Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
καὶ γὰρ Ἀντιφῶν ἀπέθανεν ὑπὸ Διονυσίου καὶ Τιμαγένης ἐξέπεσε τῆς Καίσαρος φιλίας , ἐλευθέρᾳ μὲν οὐδέποτε φωνῇ χρησάμενος , ἐν δὲ τοῖς συμποσίοις καὶ τοῖς περιπάτοις ἑκάστοτε πρὸς οὐ δ ἡντινοῦν σπουδὴν ἀλλ ὅ τι οἱ εἴσαιτο γελοίιον Ἀργείοισιν αἰτίαν φιλίας ὥσπερ σόφισμα λοιδορίας προφερόμενος .
ἐπεὶ καὶ τοῖς κωμικοῖς πολλὰ πρὸς τὸ θέατρον αὐστηρὰ καὶ πολιτικὰ πεποίητο ·
συμμεμιγμένον δὲ τὸ γελοῖον αὐτοῖς καὶ βωμολόχον , ὥσπερ σιτίοις ὑπότριμμα μοχθηρόν , ἐξίτηλον ἐποίει τὴν παρρησίαν καὶ ἄχρηστον , ὥστε περιῆν κακοηθείας δόξα καὶ βδελυρίας τοῖς λέγουσι , χρήσιμον δὲ τοῖς ἀκούουσιν οὐδὲν ἀπὸ τῶν λεγομένων 0 1 .
ἄλλως μὲν οὖν προσοιστέον ἐστὶ καὶ παιδιὰν καὶ γέλωτα τοῖς φίλοις ·
ἡ δὲ παρρησία σπουδὴν ἐχέτω καὶ ἦθος .
ἂν δ ὑπὲρ μειζόνων , καὶ πάθει καὶ σχήματι καὶ τόνῳ φωνῆς ὁ λόγος ἀξιόπιστος ἔστω καὶ κινητικός ὁ δὲ καιρὸς ἐν παντὶ μὲν παρεθεὶς μεγάλα βλάπτει , μάλιστα δὲ τῆς παρρησίας διαφθείρει τὸ χρήσιμον .
ὅτι μὲν οὖν ἐν οἴνῳ καὶ μέθῃ τὸ τοιοῦτο φυλακτέον , εὔδηλόν ἐστιν .
εὐδίᾳ γὰρ ἐπάγει νέφος ὁ κινῶν ἐν παιδιᾷ καὶ φιλοφροσύνῃ λόγον ὀφρῦν ἀνασπῶντα καὶ συνιστάντα τὸ πρόσωπον , ὥσπερ ἀντιταττόμενον τῷ Λυαίῳ θεῷ καὶ λύοντι τὸ τῶν δυσφόρων σκύνιον μεριμνᾶν κατὰ Πίνδαρον .
ἔχει δὲ καὶ κίνδυνον ἡ ἀκαιρία μέγαν .
ἀκροσφαλεῖς γάρ εἰσιν αἱ ψυχαὶ πρὸς ὀργὴν διὰ τὸν οἶνον , καὶ πολλάκις ἡ μέθη παραλαβοῦσα τὴν παρρησίαν ἔχθραν ἐποίησε .
καὶ ὅλως οὐκ ἔστι γενναῖον οὐ δὲ θαρραλέον ἀλλ ἄνανδρον ἐν τῷ νήφειν ἀπαρρησιάστου τὸ παρρησιάζεσθαι παρὰ τράπεζαν ὥσπερ οἱ δειλοὶ κύνες 0 .
οὐδὲν οὖν δεῖ περὶ τούτων λέγοντα μηκύνειν .
ἐπεὶ δὲ πολλοὶ τοὺς φίλους εὖ φερομένους ἐν τοῖς πράγμασιν οὔ τ ἀξιοῦσιν οὔ τε τολμῶσι ῥυθμίζειν , ἀλλ ὅλως ἀπρόσιτον καὶ ἀνέφικτον ἡγοῦνται νουθεσίᾳ τὸ εὐτυχοῦν εἶναι , σφαλλομένοις δὲ καὶ πταίουσιν ἐπιτίθενται καὶ πατοῦσιν ὑπὸ χεῖρα καὶ ταπεινοὺς γεγενημένους , ὥσπερ ῥεῦμα κεκρατημένον παρὰ φύσιν τὴν παρρησίαν ἀθρόως ἐφιέντες αὐτοῖς καὶ ἀπολαύοντες ἄσμενοι τῆς μεταβολῆς διὰ τὴν πρόσθεν ὑπεροψίαν ἐκείνων αὑτῶν δ ἀσθένειαν , οὐ χεῖρόν ἐστι καὶ περὶ τούτων διελθεῖν καὶ ἀποκρίνασθαι τῷ Εὐριπίδῃ λέγοντι ὅταν δ ὁ δαίμων εὖ διδῷ , τί δεῖ φίλων ;
ὅτι δεῖ μάλιστα παρρησιαζομένων φίλων τοῖς εὐτυχοῦσι καὶ τὸ ἄγαν ὑφιέντων τοῦ φρονήματος .
ὀλίγοι γάρ εἰσιν οἷς μετὰ τοῦ εὐτυχεῖν παραγίγνεται τὸ φρονεῖν ·
οἱ δὲ πολλοὶ φρενῶν ἐπεισάκτων δέονται καὶ λογισμῶν πιεζόντων ἔξωθεν αὐτοὺς ὑπὸ τῆς τύχης φυσωμένους καὶ σαλευομένους .
ὅταν δ ὁ δαίμων καταβάλῃ καὶ περιέλῃ τὸν ὄγκον , αὐτοῖς τοῖς πράγμασιν ἔνεστι τὸ νουθετοῦν καὶ μετάνοιαν ἐμποιοῦν .
ὅθεν οὐδὲν ἔργον τότε παρρησίας φιλικῆς οὐ δὲ λόγων βάρος ἐχόντων καὶ δηγμόν , ἀλλ ὡς ἀληθῶς ἐν ταῖς τοιαύταις μεταβολαῖς εἰς ὄμματ εὔνου φωτὸς ἐμβλέψαι γλυκὺ παρηγοροῦντος καὶ παραθαρρύνοντος , ὥσπερ τοῦ Κλεάρχου τὸ πρόσωπον ὁ Ξενοφῶν ἐν ταῖς μάχαις καὶ παρὰ τὰ δεινά φησιν ὁρώμενον εὐμενὲς καὶ φιλάνθρωπον εὐθαρσεστέρους ποιεῖν τοὺς κινδυνεύοντας 0 1 .
ὁ δὲ παρρησίαν καὶ δηγμὸν ἀνθρώπῳ δυστυχοῦντι προσάγων ὥσπερ ὀξυδορκικὸν ὄμματι ταρασσομένῳ καὶ φλεγμαίνοντι , θεραπεύει μὲν οὐδὲν οὐ δ ἀφαιρεῖ τοῦ λυποῦντος , ὀργὴν δὲ τῇ λύπῃ προστίθησι καὶ παροξύνει τὸν ἀνιώμενον 0 .
