EuroBench/eurobench-wiki-ga-topics huggingface dataset:
Is ceann de roinnt glasraí sa speiceas Brassica oleracea, sa bhfine Brassicaceae, í an chóilis, glasra cosúil le cabáiste a bhfuil croí geal inite ann. Is planda bliantúil í agus ó shíol a phóraítear í. De ghnáth, ní itear ach an ceann bán. Bíonn ceann na cóilise comhdhéanta de mhíristéama bláthrach. Bíonn cinn na gcóiliseacha cosúil leo siúd i mbrocailí, atá éagsúil sa mhéid go bhfuil bachlóga bláthanna acu. Áirítear sa speiceas Brassica oleracea freisin brocailí, bachlóga Bruiséile, cabáiste, Brassica oleracea var. viridis, agus cál, cé gur de ghrúpaí saothróg éagsúil iad.

Catagóir: Plandaí
Polaiteoir Éireannach ab ea Eugene O'Brien (12 Eanáir 1897 – 29 Meán Fómhair 1980). Bhí sé ina bhall de Chumann na nGaedheal agus ina theachta Dála sa seachtú Dáil.

Catagóir: Polaiteoirí na hÉireann
Is polaiteoir Éireannach agus Teachta Dála do cheantar na Gaillimhe Thiar é Brian Walsh (Gaeilge: Brian Breathnach) (rugadh é 28 Meán Fómhair, 1972 ). Tá sé ina bhall de Fhine Gael. Toghadh chun Comhairle Chathair na Gaillimhe é sa bhliain 2004 agus atoghadh é in 2009. Bhí sé ina mhéara ar Ghaillimh ón mbliain 2005 go 2006 agus ba é an méara b'óige riamh é. Nííor ghlac sé páirt in Olltoghchán 2016.

Catagóir: Polaiteoirí na hÉireann
Tá go leor leor áiteanna in Éirinn darb ainm An Ghráinseach — níos mó ná ochtó acu. Mar shampla: An Ghráinseach, Contae Shligigh: baile fearainn i gContae Shligigh

Catagóir: Tíreolaíocht na hÉireann
Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm An Chathair air: An Chathair, Contae an Chláir (An Tulach Íochtarach): baile fearainn i gContae an Chláir An Chathair, Contae an Chláir (An Tulach Uachtarach): ionad daonra i gContae an Chláir An Chathair, Contae an Chláir (Bun Raite Uachtarach): baile fearainn i gContae an Chláir An Chathair, Contae Chiarraí (Cill Aighne): baile fearainn i gContae Chiarraí An Chathair, Contae Chiarraí (Cill Chuáin): imfhálú i gContae Chiarraí An Chathair, Contae Chiarraí (Gleann Ó Ruachta): baile fearainn i gContae Chiarraí An Chathair, Contae Chiarraí (Uíbh Ráthach): paróiste dlí agus toghroinn i gContae Chiarraí An Chathair, Contae Chill Mhantáin: imfhálú i gContae Chill Mhantáin An Chathair, Contae Chorcaí (Beanntraí): baile fearainn i gContae Chorcaí An Chathair, Contae Chorcaí (Cill Chrócháin): baile fearainn i gContae Chorcaí An Chathair, Contae Chorcaí (Cill Mhín): baile fearainn i gContae Chorcaí An Chathair, Contae Chorcaí (Cill Mua): baile fearainn i gContae Chorcaí An Chathair, Contae Chorcaí (Cinn Eich): baile fearainn i gContae Chorcaí An Chathair, Contae Chorcaí (Coill na Talún): baile fearainn i gContae Chorcaí An Chathair, Contae Chorcaí (Ard Ó bhFicheallaigh): baile fearainn i gContae Chorcaí An Chathair, Contae Laoise: toghroinn i gContae Laoise An Chathair, Contae Luimnigh: toghroinn i gContae Luimnigh An Chathair, Contae Mhaigh Eo (Baile an Róba): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Chathair, Contae Mhaigh Eo (Cill Chomáin): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Chathair, Contae Mhaigh Eo (Cill Mheáin Mhór): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Chathair, Contae Mhaigh Eo (Coistealaigh): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Chathair, Contae Mhaigh Eo (Muraisc): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Chathair, Contae na Gaillimhe (Baile na hInse): baile fearainn i gContae na Gaillimhe An Chathair, Contae na Gaillimhe (Cill Íomair Bholga): baile fearainn i gContae na Gaillimhe An Chathair, Contae na Gaillimhe

