Exqrch/javanese-Komodo-pixelgpt huggingface dataset:
Yoiku salah siji infusi kang kagawé saka godhong garing semak "Camellia sinensis" kanthi banyu panas
Ing basa Cina Amoy diarani "Te" kang tegesé tèh
Basa nasional Cina tembung tèh yaiku "Cha"
Yèn ing basa Inggris tèh diarani "tea"
Akèh wong kang seneng ngombé tèh anget utawa panas
Teh kang kagawé saka tuwuhan tèh dipérang dadi 4 (patang) golongan: tèh ireng, tèh oolong, tèh ijo, lan tèh putih
Istilah "tèh" uga dipigunakaké tumrap ombènan kang kagawé saka woh-wohan, bumbon crakèn utawa tuwuhan obat liya kang diseduh, kaya ta, tèh rosehip, camomile, krisan lan Jiaogulan
Tèh kang ora ngandhut godhong tèh ingaran tèh hèrbal
Tèh minangka sumber alami kafein, teofilin lan antioksidan kanthi kadar lemak, karbohidrat utawa protéin amèh ngancik nol persèn
Tèh yèn diombé krasa rada pait malah dadi ciri sedhepe ngombé tèh
Tèh kembang kanthi campuran kuncup kembang mlathi kang mau tèh mlathi utawa tèh wangi mlathi dadi tèh kang populèr ing Indonésia
Konsumsi tèh ing Indonésia watara 0,8 kilogram per kapita per taun isih adoh ing sangisoré nagara-nagara liya ing donya, sanadyan Indonésia kagolong nagara kang ngasilaké tèh paling akèh nomer lima ing donya
Miturut carita, tèh tinemu ing Cina
Tèh ing pisanan tinemu déning Kaisar Shen Nun ing taun 2737 sadurungé Masehi
Kaisar Shen Nung misuwur ora mung dadi kaisar thok, ananing uga misuwur kanthi sesebutan "The Divine Healer" ("Sang Penyembuh dari Ilahi")
Carita nemu tèh déning Kaisar, ora sinengaja nalika godhong tèh kang ana ing kebon Kaisar Shen Nung tiba ing banyu kang lagi digodhog déning Kaisar
Nalika godhong tèh iku kena banyu panas, mambu énakè langsung nggawé Kaisar péngin nyoba ngicipi
Ora mung mambunè, nanging rasa sepet lan pait saka godhong tèh iku disenengi déning Kaisar amarga dipercaya bisa agawé segering awak
Saliyané iku, miturut panelitèné Kaisar Shen Nung, ngombé tèh bisa marèkaké saka lelara
Akèh kang ngandharaké panemonan tèh ing Jepang kang ana gegayutané karo Daruma
Daruma yaiku wong kang nyebaraké agama Zen Buda utawa kang misuwur kanthi sesebutan "Father of Zen Buda" ing Jepang taun 600 Masehi
Kacarita, Daruma lagi nyinaoni agama Buda kanthi tapa lan ora turu utawa merem sasuwéné 7 taun (ana kang ngandharakè 9 taun)
Ana carita liya kang nyritakaké Daruma tapa kanthi lungguh nganti ing pungkasané sikilé Daruma lumpuh
Ana carita kang luwih sangar nyritakaké yèn Daruma sengaja nyuwèk kelopak mripaté karebèn ora turu nalika tapa
Klopak mripaté iku tiba ing lemah
Lan miturut lègenda, "keajaiban" kadadéan nalika klopak mripat iku tiba, thukul tuwuhan tèh kang kaping pisanan ing Jepang
Wiwit iku, Daruma misuwur kanthi mripaté kang gedhé minangka "icon" utawa pratandha lan didadèkaké golèkan kang misuwur ing Jepang.
