Exqrch/javanese-Komodo-pixelgpt huggingface dataset:
Idul Fitri dirayakaké sawisé umat Islam nglakoni pasa sesasi ing sasi Ramelan
Amarga cara ngukuhaké tanggal 1 Syawal kang didhasaraké marang mubengé rembulan marang bumi mau, mula Idul Fitri utawa Dina Riyaya ora padha tanggal lan sasiné saben taun yèn dideleng saka kalèndher Masèhi
Cara nemtokaké tanggal 1 Syawal uga béda-béda, saéngga bisa ana sapérangan umat Islam kang mahargya ing tanggal Masehi kang béda
Ing Indonésia, pamaréntah minangka kang kawogan nemtokaké tanggal 1 Syawal saben ngadhepi wektuné nganakaké pasamuan kang diarani sidang isbat, Sidhang mau dirawuhi déning para punggawa saka Kamentrian Agama, Majelis Ulama Indonesia, wakil-wakil saka organisasi massa Islam, lan para wakil nagara sahabat
Ing tanggal 1 Syawal, umat Islam kumpul wayah ésuk lan ngayahi Salat id bebarengan ing masjid-masjid, utawa ing lapangan yèn kaanan ora udan
Béda karo ritual Salat Iedul Adha kang kudu pasa dhisik nalika budhal menyang papan panggonan salat, sajeroning salat id iki malah disunnahaké sarapan dhisik sadurungé mangkat
Sadurungé diwiwiti salat id, lumrahé imam ngélikaké tumrap kang durung nindakaké bayar jakat pitrah
Wates wektu bayar pitrah yaiku sadurungé ngayahi salat id, déné kang telat lan lagi bayar sawisé salat id bakal diitung minangka sedekah biyasa
Ibadah lan tradhisi ing Idul Fitri
Idul Fitri nandhani pungkasan dina pasa Ramelan
Salat Idul Fitri lumrahé dianakaké ing lapangan
Déné ukum Salat Idul Fitri yaiku sunat mu'akkad
Sadurungé salat, kaum muslimin ngumandhangaké takbir
Takbir dikumandangaké sawisé teka sasi Syawal
Saliyané ngayahi Salat Sunat Idul Fitri, kaum muslimin uga diwajibaké bayar jakat pitrah kang akèhé saben wong 2,7 kilogram bahan panganan pokok
Tujuan sakai jakat pitrah iki kanggo andum kabegjan marang para fakir miskin
Sawisé salat disunnahaké midhangetaken kutbah kang diterusaké maca donga
Sawisé rampung, kaum muslimin banjur padha salaman silih apura siji lan sijiné
Kadhangkala ana kang diterusaké ngayahi ziarah kubur
Tradhisi kang biyasa dilakoni ing Indonésia saben ngadhepi dina dina Idul Fitri yaiku wujud silaturahmi marang wong tuwa lan sanak kadang liyané
Kanggo kaperluan silaturahmi lan njaluk ngapura marang wong tuwa iki banjur akèh wong kang mulih menyang kampung asalé kang kerep ingaran acara mudik
Tradhisi mudik iki njalari dalan-dalan banjur dadi macet
Tradhisi liya kang lumrah yaiku mangan kanthi menu utama wujud kupat kang lumrahé nganggo lawuh opor utawa jangan lodhèh
Tata cara salat Idul Fitri
Salat Iedul Fitri diayahi rong rakangat
Ing rokaat pisanan sawisé takbiratul ihram ditambah takbir kaping pitu, lan ing rakangat kapindho takbir kaping lima
Ing antarané takbir mau kaprayogakaké maca hamdallah, muji Allah lan shalawat marang Muhammad S.A.W
Sawisé takbir tambahan, imam salat maca ta’awudz, surat Al Fatihah banjur maca surat Kuran kanthi kombinasi: Tatacara sabanjuré padha karo ing salat-salat liyané
Sawisé rampung salat Idul Fitri kaprayogakaké ngrungokaké kutbah.
