FrancophonIA/DGT-Translation_Memory huggingface dataset:
English: A major transformation product is any product representing ≥ 10 % of applied dose at any time during the study.
Polish: Głównym produktem przemian jest każdy produkt stanowiący 10% podanej dawki zmierzony w którymkolwiek momencie podczas badań.
English: The volatile products trapped give some indication of the volatility potential of a test substance and its transformation products from soil.
Polish: Pułapkowane produkty lotne dają pewien wskaźnik odnośnie do potencjału lotności substancji badanej i jej produktów przemian pochodzących z gleby.
English: More accurate determinations of half-lives or DT50 values and, if appropriate, DT75 and DT90 values should be obtained by applying appropriate kinetic model calculations.
Polish: Przez zastosowanie obliczeń z odpowiednim modelem kinetycznym powinno się otrzymać dokładniejsze określenie okresu półtrwania lub wartości DT50 i w miarę potrzeby, wartości DT75 i DT90.
English: The half-life and DT50 values should be reported together with the description of the model used, the order of kinetics and the determination coefficient (r2).
Polish: Okres półtrwania i wartości DT50 powinny być podane razem z opisem stosowanej metody, rzędowości kinetyki i współczynnikiem determinacji (r2).
English: First order kinetics is favoured unless r2 < 0.7.
Polish: Preferowana jest kinetyka pierwszego rzędu, chyba że r2<0,7.
English: If appropriate, the calculations should also be applied to the major transformation products.
Polish: Jeśli jest to odpowiednie, obliczenia powinny zostać także wykonane dla głównych produktów przemian.
English: Examples of appropriate models are described in references 31 to 35.
Polish: Przykłady odpowiednich modeli są opisane w pozycjach bibliograficznych 31 i 35.
English: In the case of rate studies carried out at various temperatures, the transformation rates should be described as a function of temperature within the experimental temperature range using the Arrhenius relationship of the form:
Polish: W przypadku badań tempa prowadzonych w różnych temperaturach, tempo przemian powinno zostać opisane w funkcji temperatury dla zakresu temperatur eksperymentu, przy użyciu zależności Arrheniusa w postaci:
English: where ln A and B are regression constants from the intercept and slope, respectively, of a best fit line generated from linearly regressing ln k against 1/T, k is the rate constant at temperature T and T is the temperature in Kelvin.
Polish: gdzie ln A i B są stałymi regresji wyznaczonymi odpowiednio z przecięcia i nachylenia najlepszej krzywej dopasowania otrzymanej z regresji liniowej ln k od 1/T, k jest stałą tempa reakcji w temperaturze T, gdzie T jest wyrażone w Kelwinach.
English: Care should be given to the limited temperature range in which the Arrehenius relationship will be valid in case transformation is governed by microbial action.
Polish: Należy uważać na ograniczony zakres temperatur, w którym spełnione jest równanie Arreheniusa w przypadku przemian zależnych od aktywności mikrobiologicznej.
English: Although the studies are carried out in an artificial laboratory system, the results will allow estimation of the rate of transformation of the test substance and also of rate of formation and decline of transformation products under field conditions
Polish: Choć badania są prowadzone w sztucznych warunkach laboratoryjnych, wyniki pozwolą na ocenę tempa przemian substancji badanej, a także tempa powstawania i zaniku produktów przemian w warunkach panujących w terenie
English: A study of the transformation pathway of a test substance provides information on the way in which the applied substance is structurally changed in the soil by chemical and microbial reactions.
Polish: Badanie szlaków przemian substancji badanej dostarcza informacji o sposobie, w jaki podana substancja zostaje zmieniona pod względem strukturalnym w glebie w wyniku reakcji chemicznych i mikrobiologicznych.
