Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
πάλιν δ ἀφ ἑτέρας ἀρχῆς , κατὰ πολλαπλασιασμὸν ὁ μὲν δὶς γ τὸν σ ποιεῖ , ὁ δὲ τετράκις ἐννέα τὸν τριακονταέξ , ὁ δ ὀκτάκις κζ τὸν σισ καὶ ἔστιν ὁ μὲν σ τέλειος , ἴσος ὢν τοῖς ἑαυτοῦ μέρεσι καὶ γάμος καλεῖται διὰ τὴν τοῦ ἀρτίου καὶ περιττοῦ σύμμιξιν ἔτι δὲ συνέστηκεν ἔκ τε τῆς ἀρχῆς καὶ τοῦ πρώτου ἀρτίου καὶ τοῦ πρώτου περιττοῦ 0 .
ὁ δὲ λσ πρῶτός ἐστι τετράγωνος ἅμα καὶ τρίγωνος , τετράγωνος μὲν ἀπὸ τῆς ἑξάδος τρίγωνος δ ἀπὸ τῆς ὀγδοάδος 0 ·
καὶ γέγονε πολλαπλασιασμῷ μὲν τετραγώνων δυεῖν , τοῦ τέσσαρα τὸν ἐννέα πολλαπλασιάσαντος , συνθέσει δὲ τριῶν κύβων τὸ γὰρ ἓν καὶ τὰ ὀκτὼ καὶ τὰ εἰκοσιεπτὰ συντεθέντα ποιεῖ τὸν προγεγραμμένον ἀριθμόν .
ἔτι δ ἑτερομήκης ἀπὸ δυεῖν πλευρῶν , τῶν μὲν δώδεκα τρὶς γινομένων τῶν δ ἐννέα τετράκις 0 1 .
ἂν οὖν ἐκτεθῶσιν αἱ τῶν σχημάτων πλευραί , τοῦ τετραγώνου τὰ σ καὶ τοῦ τριγώνου τὰ ὀκτὼ καὶ παραλληλογράμμων τοῦ μὲν ἑτέρου τὰ ἐννέα τοῦ δ ἑτέρου τὰ ιβ , τοὺς τῶν συμφωνιῶν ποιήσουσι λόγους 0 .
ἔσται γὰρ τὰ δώδεκα πρὸς μὲν τὰ ἐννέα διὰ τεσσάρων ὡς νήτη πρὸς παραμέσην , πρὸς δὲ τὰ ὀκτὼ διὰ πέντε ὡς νήτη πρὸς μέσην , πρὸς δὲ τὰ σ διὰ πασῶν ὡς νήτη πρὸς ὑπάτην 0 1 2 .
ὁ δὲ τῶν σισ κύβος ἐστὶν ἀπὸ ἑξάδος ἴσος τῇ ἑαυτοῦ περιμέτρῳ .
τοιαύτας δὲ δυνάμεις τῶν ἐκκειμένων ἀριθμῶν ἐχόντων , ἴδιον τῷ τελευταίῳ συμβέβηκε , τῷ κζ , τὸ τοῖς πρὸ αὐτοῦ συντιθέμενον ἴσον εἶναι πᾶσιν , ἔστι δὲ καὶ περιοδικὸς σελήνης 0 .
καὶ τῶν ἐμμελῶν διαστημάτων οἱ Πυθαγορικοὶ τὸν τόνον ἐν τούτῳ τῷ ἀριθμῷ τάττουσι διὸ καὶ τὰ τρισκαίδεκα λεῖμμα καλοῦσιν ἀπολείπει γὰρ μονάδι τοῦ ἡμίσεος .
ὅτι δ οὗτοι καὶ τοὺς τῶν συμφωνιῶν λόγους περιέχουσι , ῥᾴδιον καταμαθεῖν 0 .
καὶ γὰρ διπλάσιος λόγος ἐστὶν ὁ τῶν δύο πρὸς τὸ ἓν ἐν ᾧ τὸ διὰ πασῶν , καὶ ἡμιόλιος ὁ πρὸς τὰ δύο τῶν τριῶν ἐν ᾧ τὸ διὰ πέντε , καὶ ἐπίτριτος ὁ πρὸς 0 1 2 ;
τὰ τρία τῶν τεσσάρων ἐν ᾧ τὸ διὰ τεσσάρων , καὶ τριπλάσιος ὁ πρὸς τὰ τρία τῶν ἐννέα ἐν ᾧ τὸ διὰ πασῶν καὶ διὰ πέντε , καὶ τετραπλάσιος ὁ πρὸς τὰ δύο τῶν η ἐν ᾧ τὸ δὶς διὰ πασῶν 0 1 2 ·
ἔνεστι δὲ καὶ ἐπόγδοος ὁ πρὸς τὰ ὀκτὼ τῶν ἐννέα ἐν ᾧ τὸ τονιαῖον 0 .
ἂν τοίνυν ἡ μονὰς ἐπίκοινος οὖσα καὶ τοῖς ἀρτίοις συναριθμῆται καὶ τοῖς περιττοῖς , ὁ μὲν ἄπας ἀριθμὸς τὸ τῆς δεκάδος παρέχεται πλῆθος ·
οἱ γὰρ ἀπὸ μονάδος μέχρι τῶν δέκα συντιθέμενοι πεντεκαίδεκα , τρίγωνον ἀπὸ πεντάδος 0 ·
ὁ δὲ περιττὸς τὸν τεσσαράκοντα κατὰ σύνθεσιν μὲν ἐκ τῶν δεκατριῶν καὶ τῶν κζ γεννώμενον , οἷς τὰ μελῳδούμενα μετροῦσιν εὐσήμως οἱ μαθηματικοὶ διαστήματα , τὸ μὲν δίεσιν τὸ δὲ τόνον καλοῦντες 0 ·
κατὰ τὸν πολλαπλασιασμὸν δὲ τῇ τῆς τετρακτύος δυνάμει γιγνόμενον τῶν γὰρ πρώτων τεσσάρων καθ αὑτὸν ἑκάστου τετράκις λαμβανομένου γίγνεται τέσσαρα καὶ η καὶ ιβ καὶ ισ ·
ταῦτα τὸν μ συντίθησι , περιέχοντα τοὺς τῶν συμφωνιῶν λόγους ·
τὰ μὲν γὰρ ισ ἐπίτριτα τῶν δεκαδύο ἐστὶν τῶν δ ὀκτὼ διπλάσια , τῶν δὲ τεσσάρων τετραπλάσια 0 ·
τὰ δὲ ιβ τῶν ὀκτὼ ἡμιόλια , τῶν δὲ τεσσάρων τριπλάσια οὗτοι δ οἱ λόγοι τὸ διὰ τεσσάρων καὶ τὸ διὰ πέντε καὶ τὸ διὰ πασῶν καὶ τὸ δὶς διὰ πασῶν περιέχουσιν 0 .
