Exqrch/javanese-Komodo-pixelgpt huggingface dataset:
Owah-owahan ngenani ISO 3166-1 diumumaké sajeroning pangumuman saben periode wektu tinamtu; nganti dina iki wis ana 11 kang diumumaké, ya iku: Sumber
Informasi bab kodhe kang dicadangké dijupuk saka "Reserved code elements under ISO 3166-1" kang dipublikasèkaké déning "Secretariat of ISO/TC 46, ISO 3166 Maintenance Agency, 2001-02-13, ISO 3166 MA".
Eris (planit) Eris (nama resmi: 136199 Eris; sadèrèngipun kakenal mawi 2003 UB313 lan ugi Xena; simbol: ) punika setunggiling planit katai ingkang katemoaken ing dinten Jumat, 29 Juli 2005 déning tiga astronom saking Amérikah Sarékat, Profesor Mike Brown lan koleganipun saking Institut Teknologi California (Caltech), ingkang ugi nemoaken sapérangan obyék-obyék mèmper planit ing aréa Sabuk Kuiper
Awalipun kaklaim déning panemunipun dados setunggiling planit (nanging status "planit katai" salajengipun katampi), Eris asrep sanget, kathah watunipun lan langkung ageng tinimbang Pluto
Eris dipunmangertos gadhah setunggil bulan, Dysnomia, ingkang katemoaken 10 September 2005
Langkung ageng tinimbang Pluto
Eris gadhah dhiameter kirang langkung 3.000 kilomèter, saéngga wujud obyék paling ageng ingkang katemoaken ing tata surya sasampunipun Neptunus kadhetéksi taun 1846
Eris ugi langkung ageng tinimbang Pluto, tilas planit paling alit ingkang katemoken taun 1930
Eris letipun méh 15 miliar kilomèter (sangang miliar mil) utawi kirang langkung kaping tiganipun let Pluto saking srengéngé
Kabandhingaken Bumi, letipun 97 ping let Bumi-Srengéngé
Eris punika bandha paling tebih ingkang naté dipunmangertos kanggé ngiteri ing sadaya Srengéngé
Ukuranipun mungkin satunggal setengah langkung ageng saking Pluto
Obyék akasa punika katon sepisanan taun 2003
Eris katon mawi teleskop Samuel Oschin ing Observatorium Palomar lan teleskop 8m Gemini ing Mauna Kea, Hawaii
Sepisanan katon tanggal 21 Oktober 2003, nanging para astronom boten mirsani malih ngantos 15 wulan salajengipun
Saweg tanggal 8 Januari 2005 Eris katon malih
Sasanèsipun Brown, panemu sanèsé inggih punika Chad Trujillo saking Observatorium Gemini ing Hawaii, lan David Rabinowitz saking Univérsitas Yale
Eris katon langkung redup tinimbang Pluto amargi letipun kaping tiga langkung tebih
Manawi Eris wonten ing panggénanipun Pluto, Eris badhé katon langkung terang
Wiwit katemoaken, sebatan obyék punika sebagai planit menjadi perdebatan
Ing tanggal 24 Agustus 2006, para ilmuwan Persatuan Astronomi Internasional pungkasanipun mutusaken statusipun dados "planit katai" ("dwarf planit")
Sadèrèngipun golongan astronom sanès ugi sampun ngumumaken panemon obyék 2003 EL61, ingkang ukuranipun kirang langkung agengipun sami kaliyan Pluto
Planit énnggal punika muteri bumi sepindhah saben 560 taun lan sapunika wujud obyék paling tebih saking Bumi.#ALIH Ing wekdal 280 taun, letipun tumuju Bumi badhé sacelak Neptunus
Kados Pluto, lumah Eris kakinten dipundhominasi déning metana
Eris ugi kapitados wujud péranganing Sabuk Kuiper ("Kuiper Belt"), kawasan ing sistem solar njulur saking orbit Neptunus
Dipunkinten wonten kirang langkung 100.000 obyék ingkang kakenal mawi obyék Sabuk Kuiper, salah setunggilipun inggih punika Pluto, saéngga sapérangan ilmuwan ugi langkung nganggep status Eris dados obyék Sabuk Kuiper katimbang satunggiling planit
Nanging amargi ukuranipun ingkang ageng, dhiamateripun dugi 3.000 kilomèter, wekdal katemoaken Brown wantun ngualifikasi obyék akasa punika planit
"Kula ngajeng-ngajeng punika boten kontroversial sanget, kados tiyang mitadosi Pluto punika planit," ngendikanipun
Kapuloan Cayman Kapuloan Cayman iku wewengkon jaban rangkah Britania Raya ing Sagara Karibia pérangan kulon
Kepuloan iki dumadi saka telu pulo: Cayman Gedhé, Cayman Brac, lan Cayman Cilik
Mitra dagang utama Kepuloan Cayman yaiku Amérika Sarékat
Olèh-olèhan gedhé dhéwé nagara iki yaiku saka sektor pariwisata.
