Exqrch/javanese-Komodo-pixelgpt huggingface dataset:
Antawisipun pusaka kasebat inggih punika Kyai Blencong, Bendhé, tumbak lan Serat Ambiya ugi poto Mbah Demang Cakradikrama lan poto Éyang Ki Juru Permana Patran Barisan kirab pusaka dumadi saking barisan cucuk lampah, sesepuh trah Jodhang sesaji, gunungan, sabregada prajurit padhépokan patran lan kagunan salawatan
Sasampunipun "karnaval", watawis jam 23.00 WIB, prosèsi kalajengaken Shalawatan ing pendhapi lan Srokal (siram Jamas Trah Mbah Demang) wonyen ing sumur petilasan Mbah Demang
Sasampunipun siraman trah rampung, lajeng gantosan para rawuh sami rebat biyada saperlu badhe pados toya suci amargi kepéngin pikantuk katentreman ing panggesanganipun lan katentreman ing kaluwarganipun.
Tata Cara Awal Mantu Wonten ing adat Jawi kangge mantu mliginipun ing Daerah Istimewa Yogyakarta saha lelampahan ingkang kedah dipuntindakaken saderengipun panggihing temanten utawi dhaup
Limrahipun kulawarga ingkang ngundhuh mantu nyamektakaken kabetahan pirantos kangge njangkepi tata cara mantu menika
Wondene, tata cara mantu menika ing antawsisipun.
Buwangan Upacara Buwangan (ꦲꦸꦥꦕꦫꦧꦸꦮꦔꦤ꧀) lampah tata cara awal mantu kaping kalih sasampunipun pasang tarub
Upacara menika nggadhahi ancas mbebuwang salwiring sukerta utawi pepalang murih tumapaking acara mantu saged kalis ing sambekala
Wonten kalih jisi buwangan inggih menika.
Peksi Moi Peksi Moi ya iku beksan kang ngrembaka ing tlatah Sléman
Peksi Moi iku cekakan saka "Persatuan Kesenian Islam Main Olahraga Bela Diri"
Beksan iki dipopulèraké déning K.H
Nahrowi, salah siji ulama saka Ploso Kuning, Minamartani, Ngaglik, Sléman nalika taun 1954
Peksi Moi bisa diarani klumpukan obahan pencak silat kang kairingan karo instrumèn
Saben instrumèn lan tembang kang diunèkaké ndarbèni obahan béda-béda kang liriké ngandhut ajakan ngibadah lan nyawijikaké bangsa
Wektu pagelaran Peksi Moi iku ana kang cepet lan suwé, kurang luwih sak jam
Ing Peksi Moi, ana sawenèh peran kang dilakoni, antarané ya iku pambeksa, juru musik, lan juru nembang
Ing pagelaran Peksi Moi, ana pambeksa cacah 12 nganti 16, bareng karo patang juru musik kang mainaké kendhang (sak wong) lan rebana (telung wong), lan uga rong juru nembang
Pagelaran beksan dumadi saka wong lanang lan wadon kanthi kairingan 35 tembang
Tembangé mung arupa syair-syair ajakan ngibadah lan ora nduwèni alur carita
Uga ana telung jinis basa lan siji reroncèn nada kang dianggo ing syair Peksi Moi, ya iku basa Arab (8 bait)
Sandhangan kang dianggo ya iku klambi werna putih diblebed karo rompi werna biru, jingga, lan ungu
Ing bagéan weteng nganggo stagèn; udheng mawa variasi wulu, kathok werna ireng diblebed karo jarik motif parang
Seragam ing Peksi Moi bola-bali diowahi wiwit jaman biyèn tekan sapréné mawa rancangan kang menarik lan jumbuh karo owah gingsiring jaman
Peksi Moi dadi bagéan wigati tumrap bebrayan ing Dhusun Soka Wétan, minangka sawiji kagunan tradhisi mawa nuwansa Islam kang diugemi bebrayan ing padinan
Peksi Moi dadi idhèntitas bebrayan kanggo nyaluraké èksprèsi kaberagaman, uga dadi sarana silaturahmi para warga, malah bisa ngasilaké dhuwit tumrap para juru mainé.
