Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
τὴν δὲ προῖκα τῷ θήλει παιδίῳ , ἐπειδὰν εἰς ἡλικίαν ἔλθῃ , μερισάτωσαν Ἀμυνόμαχος καὶ Τιμοκράτης ὅσον ἂν ἐπιδέχηται ἀπὸ τῶν ὑπαρχόντων ἀφαιροῦντες μετὰ τῆς Ἑρμάρχου γνώμης .
ἐπιμελείσθωσαν δὲ καὶ Νικάνορος , καθάπερ καὶ ἡμεῖς , ἵν ὅσοι τῶν συμφιλοσοφούντων ἡμῖν χρείαν ἐν τοῖς ἰδίοις παρεσχημένοι καὶ τὴν πᾶσαν οἰκειότητα ἐνδεδειγμένοι συγκαταγηράσκειν μεθ ἡμῶν προείλοντο ἐν φιλοσοφίᾳ , μηδενὸς τῶν ἀναγκαίων ἐνδεεῖς καθεστήκωσιν παρὰ τὴν ἡμετέραν δύναμιν 0 .
“ Δοῦναι δὲ τὰ βιβλία τὰ ὑπάρχοντα ἡμῖν πάντα Ἑρμάρχῳ .
“ Ἐὰν δέ τι τῶν ἀνθρωπίνων περὶ Ἕρμαρχον γένηται πρὸ τοῦ τὰ Μητροδώρου παιδία εἰς ἡλικίαν ἐλθεῖν , δοῦναι Ἀμυνόμαχον καὶ Τιμοκράτην , ὅπως ἂν εὐτακτούντων αὐτῶν ἕκαστα γίνηται τῶν ἀναγκαίων , κατὰ τὸ δυνατὸν ἀπὸ τῶν καταλελειμμένων ὑφ ἡμῶν προσόδων .
καὶ τῶν λοιπῶν ἁπάντων ὡς συντετάχαμεν ἐπιμελείσθωσαν , ὅπως ἂν κατὰ τὸ ἐνδεχόμενον ἕκαστα γίγνηται .
ἀφίημι δὲ τῶν παίδων ἐλεύθερον Μῦν , Νικίαν , Λύκωνα ·
ἀφίημι δὲ καὶ Φαίδριον ἐλευθερίᾳ .
ἤδη δὲ τελευτῶν γράφει πρὸς Ἰδομενέα τήνδε ἐπιστολήν ·
“ Τὴν μακαρίαν ἄγοντες καὶ ἅμα τελευταίαν ἡμέραν τοῦ βίου ἐγράφομεν ὑμῖν ταυτί .
στραγγουρία τε παρηκολουθήκει καὶ δυσεντερικὰ πάθη ὑπερβολὴν οὐκ ἀπολείποντα τοῦ ἐν ἑαυτοῖς μεγέθους .
ἀντιπαρετάττετο δὲ πᾶσι τούτοις τὸ κατὰ ψυχὴν χαῖρον ἐπὶ τῇ τῶν γεγονότων ἡμῖν διαλογισμῶν μνήμῃ .
σὺ δ ἀξίως τῆς ἐκ μειρακίου παραστάσεως πρὸς ἐμὲ καὶ φιλοσοφίαν ἐπιμελοῦ τῶν παίδων Μητροδώρου .
καὶ διέθετο μὲν ὧδε .
μαθητὰς δὲ ἔσχε πολλοὺς μέν , σφόδρα δὲ ἐλλογίμους Μητρόδωρον Ἀθηναίου ἢ Τιμοκρατους καὶ Σάνδης Λαμψακηνόν 0 ·
ὃς ἀφ οὗ τὸν ἄνδρα ἔγνω , οὐκ ἀπέστη ἀπ αὐτοῦ πλὴν ἓξ μηνῶν εἰς τὴν οἰκείαν , ἔπειτ ἐπανῆλθε .
γέγονε δὲ ἀγαθὸς πάντα , καθὰ καὶ Ἐπίκουρος ἐν προηγουμέναις γραφαῖς μαρτυρεῖ καὶ ἐν τῷ τρίτῳ Τιμοκράτους .
τοιοῦτος δ ὢν καὶ τὴν ἀδελφὴν Βατίδα ἐξέδοτο Ἰδομενεῖ , καὶ Λεόντιον τὴν Ἀττικὴν ἑταίραν ἀναλαβὼν εἶχε παλλακήν .
ἦν δὲ καὶ ἀκατάπληκτος πρός τε τὰς ὀχλήσεις καὶ τὸν θάνατον , ὡς Ἐπίκουρος ἐν τῷ πρώτῳ Μητροδώρῳ φησί .
φασὶ δὲ καὶ πρὸ ἑπτὰ ἐτῶν αὐτοῦ τελευτῆσαι πεντηκοστὸν τρίτον ἔτος ἄγοντα , καὶ αὐτὸς Ἐπίκουρος ἐν ταῖς προειρημέναις διαθήκαις , ὡς προαπεληλυθότος αὐτοῦ δηλονότι , ἐπισκήπτει περὶ τῆς ἐπιμελείας αὐτοῦ τῶν παίδων .
