Exqrch/javanese-Komodo-pixelgpt huggingface dataset:
Taun 1924 diresmiaké ngedhegaké Parté Kuminis Indhonésia
Gejolak Parté Kuminis Indonésia (PKI)
Ing taun 1926, PKI kasil nganakake gejolaking masarakat ing peranganing papan
Gejolaking masarakat kabèh diatasai déning Pamarintah Hindia Belandha.Akeh tokoh kuminis lan nasionalis dikunjara, malah ana sing dibuwak ing Digul Tanah Merah, Irian Jaya, nanging tokoh kuminis Alimin lan Muso bisa lumayu ing nagari manca
Ing taun 1935 Komintern ngirim manèh wong tokoh kuminis ing Hindia Belandha, ya iku Muso.
Karo bantuan saka Djoko Sudjono, Pamuji lan Achmad Sumadi, Muso nganakake kagiyatan "bawah tangan"
Tekan gagalé gejolak rakyat nglawan pamarintah Hindia Belandha ing taun 1923-1927, kagiyatan PKI ora katon manèh
Kagiatan-kagiyatan PKI wiwit kanton manèèh ing taun 1947, nalika Kuminisme Internasional ngewènèhi dhoktrin Zhdanov
Kaya mangkono, ing taun-taun Proklamasi Kamardhékan Indonésia
Ing taun 1948, Kuminis Internasional nekaké Muso lan Suripno banjur nganakaké pamberotakan ing laladan Madiun taun 1948 .
Accra Accra iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé ing Ghana
Accra dumunung ing pérangan kidul Ghana ing koordinat 5°33' LU 0°15' BB
Sing ndunungi gunggung 1.970.400 jiwa (2005)
Accra diadegaké déning suku Ga ing abad kaping 15 minangka punjer perdagangan kanggo bangsa Portugal
Accra saiki dilayani déning Papan Anggegana Internasional Kotoka lan pelabuhan utama kang dumunung ing kutha Tema.
Aljir Aljir (Arab "El-Jazair"; Prancis "Alger"; Inggris "Agiers") iku kutha krajan Aljazair lan kutha gedhé dhéwé ing Aljazair kang dumunung ing Afrika Lor
Kutha iki uga minangka pelabuhan sagara utama, punjer pulitik lan basis kabudayan, uga "omah" kanggo para perompak Berber kang misuwur ing abad kaping 16 nganti abad kaping 19
Miturut sensus taun 1998, populasi kutha iki 1.519.570 jiwa, déné total sing ndunungi ana 2,135,630
Jejuluk kutha iki yaiku "Algiers Putih" (Basa arab: El-Bahdja () utawa "Alger la Blanche ("Algiers the White")", amarga pancaran gedhong-gedhong putihé kang mantulaké sunar srengéngé katon saka sagara
Gedhung-gedhong iki dumunung ana ing sisih kulon Sagara Mediterania
Jeneng kutha iki asal saka pernahé kang dumunung ing lembah perbukitan "Sahel", ranté bukit kang dumunung sejajar karo kawasan pasisir
Kordinat georgrafisé yaiku: 36°47′N 3°4′E
Antananarivo Antanànarìvo iku kutha krajan lan kutha gedhé dhéwé ing Madagaskar
Kutha iki dumunung ing pérangan tengah nagara pulo mau, let-é watara 144 km saka pasisir wétan, ing koordinat 18°55' LS 47°31' BT
Sing ndunungi ana 802.000 jiwa (1997)
Komoditas-komoditas kang dikasilaké yaiku produk pangan, rokok lan tèkstil
"Antanànarìvo" tegesé "Kutha Sèwu" ("arivo"=sèwu)
Jeneng Tananarive dipigunakaké nalika jaman kolonial lan sawatara taun sawisé kamardikan
Antananarivo diadegaké watara taun 1625
Ing taun 1797 kutha iki dadi kutha krajaning kraton Merina
Kutha iki dadi péranganing protèktorat Prancis ing Madagaskar
Cakrik Prancis tekan sapréné isih katon pramana ing kutha iki.
