Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἄζωστοι δὲ καὶ καθειμένοι τοὺς χιτωνίσκους εἰσίασιν ὑπηρετήσοντες , ἕνεκα τοῦ μηδὲν εἴδωλον ἐπιφέρεσθαι δουλοπρεποῦς σχήματος .
εἰς τοῦτο τὸ συμπόσιον  οἶδ ὅτι γελάσονταί τινες ἀκούσαντες , γελάσονται δὲ οἱ κλαυθμῶν καὶ θρήνων ἄξια δρῶντες  οἶνος ἐκείναις ταῖς ἡμέραις οὐκ εἰσκομίζεται , ἀλλὰ διαυγέστατον ὕδωρ , ψυχρὸν μὲν τοῖς πολλοῖς , θερμὸν δὲ τῶν πρεσβυτάτων τοῖς ἁβροδιαίτοις 0 1 ·
καὶ τράπεζα καθαρὰ τῶν ἐναίμων , ἐφ ἧς ἄρτοι μὲν τροφή , προσόψημα δὲ ἅλες , οἷς ἔστιν ὅτε καὶ ὕσσωπος ἥδυσμα παραρτύεται διὰ τοὺς τρυφῶντας 0 1 .
νηφάλια γὰρ ὡς τοῖς ἱερεῦσι θύειν καὶ τούτοις βιοῦν ὁ ὀρθὸς λόγος ὑφηγεῖται 0 ·
οἶνος μὲν γὰρ ἀφροσύνης φάρμακον , ὄψα δὲ πολυτελῆ τὸ θρεμμάτων ἀπληστότατον διερεθίζει , τὴν ἐπιθυμίαν 0 .
καὶ τὰ μὲν πρῶτα τοιαῦτα 0 .
μετὰ δὲ τὸ κατακλιθῆναι μὲν τοὺς συμπότας ἐν αἷς ἐδήλωσα τάξεσι , στῆναι δὲ τοὺς διακόνους ἐν κόσμῳ πρὸς ὑπηρεσίαν ἑτοίμους , ὁ πρόεδρος αὐτῶν , πολλῆς ἁπάντων ἡσυχίας γενομένης  πότε δὲ οὐκ ἔστιν 0 ;
εἴποι τις ἄν ·
ἀλλ ἔτι μᾶλλον ἢ πρότερον , ὡς μη δὲ γρύξαι τινὰ τολμᾶν ἢ ἀναπνεῦσαι βιαιότερον  , ζητεῖ τι τῶν ἐν τοῖς ἱεροῖς γράμμασιν ἢ καὶ ὑπ ἄλλου προταθὲν ἐπιλύεται , φροντίζων μὲν οὐδὲν ἐπιδείξεως  οὐ γὰρ τῆς ἐπὶ δεινότητι λόγων εὐκλείας ὀρέγεται  , θεάσασθαι δέ τινα ποθῶν ἀκριβέστερον καὶ θεασάμενος μὴ φθονῆσαι τοῖς εἰ καὶ μὴ ὁμοίως ὀξυδορκοῦσι , τὸν γοῦν τοῦ μαθεῖν ἵμερον παραπλήσιον ἔχουσι 0 .
καὶ ὁ μὲν σχολαιοτέρᾳ χρῆται τῇ διδασκαλίᾳ , διαμέλλων καὶ βραδύνων ταῖς ἐπαναλήψεσιν , ἐγχαράττων ταῖς ψυχαῖς τὰ νοήματα  τῇ γὰρ ἑρμηνείᾳ τοῦ εὐτρόχως καὶ ἀπνευστὶ συνείροντος ὁ τῶν ἀκροωμένων νοῦς συνομαρτεῖν ἀδυνατῶν ὑστερίζει καὶ ἀπολείπεται τῆς καταλήψεως τῶν λεγομένων  ·
οἱ δὲ ἀνωρθιακότες τὰ ὦτα καὶ τοὺς ὀφθαλμοὺς ἀνατετακότες εἰς αὐτὸν ἐπὶ μιᾶς καὶ τῆς αὐτῆς σχέσεως ἐπιμένοντες ἀκροῶνται , τὸ μὲν συνιέναι καὶ κατειληφέναι νεύματι καὶ βλέμματι διασημαίνοντες , τὸν δὲ ἔπαινον τοῦ λέγοντος ἱλαρότητι καὶ τῇ σχέδην περιαγωγῇ τοῦ προσώπου , τὴν δὲ διαπόρησιν ἠρεμαιοτέρᾳ κινήσει τῆς κεφαλῆς καὶ ἄκρῳ δακτύλῳ τῆς δεξιᾶς χειρός 0 1 2 ·
οὐχ ἧττον δὲ τῶν κατακεκλιμένων οἱ παρεστῶτες νέοι προσέχουσιν .
αἱ δὲ ἐξηγήσεις τῶν ἱερῶν γραμμάτων γίνονται δι ὑπονοιῶν ἐν ἀλληγορίαις ·
ἅπασα γὰρ ἡ νομοθεσία δοκεῖ τοῖς ἀνδράσι τούτοις ἐοικέναι ζῴῳ καὶ σῶμα μὲν ἔχειν τὰς ῥητὰς διατάξεις , ψυχὴν δὲ τὸν ἐναποκείμενον ταῖς λέξεσιν ἀόρατον νοῦν , ἐν ᾧ ἤρξατο ἡ λογικὴ ψυχὴ διαφερόντως τὰ οἰκεῖα θεωρεῖν , ὥσπερ διὰ κατόπτρου τῶν ὀνομάτων ἐξαίσια κάλλη νοημάτων ἐμφαινόμενα κατιδοῦσα καὶ τὰ μὲν σύμβολα διαπτύξασα καὶ διακαλύψασα , γυμνὰ δὲ εἰς φῶς προαγαγοῦσα τὰ ἐνθύμια τοῖς δυναμένοις ἐκ μικρᾶς ὑπομνήσεως τὰ ἀφανῆ διὰ τῶν φανερῶν θεωρεῖν 0 .
ἐπειδὰν οὖν ἱκανῶς ὁ πρόεδρος διειλέχθαι δοκῇ καὶ κατὰ προαίρεσιν ἀπηντηκέναι τῷ μὲν ἡ διάλεξις εὐσκόπως ταῖς ἐπιβολαῖς , τοῖς δὲ ἡ ἀκρόασις , κρότος ἐξ ἁπάντων ὡς ἂν συνηδομένων εἰς τὸ ἔτι ἑψόμενον γίνεται 0 1 .
καὶ ἔπειτα ὁ μὲν ἀναστὰς ὕμνον ᾄδει πεποιημένον εἰς τὸν θεόν , ἢ καινὸν αὐτὸς πεποιηκὼς ἢ ἀρχαῖόν τινα τῶν πάλαι ποιητῶν  μέτρα γὰρ καὶ μέλη καταλελοίπασι πολλὰ ἐπῶν τριμέτρων , προσοδίων ὕμνων , παρασπονδείων , παραβωμίων , στασίμων χορικῶν στροφαῖς πολυστρόφοις εὖ διαμεμετρημένων  , μεθ ὃν καὶ οἱ ἄλλοι κατὰ τάξεις ἐν κόσμῳ προσήκοντι , πάντων κατὰ πολλὴν ἡσυχίαν ἀκροωμένων , πλὴν ὁπότε τὰ ἀκροτελεύτια καὶ ἐφύμνια ᾄδειν δέοι 0 ·
τότε γὰρ ἐξηχοῦσι πάντες τε καὶ πᾶσαι .