Adab-adab salat Idul Fitri: Wacan takbir yaiku: Idul Fitri ing tlatah liya
Umat Islam ing Indonésia nganggep Idul Fitri minangka dina riyaya kang utama, kaanan mangkono dimupangkataké kanggo kumpul karo kulawarga
Tradhisi mudik utawa bali menyang kampung, biyasa dilakoni déning wong kang padha ngumbara kanggo mulih menyang désa asal-usulé wiwit rong minggu sadurungé Idul Fitri
Pamaréntah duwé tanggung jawab nglancaraké para pemudik kang bali kampung mau
Dina Riyaya Idul Fitri kang ana ing Indonésia dipèngeti minangka dina prèi (libur) nasional, kang dipèngeti déning masarakat Indonésia kang mayoritas kang ndunungi Muslim
Panetepan Idul Firti katemtokaké déning pamaréntah kanthi ngayahi sidang Isbat kang ngajak rembugan ormas-ormas Islam kang ana ing Indonésia
Dhedhaharan kang paling misuwur ing prayaan Idul Fitri ing Indonésia yaiku kupat, kang uga didadèkake tradhisi panganan ing Malaysia, Brunei, lan Singapura
Ing pérangan liya kang dadi pangarep-arep para bocah cilik ing dina riyaya yaiku dum-duman dhuwit riyaya (Basa Indonésia:"salam tempel" utawa "angpao")
Kagiatan liya kang ana ing dina riyaya yaiku antarané para tetangga duwé tradhisi dolan lan nyuwun pangapura, kang misuwur kanthi sebutan acara silaturahmi, utawa "halal bi-halal"
Ing tlatah manca kaya déné ing Malaysia, Singapura, uga Brunei, Idul Fitri misuwur kanthi sebutan Dina Riyaya Pasa utawa Dina Riyaya Aidil Fitri
Ing Indonésia, wayah bengi sadurungé prayaan dianakaké takbiran utawa dikumandangaké takbir ing dalan, masjid lan uga ing musholla, kang tujuané nguntapaké kamenangan lan muji syukur Keagungan Tuhan
Ing padésan utawa kampung uga ana tradhisi nguripake damar utawa "pelita", "panjut", utawa obor
Masarakat uga padha silih ngucapaké "Sugeng Dina Riyaya " utawa "Salam Aidil Fitri" lan "Maaf lair lan batin" kanggo pangucapan njaluk pangapura saka wong liya.
Muharram Muharam utawa Muharram (Arab: ‎‎) iku wulan pisanan sajeroning pananggalan Hijriyah
Muharram asal saka tembung sing tegesé 'diharamaké' utawa 'dipantang', yaiku dilarang ngayahi peperangan
Tanggal 1 Muharram iku dina Taun Anyar sajeroning agama Islam
Muharam iku salah sawijiné sasi arab kang kawiwitan, ana ing Jawi sok diarani sasi Sura, sasi arab uga diarani sasi Hijriyah bisa uga diarani sasi Qomariyah, yaiku sasi kang digawé miturut obahing rembulan ngubengi bumi utawi rotasi bulan.
Rajab Rajab, iku wulan kapitu sajeroning tanggalan hijriyah lan tanggalan Jawa
Wulan iki misuwur minangka wulan Allah.[#endnote_]
Ing tanggal 27 sasi iki, umat Islam ing saindhenging donya mèngeti Isra' Mi'raj Muhammad, yaiku kadadéan nalika Rasulullah ngayahi lelungan saka Masjidil Karam (Makkah)menyang Masjidil Aqsa (Palestina) nitih Buraq, lan saka Masjidil Aqsha menyang Sidratul Muntaha kanggo ngadhep marang Allah.
Sya'ban Sya'ban, iku wulan kawolu sajeroning Kalèndher Hijriyah
Wulan iki dikenal minangka wulan Rasulullah SAW.
Syawal Syawal, iku wulan kasepuluh sajeroning tanggalan hijriyah lan tanggalan Jawa
Ing tanggal 1 Syawal, umat Islam ngrayakaké dina riyaya Idul Fitri minangka prayaan sawisé ngayahi ngibadah Pasa ing sasi sadurungé yaiku sasi Ramelan.
