Greek: 120 | Γενικό πλαίσιο Κατά κανόνα, το άρθρο 21 παράγραφος 1 στοιχείο α) της οδηγίας 77/388/EΟΚ, όπως έχει διατυπωθεί στο άρθρο 28ζ της εν λόγω οδηγίας, ορίζει ότι, στο εσωτερικό καθεστώς, ο φόρος προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ) οφείλεται έναντι του Δημοσίου από τον υποκείμενο στο φόρο ο οποίος πραγματοποιεί φορολογητέα παράδοση αγαθών. Το Ηνωμένο Βασίλειο επιθυμεί να εφαρμόσει μηχανισμό αντιστροφής της επιβάρυνσης ("reverse charge"), με τον οποίο ο υποκείμενος στον φόρο προς τον οποίο πραγματοποιείται η παράδοση των αγαθών καθίσταται υπόχρεος του ΦΠΑ έναντι του Δημοσίου όσον αφορά τα ακόλουθα αγαθά : κινητά τηλέφωνα, μικροκυκλώματα/μικροεπεξεργαστές/κεντρικές μονάδες επεξεργασίας, ηλεκτρονικά μέσα αποθήκευσης για χρήση με υπολογιστές, συσκευές κινητής τηλεφωνίας ή ειδικές ηλεκτρονικές συσκευές, ηλεκτρονικές συσκευές που χρησιμεύουν για την αποθήκευση, την επεξεργασία ή την εγγραφή ηλεκτρονικών δεδομένων, όπως: ψηφιακές μηχανές λήψεως και βιντεοκάμερες χειρός, ψηφιακές συσκευές χειρός για την αναπαραγωγή του ήχου, όπως συσκευές αναπαραγωγής MP3, ψηφιακά μαγνητοσκόπια χειρός και φορητές συσκευές ανάγνωσης DVD, ασύρματες συσκευές που παρέχουν υπηρεσίες ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, τηλεφωνίας, μηνυματοδοσίας κειμένου, φυλλομετρητή Internet και άλλους τύπους ασύρματης πρόσβασης δεδομένων, υπολογιστές χειρός, συσκευές χειρός ή φορητές συσκευές προσδιορισμού θέσης για δορυφορικά συστήματα πλοήγησης, κονσόλες παιχνιδιών με οθόνη ή του τύπου που χρησιμοποιείται με τηλεόραση ή υπολογιστή. Συνεπεία του μέτρου αυτού, η τιμή που καταβάλλεται από τον πελάτη στον προμηθευτή των εν λόγω προϊόντων δεν θα περιλαμβάνει το οφειλόμενο ποσό ΦΠΑ. Αντιθέτως, ο πελάτης θα πρέπει να εμφανίσει αυτό το ποσό στη δική του δήλωση ΦΠΑ. Σύμφωνα με τους συνήθεις κανόνες, θα αφαιρεί επίσης το εν λόγω ποσό ΦΠΑ στην ίδια δήλωση. Ως εκ τούτου, κανένας φόρος δεν θα βαρύνει τις εν λόγω παραδόσεις αγαθών μεταξύ προσώπων που υπέχουν πλήρη φορολογική υποχρέωση, και ο έμπορος λιανικής πώλησης, που αποτελεί τον τελευταίο κρίκο της αλυσίδας εφοδιασμού, θα είναι υπόχρεος του συνολικού ποσού ΦΠΑ έναντι του Δημοσίου. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, το ΗΒ επιθυμεί να παρεκκλίνει από μια θεμελιώδη αρχή του ΦΠΑ: το σύστημα τμηματικής πληρωμής του ΦΠΑ στο πλαίσιο του οποίου κάθε υποκείμενο στο φόρο πρόσωπο της αλυσίδας εφοδιασμού καταβάλλει μέρος του τελικού οφειλόμενου ποσού ΦΠΑ επί της παράδοσης των αγαθών. Το πρόβλημα της φοροδιαφυγής στο Ηνωμένο Βασίλειο Η παράδοση των προαναφερθέντων αγαθών έχει ως συνέπεια υψηλό επίπεδο φοροδιαφυγής στο Ηνωμένο Βασίλειο. Η συνηθέστερη μορφή φοροδιαφυγής είναι η τιμολόγηση των παραδόσεων από εγγεγραμμένο στα μητρώα ΦΠΑ προμηθευτή, ο οποίος στη συνέχεια εξαφανίζεται χωρίς να καταβάλει τον ΦΠΑ. Χορηγεί ωστόσο στον πελάτη έγκυρο τιμολόγιο ΦΠΑ, το οποίο του επιτρέπει να ανακτήσει τον καταβληθέντα κατά τα προηγούμενα στάδια ΦΠΑ. Ως εκ τούτου, το Δημόσιο ενώ δεν εισπράττει τον οφειλόμενο επί της παράδοσης ΦΠΑ, πρέπει να χορηγήσει στον επόμενο έμπορο της αλυσίδας πίστωση προκαταβληθέντος ΦΠΑ, σαν να είχε πράγματι καταβληθεί ο ΦΠΑ. Η πρακτική αυτή έχει ενθαρρύνει την ενδοκοινοτική απάτη την καλούμενη «του αφανούς εμπόρου», που αποτελεί μια υπερσύγχρονη και καλά οργανωμένη επίθεση κατά του συστήματος ΦΠΑ, η οποία προέρχεται συχνά από εγκληματικές οργανώσεις. Εκμεταλλεύεται μια