Grunlan Grunlan (cara Grunlan (resmi): "Kalaallit Nunaat", cara Dhénemarken: "Grønland", cara Inggris: "Grunlan") iku pulo ing Samodra Atlantik pérangan lor ing arah wétan-lor Kanadha
Jembar wewengkoné 2.166.086 km² lan yaiku pulo gedhé dhéwé ing donya
Pulo iki kalebu wewengkon Krajan Dhénemarken
Wiwit taun 1979, Grunlan dadi swatantra lan wiwit taun 1985 ora kalebu Uni Éropa manèh
Nanging Ratu Dhénemarken isih tetep minangka Kepala nagara
Kutha krajan Grunlan yaiku Nuuk
Lagu Kabangsaane : "Nunarput utoqqarsuanngoravit" Géografi
Grunlan kanthi géografis yaiku péranganing Amérika Lor
80% saka kabèh wewengkon katutup ès kang ing sawatara panggonan kandelé nganti 3 kilomèter
Mung laladan pasisir kidul lan kulon kang bisa dienggoni manungsa
Ékonomi Grunlan gumantung marang kasil sagara, wedhus lan tambang
Produk sèktor tambang antarané: kriolit, kwarts, tembaga, sèng lan wesi
Penduduk pribumi yaiku wong Inuit utawa Eskimo
Sawetara ana uga wong Dhénemarken lan campuran antara wong Inuit lan Dhénemarken kang diarani “Wong Grunlan”
Ing Thule ana markas militèr Amérika Sarékat
Padunung Grunlan cacahé 58.000 lan dumadi saka wong Lemah Ijo 80% lan wong Dhénemarken 14,5%
Basa Grunlan kalebu jinis basa Inuit
Bebarengan karo basa Dhénemarken, basa Inuit minangka basa resmi
Agama paling wigati yaiku Kristen Protèstan Luther kaya déné ing Dhénemarken.
Puérto Riko Persemakmuran Puerto Riko iku persemakmuran kanthi wewengkon terorganisasi ing ngisor naungan Amérika Sarékat
Puerto Riko dumunung ana ing sisih wétan Républik Dominika ing Karibia pérangan wétan-lor
Puerto Riko dipérang dadi 78 munisipalitas.
Martinique Martinique iku nagara pulo kanthi status wewengkon sebrang sagara ("département d'outre-mer"/DOM) Perancis ing Laut Karibia pérangan wétan
Martinique uga kalebu salah siji saka 26 region (sajinis nagara persemakmuran) Perancis
Christopher Columbus teka ing pulo iki taun 1502
Wong Perancis wiwit manggon ing Martinique taun 1635.
Montserrat Montserrat iku pulo ing Sagara Karibia kang nduwé status wewengkon jaban rangkah Britania Raya
Christopher Columbus njenengaké pulo iki "Montserrat", dhedhasar ananing gunung kanthi jeneng mau ing Spanyol.