αὐτίκα γοῦν ὑγιαίνων μέν τις οὐ χαλεπός ἐστιν οὐ δ ἄγριος παντάπασιν ἀνδρὶ φίλῳ ψέγοντι μὲν συνουσίας καὶ πότους αὐτοῦ ψέγοντι δ ἀργίαν καὶ ἀγυμνασίαν καὶ λουτρὰ συνεχῆ καὶ πλησμονὰς ἀκαίρους ·
νοσοῦντι δ οὐκ ἀνεκτὸν ἀλλὰ μείζων νόσος ἀκούειν ὅτι ταῦτά σοι γέγονεν ἐξ ἀκρασίας καὶ μαλακίας καὶ δι ὄψα καὶ γυναῖκας 0 .
ὢ τῆς ἀκαιρίας , ἄνθρωπε 0 ·
διαθήκην γράφω καὶ παρασκευάζεταί μοι καστόριον ἢ σκαμώνιον ὑπὸ τῶν ἰατρῶν , σὺ δὲ νουθετεῖς καὶ φιλοσοφεῖς .
οὕτω τοίνυν καὶ τὰ πράγματα τῶν δυστυχούντων οὐ παρρησίαν ἐνδέχεται καὶ γνωμολογίαν , ἀλλ ἐπιεικείας δεῖται καὶ βοηθείας .
καὶ γὰρ αἱ τίτθαι τοῖς παιδίοις πεσοῦσιν οὐ λοιδορησόμεναι προστρέχουσιν , ἀλλ ἤγειραν καὶ περιέπλυναν καὶ κατέστειλαν , εἶθ οὕτως ἐπιπλήττουσι καὶ κολάζουσι .
λέγεται δὲ καὶ Δημήτριος ὁ Φαληρεὺς ὅτε τῆς πατρίδος ἐξέπεσε καὶ περὶ Θήβας ἀδοξῶν καὶ ταπεινὰ πράττων διῆγεν , οὐχ ἡδέως ἰδεῖν προσιόντα Κράτητα , παρρησίαν κυνικὴν καὶ λόγους τραχεῖς προσδεχόμενος ·
ἐντυχόντος δὲ πράως αὐτῷ τοῦ Κράτητος καὶ διαλεχθέντος περὶ φυγῆς ὡς οὐδὲν ἔχοι κακὸν οὐ δ ἄξιον φέρειν βαρέως πραγμάτων σφαλερῶν καὶ ἀβεβαίων ἀπηλλαγμένον , ἅμα δὲ θαρρεῖν ἑαυτῷ καὶ τῇ διαθέσει παρακαλοῦντος , ἡδίων γενόμενος καὶ ἀναθαρρήσας πρὸς τοὺς φίλους εἶπε φεῦ τῶν πράξεων ἐκείνων καὶ ἀσχολιῶν δι ἃς ἄνδρα τοιοῦτον οὐκ ἔγνωμεν λυπουμένῳ γὰρ μῦθος εὐμενὴς φίλων , ἄγαν δὲ μωραίνοντι νουθετήματα 0 .
Οὗτος ὁ τρόπος τῶν γενναίων φίλων 0 ·
οἱ δ ἀγεννεῖς καὶ ταπεινοὶ τῶν εὐτυχούντων κόλακες , ὥσπερ τὰ ῥήγματα καὶ τὰ σπάσματά φησι Δημοσθένης ὅταν τι κακὸν τὸ σῶμα λάβῃ τότε κινεῖσθαι , καὶ οὗτοι ταῖς μεταβολαῖς ἐπιφύονται , καθάπερ ἡδόμενοι καὶ ἀπολαύοντες 0 .
καὶ γὰρ ἂν δέηταί τινος ὑπομνήσεως ἐν οἷς δι αὑτὸν ἔπταισε βουλευσάμενος κακῶς , ἱκανόν ἐστι τὸ οὔ τι καθ ἡμέτερόν γε νόον ·
μάλα γάρ τοι ἔγωγε πόλλ ἀπεμυθεόμην ἐν τίσιν οὖν σφοδρὸν εἶναι δεῖ τὸν φίλον καὶ πότε τῷ τόνῳ χρῆσθαι τῆς παρρησίας ;
ὅταν ἡδονῆς ἢ ὀργῆς ἢ ὕβρεως ἐπιλαβέσθαι φερομένης οἱ καιροὶ παρακαλῶσιν ἢ κολοῦσαι φιλαργυρίαν ἢ ἀπροσεξίαν ἀνασχεῖν ἀνόητον 0 .
οὕτως ἐπαρρησιάζετο Σόλων πρὸς Κροῖσον ὑπ εὐτυχίας ἀβεβαίου διεφθορότα καὶ τρυφῶντα , τὸ τέλος ὁρᾶν κελεύσας ·
οὕτω Σωκράτης Ἀλκιβιάδην ἐκόλουε , καὶ δάκρυον ἐξῆγεν ἀληθινὸν ἐξελεγχομένου καὶ τὴν καρδίαν ἔστρεφε .
τοιαῦτα τὰ Κύρου πρὸς Κυαξάρην καὶ τὰ πρὸς Δίωνα Πλάτωνος , ὅτε λαμπρότατος ἦν καὶ πάντας εἰς ἑαυτὸν ἀνθρώπους ἐπέστρεφε διὰ τὸ κάλλος τῶν πράξεων καὶ τὸ μέγεθος , παρακελευομένου φυλάττεσθαι καὶ δεδιέναι τὴν αὐθάδειαν , ὡς ἐρημίᾳ ξύνοικον ἔγραφε δὲ καὶ Σπεύσιππος αὐτῷ μὴ μέγα φρονεῖν εἰ πολὺς αὐτοῦ λόγος ἐστὶν ἐν παιδαρίοις καὶ γυναίοις , ἀλλ ὁρᾶν ὅπως ὁσιότητι καὶ δικαιοσύνῃ καὶ νόμοις ἀρίστοις κοσμήσας Σικελίαν εὐκλεᾶ θήσει τὴν Ἀκαδήμειαν 0 .
Εὖκτος δὲ καὶ Εὐλαῖος , ἑταῖροι Περσέως , εὐτυχοῦντι μὲν ἀεὶ πρὸς χάριν ὁμιλοῦντες καὶ συνεπινεύοντες ὥσπερ οἱ λοιποὶ παρηκολούθουν 0 ·
ἐπεὶ δὲ Ῥωμαίοις συμβαλὼν περὶ Πύδναν ἔπταισε καὶ ἔφυγε , προσπεσόντες ἐπετίμων πικρῶς καὶ ἀνεμίμνησκον ὧν ἐξήμαρτεν ἢ παρεῖδεν , ἕκαστον ἐξονειδίζοντες , ἄχρι οὗ διαλγήσας ὁ ἄνθρωπος ὑπὸ λύπης καὶ ὀργῆς ἀμφοτέρους τῷ ξιφιδίῳ παίων ἀνεῖλεν .
