Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ὥσπερ γάρ , φασί , τὰ καινὰ τῶν ἀγγείων ἀναφέρει τὰς τῶν πρώτων εἰς αὐτὰ ἐγχυθέντων ὀσμάς , οὕτως καὶ αἱ τῶν νέων ψυχαὶ τοὺς πρώτους τῶν φαντασιῶν τύπους ἀνεξαλείπτους ἐναποματτόμεναι , τῇ φορᾷ τῶν αὖθις ἐπεισρεόντων ἥκιστα κατακλυζόμεναι , τὸ ἀρχαῖον διαφαίνουσιν εἶδος .
ἀκριβωτέον δὲ τὸ ζητούμενον , ἵνα μὴ τῇ τῶν ὀνομάτων ἀσαφείᾳ παραγόμενοι πλαζώμεθα , καταλαβόντες δὲ περὶ οὗ ὁ λόγος τὰς ἀποδείξεις εὐσκόπως ἐφαρμόττωμεν 0 .
δουλεία τοίνυν ἡ μὲν ψυχῶν , ἡ δὲ σωμάτων λέγεται 0 1 ·
δεσπόται δὲ τῶν μὲν σωμάτων ἄνθρωποι , ψυχῶν δὲ κακίαι καὶ πάθη 0 1 .
κατὰ τ αὐτὰ δὲ καὶ ἐλευθερία 0 ·
ἡ μὲν γὰρ ἄδειαν σωμάτων ἀπ ἀνθρώπων δυνατωτέρων , ἡ δὲ διανοίας ἐκεχειρίαν ἀπὸ τῆς τῶν παθῶν δυναστείας ἐργάζεται .
τὸ μὲν οὖν πρότερον οὐ δὲ εἷς ζητεῖ ·
μυρίαι γὰρ αἱ ἀνθρώπων τύχαι , καὶ πολλοὶ πολλάκις καιροῖς ἀβουλήτοις τῶν σφόδρα ἀστείων τὴν ἐκ γένους ἀπέβαλον ἐλευθερίαν 0 ·
ἀλλ ἔστιν ἡ σκέψις περὶ τρόπων , οὓς οὔ τ ἐπιθυμίαι οὔ τε φόβοι οὔ θ ἡδοναὶ οὔ τε λῦπαι κατέζευξαν , ὥσπερ ἐξ εἱρκτῆς προεληλυθότων καὶ δεσμῶν οἷς ἐπεσφίγγοντο διαφειμένων .
ἀνελόντες οὖν ἐκποδὼν τὰς προφασιστικὰς εὑρεσιλογίας καὶ τὰ φύσεως μὲν ἀλλότρια δόξης δ ἠρτημένα ὀνόματα οἰκοτρίβων ἢ ἀργυρωνήτων ἢ αἰχμαλώτων τὸν ἀψευδῶς ἐλεύθερον ἀναζητῶμεν , ᾧ μόνῳ τὸ αὐτοκρατὲς πρόσεστι , κ ἂν μυρίοι γράφωσι δεσπότας ἑαυτούς .
ἀναφθέγξεται γὰρ ἐκεῖνο τὸ Σοφόκλειον οὐδὲν τῶν πυθοχρήστων διαφέρον · "
θεὸς ἐμὸς ἄρχων , θνητὸς δ οὐδείς ” 0 .
τῷ γὰρ ὄντι μόνος ἐλεύθερος ὁ μόνῳ θεῷ χρώμενος ἡγεμόνι , κατ  ἐμὴν δὲ διάνοιαν καὶ τῶν ἄλλων ἡγεμών , ἐπιτετραμμένος τὰ περίγεια , οἷα μεγάλου βασιλέως , θνητὸς ἀθανάτου , διάδοχος 0 1 .
ἀλλ ὁ μὲν περὶ ἀρχῆς τοῦ σοφοῦ λόγος εἰς καιρὸν ἐπιτηδειότερον ὑπερκείσθω , τὸν δὲ περὶ ἐλευθερίας τὰ νῦν ἀκριβωτέον .
εἰ δή τις εἴσω προελθὼν τῶν πραγμάτων ἐθελήσειε διακύψαι , γνώσεται σαφῶς , ὅτι οὐδὲν ἄλλο ἄλλῳ συγγενὲς οὕτως , ὡς αὐτοπραγία ἐλευθερίᾳ , διότι πολλὰ μὲν τῷ φαύλῳ τὰ ἐμποδών , φιλαργυρία , φιλοδοξία , φιληδονία , τῷ δ ἀστείῳ τὸ παράπαν οὐδέν , ἐπανισταμένῳ καὶ ἐπιβεβηκότι καθάπερ ἐν ἄθλων ἀγῶνι τοῖς καταπαλαισθεῖσιν , ἔρωτι , φόβῳ , δειλίᾳ , λύπῃ , τοῖς ὁμοιοτρόποις 0 1 2 .
ἔμαθε γὰρ ἀλογεῖν ἐπιταγμάτων , ὅσα οἱ ψυχῆς παρανομώτατοι ἄρχοντες ἐπιτάττουσι , διὰ ζῆλον καὶ πόθον ἐλευθερίας , ἧς τὸ αὐτοκέλευστον καὶ ἐθελουργὸν κλῆρος ἴδιος 0 .
ἐπαινεῖται παρά τισιν ὁ τὸ τρίμετρον ἐκεῖνο ποιήσας „ τίς δ ἐστὶ δοῦλος τοῦ θανεῖν ἄφροντις ὤν ;
“ ὡς μάλα συνιδὼν τὸ ἀκόλουθον ·
ὑπέλαβε γάρ , ὅτι οὐδὲν οὕτως δουλοῦσθαι πέφυκε διάνοιαν , ὡς τὸ ἐπὶ θανάτῳ δέος , ἕνεκα τοῦ πρὸς τὸ ζῆν ἱμέρου 0 1 .
χρῆν δὲ λογίσασθαι , ὅτι οὐχ ὁ τοῦ θανεῖν μόνον ἄφροντις ὢν ἀδούλωτος , ἀλλὰ καὶ ὁ τοῦ πένεσθαι καὶ ἀδοξεῖν καὶ ἀλγεῖν καὶ τῶν ἄλλων ὅσα οἱ πολλοὶ κακὰ νομίζουσι , κακοὶ τῶν πραγμάτων ὄντες αὐτοὶ κριταί , οἵτινες ἐκ τῶν χρειῶν δοκιμάζουσι τὸν δοῦλον εἰς τὰς ὑπηρεσίας ἀφορῶντες , δέον εἰς τὸ ἀδούλωτον ἦθος 0 1 .