ἔσχε δὲ καὶ τὸν προειρημένον εἰκαῖόν τινα ἀδελφὸν τοῦ Μητροδώρου Τιμοκράτην .
βιβλία δέ ἐστι τοῦ Μητροδώρου τάδε ·
πρὸς τοὺς ἰατροὺς τρία 0 .
περὶ αἰσθήσεων .
πρὸς Τιμοκράτην 0 .
περὶ μεγαλοψυχίας .
περὶ τῆς Ἐπικούρου ἀρρωστίας .
πρὸς τοὺς διαλεκτικούς 0 .
πρὸς τοὺς σοφιστὰς ἐννέα 0 .
περὶ τῆς ἐπὶ σοφίαν πορείας .
περὶ τῆς μεταβολῆς 0 .
περὶ εὐγενείας .
ἦν καὶ Πολύαινος Ἀθηνοδώρου Λαμψακηνός , ἐπιεικὴς καὶ φιλικός , ὡς οἱ περὶ Φιλόδημόν φασι .
καὶ ὁ διαδεξάμενος αὐτὸν Ἕρμαρχος Ἀγεμόρτου Μυτιληναῖος , ἀνὴρ πατρὸς μὲν πένητος , τὰς δ ἀρχὰς προσέχων ῥητορικοῖς 0 .
φέρεται καὶ τούτου βιβλία κάλλιστα τάδε ·
ἐπιστολικὰ περὶ Ἐμπεδοκλέους εἴκοσι καὶ δύο 0 .
πρὸς Πλάτωνα 0 .
πρὸς Ἀριστοτέλην 0 .
ἐτελεύτα δὲ παραλύσει , γενόμενος ἱκανὸς ἀνήρ .
λεοντεύς τε Λαμψακηνὸς ὁμοίως καὶ ἡ τούτου γυνὴ Θεμίστα , πρὸς ἣν καὶ γέγραφεν ὁ Ἐπίκουρος 0 ·
ἔτι τε Κολώτης καὶ Ἰδομενεύς , καὶ αὐτοὶ Λαμψακηνοί 0 .
καὶ οὗτοι μὲν ἐλλόγιμοι , ὧν ἦν καὶ Πολύστρατος ὁ διαδεξάμενος Ἕρμαρχον 0 ·
ὃν διεδέξατο Διονύσιος ·
ὃν Βασιλείδης .
καὶ Ἀπολλόδωρος δ ὁ Κηποτύραννος γέγονεν ἐλλόγιμος , ὃς ὑπὲρ τετρακόσια συνέγραψε βιβλία ·
δύο τε Πτολεμαῖοι Ἀλεξανδρεῖς , ὅ τε μέλας καὶ ὁ λευκός 0 .
ζήνων τε ὁ Σιδώνιος , ἀκροατὴς Ἀπολλοδώρου , πολυγράφος ἀνήρ 0 ·
καὶ Δημήτριος ὁ ἐπικληθεὶς Λάκων 0 ·
διογένης τε ὁ Ταρσεὺς ὁ τὰς ἐπιλέκτους σχολὰς συγγράψας 0 ·
καὶ Ὠρίων καὶ ἄλλοι οὓς οἱ γνήσιοι Ἐπικούρειοι σοφιστὰς ἀποκαλοῦσιν 0 .
ἦσαν δὲ καὶ ἄλλοι Ἐπίκουροι τρεῖς ·
ὅ τε Λεοντέως υἱὸς καὶ Θεμίστας 0 ·
ἕτερος Μάγνης 0 ·
τέταρτος ὁπλομάχος 0 .
γέγονε δὲ πολυγραφώτατος ὁ Ἐπίκουρος , πάντας ὑπερβαλλόμενος πλήθει βιβλίων ·
κύλινδροι μὲν γὰρ πρὸς τοὺς τριακοσίους εἰσί .
γέγραπται δὲ μαρτύριον ἔξωθεν ἐν αὐτοῖς οὐδέν , ἀλλ αὐτοῦ εἰσιν Ἐπικούρου φωναί .
ἐζήλου δὲ αὐτὸν Χρύσιππος ἐν πολυγραφίᾳ , καθά φησι καὶ Καρνεάδης παράσιτον αὐτὸν τῶν βιβλίων ἀποκαλῶν ·
εἰ γάρ τι γράψαι ὁ Ἐπίκουρος , φιλονεικεῖ τοσοῦτον γράψαι ὁ Χρύσιππος .
