Exqrch/javanese-Komodo-pixelgpt huggingface dataset:
Reformasi Gabo Reformasi Kabo (갑오개혁;甲午改革) ya iku sawijining reformasi kang kadadeyan ing taun 1894-1896 M ing Koréa
Rencana kanggo nindakaké reformasi ana ing mangsa Perang -Cina-Jepang, nalika pamréntah Jepang kepéngin papréntahan Korya lan Bauratu Kojong nindakaké reformasi finansial lan piwangun marang tatalaku panguripan lan artatata kang dianggep ora manut marang majuning jaman
Para juru jawat papréntahan Korya mudheng yèn dhèwèké kudu nindakaké sawijining upaya kanggo nylametake kaanan nagara
Reformasi Kabo disahke Ing taun 1894
Reformasi iki duwé ancas ambusak tatalaku babarayan kang adhedhasar Konghucutantra lan mbukak lawang papréntahan kanggo wong-wong kang prigel tanpa disawang saka adêgkahanan parisaba
Tatalaku Reformasi Kabo ngelokake tibane prabawa kaum bangsawan (yangban) ing panguripan babrayan Koréa
Reformasi ing babagan ukum nêpangake tatalaku pangadilan lan pulisi anyar, mbebasake Baturtukon lan menging ngedol baturtukon.
Chung Ju-yung Chung Ju-Yung (25 November 1915 — 21 Maret 2001) kerep nduwéni gandhèng cénéng karo grup Hyundai
Chang Ju-yung dadi salah sijiné pelopor ing globalisasi Koréa, mulané dhèwèké duwé peran kang wigati ing sajarah Koréa modern
Chung Ju-Yung lair dadi anaké salah sijiné wong tani
Dhèwèké duwé sadulur kang cacahé wolu, 6 lanang lan 2 wadon
Chung Ju-Yung lair ing Asan-ri, Songjon-myun,Kangwon-do, pagunungan ing utara Koréa
Nalika Chang Ju-yung lair Koréa wis dikuwasani papréntahan Kamaharajan Jepang wiwit taun 1910
Chung Ju-Yung iku anak pambarep ing kluwargané
Bapake ndhidhik Chung Ju-Yung dadi wong tani
Chung Ju-yung lulus saka sekolah dhasar Songjon nalika taun 1931
Nalika sekolah, Chung Ju-Yung nduwé hobi maca ariwarta ing kantor désa
Nalika iku, surat kabaré ya iku harian Dong kang dadi siji-sijiné ariwarta kang bisa tinemu ing désané
Lumantar kalawarti iku, Chung Ju-Yung éntuk lowongan kerja ing babagan konstruksi ing salah sijiné pelabuhan gedhé kang jenengé Chungji, pelabuhan iki manggon ing salah sijiné kutha kang cérak karo tlatah kang tau dadi wilayahé Uni Soviet
Chung Ju Yung iku wong kang ngedegaké Hyundai chaebol kang nduwé perusahaan perakitan mobil kang wiwit ngadeg nalika taun 1947
Ing basa Koréa, tembung "HYUNDAI" tegesé "Modern" utawa "Jaman Saiki", "yang selalu update" lan nututi perkembangané jaman.
Burasa Burasa utawa kerep uga karan buras, iku siji panganan sajinis lepet kang kagawé saka beras kang dimasak mawa santen
Panganan iki wujud panganan khas kang misuwur ing tlatah Sulawesi Kidul
Burasa bisa dipangan karo sambel kacang, endhog godhog utawa sambel haban, nanging tumrap masarakat Bugis utawa Makassar, Burasa dipangan karo Coto Makassar, Konro, Pallubasa, Nasu lekku (pitik masak laos vèrsi Sulawesi Kidul) utawa panganan mligi mawa duduh liyané (kadhangkala ana kang dipangan bebarengan karo bakso utawa kondhang kanthi jeneng Nyuknyang) kanggo ngganti fungsiné kupat.
