FrancophonIA/DGT-Translation_Memory huggingface dataset:
English: Determination of the biochemical oxygen demand (BOD, at field sampling, start and end of test) and of concentrations of micro/macro nutrients Ca, Mg and Mn (at start and end of test) in water and the measurement of total N and total P in sediments (at field sampling and end of test) may be better tools to interpret and evaluate aerobic biotransformation rates and routes.
Polish: Oznaczenie zapotrzebowania na tlen biochemiczny (BOD, przy pobieraniu próbek w terenie, na początku i na końcu badania) i stężeń mikro/makro składników biogennych Ca, Mg i Mn (na początku i na końcu badania) w wodzie i pomiar całkowitego N i całkowitego P (przy pobieraniu próbek w terenie i na końcu badania) może być lepszym narzędziem do interpretacji i oceny tempa bioprzemian tlenowych i ich szlaków.
English: Microbial respiration rate method (26), fumigation method (27) or plate count measurements (e.g. bacteria, actinomycetes, fungi and total colonies) for aerobic studies; methanogenesis rate for anaerobic studies.
Polish: Metoda tempa respiracji mikrobiologicznej (26), metoda zadymiania (27) lub zliczanie na podkładzie rozmnożeniowym (np.: bakterie, promieniowce, grzyby i całe kolonie) dla badań w warunkach tlenowych; tempo metanogenezy dla badań beztlenowych.
English: Collection, Handling and Storage
Polish: Pobieranie, przenoszenie i przechowywanie
English: The draft ISO guidance on sampling of bottom sediment (8) should be used for sampling of sediment.
Polish: Przy pobieraniu próbek osadu należy korzystać z projektu wytycznych ISO o pobieraniu próbek osadu dennego (8).
English: Sediment samples should be taken from the entire 5 to 10 cm upper layer of the sediment.
Polish: Próbki osadu powinny być pobierane z całej górnej warstwy osadu, o grubości od 5 do 10 cm.
English: Associated water should be collected from the same site or location and at the same time as the sediment.
Polish: Towarzysząca mu woda powinna być pobrana z tego samego miejsca lub lokalizacji i w tym samym czasie, co osad.
English: For the anaerobic study, sediment and associated water should be sampled and transported under exclusion of oxygen (28) (see section 1.8.2.1).
Polish: Dla badań w warunkach beztlenowych osad i towarzysząca woda powinny być pobrane i transportowane bez dostępu tlenu (28) (zobacz sekcja 1.8.2.1).
English: Some sampling devices are described in the literature
Polish: Niektóre urządzenia do pobierania próbek są opisane w literaturze
English: Handling
Polish: Przenoszenie
English: The sediment is separated from the water by filtration and the sediment wet-sieved to a 2 mm-sieve using excess location water that is then discarded.
Polish: Osad jest oddzielany od wody przez filtrację i przesiewany na mokro przez 2 mm sito przy użyciu nadmiaru miejscowej wody, która jest potem wylewana.
English: Then known amounts of sediments and water are mixed at the desired ratio (see section 1.9.1) in incubation flasks and prepared for the acclimation period (see section 1.8.4).
Polish: Następnie, znane ilości osadów i wody są mieszane z pożądaną prędkością (patrz sekcja 1.9.1) w kolbach inkubacyjnych przez okres przystosowawczy (patrz sekcja 1.8.4).
English: For the anaerobic study, all handling steps have to be done under exclusion of oxygen
Polish: Dla badań w warunkach beztlenowych, wszystkie kroki na etapie przenoszenia muszą być wykonane bez dostępu tlenu
English: Use of freshly sampled sediment and water is strongly recommended, but if storage is necessary, sediment and water should be sieved as described above and stored together, water-logged (6-10 cm water layer), in the dark, at 4 ± 2 °C4 for a maximum of 4 weeks
Polish: Bardzo zaleca się użycie świeżo pobranego osadu, jeśli jednak konieczne jest jego przechowywanie, osad i woda powinny być przesiane, jak opisano powyżej i przechowywane razem, zalane wodą (6-10 cm warstwy wody), w ciemności, w temperaturze 4 ± 2 °C4 przez maksymalnie 4 tygodnie
English: Samples to be used for aerobic studies should be stored with free access of air (e.g. in open containers), whereas those for anaerobic studies under exclusion of oxygen.