Pulo Navassa Pulau Navassa (basa Inggris: "Navassa Island"; Basa Kreol Haiti: "La Navase") iku pulo kang ora ana kang ndunungi Sagara Karibia kang dikelola déning Dinas Perikanan lan Margasatwa Amérikah Sarékat
Navassa kalebu wewengkon kang ora kagabung ("unincorporated territory") duwèké AS
Haiti nge-klaim "kepemilikan" pulo iki
Pulo kang jembaré 5,2 km² iki dumunung 160 km sisih kidul Lempongan Guantanamo, Kuba, watara ping seprapaté let antara Haiti lan Jamaika.
Saint-Pierre lan Miquelon Saint-Pierre lan Miquelon (basa Prancis: "Saint-Pierre-et-Miquelon") yaiku "collectivité d'outre-mer" (komunitas sebrang sagara) Prancis wujud sawatara pulo cilik ing sisih wétan Pulo Newfoundland, Kanada
Wewengkon iki minangka siji-sijiné jajahan Prancis ing kawasan Amérika Lor kang isih ana.
Kapuloan Turks lan Caicos Kapuloan Turks lan Caicos iku wewengkon jaban rangkah Britania Raya kang dumadi saka 40 pulo tropis, 8 ing antarané ana kang ndunungi, ing Karibia, sisih wétan-kidul Bahama
Lanskap wewengkon iki mligi wujud watu kapur lan rawa bakau
Iklimé panas lan garing, nanging asring diterjang siklon tropis.
Kapuloan Virgin Amérika Sarékat Kapuloan Virgin Amérika Sarékat yaiku wewengkon kang ora kagabung ("unincorporated territory") duwéké Amérika Sarékat ing kawasan Karibia
Sacara géografis, wewengkon iki kalebu péranganing Kapuloan Virgin
Kapuloan Virgin AS dumadi saka papat pulo utama: St
Croix lan Water Island; lan pulo-pulo cilik liyané.
Kapuloan Virgin Britania Raya Kapuloan Virgin Britania Raya yaiku wewengkon jaban rangkah Britania Raya ing kawasan Karibia, sisih wétan Jamaika
Britania njupuk kapemilikan kapuloan iki saka Karajan Walanda taun 1672
Christopher Columbus njenengaké kapuloan iki "Virgin" dhedhasar siji legenda bab Santa Ursula kang ndarbèni 11.000 pembantu prawan.
Wewengkon dependensi Wewengkon dependensi iku wewengkon kang amarga sawiji alesan ora bisa ngraih kamardhikan utawa kadhaulatan kaya lumrahé siji nagara
Dependensi bisa dipérang saka segi jinis lan tataran
Wewengkon dependensi béda karo entitas subnasional siji nagara amarga kaloroné makili golongan pamisahan kang béda
Entitas subnasional racaké makili pambagian wewengkon nagara, déné wewengkon dependensi bisa wujud wewengkon jaban rangkah saka siji nagara kanthi status otonomi kang luwih ombèr
Area kang kanthi kapisah dijenengaké "durung mardhika" ya iku wewengkon kang dadi sulaya "(dipersengketakan)", dijajah, ndarbèni pamaréntah sajeroning pangasingan utawa ndarbèni obahan kamardhikan kang nduwé prabawa kuwat.
