Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἦλθον μὲν εἰς Σπάρτην ἀμφότεροι καὶ τὴν κόρην ἐν ἱερῷ Ἀρτέμιδος Ὀρθίας χορεύουσαν ἁρπάσαντες ἔφυγον ·
τῶν δὲ πεμφθέντων ἐπὶ τὴν δίωξιν οὐ πορρωτέρω Τεγέας ἐπακολουθησάντων , ἐν ἀδείᾳ γενόμενοι καὶ διελθόντες τὴν Πελοπόννησον ἐποιήσαντο συνθήκας , τὸν μὲν λαχόντα κλήρῳ τὴν Ἑλένην ἔχειν γυναῖκα , συμπράττειν δὲ θατέρῳ γάμον ἄλλον .
ἐπὶ ταύταις δὲ κληρουμένων ταῖς ὁμολογίαις ἔλαχε Θησεύς ·
καὶ παραλαβὼν τὴν παρθένον οὔπω γάμων ὥραν ἔχουσαν εἰς Ἀφίδνας ἐκόμισε ·
καὶ τὴν μητέρα καταστήσας μετ αὐτῆς Ἀφίδνῳ παρέδωκεν ὄντι φίλῳ , διακελευσάμενος φυλάττειν καὶ λανθάνειν τοὺς ἄλλους .
αὐτὸς δὲ Πειρίθῳ τὴν ὑπουργίαν ἀποδιδούς , εἰς Ἤπειρον συναπεδήμησεν ἐπὶ τὴν Ἀϊδωνέως θυγατέρα τοῦ Μολοσσῶν βασιλέως , ὃς τῇ γυναικὶ Φερσεφόνην ὄνομα θέμενος , Κόρην δὲ τῇ θυγατρί , τῷ δὲ κυνὶ Κέρβερον , ἐκέλευε τούτῳ διαμάχεσθαι τοὺς μνωμένους τὴν παῖδα καὶ λαβεῖν τὸν κρατήσαντα 0 1 .
τοὺς μέντοι περὶ τὸν Πειρίθουν οὐ μνηστῆρας ἥκειν , ἀλλ ἁρπασομένους πυνθανόμενος συνέλαβε ·
καὶ τὸν μὲν Πειρίθουν εὐθὺς ἠφάνισε διὰ τοῦ κυνός , τὸν δὲ Θησέα καθείρξας ἐφύλαττεν .
ἐν δὲ τῷ χρόνῳ τούτῳ Μενεσθεὺς ὁ Πετεὼ τοῦ Ὀρνέως τοῦ Ἐρεχθέως πρῶτος , ὥς φασιν , ἀνθρώπων ἐπιθέμενος τῷ δημαγωγεῖν καὶ πρὸς χάριν ὄχλῳ διαλέγεσθαι , τούς τε δυνατοὺς συνίστη καὶ παρώξυνε , πάλαι βαρυνομένους τὸν Θησέα καὶ νομίζοντας ἀρχὴν καὶ βασιλείαν ἀφῃρημένον ἑκάστου τῶν κατὰ δῆμον εὐπατριδῶν , εἰς ἓν ἄστυ συνείρξαντα πάντας ὑπηκόοις χρῆσθαι καὶ δούλοις , τούς τε πολλοὺς διετάραττε καὶ διέβαλλεν , ὡς ὄναρ ἐλευθερίας ὁρῶντας , ἔργῳ δὲ ἀπεστερημένους πατρίδων καὶ ἱερῶν , ὅπως ἀντὶ πολλῶν καὶ ἀγαθῶν καὶ γνησίων βασιλέων πρὸς ἕνα δεσπότην ἔπηλυν καὶ ξένον ἀποβλέπωσι .
ταῦτα δὲ αὐτοῦ πραγματευομένου μεγάλην ῥοπὴν ὁ πόλεμος τῷ νεωτερισμῷ προσέθηκε , τῶν Τυνδαριδῶν ἐπελθόντων ·
οἱ δὲ καὶ ὅλως φασὶν ὑπὸ τούτου πεισθέντας ἐλθεῖν .
τὸ μὲν οὖν πρῶτον οὐδὲν ἠδίκουν , ἀλλ ἀπῄτουν τὴν ἀδελφήν .
ἀποκριναμένων δὲ τῶν ἐν ἄστει μή τε ἔχειν μή τε γινώσκειν ὅπου καταλέλειπται , πρὸς πόλεμον ἐτράποντο .
φράζει δὲ αὐτοῖς Ἀκάδημος ᾐσθημένος ᾧ δή τινι τρόπῳ τὴν ἐν Ἀφίδναις κρύψιν αὐτῆς 0 .
ὅθεν ἐκείνῳ τε τιμαὶ ζῶντι παρὰ τῶν Τυνδαριδῶν ἐγένοντο , καὶ πολλάκις ὕστερον εἰς τὴν Ἀττικὴν ἐμβαλόντες Λακεδαιμόνιοι καὶ πᾶσαν ὁμοῦ τὴν χώραν τέμνοντες , τῆς Ἀκαδημείας ἀπείχοντο διὰ τὸν Ἀκάδημον .
ὁ δὲ Δικαίαρχος Ἐχεδήμου φησὶ καὶ Μαράθου συστρατευσάντων τότε τοῖς Τυνδαρίδαις ἐξ Ἀρκαδίας , ἀφ οὗ μὲν Ἐχεδημίαν προσαγορευθῆναι τὴν νῦν Ἀκαδήμειαν , ἀφ οὗ δὲ Μαραθῶνα τὸν δῆμον , ἐπιδόντος ἑαυτὸν ἑκουσίως κατά τι λόγιον σφαγιάσασθαι πρὸ τῆς παρατάξεως .
ἐλθόντες οὖν ἐπὶ τὰς Ἀφίδνας καὶ μάχῃ κρατήσαντες ἐξεῖλον τὸ χωρίον .
ἐνταῦθά φασι καὶ Ἄλυκον πεσεῖν τὸν Σκείρωνος υἱόν , συστρατευόμενον τότε τοῖς Διοσκούροις , ἀφ οὗ καὶ τόπον τῆς Μεγαρικῆς Ἄλυκον καλεῖσθαι τοῦ σώματος ἐνταφέντος .
ἡρέας δ ὑπὸ Θησέως αὐτοῦ περὶ Ἀφίδνας ἀποθανεῖν τὸν Ἄλυκον ἱστόρηκε , καὶ μαρτύρια ταυτὶ τὰ ἔπη παρέχεται περὶ τοῦ Ἀλύκου ·
τὸν ἐν εὐρυχόρῳ ποτ Ἀφίδνῃ μαρνάμενον Θησεὺς Ἑλένης ἕνεκ ἠϋκόμοιο κτεῖνεν .
Οὐ μὴν εἰκὸς αὐτοῦ Θησέως παρόντος ἁλῶναι τήν τε μητέρα καὶ τὰς Ἀφίδνας 0 .