ὁ μὲν οὖν κοινὸς οὕτω προωρίσθω καιρός ·
οὓς δὲ παρέχουσιν αὐτοὶ πολλάκις οὐ χρὴ προΐεσθαι τὸν κηδόμενον φίλων ἀλλὰ χρῆσθαι ·
καὶ γὰρ ἐρώτησις ἐνίοις καὶ διήγησις καὶ ψόγος ὁμοίων ἐφ ἑτέροις ἢ ἔπαινος ὥσπερ ἐνδόσιμον εἰς παρρησίαν ἐστίν 0 .
οἷον ἐλθεῖν Δημάρατον εἰς Μακεδονίαν λέγουσι καθ ὃν χρόνον ἐν διαφορᾷ πρὸς τὴν γυναῖκα καὶ τὸν υἱὸν ὁ Φίλιππος ἦν ·
ἀσπασαμένου δ αὐτὸν τοῦ Φιλίππου καὶ πυθομένου πῶς πρὸς ἀλλήλους ἔχουσιν ὁμονοίας οἱ Ἕλληνες , εἰπεῖν τὸν Δημάρατον εὔνουν ὄντα καὶ συνήθη πάνυ γοῦν ὦ Φίλιππε καλὸν ἐστί σοι πυνθάνεσθαι μὲν περὶ τῆς Ἀθηναίων καὶ Πελοποννησίων ὁμοφροσύνης , τὴν δ οἰκίαν περιορᾶν τὴν σεαυτοῦ τοσαύτης στάσεως καὶ διχονοίας γέμουσαν εὖ δὲ καὶ Διογένης , ὃς ἐπεὶ παρελθὼν εἰς τὸ τοῦ Φιλίππου στρατόπεδον , ὅτε τοῖς Ἕλλησιν ἐβάδιζε μαχούμενος , ἀνήχθη πρὸς αὐτόν , ὁ δ ἀγνοῶν ἠρώτησεν εἰ κατάσκοπός ἐστι , πάνυ μὲν οὖν ἔφη κατάσκοπος ὦ Φίλιππε τῆς ἀβουλίας σου καὶ τῆς ἀνοίας , δι ἣν οὐδενὸς ἀναγκάζοντος ἔρχῃ περὶ τῆς βασιλείας καὶ τοῦ σώματος ὥρᾳ μιᾷ διακυβεύσων Τοῦτο μὲν οὖν ἴσως σφοδρότερον 0 ·
ἕτερος δὲ καιρός ἐστι νουθεσίας ὅταν ὑπ ἄλλων λοιδορηθέντες ἐφ οἷς ἁμαρτάνουσι ταπεινοί τε γένωνται καὶ συσταλῶσιν .
ᾧ χρῷτ ἂν ἐμμελῶς χαρίεις τοὺς μὲν λοιδοροῦντας ἀνακόπτων καὶ διακρουόμενος , ἰδίᾳ δ αὐτὸς ἁπτόμενος τοῦ φίλου καὶ ὑπομιμνῄσκων ὡς εἰ διὰ μηδὲν ἄλλο προσεκτέον αὐτῷ , ὅπως γε μὴ θρασεῖς ὦσιν οἱ ἐχθροί 0 .
ποῦ γὰρ ἔστι τούτοις τὸ στόμα διᾶραι , τί δὲ προσειπεῖν , ἂν ἀφῇς ταῦτα καὶ ῥίψῃς ἐφ οἷς κακῶς ἀκούεις ;
γίγνεται γὰρ οὕτω τὸ μὲν λυπηρὸν τοῦ λοιδοροῦντος , τὸ δ ὠφέλιμον τοῦ νουθετοῦντος 0 .
ἔνιοι δὲ κομψότερον , ἄλλους ψέγοντες , ἐπιστρέφουσι τοὺς συνήθεις ·
κατηγοροῦσι γὰρ ἑτέρων ἃ πράττοντας ἐκείνους ἴσασιν .
ὁ δ ἡμέτερος καθηγητὴς Ἀμμώνιος ἐν δειλινῇ διατριβῇ τῶν γνωρίμων τινὰς αἰσθόμενος ἠριστηκότας οὐχ ἁπλοῦν ἄριστον ἐκέλευσεν ἰδίῳ παιδὶ πληγὰς ἐμβαλεῖν τὸν ἀπελεύθερον , ἐπειπὼν ὅτι χωρὶς ὄξους ἀριστᾶν οὐ δύναται 0 .
καὶ ἅμα πρὸς ἡμᾶς ἀπέβλεψεν , ὥστε τῶν ἐνόχων ἅψασθαι τὴν ἐπιτίμησιν , ἔτι τοίνυν εὐλαβητέον ἐστὶν ἐν πολλοῖς παρρησίᾳ χρῆσθαι πρὸς φίλον , ἐνθυμούμενον τὸ τοῦ Πλάτωνος .
ἐπεὶ γὰρ ὁ Σωκράτης ἥψατό τινος τῶν συνήθων σφοδρότερον ἐπὶ ταῖς τραπέζαις διαλεγόμενος , οὐκ ἄμεινον ἦν ὁ Πλάτων ἔφη ἰδίᾳ ταῦτα λελέχθαι ;
καὶ ὁ Σωκράτης σὺ δ οὐκ ἄμεινον εἶπεν ἐποίησας ἂν ἰδίᾳ πρὸς ἐμὲ τοῦτ εἰπών ;
πυθαγόρου δὲ τραχύτερον ἐν πολλοῖς γνωρίμῳ προσενεχθέντος ἀπάγξασθαι τὸ μειράκιον λέγουσιν , ἐκ τούτου δὲ μηδέποτε τὸν Πυθαγόραν αὖθις ἄλλου παρόντος ἄλλον νουθετῆσαι .
δεῖ γὰρ ὡς νοσήματος οὐκ εὐπρεποῦς τῆς ἁμαρτίας τὴν νουθέτησιν καὶ ἀνακάλυψιν ἀπόρρητον εἶναι καὶ μὴ πανηγυρικὴν μη δ ἐπιδεικτικὴν μη δὲ μάρτυρας καὶ θεατὰς συνάγουσαν 0 .
οὐ γὰρ φιλικὸν ἀλλὰ σοφιστικὸν ἀλλοτρίοις ἐνευδοκιμεῖν σφάλμασι , καλλωπιζόμενον πρὸς τοὺς παρόντας , ὥσπερ οἱ χειρουργοῦντες ἐν τοῖς θεάτροις ἰατροὶ πρὸς ἐργολαβίαν 0 1 .
ἄνευ δὲ τῆς ὕβρεως , ἣν οὐδεμιᾷ θεραπείᾳ προσεῖναι δίκαιόν ἐστι , καὶ τὸ τῆς κακίας σκεπτέον φιλόνεικον καὶ αὔθαδες , οὐ γὰρ ἁπλῶς νουθετούμενος ἔρως μᾶλλον πιέζει κατ Εὐριπίδην , ἀλλ ἂν νουθετῇ τις ἐν πολλοῖς καὶ μὴ φειδόμενος , πᾶν νόσημα καὶ πᾶν πάθος εἰς τὸ ἀναίσχυντον καθίστησιν .
