user
Tóm tắt văn bản sau:
Thái tử Ả Rập Xê Út Mohammed bin Salman (MBS) từng mời các nhà báo ở Riyadh tham dự một cuộc trao đổi không chính thức hiếm hoi vào tháng 12 năm ngoái, và trong cuộc gặp đó, ông đã có những phát biểu gây sốc. Ông nói Các tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), đồng minh của Riyadh trong nhiều thập niên, đã "đâm sau lưng chúng ta".

"Họ sẽ thấy những gì tôi có thể làm", thái tử nói với các nhà báo, theo những người có mặt tại cuộc gặp.

Những lời lẽ đó được cho là nhắm thẳng vào Tổng thống UAE Sheikh Mohamed bin Zayed Al Nahyan (MBZ), người một thời từng là cố vấn của Thái tử MBS. Cùng xuất thân hoàng tộc và từng mất gần một thập niên để leo lên đỉnh cao của thế giới Ả Rập, hai nhà lãnh đạo nay đang đối đầu với nhau để trở thành thế lực có ảnh hưởng nhất ở Trung Đông, nơi mà vai trò của Mỹ đã suy giảm, theo báo The Wall Street Journal (WSJ).

Trong những vấn đề dẫn đến căng thẳng là việc Riyadh và Abu Dhabi có những lợi ích khác nhau ở Yemen, làm suy yếu các nỗ lực chấm dứt xung đột ở đó. Ngoài ra, sự bất mãn của UAE trước áp lực của Ả Rập Xê Út trong việc tăng giá dầu toàn cầu đang tạo ra những rạn nứt mới trong Tổ chức Quốc gia Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC).

Hai nước cũng ngày càng cạnh tranh về kinh tế. Là một phần trong kế hoạch của Thái tử MBS nhằm đưa nền kinh tế Ả Rập Xê Út thoát khỏi sự phụ thuộc vào dầu mỏ, ông đang thúc đẩy các công ty chuyển trụ sở khu vực của họ từ Dubai thuộc UAE đến thủ đô Riyadh của Ả Rập Xê Út. Ông cũng đang khởi động kế hoạch thành lập các trung tâm công nghệ, thu hút nhiều khách du lịch hơn và phát triển các trung tâm hậu cần có thể cạnh tranh với vị trí trung tâm thương mại Trung Đông của UAE.

Các quan chức Mỹ cho biết họ lo ngại rằng tình trạng đối đầu này ở vùng Vịnh có thể khiến việc thành lập một liên minh an ninh thống nhất để chống lại Iran, chấm dứt cuộc chiến kéo dài 8 năm ở Yemen và mở rộng quan hệ ngoại giao của Israel với các quốc gia Hồi giáo sẽ trở nên khó khăn hơn.

Công khai bất hòa
Trong các tuyên bố riêng biệt trả lời báo WSJ, một quan chức UAE phát ngôn cho chính phủ cho biết những nhận định về mối quan hệ căng thẳng giữa hai nhà lãnh đạo là "hoàn toàn sai sự thật và thiếu cơ sở", trong khi một quan chức Ả Rập Xê Út nói rằng chuyện này "đơn giản là không chính xác".

Song Thái tử MBS và Tổng thống MBZ hiện đã không nói chuyện với nhau trong hơn 6 tháng, và những tranh chấp giữa họ từ riêng tư đã biến thành công khai, theo những người thân cận với họ.

Ông MBZ đã bỏ qua một hội nghị thượng đỉnh của các nước Ả Rập mà Thái tử MBS đã tổ chức nhân dịp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tới Riyadh vào tháng 12 năm ngoái và đã không tham gia cuộc bỏ phiếu của Liên đoàn Ả Rập vào tháng 5 để cho phép Syria trở lại khối. Bản thân ông MBS đã vắng mặt khi ông MBZ gặp các nhà lãnh đạo Ả Rập tại một hội nghị thượng đỉnh khu vực được sắp xếp vội vàng ở UAE vào tháng 1.

Trong cuộc gặp các nhà báo vào tháng 12.2022, Thái tử MBS cho biết ông đã gửi cho UAE một danh sách các yêu cầu và cảnh báo rằng nếu Abu Dhabi không tuân theo, Ả Rập Xê Út sẵn sàng thực hiện các bước trừng phạt, giống như đã làm với Qatar vào năm 2017. Riyadh đã cắt đứt quan hệ ngoại giao với Doha trong hơn 3 năm, đồng thời dẫn dắt chiến dịch tẩy chay kinh tế cô lập Qatar, với sự giúp đỡ từ UAE.

"Mọi chuyện sẽ tồi tệ hơn những gì tôi đã làm với Qatar", ông nói với các nhà báo, theo những người có mặt trong cuộc gặp.

Kể từ cuộc gặp đó, Thái tử MBS, người cũng là Thủ tướng Ả Rập Xê Út, đã tiến hành một loạt động thái ngoại giao và chấm dứt tình trạng cô lập chính trị đối với ông sau vụ sát hại nhà báo Jamal Khashoggi năm 2018.

Ông đã nhờ Trung Quốc giúp khôi phục quan hệ giữa Ả Rập Xê Út với Iran và sau đó dàn xếp để Syria trở lại Liên đoàn Ả Rập, quá trình mà UAE đã khởi xướng vài năm trước đó. Ông cũng đang đàm phán với Mỹ về việc chính thức công nhận Israel, việc mà UAE đã làm vào năm 2020. Vị thái tử hiện dẫn đầu các nỗ lực ngoại giao nhằm dập tắt bạo lực ở Sudan, nơi UAE ủng hộ phe đối lập.

Cũng vào cuối năm ngoái, Tổng thống MBZ đã cảnh báo riêng với Thái tử MBS rằng hành động của ông đang làm suy yếu mối quan hệ giữa hai quốc gia. Ông cáo buộc thái tử Ả Rập Xê Út đã quá gần gũi với Nga thông qua các chính sách dầu mỏ, cũng như có những bước đi rủi ro, chẳng hạn như thỏa thuận ngoại giao với Iran, mà không trao đổi với UAE, các quan chức vùng Vịnh cho biết.


assistant
Rạn nứt giữa hai nhà lãnh đạo vùng Vịnh phản ánh cuộc cạnh tranh quyền lực địa chính trị và kinh tế ở khu vực Trung Đông, cũng như trong thị trường dầu mỏ toàn cầu.