ἐχομένων δ οὖν τῶν Ἀφιδνῶν καὶ τῶν ἐν ἄστει δεδιότων , ἔπεισε τὸν δῆμον ὁ Μενεσθεὺς δέχεσθαι τῇ πόλει καὶ φιλοφρονεῖσθαι τοὺς Τυνδαρίδας , ὡς μόνῳ Θησεῖ βίας ὑπάρξαντι πολεμοῦντας , τῶν δὲ ἄλλων εὐεργέτας ὄντας ἀνθρώπων καὶ σωτῆρας .
ἐμαρτύρει δὲ αὐτῷ καὶ τὰ παρ ἐκείνων ·
οὐδὲν γὰρ ἠξίωσαν ἁπάντων κρατοῦντες ἀλλ ἢ μυηθῆναι , μηδὲν ἧττον Ἡρακλέους τῇ πόλει προσήκοντες .
καὶ τοῦτο οὖν ὑπῆρξεν αὐτοῖς , Ἀφίδνου ποιησαμένου παῖδας , ὡς Πύλιος Ἡρακλέα 0 ·
καὶ τιμὰς ἰσοθέους ἔσχον , Ἄνακες προσαγορευθέντες , ἢ διὰ τὰς γενομένας ἀνοχὰς ἢ διὰ τὴν ἐπιμέλειαν καὶ κηδεμονίαν τοῦ μηδένα κακῶς παθεῖν στρατιᾶς τοσαύτης ἔνδον οὔσης ·
ἀνακῶς γὰρ ἔχειν τοὺς ἐπιμελομένους ἢ φυλάττοντας ὁτιοῦν 0 ·
καὶ τοὺς βασιλεῖς ἴσως ἄνακτας διὰ τοῦτο καλοῦσιν .
εἰσὶ δὲ οἱ λέγοντες διὰ τὴν τῶν ἀστέρων ἐπιφάνειαν Ἄνακας ὀνομάζεσθαι ·
τὸ γὰρ ἄνω τοὺς Ἀττικοὺς ἀνεκὰς ὀνομάζειν , καὶ ἀνέκαθεν τὸ ἄνωθεν 0 .
Αἴθραν δὲ τὴν Θησέως μητέρα γενομένην αἰχμάλωτον ἀπαχθῆναι λέγουσιν εἰς Λακεδαίμονα , κ ἀκεῖθεν εἰς Τροίαν μετὰ Ἑλένης ·
καὶ μαρτυρεῖν Ὅμηρον , ἕπεσθαι τῇ Ἑλένῃ φάμενον ·
Αἴθρην Πιτθῆος θύγατρα Κλυμένην τε βοῶπιν 0 .
οἱ δὲ καὶ τοῦτο τὸ ἔπος διαβάλλουσι καὶ τὴν περὶ Μουνύχου μυθολογίαν , ὃν ἐκ Δημοφῶντος Λαοδίκης κρύφα τεκούσης ἐν Ἰλίῳ συνεκθρέψαι τὴν Αἴθραν λέγουσιν .
ἴδιον δέ τινα καὶ παρηλλαγμένον ὅλως λόγον ὁ Ἴστρος ἐν τῇ τρισκαιδεκάτῃ τῶν Ἀττικῶν ἀναφέρει περὶ Αἴθρας , ὡς ἐνίων λεγόντων Ἀλέξανδρον μὲν τὸν Πάριν ἐν Θεσσαλίᾳ ὑπ Ἀχιλλέως καὶ Πατρόκλου μάχῃ κρατηθῆναι παρὰ τὸν Σπερχειόν , Ἕκτορα δὲ τὴν Τροιζηνίων πόλιν λαβόντα διαρπάσαι καὶ τὴν Αἴθραν ἀπάγειν ἐκεῖ καταλειφθεῖσαν .
ἀλλὰ τοῦτο μὲν ἔχει πολλὴν ἀλογίαν .
ἀϊδωνέως δὲ τοῦ Μολοσσοῦ ξενίζοντος Ἡρακλέα καὶ τῶν περὶ τὸν Θησέα καὶ Πειρίθουν κατὰ τύχην μνησθέντος , ἅ τε πράξοντες ἦλθον καὶ ἃ φωραθέντες ἔπαθον , βαρέας ἤνεγκεν ὁ Ἡρακλῆς , τοῦ μὲν ἀπολωλότος ἀδόξως , τοῦ δὲ ἀπολλυμένου .
καὶ περὶ Πειρίθου μὲν οὐδὲν ᾤετο ποιήσειν πλέον ἐγκαλῶν , τὸν δὲ Θησέα παρῃτεῖτο καὶ χάριν ἠξίου ταύτην αὐτῷ δοθῆναι .
συγχωρήσαντος δὲ τοῦ Ἀϊδωνέως , λυθεὶς ὁ Θησεὺς ἐπανῆλθε μὲν εἰς τὰς Ἀθήνας , οὐδέπω παντάπασι τῶν φίλων αὐτοῦ κεκρατημένων , καὶ ὅσα ὑπῆρχε τεμένη πρότερον αὐτῷ τῆς πόλεως ἐξελούσης ἅπαντα καθιέρωσε τῷ Ἡρακλεῖ καὶ προσηγόρευσεν ἀντὶ Θησείων Ἡράκλεια , πλὴν τεσσάρων , ὡς Φιλόχορος ἱστόρηκεν .
αὖθις δὲ βουλόμενος ὡς πρότερον ἄρχειν καὶ καθηγεῖσθαι τοῦ πολιτεύματος εἰς στάσεις ἐνέπεσε καὶ ταραχάς , οὓς μὲν ἀπέλιπε μισοῦντας αὐτὸν εὑρίσκων τὸ μὴ φοβεῖσθαι τῷ μισεῖν προσειληφότας , ἐν δὲ τῷ δήμῳ πολὺ τὸ διεφθαρμένον ὁρῶν καὶ θεραπεύεσθαι βουλόμενον ἀντὶ τοῦ ποιεῖν σιωπῇ τὸ προσταττόμενον .
ἐπιχειρῶν οὖν βιάζεσθαι κατεδημαγωγεῖτο καὶ κατεστασιάζετο .
καὶ τέλος ἀπογνοὺς τὰ πράγματα τοὺς μὲν παῖδας εἰς Εὔβοιαν ὑπεξέπεμψε πρὸς Ἐλεφήνορα τὸν Χαλκώδοντος , αὐτὸς δὲ Γαργηττοῖ κατὰ τῶν Ἀθηναίων ἀρὰς θέμενος , οὗ νῦν ἔστι τὸ καλούμενον Ἀρατήριον , εἰς Σκῦρον ἐξέπλευσεν , οὔσης αὐτῷ πρὸς τοὺς ἐκεῖ φιλίας , ὡς ᾤετο , καὶ χωρίων ἐν τῇ νήσῳ πατρῴων .
ἐβασίλευε δὲ Λυκομήδης τότε τῶν Σκυρίων .
πρὸς τοῦτον οὖν ἀφικόμενος ἐζήτει τοὺς ἀγροὺς ἀπολαβεῖν , ὡς αὐτόθι κατοικήσων ·
ἔνιοι δέ φασι παρακαλεῖν αὐτὸν βοηθεῖν ἐπὶ τοὺς Ἀθηναίους .
