Greek: Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης Οι σύγχρονες οικονομίες βασίζονται σε αποτελεσματικά και ασφαλή συστήματα πληρωμών. Τα συστήματα αυτά διευκολύνουν την αγορά αγαθών και υπηρεσιών και επιτρέπουν την πραγματοποίηση ετησίως στην Κοινότητα 231 δις συναλλαγών (σε μετρητά και μη), συνολικού ύψους 52 τρις ευρώ. Το ισχύον σύστημα πληρωμών έχει, ωστόσο, υψηλό κόστος. Στόχος της Επιτροπής είναι να δημιουργήσει μια ενιαία αγορά πληρωμών στην οποία η αύξηση των οικονομιών κλίμακας και του ανταγωνισμού θα συμβάλουν στη μείωση του κόστους. Έχοντας ως βάση τα άρθρα 47 παράγραφος 2 και 95 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ, η πρόταση της Επιτροπής θα θεσπίσει ένα κοινό πλαίσιο για την αγορά πληρωμών της Κοινότητας, το οποίο θα διαμορφώσει τις κατάλληλες συνθήκες για την ενοποίηση και τον εξορθολογισμό των εθνικών συστημάτων πληρωμών. Το πλαίσιο αυτό συμπληρώνεται με την πρωτοβουλία του κλάδου για έναν ενιαίο χώρο πληρωμών σε ευρώ (Single Euro Payment Area – SEPA), που αποσκοπεί στην ενοποίηση των εθνικών υποδομών και προϊόντων πληρωμών εντός της ευρωζώνης. Μια σύγχρονη οικονομία, η οποία βασίζεται στην τεχνολογία, έχει ανάγκη από ένα εξίσου αποτελεσματικό και σύγχρονο σύστημα πληρωμών, πράγμα που θα έχει άμεσο και θετικό αντίκτυπο στην ανταγωνιστικότητα του χρηματοοικονομικού κλάδου και θα βελτιώσει την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας συνολικά. Η πρωτοβουλία της Επιτροπής εστιάζεται στις ηλεκτρονικές πληρωμές, ως εναλλακτική λύση στα «ακριβά» μετρητά. Αναγνωρίζεται ότι οι σύγχρονες ηλεκτρονικές πληρωμές τονώνουν τις καταναλωτικές δαπάνες και την οικονομική ανάπτυξη[1]. Οι βέλτιστες πρακτικές αποδεικνύουν ότι ο εκσυγχρονισμός των συστημάτων πληρωμών, σε συνδυασμό με την αυξημένη χρήση των αποδοτικότερων από οικονομική άποψη υπηρεσιών, μπορεί να μειώσει κατά το ήμισυ το μέσο κόστος των πληρωμών σε διάστημα μικρότερο της δεκαετίας. Για παράδειγμα, η μείωση της χρήσης μετρητών στο επίπεδο των χωρών με τη λιγότερη χρήση, θα είχε ως αποτέλεσμα την εξοικονόμηση πόρων της τάξης των 5,3 δις ευρώ[2]. Σε όλη την Ευρώπη υπάρχει περιθώριο για περαιτέρω εναρμόνιση των προϊόντων και ενοποίηση των υπηρεσιών πληρωμών. Έχοντας ως βάση ένα εναρμονισμένο νομοθετικό πλαίσιο, οι πάροχοι των σχετικών υπηρεσιών θα μπορούσαν να προχωρήσουν στον εξορθολογισμό των υποδομών και των υπηρεσιών πληρωμών, ενώ οι χρήστες θα μπορούσαν να απολαμβάνουν ευρύτερη επιλογή και υψηλό επίπεδο προστασίας. Το συνολικό αποτέλεσμα θα είναι μεγαλύτερες οικονομίες κλίμακας και μεγαλύτερη αποδοτικότητα των συστημάτων πληρωμών στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Εάν, παραδείγματος χάρη, τα επίπεδα κόστους ανά μονάδα μειώνονταν τόσο ώστε να μην υπερβαίνουν πλέον του 20% το επίπεδο των βέλτιστων πρακτικών στην ΕΕ, θα εξοικονομούνταν συνολικά 10 δις ευρώ επιπλέον. Η εναρμόνιση των τεχνικών και νομικών προδιαγραφών για τις πληρωμές θα επιτρέψει στις τράπεζες να παρέχουν ταχύτερες, οικονομικότερες και πλήρως αυτοματοποιημένες πληρωμές και θα καταστήσει ευκολότερη την έκδοση τιμολογίων για τις επιχειρήσεις. Έτσι οι επιχειρήσεις θα έχουν πρόσβαση σε ταχύτερο και πιο αξιόπιστο διακανονισμό, πράγμα που θα βελτίωνε τις ταμειακές τους ροές, εξέλιξη ζωτικής σημασίας για το διασυνοριακό εμπόριο και για την αποκόμιση οφέλους από την αυτοματοποίηση -οι επιχειρήσεις αναφέρουν δυνητικά οφέλη μέχρι 50 – 100 δις ευρώ ετησίως. Το άνοιγμα των εθνικών αγορών πληρωμών σε νέους παρόχους υπηρεσιών και η διασφάλιση ισότιμης μεταχείρισης θα εντείνει τον ανταγωνισμό και θα ενισχύσει τη διασυνοριακή παροχή υπηρεσιών. Οι καταναλωτές χρηματοοικονομικών υπηρεσιών θα ωφεληθούν από την ενίσχυση του ανταγωνισμού, της διαφάνειας και των επιλογών