Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
τὸ πνεῦμά μού , φησιν , οὐ κατ οἰκείωσιν καὶ οὐ κατὰ φύσιν λέγεται , ὥσπερ λέγεται δοῦλός μου .
τὸ μου κοινὸν ἔστω ·
καὶ φύσιν ἑρμηνεύει καὶ οἰκείωσιν .
ἐρωτῶ πῶς οὖν λέγει τὸ πνεῦμα ;
ὡς οἰκειωμένον 0 ;
ὡς ὡμολογημένον 0 ;
ἐπεὶ καὶ ἄγγελοι καὶ οὐρανὸς καὶ γῆ λέγονται θεοῦ , οὐ κατὰ φύσιν , ἀλλὰ κατ οἰκείωσιν .
θέλεις δὲ ἰδεῖν ὅτι οὐ κατὰ οἰκειότητα δουλικήν , ἀλλὰ κατὰ ἐλευθερίαν φυσικὴν τοῦ θεοῦ τὸ πνεῦμα 0 1 ;
Οὐδεῖς εἶδεν ἀνθρώπων τὰ τοῦ ἀνθρώπου , εἰ μὴ τὸ πνεῦμα τὸ ἐν αὐτῷ 0 .
Εἰ τὸ πνεῦμα τὸ ἐν ἡμῖν ἀλλότριον ἡμῶν ἐστίν , καὶ τὸ πνεῦμα τοῦ θεοῦ ἀλλότριον καὶ δοῦλον αὐτοῦ ἐστιν .
τῷ λόγῳ κυρίου οἱ οὐρανοὶ ἐστερεώθησαν , καὶ τῷ πνεύματι τοῦ στόματος αὐτοῦ πᾶσα ἡ δύναμις αὐτῶν 0 .
καὶ πάλιν σαφῶς περὶ τῆς τριάδος κηρύττων λέγει ·
ἴσχυε Ζοροβάβελ ·
διότι ἐγὼ μεθ ὑμῶν εἰμι , καὶ ὁ λόγος μου ὁ ἀγαθὸς καὶ τὸ πνεῦμά μου ἐν μέσῳ ὑμῶν 0 .
Αὕτη ἡ ζῶσα χάρις , ἡ ἀδιαίρετος δύναμις , ἡ ἀμέριστος βασιλεία ἡ γενομένη μετ ἐκείνων , καὶ μεθ ἡμῶν , καὶ πάντας φυλάττουσα 0 .
Αὐτῇ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος νῦν και ἀεὶ καὶ εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων 0 .
νῦν ἡμῖν ἡ ἁγιωτάτη νηστεία τὰ μέσα τῶν ἱερῶν εἴληφε πόνων .
νῦν πρὸς αὐτὴν ἐπείγει τὴν ἀκμὴν τῶν ἱδρώτων , πρὸς τὸ στάδιον τῶν μακαρίων ἀγωνισμάτων .
πάντως γὰρ εἰπεῖν τὸ μέσον ἀκμή 0 ·
στρατιωτῶν ἀκμή , τοῦ πολέμου τὰ μέσα 0 ·
τοῦ κινδύνου τοῖς ἐπὶ θαλάσσῃ πλέουσιν ἀκμή , τῆς ἀγωνίας τὸ μέσον καὶ τῆς τρικυμίας 0 ·
τὸ μεσώτατον τοῦ χρόνου τῆς ἀνθρωπίνης ἡλικίας , νεότης 0 ·
τοῦ ἡλίου τὸ ἀκμαιότατον , τὸ μεσώτατον τῆς ἡμέρας 0 .
Οὕτω καὶ τῆς τῶν ἁγίων ἡμερῶν ἀκμή , τὸ μεσώτατον τῆς νηστείας 0 .
ὅπου ἀκμάζει τὸ μέσον , ἐκεῖ ὁ θεὸς ἐγχορεύει ἐν τῷ μέσῳ .
διὰ τοῦτό φησιν ·
ἴσχυε , λέγει κύριος , καὶ ἰσχυέτωσαν αἱ χεῖρες τοῦ λαοῦ σου ·
κ ἀγὼ ἐφέστηκα ἐν ὑμῖν , καὶ τὸ πνεῦμά μου ἐφέστηκεν ἐν μέσῳ ὑμῶν .
ἀκμάζει τοίνυν ἡ ἁγιωτάτη νηστεία τὸ μεσώτατον τῶν πόνων ἀπειληφυῖα ·
καὶ ὥσπερ ἥλιος ἐν τῷ μεσωτάτῳ τῆς ἡμέρας θερμὰς ἀφίησι τὰς ἀκτῖνας , οὕτω καὶ νηστεία λαμπρὰς ἀφίησι τὰς ἑαυτῆς ἀκτῖνας .
ἀκτῖνες δὲ τῆς νηστείας αἱ θεῖαι γραφαί 0 ·
αὗται ἡμᾶς φωτίζουσιν , αὗται ἡμῶν τὸν λογισμὸν λαμπρύνουσιν , αὗται τῶν ἀρχαίων τὰς ἱστορίας ὑπογράφουσιν , οὐκ εἰς ἔπαινον τῶν ἀπελθόντων , ἀλλ εἰς ζῆλον τῶν ἀκολουθούντων .
σήμερον ἐν τῇ μέσῃ νηστείᾳ ὑπανεγνώσθη ἡμῖν , πῶς ἐκ μέσου τοῦ κατακλυσμοῦ τὸν Νῶε ἐξείλατο , τὸν Νῶε τὸν θαυμάσιον , ὃς τὸν παντώδινον ἀνενήξατο τῆς ἀπωλείας ὄλεθρον .
ὥσπερ γὰρ ἁμαρτάνουσιν οὐ κεκοινώνηκεν , οὕτως οὐ δὲ τιμωρουμένοις συναπώλετο .
ἐγένετο κατακλυσμὸς εἰς τὸ ἐξαλεῖψαι τοὺς ἁμαρτήσαντας καὶ ὕδατι ὁ θεὸς τὴν ἁμαρτίαν ἔπλυνεν .
ἀλλὰ τότε μὲν ὕδατι τὴν ἁμαρτίαν καὶ τοὺς ἁμαρτήσαντας ἁπώλεσεν , νῦν δὲ ἀντεισήχθη ἡ χάρις ὑδάτων ἁμαρτίας πλύνουσα , ἁμαρτωλοὺς ἅμα καὶ σῴζουσα .
ἐπῆλθεν κατακλυσμὸς τὸ τηνικαῦτα τῇ οἰκουμένῃ , ἵνα τὴν ἐπιπολάζουσαν ἀσέβειαν τῆς οἰκουμένης σβέσῃ .
νῶε εὗρεν χάριν παρὰ πάντας , οὐ ξένης φύσεως γενόμενος , ἀλλὰ ξένης εὑρεθεὶς προαιρέσεως .
κοινὴν γὰρ εἶχεν πρὸς ἅπαντας τὴν φύσιν , ἰδιάζουσαν δὲ παρὰ πάντας τὴν ἕξιν ·
συναναστρεφόμενος καὶ οὐδενὶ συναναμιγνύμενος , παροικῶν τῷ κόσμῳ καὶ συνοικῶν τοῖς τρόποις , καὶ ἐπὶ τὸ ἄκρον τῆς δικαιοσύνης ὤν , ἐπάγγελμα δέχεται καὶ αὐτὸς εἰκόνα Χριστοῦ .
