Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἰσχυρῶς δὲ καὶ τῆς μητρὸς ἐπεμελήθη τοῦ Οὐϊτελλίου καὶ τῆς γυναικός , ὅπως μηδὲν φοβήσονται περὶ αὑτῶν , τῆς δὲ Ῥώμης φύλακα Φλαούιον Σαβῖνον , ἀδελφὸν Οὐεσπεσιανοῦ , κατέστησεν , εἴ τε καὶ τοῦτο πράξας ἐπὶ τιμῇ Νέρωνος παρ ἐκείνου γὰρ εἰλήφει τὴν ἀρχὴν ὁ Σαβῖνος , ἀφείλετο δὲ Γάλβας αὐτόν , εἴ τε μᾶλλον εὔνοιαν ἐνεδείκνυτο Οὐεσπεσιανῷ καὶ πίστιν αὔξων Σαβῖνον 0 .
αὐτὸς μὲν οὖν ἐν Βριξίλλῳ , πόλει τῆς Ἰταλίας περὶ τὸν Ἠριδανὸν ἀπελείφθη , στρατηγοὺς δὲ τῶν δυνάμεων ἐξέπεμψε Μάριόν τε Κέλσον καὶ Σουητώνιον Παυλῖνον ἔτι τε Γάλλον καὶ Σπουρίναν , ἄνδρας ἐνδόξους , χρήσασθαι δὲ μὴ δυνηθέντας ἐπὶ τῶν πραγμάτων ὡς προῃροῦντο τοῖς ἑαυτῶν λογισμοῖς δι ἀταξίαν καὶ θρασύτητα τῶν στρατιωτῶν .
οὐ γὰρ ἠξίουν ἑτέρων ἀκούειν , ὡς παρ αὑτῶν τοῦ αὐτοκράτορος τὸ ἄρχειν ἔχοντος .
ἦν μὲν οὖν οὐ δὲ τὰ τῶν πολεμίων ὑγιαίνοντα παντάπασιν οὐ δὲ χειροήθη τοῖς ἡγεμόσιν , ἀλλ ἔμπληκτα καὶ σοβαρὰ διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν .
οὐ μὴν ἀλλ ἐκείνοις ἐμπειρία γε παρῆν τοῦ μάχεσθαι καὶ τὸ κάμνειν ἐθάδες ὄντες οὐκ ἔφευγον , οὗτοι δὲ μαλακοὶ μὲν ἦσαν ὑπὸ σχολῆς καὶ διαίτης ἀπολέμου , πλεῖστον χρόνον ἐν θεάτροις καὶ πανηγύρεσι καὶ παρὰ σκηνὴν βεβιωκότες , ὕβρει δὲ καὶ κόμπῳ ἐπαμπέχειν ἐβούλοντο , προσποιήσασθαι τὰς λειτουργίας ὡς κρείττονες ἀπαξιοῦντες , οὐχ ὡς ἀδύνατοι φέρειν 0 .
ὁ δὲ Σπουρίνας προσβιαζόμενος αὐτοὺς ἐκινδύνευσε μικρὸν ἐλθόντας ἀνελεῖν αὐτόν .
ὕβρεως δὲ καὶ βλασφημίας οὐδεμιᾶς ἐφείσαντο , προδότην καὶ λυμεῶνα τῶν Καίσαρος καιρῶν καὶ πραγμάτων λέγοντες , ἔνιοι δὲ καὶ μεθυσθέντες ἤδη νυκτὸς ἦλθον ἐπὶ τὴν σκηνὴν ἐφόδιον αἰτοῦντες ·
εἶναι γὰρ αὐτοῖς πρὸς Καίσαρα βαδιστέον , ὅπως ἐκείνου κατηγορήσωσιν .
ὤνησε δὲ τὰ πράγματα καὶ Σπουρίναν ἐν τῷ παραυτίκα λοιδορία περὶ Πλακεντίαν γενομένη τῶν στρατιωτῶν , οἱ γὰρ Οὐϊτελλίου τοῖς τείχεσι προσβάλλοντες ἐχλεύαζον τοὺς Ὄθωνος ἑστῶτας παρὰ τὰς ἐπάλξεις , σκηνικοὺς καὶ πυρριχιστὰς καὶ Πυθίων καὶ Ὀλυμπίων θεωρούς , πολέμου δὲ καὶ στρατείας ἀπείρους καὶ ἀθεάτους ἀποκαλοῦντες , καὶ μέγα φρονοῦντας ἐπὶ τῷ γέροντος ἀνόπλου κεφαλὴν ἀποτεμεῖν , τὸν Γάλβαν λέγοντες , εἰς δὲ ἀγῶνα καὶ μάχην ἀνδρῶν οὐκ ἂν ἐκφανῶς καταβάντας .
οὕτω γὰρ ἐταράχθησαν ὑπὸ τούτων τῶν ὀνειδῶν καὶ διεκάησαν ὥστε προσπεσεῖν τῷ Σπουρίνᾳ , δεόμενοι χρῆσθαι καὶ προστάττειν αὐτοῖς , οὐδένα κίνδυνον οὐ δὲ πόνον ἀπολεγομένοις .
ἰσχυρᾶς δὲ συστάσης τειχομαχίας καὶ μηχανημάτων πολλῶν προσαχθέντων ἐκράτησαν οἱ τοῦ Σπουρίνα , καὶ φόνῳ πολλῷ τοὺς ἐναντίους ἀποκρουσάμενοι διετήρησαν ἔνδοξον πόλιν καὶ τῶν Ἰταλῶν οὐδεμιᾶς ἧττον ἀνθοῦσαν .
ἦσαν δὲ καὶ τὰ ἄλλα τῶν Οὐϊτελλίου στρατηγῶν οἱ Ὄθωνος ἐντυχεῖν ἀλυπότεροι καὶ πόλεσι καὶ ἰδιώταις ἐκείνων δὲ Κεκίνας μὲν οὔ τε φωνὴν οὔ τε σχῆμα δημοτικός , ἀλλ ἐπαχθὴς καὶ ἀλλόκοτος , σώματος μεγάλου , Γαλατικῶς ἀναξυρίσι καὶ χειρῖσιν ἐνεσκευασμένος , σημείοις καὶ ἄρχουσι Ῥωμαϊκοῖς διαλεγόμενος 0 .
καὶ τὴν γυναῖκα παρέπεμπον αὐτῷ λογάδην ἱππεῖς ὀχουμένην ἵππῳ κεκοσμημένην ἐπιφανῶς .
φάβιον δὲ Οὐάλεντα τὸν ἕτερον στρατηγὸν οὔ τε ἁρπαγαὶ πολεμίων οὔ τε κλοπαὶ καὶ δωροδοκίαι παρὰ συμμάχων ἐνεπίμπλασαν χρηματιζόμενον , ἀλλὰ καὶ ἐδόκει διὰ τοῦτο βραδέως ὁδεύων ὑστερῆσαι τῆς προτέρας μάχης .