ὁ μὲν γὰρ ἀπὸ ταπεινοῦ καὶ δουλοπρεποῦς φρονήματος ταπεινοῖς καὶ δουλοπρεπέσι παρὰ γνώμην ἐγχειρῶν τὴν ἑαυτοῦ δοῦλος ὄντως 0 ·
ὁ δὲ πρὸς τὸν παρόντα καιρὸν ἁρμοζόμενος τὰ οἰκεῖα καὶ ἑκουσίως ἅμα καὶ τλητικῶς ἐγκαρτερῶν τοῖς ἀπὸ τύχης καὶ μηδὲν καινὸν τῶν ἀνθρωπίνων εἶναι νομίζων , ἀλλ ἐξητακὼς ἐπιμελῶς , ὅτι τὰ μὲν θεῖα αἰωνίῳ τάξει καὶ εὐδαιμονίᾳ τετίμηται , τὰ δὲ θνητὰ πάντα σάλῳ καὶ κλύδωνι πραγμάτων διαφερόμενα πρὸς ἀνίσους ῥοπὰς ταλαντεύει , καὶ γενναίως ὑπομένων τὰ συμπίπτοντα φιλόσοφος εὐθύς ἐστι καὶ ἐλεύθερος .
ὅθεν οὐ δὲ παντὶ τῷ προστάττοντι ὑπακούσεται , κ ἂν αἰκίας καὶ βασάνους καί τινας φοβερωτάτας ἀπειλὰς ἐπανατείνηται , νεανιευσάμενος δὲ ἀντικηρύξει · "
ὄπτα , κάταιθε σάρκας , ἐμπλήσθητί μου πίνων κελαινὸν αἷμα ·
πρόσθε γὰρ κάτω γῆς εἶσιν ἄστρα , γῆ δ ἄνεις  ἐς οὐρανόν , πρὶν ἐξ ἐμοῦ σοι θῶπ  ἀπαντῆσαι λόγον .
“ ἤδη ποτ εἶδον ἐν ἀγῶνι παγκρατιαστῶν τὸν μὲν ἐπιφέροντα τὰς πληγὰς καὶ χερσὶ καὶ ποσὶ καὶ πάσας εὐσκόπως καὶ μηδὲν παραλελοιπότα τῶν εἰς τὸ νικᾶν ἀπειρηκότα καὶ παρειμένον καὶ πέρας ἀστεφάνωτον ἐξελθόντα τοῦ σταδίου , τὸν δὲ τυπτόμενον , ὑπὸ πυκνότητος σαρκῶν πεπιλημένον , στρυφνόν , ναστόν , ὄντως γέμοντα πνεύματος ἀθλητικοῦ , δι  ὅλων νενευρωμένον , οἷα πέτραν ἢ σίδηρον , οὐδὲν μὲν πρὸς τὰς πληγὰς ἐνδόντα , τὴν δὲ τοῦ ἀντιπάλου δύναμιν τῷ καρτερικῷ καὶ παγίῳ τῆς ὑπομονῆς καθῃρηκότα μέχρι παντελοῦς νίκης .
ὅμοιον δή τι τούτῳ πεπονθέναι μοι δοκεῖ ὁ ἀστεῖος ·
τὴν γὰρ ψυχὴν εὖ μάλα κραταιωθεὶς ἰσχυρογνώμονι λογισμῷ θᾶττον ἀναγκάζει τὸν βιαζόμενον ἀπειπεῖν ἢ ὑπομένει τι δρᾶσαι τῶν παρὰ γνώμην .
ἀλλ ἄπιστον ἴσως τοῖς μὴ πεπονθόσιν ἀρετὴν τὸ λεγόμενον 0 ·
καὶ γὰρ ἐκεῖνο τοῖς τοὺς παγκρατιαστὰς οὐκ εἰδόσι , γέγονε δ οὐδὲν ἧττον ἐπ ἀληθείας .
εἰς ταῦτα δ ἀπιδὼν Ἀντισθένης δυσβάστακτον εἶπεν εἶναι τὸν ἀστεῖον ·
ὡς γὰρ ἡ ἀφροσύνη κοῦφον καὶ φερόμενον , οὕτως ἡ φρόνησις ἐρηρεισμένον καὶ ἀκλινὲς καὶ βάρος ἔχον ἀσάλευτον 0 1 .
ὁ δὲ δὴ τῶν Ἰουδαίων νομοθέτης τὰς τοῦ σοφοῦ χεῖρας βαρείας εἰσάγει  Exod .
17 , 12  , διὰ συμβόλων τὰς πράξεις αἰνιττόμενος οὐκ ἐπιπολαίως ἀλλὰ παγίως ἐρηρεισμένας ἀπὸ διανοίας ἀρρεποῦς .
πρὸς οὐδενὸς οὖν ἀναγκάζεται , ἅτε καταπεφρονηκὼς μὲν ἀλγηδόνων , καταπεφρονηκὼς δὲ θανάτου , νόμῳ δὲ φύσεως ὑπηκόους ἔχων ἅπαντας ἄφρονας ·
ὅνπερ γὰρ τρόπον αἰγῶν μὲν καὶ βοῶν καὶ προβάτων αἰπόλοι καὶ βουκόλοι καὶ νομεῖς ἀφηγοῦνται , τὰς δ ἀγέλας ἀμήχανον ἐπιτάξαι ποιμέσι , τὸν αὐτὸν τρόπον οἱ μὲν πολλοὶ θρέμμασιν ἐοικότες ἐπιστάτου καὶ ἄρχοντος δέονται , ἡγεμόνες δ εἰσὶν οἱ ἀστεῖοι τὴν τῶν ἀγελαρχῶν τεταγμένοι τάξιν 0 .
ὅμηρος μὲν οὖν " ποιμένας λαῶν “ εἴωθε καλεῖν τοὺς βασιλέας , ἡ δὲ φύσις τοῖς ἀγαθοῖς κυριώτερον τουτὶ τ οὔνομα ἐπεφήμισεν , εἴ γε ἐκεῖνοι ποιμαίνονται τὸ πλέον ἢ ποιμαίνουσιν  ἄκρατος γὰρ αὐτοὺς ἄγει καὶ εὐμορφία πέμματά τε καὶ ὄψα καὶ τὰ μαγείρων καὶ σιτοποιῶν ἡδύσματα , ἵνα τὰς ἀργύρου καὶ χρυσοῦ καὶ τῶν σεμνοτέρων ἐπιθυμίας παραλείπω  , τοῖς δ ὑπ  οὐδενὸς συμβέβηκε δελεάζεσθαι , νουθετεῖν δὲ καὶ ὅσους ἂν αἴσθωνται πάγαις ἡδονῆς ἁλισκομένους .
ὅτι δ οὐχ αἱ ὑπηρεσίαι μηνύματ εἰσὶ δουλείας , ἐναργεστάτη πίστις οἱ πόλεμοι 0 ·
τοὺς γὰρ στρατευομένους ἰδεῖν ἔστιν αὐτουργοὺς ἅπαντας , οὐ μόνον τὰς πανοπλίας κομίζοντας , ἀλλὰ καὶ ὅσα πρὸς τὴν ἀναγκαίαν χρῆσιν ὑποζυγίων τρόπον ἐπηχθισμένους , εἶτ ἐφ  ὑδρείαν ἐξιόντας καὶ φρυγανισμὸν καὶ χιλὸν κτήνεσι 0 .
