Greek: 120 | Γενικό πλαίσιο Το άρθρο 21 παράγραφος 1 της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ, όπως τροποποιήθηκε από το άρθρο 28ζ της εν λόγω οδηγίας, ορίζει ότι, στο εσωτερικό καθεστώς, ο φόρος προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ) οφείλεται κατά κανόνα από τον υποκείμενο στο φόρο ο οποίος πραγματοποιεί φορολογητέα παράδοση αγαθών ή παροχή υπηρεσιών. Η Ελλάδα και η Πορτογαλία επιθυμούν να εφαρμόσουν μηχανισμό αντιστροφής της επιβάρυνσης, στο πλαίσιο του οποίου ο υποκείμενος στον φόρο, στον οποίο παρέχονται τα αγαθά ή οι υπηρεσίες, καθίσταται υπόχρεος του ΦΠΑ κατά την παράδοση των ακόλουθων αγαθών : (1) παράδοση απορριμμάτων, αποκομμάτων και άλλων χρησιμοποιημένων υλικών από σιδηρούχα και μη σιδηρούχα μέταλλα, περιλαμβανομένων των υλικών των ημικατεργασμένων προϊόντων που λαμβάνονται με τη μεταποίηση, την κατεργασία ή την χύτευση μη σιδηρούχων μετάλλων· (2) παράδοση σιδηρούχων και μη σιδηρούχων ημικατεργασμένων προϊόντων και παροχή ορισμένων σχετικών υπηρεσιών· (3) παράδοση υπολειμμάτων και λοιπών υλικών ανακύκλωσης αποτελούμενων από σιδηρούχα και μη σιδηρούχα μέταλλα, των κραμάτων αυτών, σκουριάς, τέφρας και βιομηχανικών υπολειμμάτων που περιέχουν μέταλλα ή κράματα μετάλλων και παροχή υπηρεσιών που συνίσταται στη διαλογή, την κοπή, τον τεμαχισμό και τη συμπίεση όλων αυτών των προϊόντων· (4) παράδοση, και ορισμένες συνδεδεμένες υπηρεσίες κατεργασίας, απορριμμάτων από σιδηρούχα μέταλλα, καθώς και ξεσμάτων και αποκομμάτων, απορριμμάτων και χρησιμοποιημένων υλικών και υλικών ανακύκλωσης που περιλαμβάνουν σκόνη από γυαλί, γυαλί, χαρτί, χαρτόνι, ράκη, οστά και δέρμα φυσικό ή τεχνητό, περγαμηνοειδή δέρματα, ακατέργαστα δέρματα, τένοντες και νεύρα, σπάγκους, σχοινιά και χοντρά σχοινιά, καουτσούκ και πλαστικές ύλες· (5) παράδοση των υλικών που αναφέρονται στο σημείο (4), μετά τη μεταποίηση που υφίστανται υπό μορφή καθαρισμού, στίλβωσης, κοπής ή χύτευσης σε πλινθώματα· (6) παράδοση αποκομμάτων και απορριμμάτων που προκύπτουν από την επεξεργασία βασικών μετάλλων. Η αντιστροφή της επιβάρυνσης θα εφαρμόζεται μόνο σε παραδόσεις που πραγματοποιούνται στην Ελλάδα και στην Πορτογαλία. Η Πορτογαλία επεσήμανε τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει στην είσπραξη του οφειλόμενου ΦΠΑ στον κλάδο εμπορίας αποβλήτων λόγω της φοροδιαφυγής. Χαρακτηριστικό παράδειγμα φοροδιαφυγής αποτελεί η μη καταβολή στις φορολογικές αρχές, από μια επιχείρηση της αλυσίδας παράδοσης αποβλήτων, του τιμολογούμενου ΦΠΑ μετά τη μεταπώληση των πρώτων υλών, ενώ οι πελάτες της έχουν τη δυνατότητα έκπτωσης του φόρου νομίμως. Η κατάσταση αυτή προκαλεί μείωση των εισοδημάτων του κράτους, ενώ ο προμηθευτής αποκτά αδικαιολόγητο πλεονέκτημα στην αγορά, με αποτέλεσμα να θίγονται οι νόμιμες επιχειρήσεις. Η Πορτογαλία υπολόγισε ότι το 2005 δεν καταβλήθηκε ΦΠΑ για το 44% των δηλώσεων ΦΠΑ που υποβλήθηκαν στον τομέα των αποβλήτων. Η Ελλάδα είχε επίσης απώλειες εισοδήματος στον τομέα αυτό. Με βάση την απόφαση 2004/227/EΚ του Συμβουλίου, με την οποία παρατάθηκε η ισχύς της απόφασης 2002/736/EΚ του Συμβουλίου, επετράπη στην Ελλάδα να απαλλάξει από τον ΦΠΑ, μέχρι το τέλος του 2005, παραδόσεις και ενδοκοινοτικές αποκτήσεις ορισμένων ανακυκλώσιμων απορριμμάτων οι οποίες πραγματοποιούνται από υποκείμενους σε φόρο των οποίων οι πωλήσεις των προϊόντων αυτών κατά το προηγούμενο έτος δεν υπερέβαιναν τα 900.000 ευρώ. Δόθηκε επίσης η δυνατότητα στις ελληνικές αρχές να απαλλάξουν από τον ΦΠΑ παραδόσεις και ενδοκοινοτικές αποκτήσεις απορριμμάτων μη σιδηρούχων μετάλλων, ανεξαρτήτως του κύκλου εργασιών του υποκείμενου στον φόρο. Οι ελληνικές αρχές έκριναν ότι η απαλλαγή δεν είχε τα αναμενόμενα αποτελέσματα όσον αφορά την φοροαποφυγή και φοροδιαφυγή. Το μειονέκτημα για τις απαλλασσόμενες επιχειρήσεις είναι ότι δεν έχουν το δικαίωμα έκπτωσης του φόρου προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ) επί των παραδόσεών τους, γεγονός που τις καθιστά λιγότερο ανταγωνιστικές. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να αυξηθεί ο αριθμός των επιχειρήσεων που ζητούν και λαμβάνουν την άδεια να μην κάνουν χρήση της απαλλαγής. Η δυνατότητα αυτή προβλεπόταν από την απόφαση 2002/736/EΚ. Όπως και η Πορτογαλία και ορισμένα άλλα κράτη μέλη, η ελληνική κυβέρνηση θα ήθελε να εφαρμόσει ένα μηχανισμό αντιστροφής της επιβάρυνσης. Η αντιστροφή της επιβάρυνσης δεν θα έχει το μειονέκτημα να αφαιρεί από τον προμηθευτή το δικαίωμα έκπτωσης του ΦΠΑ και θα εξασφαλίσει ευρύτερη εμβέλεια του μέτρου, αποτρέποντας με τον τρόπο αυτό μεγαλύτερη φοροδιαφυγή. Με την παρούσα πρόταση προβλέπεται να επιτραπεί η αντιστροφή της επιβάρυνσης μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2009. Ωστόσο, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι στις 16 Μαρτίου 2005, η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση οδηγίας για την τροποποίηση της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ όσον αφορά ορισμένα μέτρα που αποσκοπούν στην απλούστευση της διαδικασίας επιβολής του φόρου προστιθέμενης αξίας και στη συμβολή στην πάταξη των περιπτώσεων φοροδιαφυγής και φοροαποφυγής, καθώς και για την κατάργηση ορισμένων αποφάσεων χορήγησης παρεκκλίσεων (εξορθολογισμός των παρεκκλίσεων του άρθρου 27). Η πρόταση αυτή περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, παρόμοιες διατάξεις με το αιτούμενο μέτρο. Επομένως, η προτεινόμενη παρέκκλιση, μόνο στο μέτρο που καλύπτεται από την οδηγία εξορθολογισμού, θα παύσει να εφαρμόζεται από την ημερομηνία έναρξης ισχύος των σχετικών μέτρων που θα περιλαμβάνονται στην οδηγία η οποία θα προκύψει από την πρόταση εξορθολογισμού. |
French: 120 | Contexte général En règle générale, l’article 21, paragraphe 1, de la directive 77/388/CEE, dans la version figurant à l’article 28 octies de ladite directive, prévoit que, dans le régime intérieur, la taxe sur la valeur ajoutée (TVA) est normalement due par l’assujetti effectuant une livraison ou une prestation de services. La Grèce et le Portugal souhaiteraient instaurer une procédure d’autoliquidation faisant de l’assujetti destinataire d'une livraison de biens ou d’une prestation de services le redevable de la TVA lors de la livraison des biens suivants: (1) livraisons de déchets, débris et matériaux usagés ferreux et non ferreux, notamment ceux de produits semi-finis résultant de la transformation, de l'élaboration ou de la fonte de métaux non ferreux; (2) livraisons de produits semi-finis ferreux et non ferreux et prestations de certains services de transformation associés; (3) livraisons de résidus et autres matériaux de récupération constitués de métaux ferreux et non ferreux ou de leurs alliages, de scories, laitiers, cendres, écailles et résidus industriels contenant des métaux ou des alliages de métaux, et prestations de services consistant en la sélection, la coupe, la fragmentation ou le pressage de ces produits; (4) livraisons, et certains services de transformation associés, de déchets ferreux, ainsi que de rognures, débris et déchets, et de matériaux usagés et de récupération en calcin, verre, papier, papier cartonné et carton, chiffons, os, cuir naturel, cuir reconstitué, parchemin, cuirs et peaux bruts, tendons et