ὁ δὲ Λυκομήδης , εἴ τε δείσας τὴν δόξαν τοῦ ἀνδρός , εἴ τε τῷ Μενεσθεῖ χαριζόμενος , ἐπὶ τὰ ἄκρα τῆς χώρας ἀναγαγὼν αὐτόν , ὡς ἐκεῖθεν ἐπιδείξων τοὺς ἀγρούς , ὦσε κατὰ τῶν πετρῶν καὶ διέφθειρεν 0 1 .
ἔνιοι δ ἀφ ἑαυτοῦ πεσεῖν φασι σφαλέντα , μετὰ δεῖπνον , ὥσπερ εἰώθει , περιπατοῦντα .
καὶ παραυτίκα μὲν οὐδεὶς ἔσχεν αὐτοῦ λόγον οὐδένα τεθνηκότος , ἀλλὰ τῶν μὲν Ἀθηναίων ἐβασίλευσε Μενεσθεύς , οἱ δὲ παῖδες ἰδιωτεύοντες Ἐλεφήνορι συνεστράτευσαν εἰς Ἴλιον .
ἐκεῖ δὲ Μενεσθέως ἀποθανόντος ἐπανελθόντες αὐτοὶ τὴν βασιλείαν ἀνεκομίσαντο .
χρόνοις δ ὕστερον Ἀθηναίους ἄλλα τε παρέστησεν ὡς ἥρωα τιμᾶν Θησέα , καὶ τῶν ἐν Μαραθῶνι πρὸς Μήδους μαχομένων ἔδοξαν οὐκ ὀλίγοι φάσμα Θησέως ἐν ὅπλοις καθορᾶν πρὸ αὐτῶν ἐπὶ τοὺς βαρβάρους φερόμενον .
μετὰ δὲ τὰ Μηδικὰ Φαίδωνος ἄρχοντος μαντευομένοις τοῖς Ἀθηναίοις ἀνεῖλεν ἡ Πυθία τὰ Θησέως ἀναλαβεῖν ὀστᾶ καὶ θεμένους ἐντίμως παρ αὑτοῖς φυλάττειν .
ἦν δὲ καὶ λαβεῖν ἀπορία καὶ γνῶναι τὸν τάφον ἀμιξίᾳ καὶ χαλεπότητι τῶν ἐνοικούντων Δολόπων .
οὐ μὴν ἀλλὰ Κίμων ἑλὼν τὴν νῆσον , ὡς ἐν τοῖς περὶ ἐκείνου γέγραπται , καὶ φιλοτιμούμενος ἐξανευρεῖν , ἀετοῦ τινα τόπον βουνοειδῆ κόπτοντος , ὥς φασι , τῷ στόματι καὶ διαστέλλοντος τοῖς ὄνυξι θείᾳ τινὶ τύχῃ συμφρονήσας ἀνέσκαψεν .
εὑρέθη δὲ θήκη τε μεγάλου σώματος αἰχμή τε παρακειμένη χαλκῆ καὶ ξίφος .
κομισθέντων δὲ τούτων ὑπὸ Κίμωνος ἐπὶ τῆς τριήρους , ἡσθέντες οἱ Ἀθηναῖοι πομπαῖς τε λαμπραῖς ἐδέξαντο καὶ θυσίαις ὥσπερ αὐτὸν ἐπανερχόμενον εἰς τὸ ἄστυ 0 .
καὶ κεῖται μὲν ἐν μέσῃ τῇ πόλει παρὰ τὸ νῦν γυμνάσιον , ἔστι δὲ φύξιμον οἰκέταις καὶ πᾶσι τοῖς ταπεινοτέροις καὶ δεδιόσι κρείττονας , ὡς καὶ τοῦ Θησέως προστατικοῦ τινος καὶ βοηθητικοῦ γενομένου καὶ προσδεχομένου φιλανθρώπως τὰς τῶν ταπεινοτέρων δεήσεις .
θυσίαν δὲ ποιοῦσιν αὐτῷ τὴν μεγίστην ὀγδόῃ Πυανεψιῶνος , ἐν ᾗ μετὰ τῶν ἠϊθέων ἐκ Κρήτης ἐπανῆλθεν .
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ ταῖς ἄλλαις ὀγδόαις τιμῶσιν αὐτόν , ἢ διὰ τὸ πρῶτον ἐκ Τροιζῆνος ἀφικέσθαι τῇ ὀγδόῃ τοῦ Ἑκατομβαιῶνος , ὡς ἱστόρηκε Διόδωρος ὁ περιηγητής , ἢ νομίζοντες ἑτέρου μᾶλλον ἐκείνῳ προσήκειν τὸν ἀριθμὸν τοῦτον ἐκ Ποσειδῶνος γεγονέναι λεγομένῳ .
καὶ γὰρ Ποσειδῶνα ταῖς ὀγδόαις τιμῶσιν .
ἡ γὰρ ὀγδοὰς κύβος ἀπ ἀρτίου πρῶτος οὖσα καὶ τοῦ πρώτου τετραγώνου διπλασία , τὸ μόνιμον καὶ δυσκίνητον οἰκεῖον ἔχει τῆς τοῦ θεοῦ δυνάμεως , ὃν ἀσφάλειον καὶ γαιήοχον προσονομάζομεν .
τὸ μέγα τῆς Ῥώμης ὄνομα καὶ δόξῃ διὰ πάντων ἀνθρώπων κεχωρηκὸς ἀφ ὅτου καὶ δι ἣν αἰτίαν τῇ πόλει γέγονεν , οὐχ ὡμολόγηται παρὰ τοῖς συγγραφεῦσιν , ἀλλ οἱ μὲν Πελασγούς , ἐπὶ πλεῖστα τῆς οἰκουμένης πλανηθέντας ἀνθρώπων τε πλείστων κρατήσαντας , αὐτόθι κατοικῆσαι , καὶ διὰ τὴν ἐν τοῖς ὅπλοις ῥώμην οὕτως ὀνομάσαι τὴν πόλιν , οἱ δὲ Τροίας ἁλισκομένης διαφυγόντας ἐνίους καὶ πλοίων ἐπιτυχόντας ὑπὸ πνευμάτων τῇ Τυρρηνίᾳ προσπεσεῖν φερομένους , καὶ περὶ τὸν Θύμβριν ποταμὸν ὁρμίσασθαι 0 1 2 ·
ταῖς δὲ γυναιξὶν αὐτῶν , ἀπορουμέναις ἤδη καὶ δυσανασχετούσαις πρὸς τὴν θάλασσαν , ὑποθέσθαι μίαν , ἣ καὶ γένει πρ οὔχειν καὶ φρονεῖν ἐδόκει μάλιστα , Ῥώμην ὄνομα , καταπρῆσαι τὰ πλοῖα .
