Collega's, mijn excuses voor het oponthoud, onder andere te wijten aan een zaalwisseling. Gelet op het zeer korte tijdsbestek voor onze vergadering en onze ambitie om binnen de afgesproken tijdslimiet te kunnen eindigen, zodat we geen bijkomende commissievergadering hoeven te organiseren, stel ik voor dat wij meteen van start gaan.
Certains membres désirent-ils poser des questions aux ministres présents? Je salue M. le ministre Ducarme, Mme Muylle et les membres du cabinet de M. Bacquelaine.
Monsieur le président, madame la ministre, je vous remercie tout d'abord d'avoir, avec vos collègues, permis d'octroyer une aide supplémentaire pour toutes les personnes fragilisées qui, à cause de la crise, courent un risque accru de se voir confrontées à une situation encore plus difficile. Ces personnes se sont retrouvées avec des frais supplémentaires liés au confinement, comme des coûts de nourriture plus élevés, à la suite de la fermeture des banques alimentaires ou encore le fait de donner un repas chaud aux enfants, alors que les écoles étaient fermées, etc. Cette aide supplémentaire jusqu'à la fin de l'année est une bonne chose. Cependant, ce qui suit ne transparaît pas immédiatement dans l'arrêté royal: cette prime sera-t-elle accordée par bénéficiaire ou par ménage? Quel est le montant budgétisé pour cette aide? L'État va-t-il implémenter cela ou l'aide sera-t-elle distribuée via les organismes compétents, comme le CPAS, DG personnes handicapées ou le Service fédéral des Pensions?
Mevrouw de minister, wij kunnen de redenering achter de maatregelen van koninklijk besluit nr. 47 begrijpen. De financiële problemen van bepaalde armere groepen in onze samenleving ten gevolge van de coronacrisis kunnen niet worden ontkend. Maar de toekenning van een forfaitair bedrag van 50 euro per maand aan alle socialebijstandgerechtigden, zonder dat er rekening wordt gehouden met effectieve en specifieke bijkomende kosten en noden van de betrokken personen, lijkt ons geen optimale en geen doordachte oplossing. Een efficiënte inzet van overheidsmiddelen vraagt om een doordachte en zeer gerichte toekenning van de middelen. Wij gaan dus niet akkoord met de willekeurige toekenning van een cheque van 50 euro aan de gerechtigden, zonder dat er rekening wordt gehouden met de individuele situatie.
Mijnheer de voorzitter, wij zijn absoluut voorstander van zo'n premie. Wie het financieel al moeilijk had, werd door de prijsstijgingen extra kwetsbaar in de crisis. Zo'n premie is dus zeker een positieve zaak. Aangezien wij ons niet zozeer baseren op het statuut van de betrokkenen, maar naar hun inkomen, zagen wij de premie ook graag uitgebreid tot personen met een minimale uitkering, die dezelfde problemen ondervinden als mensen die van de bijstand leven. We hebben een wetsvoorstel in die zin ingediend.
Ik wil niet alle argumenten van de Raad van State herhalen, maar twee pertinente opmerkingen pik ik er wel uit. Ik vraag me af of die nog ter sprake zullen komen en of eraan tegemoet wordt gekomen.
Ik zal antwoorden op de vragen met betrekking tot personen met een handicap die een inkomensvervangende uitkering of integratietegemoetkoming krijgen. In totaal zullen 194.000 personen maandelijks automatisch een premie van 50 euro krijgen. Ze hoeven geen aanvraag te doen. De premie zal in juli automatisch op de rekening komen. Als er geen rekening bekend is, wordt het bedrag via de post uitbetaald. Mevrouw Vanrobaeys, u verwees naar een wetsvoorstel. Welnu, de superkern discussieerde al over de problematiek van de lage inkomens, de werkloosheidsuitkering en het lage pensioen van sommige werknemers en zelfstandigen, die uw partij op tafel legde, en besliste om 100 miljoen euro extra uit te trekken om die groepen te helpen. De heer Ducarme kan nader toelichten hoe die steun via de OCMW's verloopt, omdat zij het best vertrouwd zijn met de families en hun precaire situaties. Dat is trouwens niet weinig. Roeselare bijvoorbeeld krijgt 400.000 à 500.000 euro bijkomende middelen en 10% extra werkingsmiddelen. Daarmee kunnen mensen met een laag pensioen of inkomen onder andere in het kader van energiearmoede geholpen worden. Met die 100 miljoen euro extra via de OCMW's hebben we kunnen tegemoetkomen aan de vraag om ook lage inkomens die niet tot een van de drie categorieën behoren, te ondersteunen.
Mijnheer de voorzitter, de voorliggende maatregelen passen in een groter kader, zoals collega Muylle reeds zei. Er werd een budget van 300 miljoen euro vrijgemaakt. Concernant cet arrêté, on parle d'une allocation exceptionnelle qui, pour ce qui a trait à mes attributions, est de 6x50 euros pour les bénéficiaires du revenu d'intégration sociale. L'allocation complémentaire sera octroyée aux bénéficiaires, donc aux personnes qui reçoivent déjà une allocation, dans le mois en cours. Il ne s'agit pas des ménages, mais bien des bénéficiaires. Précisons qu'il s'agit de ne pas donner l'impression d'une augmentation de l'allocation. Il est prévu de veiller tant que faire se peut à ce qu'elle soit payée par un versement distinct de celui de l'allocation principale. Le CPAS s'occupera, chaque mois, du versement jusqu'en décembre, soit pendant six mois. Het gaat om sociale hulp die uitzonderlijk en tijdelijk aangeboden wordt vanwege de gezondheidscrisis en het mogelijk zal maken de huur, de energiefactuur of voedsel te betalen. Par ailleurs, précisons que l'aide est incessible, insaisissable, exonérée de toute retenue en matière fiscale et de sécurité sociale. Zoals collega Muylle reeds zei, het KB is niet alleen van de hand van de regering, maar ook van de superkern. Cela fait donc aussi partie d'un ensemble. Je reviens aux remarques qui ont été formulées. Au-delà de cette prime, j'attire votre attention sur le fait que le super kern a également décidé l'octroi supplémentaire d'une aide sociale complémentaire aux CPAS à hauteur de 100 millions d'euros. Cela permettra de venir en aide à toutes les personnes qui doivent avoir recours au volet social du plan que nous avons mis en oeuvre dans le cadre de la crise COVID-19. Ces 100 millions sont destinés à tout qui subit un impact découlant des conséquences de la crise COVID-19.