ἴσος γε μήν ἐστιν ὁ τῶν τεσσαράκοντα δυσὶ τετραγώνοις καὶ δυσὶ κύβοις ὁμοῦ λαμβανομένοις ·
τὸ γὰρ ἓν καὶ τὰ τέσσαρα καὶ τὰ ὀκτὼ καὶ τὰ κζ κύβοι καὶ τετράγωνοι μ γίγνονται συντεθέντες .
ὥστε πολὺ τῆς Πυθαγορικῆς τὴν Πλατωνικὴν τετρακτὺν ποικιλωτέραν εἶναι τῇ διαθέσει καὶ τελειοτέραν 0 .
ἀλλὰ ταῖς εἰσαγομέναις μεσότησι τῶν ὑποκειμένων ἀριθμῶν χώρας οὐ διδόντων , ἐδέησε μείζονας ὅρους λαβεῖν ἐν τοῖς αὐτοῖς λόγοις ·
καὶ λεκτέον τίνες εἰσὶν οὗτοι .
πρότερον δὲ περὶ τῶν μεσοτήτων 0 ·
ὧν τὴν μὲν ἴσῳ κατ ἀριθμὸν ὑπερέχουσαν ἴσῳ δ ὑπερεχομένην ἀριθμητικὴν οἱ νῦν καλοῦσι , τὴν δὲ τ αὐτῷ μέρει τῶν ἄκρων αὐτῶν ὑπερέχουσαν καὶ ὑπερεχομένην ὑπεναντίαν 0 1 .
ὅροι δ εἰσὶ τῆς μὲν ἀριθμητικῆς σ καὶ θ καὶ ιβ ·
τὰ γὰρ ἐννέα τῷ ἴσῳ κατ ἀριθμὸν τῶν ἓξ ὑπερέχει καὶ τῶν ιβ λείπεται ·
τῆς δ ὑπεναντίας σ η ιβ ·
τὰ γὰρ ὀκτὼ δυσὶ μὲν τῶν σ ὑπερέχει τέτταρσι δὲ τῶν ιβ λείπεται , ὧν τὰ μὲν δύο τῶν ἓξ τὰ δὲ τέσσαρα τῶν δώδεκα τριτημόριόν ἐστι 0 .
συμβέβηκεν οὖν ἐν μὲν τῇ ἀριθμητικῇ τ αὐτῷ μέρει τῶν ἄκρων τὸ μέσον ὑπερέχεσθαι καὶ ὑπερέχειν , ἐν δὲ τῇ ὑπεναντίᾳ τ αὐτῷ μέρει τῶν ἄκρων τοῦ μὲν ἀποδεῖν τὸ δ ὑπερβάλλειν ἐκεῖ μὲν γὰρ τὰ τρία τοῦ μέσου τρίτον ἐστὶ μέρος , ἐνταῦθα δὲ τὰ δ καὶ τὰ β τῶν ἄκρων ἑκάτερον ἑκατέρου 0 1 2 ·
ὅθεν ὑπεναντία κέκληται .
ταύτην δ ἁρμονικὴν ὀνομάζουσιν , ὅτι τοῖς ὅροις τὰ πρῶτα σύμφωνα παρέχεται , τῷ μὲν μεγίστῳ πρὸς τὸν ἐλάχιστον τὸ διὰ πασῶν τῷ δὲ μεγίστῳ πρὸς τὸν μέσον τὸ διὰ πέντε , τῷ δὲ μέσῳ πρὸς τὸν ἐλάχιστον τὸ διὰ τεσσάρων ὅτι τοῦ μεγίστου τῶν ὅρων κατὰ νήτην τιθεμένου τοῦ δ ἐλαχίστου καθ ὑπάτην , ὁ μέσος γίγνεται ὁ κατὰ μέσην , πρὸς μὲν τὸν μέγιστον τὸ διὰ πέντε ποιοῦσαν πρὸς δὲ τὸν ἐλάχιστον τὸ διὰ τεσσάρων ὥστε γίγνεσθαι τὰ ὀκτὼ κατὰ τὴν μέσην τὰ δὲ δώδεκα κατὰ νήτην τὰ δ ἓξ καθ ὑπάτην 0 1 2 .
τὸν δὲ τρόπον , ᾧ λαμβάνουσι τὰς εἰρημένας μεσότητας , ἁπλῶς καὶ σαφῶς Εὔδωρος ἀποδείκνυσι .
σκόπει δὲ πρότερον ἐπὶ τῆς ἀριθμητικῆς .
ἂν γὰρ ἐκθεὶς τοὺς ἄκρους λάβῃς ἑκατέρου τὸ ἥμισυ μέρος καὶ συνθῇς , ὁ συντεθεὶς ἔσται μέσος ἔν τε τοῖς διπλασίοις καὶ τοῖς τριπλασίοις ὁμοίως .
ἐπὶ δὲ τῆς ὑπεναντίας , ἐν μὲν τοῖς διπλασίοις ἂν τοὺς ἄκρους ἐκθεὶς τοῦ μὲν ἐλάττονος τὸ τρίτον τοῦ δὲ μείζονος τὸ ἥμισυ λάβῃς , ὁ συντεθεὶς γίγνεται μέσος 0 ·
ἐν δὲ τοῖς τριπλασίοις ἀνάπαλιν , τοῦ μὲν ἐλάττονος ἥμισυ δεῖ λαβεῖν τοῦ δὲ μείζονος τρίτον 0 ·
ὁ γὰρ συντεθεὶς οὕτω γίγνεται μέσος .
ἔστω γὰρ ἐν τριπλασίῳ λόγῳ τὰ σ ἐλάχιστος ὅρος τὰ δ ιη μέγιστος ·
ὁὲν οὖν τῶν σ τὸ ἥμισυ λαβὼν τὰ τρία καὶ τῶν ὀκτὼ καὶ δέκα τὸ τρίτον τὰ σ συνθῇς , ἕξεις τὸν ἐννέα τ αὐτῷ μέρει τῶν ἄκρων ὑπερέχοντα καὶ ὑπερεχόμενον .
οὓτω μὲν αἱ μεσότητες λαμβάνονται .
δεῖ δ αὐτὰς ἐκεῖ παρεντάξαι καὶ ἀναπληρῶσαι τὰ διπλάσια καὶ τριπλάσια διαστήματα .
τῶν δ ἐκκειμένων ἀριθμῶν οἱ μὲν οὐ δ ὅλως μεταξὺ χώραν ἔχουσιν οἱ δ οὐχ ἱκανὴν αὔξοντες οὖν αὐτούς , τῶν αὐτῶν λόγων διαμενόντων , ὑποδοχὰς ποιοῦσιν ἀρκούσας ταῖς εἰρημέναις μεσότησι .
καὶ πρῶτον μὲν ἐλάχιστον ἀντὶ τοῦ ἑνὸς τὰ ἓξ θέντες , ἐπεὶ πρῶτος ἥμισύ τε καὶ τρίτον ἔχει μέρος , ἅπαντας ἑξαπλασίους τοὺς ὑποτεταγμένους ἐποίησαν , ὡς ὑπογέγραπται , δεχομένους τὰς μεσότητας ἀμφοτέρας καὶ τοῖς διπλασίοις καὶ τοῖς τριπλασίους διαστήμασιν .