ευκαιρία που παρέχεται από το μεταβατικό καθεστώς ΦΠΑ, βάσει του οποίου οι παραδόσεις που πραγματοποιεί προμηθευτής ενός κράτους μέλους σε πελάτη που βρίσκεται σε άλλο κράτος μέλος απαλλάσσονται από την καταβολή του ΦΠΑ στο κράτος αποστολής. Αντιθέτως, ο πελάτης είναι υπόλογος του ΦΠΑ στο κράτος προορισμού (μια μορφή αντιστροφής της επιβάρυνσης του τύπου που περιγράφηκε ήδη, αλλά περιορισμένη σε μεμονωμένες παραδόσεις). Όταν ο πελάτης εξαφανίζεται χωρίς να καταβάλει τον οφειλόμενο ΦΠΑ για την παράδοση προϊόντων μεγάλης αξίας όπως εκείνων που αποτελούν αντικείμενο του παρόντος αιτήματος, η απώλεια εσόδων μπορεί να είναι σημαντική. Επιπροσθέτως, τα πρόσωπα που διαπράττουν αυτού του είδους την απάτη συχνά οργανώνουν σειρά παραδόσεων κατά τις οποίες τα ίδια προϊόντα είναι δυνατόν να κυκλοφορούν πολλές φορές μεταξύ των κρατών μελών (απάτη του τύπου «γαϊτανάκι»). Κατ’ αυτόν τον τρόπο, το ποσό που έχει απολέσει το Δημόσιο μπορεί να είναι πολλαπλάσιο του ποσού του οφειλόμενου φόρου για μία μόνο παράδοση αγαθών. Το κόστος της απάτης αυτού του είδους για το Ηνωμένο Βασίλειο υπολογίζεται μεταξύ 6 750 εκατ. και 11 000 εκατ. λιρών στερλίνων. Κατά τα τελευταία έτη, η απάτη έχει προσλάβει μεγάλες διαστάσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο και έχει καταστεί ακόμη πιο πολύπλοκη, ως αντίδραση σε διάφορες παρεμβάσεις. Σύμφωνα με τις τελευταίες δημοσιευθείσες εκτιμήσεις, κατά την περίοδο 2004-2005, η απάτη του «αφανούς εμπόρου» κυμαινόταν μεταξύ 1 120 εκατ. και 1 900 εκατ. λιρών Αγγλίας. Εντούτοις, πιο πρόσφατοι επιχειρηματικοί δείκτες στο Ηνωμένο Βασίλειο παρουσιάζουν αύξηση των επιπέδων απάτης, παρά τις εντατικές προσπάθειες εξάλειψης του φαινομένου αυτού και τη χρησιμοποίηση των μέσων που διαθέτουν όλα τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της κοινοτικής νομοθεσίας. Για την καταπολέμηση αυτής της εγκληματικής δραστηριότητας, η κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου επιθυμεί να εφαρμόσει μηχανισμό αντιστροφής της επιβάρυνσης. Κατά την άποψή της, ο μηχανισμός αυτός θα καταστείλει αυτή τη μορφή απάτης με την εξάλειψη κάθε δυνατότητας κέρδους. Εάν δεν επιβάλλεται ΦΠΑ, δεν υπάρχει λόγος για τον δυνάμει «αφανή έμπορο» να εξαφανιστεί χωρίς να καταβάλει στο δημόσιο τον εισπραχθέντα ΦΠΑ επί της τιμής που κατέβαλε ο πελάτης. Ο μηχανισμός θα περιοριστεί στο φάσμα των αγαθών που θεωρείται ότι αποτελούν τους κυριότερους στόχους των περιπτώσεων ενδοκοινοτικής απάτης του «αφανούς εμπόρου» με αποτέλεσμα την αποτροπή σημαντικής περαιτέρω απώλειας εσόδων. Δεδομένου ότι περιορίζεται σε μικρό φάσμα αγαθών, το προτεινόμενο σύστημα δεν θα έχει το χαρακτήρα γενικευμένου μηχανισμού αντιστροφής της επιβάρυνσης, ούτε το στόχο να καταστεί ένας τέτοιος μηχανισμός. Το σύστημα επομένως δεν αναμένεται να επιφέρει θεμελιώδεις αλλαγές στο τρέχον καθεστώς ΦΠΑ, το οποίο βασίζεται στην τμηματική πληρωμή του φόρου. Παράλληλα, το Ηνωμένο Βασίλειο θα θεσπίσει ορισμένες υποχρεώσεις σε θέματα ελέγχου και κοινοποίησης, ούτως ώστε να διασφαλιστεί ότι οι φορολογικές αρχές έχουν στη διάθεσή τους τις απαιτούμενες πληροφορίες για την αξιολόγηση της αποτελεσματικής λειτουργίας του μέτρου. Οι εν λόγω απαιτήσεις μπορεί να είναι παρόμοιες με εκείνες που προβλέπονται τη στιγμή αυτή όσον αφορά την κοινοποίηση ενδοκοινοτικών παραδόσεων αγαθών. Για λόγους απλούστευσης, το Ηνωμένο Βασίλειο θα επιθυμούσε να καθορίσει όριο 1.000 λιρών στερλίνων (περίπου 1 