English: The test report must include:
Polish: Sprawozdanie z badań musi zawierać:
English: common name, chemical name, CAS number, structural formula (indicating position of label(s) when radiolabelled material is used) and relevant physical-chemical properties (see section 1.5);
Polish: nazwę zwyczajową, nazwę systematyczną, numer CAS, wzór strukturalny (ze wskazaniem pozycji znacznika(ów), jeżeli jest zastosowany materiał znakowany izotopowo) oraz odnośne właściwości fizyczno-chemiczne (patrz sekcja 1.5);
English: purity (impurities) of test substance;
Polish: czystość (zanieczyszczenia) substancji badanej;
English: radiochemical purity of labelled chemical and specific activity (where appropriate);
Polish: stopień czystości radiochemicznej znakowanych substancji chemicznych i rodzaj aktywności (w razie potrzeby);
English: Reference substances:
Polish: Substancje odniesienia:
English: chemical name and structure of reference substances used for the characterisation and/or identification of transformation product;
Polish: nazwa systematyczna i struktura substancji odniesienia stosowanej do charakteryzacji i/lub identyfikacji produktów przemian;
English: Test soils:
Polish: Badane gleby:
English: details of collection site;
Polish: szczegółowe informacje dotyczące miejsca pobrania;
English: date and procedure of soil sampling;
Polish: data i procedura pobierania próbek gleby;
English: properties of soils, such as
Polish: właściwości gleb, takie jak:
English: pH, organic carbon content, texture (% sand, % silt, % clay), cation exchange capacity, bulk density, water retention characteristic, and microbial biomass;
Polish: pH, zawartość węgla organicznego, tekstura (% piasku, % iłu, % gliny), pojemność wymiany kationowej, gęstość nasypowa, własności retencji wody i biomasa mikrobiologiczna;
English: length of soil storage and storage conditions (if stored);
Polish: długość przechowywania gleby i warunki przechowywania (jeżeli była przechowywana);
English: dates of the performance of the studies;
Polish: daty wykonywania badań;
English: amount of test substance applied;
Polish: ilość podanej substancji badanej;
English: solvents used and method of application for the test substance;
Polish: stosowane rozpuszczalniki i metoda podawania substancji badanej;
English: weight of soil treated initially and sampled at each interval for analysis;
Polish: początkowa masa gleby poddanej działaniu substancji badanej i ilość pobierana do analizy przy każdym odstępie pobierania próbek;
English: description of the incubation system used;
Polish: opis stosowanego systemu inkubacyjnego;
English: air flow rates (for flow-through systems only);
Polish: stopień przepływu powietrza (tylko dla systemu przepływowego);
English: temperature of experimental set-up;
Polish: temperatura prowadzenia eksperymentu;
English: soil moisture content during incubation;
Polish: nawilżenie gleby w czasie inkubacji;
English: microbial biomass initially, during and at the end of the aerobic studies;
Polish: biomasa mikrobiologiczna na początku, w trakcie i na zakończenie badań w warunkach natlenienia;
English: pH, oxygen concentration and redox potential initially, during and at the end of the anaerobic and paddy studies;
Polish: pH, stężenie tlenu i potencjał redoks początkowy, w trakcie i na zakończenie badań w warunkach beztlenowych i w warunkach mokrej uprawy ryżu;
English: method(s) of extraction;
Polish: metoda(y) ekstrakcji;
English: methods for quantification and identification of the test substance and major transformation products in soil and absorption materials;
Polish: metody kwantyfikacji i identyfikacji substancji badanej oraz główne produkty przemian w glebie i absorbentach;
English: number of replicates and number of controls.