Catagóir: Tíreolaíocht na hÉireann
Is scannán oll-laochra Meiriceánach ón mbliain 2012 é Avengers Assemble (ar a dtugtar freisin The Avengers). Tá sé bunaithe ar an gcarachtar de chuid Marvel Comics den ainm chéanna, agus seicheamh ar Captain America: The First Avenger. Ba é Joss Whedon an stiúrthóir an scríbhneoir. Tháinig Iron Man 3, Thor: The Dark World, Captain America: The Winter Soldier agus Avengers: Age of Ultron amach níos déanaí.

Catagóir: Scannáin Mheiriceánacha
Is scannán oll-laochra Meiriceánach ón mbliain 2025 é A Minecraft Movie. Tá sé bunaithe ar Minecraft. Ba é Jared Hess an stiúrthóir, agus ba Chris Bowman, Hubbel Palmer, Neil Widener, Gavin James, Chris Galletta, Allison Schroeder, Chris Bowman, agus Hubbel Palmer na scríbhneoirí.

Catagóir: Scannáin Mheiriceánacha
Scannán beochana Meiriceánach is ea Anastasia ón mbliain 1997. Fox Animation Studios a léirigh an scannán agus 20th Century Fox a dháil é. Tá an scéal bunaithe ar na finscéalta i dtaobh Ard-Bhandiúc Anastasia Nicolaevna na Rúise, iníon an tSár Nicholas II, is é sin na scéalta gur éalaigh a iníon ar bhealach éigin as bású theaghlach an tsáir ag na cumannaigh Rúiseacha. Sa scannán, tá Anya, bean óg 18 mbliana d'aois agus dílleachta, ag iarraidh teacht ar rian dá muintir. Ligeann péire bithiúnach orthu go bhfuil siad ag cuidiú léi sa chuardach sin ach, i ndáiríre, tá siad ag iarraidh cur ina luí uirthise agus ar an saol mór gurb iníon an tsair í ar a leasa féin.

Catagóir: Scannáin Mheiriceánacha
Scannán is ea Down By Law a scríobh agus a stiúir Jim Jarmusch. Scaoileadh é i 1984. Scannán dubh agus bán a bhí ann. Seinn John Lurie an ceol don scannán ar fad ach amháin "Jockey Full of Bourbon" le Tom Waits.

Catagóir: Scannáin Mheiriceánacha
Polaiteoir Éireannach ab ea James Morrisroe (5 Aibreán 1875 – 31 Nollaig 1937). Bhí sé ina bhall de Chumann na nGaedheal ar dtús agus ansin d'Fhine Gael. Agus é ina bhall de Chumann na nGaedheal toghadh é ina Theachta Dála don 8ú Dáil i dtoghchán ginearálta na bliana 1933, ach theip air sa chéad toghchán ginearálta eile sa bhliain 1937. Chaith sé tamall freisin ar Bhord Bardachta Bhéal Átha na Muice agus ar an gcomhairle cheantair don áit chéanna.