πραχθέντος δὲ τούτου , πρῶτον μὲν ἀγανακτεῖν τοὺς ἄνδρας , ἔπειτα δι ἀνάγκην ἱδρυνθέντας περὶ τὸ Παλλάντιον , ὡς ὀλίγῳ χρόνῳ κρεῖττον ἐλπίδος ἔπραττον , ἀγαθῆς τε πειρώμενοι χώρας καὶ δεχομένων αὐτοὺς τῶν προσοίκων , ἄλλην τε τιμὴν ἀπονέμειν τῇ Ῥώμῃ καὶ τὴν πόλιν ἀπ αὐτῆς ὡς αἰτίας προσαγορεύειν 0 .
ἐξ ἐκείνου τε παραμένειν λέγουσι τὸ τοὺς συγγενεῖς τὰς γυναῖκας καὶ οἰκείους ἄνδρας ἀσπάζεσθαι τοῖς στόμασι ·
καὶ γὰρ ἐκείνας , ὅτε τὰ πλοῖα κατέπρησαν , οὕτως ἀσπάζεσθαι καὶ φιλοφρονεῖσθαι τοὺς ἄνδρας , δεομένας αὐτῶν καὶ παραιτουμένας τὴν ὀργήν 0 .
ἄλλοι δὲ Ῥώμην , Ἰταλοῦ θυγατέρα καὶ Λευκαρίας ,  οἱ δὲ Τηλέφου τοῦ Ἡρακλέους  , Αἰνείᾳ γαμηθεῖσαν , οἱ δ Ἀσκανίῳ τῷ Αἰνείοὐ , λέγουσι τ οὔνομα θέσθαι τῇ πόλει 0 1 2 ·
οἱ δὲ Ῥωμανόν , Ὀδυσσέως παῖδα καὶ Κίρκης , οἰκίσαι τὴν πόλιν 0 ·
οἱ δὲ Ῥῶμον ἐκ Τροίας ὑπὸ Διομήδους ἀποσταλέντα τὸν Ἠμαθίωνος , οἱ δὲ Ῥῶμιν Λατίνων τύραννον , ἐκβαλόντα Τυρρηνοὺς τοὺς εἰς Λυδίαν μὲν ἐκ Θετταλίας , ἐκ δὲ Λυδίας εἰς Ἰταλίαν παραγενομένους 0 1 2 .
οὐ μὴν οὐ δ οἱ Ῥωμύλον τῷ δικαιοτάτῳ τῶν λόγων ἀποφαίνοντες ἐπώνυμον τῆς πόλεως ὁμολογοῦσι περὶ τοῦ γένους  αὐτοῦ  .
οἱ μὲν γὰρ Αἰνείου καὶ Δεξιθέας τῆς Φόρβαντος υἱὸν ὄντα νήπιον εἰς Ἰταλίαν κομισθῆναι καὶ τὸν ἀδελφὸν αὐτοῦ Ῥῶμον 0 ·
ἐν δὲ τῷ ποταμῷ πλημμύραντι τῶν ἄλλων σκαφῶν διαφθαρέντων , ἐν ᾧ δ ἦσαν οἱ παῖδες εἰς μαλακὴν ἀποκλινθέντος ὄχθην ἀτρέμα , σωθέντας ἀπροσδοκήτως ὄνομα θεῖναι Ῥώμην .
οἱ δὲ Ῥώμην , θυγατέρα τῆς Τρωάδος ἐκείνης , Λατίνῳ τῷ Τηλεμάχου γαμηθεῖσαν τεκεῖν τὸν Ῥωμύλον 0 ·
οἱ δ Αἰμυλίαν τὴν Αἰνείου καὶ Λαβινίας , Ἄρει συγγενομένην 0 .
οἱ δὲ μυθώδη παντάπασι περὶ τῆς γενέσεως διεξίασι .
ταρχετίῳ γάρ , Ἀλβανῶν βασιλεῖ παρανομωτάτῳ καὶ ὠμοτάτῳ , φάσμα δαιμόνιον οἴκοι γενέσθαι ·
φαλλὸν γὰρ ἐκ τῆς ἑστίας ἀνασχεῖν καὶ διαμένειν ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας 0 .
εἶναι δὲ Τηθύος ἐν Τυρρηνίᾳ χρηστήριον , ἀφ οὗ κομισθῆναι τῷ Ταρχετίῳ χρησμόν , ὥστε συμμεῖξαι τῷ φάσματι παρθένον ·
ἔσεσθαι γὰρ ἐξ αὐτῆς παῖδα κλεινότατον , ἀρετῇ καὶ τύχη καὶ ῥώμῃ διαφέροντα .
φράσαντος οὖν τὸ μάντευμα τοῦ Ταρχετίου μιᾷ τῶν θυγατέρων καὶ συγγενέσθαι τῷ φαλλῷ προστάξαντος , αὐτὴν μὲν ἀπαξιῶσαι , θεράπαιναν δ εἰσπέμψαι 0 .
τὸν δὲ Ταρχέτιον ὡς ἔγνω χαλεπῶς φέροντα συλλαβεῖν μὲν ἀμφοτέρας ἐπὶ θανάτῳ , τὴν δ Ἑστίαν ἰδόντα κατὰ τοὺς ὕπνους ἀπαγορεύουσαν αὐτῷ τὸν φόνον , ἱστόν τινα παρεγγυῆσαι ταῖς κόραις ὑφαίνειν δεδεμέναις , ὡς ὅταν ἐξυφήνωσι , τότε δοθησομένας πρὸς γάμον .
ἐκείνας μὲν οὖν δι ἡμέρας ὑφαίνειν , ἑτέρας δὲ νύκτωρ τοῦ Ταρχετίου κελεύοντος ἀναλύειν τὸν ἱστόν 0 .
ἐκ δὲ τοῦ φαλλοῦ τῆς θεραπαινίδος τεκούσης δίδυμα , δοῦναί τινι Τερατίῳ τὸν Ταρχέτιον , ἀνελεῖν κελεύσαντα 0 .
τὸν δὲ θεῖναι φέροντα τοῦ ποταμοῦ πλησίον , εἶτα λύκαιναν μὲν ἐπιφοιτᾶν μαστὸν ἐνδιδοῦσαν , ὄρνιθας δὲ παντοδαποὺς ψωμίσματα κομίζοντας ἐντιθέναι τοῖς βρέφεσιν , ἄχρι οὗ βουκόλον ἰδόντα καὶ θαυμάσαντα τολμῆσαι προσελθεῖν καὶ ἀνελέσθαι τὰ παιδία .
τοιαύτης δὲ τῆς σωτηρίας αὐτοῖς γενομένης , ἐκτραφέντας ἐπιθέσθαι τῷ Ταρχετίῳ καὶ κρατῆσαι 0 .
ταῦτα μὲν οὖν Προμαθίων τις , ἱστορίαν Ἰταλικὴν συντεταγμένος , εἴρηκε .
τοῦ δὲ πίστιν ἔχοντος λόγου μάλιστα καὶ πλείστους μάρτυρας τὰ μὲν κυριώτατα πρῶτος εἰς τοὺς Ἕλληνας ἐξέδωκε Διοκλῆς Πεπαρήθιος , ᾧ καὶ Φάβιος ὁ Πίκτωρ ἐν τοῖς πλείστοις ἐπηκολούθηκε .