οἱ δὲ τὸν Κεκίναν αἰτιῶνται , σπεύδοντα τὴν νίκην ἑαυτοῦ γενέσθαι πρὶν ἐκεῖνον ἐλθεῖν , ἄλλοις τε μικροτέροις περιπεσεῖν ἁμαρτήμασι καὶ μάχην οὐ κατὰ καιρὸν οὐ δὲ γενναίως συνάψαι , μικροῦ πάντα τὰ πράγματα διαφθείρασαν αὐτοῖς .
ἐπεὶ γὰρ ἀποκρουσθεὶς τῆς Πλακεντίας ὁ Κεκίνας ἐπὶ Κρεμώνην ὥρμησεν , ἑτέραν πόλιν εὐδαίμονα καὶ μεγάλην , πρῶτος μὲν Ἄννιος Γάλλος πρὸς Πλακεντίαν Σπουρίνᾳ βοηθῶν , ὡς ἤκουσε καθ ὁδὸν τοὺς Πλακεντίνους περιγεγονέναι , κινδυνεύειν δὲ τοὺς ἐν Κρεμώνῃ , μετήγαγεν ἐκεῖ τὸ στράτευμα καὶ κατεστρατοπέδευσε πλησίον τῶν πολεμίων ἔπειτα καὶ τῶν ἄλλων ἕκαστος ἐβοήθει τῷ στρατηγῷ .
τοῦ δὲ Κεκίνα λοχίσαντος εἰς λάσια χωρία καὶ ὑλώδη πολλοὺς ὁπλίτας , ἱππεῖς δὲ προεξελάσαι κελεύσαντος , κ ἂν συνάψωσιν οἱ πολέμιοι κατὰ μικρὸν ἀναχωρεῖν καὶ ἀναφεύγειν , ἄχρι ἂν ὑπάγοντες οὕτως ἐμβάλωσιν αὐτοὺς εἰς τὴν ἐνέδραν , ἐξήγγειλαν αὐτόμολοι τῷ Κέλσῳ .
καὶ οὗτος μὲν ἱππεῦσιν ἀγαθοῖς ἀντεξελάσας , πεφυλαγμένως δὲ χρώμενος τῇ διώξει καὶ τὴν ἐνέδραν περισχὼν καὶ συνταράξας , ἐκάλει τοὺς ὁπλίτας ἐκ τοῦ στρατοπέδου .
καὶ δοκοῦσιν ἂν ἐπελθόντες ἐν καιρῷ μηδένα λιπεῖν τῶν πολεμίων , ἀλλὰ πᾶν τὸ μετὰ Κεκίνα στράτευμα συντρῖψαι καὶ ἀνελεῖν ἐπισπόμενοι τοῖς ἱππεῦσι ·
νυνὶ δὲ ὁ Παυλῖνος ὀψὲ καὶ σχολῇ προσβοηθήσας αἰτίαν ἔσχεν ἐνδεέστερον τῆς δόξης στρατηγῆσαι δι εὐλάβειαν .
οἱ δὲ πολλοὶ τῶν στρατιωτῶν καὶ προδοσίαν ἐνεκάλουν αὐτῷ , καὶ παρώξυνον τὸν Ὄθωνα , μεγαληγοροῦντες ὡς νενικηκότων αὐτῶν , τῆς δὲ νίκης οὐκ ἐπὶ πᾶν προελθούσης κακίᾳ τῶν στρατηγῶν .
ὁ δὲ Ὄθων οὐχ οὕτως ἐπίστευεν αὐτοῖς ὡς ἐβούλετο μὴ δοκεῖν ἀπιστεῖν .
ἔπεμψεν οὖν Τιτιανὸν ἐπὶ τὰ στρατεύματα τὸν ἀδελφὸν καὶ Πρόκλον τὸν ἔπαρχον , ὃς εἶχεν ἔργῳ τὴν πᾶσαν ἀρχήν , πρόσχημα δὲ ἦν ὁ Τιτιανός .
οἱ δὲ περὶ τὸν Κέλσον καὶ Παυλῖνον ἄλλως ἐφείλκοντο συμβούλων ὄνομα καὶ φίλων , ἐξουσίαν καὶ δύναμιν ἐν τοῖς πράγμασι μηδεμίαν ἔχοντες , ἦν δὲ θορυβώδη καὶ τὰ παρὰ τοῖς πολεμίοις , μάλιστα δὲ τοῖς ὑπὸ τῷ Οὐάλεντι ·
καὶ τῆς περὶ τὴν ἐνέδραν μάχης ἀπαγγελθείσης ἐχαλέπαινον ὅτι μὴ παρεγένοντο μη δὲ ἤμυναν ἀνδρῶν τοσούτων ἀποθανόντων , μόλις δὲ πείσας καὶ παραιτησάμενος ὡρμημένους αὐτοὺς βάλλειν ἀνέζευξε καὶ συνῆψε τοῖς περὶ Κεκίναν .
ὁ δὲ Ὄθων παραγενόμενος εἰς Βητριακὸν εἰς τὸ στρατόπεδον ἔστι δὲ πολίχνη πλησίον Κρεμώνης τὸ Βητριακόν ἐβουλεύετο περὶ τῆς μάχης , καὶ Πρόκλῳ μὲν ἐδόκει καὶ Τιτιανῷ , τῶν στρατευμάτων ὄντων προθύμων καὶ προσφάτου τῆς νίκης , διαγωνίσασθαι καὶ μὴ καθῆσθαι τὴν ἀκμὴν ἀμβλύνοντα τῆς δυνάμεως καὶ περιμένοντα Οὐϊτέλλιον αὐτὸν ἐκ Γαλατίας ἐπελθεῖν ·
παυλῖνος δὲ τοῖς μὲν πολεμίοις ἔφη πάντα μεθ ὧν μαχοῦνται παρεῖναι , καὶ μηδὲν ἐνδεῖν , Ὄθωνι δὲ τῆς ἤδη παρούσης οὐκ ἐλάττονα προσδόκιμον εἶναι δύναμιν ἐκ Μυσίας καὶ Παννονίας , ἂν τὸν αὑτοῦ περιμένῃ καιρόν , ἀλλὰ μὴ στρατηγῇ πρὸς τὸν τῶν πολεμίων .
οὐ γὰρ ἀμβλυτέροις γε χρήσεσθαι τότε τοῖς νῦν θαρροῦσιν ἀπ ἐλαττόνων , ἂν πλείονας τοὺς ἀγωνιζομένους προσλάβωσιν , ἀλλ ἐκ περιουσίας ἀγωνιεῖσθαι ·
καὶ χωρὶς δὲ τούτου τὴν διατριβὴν εἶναι πρὸς αὐτῶν ἐν ἀφθόνοις πᾶσιν ὄντων , ἐκείνοις δὲ τὸν χρόνον ἀπορίαν παρέξειν τῶν ἀναγκαίων ἐν πολεμίᾳ καθεζομένοις .
ταῦτα λέγοντι Παυλίνῳ Μάριος Κέλσος ἐγένετο σύμψηφος .