Polish: ilość powtórzeń i liczba próbek kontrolnych;
English: result of microbial activity determination;
Polish: wynik oznaczenia aktywności mikrobiologicznej;
English: repeatability and sensitivity of the analytical methods used;
Polish: powtarzalność i czułość zastosowanych metod analitycznych;
English: rates of recovery (% values for a valid study are given in section 1.7.1);
Polish: stopień odzysku (wartości procentowe dla ważnego badania są podane w sekcji 1.7.1);
English: tables of results expressed as % of applied initial dose and, where appropriate, as mg⋅kg-1 soil (on a dry weight basis);
Polish: stabelaryzowane wyniki wyrażone jako % podanej początkowo dawki i w miarę potrzeby, jako mg*kg-1 gleby (w suchej masie);
English: mass balance during and at the end of the studies;
Polish: bilans masowy podczas i na koniec badań;
English: characterisation of non-extractable (bound) radioactivity or residues in soil;
Polish: charakterystyka niepodlegających ekstrakcji (związanych) izotopów lub pozostałości w glebie;
English: quantification of released CO2 and other volatile compounds;
Polish: kwantyfikacja uwolnionego CO2 i innych lotnych związków;
English: plots of soil concentrations versus time for the test substance and, where appropriate, for major transformation products;
Polish: wykresy stężeń substancji badanej w glebie w zależności od czasu , w miarę potrzeby, dla głównych produktów przemian;
English: half-life or DT50, DT75 and DT90 for the test substance and, where appropriate, for major transformation products including confidence limits;
Polish: okres półtrwania lub DT50, DT75 i DT90 dla substancji badanej i w miarę potrzeby, dla głównych produktów przemian, włączając w to granice przedziałów ufności;
English: estimation of abiotic degradation rate under sterile conditions;
Polish: oszacowanie tempa degradacji abiotycznej w warunkach sterylnych;
English: an assessment of transformation kinetics for the test substance and, where appropriate, for major transformation products;
Polish: ocena kinetyki przemian substancji badanej w miarę potrzeby głównych produktów przemian;
English: proposed pathways of transformation, where appropriate;
Polish: proponowane szlaki przemian, w miarę potrzeby;
English: discussion and interpretation of results;
Polish: dyskusja i interpretacja wyników;
English: raw data (i.e. sample chromatograms, sample calculations of transformation rates and means used to identify transformation products).
Polish: surowe dane (to jest, przykładowe chromatogramy, przykładowe obliczenia tempa przemian i średnie stosowane do identyfikacji produktów przemian).
English: WATER TENSION, FIELD CAPACITY (FC) AND WATER HOLDING CAPACITY
Polish: NAPIĘCIE WODY, POJEMNOŚĆ POLOWA GLEBY (FC) I POJEMNOŚĆ WODNA
English: Height of Water Column [cm]
Polish: Wysokość słupa wody (cm)
English: Dry Soil
Polish: Sucha gleba
English: Wilting point
Polish: Początek więdnięcia
English: Range of Field capacity
Polish: Zakres pojemności polowej gleby
English: WHC (approximation)
Polish: WHC (w przybliżeniu)
English: Water saturated soil
Polish: Gleba nasycona wodą
English: pF = log of cm water column.
Polish: pF = log z cm słupa wody.
English: Corresponds to an approximate water content of 10 % in sand, 35 % in loam and 45 % in clay.
Polish: Odpowiada przybliżonej zawartości wody 10% w piasku, 35% w piasku gliniastym, 45% w glinie.
English: Field capacity is not constant but varies with soil type between pF 1.5 and 2.5.
Polish: Pojemność polowa nie jest stała, ale zmienia się w zakresie pF od 1,5 do 2,5.
English: Water tension is measured in cm water column or in bar .
Polish: Napięcie wody jest mierzone w cm wysokości słupa wody lub w barach.
English: Due to the large range of suction tension it is expressed simply as pF value which is equivalent to the logarithm of cm water column.
Polish: Z powodu dużego zakresu napięcia kapilarnego jest wyrażane po prostu, jako wartość pF, która jest równoważna logarytmowi cm słupa wody.
English: Field capacity is defined as the amount of water which can be stored against gravity by a natural soil 2 days after a longer raining period or after sufficient irrigation.
Polish: Pojemność polowa jest definiowana jako ilość wody, jaka może być przechowywana pomimo grawitacji przez naturalną ziemię przez 2 dni po dłuższym okresie opadów lub po odpowiedniej irygacji.
English: It is determined in undisturbed soil in situ in the field.
Polish: Jest określana w nienaruszonej glebie in situ w terenie.
English: The measurement is thus not applicable to disturbed laboratory soil samples.
Polish: Ten pomiar nie może więc być stosowany do naruszonych, laboratoryjnych próbek gleb.
English: FC values determined in disturbed soils may show great systematic variances.
Polish: Wartości FC oznaczone w naruszonych glebach mogą wykazywać większe odchylenia systematyczne.