γεγόνασι δὲ καὶ περὶ τούτων ἕτεραι διαφοραί ·
τύπῳ δ εἰπεῖν τοιοῦτός ἐστι .
τῶν ἀπ Αἰνείου γεγονότων ἐν Ἄλβῃ βασιλέων εἰς ἀδελφοὺς δύο , Νομήτορα καὶ Ἀμούλιον , ἡ διαδοχὴ καθῆκεν .
ἀμουλίου δὲ νείμαντος τὰ πάντα δίχα , τῇ δὲ βασιλείᾳ τὰ χρήματα καὶ τὸν ἐκ Τροίας κομισθέντα χρυσὸν ἀντιθέντος , εἵλετο τὴν βασιλείαν ὁ Νομήτωρ .
ἔχων οὖν ὁ Ἀμούλιος τὰ χρήματα καὶ πλέον ἀπ αὐτῶν δυνάμενος τοῦ Νομήτορος , τήν τε βασιλείαν ἀφείλετο ῥᾳδίως , καὶ φοβούμενος ἐκ τῆς θυγατρὸς αὐτοῦ γενέσθαι παῖδας , ἱέρειαν τῆς Ἑστίας ἀπέδειξεν , ἄγαμον καὶ παρθένον ἀεὶ βιωσομένην .
ταύτην οἱ μὲν Ἰλίαν , οἱ δὲ Ῥέαν , οἱ δὲ Σιλουίαν ὀνομάζουσι 0 1 .
φωρᾶται δὲ μετ οὐ πολὺν χρόνον κυοῦσα παρὰ τὸν καθεστῶτα ταῖς Ἑστιάσι νόμον , καὶ τὸ μὲν ἀνήκεστα μὴ παθεῖν αὐτὴν ἡ τοῦ βασιλέως θυγάτηρ Ἀνθὼ παρῃτήσατο , δεηθεῖσα τοῦ πατρός , εἵρχθη δὲ καὶ δίαιταν εἶχεν ἀνεπίμεικτον , ὅπως μὴ λάθοι τεκοῦσα τὸν Ἀμούλιον .
ἔτεκε δὲ δύο παῖδας ὑπερφυεῖς μεγέθει καὶ κάλλει .
δι ὃ καὶ μᾶλλον ὁ Ἀμούλιος φοβηθείς , ἐκέλευσεν αὐτοὺς ὑπηρέτην λαβόντα ῥῖψαι .
τοῦτον ἔνιοι Φαιστύλον ὀνομάζεσθαι λέγουσιν , οἱ δ οὐ τοῦτον , ἀλλὰ τὸν ἀνελόμενον 0 .
ἐνθέμενος οὖν εἰς σκάφην τὰ βρέφη , κατέβη μὲν ἐπὶ τὸν ποταμὸν ὡς ῥίψων , ἰδὼν δὲ κατιόντα πολλῷ ῥεύματι καὶ τραχυνόμενον , ἔδεισε προσελθεῖν , ἐγγὺς δὲ τῆς ὄχθης καταθεὶς ἀπηλλάσσετο .
τοῦ δὲ ποταμοῦ κατακλύζοντος ἡ πλημμύρα τὴν σκάφην ὑπολαβοῦσα καὶ μετεωρίσασα πρᾴως κατήνεγκεν εἰς χωρίον ἐπιεικῶς μαλθακόν , ὃ νῦν Κερμαλὸν καλοῦσι , πάλαι δὲ Γερμανόν , ὡς ἔοικεν ὅτι καὶ τοὺς ἀδελφοὺς γερμανοὺς ὀνομάζουσιν .
ἦν δὲ πλησίον ἐρινεός , ὃν Ῥωμινάλιον ἐκάλουν , ἢ διὰ τὸν Ῥωμύλον ὡς οἱ πολλοὶ νομίζουσιν , ἢ διὰ τὸ τὰ μηρυκώμενα τῶν θρεμμάτων ἐκεῖ διὰ τὴν σκιὰν ἐνδιάζειν , ἢ μάλιστα διὰ τὸν τῶν βρεφῶν θηλασμόν , ὅτι τήν τε θηλὴν ῥοῦμαν ὠνόμαζον οἱ παλαιοί , καὶ θεόν τινα τῆς ἐκτροφῆς τῶν νηπίων ἐπιμελεῖσθαι δοκοῦσαν ὀνομάζουσι Ῥουμῖναν , καὶ θύουσιν αὐτῇ νηφάλια , καὶ γάλα τοῖς ἱεροῖς ἐπισπένδουσιν .
ἐνταῦθα δὴ τοῖς βρέφεσι κειμένοις τήν τε λύκαιναν ἱστοροῦσι θηλαζομένην καὶ δρυοκολάπτην τινὰ παρεῖναι συνεκτρέφοντα καὶ φυλάττοντα .
νομίζεται δ Ἄρεως ἱερὰ τὰ ζῷα , τὸν δὲ δρυοκολάπτην καὶ διαφερόντως Λατῖνοι σέβονται καὶ τιμῶσιν ·
ὅθεν οὐχ ἥκιστα πίστιν ἔσχεν ἡ τεκοῦσα τὰ βρέφη τεκεῖν ἐξ Ἄρεως φάσκουσα .
καίτοι τοῦτο παθεῖν αὐτὴν ἐξαπατηθεῖσαν λέγουσιν , ὑπὸ τοῦ Ἀμουλίου διαπαρθενευθεῖσαν , ἐν ὅπλοις ἐπιφανέντος αὐτῇ καὶ συναρπάσαντος .
οἱ δὲ τ οὔνομα τῆς τροφοῦ δι ἀμφιβολίαν ἐπὶ τὸ μυθῶδες ἐκτροπὴν τῇ φήμῃ παρασχεῖν ·
λούπας γὰρ ἐκάλουν οἱ Λατῖνοι τῶν τε θηρίων τὰς λυκαίνας καὶ τῶν γυναικῶν τὰς ἑταιρούσας ·
εἶναι δὲ τοιαύτην τὴν Φαιστύλου γυναῖκα τοῦ τὰ βρέφη θρέψαντος , Ἄκκαν Λαρεντίαν ὄνομα .
ταύτῃ δὲ καὶ θύουσι Ῥωμαῖοι , καὶ χοὰς ἐπιφέρει τοῦ Ἀπριλίου μηνὸς αὐτῇ ὁ τοῦ Ἄρεως ἱερεύς , καὶ Λαρενταλίαν καλοῦσι τὴν ἑορτήν .
ἑτέραν δὲ τιμῶσι Λαρεντίαν ἐξ αἰτίας τοιαύτης .