ἄννιος δὲ Γάλλος οὐ παρῆν μέν , ἀλλ ἐθεραπεύετο πεπτωκὼς ἀφ ἵππου , γράψαντος δὲ Ὄθωνος αὐτῷ συνεβούλευσε μὴ σπεύδειν , ἀλλὰ τὴν ἐκ Μυσίας περιμένειν δύναμιν ἤδη καθ ὁδὸν οὖσαν .
οὐ μὴν ἐπείθετο τούτοις , ἀλλὰ ἐκράτησαν οἱ πρὸς τὴν μάχην παρορμῶντες .
αἰτίαι δὲ πλείονες ἄλλαι ὑπ ἄλλων λέγονται προδήλως δὲ οἱ στρατηγικοὶ προσαγορευόμενοι καὶ τάξιν ἔχοντες δορυφόρων , τότε μᾶλλον ἀληθινῆς γευόμενοι στρατείας καὶ τὰς ἐν Ῥώμῃ διατριβὰς καὶ διαίτας ἀπολέμους καὶ πανηγυρικὰς ποθοῦντες , οὐκ ἦσαν καθεκτοὶ σπεύδοντες ἐπὶ τὴν μάχην , ὡς εὐθὺς ἐξ ἐπιδρομῆς ἀναρπασόμενοι τούς ἐναντίους .
δοκεῖ δὲ μη δὲ αὐτὸς Ὄθων ἐξαναφέρειν ἔτι πρὸς τὴν ἀδηλότητα μη δὲ ὑπομένειν ἀηθείᾳ καὶ μαλακότητι τούς περὶ τῶν δεινῶν λογισμούς , ἐκπονούμενος δὲ ταῖς φροντίσι σπεύδειν ἐγκαλυψάμενος , ὥσπερ ἀπὸ κρημνοῦ , μεθεῖναι τὰ πράγματα πρὸς τὸ συντυχόν 0 .
καὶ τοῦτο μὲν διηγεῖτο Σεκοῦνδος ὁ ῥήτωρ ἐπὶ τῶν ἐπιστολῶν γενόμενος τοῦ Ὄθωνος .
ἑτέρων δὲ ἦν ἀκούειν ὅτι τοῖς στρατεύμασιν ἀμφοτέροις παρίσταντο ὁρμαὶ πολλαὶ ὡς εἰς τ αὐτὸ συνελθεῖν καὶ μάλιστα μὲν αὐτοὺς ὁμοφρονήσαντας ἐκ τῶν παρόντων ἡγεμονικῶν ἑλέσθαι τὸν ἄριστον , εἰ δὲ μή , τὴν σύγκλητον ὁμοῦ καθίσαντας ἐφεῖναι τὴν αἵρεσιν ἐκείνῃ τοῦ αὐτοκράτορος 0 .
καὶ οὐκ ἀπεικός ἐστι , μηδετέρου τότε τῶν προσαγορευομένων αὐτοκρατόρων εὐδοκιμοῦντος , ἐπιπίπτειν τοιούτους διαλογισμοὺς τοῖς γνησίοις καὶ διαπόνοις καὶ σωφρονοῦσι τῶν στρατιωτῶν , ὡς ἔχθιστον εἴη καὶ δεινόν , ἃ πάλαι διὰ Σύλλαν καὶ Μάριον , εἶτα Καίσαρα καὶ Πομπήϊον ᾠκτείροντο δρῶντες ἀλλήλους καὶ πάσχοντες οἱ πολῖται , ταῦτα νῦν ὑπομένειν ἢ Οὐϊτελλίῳ λαιμαργίας καὶ οἰνοφλυγίας ἢ τρυφῆς καὶ ἀκολασίας Ὄθωνι τὴν ἡγεμονίαν χορήγημα προθεμένους .
ταῦτ οὖν ὑπονοοῦσι τούς τε περὶ τὸν Κέλσον αἰσθανομένους ἐμβαλεῖν διατριβήν , ἐλπίζοντας ἄνευ μάχης καὶ πόνων κριθήσεσθαι τὰ πράγματα , καὶ τούς περὶ τὸν Ὄθωνα φοβουμένους ἐπιταχῦναι τὴν μάχην .
αὐτὸς δὲ πάλιν εἰς Βρίξιλλον ἀνεχώρησε , καὶ τοῦτο προσεξαμαρτών , οὐχ ὅτι μόνον τὴν ἐν ὀφθαλμοῖς αὐτοῦ παρόντος αἰδῶ καὶ φιλοτιμίαν ἀφεῖλε τῶν ἀγωνιζομένων , ἀλλὰ καὶ τοὺς ἐρρωμενεστάτους καὶ προθυμοτάτους δι αὐτὸν ἱππεῖς καὶ πεζοὺς ἀπαγαγὼν φυλακὴν τοῦ σώματος ὡσπερεὶ στόμωμα τῆς δυνάμεως ἀπέκοψε .
συνέβη δὲ ταῖς ἡμέραις ἐκείναις καὶ περὶ τὸν Ἠριδανὸν ἀγῶνα γενέσθαι , τοῦ μὲν Κεκίνα ζευγνύντος τὴν διάβασιν , τῶν δὲ Ὄθωνος εἰργόντων καὶ προσμαχομένων .
ὡς δὲ οὐδὲν ἐπέραινον , ἐνθεμένων εἰς τὰ πλοῖα δᾷδα θείου καὶ πίττης ἀνάπλεων , διὰ τοῦ πόρου πνεῦμα προσπεσὸν ἄφνω τὴν παρεσκευασμένην ὕλην ἐπὶ τοὺς πολεμίους ἐξερρίπιζε .
καπνοῦ δὲ πρῶτον , εἶτα λαμπρᾶς φλογὸς ἐκπεσούσης , ταραττόμενοι καὶ ἀποπηδῶντες εἰς τὸν ποταμὸν τάς τε ναῦς ἀνέτρεπον καὶ τὰ σώματα τοῖς πολεμίοις μετὰ γέλωτος παρεῖχον .
οἱ δὲ Γερμανοὶ τοῖς Ὄθωνος μονομάχοις περὶ νησῖδα τοῦ ποταμοῦ προσμίξαντες ἐκράτησαν καὶ διέφθειραν αὐτῶν οὐκ ὀλίγους .
γενομένων δὲ τούτων , καὶ τῶν ἐν Βητριακῷ στρατιωτῶν τοῦ Ὄθωνος ἐκφερομένων μετ ὀργῆς ἐπὶ τὴν μάχην , προήγαγεν αὐτοὺς ὁ Πρόκλος ἐκ τοῦ Βητριακοῦ , καὶ κατεστρατοπέδευσεν ἀπὸ πεντήκοντα σταδίων οὕτως ἀπείρως καὶ καταγελάστως ὥστε , τῆς μὲν ὥρας ἐαρινῆς οὔσης , τῶν δὲ κύκλῳ πεδίων πολλὰ νάματα καὶ ποταμοὺς ἀεννάους ἐχόντων , ὕδατος σπάνει πιέζεσθαι .
