Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἄρτους γὰρ καὶ οἶνον προσφέρει , ἅπερ Ἀμμανῖται καὶ Μωαβῖται τῷ βλέποντι παρασχεῖν οὐκ ἠθέλησαν , οὗ χάριν ἐκκλησίας εἴργονται καὶ συλλόγου θείου ·
ἀμμανῖται γὰρ οἱ ἐκ τῆς μητρὸς αἰσθήσεως καὶ Μωαβῖται οἱ ἐκ τοῦ πατρὸς νοῦ φύντες τρόποι δύο ταῦτα τῶν ὄντων συνεκτικὰ νομίζοντες νοῦν καὶ αἴσθησιν , θεοῦ δὲ μὴ λαμβάνοντες ἔννοιαν , „ οὐκ εἰσελεύσονται “ φησὶ Μωυσῆς „ εἰς ἐκκλησίαν κυρίου , . . .
παρὰ τὸ μὴ συναντῆσαι αὐτοὺς ἡμῖν μετ ἄρτων καὶ ὕδατος “  Deut 0 .
4  ἐξιοῦσιν ἐκ τῶν παθῶν Αἰγύπτου .
ἀλλ ὁ μὲν Μελχισεδὲκ ἀντὶ ὕδατος οἶνον προσφερέτω καὶ ποτιζέτω καὶ ἀκρατιζέτω ψυχάς , ἵνα κατάσχετοι γένωνται θείᾳ μέθῃ νηφαλεωτέρᾳ νήψεως αὐτῆς ·
ἱερεὺς γάρ ἐστι λόγος κλῆρον ἔχων τὸν ὄντα καὶ ὑψηλῶς περὶ αὐτοῦ καὶ ὑπερόγκως καὶ μεγαλοπρεπῶς λογιζόμενος ·
τοῦ γὰρ ὑψίστου ἐστὶν ἱερεύς  Gen .
14 , 18  , οὐχ ὅτι ἐστί τις ἄλλος οὐχ ὕψιστος  ὁ γὰρ θεὸς εἷς ὢν „ ἐν τῷ οὐρανῷ ἄνω ἐστὶ καὶ ἐπὶ τῆς γῆς κάτω , καὶ οὐκ ἔστιν ἔτι πλὴν αὐτοῦ “  Deut 0 .
4 , 39   , ἀλλὰ τὸ μὴ ταπεινῶς καὶ χαμαιζήλως ὑπερμεγέθως δὲ καὶ ὑπεραΰλως καὶ ὑψηλῶς νοεῖν περὶ θεοῦ ἔμφασιν τοῦ ὑψίστου κινεῖ .
τί δὲ εἰργάσατο ἤδη καλὸν ὁ Ἀβράμ , ὅτι κελεύει αὐτῷ πατρίδος καὶ τῆς γενεᾶς ταύτης ξενοῦσθαι καὶ γῆν οἰκεῖν , ἣν ἂν αὐτὸς δῷ ὁ θεός  Gen .
πόλις δέ ἐστιν ἀγαθὴ καὶ πολλὴ καὶ σφόδρα εὐδαίμων , τὰ γὰρ δῶρα τοῦ θεοῦ μεγάλα καὶ τίμια 0 .
ἀλλὰ καὶ τοῦτον τὸν τρόπον ἐγέννησε τύπον ἔχοντα σπουδῆς ἄξιον ·
ἑρμηνεύεται γὰρ Ἀβρὰμ „ πατὴρ μετέωρος “ , δι ἀμφοτέρων τῶν ὀνομάτων ἐπαινετός ·
ὁ γὰρ νοῦς , ὅταν μὴ δεσπότου τρόπον ἀπειλῇ τῇ ψυχῇ , ἀλλ ὡς πατὴρ ἄρχῃ , μὴ τὰ ἡδέα χαριζόμενος αὐτῇ , τὰ δὲ συμφέροντα καὶ ἀκούσῃ διδούς , καὶ ἐπίπαν τῶν ταπεινῶν καὶ ἀγόντων ἐπὶ τὰ θνητὰ ἀποστὰς μετεωροπολῇ καὶ συνδιατρίβῃ θεωρήμασι τοῖς περὶ κόσμου καὶ τῶν μερῶν αὐτοῦ καὶ ἔτι μᾶλλον ἐπανιὼν ἐρευνᾷ τὸ θεῖον καὶ τὴν τούτου φύσιν δι ἔρωτα ἐπιστήμης ἄλεκτον , μένειν ἐπὶ τῶν ἐξ ἀρχῆς δογμάτων οὐ δύναται , ἀλλὰ μετοικίαν ζητεῖ βελτιούμενος ἀμείνω 0 .
ἐνίους δὲ ὁ θεὸς καὶ πρὸ τῆς γενέσεως καλῶς διαπλάττει καὶ διατίθεται καὶ κλῆρον ἔχειν ἄριστον προῄρηται .
οὐχ ὁρᾷς , τί περὶ τοῦ Ἰσαάκ φησι τῷ Ἀβραὰμ οὐκ ἐλπίσαντι , ὅτι γενήσεται τοιούτου γεννήματος πατήρ , ἀλλὰ καὶ γελάσαντι ἐπὶ τῇ ὑποσχέσει καὶ εἰπόντι „ Εἰ τῷ ἑκατονταετεῖ γενήσεται , καὶ Σάρρα ἐνενήκοντα ἐτῶν οὖσα τέξεται “  Gen .
καταφάσκει καὶ ἐπινεύει λέγων „ Ναί , ἰδοὺ Σάρρα ἡ γυνή σου τέξεταί σοι υἱὸν καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰσαάκ , καὶ στήσω τὴν διαθήκην μου πρὸς αὐτὸν εἰς διαθήκην αἰώνιον “  ib .
τί οὖν ἐστι τὸ καὶ τοῦτον πρὸ τῆς γενέσεως ἐπαινεῖσθαι πεποιηκός ;
ἔνια τῶν ἀγαθῶν γενόμενα καὶ παρόντα ὠφελεῖ , οἷον ὑγίεια , εὐαισθησία , πλοῦτος εἰ τύχοι , δόξα  λεγέσθω γὰρ καὶ ταῦτα καταχρηστικώτερον ἀγαθά  , ἔνια δ οὐ γενόμενα μόνον ἀλλὰ καὶ θεσπισθέντα ὅτι γενήσεται , ὥσπερ ἡ χαρὰ  εὐπάθεια ψυχῆς ἐστιν ἥδε   γὰρ  οὐχ ὅταν παροῦσα δραστηρίως ἐνεργῇ μόνον εὐφραίνει , ἀλλὰ καὶ ὅταν ἐλπίζηται προγανοῖ 0 ·
ἐξαίρετον γὰρ καὶ τοῦτ ἔχει ·
τὰ μὲν ἄλλα ἀγαθὰ ἰδίᾳ ἐνεργεῖ , ἡ δὲ χαρὰ καὶ ἴδιον καὶ κοινὸν ἀγαθόν ἐστιν ·
ἐπιγίνεται γοῦν ἅπασι , χαίρομεν γὰρ καὶ ἐπὶ ὑγείᾳ καὶ ἐπ ἐλευθερίᾳ καὶ ἐπὶ τῇ τιμῇ καὶ ἐπὶ τοῖς ἄλλοις , ὥστε κυρίως εἰπεῖν μηδὲν εἶναι ἀγαθόν , ᾧ μὴ πρόσεστι χαρά .
