Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
τὸν γὰρ τῆς θείας καὶ ἀῤῥήτου γεννήσεως περιεργάζονται τρόπον , ἀσύγκριτόν τινα νοσοῦντες ἀβουλίαν , καὶ τὸ γεγραμμένον εἰς νοῦν οὐ δεχόμενοι ·
τίς ἐμέτρησεν τὸν οὐρανὸν σπιθαμῇ ;
ὅπερ οὖν εἰκότως ἡμεῖς παραιτούμεθα , τὸ συντρίβειν τοῦ ἀμνοῦ τὰ ὀστᾶ σωφρόνως ἀποναρκήσαντες , πίστει δὲ μᾶλλον τὰ ὑπὲρ ἡμᾶς δεχόμενοι .
μεμνῆσθαί γε μὴν ἀναγκαῖον , ὅτι καὶ ἱστορικώτερον περὶ τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν ἐλήφθη τὸ γεγραμμένον , οὐ συντριψόντων τῶν τοῦ Πιλάτου στρατιωτῶν τὰ σκέλη αὐτοῦ , καθὰ γέγραπται 0 .
τὰ δὲ καταλειπόμενα ἀπ αὐτοῦ , ἕως πρωῒ δὴ χρῆναι κατακαίεσθαι λέγει .
πρωῒ δὲ πάλιν ὀνομάζων τὸν εἰς αἰῶνα τὸν μέλλοντα φωτισμὸν , ὅτε καὶ πρόσωπον κατὰ πρόσωπον τὸν ἑαυτῶν ὀψόμεθα βασιλέα καὶ Θεὸν , οὐκέτι καθάπερ καὶ νῦν ἐν αἰνίγματι καὶ ἐσόπτρῳ , καὶ σκιᾷ , καὶ ἐκ μέρους , ὡς ὁ Παῦλός φησι 0 1 .
ὡς οὖν μελλούσης τὸ τηνικάδε διὰ λαμπροτέρας γνώσεως ἀφανισθῆναι τρόπον τινὰ  τῆς  ὡς ἐν αἰνίγματι περὶ αὐτοῦ θεωρίας , ὥσπερ ἐν τύπῳ πάλιν πυρὶ κατακαυθήσεσθαι λέγει τὰ καταλειπόμενα ἀπ  αὐτοῦ ἕως πρωΐ 0 .
σχῆμα δὲ τοὺς δαιτυμόνας κελεύει τοιοῦτον ἔχειν ·
Αἱ ὀσφύες ὑμῶν ἔστωσαν περιεζωσμέναι , φησὶν , καὶ τὰ ὑποδήματα ἐν τοῖς ποσὶ , καὶ αἱ βακτηρίαι ἐν ταῖς χερσὶν ὑμῶν 0 .
καὶ φάγεσθε αὐτὸ μετὰ σπουδῆς .
πάσχα ἐστὶ Κυρίῳ .
τὸ μὲν οὖν ἐζῶσθαι τὴν ὀσφὺν , γοργότητος ἂν εἴη σύμβολον , καὶ φρονήματος νεανικοῦ , κατὰ τὸ εἰρημένον παρὰ Θεοῦ πρὸς τὸν δίκαιον Ἰώβ ·
ζῶσαι ὥσπερ ἀνὴρ τὴν ὀσφύν σου 0 .
καὶ πάλιν περί τινος ἐν προφήταις , Καὶ ἔσται δικαιοσύνῃ ἐζωσμένος τὴν ὀσφὺν αὐτοῦ , ἀντὶ τοῦ , γοργὸς καὶ ἀνδρεῖος εἰς δικαιοσύνην 0 .
σημαίνει δὲ τὸ ὑπόδημα τὴν ἑτοιμότητα τῆς γνώμης πρὸς τὸ βαδίζειν ἀμελ  λ  ητὶ πρὸς ὅπερ ἂν βούληται Θεός .
ἐπεὶ καὶ Παῦλος τοιούτῳ νοῒ γράφει ·
καὶ ὑποδησάμενοι τοὺς πόδας ἐν ἑτοιμασίᾳ τοῦ Εὐαγγελίου τῆς εἰρήνης 0 .
καὶ προσέτι τούτῳ καὶ ὁ προφήτης Ἱερεμίας , Καὶ νῦν , Ἰσραὴλ , τί Κύριος ὁ Θεός σου αἰτεῖ παρὰ σοῦ , ἀλλ ἢ φοβεῖσθαι Κύριον τὸν Θεόν σου , πορεύεσθαι ἐν πάσαις ταῖς ὁδοῖς αὐτοῦ 0 ;
ῥάβδος δὲ ἡ κατὰ χεῖρας , τὴν ἀντιστηρίζουσαν ἡμᾶς ἐλπίδα καὶ ἀνέχουσαν εἰς ὑπομονὴν ὑποφαίνει , κατὰ τὸ ἐν προφήταις κείμενον ·
ἐλπίσατε ἐπὶ τῷ Κυρίῳ , καὶ ἀντιστηρίσασθε ἐπὶ τῷ Θεῷ .
μετὰ σπουδῆς δὲ πάλιν ἐσθίεσθαι τὸν ἀμνὸν ἐπιτάττει ·
τὸ μὴ νωθρὸν μη δὲ παρειμένον ἐν ἔργοις ἀγαθοῖς ἀναφαίνεσθαι δεῖν τὸν ἐν μεθέξει γεγονότα Χριστοῦ , σαφῶς δὴ λίαν ὑποτυπῶν , ἀλλ ἔντονόν τε καὶ ζέουσαν ἐφ  οἷσπερ ἂν οἴηται λυσιτελήσειν αὐτῷ προθυμίαν εἰσφέροντα .
καί μοι πάλιν ἐννόει τὸν μακάριον ἐπιστέλλοντα Παῦλον ·
Οὐκ οἴδατε ὅτι οἱ ἐν σταδίῳ τρέχοντες πάντες μὲν τρέχουσιν , εἷς δὲ λαμβάνει τὸ βραβεῖον ;
Οὕτω τρέχετε , ἵνα καταλάβητε .
χρῆναι δὲ ὑπολαμβάνων πανταχόθεν ἡμᾶς θηρᾶσθαι τὸ ὠφελοῦν , ἐφ ἑτέραν ἥξω διάνοιαν .
Οὐχ ἁβροδίαιτόν τινα καὶ ἀνειμένον ὁρᾶσθαι βούλεται τὸν ἡγιασμένον διὰ Χριστοῦ , ἀλλὰ σχῆμα τὸ τοῖς ὁδίταις πρέπον περιτίθησιν ὁ νόμος αὐτῷ ·
δύο ταῦτα , κατὰ τὸ εἰκὸς , ὑπεμφαίνων 0 ·
ἢ γὰρ ὅτι διαβήσεταί ποτε καὶ δραμεῖται πρὸς ἀλήθειαν τὰ ἐν τύπῳ καὶ σκιᾷ 0 ·
ἢ ὅτι προσήκοι τὸν ἅπαξ μετεσχηκότα Χριστοῦ , γοργοῖς ὥσπερ καὶ εὐτροχωτάτοις ποσὶ ταῖς εἰς τὸ ἀγαθὸν προθυμίαις ἀποκεχρημένον , ἐπὶ πᾶσαν ἀρετὴν ἰέναι , τὴν ἐν κόσμῳ βδελυρὰν ἡδονὴν παρατρέχοντα 0 .