Asmara Asmara (), utawa jeneng lokalé Asmera, yaiku kutha krajan Éritrèa kanthi populasi ±800.000 wong
Mayoritas indhustri yaiku tèkstil lan sandhangan, daging prosès, bir, sepatu lan keramik
Asmara dumunung ing 15°20' lor lan 38°55' wétan (15.333, 38.91667)
Ing jaman biyèn, Asmara dumadi saka patang désa cilik kang madeg ing wiwitan abad kaping 12 minangka punjer dagang lan banjur dadi punjer administratif regional Éthiopia, Ras Alula
Sabanjuré tlatah iki dijajah déning Itali ing taun 1889 lan dadi kutha krajan Éritrèa ing taun 1897
Ana ing pungkasan taun 1930-an, Itali ngowahi struktur kutha iki kanthi struktur kutha kang béda lan wangunan-wangunan anyar; Asmara banjur dijenengaké 'Piccola Roma' (Miniatur Roma)
Dina iki sapérangan gedhé wangunan-wangunan gedhé wujud wangunan paninggalan Itali lan akèh pertokoan kang isih nganggo jeneng Itali (Contoné: "Bar Vittoria", "Pasticceria moderna", "Casa del formaggio", "Ferramenta").
Samangsa perang kamardikan Éritrèa saka Éthiopia, papan anggegana ing Asmara dadi lokasi konflik utama
Papan Anggegana mau uga dipigunakaké déning Éthiopia kanggo nampa pasokan gaman saka pendhukung asing
Asmara dadi kutha pungkasan kang dibébasaké déning Front Pembébasan Rakyat Éritrèa (EPLF), wiwit dikuwasani ing taun 1990 lan dipasrahké tanpa perlawanan déning prajurit Éthiopia tanggal 24 Mèi 1991.
Cape Town Cape Town (basa Afrikaans & basa Walanda: "Kaapstad") minangka kutha krajan lègislatif Afrika Kidul lan kutha krajan Provinsi Tanjung Harapan
Kutha krajan liyané ya iku Pretoria (èksekutif) lan Bloemfontein (kehakiman)
Kutha iki minangka pelabuhan gedhé ing pinggir Samodra Atlantik, lan duwé sesambungan sepur kang apik karo laladan padésan
Dunungé ing sikil Gunung Meja
Ing kutha iki ana Gedhung Parlemèn (1886) lan Universitas Cape Town (1916)
Cape Town diyasa wong Walanda kanthi jeneng "Kaapstad" ing taun 1652 lan direbut Karajan Manunggal ing taun 1806.
Conakry Conakry iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé ing Guinea
Sing ndunungi ana 2.000.000 jiwa (2007)
Kutha iki minangka punjer ékonomi ing Guinea
Dumunung ing pelabuhan Samodra Atlantik
Jeneng kutha iki dijupuk saka tembung "Cona", minangka indhustri anggur lan kèju déning Padunung Baga, lan "nakiri", lumrahé karan "saliyané ing pinggir kali".
Dakar Dakar iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé ing Senegal
Sing ndunungi ana kira-kira 1.000.000 jiwa
Dakar uga kondhang minangka panggonan finis balap mobil taunan kang misuwur, Reli Paris-Dakar.
Harare Harare (biyèn Salisbury) iku kutha krajan Zimbabwe
Harare kang ndunungi 1.485.615 jiwa (1992).
Dar es Salaam Dar-es-Salaam ( [saka basa Arab kanthi makna: "Omah Damai"] "Dār as-Salām"), lan biyèn kondhang minangka Mzizima iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé ing Tanzania
Sing ndunungi laladan kutha watara 2.456.100 jiwa (2005).
Dodoma Dodoma iku kutha krajan nagara Tanzania
Kutha iki minangka kutha gedhé dhéwé ing nagara iku lan minangka kutha krajan Region Dodoma
Kutha iki dadi kutha krajan nagara wiwit taun 1973
Jembaré wewengkon 2.576 km² kanthi cacahing kang ndunungi 324.347 jiwa (2002)
Sapérangan gedhé kang ndunungi nganut agama Katulik
Kutha iki dumunung 448 km saka Dar es Salaam.