ἀλλ  οὐ μόνον ἐπὶ προγεγενημένοις ἤδη τοῖς ἄλλοις ἀγαθοῖς καὶ παροῦσι χαίρομεν , ἀλλὰ καὶ ἐπὶ μέλλουσι καὶ προσδοκωμένοις , οἷον ὅτε ἐλπίζομεν πλουτήσειν ἢ ἄρξειν ἢ ἐπαινεθήσεσθαι ἢ νόσων ἀπαλλαγὴν εὑρήσεσθαι ἢ εὐτονίας καὶ ῥώμης κοινωνήσειν ἢ ἐπιστήμονες ἀντ  ἀνεπιστημόνων ἔσεσθαι , γεγήθαμεν οὐ μετρίως .
ἐπειδὴ τοίνυν ἡ χαρὰ οὐ παροῦσα μόνον ἀλλὰ καὶ ἐλπιζομένη ἀναχεῖ τε καὶ εὐφραίνει τὴν ψυχήν , εἰκότως τὸν Ἰσαὰκ πρὶν γεννηθῆναι ὀνόματός τε καὶ δωρεᾶς μεγάλης ἠξίωσε ·
γέλως γὰρ ψυχῆς καὶ χαρὰ καὶ εὐφροσύνη διερμηνεύεται οὗτος .
πάλιν δὲ τὸν Ἰακὼβ καὶ τὸν Ἠσαῦ τὸν μὲν ἄρχοντα καὶ ἡγεμόνα καὶ δεσπότην τὸν δὲ Ἠσαῦ ὑπήκοον καὶ δοῦλον ἔτι κατὰ γαστρὸς ὄντας φησὶν εἶναι 0 ·
ὁ γὰρ ζῳοπλάστης θεὸς ἐπίσταται τὰ ἑαυτοῦ καλῶς δημιουργήματα καὶ πρὶν αὐτὰ εἰς ἄκρον διατορεῦσαι , τάς τε δυνάμεις , αἷς αὖθις χρήσονται , καὶ συνόλως τὰ ἔργα τούτων καὶ πάθη 0 .
ἐπειδὴ γὰρ πορεύεται ἡ ὑπομονητικὴ ψυχὴ Ῥεβέκκα πυθέσθαι παρὰ θεοῦ , ἀποκρίνεται αὐτῇ , ὅτι „ δύο ἔθνη ἐν τῇ γαστρί σού ἐστι , καὶ δύο λαοὶ ἐκ τῆς κοιλίας σου διασταλήσονται , καὶ λαὸς λαοῦ ὑπερέξει , καὶ ὁ μείζων δουλεύσει τῷ ἐλάσσονι “  Gen .
φύσει γὰρ δοῦλον παρὰ θεῷ τὸ φαῦλον καὶ ἄλογον , ἡγεμονικὸν δὲ καὶ ἐλεύθερον τὸ ἀστεῖον καὶ λογικὸν καὶ ἄμεινον , καὶ οὐχ ὅταν ἤδη γένηται ἐν τῇ ψυχῇ τέλειον ἑκάτερον , ἀλλὰ κ ἂν ἐνδοιάζηται 0 1 2 ·
ὅλως γὰρ καὶ μικρά τις αὖρα τῆς ἀρετῆς ἀρχὴν καὶ ἡγεμονίαν , οὐκ ἐλευθερίαν μόνον , ἐμφαίνει , καὶ ἔμπαλιν ἡ τυχοῦσα κακίας γένεσις δουλοῖ τὸν λογισμόν , κ ἂν μήπω τέλειον αὐτῆς ἐκφοιτήσῃ τὸ γέννημα .
τί δὲ παθὼν ὁ αὐτὸς οὗτος Ἰακώβ , τοῦ Ἰωσὴφ τοὺς δύο υἱοὺς προσαγαγόντος τὸν πρεσβύτερον Μανασσῆν καὶ τὸν νεώτερον Ἐφραΐμ , ἐναλλάττει τὰς χεῖρας καὶ τὴν μὲν δεξιὰν ἐπιτίθησι τῷ νεωτέρῳ Ἐφραΐμ , τὴν δ εὐώνυμον τῷ πρεσβυτέρῳ Μανασσῇ , καὶ βαρὺ τὸ πρᾶγμα ἡγησαμένου τοῦ Ἰωσὴφ καὶ οἰηθέντος τὸν πατέρα ἄκοντα σφαλῆναι περὶ τὴν τῶν χειρῶν ἐπίθεσιν , φησίν 0 ·
οὐ διήμαρτον , ἀλλ  „ οἶδα , τέκνον , οἶδα , καὶ οὗτος ἔσται εἰς λαὸν καὶ οὗτος ὑψωθήσεται , ἀλλ  ὁ ἀδελφὸς αὐτοῦ ὁ νεώτερος μείζων αὐτοῦ ἔσται “  Gen .
τί οὖν χρὴ λέγειν ἢ τοῦτο , ὅτι δύο φύσεις ἐδημιουργήθησαν ἐν ψυχῇ ὑπὸ θεοῦ σφόδρα ἀναγκαῖαι , μνήμη τε καὶ ἀνάμνησις 0 ;
ἀμείνων μὲν ἡ μνήμη , χείρων δὲ ἡ ἀνάμνησις 0 1 ·
ἡ μὲν γὰρ ἐναύλους ἔχει καὶ ἐναργεῖς τὰς καταλήψεις , ὡς μη δὲ ἀγνοίᾳ διαμαρτεῖν , ἀναμνήσεως δὲ λήθη πάντως προηγεῖται , πηρὸν καὶ τυφλὸν πρᾶγμα 0 .
πρεσβύτερον δὲ τὸ χεῖρον ἡ ἀνάμνησις εὑρίσκεται μνήμης τοῦ κρείττονος ·
* * * συνεχὲς καὶ ἀδιάστατον 0 ·
οἱ γὰρ πρῶτον εἰς τὰς τέχνας εἰσαγόμενοι περικρατῆσαι τῶν εἰς αὐτὰς θεωρημάτων ἀδυνατοῦμεν εὐθύς ·
λήθῃ οὖν κατ ἀρχὰς χρώμενοι πάλιν ἀναμιμνῃσκόμεθα , ἕως ἐκ τοῦ πολλάκις μὲν ἐκλαθέσθαι πολλάκις δὲ ἀναμνησθῆναι βέβαιος αὖθις μνήμη κρατήσει , παρὸ καὶ νεωτέρα  ὀψίγονος γάρ ἐστι  συνίσταται τῆς ἀναμνήσεως .
συμβολικῶς οὖν ὁ μὲν Ἐφραῒμ λέγεται μνήμη , καρποφορία γὰρ ἑρμηνεύεται , τῆς τοῦ φιλομαθοῦς ψυχῆς τὸν οἰκεῖον καρπὸν ἐνηνοχυίας , ὁπότε διὰ μνήμης ἔχοι βεβαιοῦν τὰ θεωρήματα ·
ὁ δὲ Μανασσῆς ἀνάμνησις , μεταληφθεὶς γὰρ „ ἐκ λήθης “ εἶναι λέγεται , ὁ δὲ λήθην ἐκφεύγων ἀναμιμνῄσκεται πάντως 0 .
