Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
καίτοι ʽ τὸ γὰρ ἀληθὲς εἰρήσεται πρὸς σἔ ταῦθ ἡμῖν Ἔρως ὁ ἑταῖρος ἀπαγγέλλων ὕποπτος ἦν τὰ μὴ προσόντα πρέποντα δὲ προσεῖναι τοῖς καλοῖς κ ἀγαθοῖς δι εὔνοιαν ἐπιμαρτυρεῖν ·
καίπερ , ὡς οἶσθα , οὐδαμῇ πιθανὸς ὢν τῷ πρὸς χάριν ὑφίεσθαι τοῦ δοκοῦντος 0 .
ἀλλὰ νῦν ἐκεῖνός τε τῶν ψευδομαρτυριῶν ἀφεῖται , καὶ σύ , τῆς ὁδοιπορίας σχολὴν διδούσης , δίελθ ἡμῖν ὥσπερ ἰατρείαν τινὰ σεαυτοῦ , χρησάμενος οὕτως εὐήνιον καὶ ἁπλοῦν καὶ τῷ λόγῳ πρᾶον καὶ ὑπήκοον ἐποιήσω τὸν θυμόν 0 .
φΟΥνδΑνΟσ 0 .
εἶτ οὐ σκοπεῖς , ὦ προθυμότατε Σύλλα , μὴ καὶ αὐτὸς εὐνοίᾳ καὶ φιλίᾳ τῇ πρὸς ἡμᾶς παρορᾷς τι τῶν ἡμετέρων ;
ἔρωτι μὲν γὰρ οὐ δ αὐτῷ πολλάκις ἔχοντι κατὰ χώραν ἐν τῇ Ὁμηρικῇ πείσῃ μένοντα τὸν θυμόν , ἀλλὰ τραχύτερον ὑπὸ μισοπονηρίας , εἰκός ἐστι πραοτέρους ἡμᾶς φανῆναι , καθάπερ ἐν διαγραμμάτων μεταβολαῖς νῆταί τινες πρὸς ἑτέρας νήτας τάξιν ὑπάτων λαμβάνουσιν 0 .
σΥλλ .
οὐδέτερα τούτων , ἔστιν , ὦ Φουνδάνε ·
ποίει δ ὡς λέγω , χαριζόμενος ἡμῖν .
φΟΥνδ .
καὶ μὴν ὧν γε μεμνήμεθα Μουσωνίου καλῶν ἕν ἐστιν , ὦ Σύλλα , τὸ δεῖν ἀεὶ θεραπευομένους βιοῦν τοὺς σῴζεσθαι μέλλοντας .
οὐ γὰρ ὡς ἐλλέβορον , οἶμαι , δεῖ θεραπεύσαντα συνεκφέρειν τῷ νοσήματι τὸν λόγον , ἀλλ ἐμμένοντα τῇ ψυχῇ συνέχειν τὰς κρίσεις καὶ φυλάσσειν 0 .
φαρμάκοις γὰρ οὐκ ἔοικεν ἀλλὰ σιτίοις ὑγιεινοῖς ἡ δύναμις αὐτοῦ , μεθ ὑγιείας ἕξιν ἐμποιοῦσα χρηστὴν οἷς ἂν γένηται συνήθης 0 ·
αἱ δὲ πρὸς ἀκμάζοντα τὰ πάθη καὶ οἰδοῦντα παραινέσεις καὶ νουθεσίαι σχολῇ μὲν ἀνύτουσι καὶ μόλις , οὐδὲν δὲ τῶν ὀσφραντῶν διαφέρουσιν , ἃ τοὺς ἐπιληπτικοὺς ἐγείροντα καταπίπτοντας οὐκ ἀπαλλάττει τοῦ νοσήματος .
ὅμως δὲ τὰ μὲν ἄλλα καὶ παρ ὃν ἀκμάζει καιρὸν ἁμωσγέπως ὑπείκει καὶ παρίησι βοηθοῦντα λόγον ἔξωθεν εἰς τὴν ψυχήν , ὁ δὲ θυμὸς οὐχ ᾗ φησιν ὁ Μελάνθιος τὰ δεινὰ πράσσει τὰς φρένας μετοικίσας , ἀλλ ἐξοικίσας τελείως καὶ ἀποκλείσας , ὥσπερ οἱ συνεμπιπράντες ἑαυτοὺς ταῖς οἰκίαις , πάντα ταραχῆς καὶ καπνοῦ καὶ ψόφου μεστὰ ποιεῖ τὰ ἐντός , ὥστε μή τ ἰδεῖν μή τ ἀκοῦσαι τῶν ὠφελούντων 0 .
διὸ καὶ μᾶλλον ἐν χειμῶνι καὶ πελάγει ναῦς ἔρημος ἀναλήψεται κυβερνήτην ἔξωθεν ἢ προσδέξεται λόγον ἀλλότριον ἄνθρωπος ἐν θυμῷ καὶ ὀργῇ σαλεύων , ἂν μὴ παρεσκευασμένον ἔχῃ τὸν οἰκεῖον λογισμόν .
ἀλλ ὥσπερ οἱ πολιορκίαν προσδεχόμενοι συνάγουσι , καὶ παρατίθενται τ ἀπιτήδεια τὰς ἔξωθεν ἐλπίδας ἀπεγνωκότες , οὕτω μάλιστα δεῖ τὰ πρὸς τὸν θυμὸν βοηθήματα πόρρωθεν λαμβάνοντας ἐκ φιλοσοφίας κατακομίζειν εἰς τὴν ψυχήν , ὡς , ὅταν ὁ τῆς χρείας ἀφίκηται καιρός , μὴ ῥᾳδίως παρεισάγειν δυνησομένους ·
οὐ δὲ γὰρ ἀκούει τῶν ἐκτὸς ἡ ψυχὴ διὰ τὸν θόρυβον , ἐὰν μὴ καθάπερ κελευστὴν ἔνδοθεν ἔχῃ τὸν αὑτῆς λόγον ὀξέως δεχόμενον καὶ συνιέντα τῶν παραγγελλομένων ἕκαστον 0 ·
ἀκούσασα δὲ τῶν μὲν ἠρέμα καὶ πράως λεγομένων καταφρονεῖ , πρὸς δὲ τοὺς ἐνισταμένους τραχύτερον ἐρεθίζεται .
καὶ γὰρ ὑπερήφανος καὶ αὐθάδης καὶ ὅλως ὑφ ἑτέρου ὁ θυμὸς δυσκίνητος ὢν , ὥσπερ ὀχυρὰ τυραννὶς ἐξ ἑαυτῆς ἔχειν ὀφείλει σύνοικον καὶ συγγενὲς τὸ καταλῦον 0 .