Kampala Kampala iku kutha krajan lan kutha gedhé dhéwé ing Uganda
Kampala kang ndunungi 1.208.544 jiwa (2002)
Kampala uga dadi kutha krajan distrik Kampala
Kutha iki dumunung ing elevasi 1.189 m ing koordinat 0°19' LU 35°25' BT.
Khartoum Khartoum (basa Arab: al-Ḫarṭūm "tlalé gajah") iku kutha krajan nagara Sudan, sisan kutha krajan praja Khartoum
Dunungé ing titik patemon Kali Nil, kang mili saka Uganda, karo Kali Nil Biru, kang mili saka arah kulon ing Ethiopia
Wewengkon kutha Khartoum duwé populasi 1.974.780 jiwa (1 Januari 2005), ndadèkaké kutha iki kutha gedhé dhéwé kaloro ing Sudan
Koordinat Khartoum ya iku 15° 34′ 34″ LU 32° 32′ 5″ BT
Khartoum diadegaké taun 1821 minangka pos militèr Mesir, nanging tuwuh dadi pusat perdagangan regional
Para bala kang loyal marang Mahdi Muhammad Ahmad ngepung Khartoum wiwit 13 Maret 1884, nglawan wadyabala kang kabawah Jenderal Britania Charles George Gordon
Kutha kang rusak mau karebut déning para pendhukung Mahdi ing tanggal 26 Januari 1885
Sadawaning taun 1970-an lan 1980-an, Khartoum dadi tujuan atusan èwon pangungsi-pangungsi konflik saka Chad, Ethiopia lan Uganda
Para pangungsi mau manggon ing kawasan-kawasan kumuh ing pinggir kutha, wiwit tengahan taun 1980-an, akèh pangungsi kang lumayu saka Perang Sedulur II Sudan lan konflik Darfur uga manggon ing Khartoum.
Kinshasa Kinshasa (biyèn Léopoldville) iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé ing nagara Républik Dhémokratik Kongo
Sing ndunungi ana 7.780.000 jiwa (2004).
Lusaka Lusaka iku kutha krajan saha kutha gedhé dhéwé ing nagara Zambia
Kutha iki dumunung ing pérangan wétan-tengah Zambia ing elevasi 1.400 m lan koordinat 15°25' LS 28°17' BT
Sing ndunungi ana 1.640.000 jiwa (2000)
Lusaka diadegaké taun 1905 déning para migran saka Éropa
Kutha iki wiwitané wujud padésan kang dijenengaké miturut jeneng kepala désa Lusaaka
Ing taun 1935, Lusaka nggantèkaké Livingstone minangka kutha krajan Rhodesia Lor, siji koloni Britania Raya
Wiwit Zambia mardika ing taun 1964, Lusaka duwé status dadi kutha krajan Zambia.
Yaoundé Yaoundé iku kutha krajan Kamerun lan kutha gedhé dhéwé kaloro sawisé Douala ing Afrika Kulon
Yaoundé dumunung ing Kamerun sisih tengah ana ing elevasi 750 m lan koordinat 3°52' LU 11°31' BT
Sing ndunungi ana 1.430.000 jiwa (2004)
Yaoundé diadegaké taun 1888 déning para migran Jerman minangka punjer dagang gading lan stasiun riset tetanèn
Pasukan Bèlgi nguwasani kutha iki nalika Perang Donya I
Sarampungé perang, Yaoundé dadi kutha krajan Kamerun Prancis lan sabanjuré Républik Kamerun
Komoditas-komoditas kang dikasilaké saka Yaoundé antarané: rokok, susu, minuman alkohol, kayu, barang-barang saka lempung lan kaca
Yaoundé uga minangka pasar regional tumrap komoditas kopi, kakao, kopra, gula tebu lan karèt.