480 ευρώ) κάτω του οποίου οι προμήθειες δεν θα υπόκεινται στον μηχανισμό αντιστροφής της επιβάρυνσης. Με τον τρόπο αυτό θα μειωθούν πιθανές δυσχέρειες για τους εμπόρους λιανικής πώλησης και τους πελάτες των μικρών επιχειρήσεων. Παράλληλα, το όριο αυτό θα είναι αρκετά χαμηλό ώστε να αποφεύγεται η κατάτμηση των πωλήσεων σε μικρές παρτίδες με στόχο την αποφυγή του μηχανισμού αντιστροφής της επιβάρυνσης. Η άποψη της Επιτροπής για το αίτημα Όταν η Επιτροπή λαμβάνει αίτημα σύμφωνα με το άρθρο 27, εξετάζει αν πληρούνται οι βασικοί όροι αποδοχής του, και συγκεκριμένα εξετάζει αν το προτεινόμενο ειδικό μέτρο απλουστεύει τις διαδικασίες για τους υποκείμενους στο φόρο και τις φορολογικές αρχές ή αν η πρόταση επιτρέπει να αποφευχθούν ορισμένοι τύποι φοροδιαφυγής ή φοροαποφυγής. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή φρονίζει να εξασφαλίσει ότι οι παρεκκλίσεις δεν θίγουν την καλή λειτουργία του γενικού καθεστώτος ΦΠΑ. Στο πλαίσιο αυτό υπέβαλε το 2005 την πρόταση[1] για την τροποποίηση της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ όσον αφορά ορισμένα μέτρα που αποσκοπούν στο να απλουστεύσουν τη διαδικασία επιβολής του φόρου προστιθέμενης αξίας και να συνδράμουν στην πάταξη της φοροδιαφυγής ή φοροαποφυγής, και για την κατάργηση ορισμένων αποφάσεων χορήγησης παρεκκλίσεων που θα επέτρεπαν σε όλα τα κράτη μέλη να εφαρμόζουν παρεκκλίσεις που είχαν αποδειχθεί χρήσιμες και αποτελεσματικές. Ειδικότερα, η Επιτροπή συνήθως αποφεύγει να προτείνει την αποδοχή αιτήματος για εφαρμογή του μηχανισμού αντιστροφής της επιβάρυνσης, εφόσον το μέτρο αυτό καταργεί ένα βασικό χαρακτηριστικό του καθεστώτος ΦΠΑ, συγκεκριμένα την τμηματική πληρωμή. Πράγματι, το ειδικό καθεστώς για τον χρυσό που προβλέπεται στο άρθρο 26β της έκτης οδηγίας ΦΠΑ θα μπορούσε να εξομοιωθεί με τον μηχανισμό αντιστροφής της επιβάρυνσης. Ωστόσο, το πεδίο εφαρμογής αυτών των διατάξεων είναι προσεκτικά στοχοθετημένο και περιορισμένο. Συμπέρασμα Το αίτημα του Ηνωμένου Βασιλείου επιχειρεί να χρησιμοποιήσει το άρθρο 27 για να επιφέρει θεμελιώδεις αλλαγές στο καθεστώς ΦΠΑ κατά την έννοια ενός γενικευμένου μηχανισμού αντιστροφής της επιβάρυνσης, ακόμη και αν εφαρμόζεται αυτός σε περιορισμένο φάσμα αγαθών. Αυτό θα είχε ως συνέπεια την υπαγωγή των υποκείμενων στο φόρο στους οικείους τομείς σε τρία διαφορετικά φορολογικά καθεστώτα: στο «κλασικό» καθεστώς ΦΠΑ, στο μηχανισμό αντιστροφής της επιβάρυνσης για τις παραδόσεις μεταξύ επιχειρήσεων που πληρούν ορισμένα κριτήρια, στο ενδοκοινοτικό καθεστώς. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, είναι δυνατόν να επιβαρυνθεί η ήδη πολύπλοκη λογιστική των επιχειρήσεων. Επιπλέον, ενδέχεται να επιβληθούν περισσότερες απαιτήσεις συμμόρφωσης (για επαλήθευση της φύσης των πελατών και κοινοποίηση των συναλλαγών) σε όλες τις επιχειρήσεις, περιλαμβανομένων των έντιμων επιχειρήσεων στους σχετικούς τομείς. Τέλος, η εφαρμογή του μηχανισμού αντιστροφής της επιβάρυνσης ενδέχεται να δημιουργήσει νέους κινδύνους για απάτη ιδίως στο επίπεδο της τελικής κατανάλωσης και θα πρέπει συνεπώς να συνοδεύεται από κατάλληλα μέτρα ελέγχου προκειμένου να διασφαλιστεί ότι ο τελικός καταναλωτής δεν θα διαφεύγει το φόρο εξαιτίας της έλλειψης ορθά λειτουργούντος συστήματος τμηματικής πληρωμής. Αν και αναγνωρίζει αυτά τα μειονεκτήματα, η Επιτροπή είναι ωστόσο της γνώμης ότι το αίτημα μπορεί να θεωρηθεί ότι ανταποκρίνεται στα κριτήρια του άρθρου 27. Πράγματι, το