ὅταν δὲ ἕκαστος διαπεράνηται τὸν ὕμνον , οἱ νέοι τὴν πρὸ μικροῦ λεχθεῖσαν τράπεζαν εἰσκομίζουσιν , ἐφ ἧς τὸ παναγέστατον σιτίον , ἄρτος ἐζυμωμένος μετὰ προσοψήματος ἁλῶν , οἷς ὕσσωπος ἀναμέμικται , δι αἰδῶ τῆς ἀνακειμένης ἐν τῷ ἁγίῳ προνάῳ ἱερᾶς τραπέζης 0 ·
ἐπὶ γὰρ ταύτης εἰσὶν ἄρτοι καὶ ἅλες ἄνευ ἡδυσμάτων , ἄζυμοι μὲν οἱ ἄρτοι , ἀμιγεῖς δὲ οἱ ἅλες 0 .
προσῆκον γὰρ ἦν τὰ μὲν ἁπλούστατα καὶ εἰλικρινέστατα τῇ κρατίστῃ τῶν ἱερέων ἀπονεμηθῆναι μερίδι λειτουργίας ἆθλον , τοὺς δὲ ἄλλους τὰ μὲν ὅμοια ζηλοῦν , ἀπέχεσθαι δὲ τῶν αὐτῶν , ἵνα ἔχωσι προνομίαν οἱ κρείττονες .
μετὰ δὲ τὸ δεῖπνον τὴν ἱερὰν ἄγουσι παννυχίδα .
ἄγεται δὲ ἡ παννυχὶς τὸν τρόπον τοῦτον ·
ἀνίστανται πάντες ἀθρόοι , καὶ κατὰ μέσον τὸ συμπόσιον δύο γίνονται τὸ πρῶτον χοροί , ὁ μὲν ἀνδρῶν , ὁ δὲ γυναικῶν 0 ·
ἡγεμὼν δὲ καὶ ἔξαρχος αἱρεῖται καθ ἑκάτερον ἐντιμότατός τε καὶ ἐμμελέστατος .
εἶτα ᾄδουσι πεποιημένους ὕμνους εἰς τὸν θεὸν πολλοῖς μέτροις καὶ μέλεσι , τῇ μὲν συνηχοῦντες , τῇ δὲ καὶ ἀντιφώνοις ἁρμονίαις ἐπιχειρονομοῦντες καὶ ἐπορχούμενοι , καὶ ἐπιθειάζοντες τοτὲ μὲν τὰ προσόδια , τοτὲ δὲ τὰ στάσιμα , στροφάς τε τὰς ἐν χορείᾳ καὶ ἀντιστροφὰς ποιούμενοι 0 .
εἶτα ὅταν ἑκάτερος τῶν χορῶν ἰδίᾳ καὶ καθ ἑαυτὸν ἑστιαθῇ , καθάπερ ἐν ταῖς βακχείαις ἀκράτου σπάσαντες τοῦ θεοφιλοῦς , ἀναμίγνυνται καὶ γίνονται χορὸς εἷς ἐξ ἀμφοῖν , μίμημα τοῦ πάλαι συστάντος κατὰ τὴν ἐρυθρὰν θάλασσαν ἕνεκα τῶν θαυματουργηθέντων ἐκεῖ 0 .
τὸ γὰρ πέλαγος προστάξει θεοῦ τοῖς μὲν σωτηρίας αἴτιον τοῖς δὲ πανωλεθρίας γίνεται 0 ·
ῥαγέντος μὲν γὰρ καὶ βιαίοις ἀνακοπαῖς ὑποσυρέντος καὶ ἑκατέρωθεν ἐξ ἐναντίας οἷα τειχῶν παγέντων , τὸ μεθόριον διάστημα εἰς λεωφόρον ὁδὸν καὶ ξηρὰν πᾶσαν ἀνατμηθὲν εὐρύνετο , δι  ἧς ὁ λεὼς ἐπέζευσεν ἄχρι τῆς ἀντιπέραν ἠπείρου πρὸς τὰ μετέωρα παραπεμφθείς ·
ἐπιδραμόντος δὲ ταῖς παλιρροίαις καὶ τοῦ μὲν ἔνθεν τοῦ δὲ ἔνθεν εἰς τὸ χερσωθὲν ἔδαφος ἀναχυθέντος , οἱ ἐπακολουθήσαντες τῶν πολεμίων κατακλυσθέντες διαφθείρονται .
τοῦτο δὲ ἰδόντες καὶ παθόντες , ὃ λόγου καὶ ἐννοίας καὶ ἐλπίδος μεῖζον ἔργον ἦν , ἐνθουσιῶντές τε ἄνδρες ὁμοῦ καὶ γυναῖκες , εἷς γενόμενοι χορός , τοὺς εὐχαριστηρίους ὕμνους εἰς τὸν σωτῆρα θεὸν ᾖδον , ἐξάρχοντος τοῖς μὲν ἀνδράσι Μωυσέως τοῦ προφήτου , ταῖς δὲ γυναιξὶ Μαριὰμ τῆς προφήτιδος .
τούτῳ μάλιστα ἀπεικονισθεὶς ὁ τῶν θεραπευτῶν καὶ θεραπευτρίδων , μέλεσιν ἀντήχοις καὶ ἀντιφώνοις πρὸς βαρὺν ἦχον τῶν ἀνδρῶν ὁ γυναικῶν ὀξὺς ἀνακιρνάμενος , ἐναρμόνιον συμφωνίαν ἀποτελεῖ καὶ μουσικὴν ὄντως ·
πάγκαλα μὲν τὰ νοήματα , πάγκαλοι δὲ αἱ λέξεις , σεμνοὶ δὲ οἱ χορευταί 0 1 ·
τὸ δὲ τέλος καὶ τῶν νοημάτων καὶ τῶν λέξεων καὶ τῶν χορευτῶν εὐσέβεια 0 .
μεθυσθέντες οὖν ἄχρι πρωΐας τὴν καλὴν ταύτην μέθην , οὐ καρηβαροῦντες ἢ καταμύοντες , ἀλλὰ διεγηγερμένοι μᾶλλον ἢ ὅτε παρεγένοντο εἰς τὸ συμπόσιον , τάς τε ὄψεις καὶ ὅλον τὸ σῶμα πρὸς τὴν ἕω στάντες , ἐπὰν θεάσωνται τὸν ἥλιον ἀνίσχοντα , τὰς χεῖρας ἀνατείναντες εἰς οὐρανὸν εὐημερίαν καὶ ἀλήθειαν ἐπεύχονται καὶ ὀξυωπίαν λογισμοῦ 0 ·
καὶ μετὰ τὰς εὐχὰς εἰς τὰ ἑαυτῶν ἕκαστος σεμνεῖα ἀναχωροῦσι , πάλιν τὴν συνήθη φιλοσοφίαν ἐμπορευσόμενοι καὶ γεωργήσοντες .