καὶ διὰ τοῦτο καὶ πολλάκις τ αὐτὰ γέγραφε καὶ τὸ ἐπελθόν , καὶ ἀδιόρθωτα εἴακε τῷ ἐπείγεσθαι ·
καὶ τὰ μαρτύρια τοσαῦτά ἐστιν ὡς ἐκείνων μόνων γέμειν τὰ βιβλία , καθάπερ καὶ παρὰ Ζήνωνι ἔστιν εὑρεῖν καὶ παρὰ Ἀριστοτέλει .
καὶ τὰ συγγράμματα μὲν Ἐπικούρῳ τοσαῦτα καὶ τηλικαῦτα , ὧν τὰ βέλτιστά ἐστι τάδε 0 ·
περὶ φύσεως ἑπτὰ καὶ τριάκοντα 0 .
περὶ ἀτόμων καὶ κενοῦ .
ἐπιτομὴ τῶν πρὸς τοὺς φυσικούς .
πρὸς τοὺς Μεγαρικούς 0 .
διαπορίαι .
κύριαι δόξαι 0 .
περὶ αἱρέσεων καὶ φυγῶν .
περὶ κριτηρίου ἢ Κανών 0 .
χαιρέδημος .
περὶ ὁσιότητος .
ἡγησιάναξ .
περὶ βίων δ .
περὶ δικαιοπραγίας .
νεοκλῆς πρὸς Θεμίσταν 0 .
συμπόσιον .
Εὐρύλοχος πρὸς Μητρόδωρον 0 .
περὶ τοῦ ὁρᾶν .
περὶ τῆς ἐν τῇ ἀτόμῳ γωνίας 0 .
περὶ ἁφῆς .
περὶ εἱμαρμένης .
περὶ παθῶν δόξαι πρὸς Τιμοκράτην 0 .
προγνωστικόν .
περὶ εἰδώλων .
περὶ φαντασίας .
ἀριστόβουλος .
περὶ δικαιοσύνης καὶ τῶν ἄλλων ἀρετῶν .
περὶ δώρων καὶ χάριτος .
πολυμήδης .
τιμοκράτης γ .
μητρόδωρος ε .
ἀντίδωρος β ′ 0 .
περὶ νόσων δόξαι πρὸς Μίθρην 0 .
καλλιστόλας .
ἀναξιμένης .
ἃ δὲ αὐτῷ δοκεῖ ἐν αὐτοῖς , ἐκθέσθαι πειράσομαι τρεῖς ἐπιστολὰς αὐτοῦ παραθέμενος , ἐν αἷς πᾶσαν τὴν ἑαυτοῦ φιλοσοφίαν ἐπιτέτμηται ·
θήσομεν δὲ καὶ τὰς Κυρίας αὐτοῦ δόξας καὶ εἴ τι ἔδοξεν ἐκλογῆς ἀξίως ἀνεφθέγχθαι , ὥστε σὲ πανταχόθεν καταμαθεῖν τὸν ἄνδρα κ ἂν κρίνειν εἰδέναι .
τὴν μὲν οὖν πρώτην ἐπιστολὴν γράφει πρὸς Ἡρόδοτον 〈 ἥτις ἐστὶ περὶ τῶν φυσικῶν ·
τὴν δὲ δευτέραν πρὸς Πυθοκλέα 〉 , ἥτις ἐστὶ περὶ μεταρσίων 0 ·
τὴν τρίτην πρὸς Μενοικέα , ἔστι δ ἐν αὐτῇ τὰ περὶ βίων 0 .
ἀρκτέον δὴ ἀπὸ τῆς πρώτης , ὀλίγα προειπόντα περὶ τῆς διαιρέσεως τῆς κατ αὐτὸν φιλοσοφίας .
διαιρεῖται τοίνυν εἰς τρία , τό τε κανονικὸν καὶ φυσικὸν καὶ ἠθικόν .
τὸ μὲν οὖν κανονικὸν ἐφόδους ἐπὶ τὴν πραγματείαν ἔχει , καὶ ἔστιν ἐν ἑνὶ τῷ ἐπιγραφομένῳ Κανών ·
τὸ δὲ φυσικὸν τὴν περὶ φύσεως θεωρίαν πᾶσαν , καὶ ἔστιν ἐν ταῖς Περὶ φύσεως βίβλοις ἑπτὰ καὶ τριάκοντα καὶ ταῖς ἐπιστολαῖς κατὰ στοιχεῖον 0 ·
τὸ δὲ ἠθικὸν τὰ περὶ αἱρέσεως καὶ φυγῆς 0 ·
ἔστι δὲ καὶ ἐν ταῖς Περὶ βίων βίβλοις καὶ ἐπιστολαῖς καὶ τῷ Περὶ τέλους .
εἰώθασι μέντοι τὸ κανονικὸν ὁμοῦ τῷ φυσικῷ τάττειν ·
καλοῦσι δ αὐτὸ περὶ κριτηρίου καὶ ἀρχῆς , καὶ στοιχειωτικόν ·
τὸ δὲ φυσικὸν περὶ γενέσεως καὶ φθορᾶς , καὶ περὶ φύσεως 0 ·
τὸ δὲ ἠθικὸν περὶ αἱρετῶν καὶ φευκτῶν καὶ περὶ βίων καὶ τέλους 0 .