μέτρο είναι δυνατόν να εξαλείψει την ενδοκοινοτική απάτη του «αφανούς εμπόρου» και ως εκ τούτου να καταπολεμήσει μία συγκεκριμένη μορφή απάτης. Τίθεται ωστόσο το θέμα του κατά πόσον το μέτρο αυτό τηρεί την αρχή της αναλογικότητας, λαμβανομένης υπόψη της σχέσης μεταξύ του μεγέθους της απάτης και της μη δόλιας δραστηριότητας στον σχετικό τομέα. Το πεδίο εφαρμογής του μέτρου είναι σχετικά ευρύ, δεδομένου ότι καλύπτει μεγάλο μέρος του τομέα των ηλεκτρονικών, αλλά, σύμφωνα με τα στοιχεία που διαβίβασε το Ηνωμένο Βασίλειο, ο αριθμός των υποκείμενων στο φόρο τους οποίους αφορά το μέτρο και η οικονομική σπουδαιότητα των δραστηριοτήτων είναι περιορισμένα (περίπου 22 500 υποκείμενοι στο φόρο επί συνόλου 1 900 000 επιχειρήσεων εγγεγραμμένων στα μητρώα ΦΠΑ). Λαμβανομένων υπόψη των σημαντικότατων φορολογικών εσόδων που διακυβεύονται και της σχετικά περιορισμένης επιβάρυνσης που απορρέει για το θεμιτό εμπόριο, ακόμη και μια ευρεία εφαρμογή του μέτρου φαίνεται να συμβαδίζει με το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 27. Παράλληλα, πρέπει να αναγνωριστεί ότι και σε άλλα κράτη μέλη υπάρχουν παρόμοιες μορφές απάτης (που πλήττουν τις ίδιες κατηγορίες ή άλλους τύπους αγαθών) και ότι τα κράτη αυτά θα μπορούσαν να ζητήσουν παρόμοιες παρεκκλίσεις από το άρθρο 21 της έκτης οδηγίας ΦΠΑ. Το γεγονός αυτό θα συνεπαγόταν σωρεία διαφορετικών υποχρεώσεων για τους υποκείμενους στο φόρο σε διαφορετικά κράτη μέλη και, ως εκ τούτου, σύγκρουση με τις απαιτήσεις μιας ορθώς λειτουργούσας εσωτερικής αγοράς. Επομένως, η πρόταση για τη χορήγηση της αιτούμενης παρέκκλισης πρέπει επίσης να καθορίσει τα βασικά στοιχεία για την εφαρμογή του μηχανισμού αντιστροφής της επιβάρυνσης και να περιορίσει τη χρονική του διάρκεια προκειμένου να καταστεί δυνατή η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητάς του (τόσο όσον αφορά την ενδοκοινοτική απάτη του αφανούς εμπόρου όσο και την απάτη στο στάδιο της τελικής κατανάλωσης) και του αντικτύπου του στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Με την παρούσα πρόταση προβλέπεται να επιτραπεί η αντιστροφή της επιβάρυνσης μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2009. |
French: 120 | Contexte général L’article 21, paragraphe 1, point a) de la directive 77/388/CEE, dans la version figurant à l’article 28 octies de ladite directive, prévoit que, dans le régime intérieur, l’assujetti qui effectue une livraison de biens est normalement redevable de la taxe sur la valeur ajoutée (TVA) envers le Trésor. Le Royaume-Uni souhaiterait appliquer un mécanisme d’autoliquidation («reverse charge» faisant de l’assujetti à qui les biens sont livrés la personne redevable de la TVA envers le Trésor lors de la livraison des biens suivants: téléphones mobiles ; puces informatiques/microprocesseurs/unités centrales de traitement de données; supports électroniques de stockage destinés à être utilisés avec des ordinateurs ou avec tout appareil de téléphonie mobile ou avec des appareils électroniques spécifiques. appareils électroniques servant au stockage, au traitement ou à l’enregistrement de données électroniques comme les: caméras et caméscopes numériques de poche, lecteurs audionumériques de poche, comme les lecteurs MP3, lecteurs vidéonumériques de poche et lecteurs DVD portables, appareils sans fil fournissant des services de courrier électronique, de téléphonie, de messagerie textuelle, de navigation sur Internet