user
Ma ila joogi kartaa inyar an ku bidhaamiyo wax ku saabsan beesha isaaq?


assistant
Ma ila joogi kartaa inyar aan kuu bidhaamiyo wax ku saabsan Beesha isaaq? Shalay markaan kasoo Hadlay Tolkii Ogaadeen anigoo diiradda saaraya Magacyada hoos yimaada oo uu ka koobanyahay .

Maantana waxaan isla Eegaynaa Tolka Isaaq la yiraah , sida hoos ku qoranna Codsi buu ahaa igaga yimid saaxiibkay Mohamet OtHman oon filaayo inuu tolkaas kamid yahay , asagaa igu yiri kasoo hadal .

Haddaba Arinka Isaaq waa ka duwanyahay qaabkii aan magacyada macnahooda diiradda saareynay anagaoo kala baxayna Daliilo iyo taariikho iyo isbarbardhig, Arinka maanta waxaan diiradda ku saarayna Qofka la yiraah Sh isxaaq ma yahay qof jira oo soomaaliya yimid kana ilmo dhalay Habar Xabuusha iyo Habar magaadle oo ayagana sii kala dhalay:
■Habar Xabuusheed
 ▪︎Axmed (Tol-Jeclo)
 ▪︎Muuse
 ▪︎Ibrahiim (Sanbuur)
 ▪︎Muxamad (cimraan)

■Habar Magaadle
 ▪︎Ayuub
 ▪︎Awal
 ▪︎Arab
 ▪︎Garxajis.

Intaanan u gudo galin Jiritaanka Nin nuucaas ah oo shiikh Isxaaq la yiraah Aan bal is yara dul taago magacyadaas kore ;-
 ●》Habar Xabuusha= Habar u dhalatay Dadka xabashida la yiraahdo, waagii hore dhaqan Waxaa jiray ah in soomaalida iyo umadaha deriska la ah ay magac qabiil ka dhigan jireen Dumarka Reerahooda Tusaale Habar Xabuusha,  Habar Magaadle, Habar Gidir,  Habar Awal, Habar Caro, Habar cayno iwm , Arinkaasna waxaa keeni jiray In Ninka Qaba haweenaydaas uu ka magac Yaryahay Reer ahaan Xaaskiisa.

Anigaygan Jufadayda Hoose waxaa la dhahaa Habar Garre , Macnaha Islaantii qabiilka garre ka dhalatay,  Maadaama ay ayada na dhashay Magaceeda ayaan sidaas ku qaadanay, 
Ma jeclayn in aan ka sheekeeyo se waa iska arin xiiso leh 
Awoowgay Oo Boqor ka ahaa Dhulkan bay iyo bakool magaciisa wuxuu ahaa Boqor Fayle Aarow oo ah Fiicane Ina Aar(libaax) , Ayaa waxaa socdaal Deegaankiisa kusoo maray Qolo Itoobiya katimid oo Garre ah, Xiligaasna Reer guuraaga haduu qof ka xanuunsado Inta Meel loo dhiso ayaa looga tagi jiray Halkaas buu isaga dhiman jiray ama bahal ku cuni jiray, Markaa Gabar ayaga kamid ah baa xanuunsantay meeshiina looga tagay, kadib ciidamadii Boqorka ayaa soo helay Boqorkiina gabadhii wuu baaniyey Ugu dambayna waa guursaday, Markaa caruurtii ay ayada dhashay baa loo bixiyey Habar garre .!

Waxaa tabtaas ah Habar gidir , Habartaas waxay ka dhalatay Qabiil Gidir Karanle  La yiraah oo dhanka itoobiya daga , caruurteedii baa loo baxshay Habar gidir .
Xiliyada magacyada nuucaas ah la baxsan jiray Waa Kumanaan sano kahor wax Hadda ah ma ahan , inkastoo taariikho Been ah lagu laro sida in been laga sheego magaca habrahaas , oo caasho ama khadiijo iwm lagu sheego,  magacyadaas soomaalida maba baxsan jirin xiligaas marka waa waxba kama jiraan.

■ Sh isxaaq miyuu jiray mise waa sameys?!
Intaanan gudo galin jawaabta Asxaabtayda Beeshaas kasoo jeeda ee aaminsan sheekada iscarabeynta waxaan usoo jeedin lahaa inay dhameystaan qoraalka kadibna Ay Qiimeeyaan.

Arinka Odaygaas waxaa ku Sidkan Arin shiicinimo , waayo qofka aan ka hadli rabo waa qof lagu sheegay inuu carab yahay soomaaliyana yimid kana guursaday afrikaantii halkan deganayd sidaas darteedna ay Duriyadiisii Midab , muuqaal , luqad iyo dhaqan afrikaan u yeesheen waanna kuu cadeyn doonaa in Arinkaas shiico soo malmaluuqday:

 ●》Shiicada oo badankooda dega wadanka iiraan iyo ciraaq Ayaa waxay sheegtaan aalu baytnimo abtirsiintooduna waxay galiyaan qaar kamid ah Imaamyada 12ka ah , Arinka yaabka leh ayaa ah in beesha Isaaq ee soomaalida ah ay ayaguna sheegtaan aalu baytnimo waliba tabtii shiicada waxay Abtirsiinyadoodii Aalu baytnimo galiyaan imaamyo beenaadkii shiicada waliba 11 imaam ayey Kusii abtirsanayaan beeshan.!
الشيخ إسحاق بن أحمد بن محمد بن حسين بن علي محمد بن حمزة المطهر بن عبد الله بن أيوب بن قاسم بن أحمد بن علي بن عيسى بن يحيى بن #محمد التقي بن حسن العسكري بن علي الهادي بن محمد الجواد بن علي الرضا بن موسى الكاظم بن جعفر الصادق بن محمد الباقر بن علي زين العابدين بن حسين بن علي بن ابي طالب.[21]
Kasoo bilow muxamed kaas Oo ku gee Cali bin abii dhaalib waa 11 imaam waxaana mara abtirsiinta ay sheegtaan Qolodaan isaaq ah.
Halka imaam ee haray waa xasan bin abii dhaalib kaasina waa xusayn walaalkiis.!