εἰρηκότος δὲ τοῦ Πλάτωνος ἡμιολίων δὲ διαστάσεων καὶ ἐπιτρίτων καὶ ἐπογδόων γενομένων , ἐκ τούτων τῶν δεσμῶν ἐν ταῖς πρόσθεν διαστάσεσι τῷ τοῦ ἐπογδόου διαστήματι τὰ ἐπίτριτα πάντα συνεπληροῦτο , λείπων αὐτῶν ἑκάστου μόριον , τῆς δὲ τοῦ μορίου ταύτης διαστάσεως λειφθείσης ἀριθμοῦ πρὸς ἀριθμὸν ἐχούσης τοὺς ὅρους σ καὶ ν καὶ σ πρὸς γ καὶ μ καὶ σ διὰ ταύτην τὴν λέξιν ἠναγκάζοντο πάλιν τοὺς ἀριθμοὺς ἐπανάγειν καὶ μείζονας ποιεῖν .
ἔδει μὲν γὰρ ἐφεξῆς ἐπόγδοα γίγνεσθαι δύο ·
τῆς δ ἑξάδος οὔ τ αὐτόθεν ἐπόγδοον ἐχούσης , εἴ τε τέμνοιτο , κερματιζομένων εἰς μόρια τῶν μονάδων , δυσθεωρήτου τῆς μαθήσεως ἐσομένης , αὐτὸ τὸ πρᾶγμα τὸν πολλαπλασιασμὸν ὑπηγόρευσεν , ὥσπερ ἐν ἁρμονικῇ μεταβολῇ τοῦ διαγράμματος ὅλου συνεπιτεινομένου τῷ πρώτῳ τῶν ἀριθμῶν 0 .
ὁ μὲν οὖν Εὔδωρος ἐπακολουθήσας Κράντορι πρῶτον ἔλαβε τὸν τπδ , ὃς γίγνεται τοῦ ἓξ ἐπὶ τὰ ξδ πολλαπλασιασθέντος ἐπηγάγετο δ αὐτοὺς ὁ τῶν ξδ ἀριθμὸς ἐπόγδοον ἔχων τὸν οβ .
τοῖς δ ὑπὸ τοῦ Πλάτωνος λεγομένοις συμφωνότερόν ἐστιν ὑποθέσθαι τὸ ἥμισυ τούτου γὰρ τὸ λεῖμμα τὸ τῶν ἐπογδόων ἕξει λόγον ἐν ἀριθμοῖς , οὓς ὁ Πλάτων εἴρηκεν σ καὶ ν καὶ σ πρὸς τρία καὶ μ καὶ σ , τῶν ἑκατὸν ἐνενήκοντα δύο πρώτων τιθεμένων .
ἂν δ ὁ τούτου διπλάσιος τεθῇ πρῶτος , ἔσται τὸ λεῖμμα λόγον μὲν ἔχον τὸν αὐτὸν ἀριθμὸν δὲ τὸν διπλάσιον , ὃν ἔχει τὰ φιβ πρὸς υπσ ·
γίγνεται γὰρ ἐπίτριτα τῶν μὲν ἑκατὸν ἐνενήκοντα δύο τὰ σνσ , τῶν δὲ τπδ τὰ φιβ .
καὶ οὐκ ἄλογος ἡ ἐπὶ τοῦτον ἀναγωγὴ τὸν ἀριθμόν , ἀλλὰ καὶ τοῖς περὶ τὸν Κράντορα παρασχοῦσα τὸ εὔλογον τὰ γὰρ ξδ καὶ κύβος ἐστὶν ἀπὸ πρώτου τετραγώνου καὶ τετράγωνος ἀπὸ πρώτου κύβου 0 1 ·
γενόμενος δ ἐπὶ τὸν γ , πρῶτον ὄντα περισσὸν καὶ πρῶτον τρίγωνον καὶ πρῶτον τέλειον ὄντα καὶ ἡμιόλιον , ἑκατὸν ἐνενήκοντα δύο πεποίηκεν , ἔχοντα καὶ αὐτὸν ἐπόγδοον , ὡς δείξομεν .
πρότερον δὲ τί τὸ λεῖμμά ἐστι καί τίς ἡ διάνοια τοῦ Πλάτωνος , μᾶλλον κατόψεσθε , τῶν εἰωθότων ἐν ταῖς Πυθαγορικαῖς σχολαῖς λέγεσθαι βραχέως ὑπομνησθέντες .
ἔστι γὰρ διάστημα ἐν μελῳδίᾳ πᾶν τὸ περιεχόμενον ὑπὸ δυεῖν φθόγγων ἀνομοίων τῇ τάσει ·
τῶν δὲ διαστημάτων ἓν ὁ καλούμενος τόνος , ᾧ τὸ διὰ πέντε μεῖζόν ἐστι τοῦ διὰ τεσσάρων 0 .
τοῦτον οἱ μὲν ἁρμονικοὶ δίχα τεμνόμενον οἴονται δύο διαστήματα ποιεῖν , ὧν ἑκάτερον ἡμιτόνιον καλοῦσιν οἱ δὲ Πυθαγορικοὶ τὴν μὲν εἰς ἴσα τομὴν ἀπέγνωσαν αὐτοῦ , τῶν δὲ τμημάτων ἀνίσων ὄντων λεῖμμα τὸ ἔλαττον ὀνομάζουσιν , ὅτι τοῦ ἡμίσεος ἀπολείπει . ·
διὸ καὶ τῶν συμφωνιῶν τὴν διὰ τεσσάρων οἱ μὲν δυεῖν τόνων καὶ ἡμιτονίου ποιοῦσιν οἱ δὲ δυεῖν καὶ λείμματος 0 1 .
μαρτυρεῖν δὲ δοκεῖ τοῖς μὲν ἁρμονικοῖς ἡ αἴσθησις τοῖς δὲ μαθηματικοῖς ἡ ἀπόδειξις , ἧς τοιοῦτος ὁ τρόπος ἐστίν 0 ·
ἐλήφθη διὰ τῶν ὀργάνων θεωρηθέν , ὅτι τὸ μὲν διὰ πασῶν τὸν διπλάσιον λόγον ἔχει , τὸ δὲ διὰ πέντε τὸν ἡμιόλιον , τὸ δὲ διὰ τεσσάρων τὸν ἐπίτριτον , ὁ δὲ τόνος τὸν ἐπόγδοον 0 1 2 .
ἔξεστι δὲ καὶ νῦν βασανίσαι τ ἀληθές , ἢ βάρη δυεῖν ἄνισα χορδῶν ἐξαρτήσαντας ἢ δυεῖν ἰσοκοίλων αὐλῶν τὸν ἕτερον μήκει διπλάσιον τοῦ ἑτέρου ποιήσαντας ·
τῶν μὲν γὰρ αὐλῶν ὁ μείζων βαρύτερον φθέγξεται ὡς ὑπάτη πρὸς νήτην , τῶν δὲ χορδῶν ἡ τῷ διπλασίῳ κατατεινομένη βάρει τῆς ἑτέρας ὀξύτερον ὡς νήτη πρὸς ὑπάτην τοῦτο δ ἐστὶ διὰ πασῶν 0 1 2 .