ὥσπερ οὖν ὁ Πλάτων τοὺς παρασκευάζοντας ἐν τοῖς νέοις αἰσχύνην γέροντας αὐτοὺς ἀξιοῖ πρῶτον αἰσχύνεσθαι τοὺς νέους , 0 ·
οὕτω τῶν φίλων ἡ δυσωπουμένη παρρησία δυσωπεῖ μάλιστα , καὶ τὸ μετ εὐλαβείας ἀτρέμα προσιέναι καὶ ἅπτεσθαι τοῦ ἁμαρτάνοντος ὑπερείπει καὶ διεργάζεται τὴν κακίαν ἀναπιμπλαμένην τοῦ αἰδεῖσθαι τὸ αἰδούμενον .
ὅθεν ἄριστα μὲν ἔχει τὸ ἄγχι σχὼν κεφαλήν , ἵνα μὴ πευθοίαθ οἱ ἄλλοι , ἥκιστα δὲ πρέπει γαμετῆς ἀκουούσης ἄνδρα καὶ παίδων ἐν ὄψει πατέρα καὶ ἐραστὴν ἐρωμένου παρόντος ἢ γνωρίμων διδάσκαλον ἀποκαλύπτειν ·
ἐξίστανται γὰρ ὑπὸ λύπης καὶ ὀργῆς ἐλεγχόμενοι παρ οἷς εὐδοκιμεῖν ἀξιοῦσιν .
οἶμαι δὲ καὶ Κλεῖτος οὐχ οὕτω παρώξυνε διὰ τὸν οἶνον , ὡς ὅτι πολλῶν παρόντων ἐδόκει κολούειν Ἀλέξανδρον .
καὶ Ἀριστομένης ὁ Πτολεμαίου καθηγητὴς ὅτι νυστάζοντα πρεσβείας παρούσης ἐπάταξεν ἐξεγείρων , λαβήν τινα παρέσχε τοῖς κόλαξι , προσποιουμένοις ἀγανακτεῖν ὑπὲρ τοῦ βασιλέως καὶ λέγουσιν εἰ τοσαῦτα κοπιῶν καὶ ἀγρυπνῶν κατηνέχθης , ἰδίᾳ σε νουθετεῖν ὀφείλομεν , οὐκ ἐναντίον ἀνθρώπων τοσούτων προσφέρειν τὰς χεῖρας ὁ δὲ φαρμάκου κύλικα πέμψας ἐκέλευσεν ἐκπιεῖν τὸν ἄνθρωπον .
ἀριστοφάνης δὲ καὶ τὸν Κλέωνα τοῦτ ἐγκαλεῖν φησιν ὅτι ξένων παρόντων τὴν πόλιν κακῶς λέγει καὶ παροξύνει τοὺς Ἀθηναίους .
διὸ δεῖ φυλάττεσθαι καὶ τοῦτο μετὰ τῶν ἄλλων τοὺς μὴ παρεπιδείκνυσθαι μη δὲ δημαγωγεῖν ἀλλ ὀνησιφόρως καὶ θεραπευτικῶς χρῆσθαι τῇ παρρησίᾳ βουλομένους καὶ μὴν ὅπερ ὁ Θουκυδίδης τοὺς Κορινθίους λέγοντας περὶ αὑτῶν πεποίηκεν , ὡς ἄξιοί εἰσιν ἑτέροις ἐπενεγκεῖν ψόγον , οὐ κακῶς εἰρημένον , ἔδει παρεῖναι τοῖς παρρησιαζομένοις .
λύσανδρος μὲν γὰρ ὡς ἔοικε πρὸς τὸν ἐκ Μεγάρων ἐν τοῖς συμμάχοις παρρησιαζόμενον ὑπὲρ τῆς Ἑλλάδος ἔφη τοὺς λόγους αὐτοῦ πόλεως δεῖσθαι ·
παρρησία δὲ παντὸς ἀνδρὸς ἤθους ἴσως δεῖται , καὶ τοῦτ ἀληθέστατόν ἐστιν ἐπὶ τῶν ἑτέρους νουθετούντων καὶ σωφρονιζόντων λεγόμενον .
ὁ γοῦν Πλάτων ἔλεγε νουθετεῖν τῷ βίῳ τὸν Σπεύσιππον , ὥσπερ ἀμέλει καὶ Πολέμωνα Ξενοκράτης ὀφθεὶς μόνον ἐν τῇ διατριβῇ καὶ ἀποβλέψας πρὸς αὐτὸν ἐτρέψατο καὶ μετέθηκεν .
ἐλαφροῦ δὲ καὶ φαύλου τὸ ἦθος ἀνθρώπου λόγῳ παρρησίας ἁπτομένῳ περίεστι προσακοῦσαι τὸ ἄλλων ἰατρὸς αὐτὸς ἕλκεσιν βρύων οὐ μὴν ἀλλ ἐπεὶ φαύλους γε ὄντας αὐτοὺς ἑτέροις τε τοιούτοις ὁμιλοῦντας ἐξάγει τὸ πράγματα πολλάκις εἰς τὸ νουθετεῖν , ἐπιεικέστατος ἂν εἴη τρόπος ὁ συνεμπλέκων καὶ συμπεριλαμβάνων ἁμηγέπη τῷ ἐγκλήματι τὸν παρρησιαζόμενον ·
ἐφ ᾧ λέλεκται καὶ τὸ Τυδείδη , τί παθόντε λελάσμεθα θούριδος ἀλκῆς ;
καὶ τὸ νῦν δ οὐ δ ἑνὸς ἄξιοί εἰμεν Ἕκτορος καὶ ὁ Σωκράτης οὕτως ἀτρέμα τοὺς νέους ἤλεγχεν , ὡς μη δ αὐτὸς ἀπηλλαγμένος ἀμαθίας , ἀλλὰ μετ ἐκείνων οἰόμενος δεῖν ἀρετῆς ἐπιμέλεσθαι καὶ ζητεῖν τ ἀληθές .
καὶ γὰρ εὔνοιαν καὶ πίστιν ἔχουσιν οἱ τ αὐτὰ μὲν ἁμαρτάνειν , ἐπανορθοῦσθαι δὲ τοὺς φίλους ὥσπερ αὑτοὺς δοκοῦντες 0 .
ὁ δὲ σεμνύνων ἑαυτὸν ἐν τῷ κολούειν ἕτερον , ὡς δή τις εἰλικρινὴς καὶ ἀπαθής , ἂν μὴ πολὺ καθ ἡλικίαν προήκων μη δ ἔχων ἀρετῆς ὁμολογούμενον ἀξίωμα καὶ δόξης , ἐπαχθὴς φανεὶς καὶ βαρὺς οὐδὲν ὠφέλησεν 0 .
ὅθεν οὐχ ἁπλῶς ὁ Φοῖνιξ ἐνέβαλε τὰ περὶ αὑτὸν ἀτυχήματα , δι ὀργὴν ἐπιχειρήσαντος ἀνελεῖν τὸν πατέρα καὶ ταχὺ μεταγνόντος , ὡς μὴ πατροφόνος μετ Ἀχαιοῖσιν καλεοίμην , ἵνα μὴ δοκῇ νουθετεῖν ἐκεῖνον ὡς αὐτὸς ἀπαθὴς ὢν ὑπ ὀργῆς καὶ ἀναμάρτητος .