τὴν διαλεκτικὴν ὡς παρέλκουσαν ἀποδοκιμάζουσιν ·
ἀρκεῖν γὰρ τοὺς φυσικοὺς χωρεῖν κατὰ τοὺς τῶν πραγμάτων φθόγγους 0 .
ἐν τοίνυν τῷ Κανόνι λέγων ἐστὶν ὁ Ἐπίκουρος κριτήρια τῆς ἀληθείας εἶναι τὰς αἰσθήσεις καὶ προλήψεις καὶ τὰ πάθη , οἱ δ Ἐπικούρειοι καὶ τὰς φανταστικὰς ἐπιβολὰς τῆς διανοίας 0 .
λέγει δὲ καὶ ἐν τῇ πρὸς Ἡρόδοτον ἐπιτομῇ καὶ ἐν ταῖς Κυρίαις δόξαις .
πᾶσα γάρ , φησίν , αἴσθησις ἄλογός ἐστι καὶ μνήμης οὐδεμιᾶς δεκτική ·
οὔ τε γὰρ ὑφ αὑτῆς οὔ τε ὑφ ἑτέρου κινηθεῖσα δύναταί τι προσθεῖναι ἢ ἀφελεῖν ·
οὐ δὲ ἔστι τὸ δυνάμενον αὐτὰς διελέγξαι .
οὔ τε γὰρ ἡ ὁμογένεια αἴσθησις τὴν ὁμογενῆ διὰ τὴν ἰσοσθένειαν , οὔ θ ἡ ἀνομογένεια τὴν ἀνομογένειαν , οὐ γὰρ τῶν αὐτῶν εἰσι κριτικαί 0 1 ·
οὔ τε μὴν λόγος , πᾶς γὰρ λόγος ἀπὸ τῶν αἰσθήσεων ἤρτηται 0 .
οὔ θ ἡ ἑτέρα τὴν ἑτέραν , πάσαις γὰρ προσέχομεν .
καὶ τὸ τὰ ἐπαισθήματα δ ὑφεστάναι πιστοῦται τὴν τῶν αἰσθήσεων ἀλήθειαν .
ὑφέστηκε δὲ τό τε ὁρᾶν ἡμᾶς καὶ ἀκούειν , ὥσπερ τὸ ἀλγεῖν 0 ·
ὅθεν καὶ περὶ τῶν ἀδήλων ἀπὸ τῶν φαινομένων χρὴ σημειοῦσθαι .
καὶ γὰρ καὶ ἐπίνοιαι πᾶσαι ἀπὸ τῶν αἰσθήσεων γεγόνασι κατά τε περίπτωσιν καὶ ἀναλογίαν καὶ ὁμοιότητα καὶ σύνθεσιν , συμβαλλομένου τι καὶ τοῦ λογισμοῦ .
τά τε τῶν μαινομένων φαντάσματα καὶ 〈 τὰ 〉 κατ ὄναρ ἀληθῆ , κινεῖ γάρ 0 ·
τὸ δὲ μὴ ὂν οὐ κινεῖ .
τὴν δὲ πρόληψιν λέγουσιν οἱονεὶ κατάληψιν ἢ δόξαν ὀρθὴν ἢ ἔννοιαν ἢ καθολικὴν νόησιν ἐναποκειμένην , τουτέστι μνήμην τοῦ πολλάκις ἔξωθεν φανέντος , οἷον τὸ Τοιοῦτόν ἐστιν ἄνθρωπος ·
ἅμα γὰρ τῷ ῥηθῆναι ἄνθρωπος εὐθὺς κατὰ πρόληψιν καὶ ὁ τύπος αὐτοῦ νοεῖται προηγουμένων τῶν αἰσθήσεων .
παντὶ οὖν ὀνόματι τὸ πρώτως ὑποτεταγμένον ἐναργές ἐστι ·
καὶ οὐκ ἂν ἐζητήσαμεν τὸ ζητούμενον , εἰ μὴ πρότερον ἐγνώκειμεν αὐτό ·
οἷον Τὸ πόρρω ἑστὼς ἵππος ἐστὶν ἢ βοῦς ·
δεῖ γὰρ κατὰ πρόληψιν ἐγνωκέναι ποτὲ ἵππου καὶ βοὸς μορφήν ·
οὐ δ ἂν ὠνομάσαμέν τι μὴ πρότερον αὐτοῦ κατὰ πρόληψιν τὸν τύπον μαθόντες .