Polish: Próbki przeznaczone do badań w warunkach tlenowych powinny być przechowywane przy swobodnym dostępie powietrza (np.: w otwartych pojemnikach), natomiast próbki do badań beztlenowych, bez dostępu tlenu.
English: Freezing of sediment and water and drying-out of the sediment must not occur during transportation and storage.
Polish: Podczas transportu i magazynowania nie może zajść zamrożenie osadu i wody i wysuszenie osadu.
English: Preparation of the sediment/water samples for the test
Polish: Przygotowanie próbek osad/woda do badania
English: A period of acclimation should take place prior to adding the test substance, with each sediment/water sample being placed in the incubation vessel to be used in the main test, and the acclimation to be carried out under exactly the same conditions as the test incubation (see section 1.9.1).
Polish: Okres przystosowawczy powinien nastąpić przed dodaniem substancji badanej, gdzie każda próbka osad/woda jest umieszczana w naczyniu inkubacyjnym, do użycia w badaniu głównym, i przystosowanie powinno być prowadzone dokładnie w tych samych warunkach, co inkubacja (patrz sekcja 1.9.1).
English: The acclimation period is the time needed to reach reasonable stability of the system, as reflected by pH, oxygen concentration in water, redox potential of the sediment and water, and macroscopic separation of phases.
Polish: Okres przystosowawczy jest to czas potrzebny do osiągnięcia przez układ umiarkowanej stabilności, co odzwierciedla pH, stężenie tlenu w wodzie, potencjał redoks osadu i wody, oraz makroskopowa separacja faz.
English: The period of acclimation should normally last between one week and two weeks and should not exceed four weeks.
Polish: Okres przystosowawczy powinien zazwyczaj trwać od jednego do dwóch tygodni i nie powinien przekroczyć czterech tygodni.
English: Results of determinations performed during this period should be reported.
Polish: Wyniki oznaczeń wykonanych w tym okresie powinny zostać podane w sprawozdaniu.
English: The test should be performed in the incubation apparatus (see section 1.8.1) with a water sediment volume ratio between 3:1 and 4:1, and a sediment layer of 2.5 cm (± 0.5 cm) (4).
Polish: Badanie powinno być wykonane w aparaturze inkubacyjnej (patrz sekcja 1.8.1) przy stosunku wody do osadu na poziomie między 3:1 a 4:1, oraz grubością warstwy osadu 2.5 cm (± 0.5 cm) .
English: A minimum amount of 50 g of sediment (dry weight basis) per incubation vessel is recommended.
Polish: Zaleca się minimalną ilość 50 g osadu (w suchej masie) na naczynie inkubacyjne.
English: The test should be performed in the dark at a constant temperature in the range of 10 to 30 °C.
Polish: Badanie powinno być wykonane w ciemności, w stałej temperaturze z przedziału 10 do 30 °C.
English: A temperature of (20 ± 2) °C is appropriate.
Polish: Właściwa jest temperatura (20 ± 2) °C.
English: Where appropriate, an additional lower temperature (e.g. 10 °C) may be considered on a case-by-case basis, depending on the information required from the test.
Polish: W razie potrzeby, można rozważyć, stosownie do indywidualnego przypadku, dodatkową niższą temperaturę (np.: 10 °C), zależnie od informacji wymaganych od badania.
English: Incubation temperature should be monitored and reported.
Polish: Temperatura inkubacji powinna być monitorowana i podana w sprawozdaniu.