θεραπευτῶν μὲν δὴ πέρι τοσαῦτα θεωρίαν ἀσπασαμένων φύσεως καὶ τῶν ἐν αὐτῇ καὶ ψυχῇ μόνῃ βιωσάντων , οὐρανοῦ μὲν καὶ κόσμου πολιτῶν , τῷ δὲ πατρὶ καὶ ποιητῇ τῶν ὅλων γνησίως συσταθέντων ὑπ ἀρετῆς , ἥτις θεοῦ φιλίαν αὐτοῖς προυξένησεν οἰκειότατον γέρας κ αλοκἀγαθίας προσθεῖσα , πάσης ἄμεινον εὐτυχίας , ἐπ αὐτὴν ἀκρότητα φθάνον εὐδαιμονίας .
ἐπὶ μὲν παντὸς ἀδήλου καὶ σπουδαίου πράγματος θεὸν καλεῖν ἄξιον , διότι ἀγαθός ἐστι γεννητὴς καὶ οὐδὲν ἄδηλον παρ αὐτῷ τὴν τῶν ὅλων ἀκριβεστάτην ἐπιστήμην εἰληχότι , πρὸς δὲ τὸν ὑπὲρ ἀφθαρσίας τοῦ κόσμου λόγον ἀναγκαιότατον 0 1 ·
οὔ τε γὰρ ἐν αἰσθητοῖς παντελέστερόν τι τοῦ κόσμου οὔ τε ἐν νοητοῖς θεοῦ τελεώτερον , αἰεὶ δ αἰσθήσεως ἡγεμὼν νοῦς καὶ νοητὸν αἰσθητοῦ , τὰ δὲ τῶν ὑπηκόων παρ ἡγεμόνος τε καὶ ἐπιστάτου νόμος φιλοπευστεῖν , οἷς ἐμπέφυκε πόθος ἀληθείας πλείων 0 1 2 .
εἰ μὲν οὖν ἐνασκηθέντες τοῖς φρονήσεως καὶ σωφροσύνης καὶ πάσης ἀρετῆς δόγμασιν ἀπερρυψάμεθα τὰς ἐκ παθῶν καὶ νοσημάτων κηλῖδας , οὐκ ἂν ἴσως ἀπηξίωσεν ὁ θεὸς ἄκρως κεκαθαρμέναις καὶ φαιδρυναμέναις αὐγοειδῶς ψυχαῖς ἐπιστήμην τῶν οὐρανίων ἢ δι ὀνειράτων ἢ διὰ χρησμῶν ἢ διὰ σημείων ἢ τεράτων ὑφηγεῖσθαι ·
ἐπεὶ δὲ τοὺς ἀφροσύνης καὶ ἀδικίας καὶ τῶν ἄλλων κακιῶν ἀναμαξάμενοι  στοχασμοὺς καὶ  τύπους δυσεκπλύτους ἔχομεν , ἀγαπᾶν χρή , κ ἂν εἰκόσι στοχασμοῖς δι αὑτῶν μίμημά τι τῆς ἀληθείας ἀνευρίσκωμεν .
ἄξιον οὖν τοὺς ζητοῦντας εἰ ἄφθαρτος ὁ κόσμος , ἐπειδὴ καὶ „ φθορὰ “ καὶ „ κόσμος “ τῶν πολλαχῶς λεγομένων ἐστὶν ἑκάτερον , πρῶτον ἐρευνῆσαι περὶ τῶν ὀνομάτων , ἵνα καθ ὃ σημαινόμενον νυνὶ  καὶ  τέτακται διαγνῶμεν 0 ·
ἀλλ οὐχ ὅσα δηλοῦται πάντα καταριθμητέον , ἀλλ ὅσα πρὸς τὴν παροῦσαν διδασκαλίαν χρήσιμα 0 1 .
λέγεται τοίνυν ὁ κόσμος καθ ἓν μὲν  πρῶτον  σύστημα ἐξ οὐρανοῦ καὶ ἄστρων κατὰ περιοχὴν καὶ γῆς καὶ τῶν ἐπ αὐτῆς ζῴων καὶ φυτῶν , καθ ἕτερον δὲ μόνος οὐρανός , εἰς ὃν ἀπιδὼν Ἀναξαγόρας πρὸς τὸν πυθόμενον , ἧς ἕνεκα αἰτίας ταλαιπωρεῖται διανυκτερεύων ὕπαιθρος , ἀπεκρίνατο  τοῦ τὸν κόσμον θεάσασθαι ,  τὰς χορείας καὶ περιφορὰς τῶν ἀστέρων αἰνιττόμενος , κατὰ δὲ τρίτον , ὡς δοκεῖ τοῖς Στωικοῖς , διῆκον ἄχρι τῆς ἐκπυρώσεως , οὐσία τις ἢ διακεκοσμημένη ἢ ἀδιακόσμητος , οὗ τῆς κινήσεώς φασιν εἶναι τὸν χρόνον διάστημα 0 1 2 .
νῦν δ ἐστὶν ἡ σκέψις περὶ κόσμου τοῦ κατὰ τὸ πρῶτον σημαινόμενον , ὃς ἐξ οὐρανοῦ καὶ γῆς καὶ τῶν ἐν αὐτοῖς ζῴων συνέστηκε .
λέγεται μέντοι καὶ φθορὰ ἥ τε πρὸς τὸ χεῖρον μεταβολὴ  λέγεται δὲ  καὶ ἡ ἐκ τοῦ ὄντος ἀναίρεσις παντελής , ἣν καὶ ἀνύπαρκτον ἀναγκαῖον λέγειν 0 ·
ὥσπερ γὰρ ἐκ τοῦ μὴ ὄντος οὐδὲν γίνεται , οὐ δ εἰς τὸ μὴ ὂν φθείρεται ·
„ ἔκ τε γὰρ οὐδάμ ἐόντος ἀμήχανόν ἐστι γενέσθαι  τι  καί τ ἐὸν ἐξαπολέσθαι ἀνήνυστον καὶ ἄπυστον .
“ καὶ ὁ τραγικός 0 ·
„ θνῄσκει δ οὐδὲν τῶν γιγνομένων , διακρινόμενον δ ἄλλο πρὸς ἄλλο μορφὴν ἑτέραν ἀπέδειξεν . "
οὐδέν γε οὕτως ἐστὶν εὔηθες ὡς τὸ ἀπορεῖν , εἰ ὁ κόσμος εἰς τὸ μὴ ὂν φθείρεται , ἀλλ εἰ δέχεται τὴν ἐκ τῆς διακοσμήσεως μεταβολήν , τὰς ποικίλας μορφὰς στοιχείων τε καὶ συγκριμάτων εἰς μίαν καὶ τὴν αὐτὴν ἰδέαν ἀναλυθεὶς ἢ ὥσπερ ἐν τοῖς θλάσμασι καὶ τοῖς κατάγμασι δεξάμενος παντελῆ σύγχυσιν 0 1 .