ἐπάγει δὲ τὴν αἰτίαν εὐθὺς τοῦ δεῖν ὁρᾶσθαι τοιοῦτον τὸν ἀρτίως ἡμῖν κατωνομασμένον , Πάσχα , λέγων , ἐστὶ Κυρίου , τουτέστι , διαβατήριον .
διαβαίνομεν γὰρ ἀπὸ τῆς ἐν κόσμῳ ζωῆς , εἰς θεοφιλῆ πολιτείαν .
Εἶτα πάλιν εὐθὺς , τίνα καὶ πόσην ἀποκερδαίνουσιν ἐκ τούτου τὴν ὄνησιν , φανερὸν αὐτοῖς καθιστάς ·
πᾶν μὲν γὰρ πρωτότοκον ἐν γῇ Αἰγύπτῳ πατάξειν ἐπαγγέλλεται ·
αὐτοῖς δὲ τοῖς τὸν ἀμνὸν βεβρωκόσιν , ἐν σημείῳ γενήσεσθαι τὸ αἷμά φησιν , ὡς ὑπὸ σκέπην ἐντεῦθεν γενέσθαι τὴν παρ αὐτοῦ , πρὸς τὸ μὴ ἐκτριβῆναι ὅταν παίῃ ἐν γῇ Αἰγύπτῳ .
κολάζει μὲν γὰρ ὁ Θεὸς τὸν ἀπειθῆ καὶ ἀνήκοον , καὶ τῆς ἁγιότητος ἀμέτοχον τῆς παρὰ Χριστοῦ .
γνωρίζει δὲ μόνους , καὶ φροντίδος ἀγαθῆς ἀξιοῖ τοὺς , οἵπερ ἂν φαίνο  ι  ντο κατακεχρισμένοι τῷ αἵματι τοῦ ἀμνοῦ τοῦ ἀληθινοῦ , καὶ τοῖς ἀσεβέσιν οὐκ ἐπιτρέπει συνδιόλλυσθαι τὸν ἡγιασμένον ·
ἀλλ ἐξαίρετον αὐτοῖς ἀπονέμει φιλανθρωπίαν .
ἐφ ἑπτὰ δὲ ὅλαις ἡμέραις ἄρτοις ἀζύμοις προστρέφεσθαι κελεύει τοὺς τὸν ἱερὸν φαγόντας ἀμνόν ·
καθαρωτάταις ἐπιθυμίαις , ὥς γέ μοι φαίνεται , καὶ ἁπάσης φαυλότητος ἀπῳκισμέναις , καὶ τὴν ἑαυτῶν ἀποτρέφειν ψυχὴν ἀναπείθων τοὺς ἡγιασμένους διὰ Χριστοῦ 0 .
ἁγία δὲ ἡ πρώτη καὶ ἡ ἑβδόμη καλείσθω , φησὶν , ἡμέρα .
ἅγιος γὰρ ἡμῶν ὁ ἐν ἀρχῇ τῆς γενέσεως χρόνος 0 ·
οὔπω τὸν παράδεισον ἐκβεβηκότος διὰ τὴν παράβασιν τοῦ προπάτορος Ἀδὰμ , ἀλλ ἐν αὐτῷ μὲν διαιτωμένου , φυλάττοντος δὲ ἔτι τὴν δοθεῖσαν ἐντολήν 0 .
ἅγιος δὲ πάλιν ὁ καὶ ἐν ἐσχάτοις , διὰ Χριστοῦ , δικαιοῦντος ἐν πίστει τοὺς προσιόντας αὐτῷ , καὶ εἰς ἐκεῖνο πάλιν ἀνακομίζοντος , εἰς ὅπερ ἦμεν ἐν ἀρχαῖς 0 .
Οὐκοῦν ὅλον ἡμῖν ἐν τούτοις τὸ περὶ τοῦ Σωτῆρος ἡμῶν προανετυποῦτο μυστήριον .
διὸ δὴ καὶ σφόδρα καλῶς πρὸς Ἰουδαίους αὐτὸς ἔλεγε ·
Εἰ ἐπιστεύετε Μωϋσῇ , φησὶν , ἐπιστεύσατε ἂν ἐμοί ·
περὶ γὰρ ἐμοῦ ἐκεῖνος ἔγραψε .
λελυτρώμεθα μὲν ἐκ τῆς ἀρχαίας ἡμῶν ἀνατροφῆς πατροπαραδότου , κατὰ τὸ γεγραμμένον , Οὐ φθαρτοῖς ἀργυρίῳ ἢ χρυσίῳ , ἀλλὰ τιμίῳ αἵματι ὡς ἀμνοῦ ἀμώμου καὶ ἀσπίλου Χριστοῦ , προεγνωσμένου μὲν πρὸ καταβολῆς κόσμου , φανερωθέντος δὲ ἐπ  ἐσχάτου .
ἅτε Θεὸς ὢν φύσει , καὶ ἐν μορφῇ καὶ ἰσότητι Θεοῦ καὶ Πατρὸς , καὶ ἐπεὶ ὠνόμασται καὶ πρωτότοκος ὁ Μονογενὴς , ἐπὶ γῆς ὤφθη , καὶ τοῖς ἀνθρώποις συνανεστράφη .
ἔφη γάρ που περὶ ἡμῶν ἐν Ψαλμοῖς πρὸς τὸν ἐν οὐρανοῖς Πατέρα καὶ Θεόν ·
ἀπαγγελῶ τὸ ὄνομά σου τοῖς ἀδελφοῖς μου , ἐν μέσῳ Ἐκκλησίας ὑμνήσω σε .
ἀναλαβὼν γὰρ εἰς ἑαυτὸν τὰ ἀνθρώπινα , καὶ καθεὶς οἰκονομικῶς ἐν τοῖς καθ ἡμᾶς τὰ καθ ἑαυτὸν , ἀδελφοὺς ἡμᾶς ἀποκαλεῖν οὐκ αἰσχύνεται , ἐπείτοι κεκλήμεθα πρὸς υἱότητα δι αὐτοῦ .
καὶ γάρ ἐστιν ἀληθὲς , καὶ ἐξ αὐτῶν μεμαρτύρηται τῶν πραγμάτων , ὅτι τὸν ἴδιον Υἱὸν τῆς ἁπάντων ἡμῶν σωτηρίας ἀντάλλαγμα δέδωκεν ὁ Πατήρ .
Οὐκοῦν ὡς ὁ Παῦλός φησι , Τιμῆς ἠγοράσμεθα , καὶ οὐκ ἐσμὲν ἑαυτῶν .
ἀλλ  εἷς ὑπὲρ πάντων ἀπέθανεν , ἵνα οἱ πάντες μηκέτι ἑαυτοῖς ζῶμεν , ἀλλὰ τῷ ὑπὲρ ἡμῶν τεθνεῶτι καὶ ἐγηγερμένῳ .