Kethèk Oglèng Pacitan Kethèk Oglèng Pacitan (salah satunggiling pagelaran tari ing Jawa Wétan) menika dipunyasa déning Sutiman
Nama menika kapilih amargi kalih alesan: Sepisan, ébahanipun niru ébahan kethèk
Kaping kalih, adhedhasar swanten gamelan ingkang binarung
Gamelan kasebat asring sanget nguwalaken swanten "gleng...glong...gleng..glong"
Ing wusananipun, tembung kalih menika dipundhaupaken dados "Kethèk Oglèng"
Nama tari menika sampun kawentar lan dados cariyos ingkang turun-temurun ing saktengahipun masarakat Pacitan
Tari Kethèk Oglèng rumiyinipun naming nggadhahi ébahan sepélé, inggih menika niru ébahanipun kethèk
Sutiman naté mirsani solah tingkahipun kethèk ing wana celak dalemipun
Solah tingkahipun kethèk menika damel Sutiman bingah lan kalipur
Wiwit menika, Sutiman menggalih bilih damel tari ingkang niru solah tingkahipun kethèk menika tamtu saged nglipur tiyang kathah
Amargi Sutiman boten naté manggihi kethèk wonten ing sakiwa tengenipun, piyambakipun lajeng tindak dhateng Kebun Binatang Sri Wedari Solo supados saged namataken solah tingkahipun kethèk kanthi tliti saking celak
Sutiman mirsani kados pundi caranipun kethèk nedhi, gegojegan, mlampah, gumantung ing pang wit, lan sapiturutipun
Sasampunipun mirsani patrapipun kethèk, Sutiman latian niru ébahanipun kethèk
Setunggal baka setunggal, bahan ingkang sampun menika dipunsempurnakaken
Ing wusananipun, Sutiman emut bilih seni ingkang dipunyasa menika boten saged dipunkelola piyambak
Mila mekaten, Sutiman nggandheng péhak-péhak ingkang saged dipunajak tulung-tinulung ndadosaken seni menika mlampah kanthi pados yaga lan tiyang-tiyang ingkang saged nggamel
Sutiman saged ngajak paguyuban Karawitan ingkang kersa nggamel Lampahipun Seni Kethèk Oglèng
Seni Kethèk Oglèng mboten wiwal saking tatanan politik lan éwah-éwahanipun sosial budaya
Nalika Indonèsia mingkara politik ingkang radi kisruh ing taun 1965 boten wonten ingkang nanggap Kethèk Oglèng, mila seni menika sawetara mandeg
Nembe ing wiwitan taun 1970 seniman Kethèk Oglèng wiwit latian lan dipungelar
Ing wiwitan Orde Baru, Kethèk Oglèng disuwun nggregengaken kampanye salah satunggiling partai
Panguwaos lokal ing wekdal menika mirsani bilih Kethèk Oglèng nggadhahi kesempatan dados salah satunggiling seni ingkang saged ngempalaken tiyang kathah
Awit menika, Kethèk Oglèng asring sanget ndhèrèk kampanye partai menika
Kejawi menika, Kethèk Oglèng ugi dados tari kanggé ngibur para tamu pamerintah ingkang tindak dhateng shusun menapa kabupatèn ing Pacitan
Taun 1970 seni Kethèk Oglèng miwiti lampah énggal lan ngrembaka sarta misuwur ing tlatah Kabupatèn Pacitan
Langkung malih ing taun 2000
Seni Kethèk Oglèng boten naming dados seni pribadi, nanging komunal (tiyang kathah)
Senajan Sutiman minangka tiyang ingkang yasa seni menika sampun sepuh, piyambakipun nggadhahi putra wayah ingkang saged nglajengaken lan nguri-nguri seni Kethèk Oglèng, mirunggan nèm-nèman ing dhusun Tokawi asalipun seni Kethèk Oglèng
Sajroning taun 2000 dumugi 2018, Kethèk Oglèng dipungelar ing mawerni-werni acara ing dhusun, kecamatan, daerah, regional, lan nasional.