Sunan Prawata Sunan Prawata utawa Raden Mukmin dadi Sultan Demak kaping telu, mrentah wiwit taun 1546 nganti 1561
Sunan Prawata salah sijining putra Sultan Trenggana
Sunan Prawata seda ing taun 1561 amarga kacidra abdi kang diutus déning Arya Penangsang
Garwane ugaseda amarga keris kang katamanake ing jaja butul ing gigir lan nerus ing jajane garwane kang ana ing mburine
Arya Penangsang kang isih keponakan Sunan Prawata nyidra pamane amarga ramane Arya Penangsang uga kacidra dening abdi kang diutus Sunan Prawata.
Kamus Besar Bahasa Indonesia Kamus Besar Bahasa Indonesia iku bausastra ekabasa parijawat (Ind: resmi) basa Indhonésiyah sing disusun déning Tim Penyusun Kamus Pusat Basa lan dibabar déning Balai Pustaka
Bausastra iki dadi acuan paling dhuwur kanggo basa Indhonésitah sing baku
Nganti wektu iki, wiwit KBBI kababar pisanan ing taun 1988 wis ngalami révisi kaping telu
Wêton pungkasan ya iku wêton kapapat kanthi cithakan pisanan dibabar taun 2008
Wêton pisanan wujud wiwitan pingembang saka Kamus Basa Indonésia sing kababar ing taun 1983
Bausastra iki nembé ngamot 62.100 lema
Wêton kapindho wujud bêbênak saka wêton pisanan lan ngamot 72 ribu lema
Wêton katelu ngamot 78 ribu lema
Dendy Sugono, Uluning Pusat Basa, wêton katelu iki isih krasa akèh banget tetembungan sing durung umlebu
Wêton kapapat ngamot punjul 90 èwu lema lan sublema.
Salat sunat Salat Sunat utawa salat nawafil (jamak:nafilah) iku salat kang kaprayogakaké supaya diayahi nanging ora wajib saéngga ora dosa yèn ditinggalaké
Salat sunat miturut ukum dumadi saka rong golongan yakuwi:
Salat subuh Salat Subuh iku salah siji saka salat fadhu kang diwajibaké marang umat Islam saben wayah ésuk, yaiku antara tekané fajar nganti mlethèking srengéngé
Gunggung rakangat sajeroning salat subuh ana rong rakangat
Tumrap madzab Syafii, nalika ngayahi salat subuh iki nganggo maca donga Qunut
Sadurungé salat subuh, disunnataké nglakoni Salat Sunat rong rakangat yaiku salat Rawatib
Kautaman salat fajar kanthi jama’ah: Sepisan: Bakal ana ing sajeroning pangreksan Allah, utawa jaminan Allah, pengawasan É lan pangreksan Allah ing donya lan akhirat
Diriwayataké déning Muslim ing sajeroning kitab shahih saka Jundub bin Abdullah yèn Muhammad ngendika, “Sok sapaa kang salat subuh mula bakal ana ing sajeroning jaminan Allah… “ Kaloro: Ngayahi salat fajar bakal nylametaké saka api neraka
Diriwayataké déning Muslim ing kitab shahihé saka Ammarah bin Ruwaibah ngendika: Aku wis krungu Rasulullah SAW ngendika, “Ora bakal tau lumebu neraka wong kang ngayahi salat sadurungé mlethèk srengéngé lan sadurungé angslup, yaiku salat fajar lan asar”
Katelu: Ngayahi salat fajar minangka sebab lumebu swarga
Diriwayataké déning Al-Bukhari lan Muslim saka Abi Musa Al-Asya’ari yèn Muhammad ngendika, “Sok sapaa kang salat rong wektu kang adhem mula dhèwèké bakal lumebu swarga”
Kapapat: Malaékat nyeksèni salat iki
Allah maringi firman: “…lan (adegaké uga salat) subuh
Sabeneré salat subuh iku diseksi (déning malaékat)”
Al-Isro’: 78) Diriwayataké Al-Bukhari lan Muslim saka Abi Hurairah RA yèn Nabi Muhammad ngendika, “Silih rawuh nyedhaki panjenengan sami malaékat wengi lan malaékat awan, banjur malaékat-malaékat mau kumpul ing salat fajar lan asar, banjur munggah ing wektu wengi, banjur Allah takon marang para malaékat lan Allah Maha Pirsa ngenani kahanané: Piyé panjenengan ninggal hamba-hamba -Ku?