ὀρθότατα οὖν ὁ πτερνιστὴς τῶν παθῶν καὶ ἀσκητὴς ἀρετῆς Ἰακὼβ δεξιοῦται τὴν καρποφόρον μνήμην Ἐφραΐμ , δευτερείων δὲ ἀξιοῖ τὴν ἀνάμνησιν Μανασσῆν .
καὶ Μωυσῆς μέντοι τῶν θυόντων τὸ Φασὲκ τοὺς μὲν τὸ πρότερον θύσαντας μάλιστα ἐπαινεῖ , ὅτι διαβάντες ἀπὸ τῶν παθῶν Αἰγύπτου ἐπέμειναν τῇ διαβάσει καὶ οὐχ ὥρμησαν ἔτι ἐπ αὐτά , τοὺς δὲ τὸ δεύτερον δευτερείων ἀξιοῖ  Num .
, τραπέντες γὰρ ἀνέδραμον τὴν τροπὴν καὶ ὥσπερ ἐπιλαθόμενοι τῶν πρακτέων πάλιν ἐπὶ τὸ πράττειν ὥρμησαν αὐτά , οἱ δὲ πρότεροι ἄτρεπτοι διετέλεσαν .
ἔοικεν οὖν τοῖς μὲν τὸ δεύτερον Πάσχα θύουσιν ὁ ἐκ λήθης Μανασσῆς , τοῖς δὲ τὸ πρότερον ὁ καρποφόρος Ἐφραΐμ 0 1 .
ὅθεν καὶ Βεσελεὴλ ἀνακαλεῖ ὁ θεὸς ἐξ ὀνόματος καί φησιν αὐτῷ δωρήσασθαι σοφίαν καὶ ἐπιστήμην , καὶ δημιουργὸν αὐτὸν καὶ ἀρχιτέκτονα πάντων τῶν τῆς σκηνῆς , τουτέστι τῶν τῆς ψυχῆς ἔργων , ἀποδείξειν  Exod .
, μηδὲν ἔργον , ὃ κ ἂν ἐπαινέσειέ τις , προϋποδείξας αὐτοῦ 0 .
λεκτέον οὖν ὅτι καὶ τοῦτο τὸ σχῆμα τῇ ψυχῇ ἐντετύπωκεν ὁ θεὸς νομίσματος δοκίμου τρόπον .
τίς οὖν ἐστιν ὁ χαρακτὴρ εἰσόμεθα , ἐὰν τὴν ἑρμηνείαν πρότερον τοῦ ὀνόματος ἀκριβώσωμεν .
ἑρμηνεύεται οὖν Βεσελεὴλ ἐν σκιᾷ θεοῦ ·
σκιὰ θεοῦ δὲ ὁ λόγος αὐτοῦ ἐστιν , ᾧ καθάπερ ὀργάνῳ προσχρησάμενος ἐκοσμοποίει .
αὕτη δὲ ἡ σκιὰ καὶ τὸ ὡσανεὶ ἀπεικόνισμα ἑτέρων ἐστὶν ἀρχέτυπον ·
ὥσπερ γὰρ ὁ θεὸς παράδειγμα τῆς εἰκόνος , ἣν σκιὰν νυνὶ κέκληκεν , οὕτως ἡ εἰκὼν ἄλλων γίνεται παράδειγμα , ὡς καὶ ἐναρχόμενος τῆς νομοθεσίας ἐδήλωσεν εἰπών 0 ·
„ καὶ ἐποίησεν ὁ θεὸς τὸν ἄνθρωπον κατ εἰκόνα θεοῦ “  Gen .
1 , 27  , ὡς τῆς μὲν εἰκόνος κατὰ τὸν θεὸν ἀπεικονισθείσης , τοῦ δὲ ἀνθρώπου κατὰ τὴν εἰκόνα λαβοῦσαν δύναμιν παραδείγματος 0 .
τίς οὖν ὁ ἐπιγινόμενος χαρακτήρ , θεασώμεθα 0 .
ἐζήτησαν οἱ πρῶτοι , πῶς ἐνοήσαμεν τὸ θεῖον , εἶθ οἱ δοκοῦντες ἄριστα φιλοσοφεῖν ἔφασαν , ὅτι ἀπὸ τοῦ κόσμου καὶ τῶν μερῶν αὐτοῦ καὶ τῶν ἐνυπαρχουσῶν τούτοις δυνάμεων ἀντίληψιν ἐποιησάμεθα τοῦ αἰτίου ·
ὥσπερ γάρ , εἴ τις ἴδοι δεδημιουργημένην οἰκίαν ἐπιμελῶς προπυλαίοις στοαῖς ἀνδρῶσι γυναικωνίτισι τοῖς ἄλλοις οἰκοδομήμασιν , ἔννοιαν λήψεται τοῦ τεχνίτου  οὐ γὰρ ἄνευ τέχνης καὶ δημιουργοῦ νομιεῖ τὴν οἰκίαν ἀποτελεσθῆναι  , τὸν αὐτὸν δὲ τρόπον καὶ ἐπὶ πόλεως καὶ νεὼς καὶ παντὸς ἐλάττονος ἢ μείζονος κατασκευάσματος , οὕτως δὴ καὶ εἰσελθών τις ὥσπερ εἰς μεγίστην οἰκίαν ἢ πόλιν τόνδε τὸν κόσμον καὶ θεασάμενος οὐρανὸν μὲν ἐν κύκλῳ περιπολοῦντα καὶ πάντα ἐντὸς συνειληφότα , πλανήτας δὲ καὶ ἀπλανεῖς ἀστέρας κατὰ τ αὐτὰ καὶ ὡσαύτως κινουμένους ἐμμελῶς τε καὶ ἐναρμονίως καὶ τῷ παντὶ ὠφελίμως , γῆν δὲ τὸν μέσον χῶρον λαχοῦσαν , ὕδατός τε καὶ ἀέρος χύσεις ἐν μεθορίῳ τεταγμένας , ἔτι δὲ ζῷα θνητά τε αὖ καὶ ἀθάνατα καὶ φυτῶν καὶ καρπῶν διαφοράς , λογιεῖται δήπου , ὅτι ταῦτα οὐκ ἄνευ τέχνης παντελοῦς δεδημιούργηται , ἀλλὰ καὶ ἦν καὶ ἔστιν ὁ τοῦδε τοῦ παντὸς δημιουργὸς ὁ θεός 0 1 2 .
οἱ δὴ οὕτως ἐπιλογιζόμενοι διὰ σκιᾶς τὸν θεὸν καταλαμβάνουσι , διὰ τῶν ἔργων τὸν τεχνίτην κατανοοῦντες .
ἔστι δέ τις τελεώτερος καὶ μᾶλλον κεκαθαρμένος νοῦς τὰ μεγάλα μυστήρια μυηθείς , ὅστις οὐκ ἀπὸ τῶν γεγονότων τὸ αἴτιον γνωρίζει , ὡς ἂν ἀπὸ σκιᾶς τὸ μένον , ἀλλ ὑπερκύψας τὸ γενητὸν ἔμφασιν ἐναργῆ τοῦ ἀγενήτου λαμβάνει , ὡς ἀπ αὐτοῦ αὐτὸν καταλαμβάνειν καὶ τὴν σκιὰν αὐτοῦ , ὅπερ ἦν τόν τε λόγον καὶ τόνδε τὸν κόσμον 0 .