Réyog Réyog iku seni rakyat kang asalé saka Jawa Wétan sisih kidul-kulon sakiwa-tengené Kabupatèn Panaraga
Ing tlatah iki kondhisi sosio-budaya isih sarat mawa prakara-prakara magis lan aliran kebatinan Kajawèn isih kuwat
Kesenian réyog iki isih kuwat gandhèngané karo praktèk magis turunaning para leluhur
Réyog modhèren lumrahé dipentasaké nalika ana prastawa-prastawa wigati kaya ta ritus-ritus "passage", tuladhané wong kawinan lan tetakan (supitan) lan dina-dina gedhé nasional
Seni Réyog Panaraga kasusun saka sawatara "rerangkèn" 2 nganti 3 jogèd pambuka
Jogèdan kapisan lumrahé dipentasaké déning 6 nganti 8 priya gagah kendel kang klambènan warna ireng lan rainé dipolèsi warna abang
Para panjogèd iki nggambaraké sosok singa kang kendel
Sawisé ana jogèdan kang dipentasaké déning 6 nganti 8 bocah wadon kang numpaki jaran
Ing réyog tradhisional, para juru jogèd iki lumrahé diperanaké déning wong-wong lanang kang nganggo klambi wadon
Jogèdan iki diarani tayuban jaran képangan
Jogèdan pambuka liyané yèn ana lumrahé dipentasaké déning bocah cilik kang mentasaké adegan lucu
Bocah lucu iku diarani Bujang Ganong
Bujang Ganong dijenengake ngono amarga saka cariosè Bujang Ganong ora krama lan bathukè nonong
Sawisé jogèdan pambuka bubar, lagèk dituduhaké adegan inti kang isiné gumantung karo prastawa kang mentasaké seni réyog
Yèn gandhèngané karo kawinan, banjur adegan asmara kang dipentasaké, yèn tetakan ya lumrahé carita laga
Adegan ing seni réyog lumrahé ora miturut skénario kang kasusun rapi
Mesthi ana interaksi antara juru main lan sang dhalang (lumrahé pamimpin rombongan) lan sok-sokan karo penonton
Kadhangkala juru main kang lagi pentas bisa digantèni karo juru main liyané yèn dhèwèké kesel
Sing utama ing seni pementasan réyog iku bèn sang penonton marem
Adegan pungkasan iku wujud singa barong, para pemainé nganggo topèng awujud endhas singa mawa makutha kang dipahési mawa wulu-wulu merak lan ana ndas merak ing dhuwur singo barong
Topèng iki aboté bisa nganti 60 kg
Topèng kang abot iki digawa karo penontoné mawa dicokot karo untuné
Sing ngangkat kudu kang wis kuwat lan bisané katekan kudu karo latihan kang abot lan dipracayani uga bisané olèh déning latihan spiritual kaya ta pasa lan yasa tapa
Seni jogèdan réyog didhaku déning Malaysia dadi darbèné nagara iki ing situs wèb resmi "Kementrian Kebudayaan, Kesenian dan Warisan Malaysia"
Jogèdan Réyog kang didhaku Malaysia dijenengaké "Jogèd Barongan", lan unsur-unsuré padha, namung caritané diènggokaké dadi "Caritaning Nabi Suléman"
Prakara iki dadi kontrovèrsi lan gègèran ing sasi Novèmber 2007
Rakyat Panaraga pradul lan nyuwun marang bupati Panaraga supaya protès karo pamaréntah Malaysia
Bab kasebut bias kadadean sebab manut sejarahe biyen ana saperangan warga saka Panaraga kang ngulandara golek pangupaboga tumeka Malaysia, malah kepara wis duwe kulawarga lan dadi warga Malaysia, dadi ora gumunake yen reyog sing ana Panaraga kalawan Joged Barongan ana sambung rapete.
Trinidad lan Tobago Républik Trinidad lan Tobago iku nagara kapuloan ing Sagara Karibia pérangan kidul, 11 km saka pasisir Venezuela
Nagara iki dumadi saka loro pulo utama, yaiku Trinidad lan Tobago, lan 21 pulo liyané
"Artikel utama: Pamérangan administratif Trinidad lan Tobago" Pamérangan administratif
Trinidad lan Tobago dipérang dadi 9 "Regional Corporation" lan 5 munisipalitas ing Trinidad sarta siji Majelis Dewan ing Tobago
Kalima munisipalitas iku yaiku "Borough" Arima, Chaguanas lan Point Fortin sarta Kutha Port-of-Spain lan San Fernando
Kasanga "Regional Corporation" yaiku Couva-Tabaquite-Talparo, Diego Martin, Penal-Debe, Princes Town, Rio Claro-Mayaro, San Juan-Laventille, Sangre Grande, Siparia lan Tunapuna-Piarco.
Wikitravel Wikitravel iku proyèk kanggo gawé panduan wisata isi bébas kang pepak tumrap panggonan wisata ing saindhenging jagad
Proyek iki digawé dhedhasar kolaborasi wisatawan-wisatawan saindhenging donya
Wikitravel diwiwiti ing wulan Juli 2003
Proyek iki mingunakaké MediaWiki, kang digunakaké uga déning Wikipedia
Nanging Wikitravel dudu sawijining proyek Wikimedia
Béda karo Wikipedia, Wikitravel migunakaké lisensi "Creative Commons" lan ora migunakaké GNU Free Documentation License
Wikipedia wis menangaké "Webby Award" minangka situs web pariwisata paling apik.