et d’autres types d’accès sans fil à des données, ordinateurs de poche, navigateurs GPS de poche ou portables, consoles de jeu munies d’un écran ou d’un modèle à connecter à une télévision ou à un ordinateur. En conséquence de cette mesure, aucun montant au titre de la TVA ne serait inclus dans le prix payé par le client au fournisseur desdits biens. En revanche, le client devrait faire figurer ce montant dans sa propre déclaration TVA. D’après les règles habituellement en vigueur, il déduirait également ledit montant de la TVA dans cette même déclaration. Aucune taxe ne grèverait donc lesdites livraisons de biens entre assujettis totaux, le détaillant, dernier maillon de la chaîne de livraison, étant la personne redevable de la totalité du montant de TVA envers le Trésor. Le RU souhaite donc déroger à l’un des principes fondamentaux du régime de la TVA: le système du paiement fractionné selon lequel chaque assujetti de la chaîne d’approvisionnement s’acquitte d’une partie de la TVA finale exigible. Le problème de la fraude au Royaume-Uni Au Royaume-Uni, le secteur des produits précités est fortement exposé à l’évasion fiscale. La forme la plus commune d’évasion consiste pour un fournisseur immatriculé au registre de la TVA à facturer des livraisons puis à disparaître en omettant d’acquitter la taxe en question. Celui-ci fournit toutefois au client une facture en bonne et due forme, autorisant ce dernier à récupérer la TVA perçue en amont. Le Trésor ne perçoit donc pas de TVA sur la livraison, mais doit permettre au prochain opérateur de la chaîne de déduire la TVA en amont comme si la taxe avait été effectivement acquittée. Ceci a donné lieu à une fraude intracommunautaire dite à l’opérateur défaillant qui constitue une attaque très sophistiquée et très bien organisée contre le régime de la TVA, souvent perpétrée par des organisations criminelles. Celles-ci exploitent une faille du régime transitoire de la TVA au titre de laquelle les livraisons effectuées par un fournisseur dans un État membre à un client résidant dans un autre État membre sont exonérées du paiement de la TVA dans l’État d’expédition. En revanche, le client est redevable de la TVA dans l’État de destination (une autoliquidation du même genre que celle déjà décrite mais limitée à des livraisons individuelles). Lorsque le client «disparaît» sans s’acquitter de la TVA grevant la fourniture de produits de grande valeur comme ceux qui font l’objet de la présente demande, la perte de recettes peut être importante. En outre, les personnes commettant de telles fraudes organisent une série de livraisons dans lesquelles les mêmes marchandises peuvent circuler plusieurs fois entre les États membres («fraude tournante»). Ainsi, les recettes perdues par le Trésor correspondent à plusieurs fois le montant de la taxe grevant une simple livraison de marchandises. Le coût estimé de ce type de fraude pour le Royaume-Uni est compris entre 6 750 millions GBP et 11 000 millions de GBP depuis 2001. Au cours de ces dernières années, le Royaume-Uni a constaté une sophistication et une complexité croissantes de la fraude, en réponse à différentes interventions. La dernière estimation publiée évalue la fraude à l’opérateur défaillant dans une fourchette comprise entre 1 120 et 1 900 millions de GBP en 2004/2005. Toutefois, des indicateurs opérationnels plus récents ont mis en évidence que