Mula para malaékat njawab: Kita ninggal wong-wong iku sajeroning kaanan ngadegaké salat lan nekani wong-wong iku sajeroning kaanan ngadegaké salat”
Kalima: Wong kang ngadegaké salat fajar bakal olèh cahya kang sampurna ing dina kiyamat
Diriwayataké déning Ibnu Majah ing sajeroning kitab sunahé saka Sahl bin Sa’d Al-Sa’idi yèn Muhammad ngendika, “Wènèhana kabar gembira marang wong kang lumaku sajeroning pepeteng tumuju masjid yèn wong-wong mau olèh cahya kang sampurna ing dina kiyamat”
Kaenem: Bakal ditulis minangka tangi sadawaning wengi
Diriwayataké déning Muslim saka Utsman bin Affan yèn Muhammad ngendika, “Sok sapaa kang salat isya’ kanthi jama’ah mula dhèwèké kaya-kaya tangi setengah wengi lan sok sapaa kang salat subuh kanthi jama’ah mula kaya-kaya dhèwèké salat sawengi muput”
Kapitu: Aman saka sipat kamunafikan
Diriwayataké déning Al-Bukhari lan Muslim saka Abi Hurairah RA yèn Muhammad ngendika, “Sabeneré salat kang paling abot tumrap wong-wong munafiq yaiku salat isya lan salat fajar, saupama wong-wong iku ngerti kautamaan kang ana mesthi bakal nekani kanthi cara mbrangkang, … Kawolu: Rong rakangat sadurungé fajar luwih apik saka donya lan saisiné
Diriwayataké déning Muslim ing sajeroning kitab shahihé saka Aisyah RA yèn Muhammad ngendika, “Dua rekaat salat fajar luwih apik saka donya lan saisiné”
Yèn sunat fajar waé luwih apik saka donya lan saisiné, wujud harta, pura, kali-kali, istri-istri lan sapanunggalané kabèh kabutuhan kang disenengi manungsa lan kalezatané, apamanèh salat fajar iku dhéwé?
Kasanga: Ndeleng Allah, lan iki tujuan utama kang diarep-arep déning kang ngupaya kanthi temenan lan manungsa rebutan péngin olèh kanugrahan mau
Diriwayataké déning Al-Bukhari lan Muslim saka Jarir Al-Bajali RA ngendika: Kita ing sisih Muhammad lan ing sawijining wengi beliau mirsani rembulan purnama banjur ngendika, “Sabeneré kowé kabèh bakal weruh Tuhanmu kaya déné kowé bisa ndeleng rembulan purnama iki, kowé ora bakal ngrasa susah ndelengé, yèn kowé bisa ora dikalahaké djroning ngayahi salat sadurungé mlethèk lan angslupé srengéngé, mula ayahi, banjur beliau maos sawiji ayat:
ayahi, banjur beliau maos sawiji ayat: “…lan tasbih-a sinambi muji Tuhanmu sadurungé mlethèk srengéngé lan sadurungé angslup”
Qaf: 39) Kasepuluh: Wong kang tansah njaga salat fajar iku wong kang paling apik sajeroning uripé, wong kang paling kreatif, lan duwé ati paling lembut
Diriwayataké déning Al-Bukhari lan Muslim saka Abi Hurairah yèn Muhammad ngendika, “Setan ngiket cengel sirah salah siji antarané kowé kabèh nalika turu kanthi telung talènan, lan mbundheli saben tali karo kandha marang awakmu wengi kang dawa mula turu-a
Banjur yèn kowé tangi lan nyebut asma Allah copot siji taliné, lan yèn kowé njupuk wudhu copot tali kapindho, lan yèn kowé ngayahi salat bakal copot tali katelu, mula kowé bakal miwiti ésuk kanthi jiwa kang kréatif lan jiwa apik, nanging yèn ora kowé bakal duwé jiwa èlèk lan kesèd”