Windhoek Windhoek, kanthi populasi gunggung 230.000 jiwa, iku kutha krajan Namibia
Windhoek dumunung ing Namibia sisih tengah ing koordinat 22°56' LS 17°09' BT
Kutha iki minangka pusat perdagangan utama kanggo prodhuk kulit domba
Windhoek wiwitané dadi panggonané suku Nama, kang ngalahaké pemukim Herero ing laladan iku ing abad kaping-19
Jerman nguwasani wewengkon mau taun 1885, lan Windhoek dadi papan papréntahan kolonial taun 1892, kutha krajan koloni Afrika Kidul-kulon
Ing mangsa Perang Donya II, Windhoek direbut déning wadyabala Afrika Kidul
Sawisé kamardikan Namibia saka Afrika Kidul taun 1990, Windhoek dadi kutha krajan Namibia
Windhoek duwé loro jeneng tradhisional: "Otjomuise" kanggoné suku Herero, lan "Ai-Gams" tumrapé suku Nama.
Nairobi Nairobi iku kutha krajan Kenya
Jeneng iki asalé saka basa suku Maasai "Ewaso Nyirobi" kang tegesé "banyu adhem"
Nairobi iku salah siji kutha gedhé dhéwé ing Afrika
Kutha iki kang ndunungi watara 3 yuta jiwa kanthi jembar wewengkon watara 150 km2
"Koordinat geografisé" yaiku #ALIH.
Rabat Rabat, populasi 1,2 yuta jiwa (taun 2005), iku kutha krajan Maroko
Kutha iki dumunung ing Samodra Atlantik ing sungapan Kali Bou Regreg ing koordinat 34°02' LU 6°51' BB
Endepan blethok wis njalari peranan kutha iki minangka pelabuhan tansaya suda
Sanadyan mangkono, Rabat lan kutha ing sacedhaké Salé isih duwé indhustri-indhustri tèkstil, pemrosesan panganan lan konstruksi kang isih cukup wigati
Saliyané iku, pariwisata lan anané kadhutaan besar ing Maroko nggawé kutha ini paling wigati kaloro sawisé Casablanca
Wis ana pamukiman ing tlatah iki wiwit jaman kuna
Rabat dadi bètèng Muslim watara taun 700
Sadurungé kamardikan Maroko taun 1956, Rabat dadi kutha krajan protektorat Prancis wiwit dijajah déning Prancis taun 1912
Universitas Muhammad V dumunung ing kutha iki.
Cotonou Cotonou iku kutha paing gedhé ing Benin
Sing ndunungi watara 690.000 jiwa (2004).
Piye (Pirangon) Piye iku pirangon sepisanan kang asalé saka pedalaman Afrika, Nubia (saiki sapérangan gedhé wewengkoné ana ing Sudan), kang naklukaké Mesir Kuna ing taun 730 SM
Mila panjenengané dadi panguwasa rong nagara sisan, Nubia lan Mesir(Draper, 2008)
Tulisan Robert Drawer dhéwé, didhasaraké marang panemon Charles Bonet kang wis nemu patung-patung kuna ing Kerma, kutha krajan Nubia, Sudan
Tujuan panaklukan ya iku kanggo nylametaké lan manunggalaké Mesir saka situasi pulitik kang kawilah-wilah déning faksi-faksi kang pasulayan wektu iku
Pérangan lor Mesir wektu iku dipréntah déning pamimpin Libya kang kasil olèh kapercayan rakyat Mesir liwat jebakan tradhisi firauniah
Nanging nalika kasil, kanthi alon-alon tradhisi mau malah diilangangi
Piye wis kasil mbalèkaké adat istiadat, budaya, spiritual, pasaréan, lan yasan-yasan piramida sajati kang wis ilang saka Mesir kang sadurungé wis diadhopsi lan dilestarèkaké déning Nubia
Amarga Piye akiré Mesir bisa bali dadi Mesir sajati
Piye mangkat taun 721 SM lan disarèkaké ing siji piramida gaya Mesir
Piye iku firaun sepisanan kang disarèkaké kanthi cara mau punjul 500 taun
Nganti saiki para arkéologi durung kasil nemu gambaran wutuh wangun pasuryané, saliyané patung sikik kang kasisa lan siji rélièf ing kuil kang nelakaké yèn Piye duwé kulit warna ireng, ing kuil ing Napata, kutha krajan Nubia.