ἐνδύεται γὰρ ἠθικῶς τὰ τοιαῦτα , καὶ μᾶλλον εἴκουσι τοῖς ὁμοιοπαθεῖν ἀλλὰ μὴ περιφρονεῖν δοκοῦσιν .
ἐπεὶ δ οὔ τε φῶς λαμπρὸν ὄμματι φλεγμαίνοντι προσοιστέον , οὔ τ ἐμπαθὴς ψυχὴ παρρησίαν ἀναδέχεται καὶ νουθεσίαν ἄκρατον , ἐν τοῖς χρησιμωτάτοις ἐστὶ τῶν βοηθημάτων ὁ παραμιγνύμενος ἐλαφρὸς ἔπαινος , ὥσπερ ἐν τούτοις ὑμεῖς δ οὐκέτι καλὰ μεθίετε θούριδος ἀλκῆς πάντες ἄριστοι ἐόντες ἀνὰ στρατόν .
οὐ δ ἂν ἔγωγε ἀνδρὶ μαχεσσαίμην ὅστις πολέμοιο μεθείη λυγρὸς ἐών ·
ὑμῖν δὲ νεμεσσῶμαι περὶ κῆρι καὶ Πάνδαρε , ποῦ τοι τόξον ἰδὲ πτερόεντες ὀιστοὶ καὶ κλέος , ᾧ οὔ τίς τοι ἐρίζεται ἐνθάδε γ ἀνήρ ;
σφόδρα δ ἐμφανῶς ἀνακαλεῖται καὶ τὰ τοιαῦτα τοὺς ὑποφερομένους ὁ δ Οἰδίπους ποῦ καὶ τὰ κλείν αἰνίγματα 0 ;
καὶ ὁ πολλὰ δὴ τλὰς Ἡρακλῆς λέγει τάδε ;
οὐ γὰρ μόνον ἀνίησι τοῦ ψόγου τὸ τραχὺ καὶ κολαστικόν , ἀλλὰ καὶ ζῆλον ἐμποιεῖ πρὸς ἑαυτὸν αἰδουμένῳ τὰ αἰσχρὰ τῇ τῶν καλῶν ὑπομνήσει καὶ παράδειγμα ποιουμένῳ τῶν βελτιόνων ἑαυτόν .
ὅταν δ ἑτέρους οἷον ἥλικας ἢ πολίτας ἢ συγγενεῖς παραβάλλωμεν , ἄχθεται καὶ διαγριαίνεται τὸ φιλόνεικον τῆς κακίας , καὶ τοῦτο πολλάκις εἴωθεν ὑποφωνεῖν μετ ὀργῆς τί οὖν οὐκ ἄπει πρὸς τοὺς ἐμοῦ κρείττονας , ἐμοὶ δὲ μὴ παρέχεις πράγματα ;
φυλακτέον οὖν ἑτέρους ἐπαινεῖν παρρησιαζόμενον πρὸς ἑτέρους , ἂν μὴ νὴ Δία γονεῖς ὦσιν .
ὡς Ἀγαμέμνων ἦ ὀλίγον οἱ παῖδα ἐοικότα γείνατο Τυδεύς , καὶ ὁ ἐν τοῖς Σκυρίοις Ὀδυσσεὺς σὺ δ , ὦ τὸ λαμπρὸν φῶς καταισχύνων γένους , ξαίνεις , ἀρίστου πατρὸς Ἑλλήνων γεγώς 0 ;
ἥκιστα δὲ προσήκει νουθετούμενον ἀντινουθετεῖν καὶ παρρησίᾳ παρρησίαν ἀντεκφέρειν ·
ταχὺ γὰρ ἐκκάει καὶ ποιεῖ διαφοράν , καὶ ὅλως οὐκ ἀντιπαρρησιαζομένου δόξειεν ἂν ἀλλὰ παρρησίαν μὴ φέροντος ὁ τοιοῦτος ὠθισμὸς εἶναι .
βέλτιον οὖν ὑπομένειν τὸν νουθετεῖν δοκοῦντα φίλον 0 ·
ἂν γὰρ ὕστερον αὐτὸς ἁμαρτάνῃ καὶ δέηται νουθεσίας , αὐτὸ τοῦτο τῇ παρρησίᾳ τρόπον τινὰ παρρησίαν δίδωσιν .
ὑπομιμνῃσκόμενος γὰρ ἄνευ μνησικακίας ὅτι τοὺς φίλους καὶ αὐτὸς εἰώθει μὴ περιορᾶν ἁμαρτάνοντας ἀλλ ἐξελέγχειν καὶ διδάσκειν , μᾶλλον ἐνδώσει καὶ παραδέξεται τὴν ἐπανόρθωσιν , ὡς οὖσαν εὐνοίας καὶ χάριτος οὐ μέμψεως ἀνταπόδοσιν οὐ δ ὀργῆς .
ἔτι τοίνυν ὁ μὲν Θουκυδίδης φησὶν ὅστις ἐπὶ μεγίστοις τὸ ἐπίφθονον λαμβάνει , ὀρθῶς βουλεύεται ·
τῷ δὲ φίλῳ προσήκει τὸ ἐκ τοῦ νουθετεῖν ἐπαχθὲς ὑπὲρ μεγάλων ἀναδέχεσθαι καὶ σφόδρα διαφερόντων .
ἂν δ ἐπὶ πᾶσι καὶ πρὸς πάντα δυσκολαίνῃ καὶ μὴ φιλικῶς ἀλλὰ παιδαγωγικῶς προσφέρηται τοῖς συνήθεσιν , ἀμβλὺς ἐν τοῖς μεγίστοις νουθετῶν ἔσται καὶ ἄπρακτος , ὥσπερ ἰατρὸς δριμὺ φάρμακον ἢ πικρὸν ἀναγκαῖον δὲ καὶ πολυτελὲς εἰς πολλὰ καὶ μικρὰ καὶ οὐκ ἀναγκαῖα διελὼν τῇ παρρησίᾳ κατακεχρημένος 0 1 .
αὐτὸς μὲν οὖν σφόδρα φυλάξεται τὸ συνεχὲς καὶ φιλαίτιον ·
ἑτέρου δὲ μικρολογουμένου περὶ πάντα καὶ παρασυκοφαντοῦντος ὥσπερ ἐνδόσιμον ἕξει πρὸς τὰ μείζονα τῶν ἁμαρτημάτων 0 .
καὶ γὰρ ἰατρὸς Φιλότιμος ἐμπύου τὸ ἧπαρ ἀνθρώπου δείξαντος αὐτῷ τὸν δάκτυλον ἡλκωμένον οὐκ ἔστι σοι εἶπεν ὦ τᾶν περὶ παρωνυχίας ὁ λόγος 0 .