Kapadhetan Kapadhetan yaiku kasil bagi cacahé obyek tumrap jembaré tlatah
Ékan kang dipigunakaké yaiku ékan/jembar tlatah, umpamané: "iji/m2"
Contoné, kapadhetan sing ndunungi sinebut "65 wong/km2".
Wewengkon Wewengkon iku laladan kang dikuwasani utawa dadi teritorial saka siji kadhaulatan
Ing jaman biyèn, siji wewengkon asring dikubengi déning wates-wates kondhisi fisik alam, upamané kali, gunung, utawa sagara
Ewadéné sawisé mangsa kolonialisme, wates-wates mau digawé déning nagara kang njajah laladan mau, lan sabanjuré kanthi anané nagara bangsa, istilah kang luwih umum dipigunakaké yaiku wates nasional.
Ranah internet tingkat paling dhuwur Ranah Internet Tingkat Paling Dhuwur (Inggris: Top Level Internet Domain, TLD) iku rujukan tumrap ukara-ukara pungkasan sawisé tandha titik sajeroning jeneng domain
Upamané www.google.com ndarbèni domain paling dhuwur codice_1 (utawa codice_2, amarga jeneng domain ora mbédakaké ukara gedhé utawa cilik)
"Internet Assigned Numbers Authority" (IANA) wektu iki mènèhi klasifikasi Ranah Internet Tingkat Paling Dhuwur sajeroning 3 jinis: TLD eksklusif Amérika Sarékat
Sanajan mangkono, jeneng ranah.edu dipigunakaké uga sajeroning praktèk kanggo sawatara situs ing Indonésia
Deleng: "TLD nagara" TLD nagara
AC Pulau Ascension AD Andorra AE Uni Emirat Arab AF Afghanistan AG Antigua lan Barbuda AI Anguilla AL Albania AM Armenia AN Antilla Walanda AO Angola AQ Antartika (kabèh kang ana ing sangisoré 60°S) AR Argentina AS Samoa Amérika AT Ostenrik AU Australia AW Aruba AX KapuloanAland AZ Azerbaijan BA Bosnia Herzegovina BB Barbados BD Bangladesh BE Bèlgi BF Burkina Faso BG Bulgaria BH
BF Burkina Faso BG Bulgaria BH Bahrain BI Burundi BJ Benin BM Bermuda BN Brunei Darussalam BO Bolivia BR Brasil BS Bahama BT Bhutan BV Pulau Bouvet BW Botswana BY Bélarus BZ Belize CA Kanadha CC Kapuloan Cocos CD Républik Dhémokrasi Kongo (d/h Zaire) CF Républik Afrika Tengah CG Républik Kongo CH Switserlan (Confoederatio Helvetica) CI Pasisir Gading CK Kapuloan Cook CL Cile CM
CK Kapuloan Cook CL Cile CM Kamerun CN Républik Rakyat Tiongkok CO Kolombia CR Costa Rica CS Serbia Montenegro CU Kuba CV Tanjung Verde CX Pulau Natal CY Siprus CZ Ceko DE Jerman DJ Djibouti DK Dhènemarken DM Dominika DO Républik Dominika DZ Aljazair EC Ekuador EE Éstlan EG Mesir EH Sahara Kulon ER Eritrea ES Spanyol (España) ET Ethiopia FI Finlan FJ Fiji
ET Ethiopia FI Finlan FJ Fiji FK Kapuloan Falkland FM Nagara Federal Mikronesia FO KapuloanPharur FR Prancis FX Prancis Metropolitan GA Gabon GB Britania Raya (arang banget, lumrahé.uk kang dianggo) GD Grenada GE Georgia GF Guyana Perancis GG Guernsey GH Ghana GI Gibraltar GL Grunlan GM Gambia GN Guinea GP Guadeloupe GQ Guinea Khatulistiwa GR Yunani GS Georgia Kidul lan KapuloanSandwich Selatan GT Guatemala