Mijnheer de voorzitter, ik vul even aan voor de IGO en het gewaarborgd inkomen. In totaal gaat het om 108.792 begunstigden, die elk de premie van 50 euro zullen krijgen. Ook dan gaat het om een premie per persoon en niet per gezin. De premie hoeft niet te worden aangevraagd, maar wordt automatisch toegekend en betaald zoals voor de andere uitkeringen, maar dan in dit geval door de Federale Pensioendienst. Specifiek voor de IGO en het gewaarborgd inkomen zal de eerste betaling gebeuren via een aparte betaling eind juli. De andere betalingen zullen samen met de maandelijkse betaling van de IGO gebeuren.
Vraagt iemand het woord voor de replieken? [[Neen]] Dan beschouw ik het koninklijk besluit als besproken.
Mevrouw de minister, vandaag staat onder andere het KB nr. 45 tot verlenging van het corona-ouderschapsverlof tot en met 30 september op de agenda van de commissie. Enkele weken geleden vroeg ik u waarom er geen regeling kon worden gemaakt die van toepassing is op alle kinderen met een handicap, ongeacht de graad. U antwoordde toen dat de definitie van handicap werd gealigneerd op de geldende definitie voor het ouderschapsverlof en het adoptieverlof, vormen van tijdskrediet die werden aangepast op basis van advies 2072 van de Nationale Arbeidsraad. Ik heb hierover de volgende vragen, mevrouw de minister. Aangezien uitzonderlijke omstandigheden om uitzonderlijke maatregelen vragen, waarom was de regeling niet initieel van toepassing en werd zij evenmin uitgebreid middels KB nr. 45 naar de categorie alle kinderen met een handicap, ongeacht de graad? Kan het KB nr. 45, aangezien er toch een uitbreiding voorligt, alsnog in die zin worden aangepast? Voor zover dat niet het geval zou zijn, is de regering bereid een regeling uit te werken voor de aangehaalde categorieën die uit de boot vallen en welke initiatieven zullen hiertoe worden genomen?
Zijn er nog collega's die vragen willen stellen?
Mevrouw de minister, het KB nr. 45 verlengt inderdaad het corona-ouderschapsverlof. Ik heb een vraag zowel over dit koninklijk besluit, maar ook over het andere koninklijk besluit over de overstap naar economische werkloosheid. Op 18 juni is er binnen de Groep van Tien een akkoord bereikt om het corona-ouderschapsverlof en een aantal andere maatregelen tot eind december te verlengen en om niet in een overstap te voorzien naar economische werkloosheid, waar ik straks nog op terugkom. Hoe staat de regering ten opzichte van dat akkoord in de Groep van Tien? Is daarover al overleg geweest? In welke mate zal de regering ingaan op het akkoord en doorkruist dit het koninklijk besluit?
Mevrouw de minister, heel wat zaken in dat koninklijk besluit stemmen ons tevreden omdat er tegemoetgekomen wordt aan sociale noden die in het vorige koninklijk besluit niet ondervangen waren. Zo hadden alleenstaande ouders onder het vorige koninklijk besluit niet de mogelijkheid om voltijds corona-ouderschapsverlof te nemen, zeker ook de mensen die deeltijds werken. Nu is dat wel mogelijk en de tegemoetkoming wordt verhoogd. Het is tevens een goede zaak dat dit verlengd wordt tot eind september omdat heel wat mensen door de annulering van kampen en stages oplossingen moeten vinden om de zorg voor hun kinderen te verzekeren. Wij hebben wel een vraag over de mensen met een deeltijdse betrekking want we zien dat die categorie uit het regime van het corona-ouderschapsverlof is gehaald. Waarom heeft de superkern dat beslist? Daar hadden we graag enige verduidelijking over gekregen.
Mevrouw Houtmeyers, ik zie dat u ook het woord hebt gevraagd.
Mijnheer de voorzitter, ik had inderdaad mijn digitale handje opgestoken. Wij steunen de bestaande uitbreiding voor tijdelijk werklozen, om met behoud van uitkering in vitale sectoren te worden tewerkgesteld. Op die manier wordt in die sectoren, die het door de coronacrisis moeilijk hebben, in ondersteuning voorzien, zoals bijvoorbeeld de fruitteeltsector. Wij stellen ons wel vragen bij de uitbreiding van die maatregel naar personen die vrijwillig verlof nemen. Op welke manier zal oneigenlijk gebruik worden vermeden? Over het corona-ouderschapsverlof heb ik het vorige week ook al gehad, toen wij het hadden over uitbreiding naar de militairen, waarvan wij absoluut geen voorstander zijn. Werknemers die nu al ouderschapsverlof opnemen, kunnen nu ouderschapsverlof te verliezen, met een verhoogde uitkering ouderschapsverlof opnemen. De maatregel zorgt er net voor dat, op het moment waarop de economie opnieuw volop moet opstarten, werknemers worden aangemoedigd om thuis te blijven. Ik hoor daarnet dat de opvang nog altijd gesloten zou zijn. De opvang is echter ondertussen opnieuw volop geopend. Natuurlijk kunnen een aantal kampen niet doorgaan, maar er zijn ondertussen heel veel alternatieven voor die kampen gevonden. De maatregel heeft dus weinig nut voor het voorzien in kinderopvang. Een bijkomende moeilijkheid is de mogelijkheid die bestaat om het verlof drie werkdagen op voorhand aan te vragen. Dat is vooral voor de werkgevers een moeilijkheid. Die termijn zorgt er immers voor dat de organisatie en de planning van het werk qua personeelsinzet voor de werkgevers danig in de war kan worden gestuurd.