English: Treatment and application of test substance
Polish: Obróbka i podanie substancji badanej
English: One test concentration of chemical is used
Polish: Używane jest jedno badane stężenie substancji chemicznej
English: For crop protection chemicals applied directly to water bodies, the maximum dosage on the label should be taken as, the maximum application rate calculated on the basis of the surface area of the water in the test vessel.
Polish: Dla środków ochrony upraw wprowadzanych bezpośrednio do części wód, należy przyjąć maksymalną dawkę na etykiecie, jako maksymalny stopień podania obliczony na podstawie pola powierzchni wody w naczyniu do badania.
English: In all other cases, the concentration to be used should be based on predictions from environmental emissions.
Polish: W innych przypadkach, użyte stężenie powinno być oparte na przewidywaniach emisji środowiskowych.
English: Care must be taken to ensure that an adequate concentration of test substance is applied in order to characterise the route of transformation and the formation and decline of transformation products.
Polish: Należy uważać, aby zapewnić, że zastosowane będzie odpowiednie stężenie substancji badanej, żeby scharakteryzować szlak przemian oraz powstawanie i zanik produktów przemian.
English: It may be necessary to apply higher doses (e.g. 10 times) in situations where test substance concentrations are close to limits of detection at the start of the study and/or where major transformation products could not readily be detected when present at 10 % of the test substance application rate.
Polish: Może być konieczne zastosowanie większych dawek (np.: 10 razy) w sytuacjach, w których stężenia substancji badanej są bliskie granicy wykrywalności na początku badania i/lub w których główne produkty przemian nie mogą być łatwo wykryte, jeżeli są obecne w ilości 10% stopnia podania substancji badanej.
English: However, if higher test concentrations are used they should not have a significant adverse effect on the microbial activity of the water-sediment system.
Polish: Jednakże, jeśli używa się wyższych stężeń testowych, nie powinny one mieć znaczącego niekorzystnego wpływu na aktywność mikrobiologiczną układu woda-osad.
English: In order to achieve a constant concentration of test substance in vessels of differing dimensions an adjustment to the quantity of the material applied may be considered appropriate, based on the depth of the water column in the vessel in relation to the depth of water in the field (which is assumed to be 100 cm, but other depths can be used).
Polish: Żeby osiągnąć stałe stężenie substancji badanej w naczyniach o różnych wymiarach, można uznać za stosowne korektę ilości podanego materiału, na podstawie wysokości słupa wody w naczyniu w stosunku do głębokości wody w terenie (którą przyjmuje się jako 100 cm, ale mogą być użyte inne głębokości).
English: See Annex 4 for an example calculation.
Polish: Patrz załącznik 4 w celu uzyskania przykładowych obliczeń .
English: Ideally the test substance should be applied as an aqueous solution into the water phase of the test system.
Polish: W idealnym przypadku substancja badana powinna być podana jako roztwór wodny do fazy wodnej układu badanego.
English: If unavoidable, the use of low amounts of water miscible solvents (such as acetone, ethanol) is permitted for application and distribution of the test substance, but this should not exceed 1 % v/v and should not have adverse effects on microbial activity of the test system.
Polish: Jeśli nie da się tego uniknąć, użycie małych ilości mieszających się z wodą rozpuszczalników (takich jak aceton, etanol) jest dopuszczalne dla podania i rozprowadzenia substancji badanej, ale nie powinno przekroczyć 1% v/v i nie powinno mieć niekorzystnego wpływu na aktywność mikrobiologiczną układu badanego.
English: Care should be exercised in generating the aqueous solution of the test substance - use of generator columns and pre-mixing may be appropriate to ensure complete homogeneity.
Polish: Należy zachować ostrożność przy wytwarzaniu roztworu wodnego substancji badanej – może być właściwe użycie kolumn do wytwarzania i wstępnego mieszania, aby zapewnić kompletną homogeniczność.
English: Following addition of the aqueous solution to the test system, gentle mixing of the water phase is recommended, disturbing the sediment as little as possible.