Lee Min Ho Lee Min Ho (Hangul: 이민호)(#ALIH) iku aktor saka Korea Kidul
Lee Min Ho miwiti kariré taun 2006 nalika dhèwèké dadi aktor filem lan TV
Lee akèh maragakaké paraga ing TV show, drama cekak, lan peran-peran cilikan ing filem-filem Koréa
Lee Min Ho dadi misuwur jalaran maragakaké tokoh "Gu Jun Pyo", kang dadi pemimpin ing gèng F4 ing filem Koréa adhaptasi manga populer "Hana Yori Dango", "BOYS OVER FLOWERS", ning taun 2009
Amarga meranaké Gu Jun Pyo, dhèwèké dikategorèkaké dadi salah sijining aktor kang paling larang bayarané ing Korea
Ing donya aktor, Kabar ora kepénak tau kedadèn maring dhèwèké
Nalika ngalami kacilakan mobil ing taun 2006, kang njalari dhèwèké kudu nganggo lèmpèngan wesi kang didokok ing sikilé kanggo nopang boboté dhéwé
Nanging, saiki dhèwèké wis bébas saka lempengan wesi mau lan dinyatakaké bener-bener mari saka lelarané
Nalika tanggal 13 Juni taun 2011, Aktor populer saka Koréa Kidul Lee Min Ho ngalami kacilakan mobil wektu lagi syuting ing serial drama SBS kang dibintanginé, CITY HUNTER
Kedadéan kacilakan iku watara jam 3:30 sore iku ngakibataké mobil kang ditumpaki déning dhèwèké rusak parah, kadad;ean mau ana ing lokasi syuting CITY HUNTER ing cedhak tlaga Ilsan
Film-filem kang tau dibintangi Lee Min Ho : Pahargyan
Pahargyan kang tau ditampa déning Lee Min Ho: Iklan
Iklan-iklan kang tau dibintangi Lee Min Ho:
Chung Un-chan Chung Un-chan (#ALIH)
Chung Un-chan iku Mahamantri Koréa Kidul saiki
Nalika taun 2009 Chung Un-chan dipilih dadi Mahamantri
Chung Un-chan njabat dadi présidhèn universitas wiwit saka Juli 2002 nganti Juli 2006
Sadurungé dadi présidhèn universitas, Dr
Chung iku dekan ing fakultas ngèlmu sosial nalika taun 2002
Wiwit taun 1993 nganti taun 1994, Chung Un-chan dadi dekan ing kampus iku
Chung iku uga dadi profesor tamu ing Universitas Hawaii nalika taun 1983, sarjana tamu ing Sekolah Ékonomi London wiwit taun 1986 nganti tekan 1987, lan salah sijiné Profesor tamu ing Universitas Ruhr (Jerman) nalika taun 1999
Chung éntuk gelar B.A
ing babagan Ékonomi ing Universitas Nasional Seoul nalika taun 1970, lan gelar M.A
ing babagan ékonomi saka Universitas Miami (Ohio) nalika taun 1972
Nalika taun 1978, Dr
Chung éntuk gelar Ph.D
ing babagan ngèlmu ékonomi saka Universitas Princeton
Sasi Oktober 2004, Dr
Chung nampa Gelar Kehormatan ing babagan pendhidhikan internasional ing Universitas Nasional Far Eastern kang manggon ing Vladivostok, Ruslan
Chung uga isih nulis lan neliti ing babagan panalitèn ngenani ékonomi makro lan pasar uang
Karya-karyané uga akèh kang wis dipublikasekaké ing basa Koréa lan Inggris
Chung Un-chan tau mbukak acara KTT Media Asia Pasifik
Acara iki dianakaké ing Seoul, Koréa Kidul, amarga prihatin karo kaanan ujung Koréa amarga ana kapal patroli angkatan laut Cheonan kang ndadèkaké kurban 38 wong mati lan wolu wong ilang.