τριτταὶ δὲ περὶ τοῦ ζητουμένου γεγόνασι δόξαι , τῶν μὲν ἀίδιον τὸν κόσμον φαμένων , ἀγένητόν τε καὶ ἀνώλεθρον , τῶν δὲ ἐξ ἐναντίας γενητόν τε καὶ φθαρτόν 0 1 ·
εἰσὶ δ οἳ παρ ἑκατέρων ἐκλαβόντες , τὸ μὲν γενητὸν παρὰ τῶν ὑστέρων παρὰ δὲ τῶν προτέρων τὸ ἄφθαρτον , μικτὴν δόξαν ἀπέλιπον , γενητὸν καὶ ἄφθαρτον οἰηθέντες αὐτὸν εἶναι 0 .
δημόκριτος μὲν οὖν καὶ Ἐπίκουρος καὶ ὁ πολὺς ὅμιλος τῶν ἀπὸ τῆς Στοᾶς φιλοσόφων γένεσιν καὶ φθορὰν ἀπολείπουσι τοῦ κόσμου , πλὴν οὐχ ὁμοίως ·
οἱ μὲν γὰρ πολλοὺς κόσμους ὑπογράφουσιν , ὧν τὴν μὲν γένεσιν ἀλληλοτυπίαις καὶ ἐπιπλοκαῖς ἀτόμων ἀνατιθέασι , τὴν δὲ φθορὰν ἀντικοπαῖς καὶ προσράξεσι τῶν γεγονότων 0 ·
οἱ δὲ Στωικοὶ κόσμον μὲν ἕνα , γενέσεως δ  αὐτοῦ θεὸν αἴτιον , φθορᾶς δὲ μηκέτι θεόν , ἀλλὰ τὴν ὑπάρχουσαν ἐν τοῖς οὖσι πυρὸς ἀκαμάτου δύναμιν χρόνων μακραῖς περιόδοις ἀναλύουσαν τὰ πάντα εἰς ἑαυτήν , ἐξ ἧς πάλιν ἀναγέννησιν κόσμου συνίστασθαι προμηθείᾳ τοῦ τεχνίτου 0 1 2 .
δύναται δὲ κατὰ τούτους ὁ μέν τις κόσμος ἀίδιος , ὁ δέ τις φθαρτὸς λέγεσθαι , φθαρτὸς μὲν ὁ κατὰ τὴν διακόσμησιν , ἀίδιος δὲ ὁ κατὰ τὴν ἐκπύρωσιν παλιγγενεσίαις καὶ περιόδοις ἀθανατιζόμενος οὐδέποτε ληγούσαις 0 1 2 .
ἀριστοτέλης δὲ μήποτ εὐσεβῶς καὶ ὁσίως ἐνιστάμενος ἀγένητον καὶ ἄφθαρτον ἔφη τὸν κόσμον εἶναι , δεινὴν δὲ ἀθεότητα κατεγίνωσκε τῶν τ ἀναντία διεξιόντων , οἳ τῶν χειροκμήτων οὐδὲν ᾠήθησαν διαφέρειν τοσοῦτον ὁρατὸν θεόν , ἥλιον καὶ σελήνην καὶ τὸ ἄλλο τῶν πλανήτων καὶ ἀπλανῶν ὡς ἀληθῶς περιέχοντα πάνθειον ·
ἔλεγέ τε , ὡς ἔστιν ἀκούειν , κατακερτομῶν , ὅτι πάλαι μὲν ἐδεδίει περὶ τῆς οἰκίας , μὴ βιαίοις πνεύμασιν ἢ χειμῶσιν ἐξαισίοις ἢ χρόνῳ ἢ ῥᾳθυμίᾳ τῆς ἁρμοττούσης ἐπιμελείας ἀνατραπῇ , νυνὶ δὲ φόβον ἐπικρέμασθαι μείζονα πρὸς τῶν τὸν ἅπαντα κόσμον τῷ λόγῳ καθαιρούντων .
ἔνιοι δ οὐκ Ἀριστοτέλην τῆς δόξης εὑρετὴν λέγουσιν ἀλλὰ τῶν Πυθαγορείων τινάς 0 .
ἐγὼ δὲ καὶ Ὀκέλλου συγγράμματι , Λευκανοῦ γένος , ἐπιγραφομένῳ  Περὶ τῆς τοῦ παντὸς φύσεως  ἐνέτυχον , ἐν ᾧ ἀγένητόν τε καὶ ἄφθαρτον οὐκ ἀπεφαίνετο μόνον ἀλλὰ καὶ δι ἀποδείξεων κατεσκεύαζε τὸν κόσμον εἶναι .
γενητὸν δὲ καὶ ἄφθαρτόν φασιν ὑπὸ Πλάτωνος ἐν Τιμαίῳ δηλοῦσθαι διὰ τῆς θεοπρεποῦς ἐκκλησίας , ἐν ᾗ λέγεται πρὸς τοὺς νεωτέρους θεοὺς ὑπὸ τοῦ πρεσβυτάτου καὶ ἡγεμόνος ·
„ θεοὶ θεῶν , ὧν ἐγὼ δημιουργὸς πατήρ τε ἔργων , ἄλυτα ἐμοῦ γε μὴ θέλοντος 0 .
τὸ μὲν οὖν δὴ δεθὲν πᾶν λυτόν , τό γε μὴν καλῶς ἁρμοσθὲν καὶ ἔχον εὖ λύειν ἐθέλειν κακοῦ 0 .
δι  ἃ καὶ ἐπείπερ γεγένησθε , ἀθάνατοι μὲν οὔκ ἐστε οὐ δ ἄλυτοι τὸ πάμπαν , οὔτι γε μὴν λυθήσεσθέ γε , οὐ δὲ τεύξεσθε θανάτου μοίρας , τῆς ἐμῆς βουλήσεως μείζονος ἔτι δεσμοῦ καὶ κυριωτέρου λαχόντες ἐκείνων , οἷς ὅτε ἐγίγνεσθε συνεδεῖσθε .
“ τινὲς δὲ οἴονται σοφιζόμενοι κατὰ Πλάτωνα γενητὸν λέγεσθαι τὸν κόσμον οὐ τῷ λαβεῖν γενέσεως ἀρχήν , ἀλλὰ τῷ , εἴπερ ἐγίγνετο , μὴ ἂν ἑτέρως ἢ τὸν εἰρημένον συστῆναι τρόπον , ἢ διὰ τὸ ἐν γενέσει καὶ μεταβολῇ τὰ μέρη θεωρεῖσθαι 0 .