οὐκοῦν καὶ τῷ φίλῳ δίδωσιν ὁ καιρὸς εἰπεῖν πρὸς τὸν ἐπὶ μικροῖς καὶ μηδενὸς ἀξίοις ἐγκαλοῦντα τί παιδιὰς καὶ πότους καὶ φλυάρους λέγομεν ;
οὗτος , ὦ τᾶν , ἀποπεμψάσθω τὴν ἑταίραν ἢ παυσάσθω κυβεύων , καὶ τ ἄλλα θαυμαστὸς ἡμῖν ἄνθρωπός ἐστιν ὁ γὰρ εἰς τὰ μικρὰ συγγνώμην λαβὼν οὐκ ἀηδῶς εἰς τὰ μείζονα τῷ φίλῳ παρρησίαν δίδωσιν ·
ὁ δ ἐγκείμενος ἀεὶ καὶ πανταχοῦ πικρὸς καὶ ἀτερπὴς καὶ πάντα γιγνώσκων καὶ πολυπραγμονῶν οὐ δὲ παισὶν ἀνεκτὸς οὐ δ ἀδελφοῖς , ἀλλὰ καὶ δούλοις ἀφόρητος 0 1 .
ἐπεὶ δ οὔ τε τῷ γήρᾳ πάντα πρόσεστι κακὰ κατ Εὐριπίδην οὔ τε τῇ τῶν φίλων ἀβελτερίᾳ , δεῖ μὴ μόνον ἁμαρτάνοντας ἀλλὰ καὶ κατορθοῦντας ἐπιτηρεῖν τοὺς φίλους , καὶ νὴ Δία προθύμως ἐπαινεῖν τὸ πρῶτον ·
εἶθ ὥσπερ ὁ σίδηρος πυκνοῦται τῇ περιψύξει καὶ δέχεται τὴν στόμωσιν ἀνεθεὶς πρῶτον ὑπὸ θερμότητος καὶ μαλακὸς γενόμενος , οὕτω τοῖς φίλοις διακεχυμένοις καὶ θερμοῖς οὖσιν ὑπὸ τῶν ἐπαίνων ὥσπερ βαφὴν ἀτρέμα τὴν παρρησίαν ἐπάγειν 0 1 .
δίδωσι γὰρ καιρὸς εἰπεῖν ἆρ ἄξιον ἐκεῖνα τούτοις παραβάλλειν ;
ὁρᾷς τὸ καλὸν οἵους καρποὺς ἀποδίδωσι ;
ταῦτ ἀπαιτοῦμεν οἱ φίλοι , ταῦτ ἐστὶν οἰκεῖα , πρὸς ταῦτα πέφυκας ·
ἐκεῖνα δ ἀποδιοπομπητέον εἰς ὄρος ἢ ἐς κῦμα πολυφλοίσβοιο θαλάσσης ὡς γὰρ ἰατρὸς εὐγνώμων βούλοιτ ἂν ὕπνῳ καὶ τροφῇ μᾶλλον ἢ καστορίῳ καὶ σκαμωνίῳ τὸ νόσημα λῦσαι τοῦ κάμνοντος , οὕτω καὶ φίλος ἐπιεικὴς καὶ πατὴρ χρηστὸς καὶ διδάσκαλος ἐπαίνῳ μᾶλλον ἢ ψόγῳ χαίρει πρὸς ἐπανόρθωσιν ἤθους χρώμενος οὐδὲν γὰρ ἄλλο ποιεῖ τὸν παρρησιαζόμενον ἥκιστα λυπεῖν καὶ μάλιστα θεραπεύειν ἢ τὸ φειδόμενον ὀργῆς ἐν ἤθει καὶ μετ εὐνοίας προσφέρεσθαι τοῖς ἁμαρτάνουσιν 0 1 2 .
ὅθεν οὔ τ ἀρνουμένους δεῖ πικρῶς ἐξελέγχειν οὔ τε κωλύειν ἀπολογουμένους , ἀλλὰ καὶ προφάσεις εὐσχήμονας ἁμωσγέπως συνεκπορίζειν καὶ τῆς χείρονος αἰτίας ἀφισταμένοις αὐτοὺς ἐνδιδόναι μετριωτέραν , ὡς ὁ Ἕκτωρ δαιμόνι , οὐ μὲν καλὰ χόλον τόνδ ἔνθεο θυμῷ πρὸς τὸν ἀδελφόν , ὡς οὐκ ἀπόδρασιν οὐ δὲ δειλίαν οὖσαν ἀλλ ὀργὴν τὴν ἐκ τῆς μάχης ἀναχώρησιν αὐτοῦ .
καὶ πρὸς τὸν Ἀγαμέμνονα ὁ Νέστωρ σὺ δὲ σῷ μεγαλήτορι θυμῷ εἴξας 0 .
ἠθικώτερον γὰρ οἶμαι τοῦ ἠδίκησας καὶ ἠσχημόνησας τὸ οὐκ ἐπέστησας καὶ ἠγνόησας , καὶ τὸ μὴ φιλονείκει πρὸς τὸν ἀδελφὸν ἢ τὸ μὴ φθόνει τῷ ἀδελφῷ καὶ τὸ φύγε τὴν γυναῖκα διαφθείρουσαν ἢ τὸ παῦσαι τὴν γυναῖκα διαφθείρων 0 1 .
τοιοῦτον γὰρ ἡ θεραπευτικὴ παρρησία ζητεῖ τρόπον , ἡ δὲ πρακτικὴ τὸν ἐναντίον 0 1 .
ὅταν γὰρ ἢ μέλλοντας ἁμαρτάνειν ἐκκροῦσαι δεήσῃ πρὸς ὁρμήν τινα βίαιον ἐνισταμένους ἐξ ἐναντίας φερομένην ἢ πρὸς τὰ καλὰ μαλακῶς καὶ ἀπροθύμως ἔχοντας ἐντεῖναι καὶ παρορμῆσαι θελήσωμεν , εἰς αἰτίας δεῖ περιφέρειν ἀτόπους καὶ μὴ πρεπούσας τὸ γιγνόμενον .
ὡς ὁ παρὰ Σοφοκλεῖ τὸν Ἀχιλλέα παροξύνων Ὀδυσσεὺς οὔ φησιν ὀργίζεσθαι διὰ τὸ δεῖπνον , ἀλλ ἤδη φησὶ τὰ Τροίας εἰσορῶν ἑδώλια δέδοικας , καὶ πρὸς ταῦτα πάλιν τοῦ Ἀχιλλέως διαγανακτοῦντος καὶ ἀποπλεῖν λέγοντος ἐγᾦδ ὃ φεύγεις , οὐ τὸ μὴ κλύειν κακῶς , ἀλλ ἐγγὺς Ἕκτωρ ἐστί 0 ·
οὐ μένειν καλόν 0 .