ἐναργεῖς οὖν εἰσιν αἱ προλήψεις ·
καὶ τὸ δοξαστὸν ἀπὸ προτέρου τινὸς ἐναργοῦς ἤρτηται , ἐφ ὃ ἀναφέροντες λέγομεν , οἷον Πόθεν ἴσμεν εἰ τοῦτό ἐστιν ἄνθρωπος ;
τὴν δὲ δόξαν καὶ ὑπόληψιν λέγουσιν , ἀληθῆ τέ φασι καὶ ψευδῆ ·
ἂν μὲν γὰρ ἐπιμαρτυρῆται ἢ μὴ ἀντιμαρτυρῆται , ἀληθῆ εἶναι ·
ἐὰν δὲ μὴ ἐπιμαρτυρῆται ἢ ἀντιμαρτυρῆται , ψευδῆ τυγχάνειν 0 .
ὅθεν 〈 τὸ 〉 προσμένον εἰσήχθη ·
οἷον τὸ προσμεῖναι καὶ ἐγγὺς γενέσθαι τῷ πύργῳ καὶ μαθεῖν ὁποῖος ἐγγὺς φαίνεται 0 .
πάθη δὲ λέγουσιν εἶναι δύο , ἡδονὴν καὶ ἀλγηδόνα , ἱστάμενα περὶ πᾶν ζῷον , καὶ τὴν μὲν οἰκεῖον , τὴν δὲ ἀλλότριον 0 1 2 ·
δι ὧν κρίνεσθαι τὰς αἱρέσεις καὶ φυγάς 0 .
τῶν τε ζητήσεων εἶναι τὰς μὲν περὶ τῶν πραγμάτων , τὰς δὲ περὶ ψιλὴν τὴν φωνήν 0 1 .
καὶ ταῦτα δὲ περὶ τῆς διαιρέσεως καὶ τοῦ κριτηρίου στοιχειωδῶς 0 .
ἀνιτέον δὲ ἐπὶ τὴν ἐπιστολήν .
“ Ἐπίκουρος Ἡροδότῳ χαίρειν .
“ Τοῖς μὴ δυναμένοις , ὦ Ἡρόδοτε , ἕκαστα τῶν περὶ φύσεως ἀναγεγραμμένων ἡμῖν ἐξακριβοῦν μη δὲ τὰς μείζους τῶν συντεταγμένων βίβλους διαθρεῖν ἐπιτομὴν τῆς ὅλης πραγματείας εἰς τὸ κατασχεῖν τῶν ὁλοσχερωτάτων γε δοξῶν τὴν μνήμην ἱκανῶς αὐτὸς παρεσκεύασα , ἵνα παρ ἑκάστους τῶν καιρῶν ἐν τοῖς κυριωτάτοις βοηθεῖν αὑτοῖς δύνωνται , καθ ὅσον ἂν ἐφάπτωνται τῆς περὶ φύσεως θεωρίας .
καὶ τοὺς προβεβηκότας δὲ ἱκανῶς ἐν τῇ τῶν ὅλων ἐπιβλέψει τὸν τύπον τῆς ὅλης πραγματείας τὸν κατεστοιχειωμένον δεῖ μνημονεύειν ·
τῆς γὰρ ἀθρόας ἐπιβολῆς πυκνὸν δεόμεθα , τῆς δὲ κατὰ μέρος οὐχ ὁμοίως 0 .
“ Βαδιστέον μὲν οὖν καὶ ἐπ ἐκεῖνα συνεχῶς , ἐν 〈 δὲ 〉 τῇ μνήμῃ τὸ τοσοῦτο ποιητέον , ἀφ οὗ ἥ τε κυριωτάτη ἐπιβολὴ ἐπὶ τὰ πράγματα ἔσται καὶ δὴ καὶ τὸ κατὰ μέρος ἀκρίβωμα πᾶν ἐξευρήσεται , τῶν ὁλοσχερωτάτων τύπων εὖ περιειλημμένων καὶ μνημονευομένων ·
ἐπεὶ καὶ τῷ τετελεσιουργημένῳ τοῦτο κυριώτατον τοῦ παντὸς ἀκριβώματος γίνεται , τὸ ταῖς ἐπιβολαῖς ὀξέως δύνασθαι χρῆσθαι , ἑκάστων πρὸς ἁπλᾶ στοιχειώματα καὶ φωνὰς συν  αγομένων .
οὐ γὰρ οἷόν τε τὸ πύκνωμα τῆς συνεχοῦς τῶν ὅλων περιοδείας εἰδέναι μὴ δυνάμενον διὰ βραχεῶν φωνῶν ἅπαν ἐμπεριλαβεῖν ἐν αὑτῷ τὸ καὶ κατὰ μέρος ἂν ἐξακριβωθέν 0 .
“ Ὅθεν δὴ πᾶσι χρησίμης οὔσης τοῖς ᾠκειωμένοις φυσιολογίᾳ τῆς τοιαύτης ὁδοῦ , παρεγγυῶν τὸ συνεχὲς ἐνέργημα ἐν φυσιολογίᾳ καὶ τοιούτῳ μάλιστα ἐγγαληνίζων τῷ βίῳ ἐποίησά σοι καὶ τοιαύτην τινὰ ἐπιτομὴν καὶ στοιχείωσιν τῶν ὅλων δοξῶν .