Ing taun 780 Masehi, kang pisanan cendekiawan kang jenengé Lu Yu ngumpulaké lan nulis buku kang ngrembug babagan temuan tèh lan mumpangate ing sajeroning "literatur" tèh, yaiku "Ch’a Cing" utawa "The Classic of Tea"
Buku iku nyritakaké yèn tèh minangka ombèn-ombèn kang bisa nggawé wong luwih "semangat", bisa nglerem ati, mbuka pikiran lan nggawé ora ngantuk, nggawé ènthènging awak lan nyegeraké awak, sarta bisa ngunggahaké kamampuan pikiré wong
Ing jaman Wangsa Han, Tang, Soon lan Yuan, komodhitas tèh wiwit diwanuhaké ing njaba Cina liwat ijolan kabudayan ing Asia Tengah liwat bawana Éropa sinambi adol kain sutra (sinebut Jalur Sutra)
"East India Company" utawa "Perusahaan Hindia Timur Karajan Manunggal" kang dianakaké déning Ratu Elizabeth I tanggal 31 Dhésèmber 1600 kang duwé ancas yaiku monopoli padagangan ing Hindia Wétan
Ing taun 1669, "East India Company" ngéntukaké lisènsi kanthi nekakaké tèh saka Cina menyang Inggris nganggo kapal Elizabeth I
Monopoli padagangan tèh dikuwasani nganti taun 1833
Ing taun 1773 "East India Company" éntuk dodolan tèh langsung saka Cina menyang Amérika kanthi ngliwati jalur padagangan lan "perpajakan" kang ngrugikaké èksportir Éropa lan importir Amérika
Kamangka nggawé ngamuk warga Boston, kanthi ngguwang sakabèhing pethi kang isiné tèh ing laut
Kadadéan iku misuwur kanthi sesebutan "Boston Tea Party" kang ngakibataké révolusi Amérika marang panjajahan bangsa Inggris
Tèh kanthi cara umum ngandhut dat kang akèh, yaiku pelifenol kang duwé mupangat minangka antioksidan lan bisa nyegah radhikal bébas sajeroning awak kang diakibataké saka lingkungan lan panganan kang didhahar
Tèh uga ngandhut vitamin B kang akèhé kaping sepuluhé yèn dibandhingaké janganan ijo
Vitamin C duwé mupangat minangka kakebalan awak utawa "imunitas"
Vitamin C kang ana ing sajeroning tèh bisa luwih akèh tinimbang vitamin C kang ana ing woh jeruk
Vitamin A duwé mupangat kanggo kasarasan mripat
Vitamin E duwé mupangat bisa nggawé jantung dadi séhat lan nggawé kulit dadi alus, yaiku akèhé kira-kira 100-200 UI
Kang pungkasan, tèh duwé kandhutan cathecin yaiku dat asipat multifungsi
Dat iki duwé mupangat minangka antiradhang, anti panggandhaan sèl, lan ngedhunaké kadhar kolesterol
Miturut Noni Soraya, godhong tèh ireng unggulan ngandhut senyawa "bioaktif polyfenol" kang ing njeroné ngandhut flavonoid, tannin, kafein lan asem fenalat
Tèh ireng uga ngandhut vitamin B1, B2, C, E lan K sarta mineral fluor, mangan, kalsium, potassium lan kalium
Senyawa katekin kang ana ing sajeroning senyawa flavonoid ngandhut: "Epikatekin" (EC), "Epikatekin Galat" (ECG), "Epigalo Katekin" (EGC), "Epigalo Katekin Galat" (EGCG) lan "Quercetin"
Tèh dadi ombèn-ombèn kang disenengi wong akèh ing donya kanggo dikonsumsi
Tèh bisa dikonsumsi ing kabèh jinis ombèn-ombèn ing donya-kaya ta dicampur karo kopi, coklat, "soft drink", lan alkohol
Para konsumèn tèh paling akèh saka nagara Asia kulon yaiku nagara India lan Sri Lanka
Saking akèhé kang seneng ngonsumsi tèh, nganti ana budaya ngombé tèh kaya ing "Gongfu tea ceremony" kang ana ing nagara Cina
Ing nagara Jepang ana budaya ngombé tèh kanthi cara kang unik, yaiku sadurungé cangkir diisi tèh, cangkir iku direndhem ing banyu panas supaya nalika tèh dijog ing cangkir, angeté bisa awèt
Ing Amérika 80% wong seneng ngombé tèh kanthi cara diwènèhi ès
Taun 2003, prodhuksi tèh donya yaiku 3.21 milyar ton.