English: Water holding capacity (WHC) is determined in the laboratory with undisturbed and disturbed soil by saturating a soil column with water by capillary transport.
Polish: Pojemność wodna (WHC) jest wyznaczana w laboratorium przy użyciu nienaruszonej i naruszonej gleby przez nasycanie słupa gleby wodą w wyniku ruchów kapilarnych.
English: It is particularly useful for disturbed soils and can be up to 30 % greater than field capacity (1).
Polish: Jest to szczególnie użyteczne dla gleb naruszanych i może osiągać wartość do 30% wyższą niż największa pojemność polowa.
English: It is also experimentally easier to determine than reliable FC-values.
Polish: Jest też łatwiejsza do wyznaczenia eksperymentalnie, niż rzetelne wyznaczenie wartości FC.
English: SOIL MOISTURE CONTENTS (g water per 100 g dry soil) OF VARIOUS SOIL TYPES FROM VARIOUS COUNTRIES
Polish: ZAWARTOŚĆ WILGOCI W GLEBIE (g wody na 100g suchej gleby) DLA RÓŻNYCH RODZAJÓW GLEB Z RÓŻNYCH KRAJÓW
English: Soil Moisture
Polish: Wilgotność gleby
English: Content at Soil Type
Polish: Rodzaj gleby w danym kraju
English: Sand
Polish: Piasek
English: Loamy sand
Polish: Piasek gliniasty
English: Clay loam
Polish: Ił gliniasty
English: Silt loam
Polish: Glina ilasta
English: Sandy loam
Polish: Glina piaszczysta
English: Water Holding Capacity
Polish: pojemność wodna (WHC)
English: Example of a flow-through apparatus to study transformation of chemicals in soil
Polish: Przykłady aparatury przepływowej do badań związków chemicznych w glebie
English: needle valve
Polish: zawór stożkowy
English: gas washing bottle containing water
Polish: płuczka do gazu zawierająca wodę
English: ultramembrane (sterile conditions only), pore size 0.2 μm
Polish: membrana (tylko w warunkach sterylnych), wielkość porów 0.2 m
English: soil metabolism flask (water-logged only for anaerobic and paddy conditions;)
Polish: kolba do badania metabolizmu gleby (przykryta wodą tylko do warunków beztlenowych i mokrych upraw ryżowych;)
English: ethylene glycol trap for organic volatile compounds
Polish: pułapka z glikolem etylenowym na lotne związki organiczne
English: sulphuric acid trap for alkaline volatile compounds
Polish: pułapka z kwasem siarkowym na lotne związki alkaliczne
English: sodium hydroxide trap for CO2 & other acidic volatiles
Polish: pułapka z wodorotlenkiem sodu na CO2 i inne lotne substancje kwaśne
English: flow meter.
Polish: miernik przepływu.
English: Example of a biometer-type flask for studying the transformation of chemicals in soil
Polish: Przykład kolby biometrycznej do badań przemian chemicznych w glebie
English: AEROBIC AND ANAEROBIC TRANSFORMATION IN AQUATIC SEDIMENT SYSTEMS
Polish: PRZEMIANY TLENOWE I BEZTLENOWE W UKŁADACH OSADÓW WODNYCH
English: This test method is a replicate of the OECD TG 308 (2002).
Polish: Ta metoda badawcza jest równoważna z OECD TG 308 (2002).
English: Chemicals can enter shallow or deep surface waters by such routes as direct application, spray drift, runoff, drainage, waste disposal, industrial, domestic or agricultural effluent and atmospheric deposition.
Polish: Substancje chemiczne mogą dostawać się do płytkich lub głębokich wód powierzchniowych takimi szlakami, jak bezpośrednie wprowadzenie, znoszenie wód rozpylonych, spływ, odwadnianie, usuwanie odpadów, ścieki przemysłowe, gospodarcze lub rolnicze i opady atmosferyczne.
English: This Testing Method describes a laboratory method to assess aerobic and anaerobic transformation of organic chemicals in aquatic sediment systems.