Catagóir: Polaiteoirí na hÉireann
Scannán beochana Meiriceánach is ea All Dogs Go to Heaven a rinneadh sa bhliain 1989 faoi ​​stiúir Don Bluth agus comh-stiúrtha ag Gary Goldman agus Dan Kuenster. Insíonn sé scéal Charlie B. Barkin, Aoire Gearmánach. Dúnmharaíodh Charlie lena iar-chara, Carface Carruthers. Tarraingíonn sé siar óna áit ar neamh chun filleadh ar an Domhan, áit a bhfuil a chara is fearr, Itchy Itchiford, fós ina chónaí, d’fhonn díoltas a bhaint amach ar Carface. Críochnaíonn Charlie le cairdeas a dhéanamh le cailín óg dílleachta darb ainm Anne-Marie. Sa phróiseas, foghlaimíonn Charlie ceacht tábhachtach faoi chineáltas, cairdeas agus grá. Nuair a eisíodh é sa Phictiúrlann, chuaigh sé san iomaíocht go díreach le The Little Mermaid le Walt Disney, a eisíodh an lá céanna. Cé nach raibh sé chomh rathúil le príomhscannáin Sullivan Bluth roimhe seo, d’éirigh go maith leis ar fhíseán baile, agus bhí sé ar cheann de na heisiúintí VHS is mó díol riamh. Spreag an scannán seicheamh sraith theilifíse, agus scannán saoire go físeán díreach. Scaoileadh All Dogs Go to Heaven ar DVD an 17 Samhain, 1998, agus mar eagrán de chuid MGM Kids ar 6 Márta 2001. Scaoileadh gné dhúbailte DVD lena seicheamh ar 14 Márta, 2006, agus 18 Eanáir, 2011. Scaoileadh an scannán i sainmhíniú ard den chéad uair ar Blu-ray an 29 Márta, 2011, gan gnéithe speisialta seachas an leantóir amharclainne bunaidh.

Catagóir: Scannáin Mheiriceánacha
Is feadóg bheag í an fheadóg chladaigh nó feadóg an fháinne (Charadrius hiaticula) a phóraíonn trasna cuid mhór de thuaisceart na hEoráise, chomh maith leis an nGraonlainn. Tagann an t-ainm géínis Charadrius ó fhocal sa Laidin ar éan buí a bhfuil tagairt dó sa Vulgáid, leagan den Bhíobla ón cheathrú haois. Is ón Laidin a thagann hiaticula agus is ionann é agus an Ghréigis a thagann ó hiatus a chiallaíonn 'scoilt' agUs cola a chiallaíonn 'cónaitheoir'.

Catagóir: Éin
Éan le gob leathan is cosa láidre é an t-éan parthais , é dúchasach d'fhoraoisí oirdheisceart na hÁise. Tá 42 speiceas i 15 géineas ar an saol, iad go léir i bhfine na bParadisaeidae. Úsáideann na fireannaigh clúmh mórthaibhseach chun baineannaigh a mhealladh, agus is féidir go dtógfaidh sé cuid mhaith leathéan le linn séasúr an ghoir.

Catagóir: Éin
Foclóirí, scríbhneoir, agus saineolaí Gaeilge ab ea Pádraig Ua Duinnín (25 Nollaig 1860 – 29 Meán Fómhair 1934). Ba é an chéad úrscéalaí Gaeilge é.[fíoras?] Foilsíodh a chéad fhoclóir sa bhliain 1904, agus an Foclóir Mór sa bhliain 1927, agus bhíothas á rá sna 1950í gur "air atáimid ag brath fós chun focail Ghaeilge a mhíniú dúinn .. Níl aon duine is mó a bhfuil Gaeilgeoirí faoi chomaoin aige ná an tAthair Pádraig Ó Duinnín".