ὁμοίως δὲ καὶ τρία πρὸς δύο ληφθέντα μήκη καὶ βάρη τὸ διὰ πέντε ποιήσει καὶ τέσσαρα πρὸς τρία τὸ διὰ τεσσάρων , ὧν τοῦτο μὲν ἐπίτριτον ἔχει λόγον ἐκεῖνο δ ἡμιόλιον 0 .
ἐὰν δ ὡς ἐννέα πρὸς ὀκτὼ γένηται τῶν βαρῶν ἢ τῶν μηκῶν ἡ ἀνισότης , ποιήσει διάστημα τονιαῖον οὐ σύμφωνον ἀλλ ἐμμελὲς ὡς εἰπεῖν ἔμβραχυ , τῷ τοὺς φθόγγους , ἂν ἀνὰ μέρος κρουσθῶσι , παρέχειν ἡδὺ φωνοῦντας καὶ προσηνές ἂν δ ὁμοῦ , τραχὺ καὶ λυπηρόν 0 1 ·
ἐν δὲ ταῖς συμφωνίαις κ ἂν ὁμοῦ κρούωνται κ ἂν ἐναλλάξ , ἡδέως προσίεται τὴν συνήχησιν ἡ αἴσθησις .
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ διὰ λόγου τοῦτο δεικνύουσιν .
ἐν μὲν γὰρ ἁρμονίᾳ τὸ διὰ πασῶν ἔκ τε τοῦ διὰ πέντε σύγκειται καὶ τοῦ διὰ τεσσάρων , ἐν δ ἀριθμοῖς τὸ διπλάσιον ἔκ τε τοῦ ἡμιολίου καὶ τοῦ ἐπιτρίτου 0 1 ·
τὰ γὰρ δώδεκα τῶν μὲν ἐννέα ἐστὶν ἐπίτριτα τῶν δ ὀκτὼ ἡμιόλια τῶν δὲ σ διπλάσια 0 .
σύνθετος οὖν ὁ τοῦ διπλασίου λόγος ἐστὶν ἐκ τοῦ ἡμιολίου καὶ τοῦ ἐπιτρίτου , καθάπερ ὁ τοῦ διὰ πασῶν ἐκ τοῦ διὰ πέντε καὶ τοῦ διὰ τεσσάρων ἀλλὰ κ ἀκεῖ τὸ διὰ πέντε τοῦ διὰ τεσσάρων τόνῳ κ ἀνταῦθα τὸ ἡμιόλιον τοῦ ἐπιτρίτου τῷ ἐπογδόῳ μεῖζόν ἐστι 0 1 .
φαίνεται τοίνυν , ὅτι τὸ διὰ πασῶν τὸν διπλάσιον λόγον ἔχει καὶ τὸ διὰ πέντε τὸν ἡμιόλιον καὶ τὸ διὰ τεσσάρων τὸν ἐπίτριτον καὶ ὁ τόνος τὸν ἐπόγδοον 0 .
ἀποδεδειγμένου δὲ τούτου , σκοπῶμεν εἰ δίχα τέμνεσθαι πέφυκε τὸ ἐπόγδοον ·
εἰ γὰρ μὴ πέφυκεν , οὐ δ ὁ τόνος 0 .
ἐπεὶ δὲ πρῶτοι τὸν ἐπόγδοον λόγον ὁ θ καὶ ὁ η ποιοῦντες οὐδὲν διάστημα μέσον ἔχουσι , διπλασιασθέντων δ ἀμφοτέρων ὁ παρεμπίπτων μεταξὺ δύο ποιεῖ διαστήματα δῆλον ὅτι τούτων μὲν ἴσων ὄντων δίχα τέμνεται τὸ ἐπόγδοον 0 .
ἀλλὰ μὴν διπλάσια γίγνεται τῶν μὲν θ τὰ ιη τῶν δ η τὰ ισ , δέχονται δ οὗτοι μεταξὺ τὰ ιζ καὶ γίγνεται τῶν διαστημάτων τὸ μὲν μεῖζον τὸ δ ἔλαττον 0 ·
ἔστι γὰρ τὸ μὲν πρότερον ἐφεπτακαιδέκατον τὸ δὲ δεύτερον ἐφεξκαιδέκατον 0 .
εἰς ἄνισα τοίνυν τέμνεται τὸ ἐπόγδοον εἰ δὲ τοῦτο , καὶ ὁ τόνος 0 1 .
οὐδέτερον ἄρα γίγνεται διαιρεθέντος αὐτοῦ τῶν τμημάτων ἡμιτόνιον , ἀλλ ὀρθῶς ὑπὸ τῶν μαθηματικῶν λεῖμμα προσηγόρευται .
καὶ τοῦτ ἐστὶν ὅ φησιν ὁ Πλάτων τὰ ἐπίτριτα τοῖς ἐπογδόοις συμπληροῦντα τὸν θεὸν λείπειν ἑκάστου μόριον αὐτῶν , οὗ λόγος ἐστίν , ὃν ἔχει τὰ σ καὶ ν καὶ σ πρὸς τὰ γ καὶ μ καὶ σ .
εἰλήφθω γὰρ τὸ διὰ τεσσάρων ἐν ἀριθμοῖς δυσὶ τὸν ἐπίτριτον λόγον περιέχουσι , τοῖς σνσ καὶ τοῖς ἑκατὸν ἐνενήκοντα δύο 0 ·
ὧν ὁ μὲν ἐλάττων , τὰ ἑκατὸν ἐνενήκοντα δύο , κείσθω κατὰ τὸν βαρύτατον τοῦ τετραχόρδου φθόγγον ὁ δὲ μείζων , τὰ σνσ , κατὰ τὸν ὀξύτατον 0 1 ·
ἀποδεικτέον ὅτι , τούτου συμπληρουμένου δυσὶν ἐπογδόοις , λείπεται διάστημα τηλικοῦτον , ἡλίκον ὡς ἐν ἀριθμοῖς τὰ σ καὶ ν καὶ σ ἔχει πρὸς τὰ γ καὶ μ καὶ σ 0 .
τοῦ γὰρ βαρυτέρου τόνῳ ἐπιταθέντος , ὅπερ ἐστὶν ἐπόγδοον , γίγνεται σισ ·
τούτου πάλιν τόνῳ ἄλλῳ ἐπιταθέντος , γίγνεται σμγ ·
ταῦτα μὲν γὰρ ὑπερέχει τῶν σισ τοῖς κζ , τὰ δὲ σισ τῶν ἑκατὸν ἐνενήκοντα δύο τοῖς εἴκοσι καὶ τέσσαρσιν ὧν τὰ μὲν κζ τῶν σισ ὄγδοά ἐστι , τὰ δὲ κζ τῶν ἑκατὸν ἐνενήκοντα δύο 0 .