στην αγορά υπηρεσιών πληρωμών. Αυτό με τη σειρά του θα ευνοήσει τη σύγκλιση των τιμών μεταξύ των κρατών μελών και θα οδηγήσει σε μείωση των σημερινών αποκλίσεων κατά ένα παράγοντα 1:8[3]. Εάν, για παράδειγμα, τα επίπεδα των τιμών στις ακριβότερες χώρες σημείωναν πτώση στα επίπεδα του τρέχοντος μέσου όρου, θα υπήρχε τεράστια εξοικονόμηση πόρων για καταναλωτές και επιχειρήσεις, ενώ η διαδικασία πληρωμών θα ήταν αδιάλειπτη· ενδεικτικά, οι Ιταλοί και οι Ισπανοί καταναλωτές θα εξοικονομούσαν 5,4 δις και 1,3 δις αντίστοιχα. Εναλλακτικά, οι έμποροι αναφέρουν ότι εάν είχαν πρόσβαση στις υπηρεσίες των πλέον ανταγωνιστικών παρόχων υπηρεσιών της ΕΕ, σε ορισμένες περιπτώσεις, για τις πληρωμές με κάρτα θα κατέβαλαν ποσό έως και 20 φορές χαμηλότερο. Για να αξιοποιηθεί πλήρως το δυναμικό της ενιαίας αγοράς πληρωμών, κεντρικό ρόλο θα πρέπει να διαδραματίσει ο κλάδος των πληρωμών. Οι πάροχοι υπηρεσιών πληρωμών είναι εκείνοι που θα πρέπει να βρουν τον καλύτερο τρόπο για να ενοποιήσουν τις κατακερματισμένες σήμερα εθνικές υποδομές πληρωμών, ώστε να αντλήσουν όφελος από τη δυνητική εξοικονόμηση πόρων και να προσφέρουν νέες τεχνολογικά προηγμένες και αποδοτικές υπηρεσίες πληρωμών. Ομοίως, οι επιχειρήσεις θα πρέπει να προετοιμαστούν ώστε να είναι ικανές να συνεργάζονται με τα νέα αυτά συστήματα πληρωμών. Τούτο θα απαιτήσει εκατέρωθεν σημαντικές επενδύσεις. Ο κλάδος των πληρωμών έχει αναλάβει, ωστόσο, στο πλαίσιο του προγράμματος SEPA, τη δέσμευση να πραγματοποιήσει τις εν λόγω επενδύσεις και να ολοκληρώσει την υλοποίηση του SEPA έως το 2010. Εκτιμάται ότι τα σημαντικά οφέλη αντισταθμίζουν τις αρχικές επενδυτικές δαπάνες. Η πρόταση της Επιτροπής θα διευκολύνει την πραγματοποίηση των εν λόγω επενδύσεων, καθώς και το έργο του κλάδου των πληρωμών σχετικά με το πρόγραμμα SEPA. |
French: 110 | Motivations et objectifs de la proposition Les économies modernes reposent sur des systèmes de paiement sûrs et efficaces. Facilitant l’achat de biens et de services, les systèmes de paiement permettent chaque année, dans la Communauté, la réalisation de 231 milliards de transactions (en espèces et autres) d’une valeur totale de 52 000 milliards d’euros. Les systèmes de paiement actuels ont cependant un coût élevé. Aussi la Commission a-t-elle pour objectif de créer un marché unique des paiements, où de plus grandes économies d’échelle et une concurrence accrue contribueraient à abaisser ce coût. Fondée sur l’article 47, paragraphe 2, et sur l’article 95, paragraphe 1, du traité CE, la présente proposition vise à instaurer, pour le marché communautaire des paiements, un cadre réglementaire commun qui créerait les conditions nécessaires à l’intégration et à la rationalisation des systèmes nationaux de paiement. Elle est complétée par l’initiative du secteur financier en faveur d’un espace unique de paiement en euros (Single Euro Payment Area – SEPA), qui vise à intégrer les infrastructures et produits nationaux de paiement dans la zone euro. Une économie moderne, fondée sur la technologie, ne peut faire l’impasse d’un système de paiement également moderne et efficace: par son impact positif direct sur la compétitivité du secteur financier, celui-ci renforce la compétitivité de l’économie dans son ensemble. L’initiative de la Commission se concentre sur les moyens de paiement électronique, appelés à remplacer les paiements en espèces, qui sont onéreux. Il est reconnu que les paiements électroniques modernes stimulent les dépenses de consommation et la croissance économique[1]. Les meilleures pratiques montrent que la modernisation des systèmes de paiement, combinée à un recours accru aux services les plus efficaces par rapport à leur coût, permettrait de diviser par