Ing taun 2008, prodhuksi tèh donya punjul 4.73 milyar ton
Nagara kang paling akèh mrodhuksi tèh yaiku Cina, India, Kenya, Sri Lanka, lan Turki
Miturut tabèl prodhuksi tèh (ing ton), kabèh nagara kang ngasilaké tèh mundhak terus
Data iku éntuk saka FAO nalika Januari 2010
Masmur Kitab Masmur saka basa Ibrani:תהילים "mizmor" utawa kerep ditulis "mitsmor"
Ing sawatara basa Éropa kitab iki diarani "Psalm" kang dijupuk saka basa Yunani: "Psalmos"
Ing basa Melayu kitab iki diarani kitab Zabur, saka basa Arab
Masmur iku buku kidung-kidung
Katonané kitab iki yasané Ratu Dawud
Gusti Yèsus uga akèh ngasta ayat-ayat Masmur
Ing agama Islam, ana sawetara ngulama kang madhakake Masmur lan Kitab Zabur
Kitab Zabur iku sawijining kitab kang kaparingake marang Nabi Daud as (kurang luwih ing abad kaping 10 sadurunge masehi) ing tlatah Yerusalem kanthi migunakaké basa Qibti
Kitab Zabur (Masmur) dicawisake kanggo umate Kanjeng Nabi Daud
Isine Zabur yaiku: 1
Isine babagan pandonga lan zikir
Isine babagan piweling lan hikmah
Ajaran supaya nyembah Gusti Allah/Tauhid.
Pi Pi, kerep dipunserat nganggé aksara Yunani π ingkang ungelipun [pi] kanggé nyerat swanten "p", punika kwosien panjang satunggiling bundheran (jarak saubenging bundheran) nglangkungi "diameter" (jarak ing tengahipun)
Wijinipun kirang langkung 3.14159, nanging manawi kedah ngitung sajawi sirah kirang langkung inggih 355/113
Tegesipun, satunggiling bundheran ingkang diameteripun 113 cm, jarak saubengipun inggih kirang langkung 355 cm
Pi punika wilangan irasional, dados wijinipun boten eksakta
Masjid Mesjid (utawi ing Basa Jawi tataran ngoko: Masjid lan ugi kadhang kapocapaken Mejid) punika, papan kanggé ngibadah tiyang Muslim
Sanèsipun masjid ugi wonten "langgar" kaliyan "langgar" ingkang mèmper Mesjid, namung langkung alit
Ing tanah Jawi kathah mesjid ingkang arsitèkturipun taksih mèmper Meru
Tembung "mesjid" utawa "masjid" punika kapendhet saking basa Arab "masjid" ingkang tegesipun "papan pasujudan"
Tembung punika saking tembung kriya "sajada" (oyot "s-j-d" ingkang tegesipun "sujud" utawi "jèngkèng")
Tembung "masjid" utawi "sajada" dipunserap saking basa Aram
Tembung "m-s-g-d" sampun wonten ing abad ka-5 SM lan sasampunipun uga kapanggih wonten prasasti-prasasti Nabatea lan tegesipun ugi "papan pasujudan"
Wonten ing ajaran Islam kasebataken manawi mesjid ingkang nomer satunggal punika Ka'bah ingkang dipundamel déning Nabi Ibrahim
Wangunan mesjid kados ingkang kasebat punika dipunwiwiti wonten ing Madinah nalika jaman Muhammad ingkang kasebat Mesjid Quba
Mesjid ingkang kawentar wonten ing Indonésia inggih punika Mesjid Istiqlal ingkang dipunrakit déning Friedrich Silaban ingkang dunungipun wonten ing caket Silang Monas, Jakarta
Taun cahya Taun cahya punika tegesé jarak ingkang dipunlangkungi cahya ing wekdal satunggal taun wonten ing hampa udara