Chang Myon Chang Myon (lair 28 Agustus 1899 – tilar donya 4 Juni 1966)
Chang Myon iku pulitisi lan nayakotama kang kaping loro ing Républik Koréa Kidul sasuwéné Républik Kaloro
Chang Myon lair ing Incheon nalika taun 1899
Chang Myon lulus saka Sekolah Menengah Atas nalika taun 1917 ing kutha Suwon lan mèlu pendhidhikan Basa Inggris ing YMCA Seoul nganti tekan taun 1919
Chang lunga menyang Amérikah Sarékat kanggo sinau ing Manhattan College, New York
Chang Myon nduwé jeneng kulon ya iku John M.Chang
Chang Myon lulus nalika taun 1925 lan sawisé iku banjur bali menyang Koréa
Ing Koréa, Chang Myon manggon ing Pyongyang lan mèlu kagiyatan ing gréja Katulik
Nalika taun 1931, Chang Myon njabat dadi kepala sekolah lan terus mulang nganti pungkasané Perang Donya II
Sawisé Perang Koréa, papréntahan militèr Amérikah Sarékat ing Koréa banjur luru wong-wong kang duwé bakat kang bisa nyekel papréntahan
Nalika taun 1946, Chang Myon dipilih ing Dewan Legislatif Sauntara kang digawé déning militèr Amérikah Sarékat kanggo miwiti papréntahan ing Koréa
Ing taun-taun pungkasan uripé, Chang Myon banjur duwé lelara radhang ati lan diopname ing rumah sakit ing Seoul
Pungkasané nalika Juni 1966, Chang Myon banjur séda ing omahé ing kawasan Myeongnyun-dong, Seoul
Chang Myin dikubur ing pasaréyan Katulik ing Kabupatèn Pocheon, kang manggon kurang saka 50 km ing pérangan lor Seoul.
Utøya Pulo Utøya (]) iku pulo ing tlaga Tyrifjorden, munisipalitas Hole, county Buskerud, Nurwègen
Wiyar pulo iki 106 hektar, lan pernahé watara 38 km lor-kulon kutha Oslo
Pulo iki diduwèni déning Parté Buruh Muda ("Arbeidernes ungdomsfylking"), kadher mudha Parté Buruh, ing endi saben taun anggota parté nganakaké kémah mangsa panas ing pulo iki
Pulo Utøya uga bisa diséwakaké kanggo umum
Pulo Utøya saiki dikelola kanthi komersial déning Utøya AS
Nalika tanggal 22 Juli, dumadi panembakan marang peserta kémah mangsa panas Parté Buruh ing pulo iki déning Anders Behring Breivik, sawijining èkstrèmis swiwi-tengen Nurwègen
Prastawa iki dinuga magepokan karo serangan bom ing kutha Oslo, rong jam sadurungé.
Umar Patek Umar Patek (lair 1970) is a member of Jemaah Islamiyah sing dadi buron ing Amérikah Sarékat, Australia, lan Indonésia kanthi tuntutan térorisme
Ditawakaké bebungah sing gedhéné $1 yuta déning Program Bebungah kanggo kaadilan "Rewards For Justice Program" tumrap informasi sing bisa njalari Umar Patek bisa dicekel
Patek didakwa gawé bahan peledhak sing dianggo ngebom Bali taun 2002, sing niwasaké 202 jiwa
Patek lair taun 1970 lan minangka wong Jawa katurunan Arab, dhuwuré 166 cm, bobot 60 kg
Umar Patek uga dikenal kanthi jeneng "Umar Kecil", "Umar (Arab)", "Pa'tek", "Pak Taek", "Abu Syekh", lan "Zacky".#ALIH Patek ditangkep déning aparat kaamanan Pakistan ing Abbotabad ing 25 Januari 2011 kanthi bebungah 1 yuta dolar
Tanggal 11 Agustus 2011, Umar Patek dièkstradisi ke Indonesia.