τῇ δὲ ὑστεραίᾳ βουλόμενον προάγειν ἐπὶ τοὺς πολεμίους ὁδὸν οὐκ ἐλάττονα σταδίων ἑκατὸν οἱ περὶ τὸν Παυλῖνον οὐκ εἴων , ἀλλ ᾤοντο δεῖν περιμένειν καὶ μὴ προπονεῖν ἑαυτούς , μη δὲ εὐθὺς ἐκ πορείας μάχην τίθεσθαι πρὸς ἄνδρας ὡπλισμένους καὶ παρατεταγμένους καθ ἡσυχίαν , ἐν ὅσῳ χρόνῳ προΐασιν αὐτοὶ τοσαύτην ὁδὸν ἀναμεμιγμένων ὑποζυγίων καὶ ἀκολούθων .
οὔσης δὲ περὶ τούτων ἀντιλογίας ἐν τοῖς στρατηγοῖς ἦλθε παρ Ὄθωνος ἱππεὺς τῶν καλουμένων Νομάδων γράμματα κομίζων κελεύοντα μὴ μένειν μη δὲ διατρίβειν , ἀλλ ἄγειν εὐθὺς ἐπὶ τοὺς πολεμίους , ἐκεῖνοι μὲν οὖν ἄραντες ἐχώρουν , ὁ δὲ Κεκίνας πυθόμενος τὴν ἔφοδον αὐτῶν ἐθορυβήθη , καὶ κατὰ σπουδὴν ἀπολιπὼν τὰ ἔργα καὶ τὸν ποταμὸν ἧκεν εἰς τὸ στρατόπεδον .
ὡπλισμένων δὲ ἤδη τῶν πολλῶν , καὶ τὸ σύνθημα παραλαμβανόντων παρὰ τοῦ Οὐάλεντος , ἐν ὅσῳ τὴν τάξιν διελάγχανε τὰ τάγματα , τοὺς ἀρίστους τῶν ἱππέων προεξέπεμψαν .
ἐμπίπτει δὲ τοῖς προτεταγμένοις τῶν Ὄθωνος ἐκ δή τινος αἰτίας δόξα καὶ λόγος ὡς μεταβαλουμένων τῶν Οὐϊτελλίου στρατηγῶν πρὸς αὐτούς , ὡς οὖν ἐγγὺς ἦσαν , ἠσπάσαντο φιλίως συστρατιώτας προσαγορεύσαντες .
ἐκείνων δὲ τὴν προσαγόρευσιν οὐκ εὐμενῶς , ἀλλὰ μετὰ θυμοῦ καὶ φωνῆς πολεμικῆς ἀμειψαμένων , τοῖς μὲν ἀσπασαμένοις ἀθυμία , τοῖς δὲ λοιποῖς ὑπόνοια κατὰ τῶν ἀσπασαμένων ὡς προδιδόντων παρέστη 0 .
καὶ τοῦτο πρῶτον αὑτοὺς ἐτάραξεν ἤδη τῶν πολεμίων ἐν χερσὶν ὄντων , εἶτα τῶν ἄλλων οὐδὲν ἦν κόσμῳ γινόμενον , ἀλλὰ πολλὴν μὲν ἀταξίαν τὰ σκευοφόρα τοῖς μαχομένοις ἐμπλαζόμενα παρεῖχε , πολλοὺς δὲ τὰ χωρία διασπασμοὺς ἐποίει τάφρων ὄντα μεστὰ καὶ ὀρυγμάτων , ἃ φοβούμενοι καὶ περιϊόντες ἠναγκάζοντο φύρδην καὶ κατὰ μέρη πολλὰ συμπλέκεσθαι τοῖς ἐναντίοις .
μόναι δὲ δύο λεγεῶνες οὕτω γὰρ τὰ τάγματα Ῥωμαῖοι καλοῦσιν , ἐπίκλησιν ἡ μὲν Οὐϊτελλίου Ἅρπαξ , ἡ δὲ Ὄθωνος Βοηθός , εἰς πεδίον ἐξελίξασαι ψιλὸν καὶ ἀναπεπταμένον , νόμιμόν τινα μάχην , συμπεσοῦσαι φαλαγγηδόν , ἐμάχοντο πολὺν χρόνον 0 .
οἱ μὲν οὖν Ὄθωνος ἄνδρες ἦσαν εὔρωστοι καὶ ἀγαθοί , πολέμου δὲ καὶ μάχης τότε πρῶτον πεῖραν λαμβάνοντες ·
οἱ δὲ Οὐϊτελλίου πολλῶν ἀγώνων ἐθάδες , ἤδη δὲ γηραιοὶ καὶ παρακμάζοντες 0 .
ὁρμήσαντες οὖν ἐπ αὑτοὺς οἱ Ὄθωνος ἐώσαντο καὶ τόν ἀετὸν ἀφείλοντο , πάντας ὁμοῦ τι τοὺς προμάχους ἀποκτείναντες ·
οἱ δὲ ὑπὸ αἰσχύνης καὶ ὀργῆς ἐμπεσόντες αὐτοῖς τόν τε πρεσβευτὴν τοῦ τάγματος Ὀρφίδιον ἔκτειναν καὶ πολλὰ τῶν σημείων ἥρπασαν .
τοῖς δὲ μονομάχοις ἐμπειρίαν τε καὶ θάρσος ἔχειν πρὸς τὰς συμπλοκὰς δοκοῦσιν ἐπήγαγεν Οὔαρος Ἀλφῆνος τοὺς καλουμένους Βατάβους .
εἰσὶ δὲ Γερμανῶν ἱππεῖς ἄριστοι , νῆσον οἰκοῦντες ὑπὸ τοῦ Ῥήνου περιρρεομένην .
τούτους ὀλίγοι μὲν τῶν μονομάχων ὑπέστησαν , οἱ δὲ πλεῖστοι φεύγοντες ἐπὶ τόν ποταμὸν ἐμπίπτουσιν εἰς σπείρας τῶν πολεμίων αὐτόθι τεταγμένας , ὑφ ὧν ἀμυνόμενοι πάντες ὁμαλῶς διεφθάρησαν .
αἴσχιστα δὲ ἠγωνίσαντο πάντων οἱ στρατηγικοί , μη δὲ ὅσον ἐν χερσὶ γενέσθαι τοὺς ἐναντίους ὑπομείναντες , ἀλλὰ καὶ τοὺς ἀηττήτους ἔτι φόβου καὶ ταραχῆς ἀνεπίμπλασαν φεύγοντες δι αὐτῶν , οὐ μὴν ἀλλὰ πολλοί γε τῶν Ὄθωνος νενικηκότες τοὺς καθ αὑτοὺς ἐβιάσαντο καὶ διεξέπεσον διὰ τῶν πολεμίων κρατούντων εἰς τὸ στρατόπεδον .