ἡ μὲν οὖν συνέχεια τῆς ὀργῆς καὶ τὸ προσκρούειν πολλάκις ἕξιν ἐμποιεῖ πονηρὰν τῇ ψυχῇ , ἣν ὀργιλότητα καλοῦσιν , εἰς ἀκραχολίαν καὶ πικρίαν καὶ δυσκολίαν τελευτῶσαν , ὅταν ἑλκώδης καὶ μικρόλυπος ὁ θυμὸς γένηται καὶ φιλαίτιος ὑπὸ τῶν τυχόντων ὡς σίδηρος ἀσθενὴς καὶ λεπτὸς ἀναχαρασσόμενος 0 ·
ἡ δὲ παραχρῆμα ταῖς ὀργαῖς ἐνισταμένη καὶ πιέζουσα κρίσις οὐ τὸ παρὸν ἰᾶται μόνον , ἀλλὰ καὶ πρὸς τὸ λοιπὸν εὔτονον ποιεῖ καὶ δυσπαθῆ τὴν ψυχήν .
ἐμοὶ γοῦν συνέβη δὶς ἢ τρὶς ἐνστάντι πρὸς ὀργὴν τὸ τῶν Θηβαίων παθεῖν , οἳ τὸ πρῶτον ὠσάμενοι Λακεδαιμονίους ἀηττήτους εἶναι δοκοῦντας , οὐδεμίαν ὕστερον ἡττήθησαν ὑπ αὐτῶν μάχην ·
φρόνημα γὰρ ἔσχον ὡς κρατεῖν ἔστι τῷ λογισμῷ .
ἑώρων δ οὐ μόνον ψυχροῦ κατασκεδαννυμένου λήγουσαν ὀργὴν ὡς Ἀριστοτέλης ἱστόρησεν , ἀλλὰ καὶ φόβου προσαχθέντος ἀποσβεννυμένην καὶ νὴ Δία χαρᾶς ἐπιγενομένης ἄφνω καθ Ὅμηρον ἰάνθη καὶ διεχύθη πολλοῖς ὁ θυμός .
ὥστε μοι παρίστατο μὴ παντελῶς ἀβοήθητον εἶναι τοῖς γε βουλομένοις τὸ πάθος .
οὐ δὲ γὰρ ἀρχὰς ἔχει μεγάλας ἀεὶ καὶ ἰσχυράς , ἀλλὰ καὶ σκῶμμα καὶ παιδιὰ καὶ τὸ γελάσαι τινὰ καὶ τὸ διανεῦσαι καὶ πολλὰ τοιαῦτα πολλοὺς εἰς ὀργὴν καθίστησιν , ὥσπερ ἡ Ἑλένη τὴν ἀδελφιδῆν προσαγορεύσασα παρθένε μακρὸν δὴ μῆκος Ἠλέκτρα χρόνου παρώξυνεν εἰπεῖν ὀψέ γε φρονεῖς εὖ , τότε λιποῦσ αἰσχρῶς δόμους 0 ·
καὶ τὸν Ἀλέξανδρον ὁ Καλλισθένης εἰπὼν , τῆς μεγάλης κύλικος περιφερομένης , οὐ βούλομαι πιὼν Ἀλεξάνδρου Ἀσκληπιοῦ δεῖσθαι .
καθάπερ οὖν τὴν φλόγα θριξὶ λαγῴαις ἀναπτομένην καὶ θρυαλλίσι καὶ συρφετῷ ῥᾴδιόν ἐστιν ἐπισχεῖν ·
ἐὰν δ ἐπιλάβηται τῶν στερεῶν καὶ βάθος ἐχόντων , ταχὺ διέφθειρε καὶ συνεῖλεν ὑψηλὸν ἡβάσασα τεκτόνων πόνον ὥς φησιν Αἰσχύλος ·
οὕτως ὁ τῷ θυμῷ προσέχων ἐν ἀρχῇ καὶ κατὰ μικρὸν ἔκ τινος λαλιᾶς καὶ βωμολοχίας συρφετώδους ὁρῶν καπνίζοντα καὶ διακαόμενον οὐ μεγάλης δεῖται πραγματείας , ἀλλὰ πολλάκις αὐτῷ τῷ σιωπῆσαι καὶ καταμελῆσαι κατέπαυσε .
καὶ γὰρ τὸ πῦρ ὁ μὴ παρασχὼν ὕλην ἔσβεσε , καὶ ὀργὴν ὁ μὴ θρέψας ἐν ἀρχῇ καὶ μὴ φυσήσας ἑαυτὸν ἐφυλάξατο καὶ καθεῖλεν .
οὐκ ἤρεσκεν οὖν μοι , καίπερ ἄλλα χρήσιμα λέγων καὶ παραινῶν ὁ Ἱερώνυμος , ἐν οἷς οὔ φησι γιγνομένης ἀλλὰ γεγενημένης καὶ οὔσης αἴσθησιν ὀργῆς εἶναι διὰ τὸ τάχος .
οὐθὲν γὰρ οὕτω τῶν παθῶν συλλεγόμενον καὶ διακινούμενον ἔχει τὴν γένεσιν ἐμφανῆ καὶ τὴν αὔξησιν ·
ὡς δὴ καὶ Ὅμηρος ἐμπείρως διδάσκει , λυπηθέντα μὲν εὐθὺς ἐξαίφνης ποιῶν τὸν Ἀχιλλέα τοῦ λόγου προσπεσόντος , ἐν οἷς λέγει ὣς φάτο ·
τὸν δ ἄχεος νεφέλη ἐκάλυψε μέλαινα ·
θυμούμενον δὲ βραδέως τῷ Ἀγαμέμνονι καὶ διὰ λόγων πολλῶν ἐκκαόμενον 0 ·
οὓς εἴ τις ὑφεῖλεν αὐτῶν ἐν ἀρχῇ καὶ διεκώλυσεν , οὐκ ἂν ἔσχεν αὔξησιν ἡ διαφορὰ τηλικαύτην καὶ μέγεθος .
ὅθεν ὁ Σωκράτης ὁσάκις αἴσθοιτο κινουμένου τραχύτερον αὑτοῦ πρός τινα τῶν φίλων , πρὸ χείματος ὥστ ἀνὰ ποντίαν ἄκραν στελλόμενος ἐνεδίδου τε τῇ φωνῇ καὶ διεμειδία τῷ προσώπῳ καὶ τὸ βλέμμα πραότερον παρεῖχε , τῷ ῥέπειν ἐπὶ θάτερα καὶ πρὸς τ οὐναντίον ἀντικινεῖσθαι τῷ πάθει διαφυλάττων ἑαυτὸν ἀπτῶτα καὶ ἀήττητον .
ἔστι γάρ τις , ὦ ἑταῖρε , πρώτη καθάπερ τυράννου κατάλυσις τοῦ θυμοῦ , μὴ πείθεσθαι μη δ ὑπακούειν προστάττοντος αὐτοῦ μέγα βοᾶν καὶ δεινὸν βλέπειν καὶ κόπτειν ἑαυτόν , ἀλλ ἡσυχάζειν καὶ μὴ συνεπιτείνειν ὥσπερ νόσημα ῥιπτασμῷ καὶ διαβοήσει τὸ πάθος 0 .