βέλτιον δὲ καὶ ἀληθέστερον ὑπονοεῖν τὸ πρότερον , οὐ μόνον ὅτι διὰ παντὸς τοῦ συγγράμματος πατέρα μὲν καὶ ποιητὴν καὶ δημιουργὸν τὸν θεοπλάστην ἐκεῖνον καλεῖ , ἔργον δὲ καὶ ἔγγονον τουτονὶ τὸν κόσμον , ἀπ ἀρχετύπου καὶ νοητοῦ παραδείγματος μίμημα αἰσθητόν , πάνθ ὅσα ἐν ἐκείνῳ νοητὰ περιέχοντα αἰσθητὰ ἐν αὑτῷ , τελειοτάτου πρὸς νοῦν τελειότατον ἐκμαγεῖον πρὸς αἴσθησιν , ἀλλ  ὅτι καὶ Ἀριστοτέλης ταῦτα μαρτυρεῖ περὶ Πλάτωνος , διὰ τὴν τῆς φιλοσοφίας αἰδῶ μηδὲν ἂν ψευσάμενος , καὶ διότι πιστότερος οὐδεὶς ὑφηγητῇ γνωρίμου μαρτυρεῖν καὶ μάλιστα τοιούτου , ὃς οὐ πάρεργον ἔθετο παιδείαν ἁψικόρῳ ῥᾳθυμίᾳ , προσυπερβαλεῖν δὲ σπουδάσας τὰς τῶν παλαιῶν εὑρέσεις ἔνια τῶν ἀναγκαιοτάτων εἰς ἕκαστον φιλοσοφίας μέρος καινοτομήσας προσεξεύρετο 0 1 2 .
πατέρα δὲ τοῦ Πλατωνείου δόγματος ἔνιοι νομίζουσι τὸν ποιητὴν Ἡσίοδον , γενητὸν καὶ ἄφθαρτον .
οἰόμενοι τὸν κόσμον ὑπ ἐκείνου λέγεσθαι , γενητὸν μέν , ὅτι φησὶν „ ἤτοι μὲν πρώτιστα χάος γένετ  , αὐτὰρ ἔπειτα γαῖ  εὐρύστερνος , πάντων ἕδος ἀσφαλὲς αἰεί , “ ἄφθαρτον δέ , ὅτι διάλυσιν καὶ φθορὰν οὐ μεμήνυκεν αὐτοῦ 0 1 2 .
χάος δὲ ὁ μὲν Ἀριστοτέλης τόπον οἴεται εἶναι , ὅτι τὸ δεξόμενον ἀνάγκη προϋποκεῖσθαι σώματι , τῶν δὲ Στωικῶν ἔνιοι τὸ ὕδωρ παρὰ τὴν χύσιν τ οὔνομα πεποιῆσθαι νομίζοντες 0 1 .
ὁποτέρως δ ἂν ἔχοι , τὸ γενητὸν εἶναι τὸν κόσμον ἐναργέστατα παρ Ἡσιόδῳ μεμήνυται .
μακροῖς δὲ χρόνοις πρότερον ὁ τῶν Ἰουδαίων νομοθέτης Μωϋσῆς γενητὸν καὶ ἄφθαρτον ἔφη τὸν κόσμον ἐν ἱεραῖς βίβλοις ·
εἰσὶ δὲ πέντε , ὧν τὴν πρώτην ἐπέγραψε Γένεσιν , ἐν ᾗ ἄρχεται τὸν τρόπον τοῦτον ·
„ Ἐν ἀρχῇ ἐποίησεν ὁ θεὸς τὸν οὐρανὸν καὶ τὴν γῆν ·
ἡ δὲ γῆ ἦν ἀόρατος καὶ ἀκατασκεύαστος “  Gen .
, εἶτα προελθὼν ἐν τοῖς ἔπειτα μηνύει πάλιν , ὅτι ἡμέραι καὶ νύκτες καὶ ὧραι καὶ ἐνιαυτοὶ σελήνη τε καὶ ἥλιος , οἳ χρόνου μετρήσεως φύσιν ἔδειξαν , μετὰ τοῦ παντὸς οὐρανοῦ μοίρας ἀθανάτου λαχόντες διατελοῦσιν ἄφθαρτοι  cf .
τοὺς δὲ ἀγένητον καὶ ἄφθαρτον κατασκευάζοντας λόγους ἕνεκα τῆς πρὸς τὸν ὁρατὸν θεὸν αἰδοῦς προτέρους τακτέον οἰκείαν ἀρχὴν λαβόντας .
ἅπασι τοῖς φθορὰν ἐνδεχομένοις αἰτίαι διτταὶ τῆς ἀπωλείας , ἡ μὲν ἐντός , ἡ δὲ ἐκτός , προϋπόκεινται 0 ·
σίδηρον γοῦν καὶ χαλκὸν καὶ τὰς τοιουτοτρόπους οὐσίας εὕροις ἂν ἀφανιζομένας ἐξ ἑαυτῶν μέν , ὅταν ἑρπηνώδους νοσήματος τρόπον ἰὸς ἐπιδραμὼν διαφάγῃ , πρὸς δὲ τῶν ἐκτός , ὅταν ἐμπιπραμένης οἰκίας ἢ πόλεως συναναφλεχθεῖσαι τῇ πυρὸς βιαίῳ ῥιπῇ διαλυθῶσιν 0 ·
ὁμοιοτρόπως δὲ καὶ ζῴοις ἐπιγίνεται τελευτὴ νοσήσασι μὲν ἐξ ἑαυτῶν , ὑπὸ δὲ τῶν ἐκτὸς σφαττομένοις ἢ καταλευομένοις ἢ ἐμπιπραμένοις ἢ θάνατον οὐ καθαρὸν τὸν δι ἀγχόνης ὑπομένουσιν .
εἰ δὴ φθείρεται καὶ κόσμος , ἐξ ἀνάγκης ἤτοι ὑπό τινος τῶν ἐκτὸς ἢ πρός τινος τῶν ἐν αὐτῷ διαφθαρήσεται δυνάμεων ·
ἀμήχανον δ ἑκάτερον 0 ·
ἐκτὸς μὲν γὰρ οὐδέν ἐστι τοῦ κόσμου , πάντων εἰς τὴν συμπλήρωσιν αὐτοῦ συνερανισθέντων ·
οὕτως γὰρ εἷς τε ἔσται καὶ ὅλος καὶ ἀγήρως , εἷς μὲν διὰ τὸ ἀπολειφθέντων τινῶν ἕτερον ἂν τῷ νῦν ὄντι γενέσθαι ὅμοιον , ὅλος δὲ ἕνεκα τοῦ σύμπασαν τὴν οὐσίαν εἰς αὐτὸν ἐξανηλῶσθαι , ἀγήρως δὲ καὶ ἄνοσος , ἐπειδὴ τὰ νόσοις καὶ γήρᾳ σώματα ἁλωτὰ θερμότησι καὶ ψύξεσι καὶ ταῖς ἄλλαις ἐναντιότησι προσεμπιπτούσαις ἔξωθεν ἰσχυρῶς ἀνατρέπεται , ὧν οὐδεμία δύναμις ἀποδρᾶσα κυκλοῦται καὶ ἐπιτίθεται , πασῶν , μηδενὸς ἀποστατοῦντος μέρους , ὁλοκλήρων ἐγκατειλημμένων εἴσω 0 .
εἰ δ ἄρα τί ἐστιν ἐκτός , πάντως ἂν εἴη κενόν , ἡ ἀπαθὴς φύσις , ἣν ἀδύνατον παθεῖν τι ἢ δρᾶσαι 0 .