Zijn er nog leden die wensen te spreken? [[Neen.]] Mevrouw de minister, in dat geval geef ik u graag het woord.
Mijnheer de voorzitter, mevrouw Samyn, u stelde mij deze vraag twee weken geleden. Het antwoord zal ook hetzelfde zijn als twee weken geleden. Ik besef dat er bepaalde situaties zijn waarin mensen nipt punten tekortkomen. Toch hebben we ervoor gekozen om hier dezelfde definitie te hanteren en ze gelijk te laten lopen met andere systemen. De regel is tot stand gekomen in samenspraak met de sociale partners, in het kader van tijdskrediet en ouderschapsverlof voor mensen met kinderen met een handicap. We kunnen dus niet ineens zomaar afwijken van bestaande regels. Het dossier is ook nooit ter tafel gekomen. Een duidelijke vraag van de betrokkenen was om voltijds verlof te kunnen opnemen. Er kwam ook een vraag in verband met de uitkeringen, zeker vanwege alleenstaande ouders, waar soms schrijnende situaties aan het licht kwamen. Op die vragen, ook met betrekking tot de verhoging tot 150% en het voltijdse karakter, is de superkern ingegaan. De parameters met betrekking tot het aantal benodigde punten zijn daarentegen niet aangepast. Daarvoor is het nu overigens te laat: er is een volmachts-KB en de periode van de volmachten is afgelopen. Als we dat zouden aanpassen, zou dat via een wetswijziging moeten gebeuren. Het staat het Parlement vrij om dat te bekijken, maar wij bevestigen hier vandaag de beslissing die twee weken geleden al is genomen op basis van de superkern en het koninklijk besluit dat daarop naar de Raad van State is gestuurd. Met de 150% en het voltijdse karakter hebben we een antwoord willen bieden aan die groep, maar aan de definitie hebben we niet geraakt. Het systeem gaat in op 1 juli. Het wordt dus niet gewijzigd, tenzij het Parlement een nieuw initiatief in die zin zou nemen. Mevrouw Vanrobaeys, wat de uitbreiding betreft, klopt het dat de Groep van Tien akkoorden heeft gesloten, maar dan wel na de beslissing van de superkern. Het eerste akkoord ging over de verlenging van de maatregelen, het tweede over nieuwe maatregelen vanaf september. Dat tweede akkoord is gesloten na de beslissing van de superkern. Het gaat ook veel ruimer: het behandelt niet alleen de verlenging van het ouderschapsverlof, maar ook onder meer de tijdelijke werkloosheid door corona, de stop op de degressiviteit tot het einde van het jaar en de cumul in de land- en tuinbouw. In feite handelt het over veel van de KB's die nu gelden, die men wil verlengen tot het eind van het jaar. Toen dit was goedgekeurd, wist men dat de regering geen volmachten-KB meer kon nemen om dit nog te verlengen. Het ligt wel op tafel in het kader van de relancegesprekken. Deze namiddag komen de sociale partners nog samen met de regering om het akkoord van de Groep van Tien verder toe te lichten. Ook zal moeten worden bekeken wat we vanaf september verder zullen doen. De premier is altijd het oordeel toegedaan geweest dat het de volgende regering toekomt om daar verder besluiten in te nemen wat de verlengingen betreft. De tijd zal uitwijzen wie al dan niet de beslissingen moet nemen, maar de oefening ligt op tafel. Ze wordt vanavond nog eens voorgesteld en ik vermoed dat dit zal gebeuren door de Groep van Tien. Het valt te bezien welke maatregelen de huidige of een nieuwe regering zal nemen in het kader van de relance. Mevrouw Houtmeyers, u had vooral bemerkingen die u al eerder hebt gemaakt. Vandaag zitten we aan meer dan 70.000 ouders of gezinnen die een beroep doen op het systeem, dit telkens met het akkoord van de werkgever. Vandaag biedt dit dus wel oplossingen aan situaties om de combinatie van privéleven en werk mogelijk te kunnen maken in deze moeilijke periode. Einde september, na de heropstart van de scholen, is een keuze geweest. Dit was ook de motivatie om september erbij te nemen. We zullen zien wat er verder gebeurt. De regering heeft altijd gekozen voor vrijwilligheid, waardoor de werkgever zijn akkoord geeft. U heeft het over drie dagen, maar de werkgever geeft daar zijn akkoord voor, dus het is een vrijwillig systeem. Er was een vraag om dit verplicht te maken en dat kwam ook in de commissie aan bod, maar dan weet men dat men de werkgever ook een uitstelmogelijkheid moet geven. Dat leek ons niet evident in die periode en daarom hebben we het bij vrijwilligheid gelaten. De zorgen die u over het systeem hebt geuit, zijn bekend. Ik kan enkel zeggen dat er heel veel positieve reacties op zijn. Het zal later dit jaar aantonen hoe we met het systeem verder kunnen gaan en of we eventueel bestaande systemen op één of andere manier kunnen aanpassen. Ik hoop dan wel dat dit binnen het kader van een ruim sociaal overleg kan. Er werd ook gevraagd hoe het zit met drievierdewerk. Welnu, drie vierde kan, dat is genoeg. Onder de drie vierde kan het niet, dat is dus de ondergrens. Mensen die drie vierde werken, bereiken nog net voldoende uren. Zij kunnen enkel voor halftijds kiezen. Wie voltijds werkt, kan kiezen van halftijds tot een vijfde. Contracten met minder dan drie vierde, kunnen geen gebruikmaken van de regeling. Wij hebben ons ook gealigneerd op alle bestaande systemen van ouderschapsverlof en loopbaanonderbreking, die ook altijd op 75 %, op de drievierdebreuk, zitten. Wie momenteel parttime werkt, kan dus niet volledig thuisblijven in het kader van de coronacrisis. De vandaag bestaande systemen zijn allemaal gericht op wie drie vierde of meer werkt. Wie minder dan drie vierde werkt, kan geen gebruikmaken van de maatregel, net zoals dat geldt voor de normale systemen van loopbaanonderbreking en ouderschapsverlof.
