουν απόφαση ασύλου, γιατί μετά δεν θα μπορούσαν να γίνουν οι επιστροφές. Επίσης, είναι πολύ σημαντικό ότι μέχρι το 2019 θέλαμε εκατόν ογδόντα πέντε μέρες με τους δικούς σας νόμους για να βγει η πρώτη απόφαση ασύλου. Αυτό δεν είναι παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων; Με τον δικό μας νόμο πλέον θέλουμε είκοσι επτά ημέρες. Δεν ψηφίσατε τον νόμο για την αλλαγή του ασύλου. Αλλά μιας που λέμε τι δεν ψηφίσατε, δεν ψηφίσατε και τον νόμο για την αποσυμφόρηση. Φέραμε μια τροπολογία στη Βουλή πριν από τρεις εβδομάδες για να φύγουν έντεκα χιλιάδες άτομα από την ενδοχώρα τα οποία κακώς καταλαμβάνουν θέσεις διότι πλέον δεν τις δικαιούνται, ώστε να έρθουν έντεκα χιλιάδες από τα νησιά. Ούτε αυτό το ψηφίσατε. Θα πείτε, όμως - και τελειώνω με αυτό, κύριε Πρόεδρε - ότι επί των ημερών σας είχαμε λιγότερα άτομα στα νησιά. Ναι, αυτό είναι αλήθεια. Να σας πω, όμως, γιατί; Όχι γιατί σας ενδιέφεραν τα νησιά. Σας ενδιέφερε να μην γίνουν επιστροφές στην Τουρκία. Σας ενδιέφερε να έρθουν κι άλλοι. Με αποτέλεσμα, λοιπόν, όταν ετοιμαζόταν η δεύτερη απόφαση, μετά από δεκαοκτώ μήνες με τη δική σας νομοθεσία, για ανθρωπιστικούς λόγους να τους φέρετε στην ενδοχώρα. Και όταν έβγαινε η δευτεροβάθμια απόφαση που κατά 93% επικυρώνει την πρωτοβάθμια αρνητική, αυτός ήταν πλέον εκτός της συμφωνίας Ευρωπαϊκής Ένωσης - Τουρκίας. Ναι, λοιπόν, επί των ημερών σας είχαμε λιγότερους στα νησιά, γιατί τους πηγαίνατε στην ενδοχώρα. Δεν τους κάνατε γιατί σας ενδιαφέρουν τα νησιά, αλλά γιατί σας ενδιέφερε τότε να μην γυρίσουν. Και επί των ημερών μας το πρώτο δίμηνο του 2020 τριπλασιάσαμε τις επιστροφές στην Τουρκία. Και σε αυτούς που μπήκαν τον Μάρτιο θα γίνει ατομική εξέταση ασύλου κι αυτοί που δεν δικαιούνται διεθνούς προστασίας θα απελαθούν, γιατί αυτή είναι η πολιτική της χώρας μας. Όποιος δεν δικαιούται διεθνούς προστασίας επιστρέφεται από τη χώρα που έρχεται. Ευχαριστώ.
Κύριε Πρόεδρε, συγγνώμη.
Όχι, όχι, κυρία Αναγνωστοπούλου, δεν γίνεται. Σας παρακαλώ!
Κύριε Πρόεδρε, σας παρακαλώ.
Δεν το επιτρέπω. Όλοι οι συνάδελφοι θα ζητήσουν τριτολογία.
Κύριε Πρόεδρε, μία κουβέντα μόνο! Μία πρόταση!
Μία πρόταση, παρακαλώ.
Μετέφερα στην ελληνική Βουλή για κοινοβουλευτικό έλεγχο την αγωνία χιλιάδων γιατρών…
Κυρία Αναγνωστοπούλου, το ακούσαμε!
Και ο κ. Μηταράκης μου απαντάει με τον τρόπο που έχει μάθει και έχει κάνει μπάχαλο το μεταναστευτικό.
Κυρία Αναγνωστοπούλου, δεν γίνεται έτσι! Σας παρακαλώ! Η διαδικασία είναι συγκεκριμένη. Όλοι οι συνάδελφοι έχουν πρωτολογία και δευτερολογία. Το ίδιο και ο Υπουργός. Αυτή είναι η διαδικασία όλα τα χρόνια. Άρα θα πρέπει να γίνει σεβαστή απ' όλους, γιατί μετά όλοι θα ζητούν τριτολογία. Θα συζητηθεί η δεύτερη με αριθμό 616/6-4-2020 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Ηρακλείου του Κινήματος Αλλαγής κ. Βασιλείου Κεγκέρογλου προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, με θέμα: «Ποιο είναι το σχέδιο και τα μέτρα της Κυβέρνησης στο επείγον ζήτημα της διατροφικής επάρκειας (ασφάλειας) του πληθυσμού της χώρας, αφού απαιτείται ρευστότητα ενός δισεκατομμυρίου ευρώ για την προστασία της σημερινής παραγωγής, της απρόσκοπτης συνέχισης της παραγωγικής διαδικασίας, των αγροτών και του πρωτογενούς τομέα». Θα απαντήσει ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων κ. Μαυρουδής Βορίδης. Κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Σημειώνω την παρατήρησή σας ότι έχει περιοριστεί πάρα πολύ ο κοινοβουλευτικός έλεγχος. Δεν δίνεται η δυνατότητα να συμβάλλουμε στον τρόπο αντιμετώπισης του προβλήματος και θα έλεγα ότι η Διάσκεψη των Προέδρων πρέπει να το επανεξετάσει αυτό ώστε μετά τη διακοπή του Πάσχα να έχει τουλάχιστον τρεις ερωτήσεις η κάθε Κοινοβουλευτική Ομάδα. Κύριε Πρόεδρε, κύριε Υπουργέ, κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, το Κίνημα Αλλαγής για την αντιμετώπιση αυτής της κρίσης, κρατά μια υπεύθυνη και ταυτόχρονα, δημιουργική στάση. Στηρίζουμε όλες τις αποφάσεις που εδράζονται στις εισηγήσεις των επιστημόνων και των ειδικών, προκειμένου να περιορίσουμε δραστικά την εξάπλωση της πανδημίας και ταυτόχρονα, προτείνουμε λύσεις, ούτως ώστε οι επιπτώσεις απ' αυτή την κρίση να είναι όσο το δυνατόν μικρότερες. Η κοινωνία πρέπει να κρατηθεί όρθια και για να γίνει αυτό, πρέπει η οικονομία να κρατηθεί ζωντανή. Σε αυτό το πλαίσιο, είχαμε την ερώτηση του συναδέλφου Κώστα Σκανδαλίδη προς τον Υπουργό Οικονομικών για το συνολικό σχέδιο της οικονομίας, σχετικά με αυτό που μπορεί να κάνει η Κυβέρνηση και δεν το έχει κάνει μέχρι τώρα προκειμένου να κρατηθεί η οικονομική δραστηριότητα και βέβαια, να επανεκκινήσει στα νέα δεδομένα μετά την κρίση. Στο ίδιο πλαίσιο είναι και η δική μου ερώτηση που αφορά τον αγροτικό τομέα και την αγροδιατροφική κρίση που άρχισε ήδη να δείχνει τα πρώτα σημάδια. Και πρέπει να σας πω, κύριε Υπουργέ, ότι για πολλά ζητήματα ζητήσαμε λύσεις από το Υπουργείο Ανάπτυξης, αλλά αυτό μας παρέπεμψε στο Υπουργείο Οικονομικών και το Υπουργείο Οικονομικών έδειξε εσάς και ονομαστικά. Ο κ. Σκυλακάκης, παραδείγματος χάριν, για την ερώτησή μας και το αίτημά μας - όχι δικό μας, αλλά των παραγωγών - για ορισμένους ΚΑΔ των οποίων η δραστηριότητα έχει μηδενιστεί να ενταχθούν στο πλαίσιο στήριξης είπε: «Μα, αυτό δεν είναι δική μας αρμοδιότητα. Είναι του κ. Βορίδη». Δεν το γνωρίζω και θα ήθελα και σε αυτό να κάνετε μια τοποθέτηση. Την προηγούμενη, λοιπόν, εβδομάδα τόσο ο ΟΗΕ όσο και ο FAO επεσήμαναν το πρόβλημα που υπάρχει στην παραγωγή και διακίνηση τροφίμων και έκρουσαν τον κώδωνα του κινδύνου για την αγροδιατροφική κρίση, η οποία θα πλήξει κυρίως τους περισσότερο αδύναμους, αλλά και όλο τον πληθυσμό και κυρίως, τη χώρα μας. Ο πρωτογενής τομέας της Ελλάδας και η ικανότητά του παραγωγής τροφίμων ήδη άρχισε να πλήττεται. Γνωρίζετε ότι ο προσανατολισμός του παραγωγικού μας τομέα είναι οι εξαγωγές, ο τουρισμός και η εσωτερική αγορά. Οι εξαγωγές, ενώ δεν έχουν απαγορευτεί, διεξάγονται μετ' εμποδίων και σε πολλά προϊόντα δεν φτάνουν το 30% αυτών που ήταν πριν την κρίση, λόγω κυρίως προβλημάτων διακίνησης τα οποία δεν αφορούν τη χώρα μας, αλλά τη διεθνή αγορά. Ο τουρισμός όχι μόνο είναι μηδενικός, ως προς τη δυνατότητα διάθεσης προϊόντων, αλλά και η παραγωγή που προετοιμάστηκε και για την οποία οι άνθρωποι επένδυσαν στην καλλιέργεια, προκειμένου να διατεθεί στον τουρισμό - ήδη έπρεπε να διατίθεται - , μένει στα αδιάθετα με σοβαρό αρνητικό ισοζύγιο για τους αγρότες. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Η εσωτερική αγορά έχει ήδη τις στρεβλώσεις της. Η τιμή παραγώγου είναι καθηλωμένη - εδώ λειτουργεί ο κανόνας και ο νόμος της μεγάλης προσφοράς και της μικρότερης ζήτησης - αλλά οι τιμές καταναλωτή αυξάνονται, λόγω των μέτρων που στρέβλωσαν την αγορά και τη διάθεση των προϊόντων. Είναι συγκεκριμένο το παράδειγμα. Απαγορεύεται στους παραγωγούς να διαθέτουν τα προϊόντα τους στις λαϊκές αγορές απευθείας, ενώ επιτρέπεται να διατίθενται τα προϊόντα από άλλες περιφέρειες στην αγορά μέσω εμπόρων. Αυτό είναι μια στρέβλωση.
Κύριε συνάδελφε, ολοκληρώστε.
Ολοκληρώνω, κύριε Πρόεδρε. Πιστεύω ότι πρέπει να δείτε άμεσα ένα ολοκληρωμένο σχέδιο για τον πρωτογενή τομέα, τον αγροτικό τομέα και την αγροτική παραγωγή, το οποίο θα εδράζεται στη διασφάλιση ρευστότητας για τους παραγωγούς, τις συνεταιριστικές οργανώσεις, αλλά και τις επιχειρήσεις του ιδιωτικού τομέα που λειτουργούν στη μεταποίηση και την εμπορία αγροτικών προϊόντων. Πρέπει να δείτε σοβαρά το θέμα της καταβολής τουλάχιστον του 50% της επιδότησης μέσω ταμειακής διευκόλυνσης, τώρα τον Μάιο, στους παραγωγούς και να δείτε και την αξιοποίηση μέτρων παρέμβασης αποθεματοποίησης σε σχέση βέβαια με την ανάγκη διανομής τροφίμων στους απόρους με αξιοποίηση υπαρχόντων πόρων. Τέλος, σας λέω ότι εκκρεμούν πάρα πολλά θέματα που έχουν να κάνουν με την καταβολή αποζημιώσεων και ενισχύσεων που τούτη την περίοδο έπρεπε να καταβάλλονται συνδεδεμένες και άλλων θεμάτων που πρέπει πραγματικά να τα αντιμετωπίσετε τάχιστα υπό την πίεση της αντιμετώπισης της κρίσης και της ανάγκης να διατηρήσει την παραγωγική βάση.
Κύριε συνάδελφε, ολοκληρώστε.
Ολοκληρώνω, κύριε Πρόεδρε. Διότι έχει μια μεγάλη διαφορά η αγροτική παραγωγική βάση από την υπόλοιπη οικονομία. Δεν ανοίγει και δεν κλείνει με τον διακόπτη η αγροτική παραγωγή. Δεν ξεκινά με το άνοιγμα του διακόπτη. Χρειάζεται τον χρόνο της. Υπάρχει ο παραγωγικός κύκλος και ο καλλιεργητικός κύκλος που θέλουν χρόνο, χρήμα και τις κατευθύνσεις από την πλευρά της πολιτείας ότι θα υπάρχει αύριο αγορά για να διατεθούν τα προϊόντα. Ευχαριστώ.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε συνάδελφε, κατ' αρχάς σχετικά με το αν υπάρχει συγκεκριμένο σχέδιο, η απάντηση είναι η εξής: Έχουμε ένα πολύ σαφές και συγκεκριμένο σχέδιο για το πώς θα αντιμετωπίσουμε τις επιπτώσεις της πανδημίας στον πρωτογενή τομέα. Και τι λέει αυτό το σχέδιο; Ο πρώτος και βασικός στόχος είναι η διατήρηση της επισιτιστικής επάρκειας και της διατροφικής ασφάλειας. Αναφερθήκατε σε αυτά τα οποία λέει ο FAO. Ο FAO επισημαίνει κινδύνους και κακές πρακτικές που μπορούν να δημιουργήσουν κρίση, επισημαίνοντας προσθέτως ποιες είναι οι πιο ευάλωτες περιοχές. Αυτό το οποίο στην πραγματικότητα λέει είναι πρώτον, ότι πρέπει να διατηρηθούν ανοικτές οι μεταφορές, διότι οποιαδήποτε διαταραχή στο επίπεδο των μεταφορών θα δημιουργήσει πολύ μεγάλο πρόβλημα. Αυτό που στην πραγματικότητα έχει γίνει είναι ότι σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση έχουμε θεσπίσει «πράσινες λωρίδες», προκειμένου να μην υπάρχει η παραμικρή, ει δυνατόν, καθυστέρηση από οποιαδήποτε μέτρα ελέγχου από χώρα σε χώρα. Κι έχουμε βάλει την κατηγορία της μεταφοράς των τροφίμων στην ίδια κατηγορία με τη μεταφορά των φαρμάκων. Το δεύτερο επίσης πολύ σημαντικό είναι ότι πρέπει να αντιμετωπιστεί η ενδεχόμενη έλλειψη εργατικού δυναμικού, γιατί υπάρχουν περιορισμοί στα σύνορα στη μετακίνηση αυτού του εργατικού δυναμικού. Αυτό μπορεί να αποστερήσει από εργάτες γης και να δημιουργήσει παραγωγικό πρόβλημα. Αυτοί οι δύο περιορισμοί, δηλαδή οι περιορισμοί στη μεταφορά των τροφίμων και οι περιορισμοί στη μετακίνηση του προσωπικού, μπορούν να δημιουργήσουν πρόβλημα. Και τα κρατάμε ανοικτά και τα δύο. Στο ζήτημα των εργατών γης θα υπάρξουν περαιτέρω παρεμβάσεις, γιατί ειδικά στη χώρα μας εμφανίζεται ένα σαφώς αυξημένο πρόβλημα. Ενδεχομένως, αν έχω χρόνο, θα μιλήσω αργότερα γι' αυτό. Το δεύτερο που έχουμε πει είναι ότι ο πρωτογενής τομέας δεν ενδείκνυται για οριζόντιες πολιτικές, διότι δεν είναι ίδιες για κάθε παραγωγή οι ασυμμετρίες. Δεν πλήττονται όλες οι παραγωγές με τον ίδιο τρόπο και ορισμένες παραγωγές δεν πλήττονται καθόλου. Για παράδειγμα, το σκληρό σιτάρι εξαιτίας της αυξημένης ζήτησης ζυμαρικών, έχει πάρα πολύ υψηλές τιμές. Το ρύζι επειδή υπάρχει αυξημένη ζήτηση, έχει πάρα πολύ υψηλές τιμές. Ορισμένες παραγωγές οπωρολαχανικών, τα πορτοκάλια για παράδειγμα, έχουν πάρα πολύ υψηλές τιμές και αυξημένη ζήτηση. Άρα δεν πλήττονται όλοι το ίδιο, ενώ αντίθετα - και σωστά επισημαίνετε - υπάρχουν σοβαρές ασυμμετρίες και σοβαρές διαταραχές σε άλλους τομείς του πρωτογενούς τομέα. Η αλιεία έχει πληγεί βάναυσα. Η ανθοπαραγωγή ουσιαστικά έχει κλείσει. Τι κάνουμε λοιπόν; Έχουμε χαράξει μια στρατηγική στοχευμένης παρέμβασης και στήριξης αυτών των παραγωγών. Υπέγραψα εχθές - αυτό ενδεχομένως σας ενδιαφέρει λίγο περισσότερο - τα de minimis, τα οποία δεν συνδέονται βέβαια με τον κορωνοϊό, αλλά έχουν να κάνουν με τα θερμοκήπια στην Κρήτη. Θα υπογράψω τώρα, επίσης, περαιτέρω στηρίξεις, πάλι de minimis, που έχουν να κάνουν με τις παραγωγές στον Έβρο. Και ήδη έχει αποσταλεί αίτημα για στήριξη με το ποσό των 10 εκατομμυρίων ευρώ περίπου για την ανθοπαραγωγή, ενώ περιμένουμε να κυρωθεί ο καινούργιος κανονισμός αλιείας για να δούμε τι δυνατότητες μας δίνει ο καινούργιος κανονισμός, προκειμένου να αξιοποιήσουμε και κοινοτικούς πόρους για να στηρίξουμε την αλιεία. Η άσκηση για την αλιεία ήδη γίνεται. Το αμέσως επόμενο διάστημα θα υποβάλλουμε αιτήματα προς το Υπουργείο Οικονομικών, προκειμένου να μας μεταβιβαστούν χρήματα για να στηρίξουμε την παράκτια αλιεία, ενώ ξεχωριστή θα είναι η μεταχείριση της μέσης αλιείας και της μεγαλύτερης. Άρα τι είναι αυτό το οποίο λέμε ως στρατηγική; Κανένας κλάδος ο οποίος πλήττεται δεν πρόκειται να αφεθεί. Παρακολουθούμε όλα τα φαινόμενα ασυμμετρίας στην αγορά μέρα με τη μέρα. Να πω και κάτι ακόμα, κύριε συνάδελφε, και είμαι βέβαιος ότι θα με παρακολουθήσετε σε αυτό. Επειδή όπου υπάρχει κρατική παρέμβαση και όπου ακούγεται η λέξη στήριξη αυτόματα διαμορφώνονται κερδοσκοπικά παιχνίδια το επόμενο δευτερόλεπτο, καθώς ορισμένοι όταν ακούν ότι είμαστε έτοιμοι να στηρίξουμε, κυρίως από τον εμπορικό κλάδο, αυτόματα πιέζουν τις τιμές στους παραγωγούς, διότι λένε: «Πάρα πολύ ωραία. Θα έρθει το κράτος να υποστηρίξει», εγώ θέλω να βλέπω τη διαμόρφωση των τιμών και της ζήτησης στο επίπεδο της αγοράς και θέλω οι διαταραχές να δικαιολογούνται από τα περιοριστικά μέτρα και δεν θέλω κανείς, κυρίως από εμάς, αλλά και στο επίπεδο του δημόσιου λόγου, να γίνεται - άθελά του, βεβαίως - «όχημα» τέτοιων κερδοσκοπικών παιχνιδιών. Η κρίση δημιουργεί μια υποχρέωση στο κράτος να στηρίξει την παραγωγή, αλλά ταυτόχρονα δημιουργεί και μια υποχρέωση στο κράτος να αποτρέψει κερδοσκοπικά παιχνίδια. Ευχαριστώ.