οὗτός ἐστι Μωυσῆς ὁ λέγων „ Ἐμφάνισόν μοι σαυτόν , γνωστῶς ἴδω σε “  Exod .
μὴ γὰρ ἐμφανισθείης μοι δι οὐρανοῦ ἢ γῆς ἢ ὕδατος ἢ ἀέρος ἤ τινος ἁπλῶς τῶν ἐν γενέσει , μη δὲ κατοπτρισαίμην ἐν ἄλλῳ τινὶ τὴν σὴν ἰδέαν ἢ ἐν σοὶ τῷ θεῷ , αἱ γὰρ ἐν γενητοῖς ἐμφάσεις διαλύονται , αἱ δὲ ἐν τῷ ἀγενήτῳ μόνιμοι καὶ βέβαιοι καὶ ἀίδιοι ἂν διατελοῖεν 0 .
διὰ τοῦτο Μωυσῆν ἀνακέκληκε καὶ ἐλάλησεν αὐτῷ ὁ θεός .
καὶ Βεσελεὴλ ἀνακέκληκεν , ἀλλ οὐχ ὁμοίως , ἀλλὰ τὸν μὲν τὴν ἔμφασιν τοῦ θεοῦ λαμβάνοντα ἀπ αὐτοῦ τοῦ αἰτίου , τὸν δὲ ὥσπερ ἀπὸ σκιᾶς τῶν γενομένων τὸν τεχνίτην ἐξ ἐπιλογισμοῦ κατανοοῦντα 0 1 2 .
διὰ τοῦθ  εὑρήσεις τὴν σκηνὴν καὶ τὰ σκεύη πάντα αὐτῆς πρότερον μὲν ὑπὸ Μωυσέως , αὖθις δ ὑπὸ Βεσελεὴλ κατασκευαζόμενα ·
μωυσῆς μὲν γὰρ τὰ ἀρχέτυπα τεχνιτεύει , Βεσελεὴλ δὲ τὰ τούτων μιμήματα 0 ·
χρῆται μὲν γὰρ Μωυσῆς ὑφηγητῇ τῷ θεῷ , ὥς φησι ·
„ κατὰ τὸ παράδειγμα τὸ δεδειγμένον σοι ἐν τῷ ὄρει πάντα ποιήσεις “  Exod .
25 , 40  , Βεσελεὴλ δὲ Μωυσεῖ ·
καὶ εἰκότως 0 ·
καὶ γὰρ ὅτε Ἀαρὼν ὁ λόγος καὶ Μαριὰμ ἡ αἴσθησις ἐπανίστανται , ῥητῶς ἀκούουσιν ὅτι , „ ἐὰν γένηται προφήτης κυρίῳ , ἐν ὁράματι αὐτῷ γνωσθήσεται “ καὶ ἐν σκιᾷ ὁ θεός , οὐκ ἐναργῶς , Μωυσεῖ δέ , ὅστις „ πιστὸς ἐν ὅλῳ τῷ οἴκῳ , στόμα κατὰ στόμα λαλήσει , ἐν εἴδει καὶ οὐ δι αἰνιγμάτων “  Num 0 1 .
ἐπειδὴ τοίνυν δύο φύσεις εὕρομεν γενομένας καὶ πλαττομένας καὶ ἄκρως τετορευμένας ὑπὸ θεοῦ , τὴν μὲν ἐξ ἑαυτῆς βλαβερὰν καὶ ἐπίληπτον καὶ κατάρατον , τὴν δὲ ὠφέλιμον καὶ ἐπαινετήν , καὶ ἔχουσαν τὴν μὲν κίβδηλον , τὴν δὲ δόκιμον χαρακτῆρα , καλὴν καὶ ἁρμόττουσαν εὐχὴν εὐξώμεθα , ἣν καὶ Μωυσῆς , „ ἵν  ἡμῖν ἀνοίξῃ ὁ θεὸς τὸν ἑαυτοῦ θησαυρὸν "  Deut 0 .
28 , 12  καὶ τὸν μετάρσιον καὶ ἐγκύμονα θείων φώτων λόγον , ὃν δὴ κέκληκεν οὐρανόν , τοὺς δὲ τῶν κακῶν ἐπισφίγξῃ .
εἰσὶ γὰρ ὥσπερ ἀγαθῶν οὕτω καὶ κακῶν παρὰ τῷ θεῷ θησαυροί , ὡς ἐν μεγάλῃ φησὶν ᾠδῇ ·
„ οὐκ ἰδοὺ ταῦτα συνῆκται παρ ἐμοί , καὶ ἐσφράγισται ἐν τοῖς θησαυροῖς μου , ἐν ἡμέρᾳ ἐκδικήσεως , ὅταν σφαλῇ ὁ ποὺς αὐτῶν “  Deut .
ὁρᾷς ὅτι κακῶν εἰσι θησαυροί ·
καὶ ὁ μὲν τῶν ἀγαθῶν εἷς  ἐπεὶ γὰρ ὁ θεὸς εἷς , καὶ ἀγαθῶν θησαυρὸς εἷς  , πολλοὶ δὲ τῶν κακῶν , ὅτι καὶ οἱ ἁμαρτάνοντες ἄπειροι τὸ πλῆθος 0 1 2 .
ἀλλὰ καὶ ἐν τούτῳ σκόπει τὴν τοῦ ὄντος ἀγαθότητα ·
τὸν μὲν τῶν ἀγαθῶν θησαυρὸν ἀνοίγει , τοὺς δὲ τῶν κακῶν ἐπισφίγγει ·
θεοῦ γὰρ ἴδιον τὰ μὲν ἀγαθὰ προτείνειν καὶ φθάνειν δωρούμενον , τὰ δὲ κακὰ μὴ ῥᾳδίως ἐπάγειν 0 .
μωυσῆς δὲ καὶ ἐπιτείνων τὸ τοῦ θεοῦ φιλόδωρον καὶ χαριστικὸν οὐ μόνον ἐν τῷ ἄλλῳ χρόνῳ φησὶ τοὺς θησαυροὺς τῶν κακῶν ἐσφραγίσθαι , ἀλλὰ καὶ ὅταν ἡ ψυχὴ σφαλῇ κατὰ τὴν βάσιν τοῦ ὀρθοῦ λόγου , ὁπότε καὶ ἄξιον ἦν αὐτὴν δίκης ἀξιοῦσθαι ·
ἐν ἡμέρᾳ γάρ φησιν ἐκδικήσεως ἐσφραγίσθαι τοὺς τῶν κακῶν θησαυρούς , δεικνύντος τοῦ ἱεροῦ λόγου , ὅτι οὐ δὲ τοῖς ἁμαρτάνουσιν εὐθὺς ἐπέξεισιν ὁ θεός , ἀλλὰ δίδωσι χρόνον εἰς μετάνοιαν καὶ τὴν τοῦ σφάλματος ἴασίν τε καὶ ἐπανόρθωσιν . "
καὶ εἶπε κύριος ὁ θεὸς τῷ ὄφει Ἐπικατάρατος σὺ ἀπὸ πάντων τῶν κτηνῶν καὶ ἀπὸ πάντων τῶν θηρίων τῆς γῆς “  Gen .