ὁ νεωκόρος τοῦ Ἡρακλέους ἀλύων ὡς ἔοικεν ὑπὸ σχολῆς , πρ οὔθετο πρὸς τὸν θεὸν διακυβεύειν , ὑπειπὼν ὅτι νικήσας μὲν αὐτὸς ἕξει τι παρὰ τοῦ θεοῦ χρηστόν , ἡττηθεὶς δὲ τῷ θεῷ τράπεζαν ἄφθονον παρέξει καὶ γυναῖκα καλὴν συναναπαυσομένην .
ἐπὶ τούτοις τὰς μὲν ὑπὲρ τοῦ θεοῦ θείς , τὰς δ ὑπὲρ αὑτοῦ ψήφους , ἀνεφάνη νικώμενος .
εὐσυνθετεῖν δὲ βουλόμενος καὶ δικαιῶν ἐμμένειν τοῖς ὁρισθεῖσι , δεῖπνόν τε τῷ θεῷ παρεσκεύασε , καὶ τὴν Λαρεντίαν οὖσαν ὡραίαν , οὔπω δ ἐπιφανῆ μισθωσάμενος , εἱστίασεν ἐν τῷ ἱερῷ κλίνην ὑποστορέσας , καὶ μετὰ τὸ δεῖπνον συνεῖρξεν , ὡς δὴ τοῦ θεοῦ ἕξοντος αὐτήν .
καὶ μέντοι καὶ τὸν θεὸν ἐντυχεῖν λέγεται τῇ γυναικί , καὶ κελεῦσαι βαδίζειν ἕωθεν ἐπὶ τὴν ἀγορὰν καὶ τὸν ἀπαντήσαντα πρῶτον ἀσπασαμένην ποιεῖσθαι φίλον .
ἀπήντησεν οὖν αὐτῇ τῶν πολιτῶν ἀνὴρ ἡλικίᾳ τε προήκων καὶ συνειλοχὼς οὐσίαν ἱκανήν , ἄπαις δὲ καὶ βεβιωκὼς ἄνευ γυναικός , ὄνομα Ταρρούτιος .
οὗτος ἔγνω τὴν Λαρεντίαν καὶ ἠγάπησε , καὶ τελευτῶν ἀπέλιπε κληρονόμον ἐπὶ πολλοῖς καὶ καλοῖς κτήμασιν , ὧν ἐκείνη τὰ πλεῖστα τῷ δήμῳ κατὰ διαθήκας ἔδωκε .
λέγεται δ αὐτὴν ἔνδοξον οὖσαν ἤδη καὶ θεοφιλῆ νομιζομένην ἀφανῆ γενέσθαι περὶ τοῦτον τὸν τόπον , ἐν ᾧ καὶ τὴν προτέραν ἐκείνην Λαρεντίαν κεῖσθαι .
καλεῖται δὲ νῦν ὁ τόπος Βήλαβρον , ὅτι τοῦ ποταμοῦ πολλάκις ὑπερχεομένου διεπεραιοῦντο πορθμείοις κατὰ τοῦτο τὸ χωρίον εἰς ἀγοράν ·
τὴν δὲ πορθμείαν βηλατούραν καλοῦσιν .
ἔνιοι δὲ λέγουσι τὴν εἰς τὸν ἱππόδρομον φέρουσαν ἐξ ἀγορᾶς πάροδον ἱστίοις καταπεταννύναι τοὺς τὴν θέαν παρέχοντας , ἐντεῦθεν ἀρχομένους ·
ῥωμαϊστὶ δὲ τὸ ἱστίον βῆλον ὀνομάζουσι .
διὰ ταῦτα μὲν ἔχει τιμὰς ἡ δευτέρα Λαρεντία παρὰ Ῥωμαίοις .
τὰ δὲ βρέφη Φαιστύλος Ἀμουλίου συφορβὸς ἀνείλετο λαθὼν ἅπαντας , ὡς δ ἔνιοί φασι τῶν εἰκότων ἐχόμενοι μᾶλλον , εἰδότος τοῦ Νομήτορος καὶ συγχορηγοῦντος τροφὰς κρύφα τοῖς τρέφουσι .
καὶ γράμματα λέγονται καὶ τ ἆλλα μανθάνειν οἱ παῖδες εἰς Γαβίους κομισθέντες , ὅσα χρὴ τοὺς εὖ γεγονότας .
κληθῆναι δὲ καὶ τούτους ἀπὸ τῆς θηλῆς ἱστοροῦσι Ῥωμύλον καὶ Ῥέμον , ὅτι θηλάζοντες ὤφθησαν τὸ θηρίον .
ἡ μὲν οὖν ἐν τοῖς σώμασιν εὐγένεια καὶ νηπίων ὄντων εὐθὺς ἐξέφαινε μεγέθει καὶ ἰδέᾳ τὴν φύσιν , αὐξόμενοι δὲ θυμοειδεῖς ἦσαν ἀμφότεροι καὶ ἀνδρώδεις καὶ φρόνημα πρὸς τὰ φαινόμενα δεινὰ καὶ τόλμαν ὅλως ἀνέκπληκτον ἔχοντες ·
ὁ δὲ Ῥωμύλος γνώμῃ τε χρῆσθαι μᾶλλον ἐδόκει καὶ πολιτικὴν ἔχειν σύνεσιν , ἐν ταῖς περὶ νομὰς καὶ κυνηγίας πρὸς τοὺς γειτνιῶντας ἐπιμειξίαις πολλὴν ἑαυτοῦ παρέχων κατανόησιν ἡγεμονικοῦ μᾶλλον ἢ πειθαρχικοῦ φύσει γεγονότος .
διὸ τοῖς μὲν ὁμοδούλοις ἢ ταπεινοτέροις προσφιλεῖς ἦσαν , ἐπιστάτας δὲ καὶ διόπους βασιλικοὺς καὶ ἀγελάρχας ὡς μηδὲν αὐτῶν ἀρετῇ διαφέροντας ὑπερφρονοῦντες , οὔ τ ἀπειλῆς ἐφρόντιζον οὔ τ ὀργῆς 0 .
ἐχρῶντο δὲ διαίταις καὶ διατριβαῖς ἐλευθερίοις , οὐ τὴν σχολὴν ἐλευθέριον ἡγούμενοι καὶ τὴν ἀπονίαν , ἀλλὰ γυμνάσια καὶ θήρας καὶ δρόμους καὶ τὸ λῃστὰς ἀλέξασθαι καὶ κλῶπας ἑλεῖν καὶ βίας ἐξελέοθαι τοὺς ἀδικουμένους .
ἦσαν δὴ διὰ ταῦτα περιβόητοι .
γενομένης δέ τινος πρὸς τοὺς Νομήτορος βουκόλους τοῖς Ἀμουλίου διαφορᾶς καὶ βοσκημάτων ἐλάσεως , οὐκ ἀνασχόμενοι συγκόπτουσι μὲν αὐτοὺς καὶ τρέπονται , ἀποτέμνονται δὲ τῆς ἀγέλης συχνήν .
ἀγανακτοῦντος δὲ τοῦ Νομήτορος ὠλιγώρουν , συνῆγον δὲ καὶ προσεδέχοντο πολλοὺς μὲν ἀπόρους , πολλοὺς δὲ δούλους , θράσους ἀποστατικοῦ καὶ φρονήματος ἀρχὰς ἐνδιδόντες .