Amargi seni menika, pariwisata ing Kabupatèn Pacitan inggih langkung mranani
Sakmenika, seni Kethèk Oglèng sampun katetepaken dados warisan budaya sanès barang déning pamerintah lumantar Kementerian Pendidikan dan Kebudayaan (Kemendikbud) taun 2019
Kembul Sèwu Dulur Saparan Bendung Kahyangan Kembul Sèwu Dulur Saparan Bendhung Kahyangan yaiku upacara kang diwontenaken ing dèsa Pendawareja, Kapanéwon Girimulya, Kabupatèn Kulon Praga, Daerah Istimewa Ngayogyakarta
Upacara menika diwontenaken ing dinten Rabu Pungkasan wulan Sapar
Upacara menika gadhahi artos kempalipun warga Pendawareja
Upacara kembul sèwu dulur saparan bendhung khayangan ing dèsa Pendawareja kang kaitane marang bendungan kanggo upacara salah sijine kang arane kayangan
Bendungan Kayangan iku papan petilasan sesepuh dèsa Pendawareja kang isih turunan saka Raja Brawijaya V kang asmané Mbah Bei
Mbah Bei dipracaya marang warga duweni kasekten
Kapaercayaan iki ndadekake Bendung Khayangan kanggo papan tapa, pesuhihan, utawa ruwatan
Bendhung Khayangan uga dadi sumber banyu tani lan panguripan
Anane kapercayan antarane gaib lan nyata ora dadi perkara marang warga
Anane Mbah Bei, Bendhung Khayangan, lan guna saka bendhungan iku mau dadi sabab anane Kembul Sèwu Dulur Saparan Bendhung Khayangan
Sadurunge taun 1990, acara kembul sèwu mung dianani kanggo cara sak anane
Sabanjure iku, acara iku banjur digawè supaya ramè tinimbang sadurunge
Nalika iku, namung warga Pendawareja kang ana ing kembul sèwu
Nanging saiki akeh masyarakat kang teka ing upacara iki
Sadurunge acara kembul sèwu iki ramé, acara ing masyarakat mung gendhurèn ing omah dhukuh kang ana ing Pendawareja
Padhukuhan kang ana ing dèsa iki yaiku Gunturan, Jetis, Ngrancah, Kèpèk, Turusan, Tileng, Banaran, Kalingiwo, lan Krikil
Nanging amarga dukungan masyarakat, seniman, lan sak panunggalané, acara iki banjur ramè
Akeh acara kang ditambahake ing Kembul Sèwu kaya dene pagelaran wayang kulit, taicihi, karnaval, lan sak panunggalane
Acara Kembul Sèwu Dulur iki dadi pepéling masyarakat menawa ing mangsa kétiga masyarakat gawè bendhungan kanggo nyukupi tani
Tekan saiki bendungan iki menehi guna marang masyarakat
Pamong Dèsa banjur nganake upacara iki supaya masyarakat eling amarga bendhungan iki kasil tani isa akeh
Ing taun 2018, Kembul Sèwu Dulur Saparan Bendhung Khayangan diwenehi Dana Kaistimewan DIY
Mula, Kundha Wisata Kulon Praga menehi dhukungan supaya ana turis ing acara iki
Menawa akèh turis, iki uga bakal nambahi kemakmuran masyarakat Pendawareja
Upacara Rebu Pungkasan iki dianake setaun sepisan ing dina Rebu Pungkasan ing sasi Sapar
Upacara iki wis dianake pirang-pirang taun dening warga Pendawareja
Kasil itungan miturut tanggalan Jawa (Saka) kang cacahe 354 dina
Wayah gelar upacara iki isih migunakake cara lawas miturut leluhur.