deux le coût moyen des paiements en moins de dix ans. Par exemple, en ramenant l’utilisation des espèces au niveau des pays qui y recourent le moins, on réaliserait une économie de 5,3 milliards d’euros[2]. Dans toute l’Europe, il reste de la marge pour pousser plus avant l’harmonisation des produits et l’intégration des services de paiement. Dans le cadre d’une réglementation harmonisée, les prestataires pourraient rationaliser les infrastructures et les services de paiement, et les utilisateurs bénéficier d’un choix élargi et d’un niveau de protection élevé. Le résultat global serait de plus grandes économies d’échelle et une efficience accrue des systèmes de paiement dans la Communauté européenne. Par exemple, si l’on réduisait les coûts unitaires de manière à ce qu’ils ne dépassent pas de plus de 20 % le niveau des meilleures pratiques, on génèrerait 10 milliards d’euros de bénéfices supplémentaires. L’harmonisation des normes techniques et juridiques applicables aux paiements permettrait aux banques d’offrir des services de paiement automatique plus rapides et plus économiques de bout en bout et faciliterait la facturation des entreprises. En conséquence, celles-ci auraient accès à des services de règlement plus rapides et plus fiables, ce qui améliorerait leur trésorerie. Une telle évolution serait cruciale pour les échanges transfrontaliers et pour tirer tout le bénéfice possible de l’automatisation – selon les entreprises, les gains potentiels seraient de 50 à 100 milliards d’euros par an. En ouvrant les marchés nationaux de paiement à de nouveaux prestataires et en garantissant des conditions de concurrence égales, on renforcera celle-ci et on favorisera la prestation transfrontalière de services. Les consommateurs de services financiers bénéficieront de ce renforcement de la concurrence, ainsi que d’une transparence et d’un choix accrus. Cela devrait également favoriser la convergence des prix entre les États membres, en réduisant les écarts actuels d’un facteur de 1:8[3]. Par exemple, si les prix, dans les pays où ils sont les plus élevés, tombaient au niveau de la moyenne actuelle, les consommateurs et les entreprises réaliseraient des économies considérables et disposeraient d’un marché des paiements homogène – pour les utilisateurs italiens et espagnols, des économies de 5,4 milliards et de 1,3 milliard d’euros respectivement. Alternativement, les commerçants font valoir que s’ils avaient accès aux services des prestataires les plus compétitifs de l’Union européenne, ils paieraient, dans certains cas, jusqu’à 20 fois moins pour les paiements par carte. Pour tirer pleinement parti de tous les avantages d’un marché unique des paiements, le secteur des paiements doit jouer un rôle pivot. Ce sont en effet les prestataires qui devront trouver la meilleure manière possible d’intégrer des infrastructures nationales de paiement aujourd’hui fragmentées pour pouvoir bénéficier des économies potentiellement réalisables et être en mesure d’offrir de nouveaux services de paiement technologiquement sophistiqués et efficients. Parallèlement, les entreprises devront prendre les mesures nécessaires pour se préparer à interagir avec les nouveaux systèmes de paiement. Tout cela ne pourra se faire sans investissements importants de part et d’autre. Le secteur des paiements s’est toutefois engagé à réaliser ces investissements dans le cadre du programme SEPA et à achever la mise en œuvre de celui-ci d’ici à 2010. On estime que les avantages substantiels justifient l’investissement initial. La proposition de la Commission vise à faciliter la réalisation des investissements nécessaires et le travail du secteur des paiements sur le SEPA. |