αἱ μὲν γὰρ ἐρωτικαὶ πράξεις , οἷον ἐπικωμάσαι καὶ ᾆσαι καὶ στεφανῶσαι θύραν , ἔχουσιν ἁμωσγέπως κουφισμὸν οὐκ ἄχαριν οὐ δ ἄμουσον ἐλθὼν δ οὐκ ἐβόησα τίς ἢ τίνος , ἀλλ ἐφίλησα τὴν φλιήν .
εἰ τοῦτ ἔστ ἀδίκημ , ἀδικῶ .
αἵ τε τοῖς πενθοῦσιν ἐφέσεις τοῦ ἀποκλαῦσαι καὶ ἀποδύρασθαι πολύ τι τῆς λύπης ἅμα τῷ δακρύῳ συνεξάγουσιν ·
ὁ δὲ θυμὸς ἐκριπίζεται μᾶλλον οἷς πράττουσι καὶ λέγουσιν οἱ ἐν αὐτῷ καθεστῶτες .
ἀτρεμεῖν οὖν κράτιστον ἢ φεύγειν καὶ ἀποκρύπτειν 0 1 .
καὶ καθορμίζειν ἑαυτὸν εἰς ἡσυχίαν , ὥσπερ ἐπιληψίας ἀρχομένης συναισθανομένους , ἵνα μὴ πέσωμεν μᾶλλον δ ἐπιπέσωμεν 0 ·
ἐπιπίπτομεν δέ γε τοῖς φίλοις μάλιστά τε καὶ πλειστάκις .
οὐ γὰρ πάντων ἐρῶμεν οὐ δὲ πᾶσι φθονοῦμεν οὐ δὲ πάντας φοβούμεθα , θυμῷ δ ἄθικτον οὐδὲν οὐ δ ἀνεπιχείρητον ἀλλ ὀργιζόμεθα καὶ πολεμίοις καὶ φίλοις καὶ τέκνοις καὶ γονεῦσι καὶ θεοῖς νὴ Δία καὶ θηρίοις καὶ ἀψύχοις σκεύεσιν , ὡς ὁ Θάμυρις ῥηγνὺς χρυσόδετον κέρας , ῥηγνὺς ἁρμονίαν χορδοτόνου λύρας 0 ·
καὶ ὁ Πάνδαρος αὑτῷ καταρώμενος , εἰ μὴ τὰ τόξα καταπρήσειε χερσὶ διακλάσσας 0 .
ὁ δὲ Ξέρξης καὶ τῇ θαλάττῃ στίγματα καὶ πληγὰς ἐνέβαλλε καὶ πρὸς τὸ ὄρος ἐξέπεμπεν ἐπιστολὰς Ἄθω δαιμόνιε οὐρανόμηκες , μὴ ποιεῖν ἐν ἐμοῖς ἔργοις λίθους μεγάλους καὶ δυσκατεργάστους ·
εἰ δὲ μὴ , τεμὼν ῥίψω σ εἰς θάλασσαν πολλὰ γάρ ἐστι τοῦ θυμοῦ φοβερά , πολλὰ δὲ καὶ γελοῖα 0 ·
διὸ καὶ μισεῖται καὶ καταφρονεῖται μάλιστα τῶν παθῶν .
ἀμφότερα δ ἐσκέφθαι χρήσιμον 0 .
ἐγὼ γοῦν , εἰ μὲν ὀρθῶς οὐκ οἶδα , ταύτην δὲ τῆς ἰατρείας ἀρχὴν ποιησάμενος , ὥσπερ οἱ Λάκωνες ἐν τοῖς εἵλωσι τὸ μεθύειν οἷόν ἐστι , κατεμάνθανον τὴν ὀργὴν ἐν ἑτέροις 0 .
καὶ πρῶτον μέν , ᾗ φησιν Ἱπποκράτης χαλεπωτάτην εἶναι νόσον ἐν ᾗ τοῦ νοσοῦντος ἀνομοιότατον αὑτῷ γίνεται τὸ πρόσωπον , οὕτως ὁρῶν ὑπ ὀργῆς ἐξισταμένους μάλιστα καὶ μεταβάλλοντας ὄψιν χρόαν βάδισμα φωνήν , οἷον εἰκόνα τοῦ πάθους ἀπεματτόμην ἐμαυτῷ πάνυ δυσχεραίνων , εἰ φοβερὸς 0 ;
οὕτω καὶ παρακεκινηκὼς 0 ;
ὁρῶμαί ποτε τοῖς φίλοις καὶ τῇ γυναικὶ καὶ τοῖς θυγατρίοις , οὐ μόνον ἰδεῖν ἄγριος καὶ ἀσυνήθης ἀλλὰ καὶ φωνὴν ἀπηνῆ καὶ τραχεῖαν ἀφιείς ·
ὥσπερ ἑτέροις τῶν συνήθων ἐνετύγχανον , οὐκ ἦθος οὐ μορφὴν οὐ λόγου χάριν οὐ τὸ πιθανὸν καὶ προσηνὲς ἐν ὁμιλίᾳ δυναμένοις ὑπ ὀργῆς διαφυλάττειν 0 .
γαΐῳ μὲν οὖν Γράκχῳ τῷ ῥήτορι καὶ τὸν τρόπον ὄντι χαλεπῷ καὶ περιπαθέστερον λέγοντι διηρμοσμένον ἦν συρίγγιον , ᾧ τὴν φωνὴν οἱ ἁρμονικοὶ σχέδην ἐπ ἀμφότερα διὰ τῶν τόνων ἄγουσι ·
καὶ τοῦτ ἔχων οἰκέτης αὐτοῦ λέγοντος ὄπισθεν ἑστὼς ἐνεδίδου τόνον ἐπιεικῆ καὶ πρᾶον , ᾧ τὴν κραυγὴν ἀνεκαλεῖτο καὶ τὸ τραχὺ καὶ τὸ θυμικὸν ἀφῄρει τῆς φωνῆς , ὥσπερ ὁ τῶν βουκόλων κηρόπλαστος ὀτοβεῖ δόναξ ἀχέτας ὑπνοδόταν νόμον ἐπιθέλγων καὶ καθιστὰς τὴν ὀργὴν τοῦ ῥήτορος ἐμοὶ δ εἴ τις ἐμμελὴς καὶ κομψὸς ἀκόλουθος ἦν , οὐκ ἂν ἠχθόμην αὐτοῦ προσφέροντος ἐπὶ ταῖς ὀργαῖς ἔσοπτρον , ὥσπερ ἐνίοις προσφέρουσι λουσαμένοις ἐπ οὐδενὶ χρησίμῳ 0 .
τὸ δ αὑτὸν ἰδεῖν παρὰ φύσιν ἔχοντα καὶ συντεταραγμένον οὐ μικρόν ἐστιν εἰς διαβολὴν τοῦ πάθους .
καὶ γὰρ καὶ τὴν , Ἀθηνᾶν λέγουσιν οἱ παίζοντες αὐλοῦσαν ὑπὸ τοῦ σατύρου νουθετεῖσθαι καὶ μὴ προσέχειν ·
οὔ τοι πρέπει τὸ σχῆμα ·
τοὺς αὐλοὺς μέθες καὶ θ ὦπλα λάζευ καὶ γνάθους εὐθημόνει ·
θεασαμένην δὲ τοῦ προσώπου τὴν ὄψιν ἐν ποταμῷ τινι δυσχερᾶναι καὶ προέσθαι τοὺς αὐλούς ·
καίτοι παραμυθίαν ἡ τέχνη τῆς ἀμορφίας ἔχει τὴν εὐμέλειαν .