Mevrouw de minister, mijn vraag gaat ook over de verhoogde tegemoetkoming die bestond in het ouderschapsregime tijdens de coronaperiode.
De 125 %.
Ja, maar die tegemoetkoming is nu teruggevallen tot op het klassieke regime.
Neen, die 125% loopt verder, voor iedereen. Het wordt 150 % voor alleenstaande ouders met kinderen en ouders met een kind met een handicap en het blijft voor al de overigen 125 %.
Oké.
Mevrouw de minister, in de commissie Sociale Zaken wordt herhaaldelijk de druk op thuiswerkende ouders met kinderen aangekaart. Het vinden van een goede balans tussen werk en gezin is niet voor iedereen even eenvoudig. Daarom ook werd het corona-ouderschapsverlof in het leven geroepen. Het is en blijft een spijtige zaak dat ouders met kinderen met een handicap ouder dan 12 jaar die niet aan het nodig aantal punten komen, helaas nu uit de boot van het corona-ouderschapsverlof vallen. Daarmee werd ook geen rekening gehouden bij de opmaak van het koninklijk besluit. Ik kaartte midden juni bij u reeds aan dat die kinderen bijvoorbeeld niet op zomerkamp kunnen en evenmin zomaar bij een opvang terechtkunnen. De ouders moeten nu al hun vakantiedagen of zelfs onbetaald verlof opnemen of deeltijds gaan werken om in opvang te kunnen voorzien voor hun kind. De twee laatste voorbeelden brengen voor de ouders een inkomensverlies en extra financiële druk met zich mee. Ik mag dus hopen dat er alsnog een initiatief zal komen, maar Vlaams Belang zal daarover in de toekomst zeker zelf ook een initiatief indienen.
Vraagt iemand nog het woord? (Nee) We sluiten daarmee ook de bespreking van koninklijk besluit nr. 45 af en gaan nu verder in de gewone chronologie.
Mevrouw de minister, dit koninklijk besluit vormt op een aantal punten vooral een uitvoering van sociale akkoorden. Ik heb hierover een aantal concrete vragen. Hoofdstuk 5 gaat over de periodieke gezondheidsbeoordeling. Die wordt nogmaals verlengd, maar ik stel mij de vraag of zo'n algemene verlenging tot 31 december wel aangewezen is, omdat er toch een pak werkhervattingen zijn waar een voorafgaand toezicht door de arbeidsgeneesheer wenselijk is.
Op vraag van de sp.a is dat in de superkern beperkt tot 30 september en het KB is ook in die zin aangepast.
Bedankt, dan heb ik niet goed gekeken. Ik heb ook een vraag over hoofdstuk 6 over de uitwisseling van inspectiediensten. Tijdens de mondelinge vragen in de commissie hebt u al gezegd dat er een uitwisseling is om de inspectiediensten te versterken. Dat is een goede zaak, maar voor ons is het maar een tijdelijk lapmiddel. Daarom vragen wij ons af of er niet ten gronde meer inspecteurs nodig zijn bij het Toezicht op het Welzijn op het Werk. Er zou daarvoor een plan moeten worden opgesteld. Wij dachten dat er over die uitwisseling en een eventuele versterking van de sociale-inspectiediensten ook overlegd werd met de sociale partners. Is dat zo en, zo ja, wat heeft het overleg opgebracht? Het gaat hier over sanctieniveau 2, terwijl alle inbreuken op de welzijnsreglementering een sanctieniveau 3 hebben. Vanwaar komt dat verschil?
Mijnheer de voorzitter, ik zal het kort houden. Na de analyse door de Raad van State van voormeld hoofdstuk 1 van het koninklijk besluit nr. 37 is de Raad van State van oordeel, verwijzend naar zijn advies, dat de maatregelen waarin in hoofdstuk 1 van het ontwerp wordt voorzien, moeten worden beperkt tot de duur die nodig is om het hoofd te bieden aan de gevolgen van het coronavirus en de epidemie. Indien men echter het verslag aan de Koning doorneemt, wordt in weerwil van het advies van de Raad van State evenwel gesteld dat de maatregelen niet tijdelijk van aard zijn, maar bedoeld zijn om een blijvende gelding te hebben. Waarom werd het advies van de Raad van State ter zake niet gevolgd? Ik zal niet alle argumenten van de Raad van State opnieuw overlopen. Het kan echter niet de bedoeling zijn de coronacrisis aan te wenden om een permanente en structurele wetgevende wijziging aan de vigerende wetgeving aan te brengen. Het feit dat de volmachtenbesluiten binnen het jaar dienen te worden bekrachtigd, sluit niet uit dat er, in de mate waarin zij zouden worden bekrachtigd, op heden een wettelijke situatie wordt gecreëerd die niet in overeenstemming is met de artikelen 2 en 5, §§ 1 en 2, van de wet van 27 maart 2020. Waarom werd voor die situatie gekozen, hoewel middels gedane voorstellen en daaruit volgende aanpassingen van de Raad van State wel degelijk een sluitend juridisch kader had kunnen worden gerealiseerd? Ook over hoofdstuk 6 heb ik nog een opmerking, die ik fors zal proberen in te korten. Het komt erop neer dat een regelgevend optreden van de wetgever vanuit juridisch oogpunt de meest aangewezen weg is om de sanctionering van het Sociaal Strafwetboek van de verplichtingen in hoofde van de werkgevers, bepaald in het voornoemd ministerieel besluit, te regelen. Waarom werd ook hier met het advies van de Raad van State over hoofdstuk 6 geen rekening gehouden?