Ευχαριστούμε. Τον λόγο έχει ο κ. Κεγκέρογλου.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, η προσπάθειά μας θα πρέπει να είναι να κρατηθεί όρθια η κοινωνία και αυτό σημαίνει να κρατηθεί ζωντανή η οικονομία και η αγροτική παραγωγική βάση. Να μαζέψουμε τα προϊόντα και ελεύθερα να τα διαθέσουμε στην αγορά. Ξεκινώ απ' αυτά που είπατε για την αγορά, γιατί θα περίμενα διαφορετικά πράγματα από έναν θιασώτη της ελεύθερης αγοράς, εκτός αν έχετε πάψει να είστε κι εσείς και ο κ. Γεωργιάδης που είναι ο αρμόδιος Υπουργός. Να πω, λοιπόν, ότι είναι στρέβλωση αυτό το οποίο κάνετε, να εμποδίζετε τους παραγωγούς να διαθέσουν τα προϊόντα τους στην αγορά. Αν η Αττική μπορούσε να έχει διατροφική επάρκεια μόνο με τα προϊόντα που παράγονται στην Αττική, όπως προβλέπει η απόφαση του κ. Γεωργιάδη, τότε το προηγούμενο διάστημα δεν θα υπήρχε αυτή η ανάγκη και η ίδια η αγορά θα είχε αποβάλει τους παραγωγούς από τις άλλες περιφέρειες. Αυτή η στρέβλωση και μόνο, όμως, που προκαλεί η απόφαση αυτή του Υπουργείου Ανάπτυξης δυστυχώς έχει αυξήσει κατά πολύ τις τιμές στα προϊόντα που διατίθενται στην αγορά αυτή την ώρα στην Αττική. Τεράστια η διαφορά στις τιμές των προϊόντων εδώ στην Αττική από άλλες περιφέρειες, τεράστια η διαφορά ακόμα και από τα σουπερμάρκετ, τεράστια η διαφορά και άνοιγμα της «ψαλίδας» τιμή παραγωγού - τιμή καταναλωτή. Αυτό είναι δεδομένο. Όπως σας είπα και σε προσωπική επαφή που είχαμε, η τιμή της ντομάτας στην Ιεράπετρα ήταν 0,10 ευρώ σε συγκεκριμένη μέρα και τις τρεις προηγούμενες μέρες, ενώ στη λαϊκή και στα σουπερμάρκετ η διατιθέμενη ντομάτα έχει εξωφρενικά πολύ μεγάλη τιμή που αυτό δεν δικαιολογείται ακόμα και στις περιόδους της ευμάρειας όπου είχαμε ανάπτυξη αυτού του φαινομένου της κερδοσκοπίας. Είναι η στρέβλωση της αγοράς. Αλλιώς, ο κανόνας της μεγάλης προσφοράς που υπάρχει σήμερα από τους παραγωγούς και μικρότερης ζήτησης θα έφερνε πτώση των τιμών καταναλωτή. Αυτή τη στρέβλωση, λοιπόν, την προκαλεί η παρέμβαση του Υπουργείου Ανάπτυξης. Πρέπει ως Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης να το αντιμετωπίσετε. Πώς θα κρατηθεί η παραγωγική βάση χωρίς ρευστότητα; Χρειάζεται ρευστότητα στην αγορά για τα εφόδια, την ενέργεια, την άρδευση, τους πόρους, τα λιπάσματα. Άρα, ρευστότητα σε συνεταιριστικές οργανώσεις, ομάδες παραγωγών, και παραγωγούς. Η πρότασή μας είναι συγκεκριμένη. Έχει εφαρμοστεί και στο παρελθόν. Είναι συμβατή με το Ευρωπαϊκό Δίκαιο και συγκεκριμένα, τον κανονισμό των ενισχύσεων. Μέσω ταμειακής διευκόλυνσης - άρα, το κράτος θα επιβαρυνθεί μόνο τους τόκους - να καταβληθεί τουλάχιστον το 50% των δικαιούμενων επιδοτήσεων ή των επιδοτήσεων, αν θέλετε, που καταβλήθηκαν και πέρυσι, μετά από ένα απλό αίτημα με sms του παραγωγού και βεβαίως, συμψηφισμός μετά την κανονική διαδικασία με τον ΟΣΔΕ και εάν υπάρχουν ζητήματα αχρεωστήτως καταβληθέντων, υπάρχει διαδικασία για να παρθούν πίσω. Αυτή η ταμειακή διευκόλυνση είναι απαραίτητη. Είναι ύψους 856 εκατομμυρίων ευρώ, εάν πάρουμε το 50%. Αν πάρουμε λίγο παραπάνω, είναι ένα δισεκατομμύριο ευρώ. Ένα δισεκατομμύριο ευρώ στους παραγωγούς σημαίνει διασφάλιση της παραγωγικής ικανότητας στη βάση πια. Νομίζω ότι πρέπει να προχωρήσετε σε αυτό. Έχετε τη δυνατότητα χωρίς την έγκριση κανενός άλλου, παρά μόνο του Υπουργού Οικονομικών, για την ταμειακή διευκόλυνση μέσω τράπεζας με διαγωνισμό, όπως έχει γίνει και στο παρελθόν. Μπορεί να γίνει. Δεύτερον, εγγυήσεις για τον παραγωγό και τη συνεταιριστική οργάνωση. Οι εγγυήσεις για τον αγροτικό τομέα είναι εκτός. Σας καταθέτω το έγγραφο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής που ενέκρινε την πρόταση της Ελλάδας. Η Ελλάδα έχει εκτός τον αγροτικό τομέα. [[Στο σημείο αυτό ο Βουλευτής κ. Βασίλειος Κεγκέρογλου καταθέτει για τα Πρακτικά το προαναφερθέν έγγραφο, το οποίο βρίσκεται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Προτείνουμε, λοιπόν, τη δημιουργία συστήματος εγγυήσεων για τον πρωτογενή τομέα με αξιοποίηση υφιστάμενων εργαλείων - πιστεύουμε ότι θα κινηθείτε σε αυτή την κατεύθυνση - και, βέβαια, και εθνικών πόρων. Θα πρέπει όλος ο παραγωγικός τομέας να έχει την απαραίτητη ρευστότητα και βέβαια, και οι ιδιωτικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται σε αυτόν τον τομέα. Τρίτον, να σταματήσει το παιχνίδι με τους ΚΑΔ, να παραπέμπουν σε εσάς αρμόδιοι Υπουργοί που λένε «Μα, δεν γίνεται». Θα πρέπει επιτέλους διυπουργικά να δείτε το θέμα και οι ΚΑΔ του πρωτογενή τομέα που είναι εκτός πληττόμενων να ενταχθούν. Υπάρχουν συγκεκριμένοι. Θα σας πω μια περίπτωση που έχει πέσει κατά 90%. Μου το είπε ο κ. Σκυλακάκης. Η παραγωγή φρέσκων αρωματικών φυτών είναι κατά 90% κάτω. Κι όμως, δεν είναι στους πληττόμενους. Και μου λέει «Μα, δεν είναι δική μου αρμοδιότητα, παρ' ότι έχω σχέση με τον τομέα. Παλιότερα δραστηριοποιούμουν σε αυτόν τον τομέα». Μου το είπε ο άνθρωπος ειλικρινά. Κι έτσι είναι η πραγματικότητα. Δεν παίρνει την απόφαση ούτε ο Υπουργός Ανάπτυξης ούτε ο Υπουργός Οικονομικών ούτε ο Υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης. Πού θα αποταθούν οι παραγωγοί; [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Να σταματήσει, λοιπόν, αυτό το παιχνίδι, να δούμε τους ΚΑΔ και για τις συνεταιριστικές οργανώσεις ως ένα ενιαίο σύστημα, γιατί έμπλεξαν τουλάχιστον τις πρώτες μέρες και τώρα πάει να ξεμπερδέψει και νομίζω ότι είναι στη σωστή κατεύθυνση. Έρχομαι τώρα στο θέμα των εργατών γης. Σας έχουμε καταθέσει μια ερώτηση και προτείνουμε την παράταση των κλήσεων που είχαν γίνει για τους ανθρώπους που είναι ήδη στη χώρα μας. Διότι αν αυτοί φύγουν τον επόμενο μήνα, δεν θα ξαναγυρίσουν. Η διαδικασία είναι σχεδόν απαγορευτική. Επίσης, να δείτε, σε συνεννόηση με την Ευρωπαϊκή Ένωση, αν μπορεί να αλλάξει αυτό και να διευκολυνθούν και κυρίως να παραταθούν οι άδειες αυτών που είναι τώρα στη χώρα μας. Δεύτερη πρόταση πάρα πολύ σημαντική και κρίσιμη είναι η εξής. Όλοι οι εργαζόμενοι, ανεξάρτητα από τον τομέα που δούλευαν και σήμερα δεν δουλεύουν, είτε είναι άνεργοι είτε οι εποχιακά εργαζόμενοι στον τουρισμό είτε οι εργαζόμενοι σε τομείς και σε επιχειρήσεις που δεν λειτουργούν, να μπορούν να δραστηριοποιηθούν στον αγροτικό τομέα, να δουλέψουν, δηλαδή, στην πρωτογενή παραγωγή, κάτω από το σύνθημα «Μαζεύουμε τα προϊόντα μας», προκειμένου να κρατηθεί αυτή η δραστηριότητα.
Ολοκληρώστε, κύριε συνάδελφε.
Ολοκληρώνω, κύριε Πρόεδρε. Πώς μπορεί να γίνει αυτό; Χρειάζεται μια νομοθετική ρύθμιση. Συζητήστε το με τον κ. Βρούτση. Να μπορεί να πληρώσει εργόσημο ο παραγωγός που δεν μπορεί σήμερα, γιατί αυτός είναι ασφαλισμένος στο ΕΦΚΑ μισθωτών, και το κράτος να καταβάλλει τις ασφαλιστικές εισφορές, δηλαδή τη διαφορά από το εργόσημο και την ασφαλιστική εισφορά που δικαιούται αυτός ως ασφαλισμένος στον ΕΦΚΑ μισθωτών. Έτσι, θα έχουμε αξιοποίηση και του εσωτερικού παραγωγικού δυναμικού. Αντί να το «παρκάρουμε», να του δώσουμε τη δυνατότητα με τη στήριξη του κράτους να δουλέψει στον αγροτικό τομέα, καταβάλλοντας μόνο τη διαφορά των ασφαλιστικών εισφορών. Και όχι να του λέμε «Θα σου δίνω επίδομα για να κάθεσαι», ενώ η παραγωγή χρειάζεται εργατικά χέρια. Κύριε Πρόεδρε, είναι πράγματι δύσκολο να περιλάβεις μέσα σε μία ερώτηση όλα τα θέματα του αγροτικού τομέα, γιατί είναι πάρα πολλά.
Και ο χρόνος που σας έχουμε δώσει είναι πάρα πολύς, αλλά σας καταλαβαίνουμε.
Κλείνω με το ΤΕΒΑ, ένα πρόγραμμα που έχει διαθέσιμους πόρους στην Ελλάδα. Δεν αξιοποιούνται πλήρως τώρα λόγω του ότι προβλέπει κάποιους κανόνες. Νομίζω ότι ίσως πρέπει να υπάρξουν νομοθετικές ρυθμίσεις σ' αυτή την κατεύθυνση. Σας καταθέτω, όμως, κύριε Υπουργέ, ένα δημοσίευμα εφημερίδας σήμερα στο Ηράκλειο που αναφέρεται στα προβλήματα του αγροτικού τομέα, έγγραφο της ΝΕΑ ΠΑΣΕΓΕΣ που αναφέρεται στα προβλήματα, της ΑΣΟΠ ΔΡΑΜΑΣ, της Ενώσεως Νάξου και, βέβαια, το έγγραφό που σας είπα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και την κοινή υπουργική απόφαση που έχει εκτός τον αγροτικό τομέα από τις εγγυήσεις. [[Στο σημείο αυτό ο Βουλευτής κ. Κεγκέρογλου καταθέτει για τα Πρακτικά τα προαναφερθέντα έγγραφα, τα οποία βρίσκονται στο αρχείο του Τμήματος Γραμματείας της Διεύθυνσης Στενογραφίας και Πρακτικών της Βουλής]] Ευχαριστώ.
Ευχαριστούμε, κύριε Κεγκέρογλου. Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο. Αναφέρθηκε εκτενώς ο κ. Κεγκέρογλου.
Το θέμα των λαϊκών αγορών να ξέρετε έχει απασχολήσει πολύ. Υπήρξε αυτή η απόφαση που περιόριζε τη μετακίνηση των παραγωγών ανά περιφέρεια, αλλά αφετηρία της ήταν μια απόφαση της επιτροπής επιστημόνων που χειρίζεται τα μέτρα της πανδημίας. Να ξέρετε ότι εγώ ζήτησα την επανεξέταση της απόφασης από τη συγκεκριμένη επιτροπή.
Μπράβο!
Κατέληξε στο ίδιο μετά την επανεξέταση.
Πώς; Οι παραγωγοί είναι εδώ στην Αττική.
Κατέληξε στο ίδιο η επιτροπή των επιστημόνων. Σας λέω τώρα πραγματικά περιστατικά που συνέβησαν, γιατί όντως απασχολεί το θέμα αυτό. Σήμερα πρόκειται να δημοσιευθεί στο ΦΕΚ μια υπουργική απόφαση η οποία ρυθμίζει το θέμα εν μέρει και τουλάχιστον γι' αυτούς οι οποίοι διαβεβαιώνουν ότι στην πραγματικότητα κατοικούν στην Αττική, πλην, όμως, έχουν συγγενείς ή άλλες παραγωγικές δομές κι επομένως, σε αυτούς επιτρέπεται η μεταφορά των προϊόντων τους, γιατί ακριβώς δεν προϋποθέτει την αυτοπρόσωπη μετακίνησή τους για την παρουσία τους στις αγορές. Αυτό υπάρχει. Θεσπίζεται μια διαδικασία. Θα τη δείτε το μεσημέρι. Νομίζω ότι αυτή εν μέρει προσπαθεί να επιλύσει το ζήτημα που έχει δημιουργηθεί. Ως προς τα λοιπά, θέλω να γίνει κατανοητό, γιατί μπορεί και να μην είναι απολύτως σαφές, ποιοι είναι οι μηχανισμοί για τη στήριξη που έχουμε αυτή την ώρα. Ο βασικός μηχανισμός είναι τα 150 εκατομμύρια ευρώ στον προϋπολογισμό για στοχευμένη στήριξη εκεί που βλέπουμε ότι πλήττονται παραγωγές. Αυτός ο μηχανισμός έχει ήδη ενεργοποιηθεί. Τα 10 εκατομμύρια ευρώ που πρόκειται να πάνε στην ανθοπαραγωγή είναι απ' αυτόν τον μηχανισμό. Το δεύτερο είναι το παραδοσιακό de minimis το οποίο έχουμε, στο οποίο πρέπει να προσθέσετε εκεί περίπου 20 εκατομμύρια ευρώ για την αλιεία και άλλα 20 εκατομμύρια ευρώ τα οποία έχουμε για την πρωτογενή παραγωγή. Ο τρίτος μηχανισμός που έχουμε είναι τα δύο προγράμματα: Το πρόγραμμα αγροτικής ανάπτυξης και το πρόγραμμα στήριξης αλιείας, το ΕΠΑΛΘ, όπου εκεί ποσά τα οποία μπορούμε να μετακινήσουμε απ' άλλες δράσεις θα τα πάμε τώρα στη στήριξη των παραγωγών μας. Να ξέρετε ότι από το ΕΠΑΛΘ ένα πολύ σημαντικό κομμάτι του πρόκειται να πάει για τη στήριξη των παραγωγών μας και συγκεκριμένα για τη στήριξη της ιχθυοκαλλιέργειας, η οποία έχει υποστεί μία πολύ μεγάλη ζημία. Θέλω, λοιπόν, να σας πω ότι παρακολουθούμε με πάρα, πάρα πολύ μεγάλη προσοχή, καθετί το οποίο συμβαίνει στον πρωτογενή τομέα σε καθημερινή βάση. Επειδή είπατε για την ντομάτα. Επίσης, να ξέρετε, ακριβώς επειδή υπάρχουν ασυμμετρίες στις αγορές, αυτό το οποίο εμφανίζεται τη μία εβδομάδα ως μία σημαντική πτώση της ζήτησης, την επόμενη εβδομάδα μπορεί να εμφανιστεί ως αύξηση της ζήτησης και μια βελτίωση των τιμών. Για να σας πω ένα παράδειγμα τέτοιο, στο χοιρινό κρέας υπήρξε τις προηγούμενες βδομάδες μία σημαντική αύξηση της ζήτησης και αύξηση των τιμών. Αυτό δημιούργησε, προφανώς, αποθέματα στα νοικοκυριά - έχουν πια κρέας στους καταψύκτες τους - και αυτήν τη στιγμή υπάρχει μία κάμψη στην αντίστοιχη ζήτηση. Άρα, αυτό - για να δούμε πραγματικά ποιος τομέας χρειάζεται στήριξη - δεν μπορούμε να το παρατηρούμε μέρα - μέρα. Θα το παρατηρούμε μέσα σε ένα χρονικό διάστημα, γιατί αυτού του τύπου οι ασυμμετρίες υπάρχουν. Και κυρίως, θα έχουμε στο μυαλό μας κάτι το οποίο αποτελεί, επίσης, κεντρικό σημείο της στρατηγικής μας. Είμαστε στη μέση του προβλήματος, δεν το έχουμε τελειώσει. Ούτε τα περιοριστικά μέτρα ήρθησαν, αλλά και αφού αρθούν τα περιοριστικά μέτρα, πρέπει κανείς να κάνει μία συνεκτίμηση των επιπτώσεων. Γιατί θα δούμε το πώς θα πάνε τα πράγματα. Αναφερθήκατε στον τουρισμό. Ο τουρισμός θα δούμε πώς θα πάει, αλλά αν δεν πάει καλά, ενδέχεται να επηρεάσει το αγροτοδιατροφικό σύστημα. Άρα, λοιπόν, αυτό είναι κάτι το οποίο πρέπει να το έχουμε στο μυαλό μας και να δούμε το πώς θα μπορέσουμε να στηρίξουμε, όχι απαραίτητα τώρα, γιατί αυτό έχει μία προοπτική. Άρα, το μελετάμε και φτιάχνουμε τα εργαλεία. Θα εκδοθούν τώρα δύο υπουργικές αποφάσεις που θα μας επιτρέψουν να ενεργοποιήσουμε το ΕΠΑΛΘ. Ούτως ή άλλως, σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης, αυτό είναι κάτι ανοιχτό. Είπατε για τις προκαταβολές. Κοιτάξτε, οι προκαταβολές των άμεσων ενισχύσεων που θα μπορούσαν να είναι ένα βήμα, ένα εργαλείο, είναι κάτι το οποίο το έχω ζητήσει να γίνει, δηλαδή, να έρθουν εγγύτερα οι προκαταβολές. Το εξετάζει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Αυτήν τη στιγμή δεν έχει αλλάξει, έχει αυξηθεί, όμως - ας το πω - το πάνω όριο των προκαταβολών που μπορούν να δοθούν, έχει φτάσει το 75% και 80%, αλλά όχι πριν τις 15 Οκτωβρίου, ακόμα. Αυτή είναι η ρύθμιση, επομένως, που έχει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σήμερα. Παρά ταύτα, επειδή αυτή είναι μια δυναμική διαδικασία και οι κανονισμοί είναι υπό συνεχή μελέτη, είναι πράγματα τα οποία στο Συμβούλιο των Υπουργών τίθενται και ξανατίθενται και συζητούνται και επανασυζητούνται, προκειμένου να επιτευχθεί η καλύτερη δυνατή ρύθμιση. Αυτό που θέλω να κρατηθεί σαν γενική παρατήρηση είναι ότι για κάθε διαταραχή της αγοράς που διαπιστώνουμε, έχουμε τα εργαλεία να παρέμβουμε, για να στηρίζουμε αποτελεσματικά τους παραγωγούς μας. Θα το πράξουμε. Το πράττουμε, ήδη. Άρα, δεν υπάρχει αυτήν τη στιγμή λόγος ανησυχίας σε επίπεδο παραγωγικό ούτε και έχει εμφανιστεί οποιοδήποτε μείζον παραγωγικό πρόβλημα. Το θέμα των εργατών γης είναι σημαντικό και καίριο, είναι κάτι το οποίο απασχολεί, θα υπάρξει παρέμβασή μας. Είμαστε σε συνεννόηση σε διάφορα επίπεδα και σε ευρωπαϊκό και σε διμερές, όπου χρειάζεται και θα υπάρξουν διάφορες παρεμβάσεις μας, για να αντιμετωπίσουμε το ζήτημα αυτό. Η αποθεματοποίηση στην οποία αναφερθήκατε είναι μέτρο. Θα δούμε αν χρειάζεται. Είμαστε σε συνεννόηση με τους παραγωγούς για το ζήτημα αυτό, όπου χρειάζεται να το ενεργοποιήσουμε και να το αξιοποιήσουμε.