καὶ ὁ Μαρσύας , ὡς ἔοικε , φορβειᾷ τινι καὶ περιστομίοις τοῦ πνεύματος τὸ ῥαγδαῖον ἐγκαθεῖρξε καὶ τοῦ προσώπου κατεκόσμησε καὶ ἀπέκρυψε τὴν ἀνωμαλίαν , χρυσῷ δ αἰγλήεντι συνήρμοσεν ἀμφιδασείας κόρσας , καὶ στόμα λάβρον ὀπισθοδέτοισιν ἱμᾶσιν 0 .
ἡ δ ὀργὴ φυσῶσα καὶ διατείνουσα τὸ πρόσωπον ἀπρεπῶς , ἔτι μᾶλλον αἰσχρὰν ἀφίησι καὶ ἀτερπῆ φωνὴν κινοῦσα χορδὰς τὰς ἀκινήτους φρενῶν .
τὴν μὲν γὰρ θάλασσαν , ὅταν ἐκταραχθεῖσα τοῖς πνεύμασι τὰ βρύα καὶ τὸ φῦκος ἀναβάλλῃ , καθαίρεσθαι λέγουσιν ·
ἃ δ ὁ θυμὸς ἐκβράσσει τῆς ψυχῆς περιτρεπομένης ἀκόλαστα καὶ πικρὰ καὶ σπερμολόγα ῥήματα , τοὺς λέγοντας πρώτους καταρρυπαίνει καὶ καταπίμπλησιν ἀδοξίας , ὡς ἀεὶ μὲν ἔχοντας ἐν αὐτοῖς ταῦτα καὶ πλήρεις ὄντας ὑπὸ δὲ τῆς ὀργῆς ἀνακαλυπτομένους .
διὸ κουφοτάτου πράγματος , ὥς φησιν ὁ Πλάτων , λόγου βαρυτάτην ζημίαν τίνουσιν , ἐχθροὶ καὶ κακολόγοι καὶ κακοήθεις δοκοῦντες εἶναι .
ταῦτ οὖν ὁρῶντί μοι καὶ παραφυλάττοντι συμβαίνει τίθεσθαι καὶ διαμνημονεύειν ἐπιεικῶς πρὸς ἐμαυτόν , ὡς ἀγαθὸν μέν ἐστιν ἐν πυρετῷ κρεῖττον δ ἐν ὀργῇ τὴν γλῶτταν ἁπαλὴν ἔχειν καὶ λείαν 0 .
ἡ μὲν γὰρ τῶν πυρεττόντων ἐὰν μὴ κατὰ φύσιν ἔχῃ , σημεῖόν ἐστι πονηρὸν οὐκ αἴτιον ·
ἡ δὲ τῶν θυμουμένων τραχεῖα καὶ ῥυπαρὰ γενομένη καὶ ῥυεῖσα πρὸς λόγους ἀτόπους ἔχθρας ἀνηκέστου δημιουργὸν ὕβριν ἐκφέρει καὶ δυσμενείας ὑπούλου κατήγορον .
οὐδὲν γὰρ ὁ ἄκρατος ἀκόλαστον οὕτω καὶ δυσχερὲς , ὡς ὁ θυμός , ἀναδείκνυσι 0 ·
κ ἀκεῖνα μὲν γέλωτι καὶ παιδιᾷ μέλει , ταῦτα δὲ χολῇ κέκραται ·
καὶ παρὰ πότον μὲν ὁ σιωπῶν ἐπαχθὴς τοῖς συνοῦσι καὶ φορτικός , ἐν ὀργῇ δὲ σεμνότερον οὐδὲν ἡσυχίας , ὡς ἡ Σαπφὼ παραινεῖ ʽσκιδναμένας ἐν στήθεσιν ὄργας πεφυλάχθαι γλῶσσαν μαψυλάκαν 0 1 .
οὐ ταῦτα δὲ μόνον ἐπιλογίζεσθαι δίδωσι τὸ προσέχειν αὑτοῖς ἁλισκομένοις ὑπ ὀργῆς , ἀλλὰ καὶ τὴν ἄλλην τοῦ θυμοῦ κατανοεῖν φύσιν , ὡς οὐκ εὐγενὴς οὐ δ ἀνδρώδης οὐ δ ἔχουσα φρόνημα καὶ μέγεθός ἐστιν , ἀλλὰ δοκεῖ τοῖς πολλοῖς τὸ ταρακτικὸν αὐτοῦ πρακτικὸν καὶ τὸ ἀπειλητικὸν εὐθαρσὲς εἶναι καὶ τὸ ἀπειθὲς ἰσχυρόν .
ἔνιοι δὲ καὶ τὴν ὠμότητα μεγαλουργίαν καὶ τὸ δυσπαραίτητον εὐτονίαν καὶ μισοπονηρίαν τὸ δύσκολον οὐκ ὀρθῶς τίθενται ·
τὰ γὰρ ἔργα καὶ τὰ κινήματα καὶ τὰ σχήματα μικρότητα πολλὴν καὶ ἀσθένειαν κατηγορεῖ , οὐ μόνον ἐν οἷς παιδάρια σπαράττουσι καὶ πρὸς γύναια διαπικραίνονται καὶ κύνας καὶ ἵππους καὶ ἡμιόνους ;
οἴονται δεῖν κολάζειν , ὡς Κτησιφῶν ὁ παγκρατιαστὴς ἀντιλακτίσαι τὴν ἡμίονον ἀξιῶν , ἀλλὰ καὶ περὶ τὰς τυραννικὰς μιαιφονίας τῷ πικρῷ τὸ μικρόψυχον αὐτῶν καὶ τῷ δρῶντι τὸ πεπονθὸς ἐνορώμενον ἔοικε τοῖς δήγμασι τῶν ἑρπετῶν , ὅταν διακαῇ καὶ περιώδυνα γένηται , τὴν φλεγμονὴν ἀπερειδομένων σφοδρὰν τοῖς λελυπηκόσιν 0 .
ὡς γὰρ οἴδημα μεγάλης ἐστὶν ἐν σαρκὶ πληγῆς πάθος , οὕτως ἐν ταῖς μαλακωτάταις ψυχαῖς ἡ πρὸς τὸ λυπῆσαι ἔνδοσις ἐκφέρει μείζονα θυμὸν ἀπὸ μείζονος ἀσθενείας .