ὥσπερ Ἰακὼβ κατὰ τὴν προτέραν ἐδείκνυτο σωματικῶς μὲν τὴν ἱστορίαν ἐπιτελέσας , πνευματικῶς δὲ τὴν εἰκόνα τοῦ σωτῆρος διαχαράξας , οὕτω καὶ Νῶε τύπος ἐγένετο τοῦ σωτῆρος .
ἀναγκαῖον δὲ πρὸ τῆς ἀποδείξεως τῶν θεωρημάτων μάρτυρα παραστῆσαι τὸν σωτῆρα , ὃς τὸν Νῶε εἰκόνα τῆς ἑαυτοῦ παρουσίας ἔλαβεν 0 .
ὥσπερ ἐν ταῖς ἡμέραις Νῶε ἐγάμουν καὶ ἐγαμίσκοντο καὶ ἦλθεν ὁ κατακλυσμὸς καὶ ἦρεν ἅπαντας , οὕτως ἔσται καὶ ἐν τῇ παρουσίᾳ τοῦ υἱοῦ τοῦ ἀνθρώπου .
ὁρᾷς πῶς προέταξεν τὸν τύπον καὶ ἐπήγαγεν τὴν ἀλήθειαν ;
κατὰ τί δὲ Νῶε τύπος τοῦ σωτῆρος 0 ;
νῶε αὐτὸς κατασκευάζει κιβωτὸν καὶ αὐτὸς ᾤκησεν ἐν τῇ κιβωτῷ καὶ προῆλθεν ἐκ τῆς κιβωτοῦ ·
καὶ ἦν αὐτοῦ μήτηρ τὸ ἔργον αὐτοῦ .
ἣν γὰρ ἐδημιούργησεν κιβωτόν , μητέρα ἔσχεν .
ἐν πολλοῖς ἔτεσι κτίζει τὴν κιβωτόν , ἕνα δὲ ἐνιαυτὸν βαστάζεται ὑπὸ τῆς κιβωτοῦ ·
διὰ πολλῶν ἐτῶν ἀπήρτισεν τὴν παρθένον ὁ σωτήρ , καὶ οὐ δὲ ἐνιαυτὸν ὅλον κυοφορούμενος ἐβαστάζετο ὑπὸ τῆς παρθένου .
Εἶδες εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ λάμπουσαν ;
λάβε αὐτοῦ καὶ ἑτέραν εἰκόνα .
ἐν τῇ κιβωτῷ τοῦ Νῶε ὑπ αὐτοῦ τετράποδα καὶ ἑρπετὰ καὶ πετεινὰ καὶ πᾶσα τοῦ κόσμου διοίκησις ἀποκέκλειστο καὶ πᾶσα ἡ δημιουργία σὺν αὐτῷ 0 .
Οὕτως καὶ ὁ σωτήρ 0 ·
τίκτεται μὲν ἐκ παρθένου καὶ κυοφορεῖται ἐκ παρθένου ·
ὑπὸ δὲ τὴν αὐτοῦ διοίκησιν φέρει τὰ ἐπουράνια , τὰ ἐπίγεια καὶ τὰ καταχθόνια .
ἡ γὰρ κιβωτὸς τύπος ἦν τῆς παρθένου καὶ τῆς ἐκκλησίας ·
καὶ ὥσπερ τότε ἐν τῷ κατακλυσμῷ ἔξω τῆς κιβωτοῦ εἴ τις ἦν , ζῆν οὐκ ἠδύνατο , οὕτω καὶ νῦν ὁ ἔξω τῆς ἐκκλησίας ὢν ζῆν οὐ δύναται .
μεγάλη ἡ κιβωτός , ἀλλ ἔχει διώροφα καὶ τριώροφα ὅτι αὐτῷ κάμψει πᾶν γόνυ ἐπουρανίων καὶ ἐπιγείων καὶ καταχθονίων 0 .
ἀλλ  ἐπ αὐτὴν ἔλθωμεν τὴν ἱστορίαν .
Εἶδεν ὁ θεὸς ἐπιπολάζουσαν τὴν ἁμαρτίαν τῇ γῇ καί φησι τῷ Νῶε ·
κατασκεύασον σεαυτῷ κιβωτὸν εἰς σωτηρίαν καὶ ποίησον τὴν κιβωτὸν ἐκ ξύλων ἀσήπτων .
καὶ τὸ μὲν ἐπίταγμα σύντομον , τὸ δὲ ἔργον εὐχερές 0 1 .
πολλοὺς δὲ ἀναλίσκει χρόνους ἐν τῇ δημιουργίᾳ τῆς κιβωτοῦ , οὐκ ἐπειδὴ τοσούτου ἐδεῖτο χρόνου , ἀλλ ἐπειδὴ ὁ φιλάνθρωπος ὑπερετίθετο τὴν τιμωρίαν , ἐκδεχόμενος τὴν μετάνοιαν ·
Οὐ γὰρ οὕτως κατέκρινε τὸν κόσμον ἡ ἁμαρτία , ὡς κατέκρινε ἡ κιβωτὸς οἰκοδομουμένη καὶ μὴ πιστευομένη .
πῶς οὐκ ἐθρήνησαν , ὅτε ἥμαρτον ;
ἀλλ οὐδέ , ὅτε τὴν κιβωτὸν εἶδον κατασκευαζομένην , ἔφριξαν .
καὶ ἡμεῖς κολαζόμεθα , οὐχ ὅτι ἁμαρτάνομεν μόνον , ἀλλ ὅτι τὴν ἁμαρτίαν μετανοίᾳ οὐ σβεννύομεν .
ὅτι δὲ κιβωτὸς κατέκρινε τὸν κόσμον , ὁ ἀπόστολός φησιν .
Οὐχ ἡ ἁμαρτία τοίνυν κατέκρινε τὸν κόσμον , ἀλλ ἡ κιβωτὸς μὴ φοβοῦσα τὸν ἄνθρωπον , μη δὲ πτοοῦσα 0 .
τοῦτο κατέκρινε τὸν κόσμον , οὐ τὸ ἁμαρτῆσαι , ἀλλὰ τὸ τὴν κόλασιν μὴ βοηθῆναι .
ἑκατὸν ἔτη καὶ ὁ Νῶε ἐκήρυττεν , οὐ τῇ γλώσσῃ , ἀλλὰ τῷ σκεπάρνῳ καὶ τρυπάνῳ καὶ τῷ πρίονι τὰ ἄψυχα ἐβόα .
τίς γὰρ οὐκ ἂν ἠρώτησεν τὸν Νῶε ·
τί τοῦτο βούλεται τὸ κατασκεύασμα ;
τί τὸ πλάτος βούλεται τῆς κιβωτοῦ ;
Εἶπε γὰρ ἄν ·
ὁ θεὸς ὁ κελεύων 0 ·
κατακλυσμὸν ἠπείλησεν ·
φθορὰν τῷ κόσμῳ κατήγγειλεν .
διὸ τοῦτο ποιῶ , ἵνα σωθῶ .