Ευχαριστούμε. Τώρα θα συζητήσουμε την τρίτη, με αριθμό 621/6-4-2020, επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου της Βουλευτού Β΄ Πειραιά του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας, κ. Διαμάντως Μανωλάκου, προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, με θέμα: «Άμεσα μέτρα στήριξης των μικρομεσαίων γεωργών και κτηνοτρόφων της χώρας μας». Ορίστε, κυρία συνάδελφε, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Βεβαίως έχει προηγηθεί η ερώτηση, όπως και οι απαντήσεις και αυτό μας δίνει μία δυνατότητα και να τις αξιολογήσουμε. Μέτρα στήριξης έχει ανακοινώσει το Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, όμως, κλάδοι έχουν μείνει έξω - και αυτή την έννοια έχει η ερώτησή μας - και αυτοί οι κλάδοι πλήττονται. Μιλάμε για τους παραγωγούς ευπαθών προϊόντων που στερηθήκανε να τα πουλάνε οι ίδιοι στις λαϊκές. Το ξέρετε. Μάλιστα, κύριε Υπουργέ, ζητήσατε να επανεξεταστεί αυτή η απόφαση περιορισμού και βγήκε πάλι η ίδια. Αυτό τι σημαίνει; Σημαίνει ότι πρέπει να υπάρξει άμεση ενίσχυση αυτών των ανθρώπων, όχι μόνο γιατί καταστράφηκε η παραγωγή τους, δεν βγάλανε μεροκάματο, αλλά ταυτόχρονα είναι και θύματα εκβιασμών από τους εμπόρους, για να ρίξουν ακόμα χαμηλότερα τις τιμές, κάτω από το κόστος παραγωγής. Επίσης, προβλήματα υπάρχουν και στην αιγοπροβατοτροφία και στο γάλα και στο κρέας και εδώ οι μεγαλέμποροι εκβιάζουν. Έχουμε μπροστά τις γιορτές του Πάσχα. Έχουν σχεδόν μειωθεί και οι εξαγωγές προς το καθολικό Πάσχα - μιλάω για την Ιταλία και την Ισπανία - και πιέζουν κι εκβιάζουν, ενώ αυτή την περίοδο τα αγοράζουν κάτω από τέσσερα ευρώ και το ξέρετε. Άρα, υπάρχει μία αβεβαιότητα στην απορρόφηση της παραγωγής και παίζουν κερδοσκοπικά παιχνίδια. Τα ξέρετε, τα είπατε. Τα κερδοσκοπικά παιχνίδια και οι εκβιασμοί προέρχονται από τους μεγαλέμπορους και βέβαια η εκτόξευση των τιμών είναι μεγάλη στην Αττική. Το είπε και ο συνάδελφος πριν. Όταν, δηλαδή, η ντομάτα αγοράζεται 0,10 ή 0,20 λεπτά το κιλό και καταλήγει στο ράφι με 1,50 ευρώ, πρέπει να πάρετε μέτρα. Αυτό σας ζητάμε. Οι ανακοινώσεις που δώσατε είναι ουσιαστικά για μεγάλους επιχειρηματίες. Έχετε μια ιδιαίτερη αναφορά στην ιχθυοκαλλιέργεια. Βεβαίως, μειωθήκανε δραστικά οι εξαγωγές, το αναγνωρίζουμε, όπως επίσης και στον επισιτισμό σε ταβέρνες οι οποίες είναι κλειστές δεν υπάρχει απορρόφηση. Όμως, ξέρετε, στις ταβέρνες είχαν και παϊδάκια και μπριζόλες, συνεπώς, και για τους κτηνοτρόφους πρέπει να πάρετε μέτρα. Δεν γίνεται. Άρα, εμείς αυτό που βλέπουμε - και αν θέλετε αυτήν την έννοια έχει και η σημερινή επίκαιρη ερώτηση - είναι ότι έχετε δύο μέτρα και δύο σταθμά. Για τους μεγάλους μονοπωλιακούς ομίλους έχετε βγάλει συγκεκριμένα ποσά. Για αυτούς που έχουν πραγματικό πρόβλημα, και μιλάμε για τους αυτοαπασχολούμενους γεωργούς ευπαθών προϊόντων και κτηνοτρόφους, εδώ δεν υπάρχουν ανακοινώσεις μέτρων. Άρα, εμείς τις σας ζητάμε; Πρώτον, με κρατική ευθύνη θα διοχετεύεται η εγχώρια παραγωγή ευπαθών γεωργικών προϊόντων και αιγοπρόβειου κρέατος και αυγών στη λαϊκή κατανάλωση, χωρίς την κερδοσκοπία των διαφόρων μεσαζόντων, ώστε να είναι και προσιτές οι τιμές στην κατανάλωση. Άρα, εξασφαλίζουμε και το εισόδημα αυτών των ανθρώπων και υπάρχει δυνατότητα να το ελέγξετε. Επίσης, να διασφαλιστούν οι κτηνοτρόφοι με δωρεάν χορήγηση ζωοτροφών, ειδικά σε αποκλεισμένες περιοχές. Να καλύψετε το χαμένο εισόδημα μικρομεσαίων αγροτών και κλάδων που έχουν πληγεί από την πανδημία και των παραγωγών λαϊκών αγορών και να εξασφαλιστεί και άδεια μετακίνησης ανάμεσα στις περιφέρειες, με μια συνεργασία βεβαίως με τους ειδικούς. Είναι γεγονός, τους βάζουμε πάνω απ' όλα και το σεβόμαστε. Και να δοθεί έκτακτο επίδομα για παραγωγούς που νοσούν ή αναγκάζονται να παραμείνουν στο σπίτι για τις ανάγκες των παιδιών. Αυτό ισχύει για άλλους εργαζόμενους, ενώ γι' αυτούς που είναι αυτοαπασχολούμενοι, δεν υπάρχει τίποτα. Σε περίπτωση που υπάρχουν δυσκολίες, υπάρχουν και άλλα μέτρα που μπορείτε εσείς να πάρετε και μιλάμε για αναστολή χρεών και για κάθε είδους μέτρα αναγκαστικής είσπραξης που υπάρχουν - μιλάω για διακοπές ρεύματος, νερού - όσο διαρκέσει η κρίση. Επίσης, την καταβολή στο 100% των αποζημιώσεων του ΕΛΓΑ για το 2019, την κατάργηση του ΦΠΑ στα αγροτικά εφόδια και μέσα, τη μείωση του αγροτικού ρεύματος, τη χορήγηση αφορολόγητου πετρελαίου. Και βέβαια, επειδή άνοιξε το σύστημα για τις δηλώσεις του ΟΣΔΕ, ας είναι δωρεάν. Είναι κι αυτή μια ανακούφιση. Ευχαριστώ.
Κύριε Υπουργέ, θα ήθελα απλώς να προσθέσω κάτι, αν μου επιτρέπετε, γιατί νομίζω ότι είναι σημαντικό. Ξέρετε και πολλοί αγρότες νοικιάζουν είτε αγροτεμάχια είτε κατοικίες είτε οτιδήποτε άλλο. Νομίζω, λοιπόν, θα ήταν πολύ σημαντικό να υπάρχει κι εκεί το μείον 40%, όπως υπάρχει και στους υπόλοιπους ελεύθερους επαγγελματίες. Ίσως, δεν είπα κάτι καινούργιο, θα το έχετε σκεφτεί. Παρακαλώ, κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Επιτρέψτε μου να ξεκινήσω με μία ερώτηση. Για ποιους μονοπωλιακούς αγροτικούς ομίλους έχω φροντίσει και πόσα λεφτά τους έχω δώσει; Γιατί δεν έχω δώσει καθόλου και τίποτα. Είναι πολύ απλό. Άρα, γιατί το λέτε αυτό; Δεύτερον, κάνετε αυτήν τη διάκριση, στην οποία λέτε ότι φροντίζουμε για τους μεγάλους μονοπωλιακούς ομίλους και δεν φροντίζουμε για τους αγρότες. Οι ανθοκαλλιεργητές που παίρνουν τώρα 10 εκατομμύρια, τους κατατάσσετε στους μονοπωλιακούς ομίλους; Όταν θα υπάρξουν τα ποσά τα οποία θα πάρουν οι αλιείς της μικρής παράκτιας αλιείας, οι μικροί παράκτιοι - και θα υπάρξουν ποσά, σας το λέω ότι θα υπάρξουν - τους βάζετε και αυτούς σ' αυτήν την κατηγορία; Γιατί το λέτε αυτό; Κάνετε αυτήν τη διάκριση. Καταλαβαίνω ότι στην πολιτική φιλοσοφία και ιδεολογία του ΚΚΕ, πρέπει οπωσδήποτε να υπηρετείται ένα σχήμα ταξικότητας, αλλά πρέπει εδώ να το υποστηρίζετε με στοιχεία, όταν το λέτε, εν προκειμένω τουλάχιστον. Δεν ανοίγω τη μεγάλη συζήτηση, αλλά στη συγκεκριμένη συζήτηση πρέπει να το κάνετε. Άρα, λοιπόν, αυτό το λέτε, το βλέπω και σε κάποιες ανακοινώσεις αγροτικών συλλόγων που πρόσκεινται στο ΚΚΕ, από πού στηρίζεται, από πού βγαίνει; Τα μόνα ποσά, τα οποία έχω υπογράψει αυτήν τη στιγμή και σας λέω συγκεκριμένα αυτήν την περίοδο, είναι 1 εκατομμύριο που θα πάρουν οι τευτλοπαραγωγοί - δεν πάνε στους μεγάλους -2 εκατομμύρια τα οποία θα πάνε στα θερμοκήπια στην Κρήτη για τις καταστροφές που έγιναν - δεν πάνε στους μεγάλους -10 εκατομμύρια τα οποία πάνε στους ανθοπαραγωγούς - δεν πάνε στους μεγάλους -5 εκατομμύρια που θα πάρει ο Έβρος και οι βαμβακοπαραγωγοί για τις ζημιές του 2018 και θα πάρει 1,5 εκατομμύριο το σιτάρι. Πού είναι η επιχορήγηση των μεγάλων μονοπωλιακών ομίλων; Άρα, να το τελειώσουμε αυτό. Πάμε τώρα στο δεύτερο. Σας είπα ότι δεν είναι ο πρωτογενής τομέας κατάλληλος για οριζόντιες πολιτικές. Για την αντιμετώπιση της κρίσης συζητώ. Μία σειρά ζητημάτων τα οποία θέτετε, βεβαίως, είναι σημαντικά ζητήματα για τη μείωση του κόστους παραγωγής ως οριζόντιες πολιτικές, όπως το αγροτικό πετρέλαιο και είναι πράγματα τα οποία εξετάζονται, αλλά δεν έχουν σχέση με την αντιμετώπιση της κρίσης και την αντιμετώπιση των πληττομένων από τον κορωνοϊό. Εδώ, λοιπόν, όλη η δομή που φτιάχνουμε τώρα συνδέεται με το να αντιμετωπιστούν οι επιπτώσεις από την πανδημία στην πρωτογενή παραγωγή. Και ξανά θέτω το ερώτημα: Θεωρείτε ότι με τον ίδιο τρόπο πρέπει να μεταχειριστούμε τα σιτάρια τα οποία παίρνουν ιστορικό υψηλό σε τιμή και σε ποσότητα, τα ρύζια τα οποία παίρνουν ιστορικό υψηλό σε τιμή και σε ποσότητα, τα πορτοκάλια που παίρνουν ιστορικό υψηλό σε τιμή και σε ποσότητα εξαιτίας αυξημένης ζήτησης, αυξημένων εξαγωγών και με τον ίδιο τρόπο πρέπει να μεταχειριστούμε, για παράδειγμα, την αλιεία, η οποία έχει μία μείωση που μπορεί να φτάνει και το 40% και το 50%; Υπάρχει μία ιδιαιτερότητα που θέλω να την εξηγήσω. Τι έχει υποστεί ο διατροφικός κλάδος; Έκλεισαν τα καταστήματα εστίασης. Σωστά. Άρα, τι κάνουμε; Δεν τρώμε έξω. Σωστά, αλλά δεν σημαίνει ότι σταματήσαμε να τρώμε. Τρώμε, στο σπίτι. Άρα, τι θέλω να σας πω. Ε, δεν ξέρω εάν τρώμε περισσότερο ή λιγότερο, αυτό μένει να το δούμε ή δεν ξέρω, επίσης, εάν τρώμε διαφορετικά πράγματα απ' αυτά που τρώγαμε έξω. Για παράδειγμα, η επίπτωση στην αλιεία σε διεθνές επίπεδο συμβαίνει γιατί; Γιατί οι καταναλωτικές μας συνήθειες είναι ότι το ψάρι το τρώμε σε χώρους εστίασης, σε ταβέρνες και σε εστιατόρια. Δηλαδή, το τρώμε πολύ λιγότερο έξω, άρα δεν μπορεί να αναπληρωθεί η ζήτηση στο σπίτι. Άρα, δεν αναπληρώνεται η ζήτηση με το ότι έχουμε κρατήσει ανοιχτά τα ιχθυοπωλεία ή τις υπεραγορές που έχουν αλιεύματα, γιατί υπάρχει κατάρρευση της ζήτησης εκεί. Άρα, λοιπόν, να μια ασυμμετρία. Επίσης, υπάρχουν και άλλου τύπου ασυμμετρίες. Αυξημένη ζήτηση, ξαναλέω, - το είπα και προηγουμένως - σε χοιρινό τις πρώτες δύο εβδομάδες, γιατί πήγαν όλοι να πάρουν μπριζόλες να τις βάλουν στον καταψύκτη. Τις έβαλαν και τώρα έχουν φτιάξει ένα απόθεμα και άρα, έχουμε μια μείωση της ζήτησης. Αυτό, όμως, αυτήν την ισορροπία - ας το πω έτσι - θα πρέπει να τη δούμε συνολικά, δεν μπορούμε να τη βλέπουμε εβδομάδα - εβδομάδα. Εγώ εκείνο που λέω είναι κάτι απλό, ότι δεν είναι ο κλάδος για τον οποίο πρέπει να κάνουμε οριζόντιες πολιτικές. Θα ήταν άδικο αυτό. Πρέπει να κάνουμε στοχευμένες πολιτικές στήριξης και αυτό κάνουμε. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Υπουργού]] Για να μην καταχραστώ τον χρόνο, θα απαντήσω στα υπόλοιπα στη δευτερολογία μου.
Κυρία Μανωλάκου, έχετε τον λόγο.
Κύριε Υπουργέ, μπορεί να μην τα έχετε υπογράψει ακόμα τα ποσά, όμως έχετε ανακοινώσει τους κλάδους που θα τα δώσετε. Με αυτήν την έννοια οι ιχθυοκαλλιέργειες είναι ένας κλάδος σχεδόν μονοπωλιακός ή οι εκκοκιστές ή οι βιομήχανοι παγωτού. Μιλώ για αυτούς τους κλάδους που έχετε εντάξει. Όμως, δεν έχετε ανακοινώσει, για παράδειγμα, για τον κλάδο των λαϊκατζήδων, που έρχονται από άλλους νομούς στην Αττική. Αυτούς, λοιπόν, σας ζητάμε να τους εντάξετε και με αυτήν την έννοια δεν μας απαντήσατε και στα συγκεκριμένα ερωτήματα, αυτά που μπορείτε να δώσετε με άμεσο τρόπο ή και με έμμεσο, δηλαδή με μηδενισμό του ΦΠΑ, που να μειώνει το κόστος κ.λπ.. Βεβαίως, δεν σας ζητάμε για όλους τους παραγωγούς και για όλες τις καλλιέργειες. Το σκληρό σιτάρι θα ευνοηθεί, το πορτοκάλι ήδη ευνοείται, τα ακτινίδια έχουν πάρει την ανηφόρα. Δεν ζητάμε για αυτά, ζητήσαμε για συγκεκριμένα. Είναι θετικό, βεβαίως, ότι δώσατε de minimis στην Κρήτη, αλλά δεν είναι μόνο η Κρήτη. Είναι και άλλες περιοχές. Δηλαδή, οι λαϊκατζήδες παραγωγοί, αυτοί που έρχονται στην Αττική, είναι από τους γύρω νομούς, σχεδόν απ' όλη την Πελοπόννησο και από τη Στερεά Ελλάδα. Αυτοί οι άνθρωποι τι θα απογίνουν; Εδώ τα στοιχεία που δίνονται για αυτές τις ημέρες, είναι ότι ο τζίρος στους πάγκους των λαϊκατζήδων έχει υποστεί μία μείωση του 60%. Ταυτόχρονα, τι έχουμε; Αυτοί οι άνθρωποι είχαν προγραμματίσει κάποια πράγματα, έχουν μία παραγωγή η οποία θα σαπίζει. Και δεν είναι ότι έχασαν το μεροκάματο, είναι ότι έχουν δώσει λεφτά για αυτήν την παραγωγή. Έχουν ανάγκη από ρευστότητα; Ναι, έχουν, γιατί αρχίζει η θερινή περίοδος και πρέπει να αγοράσουν τα κατάλληλα εφόδια, για να συνεχίσουν την αγροτική δραστηριότητα. Πρέπει να τη συνεχίσουν; Μα, όταν λέτε - και σωστά το λέτε - ότι πρέπει να έχουμε εγχώρια αυτάρκεια και ασφάλεια, βεβαίως πρέπει να έχουμε. Όμως, πώς θα βοηθήσουμε αυτούς τους ανθρώπους, που έχουν ένα σημαντικό μέρος της παραγωγής αδιάθετο; Γι' αυτά τα μέτρα εμείς σας ζητάμε συγκεκριμένες απαντήσεις. Ξέρετε, έχουν και άλλες, παράπλευρες επιπτώσεις. Υπάρχουν έμποροι που έχουν δώσει τις επιταγές, που θα πρέπει να εξαργυρωθούν αυτήν την περίοδο. Με την παράταση που δίνετε πάει ακόμα παραπέρα. Δείτε τι στενότητα ρευστότητας έχει αυτός ο κλάδος και όλα αυτά πρέπει να συνυπολογιστούν. Αυτό ζητάμε. Με τους κτηνοτρόφους κοιτάξτε να δείτε τι έχει γίνει. Τα ξέρετε. Έχουν κλειστεί συμφωνίες με τους εμπόρους εν όψει του Πάσχα. Παίρνουν τηλέφωνα, για να δώσουν την παραγωγή και τα τηλέφωνα δεν τα σηκώνουν, βεβαίως, γιατί πιέζουν και εκβιάζουν. Σας ρωτάμε: Πώς θα τους προστατεύσετε αυτούς τους ανθρώπους, τους κτηνοτρόφους; Στην Ισπανία - το ξέρετε - η κρατική επιδότηση ήταν 30 ευρώ ανά ζώο, για θηλυκά ζώα πάνω από τεσσάρων μηνών, για να συνεχιστεί η αναπαραγωγή στο κοπάδι. Γιατί εδώ δεν προχωράμε; Νομίζετε ότι θα φθάσουν τα 150 εκατομμύρια ευρώ; Όχι. Εμείς με τα συγκεκριμένα ερωτήματα και τις προτάσεις που βάλαμε - και δίκαια τα βάζουν και αγροτικοί συνεταιρισμοί και σύλλογοι και ας επηρεάζονται από το ΚΚΕ - σας ζητάμε να κάνετε έναν συνολικό σχεδιασμό και τους πιο αδύναμους να τους ενισχύσετε. Είναι γιατί; Για το συμφέρον της επιβίωσής τους. Κοιτάξτε να σας πω, εγγυημένες τιμές που ήταν, εάν θέλετε, και από τα πρώτα αιτήματα των κινητοποιήσεων, είναι σωστό τώρα να τις βάλετε; Πρέπει να βάλετε κατώτατη εγγυημένη τιμή, ξέρετε γιατί; Για να μην κερδοσκοπούν οι μεσάζοντες. Έχουν βρει χρυσή ευκαιρία, είναι σαν τον λύκο που στην αναμπουμπούλα χαίρεται. Εμείς ζητάμε, λοιπόν, να ανακοινώσετε μέτρα - εργαλεία, τα είπατε - ανακούφισης, να μην τα κρατάτε σε καραντίνα, αλλά να τα δώσετε και να κοινοποιήσετε τα δίκαια αιτήματα των αγροτών.
