Greek: 120 | Γενικό πλαίσιο Μετά την έκδοση της ανακοίνωσής της για την ενημέρωση και την απλούστευση του κοινοτικού κεκτημένου[1], η Επιτροπή έχει εντείνει την εξέταση του κοινοτικού κεκτημένου, προκειμένου να επαληθεύσει εάν νομοθετικές πράξεις έχουν καταστεί παρωχημένες και, ως εκ τούτου, εάν θα μπορούσαν να καταργηθούν για λόγους απλούστευσης. Μια από τις πράξεις που εξετάσθηκαν είναι η οδηγία 71/304/ΕΟΚ του Συμβουλίου της, 26ης Ιουλίου 1971, περί καταργήσεως των περιορισμών στην ελεύθερη παροχή υπηρεσιών στον τομέα των συμβάσεων δημοσίων έργων και στην ανάθεση συμβάσεων δημοσίων έργων μέσω πρακτορείων ή υποκαταστημάτων[2]. Η οδηγία 71/304/ΕΟΚ, η οποία εφαρμόζεται αποκλειστικά στα δημόσια έργα[3], υποχρεώνει καταρχήν τα κράτη μέλη να καταργήσουν τους περιορισμούς που "… αφορούν την πρόσβαση, την ανάθεση την εκτέλεση ή συμμετοχή στην εκτέλεση συμβάσεων δημοσίων έργων για λογαριασμό του κράτους ή περιφερειακών ή τοπικών αρχών ή νομικών προσώπων δημοσίου δικαίου". Η κατάργηση αυτή είναι προς όφελος οικονομικών παραγόντων, οι οποίοι ενεργούν – απευθείας ή μέσω πρακτορείων ή υποκαταστημάτων – ως πάροχοι υπηρεσιών. Μεταξύ των περιορισμών που πρέπει να αρθούν, η οδηγία αναφέρει ορισμένους όπως είναι οι ρήτρες που υποχρεώνουν τον ανάδοχο μιας σύμβασης έργου ή μιας σύμβασης παραχώρησης υπηρεσίας ή έργων να εισάγει διακριτική μεταχείριση, όταν επιλέγει τους υπεργολάβους του[4], ή ακόμη άλλο παράδειγμα είναι οι τεχνικές προδιαγραφές μέσω των οποίων εισάγονται διακρίσεις. Η οδηγία επιβάλλει επίσης στα κράτη μέλη να φροντίζουν ώστε οι αλλοδαποί εργολάβοι να έχουν την ίδια πρόσβαση στις πιστώσεις, τις ενισχύσεις και τις επιδοτήσεις με τους ημεδαπούς και ώστε οι αλλοδαποί εργολάβοι " να μπορούν να χρησιμοποιούν χωρίς περιορισμούς και εν πάση περιπτώσει με τους ίδιους όρους όπως οι ημεδαποί τις δυνατότητες εφοδιασμού επί των οποίων το κράτος ασκεί ακόμη έλεγχο, και τις οποίες έχουν ανάγκη για την εκτέλεση της συμβάσεώς τους[5]". Η οδηγία έχει δύο πτυχές επομένως: Μια που αφορά τη διαδικασία των δημοσίων συμβάσεων, όπως την πραγματεύονται οι οδηγίες 2004/18/EK και 2004/17/EK[6], και μια που αφορά την πρόσβαση χωρίς διακρίσεις στα έργα εν γένει, η οποία συνδέεται άμεσα με την εφαρμογή των άρθρων 43 και 49 της συνθήκης ΕΚ και προηγείται ή έπεται της διεξαγωγής της διαδικασίας πρόσκλησης υποβολής προσφορών. Η πρώτη πτυχή έχει ξεπερασθεί από τη νομοθεσία περί δημοσίων συμβάσεων που εκδόθηκε μετά από αυτήν την οδηγία του 1971, τελευταία μάλιστα από τις οδηγίες 2004/17/ΕΚ και 2004/18/ΕΚ. Όσον αφορά τη δεύτερη πτυχή, πρέπει να επισημανθεί ότι, από την έναρξη ισχύος της οδηγίας 71/304/ΕΟΚ, η νομολογία του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων σε θέματα ελεύθερης παροχής υπηρεσιών έχει εξελιχθεί σημαντικά[7]. Έτσι, είναι σαφές ότι το άρθρο 49 της συνθήκης ΕΚ απαγορεύει τα αδιακρίτως εφαρμοζόμενα μέτρα, τα οποία μπορούν να παρακωλύσουν την άσκηση ελεύθερης παροχής υπηρεσιών[8]. Τώρα πλέον, το άρθρο 49 της συνθήκης ΕΚ έχει ευρύτερο πεδίο εφαρμογής από εκείνο του άρθρου 3 της οδηγίας 71/304/ΕΟΚ. Συνάγεται λοιπόν το συμπέρασμα ότι η οδηγία 71/304/ΕΟΚ δεν έχει πλέον λόγο ύπαρξης και άρα μπορεί να καταργηθεί, χωρίς ωστόσο να θιγούν τα δικαιώματα των οικονομικών παραγόντων. |