Εἰ ἦσαν εὐγνώμονες , εἶπαν ἄν ·
στενὴ ἡ κιβωτὸς πρὸς τὴν ἀπειλήν , καί 0 ·
τίς ἡμῖν ἔσται τόπος μετὰ σοῦ ;
Εἰ ταῦτα ᾔτουν καὶ τὴν ἀγανάκτησιν ἐσβέννυον ἂν καὶ τῆς μετανοίας τὴν σωτηρίαν ἐκαρποῦντο .
ἀλλὰ κατεφρόνησαν τοῦ Νῶε .
ἐννόησον αὐτῶν καὶ τὸν γέλωτα .
τινὲς διασύροντες τὸν Νῶε ἔλεγον ·
ἀφ οὐ κατακαλυσμὸς ἀπείληται , τοσοῦτοι χρόνοι ἀνηλώθησαν .
μή , ἐπειδὴ παρατρέχει τὰ ῥήματα , παραδράμῃς σὺ τὰ νοήματα .
ἐννόησον , τί ἦν ἑκατονταετὴς χρόνος διϊππεύων καὶ τὴν ἀπειλὴν οὐδαμοῦ πληρουμένην .
Οὐκ ἐγελάσθη Νῶε ὡς ἀνόητος 0 ·
οὐκ ἐγελάσθη ὡς μη δὲ τὰς κοινὰς ἀποσώζων φρένας , ἀλλ ὅτι ἀφ οὗ ὁ κατακλυσμὸς ἠπείληται , τόσος παρῆλθεν χρόνος .
τοῦτο νῦν πάσχει ἡ ἐκκλησία ὑπὸ τῶν ἐχθρῶν τῆς εὐσεβείας ·
ἀφ οὗ οἱ Χριστιανοὶ λέγουσιν ·
ἤγγικεν ἡ βασιλεία ·
ἔρχεται , τοσοῦτοι ἀνηλώθησαν χρόνοι καὶ οὐδὲν εἰς ὄψιν προῆλθεν .
ἀλλ ὑπέμεινεν ὀνειδισμὸν Νῶε , καὶ ἐπέμενον γελῶντες οἱ ἐχθροὶ τῆς εὐσεβείας ·
ἀλλ οἱ μὲν ἐλάμβανον τέλος τοῦ γέλωτος τὴν ἀπώλειαν , ὁ δὲ μισθὸν τοῦ ὀνειδισμοῦ τὴν σωτηρίαν 0 1 .
ἕνεκεν γὰρ τοῦ ὀνόματός σου ὑπήνεγκα ὀνειδισμόν .
καὶ τί ὁ θεός 0 ;
ὡς εἶδε τὸν χρόνον ἀκμάσαντα , τὴν δὲ μετάνοιαν μὴ ἀπαντῶσαν , λέγει τῷ Νῶε ·
Εἴσελθε σὺ καὶ οἱ υἱοί σου καὶ ἡ γυνή σου καὶ αἱ γυναῖκες τῶν υἱῶν σου .
ὁρᾷς σωφροσύνην καὶ κανόνα ἐγκρατείας ;
ἐπειδὴ γὰρ οὐκ ἐχρῆν ἐν τῇ κιβωτῷ συζυγίαν γνωρίζεσθαι , οὐ δὲ ἄνδρα καὶ γυναῖκα τοὺς νόμους τῆς φύσεως ἐπιγινώσκειν , ἀφορίζει τὸν ἄρρενα καὶ τὸ θῆλυ καθ ἓν μέρος λέγων ·
ὅτε δὲ αὐτὸν μετὰ τὸν κατακλυσμὸν καλεῖ , ἐπειδὴ χρεία λοιπὸν μίξεως καὶ τεκνογονίας καὶ τῆς αὐξήσεως τῆς οἰκουμένης , λέγει 0 ·
ἔξελθε σὺ καὶ ἡ γυνή σου καὶ οἱ υἱοί σου καὶ αἱ γυναῖκες τῶν υἱῶν σου .
καὶ προάγει αὐτὰ εἰς τεκνογονίαν καὶ αὔξησιν .
καὶ εὐθέως , ἵνα δείξῃ ὅτι εἰς τὸν τῆς τεκνογονίας ἐνάγει αὐτοὺς πόθον , ἐπάγει ·
Αὐξάνεσθε καὶ πληθύνεσθε καὶ πληρώσατε τὴν γῆν .
διῆλθεν ὁ κατακλυσμὸς τῶν ὑδάτων  Δεῖ γὰρ συντεμεῖν .
ἵσταται ἡ κιβωτὸς ἐπ ἄκρων τῶν ὀρέων ·
Εἰκὼν γὰρ ἦν τῆς ἐκκλησίας .
περὶ αὐτῆς ἔλεγεν ὁ προφήτης ·
ἔσται ἐπ ἐσχάτων τῶν ἡμερῶν ἐμφανὲς τὸ ὅρος τοῦ κυρίου καὶ ὁ οἶκος τοῦ θεοῦ ἐπ ἄκρων τῶν ὀρέων .
ἐξῆλθεν Νῶε τὸν κοινὸν διανηξάμενος ὄλεθρον , ὁ τοῦ μεγάλου πλοίου ναυπηγός , ὁ τοῦ μεγάλου σκάφους κυβερνήτης , ὁ ἔσωθεν βασταζόμενος τὸ σῶμα τῇ κιβωτῷ ἔξωθεν δὲ βαστάζων τῇ δικαιοσύνῃ τὴν κιβωτόν .
προῆλθεν ἡ κιβωτὸς μετεωριζομένη ἐπάνω τῶν ὑδάτων , ἐπιπλέουσα καὶ οὐ βυθιζομένη , τοῖς κύμασι δονουμένη , ὑπὸ δὲ τοῦ βυθοῦ μὴ καταποντιζομένη ·
ὃ πάσχει καὶ νῦν ἡ ἐκκλησία θορυβουμένη , ἀλλ οὐκ ἀπολλυμένη , ὑπὸ τῶν αἱρετικῶν κυμάτων περιαντλουμένη , ὑπὸ δὲ τοῦ σοφοῦ κυβερνήτου ὁδηγουμένη .
ἡ κιβωτὸς εἰκὼν ἦν τῆς ἐκκλησίας .
Εἰσῆλθεν νῦν νέα κιβωτὸς ἡ ἐκκλησία , καὶ ὕδωρ κατακλύζον οὐ τοὺς ἁμαρτάνοντας , ἀλλὰ τὴν ἁμαρτίαν .
πρώην ἠκούσαμεν ὅτι Ὕδωρ πολὺ καλύψαι τοῦ γνῶναι τὸν κύριον τὰς θαλάσσας 0 .
ἐνταῦθα τὸν νοῦν ἄγαγε τὸν σαυτοῦ ·
πόσον κακὸν διήνοιξε τῷ Νῶε ·
ὅσον ἤγειρε τρόπαιον κατὰ τῆς ἁμαρτίας ἤκουσας .
καὶ μνημόνευε τοῦ προλαβόντος ἡμῖν ζητήματος ἐπὶ τῆς προτέρας .
Οἶδα ὅτι τινὲς τὰ χθὲς ἡμῖν γυμνασθέντα ἀντιτείνοντες ἔδοξαν ἐπὶ πλεῖον ἡμᾶς γυμνάζειν εἰς τὴν προκειμένην θεωρίαν ·
ἔφασαν γάρ τινες ὅτι τοῦ κατὰ τὸν Ἀδὰμ ἁψάμενος λόγου ἠπόρησεν , καὶ εἰς ἑτέραν μετήγαγεν τὴν θεωρίαν .