Mijnheer de voorzitter, even iets over de hoofdstukken. Hoofdstuk 1 lijkt ons een logische en verdedigbare maatregel. De enige bemerking is dat dit niet in de tijd werd beperkt. Op zich kunnen we er wel inkomen dat deze bepalingen voor onbepaalde duur worden verlengd, maar toch denken we dat het beter was geweest wanneer dit in eerste instantie van toepassing was geweest tot 31 december 2020. Hoofdstuk 2 met de sociale Maribel lijkt ons een goede, technische maatregel. Het gaat immers om een reserve van middelen die onder normale omstandigheden ook zou worden aangewend om de sociale Maribel te financieren, die niet moet terugvloeien naar het globaal beheer van de RSZ. In die zin zijn er geen meeruitgaven. Hoofdstuk 3 betreft de studenten. Het uitgangspunt om excessief, oneigenlijk gebruik van tijdelijke werkloosheid wegens overmacht te voorkomen, lijkt ons prima. Verdere verduidelijking lijkt ons echter wenselijk om rechtsonzekerheid te voorkomen. Hoe gaat men bijvoorbeeld om met een organisatie waarin de taken niet allemaal welomschreven zijn? Wat met organisaties waarin de organisatie van het werk niet altijd vooraf gepland is? Zal de RVA dit proactief controleren of grijpt men enkel in bij een klacht? Hoofdstuk 4, op voorhand kennis geven, lijkt in grote lijnen goed. Deze maatregel wordt allicht deels genomen opdat voor tijdelijk werklozen omwille van corona door de werkgever geen formulier 3.2a moet worden afgeleverd. Het lijkt ons logisch dat de werkgever de tewerkstelling van de werknemer niet zomaar kan schorsen, zonder de betrokkene hiervan vooraf op de hoogte te brengen. Is deze maatregel er gekomen om controles gemakkelijker te maken? Hoofdstuk 5 lijkt ons goed. De verlenging is niet excessief en dringende onderzoeken blijven mogelijk. Dank u.
Monsieur le président, madame la ministre, toutes les mesures qui figurent dans cet arrêté royal sont connues depuis le début de la crise. Je m'étonne néanmoins qu'il arrive seulement aujourd'hui, alors que le recours à la forme de chômage temporaire pour force majeure COVID-19 arrive tout doucement à sa fin. Si je peux comprendre qu'il a fallu le temps de formaliser tout cela et que ce n'était évidemment pas la seule chose à gérer durant ces dernières semaines, je m'interroge, d'une part, sur la manière de fonctionner de l'ONEM et des secrétariats sociaux qui, j'en déduis, n'avaient donc pas de base légale. D'autre part, que se passe-t-il pour les entreprises qui, de bonne foi, auront agi de telle ou telle manière, alors que ce n'est peut-être pas la manière dont cela aurait dû être fait? Pour les entreprises qui ont tenté de frauder ou qui ne respectaient pas les règles de sécurité ou d'hygiène, c'est normal. Mais quid de celles qui ont agi de bonne foi? Au début de la crise, plusieurs questions de mes collègues portaient sur des infractions commises par certaines entreprises sur la base de dénonciations. Pouvez-vous apporter des éclaircissements sur le nombre de dénonciations faites aux services d'inspection et sur le nombre de contrôles spontanés de la part des services d'inspection? Quels résultats pouvons-nous en déduire?
Mevrouw Vanrobaeys, de datum werd op 30 september gebracht. Inzake de sociale inspectiedienst hebben wij al over de opportuniteit gesproken. Na overleg zijn wij tot het akkoord gekomen om vooral de bestaande vacatures in te vullen, wat al een eerste belangrijke stap zal zijn. We hebben nu ook de kans om tien artsen extra aan te werven, want daarover is er een akkoord. Momenteel wordt nog bekeken hoe we bijkomende middelen kunnen verkrijgen. De jongste jaren hebben wij in die dienst moeilijkheden ondervonden om vacatures ingevuld te krijgen. Misschien is het jammer om het zo te moeten stellen, maar COVID-19 kan voor een stuk een opportuniteit betekenen om die vacatures nu ingevuld te krijgen. Daarop zetten we volop in, zodat wij een volle bezetting bereiken – wat al lange tijd niet meer het geval is geweest – samen met de tien extra dokters. Over de sanctie van niveau 2 hebben we ook al gediscussieerd. Het gaat over een compromis in het kader van een overleg. Veel meer kan ik daarover niet zeggen. Er waren argumenten voor en tegen. Het compromis of de oplossing is het niveau 2 gebleken. Mijnheer Van Langenhove, u stelde een vraag over de opmerkingen van de Raad van State. Het klopt, zoals mevrouw Houtmeyers aanhaalde, dat het eerste stuk, over de digitale handtekening, registratie en neerlegging, al lang gewenst werd vanuit het sociaal overleg, zowel van werkgevers- als werknemerszijde. Doordat het in de afgelopen periode moeilijker was om fysiek samen te komen, werd die vraag prangender. Er werd ons gevraagd, aangezien een en ander ook een informatica-investering vroeg, om dat niet alleen voor de COVID-periode te doen. Het zou nogal een raar signaal zijn dat wij de informatica aanpassen om documenten via elektronische weg te kunnen afhandelen, om vervolgens die toepassingen na de COVID-periode niet meer te gebruiken, maar terug op papier en met fardes te werken. Ik denk dat u met die argumentatie instemt. Ik kan u wel voor een stuk volgen als u stelt dat een volmachten-KB niet het juiste instrument was om dat voor onbepaalde tijd door te voeren. Daarover gaan ook de opmerkingen van de Raad van State. We hebben echter gedemarreerd met onbepaalde tijd omdat er nu eenmaal een zeer grote vraag was van het werkveld, van zowel werkgevers als werknemers, en het volmachtenbesluit gaf ons de mogelijkheid om dat permanent in te voeren. Ik denk dat dit een stap vooruit is voor heel veel actoren vandaag. De programma's zijn er, dus het zou jammer zijn om ze na een bepaalde periode opnieuw af te bouwen. Ik kan uw logica dat een volmachten-KB daarvoor misschien niet het juiste instrument was wel deels volgen, maar mij leek het belangrijker om het probleem te kunnen oplossen. Wat betreft de Raad van State en de sancties, op basis van het advies van de Raad van State hebben wij om een bijkomend advies gevraagd. Dat hebt u misschien wel gezien. Op basis van dat tweede advies hebben wij alle inbreuken ingeschreven in het koninklijk besluit. Mevrouw Houtmeyers, wat betreft uw eerste vraag met betrekking tot de digitalisering, is alles duidelijk. Wat betreft de sociale Maribel, die zorgt