Pratélaning pirangon Pratélan pirangon Mesir kuna, saka periode awal sadurungé 3000 SM tekan akir dinasti Ptolemeus nalika Mesir dadi salah sawijining provinsi Roma ing sangisoré papréntahan Augustus Caesar taun 30 SM ana ing ngisor iki
Tanggal-tanggal sing katulisaké iku perkiraan.
Lilongwe "Kanggo Lilongwe minangka distrik, pirsani: Distrik Lilongwe." Lilongwe iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé kaloro ing nagara Malawi
Sing ndunungi watara 646.000 jiwa (2004).
Bloemfontein Bloemfontein (basa Walanda kanggo "banyu mancur kembang"), iku salah siji saka telu kutha krajan Afrika Kidul, bebarengan karo Pretoria lan Cape Town
Bloemfontein iku kutha krajan yudhikatif, sarta minangka kutha krajan provinsi Free State
Jeneng kutha iki sajeroning basa Sesotho yaiku "Mangaung", kang tegesé "papan panggonan para cheetah"
Kutha iki dumunung ing ara-ara suket ("padang rumput") garing ing koordinat , elevasi 1.395 mèter sadhuwuring sagara
Padunung wewengkon kutha cacahé 369.568 jiwa, déné wewengkon kuthamadya Mangaung Raya sing ndunungi 645.455 jiwa
Bloemfontein nduwé papan anggegana, yaiku Papan Anggegana Bloemfontein
Miturut sajarah Bloemfontein iku sawijining pamukiman Afrikaner
Kutha iki diadegaké taun 1846, lan minangka kutha krajan Orange Free State antara taun 1854-1902
Sawijining jalur sepur diwangun ing taun 1890 kang ngubungaké kutha iki karo Cape Town
Sabanjuré ing taun 1899, Bloemfontein dadi papan kanggo Konferensi Bloemfontein, kang gagal nyegah kadaéyan Perang Boer
Pengarang Inggris kang misuwur, J
Tolkien, lair ing kutha iki tanggal 3 Januari 1892
Tanggal 13 Maret 1900 wektu kadadéan Perang Boer, wadyabala Britania ngrebut kutha iki lan yasa kamp konsèntrasi kanggo nampung wanita-wanita lan bocah-bocah Boer
Cacah 28.000 wanita lan bocah cilik kang tiwas ing kamp iki dipèngeti kanthi yasa Tugu Peringatan Wanita Nasional ("National Women's Memorial") kang dumunung ing pinggir kutha.
Gaborone Gaborone iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé ing nagara Botswana
Sing ndunungi cacah 208.000 jiwa (2004)
Gaborone dumunung ing antarané Kgalelan Tebing Odi, jerak kali Notwane ing sudut tenggara Botswana, lan dari wates Afrika Selatan
Tunis (kutha) Tunis (, "Tūnis") iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé ing nagara Tunisia
Tunis dumunung ing sisih wétan-lor nagari Muslim iku, persisé ing pucuking Lempongan Tunis, ing koordinat 36°48′ LU 10°10′ BT
Sing ndunungi ana 699.700 jiwa (2003)
Ing taun 146, Kamaharajan Romawi nguwasani kutha iki
Kakuwasan pindhah marang bangsa Arab ing abad kaping-7
Prancis njajah Tunis ing taun 1881 nganti 1956
Sawetara wangunan kuna ing Tunis dikukuhaké minangka Situs Warisan Donya UNESCO ing taun 1979.