τῶν δὲ στρατηγῶν οὔ τε Πρόκλος οὔ τε Παυλῖνος συνεισελθεῖν ἐτόλμησαν , ἀλλ ἐξέκλιναν φοβούμενοι τοὺς στρατιώτας ἤδη τὴν αἰτίαν ἐπὶ τοὺς στρατηγοὺς τρέποντας .
ἄννιος δὲ Γάλλος ἀνελάμβανεν ἐν τῇ πόλει καὶ παρεμυθεῖτο τοὺς ἐκ τῆς μάχης συλλεγομένους , ὡς ἀγχωμάλου γεγενημένης καὶ πολλοῖς κεκρατηκότας μέρεσι τῶν πολεμίων .
μάριος δὲ Κέλσος τοὺς ἐν τέλει συναγαγὼν ἐκέλευσε σκοπεῖν τὸ κοινόν , ὡς ἐπὶ συμφορᾷ τηλικαύτῃ καὶ φόνῳ τοσούτῳ πολιτῶν μη δὲ Ὄθωνος , εἴπερ ἀνὴρ ἀγαθός ἐστιν , ἐθελήσοντος ἔτι πειρᾶσθαι τῆς τύχης , ὅπου καὶ Κάτων καὶ Σκηπίων , Καίσαρι κρατοῦντι μετὰ Φάρσαλον εἶξαι μὴ θελήσαντες , αἰτίαν ἔχουσιν ὡς πολλοὺς καὶ ἀγαθοὺς ἄνδρας ἐν Λιβύῃ παραναλώσαντες οὐκ ἀναγκαίως , καίπερ ἀγωνιζόμενοι περὶ τῆς Ῥωμαίων ἐλευθερίας 0 .
τὰ γὰρ ἄλλα κοινὴν ἡ τύχη παρέχουσα πᾶσιν ἑαυτὴν ἓν οὐκ ἀφαιρεῖται τῶν ἀγαθῶν , τὸ κ ἂν πταίσωσιν εὐλογιστεῖν πρὸς τὰ συντυγχάνοντα .
ταῦτα λέγων ἔπειθε τοὺς ἡγεμονικούς , ἐπεὶ δὲ πειρώμενοι τοὺς στρατιώτας ἑώρων εἰρήνης δεομένους καὶ Τιτιανὸς ἐκέλευε πρεσβεύειν ὑπὲρ ὁμονοίας , ἔδοξε Κέλσῳ καὶ Γάλλῳ βαδίζειν καὶ διαλέγεσθαι τοῖς περὶ τὸν Κεκίναν καὶ Οὐάλεντα .
βαδίζουσι δὲ αὐτοῖς ἀπήντησαν ἑκατοντάρχαι τὴν μὲν δύναμιν ἤδη κεκινημένην λέγοντες ἐρχομένην ἐπὶ τὸ Βητριακόν , αὐτοὶ δὲ ὑπὸ τῶν στρατηγῶν ἀπεστάλθαι περὶ ὁμονοίας , ἐπαινέσαντες οὖν οἱ περὶ τὸν Κέλσον ἐκέλευσαν αὐτοὺς ἀναστρέψαντας πάλιν ἀπαντᾶν μετ αὐτῶν τοῖς περὶ τὸν Κεκίναν .
ἐπεὶ δὲ ἐγγὺς ἦσαν , ἐκινδύνευσεν ὁ Κέλσος .
ἔτυχον γὰρ οἱ περὶ τὴν ἐνέδραν ἡττημένοι πρότερον ἱππεῖς προεξελαύνοντες .
ὡς οὖν προσιόντα τὸν Κέλσον κατεῖδον , εὐθὺς βοήσαντες ὥρμησαν ἐπ αὐτόν , οἱ δὲ ἑκατοντάρχαι προέστησαν ἀνείργοντες ·
καὶ τῶν ἄλλων λοχαγῶν φείδεσθαι βοώντων οἱ περὶ τὸν Κεκίναν πυθόμενοι καὶ προσελάσαντες τὴν ἀκοσμίαν ταχὺ τῶν ἱππέων ἔπαυσαν , τὸν δὲ Κέλσον ἀσπασάμενοι φιλοφρόνως ἐβάδιζον μετ αὐτῶν εἰς τὸ Βητριακόν .
ἐν δὲ τούτῳ μετάνοια Τιτιανὸν ἔσχεν ἐκπέμψαντα τοὺς πρέσβεις ·
καὶ τῶν στρατιωτῶν τοὺς θρασυνομένους αὖθις ἀνεβίβαζεν ἐπὶ τὰ τείχη καὶ τοὺς ἄλλους παρεκάλει βοηθεῖν .
τοῦ δὲ Κεκίνα προσελάσαντος τῷ ἵππῳ καὶ τὴν δεξιὰν ὀρέγοντος οὐδεὶς ἀντέσχεν , ἀλλ οἱ μὲν ἀπὸ τῶν τειχῶν ἠσπάζοντο τοὺς στρατιώτας , οἱ δὲ τὰς πύλας ἀνοίξαντες ἐξῄεσαν καὶ ἀνεμίγνυντο τοῖς προσήκουσιν .
ἠδίκει δὲ οὐδείς , ἀλλὰ καὶ φιλοφροσύναι καὶ δεξιώσεις ἦσαν , ὤμοσαν δὲ πάντες περὶ τοῦ Οὐϊτελλίου καὶ προσεχώρησαν .
οὕτω μὲν οἱ πλεῖστοι τῶν παραγενομενων ἀπαγγέλλουσι γενέσθαι τὴν μάχην , οὐ δὲ αὐτοὶ σαφῶς ὁμολογοῦντες εἰδέναι τὰ καθ ἕκαστα διὰ τὴν ἀταξίαν καὶ τὴν ἀνωμαλίαν .
ἐμοὶ δὲ ὕστερον ὁδεύοντι διὰ τοῦ πεδίου Μέστριος Φλῶρος , ἀνὴρ ὑπατικὸς τῶν τότε μὴ κατὰ γνώμην , ἀλλ ἀνάγκῃ μετὰ τοῦ Ὄθωνος γενομένων , νεὼν ὄντα παλαιὸν ἐπιδείξας διηγεῖτο μετὰ τὴν μάχην ἐπελθὼν ἰδεῖν νεκρῶν σωρὸν τηλικοῦτον ὥστε τοὺς ἐπιπολῆς ἅπτεσθαι τῶν ἀετῶν .
καὶ τὴν αἰτίαν ἔφη ζητῶν οὔ τε αὐτὸς εὑρεῖν οὔ τε παρ ἄλλου του πυθέσθαι .
θνήσκειν μὲν γὰρ παρά τοὺς ἐμφυλίους πολέμους , ὅταν τροπὴ γένηται , πλείονας εἰκός ἐστι ι , τῷ μηδέν α ζωγρεῖν , χρῆσθαι γὰρ οὐκ ἔστι τοῖς ἁλισκομένοις , ἡ δ ἐπὶ τοσοῦτο σωρεία καὶ συμφόρησις οὐκ ἔχει τὴν αἰτίαν εὐσυλλόγιστον .