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Έρχομαι λίγο στα πιο συγκεκριμένα ζητήματα. Παραγωγοί λαϊκών αγορών, πράγματι, από τις 22 Μαρτίου έχει εκδοθεί απόφαση, η οποία απαγόρευσε τη μετακίνηση για λόγους υγειονομικούς. Σήμερα, θα υπάρξει, όπως σας είπα, μία μερική αντιμετώπιση του ζητήματος. Νομίζω ότι θα ικανοποιήσει σε μεγάλο βαθμό η ρύθμιση που θα φέρουμε. Πράγματι, όμως, για αυτό το διάστημα των ημερών από τις 22 μέχρι και σήμερα, θα πρέπει να υπάρξει κάποια στήριξη των συγκεκριμένων παραγωγών. Το εξετάζουμε. Εγώ θα μελετήσω συγκεκριμένα, ποιες είναι οι επιπτώσεις και θα δούμε τι πρόκειται να κάνουμε στο συγκεκριμένο διάστημα. Όταν μιλάμε, τώρα για τους κτηνοτρόφους, να συγκεκριμενοποιήσουμε ότι μιλάμε για τους αιγοπροβατοτρόφους. Έχει υπάρξει όλο το προηγούμενο διάστημα μια φιλολογία, η οποία λέει ότι θα καταρρεύσει η εσωτερική ζήτηση, γιατί δεν θα υπάρχουν μετακινήσεις των πολιτών για να πάνε στην περιφέρεια για τον εορτασμό του Πάσχα. Την άκουσα εγώ αυτή τη φιλολογία. Διερωτώμαι το εξής: Πράγματι, δεν θα πάνε. Στο σπίτι που θα μείνουμε - το έχω πει δυο, τρεις φορές στα μέσα, θα το πω και στη Βουλή - το Πάσχα ψαρόσουπα θα φάμε; Διότι εγώ λέω ότι θα το τηρήσουμε το έθιμο και το αρνάκι ή το κατσικάκι θα το φάμε. Τώρα, αν θα είναι η ίδια ποσότητα, αν θα είναι κάτι λιγότερο ή κάτι περισσότερο, θα το δούμε. Και λέω εγώ κανείς να μην είναι βιαστικός. Διότι είναι ελλειμματική η αιγοπροβατοτροφία στη ζήτηση της υπό κανονικές συνθήκες και γίνονται εισαγωγές της τάξεως των τριακοσίων και τετρακοσίων χιλιάδων αμνοεριφίων ετησίως τη συγκεκριμένη περίοδο, για να καλύψουν την εσωτερική ζήτηση. Ξέρετε πόσες είναι οι εισαγωγές μέχρι σήμερα; Είναι εννιάμιση χιλιάδες. Τα παρακολουθώ ένα, ένα. Θα σας πω ποιοι τα έχουν πάρει. Θα σας πω, πού τα έχουν πάει και ποιοι τα εμπορεύονται. Είναι εννιάμιση χιλιάδες όμως. Έχουν έρθει από τη Ρουμανία. Αυτές είναι οι εισαγωγές μέχρι σήμερα. Άρα λοιπόν, αφήνουμε λίγο να δούμε, πώς θα διαμορφωθεί η ζήτηση. Διότι προεξοφλούμε τη μειωμένη ζήτηση. Και ορισμένοι που προεξοφλούν τη μειωμένη ζήτηση, δημιουργούν μία τρομοκρατία αυτή τη στιγμή στους παραγωγούς, στους κτηνοτρόφους ότι - ξέρετε - θα σας μείνει και για αυτό δώστε το χαμηλά. Αφήστε να δούμε, πώς θα διαμορφωθεί η ζήτηση. Να μην προτρέχουμε. Επίσης, είναι πολύ σημαντικό ότι εμείς, ναι, βάζουμε ένα γενικό πλαίσιο στήριξης, αλλά παρακολουθούμε, όπως σας είπα, την αγορά πώς εξελίσσεται και πώς διαμορφώνεται. Δεν θέλουμε να γινόμαστε μέρος αυτών των κερδοσκοπικών πολιτικών. Αυτό σημαίνει, λοιπόν, ότι εμείς εξετάζουμε, πώς διαμορφώνεται η κατάσταση. Να μην ανησυχεί κανένας. Εκεί που πραγματικά χρειάζεται και θα δούμε διαταραχή της ζήτησης, εκεί θα το εντοπίσουμε. Προς το παρόν, νομίζω ότι μπορούμε να παρακινήσουμε τους συμπολίτες μας να εορτάσουν το Πάσχα, υπό αυτές τις ιδιαίτερες συνθήκες με τον παραδοσιακό τρόπο και βεβαίως, έχοντας εξασφαλίσει ότι θα είναι διαθέσιμα για τον εορτασμό και την τήρηση των εθίμων ελληνικά αμνοερίφια σε εξαιρετική ποιότητα. Επομένως, δεν υπάρχει ως προς αυτό…
Και χαμηλή τιμή!
Και σε δίκαιη τιμή, θα πω εγώ, για όλους, και για τους κτηνοτρόφους και για τους εμπόρους και για τους καταναλωτές. Πηγαίνω σε κάτι άλλο, το οποίο το λέτε και το ξαναλέτε. Η ιχθυοκαλλιέργεια, κατ' αρχάς, δεν είναι τρεις επιχειρήσεις. Είναι πράγματι πέντε μεγάλες επιχειρήσεις. Το σύνολο, όμως, των επιχειρήσεων στην ιχθυοκαλλιέργεια είναι κοντά στις ογδόντα επιχειρήσεις ιχθυοκαλλιέργειας. Άρα, δεν είναι πέντε. Πέντε επιχειρήσεις είναι οι μεγάλες. Έχουμε και άλλες εβδομήντα, εβδομήντα πέντε επιχειρήσεις, οι οποίες είναι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις ιχθυοκαλλιέργειας. Εγώ ποτέ δεν έχω πει ότι δεν θα στηριχθεί κάποιος. Θα στηριχθούν όλοι. Διότι και τις μεγάλες επιχειρήσεις τις χρειαζόμαστε για την παραγωγή και τις μεσαίες επιχειρήσεις τις χρειαζόμαστε για την παραγωγή και τους παράκτιους αλιείς τους χρειαζόμαστε. Όλους τους χρειαζόμαστε. Απλώς, δεν κάνω τη διάκριση που κάνετε εσείς και θεωρώ ότι μας αδικείτε - αδικείτε την Κυβέρνηση και εμένα προσωπικά - λέγοντας ότι «Στηρίζεις αυτούς και δεν στηρίζεις εκείνους». Όλοι θα στηριχθούν. Πρέπει να βρούμε το κατάλληλο εργαλείο για να τους στηρίξουμε και δουλεύουμε για αυτό. Θέλω να μην υπάρχει ανησυχία. Ως προς τα συγκεκριμένα αιτήματα που μου θέτετε, αν με κρατική ευθύνη θα αναλάβουμε τη διοχέτευση της εγχώριας παραγωγής, σας απαντάω ότι όχι, δεν πρόκειται να κάνουμε ως κράτος τον έμπορο. Δεν πρόκειται να χτίσουμε εμείς εμπορική αλυσίδα και δεν θα κάνουμε αυτό το πράγμα για κανένα προϊόν. Δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή διαταραχή. Επαναλαμβάνω ότι υπάρχουν διαταραχές και συμμετρίες εξαιτίας των περιοριστικών μέτρων. Ενδεχομένως, να υπάρχουν και σημεία που γίνεται απόπειρα κερδοσκοπίας και τα εντοπίζω και τα δείχνω. Ειδικά, για το ζήτημα του κρέατος, φέραμε ειδική ρύθμιση, με πράξη νομοθετικού περιεχομένου με την οποία δημιουργείται υποχρέωση στους εμπόρους κρέατος να μας ενημερώνουν ανά τρεις ημέρες για τα αποθέματα τους στις αποθήκες, προκειμένου να διευκολύνεται ο έλεγχος. Ήδη, εξήγγειλα νομοθεσία, την οποία πρόκειται να περάσουμε αμέσως στο επόμενο διάστημα με την οποία βαρύνω - και θα δω τώρα και τη στάση εδώ των πολιτικών κομμάτων σε αυτή τη νομοθεσία - και αυστηροποιώ το πλαίσιο για την αντιμετώπιση των ελληνοποιήσεων. Θα ήθελα εδώ μόνο να ανοίξω μία παρένθεση. Πόσα χρόνια συζητάμε μέσα σε αυτήν την Αίθουσα για τις ελληνοποιήσεις και τον μιμητισμό; Το ξέρετε ότι δεν υπάρχει ποινική διάταξη; Τόσα χρόνια που συζητάμε για το θέμα αυτό, ποινική κύρωση για αυτό το έγκλημα, για το οποίο το σύνολο του πολιτικού κόσμου συμφωνεί ότι έχει μέγιστη ηθικοκοινωνική απαξία και τεράστιες οικονομικές συνέπειες για την παραγωγή μας, δεν υπάρχει. Δεν έχει ποινική διάταξη. Φέρνω, λοιπόν, ποινική διάταξη.
Υπέρ των εμπόρων είναι.
Και μάλιστα, φέρνω βαριά ποινική διάταξη. Τρία με πέντε χρόνια είναι η φυλάκιση. Βαρύ πλημμέλημα. Το ξέρετε ότι τα διοικητικά πρόστιμα τόσα χρόνια έφταναν το μέγιστο μέχρι τις 30.000 ευρώ για αυτή την πράξη; Τώρα, τα πρόστιμα θα πάνε στις 300.000 ευρώ. Και σε περίπτωση μεγάλων επιχειρήσεων, θα μπορούν να φτάσουν μέχρι και 600.000 ευρώ, όταν θα κάνουμε αυτή την πράξη. Για να δούμε, λοιπόν. Και θα φτιάξω και τους ελεγκτικούς μηχανισμούς. Διότι αυτό είναι ένα δεύτερο κεφάλαιο για το οποίο θα μιλήσω. Για να σοβαρευτούμε και να δούμε, εάν εννοούμε πράγματι αυτά τα οποία λέμε εδώ. Εγώ ό,τι λέω, το εννοώ. Άρα, λοιπόν, το δεύτερο μεγάλο κομμάτι είναι αυτό. Τώρα, γι' αυτό που με ρωτάτε, εάν θα απαγορεύσουμε τις εισαγωγές αμνοεριφίων και αβγών, όχι, δεν θα τις απαγορεύσουμε. Διευκρινίζω, όμως, ότι οι έλεγχοι γίνονται και θα γίνονται. Είναι συνοριακοί έλεγχοι. Συνδέονται με την δημόσια υγεία και την τήρηση της δημόσιας υγείας. Πάντως, όπως βλέπετε, μπορώ να σας πω μετά μεγίστης λεπτομέρειας, πού βρίσκεται η κάθε εισαγωγή. Με ρωτάτε, εάν θα στηρίξουμε τους παραγωγούς των λαϊκών αγορών. Σας απάντησα «ναι». Θα το μελετήσουμε. Πρέπει να σας πω το εξής: Είναι μία άσκηση - αποζημιωτικά αυτό - λίγο πιο περίπλοκη από αυτό που συνήθως κάνουμε στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης. Διότι στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης δεν αποζημιώνουμε απολεσθέν εμπορικό εισόδημα, εισόδημα, δηλαδή, από την πώληση. Αποζημιώνουμε παραγωγές. Άρα λοιπόν, αυτό, επειδή εξειδικεύεται με έναν ορισμένο τρόπο, έχει μία δυσκολία τεχνικού χαρακτήρα. Θα την αντιμετωπίσουμε, εν πάση περιπτώσει, και θα κάνουμε αυτό το οποίο πρέπει να κάνουμε. Για την εξασφάλιση της άδειας μετακίνησης, η λύση, η οποία θα δοθεί τώρα, είναι αυτή την οποία είπα προηγουμένως: Παραγωγοί, οι οποίοι δηλώνουν ότι κατοικούν στην περιφέρεια που εμπορεύονται, δηλαδή στη λαϊκή αγορά, στην οποία θέλουν να συμμετάσχουν, πλην όμως, έχουν συγγενείς ή άλλους που τους επιτρέπουν τη φόρτωση, χωρίς τη μετακίνηση τους, από περιφέρεια σε περιφέρεια, αυτοί θα επιτρέπεται να εμπορεύονται. Αυτή είναι η ρύθμιση. Έχει υπογραφεί από τον κ. Γεωργιάδη και πρόκειται να δημοσιευτεί στο ΦΕΚ σήμερα και να ισχύσει. Τα υπόλοιπα θέματα, τα οποία μου θέτετε, είναι οριζόντια θέματα. Πρέπει να αντιμετωπιστούν, είναι ζητήματα τα οποία απασχολούν και συμφωνώ ότι είναι θέματα της παραγωγής. Πάντως, είναι οριζόντια ζητήματα και επομένως, δεν συνδέονται με την αντιμετώπιση του κορωνοϊού. Το θέμα, δηλαδή, του αγροτικού πετρελαίου δεν είναι κάτι το οποίο ανακύπτει, λόγω κορωνοϊού. Είναι μία συζήτηση, την οποία την έχουμε - εγώ έχω πει τη θέση μου - και το εξετάζει και το αντιμετωπίζει στις δημοσιονομικές της δυνατότητες η Κυβέρνηση. Σε άλλα ζητήματα, λοιπόν, όπως για παράδειγμα, αυτά που ζητάτε για τις αναστολές, θα συμφωνήσετε μαζί μου ότι μια αναστολή οριζόντια δεν έχει νόημα. Αναστολές εκεί που βλέπουμε πληττόμενους κλάδους, - αλιεία, ανθοπαραγωγοί - τους κλάδους τους βάζουμε μέσα. Πρέπει, όμως, να διαπιστώσουμε πληττόμενους κλάδους, και μάλιστα, πληττόμενους πέραν ενός ορίου, όπου δεν αρκεί - να το πω διαφορετικά - να τους στηρίξουμε εισοδηματικά με μια ενίσχυση κρατική, προκειμένου να ανταπεξέλθουν ή να αναπληρώσουν το χαμένο τους εισόδημα. Θέσατε το ζήτημα της ρευστότητας. Αυτό απασχολεί και είναι σημαντικό. Εκείνο, λοιπόν, το οποίο πρέπει να γίνει από πλευράς ρευστότητας, είναι - και είναι μια συζήτηση που την έχουμε αυτή τη στιγμή με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή - ότι πρέπει να μπουν οι αγροτικές επιχειρήσεις και οι επιχειρήσεις αλιείας στα μέτρα στήριξης μέσα από τα δανειακά εργαλεία, τα οποία οικοδομούνται στα πλαίσια του ΕΣΠΑ. Αυτός είναι ένας μηχανισμός δίπλα στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης. Επομένως, θέλει ειδικές προβλέψεις, τις οποίες είμαστε σε συζήτηση με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προκειμένου να τις εξασφαλίσουμε. Συνοψίζω, λέγοντας ότι μέχρι στιγμής η εικόνα του πρωτογενούς τομέα είναι μια εικόνα ικανοποιητική. Έχει ασυμμετρίες και δυσκολίες, αλλά παρεμβαίνουμε και αντιμετωπίζουμε στοχευμένα αυτές τις ασυμμετρίες και τις δυσκολίες. Θέλω να ξέρουν οι παραγωγοί και το λέω με πολύ μεγάλη ευθύνη από αυτό το Βήμα, ότι παρακολουθούμε με λεπτομέρεια την πορεία της κάθε παραγωγής, τις τιμές, τις ποσότητες και να ξέρουν ότι εκεί που πραγματικά θα χρειαστεί θα παρέμβουμε και δεν πρόκειται να αφήσουμε να υπάρξει παραγωγικό πρόβλημα στη χώρα.
Ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Αφήνουμε λίγο τον χρόνο παραπάνω σε όλους και στους ομιλητές, για να υπάρχει μια πιο διεξοδική συζήτηση. Παρακολουθώ τη συζήτηση και καταλαβαίνω ότι ο COVID -19 έχει κάνει πολλές παρενέργειες και στις ιδεολογίες γενικώς. Έχουμε αλλάξει πολλά ζητήματα όλοι σε αυτά που ξέραμε μέχρι χθες. Συνεχίζουμε τώρα με την τρίτη με αριθμό 620/6-4-2020 επίκαιρη ερώτηση πρώτου κύκλου του Βουλευτή Α΄ Θεσσαλονίκης του Κομμουνιστικού Κόμματος Ελλάδας κ. Γιάννη Δελή προς τον Υπουργό Υγείας, με θέμα: «Τα προβλήματα και τις ελλείψεις στα νοσοκομεία της Δυτικής Μακεδονίας μπροστά στην αντιμετώπιση της πανδημίας από τον κορωνοϊό». Στην επίκαιρη ερώτηση θα απαντήσει ο Υφυπουργός Υγείας κ. Βασίλειος Κοντοζαμάνης. Κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Υπουργέ, κάθε μέρα μέσα από την επίσημη ενημέρωση παρακολουθούμε τον κορωνοϊό να εξαπλώνεται αργά μεν, αλλά πάντως σταθερά και κυρίως απειλητικά σε όλη τη χώρα. Βέβαια, η Περιφέρεια της Δυτικής Μακεδονίας την οποία αφορά αυτή η ερώτηση, αλλά η ερώτηση θα μπορούσε άνετα να γενικευτεί και για όλη τη χώρα, βρίσκεται στο μάτι του κυκλώνα κυριολεκτικά αυτής της πανδημίας. Κι έτσι μεγαλώνει η ανασφάλεια, μεγαλώνει η αγωνία, αλλά και η αγανάκτηση του λαού της περιοχής, όσο και των εργαζομένων στον χώρο της υγείας. Ο λόγος; Απλούστατος. Μπροστά σε μια τέτοια πραγματική απειλή βγάζουν μάτι οι διαχρονικές μεγάλες ελλείψεις των δημόσιων δομών υγείας σε προσωπικό, σε υποδομές, σε εξοπλισμό και σε μέσα προστασίας και αυτοπροστασίας. Σε αυτή την επικίνδυνη, βλέπετε, κατάσταση οδήγησαν τη δημόσια υγεία όλες οι κυβερνήσεις, μηδεμιάς εξαιρουμένης, πετσοκόβοντας κάθε φορά, η μία μετά την άλλη, την τόσο αναγκαία χρηματοδότηση της δημόσιας υγείας. Όπως και σε όλη τη χώρα, έτσι και στη δυτική Μακεδονία, η κατάσταση στη δημόσια υγεία, κύριε Υπουργέ, είναι στα όρια της. Θα μπορούσα να πω ότι είναι δραματική. Δείτε ορισμένα παραδείγματα. Ακόμη και με τα ισχύοντα ανεπαρκή οργανογράμματα για τη στελέχωση τους, στα πέντε νοσοκομεία της περιοχής της δυτικής Μακεδονίας, όπως και στο ΕΚΑΒ, υπάρχουν πάρα πολλές κενές θέσεις και μεγάλες ελλείψεις γύρω ή τουλάχιστον, καμμιά φορά και περισσότερο από 40% σε προσωπικό, τόσο ιατρικό όσο και νοσηλευτικό. Τώρα, για τις ανάγκες αυτής της περιφέρειας, στην οποία υπάρχει και μια από τις μεγαλύτερες εστίες της πανδημίας του κορωνοϊού, αυτή τη στιγμή, το γνωρίζετε και εσείς, λειτουργούν μόλις πέντε κλίνες μονάδων εντατικής θεραπείας στην Πτολεμαΐδα και αντίστοιχα πέντε κλίνες μονάδων αυξημένης φροντίδας, οι οποίες βεβαίως δεν είναι ΜΕΘ, όπως δεν είναι ΜΕΘ και οι θάλαμοι αρνητικής πίεσης, στην Κοζάνη. Και ας μη μιλήσουμε για τα τόσο απαραίτητα μέσα ατομικής προστασίας των υγειονομικών και κυρίως για τα μέσα εκείνα τα εξειδικευμένα, τα προστατευτικά, τα τόσο απαραίτητα για αυτούς που βρίσκονται κάθε μέρα στην πρώτη γραμμή αυτής της μάχης και που αυτά τα μέσα δίνονται, όταν δίνονται, μετά από εντολές της διοίκησης κυριολεκτικά με το σταγονόμετρο. Πότε γίνονται όλα αυτά; Μα, στη σημερινή έκτακτη κατάσταση της πανδημίας με τις συνθήκες να είναι άκρως απαιτητικές. Και βέβαια δεν πρέπει να λησμονούμε, και σε ό,τι μας αφορά δεν το λησμονούμε, τις πάγιες ανάγκες των χρονίως πασχόντων, όπως βεβαίως και τα συνήθη περιστατικά της υγείας που υπάρχουν έτσι κι αλλιώς. Σας ρωτάμε, λοιπόν, κύριε Υπουργέ, ευθέως: Θα δώσετε επιτέλους λεφτά για να λειτουργήσουν όπως πρέπει τα νοσοκομεία, τα κέντρα υγείας και το ΕΚΑΒ της περιοχής και όλης της χώρας, με μόνιμο προσωπικό, όμως; Άρα, επικουρικοί και συμβασιούχοι να γίνουν τώρα, άμεσα μόνιμοι. Και επειδή αυτοί, όπως και εσείς καλά γνωρίζετε, δεν φτάνουν, απαιτούνται και άμεσα προσλήψεις μονίμων γιατρών και νοσηλευτών σε όλες τις ειδικότητες και σε όλες τις βαθμίδες. Κατ' αρχάς, σε όλη τη δυτική Μακεδονία - εμείς λέμε και σε όλη τη χώρα - θα επιτάξετε ιδιωτικές κλινικές; Θα θέσετε σε πλήρη κρατικό έλεγχο τα ιδιωτικά διαγνωστικά εργαστήρια; Ή θα τους αφήσετε και θα τους επιτρέπετε και μέσα στην πανδημία να «αρμέγουν» το δημόσιο σύστημα υγείας; Θα εντάξετε υποχρεωτικά όλους τους αυτοαπασχολούμενους γιατρούς σε ένα κρατικό σχέδιο για τη δωρεάν περίθαλψη όλων των ασθενών, ασθενών που δεν σχετίζονται με την επιδημία του κορωνοϊού, στα κέντρα υγείας, στα περιφερειακά ιατρεία και σε κατ' οίκον επισκέψεις; Και το ερώτημα, κύριε Υπουργέ, είναι: Αν δεν τα κάνετε τώρα όλα αυτά, πότε θα τα κάνετε;