Graz Graz [graːts] (asal tembung manawa saka Basa Slovene: "Gradec" Graz minangka kutha pelajar: kutha iki duwé enem universitas kang duwé punjul 44,000 mahasiswa
Kutha tuwa Graz minangka salah siji pusat kuta kang paling kajaga ing Éropa Tengah
Ing taun 1999, dilebokaké sajeroning pratélan Situs warisan donya UNESCO
Graz dipérang dadi 17 distrik, yakuwi: Pranala njaba
Situs resmi Aktivitas Budaya Sajarah
Wong Sundha Wong Sundha (Basa Sundha "Urang Sunda") iku bebrayan ing Pulo Jawa pérangan kulon
Wong Sundha rada mèmper wong Jawa budayané
Prabédan mligi ya iku wong Sundha luwih Islami budayané lan sifaté uga luwih égalitèr tinimbang 'wong Jawa Wétanan'
Béda karo wong Jawa, pangaribawa agama Hindhu lan Buda luwih sithik
Basa kang dipituturaké Wong Sundha iku basa Sundha
Umume, nggunakake basa Sundha (ana sawetara basa daerah, sing sabenere duwe ciri dhewe) ing pacelathon saben dinane, kanggo mung entheng, basa Sundha tambah bingung karo basa slang liyane, utamane nganggo basa Indonesia minangka basa nasional ing Indonesia
Ing wilayah tapel wates utawa biasane akeh sel liyane (Jawa), iwlahar uga digunakake ing basa campuran (Jawa, Jawa), gumantung karo sing diomongake karo dhèwèké
Pentinge basa Sundha ing Indonesia dipengaruhi sawetara perkara, ing antarane amarga basa Sundha durung nate digunakake kanthi formal, anané basa daerah sing beda-beda dianggep angel (wedi salah, lan akeh sel liyane sing teka ing Tatar Sunda.
Port Louis Port Louis minangka kutha krajan nagara Mauritius lan kutha gedhé dhéwé ing pulo iki
Kutha iki kang ndunungi cacahé 147.688 jiwa kanthi jembar wewengkon 6,3 km&sup2
Kutha iki duwé angka kapadhetan kang ndunungi 3.458,73 jiwa/km²
Kutha Port Louis iki minangka kutha pelabuhan utama ing Samodra Hindia
Diadegaké taun 1735 déning wong Prancis.
Mbabane Mbabane iku kutha krajan sisan kutha gedhé dhéwé ing Swaziland
Sing ndunungi ana 76.200 jiwa (2004)
Pusat administratif Swaziland dipindahaké saka Manzini menyang kutha iki ing taun 1902.
Monrovia Monrovia yaiku kutha krajan lan kutha kang gedhé dhéwé ing Liberia
Sing ndunungi cacahé ana 1.010.970 wong miturut sènsus ing taun 2008
Amarga kutha iku didunungi 29% saka gunggung cacah jiwa ing Liberia, Monrovia kutha sing paling padhet populasiné
Ékonomi Monrovia didominasi déning anané pelabuhan kang diwangun déning Amérika Sarékat nalika Perang Donya II
Èkspor utama wujud latèks lan wiji wesi.