Upacara iki uga duweni tembang kang judule "Kembu Sèwu Dulur"
Tembang iki dadi cara cerita sajarah upacara
Upacara iki nduweni arti kaendahan, ritual-religi, lan gotong royong
Tembang Kembul Sèwu Dulur sanadyan ora dingerteni artine tumrap masyarakat saengga namung dadi catetan upaca Kembul Sewu Dulur
Sandayan tembang Kembul Sewu Dulur namung dadi salah siji bagean saka upacara, nanging tembang iki dadi sumber asal upacara iki
Katerangan saka upacara iki kaya sumber pikiran upacara, ilmu ing masa kapengker, lan prastawa sajarah
Tembang Kembul Sewu Dulur iki dadi sumber upacara Kembul Sèwu Dulur Saparan Bendhung Khayangan
Upacara Rebu Pungkasan Kembul Sèwu Dulur iki nduweni arti marang warga Pendawareja
Sepisan, upacara iki dadi sarana kerukunan ing masyarakat Pendawareja saka donga kang migunakake Basa Jawa lan tembung Kembul sewu dulur uga nduweni arti menawa kabeh warga iku sedulur
Arti liyane yaiku cara nguri-uri upacara iki
Upacara iki uga dadi cara ngelingake masyarakat marang sajarah Bendhung Khayangan, karukunan warga, lan sesepuh Pendawareja
Kembul Sèwu Dulur Bendhung Khayangan urut-urutane kaya ing ngisor iki:
Sadranan Gunung Genthong Sadranan Gunung Genthong menika tradhisi kang diwontenaken ing Dhukuh Manggung Gadhean, Dèsa Ngalang, Kapanéwon Gedangsari, Kabupatèn Gunungkidul
Sadranan menika diwontenaken sabanjuripun panèn kaping sepindhah marèngan palawija
Sadranan menika dados ucapan syukur marang kasil panen
Nalika abad kaping XIV, para penggawa Majapait lan Demak dumugi lan gesang ing Gunungkidul
Tinggalan para penggawa menika wonten ing Gunungkidul kados dene pasareyan, petilasan, lan barang utawi pusaka kang dados prantandha menawi panjenenganipun wonten ing Gunungkidul
Para wargo pitados menawi Raden Patah, Prabu Brawijaya, Ki Ageng Giring, lan Ki Ageng Pemanahan ing Gunungkidul
Panjenenanipun dipitadosi dados kang mbeto kabudayan enggal ing Gunungkidul
Warga Gunungkidul uga pitados menawi Walisanga menika sampun wonten ing Gunungkdul lan nyebaraken Islam lan mawiyat tradhisi migunakaken cara kabudayan kados Sadranan, Rasulan, Reresik Desa, lan Sedhekan Bumi
Sadranan Gunungkidul menika dados gabungan antawisipun tradhisi Majapait lan ajaran Walisanga
Sadranan menika dicuplik saking tembung basa Arab "sadr" kang artosipun dada utawi manah
Tembung menika dicuplik dados basa Indonesia dados "sadar" kang kaitanipun kaliyan manah kang resik
Tiyang Jawi menika paring jejuluk "sudrun" kang artosipun edan utawi aneh
Sadranan menika diwontenaken setaun sepindhah kados pepéling marang sesepuh kang maringi pawiyatan kabecikan nalika gesang kados tandhur utawi cara ngangengaken Gusti Kang Akarya Jagad, Gusti Kang Murbeng Dumadi
Nydaranan menika kebatosan ingkang dipunjumbuhken kaliyan kasunyatan
Sadranan Gunung Genthong menika diwontenaken marang Gunung Genthong kang wonten ing Dhukuh Manggung Gadhean, Dèsa Ngalang, Kapanéwon Gedangsari, Kabupatèn Gunungkidul, Daerah Istimewa Ngayogyakarta
Sadranan menika diwontenaken setaun sepindah ing dinten Selasa Kliwon miturut penanggalan Jawi sabanjuripun panen kapisan ing tengah marengan palawija