διὸ γίγνεται τῶν τριῶν τούτων ἀριθμῶν ὅ τε μέγιστος ἐπόγδοος τοῦ μέσου καὶ ὁ μέσος τοῦ ἐλαχίστου ·
τὸ δ ἀπὸ τοῦ ἐλαχίστου διάστημα μέχρι τοῦ μεγίστου , τουτέστι τὸ ἀπὸ τῶν ἑκατὸν ἐνενήκοντα δύο μέχρι τῶν σμγ , δίτονον ἐκ δυεῖν συμπληρούμενον ἐπογδόων ἀφαιρουμένου δὲ τούτου , περίεστι τοῦ ὅλου διάστημα λοιπὸν τὸ μεταξὺ τῶν σμγ καὶ τῶν σνσ , τὰ τρισκαίδεκα διὸ καὶ λεῖμμα τοῦτον τὸν ἀριθμὸν ὠνόμαζον .
ἐγὼ μὲν οὖν εὐσημότατα δηλοῦσθαι τὴν Πλάτωνος οἶμαι γνώμην ἐν τούτοις τοῖς ἀριθμοῖς .
ἕτεροι δὲ τοῦ διὰ τεσσάρων ὅρους θέμενοι , τὸν μὲν ὀξὺν ἐν τοῖς σπη τὸν δὲ βαρὺν ἐν τοῖς σισ , ἀναλόγως ἤδη τοῖς ἑξῆς περαίνουσιν 0 ·
πλὴν ὅτι τὸ λεῖμμα τῶν δυεῖν τόνων μεταξὺ λαμβάνουσι τοῦ γὰρ βαρυτέρου τόνῳ ἐπιταθέντος , γίγνεται σμγ ·
τοῦ δ ὀξυτέρου τόνῳ ἀνεθέντος , γίγνεται σνσ ·
ἔστι γὰρ ἐπόγδοα τὰ μὲν σμγ τῶν σισ τὰ δὲ σπη τῶν σνσ 0 ·
ὥστε τονιαῖον εἶναι τῶν διαστημάτων ἑκάτερον , λείπεσθαι δὲ τὸ μεταξὺ τῶν σμγ καὶ τῶν σνσ , ὅπερ οὐκ ἔστιν ἡμιτόνιον ἀλλ ἔλαττον τὰ μὲν γὰρ σπη τῶν σνσ ὑπερέχει τοῖς κζ καὶ δυσί , τὰ δὲ σμγ τῶν σισ ὑπερέχει τοῖς κζ , τὰ δὲ σνσ τῶν σμγ ὑπερέχει τοῖς ιγ 0 ·
ταῦτα δὲ τῶν ὑπεροχῶν ἀμφοτέρων ἐλάττω ἢ ἡμίσεά ἐστι .
διὸ δυεῖν τόνων καὶ λείμματος , οὐ δυεῖν καὶ ἡμίσεος , εὕρηται τὸ διὰ τεσσάρων .
καὶ ταῦτα μὲν ἔχει τοιαύτην ἀπόδειξιν .
ἐκεῖνο δ οὐ πάνυ χαλεπὸν ἐκ τῶν προειρημένων συνιδεῖν , τί δήποτε φήσας ὁ Πλάτων ἡμιολίους καὶ ἐπιτρίτους καὶ ἐπογδόοις γίγνεσθαι διαστάσεις ἐν τῷ συμπληροῦσθαι τὰς ἐπιτρίτους ταῖς ἐπογδόοις , οὐκ ἐμνήσθη τῶν ἡμιολίων ἀλλὰ παρέλιπε 0 .
τὸ γὰρ ἡμιόλιον , τοῦ ἐπιτρίτου τῷ ἐπογδόῳ τῷ ἐπιτρίτῳ προστιθεμένου , συμπληροῦσθαι καὶ τὸ ἡμιόλιον 0 .
ὑποδεδειγμένων δὲ τούτων , τὸ μὲν συμπληροῦν τὰ διαστήματα καὶ παρεντάττειν τὰς μεσότητας , εἰ καὶ μηδεὶς ἐτύγχανε πὲποιηκὼς πρότερον , ὑμῖν ἂν αὐτοῖς ἕνεκα γυμνασίας παρῆκα νῦν δὲ πολλοῖς κ ἀγαθοῖς ἀνδράσιν ἐξειργασμένου τούτου , μάλιστα δὲ Κράντορι καὶ Κλεάρχῳ καὶ Θεοδώρῳ τοῖς Σολεῦσι , μικρὰ περὶ τῆς τούτων διαφορᾶς εἰπεῖν οὐκ ἄχρηστόν ἐστιν .
ὁ γὰρ Θεόδωρος οὐχ ὡς ἐκεῖνοι δύο στίχους ποιῶν , ἀλλ ἐπὶ μιᾶς εὐθείας ἐφεξῆς τούς τε διπλασίους ἐκτάττων καὶ τοὺς τριπλασίους , πρῶτον μὲν ἰσχυρίζεται τῇ λεγομένῃ κατὰ μῆκος σχίσει τῆς οὐσίας , δύο ποιούσῃ μοίρας ὡς ἐκ μιᾶς οὐ τέσσαρας ἐκ δυεῖν ἔπειτά φησι τὰς τῶν μεσοτήτων παρεντάξεις οὕτω λαμβάνειν προσήκειν χώραν 0 1 2 ·
εἰ δὲ μή , ταραχὴν καὶ σύγχυσιν ἔσεσθαι καὶ μεταστάσεις εἰς τὸ πρῶτον εὐθὺς τριπλάσιον ἐκ τοῦ πρώτου διπλασίου τῶν συμπληροῦν ἑκάτερον ὀφειλόντων 0 1 .
τοῖς δὲ περὶ τὸν Κράντορα βοηθοῦσιν αἵ τε θέσεις τῶν ἀριθμῶν , ἐπιπέδων ἐπιπέδοις καὶ τετραγώνων τετραγώνοις καὶ κύβων κύβοις ἀντιθέτως συζυγούντων , τῇ τε μὴ κατὰ τάξιν αὐτῶν λήψει , ἀλλ ἐναλλὰξ ἀρτίων καὶ 30β περιττῶν 0 .
τὴν γὰρ μονάδα κοινὴν οὖσαν ἀμφοῖν προτάξας λαμβάνει τὰ ὀκτὼ καὶ ἐφεξῆς τὰ κζ μονονουχὶ δεικνύων ἡμῖν , ἣν ἑκατέρῳ γένει χώραν ἀποδίδωσι .
ταῦτα μὲν οὖν ἑτέροις προσήκει μᾶλλον ἐξακριβοῦν , τὸ δ ἀπολειπόμενον οἰκεῖόν ἐστι τῆς ὑποκειμένης ἡμῖν πραγματείας .
οὐ γὰρ ἐπίδειξιν ὁ Πλάτων θεωρίας μαθηματικῆς ποιούμενος εἰς φυσικὴν ὑπόθεσιν μὴ δεομένην μεσότητας ἀριθμητικὰς καὶ ἁρμονικὰς παρεισήγαγεν , ἀλλὰ ὡς μάλιστα δὴ τῇ συστάσει τῆς ψυχῆς τοῦ λόγου τούτου προσήκοντος .