καὶ μὴν οὐ δὲ ὑπό τινος αἰτίας διαλυθήσεται τῶν ἐντὸς αὐτοῦ ·
πρῶτον μέν , ἐπειδὴ τοῦ ὅλου τὸ μέρος καὶ μεῖζον ἔσται καὶ κραταιότερον , ὅπερ ἐστὶν ἀτοπώτατον 0 ·
ὁ γὰρ κόσμος ἀνυπερβλήτῳ κράτει χρώμενος ἄγει τὰ πάντα μέρη , πρὸς μηδενὸς αὐτῶν ἀγόμενος ·
ἔπειτα δέ , ὅτι διττῶν οὐσῶν φθορᾶς αἰτιῶν , τῆς μὲν ἐντὸς τῆς δὲ ἐκτός , ἃ τὴν ἑτέραν οἷά τε ὑπομένειν 0 1 2 .
δεκτικὰ καὶ τῆς ἑτέρας ἐστὶ πάντως .
βοῦς καὶ ἵππος καὶ ἄνθρωπος καὶ τὰ παραπλήσια ζῷα , διότι πέφυκεν ἀναιρεῖσθαι ὑπὸ σιδήρου , καὶ νόσῳ τελευτήσει ·
χαλεπὸν γὰρ μᾶλλον δὲ ἀδύνατον εὑρεῖν , ὅ τι τὴν ἔξωθεν αἰτίαν πεφυκὸς ὑπομένειν τῆς φθορᾶς ἄδεκτον ἔσται κατὰ τὸ παντελὲς τῆς ἔνδοθεν 0 .
ἐπειδὴ τοίνυν ὑπ οὐδενὸς τῶν ἐκτὸς φθαρησόμενος ἐδείχθη ὁ κόσμος , τῷ μηδὲν ἔξω καταλελεῖφθαι πάντως , οὐ δ ὑπό τινος τῶν ἐν αὐτῷ , διὰ τὴν προεπιλογισθεῖσαν ἀπόδειξιν , καθ ἣν τὸ ἁλωτὸν τῇ ἑτέρᾳ τῶν αἰτιῶν καὶ τὴν ἑτέραν ἐπεφύκει δέχεσθαι .
μαρτύρια δὲ καὶ τὰ ἐν Τιμαίῳ περὶ τοῦ τὸν κόσμον ἄνοσον εἶναι καὶ μὴ φθαρησόμενον τάδε 0 ·
„ τῶν δὲ δὴ τεττάρων ἓν ὅλον ἕκαστον εἴληφεν ἡ τοῦ κόσμου σύστασις ·
ἐκ γὰρ πυρὸς παντὸς ὕδατός τε καὶ ἀέρος καὶ γῆς συνέστησεν αὐτὸν ὁ συνιστάς , μέρος οὐδὲν οὐδενὸς οὐ δὲ δύναμιν ἔξωθεν ὑπολιπών , τάδε διανοηθείς ·
πρῶτον μέν , ἵνα ὅλον ὅτι μάλιστα ζῷον , τέλειον ἐκ τελείων μερῶν , εἴη 0 1 ·
πρὸς δὲ τούτοις ἕν , ἅτε οὐχ ὑπολελειμμένων ἐξ ὧν ἄλλο τοιοῦτον γένοιτ ἄν 0 ·
ἔτι δέ , ἵνα ἀγήρων καὶ ἄνοσον ᾖ , κατανοῶν ὡς συστάτῳ σώματι θερμὰ καὶ ψυχρὰ καὶ πάνθ ὅσα δυνάμεις ἰσχυρὰς ἔχει περιιστάμενα ἔξωθεν καὶ προσπίπτοντα ἀκαίρως λυπεῖ καὶ νόσους καὶ γῆρας ἐπάγοντα φθίνειν ποιεῖ 0 .
διὰ τὴν αἰτίαν καὶ τὸν λογισμὸν τόνδε θεὸς ὅλον ἐξ ὅλων ἁπάντων τέλειον καὶ ἀγήρων καὶ ἄνοσον αὐτὸν ἐτεκτήνατο .
“ τοῦτο μὲν δὴ παρὰ Πλάτωνος πρὸς τὴν ἀφθαρσίαν τοῦ κόσμου μαρτύριον εἰλήφθω , τὸ δ ἀγένητον παρὰ τῆς φυσικῆς ἀκολουθίας 0 ·
ἕπεται μὲν γὰρ τῷ γενομένῳ διάλυσις , ἀφθαρσία δὲ τῷ ἀγενήτῳ 0 ·
ἐπεὶ καὶ ὁ τὸ τρίμετρον ἐκεῖνο ποιήσας „ τό τοι γενόμενον κατθανεῖν ὀφείλεται " δοκεῖ μὴ ἀπὸ σκοποῦ , συνεὶς ἀκολουθίαν τῶν αἰτιῶν τῆς γενέσεως καὶ τῆς φθορᾶς , * * * ὧδ ἔχει .
ἑτέρως δέ ἐστι τοιόνδε ·
πάνθ ὅσα τῶν συνθέτων φθείρεται , διάλυσιν εἰς τὰ ἐξ ὧν συνετέθη λαμβάνει ·
διάλυσις δ οὐδὲν ἦν ἄρα ἢ πρὸς τὸ κατὰ φύσιν ἑκάστων ἐπάνοδος , ὥστε κατὰ τ οὐναντίον ἡ σύνθεσις εἰς τὸ παρὰ φύσιν τὰ συνελθόντα βεβίασται .
καὶ δὴ τάδ οὕτως ἔοικεν ἀψευδέστατα ἔχειν .
ἄνθρωποι γὰρ ἀπὸ τῶν τεττάρων στοιχείων , ἃ δὴ ὅλα τοῦ παντός ἐστιν οὐρανοῦ , γῆς , ὕδατος , ἀέρος τε καὶ πυρός , βραχέα τὰ μέρη δανεισάμενοι συνεκράθημεν ·
τὰ δ ἀνακραθέντα τῆς κατὰ φύσιν θέσεως ἐστέρηται , θερμότητος μὲν τῆς ἀνωφοίτου κατω σθείσης , τῆς δὲ γεώδους καὶ βάρος ἐχούσης οὐσίας ἐπελαφρισθείσης καὶ τὸν ἄνω τόπον ἀντιλαβούσης , ὃν τὸ γεωδέστατον τῶν ἐν ἡμῖν ἐπέσχηκε κεφαλή .
δεσμῶν δὲ φαυλότατος ὃν ἔσφιγξε βία , βαιὸς καὶ ὀλιγοχρόνιος 0 ·
ῥήγνυται γὰρ θᾶττον ὑπὸ τῶν δεθέντων , ἅτε ἀπαυχενιζόντων διὰ πόθον  ὑπὸ  τῆς κατὰ φύσιν κινήσεως , πρὸς ἣν σπεύδοντα μετανίσταται ·
κατὰ γὰρ τὸν τραγικὸν „ χωρεῖ δ ὀπίσω τὰ μὲν ἐκ γαίας φύντ εἰς γαῖαν τὰ δ ἀπ  αἰθερίου βλαστόντα γονῆς εἰς οὐράνιον πόλον ἦλθε πάλιν ·
θνῄσκει δ οὐδὲν τῶν γιγνομένων , διακρινόμενον δ ἄλλο πρὸς ἄλλο μορφὴν ἰδίαν ἀπέδειξεν .