Polish: Po dodaniu roztworu wodnego do układu badanego, zaleca się delikatne mieszanie fazy wodnej, aby możliwie najmniej zaburzyć osad.
English: The use of formulated products is not routinely recommended as the formulation ingredients may affect the distribution of the test substance and/or transformation products between water and sediment phases.
Polish: Nie zaleca się rutynowego używania gotowych produktów, jako że składniki preparatu mogą wywierać wpływ na rozdział substancji badanej i/lub produktów przemian pomiędzy fazę wodną a osad.
English: However, for poorly water-soluble test substances, the use of formulated material may be an appropriate alternative.
Polish: Jednakże, dla substancji badanych o niskiej rozpuszczalności w wodzie zastosowanie produktów gotowych może być właściwym rozwiązaniem.
English: The number of incubation vessels depends on the number of sampling times (see section 1.9.3).
Polish: Liczba naczyń inkubacyjnych zależy od tego, ile razy są pobierane próbki (patrz sekcja 1.9.3).
English: A sufficient number of test systems should be included so that two systems may be sacrificed at each sampling time.
Polish: Należy uwzględnić wystarczającą liczbę układów badanych, tak żeby przy każdorazowym pobraniu próbek można było poświęcić dwa układy.
English: Where control units of each aquatic sediment system are employed, they should not be treated with the test substance.
Polish: Jeżeli stosuje się układy kontrolne wodnego układu osadowego, nie powinny być ona poddawane działaniu substancji badanej.
English: The control units can be used to determine the microbial biomass of the sediment and the total organic carbon of the water and sediment at the termination of the study.
Polish: Układy kontrolne mogą być użyte do oznaczenia biomasy mikrobiologicznej osadu i całkowitego węgla organicznego w wodzie i osadzie na końcu badania.
English: Two of the control units (i.e. one control unit of each aquatic sediment) can be used to monitor the required parameters in the sediment and water during the acclimation period (see Table in section 1.8.2.2).
Polish: Dwa z układów kontrolnych (np.: jeden układ kontrolny każdego osadu wodnego) mogą być stosowane do monitorowania wymaganych parametrów w osadzie i w wodzie podczas okresu przystosowawczego (patrz tabela w sekcji 1.8.2.2).
English: Two additional control units have to be included in case the test substance is applied by means of a solvent to measure adverse effects on the microbial activity of the test system.
Polish: Dwa dodatkowe układy kontrolne muszą być uwzględnione w przypadku, gdy substancja badana jest podana przy pomocy rozpuszczalnika, aby zmierzyæ niekorzystne skutki dla aktywności mikrobiologicznej układu badanego.
English: Test duration and sampling
Polish: Czas badania i pobieranie próbek
English: The duration of the experiment should normally not exceed 100 days (6), and should continue until the degradation pathway and water/sediment distribution pattern are established or when 90 % of the test substance has dissipated by transformation and/or volatilisation.
Polish: Eksperyment badawczy nie powinien zazwyczaj trwać dłużej niż 100 dni (6) i powinien być kontynuowany tak długo, aż zostanie określony szlak degradacji i model rozkładu woda/osad lub kiedy 90% substancji badanej zaniknie poprzez przemiany i/lub parowanie.
English: The number of sampling times should be at least six (including zero time), with an optional preliminary study (see section 1.9.4) being used to establish an appropriate sampling regime and the duration of the test, unless sufficient data is available on the test substance from previous studies.
Polish: Liczba pobrań próbek powinna wynosić co najmniej sześć (włączając czas zerowy), z opcjonalnym wstępnym badaniem (patrz sekcja 1.9.4) stosowanym do ustalenia właściwego reżimu pobierania próbek i czasu trwania badania, chyba że dostępne są wystarczające dane o substancji badanej z poprzednich badań.
English: For hydrophobic test substances, additional sampling points during the initial period of the study may be necessary in order to determine the rate of distribution between water and sediment phases.