Polish: Ta metoda badawcza opisuje metodę laboratoryjną do oceny tlenowej i beztlenowej przemiany organicznych substancji chemicznych w układach osadów wodnych.
English: It is based on existing Guidelines
Polish: Jest oparta na istniejących wytycznych
English: An OECD Workshop on Soil/Sediment Selection, held in Belgirate, Italy in 1995 (7) agreed, in particular, on the number and type of sediments for use in this test. It also made recommendations relating to collection, handling and storage of sediment samples, based on the ISO Guidance (8).
Polish: Podczas Warsztatów OECD na temat Selekcji Gleb/Osadów, które odbyły się w Belgirate, we Włoszech w 1995 (7) uzgodniono, w szczególności, liczbę i rodzaj osadów do stosowania w tym badaniu. Podano również zalecenia odnoszące się do pobierania, przenoszenia i przechowywania próbek osadów, oparte na wytycznych ISO (8).
English: Such studies are required for chemicals which are directly applied to water or which are likely to reach the aqueous environment by the routes described above.
Polish: Takie badania są wymagane dla substancji chemicznych, które są bezpośrednio wprowadzane do wody lub, co do których istnieje możliwość dostania się do środowiska wodnego poprzez szlaki opisane powyżej.
English: The conditions in natural aquatic sediment systems are often aerobic in the upper water phase.
Polish: Warunki w naturalnych układach osadów wodnych są często tlenowe w górnej fazie wodnej.
English: The surface layer of sediment can be either aerobic or anaerobic, whereas the deeper sediment is usually anaerobic.
Polish: Warstwa powierzchniowa osadu może być zarówno natleniona, jak i niedotleniona, podczas gdy głębsze osady są zazwyczaj beztlenowe.
English: To encompass all of these possibilities both aerobic and anaerobic tests are described in this document.
Polish: Aby uwzględnić wszystkie te możliwości, w tym dokumencie opisano zarówno badania w warunkach tlenowych, jak i beztlenowych.
English: The aerobic test simulates an aerobic water column over an aerobic sediment layer that is underlain with an anaerobic gradient.
Polish: Badanie w warunkach tlenowych symuluje natlenioną kolumnę wodną nad warstwą osadów natlenionych ze stopniowo niedotlenionym podkładem.
English: The anaerobic test simulates a completely anaerobic water-sediment system.
Polish: Badanie w warunkach beztlenowych symuluje całkowicie beztlenowy układ woda-osad.
English: If circumstances indicate that it is necessary to deviate significantly from these recommendations, for example by using intact sediment cores or sediments that may have been exposed to the test substance, other methods are available for this purpose (9).
Polish: Jeśli okoliczności wskazują, że jest konieczne znaczne odejście od tych zaleceń, na przykład poprzez użycie nienaruszonych rdzeni osadowych lub osadów, które mogły zostać poddane działaniu substancji badanych, dla tych celów są dostępne inne metody (9).
English: Standard International (SI) units should be used in any case.
Polish: W każdym przypadku należy używać standardowych międzynarodowych jednostek (SI).
English: any substance, whether the parent or relevant transformation products.
Polish: jakakolwiek substancja, czy to związek macierzysty, czy też odnośne produkty przemian.
English: all substances resulting from biotic and abiotic transformation reactions of the test substance including CO2 and bound residues.
Polish: wszystkie substancje powstałe w wyniku biotycznych lub abiotycznych reakcji przemian substancji badanej, w tym CO2 i produkty w pozostałościach związanych.
English: “Bound residues”h represent compounds in soil, plant or animal that persist in the matrix in the form of the parent substance or its metabolite(s) after extractions.
Polish: “Pozostałości związane” stanowią związki w glebie, roślinach lub zwierzętach, które pozostają po ekstrakcji w materiale macierzystym w postaci substancji macierzystej lub jej metabolitu (ów)/produktów przemiany.
English: In general, the formation of bound residues reduces the bioaccessibility and the bioavailability significantly (10) [modified from IUPAC 1984 (11)].