ἀλλ εἶπας ὅτι Εἰ προῄδει ὁ θεὸς ὅτι ἁμαρτάνει ὁ Ἀδάμ , διὰ τί ἔπλασεν αὐτόν ;
ἐγὼ δὲ οἶδα ἀνελλειπῆ καταλιπὼν τὴν θεωρίαν καὶ πλήρη καὶ ἀνενδεῆ καὶ τῷ ἀληθινῷ λόγῳ ἀπηρτισμένην .
ἀλλ  ἐπειδή τινες ἐνόμισαν τὸ σκάζον τῆς ἰδίας διανοίας πρὸ ὀφθαλμῶν ἔχοντες τὸν λόγον ἐλλειπῆ εἶναι , ἀναγκαῖόν ἐστιν , οὐχ ἵνα τὰ ἡμέτερα πληρώσωμεν , ἀλλ ἵνα τὸ ὑστέρημα τὸ τῆς πίστεως πληροφορήσωμεν .
μεμνῆσθαι γάρ σε οἶδα τῶν εἰρημένων ὅτι ὁ θεὸς προγινώσκων οὐκ ἐκ μέρους προγινώσκει , ἀλλὰ πάντα ὁμοῦ περιλαμβάνει τῇ γνώσει .
καὶ ἐλέγετο ὑμῖν ὅτι ὁ θεὸς προῄδει ἁμαρτήσοντα τὸν Ἀδάμ , προῄδει δὲ διαπεσόντα καὶ τῆς ἐντολῆς μὴ ἀνεχόμενον , ἀλλὰ προῄδει τὸ πλάσμα οὐ κατ ἐκεῖνο σκοπῶν μόνον , ἀλλὰ καὶ τοὺς ἑξῆς ἐννοῶν οἳ ἔμελλον πληρωταὶ τοῦ θείου νόμου καθίστασθαι .
προῄδει γὰρ ὁ θεός , ὡς ἔφθην εἰπών , καὶ τῶν πατριαρχῶν τὰ κάλλη καὶ τῶν προφητῶν τὰ ἄνθη καὶ τῶν ἀποστόλων τὴν θείαν διδασκαλίαν καὶ τῆς οἰκονομίας τὸ ἄνθος καὶ τῶν μαρτύρων τὰς μυριάδας 0 1 ·
καὶ πρὸς ἐκεῖνα βλέπων συνεχώρησε τῷ μὴ κατορθοῦντι τὸν νόμον εἰς τούτους λάμψαι τοὺς πληρωτὰς τοῦ νόμου .
Οὐ γὰρ δίκαιον διὰ τὴν πρόγνωσιν τοῦ ἁμαρτήσαντος κωλυθῆναι τὸν δρόμον τῶν κατορθούντων 0 .
προῄδει ὅτι ἁμαρτήσει ὁ Ἀδὰμ ·
προῄδει ὅτι κατορθώσει Νῶε ·
καὶ ἵνα δείξῃ ὅτι οὐχ ἡ φύσις ἡ ἁμαρτήσασα , ἀλλ ἡ προαίρεσις ἡ τραπεῖσα , εὐθέως ἀπὸ τοῦ Ἀδὰμ προῆλθε καρπὸς μαρτυρῶν τῇ φύσει ὅτι καλή 0 ·
ἄβελ προῆλθε δικαιοσύνῃ μεμαρτυρημένος .
καίτοι , εἰ φαύλη ἡ ῥίζα , πῶς καρπὸν ἅγιον ἤνεγκεν 0 ;
Εἰ πονηρὰ ἡ φύσις , πῶς καρποὺς εὐσεβείας ἤνθησεν 0 ;
ἄκουε τοῦ κυρίου λέγοντος ·
Οὐ δύναται δένδρον σαπρὸν καρποὺς καλοὺς ποιεῖν .
Εἰ πονηρὰ ἦν ἡ φύσις , οὐκ ἂν τοσούτους καρποὺς ἤνθησε δικαιοσύνης .
ἀλλ ἀπὸ τοῦ πρώτου ἀνθήσαντος δικαίου καὶ ὁ παῖς ἐμαρτυρεῖτο καὶ ἡ προαίρεσις ἠλέγχετο .
πάντα τοίνυν ὁμοῦ προορῶν ὁ θεὸς ποεῖ .
προῄδει ὅτι ἁμαρτήσει ὁ Ἀδάμ , ἀλλὰ προῄδει ὅτι αὐτὸς ἔσται ἡ ῥίζα πάντων τῶν ἀγαθῶν .
διὰ τοῦτο ὁ ἀπόστολος βουλόμενος δεῖξαι ὅτι οἱ καρποὶ ὑπὲρ τῆς ῥίζης ἀπολογοῦνται , λέγει ·
ἀδὰμ οὐκ ἠπατήθη , ἀλλ ἡ Εὔα ἀπατηθεῖσα ἐν παραβάσει γέγονε ·
σωθήσεται δὲ διὰ τῆς τεκνογονίας .
Οὐκ ἠδύνατο ὁ θεός , φησίν , ἐπισχεῖν τὸν ἁμαρτάνοντα ;
ἠδύνατο ·
ἀλλ οὐδεὶς μισθὸς τῶν κατ ἀνάγκην κωλυομένων 0 .
ναβουχοδονόσορ ποτὲ ὁ βασιλεὺς τῶν Βαβυλωνίων μεθύων ἀλαζονείᾳ καὶ πολλῇ δυναστείᾳ , εἰς τοσοῦτον ἦλθε μανίας ὥστε εἰκόνα ἐγεῖραι ἑαυτῷ , καὶ τοὺς κατ εἰκόνα θεοῦ γενομένους ἠνάγκαζεν εἰς προσκύνησιν ἐλθεῖν τῆς εἰκόνος .
ὁ δὲ θεὸς βουλόμενος δεῖξαι ὅτι οὐ μόνον αὐτὸν τῆς βασιλείας δυνατός ἐστιν ἐκβαλεῖν , ἀλλὰ καὶ τῆς φύσεως αὐτῆς ἐξορίσαι , ἀφελόμενος αὐτοῦ τὴν βασιλείαν ἀφεῖλεν αὐτοῦ καὶ τὴν λογικὴν ἀξίαν ·
οὐ γὰρ ἔτι ὡς ἄνθρωπος λογικός , ἀλλὰ χόρτον ὡς βοῦς ἤσθιεν , καὶ νοῦς θηρίου ἐδόθη αὐτῷ 0 1 .
ἐξέβαλεν αὐτὸν τῆς δυναστείας κατ ἀνάγκην καὶ οὐδεὶς μισθὸς τῷ ἀναγκασμένῳ 0 ·
Οὐκέτι ἡμάρτανεν καὶ μισθὸν οὐκ ἐλάμβανεν .
ἄλλο γὰρ τὸ κατ ἀνάγκην ἀφαιρεῖσθαι , καὶ ἄλλο τὸ τῇ προαιρέσει κωλύεσθαι 0 1 .
πάλιν ὁ Φαραὼ ἀφείλετο τοῦ Ἀβραὰμ τὴν Σάρραν ·
καὶ ὡς ἤμελλεν ἁμαρτάνειν εἰς τὴν ἁγίαν γυναῖκα , ὁ θεὸς ἤτασεν τὸν Φαραὼ ἐτασμοῖς μεγάλοις καὶ πονηροῖς , καὶ ἡ βία τῶν ἐτασμάτων καὶ ἡ ἀνάγκη ἐπέσχεν τὴν παρανομίαν .