ὅτι τοίνυν ἕκαστος τῶν διὰ Χριστοῦ σεσωσμένων , καὶ οἱονεὶ συμμορφίαν τὴν πρὸς αὐτὸν εὖ μάλα πεπλουτηκότων δι ἁγιασμοῦ ἐν Πνεύματι , Θεῷ τὴν οἰκείαν ἐπόφλῃ ζωὴν , σαφὲς ἂν γένοιτο προσλαλοῦντος τοῖς ἀρχαιοτέροις τοῦ πανσόφου Μωσέως ·
καὶ ἔσται , ὡς ἂν εἰσαγάγῃ σε Κύριος ὁ Θεός σου εἰς τὴν γῆν τῶν Χαναναίων , ὂν τρόπον ὤμοσε τοῖς πατράσι σου , καὶ δῷ σοι αὐτήν ·
καὶ ἀφοριεῖς πᾶν διανοῖγον μήτραν τὰ ἀρσενικὰ τῷ Κυρίῳ , πᾶν διανοῖγον μήτραν ἐκ τῶν βουκολίων , ἢ ἐν τοῖς κτήνεσί σου , ὅσα ἂν γένηταί σοι τὰ ἀρσενικὰ , ἁγιάσεις αὐτὰ τῷ Κυρίῳ .
πᾶν διανοῖγον μήτραν ὄνου , ἀλλάξεις προβάτῳ ·
ἐὰν δὲ μὴ ἀλλάξῃς , λυτρώσῃ αὐτό .
πᾶν πρωτότοκον ἀνθρώπου τῶν υἱῶν σου λυτρώσῃ 0 .
συναγηγερμένης δὲ τῆς ἐκκλησίας κατὰ καιροὺς ἐν Χωρὴβ , διὰ τῶν ἴσων ἔρχεται λόγων , ἐθεσμοθέτει δὲ πάλιν , λέγων ὡδί ·
τὰ πρωτότοκα τῶν υἱῶν σου δώσεις ἐμοί .
Οὕτω ποιήσεις τὸν μόσχον σου , καὶ τὸ πρόβατόν σου , καὶ τὸ ὑποζύγιόν σου .
ἑπτὰ ἡμέραις ἔσται ὑπὸ τὴν μητέρα , τῇ δὲ ὀγδόῃ ἡμέρᾳ ἀποδώσεις μοι αὐτό .
καὶ ἄνδρες ἅγιοι ἔσεσθέ μοι .
Εὐαφόρμως μὲν οὖν ὁ τῶν ὅλων Θεὸς τὴν τῶν ὅλων ἀνάθεσιν αἰτεῖ , καὶ αὐτῷ χρῆναι διισχυρίζεται καθιεροῦν ἡμᾶς τὰ ἀῤῥενικά .
ἐπειδὴ γὰρ διολώλασι μὲν τὰ τῶν Αἰγυπτίων πρωτότοκα , σέσωσται δὲ πανοικὶ καὶ διέδρα τὸν ὀλοθρευτὴν ὁ ἠγαπημένος Ἰσραὴλ , τῷ αἵματι τοῦ ἀμνοῦ κατακεχρισμένος ὅσον εἰς τύπον Χριστοῦ τοῦ δι ἡμᾶς ἐν νεκροῖς , ἵνα καταργήσῃ τὸν θάνατον , ταύτῃτοι δικαίως εἶεν ἂν ἑαυτῶν μὲν οὐκέτι τὰ σεσωσμένα ·
πρέποι δ ἂν μᾶλλον αὐτὰ διακεκτῆσθαι λοιπὸν ὡς ἴδια τὸν ὑπὲρ ἑαυτῶν κεκινδυνευκότα .
ὃν γὰρ τρόπον οἱ τοὺς ἤδη γεγονότας ὑποχειρίους βαρβαρικοῖς ἀπαλλάττειν ἰσχύοντες , καὶ τῆς ἀδοκήτως ἐπενεχθείσης δουλείας ἐλευθεροῦν διὰ τοῦ τὴν πρὸς ἐκείνους ἀνατλῆναι μάχην , μονονουχὶ τὴν δεσπότου λοιπὸν ἐπέχουσι τάξιν , αἵματι τῷ ἰδίῳ τοὺς ἁλόντας κατακτώμενοι ·
κατὰ τὸν ἴσον , οἶμαι , τοῦτον λόγον καὶ ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς , τὸ τῶν ἀκαθάρτων δαιμόνων καταδήσας στῖφος , καὶ τὸ ἴδιον αἷμα τεθεικὼς ὑπὲρ ἡμῶν 0 ·
ἀποστήσας τε οὕτω τὸν θάνατον , καὶ καταλύσας τὴν φθορὰν , ἰδίους ἡμᾶς ποιεῖται λοιπὸν , ὡς τὴν ἑαυτῶν μὲν οὐκέτι , τὴν αὐτοῦ δὲ μᾶλλον διαζῶντας ζωήν .
Εἰ μὴ γὰρ ἀπέθανεν ὑπὲρ ἡμῶν , οὐκ ἂν διεσώθημεν ·
καὶ εἰ μὴ γέγονεν ἐν νεκροῖς , οὐκ ἂν τὸ δυσάντητον τοῦ θανάτου κατεσείσθη κράτος .
Οὕτω καὶ ὁ θεσπέσιος Παῦλος μεμυσταγώγηκε , λέγων , τοὺς διὰ Χριστοῦ σεσωσμένους ·
χριστῷ συνεσταύρωμαι ·
ζῶ δὲ οὐκέτι ἐγώ ·
ζῇ δὲ ἐν ἐμοὶ Χριστός .
ὃ δὲ νῦν ζῶ ἐν σαρκὶ , ἐν πίστει ζῶ τῇ τοῦ Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ τοῦ ἀγαπήσαντός με , καὶ δόντος ἑαυτὸν ὑπὲρ ἐμοῦ .
ὥσπερ οὗν μονονουχὶ τὴν τοῦ σφαγέντος ἀμνοῦ ζωὴν ἔζων οἱ ἐξ Ἰσραὴλ , οὕτω καὶ ἡμεῖς οὐχὶ τὴν ἰδίαν ἔτι ζῶμεν ζωὴν , ἀλλὰ τὴν τοῦ δι ἡμᾶς ἀποθανόντος Χριστοῦ , εἰ καὶ ἀνεβίω πάλιν .
ζωὴ γὰρ ἦν κατὰ φύσιν , ὡς Θεός 0 .
χρὴ τοίνυν ἡμῶν ἁγίαν εἶναι τὴν ζωήν ·
τοιαύτη γὰρ ἡ Χριστοῦ 0 .
ἁγίως δὲ ζῇν ᾑρημένοι , τὴν ἀξιάγαστον αὐτοῦ καταπλουτήσομεν εἰκόνα , σύμμορφοί τε γεγονότες τῷ δι ἡμᾶς καθ ἡμᾶς , καὶ Μονογενεῖ μὲν ὡς Θεῷ , πρωτοτόκῳ δὲ διὰ τὸ ἀνθρώπινον , ἱερεῖον ἀνάθεμα καὶ ἀξιόληπτον ἀληθῶς ἐσόμεθα τῷ Θεῷ καὶ Πατρί .
ἁγιάζεται τοίνυν τὰ πρωτότοκα καὶ ἀρσενικὰ , διά τοι τὸ ἐν εἰκόνι νοεῖσθαι Χριστοῦ .