Inggih punika sami kaliyan 9.460.528.405.000 kilomèter
Taun cahya dipunenggé ngukut jarak ingkang tebih sanget ing ngèlmu fisika kados ta jarak lintang, galaksi kaliyan ukuran Jagat Raya
Istilah taun ingkang dipunanggé pétangan inggih punika taun Julian ingkang dangunipun 365.25 dinten utawi 31.557.600 dhetik
Kadhangkawis rata-rata taun tropis 31.556.925,9747 dhetik dipun-ginakaken
Amargi cahya nempuh kacepetan 299.792.458 mèter per dhetik (m/s) ing salebeting ruang hampa udara, mila kanthi migunakaken taun Julian, setaun cahya sami kaliyan 9.460.730.472.580.800 kilomèter (5.878.625.373.184 mil)
Mahabharata Mahabharata (basa Sansekreta: "Mahābhārata", Carakan: ꦩꦲꦴꦨꦴꦫꦠ), iku karya sastra kuna sing ujaré ditulis déning bagawan Abyasa utawa Vyasa saka India
Buku iku kabangun saka wolulas kitab, mula diarani Astadasaparwa (asta = 8, dasa = 10, parwa = kitab)
Cekaking wuwus, Mahabharata nyritakaké pasulayan para Pandhawa karo sedulur nak-dhèrèké, para Korawa, prakara nagara Astina
Wusanané dadi perang Bharatayuddha (Brantayuda) ing tegal Kurusétra sajeroning 18 dina
Mahābhārata minangka carita èpik sing kapérang dadi wolulas kitab utawa kerep ingaran Astadasaparwa
Reroncèning kitab nyaritakaké urutan prastawa sajeroning carita Mahābhārata, yaiku wiwit carita para leluhur Pandhawa lan Kurawa (Yayati, Yadu, Puru, Kuru, Duswanta, Sakuntala, Bharata) nganti carita ditampané Pandhawa ing swarga
Astronomi Astronomi (saking basa Yunani: αστρονομία = άστρον + νόμος, "astronomia = astron + nomos", "hukum lintang") punika, ngèlmunipun sadaya badan-badan ingkang wonten langit utawi akasa
Ngèlmu punika sampun kina sanget, tiyang-tiyang Yunani kina sampun katarik
Ngèlmu punika wiyar sanget
Perangkat utama ngèlmu astronomi iku antarané: Réferènsi
Tata Surya Tata Surya[a] ana ing galaksi Bimasekti iku golongan barang langit kang kawangun saka sawijining lintang kang diarani Srengéngé lan kabèh objèk kang kraket déning gaya gravitasiné
Objèk-objèk mau kalebu wolung planit kang wis kauninga kanthi orbit awujud elips, limang planit cilik, 173 satelit alami kang wis kaidhèntifikasi[b], lan mayuta-yuta barang langit (meteor, asteroid, komet) liyané
Tata Surya kawangun saka Srengéngé, patang planit pérangan njero, sabuk asteroid, patang planit pérangan njaba, lan ing pérangan paling njaba yaiku Sabuk Kuiper lan piringan kasebar
Awan Oort diprakirakaké ana ing laladan paling adoh kang leté watara kaping sèwu ing njaba pérangan kang paling njaba
Adhedhasar leté saka Srengéngé, wolung planit Tata Surya yaiku Merkurius utawa "Buda" (57,9 yuta km), Venus utawa "Sukra" (108 yuta km), Bumi (150 yuta km), Mars utawa "Anggara" (228 yuta km), Yupiter utawa "Wrehaspati" (779 yuta km), Saturnus utawa "Saniscara" (1.430 yuta km), Uranus (2.880 yuta km), lan Neptunus (4.500 yuta km)
Wiwit madyaning 2008, ana limang objèk akasa kang kaklasifikasikaké minangka planit cilik