Tigang puluh dinten utawi selapan dinten sabanjuripun sadranan menika kaleksananan, diwontenaken Rasulan Gubug Gedhé inggih menika upacara sabanjuripun panen
Acara menika dipun isi kados peken dalu, ringgit, lan olah raga antawasipun taruna lan taruni desa
Gubug Gedhé menika dipitadosi dados pesanggarahan para pendherek Prabu Brawijaya V
Sadranan Gunung Genthong menika disandingaken kaliyan upacara sakliyanipun kados déné Rasulan
Rasulan menika upacara sukur sasampunipun panèn
Sadranan lan Rasulan menika digelar ing Gunungkidul
Kekalihipun kedah urut lan mboten angsal kuwalik, sadranan rumiyin banjur rasulan
Sadranan Gunung Genthong lan Rasulan Gunung Gedhè menika diwontenaken sedasa dinten
Setunggal minggu digelar lomba kagem warga
Sedinten sadranan lan rasulan
Setunggal dalu dados pagelaran ringgit
Nyadranan diwontenaken setunggal taun sepindah ing dinten Selasa Kliwon saderengipun Rasulan ing Gubug Gedhé saderengipun panèn, sanes ing wulan Siyam.
Benten kalih nyadran, Rasulan menika diwontenaken ing Senin Pahing utawi Minggu Pahing lan mboten angsal ing wulan Ruwah, Siyam, lan Sawal
Saderengipun acara sadranan menika diwonteni, para warga gotong royong nyiapaken sesajèn, piranti, lan sakpanunggalanipun
Menika disiapaken setunggal dinten utawi kalih dinten saderengipun Sadranan
Piranti kang dibetahaken menika wonten: Nalika dinten Senin Wagé, warga nyiapaken alat lan dhaharan kados déné: Sajen kang kedah disiapaken inggih menika: Upacara menika digelar ing dinten Selasa Kliwon
Wiwitanipun para warga menika masak sajèn kang dibetahaken, kados kupat, uwi, gembili, embong, garut, gethuk, cemplon, ayam panggang, ulam lèpèn panggang, lan sakpanunggalanipun
Nalika wanci jam 05.00 enjing, warga menika mbeta sajen menika wonten ing griyanipun dhukuh
Sabanjuripun bu dhukuh menika kaliyan ibu sakliyanipun milih sajen kang ajeng dibeta ing Gunung Genthong
Wonten 7 jinis sajèn kang dibeta
Sajen menika banjur dibeta wonten ing Balé Dèsa Ngalang supados diwungkus dados kalih pèrangan, setunggal pèrangan dibeta migunakaken ténggok utawi thenong, lan pérangan setunggalipun dibeta migunakaken jodhang
Sakliyanipun menika milih sekawan lirang gedhang raja kagem damel abon abaon sajodo
Sabanjuripun, menika wiwit mlampah dados kalih kelompok mbeta sajèn
Setunggal kelompok mbeta sajin alit rumiyin tumuju ing Belik Gayam Sambeng
Kelompok sakliyanipun kang ageng menika mbeta sajèn tumuju ing Gunung Genthong kan papanipun ing Manggung
Sesarengan kaliyan kelompok menika wonten kelompok alit kang mbeta sanggan tumuju ing Belik Gayam Sambeng
Jarak tumuju Belik Gayam Sambeng menika 2 kilometer, lan tumuju ing Manggung jarakipun 4 kilometer
Kelompok kang tumuju ing Manggung namung angsal ngaso setunggal wekdal nalika dumugi ing Watu Lincip, inggih menika sisih kilen Belik Ngèkong lan Kong Koco
Sawalikipun kelompok kang mbeta sanggan menika mboten angsal ngandhapaken emban ing sangganipun
Kelompok menika kedah mlampah tumuju 500 meter saking Gadhean Manggung