Cartagena de Indias Cartagena de Indias (dilafalaké /Cartaˈçena de Indias/ sajeroning basa Spanyol; sajeroning basa Inggris biyasa dilafalaké /ˌkaːtəˈheɪnə de Indias/ utawa /ˌkaɹɾəˈheɪnə de Indias/), iku kutha pelabuhan sing gedhé ing pasisir lor Kolombia
Kutha krajan saka Departemen Bolívar, kanthi populasi 1.240.000 ing pusat kutha lan 1.090.000 ing sakupangé (sensus 2005)
Didegaké taun 1533 déning Jendral Don Pedro de Heredia saka Spanyol, lan dijenenngi miturut pelabuhan Cartagena ing Murcia, Spanyol
Kutha iki wujud pusat koloni Spanyol ing Amérika kanthi pambangunan sing impresif ing abad kaping 18 minangka kutha krajan "de facto" saka Sub Karajan Granada Anyar lan uga minangka panyambung komersial lan transportasi ing jaman iku, situasi sing kareflèksikaké saiki lan uga minangka jujugan plesiran populèr
Kutha koloni Cartagena kanthi tèmbok koloni kalebu bèntèngé dilebokaké sajeroning Situs Warisan Donya UNESCO taun 1980 bebarengan karo Lima
Cartagena ngadhep Laut Karibia ing kulon, Teluk Cartagena ing kidul, lan duwé loro lawang lumebu: Bocachica (Muara Cilik) ing kidul lan Bocagrande (Muara Gedhé) ing lor
Cartagena ana ing 10°25' LU, 75°32' LB (10.41667,-75.5333)
Amarga papané ing tlatah tropis, suhu ora tau owah kanthi drastis, kanthi suhu rata-rata 32 °C (88.6 °F) lan paling asor 25 °C (77 °F) setaun natas
Cartagena uga duwé kalembaban watara 90%, kanthi mangsa udan sasi Oktober
Cartagena duwé curah udan watara 1000 mm (40 inches) pertaun
Wewengkon Metropolitan Cartagena diwangun déning: Matuna
Matuna iku wewengkon komersial lan kauangan sing paling apik ing kutha iki amarga ana hotèl miwah kaya ta Hotèl Saint Philip lan resto-resto misuwur
Arupa wewengkon sing paling representatif ing Cartagena
Warga Afrika sing didadèkaké batur tukon biyèn manggon ing wewengkon iki
Parque Centenario (Taman Satus Taun) iku papan sing paling apik ing wewengkon iki lan dibangun kanggo nengeri kamardikané
Ing wewengkon kéné, bakal ditemoni Gedhung Konvènsi Cartagena, Gréja Telu Order lan San Francisco Cloister
Bakal katon uga San Roque lan Gréja Trinitas ing lapangan mawa jeneng sing padha
Kabèh pérangan Kutha Biyèn duwé arsitèktur sing padha amarga dilingkupi déning tèmbok kutha
Bocagrande (Muara Gedhé) iku wewengkon paling modhèren ing kutha iki kanthi akèh hotèl, gladri seni lan liya-liyané
Iki mbentuk wewengkon saka wewengkon tambahan sing diwatesi déning Tanjung Cartagena ing timue lan Laut Karibia ing kulon, ing endi ana El Laguito (Tlaga Cilik) lan Castillogrande (Kastil Gedhé), sing dianyaraké ing wewengkon iki
Sing nengsemaké saka tlatah iki ya iku pasisir lan kauripan wengi
Sadawané Avenida San Martín (Dalan Saint Martin), sing wujud balung mburi wewengkon iki bakal diweruhi pusat bisnis, resto lan hotèl
Cartagena ngalami perkembangan akir-akir iki mligi kanthi pambangunan akèh gedhong pencakar langit
Nalika sasi Oktober 2007 waé kacathet 42 gedhong nembé dibangun kalebu gedhong paling dhuwur ing Kolombia, Torre de la Escollera
Gedhung anyar iki direncanakaké rampung awal 2007 kanthi kadhuwuran 676 kaki (206 m) mawa 58 lantai.