Κύριε Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Δελή, επιτρέψτε μου να σας διορθώσω, κατ' αρχάς, γιατί είπατε ότι η πανδημία εξαπλώνεται στη χώρα μας. Η πανδημία δεν εξαπλώνεται στη χώρα μας. Η πανδημία περιορίζεται στη χώρα μας. Θα ήθελα να συμφωνήσω με αυτό που αναφέρατε στην ερώτησή σας, ότι στη σημερινή έκτακτη κατάσταση οι συνθήκες είναι απαιτητικές. Πράγματι είναι απαιτητικές, είναι πάρα πολύ απαιτητικές συνθήκες και παρά τα προβλήματα, τις στρεβλώσεις και τις ελλείψεις του Εθνικού Συστήματος Υγείας, η Κυβέρνηση αυτή έκανε κάποια πράγματα σωστά και οφείλετε να το αναγνωρίσετε. Τα μέτρα που λάβαμε όχι μόνο περιόρισαν την εξάπλωση του ιού, αλλά κατέστησαν και λειτουργικό το Εθνικό Σύστημα Υγείας, έτσι ώστε σήμερα να είναι σε θέση να εξυπηρετεί όχι μόνο τους συμπολίτες μας που νοσούν από τον κορωνοϊό, αλλά όλους τους πολίτες που έχουν ανάγκη και αυτό φαίνεται. Τα νοσοκομεία εφημερεύουν κανονικά. Τα κέντρα υγείας σε όλη τη χώρα, σε όλη την επικράτεια εξυπηρετούν τον κόσμο. Έχουμε προβλέψει μέτρα και δράσεις προκειμένου να εξυπηρετήσουμε ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού, όπως οι χρόνιοι πάσχοντες ή οι ηλικιωμένοι, προκειμένου με την άυλη συνταγογράφηση και με την μεταφορά των φαρμάκων στα σπίτια τους, να μην ταλαιπωρούνται σε αυτές τις δύσκολες ώρες. Ποιος είναι ο καλύτερος που μπορεί να επιβεβαιώσει αυτά τα οποία κάναμε; Τα διεθνή μέσα ενημέρωσης αναφέρονται με θερμά λόγια στα μέχρι σήμερα αποτελέσματα που έχουμε καταφέρει. Είναι μια συλλογική προσπάθεια. Οι πολίτες επικροτούν τα μέτρα και τις αποφάσεις της Κυβέρνησης και η πλειονότητα του πολιτικού κόσμου, επίσης, επικροτεί αυτά τα μέτρα τα οποία έχουμε λάβει. Διότι είναι μια μάχη που πρέπει όλοι μαζί να την κερδίσουμε. Επιτρέψτε μου να αναφερθώ στις σημαντικές κινήσεις αναδιοργάνωσης και ανασύνταξης του Εθνικού Συστήματος Υγείας. Ναι, το είπατε και εσείς, υπάρχουν στρεβλώσεις και ελλείψεις από το παρελθόν, αλλά σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα καταφέραμε αυτές τις ελλείψεις να τις αντιμετωπίσουμε και να πάρουμε μέτρα, να πάρουμε αποφάσεις, να εξοπλίσουμε το Εθνικό Σύστημα Υγείας, να προσλάβουμε προσωπικό και να ενισχύσουμε το Εθνικό Σύστημα Υγείας, έτσι ώστε όχι μόνο να ξεπεράσουμε την κρίση του κορωνοϊού, αλλά την επόμενη μέρα το σύστημα υγείας να είναι ακόμα πιο λειτουργικό, ακόμα πιο αποτελεσματικό, ακόμα πιο αποδοτικό και να ανταποκρίνεται στις ανάγκες υγείας όλου του πληθυσμού. Αναπτύξαμε καινούργιες μονάδες εντατικής θεραπείας σε ελάχιστο χρονικό διάστημα. Αναπτύξαμε κλίνες αποκλειστικά για τη χρήση του κορωνοϊού. Αναδιοργανώσαμε τις δομές της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας, έτσι ώστε να εξυπηρετήσουν καλύτερα τους πολίτες που έχουν κορωνοϊό. Εγκρίναμε προσλήψεις επικουρικού προσωπικού. Ξεπεράσαμε τον αρχικό στόχο και έχει προσληφθεί η πλειονότητα αυτού του κόσμου και προσλαμβάνεται κάθε μέρα. Έχουμε τονίζει ότι το νοσηλευτικό προσωπικό το οποίο τόσο ανάγκη το έχει το σύστημα υγείας, θα παραμείνει στο σύστημα υγείας μετά την κρίση. Σε ό,τι αφορά το επικουρικό προσωπικό έχουμε πει ότι σταδιακά θα μετατρέψουμε τις θέσεις του επικουρικού προσωπικού σε μόνιμες θέσεις, έτσι ώστε με κρίσεις να μπορέσουμε να πληρώσουμε τα κενά τα οποία έχει το Εθνικό Σύστημα Υγείας. Παρέχουμε δωρεάν τις υπηρεσίες σε κάθε πολίτη που πάσχει από τον κορωνοϊό και καλύπτουμε όλες τις ανάγκες. Βεβαίως, έχουμε πολύ δρόμο μπροστά μας, γιατί ναι μεν έχουμε πετύχει πολλά πράγματα μέχρι στιγμής, αλλά γνωρίζουμε ότι βρισκόμαστε στο τέλος της αρχής και πρέπει να προετοιμαστούμε, όχι μόνο πιθανόν για δυσμενή εξέλιξη της νόσου αλλά και για την επόμενη χρονιά, που θα έχουμε όχι μόνο την εποχική γρίπη, αλλά ίσως και την επανεμφάνιση του κορωνοϊού. Δυστυχώς για τη δυτική Μακεδονία, η Καστοριά βρέθηκε στο επίκεντρο της πανδημίας. Ειδικότερα, στο Γενικό Νοσοκομείο Καστοριάς τέθηκε εκτός υπηρεσίας σημαντικό κομμάτι του ιατρικού, νοσηλευτικού και λοιπού προσωπικού, το οποίο, όπως πολύ σωστά αναφέρατε, μολύνθηκε από τον ιό. Βεβαίως, τα νούμερα δεν είναι αυτά που αναφέρατε. Δώδεκα εργαζόμενοι σήμερα του νοσοκομείου βρίσκονται σε αναρρωτική άδεια λόγω ασθένειας από τον ιό. Είναι γεγονός ότι σήμερα αυτοί οι δώδεκα άνθρωποι βεβαίως και αποτελούν σημαντική απώλεια για το νοσοκομείο. Όμως, σε κάθε περίπτωση το νοσοκομείο, οι δομές στην Καστοριά και στους όμορους νομούς λειτούργησαν επαρκώς και εξυπηρέτησαν τον κόσμο τις δύσκολες αυτές ημέρες, που η πανδημία χτύπησε την περιοχή της Καστοριάς. Οφείλω να ενημερώσω ότι πολύ πριν από αυτήν τη δυσάρεστη εξέλιξη, οι υπηρεσίες του Υπουργείου Υγείας, σε συνεργασία με την 3η Υγειονομική Περιφέρεια και το Νοσοκομείο Καστοριάς, είχε προβεί σε συγκεκριμένες ενέργειες, όπως έγκριση και πρόσληψη επικουρικού προσωπικού, τόσο ιατρικού όσο και λοιπού προσωπικού. Δυστυχώς, υπήρχε μια δυστοκία στην ανεύρεση του ιατρικού προσωπικού, γιατί δώσαμε αρκετές εγκρίσεις, αλλά μόνο ένας γιατρός εμφανίστηκε. Ευτυχώς, μπορέσαμε και καλύψαμε τις ανάγκες από τις γύρω περιοχές. Κατ' αρχάς, όπως είπαμε, μετακινήσαμε προσωπικό από τις άλλες δομές. Κατά τους μήνες Φεβρουάριο και Μάρτιο έγιναν εννέα μετακινήσεις γιατρών με σκοπό την ενδυνάμωση της στελέχωσης του Γενικού Νοσοκομείου Καστοριάς. Επίσης, μετακινήθηκαν δέκα γιατροί υπηρεσίας υπαίθρου από τα κέντρα υγείας τα διπλανά και σε δεύτερη φάση, βεβαίως και σκοπεύουμε, εφόσον εξελιχθούν διαφορετικά τα πράγματα, να αξιοποιήσουμε και τις δυνάμεις του ιδιωτικού τομέα, γιατί σε αυτήν τη μάχη δεν περισσεύει κανείς. Ιδιώτες γιατροί με τις ειδικότητες που χρειαζόμαστε θα επιστρατευτούν, θα επιταχθούν και θα εξυπηρετήσουν τις ανάγκες του συστήματος. Ήδη έχουμε συζητήσει με τον Πανελλήνιο Ιατρικό Σύλλογο δράσεις και μέτρα, τα οποία πρέπει να ληφθούν και, βεβαίως, έχουμε ήδη ανακοινώσει δράσεις, στις οποίες πρόκειται να προβούμε, προκειμένου όλοι οι γιατροί να είναι στη διάθεση της εξυπηρέτησης του πολίτη. Όμως, και για τις ιδιωτικές κλινικές στη δυτική Μακεδονία - και όχι μόνο στη δυτική Μακεδονία, αλλά και σε όλη την Ελλάδα - επειδή αναφερθήκατε θα ήθελα να σας ενημερώσω ότι ενώ προβλέπεται αυτό στην πράξη νομοθετικού περιεχομένου, την οποία έχουμε ψηφίσει, η επίταξη, δηλαδή, όλων των ιδιωτικών δομών εφόσον αυτό χρειαστεί, ήδη η Πανελλήνια Ένωση Ιδιωτικών Κλινικών με έγγραφό της, μας έχει ενημερώσει ότι από μόνοι τους βρίσκονται στη διάθεση του Εθνικού Συστήματος Υγείας με το σύνολο των κλινών προς κάλυψη των αναγκών του ΕΣΥ, όπως, βεβαίως, και όλοι οι μεγάλοι όμιλοι των ιδιωτικών κλινικών. Υπάρχει σχέδιο, αλλά να επαναλάβω για μια ακόμη φορά ότι το σχέδιο αυτό εξελίσσεται και υλοποιείται ανάλογα με την εξέλιξη της νόσου και σε κάθε περίπτωση - να το τονίσω για μια ακόμη φορά - χωρίς κόστος για τους συμπολίτες μας. Επειδή αναφερθήκατε και στη χρηματοδότηση του συστήματος υγείας, να πω για μια ακόμη φορά ότι σε αυτή την κρίσιμη στιγμή για το Εθνικό Σύστημα Υγείας και για τη χώρα δεν τίθεται θέμα χρημάτων. Έχουμε λάβει όλα τα μέτρα και υπάρχει επαρκής χρηματοδότηση, προκειμένου να καλύψουμε τις αυξημένες ανάγκες στο Εθνικό Σύστημα Υγείας. Κύριε Δελή, οι δομές υγείας της δυτικής Μακεδονίας ανταποκρίθηκαν με επιτυχία σε αυτή τη δύσκολη στιγμή και έχουν τη δυνατότητα να το πράξουν ακόμα καλύτερα στο μέλλον. Το σύνολο των υγειονομικών δομών της δυτικής Μακεδονίας ανταποκρίθηκε με επάρκεια και, βέβαια, χρέος μας είναι να το ενισχύσουμε ακόμα περισσότερο όχι μόνο τώρα μέσα στην κρίση αλλά και μετά από την κρίση. Έχουμε συναίσθηση της κατάστασης, γνωρίζουμε τις αδυναμίες που υπάρχουν, αλλά δουλεύουμε καθημερινά για να λύνουμε τα προβλήματα.
Κύριε συνάδελφε, έχετε και δευτερολογία.
Κύριε Πρόεδρε, θα τελειώσω. Θα έπρεπε να δείξετε μια ανοχή. Αφήσατε τους προλαλήσαντες να μακρηγορήσουν. Δουλεύουμε καθημερινά για να λύσουμε τα προβλήματα και να βελτιώσουμε τις συνθήκες όχι μόνο των εργαζομένων στο Εθνικό Σύστημα Υγείας αλλά και στους κατοίκους όλης της περιοχής.
Κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο και μετά θα σας απαντήσει όσο χρόνο χρειάζεται ο κύριος Υπουργός.
Κύριε Υπουργέ, δεν ήρθαμε εδώ από καμμιά διάθεση στείρας αντιδικίας και αντιπαράθεσης με εσάς, το Υπουργείο ή την Κυβέρνηση. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι θα υποστείλουμε και τη σημαία των διεκδικήσεων για αυτά που δικαιούται ο λαός μας για την υγεία του και καλούμε και τον ίδιο τον λαό να μην υποστείλει τις διεκδικήσεις του. Μας κάνατε μια παρατήρηση αρχικά για το ότι χρησιμοποιήσαμε το ρήμα «εξαπλώνεται» για τον κορωνοϊό. Με συγχωρείτε, αλλά κάθε απόγευμα βλέπουμε και εσάς στην επίσημη ενημέρωση όπου ανακοινώνονται από τα πιο επίσημα χείλη νέα κρούσματα, δεκάδες κρούσματα. Να συμφωνήσουμε εδώ ότι πρόκειται για περιορισμένη εξάπλωση; Να το συμφωνήσουμε. Όμως, πάντως εξαπλώνεται με αργούς, όπως είπα, ρυθμούς. Μιλάμε για τα καταγεγραμμένα κρούσματα και πιθανολογούμε για τα πραγματικά κρούσματα. Εν πάση περιπτώσει, ένα πρώτο σχόλιο, κύριε Υπουργέ, με βάση αυτά που απαντήσατε στην πρωτολογία σας είναι ότι η ωραιοποιημένη εικόνα που μας παρουσιάσατε δεν νομίζουμε ότι ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα ούτε της δυτικής Μακεδονίας ούτε της χώρας. Η δυτική Μακεδονία, αν θέλετε, αποτελεί πιλότο των ενεργειών των κυβερνητικών για το πώς αντιμετωπίζεται μια εστία αυξημένης έντασης του κορωνοϊού. Δεν χρειάζεται να σας πω πολλά. Ένα μόνο στοιχείο θα σας πω. Ας πούμε για τον ανεπαρκή αριθμό των κλινών μονάδων εντατικής θεραπείας στη δυτική Μακεδονία. Το δείχνει η ίδια η μεταφορά των ασθενών κατά δεκάδες από τη δυτική Μακεδονία, από όλη την περιοχή, στη Θεσσαλονίκη, η οποία, βεβαίως, δεν έχει άπειρες δυνατότητες, καθώς γύρω στα εκατόν είκοσι πέντε κρεβάτια ΜΕΘ διαθέτει. Θεωρούμε, επίσης, περιορισμένα, ανεπαρκή και γενικόλογα - σήμερα αποφύγατε επιμελώς τους αριθμούς - τα μέχρι τώρα μέτρα για την ενίσχυση του δημόσιου συστήματος υγείας και, βεβαίως, τα μέτρα, τα οποία υπάρχουν και έχουν ανακοινωθεί - θα συμφωνήσετε μαζί μας, συμφωνεί άλλωστε και η πραγματικότητα - βρίσκονται αρκετά ή πολύ πίσω από τις ανάγκες του σήμερα. Αναφέρεστε σε προσλήψεις επικουρικού προσωπικού, δηλαδή με ημερομηνία λήξεως, μιλάτε για μετακινήσεις - το ομολογήσατε και εσείς - προσωπικού, προκειμένου να καλυφθούν τα κενά. Τα κενά, όμως, κύριε Υπουργέ, στη δημόσια υγεία νοσηλευτικού και ιατρικού προσωπικού πριν την πανδημία του κορωνοϊού υπολογίζονταν με τους μετριοπαθέστερους υπολογισμούς γύρω στις τριάντα χιλιάδες. Φανταστείτε τώρα με την πανδημία πού έχουν φτάσει αυτές οι ανάγκες. Βεβαίως, όπως είπαμε, η αιτία είναι η υποχρηματοδότηση και ειρήσθω εν παρόδω αυτή φταίει - η υποχρηματοδότηση δηλαδή. Είναι η ίδια πολιτική σε όλες τις καπιταλιστικές χώρες και, μάλιστα, στις πιο ανεπτυγμένες, όπως στην Ιταλία, τη Γαλλία, τη Μεγάλη Βρετανία, τη Γερμανία, τις Ηνωμένες Πολιτείες, για όλο το G7 δηλαδή. Για αυτό και βλέπουμε κάθε βράδυ - κάθε βράδυ βλέπει ο πλανήτης - αυτές τις σοκαριστικές εικόνες από αυτές τις πιο ανεπτυγμένες χώρες. Έρχομαι τώρα πιο ειδικά στο Νοσοκομείο της Καστοριάς, στο οποίο αναφερθήκατε. Είναι κυριολεκτικά αποδεκατισμένο. Ήταν έτσι κι αλλιώς υποστελεχωμένο, τώρα με τις ελλείψεις είναι αποδεκατισμένο. Στο Νοσοκομείο της Κοζάνης, όταν ξεκίνησε η πανδημία του κορωνοϊού, από τους ογδόντα εφτά γιατρούς που έπρεπε να υπάρχουν, υπήρχαν μόνον οι πενήντα. Τις προσλήψεις μέχρι τώρα τις ακούνε, αλλά δεν βλέπουν τίποτα. Εν τω μεταξύ, όπως είπαμε, η δυτική Μακεδονία έχει ένα πολύ μεγάλο αριθμό κρουσμάτων. Είχε μέχρι πρότινος δύο κοινότητες. Μιλάω για τη Δαμασκηνιά και τη Δραγασιά. Εξακολουθεί να είναι σε καραντίνα το δημοτικό διαμέρισμα της Μεσοποταμίας. Στην Καστοριά έχουμε πάρα πολλά κρούσματα. Έχουμε αναλογικά και τον μεγαλύτερο νομίζω αριθμό θανάτων στη χώρα. Βεβαίως, αυτά όλα, αυτές οι ανάγκες σε προσωπικό, δεν γίνεται να καλύπτονται στην Καστοριά, στην Πτολεμαΐδα, στην Κοζάνη, οπουδήποτε σε όλη τη χώρα, με μετακινήσεις από τα κέντρα υγείας και τα περιφερειακά ιατρεία. Δηλαδή, δεν είναι δυνατόν - με συγχωρείτε, κύριε Υπουργέ - στην περιοχή της Δραγασιάς και της Δαμασκηνιάς να υπολειτουργούν τα κοντινά κέντρα υγείας στο Τσοτύλι και στη Σιάτιστα και να κλείνουν τα περιφερειακά τους ιατρεία. Δεν είναι δυνατόν στην Καστοριά να μετακινείται στο νοσοκομείο προσωπικό από το Κέντρο Υγείας του Άργους Ορεστικού και να κλείνει - ναι, να κλείνει - το περιφερειακό ιατρείο της Μεσοποταμιάς, μιας περιοχής που έχει τεθεί και βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε καραντίνα, την ίδια στιγμή που θα έπρεπε να υπάρχει, όπως εμείς λέμε, πρόνοια και μέριμνα ακόμα και για εφεδρικό ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό, γιατί είναι εκείνο το προσωπικό και οι εργαζόμενοι που είναι οι πιο άμεσα εκτεθειμένοι και έχουν αναλογικά τα υψηλότερα ποσοστά κρουσμάτων. Τώρα, για το υγειονομικό υλικό που λέτε ότι υπάρχει σε επάρκεια, κι εμείς συχνά βλέπουμε στα κανάλια αεροπλάνα να κουβαλούν τόνους υγειονομικού υλικού, αλλά οι υγειονομικοί το ψάχνουν στην κυριολεξία με τα κυάλια στα νοσοκομεία, κύριε Υπουργέ. Και εν πάση περιπτώσει, μάσκες ζητάνε οι υγειονομικοί, κύριε Υπουργέ! Ζητούν μάσκες προστατευτικές και μάλιστα όχι τις απλές, τις άλλες τις πιο συνθέτες, τις FFP2. Όλα αυτά χρειάζονται. Μάσκες προστατευτικές ζητάνε και όχι φίμωτρα σαν αυτά που προσπάθησαν χθες οι αστυνομικές δυνάμεις να τους βάλουν στον Ευαγγελισμό.
Κύριε συνάδελφε, σας παρακαλώ να ολοκληρώσετε.