Οὐδεὶς δὲ ἔπαινος σωφροσύνης ἀπεδόθη τῷ τυράννῳ ·
οὐ γὰρ ἀπὸ ἰδίας προαιρέσεως ἡ σωφροσύνη , ἀλλ ἀνάγκης καὶ μαστίγων 0 .
διὰ τοῦτο καλῶς ᾄδεται Ἰωσὴφ ὁ προαιρέσει κωλυθεὶς ἀπὸ τῆς ἁμαρτίας , ὅτι προαιρέσει τὴν ἀνάγκην ἐνίκησεν .
Οὔτε Φαραὼ τῆς Σάρρας ἥψατο , οὕτω Ἰωσὴφ τῆς Αἰγυπτίας 0 ·
καὶ τὸ πρᾶγμα ἴσον , ἀλλ ὁ ἔπαινος οὐκ ἴσος 0 1 .
Οὕτως , ἀδελφοί , οὐδεὶς μισθὸς ἀνάγκης 0 ·
πᾶς δὲ ἔπαινος προαιρέσεως 0 .
διὰ τοῦτο ὁ θεός φησιν ·
ἐὰν θέλητε καὶ εἰσακούσητέ μου , τὰ ἀγαθὰ τῆς γῆς φάγεσθε ·
ἐὰν δὲ μὴ θέλητε μη δὲ εἰσακούσητέ μου , μάχαιρα ὑμᾶς κατέδεται .
ἐν τῷ θέλειν καὶ μὴ θέλειν καὶ τὴν ἀρετὴν καὶ τὴν κακίαν ἔπηξεν , οὐκ ἐπειδὴ ἀδύνατον ἦν τὸν ἁμαρτάνοντα τῇ φύσει χαλιναγωγῆσαι , ἀλλ ἐπειδὴ οὐδεὶς μισθὸς ἦν ἀνάγκης ·
τῇ προαιρέσει τοὺς ἐπαίνους συνεχώρησεν .
Εἰ ἀγνωμονεῖς τὸν θεῖον νόμον εὐεργετοῦντά σε , πείθει σε ὁ ἔξω νόμος .
Εἰ μὴ κατὰ προαίρεσιν ἁμαρτάνομεν , ἀλλὰ κατὰ φύσιν ἦν τὰ ἁμαρτήματα , τινος ἕνεκεν οἱ νομοθέται Ῥωμαίων κακίας κολάζουσιν ;
διὰ τί πρὸς τοὺς κατορθοῦντας τὴν ἀρετὴν ἐπαινοῦσι καὶ στεφανοῦσιν ;
Εἰ γὰρ ἡ φύσις ἠνάγκαζε καὶ οὐχ ἡ προαίρεσις κατεύθυνε , περιττῶς τοὺς ἐναρέτους ἐπαινεῖ , τοὺς δὲ ἁμαρτάνοντας κολάζει .
ἴσμεν ἑαυτοῖς , ἀδελφοί , ὅτι ἑκόντες κακουργοῦμεν καὶ ἐν οἷς ἑκόντες ἁμαρτάνομεν οὐχ ὑπὸ ἀνάγκης ἀγόμενοί ἐσμεν .
θέλεις δὲ μαθεῖν ὅτι ἕκαστος ἡμῶν οἶδεν ὅτι προαιρέσει εἰσὶν τὰ ἁμαρτήματα καὶ οὐ φύσει ;
ὅταν ἁμαρτήσῃ ὁ οἰκέτης εἰς σέ , διὰ τί οὐ λέγεις ἐξ εἱμαρμένης εἶναι τὸ κακόν ;
διὰ τί αἰτιᾷ τὸν ἀναίτιον ;
ἀλλ ὅταν εἰς σὲ ἁμαρτήσῃ ὁ οἰκέτης , ὡς προαιρέσει ἁμαρτάνοντα κολάζεις .
ὅταν δὲ σὺ ἁμαρτήσῃς εἰς θεόν , ὡς κατ ἀνάγκην ἀγόμενος πορίζῃ τὴν ἀπολογίαν 0 ;
τηρείσθω δὲ ἡμῖν ὁ περὶ τῆς προαιρέσεως καὶ τῆς ἐξουσίας λόγος .
καὶ τί ὅτι ἐσκλήρυνεν ὁ θεὸς τὴν καρδίαν Φαραώ 0 ;
πολλοῖς γὰρ συμπέπλεκται τὸ νόημα τοῦτο εἰς ἀφανισμόν , ὃ γέγονεν εἰς κατόρθωσιν ψυχῶν .
ἐκεῖνο δὲ ἔχωμεν πρὸ πάντων ·
τὸν τοῦ θεοῦ φόβον , τὴν εἰρήνην 0 .
δεξώμεθα τὰ ῥήματα ταῦτα ὡς βέλη δικαιοσύνης , οὐκ εἰς σῶμα πηγνύμενα , ἀλλ εἰς ψυχὴν ἐκβαλλόμενα .
τὰ βέλη τῶν πολεμίων εἰς ὄλεθρον , τὰ δὲ βέλη τοῦ θεοῦ εἰς σωτηρίαν 0 1 .
θέλεις δὲ μαθεῖν ὅτι καὶ τὰ πολεμικὰ ὀνόματα παρὰ τῷ θεῷ εἰρήνη ἐστίν ;
τῷ Νῶε διαλεγόμενός φησιν ·
Αὐξάνεσθε καὶ πληθύνεσθε καὶ πληρώσατε τὴν γῆν ·
οὐκέτι οὐ μὴ προσθῶ καταράσασθαι τὴν γῆν .
τοῦτο δέ σοι τὸ σημεῖον 0 ·
ἰδοὺ τὸ τόξον μου τίθημι ἐν τῇ νεφέλῃ .
ἰδοὺ τὸ τόξον εἰρήνης ἐνέχυρον 0 .
ἐννόησον τὴν ὑπερβολὴν τῆς χάριτος , ἧς γένοιτο πάντας ἡμᾶς καταξιωθῆναι ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ τῷ κυρίῳ ἡμῶν , δι οὗ τῷ πατρὶ δόξα σὺν τῷ ἁγίῳ πνεύματι εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων .
καλοὶ τῆς εὐσεβείας οἱ λειμῶνες , οὐ προσκαίροις χροιαῖς κομῶντες , ἀλλ οὐρανίοις ἄνθεσι βρύοντες 0 .
ἄνθη δέ εἰσι τῆς εὐσεβείας , οἱ καρποὶ τῆς ἐνθέου πολιτείας .
Αἱ γὰρ ἀρεταὶ ἀνάγουσιν ἡμᾶς εἰς τὸ θαυμαστὸν καὶ πρωτότυπον ἐκεῖνο κάλλος τὸ κατ  εἰκόνα θεοῦ γεγενημένον καὶ καθ ὁμοίωσιν .
Αὕτη τοίνυν ἡ κατ ἀρετὴν ὁμοίωσις ἵππον ἀντὶ ἀνθρώπου οὐκ ἐᾷ λέγεσθαι .