καίτοι τινὲς μὲν ἐν τοῖς τάχεσι τῶν πλανωμένων σφαιρῶν τινὲς δὲ μᾶλλον ἐν τοῖς ἀποστήμασιν ἔνιοι δ ἐν τοῖς μεγέθεσι τῶν ἀστέρων , οἱ δ ἄγαν ἀκριβοῦν δοκοῦντες ἐν ταῖς τῶν ἐπικύκλων διαμέτροις ζητοῦσι τὰς εἰρημένας ἀναλογίας , ὡς τὴν ψυχὴν ἕνεκα τούτων τοῦ δημιουργοῦ τοῖς οὐρανίοις ἐναρμόσαντος , εἰς ἑπτὰ μοίρας νενεμημένην 0 1 2 .
πολλοὶ δὲ καὶ τὰ Πυθαγορικὰ δεῦρο μεταφέρουσιν , ἀπὸ τοῦ μέσου τὰς τῶν σωμάτων ἀποστάσεις τριπλασιάζοντες ·
γίγνεται δὲ τοῦτο κατὰ μὲν τὸ πῦρ μονάδος τιθεμένης , κατὰ δ ἀντίχθονα τριῶν , κατὰ δὲ γῆν ἐννέα καὶ κατὰ σελήνην εἰκοσιεπτά , καὶ κατὰ τὸν Ἑρμοῦ μιᾶς καὶ ὀγδοήκοντα , κατὰ δὲ Φωσφόρον τριῶν καὶ μ καὶ σ , κατ αὐτὸν δὲ τὸν ἥλιον θ καὶ κ καὶ ψ , ὅστις ἅμα τετράγωνός τε καὶ κύβος ἐστί διὸ καὶ τὸν ἥλιον ἔστιν ὅτε τετράγωνον καὶ κύβον προσαγορεύουσιν 0 1 2 .
οὕτω καὶ τοὺς ἄλλους ἐπανάγουσι τοῖς τριπλασιασμοῖς , πολὺ τοῦ κατὰ λόγον οὗτοί γε παραπαίοντες , εἴ τι τῶν γεωμετρικῶν ὄφελός ἐστιν ἀποδείξεων , καὶ μακρῷ πιθανωτέρους παραβαλεῖν αὐτοῖς ἀποδεικνύοντες τοὺς ὁρμωμένους ἐκεῖθεν , οὐ δ αὐτοὺς παντάπασιν ἐξακριβοῦντας ἀλλ ὡς ἔγγιστα λέγοντας , ὅτι τῆς μὲν ἡλίου διαμέτρου πρὸς τὴν διάμετρον τῆς γῆς λόγος ἐστὶ δωδεκαπλάσιος , τῆς δὲ γῆς αὖ πάλιν διαμέτρου πρὸς τὴν σελήνης διάμετρον τριπλάσιος , ὁ δὲ φαινόμενος ἐλάχιστος τῶν ἀπλανῶν ἀστέρων οὐκ ἐλάττονα τῆς διαμέτρου τῆς γῆς ἢ τριτημόριον ἔχει τὴν διάμετρον τῇ δ ὅλῃ σφαίρᾳ τῆς γῆς πρὸς τὴν ὅλην σφαῖραν τῆς σελήνης ὡς ἑπτὰ καὶ εἴκοσι πρὸς ἕν ἐστι Φωσφόρου δὲ καὶ γῆς αἱ μὲν διάμετροι , τὸν διπλάσιον αἱ δὲ σφαῖραι τὸν ὀκταπλάσιον ἔχουσι λόγον , τὸ δὲ διάστημα τῆς ἐκλειπτικῆς σκιᾶς τῆς διαμέτρου τῆς σελήνης τριπλάσιον ὃ δ ἐκτρέπεται πλάτος ἡ σελήνη τῆς διαμέτρου τῶν ζῳδίων ἐφ ἑκάτερα δωδεκάμοιρον 0 1 2 .
αἱ δὲ πρὸς ἥλιον σχέσεις αὐτῆς ἐν τριγώνοις καὶ τετραγώνοις ἀποστήμασι διχοτόμους καὶ ἀμφικύρτους σχηματισμοὺς λαμβάνουσιν ἓξ δὲ ζῴδια διελθοῦσα τὴν πανσέληνον ὥσπερ τινὰ συμφωνίαν ἐν ἑξατόνῳ διὰ πασῶν ἀποδίδωσι .
τοῦ δ ἡλίου περὶ τὰς τροπὰς ἐλάχιστα καὶ μέγιστα περὶ τὴν ἰσημερίαν ἔχοντος κινήματα , δι ὧν ἀφαιρεῖ τῆς ἡμέρας καὶ τῇ νυκτὶ προστίθησιν ἢ τ οὐναντίον , οὗτος ὁ λόγος ἐστίν ·
ἐν γὰρ ταῖς πρώταις ἡμέραις λ μετὰ τὰς χειμερινὰς τροπὰς τῇ ἡμέρᾳ προστίθησι τὸ ἕκτον τῆς ὑπεροχῆς , ἣν ἡ μεγίστη νὺξ πρὸς τὴν βραχυτάτην ἡμέραν ἐμποιεῖ , ταῖς δ ἐφεξῆς τριάκοντα τὸ τρίτον , τὸ δ ἣμισυ ταῖς λοιπαῖς ἄχρι τῆς ἰσημερίας , ἐν ἑξαπλασίοις καὶ τριπλασίοις διαστήμασι τοῦ χρόνου τὴν ἀνωμαλίαν ἐπανισοῦντος 0 1 2 .
χαλδαῖοι δὲ λέγουσι τὸ ἔαρ ἐν τῷ διὰ τεττάρων γίγνεσθαι πρὸς τὸ μετόπωρον , ἐν δὲ τῷ διὰ πέντε πρὸς τὸν χειμῶνα , πρὸς δὲ τὸ θέρος ἐν τῷ διὰ πασῶν 0 1 2 .
εἰ δ ὀρθῶς ὁ Εὐριπίδης διορίζεται θέρους τέσσαρας μῆνας καὶ χειμῶνος ἴσους φίλης τ ὀπώρας διπτύχους ἦρός τ ἴσους ἐν τῷ διὰ πασῶν αἱ ὧραι μεταβάλλουσιν .
ἔνιοι δὲ γῇ μὲν τὴν τοῦ προσλαμβανομένου χώραν ἀποδιδόντες σελήνῃ δὲ τὴν ὑπάτην Στίλβωνα δὲ καὶ Φωσφόρον ἐν διατόνοις καὶ παρυπάταις καὶ λιχανοῖς κινοῦντες , αὐτὸν τὸν ἥλιον ὡς μέσην συνέχειν τὸ διὰ πασῶν ἀξιοῦσιν , ἀπέχοντα τῆς μὲν γῆς τὸ διὰ πέντε τῆς δὲ τῶν ἀπλανῶν τὸ διὰ τεσσάρων 0 1 2 .