ὥσπερ ἡ χαρὰ εὐπάθεια οὖσα εὐχῆς ἐστιν ἐπαξία , οὕτως κατάρας ἡδονή , τὸ πάθος , ἡ μεταθεῖσα τοὺς ὅρους τῆς ψυχῆς καὶ κατασκευάσασα αὐτὴν ἀντὶ φιλαρέτου φιλοπαθῆ 0 ·
φησὶ δὲ Μωυσῆς ἐν ταῖς ἀραῖς , ἐπικατάρατον εἶναι τὸν μετατιθέντα τὰ ὅρια τοῦ πλησίον  Deut .
ὅρον γὰρ ἔθηκε καὶ νόμον ὁ θεὸς τὴν ἀρετὴν τῇ ψυχῇ , τὸ τῆς ζωῆς ξύλον ·
τοῦτον δὲ μετατέθεικεν ὁπήξας ὅρον κακίαν , ξύλον θανάτου .
„ ἐπικατάρατος μέντοι καὶ ὁ πλανῶν τυφλὸν ἐν ὁδῷ “  Deut 0 .
27 , 18  , „ καὶ ὁ τύπτων τὸν πλησίον δόλῳ "  ib 0 .
καὶ ταῦτα δ  ἐργάζεται ἡ ἀθεωτάτη ἡδονή ·
τυφλὸν γὰρ φύσει ἡ αἴσθησις ἅτε ἄλογος οὖσα , ἐπεὶ τὸ λογικὸν ἐξομματοῦται 0 ·
παρὸ καὶ μόνῳ τούτῳ τὰ πράγματα καταλαμβάνομεν , αἰσθήσει δ οὐκέτι , μόνα γὰρ τὰ σώματα φαντασιούμεθα δι  αἰσθήσεως 0 .
τὴν οὖν πηρὰν αἴσθησιν τῆς τῶν πραγμάτων ἀντιλήψεως ἐξηπάτηκεν , εἴ γε δυναμένην ἐπὶ νοῦν τρέπεσθαι καὶ ἡνιοχεῖσθαι ὑπ αὐτοῦ κεκώλυκεν , ἐπὶ τὸ ἐκτὸς αἰσθητὸν ἀγαγοῦσα καὶ λίχνον αὐτὴν ἀπεργασαμένη τοῦ ἑαυτῆς ποιητικοῦ , ἵνα ἡ μὲν αἴσθησις πηρὸς οὖσα ἀκολουθῇ τυφλῷ ποδηγῷ τῷ αἰσθητῷ , ὁ δὲ νοῦς , ὑπ ἀμφοτέρων ποδηγούμενος οὐ βλεπόντων , ἐκτραχηλίζηται καὶ ἀκρατὴς ἑαυτοῦ γίνηται .
εἰ γάρ τις ἦν τοῦ κατὰ φύσιν ἀκολουθία , τῷ βλέποντι λογισμῷ τὰ πηρὰ ἐχρῆν ἕπεσθαι , οὕτως γὰρ ἂν τὰ βλαβερὰ ἐπεκουφίζετο ·
νυνὶ δὲ τοσοῦτον ἔστησε μηχάνημα κατὰ τῆς ψυχῆς , ὥστε ἡγεμόσιν αὐτὴν χρῆσθαι τυφλοῖς ἠνάγκασε , παρακρουσαμένη καὶ ἀναπείσασα κακῶν ἀρετὴν ἀλλάξαι καὶ ἀντιδοῦναι πονηρῶν ἀκακίαν .
ἀπείρηκε δὲ καὶ τὴν τοιαύτην ἀντίδοσιν ὁ ἱερὸς λόγος , ὅταν φῇ ·
„ οὐκ ἀλλάξεις καλὸν πονηρῷ “  Lev .
ἐπικατάρατος δὴ διὰ ταῦτα ἡ ἡδονή 0 .
ἃ δὲ καταρᾶται αὐτῇ , ἴδωμεν ὡς προσφυᾶ 0 .
ἀπὸ πάντων φησὶ τῶν κτηνῶν ἐπάρατον εἶναι  Gen .
οὐκοῦν κτηνῶδες μέν ἐστι τὸ ἄλογον καὶ αἰσθητικόν , ἑκάστη δὲ αἴσθησις ἡδονῇ καταρᾶται ὡς πολεμιωτάτῃ καὶ ἐχθίστῃ ·
καὶ γάρ ἐστι τῷ ὄντι πολέμιος αἰσθήσει ·
τεκμήριον δέ , ὅταν ἡδονῆς ἀμέτρου κορεσθῶμεν , οὔ θ ὁρᾶν οὔ τ ἀκούειν οὔ τ ὀσφραίνεσθαι οὔ τε γεύεσθαι οὔ θ ἅπτεσθαι εἱλικρινῶς δυνάμεθα , ἀλλ ἀμυδρὰς καὶ ἀσθενεῖς ποιούμεθα τὰς προσβολάς .
καὶ τοῦτο μέν , ὅταν ἐπίσχωμεν τὴν χρῆσιν αὐτῆς , πάσχομεν ·
ἐν αὐταῖς δ ὄντες ταῖς τῆς ἡδονῆς ἀπολαύσεσι κατὰ τὸ παντελὲς καὶ τὴν διὰ τῶν συνεργουσῶν αἰσθήσεων ἀντίληψιν ἀφαιρούμεθα , ὡς δοκεῖν πεπηρῶσθαι .
πῶς οὖν οὐκ ἂν εἰκότως ἀρὰς θεῖτο αἴσθησις τῇ πηρούσῃ αὐτὴν ἡδονῇ ;
ἐπικατάρατος δέ ἐστι καὶ παρὰ πάντα τὰ θηρία , λέγω δὴ τὰ πάθη τῆς ψυχῆς , τούτοις γὰρ νοῦς τιτρώσκεται καὶ διαφθείρεται .
διὰ τί οὖν καὶ τῶν ἄλλων παθῶν χείρων εἶναι δοκεῖ ;
ὅτι σχεδὸν ὑποβέβληται πᾶσιν , ὥσπερ τις ἀρχὴ καὶ θεμέλιος 0 1 ·
ἥ τε γὰρ ἐπιθυμία γέγονε δι ἔρωτος ἡδονῆς , ἥ τε λύπη συνίσταται κατὰ τὴν ταύτης ἀφαίρεσιν , φόβος τε αὖ γεννᾶται δι εὐλάβειαν ἀπουσίας αὐτῆς ·
ὥστε δῆλον εἶναι , ὅτι πάντα ἐφορμεῖ τὰ πάθη τῇ ἡδονῇ , καὶ οὐ δ ἂν συνέστη τὸ παράπαν ἴσως ἐκεῖνα , εἰ μὴ προκατεβλήθη τὸ οἰστικὸν αὐτῶν ἡδονή 0 .
„ Ἐπὶ τῷ στήθει καὶ τῇ κοιλίᾳ πορεύσῃ “  Gen .