ὥσπερ γὰρ τὰ βρέφη προσεκόμιζον μὲν αἱ μητέρες ·
προσίετο δὲ καὶ λίαν ἀσμένως ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστὸς , καὶ τοῖς ἁγίοις προσπεφώνηκε μαθηταῖς ·
ἄφετε τὰ παιδία , καὶ μὴ κωλύετε αὐτὰ ἔρχεσθαι πρός με ·
τῶν γὰρ τοιούτων ἐστὶν ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν ·
οὕτω κ ἀνθάδε νοήσεις ·
ἀγαπᾷ τὸ πρωτότοκον ὁ Θεὸς καὶ Πατὴρ , ὡς ἐν εἰκόνι Χριστοῦ διαπρέπον .
μόνα δὲ ἀπόλεκτα τὰ ἀρσενικὰ τῶν πρωτοτόκων 0 .
ἔδει γὰρ , ἔδει σώζεσθαι τῷ Χριστῷ τὸ αὐτῷ μᾶλλον πρεπωδέστατον κάλλος , καὶ τοῖς κατ εἰκόνα τὴν πρὸς αὐτὸν ὡς ἐν εἴδει τῶν πρωτοτόκων μεμορφωμένοις 0 .
ἔστι γὰρ ὁμοῦ πρωτότοκός τε καὶ ἄρσην , ὅτι μὴ οἶδε μαλακισμὸν εἰς ἁμαρτίαν ·
μαλακισμοῦ δὲ τύπος , τὸ θῆλυ 0 .
δεῖ δὴ οὖν τὴν εἰκόνα φοροῦντας Χριστοῦ , παραιτεῖσθαι μὲν φρόνημα τὸ θη λυπρεπές ·
ἀποσείεσθαι δὲ λίαν , ὡς ἐπάρατον ἀληθῶς καὶ Θεῷ κατεστυγημένον , τὸ μαλθακόν τε καὶ ἀνειμένον , καὶ ἄναλκι , καὶ σφριγῶδες ἀνέχειν 0 ·
καὶ ἀνδροπρεπῆ προθυμίαν εἴς γε τὸ δεῖν ἑλέσθαι , φημὶ , κατορθοῦν ἀρετήν 0 .
ἀλλάττεται δὲ προβάτῳ πᾶν διανοῖγον μήτραν ὄνου .
ἀνίερον μὲν γὰρ καὶ βέβηλον κατὰ νόμον ἡ ὄνος 0 1 ·
ἱερὸν δὲ τὸ πρόβατον 0 ·
τοιγάρτοι καὶ ὑπὲρ ὄνου προσάγεται .
ὑπαινίττεται δὲ πάλιν ἡμῖν ὁ νόμος ἐν τούτοις , ὅτι καὶ τὸ βέβηλον ἅγιον ἐν Χριστῷ , καὶ τὸ ἀνίερον , καὶ δεκτὸν δι αὐτοῦ καὶ τὸ ἀπαράδεκτον 0 1 .
ἐπειδὴ γὰρ ἦμεν ἁμαρτωλοὶ καὶ ἀκάθαρτοι , γέγονεν αὐτὸς ὑπὲρ ἡμῶν ἅγιον θῦμα , καὶ εἰς ὀσμὴν εὐωδίας .
ἀπέθανε γὰρ ὑπὲρ ἁμαρτωλῶν , δίκαιος ὑπὲρ ἀδίκων , ὑπὲρ τῶν ἀκαθάρτων ὁ καθαρὸς , καθὰ καὶ πρόβατον ὑπὲρ ὄνου 0 1 2 .
λυτροῦται δὲ τὰ ἀνθρώπων πρωτότοκα δώρων , κατὰ τὸ εἰκὸς , ἤτοι τίμημα τῶν προσδοκιμαζομένων .
ὅτι τὸ ἀνατεθειμένον ὅλως καὶ ἡγιασμένον τῷ Θεῷ καταθύεσθαι που ἐχρῆν πάντως 0 .
παραιτεῖται δὲ τὴν ἀνδροκτονίαν ὁ κτίσας ἐν ἀφθαρσίᾳ Θεὸς τὰ πάντα .
Οὐ γὰρ ἐποίησεν θάνατον , οὐ δὲ ἐπ  ἀπωλείᾳ ζώντων τέρπεται , κατὰ τὸ γεγραμμένον .
Οὔτε μὴν ἐν ἴσῳ τοῖς ἀκαθάρτοις δαίμοσι , τοῖς καταφθειρομένοις ἐφήδεται ·
προστάττει δὲ μᾶλλον ὑπὲρ αὐτοῦ καθεῖναι τὸ λύτρον , μονονουχὶ καὶ διαῤῥήδην ὁμολογεῖν ὡς αὐτῷ τὴν οἰκείαν ὀφείλομεν ζωήν .
τοῦτο γὰρ ἐποίσει τὸ καλούμενον δίδραγμον τελεῖσθαι προστάττων .
λύτρον δὲ τὸ ἀληθὲς καὶ ὑπὲρ πάντων , αὐτὸς νοοῖτο Χριστὸς , δι οὗ , καὶ ἐν ᾧ νενικήκαμεν τὴν φθοράν 0 ·
δέδωκε γὰρ ἑαυτὸν ὑπὲρ ἡμῶν .
ἑπτὰ δὲ δεῖν ἔφη πληροῦν ἡμέρας ὑπὸ μητρὶ τὸν ἀμνόν ·
προσκομίζεσθαι δὲ κατὰ τὴν ὀγδόην .
Οὐ γάρ τοι τεχθὲν ἐκ μήτρας , εὐθὺς κατεσφάζετο ·
τῷ δὲ τῆς τεκούσης γάλακτι προανδρισθὲν ἠρέμα , καὶ διισχύσαν βραχὺ , τότε δὴ , τότε καὶ εἰς ὀσμὴν εὐωδίας ἐπιτηδείως ἔχειν αὐτὸ , διετύπου Θεός .
τύπος δ ἂν εἴη καὶ τόδε μυστικοῦ καὶ ἀναγκαίου πράγματος .
ὃ καὶ εἰς δεῦρο τετήρηται παρ ἡμῖν τοῖς τὰ λογικὰ θρέμματα καθιεροῦν εἰωθόσι τῷ πάντων κρατοῦντι Θεῷ .
Οὐ γὰρ ὁμοῦ κεκλημένους , καὶ εἰς τὰς τοῦ πιστεύειν ἀρχὰς ἐκβεβηκότας , καὶ ἀμυήτους ἔτι προσκομίζομεν τῇ θείᾳ τε καὶ ἀναιμάκτῳ θυσίᾳ ·
προκατηχοῦντες δὲ μᾶλλον , μονονουχὶ δὲ καὶ ὑπὸ μητρὶ τρέχοντες , τουτέστι , τῇ Ἐκκλησίᾳ , καὶ οἷόν τινι γάλακτι νηπιοπρεπεῖ καὶ τρυφερῷ καταπιαίνοντες λόγῳ 0 .
καὶ γοῦν ὁ θεσπέσιος Παῦλος τοῖς οὔπω τὴν ἕξιν τελείοις ἐπιστέλλει λέγων ·
γάλα ὑμᾶς ἐπότισα , καὶ οὐ βρῶμα 0 .