les niveaux de l’activité frauduleuse étaient en hausse, en dépit des efforts accrus consentis pour enrayer ce phénomène et du recours aux instruments à la disposition de tous les États membres dans le cadre de la législation communautaire. Pour lutter contre cette forme de criminalité, le gouvernement du Royaume-Uni souhaiterait appliquer une procédure d’autoliquidation (reverse charge). Selon lui, une telle procédure supprimerait la fraude décrite ci-dessus en éliminant toute possibilité de profit. Si aucune TVA n’est imputée, il n’y a pas de raison qu’un opérateur défaillant potentiel disparaisse sans avoir versé au Trésor la TVA perçue sur le prix acquitté par le client. La procédure serait limitée à une série de marchandises reconnues comme étant les principales cibles des fraudes intracommunautaires à l’opérateur défaillant et aurait pour effet de prévenir d’ultérieures pertes de recettes importantes. Étant limité à une gamme restreinte de marchandises, le système proposé ne revêtirait pas le caractère d’un mécanisme généralisé d’autoliquidation ni n’aurait la prétention d’en devenir un. Le système n’entraînerait donc pas de modification fondamentale du régime actuel de la TVA, fondé sur le paiement fractionné de la taxe. Le Royaume-Uni introduirait simultanément des obligations en matière de contrôle et de notification pour garantir que les autorités fiscales disposent de l’information nécessaire à l’évaluation du bon fonctionnement de la mesure. Ces exigences pourraient être similaires à celles actuellement requises pour les livraisons intracommunautaires de marchandises. Á des fins de simplification, le Royaume-Uni voudrait fixer un seuil de 1 000 GPB (environ 1 480 EUR) en dessous duquel les biens échapperaient à ce mécanisme. Ceci réduirait les difficultés que seraient susceptibles de rencontrer les détaillants et les petites entreprises. Par ailleurs, le seuil serait suffisamment bas pour éviter le risque de fractionnement des lots de marchandises en vue de contourner le mécanisme. Position de la Commission concernant la demande Lorsque la Commission reçoit une demande au titre de l’article 27, elle s’assure que les conditions d’octroi soient remplies, c’est-à-dire que la mesure spécifique proposée simplifie les procédures de perception pour les assujettis et pour le fisc ou que la proposition permet de prévenir certains types d’évasions fiscales ou de non paiement. Dans ce contexte, la Commission a opté pour une approche prudente afin que ces dérogations ne portent pas atteinte au bon fonctionnement du régime général de la TVA. C’est dans cette optique qu’elle avait soumis, en 2005, la proposition[1]destinée à modifier la directive 77/388/CEE en ce qui concerne certaines mesures visant à simplifier la perception de la taxe sur la valeur ajoutée et à lutter contre la fraude et l’évasion fiscales, et abrogeant certaines décisions accordant des dérogations qui devait permettre à tous les États membres d’appliquer des dérogations qui avaient fait la preuve de leur utilité et efficacité. La Commission répugne généralement à proposer l’acceptation d’une demande destinée à appliquer le mécanisme d’autoliquidation de l’impôt, si cette mesure élimine une caractéristique centrale du régime de la TVA, à savoir le paiement fractionné. Il est vrai que le régime spécial applicable à l’or prévu à l’article 26 ter de la sixième directive