περὶ γὰρ ταῦτα φωλεύει τὰ μέρη τὸ πάθος , τά τε στέρνα καὶ τὴν γαστέρα , ὅταν μὲν ἔχῃ τὰ ποιητικὰ καὶ τὰς ὕλας ἡ ἡδονή , περὶ τὴν γαστέρα καὶ τὰ μετ αὐτήν , ὅταν δ  ἀπορῇ , περὶ τὰ στήθη , ὅπου ὁ θυμός 0 1 2 ·
οἱ γὰρ φιλήδονοι στερόμενοι τῶν ἡδονῶν ὀργίζονται καὶ παραπικραίνονται .
ἔτι δὲ ἀκριβέστερον ἴδωμεν τὸ δηλούμενον .
τριμερῆ συμβέβηκε τὴν ψυχὴν ἡμῶν εἶναι καὶ ἔχειν μέρος μὲν ἓν λογιστικόν , δεύτερον δὲ θυμικόν , τρίτον δὲ ἐπιθυμητικόν .
ἔνιοι μὲν οὖν τῶν φιλοσόφων τὰ μέρη ταῦτα δυνάμει μόνον διέκριναν ἀλλήλων , τινὲς δὲ καὶ τόποις 0 ·
εἶτα ἔνειμαν τῷ μὲν λογιστικῷ τὸν περὶ κεφαλὴν χῶρον εἰπόντες , ὅπου ὁ βασιλεύς , ἐκεῖ καὶ οἱ δορυφόροι , δορυφόροι δὲ αἱ αἰσθήσεις τοῦ νοῦ περὶ κεφαλὴν οὖσαι , ὥστε καὶ ὁ βασιλεὺς εἴη ἂν ἐκεῖ , ὥσπερ ἄκραν ἐν πόλει λαχὼν οἰκεῖν , τῷ δὲ θυμικῷ τὰ στέρνα , παρὸ καὶ τὴν φύσιν ὀχυρῶσαι τὸ μέρος πυκνότητι καὶ κραταιότητι συνεχῶν ὀστέων ὥσπερ στρατιώτην ἀγαθὸν καθοπλίσασαν θώρακι καὶ ἀσπίδι πρὸς τὴν τῶν ἐναντιουμένων ἄμυναν , τῷ δὲ ἐπιθυμητικῷ τὸν περὶ τὸ ἦτρον καὶ τὴν κοιλίαν τόπον , ἐνταῦθα γὰρ κατοικεῖ ἐπιθυμία , ὄρεξις ἄλογος 0 1 2 .
ἐὰν οὖν ποτε ζητῇς , ὦ διάνοια , τίνα χῶρον ἡδονὴ κεκλήρωται , μὴ σκέπτου τὸν περὶ κεφαλὴν τόπον , ὅπου τὸ λογιστικόν , οὐ γὰρ μὴ εὑρήσεις , ἐπεὶ μάχεται ὁ λόγος τῷ πάθει καὶ ἐν τ αὐτῷ μένειν οὐ δύναται 0 ·
κρατοῦντος μὲν γὰρ λόγου φροῦδος ἡ ἡδονή , νικώσης δὲ ἡδονῆς φυγὰς ὁ λόγος 0 1 ·
ζήτει δ ἐν στήθει καὶ κοιλίᾳ , ὅπου ὁ θυμὸς καὶ ἡ ἐπιθυμία , μέρη τοῦ ἀλόγου 0 ·
ἐν αὐτῷ γὰρ εὑρίσκεται καὶ ἡ κρίσις ἡ ἡμετέρα καὶ τὰ πάθη .
οὐ κεκώλυται οὖν νοῦς ἐκβὰς τῶν νοητῶν καὶ οἰκείων ἐπιβολῶν ἐκδοθῆναι τῷ χείρονι ·
τοῦτο δὲ συμβαίνει , ὅταν ὁ ψυχῆς κρατήσῃ πόλεμος ·
ἀνάγκη γὰρ δορυάλωτον γίνεσθαι τὸν μὴ μάχιμον ἀλλ εἰρηναῖον  τὸν  ἐν ἡμῖν λογισμόν 0 .
εἰδὼς γοῦν ὁ ἱερὸς λόγος ὅσον ἡ ἑκατέρου δύναται ὁρμὴ πάθους , θυμοῦ τε καὶ ἐπιθυμίας , ἑκάτερον ἐπιστομίζει , ἡνίοχον καὶ κυβερνήτην ἐφιστὰς τὸν λόγον .
καὶ πρότερον περὶ τοῦ θυμοῦ , θεραπεύων αὐτὸν καὶ ἰώμενος , διαλέγεται οὕτως ·
„ καὶ ἐπιθήσεις ἐπὶ τὸ λόγιον τῶν κρίσεων τὴν δήλωσιν καὶ τὴν ἀλήθειαν , καὶ ἔσται ἐπὶ τοῦ στήθους Ἀαρών , ὅταν εἰσέρχηται εἰς τὸ ἅγιον ἐναντίον κυρίου “  Exod .
λόγιον οὖν ἐστιν ἐν ἡμῖν τὸ φωνητήριον ὄργανον , ὅπερ ἐστὶν ὁ γεγωνὼς λόγος ·
οὗτος δὲ ἢ ἀκριτόμυθός ἐστι καὶ ἀδόκιμος ἢ κεκριμένος καὶ δόκιμος ·
εἰς ἔννοιαν δ ἡμᾶς ἄγει λόγου τοῦ κατὰ διάκρισιν ·
τὸ γὰρ λόγιόν φησιν οὐ τὸ ἄκριτον ἢ κίβδηλον , ἀλλὰ τὸ τῶν κρίσεων , ἴσον τῷ διακεκριμένον καὶ ἐξητασμένον 0 .
τούτου δὲ τοῦ δοκίμου λόγου δύο ἀρετάς φησιν εἶναι τὰς ἀνωτάτω , σαφήνειαν καὶ ἀληθότητα , καὶ πάνυ ὀρθῶς ·
ὁ γὰρ λόγος τὸ μὲν πρῶτον παρῆκε τοῦ σαφῆ ποιῆσαι καὶ δῆλα τὰ πράγματα τῷ πλησίον , μὴ δυνηθέντων ἡμῶν τὸ ἐγγενόμενον τῇ ψυχῇ πάθος ὑπὸ τῶν ἐκτὸς ἐπιδείξασθαι οὐ δ οἷον ἦν παραστῆσαι ·
διόπερ ἠναγκάσθημεν ἐλθεῖν ἐπὶ τὰ διὰ φωνῆς σύμβολα , ὀνόματα καὶ ῥήματα , ἃ δεῖ πάντως εἶναι γνώριμα , ἵνα σαφῶς καὶ ἐκδήλως ὁ πλησίον ἐκλάβηται ·
ἔπειτα τοῦ ἀληθῶς αὐτὰ ἀπαγγεῖλαι 0 ·
τί γὰρ ὄφελος τρανὴν μὲν καὶ σαφῆ τὴν ἑρμηνείαν ποιεῖσθαι , ψευδῆ δὲ ἄλλως 0 1 ;
ἀνάγκη γὰρ οὕτως ἐχόντων ἀπατᾶσθαι τὸν ἀκροατὴν καὶ μεγίστην καρποῦσθαι συμφοράν , μετὰ ἀγνοίας ἀπαιδευσίαν 0 ·
τί γάρ , ἂν λέγω τῷ παιδὶ τρανῶς καὶ σαφῶς δείξας τὸ ἄλφα στοιχεῖον ὅτι ἐστὶ γάμμα ἢ τὸ ἦτα ὅτι ἐστὶν ω ἢ ὁ μουσικὸς λέγῃ τῷ πρῶτα εἰσαγομένῳ δεικνὺς τὸ ἐναρμόνιον ὅτι χρῶμά ἐστιν , ἢ τὸ χρωματικὸν ὅτι διατονικόν , ἢ τὴν ὑπάτην ὅτι μέση , ἢ τὸ συνημμένον ὅτι διεζευγμένον , ἢ τὴν ὑπερβολαίαν ὅτι προσλαμβανόμενος 0 1 2 ;
τρανῶς μὲν ἴσως καὶ σαφῶς ἐρεῖ , οὐκ ἀληθῶς δέ , ἀλλὰ ταύτῃ κακίαν ἐργάσεται τὴν ἐν λόγῳ ·
ὅταν δὲ ἀμφότερα καὶ σαφήνειαν καὶ ἀληθότητα ποιῆται , ὠφέλιμον παρέξει τῷ μανθάνοντι τὸν λόγον , χρησάμενος ταῖς δυσὶν ἀρεταῖς αὐτοῦ , ἃς καὶ μόνας σχεδὸν εἶναι συμβέβηκέ που .