Salat witir Salat Witir iku salat sunat kanthi rakangat ganjil kang diayahi sawisé salat liyané ing wayah wengi (contoné: sawisé trawèh lan tahajjud)
Bab iki didhasaraké marang kadis Muhammad SAW: ""Sakbeneré Allah iku witr [ganjil] lan mresnani witr" HR
Salat iki diangkah minangka pamungkas wektu wengi kanggo "mengganjili" salat-salat kang ganep
Amarga saka iku, kaprayogakaké minangka pungkasané salat wengi
Kautaman salat Witir yaiku adhedasar saka kadis Kharijah bin Hudzafah Al-Adwi.Panjenengané nyeritakaké riwayat Nabi Shallallahu ‘alaihi wa sallam lan kanthi sabda: “Satenané Allah Ta’ala duwé sabda lan nambahi ing sajeroning siji salat , yaiku salat kang luwih becik kanggo umaté uga ganjarané luwih akèh saka unta kang warna abang kanthi nglakoni salat witir
Wektu kang disunnahake kanggo nindakaké salat witir yaiku sawisé salat Isya nganti Fajar” [8] Ing sajeroning dalil kang nunjukake kautamaan uga disunnahake salat witir yaiku kapapar ing kadis Ali bin Abi Thalib Radhiyallahu ‘anhu kanthi nyaritakaké:”Rasulullah ing sawisé nindakaké salat witir, banjur sabda: “Wahai ahli Qur’an lakonana salat witir, satenané Allah iku witir (ganjil) lan tresna marang wujud kang ganjil ” Niat Salat
Niat salat witir, padha karo salat-salat liyané yaiku diucapake ana ing ati utawa diucapake kanthi lirih (alon).Kang paling wigati niyat krana Allah Ta'ala kajaba ngarep syafa'at ing yaumul'kiamah lan niyat ikhlas uga ngarep Ridho
Donga sawisé salat witir Allahumma innaa nas’aluka iimaanan daa’iman
Wa nas’aluka qalban khaasyi’an wa nas’aluka ‘ilman naafi’an
Wa nas’aluka yaqiinan shaadiqan
Wa nas’aluka ‘amalan shaalihan
Wa nas’aluka dinan qayyiman
Wa nas’aluka khairan katsiiran
Wa nas’alukasy-syukra ‘alal-‘aafiyati wa nas’alukal-ghinaa’a ‘anin-naas
Allahumma rabbanaa taqabbal minnaa shalaatanaa wa shiyaamanaa wa qiyaamanaa wa takhasysyu’anaa wa tadharru’anaa wa ta’abbudanaa wa tammim taqshiiranaa yaa Allaah ya Allaah ya Allaah ya arhamar-raahimiin
Wa shallallahu ‘alaa khairi khalqihi Muhammadin wa a’alaa aalihi wa shahbihii ajma’iina walhamdulillahi rabbil-‘aalamiin
Artiné: “Ya Allah ya Tuhan kabèh umat muslim, kita nuwun ing ngersané Allah (nuwun dirohmati) iman kanthi langgeng, lan kita nuwun ing Allah kang maha Agung kanthi welas asih.Ing sajeroning ati kang khusyuk uga kita nuwun kanthi welas asih mugi katuran mupangat uga nuwun dikukuhaké keyakinan kang bener bajur kita bisa nindakaké, uga bisa nglakoni kanthi ajaran amal sholeh uga bisa ninggal larangan kang
sholeh uga bisa ninggal larangan kang kudu ditinggalake ing sajeroning ajaran lan nuntunan agama Islam.Kita nuwun rahmat lan hidayah supaya kalimpahan kabecikan kanthi limpahan rahmat, kalimpahan pangapura lan kalimpahan kasehatan barokah kang ndhuwen mupangat ing donya lan akhirat.Gusti allah, ya Tuhan umat muslim, terima lan lurusake salat kita, pasa kita, rukuk kita kathi khusuk kita ing pangadian kita uga sempurnakake apa kang kita tindakake