Polish: Dla hydrofobowych substancji badanych, mogą być konieczne dodatkowe punkty pobierania próbek podczas początkowego okresu badania , w celu określenia stopnia rozdziału między fazę wodną a osadową.
English: At appropriate sampling times, whole incubation vessels (in replicate) are removed for analysis.
Polish: We właściwych momentach pobierania próbek całe naczynia inkubacyjne (w powtórzeniach) usuwa się do analizy.
English: Sediment and overlying water are analysed separately
Polish: Osad i woda znad niego są analizowane osobno
English: The surface water should be carefully removed with minimum disturbance of the sediment.
Polish: Należy ostrożnie usunąć wodę powierzchniową, żeby jak najmniej zaburzyć osad.
English: The extraction and characterisation of the test substance and transformation products should follow appropriate analytical procedures.
Polish: Ekstrakcja i scharakteryzowanie substancji badanej i produktów przemian powinno nastąpić po właściwych procedurach analitycznych.
English: Care should be taken to remove material that may have adsorbed to the incubation vessel or to interconnecting tubing used to trap volatiles.
Polish: Należy uważać przy usuwaniu materiału, który mógł zostać zaadsorbowany do naczynia inkubacyjnego, albo do łączących rur stosowanych do wyłapania części lotnych.
English: Optional preliminary test
Polish: Opcjonalne wstępne badanie
English: If duration and sampling regime cannot be estimated from other relevant studies on the test substance, an optional preliminary test may be considered appropriate, which should be performed using the same test conditions proposed for the definitive study.
Polish: Jeśli czas trwania i reżim pobierania próbek nie mogą być oszacowane na podstawie innych odnośnych badań substancji badanej, można uznać za stosowne opcjonalne wstępne badanie, które powinno być przeprowadzone przy użyciu tych samych warunków badania, jakie zostały zaproponowane do badania ostatecznego.
English: Relevant experimental conditions and results from the preliminary test, if performed, should be briefly reported.
Polish: Odnośne warunki doświadczalne i wyniki z badania wstępnego , jeśli je przeprowadzono, powinny być pokrótce przedstawione w sprawozdaniu.
English: Measurements and analysis
Polish: Pomiary i analizy
English: Concentration of the test substance and the transformation products at every sampling time in water and sediment should be measured and reported (as a concentration and as percentage of applied).
Polish: Przy każdym pobieraniu próbek stężenie substancji badanej i produktów przemiany w wodzie i osadzie powinno być zmierzone i podane w sprawozdaniu (jako stężenie i jako procent całości dostarczonej).
English: In general, transformation products detected at ≥ 10 % of the applied radioactivity in the total water-sediment system at any sampling time should be identified unless reasonably justified otherwise.
Polish: Generalnie, produkty przemian wykryte przy => 10 % zastosowanej radioaktywności w całym układzie woda-osad przy każdorazowym pobieraniu próbek powinny zostać zidentyfikowane, chyba że można przedstawić rozsądne uzasadnienie braku potrzeby identyfikacji.
English: Transformation products for which concentrations are continuously increasing during the study should also be considered for identification, even if their concentrations do not exceed the limits given above, as this may indicate persistence.
Polish: Produkty przemian, których stężenie ciągle wzrasta podczas badania, również powinny być uwzględnione do identyfikacji nawet, jeśli ich stężenia nie przekraczają granic podanych wyżej, jako że może to wskazywać na trwałość.
English: The latter should be considered on a case by case basis, with justifications being provided in the report.
Polish: To drugie powinno być rozpatrywane indywidualnie, stosownie do przypadku, z uzasadnieniem przedstawionym w sprawozdaniu.
English: Results from gases/volatiles trapping systems (CO2 and others, i.e. volatile organic compounds) should be reported at each sampling time.
Polish: Wyniki z układu wychwytującego gazy/części lotne (CO2 i inne, np.: lotne związki organiczne) powinny być podawane przy każdym pobieraniu próbek.