φησὶν οὖν ἱδρῦσθαι τὸν | κεκριμένον λόγον ἔχοντα τὰς ἰδίας ἀρετὰς ἐπὶ τοῦ στήθους δηλονότι Ἀαρών , τουτ έστιν ἐπὶ τοῦ θυμοῦ , ἵν οὗτος ἡνιοχῆται λόγῳ τὸ πρῶτον καὶ μὴ ὑπὸ τῆς ἑαυτοῦ ἀλογίας βλάπτηται , εἶτα δὲ σαφηνείᾳ , οὐ πέφυκε γὰρ ὁ θυμὸς σαφηνείας εἶναι φίλος 0 ·
τῶν γοῦν ὀργιζομένων οὐ μόνον ἡ διάνοια ἀλλὰ καὶ τὰ ῥήματα ταραχῆς καὶ συγχύσεως γέμει ·
οἰκεῖον οὖν ἦν τὴν τοῦ θυμοῦ ἀσάφειαν ἐπανορθωθῆναι σαφηνείᾳ ·
ἐπὶ τούτοις ἀληθότητι , μετὰ γὰρ τῶν ἄλλων καὶ τοῦτο ἔχει ὁ θυμὸς ἴδιον , τὸ ψεύδεσθαι 0 ·
τῶν γοῦν χρωμένων τῷ πάθει τούτῳ σχεδὸν οὐδεὶς ἀληθεύει , ἅτε μέθῃ κεκρατημένος ψυχῆς , οὐ σώματος .
ταῦτα ἀλεξιφάρμακα τοῦ θυμικοῦ μέρους ἐστί ·
λόγος , σαφήνεια λόγου , ἀλήθεια αὐτοῦ 0 ·
ἓν γάρ ἐστι δυνάμει τὰ τρία , λόγος σὺν ἀρεταῖς ἀληθότητι καὶ σαφηνείᾳ θυμὸν νόσημα χαλεπὸν ψυχῆς ἰώμενος .
τίνος οὖν ἐστι φέρειν ταῦτα ;
οὐχὶ τῆς ἐμῆς ἢ τῆς τοῦ τυχόντος διανοίας , ἀλλὰ τῆς ἱερωμένης καὶ θυούσης καθαρῶς , τῆς Ἀαρών 0 1 2 ·
καὶ οὐ δὲ ταύτης ἀεί , πολλάκις γὰρ τρέπεται , ἀλλ ὅταν ἀτρέπτως διάγῃ , ὅταν εἰσπορεύηται εἰς τὸ ἅγιον , ὅταν συνεισπορεύηται ὁ λογισμὸς ταῖς ἁγίαις γνώμαις καὶ μὴ τούτων ἀποδιδράσκῃ .
ἀλλὰ πολλάκις συνεισέρχεται μὲν ὁ νοῦς εἰς ἱερὰς καὶ ὁσίους καὶ κεκαθαρμένας δόξας , ἀλλὰ ἀνθρωπείους ταύτας , οἷον τὰς περὶ τῶν καθηκόντων , τὰς περὶ τῶν κατορθωμάτων , τὰς περὶ τῶν θέσει νομίμων , τὰς περὶ τῆς κατ ἀνθρώπους ἀρετῆς 0 ·
οὐ δ ὁ τοῦτον διακείμενος τὸν τρόπον ἱκανός ἐστι τὸ λόγιον φέρειν ἐπὶ τοῦ στήθους μετὰ τῶν ἀρετῶν , ἀλλὰ μόνος ὁ ἐναντίον κυρίου εἰσιών , τουτ έστιν ὁ ἕνεκα θεοῦ πάντα πράττων καὶ μηδὲν τῶν μετὰ θεὸν ὑπερτιμῶν , ἀλλὰ νέμων μὲν καὶ τούτοις τὰ κατ  ἀξίαν , μὴ ἱστάμενος μέντοι ἐπ αὐτῶν , ἀλλ ἀνατρέχων ἐπὶ τὴν γνῶσιν καὶ ἐπιστήμην καὶ τιμὴν τοῦ ἑνός ·
τῷ γὰρ οὕτως διακειμένῳ ἡνιοχηθήσεται ὁ θυμὸς ὑπό τε λόγου κεκαθαρμένου τὸ ἄλογον αὐτοῦ περιαιροῦντος καὶ ὑπὸ σαφηνείας τὸ ἀσαφὲς καὶ συγκεχυμένον θεραπευούσης καὶ ὑπὸ ἀληθότητος τὸ ψεῦδος ἀποκοπτούσης .
ὁ μὲν οὖν Ἀαρὼν  δεύτερος γάρ ἐστι Μωυσῆ ἐκτέμνοντος τὸ στῆθος , ὅπερ ἐστὶ τὸν θυμόν  οὐκ ἐᾷ αὐτὸν ἀκρίτοις ὁρμαῖς ἐκφέρεσθαι , δεδιὼς μή ποτε ἀφεθεὶς ἵππου τρόπον ἀνασκιρτήσας ὅλην πατήσῃ τὴν ψυχήν , ἀλλὰ θεραπεύει καὶ ἐπιστομίζει τὸ μὲν πρῶτον λόγῳ , ἵνα ἡνιόχῳ χρώμενος ἀρίστῳ μὴ σφόδρα ἀφηνιάσῃ , ἔπειτα δὲ ταῖς ἀρεταῖς τοῦ λόγου , σαφηνείᾳ καὶ ἀληθείᾳ 0 ·
εἰ γὰρ παιδευθείη ὁ θυμὸς οὕτως , ὥστε καὶ λόγῳ εἴκειν καὶ σαφηνείᾳ καὶ τὸ ἀψευδὲς ἀσκεῖν , ἑαυτόν τε τῆς πολλῆς ζέσεως ἀπαλλάξει τήν θ ὅλην ψυχὴν ἵλεων κατασκευάσει .