Οὔπω γὰρ ἠδύνασθε , ἀλλ οὐ δὲ ἔτι νῦν δύνασθε .
καὶ πάλιν ἐν ἑτέρᾳ Ἐπιστολῇ 0 ·
πᾶς γὰρ ὁ μετέχων γάλακτος , ἄπειρος λόγου δικαιοσύνης 0 .
νήπιος γάρ ἐστι .
τελείων δέ ἐστιν ἡ στερεὰ τροφὴ , τῶν διὰ τὴν ἕξιν τὰ αἰσθητήρια γεγυμνασμένα ἐχόντων πρὸς διάκρισιν καλοῦ τε καὶ κακοῦ .
ἀνδρυθέντας δὴ οὖν καὶ τεθραμμένους εὖ μάλα τοῖς εἰς κατήχησιν λόγοις προσάγομεν κατὰ τὴν ὀγδόην , τουτέστι παριππεύσαντος τοῦ καιροῦ καθ ὃν ἦσαν ἐν νηπιότητι , καὶ λοιπὸν ἑτέρου μετ ἐκεῖνον εἰσβαίνοντος , καθ ὃν τὸ τοῦ Χριστοῦ μυστήριον παρα  τε  θείη τις ἂν αὐτοῖς ἐπὶ καιροῦ καὶ πρεπόντως .
κατασημαίνει γὰρ ἡμῖν ἡ ὀγδόη τὸν τῆς ἀναστάσεως καιρὸν , ὅτε τὸν ὑπὲρ ἡμῶν ὑπομείνας θάνατον , ἀνεβίω Χριστὸς , ᾧ συμμορφούμεθα νοητῶς ἀποθνήσκοντες διὰ τοῦ ἁγίου βαπτίσματος , ἵνα καὶ τῆς ἀναστάσεως τύχωμεν .
πιστώσεται δὲ καὶ ὁ Παῦλος γράφων ·
συνετάφημεν γὰρ αὐτῷ διὰ τοῦ βαπτίσματος εἰς τὸν θάνατον , ἵνα ὥσπερ ἠγέρθη Χριστὸς ἐκ νεκρῶν διὰ τῆς δόξης τοῦ Πατρὸς , οὕτω καὶ ἡμεῖς ἐν καινότητι ζωῆς περιπατήσωμεν .
ἀνατικτόμενοι τοίνυν διὰ τῆς πίστεως εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας , καὶ συμμορφίαν ἤδη πλουτήσαντες τὴν πρὸς τὸν Κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν τὸν δι ἡμᾶς τε καὶ ἐν ἡμῖν πρωτότοκον 0 ·
εἶτα λογικόν τε καὶ ἄδολον ἐκπίνοντες γάλα , εἰς μέτρον ἡλικίας ἀναβαίνοντες τοῦ πληρώματος αὐτοῦ , κατὰ τὸ γεγραμμένον , τότε δὴ , τότε λοιπὸν ἱεροὶ πάντες ἐσόμεθα , καὶ εἰς ἀνάθημα τῷ Θεῷ 0 ·
καὶ κόσμῳ μὲν ἀποθνήσκοντες , νοητῶς δὲ Θεῷ ζῶντες ἁγίως 0 .
τοῦτο γὰρ , οἶμαι , ἐστὶ τὸ παρ αὐτῷ σφάζεσθαι τῷ θυσιαστηρίῳ τῶν κτηνῶν τὰ πρωτότοκα .
γράφει δὲ καὶ ὁ θεσπέσιος Παῦλος τοῖς οὕτω ἡγιασμένοις ·
ἀπεθάνετε γὰρ , καὶ ἡ ζωὴ ὑμῶν κέκρυπται σὺν Χριστῷ ἐν τῷ Θεῷ .
ἱερὸς οὖν ἄρα τῶν ἁγίων ὁ θάνατος , καί μοί τι τοιοῦτον ὁ μακάριος Δαβὶδ ἀναβλέψαι δοκεῖ 0 ·
τίμιος γὰρ , φησὶν , ἐναντίον Κυρίου ὁ θάνατος τῶν ὁσίων αὐτοῦ 0 .
πρέποι δ ἂν , καθάπερ ἐγ ᾦμαι , τῶν ἀρτίως ἡμῖν εἰρημένων ἐννοιῶν ὁ τρόπος , οὐχὶ δήπου μόνον τοῖς ἐξ ἐθνῶν ἐπιστρέφουσιν εἰς τὴν τῆς ἀληθείας ἐπίγνωσιν , ἀλλὰ καὶ ὅτι μάλιστα τοῖς ἐκ νομικῆς κεκλημένοις λατρείας , πρὸς τὴν ἐν Χριστῷ δικαίωσιν καὶ ἁγιασμὸν τὸν ἐν Πνεύματι .
ἐτρέφετο μὲν γὰρ ὁ ἀμνὸς , ἤτοι τὸ μοσχάριον ἑπτὰ ἡμέρας ὑπὸ τὴν μητέρα 0 ·
προσήγετο δὲ κατὰ τὴν ὀγδόην , αἰνιγματωδῶς , οἶμαί που , παραδηλοῦντος Θεοῦ  σκιὰ γὰρ ὁ νόμος  , ὡς ἦν ἀναγκαῖον προπαιδαγωγεῖσθαι διὰ τύπων , καὶ οἱονεὶ μαθήμασιν τοῖς οὐ λίαν ἀνδροπρεπεστέροις , νηπιοπρεπέσι δὲ μᾶλλον , τοὺς ἱεροὺς ἐσομένους , καὶ εἰς ὀσμὴν εὐωδίας ἀνακομισθήσεσθαι μέλλοντας τῷ Θεῷ 0 .
καιρὸς δὲ ὁ μάλιστα τῇ τοιᾷδε τελειώσει πρέπων τὸ Χριστοῦ μυστήριον , ὃ διὰ τῆς ὀγδόης σημαίνεται 0 .
ἀπρόσιτος οὖν διὰ νομικῆς λατρείας ὁ Θεὸς , προσιτὸς δ ἂν γένοιτο διὰ μόνου Χριστοῦ 0 .
δι αὐτοῦ γὰρ τὴν προσαγωγὴν ἐσχήκαμεν , ὡς μεθ  ἡμέραν ἑβδόμην , τουτέστι , παρεληλακότος ἤδη τοῦ κατὰ νόμον σαββατισμοῦ , ἤτοι καθολικοῦ καὶ γενικωτέρου ὡς ἐκ μέρους , τῆς κατὰ νόμον λατρείας 0 1 .
τετελείωκε γὰρ ὁ νόμος οὐδέν ·
ἀναφέρει δὲ εἰς τοῦτο Χριστός ·
ἄρτιοι γὰρ εἰς ἀρετὴν οἱ πεπιστευκότες , καὶ τὸ τέλειον ἔχοντες ἐν γνώσει διὰ Χριστοῦ 0 ·
νοῦν γὰρ ἔχομεν τὸν αὐτοῦ , καὶ δι αὐτοῦ τε καὶ σὺν αὐτῷ τῷ Θεῷ καὶ Πατρὶ σὺν ἁγίῳ Πνεύματι ἡ δόξα εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων 0 .