τὰ γὰρ πρὸς τοὺς ἐχθροὺς ἐν ταῖς στρατείαις τί δεῖ μακρηγορεῖν , τάφρους ἀνατεμνόντων ἢ τείχη κατασκευαζόντων ἢ τριήρεις ναυπηγουμένων ἢ ὅσα ὑπουργίας ἢ τέχνης πάντα χερσὶ καὶ τῷ ἄλλῳ σώματι ὑπηρετούντων 0 .
ἔστι δέ τις καὶ κατ εἰρήνην πόλεμος τῶν ἐν τοῖς ὅπλοις οὐκ ἀποδέων , ὃν ἀδοξία καὶ πενία καὶ δεινὴ σπάνις τῶν ἀναγκαίων συγκροτοῦσιν , ὑφ οὗ βιασθέντες ἐγχειρεῖν καὶ τοῖς δουλοπρεπεστάτοις ἀναγκάζονται , σκάπτοντες , γεωπονοῦντες , βαναύσους ἐπιτηδεύοντες τέχνας , ὑπηρετοῦντες ἀόκνως ἕνεκα τοῦ παρατρέφεσθαι , πολλάκις δὲ καὶ κατὰ μέσην ἀγορὰν ἀχθοφοροῦντες ἐν ἡλικιωτῶν καὶ συμφοιτητῶν καὶ συνεφήβων ὄψεσιν .
ἕτεροι δ εἰσὶν ἐκ γένους δοῦλοι τὰ τῶν ἐλευθέρων εὐμοιρίᾳ τύχης μετιόντες ·
ἐπίτροποι γὰρ οἰκιῶν καὶ κτημάτων καὶ μεγάλων οὐσιῶν , ἔστι δ ὅτε καὶ τῶν ὁμοδούλων ἄρχοντες καθίστανται , πολλοὶ δὲ καὶ γυναῖκας καὶ παῖδας ὀρφανοὺς δεσποτῶν ἐπετράπησαν , φίλων καὶ συγγενῶν προκριθέντες εἰς πίστιν ·
ἀλλ ὅμως εἰσὶ δοῦλοι , δανείζοντες , ὠνούμενοι , προσόδους ἐκλεγόμενοι , θεραπευόμενοι .
τί οὖν θαυμαστόν , εἰ καὶ κατὰ τ οὐναντίον ὀλίσθῳ τις εὐτυχίας δουλικὰς χρείας ἐπιτελεῖ 0 ;
τὸ δ ὑπακούειν ἑτέρῳ τὴν ἐλευθερίαν ἀφαιρεῖται .
καὶ πῶς πατρὸς μὲν ἢ μητρὸς ἐπιταγμάτων παῖδες ἀνέχονται , γνώριμοι δὲ ὧν ὑφηγηταὶ διακελεύονται ;
δοῦλος γὰρ ἑκὼν οὐδείς 0 .
οἵ γε μὴν τοκέες οὐ τοσαύτην ὑπερβολὴν ἐπιδείξονταί ποτε μισοτεκνίας , ὥσθ ἃ μόνα σύμβολα δουλείας ἐστί , τὰς ὑπηρεσίας , ἀναγκάσαι ἂν παῖδας τοὺς ἑαυτῶν ὑπομένειν .
εἰ δέ τινας ὑπ ἀνδραποδοκαπήλων ἐπευωνιζομένους ἰδών τις οἴεται δούλους εὐθὺς εἶναι , πολὺ διαμαρτάνει τῆς ἀληθείας ·
οὐ γὰρ ἡ πρᾶσις ἢ κύριον ἀποφαίνει τὸν πριάμενον ἢ τὸν πραθέντα δοῦλον , ἐπεὶ καὶ πατέρες υἱῶν τιμὰς κατέθεσαν καὶ υἱοὶ πολλάκις πατέρων ἢ κατὰ λῃστείας ἀπαχθέντων ἢ κατὰ πόλεμον αἰχμαλώτων γενομένων , οὓς οἱ τῆς φύσεως νόμοι τῶν κάτωθεν ὄντες βεβαιότεροι γράφουσιν ἐλευθέρους 0 1 2 .
ἤδη δέ τινες καὶ προσυπερβάλλοντες εἰς τ οὐναντίον περιήγαγον τὸ πρᾶγμα , δεσπόται γενόμενοι τῶν πριαμένων ἀντὶ δούλων ·
ἔγωγ  οὖν ἐθεασάμην πολλάκις εὔμορφα παιδισκάρια καὶ φύσει στωμύλα δυσὶν ὁρμητηρίοις , ὄψεως κάλλει καὶ τῇ περὶ λόγους χάριτι , πορθοῦντα τοὺς κεκτημένους ·
ἑλεπόλεις γὰρ ταῦτα ψυχῶν ἀνιδρύτων καὶ ἀνερματίστων , μηχανημάτων ἁπάντων ὅσα ἐπ ἀνατροπῇ τειχῶν κατασκευάζεται σθεναρώτερα .
θεραπεύουσιν , ἱκετεύουσιν , εὐμένειαν ὡς παρὰ τύχης καὶ ἀγαθοῦ δαίμονος αἰτεῖσθαι γλίχονται , καὶ παρορώμενοι μὲν σφαδᾴζουσιν , εἰ δ αὐτὸ μόνον τὸ βλέμμα ἵλεων θεάσαιντο , γεγηθότες ἀνορχοῦνται .
εἰ μὴ καὶ τὸν λέοντας ὠνησάμενον δεσπότην φατέον εἶναι λεόντων , ὅς , εἰ μόνον ἐπανατείναιντο τὰς ὄψεις , οἵους ἐπρίατο κυρίους ὁ δύστηνος , ὡς χαλεποὺς καὶ ὠμοθύμους , αὐτίκα παθὼν εἴσεται 0 .
οὐκ οἰόμεθα τὸν σοφὸν ἀδουλωτότερον εἶναι λεόντων , ἐλευθέρᾳ καὶ ἀτρώτῳ ψυχῇ τὴν ἀλκὴν ἔχοντα μᾶλλον ἢ εἰ σώματι φύσει δούλῳ καὶ εὐτονίᾳ κραταιοτάτῃ ἰσχύος ἀφηνιάζοι 0 ;
μάθοι δ ἄν τις τὴν ἐλευθερίαν , ἣ περὶ τὸν σπουδαῖόν ἐστι , καὶ ἐξ ἑτέρων ·
δοῦλος εὐδαίμων πρὸς ἀλήθειαν οὐδείς 0 ·
τί γὰρ ἀθλιώτερον ἢ πάντων ἄκυρον εἶναί τινα καὶ ἑαυτοῦ 0 1 ;
ὁ δέ γε σοφὸς εὐδαίμων , ἕρμα καὶ πλήρωμα κ αλοκἀγαθίας ἐπιφερόμενος , ἐν ᾗ τὸ κῦρός ἐστιν ἁπάντων 0 ·
ὥστ  ἀναμφιβόλως καὶ ἐξ ἀνάγκης ὁ σπουδαῖος ἐλεύθερός ἐστι .