“ τοῖς μὲν δὴ φθειρομένοις ἅπασι νόμος ἀναγέγραπται καὶ θεσμὸς οὗτος , ὁπότε μὲν ὑφέστηκε τὰ συνεληλυθότα ἐν τῇ κράσει , πρὸ τῆς κατὰ φύσιν τάξεως ἀταξίας ἀντιμετειληφέναι καὶ πρὸς τοὺς ἐναντίους τόπους μετανίστασθαι , ὡς τρόπον τινὰ ξενιτεύειν δοκεῖν , ὁπότε δὲ διαλύοιτο , πρὸς τὴν οἰκείαν τῆς φύσεως λῆξιν ἀνακάμπτειν .
ὁ δὲ κόσμος ἀμέτοχος τῆς ἐν τοῖς λεχθεῖσιν ἀταξίας ἐστίν .
ἐπεί , φέρε , θεασώμεθα ·
φθειρομένου τὰ μέρη νυνὶ μὲν ἀνάγκη τετάχθαι τὴν παρὰ φύσιν ἕκαστα χώραν 0 ·
τοῦτο δὲ ὑπονοεῖν οὐκ εὐαγές 0 ·
ἀρίστην γὰρ θέσιν καὶ τάξιν ἐναρμόνιον τὰ τοῦ κόσμου μέρη πάντα εἴληχεν , ὡς ἕκαστον καθάπερ πατρίδι φιλοχωροῦν μὴ ζητεῖν ἀμείνω μεταβολήν 0 .
διὰ τοῦτο γῇ μὲν ὁ μεσαίτατος ἀπενεμήθη τόπος , ἐφ ἣν πάντα τὰ γεώδη , κ ἂν ἀναρρίψῃς , καταφέρεται  τὸ δ ἐστὶ σημεῖον χώρας τῆς κατὰ φύσιν ·
ἔνθα γὰρ μὴ ὑπὸ βίας ὁτιοῦν ἐνεχθὲν ἵσταται καὶ ἠρεμεῖ , τὸν οἰκεῖον εἴληχε χῶρον  ·
ὕδωρ δὲ ἐπὶ γῆν ἀνακέχυται  δεύτερον  , ἀὴρ δὲ καὶ πῦρ ἀπὸ τοῦ μέσου πρὸς τὸν ἄνω κεχώρηκεν , ἀὴρ μὲν τὸν μεθόριον ὕδατος καὶ πυρὸς κληρωσάμενος τόπον , πῦρ δὲ τὸν ἀνωτάτω 0 1 2 ·
διὸ κ ἂν ἀναψάμενος δᾷδα πρὸς γῆν καταφέρῃς , ἡ φλὸξ οὐδὲν ἧττον ἀντιβιάσεται καὶ πρὸς τὴν φυσικὴν τοῦ πυρὸς κίνησιν ἐπικουφίσασα αὑτὴν ἀναδραμεῖται .
εἰ δὴ φθορᾶς μὲν αἴτιον ἡ παρὰ φύσιν τάξις τῶν ἄλλων  ἔχει  ζῴων , ἐν δὲ τῷ κόσμῳ κατὰ φύσιν ἕκαστα τῶν μερῶν διατέτακται τὰς οἰκείας διακληρωσάμενα χώρας , ἐνδίκως ἂν λέγοιτο ὁ κόσμος ἄφθαρτος .
ἔτι τοίνυν ἐκεῖνο παντί τῳ δῆλον , ὅτι φύσις ἑκάστη διατηρεῖν καὶ διασῴζειν , εἰ δ οἷόν τε εἴη , καὶ ἀθανατίζειν ἕκαστα ὧν φύσις ἐστὶν ἐσπούδακεν , ἡ μὲν ἐν τοῖς δένδρεσι τὰ δένδρα , ἡ δ ἐν τοῖς ζῴοις τῶν ζῴων ἕκαστον 0 1 2 .
ἐξασθενεῖ δὲ ἡ ἐπὶ μέρους ἀναγκαίως ἄγειν πρὸς ἀιδιότητα ·
ἢ γὰρ ἔνδεια ἢ φλογμὸς ἢ κρυμὸς ἢ μυρία ἄλλα τῶν εἰωθότων ἐπισυνίστασθαι κατασκήψαντα διέσεισε καὶ διέλυσε τὸν συνέχοντα δεσμὸν καὶ τέλος κατέρρηξε ·
τοιοῦτον δ εἰ μηδὲν ἐφήδρευεν ἔξω , κ ἂν ὅσον ἐφ  ἑαυτῇ πάντα μικρά τε αὖ καὶ μεγάλα ἀγήρω διεφύλαττεν 0 .
ἀναγκαῖον οὖν καὶ τὴν τοῦ κόσμου φύσιν γλίχεσθαι τῆς τοῦ ὅλου διαμονῆς 0 ·
οὐ γὰρ δὴ τῶν ἐπὶ μέρους ἐστὶ χείρων , ὡς ἀποδιδράσκουσα καὶ λιποτακτοῦσα νόσον ἀνθ ὑγιείας καὶ φθορὰν ἀντὶ σωτηρίας παντελοῦς ἐπιχειρεῖν τεχνάζειν , ἐπειδὴ " πασάων ὑπὲρ ἥ γε κάρη ἔχει ἠδὲ μέτωπα , ῥεῖά τ ἀριγνώτη πέλεται , καλαὶ δέ τε πᾶσαι 0 .
“ ἀλλ  εἰ τοῦτ ἀληθές ἐστι , φθορὰν ὁ κόσμος οὐ δέξεται .
ὅτι ἡ συνέχουσα φύσις αὐτὸν ἀήττητός ἐστι κατὰ πολλὴν ἰσχύος ῥώμην , τῶν ἄλλων ὅσα βλάπτειν ἔμελλεν ἁπαξαπάντων ἐπικρατοῦσα 0 .
διὸ καὶ Πλάτων εὖ „ ἀπῄει τε γὰρ “ φησίν „ οὐδὲν οὐ δὲ προσῄει αὐτῷ ποθεν ·
οὐδὲν γὰρ ἦν .
αὐτὸ γὰρ ἑαυτῷ τροφὴν τὴν ἑαυτοῦ φθίσιν παρέχον καὶ πάντ  ἐν ἑαυτῷ καὶ ὑφ ἑαυτοῦ πάσχον καὶ δρῶν ἐκ τέχνης γέγονεν ·
ἡγήσατο γὰρ αὐτὸ ὁ συνθεὶς αὔταρκες ὂν ἄμεινον ἔσεσθαι μᾶλλον ἢ προσδεὲς ἄλλων 0 .