English: Mineralisation rates should be reported.
Polish: Należy podać w sprawozdaniu tempo mineralizacji.
English: Non-extractable (bound) residues in sediment are to be reported at each sampling point.
Polish: Pozostałości w osadzie nieulegające ekstrakcji (związane) powinny być podawane przy każdym pobieraniu próbek..
English: Total mass balance or recovery (see section 1.7.1) of added radioactivity is to be calculated at every sampling time.
Polish: Całkowity bilans masy lub odzysk (patrz sekcja 1.7.1) dodanych radioizotopów ma być obliczany przy każdorazowym pobieraniu próbek.
English: Results should be reported as a percentage of added radioactivity.
Polish: Wyniki powinny być podawane jako procent dodanych radioizotopów.
English: Distribution of radioactivity between water and sediment should be reported as concentrations and percentages, at every sampling time.
Polish: Rozdział izotopów między wodę a osad należy podać jako stężenia i procenty, przy każdym pobieraniu próbek.
English: Half-life, DT50 and, if appropriate, DT75 and DT90 of the test substance should be calculated along with their confidence limits (see section 1.7.3).
Polish: Czas półtrwania, DT50 i w razie potrzeby, DT75 i DT90 substancji badanej powinny być obliczone wraz z ich granicami przedziału ufności (patrz sekcja 1.7.3).
English: Information on the rate of dissipation of the test substance in the water and sediment can be obtained through the use of appropriate evaluation tools.
Polish: Informacje o szybkości rozpraszania substancji badanej w wodzie i osadzie można otrzymać poprzez użycie odpowiednich narzędzi oceny.
English: These can range from application of pseudo-first order kinetics, empirical curve-fitting techniques which apply graphical or numerical solutions and more complex assessments using, for example, single- or multi-compartment models.
Polish: Mogą to być zastosowania kinetyki pseudo pierwszego rzędu, empiryczne techniki dopasowania krzywych, które stosują rozwiązania graficzne lub numeryczne i wiele bardziej złożonych ocen z wykorzystaniem, na przykład, modeli jedno- lub wieloprzedziałowych.
English: Further details can be obtained from the relevant published literature
Polish: Dalsze szczegółowe informacje można otrzymać z odnośnych publikacji
English: All approaches have their strengths and weaknesses and vary considerably in complexity.
Polish: Wszystkie podejścia mają swoje słabe i mocne strony i znacznie się różnią w swojej złożoności.
English: An assumption of first-order kinetics may be an oversimplification of the degradation and distribution processes, but when possible gives a term (the rate constant or half-life) which is easily understood and of value in simulation modelling and calculations of predicted environmental concentrations.
Polish: Założenie kinetyki pierwszego rzędu może być zbytnim uproszczeniem procesów degradacji i rozdziału, ale tam, gdzie jest to możliwe daje termin (stała tempa lub czas półtrwania), który jest łatwo zrozumiały i o wartości w modelowaniu symulacyjnym i obliczeniach przewidywanych stężeń środowiskowych.
English: Empirical approaches or linear transformations can result in better fits of curves to data and therefore allow better estimation of half-lives, DT50 and, if appropriate, DT75 and DT90 values.,
Polish: Podejścia empiryczne lub przemiany liniowe mogą dawać lepsze dopasowanie krzywych do danych i dlatego pozwalają na lepsze oszacowanie czasów półtrwania, DT50 i, w razie potrzeby, wartości DT75 i DT90.
English: The use of the derived constants, however, is limited.
Polish: Użycie wyprowadzonych stałych jest jednak ograniczone.
English: Compartment models can generate a number of useful constants of value in risk assessment that describe the rate of degradation in different compartments and the distribution of the chemical.
Polish: Modele przedziałowe mogą wytwarzać wiele użytecznych stałych o wartości w ocenie ryzyka, które opisują tempo degradacji w różnych przedziałach i rozdział substancji chemicznej.