Catagóir: Scríbhneoirí Éireannacha
Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm An Chabrach air: An Chabrach, Contae an Chabháin (Clann Chaoich): baile fearainn i gContae an Chabháin An Chabrach, Contae an Chabháin (Teallach Ghairbhíth): baile fearainn i gContae an Chabháin An Chabrach, Contae an Dúin: baile fearainn agus ionad daonra i gContae an Dúin An Chabrach, Contae Aontroma: baile fearainn i gContae Aontroma An Chabrach, Contae Bhaile Átha Cliath: baile fearainn agus ionad daonra i dtuaisceart Bhaile Átha Cliath An Chabrach, Contae Bhaile Átha Cliath (Baile an Ridire Thiar): baile fearainn i gContae Bhaile Átha Cliath An Chabrach, Contae Chorcaí: baile fearainn i gContae Chorcaí An Chabrach, Contae Mhaigh Eo (Gaileanga): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Chabrach, Contae Mhaigh Eo (Tír Amhlaidh): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Chabrach, Contae Mhuineacháin (Críoch Mhúrn): baile fearainn i gContae Mhuineacháin An Chabrach, Contae Mhuineacháin (Fearnaigh): baile fearainn i gContae Mhuineacháin An Chabrach, Contae Mhuineacháin (Muineachán): baile fearainn i gContae Mhuineacháin An Chabrach, Contae na Mí: baile fearainn i gContae na Mí An Chabrach, Contae Shligigh (Luíne): baile fearainn i gContae Shligigh An Chabrach, Contae Shligigh (Tír Fhiachrach): baile fearainn i gContae Shligigh An Chabrach, Contae Shligigh (Tír Oirill): baile fearainn i gContae Shligigh An Chabrach, Contae Thiobraid Árann: baile fearainn i gContae Thiobraid Árann An Chabrach, Contae Thír Eoghain: baile fearainn agus ionad daonra i gContae Thír Eoghain

Catagóir: Tíreolaíocht na hÉireann
Rugadh Aindrias Ó Baoighill (7 Aibreán 1888–17 Márta 1972) ag Maol na Mine Beag, Co. Dhún na nGall, d'Owen Boyle, feirmeoir, agus do Mháire Boyle. De réir an teastais shibhialta, phós siad ar na Gleanntaí ar an 14 Deireadh Fómhair 1879, tráth a raibh Owen 24 bliana d'aois agus Máire 20. Ba as Maol na Mine do Owen, agus ba é Paddy Boyle a athair; ba as an tSrath Uachtair do Mháire, agus ba é Andy Boyle a hathair. Ar an taifead eaglasta den phósadh, tá gach rud mar an gcéanna, ach amháin sonraí an fhir: Joannis Boyle ó Ghort na Saileach (nó Gort na Muclach?), agus ba é Jacobus Boyle as an áit chéanna a athair. Tá sonraí na mná mar a bhí siad sa taifead sibhialta, ina measc gur as an tSrath Uachtair í, áit atá ar an mbealach ó Árd an Rátha go Tamhnach an tSalainn. Ach deirtear in áit eile gur as Mín an Leargáin máthair Aindriais, áit atá níos cóngaraí do Mhaol na Mine Beag, agus áit a raibh fear darb ainm Andrew Boyle pósta ar Anna De Ward; baisteadh triúr iníonacha dóibh idir 1867 agus 1873, ach ní raibh Máire ar bith ina measc. Tá amhras ann, mar sin, faoi chruinneas na sonraí seo ar fad. Bíodh sin mar atá, bhí comhnaí ag Owen agus Mary i Maol na Mine Beag, agus bhí Aindrias ar an cheathrú duine de aon duine dhéag teaghlaigh. Cúis mhearbhaill eile is ea áit a bhreithe. “Carbad” a thugadh sé féin ar an áit seo — mar shampla, ina chuid alt ar An tUltach, nó ba mhinic é ag trácht ar na hardáin, na carraigeacha agus na beanna a chleacht sé ina óige. D’inis sé, mar shampla, mar ar thug a sheanathair é go barr an Chnoic Dhuibh — “siubhal fiche bomaite ón teach” — go bhfeicfeadh sé thíos uaidh an chéad traein ag teacht thart na Beanna Buidhe, ag tarraingt ar na Gleanntaí, i Mí an Mheithimh 1895. “Carabut, Glenties” an seoladh a thug sé i litir a chuir sé chuig Pádraig Mac Piarais ar 12 Nollaig 1903. Anois, ní baile fearainn é Carbad, ach is é a thugann muintir na háite ar an gcuid is mó (ar a laghad) de Mhaol na Mine Beag, agus de réir cosúlachta ar chuid de Ghort na Sailea

Catagóir: Scríbhneoirí Éireannacha
Scannán buachaillí bó Meiriceánach is ea Cimarron a rinneadh sa bhliain 1931. Bhuaigh an scannán an gradam don scannán is fearr ag na Gradaim an Acadaimh i 1931.