Θα κλείσω, κύριε Πρόεδρε. Ευχαριστώ. Δείτε, θα αναφερθώ στην Κοζάνη. Οι μονάδες, τα πέντε κρεβάτια ΜΑΦ που θα γίνουν ΜΕΘ, πώς θα λειτουργήσουν, κύριε Υπουργέ; Θα λειτουργήσουν με επικουρικό προσωπικό; Δηλαδή, θα πάει εκεί ένας, δύο, τρεις - όσοι χρειάζονται - εντατικολογοι, καρδιολόγοι, αναισθησιολόγοι, που θα ξέρουν ότι σε έξι μήνες, σε έναν χρόνο θα απολυθούν; Έτσι θα λειτουργήσει; Επιπλέον, σ' αυτό το εργαστήρι της μοριακής βιολογίας - που καλώς έγινε, το ψηφίσαμε και εμείς στην περιφέρεια και θα λειτουργήσει εκεί στο νοσοκομείο της Κοζάνης, γιατί είναι πολύ μεγάλη ανάγκη - τι προσωπικό θα λειτουργήσει αυτό το σύγχρονο μηχάνημα; Θα το λειτουργήσει για τα τεστ τα διαγνωστικά προσωπικό που θα απολυθεί σε δύο και σε τέσσερις μήνες; Νομίζουμε ότι αυτά δεν συνηγορούν για την κάλυψη των αναγκών που σας είπα. Τι πρέπει να κάνετε, κύριε Υπουργέ; Δύο πράγματα - κι εδώ πραγματικά κλείνω - σας καλούμε να κάνετε. Πρώτον, πρέπει να χρηματοδοτήσετε τη δημόσια υγεία όσο χρειάζεται. Πριν από λίγο είπατε ότι δεν έχετε οροφή και μπορείτε να τη χρηματοδοτήσετε όσο χρειάζεται. Τώρα, λοιπόν, χρηματοδοτήστε την και προσλάβετε μόνιμο ιατρικό και νοσηλευτικό προσωπικό. Άλλωστε, τα λεφτά βρίσκονται. Τα βρίσκει η Κυβέρνησή σας. Τα βρήκε μία χαρά για τους καναλάρχες, καθώς τους χαρίσατε 3,5 εκατομμύρια ευρώ για την ετήσια εισφορά, προκειμένου να μην την πληρώσουν φέτος οι καναλάρχες. Επίσης, δώσατε περίπου 13 εκατομμύρια ευρώ στους εργολάβους των εθνικών οδών, γιατί έχουν κεσάτια τώρα στα διόδια. Βεβαίως, μην ξεχνάμε και τα 30 εκατομμύρια ευρώ που έχετε ήδη προϋπολογίσει να δώσετε στους ιδιωτικούς κλινικάρχες. Εμείς, κύριε Υπουργέ, μιλάμε για επίταξη κι όχι για επιδότηση. Επειδή, μάλιστα, μιλάμε για επίταξη, το δεύτερο που πρέπει να κάνετε μετά τη χρηματοδότηση είναι να επιτάξετε τις δομές της δημόσιας υγείας, γιατί, ξέρετε, υπάρχει μία εικόνα αυτή τη στιγμή στην ελληνική κοινωνία, κύριε Πρόεδρε. Από τη μία πλευρά, έχεις τα δημόσια νοσοκομεία όπου οι άνθρωποι εκεί, το προσωπικό, δίνουν την ψυχή τους κάθε μέρα με αυτά τα ελλιπή μέσα που διαθέτουν και από την άλλη, έχεις τα ιδιωτικά κέντρα, τις ιδιωτικές δομές της υγείας, που το μόνο που τους νοιάζει είναι τα κέρδη τους. Νομίζουμε ότι αυτό δεν συνάδει με τις ανάγκες της σημερινής κοινωνίας.
Κύριε συνάδελφε, σας παρακαλώ.
Θα κλείσω, κύριε Πρόεδρε. Με συγχωρείτε. Ένα παράδειγμα μπορώ να σας δώσω μονάχα. Αυτό που ακούγεται στη Θεσσαλονίκη για το Διαβαλκανικό, ένα από τα καμάρια της ιδιωτικής υγείας, είναι ότι σχεδιάζει, λέει, την υπολειτουργία του επειδή έχει μειωθεί η πελατεία του. Αυτό είναι μία χαρακτηριστική παθογένεια του πού οδηγεί η συνύπαρξη του δημοσίου και του ιδιωτικού τομέα. Τώρα, λοιπόν, πρέπει να γίνει επίταξη των ιδιωτικών δομών υγείας, όπως και ένταξη των ιδιωτών γιατρών, οι οποίοι αυτή τη στιγμή είναι παροπλισμένοι. Μιλάμε για ένταξη, εν τοις πράγμασι, στις ανάγκες του δημοσίου συστήματος υγείας. Ευχαριστώ πολύ, κύριε Πρόεδρε.
Κοιτάξτε, επειδή ο χρόνος δεν λέει πάντα την αλήθεια, σας λέω ότι τον έχω μηδενίσει δύο φορές. Έχω φτάσει στα δέκα λεπτά, γι' αυτό σας το λέω. Ορίστε, κύριε Υπουργέ, έχετε άπλετο χρόνο να απαντήσετε ως Αρκάς, γιατί μετά θα έχουμε κι άλλον Αρκά και θα έχουμε θέματα.
Τώρα που θα είμαι σύντομος μου δίνετε άπλετο χρόνο! Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Κύριε Δελή, για να μη δημιουργούμε και λάθος εντυπώσεις, δεν είναι ότι δεν έχουμε νέα κρούσματα καθημερινά, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι εξαπλώνεται ο ιός. Τα στοιχεία δείχνουν ότι έχουμε καταφέρει να τον περιορίσουμε. Ο πιο σωστός δείκτης προκειμένου να έχουμε αυτή την εικόνα είναι ο αριθμός των διασωληνωμένων και των ατόμων που βρίσκονται στις μονάδες εντατικής θεραπείας και ο αριθμός των θανόντων συμπολιτών μας. Άρα, βρισκόμαστε σε μία καλή φάση σε ό,τι αφορά την εξέλιξη της νόσου και ελπίζουμε ότι έτσι θα συνεχίσουμε μέχρι το τέλος. Επειδή είπατε ότι προσπάθησα να ωραιοποιήσω την κατάσταση, δεν το έκανα αυτό. Πρώτος εγώ είπα ότι αναφορικά με στρεβλώσεις και ελλείψεις του παρελθόντος - διαχρονικές ελλείψεις και στρεβλώσεις από όλα τα κόμματα στο παρελθόν - καταφέραμε πολλές από αυτές να τις ξεπεράσουμε σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα. Δεν είναι τυχαίο ότι σχεδόν σε έναν, ενάμιση μήνα που ξεκίνησε η κρίση αυτή, έχουμε ανοίξει σχεδόν ενενήντα νέες μονάδες εντατικής θεραπείας και συνεχίζουμε να το κάνουμε. Θα ήθελα να επαναλάβω για μία ακόμη φορά ότι όλες οι υπηρεσίες προσφέρονται δωρεάν προς τους συμπολίτες μας. Η Κυβέρνηση αυτή διασφαλίζει τον δημόσιο χαρακτήρα του συστήματος υγείας και θα το κάνει και στο μέλλον, με όσα μέσα χρειαστεί. Αναφερθήκατε, επίσης και στις μονάδες εντατικής θεραπείας στην περιοχή της δυτικής Μακεδονίας. Πράγματι, δεν επαρκούν και κάποιες μονάδες αυξημένης φροντίδας θα τις μετατρέψουμε σε μονάδες εντατικής θεραπείας, έτσι ώστε να είναι στη διάθεσή μας, εφ' όσον παραστεί ανάγκη. Όμως, αυτό είναι για μας ένας οδηγός για το μέλλον, έτσι ώστε να μπορέσουμε να εντοπίσουμε τις αδυναμίες του συστήματος υγείας ανά γεωγραφική περιφέρεια και να μπορέσουμε να βελτιώσουμε ακόμα περισσότερο τις υποδομές και τις παρεχόμενες υπηρεσίες υγείας. Αναφερθήκατε και στην επάρκεια του υγειονομικού υλικού. Βλέπετε τι γίνεται σε όλον τον πλανήτη, βλέπουμε κάθε μέρα στις τηλεοράσεις και στις ιστοσελίδες έναν παγκόσμιο πόλεμο. Και η μικρή Ελλάδα έχει καταφέρει αυτό που δεν έχουν καταφέρει μεγάλες χώρες. Έχουμε επάρκεια υγειονομικού υλικού, αλλά πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι η κατάσταση δεν είναι όπως παλιά. Δεν μπορούμε να σπαταλάμε το υγειονομικό υλικό. Θα πρέπει να υπάρχει φειδώ και ορθολογική χρήση του υλικού αυτού και πάντοτε στις περιπτώσεις στις οποίες απαιτείται, επειδή αναφερθήκατε και στο είδος των μασκών οι οποίες πρέπει να χρησιμοποιούνται. Εκεί πέρα, για μία ακόμη φορά θα ήθελα να πω ότι ακολουθούμε τις οδηγίες του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, του Κέντρου Λοιμώξεων και σε καμμία περίπτωση δεν θα αφήσουμε απροστάτευτο ούτε το προσωπικό που δουλεύει και δίνει μάχη στο σύστημα υγείας ούτε και τους συμπολίτες μας που έχουν ανάγκη από αυτό το υλικό. Ευχαριστώ πολύ.
Ευχαριστούμε, κύριε Υπουργέ. Τώρα θα συζητηθεί η πρώτη με αριθμό 613/3-4-2020 επίκαιρη ερώτηση δεύτερου κύκλου του Βουλευτή Α΄ Αθηνών του Συνασπισμού Ριζοσπαστικής Αριστεράς κ. Νικολάου Φίλη προς την Υπουργό Παιδείας και Θρησκευμάτων με θέμα: «Προβλήματα στην υλοποίηση της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης, καθυστερήσεις στους μόνιμους διορισμούς, διεξαγωγή πανελληνίων εξετάσεων και άλλα επείγοντα ζητήματα». Κύριε συνάδελφε, παρ' ότι τα ερωτήματα είναι πολλά, εμείς θα δώσουμε χρόνο - εσείς ξέρετε γιατί - και σε σας και στην Υπουργό. Είναι πολλές οι ερωτήσεις.
Σας ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Είναι και μεγάλο το ενδιαφέρον για το ζήτημα που συζητούμε, καθώς αφορά όλες τις οικογένειες, όλη την κοινωνία. Υπάρχει και αγωνία στα παιδιά. Δεν είναι συχνό το φαινόμενο να κλείνουν τόσο καιρό τα σχολεία και να έχεις ένα κοινωνικό κλίμα τόσο δυσμενές που επιβαρύνει και τις οικογένειες όχι μόνο λόγω των υγειονομικών ζητημάτων, αλλά κυρίως λόγω της επικείμενης μεγάλης οικονομικής και κοινωνικής κρίσης, την οποία ήδη τα παιδιά ως ευαίσθητοι δέκτες τη ζουν καθημερινά, βλέποντας τους γονείς τους να χάνουν τις δουλειές τους και την πολιτεία να μη λαμβάνει μέτρα αποφασιστικής στήριξης των οικογενειών τους. Όμως, ας πάμε στο ζήτημά μας που είναι η εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Είναι προφανές ότι οι συνθήκες έκαναν αναγκαία την εξ αποστάσεως εκπαίδευση, μια διαδικασία που θα έπρεπε να είχε προγραμματιστεί και προωθηθεί από τις κυβερνήσεις διαχρονικά πριν την κρίση. Δυστυχώς, όμως, υπήρξαν τεχνολογικές αδυναμίες και δεν υπήρχε το αναγκαίο ενδιαφέρον. Σήμερα, είμαστε αναγκασμένοι να προχωρήσουμε τονίζοντας ότι η εξ αποστάσεως εκπαίδευση δεν μπορεί να υποκαταστήσει ποτέ, αλλά ούτε και τώρα σε αυτή την κρίσιμη στιγμή και στις συνθήκες που διανύουμε τη φυσική εκπαίδευση, την αυτοπρόσωπη και ενσώματη παρουσία μαθητών και καθηγητών μέσα στη φυσική τάξη. Βεβαίως μπορεί να βοηθήσει, αλλά δεν μπορεί να την υποκαταστήσει. Έχει μεγάλη σημασία αυτή η παραδοχή εξαρχής. Θα ήθελα να τονίσω ότι όλα τα νοικοκυριά και οι μαθητές και οι γονείς έχουν εμπειρία για το πόσο δύσκολη είναι η πρόσβαση των παιδιών στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Και αυτό συμβαίνει για πολλούς λόγους. Έχω διαβάσει τα στοιχεία που έχει ανακοινώσει το Υπουργείο, η κυρία Υπουργός. Δεν θέλω να αμφισβητήσω τα στοιχεία, τους αριθμούς. Όμως, πίσω από τους αριθμούς κρύβεται μια κακή πραγματικότητα. Αν η κατάσταση διασώζεται σε έναν βαθμό - και δεν θέλω να αγνοήσω ότι διασώζεται σε έναν βαθμό μια κάποια επικοινωνία του σχολείου με τα παιδιά - οφείλεται στην ηρωική προσπάθεια, στον ζήλο των εκπαιδευτικών, οι οποίοι χωρίς καμμιά κεντρική βοήθεια από το Υπουργείο, χωρίς καμμιά ουσιαστική κεντρική βοήθεια, από μόνοι τους, ακόμα και με δικά τους μέσα, με δικά τους κομπιούτερ κάνουν ό,τι μπορούν, ό,τι είναι αναγκαίο, κατά την κρίση τους, για να έχουν επικοινωνία με τα παιδιά, όχι μόνο για να έχουν μια εκπαιδευτική σχέση, αλλά για να έχουν αυτό που είναι σημαντικό στις μέρες μας, τον κοινωνικό ρόλο του σχολείου σε στιγμές επερχόμενης μεγάλης οικονομικής και κοινωνικής κρίσης. [[Στο σημείο αυτό κτυπάει το κουδούνι λήξεως του χρόνου ομιλίας του κυρίου Βουλευτή]] Σε αυτούς, στους εκπαιδευτικούς που είναι χιλιάδες, που είναι η μεγάλη πλειοψηφία θέλω από αυτό εδώ το Βήμα να εκφράσω την ευγνωμοσύνη των Ελλήνων πολιτών, των παιδιών και των γονέων και να πω ότι η στάση τους πρέπει να είναι παράδειγμα και για την Κυβέρνηση. Δεν θα πρέπει σε άλλες συνθήκες να τους λιθοβολούν, όπως και δεν θα πρέπει οι διάφοροι ιθύνοντες να δημιουργούν συνθήκες κοινωνικού αυτοματισμού εναντίον των εκπαιδευτικών. Θυμάστε τι έγινε την εποχή των μνημονίων. Όμως, δεν θέλω να κάνω μια κριτική αφ' υψηλού. Όταν λέμε προβλήματα, εννοούμε τα τεχνολογικά προβλήματα, τα οποία δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν με το να καταφεύγουμε στην ιδιωτικοποίηση των συστημάτων της τεχνολογίας στη μέση και τη στοιχειώδη εκπαίδευση. Αντιθέτως, πρέπει το κράτος, η Κυβέρνηση να αξιοποιήσει και να αναβαθμίσει το πανελλήνιο σχολικό δίκτυο και όχι να μπει μία αμερικάνικη εταιρεία και να αναλάβει την εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Θα μου πείτε «είναι θέμα αντιμπεριαλισμού;». Όχι. Είναι θέμα κατανόησης των κινδύνων και οι κίνδυνοι αφορούν τα προσωπικά δεδομένα των εκπαιδευτικών, των δεκάδων χιλιάδων εκπαιδευτικών. Διατυπώνω ευθέως το ερώτημα στην κυρία Υπουργό: Για να μπει η «CISCO» στο σχολικό δίκτυο και να έχει πρόσβαση στα ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα των εκπαιδευτικών, απευθύνατε ερώτημα στην Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων; Και τι απάντηση λάβατε; Ή μήπως αγνοήσατε αυτήν τη νομική υποχρέωσή σας; Είναι προφανές ότι το πανελλήνιο σχολικό δίκτυο με τη σημερινή δυνατότητα που έχει αν αξιοποιηθεί το σύνολο της υπολογιστικής ισχύος του ευρύτερου δημόσιου τομέα, μπορεί να αναλάβει το έργο της σύγχρονης εκπαίδευσης σε όλο το λύκειο. Τονίζω ότι μπορεί να το αναλάβει, χωρίς να μπαίνει στη μέση, και με τους κινδύνους που ανέφερα, η «CISCO». Το σύστημα της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης γεννά νέες ανισότητες ανάμεσα στους εκπαιδευτικούς που γνωρίζουν και σ' αυτούς που δεν γνωρίζουν από νέες τεχνολογίες. Δυστυχώς, τα τελευταία χρόνια δεν έχει υπάρξει καμμία επιμόρφωση. Επίσης, γεννά νέες ανισότητες ανάμεσα στα παιδιά που έχουν στο σπίτι τους τεχνολογικά εργαλεία και στα άλλα που δεν έχουν. Πριν από μερικές μέρες, πριν από δεκαπέντε μέρες, που είχα επικοινωνήσει με την κυρία Υπουργό σε μία τηλεδιάσκεψη, της είχα πει ότι το Υπουργείο πρέπει να προνοήσει εγκαίρως ώστε να δοθούν από το Υπουργείο tablets και δεδομένα στα νοικοκυριά, στις οικογένειες, στα παιδιά που δεν έχουν κομπιούτερ. Μου απήντησε ότι η δουλειά μπορεί να γίνει και από το τηλέφωνο. Εντάξει! Χθες, έμαθα ότι στείλατε μία εγκύκλιο με την οποία ζητάτε να καταγραφούν οι οικογένειες που δεν έχουν κομπιούτερ. Πολύ αργά, κυρία Υπουργέ. Πολύ αργά! Να δεχθώ ότι πιεστήκατε από τη σημερινή μας ερώτηση. Καμμία αντίρρηση και ευχαρίστως το επισημαίνω αυτό, χωρίς καμμία διάθεση οικειοποίησης. Όμως, είναι πολύ αργά, διότι με αυτό που κάνετε χάνεται και η χρονιά. Πότε θα τα προμηθευτείτε και πότε θα τα διαθέσετε στα παιδιά; Βέβαια, θα μου πείτε ότι έχετε μία ικανότητα ταχύτατης προμήθειας αν κρίνω από την ιστοσελίδα σας και το τηλεφωνικό κέντρο, για τα οποία δώσατε περίπου 130.000 ευρώ, χωρίς να κάνετε τη στοιχειώδη αναζήτηση προσφορών. Τα δώσατε μονοκοπανιά σε μία εταιρεία που επιλέξατε. Προσέξτε! Είστε νέα πολιτικός και δεν θα πρέπει να καταγίνεστε με μεθόδους παλαιοκομματισμού. Η επικοινωνιακή πολιτική είναι αναγκαία για την ενημέρωση των πολιτών. Όμως, όταν γίνεται προπαγάνδα και μάλιστα με πολλά ερωτήματα για τις οικονομικές επιλογές, είναι επικίνδυνο όχι για εσάς προσωπικά - η σημασία που έχει για εσάς είναι το λιγότερο - αλλά συνολικά για τον δημόσιο βίο της χώρας. Κυρία Υπουργέ, όταν λέμε εξ αποστάσεως εκπαίδευση, σημαίνει ότι δεν μεταφέρουμε το μάθημα της αίθουσας στη διαδικτυακή λειτουργία. Αυτό δεν μπορεί να γίνει. Χρειάζεται να υπάρξει άλλη αντίληψη μαθήματος, κάτι που δεν μπορεί να γίνει από έναν, έναν εκπαιδευτικό ξεχωριστά. Πρέπει να οργανωθεί από το ΙΕΠ, από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής. Αλήθεια, αυτό υπάρχει; Γιατί δεν το ακούμε. Τι ακριβώς κάνει σε αυτή την κρίσιμη φάση και όταν μάλιστα ο νέος πρόεδρος μας έδωσε ρεσιτάλ εκσυγχρονισμού της εκπαίδευσης, όπως έλεγε; Πού είναι; Να, να μας πει τι κάνει με συγκεκριμένα βήματα. Το ινστιτούτο είναι απόν, άφωνο. Επίσης, πρέπει να γνωρίζουμε ότι η εξ αποστάσεως εκπαίδευση σημαίνει ειδική επιμόρφωση των εκπαιδευτικών. Έμαθα ότι κάνατε κάτι συναντήσεις με ορισμένους εκπαιδευτικούς.
Κύριε συνάδελφε, με όλο τον σεβασμό, θα ήθελα να σας πω ότι έχουμε φτάσει στα οκτώμισι λεπτά.
Ολοκληρώνω, κύριε Πρόεδρε. Ο κόσμος δεν είναι ικανοποιημένος. Ήταν λογύδρια και όχι επιμόρφωση. Τι κάνετε για το θέμα της ειδικής αγωγής; Χρειάζεται ειδική μέριμνα για την ψυχολογική στήριξη των παιδιών της ειδικής αγωγής, αλλά και για τις ευάλωτες ομάδες, όπως είναι οι Ρομά και οι πρόσφυγες. Τι μέτρα λαμβάνετε; Ζητώντας την κατανόησή σας, κύριε Πρόεδρε, θα ήθελα να θέσω και δύο άλλα θέματα. Πανελλήνιες εξετάσεις. Παιδιά και οικογένειες αγωνιούν και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες ματαιώνονται οι εξετάσεις για τα πανεπιστήμια και τα σχολεία. Εδώ τι γίνεται; Είναι προφανές ότι η ύλη που θα εξεταστούν τα παιδιά στις διάφορες εξετάσεις πρέπει να είναι η διδαχθείσα μέσα στην τάξη. Άκουσα και μία δική σας τοποθέτηση, την οποία θεωρώ θετική, αν ισχύει αυτό το πράγμα. Όμως, υπάρχει η πρόταση του κ. Μόσιαλου, του καθηγητή που είναι ο υπεύθυνος εκπρόσωπος της Κυβέρνησης στους διεθνείς οργανισμούς, ο οποίος με ένα συγκροτημένο ιατρικό σκεπτικό λέει ότι πρέπει να ανοίξει η Γ΄ λυκείου μόνο για μαθήματα και οι εξετάσεις να διοργανωθούν με έναν νέο τρόπο ως προς τη χρονική τους διάρκεια για την εισαγωγή στα πανεπιστήμια. Επ' αυτού ποια είναι η γνώμη σας; Και επειδή δεν θα ήθελα να υφαρπάξω μία άποψη σήμερα, δέχομαι ότι χρειάζεται χρόνος καθώς πρέπει να μελετηθούν αρκετά δεδομένα, πιστεύω ότι πρέπει να υπάρξει μία τηλεδιάσκεψη της Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων με τον ΕΟΔΥ και τον κ. Τσιόδρα που έχει την ειδική ευθύνη, όπου να συζητήσουμε σύντομα ει δυνατόν και πριν το Πάσχα το ζήτημα αυτό.