French: 120 | Contexte général Suite à l'adoption de sa Communication concernant la mise à jour et la simplification de l'acquis communautaire[1], la Commission a intensifié l'examen de l'acquis communautaire afin de vérifier si des actes législatifs seraient devenus obsolètes et pourraient, partant, être abrogés dans l'intérêt de la simplification. Un des actes examinés dans ce contexte est la directive 71/304/CEE du Conseil, du 26 juillet 1971, concernant la suppression des restrictions à la libre prestation de services dans le domaine des marchés publics de travaux et à l'attribution de marchés publics de travaux par l'intermédiaire d'agences ou de succursales[2]. La directive 71/304/CEE, qui est exclusivement applicable dans le domaine des travaux[3], oblige d'abord les Etats membres à supprimer les restrictions "… concernant l'accès, l'attribution, l'exécution ou la participation à l'exécution des marchés de travaux pour le compte de l'État, des collectivités territoriales et des personnes morales de droit public". Ces suppressions se font au bénéfice des opérateurs économiques agissant - directement ou par le biais d'agences ou de succursales - comme prestataires de services. Parmi les restrictions à éliminer, la directive en cite un certain nombre telles que des clauses obligeant les entités attributaires d'un marché de travaux ou d'un contrat de concession de service ou de travaux à discriminer lorsqu'elles effectuent le choix de leurs sous-traitants[4] ou encore l'exemple des spécifications techniques ayant un effet discriminatoire. Elle impose également aux Etats membres d'assurer que les entrepreneurs non-nationaux aient le même accès aux crédits, aides et subventions que les nationaux et que les entrepreneurs non-nationaux "jouissent sans restriction et en tout cas dans les mêmes conditions que les nationaux des possibilités d'approvisionnement, sur lesquelles l'État est à même d'exercer son contrôle, et qui leur sont nécessaires pour pouvoir exécuter leur marché."[5]. Cette directive comporte donc deux volets: Un concernant la procédure des marchés publics, telle qu'abordée actuellement par les directives 2004/18 et 2004/17[6], et un autre relatif à l’accès non-discriminatoire aux travaux en général, qui vise directement l'application des articles 43 et 49 CE et se situe en amont ou en aval du déroulement de la procédure d'appel d'offre. Le premier volet a été dépassé par la législation marchés publics qui a suivi cette directive de 1971, en dernier lieu les directives 2004/17/CE et 2004/18/CE. Quant au deuxième volet, il convient de remarquer que depuis l’entrée en vigueur de la directive 71/304/CEE la jurisprudence de la Cour en matière de libre prestation des services a sensiblement évolué[7]. De cette manière, il est clair que l’article 49 CE interdit les mesures indistinctement applicables susceptibles de gêner l’exercice de la libre prestation des services[8]. Désormais, l’article 49 CE a un champ d’application plus large que celui de l’article 3 de la directive 71/304/CEE. On peut donc conclure que la directive 71/304/CEE a perdu sa raison d'être et peut, par conséquent, être abrogée sans qu'il soit pour autant porté atteinte aux droits des opérateurs économiques. |