ἀλλ οὔ τε τούτων τὸ κομψὸν ἅπτεταί τινος ἀληθείας οὔ τ ἐκεῖνοι παντάπασι τοῦ ἀκριβοῦς ἔχονται .
οἷς δ οὖν οὐ δοκεῖ ταῦτα τῆς τοῦ Πλάτωνος ἀπηρτῆσθαι διανοίας , ἐκεῖνα κομιδῇ φανεῖται τῶν μουσικῶν λόγων ἔχεσθαι , τὸ ε τετραχόρδων ὄντων τῶν ὑπάτων καὶ μέσων καὶ συνημμένων καὶ διεζευγμένων καὶ ὑπερβολαίων ἐν πέντε διαστήμασι τετάχθαι τοὺς πλάνητας ·
ὧν τὸ μέν ἐστι τὸ ἀπὸ σελήνης ἐφ ἥλιον καὶ τοὺς ὁμοδρόμους ἡλίῳ , Στίλβωνα καὶ Φωσφόρον ·
ἕτερον τὸ ἀπὸ τούτων ἐπὶ τὸν Ἄρεος Πυρόεντα 0 ·
τρίτον δὲ τὸ μεταξὺ τούτου καὶ Φαέθοντος 0 ·
εἶθ ἑξῆς τὸ ἐπὶ Φαίνωνα καὶ πέμπτον ἤδη τὸ ἀπὸ τούτου πρὸς τὴν ἀπλανῆ σφαῖραν 0 ·
ὥστε τοὺς ὁρίζοντας φθόγγους τὰ τετράχορδα τὸν τῶν πλανωμένων λόγον ἔχειν ἀστέρων 0 .
ἔτι τοίνυν τοὺς παλαιοὺς ἴσμεν ὑπάτας μὲν δύο τρεῖς δὲ νήτας μίαν δὲ μέσην καὶ μίαν παραμέσην τιθεμένους , ὥστε τοῖς πλάνησιν ἰσαρίθμους 0 .
εἶναι τοὺς ἑστῶτας .
οἱ δὲ νεώτεροι τὸν προσλαμβανόμενον , τόνῳ διαφέροντα τῆς ὑπάτης , ἐπὶ τὸ βαρὺ τάξαντες τὸ μὲν ὅλον σύστημα δὶς διὰ πασῶν ἐποίησαν , τῶν δὲ συμφωνιῶν τὴν κατὰ φύσιν οὐκ ἐτήρησαν τάξιν ·
τὸ γὰρ διὰ πέντε πρότερον γίγνεται τοῦ διὰ τεσσάρων , ἐπὶ τὸ βαρὺ τῇ ὑπάτῃ τοῦ τόνου προσληφθέντος .
ὁ δὲ Πλάτων δῆλός ἐστιν ἐπὶ τὸ ὀξὺ προσλαμβάνων ·
λέγει γὰρ ἐν τῇ Πολιτείᾳ τῶν ὀκτὼ σφαιρῶν ἑκάστην περιφέρειν εἶτ ἐπ αὐτῇ Σειρῆνα βεβηκυῖαν ᾄδειν δὲ πάσας ἕνα τόνον ἱείσας , ἐκ δὲ πασῶν κεράννυσθαι μίαν ἁρμονίαν αὗται δ ἀνιέμεναι τὰ θεῖα εἴρουσι καὶ κατᾴδουσι τῆς ἱερᾶς περιόδου καὶ χορείας ὀκτάχορδον ἐμμέλειαν ὀκτὼ γὰρ ἦσαν καὶ οἱ πρῶτοι τῶν διπλασίων καὶ τριπλασίων ὅροι λόγων , ἑκατέρᾳ προσαριθμουμένης μερίδι τῆς μονάδος .
οἱ δὲ πρεσβύτεροι Μούσας παρέδωκαν καὶ ἡμῖν ἐννέα , τὰς μὲν ὀκτὼ καθάπερ ὁ Πλάτων περὶ τὰ οὐράνια , τὴν δ ἐνάτην τὰ περίγεια κηλεῖν ἀνακαλουμένην καὶ καθιστᾶσαν ἐκ πλάνης καὶ διαφορᾶς ἀνωμαλίαν καὶ ταραχὴν ἐχούσης 0 1 .
σκοπεῖτε δὲ μὴ τὸν μὲν οὐρανὸν ἄγει καὶ τὰ οὐράνια ταῖς περὶ αὐτὴν ἐμμελείαις καὶ κινήσεσιν ἡ ψυχὴ φρονιμωτάτη καὶ δικαιοτάτη γεγονυῖα ·
γέγονε δὲ τοιαύτη τοῖς καθ ἁρμονίαν λόγοις , ὧν εἰκόνες μὲν ὑπάρχουσιν εἰς τὰ ἀσώματα ἐν τοῖς ὁρατοῖς καὶ ὁρωμένοις μέρεσι τοῦ κόσμου καὶ σώμασιν ἡ δὲ πρώτη καὶ κυριωτάτη δύναμις ὁρατῶς ἐγκέκραται τῇ ψυχῇ καὶ παρέχει σύμφωνον ἑαυτὴν καὶ πειθήνιον , ἀεὶ τῷ κρατίστῳ καὶ θειοτάτῳ μέρει τῶν ἄλλων ἁπάντων ὁμονοούντων .
παραλαβὼν γὰρ ὁ δημιουργὸς ἀταξίαν καὶ πλημμέλειαν ἐν ταῖς κινήσεσι τῆς ἀναρμόστου καὶ ἀνοήτου ψυχῆς διαφερομένης πρὸς ἑαυτὴν τὰ μὲν διώρισε καὶ διέστησε τὰ δὲ συνήγαγε πρὸς ἄλληλα καὶ συνέταξεν , ἁρμονίαις καὶ ἀριθμοῖς χρησάμενος ·
οἷς καὶ τὰ κωφότατα σώματα , λίθοι καὶ ξύλα καὶ φλοιοὶ φυτῶν καὶ θηρίων ὀστᾶ καὶ πυτίαι , συγκεραννύμενα καὶ συναρμοττόμενα θαυμαστὰς μὲν ἀγαλμάτων ὄψεις , θαυμαστὰς δὲ παρέχει φαρμάκων καὶ ὀργάνων δυνάμεις ᾗ καὶ Ζήνων ὁ Κιτιεὺς ἐπὶ θέαν αὐλητῶν παρεκάλει τὰ μειράκια καταμανθάνειν , οἵαν κέρατα καὶ ξύλα καὶ κάλαμοι καὶ ὀστᾶ , λόγου μετέχοντα καὶ συμφωνίας , φωνὴν ἀφίησι 0 .
τὸ μὲν γὰρ ἀριθμῷ πάντα ἐπεοικέναι κατὰ τὴν Πυθαγορικὴν ἀπόφανσιν λόγου δεῖται ·
τὸ δὲ πᾶσιν , οἷς ἐκ διαφορᾶς καὶ ἀνομοιότητος ἐγγέγονε κοινωνία τις πρὸς ἄλληλα καὶ συμφωνία , ταύτης αἰτίαν εἶναι μετριότητα καὶ τάξιν , ἀριθμοῦ καὶ ἁρμονίας μετασχοῦσιν , οὐ δὲ τοὺς ποιητὰς λέληθεν ἄρθμια μὲν τὰ φίλα καὶ προσηνῆ καλοῦντας ἀναρσίους δὲ τοὺς ἐχθροὺς καὶ τοὺς πολεμίους , ὡς ἀναρμοστίαν τὴν διαφορὰν οὖσαν 0 .