inderdaad voor geen meeruitgaven. Wat de verfijning betreft, men mag niet zomaar iemand vervangen door een interim of een student. De RVA controleert dat heel grondig en heeft ook toegang tot onder andere Student@work. Dat is iets wat de RVA gewoon is om te controleren en dus ook doet. Die verfijning is er om na te gaan of mensen niet in tijdelijke werkloosheid worden geplaatst en vervangen door studenten. Er wordt wel degelijk gecontroleerd en de RVA beschikt over de instrumenten om dat te doen. Wat de meldingsplicht betreft, u vraagt of de maatregel er gekomen is om controles gemakkelijker te maken. Dat was uiteraard een van de beweegredenen om dat te doen. Wanneer u zegt dat dwingende onderzoeken moeten worden gedaan, die kunnen in deze periode inderdaad doorgaan. Daar is er dus ook geen uitzondering en laat het koninklijk besluit alle mogelijkheden toe. Madame Galant, vous disiez que nous n'avons pas de base légale pour l'arrêté royal dont il est question. Je ne vous ai pas bien comprise. En effet, l'arrêté royal concernant le chômage temporaire a déjà été pris plusieurs fois. L'arrêté royal prolongeant le chômage temporaire a été publié aux environs du 20 juin et ce, jusqu'à la fin du mois d'août. Nous disposons d'un nouveau système, qui se trouve dans l'autre A.R., pour prolonger le chômage temporaire pour raisons économiques jusqu'à la fin de l'année, pour la période de transition et la période de coronavirus… Pour ce qui est des chiffres, je ne les ai pas en ma possession ici, mais comme plusieurs collègues ont posé la question en commission de l'Emploi, je vous enverrai tous les chiffres récents dont nous disposons.
Vraagt iemand het woord voor de replieken?
Mevrouw de minister, ik heb deze vraag ook voor morgen ingediend, want na het overleg straks is er morgen misschien een nieuwe stand van zaken. De Groep van Tien heeft op 18 juni een akkoord bereikt en vraagt om alle maatregelen die u tot daarnet hebt opgesomd, tot december te verlengen en om geen alternatieve vorm van tijdelijke werkloosheid om economische redenen vanaf september te starten. Hoe verhoudt onderhavig KB zich ten opzichte van het akkoord dat in de Groep van Tien werd gesloten?
Mevrouw de minister, wij zijn zeer gecharmeerd door de recepten die hier naar voren worden geschoven om de nasleep van de COVID-19-crisis op te vangen door bedrijven in staat te stellen om hun personeel, hun menselijk kapitaal, aan boord te houden en bij vermindering van werk naakte ontslagen te vermijden. Wij vinden dat goede recepten, ook buiten coronatijden. We moeten op een heel andere manier naar de arbeidsmarkt kijken om op die manier duurzame werkgelegenheid te creëren. Ik stel vast dat men ook de sociale zekerheid daarin een activerende rol toebedeelt. Men stimuleert werkgevers door een korting toe te kennen op de sociale bijdrage als men collectieve arbeidsduurvermindering toepast en het beschikbaar werk herverdeelt. Dat werknemers met behoud van loon aan de slag kunnen blijven, is nog goedkoper dan een volledige werkloze. In die zin zijn wij zeer verheugd met de voorstellen. Individueel tijdskrediet wordt ook mogelijk, evenals de individuele arbeidsduurverkorting en de landingsbanen, beperkt tot de bedrijven die erkend zijn als bedrijven in moeilijkheden of in herstructurering, en dit tijdelijk, tot het eind van dit jaar. Mevrouw de minister, als die maatregelen succesvol zijn, bent u dan bereid om ze te verlengen na de geplande periode? Meer nog, als ze echt succesvol zijn, kan misschien worden bekeken of ze niet kunnen worden uitgebreid naar bedrijven die niet in economische moeilijkheden verkeren. Ik denk aan het instrument om werkgelegenheid te creëren. Als bedrijven steun krijgen door het organiseren van collectieve arbeidsduurvermindering of wanneer ze profiteren van de regeling voor tijdelijke werkloosheid, zou men ook kunnen overwegen om de maatregelen voorwaardelijk te maken en ontslagen in die bedrijven tijdelijk onmogelijk te maken.
Helaas zijn wij wat minder gecharmeerd dan mijn voorganger door de voorstellen. Wij vinden het superbelangrijk de mensen te blijven activeren en aan het werk te krijgen en ze niet in een winterslaap te laten gaan. De collectieve arbeidsduurvermindering behoort samen met de landingsbaan, het coronatijdskrediet en het stelsel van werkloosheid met bedrijfstoeslag tot recepten uit het verleden. Ze beogen namelijk een tijdelijke of definitieve uitstroom van arbeidskrachten uit de arbeidsmarkt. In plaats van de arbeidsmobiliteit te stimuleren en mensen ook in moeilijkere periodes via opleiding of andere werkervaringen klaar te stomen voor andere jobs, kiest men voor een duur stelsel van inactiviteit. Het is niet omdat de coronacrisis nu volop heerst dat er over twee of drie jaar opnieuw een krapte op arbeidsmarkt komt. Zoals de minister zojuist aanhaalde, geraakten vroeger sommige jobs niet ingevuld en wij hopen dat die nu wel makkelijker ingevuld raken. We vinden de collectieve arbeidsduurvermindering en het coronatijdskrediet geen goede regelingen. Wij steunen die ideeën niet. De mogelijkheid tot tijdelijke werkloosheid bestaat al. Dat is absoluut wel een goed idee. Desactiverende maatregelen zoals het tijdskrediet, bieden geen meerwaarde. Het duwen van werknemers in verlofstelsels of inactiviteit zal zeker en vast niet helpen om de werkzaamheidsgraad op te krikken of om de sociale zekerheid te financieren. Voor hoofdstuk 3 over de landingsbanen geldt eigenlijk dezelfde opmerking: het systeem behoort tot het verleden. Zo activeren we geen mensen om meer te werken. Hoofdstuk 4 behandelt de erkenningsvoorwaarden. We kunnen wel steunen dat de erkenningsvoorwaarden voor ondernemingen in moeilijkheden of herstructuring tijdelijk worden afgebouwd. Hoofdstuk 5 betreft de tijdelijke werkloosheid. We kunnen ons zeker en vast vinden in een bijkomende soepelheid als overgangsmaatregel naar het oude stelsel. Om de kosten en het oneigenlijke gebruik te beperken, is het goed dat op termijn de oude regeling weer van kracht wordt. Het was niet helemaal duidelijk welke sectoren hieronder zouden vallen. Mijn vraag over tijdelijke werkloosheid staat op de agenda van de commissie morgen, maar misschien kunt u daar nu al een antwoord op geven, mevrouw de minister.