Sasampunipun dumugi Manggung, biasanipun sampun kathah sajèn saking dhusun saliyanipun
Jodhang menika dipapanaken wonten ing nginggilipun klasa ing jawinipun krapyak (pagar) sesarengan kaliyan warga lenggah nyiapaken gendhuren sadranan
Sajèn ageng saking dèsa menika banjur dibika lan ditata ing setunggal papan
Sesepuh banjur milih sajen kang saé, banjur dipapanaken ing satunggalipun papan, didadosaken setunggal kaliyan sajèn saking dhusun saliyanipun
Sabanjuripun katata, sesepuh banjur mbakar dupa lan ngunjukaken donga maran Gusti Kang Maha Kuwaos
Sabanjuripun donga sesepuh menika kandha marang lurah utawi dutanipun menawi ajeng miwiti upacara kanthi urutan: pambuka, waosan sajarah Gunung Genthong, pambagya harja lurah, pambagya harja panewu, ikrar nyadran, donga, lan tutupan arupa gendhurèn
Sabanjuripun gendhurèn menika pungkasan, warga kundhur ing griyanipun piyambak-piyambak mbeta kupat
Kupat menika banjur dipépé dumugi garing banjur dicampuraken ing rabuk utawi winih
Rabuk menika banjur disebar ing sabin kanthi kekarepan supados panen menika kathah lan mboten wonten ama lan penyakit, kang diarani ngalap berkah
Miturut warga Manggung, sabanjuripun gendhurèn, para warga menika ngawontenaken gendhurèn piyambak ing Belik Ngèkong kang ing sisih wetan Watu Lincip (papanipun jodhang), kanthi mbeto abon-abon
Juru Kunci Gunung Genthong menika ngadhuk toya mbelik sambi donga.
Pasang Tuwuhan Pasang tuwuhan (ꦥꦱꦁꦠꦸꦮꦸꦃꦲꦤ꧀) awujud maneka werni tetuwuhan ingkang kapasang ing gapura pawiwahan saha ing pasirahaman calon temanten
Ancasipun pasang tuwuhan inggih menika pangajab murih temanten benjangipun saged nuwuhaken gesang bebrayan ingkang utami saha mulya
Wondene jinising tuwuhan saha maknanipun inggih menika
Pasang tuwuhan menika minangka salah satunggaling lampah tata cara awal mantu ing adat Jawi
Pengantin Putri Jenggala Pengantin Putri Jenggala menika salah satunggiling padatan, tata cara, lan pahargyan ing Jawa Wètan, mirungganipun wonten ing Sidoarjo, ingkang persis kaliyan ingkang wonteng ing tlatah sanès ingkang kalebet wilayah sub-etnis Arek kanthi nama ingkang bèntèn-bèntèn, kados ta "Lara Pangkon" utawi "Manten Pegon"
Wilayah sub-etnis Arek menika sumahab kitha-kitha Surabaya, Sidoarjo, Mojokerto, sapérangan Pasuruan lan Malang
Ananging, wonten ing tatacara pengantin Putri Jenggala, Lara Pangkon naming dados bagéan alit wonten ing tatacara wetahipun
Asal Mila Padatan Putri Jenggala
Teges tembung Lara Pangkon menika sakit sakdèrèngipun kelampahan.Boten dipunmangertosi asalipun tradhisi menika, nanging menawi dipun urutaken saking pratelan-pratelanipun tatacara menika wonten pengaruhipun saking budaya Arab, China, Walanda, lan masarakat pesisir
Kawontenanipun mayang rontek minangka gentosipun kembar mayang, umpaminipun, ngemutaken kaliyan ondèl-ondèl Betawi
Padatan menika dipunparingi nama "Pengantin Putri Jenggolo" amargi wonten kekajenganipun, inggih menika setunggaling tekad bilih tradhisi menika dipunlindungi, dipundamel ngrembaka, dipunagem, lan dipunberdayakaken déning pamerintah Kabupatèn Sidoarjo, lantaran motor penggerakipun Himpunan Ahli Tata Rias Indonesia (Harpi) Melati Cabang Sidoarjo