Wong Minangkêbo Tiyang Minangkabo utawi tiyang Minang (Malayu: Minang utawi Minangkabau; Jawi: ) inggih punika salah satunggaling bebrayan ing Nuswantara ingkang nganggé basa lan adat Minangkabo
Wewengkon tiyang Minangkabo lan kabudayanipun inggih punika wonten ing Sumatra Kilèn, Riau, sisih lèripun Bengkulu, kilènipun Jambi, kidulipun Sumatra Lèr, kidul kilènipun Acèh, lan ugi Negeri Sembilan ing Malaysia
Saben dintenipun, tiyang Minangkabo utawi tiyang Minangkabo asring sinebat kanthi nama tiyang Padhang utawi wong Padhang
Nanging, tiyang Minangkabo nyebat piyambakipun kanthi nama (sajatosipun maksudipun sami kaliyan tiyang Minangkabo)
Navis, Minangkabo taksih mlebet rumpun Malayu ingkang ngrembaka lan ageng amargi sistem monarki sarta gadhah sistem adat ingkang kas, ingkang titikanipun inggih punika sistem kakulawargan manut "margi" tiyang èstri ("matrilineal"), lan sanajan budayanipun kiyat, tiyang Minangkabo ugi kiyat anggènipun nggebeng agami Islam
Miturut Thomas Stamford Raffles, sasampunipun ngawontenaken èkspédhisi dhateng wewengkon Minangkabo pasipun ing Karajan Pagaruyung, mratélakaken bilih Minangkabo inggih punika tukipun ("sumber") kakiyatan lan asalipun bangsa Malayu
Ing wekdal sapunika tiyang Minangkabo dados "golongan" "matrilineal" (sistem kakulawargan manut dhateng garis tiyang èstri ingkang paling ageng sadonya
Sasanèsipun punika tiyang Minangkabo ugi sampun ngginakaken sistem proto-dhémokrasi wiwit sadèrèngipun jaman Hindhu kanthi wontenipun musyawarah adat kanggé nemtokaken ukum lan prakawis ingkang wigati
Prinsip utawi paugeran adat Minangkabo dipunpratelakaken ing "Adat basandi syara', syara' basandi Kitabullah" (Adat dhasaripun ukum, ukum dhasaripun Al-Qur'an), ingkang tegesipun bilih adat Minangkabo punika lelandhesan dhateng agami Islam
Tiyang Minangkabo misuwur ing babagan niaga (sadéyan), minangka tiyang ingkang profésional lan intelèktual
Tiyang Minangkabo dados pawarisipun tradhisi sepuh Karajan Malayu lan Sriwijaya ingkang misuwur remen sadéyan
Kathah tiyang Minangkabo ingkang nyambut damel ing njawi rangkah ("rantau"), kinten-kinten amèh sepalih saking sadaya tiyang Minangkabo
Tiyang Minangkabo ingkang ngumbara limrahipun manggén ing kitha-kitha ageng, kados ta Jakarta, Bandung, Pekanbaru, Medan, Batam, Palembang, lan Surabaya
Ing manca nagari tiyang Minangkabo kathah ingkang manggèn wonten ing Negeri Sembilan, Malaysia lan Singapura
Tiyang Minangkabo gadhah dhaharan kas ingkang sampun misuwur, inggih punika menapa ingkang dipusebat dhaharan Padang ("masakan Padang")
Dhaharan punika sampun ngrembaka ing Indonésia ngantos dumugi mancanegari
Nama Minangkabo asalipun saking kalih tembung, "minang" lan "kabau"
Nama punika dipungayutaken kaliyan satunggalipun legenda kas Minangkabo ingkang wonten ing Tambo Minangkabo
Saking tambo punika dipuncariyosaken bilih ing satunggalipun wekdal wonten karajan saking manca (limrahipun dipuntafsiraken minangka Karajan Majapait) ingkang dugi saking sagara lan badhé nelukaken tiyang Minangkabo
Kanggé nyegah wontenipun perang, tiyang Minangkabo gadhah pamanggih supados dipunwontenaken adu kebo