Catagóir: Scannáin Mheiriceánacha
Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm An Abhainn Mhór air: An Abhainn Mhór, Contae an Chabháin: abhainn i gContae an Chabháin An Abhainn Mhór, Contae Chill Mhantáin: abhainn i gContae Chill Mhantáin An Abhainn Mhór, Contae Mhaigh Eo (Iorras): abhainn i gContae Mhaigh Eo An Abhainn Mhór, Contae Mhaigh Eo (Muraisc): abhainn i gContae Mhaigh Eo An Abhainn Mhór, Contae Mhaigh Eo (Tír Amhlaidh): abhainn i gContae Mhaigh Eo An Abhainn Mhór, Contae na Gaillimhe: abhainn i gContae na Gaillimhe An Abhainn Mhór, Contae Shligigh: abhainn agus toghroinn i gContae Shligigh An Abhainn Mhór, Cúige Mumhan: abhainn i gContaethe Charraí, Chorcaí agus Phort Láirge An Abhainn Mhór, Cúige Uladh: abhainn i gContae Ard Mhacha agus i gContae Thír Eoghain

Catagóir: Tíreolaíocht na hÉireann
File agus amhránaí Éireannach é Micheál Ó Cuaig. In Aill na Brún, Cill Chiaráin, Conamara, a rugadh é sa bhliain 1950. Bhain sé clú amach mar fhile lena chéad chnuasach, Uchtóga, i 1985, agus d'fhoilsigh sé an dara cnuasach filíochta ó shin, Clocha Reatha. Tá clú nach beag air mar amhránaí sean-nóis freisin, agus eisean atá i mbun Chomóradh Joe Éinniú, féile sean-nóis a reáchtáiltear i gCarna gach bliain.

Catagóir: Scríbhneoirí Éireannacha
I gcathair na Gaillimhe, 3 Feabhra 1766, a rugadh Maitias Séamas Ó Coinmhí (Ó Coinmhidhe). De mhuintir Ógáin a mháthair agus Gaeilgeoir dúchais ab ea nach raibh focal Béarla aige nó go raibh sé thar ocht mbliana d’aois, ós lena sheanmhuintir taobh amuigh den chathair a bhí sé ina chónaí. Bhí a mhuintir deisiúil; cuireadh ar scoil i nGaillimh é agus d’fhoghlaim sé Béarla, Fraincis, Laidin agus Gréigis, in éineacht le rince agus pionsóireacht. Bhí sé thar barr mar dhornálaí agus mar snámhóir. Sagairt Abhistíneacha is mó a chuir oideachas air, cé go raibh raibí mar mháistir príobháideach aige. In aois a sé déag rinneadh printíseach d'aturnae de chuid mhuintir Bhrianach. Rinneadh iarracht ar an mBrianach a thógáil lá agus an bheirt acu ag déanamh ar Bhaile Átha Cliath; throid siad seisear constábla agus d’éalaigh, agus chuir athair Maitias go dtí oileán Grenada sna hIndiacha Thiar é. I seilbh na Fraince a bhí Grenada, ach ba ghearr go bhfuair Sasana greim air. D’imigh Ó Coinmhí leis agus shroich sé Philadelphia i dtús na bliana 1784 in aois a ocht mbliana déag. Fógra Saoirse Mheiriceá a mheall é ó bhí Stáit Aontaithe Mheiriceá ann le hocht mbliana. Saol Meiriceánach a bhí aige as sin amach: é ar fiannas i mílíste Pennsylvania, ina thrádálaí leis na hIndiacha, ina mháistir scoile, agus ina thaistealaí. Phós sé bean an-óg arbh as Corcaigh dá máthair, agus bhí iníon leo, Cecelia, ar bhunaitheoirí Siúracha na Carthanachta i Meiriceá. Thug sé tamall i bPittsburgh agus bhain amach New Orleans, áit a raibh faill aige leis an gcreideamh a chleachtadh gan dua: Caitliceach tréan ab ea Ó Coinmhí i gcónaí. Chuir sé foclóir Spáinnise i dtoll a chéile, agus nuair a bhí sin críochnaithe aige sa bhliain 1812 thosaigh sé ar fhoclóir Béarla-Gaeilge. Is leis a chaith sé formhór a shaoil as sin amach, agus lámhscríbhinn thoirtiúil atá ann. Theip air foilsitheoir a fháil dó de bharr a mhéid, rud a ghoill air go mór. An Foclóir Béarla-Gaoidheilge a thug sé air, agus tuairim is 14,000 focal G