τῷ δὲ Ὄθωνι πρῶτον μὲν ἀσαφής , ὥσπερ εἴωθε περὶ τῶν τηλικούτων , προσέπεσε λόγος ·
ἐπεὶ δὲ καὶ τετρωμένοι τινὲς ἧκον ἐκ τῆς μάχης ἀπαγγέλλοντες , τοὺς μὲν φίλους ἧττον ἄν τις ἐθαύμασεν οὐκ ἐῶντας ἀπαγορεύειν , ἀλλὰ θαρρεῖν παρακελευομένους , τὸ δὲ τῶν στρατιωτῶν πάθος ἅπασαν ὑπερέβαλε πίστιν .
ὡς οὐδεὶς ἀπῆλθεν , οὐ δὲ μετέστη πρὸς τοὺς κρατοῦντας , οὐ δ ὤφθη τὸ καθ αὑτὸν ζητῶν ἀπεγνωσμένου τοῦ ἡγεμόνος , πάντες δ ὁμαλῶς ἐπὶ θύρας ἦλθον , ἐκάλουν αὐτοκράτορα , προελθόντος ἐγίνοντο προστρόπαιοι , μετὰ βοῆς καὶ ἱκεσίας χειρῶν ἥπτοντο , προσέπιπτον , ἐδάκρυον , ἐδέοντο μὴ σφᾶς ἐγκαταλιπεῖν , μὴ προδοῦναι τοῖς πολεμίοις , ἀλλὰ χρῆσθαι μέχρι ἂν ἐμπνέωσι καὶ ψυχαῖς καὶ σώμασιν ὑπὲρ αὑτοῦ , ταῦτα ὁμοῦ πάντες ἱκέτευον .
εἷς δὲ τῶν ἀφανεστέρων ἀνατείνας τὸ ξίφος καὶ εἰπών , ἴσθι , Καῖσαρ , οὕτως ὑπὲρ σοῦ παρατεταγμένους ἅπαντας , ἀπέσφαξεν ἑαυτόν .
ἀλλὰ τούτων οὐδὲν ἐπέκλασε τὸν Ὄθωνα , φαιδρῷ δὲ καὶ καθεστῶτι προσώπῳ πανταχόσε τὰς ὄψεις περιαγαγών , ταύτην , εἶπεν , ὦ συστρατιῶται , τὴν ἡμέραν ἐκείνης , ἐν ᾗ με πρῶτον ἐποιήσατε αὐτοκράτορα , μακαριωτέραν ἡγοῦμαι , τοιούτους ὁρῶν ὑμᾶς καὶ τηλικούτων ἀξιούμενος .
ἀλλὰ μὴ μείζονος ἀποστερεῖτε , τοῦ καλῶς ἀποθανεῖν ὑπὲρ τοσούτων καὶ τοιούτων πολιτῶν , εἰ τῆς Ῥωμαίων ἡγεμονίας ἄξιος γέγονα , δεῖ με τῆς ἐμῆς ψυχῆς ὑπὲρ τῆς πατρίδος ἀφειδεῖν .
οἶδα τὴν νίκην τοῖς ἐναντίοις οὔ τε βεβαίαν οὔ τε ἰσχυρὰν οὖσαν .
ἀπαγγέλλουσι τὴν ἐκ Μυσίας ἡμῶν δύναμιν οὐ πολλῶν ἡμερῶν ὁδὸν ἀπέχειν , ἤδη καταβαίνουσαν ἐπὶ τὸν Ἀδρίαν .
ἀσία καὶ Συρία καὶ Αἴγυπτος καὶ τὰ πολεμοῦντα Ἰουδαίοις στρατεύματα μεθ ἡμῶν , ἥ τε σύγκλητος παρ ἡμῖν καί τέκνα τῶν ἐναντίων καὶ γυναῖκες , ἀλλ οὐκ ἔστι πρὸς Ἀννίβαν οὐ δὲ Πύρρον οὐ δὲ Κίμβρους ὁ πόλεμος ὑπὲρ τῆς Ἰταλίας , ἀλλὰ Ῥωμαίοις πολεμοῦντες ἀμφότεροι τὴν πατρίδα καὶ νικῶντες ἀδικοῦμεν καὶ νικώμενοι 0 .
καὶ γὰρ τὸ ἀγαθὸν τοῦ κρατοῦντος ἐκείνῃ κακόν ἐστι .
πιστεύσατε πολλάκις ὅτι δύναμαι κάλλιον ἀποθανεῖν ἢ ἄρχειν 0 .
οὐ γὰρ ὁρῶ τί τηλικοῦτον Ῥωμαίοις ὄφελος ἔσομαι κρατήσας , ἡλίκον ἐπιδοὺς ἐμαυτὸν ὑπὲρ εἰρήνης καὶ ὁμονοίας , καὶ τοῦ μὴ πάλιν ἡμέραν τοιαύτην ἐπιδεῖν τὴν Ἰταλίαν .
τοιαῦτα διαλεχθείς , καὶ πρὸς τούς ἐνίστασθαι καὶ παρακαλεῖν ἐπιχειροῦντας ἀπισχυρισάμενος , τούς τε φίλους ἐκέλευεν ἀπαλλάττεσθαι καὶ τῶν συγκλητικῶν τούς παρόντας 0 ·
τοῖς δὲ μὴ παροῦσιν ἐπέστελλε καὶ γράμματα πρὸς τὰς πόλεις , ὅπως παρακομισθῶσιν ἐντίμως καὶ μετὰ ἀσφαλείας .
προσαγόμενος δὲ τὸν ἀδελφιδοῦν Κοκκήϊον , ἔτι μειράκιον ὄντα , θαρρεῖν παρεκάλει καὶ μὴ δεδιέναι Οὐϊτέλλιον , οὗ καὶ μητέρα καὶ γενεὰν καὶ γυναῖκα αὐτός , ὥσπερ οἰκείων κηδόμενος , διαφυλάξαι 0 .
διὰ τοῦτο γὰρ οὐ δὲ θέσθαι παῖδα βουλόμενος αὐτόν , ἀλλ ἀναβαλέσθαι τὴν εἰσποίησιν , ὅπως συνάρχοι κρατήσαντος αὐτοῦ , μὴ προσαπόλοιτο πταίσαντος ·
ἐκεῖνο δέ , εἶπεν , ὦ παῖ , παρεγγυῶμαί σοι τελευταῖον , μή τε ἐπιλαθέσθαι παντάπασι μή τε ἄγαν μνημονεύειν ὅτι Καίσαρα θεῖον ἔσχες .
γενόμενος δὲ ἀπὸ τούτων μετὰ μικρὸν ἤκουσε θορύβου καὶ βοῆς ἐπὶ θύραις , οἱ γὰρ στρατιῶται τῶν συγκλητικῶν τοῖς ἀπιοῦσι διηπείλουν ἀποσφάξειν , εἰ μὴ παραμενοῦσιν , ἀλλὰ οἰχήσονται τὸν αὐτοκράτορα καταλιπόντες .