Kidul lan KapuloanSandwich Selatan GT Guatemala GU Guam GW Guinea-Bissau GY Guyana HK Hong Kong HM Pulau Heard lan KapuloanMcDonald HN Honduras HR Kroasia (Hrvatska) HT Haiti HU Hungaria ID Indonésia IE Irlandia IL Israèl IM Isle of Man IN India IO Teritorial Britania ing Samodra Hindia IQ Irak IR Iran IS Èslan IT Italia JE Jersey JM Jamaika JO Yordania JP Jepang KE
Jamaika JO Yordania JP Jepang KE Kenya KG Kirgizistan KH Kamboja KI Kiribati KM Komoros KN Saint Kitts lan Nevis KP Koréa Utara KR Koréa Kidul KW Kuwait KY Kapuloan Cayman KZ Kazakhstan LA Laos LB Lebanon LC Saint Lucia LI Liechtenstein LK Sri Lanka LR Liberia LS Lesotho LT Litowen LU Luksemburg LV Lètlan LY Libya MA Maroko MC Monako MD Moldova utawa
Maroko MC Monako MD Moldova utawa Moldavia MG Madagaskar MH Marshall Islands MK Makedonia ML Mali MM Myanmar MN Mongolia MO Makau MP Kapuloan Mariana Utara MQ Martinique MR Mauritania MS Montserrat MT Malta MU Mauritius MV Maladewa MW Malawi MX Meksiko MY Malaysia MZ Mozambik NA Namibia NC Kaledonia Anyar NE Niger NF Pulau Norfolk NG Nigeria NI Nikaragua NL Walanda NO Nurwègen
NI Nikaragua NL Walanda NO Nurwègen NP Nepal NR Nauru NU Niue NZ Niu Selan OM Oman PA Panama PE Peru PF Polinesia Prancis (karo Pulau Clipperton) PG Papua Nugini PH Filipina PK Pakistan PL Polen PM Saint-Pierre lan Miquelon PN Kapuloan Pitcairn PR Puerto Riko PS Wewengkon Palestina kang Terduduki (Tepi Barat lan Jalur Gaza) PT Portugal PW Palau PY Paraguay QA Qatar
PW Palau PY Paraguay QA Qatar RE Réunion RO Rumania RU Ruslan RW Rwanda SA Saudi Arabia SB Kapuloan Solomon SC Seychelles SD Sudan SE Swèdhen SG Singapura SH Saint Helena SI Slowén SJ Kapuloan Svalbard lan Jan Mayen SK Slowak SL Sierra Leone SM San Marino SN Senegal SO Somalia SR Suriname ST São Tomé lan Príncipe SU Tilas Uni Soviet (isih dipigunakaké)
SU Tilas Uni Soviet (isih dipigunakaké) SV El Salvador SY Syria SZ Swaziland TC Kapuloan Turks lan Caicos TD Chad TF Tanah Antartik lan Kidul Prancis TG Togo TH Thailand TJ Tajikistan TK Tokelau TL Timor Timur TM Turkmenistan TN Tunisia TO Tonga TP Timor Timur (diganti ke TL) TR Turki TT Trinidad lan Tobago TV Tuvalu TW Taiwan TZ Tanzania UA Ukraina UG
Taiwan TZ Tanzania UA Ukraina UG Uganda UK Britania Raya UM Kapuloan Minor lan Terpencil Amérika Sarékat US Amérika Sarékat UY Uruguay UZ Uzbekistan VA Vatikan VC Saint Vincent lan Grenadine VE Venezuela VG Kapuloan Virgin Britania VI Kapuloan Virgin Amérika Sarékat VN Vietnam VU Vanuatu WF Wallis lan Futuna WS Samoa (d/h Samoa Kulon) YE Yaman YT Mayotte YU Yugoslavia (saiki Serbia) ZA
Mayotte YU Yugoslavia (saiki Serbia) ZA Afrika Selatan (Zuid Afrika) ZM Zambia ZW Zimbabwe
Pratélaning nagara miturut amba Ing ngisor iki pratélan nagara-nagara ing donya miturut ambané wewengkon
Ukuran-ukuran sajeroning ékan metrik SI
Laladan-laladan dependensi dituduhaké bebarengan karo nagara mligi; gunggung jembar wewengkon uga dituduhaké, nanging pratélan iki disusun dhedhasar jembar wewengkon ora kalebu laladan dependensi né
Wewengkon kalebu tlaga, kali lan wadhah panampung banyu