Catagóir: Scríbhneoirí Éireannacha
Tá aithne ar an Ollamh Matthew Hussey mar Cheann ar roinn na fisice agus mar Stiúrthóir/Déan ar Dhámh na hEolaíochta in Institiúid Teicneolaíochta Bhaile Átha Cliath, agus mar scríbhneoir leis na blianta, i nGaeilge agus i mBéarla, maidir le cúrsaí teicniúla. Is iomaí alt atá scríofa aige, agus is é atá laistiar den chiclipéid eolaíochta is cuimsithí dá bhfuil ann sa Ghaeilge, Fréamh an Eolais. Ina chuid scríbhinní Gaeilge, is ar an ngnáthléitheoir ar suim leis cúrsaí teicniúla a dhíríonn sé.

Catagóir: Scríbhneoirí Éireannacha
Tá an t-éan, an meantán gorm, Cyanistes caeruleus, 10.5 go 12 cm (4.2 go 4.8 orlach,) ar fhad, ina bhall den ord Passeriformes, san fhine Paridae. Tá an t-éan ar fáil go forleathan agus tá sé ina phóraitheoir cónaithe fud fad chrios measartha agus fo-artach na hEorpa agus na hÁise, i bhforaois dhuillsilteacha agus measctha. Is éan cónaithe é, sé sin, ní théann an chuid is mó díobh ar imirce.

Catagóir: Éin
Is éan beag pasaireach í an bhuíóg (Emberiza citrinella). Is baill d'fhine na Emberizidae iad. Maireann sé an bhliain ar fad san Eoraip agus isteach in iarthar na Sibéire. Sa samhradh feictear na buíóga níos faide i lár na Sibéire, agus sa gheimhreadh san Áise Láir. Tugadh isteach é san Astráil agus sa Nua-Shéalainn freisin.

Catagóir: Éin
Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm Baile an Tobair air: Baile an Tobair, Contae Bhaile Átha Cliath: baile fearainn i gContae Bhaile Átha Cliath Baile an Tobair, Contae Chill Chainnigh: baile fearainn i gContae Chill Chainnigh Baile an Tobair, Contae Chill Dara: baile fearainn i gContae Chill Dara Baile an Tobair, Contae Chill Mhantáin: baile fearainn i gContae Chill Mhantáin Baile an Tobair, Contae Chorcaí (Caisleán an Mhaignéaraigh): baile fearainn i gContae Chorcaí Baile an Tobair, Contae Chorcaí (Cill Bhrain): baile fearainn i gContae Chorcaí Baile an Tobair, Contae Chorcaí (Cineál Aodha): baile fearainn i gContae Chorcaí Baile an Tobair, Contae Dhoire: baile fearainn i gContae Dhoire Baile an Tobair, Contae Loch Garman: baile fearainn i gContae Loch Garman Baile an Tobair, Contae Luimnigh (Cois Sléibhe): baile fearainn i gContae Luimnigh Baile an Tobair, Contae Luimnigh (Gleann an Choim): toghroinn agus mionghné i gContae Luimnigh Baile an Tobair, Contae Mhaigh Eo (Ceara): paróiste dlí, baile fearainn, agus ionad daonra i gContae Mhaigh Eo Baile an Tobair, Contae Mhaigh Eo (Tír Amhlaidh): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo Baile an Tobair, Contae na Gaillimhe (An Ros): fo-bhaile i gContae na Gaillimhe Baile an Tobair, Contae na Gaillimhe (Baile Chláir): baile fearainn i gContae na Gaillimhe Baile an Tobair, Contae na Gaillimhe (Cill Alachtáin): baile fearainn i gContae na Gaillimhe Baile an Tobair, Contae na Gaillimhe (Cill Chonaill): baile fearainn i gContae na Gaillimhe Baile an Tobair, Contae Ros Comáin: baile fearainn, ionad daonra, paróiste dlí, agus toghroinn i gContae Ros Comáin Baile an Tóchair i gContae Shligigh