πρὸς τούτοις τίς οὐκ ἂν εἴποι τοὺς φίλους τῶν θεῶν ἐλευθέρους εἶναι ;
εἰ μὴ τοῖς μὲν τῶν βασιλέων ἑταίροις ἄξιον οὐ μόνον ἐλευθερίαν ἀλλὰ καὶ ἀρχὴν ὁμολογεῖν συνεπιτροπεύουσι καὶ συνδιέπουσι τὴν ἡγεμονίαν , τοῖς δὲ θεῶν τῶν ὀλυμπίων δουλείαν ἐπιφημιστέον , οἳ διὰ τὸ φιλόθεον εὐθὺς γενόμενοι θεοφιλεῖς , ἴσῃ ἀντιτιμηθέντες εὐνοίᾳ παρ ἀληθείᾳ δικαζούσῃ , καθάπερ οἱ ποιηταί φασι , πανάρχοντές τε καὶ βασιλέες βασιλέων εἰσί 0 .
νεανικώτερον δ ὁ τῶν Ἰουδαίων νομοθέτης προσυπερβάλλων , ἅτε γυμνῆς ὡς λόγος ἀσκητὴς φιλοσοφίας , τὸν ἔρωτι θείῳ κατεσχημένον καὶ τὸ ὂν μόνον θεραπεύοντα οὐκέτ ἄνθρωπον ἀλλὰ θεὸν ἀπετόλμησεν εἰπεῖν  Exod 0 .
ἀνθρώπων μέντοι θεόν , οὐ τῶν τῆς φύσεως μερῶν , ἵνα τῷ πάντων καταλίπῃ πατρὶ τὸ θεῶν εἶναι βασιλεῖ καὶ θεῷ 0 .
ἆρ  ἄξιον τὸν προνομίας τοσαύτης τετυχηκότα δοῦλον ἢ μόνον ἐλεύθερον εἶναι νομίζειν 0 ;
ὃς εἰ καὶ θείας οὐκ ἠξίωται μοίρας καθ αὑτόν , ἀλλά τοι διὰ τὸ φίλῳ θεῷ χρῆσθαι πάντως ὤφειλεν εὐδαιμονεῖν ·
οὔ τε γὰρ ἀσθενὴς ὁ ὑπέρμαχος οὔ τε φιλικῶν ἀμελὴς δικαίων θεὸς ἑταιρεῖος ὢν καὶ τὰ κατὰ τοὺς ἑταίρους ἐφορῶν 0 .
ἔτι τοίνυν , ὥσπερ τῶν πόλεων αἱ μὲν ὀλιγαρχούμεναι καὶ τυραννούμεναι δουλείαν ὑπομένουσι χαλεποὺς καὶ βαρεῖς ἔχουσαι δεσπότας τοὺς ὑπαγομένους καὶ κρατοῦντας , αἱ δὲ νόμοις ἐπιμεληταῖς χρώμεναι καὶ προστάταις εἰσὶν ἐλεύθεραι , οὕτως καὶ τῶν ἀνθρώπων , παρ οἷς μὲν ὀργὴ ἢ ἐπιθυμία ἤ τι ἄλλο πάθος ἢ καὶ ἐπίβουλος κακία δυναστεύει , πάντως εἰσὶ δοῦλοι , ὅσοι δὲ μετὰ νόμου ζῶσιν , ἐλεύθεροι 0 1 .
νόμος δὲ ἀψευδὴς ὁ ὀρθὸς λόγος , οὐχ ὑπὸ τοῦ δεῖνος ἢ τοῦ δεῖνος , θνητοῦ φθαρτός , ἐν χαρτιδίοις ἢ στήλαις , ἄψυχος ἀψύχοις , ἀλλ ὑπ  ἀθανάτου φύσεως ἄφθαρτος ἐν ἀθανάτῳ διανοίᾳ τυπωθείς 0 .
διὸ καὶ θαυμάσαι ἄν τις τῆς ἀμβλυωπίας τοὺς τρανὰς οὕτω πραγμάτων ἰδιότητας μὴ συνορῶντας , οἳ μεγίστοις μὲν δήμοις Ἀθήναις καὶ Λακεδαίμονι πρὸς ἐλευθερίαν αὐταρκεστάτους εἶναί φασι τοὺς Σόλωνος καὶ Λυκούργου νόμους κρατοῦντάς τε καὶ ἄρχοντας , πειθαρχούντων αὐτοῖς τῶν πολιτευομένων , σοφοῖς δὲ ἀνδράσι τὸν ὀρθὸν λόγον , ὃς καὶ τοῖς ἄλλοις ἐστὶ πηγὴ νόμοις , οὐχ ἱκανὸν εἶναι πρὸς μετουσίαν ἐλευθερίας ὑπακούουσι πάντων , ἅττ ἂν ἢ προστάττῃ ἢ ἀπαγορεύῃ .
πρὸς τοίνυν τοῖς εἰρημένοις ἐναργεστάτη πίστις ἐλευθερίας ἰσηγορία , ἣν οἱ σπουδαῖοι πάντες ἄγουσι πρὸς ἀλλήλους 0 .
ὅθεν καὶ τὰ τρίμετρα φιλοσόφως ἐκεῖνά φασιν εἰρῆσθαι ·
„ οὐ γὰρ μετεῖναι τῶν νόμων δούλοις ἔφυ .
“ καὶ πάλιν 0 ·
„ δοῦλος πέφυκας , οὐ μέτεστί σοι λόγου .
“ καθάπερ οὖν ὁ μουσικὸς νόμος ἅπασι τοῖς ἐπιτετηδευκόσι μουσικὴν ἰσηγορίας τῆς ἐν τῇ τέχνῃ μεταδίδωσι καὶ ὁ γραμματικὸς ἢ ὁ γεωμετρικὸς γραμματικοῖς ἢ γεωμέτραις , οὕτω καὶ ὁ ἐν τῷ βίῳ νόμος τοῖς ἐμπείροις τῶν βιωτικῶν 0 1 .
οἱ δὲ σπουδαῖοι πάντες ἔμπειροι τῶν κατὰ τὸν βίον πραγμάτων εἰσίν , ὁπότε καὶ τῶν ἐν ἁπάσῃ τῇ φύσει 0 ·
καὶ εἰσί τινες αὐτῶν ἐλεύθεροι , ὥστε καὶ ὅσοι τούτοις ἰσηγορίας μετέχουσιν 0 .
οὐδεὶς ἄρα τῶν σπουδαίων δοῦλος , ἀλλ ἐλεύθεροι πάντες 0 .
ἀπὸ δὲ τῆς αὐτῆς ἀφορμῆς καὶ ὅτι δοῦλος ὁ ἄφρων ἐστίν , ἐπιδειχθήσεται .