uga sempurnakake apa kang kita tindakake ing salat witir, ya Allah kang Maha Agung lan welas asih, Ya Allah, ya Allah Dzat kang maha welas asih uga Penyayang.” Wektu nindakaké
Salat Witir dilakoni ing wayah wengi ing sawisé nglakoni salat-salat kang liyané.Salat witir kudu duwé mupangat kanggo salat panutup.Ing sajeroning wong kang duwé hajat kanggo salat tahajjud ing wayah wengi, luwih becik uga dianjurake ora nindakaké salat witir ing sadurungé mapan turu banjur bisa dilakoni sawisé salat tahajjud.Semanauga bisa dilakoni sadurungé mapan turu manawa ora nindakaké utawa ngerjakake salat tahajjud
Hadis kang ana kaitané salat witir:
Surat Al Kautsar Surah Al-Kausar (Arab: ‎‎) iku surat angka 108 sajeroning al-Qur'an
Surat iki kagolong surat Makkiyah lan dumadi saka 3 ayat
Tembung "Al-Kausar" dhéwé tegesé "nikmat kang akèh" lan dijupuk saka ayat pisanan saka surat iki
Pokok isi surat iki yaiku préntah nindakaké salat lan kurban amarga Allah
Sesambungan surat Al-Kausar karo surat Al-Kafirun
Sajeroning surat Al-Kautsar Allah mrintahaké supaya ngawula marang Allah, déné ing surat Al-Kafirun préntah mau ditegasaké manèh
Surat Al Maa’uun Surah Al-Ma'un (basa Arab:, "Barang-barang kang migunani") iku surat angka 107 sajeroning al-Qur'an
Surat iki kagolong surat Makkiyah lan dumadi saka 7 ayat
Tembung "Al Maa'uun" tegesé barang-barang kang migunani, dijupuk saka ayat angka 7 sajeroning surat iki
Pokok isi surat nyritakaké ancaman marang kang kagolong ndhustakaké agama yaiku wong kang nyentak anak yatim, ora nulungi fakir miskin, riya' (péngin dialembana) nalika salat, sarta wegah nulung kanthi barang-barang kang migunani
(1) (2) (3) (4) (5) (6) (7) Jarwanipun
[1603] Riya inggih punika melampahi panggawenan boten luru Ridhanipun Allah nanging malah luru pujian manawi kemasyhuran ing masarakat
[1604] Sebagian mufassirin mengartiaken: wegah membayar
Surat Quraisy Surat Kurès (basa Arab:, "Bani Kurès") iku surat angka 106 sajeroning al-Qur'an
Surat iki dumadi saka 4 ayat lan kagolong surat Makkiyah
Tembung Kurès tegesé kaum Kurès yaiku kaum(suku) kang olèh kapercayan njaga Ka'bah
Pokok isi surat iki nerangaké kauripan wong Kurès sarta kuwajiban kang kuduné diayahi
Kaum Kurès yakui kaum kang seneng pista, lunga-lunga, tuku-tuku lan seneng-seneng
Kaum Kurès wes diwènèhi rahmat Allah karo didadèkaké kotane panggon ngibadah teka jaman Rasulullah Ibrahim (A.S.) (yakui Makkah)
nanging Kaum Kurès luwih akèh lunga-lunga ning saben mangsa lan ngenteke kayane kanggo hal seng ora magunani lan ngelaleake dhèwèké kanggo ngobadah marang Allah Subhanahu wa Ta’ala.
Surat Al Fiil Surah Al-Fil iku surat ka-105 sajeroning al-Qur'an, dumadi saka 5 ayat
Surat iki kagolong surat Makkiyah
Jeneng "Al Fiil" ateges Gajah, dijupuk saka ayat pisanan surat iki
Topik surat iki yaiku kisah wurungé usaha ngrusak Ka'bah déning Abrahah (raja Yaman) lan 60.000 tentarané, kalebu 13 gajah (9 sajeroning versi liya)
Taun kadadéan prastawa iki uga dicathet sajeroning sajarah Islam minangka Taun Gajah.