Tamtama saking karajan manca sarujuk kaliyan pamanggihipun tiyang Minangkabo
Tamtama saking manca kasebat lajeng nyumadyakaken kebo (mahésa) ingkang ageng lan "agresif", lan tiyang Minangkabo nyumadyakaken satunggal kebo taksih alit ingkang kaluwén lan ing sungunipun dipunparingi gaman wujud lading
Nalika dipunadu, kebo alit nginten kebo ageng punika minangka babonipun, lajeng kebo alit kalawau mlajeng madosi susunipun (prembayunipun) kebo ageng kalawau, lan sungu ingkang sampun dipunpasangi lading ngoyak wetengipun kebo ageng ngantos pejah
Amargi kamenangan punika tuwuh "inspirasi" tumrapipun tiyang Minangkabo anggénipun ngginakaken nama "Minangkabo", ingkang asalipun saking "manang kabau" (tegesipun 'kebo menang')
Nami "Minangkabo" ugi dipun-ginakaken kanggé nyebat nagari, inggih punika Nagari Minangkabo, ingkang wonten ing Kacamatan Sungayang, Kabupatèn Tanah Datar, provinsi Sumatra Kilèn
Wonten ing seratan sajarah karajan Majapahit, kitab Désawarnana (utawi Kakawin Nagarakretagama) anggitanipun Mpu Prapanca kanthi taun 1365, ugi sampun dipunsebataken nama Minangkabwa minangka salah satunggalipun nagari Malayu ingkang sampun dipuntelukaken déning Majapahit
Nama "Minangkabo" (kraton Minanga) sampun dipunsebataken ing Prasasti Kedukan Bukit kanthi taun 682 Masehi lan nganggé basa Sansekerta
Wonten ing prasasti punika dipunpratélakaken bilih pangarsanipun karajan Sriwijaya ingkang namanipun "Dapunta Hyang" tindak saking "Minānga"...
Wonten ahli ingkang gadhah pradugi bilih tembung saking baris kaping sekawan (...minānga) lan kaping gangsal (tāmvan...) sajatosipun kagabung dados satunggal, saéngga dados mināngatāmvan ingkang gadhah teges "lèpèn kembar"
Lèpèn kembar kalawau pinitados namanipun "Lèpèn Kampar Kiwa" lan "Lèpèn Kampar Tengen" ingkang 'kepanggih' ilinipun
Nanging pamanggih punika boten dipunsarujuki déning Casparis, ingkang mbuktèkaken bilih "tāmvan" boten wonten gegayutanipun kaliyan "kepanggih", amargi tembung "kepanggih" lan "muara" ugi saged kapanggih ing prasasti-prasasti tilaranipun jaman Sriwijaya sanèsipun
Saking salah satunggalipun sumber wujud tambo ingkang tinampi, dipuncariyosaken bilih tiyang Minangkabo asalipun saking trah Iskandar Zulkarnain
Sanajan tambo kasebat boten dipundamel kanthi sistematis lan langkung trep manawi tambo punika dipunsebat minangka legénda
Tiyang Minangkabo taksih kalebet tiyang "Deutro Malayu" (Malayu Enèm) ingkang ngawontenaken migrasi saking wewengkon Cina Kidul dhateng Pulo Sumatra kinten-kinten 2.500-2000 taun kepengker
Kinten-kinten, tiyang Minangkabo mlebet saking sisih wétan Pulo Sumatra, dhateng Lèpèn Kampar ngantos dumugi wewengkon ingkang langkung inggil ingkang dipunsebat "darek" lan dados punjering kempalan tiyang Minangkabo ingkang kapisan
Sawetawis wewengkon ingkang dipunsebat "darek" kalawau, lajeng damel satunggalipun pakempalan utawi "konfederasi" ingkang kawentar kanthi nama "luhak", ingkang salajengipun dipunsebat kanthi nama "Luhak nan Tigo", ingkang kapérang saking "Luhak Limo Puluah", "Luhak Agam", kaliyan "Luhak Tanah Datar"