nerfs, ficelles, cordes et cordages, caoutchouc et plastique; (5) livraisons de matériaux visés au point 4 après transformation sous la forme d'une opération de nettoyage, polissage, sélection, coupe ou fonte en lingots; (6) livraisons de débris et déchets provenant du travail de matériaux de base. L’autoliquidation ne s’appliquerait qu’aux livraisons effectuées en Grèce et au Portugal. Le Portugal a mis en avant les difficultés rencontrées lors du recouvrement de la TVA due dans le secteur de la vente de déchets en raison de l’évasion fiscale. Une des formes caractéristiques de l’évasion fiscale est le non-paiement à l’autorité fiscale, par une entreprise de la chaîne de livraison de déchets, de la TVA facturée après la revente des matières premières alors que les clients peuvent légitimement déduire la taxe. Cette situation provoque une diminution des recettes de l'État et confère au fournisseur un avantage injustifié sur le marché, qui nuit aux entreprises légitimes. Le Portugal a estimé qu’en 2005, la TVA n’a pas été payée pour 44 % des déclarations présentées dans le secteur des déchets. La Grèce a également enregistré des pertes de recettes dans ce secteur. En vertu de la décision 2004/227/CE du Conseil, qui prorogeait la décision 2002/736/CE du Conseil, la Grèce était autorisée à appliquer une exonération jusqu’à la fin 2005 sur les livraisons et acquisitions intracommunautaires de certains déchets recyclables par des assujettis dont les ventes de ces produits, au cours de l'année précédente, sont tombées en dessous de 900 000 euros. Les autorités grecques ont également été autorisées à exonérer les livraisons et les acquisitions intracommunautaires de déchets de métaux non ferreux, quel que soit le chiffre d'affaires de l'assujetti. Selon l’évaluation de ces mêmes autorités, l'exonération n'a pas donné les résultats escomptés en matière de prévention de la fraude et de l'évasion fiscales. Les entreprises soumises à l’exonération présentent l’inconvénient de ne pas pouvoir déduire la taxe sur la valeur ajoutée (TVA) payée lors des livraisons et ont, de ce fait, vu leur compétitivité diminuer. Le nombre d’entreprises ayant demandé, et ayant été autorisées, à ne pas recourir à l’exonération a ensuite augmenté. Cette option était prévue par la décision 2002/736/CE. À l’instar du Portugal et d’autres États membres, le gouvernement grec souhaiterait appliquer une procédure d’autoliquidation. Une telle procédure n’aurait pas l’inconvénient de priver le fournisseur/prestataire de son droit de déduction et assurerait une couverture plus large de la mesure et empêcherait ainsi la fuite de taxes supplémentaires. La proposition permet l’autorisation de la procédure d’autoliquidation jusqu’au 31 décembre 2009. Il ne faut toutefois pas perdre de vue que, le 16 mars 2005, la Commission a présenté une proposition de directive modifiant la directive 77/388/CEE en ce qui concerne certaines mesures visant à simplifier la perception de la taxe sur la valeur ajoutée et à lutter contre la fraude et l'évasion fiscales et abrogeant certaines décisions accordant des dérogations (rationalisation des dérogations accordées en vertu de l’article 27). La présente proposition inclut, notamment, des dispositions législatives similaires à la mesure sollicitée. Dès lors et uniquement dans la mesure où elle est couverte par la directive dite de rationalisation, la dérogation proposée ne sera plus applicable dès l’entrée en vigueur des mesures prévues dans ce domaine, contenues dans la directive résultant de la proposition de rationalisation. |