“ Πρῶτον μὲν οὖν τὰ ὑποτεταγμένα τοῖς φθόγγοις , ὦ Ἡρόδοτε , δεῖ εἰληφέναι , ὅπως ἂν τὰ δοξαζόμενα ἢ ζητούμενα ἢ ἀπορούμενα ἔχωμεν εἰς ταῦτα ἀνάγοντες ἐπικρίνειν , καὶ μὴ ἄκριτα πάντα ἡμῖν 〈 ἴῃ 〉 εἰς ἄπειρον ἀποδεικνύουσιν ἢ κενοὺς φθόγγους ἔχωμεν .
ἀνάγκη γὰρ τὸ πρῶτον ἐννόημα καθ ἕκαστον φθόγγον βλέπεσθαι καὶ μηθὲν ἀποδείξεως προσδεῖσθαι , εἴπερ ἕξομεν τὸ ζητούμενον ἢ ἀπορούμενον καὶ δοξαζόμενον ἐφ ὃ ἀνάξομεν 0 .
“ Ἔτι τε τὰς αἰσθήσεις δεῖ πάντως τηρεῖν καὶ ἁπλῶς τὰς παρούσας ἐπιβολὰς εἴ τε διανοίας εἴ θ ὅτου δήποτε τῶν κριτηρίων , ὁμοίως δὲ καὶ τὰ ὑπάρχοντα παθη , ὅπως ἂν καὶ τὸ προσμένον καὶ τὸ ἄδηλον ἔχωμεν οἷς σημειωσόμεθα 0 .
“ Ταῦτα δεῖ διαλαβόντας συνορᾶν ἤδη περὶ τῶν ἀδήλων ·
πρῶτον μὲν ὅτι οὐδὲν γίνεται ἐκ τοῦ μὴ ὄντος 0 .
πᾶν γὰρ ἐκ παντὸς ἐγίνετ ἂν σπερμά  των γε οὐθὲν προσδεόμενον .
καὶ εἰ ἐφθείρετο δὲ τὸ ἀφανιζόμενον εἰς τὸ μὴ ὄν , πάντα ἂν ἀπωλώλει τὰ πράγματα , οὐκ ὄντων εἰς ἃ διελύετο .
καὶ μὴν καὶ τὸ πᾶν ἀεὶ τοιοῦτον ἦν οἷον νῦν ἐστι , καὶ ἀεὶ τοιοῦτον ἔσται .
οὐθὲν γάρ ἐστιν εἰς ὃ μεταβαλεῖ .
παρὰ γὰρ τὸ πᾶν οὐθέν ἐστιν , ὃ ἂν εἰσελθὸν εἰς αὐτὸ τὴν μεταβολὴν ποιήσαιτο .
“ Ἀλλὰ μὴν καὶ  τοῦτο καὶ ἐν τῇ Μεγάλῃ ἐπιτομῇ φησι κατ ἀρχὴν καὶ ἐν τῇ ά Περὶ φύσεως  τὸ πᾶν ἐστι σώματα καὶ κενόν ·
σώματα μὲν γὰρ ὡς ἔστιν , αὐτὴ ἡ αἴσθησις ἐπὶ πάντων μαρτυρεῖ , καθ ἣν ἀναγκαῖον τὸ ἄδηλον τῷ λογισμῷ τεκμαίρεσθαι 0 ·
εἰ δὲ μὴ ἦν ὃ κενὸν καὶ χώραν καὶ ἀναφῆ φύσιν ὀνομάζομεν , οὐκ ἂν εἶχε τὰ σώματα ὅπου ἦν οὐ δὲ δι οὗ ἐκινεῖτο , καθάπερ φαίνεται κινούμενα .
παρὰ δὲ ταῦτα οὐθὲν οὐ δ ἐπινοηθῆναι δύναται οὔ τε περιληπτῶς οὔ τε ἀναλόγως τοῖς περιληπτοῖς ὡς καθ ὅλας φύσεις λαμβανόμενα καὶ μὴ ὡς τὰ τούτων συμπτώματα ἢ συμβεβηκότα λεγόμενα 0 1 .
“ Καὶ μὴν καὶ τῶν  τοῦτο καὶ ἐν τῇ πρώτῃ Περὶ φύσεως καὶ τῇ ιδ καὶ ιε καὶ τῇ Μεγάλῃ ἐπιτομῇ  σωμάτων τὰ μέν ἐστι συγκρίσεις , τὰ δ ἐξ ὧν αἱ συγκρίσεις πεποίηνται 0 ·
ταῦτα δέ ἐστιν ἄτομα καὶ ἀμετάβλητα , εἴπερ μὴ μέλλει πάντα εἰς τὸ μὴ ὂν φθαρήσεσθαι , ἀλλ ἰσχύοντα ὑπομένειν ἐν ταῖς διαλύσεσι τῶν συγκρίσεων , πλήρη τὴν φύσιν ὄντα , οἷα δὴ οὐκ ἔχοντα ὅπῃ ἢ ὅπως διαλυθήσεται .