Babagan menika amargi pamerintah Kabupatèn Sidoarjo ngendika menawi cikal bakal Kabupatèn Sidoarjo inggih Kerajaan Jenggala
Tradhisi menika mratèlakaken rombongan saking kaluwarga penganting kakung ingkang ngasta boneka ayam jago kaliyan mawèrni-wèrni pernak-pernik ingkang nggadhahi nilai filosofis
Ayam jago menika simbol pengantin kakung ingkang kaalem nggadhahi kathah kaunggulan
Tradhisi menika mirunggan naming kanggé penganting kakung ingkang teksih jaka utawi dèrèng nate kagungan garwa
Makaten ugi kanggé pengantin putri
Limrahipun péhak pengantin putri sampun nyawisaken perwakilan kanggé nampi “ayam jago” kasebat
Proses caos tampi ayam meniki dipunwiwiti kanthi pitakenan lan wangsulan antawis péhak pengantin kakung kaliyan pengantin putri
Pitakenan gegayutan kaunggulanipun ayam jago menika dipunjlentrèhaken setunggal baka setunggal kaliyan dipunselani guyonan satemah suwasananipun dados iburan ingkang ngremenaken
Dialog menika nyaosi pirsa bilih calon pengantin kakung saestu priya ingkang unggul, boten tiyang sepelé, kados ingkang dipunpralambangaken nganggé boneka ayam jago kasebat
Makaten ugi wejangan-wejangan ingkang dipunpralambangaken srana pralenan/piranti rumah tangga ingkang dipunasta rombongan pengantin kakung
Wonten ing tatacara menika ugi dipunaturaken wejangan-wejangan babagan kados pundi nglampahi gesang mulya menika
Sedaya tiyang kedah ngatos-atos anggènipun nglampahi gesang senajan sampun saé lan suci supados rejekinipun tansah lancer ing sauruting gesang
Kejawi menika, gesang menika kedah sregep anggènipun ngibadah
Sampun ngantos nyenyupé lelabetanipun tiyang sepuh ingkang sampun ngrimat lan nggulawentah dumugi sakmenika badhé émah-émah
Sasampunipun paring wejangan menika, tatacara dipun lajengaken kanthi ngrebataken ayam jago mawi tetandhingan pencak silat minangka pralambang bilih menawi kita badhé nggayuh samubarang menika boten gampil
Wonten perjuangan, usaha, lan pangurbanan
Kosongwangsulipun, péhak putri senajan dados péhak ingkang “nampi” péhak kakung tetap kedah ngupaya ugi supados pikantuk ingkah dados pikajenganipun
Babak babagan kaunggulaning ayam jago lan pencak silat menika saèstunipun ingkang nama Lara Pangkon
Asal usul lan sajarah tatacara pengantin Putri Jenggala menika boten dipunmangertosi
Budayawan Henri Nurcahyo nggraita bilih menika wonten gegayutanipun kaliyan dongèng Panji Laras
Ing dongèng menika kacariyos bilih ayam jago kagunganipun Panji Laras menika boten saged dipuawonaken déning ayam jago pundi kemawon, kalebet ayam jago kagunganipun raja
Ayam jago ingkang nama Cinde Laras menika lajeng kluruk kados-kados matur: “Kula menika jagonipun Panji Laras, gesang ing satengahipun wana
Panji Laras nembe madosi ramanipun.” Miturut Henri Nurcahyo menika, raja ingkang dipuncariyosaken ing dongèng Panji Laras menika inggih Raja Jenggala, lan Sidoarjo sakmenika sampun naté dados ibukota kerajaan Jenggala.