Κύριε συνάδελφε, σας παρακαλώ ολοκληρώστε.
Τελειώνω αμέσως, κύριε Πρόεδρε. Ως προς το θέμα των μόνιμων διορισμών, αναλαμβάνετε την ευθύνη και τη δέσμευση ότι οι εξαγγελθέντες για τον Σεπτέμβριο διορισμοί θα γίνουν, δηλαδή ότι θα υπάρχουν δέκα χιλιάδες νέοι μόνιμοι διορισμοί στην εκπαίδευση; Μέχρι στιγμής οι διορισμοί της ειδικής αγωγής δεν έχουν προχωρήσει, έχουν σκοντάψει. Μόνο οι χίλιοι έχουν γίνει από τις τεσσερισήμισι χιλιάδες περίπου. Έπρεπε να έχουν γίνει από το Φθινόπωρο του 2019, δεν έχει προχωρήσει τίποτα. Ρίξατε τις ευθύνες στο ΑΣΕΠ. Είναι ευθύνη του Υπουργείου η πρόοδος των διορισμών. Και μια τελευταία ερώτηση, ευχαριστώ πολύ για την κατανόηση, κύριε Πρόεδρε. Διαβάζω στις εφημερίδες ότι ετοιμάζεστε να καταθέσετε ένα νομοσχέδιο. Σε αυτή την αβεβαιότητα που υπάρχει στα σχολεία σήμερα, είναι η στιγμή για να κάνετε προτάσεις και κινήσεις που θα φέρουν άνω κάτω την εκπαίδευση;
Ευχαριστούμε, κύριε συνάδελφε.
Θέλουμε απάντηση εάν κατά τη συνήθειά σας και αιφνιδιαστικά επιχειρήσετε να καταθέσετε νομοσχέδιο.
Κύριε συνάδελφε, σας ευχαριστώ. Κυρία Υπουργέ, έχετε άπλετο χρόνο για να απαντήσετε.
Ευχαριστώ, κύριε Πρόεδρε. Ευχαριστώ πολύ, κύριε Φίλη. Υποβάλατε πάνω από είκοσι ερωτήσεις, σε αντίθεση με δύο που λέει ο Κανονισμός, αλλά καλοδεχούμενες, κύριε Φίλη, οι ερωτήσεις σας. Θα απαντήσω σε όσες περισσότερες προλάβω. Ξεκινώ με το εξής γιατί ο Κανονισμός λέει ότι κοιτάμε και την ερώτηση που έχει κατατεθεί, στην οποία λέτε επί λέξει ότι «επιχειρήσαμε να θέσουμε σε εφαρμογή το σύστημα της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης και ότι η κατάσταση φαίνεται να μην είναι τόσο ρόδινη». Η κατάσταση, κύριε Φίλη, είναι η ακόλουθη και ας αφήσουμε τους πολίτες να την κρίνουν. Με στοιχεία της περασμένης εβδομάδος - το τονίζω γιατί έκτοτε η συμμετοχή έχει ανέβει ακόμα περισσότερο - πάνω από ένα εκατομμύριο οκτακόσιες χιλιάδες, σχεδόν ένα εκατομμύριο εννιακόσιες χιλιάδες , συμμετοχές μαθητών σε ψηφιακές τάξεις αθροιστικά, στη σύγχρονη εκπαίδευση. Στην ασύγχρονη, στο πανελλήνιο σχολικό δίκτυο, είχαν συνδεθεί σχεδόν ένα εκατομμύριο μαθητές και εκατόν εξήντα έξι χιλιάδες εκπαιδευτικοί. Αυτή είναι η κατάσταση την οποία εσείς θεωρείτε κακή. Πάνω από εκατό χιλιάδες μαθητές παρακολουθούν καθημερινά εκπαιδευτική τηλεόραση. Στα δημόσια ΙΕΚ, κύριε Φίλη, 84% των μαθημάτων είναι ενταγμένα στη σύγχρονη τηλεκπαίδευση και στα πανεπιστήμια 96,35% είναι το ποσοστό των μαθημάτων που γίνονται μέσω εξ αποστάσεως εκπαίδευσης. Αυτά είναι τα στοιχεία. Θα τα καταθέσω στα Πρακτικά και θα μπορέσουν οι πολίτες να κρίνουν σε τι βαθμό αυτά είναι ικανοποιητικά, με λίγα λόγια σε τι βαθμό είναι ικανοποιητικό το γεγονός ότι μέσα σε μόλις λίγες εβδομάδες μεταφέρθηκε η εκπαιδευτική διαδικασία στο διαδίκτυο και με τι τρόπο έγινε αυτό. Σε ένα θα συμφωνήσω, κύριε Φίλη, μαζί σας. Η συμμετοχή και η ανταπόκριση είναι εντυπωσιακότατη και οφείλονται θερμά συγχαρητήρια σε όλη την εκπαιδευτική κοινότητα, στους εκπαιδευτικούς, στα στελέχη εκπαίδευσης, στους μαθητές, στους σπουδαστές, στους φοιτητές, οι οποίοι αγκάλιασαν αυτό το εγχείρημα, το στήριξαν, έδειξαν ενθουσιασμό, έδωσαν μεράκι, προκειμένου ακριβώς να επιτύχουμε την ευρύτερη δυνατή εφαρμογή αυτής της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης. Είπατε επί λέξει «καμμία βοήθεια από το Υπουργείο στους εκπαιδευτικούς». Κύριε Φίλη, ξέρετε πόσες ενημερωτικές δράσεις οργανώθηκαν μέσω τηλεδιασκέψεων, οι οποίες είχαν συμμετοχή παραπάνω από 100% από εκπαιδευτικούς; Γιατί λέω παραπάνω από 100%; Διότι συμμετείχαν κάθε φορά όσοι καλούνταν να συμμετέχουν και άλλοι τόσοι - και περισσότεροι δηλαδή - που δεν είχαμε φτάσει ακόμα στους νομούς τους για να μην υπερφορτώσουμε το δίκτυο και όμως ήθελαν να μπουν πιο νωρίς ακόμα στο σύστημα τηλεκπαίδευσης. Και δεν σταματήσαμε εκεί. Έχουμε στήσει ομάδες υποστήριξης, κύριε Φίλη, στο Υπουργείο, οι οποίες δουλεύουν διαρκώς, ακόμη και σε αργίες, δουλεύουν πυρετωδώς προκειμένου να στηρίξουν τους εκπαιδευτικούς μας. Χθες είχαμε πάνω από χίλιες κλήσεις από εκπαιδευτικούς, οι περισσότεροι εκ των οποίων ξέρετε τι λένε, κύριε Φίλη; «Σας ευχαριστούμε που μας δώσατε αυτά τα εργαλεία, σας ευχαριστούμε που μας δώσατε την ευκαιρία να μείνουμε στενά σε επαφή με την εκπαιδευτική κοινότητα.» Και αξίζουν θερμά συγχαρητήρια, κύριε Φίλη, στους εκπαιδευτικούς μας, στα στελέχη της εκπαίδευσης, σε όλο το μαθητικό και φοιτητικό δυναμικό το οποίο έχει στηρίξει αυτή την προσπάθεια. Έρχομαι τώρα στις ερωτήσεις σας γιατί εγώ, κύριε Φίλη, μένω στις ερωτήσεις και απαντώ συγκεκριμένα και με στοιχεία. Ερώτηση πρώτη. Θέσατε θέμα πρόσβασης στο διαδίκτυο. Τα στοιχεία έχουν ως εξής. Από τα επίσημα λοιπόν στοιχεία της ΕΕΤΤ προκύπτει ότι πάνω από 99% των νοικοκυριών της χώρας έχει σταθερή σύνδεση στο ίντερνετ και μάλιστα με απεριόριστο αριθμό δεδομένων. Επιπλέον όμως έχουμε πετύχει και δωρεάν πρόσβαση σε ιστοσελίδες που χρησιμοποιούνται από το Υπουργείο Παιδείας για την εξ αποστάσεως εκπαίδευση από τους τρεις παρόχους κινητής τηλεφωνίας, τους οποίους και ευχαριστούμε θερμά. Μπορεί να ποινικοποιήσετε και αυτή τη σχέση, δεν ξέρω, αλλά είναι δωρεάν παροχή δεδομένων προς τους μαθητές μας. Και ναι, κύριε Φίλη, μπορεί κανείς να συνδεθεί και με το τηλέφωνο, προκειμένου να υπάρχει όλη η γκάμα, όλες οι δυνατότητες, μπορεί να συμμετέχει κανονικά, να υποβάλει ερωτήσεις, να παρακολουθεί κανονικά το μάθημα. Ερώτηση δεύτερη για τον εξοπλισμό. Μέσω ΕΣΠΑ, κύριε Φίλη, έχει δοθεί ήδη σημαντικός τεχνολογικός εξοπλισμός στην εκπαιδευτική κοινότητα. Επιπλέον, έχουμε ήδη καταθέσει με κατεπείγουσα διαδικασία αίτημα ΕΣΠΑ συνολικού ύψους άνω των 20 εκατομμυρίων ευρώ, που αφορά σε εξοπλισμό σχολικών μονάδων - tablets, laptops - δράσεις εξ αποστάσεως επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, εξοπλισμό πανεπιστημίων, εξοπλισμό οικονομικά ασθενών φοιτητών, στέγαση οικονομικά ασθενών φοιτητών. Έχουμε υποβάλει επιπλέον αίτημα χρηματοδότησης μέσω ΕΣΠΑ για πρόσληψη τριών χιλιάδων διακοσίων ψυχολόγων και κοινωνικών λειτουργών για την υποστήριξη σχολικών μονάδων, ύψους 46 εκατομμυρίων ευρώ. Επίσης, έχουμε λάβει και σημαντικές δωρεές από ιδιώτες και εταιρείες για περαιτέρω και άμεση ενίσχυση του τεχνολογικού εξοπλισμού προς όφελος της εκπαιδευτικής κοινότητας, εξοπλισμός ο οποίος ήδη κατευθύνεται στα σχολεία. Ερώτηση τρίτη, κύριε Φίλη. Λέτε ποιες είναι οι ενέργειες στις οποίες έχουμε προβεί για την ενίσχυση του δημόσιου συστήματος της εκπαίδευσης. Κύριε Φίλη, ομολογουμένως με εκπλήσσει αυτή η ξαφνική σπουδή του ΣΥΡΙΖΑ για τη λειτουργία του πανελληνίου σχολικού δικτύου. Και το λέω αυτό διότι όταν ο ΣΥΡΙΖΑ ήταν κυβέρνηση επέλεξε να αφήσει το πανελλήνιο σχολικό δίκτυο στην τύχη του και να το καταδικάσει σε σοβαρή υποχρηματοδότηση. Παρ' ότι παραλάβαμε αυτή την κατάσταση, φροντίσαμε για την καίρια στήριξη των συστημάτων του. Άρα μάλλον δεν είστε καλά ενημερωμένος, κύριε Φίλη. Από έναν κεντρικό εξυπηρετητή, server, το eClass έχει επεκταθεί σε δέκα, με σημαντικά αποτελέσματα στη λειτουργικότητα των ηλεκτρονικών μαθημάτων και με την καίρια συμβολή και του ΕΔΥΤΕ και του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Και έχουμε πάει και παραπέρα, κύριε Φίλη, και έχουμε υποβάλει αίτημα για τη συγκρότηση μιας κεντρικής υποδομής υπολογιστικού νέφους για όλο το σύστημα. Ερώτηση τέταρτη. Λέτε «τι κάνετε για την εξ αποστάσεως εκπαίδευση των παιδιών και προσφύγων - μεταναστών». Θα σας απαντήσω, κύριε Φίλη, γιατί μπορεί να μην το γνωρίζετε. Σε συνεργασία με τη UNICEF οι οδηγίες για τη σύγχρονη και την ασύγχρονη εκπαίδευση έχουν μεταφραστεί σε έντεκα γλώσσες που ομιλούνται στις δομές: αραβικά, τουρκικά, παστού, φαρσί, σορανί, γαλλικά αγγλικά. Επαναλαμβάνω σε έντεκα γλώσσες έχουν μεταφραστεί οι οδηγίες και για τη σύγχρονη και για την ασύγχρονη και έχουν σταλεί οδηγίες στους συντονιστές εκπαίδευσης προσφύγων για να διοχετεύσουν την πληροφορία παρακάτω. Οι Υπηρεσίες του Υπουργείου και η Γενική Γραμματέας είναι σε τακτική επικοινωνία με τους συντονιστές εκπαίδευσης προσφύγων για την εφαρμογή της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης και βεβαίως και εκεί ισχύει η δωρεάν πρόσβαση χωρίς χρέωση δεδομένων από κινητά δίκτυα σε ψηφιακές πλατφόρμες που χρησιμοποιεί το Υπουργείο Παιδείας. Προτείνω, κύριε Πρόεδρε, να συνεχίσω στη δευτερολογία μου, για να μην καταχραστώ τον χρόνο, με όλα τα υπόλοιπα ερωτήματα.
Κύριε συνάδελφε, έχετε τον λόγο, για λιγότερο όμως χρόνο τώρα.
Κύριε Πρόεδρε, μου επιτρέπετε; Θα περίμενα να ακούσω όλες τις απαντήσεις της κυρίας Υπουργού. Δεν είναι τάξη κοινοβουλευτική αυτή. Υπάρχουν διατυπωμένες ερωτήσεις.
Κύριε συνάδελφε, μισό λεπτό. Η ερώτησή σας ήταν δεκατριών λεπτών.
Να σας απαντήσω; Δεν αφορά εσάς.
Σας παρακαλώ. Η κυρία Υπουργός επέλεξε να απαντήσει. Δεν μπορούμε να της πούμε ποιες θα απαντήσει.
Η κυρία Υπουργός έχει υποχρέωση να απαντήσει όλες τις ερωτήσεις που της έχουν τεθεί...
Θα απαντήσει στη δευτερολογία της.
…για να μπορώ να απαντήσω κι εγώ στη δευτερολογία μου. Δεν μπορεί να έχει το προνόμιο του τελικού λόγου, χωρίς να έχει απαντήσει στις ερωτήσεις. Παρακαλώ να τηρήσετε τον Κανονισμό.
Εσείς, κύριε Φίλη, ήσασταν Υπουργός και ξέρετε πώς γίνεται η διαδικασία.
Κύριε Πρόεδρε, σας παρακαλώ. Έχω διατυπώσει ερωτήσεις. Τις ξέρει η κυρία Υπουργός. Να απαντήσει σε όλες, θα απαντήσω στη δευτερομιλία μου και μετά θα κάνει τη δική της τοποθέτηση.
Κύριε συνάδελφε, σας παρακαλώ να προχωρήσουμε στη δευτορολογία σας.
Δεν μου αρέσουν αυτά τα παιχνιδάκια. Σεβασμός στον Κανονισμό της Βουλής!
Ορίστε, έχετε τον λόγο.
Απ' ό,τι βλέπω εδώ η κατάσταση είναι αρκετά περίεργη στη λειτουργία του κοινοβουλευτισμού. Λυπούμαι ειλικρινώς γι' αυτή την ομολογία, που γίνεται αποδεκτή της κυρίας Υπουργού «δεν απαντώ τώρα, θα απαντήσω μετά». Τώρα έπρεπε να απαντήσει για να ακούσει τον αντίλογο και δεν το κάνει! Είναι προφανές ότι η κυρία Υπουργός ζει στον δικό της κόσμο. Ευτυχώς που για όσα είπε - το ανέφερα και νωρίτερα - οι αριθμοί δεν μπορούν να κρύψουν την πραγματικότητα. Tι τραβούν οι μαθητές και τα νοικοκυριά για να μπουν μέσα στο σύστημα, τι δυσκολίες υπάρχουν. Τι τραβούν οι εκπαιδευτικοί για να διατυπώσουν τα ερωτήματα, τις ασκήσεις, να κάνουν τη δουλεία τους. Το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής είναι άφαντο ενώ θα έπρεπε να έχει φτιάξει συγκεκριμένο κατάλογο για το πως γίνονται τα μαθήματα, για την ύλη, για τον τρόπο διδασκαλίας, για την εξ αποστάσεως εκπαίδευση. Τα άφησε έτσι. Άφησε αβοήθητους τους εκπαιδευτικούς. Αναφέρθηκε επίσης στα ζητήματα που αφορούν - και το σημειώνω αυτό - στην επιμόρφωση. Ποια επιμόρφωση; Τα πολιτικά λογύδρια που έβγαζε η κυρία Υπουργός εξ αποστάσεως και η «CISCO» που έδινε ορισμένες «συμβουλές» συνολικής διάρκειας μίας ώρας; Βεβαίως, και υπήρχε ζήλος για συμμετοχή 140%, όχι μόνο 100% των εκπαιδευτικών στα σεμινάρια αυτά. Δεν ήταν σεμινάρια όμως. Απογοητεύτηκε ο κόσμος. Δεν βοήθησαν κανέναν. Θα μπορούσα να θέσω κι άλλα ερωτήματα. Και θα μπορούσα να πω ότι τώρα χρειάζεται συγκεκριμένη απάντηση. Θα επιμείνω. Τι γίνεται με τους διορισμούς; Δεν υπάρχει καμμία απάντηση. Τι γίνεται; Έχετε αναλάβει τη δέσμευση; Τον Σεπτέμβρη θα έχουμε ακόμα δέκα χιλιάδες μόνιμους διορισμούς; Αφήστε την ευθύνη του ΑΣΕΠ την οποία πιπιλίζετε συνέχεια σαν καραμέλα. Η ευθύνη είναι του Υπουργείου. Δεύτερον. Θα καταθέσετε νομοσχέδιο που θα κάνει άνω κάτω την εκπαίδευση σε ένα περιβάλλον αβεβαιότητας που ζει σήμερα; Συγκεκριμένες απαντήσεις. Τρίτον. Δέχεστε να υπάρξει τηλεδιάσκεψη της Επιτροπής Μορφωτικών Υποθέσεων για το ζήτημα των εξετάσεων για τα πανεπιστήμια με τη συμμετοχή του ΕΟΔΥ και του κ. Τσιόδρα; Είναι συγκεκριμένα τα ερωτήματα. Θα μπορούσα κι άλλα θέματα να θέσω. Λέτε για τα ΙΕΚ. Πληρώσατε τους εκπαιδευτές στα ΙΕΚ; Ακόμα οι ωρομίσθιοι περιμένουν τα χρήματά τους. Το λέω παρεμπιπτόντως μιας και το θέσατε ως ζήτημα. Κι άλλα ζητήματα υπάρχουν. Επαναλαμβάνω ότι είναι άχαρη η συζήτηση με το ένα εκατομμύριο επτακόσιες χιλιάδες παιδιά που μπαίνουν στο σχολικό δίκτυο, όπως λέει η κυρία Υπουργός. Κάποια άλλη στατιστική έχει υπ΄όψιν της. Δεν θέλω να μπω σε μια αντιπαράθεση με τους αριθμούς γιατί το θέμα δεν είναι οι αριθμοί. Είναι η πραγματικότητα. Και η πραγματικότητα είναι ότι έχουμε μια υποβαθμισμένη πραγματικότητα ως προς τον κεντρικό σχεδιασμό, αλλά αυτή σώζεται, όσο σώζεται, από τη μεγάλη προσπάθεια των εκπαιδευτικών. Ευχαριστώ
Κυρία Υπουργέ, έχετε τον λόγο.