Orbit planit-planit cilik, kajaba Ceres, ana luwih adoh saka Neptunus
Limang planit cilik mau yaiku Ceres (415 yuta km ing sabuk asteroid; biyèné kaklasifikasikaké minangka planit kalima), Pluto (5.906 yuta km.; biyèné kaklasifikasikaké minangka planit kasanga), Haumea (6.450 yuta km), Makemake (6.850 yuta km), lan Eris (10.100 yuta km)
Enem saka wolung planit lan telu saka limang planit cilik iku diubengi déning satelit alami
Saben planit pérangan njaba diubengi déning cincin planit kang kawangun saka awu lan partikel liyané
Akèh hipotèsis ngenani asal usul Tata Surya wis ditélakaké para ahli, sapérangan ing antarané yaiku: Hipotesis nébula pisanan ditélakaké déning Emanuel Swedenborg (1688-1772) taun 1734 lan disampurnakaké déning Immanuel Kant (1724-1804) nalika taun 1775
Hipotesis sarupa uga dikembangaké déning Pierre Marquis de Laplace kanthi indepènden nalika taun 1796
Hipotesis iki, kang luwih ditepungi kanthi Hipotesis Nebula Kant-Laplace, nyebutaké yèn ing taap awal, Tata Surya isih wujud kabut raseksa
Kabut iki kawangun saka lebu, ès, lan gas kang diarani nébula, lan unsur gas kang sapérangan gedhé hidrogen
Gaya gravitasi kang diduwèni njalari kabut iku nyusut lan mubeng kanthi arah tinentu, suhu kabut saya panas, lan akiré dadi lintang raseksa (srengéngé)
Srengéngé raseksa terus nyusut lan mubeng tansaya rikat, lan cincin-cincin gas lan ès kalontar menyang saubengé Srengéngé
Akibat gaya gravitasi, gas-gas mau saya padhet sairing karo pamudhunan suhuné lan minangka planit njero lan planit njaba
Laplace duwé pendhapat yèn orbit awangun mèh mbunder saka planit-planit wujud konsekuènsi saka pambentukané
Hipotesis planètisimal pisanan ditélakaké déning Thomas C
Moulton nalika taun 1900
Hipotesis planètisimal nélakaké yèn Tata Surya awaké dhéwé kawangun akibat anané lintang liya kang liwat cukup cerak karo Srengéngé, nalika mangsa awal pambentukan Srengéngé
Kacerakan mau njalari dumadiné tonjolan ing lumahing Srengéngé, lan bebarengan prosès internal Srengéngé, narik matèri bola-bali saka Srengéngé
Èfèk gravitasi lintang ngakibataké kawanguné loro lengen spiral kang ndawa saka Srengéngé
Sauntara sapérangan gedhé matèri katarik manèh, sapérangan liya bakal tetep ing orbit, saya adhem lan saya padhet, lan dadi barang-barang kanthi ukuran cilik kang diarani planètisimal lan sapérangan kang gedhé minangka protoplanèt
Objèk-objèk mau silih tabrakan lan minangka planit lan rembulan, sauntara sisa-sisa matèri liyané dadi komèt lan astéroid
Hipotesis pasang surut lintang pisanan ditélakaké déning James Jeans nalika taun 1917
Planit dianggep kawangun amarga nyeraké lintang liya menyang Srengéngé
Kaanan kang mèh silih tabrakan njalari katariké sapérangan gedhé matèri saka Srengéngé lan lintang liya mau déning gaya pasang surut kekaroné, kang banjur kakondhènsasi dadi planit.