πάλιν οὖν προῆλθεν ὑπὲρ τῶν ἀνδρῶν φοβηθείς , καὶ τούς στρατιώτας , οὐκέτι δεητικὸς οὐ δὲ πρᾷος , ἀλλὰ τραχὺς ὀφθείς , καὶ μετ ὀργῆς εἰς τὸ θορυβοῦν μάλιστα διαβλέψας , ἀπελθεῖν ἐποίησεν εἴξαντας καὶ διατρέσαντας .
ἤδη δὲ ἑσπέρας οὔσης ἐδίψησε , καὶ πιὼν ὀλίγον ὕδατος , δυεῖν ὄντων αὐτῷ ξιφῶν , ἑκατέρου κατεμάνθανε τὸ σπάσμα πολὺν χρόνον , καὶ τὸ ἕτερον ἀπέδωκε , θάτερον δὲ εἰς τὰς ἀγκάλας ἀναλαβὼν τοὺς οἰκέτας προσεκαλεῖτο .
καὶ φιλοφρονούμενος διένεμε τῶν χρημάτων τῷ μὲν πλέον , τῷ δὲ ἔλαττον , οὐχ ὥσπερ ἀλλοτρίων ἀφειδῶν , ἀλλὰ τὸ κατ ἀξίαν καὶ τὸ μέτριον ἐπιμελῶς φυλάττων 0 1 .
ἀποπέμψας δὲ τούτους ἤδη τὸ λοιπὸν ἀνεπαύετο τῆς νυκτός , ὥστε τοὺς κατευναστὰς αἰσθάνεσθαι βαθέως αὐτοῦ καθεύδοντος .
ὄρθρου δὲ καλέσας ἀπελεύθερον ᾧ συνδιῴκησε τὰ περὶ τοὺς συγκλητικούς , μαθεῖν προσέταξε καὶ πυθόμενος γεγονέναι τοῖς ἀπερχομένοις ὧν ἕκαστος ἔχρῃζεν , ἴθι τοίνυν , ἔφη , σύ , καὶ ποίει τοῖς στρατιώταις ἐμφανῆ σεαυτόν , εἰ μὴ θέλεις κακῶς ὑπ αὐτῶν ἀποθανεῖν ὡς ἐμοὶ συμπράξας τὸν θάνατον .
ἐξελθόντος δὲ τοῦ ἀνθρώπου τὸ ξίφος ὑποστήσας ὀρθὸν ἀμφοτέραις ταῖς χερσί , καὶ περιπεσὼν ἄνωθεν , ὅσον ἅπαξ στενάξαι μόνον ᾔσθετο τοῦ πόνου καὶ τοῖς ἐκτὸς αἴσθησιν παρέσχεν .
ἀραμένων δὲ τῶν παίδων οἰμωγὴν εὐθὺς ἅπαν τὸ στρατόπεδον καὶ τὴν πόλιν ἐπεῖχε κλαυθμός ·
καὶ μετὰ βοῆς οἱ στρατιῶται εἰσέπεσον ἐπὶ τὰς θύρας καὶ ὠλοφύροντο , περιπαθοῦντες καὶ λοιδοροῦντες ἑαυτοὺς μὴ φυλάξαντας τὸν αὐτοκράτορα μη δὲ κωλύσαντας ἀποθανεῖν ὑπὲρ αὐτῶν .
ἀπέστη δὲ οὐδεὶς τῶν κατ αὐτόν , ἐγγὺς ὄντων τῶν πολεμίων , ἀλλὰ κοσμήσαντες τὸ σῶμα καὶ πυρὰν κατασκευάσαντες ἐξεκόμιζον ἐν τοῖς ὅπλοις οἱ φθάσαντες ὑποδῦναι καὶ βαστάσαι τὸ λέχος ἐπιγαυρούμενοι .
τῶν δὲ ἄλλων οἱ μὲν τὸ τραῦμα τοῦ νεκροῦ κατεφίλουν προσπίπτοντες , οἱ δὲ ἥπτοντο τῶν χειρῶν , οἱ δὲ προσεκύνουν πόρρωθεν .
ἔνιοι δὲ τῇ πυρᾷ λαμπάδας ὑφέντες ἑαυτοὺς ἀπέσφαξαν , οὐδὲν ἐκδήλως οὔ τε πεπονθότες χρηστὸν ὑπὸ τοῦ τεθνηκότος οὔ τε πείσεσθαι δεινὸν ὑπὸ τοῦ κρατοῦντος δεδιότες .
ἀλλ ἔοικε μηδενὶ τῶν πώποτε τυράννων ἢ βασιλέων δεινὸς οὕτως ἔρως ἐγγενέσθαι καὶ περιμανὴς τοῦ ἄρχειν , ὡς ἐκεῖνοι τοῦ ἄρχεσθαι καὶ ὑπακούειν Ὄθωνος ἠράσθησαν οὕς γε μη δ ἀποθανόντος ὁ πόθος πρ οὔλιπεν , ἀλλὰ παρέμεινεν εἰς ἀνήκεστον ἔχθος Οὐϊτελλίῳ τελευτήσας .
τὰ μὲν οὖν ἄλλα καιρὸν οἰκεῖον ἔχει λεχθῆναι ·
κρύψαντες δὲ τῇ γῇ τὰ λείψανα τοῦ Ὄθωνος οὔ τε μεγέθει σήματος οὔ τ ἐπιγραφῆς ὄγκῳ τὸν τάφον ἐποίησαν ἐπίφθονον .
εἶδον δὲ ἐν Βριξίλλῳ γενόμενος καὶ μνῆμα μέτριον καὶ τὴν ἐπιγραφὴν οὕτως ἔχουσαν , εἰ μεταφρασθείη ·
δηλώσει Μάρκου Ὄθωνος .
ἀπέθανε δὲ Ὄθων ἔτη μὲν ἑπτὰ καὶ τριάκοντα βιώσας , ἄρξας δὲ τρεῖς μῆνας , ἀπολιπὼν δὲ μὴ χείρονας μη δ ἐλάττους τῶν τὸν βίον αὐτοῦ ψεγόντων τούς ἐπαινοῦντας τὸν θάνατον , βιώσας γὰρ οὐδὲν ἐπιεικέστερον Νέρωνος ἀπέθανεν εὐγενέστερον .
οἱ δὲ στρατιῶται Πολλίωνος τοῦ ἑτέρου τῶν ἐπάρχων ὀμνύειν εὐθὺς εἰς τὸν Οὐϊτέλλιον κελεύσαντος ἐδυσχέραινον ·
καὶ πυθόμενοι τῶν συγκλητικῶν ἐνίους ἔτι παρεῖναι τούς μὲν ἄλλους ἀφῆκαν , Οὐεργινίῳ δὲ Ῥούφῳ πράγματα παρεῖχον ἅμα τοῖς ὅπλοις ἐλθόντες ἐπὶ τὴν οἰκίαν καὶ κατακαλοῦντες αὖθις καὶ κελεύοντες ἄρχειν ἢ πρεσβεύειν ὑπὲρ αὐτῶν .