Amargi kaunggulanipun ayam jago kagungan Panji Laras menika mila dipuntetepaken dados simbol kasektènipun calon pengantin kakung, kados déné dipunpuja-puja déning ingkang ngasta
Awit mekaten tata cara Pengantin Putri Jenggala dados padatan adat neningkahan ingkang mirunggan ing Sidoarjo
Reroncèning Tata Cara Pengantin Putri Jenggala
Reroncèning Tata Cara Pengantin Putri Jenggala dumados saking padatan praneningkah, ningkah, lan pascaningkahan
Padatan praningkah dumados saking: nelisik, nakokno, mbalesi, lamaran utawi peningsetan, teges gawè (thekthekan dina), pasang terob, siraman, lan melek’an (jagongan)
Proses pados pirsa, milih utawi madosi katrangan calon semah putri menapa déné kakung gegayutan kaliyan bibit, bobot, lan bèbèt ingkang badhé émah-émah
Péhak tiyang sepuh calon pengantin kakung dipunampingi sesepuh rawuh dhateng panggenanipun péhak putri minangka silaturahmi, nangkletaken menapa péhak putri karenan, mirsani calon mantu saking celak, lan ngasta ater-ater sepindah arupi tebu wulung sak erat (tebu = antebing kalbu, antepipun manah, krentegipun tekad), cengkir gading (kenceng ing pikir = kateguhan manah) lan gendhis kopi ingkang maknanipun selaras lan sarujuk
Péhak calon pengantin putri gentosan rawuh dhateng panggenanipun calon pengantin kakung, dipunréncangi sesepuh utawi péhak ingkang dipunsepuhaken, kersanipun badhé caos balesan pitakenan ingkang sampun dipunaturaken péhak calon pengantin kakung ing tata cara nakokno
Ing wekdal menika, pun asta ater-ater ugi arupi gendhis, kopi, lan bumbu kinang komplet
Bibar dipuntutup kanthi pandonga déning pinisepuh, rombongan calon pengantin putri diparingi oleh-oleh arupi kue-kue saking ketan ingkang maknanipun supados silaturahmi kalih kaluwarga menika langkung raket
Kue ketan menika reninipun kathah kados ta tetel, madumongso, lemper, jenang, ketan salak, jadah, lan koci-koci
Kaluarga calon pengantin kakung ngaturaken barang-barang dhateng calon pengantin putri
Penetepaning wekdal ningkah adhedhasar wekdal petung ingkang saé
Dipunpasang sakdèrèngipun kagungan kersa mantu, dipunhias janur kuning, pisang raja lan pahipun, cengkir kelapa gading, tebu wulung, pantun Jawi ingkang dipunronce, lan reni-reni ron-ronan
Tata cara siram kanggè pengantin putri.
Sedinten sakdèrèngipun dinten ningkahan, ngaturi rawuh para tetanggi, nyawisaken sekul golong
Dumados saking dari: akad ningkah (Ijab Qobul), prosesi panggih manten lan resepsi
Ing prosesi temu manten menika ingkang dados ciri khas padatan Pengantin Putri Jenggala nalika babak Lara Pangkon kalampahan
Dumados saking ngunduh mantu (padatan rawuhipun pengantin putri dhateng dalemipun pengantin kakung) dipunleksanakaken benjangipun lan tinjo manten (Tinjo Walik Ajang,Tinjo Walik Klasa) dipunleksanakaken sepasar sasampunipun mantu
Brayat ageng sami sowan-sowanan minangka pitepangan kaliyan brayat anyar
Kejawi menika, wonten ugi prosesi rebut jago Lara Pangkon, lintu kembar mayang rontek, caos bekusut, ngidak gandik lan pipisan, nuthuk tigan, nglenggahaken manten kekalih wonteng padi-padi déning tiyang sepuh kekalih, murugi besan, dhahar sekul kuning, lan sungkeman.
Krumpyung Krumpyung inggih punika salah satunggalipun kagunan tradhisional ingkang sampun kacatet dados "Warisan Budaya Takbenda" déning Kementerian Pendidikan lan Kebudayaan Républik Indhonésia kawit taun 2017