ὥσπερ γὰρ ὁ κατὰ μουσικὴν νόμος οὐ δίδωσιν ἰσηγορίαν ἀμούσοις πρὸς μεμουσωμένους οὐδ  ὁ κατὰ γραμματικὴν ἀγραμμάτοις πρὸς γραμματικοὺς οὐ δὲ συνόλως ὁ τεχνικὸς πρὸς τεχνίτας ἀτέχνοις , οὕτως οὐ δ ὁ βιωτικὸς νόμος ἰσηγορίας μεταδίδωσι τοῖς κατὰ τὸν βίον ἀπείροις πρὸς ἐμπείρους 0 1 2 .
τοῖς δ ἐλευθέροις ἡ ἐκ νόμου πᾶσιν ἰσηγορία δίδοται ·
καὶ εἰσί τινες τῶν σπουδαίων ἐλεύθεροι ·
καὶ τῶν βιωτικῶν ἄπειροι μὲν οἱ φαῦλοι , ἐμπειρότατοι δ οἱ σοφοί 0 1 ·
οὐκ ἄρ εἰσί τινες τῶν φαύλων ἐλεύθεροι , δοῦλοι δὲ πάντες 0 .
ὁ δὲ Ζήνων , εἰ καί τις ἄλλος ὑπ ἀρετῆς ἀχθείς , νεανικώτερον ἀποδείκνυσι περὶ τοῦ μὴ εἶναι τοῖς φαύλοις ἰσηγορίαν πρὸς ἀστείους 0 .
„ οὐκ οἰμώξεται μὲν ὁ φαῦλος , ἐὰν ἀντιλέγῃ τῷ σπουδαίῳ ;
οὐκ ἄρ  ἐστὶν ἰσηγορία τῷ φαύλῳ πρὸς σπουδαῖον .
“ οἶδ  ὅτι πολλοὶ τοῦ λόγου κατακερτομήσουσιν ὡς αὐθαδείᾳ τὸ πλέον ἐρωτηθέντος ἢ συνέσει 0 1 .
μετὰ δὲ τὴν χλεύην παυσάμενοι τοῦ γέλωτος ἢν ἐθελήσωσι διακύψαι καὶ τὸ λεγόμενον σαφῶς ἐρευνῆσαι , καταπλαγέντες αὐτοῦ τὸ ἀψευδὲς εἴσονται , ὅτι ἐπ οὐδενὶ μᾶλλον οἰμώξεταί τις ἢ τῷ μὴ πειθαρχεῖν τῷ σοφῷ 0 .
ζημία γὰρ χρημάτων ἢ ἀτιμία ἢ φυγαὶ ἢ αἱ διὰ πληγῶν ὕβρεις ἢ ὅσα ὁμοιότροπα βραχέα καὶ τὸ μηδὲν ἀντιτιθέμενα κακίαις καὶ ὧν αἱ κακίαι δημιουργοί 0 1 .
τοὺς δὲ πολλούς , οὐ συνορῶντας τὰς ψυχῆς βλάβας διὰ λογισμοῦ πήρωσιν , ἐπὶ μόναις ταῖς ἐκτὸς συμβέβηκεν ἄχθεσθαι , τὸ κριτήριον ἀφῃρημένους , ᾧ μόνῳ καταλαβεῖν ἔστι διανοίας ζημίαν .
εἰ δὲ δυνηθεῖεν ἀναβλέψαι , θεασάμενοι τὰς δι ἀφροσύνης ἀπάτας καὶ τὰς ἐκ δειλίας ἐπηρείας καὶ ὅσα ἀκολασία παρῴνησεν ἢ ἀδικία παρηνόμησεν , ἐπὶ ταῖς τοῦ ἀρίστου συμφοραῖς λύπης ἀπαύστου γεμισθέντες οὐ δὲ παρηγορίας δι ὑπερβολὰς κακῶν ἀνέξονται .
ἔοικε δὲ ὁ Ζήνων ἀρύσασθαι τὸν λόγον ὥσπερ ἀπὸ πηγῆς τῆς Ἰουδαίων νομοθεσίας , ἐν ᾗ δυοῖν ὄντοιν ἀδελφοῖν , τοῦ μὲν σώφρονος , τοῦ δ ἀκολάστου , λαβὼν οἶκτον ὁ κοινὸς ἀμφοῖν πατὴρ τοῦ μὴ ἐπ ἀρετὴν ἥκοντος εὔχεται , ἵνα δουλεύσῃ τῷ ἀδελφῷ , τὸ δοκοῦν μέγιστον εἶναι κακόν , δουλείαν , ἀγαθὸν τελεώτατον ὑπολαμβάνων ἄφρονι , τὸ μὲν αὐτεξούσιον ἀφῃρημένῳ πρὸς τὸ μὴ σὺν ἀδείᾳ πλημμελεῖν , ἐκ δὲ τῆς τοῦ προεστῶτος προστασίας βελτιωθησομένῳ τὸ ἦθος 0 .
τὰ μὲν οὖν λεχθέντα πρὸς τὴν τοῦ ζητουμένου διασύστασιν ἔμοιγε ἀποχρῶντα ἦν .
ἐπεὶ δὲ τὰ ποικίλα τῶν νοσημάτων ἰατροῖς ἔθος ποικιλωτέραις ἰᾶσθαι θεραπείαις , ἀνάγκη καὶ τοῖς παραδόξοις νομιζομένοις τῶν προβλημάτων διὰ τὸ ἄηθες ἐπάγειν πίστεις ἐπαλλήλους προσεγχρίοντας 0 ·
μόλις γὰρ ἔνιοι συνεχείᾳ πληττόμενοι τῶν ἀποδείξεων αἰσθάνονται .
λέγεται τοίνυν οὐκ ἀπὸ σκοποῦ , ὅτι ὁ φρονίμως πάντα ποιῶν εὖ ποιεῖ πάντα , ὁ δ εὖ ποιῶν πάντα ὀρθῶς ποιεῖ πάντα , ὁ δ ὀρθῶς πάντα ποιῶν καὶ ἀναμαρτήτως καὶ ἀμέμπτως καὶ ἀνεπιλήπτως καὶ ἀνυπευθύνως καὶ ἀζημίως , ὥστ ἐξουσίαν σχήσει πάντα δρᾶν καὶ ζῆν ὡς βούλεται ·
ᾧ δὲ ταῦτ  ἔξεστιν , ἐλεύθερος ἂν εἴη .
ἀλλὰ μὴν πάντα φρονίμως ποιεῖ ὁ ἀστεῖος ·
μόνος ἄρα ἐστὶν ἐλεύθερος .
καὶ μὴν ὃν μὴ ἐνδέχεται μή τ ἀναγκάσαι μή τε κωλῦσαι , ἐκεῖνος οὐκ ἂν εἴη δοῦλος ·
τὸν δὲ σπουδαῖον οὐκ ἔστιν οὔ τ ἀναγκάσαι οὔ τε κωλῦσαι ·
οὐκ ἄρα δοῦλος ὁ σπουδαῖος 0 .
ὅτι δ οὔτ  ἀναγκάζεται οὔ τε κωλύεται , δῆλον 0 ·
κωλύεται μὲν γὰρ ὁ μὴ τυγχάνων ὧν ὀρέγεται , ὀρέγεται δ ὁ σοφὸς τῶν ἀπ ἀρετῆς , ὧν ἀποτυγχάνειν οὐ πέφυκε .