Porto-Novo Porto-Novo (uga kaloka minangka Hogbonou lan Adjacé (populasi 223,552 miturut sensus taun 2002) iku kutha krajan resmi Nagara Benin Afrika Kulon
Kutha iki duwé pelabuhan ing Lempongan Guinea, ing sisih kidul-wétan Benin
Porto-Novo iku kutha gedhé dhéwé nomer loro ing Benin, nanging kutha Cotonou luwih wigati, kanthi budya lan pulitik
Tlatah saubengé Porto-Novo ngasilaké lenga sawit, kapas lan kapuk
Lenga patra tinemu ing lepas pasisir ing taun 1990, lan dadi bahan èkspor kang wigati
Porto-Novo dumunung ing koordinat 6°28' Lor, 2°36' Wétan (6.46667, 2.6)
Porto Novo duwé populasi 234,168 (2005 kira-kira)
Lobamba Lobamba iku kutha krajan tradhisional lan legislatif Swaziland, panggonan kantor Parlemèn lan uga Queen Mother
Kutha iki dumunung ing sisih kulon nagara, ing lembah Ezulwini, 16 km saka Mbabane, lan dumunung ana ing in distrik Hhohho
Cacahing padunung watara 5,800 jiwa
Menes Menes punika pirangon Mesir saking Dinasti I, miturut sapérangan panyerat, sanèsipun Dinasti II
Panjenenganipun gesang kirang langkung taun 3100-3000 SM
Legenda Mesir Kuna ngurmati pirangon punika amargi manunggalaken Mesir Hulu lan Hilir dados 1 karajan
Manetho, sajarawan Mesir abad kaping 3 SM, nyebat Menes; sajarawan Yunani abad kaping 5 SM Herodotus ngrujuk minangka Min; lan 2 pratélan raja asli saking Dinasti XIX (abad kaping 13 SM) nyebat Meni
Nanging, pamanggihan Pelat Narmer ing pungkasan abad kaping 19 nedahaken pirangon Narmer, kamungelan Menes sadèrèngipun kadata, gadhah simbol pamanunggalan Mesir Hulu lan Hilir
Sapérangan ahli Mesir gadhah pendhamat manawi Narmer lan Menes sajatosipun tiyang ingkang sami; sanèsipun gadhah pendhapat manawi Menes marisi karajan ingkang sampun dipunmanunggalaken saking Narmer; sanèsipun taksih gadhah pendhapat manawi Menes ngrampungaken prosès pamanunggalan ingkang dipunwiwiti, gagal utawi sapérangan kasil déning Narmer
Ing kasus sanès, Menes dipunurmati minangka pangadeg Memphis, ingkang dipundegaken minangka kutha krajan Mesir
Éwadéné dipuncathet manawi nalika wonten bukti arkéologi lajengan saking wontenipun pirangon kanthi asma Narmer, satunggil-satunggiling bukti boten kabantahaken kanggé Menes inggih punika satunggiling ostrakon ingkang ngandhut namanipun ing saandhaping simbol Nebty
Wonten kacubriyan umum manawi Menes saged ugi wujud asma Narmer, pangrumiyinipun, utawi panggantosipun, Hor-Aha
Ugi dipunéja Hor Aka utawi Hor-Aka, asma punika saged dipunpertalaken minangka "Horus saking Alang-alang", kamungelan satunggiling alusio ing legendha ing pundi Isis ndelikaken Horus ing Delta Nil ing antawisipun papirus lan alang-alang
Ing legendha Mesir Kuna, wonten peperangan antawisipun Horus (déwa pangreksa Mesir Hulu) lan Seth (déwa pangreksa Mesir Hilir)
Ing pamanunggalan mitologis kekalih Mesir punika, Seth dipunkalahaken lan karajan dipunmanunggalaken ing saandhaping kakuwasan Horus, raja sepisanan sadaya Mesir
Mungel sanget manawi punika perang sajatosipun Euhemerus
Paralel wuri saged kapanggih nimbulaken pangadegan kakuwasan pirangon Khasekhemwy pérangan atus taun salajengipun; mbok manawi panjenenganipun sampun nindhes perang sadhèrèk antawisipun pandhèrèk Seth lan Horus
Miturut Manetho, Menes mréntah 62 (taun?) lan kapejahi déning jaran nil
Satunggiling gambar Menes nyipeng ankh dipunpahataken ing dékorasi tèmbok kidul yasan Mahkamah Agung Amérikah Sarékat
Imhotep Imhotep (sok diéja Immutef, Im-hotep, utawa Ii-em-Hotep, Mesir: "ii-m-ḥtp") iku arsitèk lan dhokter sepisanan sing dikenal ing sajarah
Minangka salah siji tangan tengené Pirngon Djosèr, panjenengané nggawé Piramida Djzosèr ing Saqqara, Mesir kurang luwih taun 2630-2611 SM, sawéné papréntahan dinasti katelu Mesir
Dimungelaké, panjenengané iku wong sing sepisanan migunakaké cagak ing arsitèktur
Jenengé ateges "wong ing katentreman"
Imhotep nyambut gawé minangka kanselir kanggo pirangon lan pandhita dhuwur déwa Ra ing Heliopolis
Panjenengané iku putra saka Ptah
Panjenengané iku wong sing pinter banget, mila diwènèhi akèh gelar
Gelar lengkapé ya iku: "Kanselir Mesir Ngisor, Sing Sepisanan sawisé Raja Mesir nDuwur, Administrator Pura Agung, Katurunan Bangsawan, Pandhita Dhuwur Helopolis, Pambangun, Pamahat, lan Ahli Panggawé Jambangan"
Imhotep dikenal minangka pangadeg kadhokteran Mesir kuna, lan panulis saka papirus Edwin Smith, sing isiné ngenani kutukan, lelara ènthèng lan observasi anatomi
Rong éwu taun sawisé patiné, kalungguhané diangkat dadi déwa
Imhotep dadi déwa kadhokteran lan panyarasan, kaya Asclepius ing kabudayan Yunani kuna
Papan pakuburané Imhotep nganti saiki during dimangertèni
Para ahli sajarah Mesir wis nyoba nggolèki nanging tekan saiki during tinemu
Akèh sing percaya yèn kuburané ana ing Saqqara.