Pratélan nagara menurut ambané wewengkon
Nagara-nagara ing ngisor iki diurut miturut "jembar wewengkon", kalebu provinsi-provinsi ing jaban rangkah nanging ora kalebu laladan kakuwasan
Ke-193 nagara ing pratélan iki minangka nagara anggota PBB ditambah karo Taiwan lan Vatikan
Pratélan iki uga kalebu 11 nagara kang ndarbèni total 66 laladan dependensi, 23 laladan ora ana kang ndunungi kanthi permanen lan amarga bab iku ora ana sajeroning pratélan nagara miturut cacahé kang ndunungi
Gunggunggé 259 nagara lan laladan-laladan dependensi
Partai Kamardikan Puérto Riko Parté Kamardikan Puerto Riko (Inggris "Puerto Rican Independence Party"; Spanyol "Partido Independentista Puertorriqueño" lan dicekak dari "PIP") iku parté pulitik Puerto Riko sing kampanye lan nggayuh kamardikan Puerto Riko dari Amérikah Sarékat
Parté iki salah siji saka telung parté pulitik utama lan sing lawas dhéwé kapindho ing antaraning kabèh parté pulitik
Wong-wong sing manut karo pahamé PIP lumrahé ing basa Spanyol diarani "independentistas" utawa "pipiolos", utawa namung aktivis pro-kamardikan waé
Parté pulitik iki wiwitané saka swiwi élèktoral obahan pro-kamardikan Puerto Riko
Parté iki sing gedhé dhéwé saka kabèh parté pro-kamardikan lan siji-sijiné sing sing bisa dicoblos nalika pilihan umum (kandidat liyané kudu ditulis mawa tangan)
Parté ini diadegaké ing surya 20 Oktober 1946 déning Gilberto Concepción de Gracia (deceased in 1968)
Dhèwèké nggagas yèn obahan kamardikan wis "dicidrani" déning " Partido Popular Democrático" ("Parté Dhémokrat Rakyat") sing tujuan purwané iku kamardikan
Ing taun 1971, kandidat gubernur PIP sing lagi waé kapilih, Rubén Berríos sing nalika iku 31 taun umuré, mimpin protès marang Bala Sagara ("Angkatan Laut") Amérikah Sarékat ing Culebra
Dhèwèké kala iku dicekel lan dijeblosaké ing kunjara mawa tudhuhan nyebrang tanah fédheral
Nalika pemilihan umum 1972, parté iki nudhuhaké patuwuhan sing gedhé dhéwé amarga nduwé kampanya sosialis, pro-buruh lan pro wong mlarat
Nanging sataun sawisé iku, nalika ana pasemon para wakil, Rubén Berríos ngwetokaké kabèh anggota faksi sing pro-Marxisme lan diarani "terceristas"
Kelompok iki mengko bakal ngadegaké Gerakan Sosialis Rakyat, baboné Gerakan Sosialis Buruh
Ing 1999, para pamimpin PIP, mligi Rubén Berríos, dadi "terlibat" ing protès marang Bala Sagara AS manèh ing Vieques saiki
Protès iki démontrasi nglawan militèr AS ing komunitas pulo iki
Nalika Pemilu 2004, PIP kaancam mèh ilang, lan namun olèh 2,4% swara rakyat (miturut undhang-undhang pemilu Puerto Riko, sawijining parté pulitik sing olèh kurang saka 3% swara kaanggep ilang)
Panjurung kanggo PIP iku sapulo Puerto Riko ana ing kiwa-tengené 10% lan PIP bisa ngirim sénator siji lan wakil siji sing dadi juru wicara Parté Kamardikan Puerto Riko ing sénat lan parlemèn Puerto Riko