ὁ δὲ τὴν ἡγεμονίαν ἡττωμένων παραλαβεῖν , νενικηκότων πρότερον μὴ θελήσας , μανικὸν ἡγεῖτο πρεσβεύειν δὲ πρὸς τούς Γερμανοὺς δεδιώς , πολλὰ βεβιάσθαι παρὰ γνώμην ὑπ αὐτοῦ δοκοῦντας , ἔλαθε δι ἑτέρων θυρῶν ἐκποδὼν ποιήσας ἑαυτόν .
ὡς δὲ τοῦτο ἔγνωσαν οἱ στρατιῶται , τούς τε ὅρκους ἐδέξαντο καὶ τοῖς περὶ τὸν Κεκίναν προσέθεντο συγγνώμης τυχόντες .
τί τις ἂν ἔχοι εἰπεῖν περὶ τῆς τῶν ἐλευθέρων παίδων ἀγωγῆς καὶ τίνι χρώμενοι σπουδαῖοι τοὺς τρόπους ἂν ἀποβαῖεν , φέρε σκεψώμεθα .
βέλτιον δ ἴσως ἀπὸ τῆς γενέσεως ἄρξασθαι πρῶτον 0 .
τοῖς τοίνυν ἐπιθυμοῦσιν ἐνδόξων τέκνων γενέσθαι πατράσιν ὑποθείμην ἂν ἔγωγε μὴ ταῖς τυχούσαις γυναιξὶ συνοικεῖν , λέγω δ οἷον ἑταίραις ἢ παλλακαῖς τοῖς γὰρ μητρόθεν ἢ πατρόθεν οὐκ εὖ γεγονόσιν ἀνεξάλειπτα παρακολουθεῖ τὰ τῆς δυσγενείας ὀνείδη παρὰ πάντα τὸν βίον καὶ πρόχειρα τοῖς ἐλέγχειν καὶ λοιδορεῖσθαι βουλομένοις 0 .
καὶ σοφὸς ἦν ἄρ ὁ ποιητὴς ὅς φησιν ὅταν δὲ κρηπὶς μὴ καταβληθῇ γένους ὀρθῶς , ἀνάγκη δυστυχεῖν τοὺς ἐκγόνους καλὸς οὖν παρρησίας θησαυρὸς εὐγένεια , ἧς δὴ πλεῖστον λόγον ποιητέον τοῖς νομίμου παιδοποιίας γλιχομένοις 0 .
καὶ μὲν δὴ τὰ φρονήματα τῶν ὑπόχαλκον καὶ κίβδηλον ἐχόντων τὸ γένος σφάλλεσθαι καὶ ταπεινοῦσθαι πέφυκε , καὶ μάλ ὀρθῶς ὁ λέγων ποιητής φησι δουλοῖ γὰρ ἄνδρα , κ ἂν θρασύσπλαγχνός τις ᾖ , ὅταν συνειδῇ μητρὸς ἢ πατρὸς κακά ὥσπερ ἀμέλει μεγαλαυχίας ἐμπίπλανται καὶ φρυάγματος οἱ γονέων διασήμων 0 .
διόφαντον γοῦν τὸν Θεμιστοκλέους πολλάκις λέγουσι φάναι καὶ πρὸς πολλοὺς ὡς ὅ τι ἂν αὐτὸς βούληται , τοῦτο καὶ τῷ δήμῳ συνδοκεῖ τῷ τῶν Ἀθηναίων .
ἃ μὲν γὰρ αὐτὸς ἐθέλει , καὶ ἡ μήτηρ 0 ·
ἃ δ ἂν ἡ μήτηρ , καὶ Θεμιστοκλῆς ἃ δ ἂν Θεμιστοκλῆς , καὶ πάντες Ἀθηναῖοι 0 .
πάνυ δ ἄξιον ἐπαινεῖν καὶ Λακεδαιμονίους τῆς μεγαλοφροσύνης , οἵτινες Ἀρχίδαμον τὸν βασιλέα ἑαυτῶν ἐζημίωσαν χρήμασιν , ὅτι μικρὰν τὸ μέγεθος γυναῖκα γάμῳ λαβεῖν ὑπέμεινεν , ὑπειπόντες ὡς οὐ βασιλέας ἀλλὰ βασιλείδας παρασχεῖν αὐτοῖς διανοοῖτο 0 .
ἐχόμενον δ ἂν εἴη τούτων εἰπεῖν ὅπερ οὐ δὲ τοῖς πρὸ ἡμῶν παρεωρᾶτο .
ὅτι τοὺς ἕνεκα παιδοποιίας πλησιάζοντας ταῖς γυναιξὶν ἤτοι τὸ παράπαν ἀοίνους ἢ μετρίως γοῦν οἰνωμένους ποιεῖσθαι προσήκει τὸν συνουσιασμόν 0 .
φίλοινοι γὰρ καὶ μεθυστικοὶ γίγνεσθαι φιλοῦσιν ὧν ἂν τὴν ἀρχὴν τῆς σπορᾶς οἱ πατέρες ἐν μέθῃ ποιησάμενοι τύχωσιν .
καὶ Διογένης μειράκιον ἐκστατικὸν ἰδὼν καὶ παραφρονοῦν νεανίσκε ἔφησεν , ὁ πατήρ σε μεθύων ἔσπειρε καὶ περὶ μὲν τῆς γενέσεως τοσαῦτ εἰρήσθω μοι , περὶ δὲ τῆς ἀγωγῆς καὶ δὴ λεκτέον .
καθόλου μὲν εἰπεῖν , ὃ κατὰ τῶν τεχνῶν καὶ τῶν ἐπιστημῶν λέγειν εἰώθαμεν , τ αὐτὸ καὶ κατὰ τῆς ἀρετῆς φατέον ἐστίν , ὡς εἰς τὴν παντελῆ δικαιοπραγίαν τρία δεῖ συνδραμεῖν , φύσιν καὶ λόγον καὶ ἔθος .
καλῶ δὲ λόγον μὲν τὴν μάθησιν , ἔθος δὲ τὴν ἄσκησιν 0 .
εἰσὶ δ αἱ μὲν ἀρχαὶ τῆς φύσεως , αἱ δὲ προκοπαὶ τῆς μαθήσεως , αἱ δὲ χρήσεις τῆς μελέτης , αἱ δ ἀκρότητες πάντων 0 1 2 .
καθ ὃ δ ἂν λειφθῇ τούτων , κατὰ τοῦτ ἀνάγκη χωλὴν γίγνεσθαι τὴν ἀρετήν 0 .
ἡ μὲν γὰρ φύσις ἄνευ μαθήσεως τυφλόν , ἡ δὲ μάθησις δίχα φύσεως ἐλλιπές , ἡ δ ἄσκησις χωρὶς ἀμφοῖν ἀτελές 0 1 2 .