διὸ καὶ γυναῖκες ἀνδρῶν ὀργιλώτεραι , καὶ νοσοῦντες ὑγιαινόντων καὶ γέροντες ἀκμαζόντων καὶ κακῶς πράττοντες εὐτυχούντων 0 1 ·
ὀργιλώτατος γὰρ ὁ φιλάργυρος πρὸς τὸν οἰκονόμον , ὁ γαστρίμαργος πρὸς τὸν ὀψοποιὸν ὁ ζηλότυπος πρὸς τὸ γύναιον ὁ κενόδοξος κακῶς ἀκούσας 0 1 ·
χαλεπώτατοι δ ἄγαν φιλοτιμίαν μνώμενοι ἐν πόλεσιν ἄνδρες ἢ στάσιν , ἄλγος ἐμφανές κατὰ Πίνδαρον 0 .
οὕτως ἐκ τοῦ λυπουμένου μάλιστα τῆς ψυχῆς καὶ πάσχοντος ἀνίσταται μάλιστα δι ἀσθένειαν ὁ θυμός , οὐχὶ νεύροις , ὥς τις εἶπε , τῆς ψυχῆς ἐοικώς , ἀλλ ἐπιτάμασι καὶ σπάσμασιν ἐν ταῖς ἀμυντικαῖς ὁρμαῖς σφοδρότερον ἐξανισταμένης .
τὰ μὲν οὖν φαῦλα παραδείγματα τὴν θέαν οὐκ εὔχαριν ἀλλ ἀναγκαίαν μόνον εἶχε ·
τοὺς δ ἠπίως καὶ λείως ὁμιλοῦντας ὀργαῖς κάλλιστα μὲν ἀκούσματα κάλλιστα δὲ θεάματα ποιούμενος , ἄρχομαι καταφρονεῖν τῶν λεγόντων ·
ἄνδρ ἠδίκησας ·
ἄνδρ ἀνεκτέον τόδε ;
καὶ βαῖνε λάξ , ἐπὶ τραχήλου βαῖνε , καὶ πέλα χθονί , καὶ τ ἄλλα παροξυντικά , δι ὧν ἔνιοι τὸν θυμὸν ἐκ τῆς γυναικωνίτιδος εἰς τὴν ἀνδρωνῖτιν οὐκ εὖ μετοικίζουσιν .
ἡ γὰρ ἀνδρεία κατὰ τ ἄλλα τῇ δικαιοσύνῃ συμφερομένη περὶ μόνης μοι δοκεῖ διαμάχεσθαι τῆς πραότητος , ὡς αὐτῇ μᾶλλον προσηκούσης .
ἀνθρώπων μὲν γὰρ κρατῆσαι καὶ χείροσι βελτιόνων ὑπῆρξε , τὸ δ ἐν ψυχῇ στῆσαι κατὰ θυμοῦ τρόπαιον ʽ ᾧ χαλεπὸν εἶναι διαμάχεσθαι φησὶν Ἡράκλειτος ὅ τι γὰρ ἂν θέλῃ , ψυχῆς ὠνεῖται μεγάλης ἐστὶ καὶ νικητικῆς ἰσχύος , ὥσπερ νεῦρα καὶ τόνους ἀληθῶς ἐπὶ τὰ πάθη τὰς κρίσεις ἐχούσης 0 .
διὸ καὶ συνάγειν ἀεὶ πειρῶμαι καὶ ἀναγιγνώσκειν οὐ ταῦτα δὴ μόνον τὰ τῶν φιλοσόφων , οὕς φασι χολὴν οὐκ ἔχειν οἱ νοῦν οὐκ ἔχοντες , ἀλλὰ μᾶλλον τὰ τῶν βασιλέων καὶ τυράννων οἷον Ἀντιγόνου τὸ πρὸς τοὺς στρατιώτας τοὺς παρὰ τὴν σκηνὴν λοιδοροῦντας αὐτὸν ὡς οὐκ ἀκούοντα 0 1 ·
τὴν βακτηρίαν γὰρ ὑποβαλὼν ἔξω παπαί εἶπεν οὐ πορρωτέρω ποι τραπόμενοι κακῶς ἐρεῖθ ἡμᾶς 0 ;
ἀρκαδίωνος δὲ τοῦ Ἀχαιοῦ τὸν Φίλιππον ἀεὶ κακῶς λέγοντος καὶ φεύγειν παραινοῦντος εἰσόκε τοὺς ἀφίκηται οἳ οὐκ ἴσασι Φίλιππον εἶτά πως ἐν Μακεδονίᾳ φανέντος , ᾤοντο δεῖν οἱ φίλοι κολάσαι καὶ μὴ περιιδεῖν ·
ὁ δὲ Φίλιππος ἐντυχὼν αὐτῷ φιλανθρώπως καὶ ξένια καὶ δῶρα πέμψας ἐκέλευσεν ὕστερον πυνθάνεσθαι , τίνας λόγους ἀπαγγέλλοι πρὸς τοὺς Ἕλληνας ·
ὡς δὲ πάντες ἐμαρτύρουν ἐπαινέτην αὐτοῦ γεγονέναι τὸν ἄνδρα θαυμάσιον , ἐγὼ τοίνυν ἔφη βελτίων ἰατρὸς ὑμῶν .
ἐν Ὀλυμπίοις δὲ βλασφημίας περὶ αὐτοῦ γενομένης καί τινων λεγόντων , ὡς οἰμῶξαι προσήκει τοὺς Ἕλληνας , ὅτι εὖ πάσχοντες ὑπὸ τοῦ Φιλίππου κακῶς αὐτὸν λέγουσι ·
τί οὖν ἔφη ποιήσουσιν , ἂν κακῶς πάθωσι ;
καλὰ δὲ καὶ Πεισιστράτου τὰ πρὸς Θρασύβουλον καὶ Πορσήνα τὰ πρὸς Μούκιον καὶ Μάγα τὰ πρὸς Φιλήμονα 0 ·
δημοσίᾳ γὰρ ὑπ αὐτοῦ κωμῳδηθεὶς ἐν θεάτρῳ παρὰ τοῦ βασιλέως γράμμαθ ἣκει σοι , Μάγα .
μάγα κακόδαιμον , γράμματ οὐκ ἐπίστασαι 0 ·
λαβὼν ὑπὸ χειμῶνος εἰς Παραιτόνιον ἐξενεχθέντα , στρατιώτην μὲν ἐκέλευσε γυμνῇ τῇ μαχαίρᾳ θιγεῖν τοῦ τραχήλου μόνον εἶτα κοσμίως ἀπελθεῖν ·
ἀστραγάλους δὲ καὶ σφαῖραν ὡς παιδαρίῳ νοῦν οὐκ ἔχοντι προσπέμψας 0 ;
ἀφῆκε .
πτολεμαῖος . 0 ;
δὲ γραμματικὸν εἰς ἀμαθίαν ἐπισκώπτων ἠρώτησε τίς ὁ τοῦ Πηλέως πατὴρ ἦν ·
κ ἀκεῖνος ἂν σὺ πρότερον εἴπῃς ἔφη τίς ὁ τοῦ Λάγου ·
τὸ δὲ σκῶμμα τῆς δυσγενείας ἥπτετο τοῦ βασιλέως , καὶ πάντες ἠγανάκτησαν ὡς οὐκ ἐπιτήδειον ὄντα φέρειν ·
καὶ ὁ Πτολεμαῖος εἰ τὸ φέρειν ἔφη σκωπτόμενον , οὐ δὲ τὸ σκώπτειν βασιλικόν ἐστιν .