TVA est assimilable à l’institution du principe de l’autoliquidation. Toutefois, le champ d’application de ces dispositions est soigneusement ciblé et délimité. Conclusion La demande formulée par le RU tente d’utiliser l’article 27 pour modifier fondamentalement le régime de la TVA dans le sens d’un mécanisme d’autoliquidation généralisé, même si appliqué à une série limitée de produits. Si cette demande devait aboutir, les assujettis des secteurs concernés auraient trois différents régimes fiscaux à gérer: le régime TVA classique; le mécanisme de l’autoliquidation pour les livraisons B2B (livraisons entre entreprises) remplissant certains critères; le régime intracommunautaire. La comptabilité des entreprises s’en trouvera encore alourdie. Dans le même ordre d’idées, des charges supplémentaires de mise en conformité (vérification de la nature des clients et notification des opérations) seraient imposées à tous les opérateurs, y compris aux opérateurs honnêtes des secteurs concernés. Enfin, l’application du mécanisme d’autoliquidation générera de nouveaux risques de fraude, notamment au stade de la consommation finale et devra, en conséquence s’accompagner de mesures de contrôle appropriées pour garantir que la consommation finale n’échappera pas à l’impôt en l’absence d’un véritable système de paiement fractionné. Tout en reconnaissant ces inconvénients, la Commission estime néanmoins que les demandes sont réputées satisfaire aux critères de l’article 27. En effet, la mesure est susceptible d’éliminer la fraude intracommunautaire à l’opérateur défaillant et donc de combattre une forme particulière de fraude. Toutefois, la question qui se pose est de savoir si cette mesure respecte le principe de proportionnalité, compte tenu du rapport fraude/activité non frauduleuse dans le secteur concerné. Le champ d’application de la mesure est relativement large, couvrant une part importante du secteur électronique, même si l’information transmise par le Royaume-Uni fait état d’un nombre de contribuables et d’un volume d’activités limités (environ 22 500 assujettis sur un total de 1 900 000 sociétés immatriculées) Vu les recettes fiscales très importantes en jeu et compte tenu de la charge supplémentaire relativement limitée qu’entraîne la demande pour les opérateurs du commerce licite, il semble que le champ d’application de l’article 27 soit respecté malgré le caractère étendu de la mesure. Il convient également de noter que d’autres États membres ont expérimenté des mécanismes de fraude analogues (portant sur les mêmes catégories ou sur d’autres types de biens) et que ceux-ci pourraient souhaiter bénéficier de dérogations similaires à l’article 21 de la sixième directive TVA. Ceci risque d’entraîner une multitude d’obligations différentes pour les contribuables suivant les États membres, une situation susceptible d‘aller à l’encontre du bon fonctionnement du marché intérieur. Il convient donc que la proposition accordant la dérogation demandée définisse également les éléments clés de l’application du mécanisme de l’autoliquidation et limite sa durée afin de permettre d’en évaluer l’efficacité (tant pour la fraude à l’opérateur défaillant que pour la fraude au stade de la consommation finale) et l’incidence sur le fonctionnement du marché intérieur. La proposition autorise l’application du système d’autoliquidation jusqu’au 31 décembre 2009. |