ταύτην οὖν ὅταν μεταδιώκωμεν , οὐκ ἔτι λύκος καὶ δράκων καὶ ὄφις καὶ σκορπίος ὀνομαζόμεθα , πρὸς τὴν τῶν ἀλόγων ὕβριν καταφερόμενοι ·
ἀλλ εἰκὼν θεοῦ θαυμαστὴ καὶ τιμία , τὸ πρωτότυπον κάλλος τοῦ χαρακτῆρος σώζουσα , καὶ ἐσμέν , καὶ λεγόμεθα , καὶ πιστευόμεθα .
δεσπότης ἐγένου τῶν ἀλόγων ·
μὴ μιμοῦ τῶν οἰκετῶν τὰ ἤθη ·
οὐκ ἐπειδὴ φαῦλα τὰ ἄλογα 0 ·
οὐδὲν γὰρ παρὰ τοῦ ἀγαθοῦ κακὸν ἐκτίσθη .
μὴ γάρ τις νομιζέτω ἐν χώρᾳ κακίας τὰ ἄλογα τάττεσθαι , διὰ τὸ εἰκόνα κακίας παρῆχθαι τῶν μὴ κατ ἀρετὴν βιούντων .
Εἰ γὰρ τοῦτο , πῶς καὶ εἶδεν ὁ θεὸς πάντα ὅσα ἐποίησε , καὶ ἰδοὺ καλά , καὶ οὐχ ἁπλῶς καλά , ἀλλὰ καὶ καλὰ λίαν 0 1 ;
ὁπότε οὖν τὰ γεγονότα εἰς εἰκόνα κακίας παρήχθησαν ὁ γὰρ λέων εἰκὼν τοῦ τυράννου , καὶ ὁ ὄφις τοῦ σκολιοῦ καὶ τοῦ πονηροτάτου τὸν τρόπον , καὶ ὁ σκορπίος τοῦ πλήκτου , καὶ ὁ λύκος τοῦ ἁρπακτικοῦ , ποῦ ἂν εἴη καλὰ τὰ γενόμενα , φησίν , οὕτω προφανῶς εἰς εἰκόνα κακίας παραλαμβανόμενα 0 1 2 ;
δεῖ δὲ εἰδέναι τοὺς φιλομαθεῖς , ὅτι ταῦτα τῇ οἰκείᾳ φύσει κακὰ οὔ τ ἔστιν , οὔ τε λέγεται , ἀλλὰ τοῖς ἀλόγοις πρέπουσα κατάστασις .
ἐπειδὰν δὲ ἔλθῃ εἰς τὴν λογικὴν φύσιν , ὑβρίζει τὴν θέαν καὶ ἀμβλύνει τὴν λογικὴν ἐλευθερίαν .
ἔλαβες , ἄνθρωπε , τὴν δεσποτικὴν ἀξίαν ·
μὴ τὴν ἄτιμον καὶ δουλοπρεπῆ τῶν ἀλόγων μεταδίωκε τάξιν ·
ὑβρίζεις γὰρ σαυτόν , μιμούμενος τῶν ἀλόγων τὴν θηριωδίαν ·
οὐχ ὡς τῶν ἀλόγων κακῶν ὄντων , ἢ λεγομένων , ἀλλ ὡς τῆς ἀτίμου καὶ δουλοπρεποῦς εἰκόνος οὐ πρεπούσης τοῖς ἐλευθέροις 0 .
ὥσπερ γάρ τις ἀνὴρ ἐπίσημος καὶ ἐπίδοξος , ἐὰν ἐνδύσηται ἢ περιβάληται δούλου στολήν , ὑβρίζεται καὶ καταισχύνεται , οὐχ ὡς τῆς ἐσθῆτος οὔσης φαύλης καὶ ῥυπαρᾶς , ἀλλ ὡς δούλῳ μὲν πρεπούσης , ἐλευθέρῳ δὲ μὴ ἁρμοττούσης ·
οὕτως ἐὰν ἦθος σκορπίου καὶ λύκου ἀναλάβῃς , οὐχ ἡ φύσις τῶν ἀλόγων διαβάλλεται , ἀλλ ἡ σὴ κατάστασις ὑβρίζεται ἡ δεσποτείαν λαχοῦσα , καὶ τὰ δούλου μεταδιώκουσα .
ταῦτα δέ μοι ἀναγκαίως παρῆκται , ἵνα μηδεὶς εἰς ὕβριν τῆς δημιουργίας ἐκλάβῃ τὰ εἰρημένα , ὡς τοῦ θεοῦ φαῦλόν τι πεποιηκότος ·
πάντα γὰρ ἀληθῶς καλά καὶ καλὰ λίαν , ἐὰν τὴν οἰκείαν φυλάττῃ τάξιν καὶ τὸν οἰκεῖον μεταδιώκῃ νόμον 0 .
ἵνα δὲ μάθῃς , ἀγαπητέ , ὅτι οὐδὲν φαῦλον γεγένηται παρὰ τοῦ θεοῦ κατὰ φύσιν , ἐδίδαξεν ἡμᾶς ὁ θεὸς καὶ τῶν ἀλόγων τούτων εἰκόνα λαμβάνειν .
ὑπέθηκε γάρ τινα μιμεῖσθαι τῶν ἀλόγων πλεονεκτήματα , ἵνα μὴ διαβάλλωμεν εἰς κακίαν τὰ γεγονότα , οὐ καθόλου τὴν φύσιν , ἀλλ ὅσα ἁρμόζει λογικῇ καταστάσει .
ἢ οὐκ ἤκουσας σήμερον Πορεύθητι πρὸς τὸν μύρμηκα , ὀκνηρέ , καὶ ζήλωσον τὰς ὁδοὺς αὐτοῦ ;
Οὐ συνῆκας πῶς τὴν τοῦ μύρμηκος φιλοπονίαν ὑποθέμενος , εἰς ἄοκνον ἡμῶν προθυμίαν ἐπαιδαγώγησεν ;
Οὐκ ἐδιδάξαμέν σε ῥητῶς ἀπὸ μὲν τοῦ μύρμηκος τὸ ἄοκνον , ἀπὸ δὲ τῆς μελίσσης τὸ φιλότεχνον 0 1 ;
ἔστι γάρ , ἔστιν , ὡς ἔφθην εἰπών , ἀπανθήσασθαί τινα καὶ τῶν ἀλόγων πλεονεκτήματα ἁρμόζοντα λογικῇ καταστάσει ·
πλήν γε ταῦτα πρὸς ἡμετέραν λέγονται αἰσχύνην καὶ ὄνειδος .
ἐπειδὴ γὰρ θεὸν οὐκ ἐμιμήσω , μίμησαι , φησί , τὸν μύρμηκα .
Οὐκ εἶδές ποτε πατέρα γνήσιον ἐπιτιμῶντα τὰ τέκνα , καὶ μετὰ πολλὴν παιδείαν εἰς μίμησιν αὐτὰ οἰκετῶν ἀνάγοντα , καὶ ταῦτα προφανῶς λέγοντα ·
μίμησαι κ ἂν τὸν οἰκέτην , ὑποδεέστερον μὲν τῇ ἀξίᾳ , ὑπερέχοντα δὲ τῇ ἐπιστήμῃ ;
ὅθεν ὁ φιλάνθρωπος θεὸς εἰς ἔνδειξιν τῆς ἡμετέρας ἀγνωμοσύνης προσφέρει τὸν μύρμηκα ἐλέγχοντα ἡμῶν τὸν ὄκνον , καὶ τὴν μέλιτταν ἐλέγχουσαν ἡμῶν τὴν ῥᾳθυμίαν .