ἀλέξανδρος δὲ πικρότερος αὑτοῦ γέγονεν ἐν τοῖς περὶ Καλλισθένη καὶ Κλεῖτον .
καὶ , Πῶρος ἁλοὺς παρεκάλει χρήσασθαι ·
βασιλικῶς αὐτῷ καὶ πυθομένου μή τι πλέον 0 ;
ἐν τῷ βασιλικῶς ἔφη πάντ ἔνεστι .
διὸ καὶ τῶν θεῶν τὸν βασιλέα μειλίχιον Ἀθηναῖοι δέ 0 ·
μαιμάκτην οἶμαι καλοῦσι ·
τὸ δὲ κολαστικὸν ἐρινυῶδες καὶ δαιμονικόν , οὐ θεῖον οὐ δ ὀλύμπιον 0 1 .
ὥσπερ οὖν ἐπὶ τοῦ Φιλίππου τις εἶπε κατασκάψαντος Ὄλυνθον , ἀλλ οὐκ ἂν ἀνοικίσαι γε πόλιν ἐκεῖνος δύναιτο τηλικαύτην οὕτως ἔστιν εἰπεῖν πρὸς τὸν θυμὸν ἀνατρέψαι μὲν δύνασαι καὶ διαφθεῖραι καὶ καταβαλεῖν , ἀναστῆσαι δὲ καὶ σῶσαι καὶ φείσασθαι καὶ καρτερῆσαι πραότητός ἐστι καὶ συγγνώμης καὶ μετριοπαθείας , καὶ Καμίλλου καὶ Μετέλλου καὶ Ἀριστείδου καὶ Σωκράτους ·
τὸ δ ἐμφῦναι καὶ δακεῖν μυρμηκῶδες καὶ μυῶδες 0 .
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ πρὸς ἄμυναν ἅμα σκοπῶν τὸν δι ὀργῆς 0 ;
τρόπον ἄπρακτον εὑρίσκω τὰ πολλά , δήγμασι χειλῶν καὶ πρίσεσιν ὀδόντων καὶ κεναῖς ἐπιδρομαῖς καὶ βλασφημίαις ἀπειλὰς ἀνοήτους ἐχούσαις καταναλισκόμενον , εἶθ ὥσπερ ἐν τοῖς δρόμοις τὰ παιδία τῷ μὴ κρατεῖν ἑαυτῶν προκαταπίπτοντα τοῦ τέλους ἐφ ὃ σπεύδει γελοίως 0 .
ὅθεν οὐ φαύλως ὁ Ῥόδιος πρὸς ὑπηρέτην τοῦ Ῥωμαίων στρατηγοῦ βοῶντα καὶ θρασυνόμενον οὐ μέλει μοι τί σὺ λέγεις ἀλλὰ τί τῆνος σιγῇ καὶ τὸν , Νεοπτόλεμον ὁ Σοφοκλῆς καὶ τὸν Εὐρύπυλον ὁπλίσας ἐκόμπασ ἀλοιδόρητα φησίν ἐρρηξάτην ἐς κύκλα χαλκέων ὅπλων 0 .
τὸν μὲν γὰρ σίδηρον ἔνιοι τῶν βαρβάρων φαρμάσσουσιν , δ ἀνδρεία χολῆς οὐ δεῖται βέβαπται γὰρ ὑπὸ τοῦ λόγου ·
τὸ δὲ θυμικὸν καὶ μανικὸν εὐπερίθραυστόν ἐστι καὶ σαθρόν .
ἀφαιροῦσι γοῦν αὐλοῖς τὸν θυμὸν οἱ Λακεδαιμόνιοι τῶν μαχομένων , καὶ Μούσαις πρὸ πολέμου θύουσιν ὅπως ὁ λόγος ἐμμένῃ ·
καὶ τρεψάμενοι τοὺς πολεμίους οὐ διώκουσιν , ἀλλ ἀνακαλοῦνται τὸν θυμόν , ὥσπερ τὰ σύμμετρα τῶν ἐγχειριδίων εὐανακόμιστον ὄντα καὶ ῥᾴδιον 0 .
ὀργὴ δὲ , μυρίους προανεῖλε τῆς ἀμύνης , ὡς Κῦρον καὶ Πελοπίδαν τὸν Θηβαῖον 0 .
ἀγαθοκλῆς 0 ;
δὲ πράως ἔφερε λοιδορούμενος ὑπὸ τῶν πολιορκουμένων ·
καί τινος εἰπόντος κεραμεῦ , πόθεν ἀποδώσεις τοῖς ξένοις τὸν μισθὸν 0 ;
ἐπιγελάσας αἴκα ταύταν ἐξέλω καὶ τὸν Ἀντίγονον ἀπὸ τοῦ τείχους τινὲς εἰς ἀμορφίαν ἔσκωπτον ·
ὁ δὲ πρὸς αὐτοὺς καὶ μὴν ἐδόκουν εὐπρόσωπος εἶναι .
λαβὼν δὲ τὴν πόλιν ἐπίπρασκε τοὺς σκώπτοντας , μαρτυράμενος ὅτι πρὸς τοὺς δεσπότας ἕξει τὸν λόγον , ἂν πάλιν αὐτὸν λοιδορῶσιν .
ὁρῶ δὲ καὶ κυνηγοὺς σφαλλομένους ὑπ ὀργῆς μεγάλα καὶ ῥήτορας .
ἀριστοτέλης δ ἱστορεῖ Σατύρου τοὺς φίλους ἐμφράξαι τὰ ὦτα κηρῷ δίκην ἔχοντος , ὅπως μὴ συγχέῃ τὸ πρᾶγμα διὰ θυμὸν ὑπὸ τῶν ἐχθρῶν λοιδορούμενος .
αὐτοὺς δ ἡμᾶς οὐ πολλάκις ἐκφεύγει τὸ κολάσαι πλημμελήσαντα δοῦλον ;
ἀποδιδράσκουσι γὰρ τὰς ἀπειλὰς καὶ τοὺς λόγους δείσαντες .
ὅπερ οὖν αἱ τίτθαι πρὸς τὰ παιδία λέγουσι μὴ κλαῖε καὶ λήψῃ , τοῦτο πρὸς τὸν θυμὸν οὐκ ἀχρήστως λεκτέον μὴ σπεῦδε μη δὲ βόα μη δ ἐπείγου , καὶ μᾶλλον ἃ θέλεις γενήσεται καὶ βέλτιον καὶ γὰρ παῖδ ἰδὼν πατὴρ ἐπιχειροῦντά τι σιδηρίῳ διελεῖν ἢ τεμεῖν , αὐτὸς λαβὼν τὸ σιδήριον ἐποίησε ·
καὶ τοῦ θυμοῦ τὴν τιμωρίαν παρελόμενος αὐτὸς ἀσφαλῶς καὶ ἀβλαβῶς καὶ ὠφελίμως ἐκόλασε τὸν ἄξιον οὐχ ἑαυτὸν ὥσπερ ὁ θυμούμενος ἀντ ἐκείνου πολλάκις 0 .