 ●》Arinka la yaabka leh makuu sheegaa?
Gabi ahaanba Ma jiro Nin sheekh isaaq la yiraahdo oo abtirsiintiisu aalu bay gasho.!
Waan kuugu celinayaa ma jiro qof sh isxaaq la yiraah oo Abtirkiisu Galo Aalu bayt galo Kana guursaday Habro xabuush iwm.
Waxaa taas kasii yaab badan Imaamka ugu horeeya ee abtirsiinta ku jira waa Muxamad Al taqi e Asaguna qof jiraba ma ahan aslan.!
Taas macnaheedu laga bilaabo Muxamad kaas ilaa laga gaaro shiikh isaaq inaysan ahayn dad jira xaqiiqatan Kaliya waa been la Curiyey.!
Muxamed Al taqi Ama muxamed Al khaaif sida abtirka ka muuqata waxaa dhalay Xasan Al caskari , xasan Al caskari waa qof jira kana mid ah Aalu baytkii Rasuulka , Culimada muslimiinta ah ee sunniga ah waxay isku waafaqsanyihiin inuusan xasan Al caskari waligiis guursan iskadaa inuu caruur dhalo e, waana ijmaac arinkaas dadka aaminsan inuu canug dhalay waa uun shiicada raafidada ah.
Xataa shiicada ma wada qabaan inuu Ninkaas canug dhalay kaliya koox yar baa qabta.

 ●》Cadaynta Muujinaysa Inuusan xasan Al caskari wax caruur ah dhalin waxa weye 
1. Inuusan waligiisba guursan kuna dhintay da'da 28 jirka macnaha asagoo dhalinyar ayuu geeryooday
2. Markuu geeryooday Waxaa dhaxlay walaalkiis Jacfar iyo Hooyadiis , Taas macnaheedu waxay tahay inuusan Xasan wax caruur ah iyo xaas toona ka tagin waayo way dhaxli lahaayeen, si gaar ah Walaalkiisa inuu dhaxlay waxay ka dhigantahay inuusan caruur ka tagin waayo caruurta walaalka way xijaabaan oo ayadoo caruur joogto walaal waxba ma dhaxlo.
3. Xiligii cabaasiyiinta waxaa jiray Nin Sheegtay in la yiraahdo Muxamad Bin xasan Al caskari waa geeridii xasan kadib, Ninkii wuxuu yiri "Mahdigii baan ahay asagoo seef wata" kadib seeftiisii ayey sirdoonkii dowlada tixraaceen waxaa lasoo helay Ninkii seefta u sameeyay kadibna waa lasii tixraacay waxaana lasoo helay Aabihiis oo cadeeyay inuu asaga dhalay ,Ninkiina waaba la dilay.

 ●》Shiicada Ayaa Arinkaas khilaafay oo waxay dheheen geeridiisa kadib ayaa la arkay naag uur uleh xasan Al caskari , naagtaasna canuga  dhinac bay ku siday waxayna ka dhashay bawdyaha Oo mucjisuu ahaa , wiilkuna magiciisa waa muxamed Al taqi ama muxamed Al khaaif 

Hadaan xataa raacno sheegadashada Shiicada raafidada ah Ninkaas muxamed ah Asagoo yar oo 2sano ilaa 5sano jira inuu dhuuntay ayey qabaan , macnaha Muxamedkaas maba uusan qaangaarin markii la weynaayey oo uu dhuumaneyey, Muxamad Al taqi ama muxamed Al khaaif asagoo yar buu ka baqay in la dilo kadibna wuu dhuuntay oo wuu isqariyey wuxuuna galay God,  Xiligii uu dhuuntayna waxaa laga joogaa 1,200 sano.
Shiicaduna sanad walba ciidan bay kaxeeyaan godkaas ayey tagaan ayagoo sugaya inuu dib usoo baxo balse waa iska khuraafaade maba jiro Ninkaas.!

●》Ahlu sunaha waxay Qabaan inuusan jirin qof Muxamad Al taqi la yiraahdo oo uu xasan Al caskari dhalay , halka shiicada ay qabaan inuu Muxamad Al taqi jiray balse Uusan guursan caruurna dhalin asagoo 5 jir ahna la waayey ilaa hadana la sugayo uuna yahay imaamkii ugu dambeeyay ee Imaamyadooda.!
Nin aan jirin sidee buu ku dhali karaa caruur ?
Xataa hadaan dhahno wuu jiray asagoo 5 sano jira ayuu dhuuntay walina waxaa la sugayaa inuu soo baxo oo waaba mahdigii dhamaa ee shiicada, Sidee buu Ku dhalay caruur uu shiikh isxaaq kamid yahay?
Markaa Shiikh isxaaqaas ay sheegaan Abtirkiisuna ay Ab ka ab iskasoo dhaxlayaan siday sheegtaan Ma jini buu ahaa? Hhh kaftan

Gabagabadii waxaan leeyahay ma jiro Nin isxaaq la yiraah oo Afrika yimid kuna ilmo dhalay,  waa sheeko af ku rimis ah oo shiicada Lagasoo Amaahday, waxaa laga yaabaa in arinkaas dartiiis Waqooyiga loogu faafiyo shiicinimo maadaama ay shiicadu ku qaraabato aalu bayt jacaylkiisa .!
Bal arimaha laynoo yeeriyey aan dib u eegno .