τὸν μὲν οὖν θυμοειδῆ καὶ ἀνδρώδη δειλίας δόξῃ , τὸν δὲ σώφρονα καὶ κόσμιον ἀκολασίας , τὸν δ ἐλευθέριον καὶ μεγαλοπρεπῆ μικρολογίας καὶ φιλαργυρίας δεδιττόμενοι παρορμῶσι πρὸς τὰ καλὰ καὶ τῶν αἰσχρῶν ἀπελαύνουσι , μέτριοι μὲν ἐν τοῖς ἀνηκέστοις ἐξεταζόμενοι καὶ τὸ λυπούμενον καὶ τὸ συναλγοῦν πλέον ἐν τῷ παρρησιάζεσθαι τοῦ ψέγοντος ἔχοντες , ἐν δὲ ταῖς κωλύσεσι τῶν ἁμαρτανομένων καὶ πρὸς τὰ πάθη διαμάχαις σφοδροὶ καὶ ἀπαραίτητοι καὶ συνεχεῖς ὄντες οὗτος γὰρ ὁ καιρὸς εὐνοίας ἀθρύπτου καὶ παρρησίας ἀληθινῆς ἐστι 0 1 .
τῷ δὲ ψέγειν τὰ πραχθέντα καὶ τοὺς ἐχθροὺς κατ ἀλλήλων ὁρῶμεν χρωμένους , ὥσπερ Διογένης ἔλεγεν ὅτι τῷ μέλλοντι σῴζεσθαι δεῖ φίλους ἀγαθοὺς ἢ διαπύρους ἐχθροὺς ὑπάρχειν οἱ μὲν γὰρ διδάσκουσιν , οἱ δ ἐλέγχουσι .
βέλτιον δὲ τὰς ἁμαρτίας φυλάττεσθαι τοῖς συμβουλεύουσι πειθόμενον ἢ μετανοεῖν ἁμαρτάνοντα διὰ τοὺς κακῶς λέγοντας 0 .
καὶ διὰ τοῦτο δεῖ καὶ περὶ τὴν παρρησίαν φιλοτεχνεῖν , ὅσῳ μέγιστόν ἐστι καὶ κράτιστον ἐν φιλίᾳ φάρμακον , εὐστοχίας τε καιροῦ μάλιστα καὶ κράσεως μέτρον ἐχούσης ἀεὶ δεομένη .
ἐπεὶ τοίνυν , ὥσπερ εἴρηται , πολλάκις ἡ παρρησία τῷ θεραπευομένῳ λυπηρὰ πέφυκε , δεῖ μιμεῖσθαι τοὺς ἰατρούς οὔ τε γὰρ ἐκεῖνοι τέμνοντες ἐν τῷ πονεῖν καὶ ἀλγεῖν καταλείπουσι τὸ πεπονθός , ἀλλ ἐνέβρεξαν προσηνῶς καὶ κατῃόνησαν , οὔ θ οἱ νουθετοῦντες ἀστείως τὸ πικρὸν καὶ δηκτικὸν προσβαλόντες ἀποτρέχουσιν , ἀλλ ὁμιλίαις ἑτέραις καὶ 12 ·
λόγοις ἐπιεικέσιν ἐκπραΰνουσι καὶ διαχέουσιν , ὥσπερ οἱ λιθοξόοι τὰ πληγέντα καὶ περικοπέντα τῶν ἀγαλμάτων ἐπιλεαίνοντες καὶ γανοῦντες 0 .
ὁ δὲ πληγεὶς μὲν τῇ παρρησίᾳ καὶ χαραχθείς , ἀφεθεὶς δὲ τραχὺς καὶ οἰδῶν καὶ ἀνώμαλος ὑπ ὀργῆς δυσανάκλητος αὖθίς ἐστι καὶ δυσπαρηγόρητος .
διὸ καὶ τοῦτο δεῖ παραφυλάττειν ἐν τοῖς μάλιστα τοὺς νουθετοῦντας καὶ μὴ προαπολείπειν , μη δὲ ποιεῖσθαι πέρας ὁμιλίας καὶ συνουσίας τὸ λυποῦν καὶ παροξῦνον τοὺς συνήθεις .
τίς τῶν λόγων , ὦ Σόσσιε Σενεκίων , σώσει τὴν ἑαυτοῦ βελτιουμένου πρὸς ἀρετὴν συναίσθησιν , εἰ μηδεμίαν αἱ προκοπαὶ ποιοῦσι τῆς ἀφροσύνης ἄνεσιν , ἀλλ ἴσῳ σταθμῷ πᾶσιν ἡ κακία περιτιθεμένη μολυβδὶς ὥστε δίκτυον κατέσπασεν ;
οὐ δὲ γὰρ ἐν μουσικοῖς τις ἢ γραμματικοῖς ἐπιδιδοὺς ἂν γνοίη μηδὲν ἐν τῷ μανθάνειν ἀπαρύτων τῆς περὶ ταῦτα ἀμαθίας ἀλλ ἴσης ἀεὶ τῆς ἀτεχνίας αὐτῷ παρούσης , οὐ δὲ κάμνοντι θεραπεία μὴ ποιοῦσα ῥᾳστώνην μη δὲ κουφισμὸν ἁμωσγέπως τοῦ νοσήματος ὑπείκοντος καὶ χαλῶντος αἴσθησιν ἂν παρέχοι διαφορᾶς , πρὶν εἰλικρινῆ τὴν ἐναντίαν ἕξιν ἐγγενέσθαι παντάπασιν ἀναρρωσθέντος τοῦ σώματος .
ἀλλ ὥσπερ ἐν τούτοις οὐ προκόπτουσιν , ἂν προκόπτοντες ἀνέσει τοῦ βαρύνοντος οἷον ἐπὶ ζυγοῦ πρὸς τ οὐναντίον ἀναφερόμενοι μὴ γιγνώσκωσι τὴν μεταβολήν , οὕτως ἐν τῷ φιλοσοφεῖν οὔ τε προκοπὴν οὔ τε τινὰ προκοπῆς αἴσθησιν ὑποληπτέον , εἰ μηδὲν ἡ ψυχὴ μεθίησι μη δ ἀποκαθαίρεται τῆς ἀβελτερίας , ἄχρι δὲ τοῦ λαβεῖν ἄκρατον τὸ ἀγαθὸν καὶ τέλειον ἀκράτῳ τῷ κακῷ χρῆται 0 .
καὶ γὰρ ἀκαρὲς χρόνου καὶ ὥρας ἐκ τῆς ὡς ἔνι μάλιστα φαυλότητος εἰς οὐκ ἔχουσαν ὑπερβολὴν ἀρετῆς διάθεσιν μεταβαλὼν ὁ σοφός , ἧς οὐ δ ἐν χρόνῳ πολλῷ μέρος ἀφεῖλε κακίας ἅμα πᾶσαν ἐξαίφνης ἐκπέφευγε 0 .
καίτοι ἤδη τοὺς ταῦτά γε λέγοντας οἶσθα δήπου πάλιν πολλὰ παρέχοντας αὑτοῖς πράγματα καὶ μεγάλας ἀπορίας περὶ τοῦ διαλεληθότος , ὃς αὐτὸς ἑαυτὸν οὐδέπω κατείληφε γεγονὼς σοφός , ἀλλ ἀγνοεῖ κ ἀμφιδοξεῖ τῷ κατὰ μικρὸν ἐν χρόνῳ πολλῷ τὰ μὲν ἀφαιροῦντι τὰ δὲ προστιθέντι γιγνομένην τὴν ἐπίδοσιν καθάπερ πορείαν τῇ ἀρετῇ λαθεῖν ἀτρέμα προσμίξασαν 0 .