καὶ μὴν εἰ ἀναγκάζεται , δῆλον ὅτι ἄκων τι ποιεῖ 0 ·
ἐν οἷς δὲ αἱ πράξεις , ἢ ἀπ ἀρετῆς εἰσι κατορθώματα ἢ ἀπὸ κακίας ἁμαρτήματα ἢ μέσα καὶ ἀδιάφορα 0 .
τὰ μὲν οὖν ἀπ ἀρετῆς οὐ βιασθεὶς ἀλλ  ἑκών  αἱρετὰ γάρ ἐστιν αὐτῷ πάνθ ἃ δρᾷ  , τὰ δ ἀπὸ κακίας ἅτε φευκτὰ οὐ δ ὄναρ πράττει 0 ·
οὐ δὲ μὴν τὰ ἀδιάφορα εἰκός , πρὸς ἃ καθάπερ ἐπὶ πλάστιγγος ἡ διάνοια ἰσορροπεῖ , δεδιδαγμένη μή τε ὡς ὁλκὸν ἔχουσι δύναμιν ἐνδιδόναι μή θ ὡς ἀποστροφῆς ἀξίοις δυσχεραίνειν 0 1 .
ἐξ ὧν ἐστι δῆλον , ὅτι οὐδὲν ἄκων ποιεῖ οὐ δ ἀναγκάζεται ·
δοῦλος δ εἴπερ ἦν , ἠναγκάζετ  ἂν ·
ὥστ ἐλεύθερος ἂν εἴη ὁ ἀστεῖος .
ἐπεὶ δέ τινες τῶν ἥκιστα κεχορευκότων Μούσαις λόγων ἀποδεικτικῶν οὐ συνιέντες , οἳ τὰς καθόλου τῶν πραγμάτων ἐμφάσεις παριστᾶσιν , εἰώθασιν ἐρωτᾶν ·
τίνες οὖν ἢ πρότερον γεγόνασιν ἄνδρες ἢ νῦν εἰσιν , ὁποίους ἀναπλάττετε ;
καλόν γε ἀποκρίνασθαι , ὅτι καὶ πάλαι τινὲς ἦσαν οἳ τῶν καθ ἑαυτοὺς ἀρετῇ διέφερον , ἡγεμόνι μόνῳ θεῷ χρώμενοι καὶ κατὰ νόμον , τὸν ὀρθὸν φύσεως λόγον , ζῶντες , οὐκ ἐλεύθεροι μόνον , ἀλλὰ καὶ τοὺς πλησιάζοντας ἐλευθέρου φρονήματος ἀναπιμπλάντες , καὶ ἐφ ἡμῶν αὐτῶν ἔτ εἰσὶν ὥσπερ εἰκόνες ἀπὸ ἀρχετύπου γραφῆς , σοφῶν ἀνδρῶν κ αλοκἀγαθίας , τυπωθέντες 0 .
οὐ γάρ , εἰ αἱ τῶν ἀντιλεγόντων ψυχαὶ κεχηρεύκασιν ἐλευθερίας , ὑπ ἀφροσύνης καὶ τῶν ἄλλων κακιῶν δουλαγωγηθεῖσαι , διὰ τοῦτο καὶ τὸ τῶν ἀνθρώπων γένος 0 .
εἰ δὲ μὴ κατὰ στίφη μεγάλα προΐασιν ἀγεληδόν , θαυμαστὸν οὐδέν 0 ·
πρῶτον μέν , ὅτι τὰ λίαν καλὰ σπάνια , εἶτ ἐπειδὴ τὸν τῶν εἰκαιοτέρων ἐκτρεπόμενοι πολὺν ὅμιλον θεωρίᾳ τῶν τῆς φύσεως σχολάζουσιν , εὐχόμενοι μέν , εἴ πως ἐνῆν , ἐπανορθώσασθαι τὸν βίον  κοινωφελὲς γὰρ ἡ ἀρετή  , τὸ δὲ ἀδυνατοῦντες , πλημμυρούντων κατὰ πόλεις ἀλλοκότων πραγμάτων , ἃ ψυχῆς πάθη καὶ κακίαι συνηύξησαν , ἀποδιδράσκουσιν , ὡς μὴ τῇ ῥύμῃ τῆς φορᾶς καθάπερ ἀπὸ χειμάρρου βίας κατασυρεῖεν 0 1 .
ἡμᾶς δέ , εἰ βελτιώσεως ζῆλός τις ἦν , ἰχνηλατεῖν ἔδει τὰς τούτων καταδύσεις καὶ ἱκέτας καθεζομένους παρακαλεῖν , ἵνα τεθηριωμένον τὸν βίον προσελθόντες ἐξημερώσωσιν , ἀντὶ πολέμου καὶ δουλείας καὶ κακῶν ἀμυθήτων εἰρήνην καὶ ἐλευθερίαν καὶ τὴν τῶν ἄλλων ἀγαθῶν ἀφθονίαν περιρρεομένην καταγγείλαντες .
νυνὶ δὲ χρημάτων μὲν ἕνεκα πάντας μυχοὺς ἐρευνῶμεν καὶ γῆς στρυφνὰς καὶ ἀποκρότους φλέβας ἀναστέλλομεν , καὶ μεταλλεύεται μὲν πολλὴ τῆς πεδιάδος , μεταλλεύεται δὲ οὐκ ὀλίγη τῆς ὀρεινῆς , χρυσὸν καὶ ἄργυρον , χαλκόν τε καὶ σίδηρον , καὶ τὰς ἄλλας ὕλας ἀναζητούντων .
θεοπλαστοῦσα δὲ ἡ κενὴ δόξα τὸν τῦφον ἄχρι καὶ βυθοῦ κατέβη θαλάττης διερευνωμένη , μή τι τῶν πρὸς αἴσθησιν ἀφανὲς ἐναπόκειταί που καλόν ·
καὶ λίθων ποικίλων καὶ πολυτελῶν ἀνευροῦσα ἰδέας , τὰς μὲν πέτραις προσπεφυκυίας , τὰς δ ὀστρέοις , αἳ καὶ τιμαλφέστεραι γεγόνασιν , ὄψεως ἀπάτην ἐξετίμησε .
φρονήσεως δὲ ἢ σωφροσύνης ἢ ἀνδρείας ἢ δικαιοσύνης ἕνεκα γῆ μὲν ἀπόρευτός ἐστι καὶ ἡ βάσιμος , πελάγη δὲ ἄπλωτα τὰ καθ ἑκάστην ὥραν τοῦ ἔτους ναυκλήροις ἐμπλεόμενα 0 .
καίτοι τίς ἢ μακρᾶς ὁδοιπορίας ἢ τοῦ θαλαττεύειν ἐστὶ χρεία πρὸς ἔρευναν καὶ ζήτησιν ἀρετῆς , ἧς τὰς ῥίζας ὁ ποιῶν οὐ μακρὰν ἀλλ οὑτωσὶ πλησίον ἐβάλετο ;
καθάπερ καὶ ὁ σοφὸς τῶν Ἰουδαίων νομοθέτης φησίν ·
„ ἐν τῷ στόματί σου καὶ ἐν τῇ καρδίᾳ σου καὶ ἐν ταῖς χερσί σου “  Deut 0 .