Nanging astronom Harold Jeffreys taun 1929 mbantah yèn tabrakan kang kaya mangkono iku mèh ora mungkin dumadi
Mangkono uga astronom Henry Norris Russell nélakaké kaabotané marang hipotèsis mau
Hipotesis kondhènsasi awalé ditélakaké déning astronom Walanda kang jenengé G.P
Kuiper (1905-1973) nalika taun 1950
Hipotesis kondhènsasi njelasaké yèn Tata Surya kawangun saka bal kabut raseksa kang mubeng minangka cakram raseksa
Hipotesis lintang kembar awalé ditélakaké déning Fred Hoyle (1915-2001) nalika taun 1956
Hipotesis nélakaké yèn biyèné Tata Surya awaké dhéwé wujud loro lintang kang mèh padha ukurané lan silih cerak kang salah sijiné njeblug ninggal serpihan-serpihan cilik
Serpihan iku kaprangkep déning gravitasi lintang kang ora njeblug lan wiwit ngupengi lintang iku
Lima planit paling cerak menyang Srengéngé saliyané Bumi (Merkurius, Venus, Mars, Yupiter lan Saturnus) wis ditepungi wiwit jaman biyèn amarga kabèh bisa dideleng kanthi mata langsung
Akèh bangsa ing donya iki duwé jeneng dhéwé kanggo saben planit
Perkembangan èlmu pengetauan lan tèknologi pangamatan ing limang abad kapungkur nggawa manungsa kanggo mahami barang-barang langit kabébas saka slubung mitologi
Galileo Galilei (1564-1642) kanthi teleskop refraktoré bisa ndadèkaké mata manungsa "luwih tajem" sajeroning ngamati barang langit kang ora bisa diamati lumantar mata langsung
Amarga teleskop Galileo bisa ngamati luwih tajem, dhèwèké bisa ndeleng manéka owah-owahan wangun kekatonan Venus, kaya déné Venus Sabit utawa Venus Purnama minangka akibat owah-owahan posisi Venus tumrap Srengéngé
Panalaran Venus ngiteri Srengéngé saya nguwataké téyori heliosentris, yaiku yèn Srengéngé iku punjer alam samesta, dudu Bumi, kang sadurungé digagas déning Nicolaus Copernicus (1473-1543)
Susunan heliosentris yaiku Srengéngé dikupengi déning Merkurius tekan Saturnus
Teleskop Galileo terus disampurnakaké déning èlmuwan liya kaya déné Christian Huygens (1629-1695) kang nemu Titan, satelit Saturnus, kang ana mèh kaping 2 let orbit Bumi-Yupiter
Perkembangan teleskop uga diimbangi uga déning perkembangan pangétungan obah barang-barang langit lan gegandhèngan siji karo liyané lumantar Johannes Kepler (1571-1630) kanthi Hukum Kepler
Lan puncaké, Sir Isaac Newton (1642-1727) kanthi ukum gravitasi
Kanthi loro téyori pangétungan iki kang mungkinaké panggolèkan lan pangétungan barang-barang langit sabanjuré
Nalika taun 1781, William Herschel (1738-1822) nemu Uranus
Pangétungan tliti orbit Uranus nyimpulaké yèn planit iki ana kang ngganggu
Neptunus tinemu nalika sasi Agustus 1846
Panemon Neptunus pranyata ora cukup njelasaké gangguan orbit Uranus
Pluto banjur tinemu taun 1930
Nalika Pluto tinemu, Pluto mung dikawruhi minangka siji-sijiné objèk ngangkasa kang ana sawisé Neptunus
Banjur nalika taun 1978, Charon, satelit kang ngupengi Pluto tinemu, sadurungé sempat dikira minangka planit kang sabeneré amarga ukurané ora béda adoh karo Pluto
Para astronom banjur nemu watara 1.000 objèk cilik liyané kang papané ngliwati Neptunus (diarani objèk trans-Neptunus), kang uga ngupengi Srengéngé
Ing kana mungkin ana watara 100.000 objèk sakrupa kang ditepungi minangka Objèk Sabuk Kuiper (Sabuk Kuiper yaiku péranganing objèk-objèk trans-Neptunus)
Welasan barang langit kalebu sajeroning Objèk Sabuk Kuiper ing antarané Quaoar (1.250 km ing sasi Juni 2002), Huya (750 km ing sasi Maret 2000), Sedna (1.800 km ing sasi Maret 2004), Orcus, Vesta, Pallas, Hygiea, Varuna, lan 2003 EL61 (1.500 km ing sasi Mèi 2004).