καὶ δῆλον ἐκ τούτων , ὅτι οὐδὲν κακὸν ἐγένετο παρὰ τοῦ θεοῦ , ἀλλ ἔδωκέ σοι αἴσθησιν καὶ νοῦν διακριτικόν , φεύγειν μὲν τῶν ἀλόγων τὰ ἤθη , ἁρπάζειν δὲ αὐτῶν τὰ πλεονεκτήματα 0 .
δύναται γὰρ καὶ ὁ λέων εἰκὼν εἶναι ἀρετῆς , ὅταν μὴ εἰς τυραννίδα τὴν εἰκόνα , ἀλλ εἰς ἀνδρείαν ἐκλάβῃς ·
ἄλλο γάρ ἐστι τυραννίς , καὶ ἕτερον ἀνδρεία 0 .
διὰ τοῦτο καὶ Σκύμνος λέοντος Ἰούδα 0 ·
ἐκ βλαστοῦ , υἱέ μου , ἀνέβης ·
ἀναπεσὼν ἐκοιμήθης ὡς λέων , καὶ ὡς σκύμνος 0 .
ὅρα πηλίκην ὁ θεῖος λόγος ὁμοιότητα κατασκευάζει ἐκ τῶν τοῖς ἀλόγοις προσόντων πλεονεκτημάτων .
ἔστι τοίνυν μιμεῖσθαι λέοντα μετὰ συνέσεως ·
ἔστι δὲ μιμεῖσθαι καὶ ὄφιν , οὐκ ἐν τῷ ἰοβολεῖν , ἀλλ ἐν τῷ σύνεσιν ἀναλαμβάνειν καθὼς καὶ Γίνεσθε φρόνιμοι , ὡς ὁ ὄφις 0 .
ὅθεν , εἰ φαῦλον ἦν τὸ κτίσμα , οὐκ ἂν εἰς μίμησιν τοῦ φαύλου προσεκαλεῖτο τὴν ἑαυτοῦ εἰκόνα γίνεσθε λέγων φρόνιμοι , ὡς ὄφις 0 .
μίμησαι τοῦ ὄφεως μὴ τὸν ἰόν , μὴ τὸν θυμόν , ἀλλὰ τὴν σύνεσιν .
ἐὰν γὰρ τὸν ἰὸν μιμήσῃ , καταβοᾷ σου Θυμὸς αὐτοῖς κατὰ τὴν ὁμοίωσιν τοῦ ὄφεως ·
ἐὰν δὲ τὴν σύνεσιν αὐτοῦ μιμήσῃ , μαθητὴς γίνῃ Χριστοῦ τοῦ εἰπόντος γίνεσθε φρόνιμοι ὡς ὁ ὄφις 0 .
ἐπειδὴ γὰρ ὁ ὄφις φρονιμώτερός ἐστι πάντων τῶν θηρίων , ὡς ἀρτίως ὑπανεγνώσθη , ἀντέθηκε τῇ φρονήσει φρόνησιν , οὐχ ἵνα μάθῃς δόλον ποιεῖν , ἀλλ ἵνα μάθῃς δόλον ἐκκλίνειν .
βούλεται γὰρ ἡμᾶς ὁ φιλάνθρωπος θεὸς οὐχὶ κακούργους εἶναι , ἀλλὰ πανούργους ·
ἕτερον δέ ἐστι τὸ πανοῦργον , καὶ ἕτερον τὸ κακοῦργον 0 .
πανοῦργος τοίνυν ἐστὶν οὐκ εἰς τὸ μελετᾶν κακίαν , ἀλλ εἰς τὸ φεύγειν κακίαν .
καὶ κέχρηται τῇ πανουργίᾳ οὐκ εἰς τὸ μηχανορραφεῖν καθ ἑτέρων , ἀλλ εἰς τὸ τὰ ὑφ ἑτέρων πλεκόμενα διαφεύγειν .
κακοῦργος δέ ἐστιν ὁ φονεύς , ὁ δόλιος , ὁ ἑτέροις κακὰ τεκταινόμενος .
τοιοῦτος φρόνιμος ὁ Ἰακώβ , φρόνιμος ὡς ὁ ὄφις , οὐκ ἰοβόλος ὡς ὁ ὄφις 0 1 .
ὅτε γὰρ ἔμελλε συμβάλλειν τῷ ἀδελφῷ αὐτοῦ Ἡσαὺ κακίας γέμοντι καὶ φονοκτονίας , παρεκάλει τὸν θεὸν λέγων Κύριε , ῥῦσαί με ἀπὸ τοῦ ἀδελφοῦ μου Ἡσαύ , ὅτι φοβοῦμαι αὐτὸν πάνυ , καὶ ἱκέτευε τὸν θεόν , ὡς κατὰ πονηροῦ τὴν εὐχὴν τιθέμενος .
ὅτε δὲ συνήντησε τῷ ἀδελφῷ , ἠθικότητι καὶ κολακείᾳ τὸν θυμὸν ἡμέρωσε , καὶ τὴν πονηρίαν ἔσβεσε .
τί γάρ φησι πρὸς τὸν Ἡσαύ ;
Εἶδόν σου τὸ πρόσωπον , ὡς εἴ τις ἴδοι πρόσωπον θεοῦ 0 .
καὶ εἰ μὲν ἔλεγεν ὁ Ἰακὼβ ταῦτα , ἵνα διὰ τῆς ἀπάτης νικήσῃ τὸν ἀδελφόν , κακῶς ἐλάλει ·
εἰ δὲ εἶπεν , ἵνα τὸν φόβον ἐκφύγῃ , καλῶς ἐχρήσατο τῇ πανουργίᾳ .
γίνεσθε οὖν φρόνιμοι ὡς ὁ ὄφις 0 ·
μὴ θυμώδεις , μὴ ἰοβόλοι , ἀλλὰ φρόνιμοι , καὶ ἀκέραιοι ὡς αἱ περιστεραί 0 1 2 .
ἔστι δὲ τὴν περιστερὰν καὶ εἰς κακίαν καὶ εἰς ἀρετὴν ἐκλαβεῖν .
καί ὅπως , ἄκουε ·
ἐὰν ᾖς ἀλόγιστος καὶ ἀδιάκριτος , καὶ κακίας ἔμπειρος μόνον , διαβάλλει σε ἡ γραφὴ ὡς ἀσύνετον .
ἐφραὶμ γάρ φησιν ὡς περιστερὰ ἄνους , οὐκ ἔχουσα καρδίαν 0 .
ἐὰν οὖν τὸ ἄνουν φυγὼν τὸ ἀκέραιον κατορθώσῃς , ἔχεις τὴν σύνεσιν τελείαν , οὐ συμμιγνὺς αὐτῇ τῇ κακίᾳ ·
καὶ ἀκούεις παρὰ τοῦ κυρίου ·
γίνεσθε φρόνιμοι ὡς ὁ ὄφις , καὶ ἀκέραιοι ὡς αἱ περιστεραί 0 .