ὥστε τὰς ἀρχὰς ἀτόμους ἀναγκαῖον εἶναι σωμάτων φύσεις 0 .
“ Ἀλλὰ μὴν καὶ τὸ πᾶν ἄπειρόν ἐστι .
τὸ γὰρ πεπερασμένον ἄκρον ἔχει ·
τὸ δὲ ἄκρον παρ ἕτερόν τι θεωρεῖται ·
〈 τὸ δὲ πᾶν οὐ παρ ἕτερόν τι θεωρεῖται · 〉
ὥστε οὐκ ἔχον ἄκρον πέρας οὐκ ἔχει ·
πέρας δὲ οὐκ ἔχον ἄπειρον ἂν εἴη καὶ οὐ πεπερασμένον .
“ Καὶ μὴν καὶ τῷ πλήθει τῶν σωμάτων ἄπειρόν ἐστι τὸ πᾶν καὶ τῷ μεγέθει τοῦ κενοῦ .
εἴ τε γὰρ ἦν τὸ κενὸν ἄπειρον , τὰ δὲ σώματα ὡρισμένα , οὐθαμοῦ ἂν ἔμενε τὰ σώματα , ἀλλ ἐφέρετο κατὰ τὸ ἄπειρον κενὸν διεσπαρμένα , οὐκ ἔχοντα τὰ ὑπερείδοντα καὶ στέλλοντα κατὰ τὰς ἀνακοπάς 0 ·
εἴ τε τὸ κενὸν ἦν ὡρισμένον , οὐκ ἂν εἶχε τὰ ἄπειρα σώματα ὅπου ἐνέστη .
“ Πρός τε τούτοις τὰ ἄτομα τῶν σωμάτων καὶ μεστά , ἐξ ὧν καὶ αἱ συγκρίσεις γίνονται καὶ εἰς ἃ διαλύονται , ἀπερίληπτά ἐστι ταῖς διαφοραῖς τῶν σχημάτων ·
οὐ γὰρ δυνατὸν γενέσθαι τὰς τοσαύτας διαφορὰς ἐκ τῶν αὐτῶν σχημάτων περιειλημμένων 0 .
καὶ καθ ἑκάστην δὲ σχημάτισιν ἁπλῶς ἄπειροί εἰσιν αἱ ὅμοιαι , ταῖς δὲ διαφοραῖς οὐχ ἁπλῶς ἄπειροι ἀλλὰ μόνον ἀπερίληπτοι ,  οὐ δὲ γάρ φησιν ἐνδοτέρω εἰς ἄπειρον τὴν τομὴν τυγχάνειν 0 .
λέγει δέ , ἐπειδὴ αἱ ποιότητες μεταβάλλονται , εἰ μέλλει τις μὴ καὶ τοῖς μεγέθεσιν ἁπλῶς εἰς ἄπειρον αὐτὰς ἐκβάλλειν  .
“ Κινοῦνταί τε συνεχῶς αἱ ἄτομοι  φησὶ δὲ ἐνδοτέρω καὶ ἰσοταχῶς αὐτὰς κινεῖσθαι τοῦ κενοῦ τὴν εἶξιν ὁμοίαν παρεχομένου καὶ τῇ κουφοτάτῃ καὶ τῇ βαρυτάτῃ .
τὸν αἰῶνα , καὶ αἱ μὲν εἰς μακρὰν ἀπ ἀλλήλων διιστάμεναι , αἱ δὲ αὐτοῦ τὸν παλμὸν ἴσχουσιν , ὅταν τύχωσι τῇ περιπλοκῇ κεκλειμέναι ἢ στεγαζόμενοι παρὰ τῶν πλεκτικῶν 0 .
“ Ἥ τε γὰρ τοῦ κενοῦ φύσις ἡ διορίζουσα ἑκάστην αὐτὴν τοῦτο παρασκευάζει , τὴν ὑπέρεισιν οὐχ οἵα τε οὖσα ποιεῖσθαι ·
ἥ τε στερεότης ἡ ὑπάρχουσα αὐταῖς κατὰ τὴν σύγκρουσιν τὸν ἀποπαλμὸν ποιεῖ , ἐφ ὁπόσον ἂν ἡ περιπλοκὴ τὴν ἀποκατάστασιν ἐκ τῆς συγκρούσεως διδῷ .
ἀρχὴ δὲ τούτων οὐκ ἔστιν , ἀιδίων τῶν ἀτόμων οὐσῶν καὶ τοῦ κενοῦ .