Panemon 2003 EL61 cukup njalari héboh amarga Objèk Sabuk Kuiper iki dikawruhi uga nduwé satelit ing sasi Januari 2005 sanadyan kanthi ukuran luwih cilik saka Pluto
Lan puncaké yaiku panemon UB 313 (2.700 km ing sasi Oktober 2003) kang dijenengi déning panemuné Xena
Saliyané luwih gedhé saka Pluto, objèk iki uga nduwé satelit
Komponèn utama sistem Tata Surya yaiku srengéngé, sawijining lintang dhèrèt utama kelas G2 kang ngandhut 99,86 persèn massa saka sistem lan ndhominasi kabèh kanthi gaya gravitasiné
Yupiter lan Saturnus, loro komponèn gedhé dhéwé kang ngideri Srengéngé, nyakup kira-kira 90 persèn massa saluwihé.[c] Mèh kabèh objèk-objèk gedhé kang ngorbit Srengéngé ana ing babagan édharan bumi, kang lumrahé dijenengi èkliptika
Kabèh planit manggon cedhak banget karo èkliptika, sauntara komèt lan objèk-objèk sabuk Kuiper lumrahé duwé béda pojokan kang gedhé banget dibandhingaké èkliptika
Planit-planit lan objèk-objèk Tata Surya uga ngorbit ngupengi Srengéngé lawan arah jarum jam yèn dideleng saka ndhuwur kutub lor Srengéngé, kajaba Komèt Halley
Hukum Gerakan Planit Kepler njabaraké yèn orbit saka objèk-objèk Tata Surya saubengé Srengéngé obah kanthi wangun èlips kanthi Srengéngé minangka salah siji titik fokusé
Objèk kang leté luwih cerak saka Srengéngé (sumbu "sèmi-mayor"-é luwih cilik) duwé taun wektu kang luwih cendhak
Ing orbit èlips, let antarané objèk karo Srengéngé manéka variasi sakdawané taun
Let paling cerak antarané objèk karo Srengéngé dijenengi perihelion, sauntara let paling adoh saka Srengéngé dijenengi aphelion
Kabèh objèk Tata Surya obah paling rikat ing titik perihelion lan paling alon ing titik aphelion
Orbit planit-planit bisa diarani mèh awangun bunderan, éwadéné komèt, asteroid lan objèk sabuk Kuiper akèh-akèhé orbité awangun èlips
Kanggo nggampangaké réprèsentasi, akèh-akèhé diagram Tata Surya nuduhaké let antarané orbit kang padha siji lan sijiné
Ing kasunyatané, kanthi sapérangan pangecualian, tansaya adoh panggonan sawijining planit utawa sabuk saka Srengéngé, saya gedhé let antarané objèk iku karo jalur ideran orbit sadurungé
Minangka conto, Venus manggon watara 0,33 ékan astronomi (SA) punjul Merkurius[d], éwadéné Saturnus iku 4,3 SA saka Yupiter, lan Neptunus manggon 10,5 SA saka Uranus
Sapérangan upaya wis dicoba kanggo nemtokaké korélasi let antar orbit iki (ukum Titus-Bode), nanging nganti saiki ora ana siji téyori waé wis ditampa
Mèh kabèh planit-planit ing Tata Surya uga nduwé sistem sékundhèr
Akèh-akèhé iku barang pangorbit alami kang diarani satelit
Sapérangan barang iki nduwé ukuran luwih gedhé saka planit
Mèh kabèh satelit alami kang gedhé dhéwé manggon ing orbit sinkron, kanthi sasisih satelit ngadhep merang arah planit indhuké kanthi permanèn
Papat planit gedhé dhéwé uga nduwé cincin kang isi partikel-partikel cilik kang ngorbit kanthi bebarengan
Sacara informal, Tata Surya bisa dibagi dadi telu laladan
Tata Surya pérangan njero nyakup papat planit kabumian lan sabuk asteroid utama
Ing laladan kang luwih adoh, Tata Surya pérangan njaba, ana papat gas planit raseksa
Wiwit tinemu Sabuk Kuiper, pérangan paling njaba Tata Surya dianggep wewengkon béda dhéwé kang ngambah kabèh objèk ngliwati Neptunus
Sacara dinamis lan fisik, objèk kang ngorbit srengéngé bisa diklasifikasikaké sajeroning telung golongan: planit, planit cilik, lan barang cilik Tata Surya
Planit iku sawijining badan kang ngideri Srengéngé lan duwé massa cukup gedhé kanggo minangka buletan dhiri lan wis ngresiki orbité kanthi nginkorporasikaé kabèh objèk-objèk cilik ing saubengé.