Catagóir: Tíreolaíocht na hÉireann
Múinteoir agus scríbhneoir Gaeilge ba ea Cormac Ó Cadhlaigh (1884 - 1960). Rugadh Ó Cadhlaigh i gCionn tSáile, Contae Chorcaí ar an 26ú Aibreán 1884. I dteannta le Tomás Mac Donnchadha agus Pádraig Ó Cinnéide, bhunaigh sé Cumann na Meánmhúinteoirí sa bhliain 1909. Bhain sé céimeanna BA agus MA amach sna blianta 1912 agus 1913 faoi seach. Phós sé Esther Nic Cormaic sa bhliain 1913; bhí triúr iníonacha agus mac amháin acu. D'fhoilsigh sé a lán leabhar, san áireamh Slighe an eólais (1923) agus Diarmuid mac Cearbhaill (1950). Bhí sé ina mhúinteoir Gaeilge agus a lán ábhar eile, i scoileanna éagsúla, ina measc Coláiste Sheosaimh (Béal Átha na Slua) agus Coláiste Cholmáin (Fear Manach). Bhí sé fosta ina chúntóir agus leabharlannaí. Ceapadh é ina Ollamh le NuaGhaeilge i gColáiste Ollscoile, BÁC i mí Iúil 1932. Chuaigh sé ar scor sa bhliain 1954 agus d'éag sé ar an gcéad lá de mhí na Nollag 1960.

Catagóir: Scríbhneoirí Éireannacha
An t-alga glas a chruthaíonn míolphóir nó gaiméití le clóraplaist chupánchruthacha fhéarghlasa, agus dhá lascnaid thosaigh ar a laghad. Baill den infriríocht Chlorophyta iad.

Catagóir: Plandaí
Sagart, file agus staraí de chuid an 17ú haois ba ea Seathrún Céitinn. Rugadh é i gContae Thiobraid Árann timpeall na bliana 1569 agus cailleadh timpeall na bliana 1644. Tá a uaigh le fáil i reilig na Tiobraide i bparóiste Bhéal Átha Lúbaigh. Ba de shliocht na seanghall an Céitinneach agus scríobh se Foras Feasa ar Éirinn.

Catagóir: Scríbhneoirí Éireannacha
Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm An Carn air: An Carn, Contae an Chabháin: baile fearainn agus toghroinn i gContae an Chabháin An Carn, Contae an Chláir: ionad daonra, baile fearainn, paróiste, agus toghroinn i gContae an Chláir An Carn, Contae an Longfoirt: baile fearainn i gContae an Longfoirt An Carn, Contae Chiarraí (Cill Gharbháin): sliabh i gContae Chiarraí An Carn, Contae Chiarraí (Maigh gCoinchinn): baile fearainn i gContae Chiarraí An Carn, Contae Chiarraí (Tuath Ó Siosta): sliabh i gContae Chiarraí An Carn, Contae Chorcaí (Barraigh Mhóra): baile fearainn i gContae Chorcaí An Carn, Contae Chorcaí (Beanntraí): baile fearainn i gContae Chorcaí An Carn, Contae Chorcaí (Múscraí): baile fearainn i gContae Chorcaí An Carn, Contae Dhoire: baile fearainn i gContae Dhoire An Carn, Contae Dhún na nGall: baile fearainn i gContae Dhún na nGall An Carn, Contae Loch Garman: paróiste dlí i gContae Loch Garman An Carn, Contae Mhaigh Eo (Baile an Róba): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Carn, Contae Mhaigh Eo (Baile an Tobair): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Carn, Contae Mhaigh Eo (Bréachmhaigh): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Carn, Contae Mhaigh Eo (Cill Mheáin: baile fearainn agus séadchomhartha i gContae Mhaigh Eo An Carn, Contae Mhaigh Eo (Coistealaigh): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Carn, Contae Mhaigh Eo (Gaileanga): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Carn, Contae Mhaigh Eo (Tír Amhlaidh): baile fearainn i gContae Mhaigh Eo An Carn, Contae Mhuineacháin (Dartraí): baile fearainn i gContae Mhuineacháin An Carn, Contae Mhuineacháin (Muineachán): baile fearainn i gContae Mhuineacháin An Carn, Contae na Gaillimhe: baile fearainn i gContae na Gaillimhe An Carn, Contae na hIarmhí: baile fearainn agus toghroinn i gContae na hIarmhí An Carn, Contae Shligigh (Luíne): baile fearainn i gContae Shligigh An Carn, Contae Shligigh (Tír Fhiachrach): baile fearainn i gContae Shligigh