ὁ δὲ τῷ Πινδάρῳ ποιήσας τὸ ἐπικήδειον ἄρμενος ἦν ξείνοισιν ἀνὴρ ὅδε καὶ φίλος ἀστοῖς εὐαρμοστίαν δῆλός ἐστι τὴν ἀρετὴν ἡγούμενος ·
ὥς που καὶ αὐτὸς ὁ Πίνδαρος τοῦ θεοῦ φησιν ἐπα κοῦσαι μουσικὰν ὀρθὰν ἐπιδεικνυμένου τὸν Κάδμον οἵ τε πάλαι θεολόγοι , πρεσβύτατοι φιλοσόφων ὄντες , ὄργανα μουσικὰ θεῶν ἐνεχείριζον ἀγάλμασιν ·
οὐχ ὡς λύραν που καὶ αὐλοῦσιν , ἀλλ οὐδὲν ἔργον οἰόμενοι θεῶν οἷον ἁρμονίαν εἶναι καὶ συμφωνίαν 0 .
ὥσπερ οὖν ὁ τοὺς ἐπιτρίτους καὶ ἡμιολίους καὶ διπλασίους λόγους ζητῶν ἐν τῷ ζυγῷ τῆς λύρας καὶ τῇ χελώνῃ καὶ τοῖς κολλάβοις γελοῖός ἐστι δεῖ μὲν γὰρ ἀμέλει καὶ ταῦτα συμμέτρως γεγονέναι πρὸς ἄλληλα μήκεσι καὶ πάχεσι , τὴν δ ἁρμονίαν ἐκείνην ἐπὶ τῶν φθόγγων θεωρεῖν οὕτως εἰκὸς μέν ἐστι καὶ τὰ σώματα τῶν ἀστέρων καὶ τὰ διαστήματα τῶν κύκλων καὶ τὰ τάχη τῶν περιφορῶν , ὥσπερ ὄργανα ἐν τεταγμένοις λόγοις ἔχειν ἐμμέτρως πρὸς ἄλληλα καὶ πρὸς τὸ ὅλον , εἰ καὶ τὸ ποσὸν ἡμᾶς τοῦ μετρίου διαπέφευγε 0 ·
τῶν μέντοι λόγων ἐκείνων , οἷς ὁ δημιουργὸς ἐχρήσατο , καὶ τῶν ἀριθμῶν ἔργον ἡγεῖσθαι τὴν αὐτῆς τῆς ψυχῆς ἐμμέλειαν καὶ ἁρμονίαν πρὸς αὑτήν , ὑφ ἧς καὶ τὸν οὐρανὸν ἐγγενομένη μυρίων ἀγαθῶν ἐμπέπληκε , καὶ τὰ περὶ γῆν ὥραις καὶ μεταβολαῖς μέτρον ἐχούσαις ἄριστα καὶ κάλλιστα πρός τε γένεσιν καὶ σωτηρίαν τῶν γιγνομένων διακεκόσμηκεν 0 .
ὁ περὶ τῆς ἑν τῷ Τιμαίῳ ψυχογονίας ἐπιγεγραμμένος λόγος , ὅσα Πλάτωνι καὶ τοῖς Πλατωνικοῖς πεφιλοτίμηται , ἀπαγγέλλει ·
εἰσάγει δὲ καὶ γεωμετρικάς τινας ἀναλογίας καὶ ὁμοιότητας , πρὸς τὴν τῆς ψυχῆς ὡς οἴεται θεωρίαν συντεινούσας αὐτῷ , καὶ δὴ καὶ μουσικὰ καὶ ἀριθμητικὰ θεωρήματα .
λέγει δὲ τὴν ὕλην διαμορφωθῆναι ὑπὸ τῆς ψυχῆς καὶ δίδωσι μὲν τῷ παντὶ ψυχήν , δίδωσι δὲ καὶ ἑκάστῳ ζῴῳ τὴν διοικοῦσαν αὐτό , καὶ πῆ μὲν ἀγένητον εἰσάγει ταύτην πῆ δὲ γενέσει δουλεύουσαν ἀίδιον δὲ τὴν ὕλην καὶ ὑπὸ τοῦ θείου διὰ τῆς ψυχῆς μορφωθῆναι 0 1 2 ·
καὶ τὴν κακίαν δὲ βλάστημα τῆς ὕλης γεγονέναι , ἵνα μή , φησί , τὸ θεῖον αἴτιον τῶν κακῶν νομισθείη .
ὅτι οἱ περὶ τὸν Ποσειδώνιον οὐ μακρὰν τῆς ὕλης ἀπέστησαν τὴν ψυχήν , ἀλλὰ δεξάμενοι τὴν τῶν περάτων οὐσίαν περὶ τὰ σώματα λέγεσθαι επιτομε λιβρι μεριστὴν καὶ ταῦτα τῷ νοητῷ μίξαντες ἀπεφήναντο τὴν ψυχὴν ἰδέαν εἶναι τοῦ πάντῃ διαστατοῦ κατ ἀριθμὸν συνεστῶσαν ἁρμονίαν περιέχοντα ·
τά τε γὰρ μαθηματικὰ τῶν πρώτων νοητῶν μεταξὺ καὶ τῶν αἰσθητῶν τετάχθαι 0 ·
τῆς τε ψυχῆς τῷ νοητῷ τὸ ἀίδιον καὶ τῷ αἰσθητικῷ τὸ παθητικὸν ἐχούσης , προσῆκον ἐν μέσῳ τὴν οὐσίαν ὑπάρχειν 0 .
ἡ μὲν γὰρ ἀεικίνητος ἡ δ ἀκίνητος , καὶ ἡ μὲν ἀμιγὴς πρὸς τὸ αἰσθητὸν ἡ δὲ τῷ σώματι συνειργμένη 0 1 2 ·
πρὸς δ ἀμφοτέροις τούτοις κοινόν ἐστι τὸ μή τε τοῖς πέρασι μή τε τοῖς ἀριθμοῖς μηθὲν ἴχνος ἐνυπάρχειν ἐκείνης τῆς δυνάμεως , ᾗ τὸ αἰσθητὸν ἡ ψυχὴ πέφυκε κρίνειν .
ἐμπεποίηκε , δόξας δὲ καὶ πίστεις καὶ τὸ φανταστικὸν καὶ τὸ παθητικὸν ὑπὸ τῶν περὶ τὸ σῶμα ποιοτήτων , ὃ οὐκ ἄν τις ἐκ μονάδων οὐ δὲ γραμμῶν οὐ δ ἐπιφανειῶν ἁπλῶς νοήσειεν ἐγγινόμενον 0 .