Nalika wekdal papréntahanipun Hindhia Walandi, wewengkon "luhak" dipundadosaken wewengkon téritorial papréntahan ingkang dipunsebat "afdeling", dipunpandhégani déning "residen"
Tiyang Minangkabo nyebat "residen" kanthi nama "Tuan Luhak"
Amargi saking ngrembakanipun kang ndunungi, tiyang Minangkabo lajeng sumebar dhateng wewengkon "darek" ingkang sanèsipun sarta damel wewengkon tartamtu ingkang salajengipun dipunparingi nama "rantau"
Konsép "rantau" tumrap tiyang Minangkabo gadhah fungsi minangka papan pados pagesangan lan papan sadéan
Rantau ing Minangkabo ugi asring dipunsebat "Rantau nan duo" ingkang kapérang dados kalih, "Rantau di Hilia" (wewengkon ing sisih wétan) lan "Rantau di Mudiak" (wewengkon ing sisih kilèn)
Wiwitanipun, panyebatan tumrap tiyang Minangkabo dèrèng dipunbentenaken kaliyan tiyang Malayu, nanging awit abad kaping 19, panyebatan antawisipun Minangkabo lan Malayu lajeng dipunbentenaken
Babagan punika dipunsababaken amargi tiyang Minangkabo gadhah budaya "matrilineal" ingkang tansah dipunuri-uri, bénten kaliyan tiyang Malayu ingkang budayanipun manut "margi" tiyang jaler ("patrilineal")
Ing wekdal sapunika tiyang Minangkabo agaminipun Islam
Manawi wonten tiyang Minangkabo ingkang medal saking agami Islam, mangka tiyang kasebat dipunanggep medal saking masarakat tiyang Minangkabo, tetembunganipun inggih punika "dibuang sepanjang adat"
Kinten-kinten agami Islam mlebet saking wewengkon sisih kilèn, mliginipun ing wewengkon Pariaman, nanging wewengkon "Arcat" (Aru lan Rokan) sarta Inderagiri ingkang wonten ing sisih wétan ugi sampun dados palabuan Minangkabo
Sarta babagan punika ugi dipungayutaken kaliyan sesebatan "Orang Siak" (sesebatan tumrap tiyang ingkang wasis bab agami Islam ing wewengkon inggil ("dataran tinggi")) Minangkabo
Sadèrèngipun Islam dipuntampi déning tiyang Minangkabo kanthi "lila legawa", saking bukti arkéologis dipunpratélakaken bilih tiyang Minangkabo naté nggebeng agami Buda mliginipun ing wekdal karajan Sriwijaya, Dharmasraya, ngantos wekdal papréntahan Adityawarman lan putranipun Ananggawarman
Salajengipun wonten gumantosipun struktur karajan amargi jumenengipun Karajan Pagaruyung ingkang sampun "ngadhopsi" Islam lan sistem papréntahanipun, sanajan ngantos dumugi abad kaping 16, "Suma Oriental" taksih nyebataken bilih saking tigang ratu Minangkabo namung satunggal ingkang agaminipun Islam
Adat lan budaya Minangkabo gadhah ciri kas "matrilineal" (nengenaken priyantun èstri)
Priyantun èstri dados pawaris "banda pusaka" lan "kakerabatan"
Miturut tambo, wiwitanipun sistem adat Minangkabo dipundamel déning Datuk Perpatih Nan Sebatang lan Datuk Ketumanggungan
Datuk Perpatih marisaken sistem adat "Bodi Caniago" ingkang démokratis, lan Datuk Ketumanggungan marisaken sistem adat "Koto Piliang" ingkang aristokratis
Ing wekdal salajengipun, kalih sistem adat kasebat saged damel sistem masarakat Minangkabo ingkang salaras
Tiyang Minangkabo gadhah tigang pilar ingkang yasa lan njagi manunggalipun budaya sarta adat istiadatipun, inggih punika alim ulama, priyantun ingkang wasis, lan "ninik mamak", ingkang misuwur kanthi nama "Tali nan Tigo Sapilin".