τῆς τῶν Αἰγυπτίων ἀπαίροντες γῆς οἱ ἐξ Ἰσραὴλ , καὶ τὸν δυσαχθῆ τῆς δουλείας ζυγὸν ἀποδυ σάμενοι μόλις , διὰ μέσης θαλάσσης ᾔεσαν ὡς ἐπὶ ξηρᾶς , ἀμογητὶ δὲ καὶ τοῦτο διαπεραίνοντες 0 .
ἐπάγησαν γὰρ ὡσεὶ τεῖχος τὰ ὕδατα τοῖς θείοις εἴκοντα νεύμασιν .
Εἶτα μετὰ τοῦτο πανστρατὶ κεκινδυνευκότα τεθεαμένοι τὸν Φαραὼ , καὶ πεπνιγμένον τοῖς ὕδασιν , οἰκτρῶς τε διολωλότας τοὺς ἀφορήτους ποτὲ καὶ σκληραγωγοῦντας αὐτοὺς ἀφιλοικτιρμόνως , ᾠδὰς ἀνίεσαν τῷ Θεῷ , καὶ ὕμνοις αὐτὸν τοῖς χαριστηρίοις καταγεραίροντες ἔφασκον ·
ᾄσωμεν τῷ Κυρίῳ ·
ἐνδόξως γὰρ δεδόξασται ·
ἵππους καὶ ἀναβάτην ἔῤῥιψεν εἰς θάλασσαν .
βοηθὸς καὶ σκεπαστὴς ἐγένετό μοι εἰς σωτηρίαν .
τεθαυματούργηκε γὰρ χρησίμως ὁ τῶν ὅλων Θεός .
καίτοι γὰρ πλεῖστά τε ὅσα καὶ λίαν ἀξιοθαύμαστα παραδείξας αὐτοῖς τὰ ἐν Αἰγύπτῳ σημεῖα , προσέτι φιλοτίμως τὸ καὶ δι αὐτῆς διᾴττειν θαλάσσης δύνασθαι τοὺς ὑπ αὐτῷ γεγονότας , ἵν εὖ βεβηκότα λοιπὸν καὶ ἐρηρεισμένον ἐν αὐτοῖς ἔχοιεν νοῦν , καὶ δὴ καὶ πιστεύοιεν ὡς οὐ καθ ἕνα τῶν ψευδωνύμων ἐστὶ θεῶν , ἤγουν ἀνθρωπίνης εὑρέματα τέχνης , καὶ τὸ βρέτας ἁπλῶς ἐκ ξύλου καὶ λίθου πεποιημένον 0 ·
ἀλλ  ὅτι τῶν ὅλων ὑπάρχων Κύριος , ὡς ὑπὸ πόδας κειμένῃ κελεύει τῇ κτίσει , καὶ ὅπερ ἂν ἕλοιτο κατορθοῦν εὐκόλως διαπεραίνεται 0 .
ἵνα δὲ καί τι μειζόνως θαυμάζοντες ὠφελοῖντο , πλουσιώτερον ἀπαίρειν ἐκέλευεν , καὶ εἰς τὴν τοῖς πατράσιν ἐπηγγελμένην ἐπείγεσθαι γῆν , στρατηγοῦντος καὶ καθηγουμένου τοῦ πανσόφου Μωσέως .
Εἶτα τί τὸ μετὰ τοῦτο , σαφηνιεῖ δὴ πάλιν τὸ Γράμμα τὸ ἱερόν 0 ·
ἐξῆρε γὰρ , φησὶ , Μωσῆς , τοὺς υἱοὺς Ἰσραὴλ ἀπὸ θαλάσσης Ἐρυθρᾶς , καὶ ἤγαγεν αὐτοὺς εἰς τὴν ἔρημον Σοὺρ , καὶ ἐπορεύοντο τρεῖς ἡμέρας ἐν τῇ ἐρήμῳ , καὶ οὐχ εὕρισκον ὕδωρ ὥστε πιεῖν .
ἦλθον δὲ εἰς Μεῤῥὰν , καὶ οὐκ ἠδύναντο πιεῖν ὕδωρ ἐκ Μεῤῥᾶς ·
πικρὸν γὰρ ἦν .
διὰ τοῦτο ἐπωνομάσθη τὸ ὄνομα τοῦ τόπου ἐκείνου , Πικρία .
καὶ διεγόγγυζεν ὁ λαὸς ἐπὶ Μωσῆν , λέγοντες , Τί πιόμεθα ;
ἐβόησε δὲ Μωσῆς πρὸς Κύριον , καὶ ἔδειξεν αὐτῷ Κύριος ξύλον , καὶ ἐνέβαλεν αὐτὸ εἰς τὸ ὕδωρ , καὶ ἐγλυκάνθη τὸ ὕδωρ .
ἐκεῖ ἔθετο αὐτῷ δικαιώματα καὶ κρίματα καὶ κρίσεις .
καὶ ἐκεῖ αὐτὸν ἐπείραζε , καὶ εἶπεν ·
ἐὰν ἀκοῇ ἀκούσῃς τῆς φωνῆς Κυρίου τοῦ Θεοῦ σου , καὶ τὰ ἀρεστὰ ἐνώπιον αὐτοῦ ποιήσῃς , καὶ ἐνωτίσῃ ταῖς ἐντολαῖς αὐτοῦ , καὶ φυλάξῃς πάντα τὰ δικαιώματα αὐτοῦ , πᾶσαν νόσον ἣν ἐπήγαγον τοῖς Αἰγυπτίοις , οὐκ ἐπάξω ἐπὶ σέ .
ἐγὼ γάρ εἰμι Κύριος ὁ ἰώμενός σε .
καὶ ἦλθον εἰς Ἐλείμ ·
καὶ ἦσαν ἐκεῖ δώδεκα πηγαὶ ὑδάτων , καὶ ἑβδομήκοντα στελέχη φοινίκων .
παρενέβαλον δὲ ἐκεῖ ἐπὶ τὰ ὕδατα .
ἄθρει δὴ οὖν πῶς οὐκ ἀγυμνάστως αὐτοὺς λελυτρωμένους , οὐ δὲ τῷ τῆς εὐθυμίας ἐντρυφῶντας πλάτει , παρακομίζεσθαι πρὸς τὸ ῥᾴθυμον ἐφίησιν οἰκονομικῶς , ἵνα μὴ κατὰ βραχὺ πρὸς λήθην ἰόντες τοῦ διασώζειν ἰσχύοντος , εἰς τὴν ἐν Αἰγύπτῳ πλάνησιν εὐκόλως ὑπονοστήσειαν .
συλλέγουσι γὰρ οἱ πόνοι πρὸς Θεόν .
καὶ γοῦν ὁ προφήτης φησίν ·
κύριε , ἐν θλίψει , ἐμνήσθημέν σου , ἐν θλίψει μικρᾷ ἡ παιδ  ε  ία σου ἡμῖν 0 .
μακρὰν τοιγαροῦν καὶ διψάδα διιόντες γῆν , ἐν σπάνει γεγόνασι τῶν ἀναγκαίων εἰς ζωήν .
Οὐ γὰρ εὕρισκον ὕδωρ ὥστε πιεῖν ·
παρατεινομένου δὲ τοῦ διψᾷν καὶ εἰς τρίτην ἡμέραν , μόλις αὐτοῖς εὑρίσκεται τὸ ποθούμενον .