Κύριε Πρόεδρε, άκουσα με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τον κ. Φίλη να μιλάει για σεβασμό στον Κανονισμό της Βουλής. Επειδή ακριβώς σέβομαι τον Κανονισμό της Βουλής προσπαθώ να σέβομαι τους χρόνους, κύριε Φίλη. Ο Κανονισμός της Βουλής προβλέπει δυο ερωτήσεις. Κάνατε πάνω από είκοσι. Θα τις απαντήσω, κύριε Φίλη, σεβόμενη όμως και τον χρόνο. Εσείς αντί για δυο λεπτά μιλήσατε πάνω από δέκα. Καλοδεχούμενα. Θα πάρετε λοιπόν όλες τις απαντήσεις. Αν και βεβαίως δεν άκουσα καμμία αντίδραση σε όλα αυτά που σας είπα. Δεν άκουσα ούτε για το θέμα της πρόσβασης στο διαδίκτυο, ούτε για το θέμα των εξοπλισμών, ούτε για το θέμα του Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου που είχατε αφήσει τελείως στην τύχη του τα χρόνια της δικής σας διακυβέρνησης. Έρχεστε τώρα να ρωτήσετε τι θα γίνει με το Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο. Παρ' όλα αυτά έχουμε λάβει όλες τις απαραίτητες ενέργειες. Συνεχίζω, λοιπόν. Ερώτηση Πέμπτη. Εξ αποστάσεως εκπαίδευση μαθητών με αναπηρία. Έχει εκδοθεί ειδική εγκύκλιος για την εφαρμογή της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης σε μαθητές ή μαθήτριες με αναπηρία ή και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Οι μαθητές των ΣΜΕΑΕ συμμετέχουν με τη βοήθεια των εκπαιδευτικών τους και με κατάλληλες προσαρμογές στην εξ αποστάσεως διδασκαλία και έχουν εκδοθεί ειδικές οδηγίες στους εκπαιδευτικούς ειδικής αγωγής. Επίσης, πρέπει να σας πω ότι στο πλαίσιο και της τηλεκπαίδευσης έχει γίνει πρόβλεψη για υποτιτλισμό και νοηματική στα προγράμματα της εκπαιδευτικής τηλεόρασης. Δόθηκε η δυνατότητα δήλωσης διαθεσιμότητας και σε διερμηνείς της ελληνικής νοηματικής γλώσσας πανεπιστημιακής εκπαίδευσης για την κάλυψη αυτής της ανάγκης για τη νοηματική γλώσσα στην εκπαιδευτική τηλεόραση, για την οποία παρεμπιπτόντως δεν άκουσα κουβέντα. Ερώτηση έξι, για τους διορισμούς. Κύριε Φίλη, κατ' αρχάς μου προκαλεί εντύπωση ότι εσείς αγωνιάτε. Εσείς που καταψηφίσατε, κύριε Φίλη, τον προϋπολογισμού του 2020 που περιελάμβανε τους συγκεκριμένους διορισμούς. Τους καταψηφίσατε. Κι έρχεστε εδώ να μας εγκαλέσετε. Εσείς προσωπικά που είχατε υποσχεθεί, αν θυμάμαι καλά, πάνω από είκοσι χιλιάδες μόνιμους διορισμούς, όχι όταν ήσασταν Αντιπολίτευση, αλλά όταν ήσασταν Υπουργός εσείς ο ίδιος, κ. Φίλη. Εμείς, κύριε Φίλη, προχωρήσαμε. Κι έχω ήδη υπογράψει πάνω από χίλιους σαράντα μόνιμους διορισμούς. Προχωράνε κανονικά οι διορισμοί, κύριε Φίλη. Μάλιστα, η 1ΕΑ και η 2ΕΑ έχουν ολοκληρωθεί και έχουν υπογραφεί. Για τις 3ΕΑ, 4ΕΑ, 5ΕΑ αναμένεται από το ΑΣΕΠ η έκδοση των τελικών αξιολογικών πινάκων μετά την ολοκλήρωση του ελέγχου των πολλών ενστάσεων των υποψηφίων κατά των προσωρινών πινάκων. Και στη γενική εκπαίδευση αναμένεται από το ΑΣΕΠ η έκδοση των προσωρινών πινάκων. Ολοκληρώνεται η καταχώρηση των σχετικών στοιχείων από τις οικείες διευθύνσεις της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης αναφορικά με τους διορισμούς αυτούς στη γενική εκπαίδευση. Κύριε Φίλη, δεν ξέρω τι άποψη έχετε αλλά για μας πρωτεύει η προστασία των στελεχών της εκπαίδευσης και του ΑΣΕΠ, η δημόσια υγεία και η προσωπική τους υγεία. Άρα, λοιπόν, ναι, δουλεύουν εκ περιτροπής και συνεπώς επιτελούν το πολύ σημαντικό έργο τους υπό αυτές τις πάρα πολύ δύσκολες συνθήκες. Θέλω να πιστεύω ότι θα συμφωνήσετε μαζί μου ότι πρώτο μέλημα είναι η προσωπική τους υγεία και η δημόσια υγεία εν γένει. Ερώτημα τέταρτο, για τις ιδιωτικές δομές εκπαίδευσης. Το αναφέρετε στην ερώτηση αλλά δεν το αναφέρατε προφορικά. Μου έκανε εντύπωση ότι ρωτήσατε μόνο τι γίνεται με τους εκπαιδευτικούς του ιδιωτικού τομέα. Βεβαίως και πρέπει να προστατεύσουμε τα δικαιώματα των εκπαιδευτικών. Το κάναμε ήδη με μια υπουργική απόφαση. Αλλά όχι μόνο αυτών, κύριε Φίλη. Και των λοιπών εργαζομένων των ιδιωτικών εκπαιδευτικών δομών, των διοικητικών εργαζομένων, των οικογενειών. Επίσης, των φορέων των ίδιων, διότι αν αυτοί οι φορείς δεν είναι βιώσιμοι, τότε όλοι οι άνθρωποι θα χάσουν τη δουλειά τους. Έχουμε εκδώσει μια αναλυτική απόφαση η οποία προβλέπει και την εξασφάλιση των συμβάσεων εργασίας των εκπαιδευτικών. Απαγορεύει μειώσεις προσωπικού. Προβλέπει ότι οι μη παρεχόμενες υπηρεσίες, όπως μεταφορά, σίτιση, απογευματινές δραστηριότητες, δεν χρεώνονται. Προβλέπει πλήθος ρυθμίσεων αναφορικά με την ιδιωτική εκπαίδευση. Ερώτηση οκτώ. Μιλήσατε για καθυστερήσεις αναφορικά με τη στελέχωση ΑΕΙ με μέλη ΔΕΠ. Δεν τα αναφέρατε όλα αυτά. Δεν ξέρω γιατί. Αλλά τα είχατε γράψει στην ερώτησή σας. Έχουν γίνει πεντακόσιες είκοσι προκηρύξεις εξέλιξης, κύριε Φίλη. Έχουν γίνει τετρακόσιες ενενήντα τέσσερις προκηρύξεις κενών θέσεων από πέρυσι. Για πρώτη φορά, κύριε Φίλη, κάναμε κάτι που δεν κάνατε ποτέ εσείς. Εμείς καταθέσαμε αίτημα και για εκατόν τριάντα έξι διοικητικές θέσεις στα πανεπιστήμια. Δεν το προβλέψατε εσείς ποτέ. Εμείς, λοιπόν, προβλέψαμε και διοικητικές θέσεις. Κι όλα αυτά βεβαίως τελούν συναρτήσει των εξελίξεων γιατί - φαντάζομαι ότι θα συμφωνήσετε και εκεί - προέχει η δημόσια υγεία, ότι προέχουν οι θέσεις στη δημόσια υγεία. Αναφορικά με τις πανελλαδικές εξετάσεις. Έχω τοποθετηθεί εκτενώς νομίζω και στον δημόσιο διάλογο. Να πω μια κουβέντα επειδή αναφερθήκατε στον κ. Μόσιαλο. Κύριε Φίλη, έχουμε τη μεγάλη τύχη και το μεγάλο προνόμιο ως Κυβέρνηση να περιβαλλόμαστε από εξαιρετικούς ειδικούς με επικεφαλής τον κ. Τσιόδρα. Αυτούς τους ειδικούς ακούμε. Ο κ. Μόσιαλος αποτελεί ένα σημαντικό στέλεχος αυτής της συνολικής ομάδας. Αυτοί οι ειδικοί αξιολογούν διαρκώς τα δεδομένα. Σεβόμαστε το έργο τους και αναμένουμε τις κατευθύνσεις τους. Έχω μιλήσει επανειλημμένα για τις πανελλαδικές ότι σταθερή μας επιδίωξη είναι αυτές να διεξαχθούν όσο το δυνατόν πιο κοντά γίνεται στην καθιερωμένη ημερομηνία τους. Έρχομαι στο επόμενο ερώτημα. Δέκατη ή ενδέκατη ερώτηση. Έχω χάσει το μέτρημα, κύριε Πρόεδρε. Αναφερθήκατε στα προσωπικά δεδομένα των μαθητών τα οποία υποχρεούνται να δίνουν στην πλατφόρμα. Κάνετε λάθος, κύριε Φίλη. Σας το είπα και τηλεφωνικά στην τηλεδιάσκεψη που κάναμε. Αλλά προφανώς αγνοήσατε την απάντηση. Οι μαθητές - το έχουμε επισημάνει και στις οδηγίες - δεν υποχρεώνονται να δώσουν το e - mail τους εφόσον συνδέονται από λογισμικό πλοήγησης. Μόνο ένα όνομα χρήστη, ένα ψευδώνυμο, κάποιο λεκτικό για να τους αναγνωρίσει ο εκπαιδευτικός, ό,τι επιλέξει ο ίδιος. Τα e - mail των μαθητών μένουν εντός του σχολείου και στο Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο. Φυσικά, κύριε Φίλη, έχει εφαρμοστεί κατά γράμμα το εφαρμοστέο νομοθετικό πλαίσιο αναφορικά με την προστασία προσωπικών δεδομένων, όπως αυτό πηγάζει από τον Ευρωπαϊκό Κανονισμό. Επίσης, αναφερθήκατε σε απευθείας αναθέσεις. Αν δεν κάνω λάθος, κύριε Φίλη, έχετε καταθέσει μια επιπλέον ερώτηση. Επειδή αναφερθήκατε σε ιστοσελίδα, κύριε Φίλη, θα περίμενα να είστε πιο προσεκτικός αναφορικά με το έργο. Να σας ενημερώσω, λοιπόν, ότι το συγκεκριμένο έργο περιλαμβάνει είκοσι και πλέον βίντεο, τηλεοπτικό σποτ, τηλεοπτικό τρέιλερ, πληθώρα δημιουργικών υλικών για το διαδίκτυο και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, διαφημιστική δαπάνη για την προώθηση όλων των μέσων της εξ αποστάσεως εκπαίδευσης. Όλα αυτά για υπηρεσίες υψηλής εξειδίκευσης, όπως βιντεοσκοπήσεις, μοντάζ, animation, πώς ακριβώς θα μπορούσαν να γίνουν αυτά από το Υπουργείο Παιδείας και δη μέσα σ' αυτό το χρονικό πλαίσιο και δη στο πλαίσιο ακριβώς που βρισκόμαστε αυτή τη στιγμή; Κύριε Φίλη, θα απαντήσω αναλυτικά στην ερώτησή σας. Θα πω μόνο το εξής επ' αυτού. Η βασική μας διαφορά ξέρετε ποια είναι; Εσείς όλα τα βαφτίζετε και τα ποινικοποιείτε ως πολιτική επικοινωνία. Η διαφορά είναι ότι για μας η ενημέρωση των πολιτών είναι απαράβατη υποχρέωσή μας. Έχουμε χρέος να ενημερώσουμε τους πολίτες, έχουμε χρέος να ενημερώσουμε τους μαθητές για τους τρόπους, βάσει των οποίων μπορούν να μείνουν σε στενή επαφή με τη μαθησιακή διαδικασία. Είναι χρέος της Κυβέρνησης αυτό και αυτό το χρέος θα το υπηρετήσουμε, κύριε Φίλη, προς όφελος πάντοτε του δημοσίου συμφέροντος. Μιλήσατε για το ΙΕΠ και είπατε ότι είναι άφαντο. Κύριε Φίλη, δεν έχετε καλή ενημέρωση. Πώς νομίζετε ότι γίνονται τα τηλεμαθήματα στην τηλεόραση; Ποιος εποπτεύει όλη αυτή τη διαδικασία; Προφανώς την εποπτεύει το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής, το οποίο είναι ενεργά αναμεμειγμένο με όλη αυτή τη διαδικασία της εξ' αποστάσεως εκπαίδευσης. Κύριε Φίλη, θα κλείσω με το εξής: Έχετε υπηρετήσει στη θέση που βρίσκομαι σήμερα και είχατε την τύχη να μην βιώσετε τις ακραίες, πρωτόγνωρες συνθήκες που κληθήκαμε να αντιμετωπίσουμε εμείς. Είναι κοινή πεποίθηση ότι η Κυβέρνηση της Νέας Δημοκρατίας αντέδρασε ψύχραιμα, οργανωμένα και αποτελεσματικά. Μην κάνετε αντιπολίτευση για την αντιπολίτευση. Μην προσπαθείτε να βρείτε ελλείψεις εκεί που δεν υπάρχουν. Μην επικαλείστε σενάρια που ξέρετε ότι διαταράσσουν την εκπαιδευτική κοινότητα. Κύριε Φίλη, είναι μια εθνική προσπάθεια, συστρατευτείτε σε αυτή την προσπάθεια. Προσπαθήστε ακριβώς να δείτε τη μεγαλύτερη εικόνα και να σκεφτείτε πέρα και πάνω από κόμματα. Διότι, εμείς αυτό κάνουμε, κύριε Φίλη, προς όφελος όλης της εκπαιδευτικής κοινότητας. Σας ευχαριστώ πολύ.
Κύριε Πρόεδρε, παρακαλώ μπορώ να έχω τον λόγο;
Όχι, κύριε Φίλη.
Επί προσωπικού.
Όχι, δεν υπάρχει προσωπικό στις ερωτήσεις.
Ένα λεπτό μόνο.
Σας παρακαλώ.
Κύριε Πρόεδρε, θα απαντήσω.
Σας βάζω ένα λεπτό και θα σας διακόψω. Σας το λέω για να είμαι εντάξει.
Σας ευχαριστώ πολύ. Βεβαίως συστρατευόμαστε όλοι σε μια προσπάθεια αντιμετώπισης της πανδημίας και των κοινωνικών της επιπτώσεων, από διαφορετική σκοπιά. Είναι προφανές αυτό, ότι όσα ακούσαμε και δεν απαντήθηκαν είναι μια προσπάθεια ιδιωτικοποίησης μέρους της εκπαίδευσης. Λέγεται «CISCO». Δεν ακούσαμε καμμία απάντηση. Ανεξάρτητη Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων: δεν ακούσαμε καμμία απάντηση.
Κύριε Φίλη, απάντησα.
Στείλατε κείμενο; Έγγραφο; Πήρατε απάντηση; Ποια; Όχι γενικά τι λέει ο νόμος. Τι κάνατε; Έχετε υπεύθυνο του ζητήματος αυτού στο Υπουργείο. Ποιος είναι; Επίσης, ακούσαμε διάφορα εκτός πραγματικότητος. Το Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο ενισχύθηκε επί των ημερών του ΣΥΡΙΖΑ στο πλαίσιο των οικονομικών, δημοσιονομικών δυνατοτήτων. Και τώρα λέμε ότι μπορεί να παίξει τον ρόλο αυτό και όχι η «CISCO» της εξ' αποστάσεως εκπαίδευσης, της ασύγχρονης στο λύκειο. Λέμε επίσης, και το γνωρίζουμε αυτό, ότι μπορεί να υπάρξει τώρα προγραμματισμός για διακόσιες χιλιάδες ψηφιακές τάξεις από το δημόσιο σχολικό…
Ευχαριστώ, κύριε Φίλη.
Δεν απαντώ στα προσωπικά που είπε η κυρία Υπουργός. Βεβαίως ενότητα, αλλά όχι όμως, χωρίς πολιτική κριτική.
Κύριε Φίλη, σας παρακαλώ. Εξαντλήθηκε κάθε περιθώριο και νομίζω ότι μπορεί και κάποιος να πει ότι σας συμπεριφερθήκαμε προς εσάς με υπερβολική άνεση του χρόνου που σας δώσαμε, καθώς και γενικά στις ερωτήσεις. Δεν θέλω να μπω στα θέματα που αφορούν τον Κανονισμό, γιατί θα μπορούσε η ερώτηση, όπως είπαμε και στην αρχή με βάση τα ερωτήματα σας να μην απαντηθεί. Όμως, θέλω να σας πω και να το πω και δημόσια ότι συνεννοηθήκαμε με τον Πρόεδρο της Βουλής και είπαμε να δώσουμε, λόγω των συνθηκών, τη δυνατότητα να εξαντλήσουμε όλες τις δυνατότητες. Ορίστε, κυρία Υπουργέ.
Θα είμαι πολύ σύντομη. Πρώτα από όλα, αναφορικά με τα προσωπικά δεδομένα, προφανώς δεν σας άρεσε, κύριε Φίλη, η απάντηση. Η απάντηση είναι ότι εφαρμόζεται πλήρως ο εφαρμοστέος κανονισμός.
Ερώτημα γραπτό έχετε; Είναι απαράδεκτο να μην δίνετε γραπτό ερώτημα.
Κύριε Φίλη, βλέπετε εχθρούς εκεί που δεν υπάρχουν. Θα σας ρωτήσω ευθέως. Σας ενοχλεί που τρεις πάροχοι, ιδιωτικοί πάροχοι, έδωσαν δωρεάν δεδομένα;
Να δώσετε απάντηση!
Σας ενοχλεί που ήλθε μια εταιρεία και δίνει δωρεάν τη δυνατότητα σε όλη τη χώρα, στο ένα εκατομμύριο τετρακόσιες χιλιάδες μαθητές της χώρας να έχουν τη δυνατότητα να βλέπουν ζωντανά τους εκπαιδευτικούς τους;
Κακώς τη διαφημίζετε!
Τόσο πολύ σας ενοχλεί; Τόσο πολύ ποινικοποιείτε τον ιδιωτικό τομέα;
Για τη «CISCO» απαντήστε!
Κύριε Φίλη, για τη «CISCO» σας λέω!
Κύριε Φίλη, σας παρακαλώ!
Κύριε Φίλη, η «CISCO» παρέχει δωρεάν αυτή την υπηρεσία! Δωρεάν για όλες τις εκπαιδευτικές δομές της χώρας.
Για τον τομέα των εκπαιδευτικών, το δωρεάν πρόγραμμα…
Σας παρακαλώ, κύριε Φίλη, ηρεμήστε! Ηρεμήστε!
Είναι λυπηρό, κύριε Φίλη, αυτή τη στιγμή της μεγάλης κρίσης που βιώνει η χώρα μας, που βλέπετε ότι γίνονται άλματα σε όλους τους τομείς, άλματα που δεν έχει κάνει η χώρα μας στους επιμέρους τομείς δεκαετίες ολόκληρες, είναι λυπηρό να βλέπει κανείς εσάς, να συμπεριφέρεστε με αυτόν τον τρόπο, να ποινικοποιείτε τις δωρεάν παροχές του ιδιωτικού τομέα. Αλίμονο αν δεν τις δεχτούμε! Θα ήταν έγκλημα απέναντι στη μαθητική κοινότητα να μην δεχόμαστε για παράδειγμα τους παρόχους της κινητής τηλεφωνίας που μας δίνουν ακριβώς πλουσιοπάροχα αυτή τη δυνατότητα. Θα ήταν έγκλημα, κύριε Φίλη.
Βεβαίως, σε κολλητούς δίνετε δωράκια.
Σας παρακαλώ, κύριε Φίλη!
Ποινικοποιείτε και είναι λυπηρό. Θα κλείσω με το εξής: την περασμένη εβδομάδα, κύριε Φίλη, μια πρώην συνάδελφός σας, η κ. Σακοράφα, που αν δεν κάνω λάθος ήσασταν κάποτε στο ίδιο κόμμα, ήλθε εδώ και μου υπέβαλε μία επίκαιρη ερώτηση, με προτάσεις, με γόνιμη κριτική, με συγκεκριμένες σκέψεις και λύσεις. Αυτό περιμένουμε, κύριε Φίλη, αυτό το ζητάει η κοινωνία ολόκληρη αυτή την ώρα. Όχι στείρα αντιπολίτευση για την αντιπολίτευση. Να συστρατευτούμε όλοι σε ένα μεγάλο εγχείρημα και να πούμε ότι οφείλουμε προς όφελος της συνολικής εκπαιδευτικής κοινότητας να σταθούμε στο ύψος των περιστάσεων.
Να μας απαντήσετε για … (Δεν ακούστηκε)
Θα μας κρίνει όλους, κύριε Φίλη η ιστορία. Εμείς νομίζουμε ότι καταβάλλουμε τεράστιες προσπάθειες προς όφελος της εκπαιδευτικής κοινότητας. Καταθέτω στα Πρακτικά όλα τα επίσημα στοιχεία, αναφορικά με την εξ' αποστάσεως εκπαίδευση. Ευχαριστώ.
Σας ευχαριστούμε. Σήμερα εξαντλήσαμε τη διαδικασία. Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, στο σημείο αυτό ολοκληρώθηκε η συζήτηση των επικαίρων ερωτήσεων. Δέχεστε στο σημείο αυτό να λύσουμε τη συνεδρίαση;
Κυρίες και κύριοι συνάδελφοι, με τη συναίνεση του Σώματος και ώρα 13.37΄ λύεται η συνεδρίαση για αύριο, ημέρα Πέμπτη 9 Απριλίου 2020 και ώρα 10.00΄ με αντικείμενο εργασιών του Σώματος, νομοθετικό έργο, σύμφωνα με την ημερήσια διάταξη που έχει διανεμηθεί.