τοῦ δὲ Ῥωμύλου πρός τινα θυσίαν ἀποτραπομένου  καὶ γὰρ ἦν φιλοθύτης καὶ μαντικός  , οἱ τοῦ Νομήτορος βοτῆρες τῷ Ῥέμῳ μετ ὀλίγων βαδίζοντι προστυχόντες ἐμάχοντο , καὶ γενομένων πληγῶν καὶ τραυμάτων ἐν ἀμφοτέροις , ἐκράτησαν οἱ τοῦ Νομήτορος καὶ συνέλαβον ζῶντα τὸν Ῥέμον .
ἀναχθέντος οὖν αὐτοῦ πρὸς τὸν Νομήτορα καὶ κατηγορηθέντος , αὐτὸς μὲν οὐκ ἐκόλασε , χαλεπὸν ὄντα δεδιὼς τὸν ἀδελφόν , ἐλθὼν δὲ πρὸς ἐκεῖνον ἐδεῖτο τυχεῖν δίκης , ἀδελφὸς ὢν καὶ καθυβρισμένος ὑπ οἰκετῶν ἐκείνου βασιλέως ὄντος .
συναγανακτούντων δὲ τῶν ἐν Ἄλβῃ καὶ δεινὰ πάσχειν οἰομένων τὸν ἄνδρα παρ ἀξίαν , κινηθεὶς ὁ Ἀμούλιος αὐτῷ παραδίδωσι τῷ Νομήτορι τὸν Ῥέμον , ὅ τι βούλοιτο χρήσασθαι .
παραλαβὼν δ ἐκεῖνος , ὡς ἧκεν οἴκαδε , θαυμάζων μὲν ἀπὸ τοῦ σώματος τὸν νεανίσκον , ὑπερφέροντα μεγέθει καὶ ῥώμῃ πάντας , ἐνορῶν δὲ τῷ προσώπῳ τὸ θαρραλέον καὶ ἰταμὸν τῆς ψυχῆς ἀδούλωτον καὶ ἀπαθὲς ὑπὸ τῶν παρόντων , ἔργα δ αὐτοῦ καὶ πράξεις ὅμοια τοῖς βλεπομένοις ἀκούων , τὸ δὲ μέγιστον ὡς ἔοικε θεοῦ συμπαρόντος καὶ συνεπευθύνοντος ἀρχὰς μεγάλων πραγμάτων , ἁπτόμενος ὑπονοίᾳ καὶ τύχῃ τῆς ἀληθείας , ἀνέκρινεν ὅστις εἴη καὶ ὅπως γένοιτο , φωνῇ τε πρᾳείᾳ καὶ φιλανθρώπῳ βλέμματι πίστιν αὐτῷ μετ ἐλπίδος ἐνδιδούς .
ὁ δὲ θαρρῶν ἔλεγεν ·
ἀλλ οὐδὲν ἀποκρύψομαί σε ·
καὶ γὰρ εἶναι δοκεῖς Ἀμουλίου βασιλικώτερος .
ἀκούεις γὰρ καὶ ἀνακρίνεις πρὶν ἢ κολάζειν ·
ὁ δ ἀκρίτους ἐκδίδωσι .
πρότερον μὲν ἑαυτοὺς οἰκετῶν βασιλέως Φαιστύλου καὶ Λαρεντίας ἠπιστάμεθα παῖδας  ἐσμὲν δὲ δίδυμοι  , γενόμενοι δ ἐν αἰτίᾳ πρὸς σὲ καὶ διαβολαῖς καὶ τοῖς περὶ ψυχῆς ἀγῶσιν , ἀκούομεν μεγάλα περὶ ἑαυτῶν ·
εἰ δὲ πιστά , κρινεῖν ἔοικε νῦν ὁ κίνδυνος 0 .
γοναὶ μὲν γὰρ ἡμῶν ἀπόρρητοι λέγονται , τροφαὶ δὲ καὶ τιθηνήσεις ἀτοπώτεραι νεογνῶν , οἷς ἐρρίφημεν οἰωνοῖς καὶ θηρίοις , ὑπὸ τούτων τρεφόμενοι , μαστῷ λυκαίνης καὶ δρυοκολάπτου ψωμίσμασιν , ἐν σκάφῃ τινὶ κείμενοι παρὰ τὸν μέγαν ποταμόν 0 .
ἔστι δ ἡ σκάφη καὶ σῴζεται , χαλκοῖς ὑποζώσμασι γραμμάτων ἀμυδρῶν ἐγκεχαραγμένων , ἃ γένοιτ ἂν ὕστερον ἴσως ἀνωφελῆ γνωρίσματα τοῖς τοκεῦσιν ἡμῶν ἀπολομένων .
ὁ μὲν οὖν Νομήτωρ ἔκ τε τῶν λόγων τούτων καὶ πρὸς τὴν ὄψιν εἰκάζων τὸν χρόνον , οὐκ ἔφευγε τὴν ἐλπίδα σαίνουσαν , ἀλλ ἐφρόντιζεν ὅπως τῇ θυγατρὶ περὶ τούτων κρύφα συγγενόμενος φράσειεν ·
ἐφρουρεῖτο γὰρ ἔτι καρτερῶς .
ὁ δὲ Φαιστύλος ἀκούσας τήν τε σύλληψιν τοῦ Ῥέμου καὶ τὴν παράδοσιν , τὸν μὲν Ῥωμύλον ἠξίου βοηθεῖν , τότε σαφῶς διδάξας περὶ τῆς γενέσεως ·
πρότερον δ ὑπῃνίττετο καὶ παρεδήλου τοσοῦτον ὅσον προσέχοντας μὴ μικρὸν φρονεῖν ·
αὐτὸς δὲ τὴν σκάφην κομίζων ἐχώρει πρὸς τὸν Νομήτορα , σπουδῆς καὶ δέους μεστὸς ὢν διὰ τὸν καιρόν .
ὑποψίαν οὖν τοῖς περὶ τὰς πύλας φρουροῖς τοῦ βασιλέως παρέχων , καὶ ὑφορώμενος ὑπ αὐτῶν καὶ ταραττόμενος πρὸς τὰς ἀνακρίσεις , οὐκ ἔλαθε τὴν σκάφην τῷ χλαμυδίῳ περικαλύπτων .
ἦν δέ τις ἐν αὐτοῖς ἀπὸ τύχης τῶν τὰ παιδάρια ῥῖψαι λαβόντων καὶ γεγονότων περὶ τὴν ἔκθεσιν .
οὗτος ἰδὼν τὴν σκάφην τότε καὶ γνωρίσας τῇ κατασκευῇ καὶ τοῖς γράμμασιν , ἔτυχεν ὑπονοίᾳ τοῦ ὄντος καὶ οὐ παρημέλησεν , ἀλλὰ φράσας τὸ πρᾶγμα τῷ βασιλεῖ κατέστησεν εἰς ἔλεγχον .