μὴ τοίνυν ἁπλῶς , ἀδελφέ , τὰς γραφὰς ἀναγίνωσκε , καὶ τὰς εἰκόνας εἰς κακίας ἐκλάμβανε παρ αὐτῆς , μερίζουσα τούτῳ μὲν τοῦτο , τούτῳ δὲ ἕτερον θέλεις οὖν μαθεῖν ;
πρόσεχε ἀκριβῶς τοῖς λεγομένοις ·
καλεῖ λέοντα ἡ γραφή ·
σκύμνος γάρ φησι λέοντος Ἰούδα ·
ἀναπεσὼν ἐκοιμήθης ὡς λέων 0 .
ὧδε τὸ ὡς λέων τὸ ἀνδρεῖον σημαίνει ·
καὶ γὰρ καὶ περὶ τοῦ δικαίου τὴν αὐτὴν τίθησιν εἰκόνα ·
δίκαιος γάρ φησιν ὡς λέων πέποιθεν .
ἀνδρεῖος τοίνυν ὁ δίκαιος , οὐκ ἐν τῷ δρᾶν κακῶς , ἀλλ ἐν τῷ διαπτύειν τὰ παρὰ τῶν πονηρῶν ἐπαγόμενα 0 .
καλεῖ καὶ τὸν σωτῆρα λέοντα , διὰ τὸ ἐκ βασιλικῆς εἶναι φυλῆς .
ὥσπερ γὰρ τῶν τετραπόδων ὑπάρχει βασιλεὺς ὁ λέων , οὕτω καὶ τῶν Ἰουδαίων ἐβασίλευσεν ἡ Ἰούδα φυλή , ἐξ ἧς ὁ σωτὴρ ἀνέτειλε .
καὶ μὴ νομίσῃς , ἀγαπητέ , ἀνάξιον εἶναι τοῦ Χριστοῦ τὸ εἰκόνι λέοντος ἀπεικάζεσθαι ·
σχηματίζει γὰρ ἡ γραφὴ τὴν εἰκόνα ταύτην καὶ ἐπ αὐτῆς τῆς θεότητος .
ἄκουε γοῦν οἷα Λέων ἐρεύξεται καὶ τίς οὐ φοβηθήσεται ;
κύριος ὁ θεὸς ἐλάλησε καὶ τίς οὐ προφητεύσει ;
κατὰ τὸ δυνατὸν τοίνυν καὶ τὸ φοβερὸν καὶ τὸ βασιλικὸν λέοντι ἀπεικάζεται ὁ Χριστός .
καλεῖται δὲ καὶ ὁ διάβολος λέων , οὐχ ὡς δυνατός , οὐ δ ὡς φοβερός , ἀλλ ὡς πλήκτης , ὡς τύραννος , ὡς ἀφανιστικός 0 1 2 .
ἰδοὺ ὁ ἐχθρὸς ὑμῶν διάβολος περιέρχεται , ὡς λέων , ζητῶν καταπιεῖν ψυχήν .
μέριζε τοίνυν τῶν ἀναγνωσμάτων τὰς θεωρίας , μήποτε ἐναντία δοκοῦντα τῇ λέξει συγχέῃ σου τὴν διάνοιαν .
Εἶπεν ἡ γραφὴ λέοντα καὶ λέοντα ·
ἀλλὰ τὸν μὲν κατὰ τὸ βασιλικὸν καὶ δυνατόν , τὸν δὲ κατὰ τὸ ἀφανιστικὸν καὶ δηλητήριον 0 1 2 .
Οὕτω καὶ τὸν δίκαιον καὶ τὸν ἀσεβῆ διὰ μιᾶς εἰκόνος σχηματίζει Δίκαιός φησιν ὡς φοῖνιξ ἀνθήσει , ὡς ἡ κέδρος ἡ ἐν τῷ Λιβάνῳ πληθυνθήσεται .
ἐποίησε πρότερον τὴν εἰκόνα τοῦ δικαίου , εἶθ οὕτω καὶ τοῦ ἀσεβοῦς .
Εἶδον γάρ φησι τὸν ἀσεβῆ ὑπερυψούμενον καὶ ἐπαιρόμενον ὡς τὰς κέδρους τοῦ Λιβάνου 0 .
ὅρα τοίνυν πῶς τὴν μὲν αὐτὴν εἰκόνα παρήγαγε , ταῖς δὲ λέξεσι τὰς ἐννοίας ἐμέρισεν .
ἐπὶ μὲν γὰρ τοῦ ἀσεβοῦς λέγει ·
Εἶδον τὸν ἀσεβῆ ὑπερυψούμενον καὶ ἐπαιρόμενον ὡς τὰς κέδρους 0 ·
ἐπὶ δὲ τοῦ δικαίου οὐκ εἶπεν ὡσεὶ κέδρος ἡ ἐν τῷ Λιβάνῳ ἐπανθήσεται , ἀλλὰ πληθυνθήσεται .
Οὕτως οὖν καὶ τὴν μέλιτταν μίμησαι , ὦ ἄνθρωπε , ἣν καὶ ἡ γραφὴ διδάσκει μιμεῖσθαι πρὸς φιλοπονίαν .
πορεύθητι πρὸς τὴν μέλιτταν καὶ μάθε ὡς ἐργάτις ἐστί .
μὴ μάθῃς , ὅτι κέντρον ἔχει , ἀλλ ὅτι μέλι ἐργάζεται .
ἐὰν γὰρ μιμήσῃ τῆς μελίττης τὸ κέντρον , κατηγορεῖ σου Πάντα τὰ ἔθνη ἐκύκλωσάν με , ὡσεὶ μέλισσαι κηρίον , καὶ τῷ ὀνόματι κυρίου ἠμυνάμην αὐτούς .
ὁρᾷς πῶς τοὺς πλήττοντας ἀπεικάζει μελίττῃ πληττούσῃ , τοὺς δὲ δικαίους ἀπεικάζει τῇ τὸ μέλι ἀποσταζούσῃ ;
χείλη γάρ φησιν ἀνδρῶν δικαίων ἀποστάζουσι σοφίαν καὶ κηρίον μέλιτος λόγοι καλοί ·
γλύκασμα δὲ αὐτῶν ἴασις ψυχῆς 0 .
τοῦτο τοίνυν , ἀγαπητοί , τὸ γλύκασμα τῶν ψυχῶν λέγω , ποθήσωμεν ἐξ ὅλης ψυχῆς , καὶ τὸ κηρίον ἐργασώμεθα τὸ νοερὸν ἐν τῷ κρυπτῷ τῆς ψυχῆς ἐργαστηρίῳ , καὶ τὰ θεῖα λόγια λάβωμεν ὑπὲρ μέλι καὶ κηρίον .
μέλι γὰρ πολὺ ἐσθιόμενον πολλάκις μεταβάλλει τὸ γλύκασμα εἰς πικρίαν καὶ διαστρέφει τοῦ στομάχου τὴν ὄρεξιν καὶ πᾶσαν ἀνασκευάζει τοῦ ἀνθρώπου τὴν κατάστασιν .
λόγος δὲ θεοῦ λαμβανόμενος πολὺς οὐ θολοῖ τὴν ψυχήν , ἀλλὰ θεραπεύει ·
γλύκασμα γὰρ αὐτοῦ ἴασις ψυχῆς 0 .
διὰ τοῦτο βουλόμενος ὁ σοφὸς ἐκεῖνος ἀντιθεῖναι διαφορὰν μέλιτος καὶ λόγου φησίν ·