πάντων δὲ τῶν παθῶν ἐθισμοῦ δεομένων , οἷον δαμάζοντος καὶ καταθλοῦντος ἀσκήσει τὸ ἄλογον καὶ δυσπειθές , οὐ πρὸς ἄλλο μᾶλλον ἔστιν ἐγγυμνάσασθαι τοῖς οἰκέταις ἢ πρὸς τὸν θυμόν 0 .
οὔ τε γὰρ φθόνος οὔ τε φόβος οὔ τε φιλοτιμία τις ἐγγίγνεται πρὸς αὐτούς ·
ὀργαὶ δὲ συνεχεῖς πολλὰ ποιοῦσαι προσκρούματα καὶ σφάλματα διὰ τὴν ἐξουσίαν ὥσπερ ἐν ὀλισθηρῷ χωρίῳ , μηδενὸς ἐνισταμένου μη δὲ κωλύοντος , ὑποφέρουσιν 0 .
οὐ γὰρ ἔστιν ἀναμάρτητον ἐν πάθει τὸ ἀνυπεύθυνον κατασχεῖν , μὴ πολλῇ τὴν ἐξουσίαν ἐμπεριλαβόντα πραότητι μη δὲ πολλὰς ὑπομείναντα φωνὰς γυναικὸς καὶ φίλων ἐγκαλούντων ἀτονίαν καὶ ῥᾳθυμίαν .
οἷς μάλιστα παρωξυνόμην καὶ αὐτὸς ἐπὶ τοὺς οἰκέτας ὡς τῷ μὴ κολάζεσθαι διαφθειρομένους .
ὀψὲ μέντοι συνεῖδον , ὅτι πρῶτον μὲν ἐκείνους ἀνεξικακίᾳ χείρονας ποιεῖν βέλτιόν ἐστιν ἢ πικρίᾳ καὶ θυμῷ διαστρέφειν ἑαυτὸν εἰς ἑτέρων ἐπανόρθωσιν ἔπειτα πολλοὺς ὁρῶν αὐτῷ τῷ μὴ κολάζεσθαι πολλάκις αἰδουμένους κακοὺς εἶναι καὶ μεταβολῆς ἀρχὴν τὴν συγγνώμην μᾶλλον ἢ τὴν τιμωρίαν λαμβάνοντας , καὶ νὴ Δία δουλεύοντας ἑτέροις ἀπὸ νεύματος καὶ σιωπῇ καὶ προθυμότερον ἢ μετὰ πληγῶν καὶ στιγμάτων ἑτέροις , ἐπειθόμην ἡγεμονικώτερον εἶναι τοῦ θυμοῦ τὸν λογισμόν 0 1 2 .
οὐ γάρ , ὡς ὁ ποιητὴς εἶπεν ἵνα γὰρ δέος , ἔνθα καὶ αἰδώς 0 1 2 ·
ἀλλὰ τ οὐναντίον αἰδουμένοις ὁ σωφρονίζων ἐγγίγνεται φόβος .
ἡ δὲ συνεχὴς πληγὴ καὶ ἀπαραίτητος οὐ μετάνοιαν ἐμποιεῖ τοῦ κακουργεῖν ἀλλὰ τοῦ λανθάνειν πρόνοιαν μᾶλλον .
τρίτον ἀεὶ μνημονεύων καὶ διανοούμενος πρὸς ἐμαυτόν , ὡς οὔ θ ὁ τοξεύειν ἡμᾶς διδάξας ἐκώλυσε βάλλειν ἀλλὰ μὴ διαμαρτάνειν , οὔ τε τῷ κολάζειν ἐμποδὼν ἔσται τὸ διδάσκειν εὐκαίρως τοῦτο ποιεῖν καὶ μετρίως καὶ ὠφελίμως καὶ πρεπόντως πειρῶμαι τὴν ὀργὴν ἀφαιρεῖν μάλιστα τῷ μὴ παραιρεῖσθαι τῶν κολαζομένων τὴν δικαιολογίαν ἀλλ ἀκούειν .
ὅ τε γὰρ χρόνος ἐμποιεῖ τῷ πάθει διατριβὴν καὶ μέλλησιν ἐκλύουσαν ἥ τε κρίσις εὑρίσκει καὶ τρόπον πρέποντα καὶ μέγεθος ἁρμόττον κολάσεως ·
ἔτι δ οὐχ ὑπολείπεται πρόφασις τῷ διδόντι δίκην ἀντιτείνειν πρὸς τὴν ἐπανόρθωσιν , ἂν μὴ κατ ὀργὴν ἀλλ ἐξελεγχθεὶς κολάζηται τὸ τ αἴσχιστον οὐ πρόσεστι , φαίνεσθαι δικαιότερα τοῦ δεσπότου λέγοντα τὸν οἰκέτην .
ὥσπερ οὖν ὁ Φωκίων μετὰ τὴν Ἀλεξάνδρου τελευτὴν οὐκ ἐῶν προεξανίστασθαι τοὺς Ἀθηναίους οὐ δὲ ταχὺ πιστεύειν , εἰ σήμερον εἶπεν ἄνδρες Ἀθηναῖοι τέθνηκε , καὶ αὔριον ἔσται καὶ εἰς τρίτην τεθνηκώς οὕτως οἶμαι δεῖν ὑποβάλλειν ἑαυτῷ τὸν σπεύδοντα δι ὀργὴν ἐπὶ τὴν τιμωρίαν , εἰ σήμερον οὗτος ἠδίκηκε , καὶ αὔριον ἔσται καὶ εἰς τρίτην ἠδικηκώς ·
καὶ δεινὸν οὐδέν , εἰ δώσει δίκην βράδιον , ἀλλ εἰ ταχὺ παθὼν ἀεὶ φανεῖται μὴ ἀδικῶν 0 1 ·
ὅπερ ἤδη συμβέβηκε πολλάκις .
τίς 0 .
γὰρ ἡμῶν οὕτω δεινός ἐστιν , ὥστε μαστιγοῦν καὶ κολάζειν δοῦλον , ὅτι πέμπτην ἢ δεκάτην ἡμέραν προσέκαυσε τ οὖψον ἢ κατέβαλε τὴν τράπεζαν ἢ βράδιον ὑπήκουσε ;
καὶ μὴν ταῦτ ἐστὶν ἐφ οἷς εὐθὺς γενομένοις καὶ προσφάτοις οὖσι ταραττόμεθα καὶ πικρῶς καὶ ἀπαραιτήτως ἔχομεν .
ὡς γὰρ δι ὁμίχλης τὰ σώματα , καὶ δι ὀργῆς τὰ πράγματα μείζονα φαίνεται 0 .
διὸ δεῖ ταχὺ συμμνημονεύειν τῶν ὁμοίων , καὶ τοῦ πάθους ἔξωθεν ὄντας ἀνυπόπτως , ἂν καθαρῷ τῷ λογισμῷ καὶ καθεστῶτι φαίνηται μοχθηρόν , ἐπιστραφῆναι , καὶ μὴ προέσθαι τότε μη δ ἀφεῖναι τὴν κόλασιν ὥσπερ σιτίον ἀνορέκτους γεγονότας 0 .