Surat Al Qaari’ah Surah Al-Qaari'ah (basa Arab:) iku surat angka 101 sajeroning Al-Qur'an
Surat iki dumadi saka 11 ayat, éwoning surat-surat Makkiyyah, diturunaké sawisé surat Kurès
Jeneng Al-Qari'ah dijupuk saka tembung "Al-Qari'ah" sing ana ing ayat pisanan, tegesé nuthuk seru, sabanjuré tembung iki dianggo jeneng dina kiamat.#ALIH Pokok isi surat iki yaiku kadadéan-kadadéan ing dina kiamat, yaiku manungsa pating blasah, gunung ambyar, amal lelaku manungsa ditimbang lan diwales.
Yuyutsuh Raden Arya Yuyutsuh ing pedhalangan Jawa iku putrane Adipati Widura utawa Yamawidura
Déné ibune Yuyutsuh ya iku Dewi Padmarini
Arya Yuyutsuh duwé sadulur tunggal bapak ibu kang jenenge Sanjaya
Yamawidura dhéwé kalebu putrane Begawan Wiyasa lan Dewi Datri kang wuragil
Yuyutsuh lan Sanjaya mèlu bapak ibune lan dedunung ing kasatriyan Pagombakan
Kasatriyan iki minangka pérangan mburi wangunan Karaton Astina
Wiwitane kulawarga Arya Widura milih meneng lan ora nemtokake sikep arep mbela Pandhawa apa Kurawa nalika perang Baratayuda arep pecah
Wusana Arya Yuyutsuh nemtokake sikep kang dadi katetepan batine sawisé ngliwati laku batin kang abot
Yuyutsuh ngukuhaké sikep milih mbela para Pandhawa
Yuyutsuh duwé panganggep, sawisé ngliwati laku batin kang abot, yèn para Pandhawa iku pehak kang ngugemi bebener
Déné Kurawa dadi mehak kang nerak wewaler, ora ngugemi bebener, kepara ngiwakake bebener
Yuyutsuh nganggep para Pandhawa pancen dumunung ing kalungguhan kang bener ing bab cecongkrahan kalawan para Kurawa kanggo ngrebut panguwasa ing Krajan Astina
Miturut Yuyutsuh, Pandhawa iku kang duwé hak marisi panguwasaning Krajan Astina saka Prabu Pandhudewanata, panguwasane Krajan Astina kang sah
Nalika Prabu Pandhudewanata surut ing kasedan jati, Pandhawa, para putrané pancèn durung cukup diwasa yèn dipasrahi tanggung jawab mimpin krajan Astina
Amarga iku banjur diracik Piagam Astina kang disekseni lan ditandhatangani déning kabèh pihak lan kabèh krabat sesepuh Astina
Ing sajeroning piagam iku ditemtokake yèn Prabu Drestarastra bakal nglenggahi dhampar keprabon Astina nggenteni Prabu Pandhudewanata nganti para Pandhawa cukup dIwasa kanggo nyekel panguasa nagara Astina sasuruté Prabu Pandudewanata
Yèn Pandhawa wus cukup diwasa, dhampar keprabon Astina bakal dipasrahake déning Prabu Drestarastra marang Pandhawa
Nanging, Duryudana lan 100 seduluré gawé ada-ada kanggo nguwasani dhampar keprabon Astina
Duryudana lan para seduluré, Kurawa, dibiyantu déning Arya Sakuni (utawa Sengkuni) lan Dewi Gendari saéngga kasil nguwasani dhampar keprabon Astina sasurute Prabu Pandhudewanata
Nalika iku, separo saka pérangan njaba nagara Astina dijaluk bali déning Pandhawa kanthi cara bedamen lan rembugan kadidene antarané kulawarga dhéwé
Nanging saka sikep srakahe Duryudana (utawa Prabu Suyudana), wusana Astina tetep diregem déning para Kurawa
Déné Pandhawa disiya-siya lan uripé tansah kaningaya krana tumindake Duryudana sasedulure
Ora ana sapérangan cilik lemah nagara Astina kang dipasrahake marang Pandhawa, arepa sejatine Prabu Suyudana ora duwé hak kanggo nguwasani krajan Astina
Cecongkrahan ing nagara Astina sansaya panas lan wusana nuwuhaké perang Baratayuda
Lelandhesan wawasan mau lan antebing rasa sawisé mecaki laku batin kang abot, Arya Yuyutsuh banjur nemtokake sikepe, mbela Pandhawa
Nalika perang Baratayuda wus lumaku sawatara wektu, Arya Yuyutsuh banjur nemoni Dewi Wara Sumbadra kanthi pangajab olèh kapercayan saka Pandhawa
Sawisé iku Arya Yuyutsuh banjur ambyur ing perang Baratayuda bebarengan karo para wadyabala kang nyengkuyung Pandhawa
Para prajurit wadyabala Pandhawa ora ana kang cubirya marang tekane Yuyutsuh
Yuyutsuh dhéwé nuduhake kridha kang temen-temen kanggo mbelani Pandhawa ing madyaning pabaratan perang Baratayuda
Yuyutsuh tanpa rangu sedya ngurbanake jiwa lan ragane kanggo mbelani bebener, mbelani Pandhawa.