ἀλλ ἦν καὶ τοῦτο ἄχρηστον παντελῶς .
πικρὸν γὰρ τὸ Μεῤῥᾶς ἦν ὕδωρ , καὶ τοῖς διψῶσιν οὐκ ἀσφαλὲς εἴς γε τὸ δύνασθαί , φησιν διαδρᾶναι θάνατον 0 ·
δυσφοροῦσί τε ἐντεῦθεν , καὶ τοῦ μεσίτου κατακεκράγασιν ·
ἀλύει δὲ ὁ Μωσῆς .
Εἶτα τοῦ πάντα εἰδότος Θεοῦ ξύλον αὐτῷ παραδείξαντος , ἐμβάλλει τοῖς ὕδασι , τὰ δὲ παραδόξως εἰς γλυκύ τε καὶ ποτιμώτατον μεθίστανται νᾶμα .
ἐκπεπωκότες οὖν καὶ ὠφελημένοι , τεθαυμάκασι τὴν θεοσημείαν , παρεμβάλλουσι μετὰ τοῦτο καὶ πηγαῖς ὑδάτων δώδεκα , ἔνθα καὶ ἑβδομήκοντα στελέχη φοινίκων ἦν .
κατηυλίζοντο δὲ τότε τρυφῶντες ἐκεῖ .
ὅτι τοίνυν ἐν πίστει καὶ οὐχ ἑτέρως εὑρεῖν ἦν δύνασθαι τῆς σωτηρίας τὴν ὁδὸν , διὰ σκιᾶς καὶ τύπων ἐπληροφόρει Θεός .
ταύτῃτοι καὶ σφάζειν ἐκέλευσεν ἐν Αἰγύπτῳ τὸν ἀμνὸν , καὶ πιστεύειν ἤθελον , ὅτι τῷ αἵματι κατακεχρισμένοι , τὸν τοῖς πρωτοτόκοις ἐπεῤῥιμμένον διακρούσονται θάνατον .
ἢ γὰρ οὐχὶ φαίη τις ἂν , καὶ μάλα εἰκότως , ὅτι προγύμνασμα πίστεως τὸ δρώμενον ἦν ;
τίνα γὰρ ἂν , εἰπέ μοι , τρόπον κατοῤῥωδήσειεν ὁ θάνατος προβάτου σφαγήν ;
ἀλλ ἦν μυστηρίου τὸ χρῆμα τύπος .
ἐκρύεται γὰρ ὁ Χριστὸς αἵματι τῷ ἰδίῳ τοὺς ἡγιασμένους ἐν πίστει , καὶ θανάτου φθορᾶς ἀποφαίνει κρείττονας .
τί δὲ δὴ πάλιν ἐστὶ τὸ ἐπὶ τῇ Μεῤῥᾷ , φέρε λέγωμεν ὡς ἔνι .
ὕδατι τὸν θεῖον παρεικάζει λόγον ἡ θεόπνευστος Γραφή .
ὥσπερ γάρ ἐστι σωμάτων ζωοποιὸν τὸ ὕδωρ τὸ αἰσθητόν ·
οὕτω καὶ ὁ θεῖος εἰ καθίκοιτο λόγος εἰς νοῦν , ὀνήσει  εν  ἂν οὐ μετρίως αὐτόν .
τοιγάρτοι καὶ ὁ Χριστὸς ταῖς Ἰουδαίων ἀγέλαις προσλαλῶν ἀνακεκράγει , λέγων ·
καὶ πρός γε τὴν γυναῖκα ἐκ Σαμαρείας , Καὶ πᾶς ὁ πίνων ἐκ τοῦ ὕδατος τούτου , διψήσει πάλιν 0 ·
ὃς δ ἂν πίῃ ἐκ τοῦ ὕδατος οὗ ἐγὼ δώσω αὐτῷ , οὐ μὴ διψήσει εἰς τὸν αἰῶνα .
ἄρτι τοίνυν οἱ ἐξ Ἰσραὴλ τὴν θεομισῆ τῶν Αἰγυπτίων ἀφέντες λατρείαν , μετέθεντο ταῖς γνώμαις εἰς τὸ τελεσφορεῖν ἅπερ ἂν βούλοιτο Θεός .
ἀλλ οὔπω τοῖς ἄνωθέν τε πεπαιδαγώγηνται νόμοις , οὔπω τῶν νοητῶν ὑδάτων ἀπογευσάμενοι , μονονουχὶ ξηρὸν καὶ δεδιψηκότα τὸν νοῦν εἶχον ἐν ἑαυτοῖς .
Εἶτα μόλις περιτυγχάνουσιν τῇ Μεῤῥᾷ ·
ἀλλ  οὐκ ἠδύναντο πιεῖν ὕδωρ ·
ἔπειτα Μωσέως τὸ ξύλον ἐμβεβληκότος , τῆς ἐμφύτου πικρίας τὸ ὕδωρ ἀπηλλάττετο .
τίς οὖν ἡ Μεῤῥά 0 ;
φαίην ἂν ὅτι τὸ Γράμμα τὸ νομικόν 0 .
πικρὸς γὰρ ὁ νόμος , εἴπερ ἐστὶ κολαστής 0 .
καὶ γοῦν ὁ θεσπέσιος ἔφη Παῦλος ·
ἀθετήσας τις νόμον Μωσέως χωρὶς οἰκτιρμῶν ἐπὶ δυσὶν ἢ τρισὶν μάρτυσιν ἀποθνήσκει .
ὁρᾷς ὅτι πικρὸς ἦν καὶ δύσοιστος καὶ αὐτοῖς τάχα που τοῖς ἐθέλουσι κατορθοῦν ;
καὶ γοῦν οἱ θεσπέσιοι μαθηταὶ τοῖς μετὰ τὴν πίστιν ἀνάπτουσί τινας εἰς λατρείαν αὖθις τὴν νομικὴν , διαῤῥήδην ἔφασκον ·
καὶ νῦν τί πειράζετε τὸν Θεὸν ἐπιθεῖναι ζυγὸν ἐπὶ τὸν τράχηλον τῶν μαθητῶν , ὃν οὔ τε ἡμεῖς , οὕτε οἱ πατέρες ἡμῶν ἰσχύσαμεν βαστάσαι ;
καὶ γοῦν ὁ μα κάριος Παῦλος κατακρίσεως διακονίαν ἀποκαλεῖ τὴν διὰ τοῦ πανσόφου Μωσέως ἐντολήν .
Εἰ γὰρ ἡ διακονία τῆς κατακρίσεως δόξα , πολλῷ μᾶλλον περισσεύει ἡ διακονία τῆς δικαιοσύνης ἐν δόξῃ 0 .
ἔφη δὲ καὶ ἑτέρωθι ·
τὸ γράμμα ἀποκτείνει , τὸ δὲ πνεῦμα ζωοποιεῖ .
γράμμα σαφῶς , οἶμαί που , τὸν νόμον , πνεῦμα δὲ πάλιν , τὴν ἐν πνεύματι λατρείαν ἀποκαλῶν , τουτέστι , τὴν εὐαγγελικήν 0 1 ·
πικρὸς γὰρ ὁ νόμος 0 .