ἐν δὲ πολλαῖς καὶ μεγάλαις ἀνάγκαις ὁ Φαιστύλος οὔ τ ἀήττητον ἑαυτὸν διεφύλαξεν , οὔ τε παντάπασιν ἐκβιασθείς , σῴζεσθαι μὲν ὡμολόγησε τοὺς παῖδας , εἶναι δ ἄπωθεν τῆς Ἄλβης ἔφη νέμοντας ·
αὐτὸς δὲ τοῦτο πρὸς τὴν Ἰλίαν φέρων βαδίζειν , πολλάκις ἰδεῖν καὶ θιγεῖν ἐπ ἐλπίδι βεβαιοτέρᾳ τῶν τέκνων ποθήσασαν 0 .
ὅπερ οὖν οἱ ταραττόμενοι καὶ μετὰ δέους ἢ πρὸς ὀργὴν πράττοντες ὁτιοῦν ἐπιεικῶς πάσχουσι , συνέπεσε παθεῖν τὸν Ἀμούλιον .
ἄνδρα γὰρ ἄλλῃ τε χρηστὸν καὶ τοῦ Νομήτορος φίλον ὑπὸ σπουδῆς ἔπεμψε , διαπυθέσθαι τοῦ Νομήτορος κελεύσας , εἴ τις ἥκοι λόγος εἰς αὐτὸν ὑπὲρ τῶν παίδων ὡς περιγενομένων .
ἀφικόμενος οὖν ὁ ἄνθρωπος καὶ θεασάμενος ὅσον οὔπω τὸν Ῥέμον ἐν περιβολαῖς καὶ φιλοφροσύναις τοῦ Νομήτορος , τήν τε πίστιν ἰσχυρὰν ἐποίησε τῆς ἐλπίδος , καὶ παρεκελεύσατο τῶν πραγμάτων ὀξέως ἀντιλαμβάνεσθαι , καὶ συνῆν αὐτοῖς ἤδη καὶ συνέπραττεν .
ὁ δὲ καιρὸς οὐ δὲ βουλομένοις ὀκνεῖν παρεῖχεν .
ὁ γὰρ Ῥωμύλος ἐγγὺς ἦν ἤδη , καὶ πρὸς αὐτὸν ἐξέθεον οὐκ ὀλίγοι τῶν πολιτῶν μίσει καὶ φόβῳ τοῦ Ἀμουλίου .
πολλὴν δὲ καὶ σὺν αὑτῷ δύναμιν ἦγε συλλελοχισμένην εἰς ἑκατοστύας ·
ἑκάστης δ ἀνὴρ ἀφηγεῖτο χόρτου καὶ ὕλης ἀγκαλίδα κοντῷ περικειμένην ἀνέχων ·
μανίπλα ταύτας Λατῖνοι καλοῦσιν ·
ἀπ ἐκείνου δὲ καὶ νῦν ἐν τοῖς στρατεύμασι τούτους μανιπλαρίους ὀνομάζουσιν .
ἅμα δὲ τοῦ μὲν Ῥέμου τοὺς ἐντὸς ἀφιστάντος , τοῦ δὲ Ῥωμύλου προσάγοντος ἔξωθεν , οὔ τε πράξας οὐδὲν ὁ τύραννος οὔ τε βουλεύσας σωτήριον ἑαυτῷ διὰ τὸ ἀπορεῖν καὶ ταράττεσθαι , καταληφθεὶς ἀπέθανεν .
ὧν τὰ πλεῖστα καὶ Φαβίου λέγοντος καὶ τοῦ Πεπαρηθίου Διοκλέους  FHG III 78  , ὃς δοκεῖ πρῶτος ἐκδοῦναι Ῥώμης κτίσιν , ὕποπτον μὲν ἐνίοις ἐστὶ τὸ δραματικὸν καὶ πλασματῶδες , οὐ δεῖ δ ἀπιστεῖν τὴν τύχην ὁρῶντας οἵων ποιημάτων δημιουργός ἐστι , καὶ τὰ Ῥωμαίων πράγματα λογιζομένους , ὡς οὐκ ἂν ἐνταῦθα πρ οὔβη δυνάμεως , μὴ θείαν τιν ἀρχὴν λαβόντα καὶ μηδὲν μέγα μη δὲ παράδοξον ἔχουσαν .
ἀμουλίου δ ἀποθανόντος καὶ τῶν πραγμάτων καταστάντων , Ἄλβην μὲν οὔ τ οἰκεῖν μὴ ἄρχοντες οὔ τ ἄρχειν ἐβούλοντο τοῦ μητροπάτορος ζῶντος , ἀποδόντες δὲ τὴν ἡγεμονίαν ἐκείνῳ καὶ τῇ μητρὶ τιμὰς πρεπούσας , ἔγνωσαν οἰκεῖν καθ ἑαυτούς , πόλιν ἐν οἷς χωρίοις ἐξ ἀρχῆς ἐνετράφησαν κτίσαντες ·
αὕτη γὰρ εὐπρεπεστάτη τῶν αἰτιῶν ἐστιν .
ἦν δ ἴσως ἀναγκαῖον , οἰκετῶν καὶ ἀποστατῶν πολλῶν ἠθροισμένων πρὸς αὐτούς , ἢ καταλυθῆναι παντάπασι τούτων διασπαρέντων , ἢ συνοικεῖν ἰδίᾳ μετ αὐτῶν .
ὅτι γὰρ οὐκ ἠξίουν οἱ τὴν Ἄλβην οἰκοῦντες ἀναμειγνύναι τοὺς ἀποστάτας ἑαυτοῖς οὐ δὲ προσδέχεσθαι πολίτας , ἐδήλωσε πρῶτον μὲν τὸ περὶ τὰς γυναῖκας ἔργον , οὐχ ὕβρει τολμηθὲν ἀλλὰ δι ἀνάγκην , ἑκουσίων ἀπορίᾳ γάμων 0 ·
ἐτίμησαν γὰρ αὐτὰς ἁρπάσαντες περιττῶς .
ἔπειτα τῆς πόλεως τὴν πρώτην ἵδρυσιν λαμβανούσης , ἱερόν τι φύξιμον τοῖς ἀφισταμένοις κατασκευάσαντες , ὃ Θεοῦ Ἀσυλαίου προσηγόρευον , ἐδέχοντο πάντας , οὔ τε δεσπόταις δοῦλον οὔ τε θῆτα χρήσταις οὔ τ ἄρχουσιν ἀνδροφόνον ἐκδιδόντες , ἀλλὰ μαντεύματι πυθοχρήστῳ πᾶσι βεβαιοῦν τὴν ἀσυλίαν φάσκοντες , ὥστε πληθῦσαι ταχὺ τὴν πόλιν , ἐπεὶ τάς γε πρώτας ἑστίας λέγουσι τῶν χιλίων μὴ πλείονας γενέσθαι .
ταῦτα μὲν οὖν ὕστερον 0 .
ὁρμήσασι δὲ πρὸς τὸν συνοικισμὸν αὐτοῖς εὐθὺς ἦν διαφορὰ περὶ τοῦ τόπου .