Polish: Na ogół tworzenie się pozostałości związanych znacząco redukuje biodostępność i bioprzyswajalność (10) [zmodyfikowane w stosunku do IUPAC 1984 (11)]
English: (oxidising):
Polish: (utlenianie):
English: (reducing):
Polish: (redukcja):
English: Natural waters:
Polish: Wody naturalne:
English: are surface waters obtained from ponds, rivers, streams, etc.
Polish: są wodami powierzchniowymi otrzymanymi ze stawów, rzek, strumieni, itp.
English: Sediment:
Polish: Osad:
English: is a mixture of mineral and organic chemical constituents, the latter containing compounds of high carbon and nitrogen content and of high molecular masses.
Polish: jest mieszaniną mineralnych i organicznych składników chemicznych, te drugie zawierające związki o wysokiej zawartości węgla i azotu i o dużych masach cząsteczkowych.
English: It is deposited by natural water and forms an interface with that water.
Polish: Jest osadzony przez wodę naturalną i tworzy z tą wodą granicę rozdziału.
English: is the complete degradation of an organic compound to CO2, H2O under aerobic conditions, and CH4, CO2 and H2O under anaerobic conditions. In the context of this test method, when
Polish: to całkowita degradacja związku organicznego do CO2 i H2O w warunkach tlenowych lub CH4, CO2 i H2O w warunkach beztlenowych.
English: radiolabelled compound is used, mineralisation means extensive degradation of a molecule during which a labelled carbon atom is oxidised or reduced quantitatively with release of the appropriate amount of 14CO2 or 14CH4, respectively.
Polish: W kontekście tej metody badawczej, w której stosowane są związki znakowane 14C, mineralizacja oznacza ekstensywną degradację, podczas której znaczone atomy węgla są utleniane z wydzieleniem odpowiedniej ilości 14CO2
English: Half-life,
Polish: Czas półtrwania:
English: it is independent of the initial concentration.
Polish: nie zależy od stężenia.
English: is the time within which the initial concentration of the test substance is reduced by 50 %.
Polish: to czas, w którym początkowe stężenie substancji badanej zmniejsza się o 50%.
English: is the time within which the initial concentration of the test substance is reduced by 75 %.
Polish: to czas, w którym początkowe stężenie substancji badanej zmniejsza się o 75%.
English: is the time within which the initial concentration of the test substance is reduced by 90 %.
Polish: to czas, w którym początkowe stężenie substancji badanej zmniejsza się o 90%.
English: Reference substances should be used for the identification and quantification of transformation products by spectroscopic and chromatographic methods.
Polish: Substancje odniesienia powinny być stosowane do identyfikacji i oznaczenia ilościowego produktów przemian metodami spektroskopowymi i chromatograficznymi.
English: Non-labelled or isotope-labelled test substance can be used to measure the rate of transformation although labelled material is preferred.
Polish: Nieznakowane i znakowane izotopowo substancje badane mogą być użyte do pomiaru tempa przemian, chociaż preferowany jest materiał znakowany.
English: 14C-labelling is recommended, but the use of other isotopes, such as 13C, 15N, 3H, 32P, may also be useful.
Polish: Zaleca się znakowanie izotopem 14C, ale inne izotopy, takie jak 13C, 15N, 3H, 32P, także mogą być użyteczne.
English: The chemical and/or radiochemical purity of the test substance should be at least 95 %.
Polish: Chemiczna lub/i radiochemiczna czystość substancji testowej powinna wynosić co najmniej 95%.
English: Before carrying out a test, the following information about the test substance should be available:
Polish: Przed rozpoczęciem badania powinny być dostępne następujące informacje o substancji badanej:
English: solubility in water (Method A.6);
Polish: rozpuszczalność w wodzie (Metoda A.6);
English: vapour pressure (Method A.4) and Henry’fs Law constant;
Polish: prężność pary (Metoda A.4) i stała proporcjonalności w prawie Henry’ego;
English: adsorption coefficient (Kd, Kf or Koc, where appropriate) (Method C.18);
Polish: współczynnik adsorpcji (odpowiednio Kd, Kf, Koc) (Metoda C.18);
English: hydrolysis (Method C.7);
Polish: hydroliza (Metoda C.7);