Wonten masarakat tiyang Minangkabo ingkang démokratis lan égaliter, sadaya bab utawi "masalah" dipunrembag déning tigang unsur punika kanthi musyawarah lan mufakat
Basa Minangkabo kalebet salah satunggalipun kulawarga basa Austonésia
Sanajang wonten bènten pamanggih bab gegayutanipun basa Minangkabo kaliyan basa Malayu, wonten ingkang gadhah pamanggih bilih basa ingkang dipun-ginakaken tiyang Minangkabo punika minangka salah satunggalipun dhialék Malayu, amargi saking kathahipun tetembungan ingkang sami, wonten pamanggih sanèsipun ingkang mratélakaken bilih basa Minangkabo bènten kaliyan basa Malayu, sarta wonten pamanggih malih ingkang nyebataken basa Minangkabo kalebet basa proto-Malayu
Wonten ing masarakat Minangkabo piyambak ugi wonten manéka warni dhialék miturut laladanipun piyambak
Tiyang Minangkabo gadhah manéka warni kasenian, kados seni jogèd ingkang asring dipunwontenaken ing sukuran adat utawi adicara palakrami
Salah satunggalipun seni jogèd kasebat inggih punika "jogèd pasambahan", kalebet seni jogèd ingkang gadhah werdi minangka raos ngajeni dhateng tamu ingkang "istimewa" ingkang nembé kemawon rawuh
Salajengipun wonten "jogèd Piring", kalebet seni jogèd kanthi "obahan" ingkang rikat lan tiyang ingkang nari nyepeng piring ing astanipun piyambak-piyambak, ugi dipuniringi kanthi lagu saking piranti musik tradhisional Minangkabo "talempong" lan "saluang"
"Silek Minangkabo" utawi Silat Minangkabo inggih punika satunggalipun seni bela dhiri tradhisional kas suku Minangkabo ingkang sampun dangu ngrembaka
Sasanesipun punika ugi wonten seni jogèd ingkang sampun kacampur kaliyan "silek" ingkang dipunwastani "randai"
Randai limrahipun dipuniringi kanthi tetembangan ingkang dipunsebat "sijobang", wonten ing jogèd randai punika ugi wonten unsur seni drama ("acting") kanthi adhédhasar tèks cariyos ("skénario")
Sasanèsipun punika tiyang Minangkabo ugi misuwur wasis ing seni wicantenan
Seni punika wonten tigang jinis, inggih punika "pasambahan", "indang", lan "salawat dulang"
Seni wicantenan utawi "bersilat lidah" punika langkung "dominan" ing bab sindhiran, ibarat, alégori, métafora, lan aphorisme
Wonten ing seni wicantenan tiyang dipunajari supados njagi kaurmatanipun, boten mawi gaman lan adu tandhing pisik
Griya adat Minangkabo dipunsebat "Rumah Gadang" (basa Jawinipun:'griya ingkang ageng'), ingkang limrahipun dipunyasa ing laladan kagunganipun kulawarga "induk" wonten ing suku wau
Griya adat punika dipunyasa awujud sekawan pasagi ingkang panjang lan dipunpérang dados kalih, sisih ngajeng lan wingking
Griya punika limrahipun dipunyasa mawi kajéng
Manawi dipunpirsani, griya punika katingal kados griya panggung kanthi sisih nginggilipun ingkang kas, wujudipun kados sungu kebo ingkang dipunsebat "gonjong"
Nanging namung tiyang èstri lan garwanipun, sarta putra-putrinipun ingkang saged manggén ing griya adat Minangkabo punika
Tiyang jaler ingkang sampun gadhah garwa, manggén ing dalemipun garwanipun
Manawi tiyang jaler ingkang déréng palakrami, limrahipun saré ing "surau" utawi masjid
Surau limrahipun dipunyasa boten tebih saking komplek griya adat Minangkabo kasebat, sasanèsipun gadhah mangfaat minangka papan ngibadah, ugi gadhah mangfaat minangka papan saré tiyang jaler ingkang sampun ageng nanging dèrèng palakrami
Wonten ing budaya Minangkabo wonten paugeran, bilih boten sadaya wewengkon dipunkeparengaken mangun griya adat