ἑρμηνεύεται δὲ πικρὰ καὶ ἡ Μεῤῥά .
ὅτι δὲ ἡ διὰ νόμου παίδευσις αὐτὴ καθ ἑαυτὴν , καὶ ὅσον ἧκεν εἰς τύπους , ζωοποιεῖν οὐχ οἵα τε , τὸ διατείνεσθαι περιττόν 0 .
Οὐδεὶς γὰρ ἐν νόμῳ δικαιοῦται παρὰ Θεῷ , κατὰ τὸ γεγραμμένον .
ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ἔσται δὴ τότε ζωοποιὸς ὁ νόμος , ἀπαλλαγήσεται καὶ τῆς κατὰ γράμμα πικρίας , εἰ γένοιτο παραδεκτικὸς μυστηρίου τοῦ κατὰ Χριστόν ·
τέλος γὰρ νόμου Χριστὸς εἰς σωτηρίαν παντὶ πιστεύοντι , νοούμενος δηλονότι πνευματικῶς 0 ·
τύπος δ ἂν εἴη καὶ τοῦδε σαφὴς τὸ ἐπὶ Μεῤῥᾷ συμβεβηκός .
δηλοῖ γὰρ τὸ ξύλον , τὸν τοῦ Σωτῆρος σταυρὸν , ἤτοι τὸ ἐπ αὐτῷ μυστήριον ·
ὅπερ εἰ γένοιτο τοῖς ἐν νόμῳ παραδεκτὸν , γλυκὺ καὶ τὸ πικρὸν εὑρήσουσιν ·
οὐ γὰρ τοῖς πιστεύουσιν εἰς Χριστὸν , φιλαίτιός τέ ἐστι καὶ κολαστὴς ὁ νόμος , ἀλλ ἤδη ζωοποιὸς , μεταπλαττομένης εὖ μάλα τῆς ἱστορίας ἡμῖν πρὸς θεωρίαν πνευματικὴν , καὶ ποδηγούσης ἐπὶ Χριστὸν , ὅς ἐστι ζωὴ καὶ ζωοποιός .
τότε γὰρ , τότε καὶ νόμος ἡμῖν ὁριεῖ δικαιώματά τε καὶ κρίσεις .
ἀποκομιεῖ γὰρ εὐθὺς ἐπὶ τὸ αὐτῷ δοκοῦν , καὶ τὴν εἰς πᾶν ὁτιοῦν τῶν ἀρίστων καταδείξει τρίβον , ἔξω τε δειμάτων καὶ τοῦ κολάζεσθαι προσδοκᾷν γενέσθαι παρασκευάζει .
πᾶσαν γὰρ , φησὶ , πληγὴν ἣν ἐπήγαγον τοῖς Αἰγυπτίοις , οὐκ ἐπάξω ἐπὶ σέ .
Οὐκοῦν τοῖς ἐν νόμῳ τοῦτο λαβοῦσι μυστήριον , ἐλπὶς ἀγαθὴ τοῦ διαβήσεσθαι κόλασιν 0 .
καὶ τοῦτο , οἶμαι , ἐστὶν ὃ καὶ αὐτὸς εἴρηκεν ὁ Σωτὴρ τοῖς Ἰουδαίων δήμοις κατὰ τὸν τῆς ἐπιδημίας καιρόν ·
ἀμὴν , ἀμὴν λέγω ὑμῖν , ὅτι ὁ τὸν λόγον μου ἀκούων , καὶ πιστεύων τῷ πέμψαντί με , ἔχει ζωὴν αἰώνιον , καὶ εἰς κρίσιν οὐκ ἔρχεται ·
ἀλλὰ μεταβέβηκεν ἐκ τοῦ θανάτου εἰς ζωήν .
ὁ πιστεύων εἰς τὸν Υἱὸν , οὐ κρίνεται .
παραδεξάμενος τοίνυν τὰ δικαιώματα Χριστοῦ , τότε δὴ , τότε καὶ εἰς Ἐλεὶμ ἥξομεν ·
ὅ ἐστιν , ἀνάβασις .
ἀναβιβαζόμεθα γὰρ ἐκ τῆς ἀρχαίας ἡμῶν νηπιότητος εἰς ἀρτίως ἔχουσαν φρένα , καὶ εἰς μέτρον ἡλικίας τοῦ πληρώματος τοῦ Χριστοῦ καταντήσαντες , ταῖς τῶν νοητῶν ὑδάτων πηγαῖς ἐντρυφήσομεν .
δυοκαίδεκα δὲ αὗται τὸν τῶν ἁγίων ἀποστόλων ἡμῖν καταγράφουσι χορόν ·
περιτευξόμεθα δὲ καὶ τοῖς ἑβδομήκοντα στελέχεσι τῶν φοινίκων .
γέγραπται γὰρ , ὅτι μετὰ τοὺς ἁγίους ἀποστόλους ἀνέδειξεν ὁ Κύριος ἑτέρους ἑβδομήκοντα .
ὅτι δὲ πηγαὶ κατὰ τὸ ἀληθὲς οἱ θεσπέσιοι μαθηταὶ , τὸν θεῖον ἡμῖν καὶ σωτήριον καὶ ἀναγκαῖον εἰς ζωὴν ἀναβρύοντες λόγον , παραδείξειεν ἂν εὖ μάλα τοῖς ἐν νόμῳ δεδικαιωμένοις ὁ τῶν ὅλων Θεὸς , οὕτω λέγων 0 ·
ἀντλήσατε ὕδωρ μετ εὐφροσύνης ἐκ τῶν πηγῶν τοῦ Σωτηρίου .
ἁγίου δὲ πέρι παντὸς ὁ θεσπέσιος Με λῳδὸς , Δίκαιος , φησὶν , ὡς φοῖνιξ ἀνθήσει 0 .
καὶ μή τοι θαυμάσῃς .
ἐπεὶ καὶ αὐτὸς ὁ Χριστὸς τῇ τοιᾷδε κλήσει κατονομάζεται παρά γε τῇ θεοπνεύστῳ Γραφῇ .
ἔφη γάρ που πάλιν ἡ νοητὴ νύμφη , τουτέστι ἡ Ἐκκλησία , περὶ τοῦ ἄνωθεν καὶ ἐξ οὐρανοῦ νυμφίου , φημὶ δὴ Χριστοῦ ·
ἀναβήσομαι ἐπὶ τῷ φοίνικι ·
κρατήσω τῶν ὑψῶν αὐτοῦ .
ἀεὶ γάρ ἐστιν εὐθαλὲς τὸ φυτὸν , γλυκύ τε καὶ εὔριζον , καὶ λελευκασμένην ἔχον τὴν καρδίαν .
τοιουτοειδὴς δέ πώς ἐστιν ὁ Χριστὸς νοητῶς , δι οὗ καὶ μεθ οὗ τῷ Θεῷ καὶ Πατρὶ ἡ δόξα , σὺν ἁγίῳ Πνεύματι εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων 0 .
θαυματουργεῖ δὲ πάλιν ὁ τῶν ὅλων Θεὸς , καὶ μετίησι μὲν ἐκ δυνάμεως εἰς δύναμιν , κατὰ τὸ γεγραμμένον ·