30 , 14  , αἰνιττόμενος διὰ συμβόλων λόγους , βουλάς , πράξεις , ἃ δὴ πάντα γεωργικῆς τέχνης δεῖται .
οἱ μὲν οὖν ἀργίαν πόνου προτιμήσαντες οὐ μόνον τὰς βλάστας ἐκώλυσαν , ἀλλὰ καὶ τὰς ῥίζας ἀφαυάναντες ἔφθειραν ·
οἱ δὲ σχολὴν μὲν βλαβερὸν ἡγούμενοι , πονεῖν δὲ ἐθέλοντες , ὥσπερ εὐγενῆ μοσχεύματα γεωργοῦντες , τῷ συνεχεῖ τῆς ἐπιμελείας οὐρανομήκεις ἐστελέχωσαν ἀρετάς , ἀειθαλῆ καὶ ἀθάνατα ἔρνη καρπὸν φέροντα εὐδαιμονίαν οὐδέποτε λήγοντα ἤ , ὥς τινες , οὐ φέροντα , ἀλλ  αὐτὰ ὄντα εὐδαιμονίαν , ἃ Μωυσῆς ὀνόματι συνθέτῳ καλεῖν εἴωθεν ὁλοκαρπώματα 0 .
ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν ἐκ γῆς βλαστανόντων οὔ θ ὁ καρπός ἐστι δένδρα οὔ τε τὰ δένδρα καρπός , ἐπὶ δὲ τῶν ἐν ψυχῇ φυομένων ὅλα δι ὅλων εἰς καρποῦ φύσιν μεταβέβληκε τὰ ἔρνη , τὸ φρονήσεως , τὸ δικαιοσύνης , τὸ ἀνδρείας , τὸ σωφροσύνης 0 .
ἔχοντες οὖν τοιαύτας παρ  ἑαυτοῖς ἀφορμὰς οὐκ ἐρυθριῶμεν ἔνδειαν σοφίας ἀνθρώπων γένει καταγγέλλοντες , ἣν δυνατὸν ἦν ἐκφυσήσαντας καθάπερ ἐν ὕλῃ σπινθῆρα τυφόμενον ζωπυρῆσαι 0 ;
ἀλλὰ γὰρ πρὸς ἃ μὲν σπεύδειν ἐχρῆν ὡς συγγενέστατα καὶ οἰκειότατα , πολὺς ὄκνος καὶ ῥᾳθυμία συνεχής , ὑφ ὧν τὰ κ αλοκἀγαθίας σπέρματα διαφθείρεται , ὧν δὲ εἰκὸς ἦν ὑστερίζειν , ἵμερος καὶ πόθος ἄπληστος 0 1 .
διὰ τοῦτο πλουσίων μὲν καὶ ἐνδόξων καὶ ταῖς ἡδοναῖς χρωμένων μεστὴ γῆ καὶ θάλαττα , φρονίμων δὲ καὶ δικαίων καὶ ἀστείων ὀλίγος ἀριθμός 0 ·
τὸ δὲ ὀλίγον , εἰ καὶ σπάνιον , οὐκ ἀνύπαρκτον 0 1 .
μάρτυς δὲ ἡ Ἑλλὰς καὶ ἡ βάρβαρος 0 ·
ἐν τῇ μὲν γὰρ οἱ ἐτύμως ἑπτὰ σοφοὶ προσονομασθέντες ἤνθησαν , καὶ ἄλλων πρότερον καὶ αὖθις ὡς εἰκὸς ἀκμασάντων , ὧν ἡ μνήμη παλαιοτέρων μὲν ὄντων μήκει χρόνων ἠφανίσθη , νεαζόντων δὲ ἔτι διὰ τὴν ἐπιπολάζουσαν τῶν συνόντων ὀλιγωρίαν ἐξαμαυροῦται .
κατὰ δὲ τὴν βάρβαρον , ἐν ᾗ πρεσβευταὶ λόγων καὶ ἔργων , πολυανθρωπότατα στίφη καλῶν καὶ ἀγαθῶν ἐστιν ἀνδρῶν ·
ἐν Πέρσαις μὲν τὸ μάγων , οἳ τὰ φύσεως ἔργα διερευνώμενοι πρὸς ἐπίγνωσιν τῆς ἀληθείας καθ ἡσυχίαν τὰς θείας ἀρετὰς τρανοτέραις ἐμφάσεσιν ἱεροφαντοῦνταί τε καὶ ἱεροφαντοῦσιν 0 ·
ἐν Ἰνδοῖς δὲ τὸ γυμνοσοφιστῶν , οἳ πρὸς τῇ φυσικῇ καὶ τὴν ἠθικὴν φιλοσοφίαν διαπονοῦντες ὅλον ἐπίδειξιν ἀρετῆς πεποίηνται τὸν βίον 0 .
ἔστι δὲ καὶ ἡ Παλαιστίνη Συρία κ αλοκἀγαθίας οὐκ ἄγονος , ἣν πολυανθρωποτάτου ἔθνους τῶν Ἰουδαίων οὐκ ὀλίγη μοῖρα νέμεται .
λέγονταί τινες παρ αὐτοῖς ὄνομα Ἐσσαῖοι , πλῆθος ὑπερτετρακισχίλιοι , κατ  ἐμὴν δόξαν  οὐκ ἀκριβεῖ τύπῳ διαλέκτου  Eλληνικῆς  παρώνυμοι ὁσιότητος , ἐπειδὴ κ ἀν τοῖς μάλιστα θεραπευταὶ θεοῦ γεγόνασιν , οὐ ζῷα καταθύοντες , ἀλλ ἱεροπρεπεῖς τὰς ἑαυτῶν διανοίας κατασκευάζειν ἀξιοῦντες .
οὗτοι τὸ μὲν πρῶτον κωμηδὸν οἰκοῦσι τὰς πόλεις ἐκτρεπόμενοι διὰ τὰς τῶν πολιτευομένων χειροήθεις ἀνομίας , εἰδότες ἐκ τῶν συνόντων ὡς ἀπ ἀέρος φθοροποιοῦ νόσον ἐγγινομένην προσβολὴν ψυχαῖς ἀνίατον 0 ·
ὧν οἱ μὲν γεωπονοῦντες , οἱ δὲ τέχνας μετιόντες ὅσαι συνεργάτιδες εἰρήνης , ἑαυτούς τε καὶ τοὺς πλησιάζοντας ὠφελοῦσιν , οὐκ ἄργυρον καὶ χρυσὸν θησαυροφυλακοῦντες οὐ δ ἀποτομὰς γῆς μεγάλας κτώμενοι δι  ἐπιθυμίαν προσόδων , ἀλλ ὅσα πρὸς τὰς ἀναγκαίας τοῦ βίου χρείας ἐκπορίζοντες 0 1 .