Catagóir: Tíreolaíocht na hÉireann
Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm Cluain Lao air: Cluain Lao, Contae an Chláir: paróiste dlí agus baile fearainn i gContae an Chláir Cluain Lao, Contae Dhún na nGall: ionad daonra agus paróiste dlí i gContae Dhún na nGall Cluain Lao, Contae Mhaigh Eo: baile fearainn i gContae Mhaigh Eo Cluain Lao, Contae na Gaillimhe: baile fearainn i gContae na Gaillimhe Cluain Lao, Contae Ros Comáin: baile fearainn i gContae Ros Comáin Cluain Lao, Contae Thiobraid Árann: baile fearainn i gContae Thiobraid Árann Cluain Lao, Contae Uíbh Fhailí: baile fearainn i gContae Uíbh Fhailí

Catagóir: Tíreolaíocht na hÉireann
Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm Baile an tSagairt air: Baile an tSagairt, Contae Ard Mhacha: baile fearainn i gContae Ard Mhacha Baile an tSagairt, Contae Bhaile Átha Cliath: baile fearainn i gContae Bhaile Átha Cliath Baile an tSagairt, Contae Chiarraí (An Ghairfeanaigh): baile fearainn i gContae Chiarraí Baile an tSagairt, Contae Chiarraí (Baile an Bhóthair): baile fearainn i gContae Chiarraí Baile an tSagairt, Contae Chill Dara: baile fearainn i gContae Chill Dara Baile an tSagairt, Contae Chorcaí: baile fearainn i gContae Chorcaí Baile an tSagairt, Contae Dhún na nGall: fo-bhaile i gContae Dhún na nGall Baile an tSagairt, Contae Laoise (Clann Donncha): baile fearainn i gContae Laoise Baile an tSagairt, Contae Laoise (Port na hInse): baile fearainn i gContae Laoise Baile an tSagairt, Contae Laoise (Tigh na hInse): baile fearainn agus toghroinn i gContae Laoise Baile an tSagairt, Contae Loch Garman (Cill Uisce): baile fearainn i gContae Loch Garman Baile an tSagairt, Contae Loch Garman (Cill Mhucraise): baile fearainn i gContae Loch Garman Baile an tSagairt, Contae Lú: baile fearainn i gContae Lú Baile an tSagairt, Contae na Gaillimhe: fo-bhaile i gContae na Gaillimhe Baile an tSagairt, Contae Thiobraid Árann (An Trian Meánach): baile fearainn i gContae Thiobraid Árann Baile an tSagairt, Contae Thiobraid Árann (Sliabh Ardach): baile fearainn i gContae Thiobraid Árann

Catagóir: Tíreolaíocht na hÉireann
Is éan beag pasaireach é an ghleoiseach sléibhe, (Linaria flavirostris), den ghéineas Linaria, i bhfine na nglasán, Fringilldae. Go príomha cothaíonn sé leis an síol beag ach corruair cothaíonn sé leis an feithid fosta.

Catagóir: Éin