Kanthi définisi iki, Tata Surya duwé wolu planit: Merkurius, Venus, Bumi, Mars, Yupiter, Saturnus, lan Neptunus
Pluto wis diuwalaké status planèté amarga ora bisa ngresiki orbité saka objèk-objèk Sabuk Kuiper
Planit cilik iku barang akasa dudu satelit kang ngupengi Srengéngé, duwé massa kang cukup kanggo bisa minangka buletan dhiri nanging durung bisa ngresiki laladan saubengé
Miturut définisi iki, Tata Surya duwé lima planit cilik: Ceres, Pluto, Haumea, Makemake, lan Eris
Objèk liya kang mungkin bakal diklasifikasikaké minangka planit cilik yaiku: Sedna, Orcus, lan Quaoar
Planit cilik kang nduwé orbit ing laladan trans-Neptunus lumrahé ingaran "plutoid"
Sisa objèk-objèk liya sabanjuré kang ngiteri Srengéngé yaiku barang cilik Tata Surya
Èlmuwan ahli planit migunakaké istilah gas, ès, lan watu kanggo ndhèskripsikaké kelas dat kang ana ing njero Tata Surya
"Watu" kanggo njenengi bahan mawa titik lebur dhuwur (luwih gedhé saka 500 K), minangka conto silikat
Bahan batuan iki umum banget ana ing Tata Surya pérangan njero, wujud komponèn pambentuk utama mèh kabèh planit kabumian lan asteroid
Gas iku bahan-bahan mawa titik lebur asor kaya déné atom hidrogen, hélium, lan gas mulia, bahan-bahan iki ndhominasi wewengkon tengah Tata Surya, kang didhominasi déning Yupiter lan Saturnus
Éwadéné ès, kaya déné banyu, metana, amonia lan karbon dioksida, duwé titik lebur watara atusan drajat kelvin
Bahan iki arupakan komponèn utama saka sapérangan gedhé satelit planit raseksa
Dhèwèké uga wujud komponèn utama Uranus lan Neptunus (kang asring ingaran "ès raseksa"), sarta manéka barang cilik kang ana ing sacedhaké orbit Neptunus
Istilah "volatiles" nyakup kabèh bahan mawa titik umub asor (kurang saka atusan kelvin), kang kalebu gas lan ès; gumantung ing suhuné, 'volatiles' bisa tinemu minangka ès, cuwèran, utawa gas ing manéka pérangan Tata Surya
Ing zona planit njero, Srengéngé iku punjer Tata Surya lan panggonané paling cedhak karo planit Merkurius (let saka Srengéngé 57,9 × 106 km, utawa 0,39 SA), Venus (108,2 × 106 km, 0,72 SA), Bumi (149,6 × 106 km, 1 SA) lan Mars (227,9 × 106 km, 1,52 SA)
Ukuran dhiamèteré antara 4.878 km lan 12.756 km, kanthi massa jinis antara 3,95 g/cm3 lan 5,52 g/cm3
Ing antarané Mars lan Yupiter ana laladan kang ingaran sabuk asteroid, kumpulan batuan métal lan mineral
Akèh-akèhé asteroid-asteroid iki mung duwé dhiamèter sapérangan kilomèter (pirsani: Pratélan asteroid), lan sapérangan duwé dhiamèter 100 km utawa luwih
Ceres, péranganing kumpulan asteroid iki, ukurané watara 960 km lan dikategorikaké minangka planit cilik
Orbit asteroid-asteroid iki èliptis banget, malah sapérangan nyimpangi Merkurius (Icarus) lan Uranus (Chiron)