εἰ δὲ γ εἴη τάχος τοσοῦτον τῆς μεταβολῆς καὶ μέγεθος , ὥστε τὸν πρωῒ κάκιστον ἑσπέρας γεγονέναι κράτιστον , ἢ ἂν οὕτω τινὶ συντύχῃ τὰ τῆς μεταβολῆς , καταδαρθόντα φαῦλον ἀνεγρέσθαι σοφὸν καὶ προσειπεῖν ἐκ τῆς ψυχῆς μεθεικότα τὰς χθιζὰς ἀβελτερίας καὶ ἀπάτας ψευδεῖς ὄνειροι , χαίρετ 0 ·
οὐδὲν ἦτ ἄρα , τίς ἂν ἀγνοήσειεν ἑαυτοῦ διαφορὰν ἐν αὑτῷ τοσαύτην γενομένην καὶ φρόνησιν ἀθρόον ἐκλάμψασαν ;
ἐμοὶ μὲν γὰρ δοκεῖ μᾶλλον ἄν τις , ὡς ὁ Καινεύς , γενόμενος κατ εὐχὴν ἀνὴρ ἐκ γυναικὸς ἀγνοῆσαι τὴν μετακόσμησιν , ἢ σώφρων καὶ φρόνιμος καὶ ἀνδρεῖος ἐκ δειλοῦ καὶ ἀνοήτου καὶ ἀκρατοῦς ἀποτελεσθεὶς καὶ μεταβαλὼν εἰς θεῖον ἐκ θηριώδους βίον ἀκαρὲς διαλαθεῖν αὑτόν 0 .
ἀλλ ὀρθῶς μὲν εἴρηται τὸ πρὸς στάθμῃ πέτρον τίθεσθαι , μή τι πρὸς πέτρῳ στάθμην οἱ δὲ μὴ τιθέμενοι τὰ δόγματα πρὸς τοῖς πράγμασιν ἀλλὰ τὰ πράγματα πρὸς τὰς ἑαυτῶν ὑποθέσεις ὁμολογεῖν μὴ πεφυκότα καταβιαζόμενοι πολλῶν ἀποριῶν ἐμπεπλήκασι τὴν φιλοσοφίαν , μεγίστης δὲ τῆς εἰς μίαν ὁμοῦ κακίαν πάντας ἀνθρώπους πλὴν ἑνὸς τοῦ τελείου τιθεμένης , ὑφ ἧς αἴνιγμα γέγονεν ἡ λεγομένη προκοπή , μικρὸν ἀπολείπουσα ἀφροσύνης ἐσχάτης , τοὺς δὲ μὴ πάντων ἅμα παθῶν καὶ νοσημάτων ἀφειμένους ὑπ αὐτῆς ἔτι τοῖς μηδενὸς ἀπηλλαγμένοις τῶν κακίστων ὁμοίως παρέχουσα κακοδαιμονοῦντας 0 .
οὗτοι μὲν οὖν ἑαυτοὺς ἐλέγχουσιν , ἐν μὲν ταῖς σχολαῖς ἴσην ἀδικίαν τὴν Ἀριστείδου τῇ Φαλάριδος τιθέμενοι , καὶ δειλίαν τὴν Βρασίδου τῇ Δόλωνος , καὶ νὴ Δία τῆς Μελήτου μη δ ὁτιοῦν τὴν Πλάτωνος ἀγνωμοσύνην διαφέρουσαν , ἐν δὲ τῷ βίῳ καὶ τοῖς πράγμασιν ἐκείνους μὲν ἐκτρεπόμενοι καὶ φεύγοντες ὡς ἀμειλίκτους , τούτοις δ ὡς ἀξίοις πολλοῦ τὰ μέγιστα καὶ χρώμενοι καὶ πιστεύοντες 0 1 2 .
ἡμεῖς δὲ παντὶ γένει κακοῦ , μάλιστα δὲ τῷ περὶ ψυχὴν ἀτάκτῳ καὶ ἀορίστῳ τὸ μᾶλλον καὶ ἧττον προσγιγνόμενον ὁρῶντες καὶ διαφέρουσιν αἱ προκοπαί , καθάπερ σκιᾶς ἀνέσει τῆς μοχθηρίας τοῦ λόγου διαφωτίζοντος ἀτρέμα τὴν ψυχὴν καὶ διακαθαίροντος οὐκ ἄλογον οἰόμεθα τὴν συναίσθησιν εἶναι τῆς μεταβολῆς ὥσπερ ἐκ βυθοῦ τινὸς ἀναφερομένοις , ἀλλ ἔχουσαν ἐπιλογισμούς 0 .
ὧν σκόπει τὸν πρῶτον εὐθύς .
εἰ καθάπερ οἱ πρὸς ἀχανὲς θέοντες ἱστίοις πέλαγος ἅμα τῷ χρόνῳ πρὸς τὴν τοῦ πνεύματος ῥώμην ἀναμετροῦνται τὸν δρόμον , ὅσον εἰκὸς ἐν τοσούτῳ γεγονέναι ὑπὸ τοσαύτης κομιζομένοις δυνάμεως , οὕτως ἄν τις ἐν φιλοσοφίᾳ τὸ ἐνδελεχὲς καὶ τὸ συνεχὲς τῆς πορείας καὶ μὴ πολλὰς διὰ μέσου ποιούμενον ἐπιστάσεις , εἶτ αὖθις ὁρμὰς καὶ ἐπιπηδήσεις , ἀλλὰ λείως καὶ ὁμαλῶς τοῦ πρόσθεν ἐπιλαμβανόμενον ἀεὶ καὶ διϊὸν ἀπταίστως διὰ τοῦ λόγου τεκμήριον ἑαυτῷ ποιήσαιτο προκοπῆς 0 .
τὸ γάρ εἰ καὶ σμικρὸν ἐπὶ σμικρῷ καταθεῖο καὶ θαμὰ τοῦτ ἔρδοις οὐ πρὸς ἀργυρίου μόνον αὔξησιν εἴρηται καλῶς , ἀλλ εἰς ἅπαντα ποιεῖ , μάλιστα δ εἰς ἀρετῆς ἐπίδοσιν , πολὺ καὶ τελεσιουργὸν ἔθος τοῦ λόγου προσλαμβάνοντος ·
αἱ δ ἀνωμαλίαι καὶ ἀμβλύτητες τῶν φιλοσοφούντων οὐ μόνας ποιοῦσιν ἐποχὰς ὥσπερ ἐν ὁδῷ τῆς προκοπῆς , ἀλλὰ καὶ ἀναλύσεις , ἀεὶ τῷ παρείκοντι κατὰ σχολὴν τῆς κακίας ἐπιτιθεμένης καὶ πρὸς τ οὐναντίον ἀνθυποφερούσης 0 .