μόνοι γὰρ ἐξ ἁπάντων σχεδὸν ἀνθρώπων ἀχρήματοι καὶ ἀκτήμονες γεγονότες ἐπιτηδεύσει τὸ πλέον ἢ ἐνδείᾳ εὐτυχίας πλουσιώτατοι νομίζονται , τὴν ὀλιγοδεΐαν καὶ εὐκολίαν , ὅπερ ἐστί , κρίνοντες περιουσίαν .
βελῶν ἢ ἀκόντων ἢ ξιφιδίων ἢ κράνους ἢ θώρακος ἢ ἀσπίδος οὐδένα παρ  αὐτοῖς ἂν εὕροις δημιουργὸν οὐ δὲ συνόλως ὁπλοποιὸν ἢ μηχανοποιὸν ἤ τι τῶν κατὰ πόλεμον ἐπιτηδεύοντα ·
ἀλλ οὐ δὲ ὅσα τῶν κατ εἰρήνην εὐόλισθα εἰς κακίαν 0 ·
ἐμπορίας γὰρ ἢ καπηλείας ἢ ναυκληρίας οὐ δ ὄναρ ἴσασι , τὰς εἰς πλεονεξίαν ἀφορμὰς ἀποδιοπομπούμενοι .
δοῦλός τε παρ αὐτοῖς οὐ δὲ εἷς ἐστιν , ἀλλ ἐλεύθεροι πάντες ἀνθυπουργοῦντες ἀλλήλοις 0 ·
καταγινώσκουσί τε τῶν δεσποτῶν , οὐ μόνον ὡς ἀδίκων , ἰσότητα λυμαινομένων , ἀλλὰ καὶ ὡς ἀσεβῶν , θεσμὸν φύσεως ἀναιρούντων , ἣ πάντας ὁμοίως γεννήσασα καὶ θρεψαμένη μητρὸς δίκην ἀδελφοὺς γνησίους , οὐ λεγομένους ἀλλ ὄντας ὄντως , ἀπειργάσατο 0 ·
ὧν τὴν συγγένειαν ἡ ἐπίβουλος πλεονεξία παρευημερήσασα διέσεισεν , ἀντ οἰκειότητος ἀλλοτριότητα καὶ ἀντὶ φιλίας ἔχθραν ἐργασαμένη .
φιλοσοφίας τε τὸ μὲν λογικὸν ὡς οὐκ ἀναγκαῖον εἰς κτῆσιν ἀρετῆς λογοθήραις , τὸ δὲ φυσικὸν ὡς μεῖζον ἢ κατὰ ἀνθρωπίνην φύσιν μετεωρολέσχαις ἀπολιπόντες , πλὴν ὅσον αὐτοῦ περὶ ὑπάρξεως θεοῦ καὶ τῆς τοῦ παντὸς γενέσεως φιλοσοφεῖται , τὸ ἠθικὸν εὖ μάλα διαπονοῦσιν ἀλείπταις χρώμενοι τοῖς πατρίοις νόμοις , οὓς ἀμήχανον ἀνθρωπίνην ἐπινοῆσαι ψυχὴν ἄνευ κατοκωχῆς ἐνθέου 0 1 2 .
τούτους ἀναδιδάσκονται μὲν καὶ παρὰ τὸν ἄλλον χρόνον , ἐν δὲ ταῖς ἑβδόμαις διαφερόντως .
ἱερὰ γὰρ ἡ ἑβδόμη νενόμισται , καθ ἣν τῶν ἄλλων ἀνέχοντες ἔργων , εἰς ἱεροὺς ἀφικνούμενοι τόπους , οἳ καλοῦνται συναγωγαί , καθ  ἡλικίας ἐν τάξεσιν ὑπὸ πρεσβυτέροις νέοι καθέζονται , μετὰ κόσμου τοῦ προσήκοντος ἔχοντες ἀκροατικῶς .
εἶθ  εἷς μέν τις τὰς βίβλους ἀναγινώσκει λαβών , ἕτερος δὲ τῶν ἐμπειροτάτων ὅσα μὴ γνώριμα παρελθὼν ἀναδιδάσκει 0 ·
τὰ γὰρ πλεῖστα διὰ συμβόλων ἀρχαιοτρόπῳ ζηλώσει παρ αὐτοῖς φιλοσοφεῖται .
παιδεύονται δὲ εὐσέβειαν , ὁσιότητα , δικαιοσύνην , οἰκονομίαν , πολιτείαν , ἐπιστήμην τῶν πρὸς ἀλήθειαν ἀγαθῶν καὶ κακῶν καὶ ἀδιαφόρων , αἱρέσεις ὧν χρὴ καὶ φυγὰς τῶν ἐναντίων , ὅροις καὶ κανόσι τριττοῖς χρώμενοι , τῷ τε φιλοθέῳ καὶ φιλαρέτῳ καὶ φιλανθρώπῳ .
τοῦ μὲν οὖν φιλοθέου δείγματα παρέχονται μυρία ·
τὴν παρ ὅλον τὸν βίον συνεχῆ καὶ ἐπάλληλον ἁγνείαν , τὸ ἀνώμοτον , τὸ ἀψευδές , τὸ πάντων μὲν ἀγαθῶν αἴτιον , κακοῦ δὲ μηδενὸς νομίζειν εἶναι τὸ θεῖον 0 ·
τοῦ δὲ φιλαρέτου τὸ ἀφιλοχρήματον , τὸ ἀφιλόδοξον , τὸ ἀφιλήδονον , τὸ ἐγκρατές , τὸ καρτερικόν , ἔτι δὲ ὀλιγοδεΐαν , ἀφέλειαν , εὐκολίαν , τὸ ἄτυφον , τὸ νόμιμον , τὸ εὐσταθές , καὶ ὅσα τούτοις ὁμοιότροπα 0 1 2 ·
τοῦ δὲ φιλανθρώπου εὔνοιαν , ἰσότητα , τὴν παντὸς λόγου κρείττονα κοινωνίαν , περὶ ἧς οὐκ ἄκαιρον βραχέα εἰπεῖν 0 1 .
πρῶτον μὲν τοίνυν οὐδενὸς οἰκία τίς ἐστιν ἰδία , ἣν οὐχὶ πάντων εἶναι κοινὴν συμβέβηκε ·
πρὸς γὰρ τῷ κατὰ θιάσους συνοικεῖν ἀναπέπταται καὶ τοῖς ἑτέρωθεν ἀφικνουμένοις τῶν ὁμοζήλων .
εἶτ  ἐστὶ ταμεῖον ἓν πάντων καὶ δαπάναι κοιναί , καὶ κοιναὶ μὲν ἐσθῆτες , κοιναὶ δὲ τροφαὶ συσσίτια πεποιημένων 0 1 ·
τὸ γὰρ ὁμωρόφιον ἢ ὁμοδίαιτον ἢ ὁμοτράπεζον οὐκ ἄν τις εὕροι παρ ἑτέροις μᾶλλον ἔργῳ βεβαιούμενον ·