Madame la ministre, en ce qui concerne le chapitre 1, vous dites qu'avec le système de réduction du temps de travail, le travailleur est considéré comme étant à temps plein. Je suppose que cela concerne la constitution de ses droits sociaux et ses droits à la pension. S'agissant du chapitre 5 et l'obligation de deux jours de formation par mois, bien que je comprenne l'utilité du recours à l'obligation de formation, je me demande si les entreprises qui sont en difficulté pourront financer et supporter ce genre de coût. Des voix se sont élevées pour s'opposer à cette contrepartie jugée trop lourde. Que comptez-vous répondre à ses détracteurs? Sur l'ensemble de cet arrêté royal, pouvez-vous me confirmer que les partenaires sociaux ont bien été consultés?
Mevrouw Vanrobaeys, in het kader van het akkoord van de Groep van Tien wil ik iets uitleggen aan de commissie, zeker voor de collega's die geen lid zijn van de commissie voor Sociale Zaken, Werk en Pensioenen. Met betrekking tot de afbouw van de tijdelijke werkloosheid wegens corona willen wij voor de sectoren die heel zwaar geïmpacteerd zijn die tijdelijke werkloosheid laten doorlopen tot 31 december en voor de andere sectoren kiezen wij vanaf 1 september voor een transitieperiode. Die transitieperiode staat ook in het voorliggend KB. Aan die transitieperiode zijn twee voorwaarden verbonden: 10 % verlies van het zakencijfer en twee dagen opleiding. Mevrouw Galant haalde al aan dat er wat vragen zijn inzake de financiering en de organisatie van die twee dagen opleiding. Vorige week hebben wij daarover overlegd met de sociale partners en zij stellen voor om de tewerkstellingscellen van de regio's, in Vlaanderen de VDAB, te activeren om die twee dagen opleiding in te vullen. Er is nu een brief vertrokken naar de regio's om ervoor te zorgen dat de regionale tewerkstellingscellen aan de slag gaan met de mensen die in het systeem van tijdelijke werkloosheid zitten om hun die twee dagen opleiding aan te bieden. Het komt dus vanuit de regio's, wat ook een oplossing is voor de bedrijven. Ik denk dat wij daarmee een mooie oplossing hebben gevonden. Mevrouw Houtmeyers stelt dat het voor de werkgevers niet snel genoeg naar 'het nieuwe normaal' kan gaan. Toch moet ik vaststellen dat heel wat werkgevers aandringen op het behoud van het systeem van tijdelijke werkloosheid door corona. We hebben destijds bepaald dat het voor bepaalde sectoren zoals de reis- en evenementensector en de horeca zou gelden, maar we blijven heel veel vragen krijgen. Bij wijze van voorbeeld: gisteren bezocht ik een industriële wasserij die voornamelijk werkt voor de evenementensector en de horeca. Zij haalt 40% van de normale activiteit en ziet dit jaar geen verbetering meer. Pas in het eerste trimester van 2021 verwacht zij opnieuw een stijging. Zo zijn er ook staalbedrijven die nu al aangeven dat ze in september-oktober een terugval zullen kennen. Daaruit ontstond het idee om de coronamaatregelen niet zozeer te verlengen op basis van sector, maar op basis van de noden. Vorige week hebben we vergaderd met de Groep van Tien, die haar akkoord heeft toegelicht. De Groep van Tien wilde het systeem uitbreiden naar iedereen die één dag tijdelijk werkloos was geweest in de periode van maart tot en met juni. Eén dag vonden wij wel heel erg weinig. We vonden dat er samen een oplossing uitgedokterd moest worden. In een werkgroep is toen heel constructief met de sociale partners samengewerkt. De uitkomst is dat de maatregelen niet langer per sector gelden, maar dat bekeken wordt welke bedrijven er behoefte aan hebben. De tijdelijke werkloosheid blijft gelden voor bedrijven die in het tweede kwartaal, dus tussen maart en eind juni, 20% van hun medewerkers in tijdelijke werkloosheid hebben ondergebracht. Zij kunnen in het systeem van tijdelijke werkloosheid door corona blijven. Werkgevers en werknemers hebben daarover een akkoord bereikt vorige week. Op die manier kunnen we de bedrijven helpen die zwaar werden getroffen. Indien de Nationale Veiligheidsraad morgen of later in augustus of begin september zou beslissen om in een bepaalde regio een aantal sectoren te sluiten of maatregelen zou nemen die bepaalde sectoren treft, kunnen op basis van een nieuw ministerieel besluit sectoren worden toegevoegd voor verlenging van de tijdelijke werkloosheid inzake corona. Indien er geen nieuwe, bijkomende maatregelen worden genomen inzake het stilleggen van sectoren of activiteiten, betekent dit dat bedrijven die 20 % tijdelijke werkloosheid hebben gekend tussen maart en juni, het systeem verder kunnen hanteren. Men vond dit een redelijk systeem in de Groep van Tien. Dit punt wordt hier vandaag niet behandeld omdat het een eenvoudig koninklijk besluit betreft, geen volmachten-KB. Het zal in die zin worden aangepast. Het ligt nu ter ondertekening bij de Koning en één van de dagen zal het worden gepubliceerd. Zo hopen we al voor een deel tegemoet te zijn gekomen aan de vraag van de Groep van Tien om de algemene verlenging te krijgen zonder alles open te zetten. 