Pemimpin historis PIP Rubén Berríos, nyatakaké manawa prekara iku kedadèn tenan, para pemimpin parté lan konstituènsiné sing amba bakal diadegaké manèh
Tibaké bener lan ing wektu namung pirang minggu, pemimpin PIP lan anggotané bisa nglumpukaké punjul 105.000 tapak tangan saka wong-wong Puerto Riko sing bisa mèlu pemilu
Banjur María De Lourdes Santiago nggawé sajarah, amarga ing taun iki dadi anggota wanita PIP kapisan sing bisa lumebu sénat Puerto Riko.Victor Garcia San Inocencio, dipilih kanggo mangsa sing kaping telu dadi wakil lan juru wicara PIP wiwit Januari 1997
Kanggo pemilihan 2020, Juan Dalmau minangka calon partai kasebut
Dhèwèké éntuk 175.402 swara lan ana ing urutan kaping papat, kanthi rekor 13,58% saka swara, kinerja pemilihan paling apik kaloro ing sajarah PIP
Kanthi Movimiento Victoria Ciudadana (Gerakan Kemenangan Warga) entuk 179.265 swara lan ana ing posisi kaping telu kanthi 13,95% swara, iki minangka bagean paling gedhe saka swara Puerto Rico (27,53%) sing dipikolehi dening partai sayap kiwa ing Puerto Rico
Mobilisasi Anti-Perang PIP lan protès
Para pemimpin lan anggota aktif PIP ing dasawarsa 2000-an aktif partisipasi ing protès anti-perang, mligi ing Irak lan nantang upaya pamaréntah AS sing nggolèk wong-wong Puerto Riko lan ngakon supaya dadi prajurit.
Nikaragua Républik Nikaragua (basa Sepanyol: República de Nicaragua) iku nagara awangun republik ing Amérika Tengah kang wewatesan karo Honduras ing sisih lor, Costa Rica ing sisih kidul, Samodra Pasifik ing sisih kulon, lan Sagara Karibia ing sisih wétan
Nagara iki minangka nagara kang gedhé dhéwé ing wewengkon mau lan kang paling endhèk kapadhetan sing ndunungi
Jeneng Nikaragua dijupuk saka tembung Nicarao, sawijining jeneng suku ing pasisir Lago Nicaragua lan tembung "agua" kang tegesé banyu sajeroning basa Sepanyol
Wong-wong Nicarao mau teka saka lor sawisé tibané Teotihuacán kanthi anjuran saka pemuka agamané
"Artikel utama: Géografi Nikaragua" Géografi
Kanthi jembar watara 129.500 km², ambané Nikaragua mèh padha karo New York
Nagara iki ndarbèni 7% saka keanekaragaman hayati donya lan alas udan paling amba kaloro ing Amérika; mèh 20% wewengkoné dilindhungi minangka taman nasional utawa cagar alam
Nagara iki diwatesi déning Costa Rica ing kidul, Honduras ing sisih lor, lan Sagara Karibia ing sisih wétan
Wewengkoné kapérang dadi telung laladan: Dataran Endhèk Pasifik, Pegunungan Lor Tengah, lan Dataran Endhèk Atlantik
"Artikel utama: Departemen Nikaragua" Pamérangan administrasi
Nikaragua dipérang dadi 15 departemen ("departamentos") lan 2 laladan otonomi.
Santa Kitts lan Nèvis Federasi Saint Kitts lan Nevis iku nagara kapuloan kang dumunung ing Kapuloan Leeward, Karibia
Kutha krajan lan kursi papréntahan fédheral manggon ing Pulo Saint Kitts
Pulo Nevis kang luwih cilik wewengkoné let ±3 km sisih kidul-wétan Saint Kitts
"Artikel utama: Lingkungan Saint Kitts lan Nevis" Pamérangan administratif
Saint Kitts lan Nevis dipérang dadi 14 lingkungan ("parish"):