ἀλλ οὗτος μέν , ὡς ἔφην , ἔχων τὸ πάθος ἰᾶσθαι αὐτὸ πειρᾶται τοῖς λεχθεῖσι σωτηρίοις φαρμάκοις , Μωυσῆς δὲ ὅλον τὸν θυμὸν ἐκτέμνειν καὶ ἀποκόπτειν οἴεται δεῖν τῆς ψυχῆς , οὐ μετριοπάθειαν ἀλλὰ συνόλως ἀπάθειαν ἀγαπῶν .
μαρτυρεῖ δέ μου τῷ λόγῳ ὁ ἱερώτατος χρησμός ·
„ λαβὼν “ γάρ φησι „ Μωυσῆς τὸ στηθύνιον ἀφεῖλεν αὐτὸ ἐπίθεμα ἐναντίον κυρίου ἀπὸ τοῦ κριοῦ τῆς τελειώσεως , καὶ ἐγένετο Μωυσεῖ ἐν μερίδι “  Lev .
πάνυ καλῶς 0 ·
τοῦ γὰρ φιλαρέτου καὶ θεοφιλοῦς ἔργον ἦν τὴν ὅλην ψυχὴν θεασάμενον λαβέσθαι τοῦ στήθους , ὅπερ ἐστὶ τοῦ θυμοῦ , καὶ ἀφελεῖν αὐτὸν καὶ ἀποκόψαι , ἵνα τοῦ πολεμικοῦ μέρους ἐκτμηθέντος εἰρήνην τὸ λοιπὸν ἄγῃ .
ἀφαιρεῖ δὲ οὐκ ἀπὸ τοῦ τυχόντος ζῴου , ἀλλ ἀπὸ τοῦ κριοῦ τῆς τελειώσεως , καίτοι καὶ μόσχος ἱερουργήθη ·
ἀλλὰ τοῦτον παρελθὼν ἐπὶ τὸν κριὸν ἦλθε , διότι κρουστικὸν φύσει ζῷόν ἐστι καὶ θυμικὸν καὶ ὁρμητικόν , παρὸ καὶ οἱ μηχανοποιοὶ τὰ πολλὰ τῶν πολεμιστηρίων ὀργάνων κριοὺς κατασκευάζουσι .
τὸ κριῶδες οὖν καὶ ὁρμητικὸν καὶ ἄκριτον ἐν ἡμῖν ἐστι τὸ ἐριστικὸν εἶδος ·
ἔρις δὲ μήτηρ ἐστὶ θυμοῦ ·
παρὸ καὶ οἱ φιλονεικότεροι ἔν τε ταῖς συζητήσεσι κ ἀν ταῖς ἄλλαις ὁμιλίαις ῥᾷστα ὀργίζονται 0 .
τῆς οὖν ἐριστικῆς καὶ φιλονείκου ψυχῆς πλημμελὲς γέννημα θυμὸν ἐκτέμνει δεόντως , ἵνα στειρωθεῖσα παύσηται βλαβερὰ τίκτουσα καὶ γένηται μερὶς τοῦτο ἁρμόζουσα τῷ φιλαρέτῳ , οὐ τὸ στῆθος οὐ δ ὁ θυμός , ἀλλὰ τὸ ἀφελεῖν αὐτά ·
μοῖραν γὰρ ὁ θεὸς ἔνειμεν ἀρίστην τῷ σοφῷ τὸ ἐκτέμνειν τὰ πάθη δύνασθαι .
ὁρᾷς πῶς ὁ τέλειος τελείαν ἀπάθειαν αἰεὶ μελετᾷ .
ἀλλ  ὅ γε προκόπτων δεύτερος ὢν Ἀαρὼν μετριοπάθειαν , ὡς ἔφην , ἀσκεῖ , ἐκτεμεῖν γὰρ ἔτι τὸ στῆθος καὶ τὸν θυμὸν ἀδυνατεῖ ·
φέρει δ ἐπ  αὐτὸν τὸν ἡνίοχον σὺν ταῖς προσφυέσιν ἀρεταῖς λόγον , τὸ λόγιον , ἐφ οὗ δήλωσίς ἐστι καὶ ἀλήθεια .
παραστήσει δὲ σαφέστερον τὴν διαφορὰν καὶ διὰ τούτου ·
„ τὸ γὰρ στηθύνιον “ φησί „ τοῦ ἐπιθέματος καὶ τὸν βραχίονα τοῦ ἀφαιρέματος εἴληφα παρὰ τῶν υἱῶν Ἰσραὴλ ἀπὸ τῶν θυσιῶν τοῦ σωτηρίου ὑμῶν , καὶ ἔδωκα αὐτὰ Ἀαρὼν καὶ τοῖς υἱοῖς αὐτοῦ “  Lev .
ὁρᾷς ὅτι οὔκ εἰσιν οὗτοι ἱκανοὶ τὸ στῆθος μόνον λαβεῖν , ἀλλὰ σὺν τῷ βραχίονι , Μωυσῆς δὲ χωρὶς τοῦ βραχίονος 0 1 .
ὅτι ὁ μὲν τέλειος ὢν βραχὺ καὶ ταπεινὸν οὐδὲν φρονεῖ οὐ δὲ μετριοπαθεῖν βούλεται , ἀλλ ἐκ περιουσίας ὅλα τὰ πάθη δι ὅλων ἀπέκοψεν , οἱ δὲ βραχέως καὶ οὐ μεγάλως ὁρμῶσιν ἐπὶ τὸν τῶν παθῶν πόλεμον , ἀλλὰ καταλλάττονται καὶ σπονδὰς πρὸς αὐτὰ τίθενται τὸν συμβατήριον λόγον προτείνοντες , ἵν οὗτος ἡνιόχου τρόπον ἐπιστομίζῃ τὴν ἐπὶ πλέον αὐτῶν φοράν .
ἔστι δὲ καὶ σύμβολον ὁ βραχίων πόνου καὶ κακοπαθείας ·
τοιοῦτος δὲ ὁ θεραπευτὴς καὶ λειτουργὸς τῶν ἁγίων , ἀσκήσει καὶ πόνῳ χρώμενος 0 ·
ἄπονος δ ἐστὶν ᾧ ὁ θεὸς χαρίζεται κατὰ πολλὴν περιουσίαν τὰ ἀγαθὰ τέλεια ·
βραχύτερος δ εὑρίσκεται καὶ ἀτελέστερος ὁ πόνῳ κτώμενος τὴν ἀρετὴν τοῦ ἀπόνως καὶ εὐμαρῶς αὐτὴν παρὰ θεοῦ λαβόντος Μωυσῆ ·
ὡς γὰρ αὐτὸ τὸ πονεῖν βραχύτερον καὶ ἔλαττόν ἐστι τοῦ ἀπόνου , οὕτω καὶ τὸ ἀτελὲς τοῦ τελείου καὶ τὸ μανθάνον τοῦ αὐτομαθοῦς 0 1 .
διὰ τοῦτο σὺν μὲν βραχίονι λαμβάνει τὸ στῆθος Ἀαρών , ἄνευ δὲ βραχίονος Μωυσῆς 0 .
τὸ στηθύνιον δὲ ἐπιθέματος καλεῖ διὰ τοῦτο , ὅτι ἐπικεῖσθαι δεῖ τῷ θυμῷ καὶ ἐφιδρῦσθαι τὸν λόγον ὡσανεί τινα ἡνίοχον εὐθύνοντα σκληραύχενα καὶ ἀφηνιαστὴν ἵππον ·