user
CUTUBKA LABAAD: XUQUUQDA ASAASIGA AH IYO WAAJIBAADKA MUWAADDINKA

Madaxa Koowaad: Mabaadi'da Guud Ee Xuquuqda Aadanaha.


assistant
Madaxa Koowaad: Mabaadi'da Guud Ee Xuquuqda Aadanaha

Qodobka 10aad. 
(1) Karaamada Aadanaha
Karaamada aadanuhu waa deeq Ilaahey Subxaanahu wa tacaalaa ku mannaystay qof kasta oo Banii'aadan ah, xuquuqda aadanahuna deeqdaas ayey ka dhalataa.
(2) Karaamada Aadanaha waa laguma-xadgudbaan, dhawristeeduna waa waajib saaran dadka oo dhan. 
(3)Awoodda Dawladda waa in aan marnaba loo isticmaalin meel-uga-dhicid karaamada Aadanaha,
 
Qodobka 11aad. Sinnaanta
(1) Muwaaddininta oo dhan, iyagoo aan loo cegin lab iyo dheddig, diin, xaalad bulsho ama dhaqaale, afkaar siyaasadeed, qabil, naafannimo, xirfad, dhalasho iyo afguri toona, xuquugda iyo waajibaadkaba waau siman yihiin sharciga hortüsa.
(2) Waa fal takoorid ah haddii natiijadisu noqoto is-hortaag ama cirrigelin xaqa qofka, xataa haddi falka si ulakac ah aan loo samayn.
(3) Xukuumadda ma takoori karto Qofnaba iyadoo sababeysaneysa da'da, sinjga,midabka, qabil, isit, dhaqan ama lahjad, jinsi, dhalasho, Curyaannimo, din, siyaasad ama fkir, xirfad, mulkiyad.
(4) Waa in aan loo arkin falakoond ah barnaamijyada Xukuumadda sida Shuruuc, hab siyaasadeed iyo hab maamul ee loo qorsheeyey in sinnaan buuxda lagu gaarsiiyo dad ama kooxo horay loogu geystey takoorid amma ku sugan saalad dib-u-dhacsan.

Qodobka 12aad. Dhaqangelinta Xuquuqda Asaasiga ah.

(1) Xuquuqda asaasiga ah iyo xorriyadda lagu aqoonsaday qaybtan waa in la dhowraa marka kasta oo sharci la dejinayo lana fulinayo. Sidoo kale, qof kasta, hay'adaha Dawladda ee heer kasta iyo hay'adaha gaarka ah iyo saraakiisha Dawiaddu marka ay gudanayaan xilkooda waa in ay ilaaliyaan xuquuqda aasaasiga ah.
(2) Waajibaadka Dawladdu kuma koobna in ay dhawrto xuquuqda dadka, balse waa in ay qaaddo tallaabooyin maangal ah oo lagu ilaalinayo in xadgudub uga yimaado cid kale
(3) Xuquuqda lagu aqoonsaday cutubkan sharci uun baa lagu xaddidi karaa sida ku xusan Oodobka 38.

Madaxa Lalbaad: Xuquuqda, Xorriyaadka Aasaasiga Ah Ee Qofka Iyo Xaddidaadooda
Qodobka 13aad. Xaqa Nolosha Qof kastaa wuxuu xaq u leeyahay nolol.

Qodobka 14aad. Addoonsi, Midiidin iyo Ku-shaqaysi Qasab ah Sinaba qof looma addoonsan karo, mididin lagama dhigan karo, lagama ganacsan karo, qasabna looguma shaqaysan karo.
 

Qodobka 15aad. Xorriyadda iyo Nabadgelinta Qofnimada 

(1) Qof kastaa wuxuu xaq u leeyahay xorriyaddisa shakhsiga ah iyo nabagelyada qofnimadisa. 
(2) Qof kasta wuxuu xaq u leeyahay amaan shaqsiyadeed waxaa ka mid ah: ka-reebanaan xarig aan sharciga waafaqsaneyn, waxaa kaloo xorriyadda qofimo ka mid ah ka-reebanaan wax kasta o0 cunfi ah, oo ay ka mid tahay wax kasta oo cuni ah oo lagula kaco haweenka. Qofna looma geysan karo jirdil, fal bini'aadantinamada ka baxsan.
(3) Qof kasta wuxuu xaq u leeyahay badqabka jirkiisa waana lagunma xad gudbaan. Qofna laguma qasbi karo in lagu sameeyo tijaabo takhtareed ama mid cilmibaariseed, haddii qofka ama xigtadiisa dhowi aynan oggolaanin islamarkaasina aysan jirin talo uu bixiyey xeeldheere caafimaad marka uusan qofku sharciyan awood u lahayn inuu wax oggolaado.
(4) Gudniinka gabdhaha waa caado naxaris-darro iyo xaqiraad u dhipganta jirdil. Gudnünka gabdhaha waa recban yahay.
(5) Soo rididda ilmuhu waa arrin ka soo horjeedda Shareecada Islaamka, waana reebban tahay, haddi aan ka ahayn xaalad caafimaad aan looga maarmin badbaadinta nolosha hooyada.

Qodobka 16aad. Xorriyadda ka-mid-noqoshada Qof kastaa wuxuu xaq u leeyahag în uu ku biiro gof kale a Koox\aqaas waxaa ka mid ah inuų abaabulo ama ka mid nodde uni ururro shaqaale ama xisbiyo siyaasadeed. Wuxuu kaloo xor u yahay in uusan eidna ku burin, lagumana gasbi k karo uu cid 1 biiro