Bisma Bisma utawa kawentar kanthi jeneng Resi Bisma utawa Maharsi Bisma iku pandhita kang lenggah ing patapan Talkandha
Resi Bisma iku kalebu "Brahmanacari" utawa abadhan wadat kang tegesé Bisma iku ora kersa mengku garwa salawasé urip
Anggoné ora kersa mengku wanodya ora kok amarga ora payu rabi, nanging amarga dhèwèké iku netepi ujar uni utawa netepi marang sumpah prasetyané kang wis kaweca sineksènan marang ingkang rama saha jagad saisiné
Ing jagad Pedhalangan Jawa, akèh tinemu paraga kang asarira badhan wadat, ing antarané Raden Lesmana Widagda (adhiné Prabu Ramawijaya), lan Resi Ramabargawa
Nalika isih timur asmane Raden Dewabrata (Devavrata), putrané Prabu Sentanu ratu Astina kaliya widodari Batari Gangga, wayahé Prabu Pratipa, panjalmane Prabu Mahabisa
Sejatiné Bisma iku ahli warisé kraton Astina kang nduwé hak gumanti jumeneng nata
Bisma miyos saka Dèwi Gangga, kalebu golonganing widadari, mula jeneng ora mokal manawa Resi Bisma kagadhuhan kasektèn kang linuwih
Apa manèh dadi muridé Resi Ramaparasu iya Ramabargawa kang pancèn sekti mandraguna
Kaya kang mau ing ndhuwur, ramane Bisma iku Prabu Sentanu
Prabu Sentanu iku putrané Prabu Pratipa panjalmane Prabu Mahabisa/Prabu Puru ratu kang kasektèné tanpa tandhing, dadi Bisma iya isih keturunan kasektèné Prabu Puru
Bareng Sentanu katilar garwa Dewi Gangga, kersane anggarwa Dèwi Durgandini, warandhane Resi Palasara
Durgandini kersa kagarwa Prabu Sentanu nanging nyuwun yèn samangsane patutan kakung kudu dadi ahli warisé jumeneng nata ana ing Astina
Sentanu bingung binulungan amarga émut yèn wis patutan Dewabrata
Yèn Nagara Astina disuwun putrane Dewi Durgandini banjur kepriye Dewabrata ? Sentanu ora téga marang putrané iku saéngga ndadhekake banget sengkeling penggalihe
Raden Dewabrata iya Bisma ngerti apa kang ndadèkaké sekeling ingkang rama
Dewabrata tuhu satriya kang bekti lan tresna sanget marang ramané, nuli ngiklasaké waris kraton Astina waton ingkang rama bisa kasembadan anggarwa Dewi Durgandini
Wusana Prabu Sentanu bisa kelakon anggarwa Dewi Durgandini
Supaya Dewi Durgandini ora was-was alias khawatir yèn nganti cidra, Raden Dewabrata banjur sumpah nedya dadi brahmacari kang ora bakal magepokan karo wanodya salawasé urip