Pawadonan Pawadonan (Basa Jawa Krama: pawèstrèn, Basa Jawa Krama Inggil: Badhong), Basa Inggris: vagina (saka basa Latin kang nduwé makna literal "pelindhung" utawa "selongsong") utawa tempik utawa bawuk utawa turuk utawa puki ya iku saluran wangun tabung kang nggandhèngaké uterus nuju pérangan njaban awak ing mamalia lan marsupilia wadon, utawa nuju kloaka ing manuk wadon, "monotrem", lan sapérangan jinis reptil
Gegremet lan sapérangan jinis invertebrata uga duwé pawadonan, kang wujud pérangan akir saka "oviduct"
Sanajan riset ing pawadonan utamane ora cocog kanggo kewan sing beda-beda, lokasi, struktur lan ukurane didokumentasikan minangka macem-macem jinis
Mamalia wanita biasane duwe rong bukaan eksternal ing vulva, bukaan uretra kanggo saluran uyuh lan bukaan pawadonan kanggo saluran reproduksi
Iki beda karo mamalia lanang, sing biasane mbukak bukaan uretra kanggo loro urination lan reproduksi
Bukaan pawadonan luwih gedhe tinimbang bukaan uretra sing cedhak, lan loro dilindhungi dening labia ing manungsa
Ing amfibi, manuk, reptilia lan monotremes, cloaca minangka bukaan eksternal tunggal kanggo saluran gastrointestinal, uyuh, lan saluran reproduksi
Kanggo ngrampungake seng nembus sing luwih alus nalika nuroni utawa kegiatan seksual liyane, kelembapan pawadonan tambah sajrone arus seksual ing wanita lan mamalia wanita liyane
Tambah kelembapan nyedhiyakake pelumasan faraj, sing nyuda gesekan
Tekstur tembok faraj nggawe gesekan kanggo palanangan sajrone nuroni lan ngrangsang menyang ejakulasi, mbisakake persenyawaan
Saliyane kesenengan lan ikatan, prilaku seksual wanita karo wong liya (sing bisa kalebu kegiatan seksual heteroseksual utawa lesi) bisa nyebabake infeksi nular seksual (STIs), risiko bisa dikurangi dening praktik seks aman sing disaranake
Masalah kesehatan liyane bisa uga mengaruhi pawadonan manungsa
Pawadonan lan vulva wis nyebabake reaksi sing kuat ing masyarakat ing saindenging sejarah, kalebu persepsi negatif lan basa, taboos budaya, lan panggunaan kasebut minangka simbol kanggo seksualitas wanita, spiritualitas, utawa regenerasi urip
Ing tembung umum, tembung tempik asring digunakake kanggo nyebut vulva utawa alat kelamin wanita umume
Nanging miturut definisi kamus lan anatomi, nanging pawadonan nuduhake khusus kanggo struktur internal spesifik, lan ngerti bedane bisa nambah kawruh babagan alat kelamin wanita lan pitulung ing komunikasi kesehatan