“ Ἀποδεικτικώτατός γε μὴν κ ἀκεῖνος ὁ λόγος ἐστίν , ἐφ ᾧ μυρίους οἶδα σεμνυνομένους ὡς ἠκριβωμένῳ καὶ πάνυ ἀνεξελέγκτῳ .
πυνθάνονται γάρ ·
τίνος ἕνεκα τὸν κόσμον φθερεῖ ὁ θεός ;
ἤτοι γὰρ ὑπὲρ τοῦ μηκέτι κοσμοποιῆσαι ἢ ὑπὲρ τοῦ ἕτερον κατασκευάσαι 0 .
τὸ μὲν δὴ πρότερον ἀλλότριον θεοῦ 0 ·
πρὸς τάξιν γὰρ ἀταξίαν μεταβάλλειν δέον , οὐ πρὸς ἀταξίαν τάξιν 0 1 ·
εἶτα δ ὅτι καὶ μετάνοιαν πάθος καὶ νόσημα δέξεται ψυχῆς 0 ·
ἔδει γὰρ ἢ μὴ κοσμοποιῆσαι τὸ παράπαν ἢ κρίνοντα πρέπον αὑτῷ τὸ ἔργον χαίρειν τῷ γενομένῳ 0 .
τὸ δὲ δεύτερον ἄξιον οὐ βραχείας ἐρεύνης 0 .
εἰ γὰρ ἕτερον ἀντὶ τοῦ νῦν ὄντος κατασκευάσει , πάντως ὁ γενόμενος ἢ χείρων ἢ ὅμοιος ἢ κρείττων ἀποτελεσθήσεται ·
ὧν ἕκαστον ἐπίληπτον 0 .
εἰ μὲν γὰρ χείρων ὁ κόσμος , χείρων καὶ ὁ δημιουργός 0 1 .
ἀμώμητα δὲ καὶ ἀνεξέλεγκτα καὶ ἀνεπανόρθωτα τὰ τοῦ θεοῦ τελειοτάτῃ τέχνῃ καὶ ἐπιστήμῃ δημιουργηθέντα 0 ·
„ οὐ δὲ “ γὰρ „ γυνὴ “ φασί „ τοσσόνδε νόου ἐπιδεύεται ἐσθλοῦ , ὥστε χερείον  ἑλέσθαι ἀμεινοτέρων παρεόντων .
“ ἐμπρεπὲς δὲ θεῷ τὰ ἄμορφα μορφοῦν καὶ τοῖς αἰσχίστοις περιτιθέναι θαυμαστὰ κάλλη 0 .
εἰ δ ὅμοιος , ματαιοπόνος ὁ τεχνίτης , οὐδὲν κομιδῇ νηπίων παίδων διαφέρων , οἳ πολλάκις παρ αἰγιαλοῖς ἀθύροντες ψάμμου γεωλόφους ἀνιστᾶσι κ ἄπειθ ὑφαιροῦντες ταῖς χερσὶ πάλιν ἐρείπουσι 0 ·
πολὺ γὰρ ἄμεινον τοῦ κατασκευάζειν ὅμοιον μηδὲν μή τε ἀφαιροῦντα μή τε προστιθέντα μηδ  αὖ πρὸς τὸ ἄμεινον ἢ χεῖρον μεταβάλλοντα τὸν ἐξ ἀρχῆς ἅπαξ γενόμενον κατὰ χώραν ἐᾶν 0 1 .
εἰ δὲ κρείττονα δημιουργήσει , γενήσεται τότε κρείττων καὶ ὁ δημιουργός , ὥσθ ἡνίκα τὸν πρότερον κατεσκεύαζε καὶ τὴν τέχνην καὶ τὴν διάνοιαν ἦν ἀτελέστερος , ὅπερ οὐ δὲ θέμις ὑπονοεῖν ἐστιν ·
ἴσος γὰρ αὐτὸς ἑαυτῷ καὶ ὅμοιος ὁ θεός , μή τε ἄνεσιν πρὸς τὸ χεῖρον μή τ ἐπίτασιν πρὸς τὸ βέλτιον δεχόμενος 0 .
ἐπὶ δὲ τὰς τοιαύτας ἀνωμαλίας ἄνθρωποι κεχωρήκασι , πρὸς ἑκάτερον τό τε εὖ καὶ τὸ χεῖρον πεφυκότες μεταβάλλειν , αὐξήσεσι καὶ προκοπαῖς καὶ βελτιώσεσι καὶ πᾶσι τοῖς ἐναντίοις εἰωθότες χρῆσθαι .
πρὸς δὲ τούτοις τὰ μὲν τῶν θνητῶν ἔργα ἡμῶν φθαρτὰ δεόντως ἂν γένοιτο , τὰ δὲ τοῦ ἀθανάτου κατὰ τὸν εἰκότα λόγον ἄφθαρτα δήπου 0 ·
τῇ γὰρ φύσει τῶν τεχνιτῶν εὔλογον τὰ δημιουργηθέντα ἐξομοιοῦσθαι 0 .
καὶ μὴν ἅπαντί τῳ κ ἀκεῖνο δῆλον , ὅτι φθειρομένης μὲν τῆς γῆς ἀνάγκη καὶ τὰ χερσαῖα τῶν ζῴων καθ ὅλον τὸ γένος ἀπόλλυσθαι 0 .
φθειρομένου δὲ ὕδατος τὰ ἔνυδρα , καὶ ἀέρος μέντοι καὶ πυρὸς τὰ ἀεροπόρα καὶ πυρίγονα 0 .
κατ  ἀνάλογον οὖν εἰ φθείρεται ὁ οὐρανός , φθαρήσεται μὲν ἥλιος καὶ σελήνη , φθαρήσονται δ οἱ λοιποὶ πλάνητες , φθαρήσονται δ οἱ ἀπλανεῖς ἀστέρες , ὁ τοσοῦτος αἰσθητῶν θεῶν εὐδαίμων τὸ πάλαι νομισθεὶς στρατός .
ὃ δὴ  εἰ  γένοιτ ἂν οὐδὲν ἕτερον ἢ θεοὺς φθειρομένους ὑπονοεῖν 0 ·
ἴσον γάρ ἐστι τῷ καὶ ἀνθρώπους ἀθανάτους ὑπονοεῖν .
καίτοι τις ἐν ἀτίμων συγκρίσει τοῦτ ἂν εὕροι σκοπῶν εὐλογώτερον ἐκείνου ·
χάριτι μὲν γὰρ θεοῦ θνητὸν ἀθανασίας μεταλαχεῖν εἰκός ἐστιν , ἀφθαρσίαν δὲ θεοὺς ἀποβαλεῖν ἀδύνατον , κ ἂν αἱ ἀνθρώπων σοφίαι κακομανῶσι 0 .
καὶ μὴν οἵ γε τὰς ἐκπυρώσεις καὶ τὰς παλιγγενεσίας εἰσηγούμενοι τοῦ κόσμου νομίζουσι καὶ ὁμολογοῦσι τοὺς ἀστέρας θεοὺς εἶναι , οὓς τῷ λόγῳ διαφθείρειν οὐκ ἐρυθριῶσιν .