20 % leek ons redelijk. Er waren veel vragen over bedrijven in moeilijkheden en herstructurering. We kregen een pleidooi om die maatregelen voor een deel permanent te maken en deze instrumenten permanent op onze arbeidsmarkt te kunnen toepassen. Voor collega Houtmeyers zijn dit oplossingen van het verleden. Ik heb al gezegd dat we het gesprek over onze arbeidsmarkt breder moeten voeren. De post-COVID-periode lijkt ons zeker het moment om dit te doen. Hier hebben we naar een oplossing gezocht. In het kader van de brexitmaatregelen werden dezelfde instrumenten op tafel gelegd en werd deze oplossing door de Kamer goedgekeurd. De maatregel is echter tijdelijk en loopt tot eind dit jaar. Hij geldt voor bedrijven in herstructurering en bedrijven in moeilijkheden. Ik herhaal. De maatregel is tijdelijk en geldt voor een aantal bedrijven die het vandaag al moeilijk hebben of die in herstructurering en met een sociaal plan zitten. Voor die bedrijven laten wij de helft tot een vijfde van het personeel thuis in het kader van collectieve arbeidsduurvermindering en landingsbanen. Wat wij hier doen, is vooral jobs behouden en werknemers niet in de werkloosheid duwen. Daarom is deze maatregel van verlenging te verantwoorden. De meerderheid van de superkern stond hier ook achter de maatregel. We zorgen voor een tijdelijke oplossing voor bedrijven in moeilijkheden en voor bedrijven in herstructurering. Op de vraag over de erkenningvoorwaarden voor tijdelijke werkloosheid heb ik geantwoord. Dat lag in de lijn van uw vraag. En ce qui concerne les chiffres et la consultation des partenaires sociaux, je ne comprends pas très bien, madame Galant. Vous avez mentionné les deux jours de formation. Cela m'étonne parce qu'au gouvernement, ce sont votre premier ministre et vos ministres qui avaient demandé d'ajouter les deux jours aux conditions de niveau pour la période transitoire. La demande des partis libéraux d'ajouter les chiffres d'affaires et les deux jours de formation vient de vos ministres, c'est eux qui l'ont demandé au gouvernement! Les critiques que vous faites ici aujourd'hui m'étonnent quelque peu. Mais vous avez raison: il n'est pas toujours facile pour les entreprises en pénurie de régler le financement pour ces deux jours supplémentaires. C'est pour cela que nous avons trouvé un accord avec les partenaires sociaux la semaine passée, de faire l'exercice avec les Régions. Ce sont les Régions qui feront une offre de deux jours aux entreprises qui ont du personnel en chômage temporaire, pour la période allant de septembre à la fin de l'année.
Wie wilt hier nog een repliek op geven?
Dank u wel, mevrouw de minister, voor uw duidelijke uiteenzetting over de tijdelijke werkloosheid en om ons al een glimp te geven van wat zal komen. Het is mij niet helemaal duidelijk wie onder dit KB valt en wie er onder het nieuwe KB van volgende week zal vallen. Vervalt dit KB dan, ook met de opleidingsdagen, en treedt dat van volgende week dan in werking?
Het koninklijk besluit tijdelijke werkloosheid corona zal vanaf september iedereen omvatten. Dat betekent dus dat 70% of 5,63 euro doorloopt voor alle bedrijven die meer dan 20% van hun personeel in tijdelijke werkloosheid hebben gehad tussen maart en eind juni. Dat zijn de zwaar geïmpacteerde bedrijven. Voor hen loopt het verder. Eventueel geldt dit ook voor sectoren die door een nieuwe beslissing van de Nationale Veiligheidsraad zouden kunnen worden getroffen. Als een bepaalde sector opnieuw gesloten zou worden, is het logisch dat die sector ook in het systeem wordt opgenomen. Alle andere bedrijven die minder dan 20% van de werknemers in tijdelijke werkloosheid hadden, komen in het systeem terecht dat hier in het volmachten-KB is gestemd. Dat is de overgangsperiode waarin de 70% verder loopt. De 5,63 euro wordt wel door de werkgever betaald. De twee dagen opleiding zullen door de regio's worden georganiseerd. Er moet bewezen kunnen worden dat er een zakencijferverlies van 10% is. Dit is een flexibele manier: er moeten geen nieuwe aanvragen worden ingediend, er kan automatisch van het ene naar het andere systeem worden overgegaan. Alleen het zakencijferverlies van 10% moet gemeld worden. Ook in het kader van het aantal weken arbeiders en bedienden is er een versoepeling toegepast dat men pas na 8 weken weer een week moet werken. Voor bedienden is dit zelfs opgetrokken tot 16 en 26 weken. Dit geldt voor alle andere bedrijven die dus niet in de 20 % gevat werden. Zij vallen onder dit volmachtsbesluit. De andere vallen onder een gewoon coronabesluit.
Dank u voor uw heel duidelijk antwoord. De tijdelijke werkloosheid is een van de maatregelen die heel veel bedrijven er echt bovenop geholpen hebben in de afgelopen maanden. Ik ben een absolute voorstander daarvan geweest. Dank u voor uw toelichting.
Ik meen dat dit een terechte afsluiter is van de corona-KB's. De tijdelijke werkloosheid was het kroonjuweel van de maatregelen tijdens de bankencrisis en, eens te meer, in deze crisis. Ik dank de minister. Wij ontmoeten elkaar wellicht opnieuw in deze commissie in september, wanneer wij het wetsontwerp ter bekrachtiging van de KB's zullen bespreken.