οὐδὲν γὰρ οὕτως αἴτιόν ἐστι τοῦ παρούσης ὀργῆς κολάζειν , ὡς τὸ παυσαμένης μὴ κολάζειν ἀλλ ἐκλελύσθαι , καὶ τ αὐτὸ πεπονθέναι τοῖς ἀργοῖς κωπηλάταις , οἳ γαλήνης ὁρμοῦσιν εἶτα κινδυνεύουσιν ἀνέμῳ πλέοντες 0 .
καὶ γὰρ ἡμεῖς τοῦ λογισμοῦ κατεγνωκότες ἀτονίαν καὶ μαλακίαν ἐν τῷ κολάζειν , σπεύδομεν παρόντι τῷ θυμῷ καθάπερ πνεύματι παραβόλως 0 .
τροφῇ μὲν γὰρ ὁ πεινῶν κατὰ φύσιν χρῆται τιμωρίᾳ δ ὁ μὴ πεινῶν μη δὲ διψῶν αὐτῆς , μη δ ὥσπερ ὄψου πρὸς τὸ κολάσαι τοῦ θυμοῦ δεόμενος , ἀλλ ὅταν πορρωτάτω τοῦ ὀρέγεσθαι γένηται προσάγων τὸν λογισμὸν ἀναγκαίως 0 1 .
οὐ γάρ , ὡς Ἀριστοτέλης ἱστορεῖ κατ αὐτὸν ἐν Τυρρηνίᾳ μαστιγοῦσθαι τοὺς οἰκέτας πρὸς αὐλόν , οὕτω πρὸς ἡδονὴν δεῖ καθάπερ ἀπολαύσματος ὀρέξει τῆς τιμωρίας ἐμφορεῖσθαι καὶ χαίρειν κολάζοντας εἶτα μετανοεῖν 0 ·
ὧν τὸ μὲν θηριῶδες τὸ δὲ γυναικῶδες 0 1 ·
ἀλλὰ καὶ λύπης καὶ ἡδονῆς χωρὶς ἐν τῷ τοῦ λογισμοῦ χρόνῳ τὴν δίκην κομίζεσθαι μὴ ὑπολείποντας τῷ θυμῷ πρόφασιν .
αὕτη μὲν οὖν ἴσως οὐκ ὀργῆς ἰατρεία φανεῖται , διάκρουσις δὲ καὶ φυλακὴ τῶν ἐν ὀργῇ τινος ἁμαρτημάτων 0 .
καίτοι καὶ σπληνὸς οἴδημα σύμπτωμα μέν ἐστι πυρετοῦ πραϋνόμενον δὲ κουφίζει τὸν πυρετόν , ὥς φησιν Ἱερώνυμος .
ἀλλ αὐτῆς γε τῆς ὀργῆς ἀναθεωρῶν τήν γένεσιν ἄλλους ὑπ ἄλλων αἰτιῶν ἐμπίπτοντας εἰς αὐτὴν ἑώρων , οἷς ἐπιεικῶς ἅπασι τοῦ καταφρονεῖσθαι καὶ ἀμελεῖσθαι παραγίγνεται .
διὸ καὶ τοῖς παραιτουμένοις δεῖ βοηθεῖν πορρωτάτω τὴν πρᾶξιν ὀλιγωρίας ἀπάγοντας καὶ θρασύτητος , εἰς ἄγνοιαν ἢ ἀνάγκην ἢ πάθος ἢ δυστυχίαν τιθεμένους ὡς Σοφοκλῆς ἀλλ οὐ γάρ , ὦ ναξ , οὐ δ ὃς ἂν βλάστῃ μένει νοῦς τοῖς κακῶς πράξασιν , ἀλλ ἐξίσταται 0 .
καὶ τῆς Βρισηΐδος τὴν ἀφαίρεσιν εἰς τὴν Ἄτην ἀναφέρων ὁ Ἀγαμέμνων , ὅμως ἂψ ἐθέλει ἀρέσαι , δόμεναὶ τ ἀπερείσι ἄποινα .
καὶ γὰρ τὸ δεῖσθαι τοῦ μὴ καταφρονοῦντός ἐστι , καὶ ταπεινὸς ;
φανεὶς ὁ ἀδικήσας ἔλυσε τὴν τῆς ὀλιγωρίας δόξαν .
οὐ δεῖ δὲ ταῦτα περιμένειν τὸν ὀργιζόμενον , ἀλλὰ τὸ τοῦ Διογένους οὗτοί σου καταγελῶσιν ὦ Διόγενες ·
ἐγὼ δ οὐ καταγελῶμαι λαμβάνειν ἐν ἑαυτῷ , καὶ καταφρονεῖσθαι μὴ νομίζειν ἀλλὰ μᾶλλον ἐκείνου καταφρονεῖν , ὡς δι ἀσθένειαν ἢ πλημμέλειαν ἢ προπέτειαν ἢ ῥᾳθυμίαν ἢ ἀνελευθερίαν ἢ γῆρας ἢ νεότητα πλημμελοῦντος .
οἰκέταις δὲ καὶ φίλοις ἀφετέον τὸ τοιοῦτο παντάπασιν .
οὐ γὰρ ὡς ἀδυνάτων οὐ δ ὡς ἀπράκτων , ἀλλὰ δι ἐπιείκειαν ἢ δι εὔνοιαν οἱ μὲν ὡς χρηστῶν οἱ δ ὡς φιλούντων καταφρονοῦσι 0 1 2 ·
νυνὶ δ οὐ μόνον πρὸς γυναῖκα καὶ δούλους καὶ φίλους ὡς καταφρονούμενοι τραχέως ἔχομεν , ἀλλὰ καὶ πανδοκεῦσι καὶ ναύταις καὶ ὀρεωκόμοις μεθύουσι πολλάκις ὑπ ὀργῆς συμπίπτομεν οἰόμενοι καταφρονεῖσθαι , καὶ κυσὶν ὑλακτοῦσι καὶ ὄνοις ἐμβάλλουσι χαλεπαίνομεν ὡς ἐκεῖνος ὁ βουλόμενος τύπτειν τὸν ὀνηλάτην , εἶτ ἀνακραγόντος ὅτι Ἀθηναῖός εἰμι , σὺ δὲ μὲν οὐκ εἶ Ἀθηναῖος τὸν ὄνον λέγων ἔτυπτε καὶ πολλὰς ἐνεφόρει πληγάς 0 .
καὶ μὴν τάς γε συνεχεῖς καὶ πυκνὰς καὶ κατὰ μικρὸν ἐν τῇ ψυχῇ συλλεγομένας ὀργὰς μάλιστα φιλαυτία καὶ δυσκολία μετὰ τρυφῆς , καὶ μαλακίας οἷον σμῆνος ἢ σφηκιὰν ἡμῖν ἐντίκτουσι 0 .