φησὶ δ ἐνδοτέρω μη δὲ ποιότητά τινα περὶ τὰς ἀτόμους εἶναι πλὴν σχήματος καὶ μεγέθους καὶ βάρους ·
τὸ δὲ χρῶμα παρὰ τὴν θέσιν τῶν ἀτόμων ἀλλάττεσθαι ἐν ταῖς Δώδεκα στοιχειώσεσί φησι .
πᾶν τε μέγεθος μὴ εἶναι περὶ αὐτάς ·
οὐδέποτε γοῦν ἄτομος ὤφθη αἰσθήσει .
“ Ἡτοσαύτη δὴ φωνὴ τούτων πάντων μνημονευομένων τὸν ἱκανὸν τύπον ὑποβάλλει 〈 ταῖς περὶ 〉 τῆς τῶν ὄντων φύσεως ἐπινοίαις .
“ Ἀλλὰ μὴν καὶ κόσμοι ἄπειροί εἰσιν , οἵ θ ὅμοιοι τούτῳ καὶ ἀνόμοιοι 0 .
αἵ τε γὰρ ἄτομοι ἄπειροι οὖσαι , ὡς ἄρτι ἀπεδείχθη , φέρονται καὶ πορρωτάτω .
οὐ γὰρ κατανήλωνται αἱ τοιαῦται ἄτομοι , ἐξ ὧν ἂν γένοιτο κόσμος ἢ ὑφ ὧν ἂν ποιηθείη , οὔ τ εἰς ἕνα οὔ τ εἰς πεπερασμένους , οὔ θ ὅσοι τοιοῦτοι οὔ θ ὅσοι διάφοροι τούτοις 0 1 2 .
ὥστε οὐδὲν τὸ ἐμποδοστατῆσόν ἐστι πρὸς τὴν ἀπειρίαν τῶν κόσμων .
“ Καὶμὴν καὶ τύποι ὁμοιοσχήμονες τοῖς στερεμνίοις εἰσί , λεπτότησιν ἀπέχοντες μακρὰν τῶν φαινομένων .
οὔ τε γὰρ συστάσεις ἀδυνατοῦσιν ἐν τῷ περιέχοντι γίνεσθαι τοιαῦται οὔ τ ἐπιτηδειότητες πρὸς κατεργασίας τῶν κοιλωμάτων καὶ λεπτοτήτων γίνεσθαι , οὔ τε ἀπόρροιαι τὴν ἑξῆς θέσιν καὶ βάσιν διατηροῦσαι , ἥνπερ καὶ ἐν τοῖς στερεμνίοις εἶχον ·
τούτους δὲ τοὺς τύπους εἴδωλα προσαγορεύομεν .
καὶ μὴν καὶ ἡ διὰ τοῦ κενοῦ φορὰ κατὰ μηδεμίαν ἀπάντησιν τῶν ἀντικοψόντων γινομένη πᾶν μῆκος περιληπτὸν ἐν ἀπερινοήτῳ χρόνῳ συντελεῖ .
βράδους γὰρ καὶ τάχους ἀντικοπὴ καὶ οὐκ ἀντικοπὴ ὁμοίωμα λαμβάνει .
“ Οὐ μὴν οὐ δ ἅμα κατὰ τοὺς διὰ λόγου θεωρητοὺς χρόνους αὐτὸ τὸ φερόμενον σῶμα ἐπὶ τοὺς πλείους τόπους ἀφικνεῖται  ἀδιανόητον γάρ ,  καὶ τοῦτο συναφικνούμενον ἐν αἰσθητῷ χρόνῳ ὅθεν δήποθεν τοῦ ἀπείρου οὐκ ἐξ οὗ ἂν περιλάβωμεν τὴν φορὰν τόπου ἔσται ἀφιστάμενον 0 ·
ἀντικοπῇ γὰρ ὅμοιον ἔσται , κ ἂν μέχρι τοσούτου τὸ τάχος τῆς φορᾶς μὴ ἀντικόπτον καταλίπωμεν .
χρήσιμον δὴ καὶ τοῦτο κατασχεῖν τὸ στοιχεῖον 0 .
εἶθ ὅτι τὰ εἴδωλα ταῖς λεπτότησιν ἀνυπερβλήτοις κέχρηται , οὐθὲν ἀντιμαρτυρεῖ τῶν φαινομένων ·
ὅθεν καὶ τάχη ἀνυπέρβλητα ἔχει , πάντα πόρον σύμμετρον ἔχοντα πρὸς τῷ 〈 τῷ 〉 ἀπείρῳ αὐτῶν μηθὲν ἀντικόπτειν ἢ ὀλίγα ἀντικόπτειν , πολλαῖς δὲ καὶ ἀπείροις εὐθὺς ἀντικόπτειν τι .
“ Πρός τε τούτοις , ὅτι ἡ γένεσις τῶν εἰδώλων ἅμα νοήματι συμβαίνει 0 .
καὶ γὰρ ῥεῦσις ἀπὸ τῶν σωμάτων τοῦ ἐπιπολῆς συνεχής , οὐκ ἐπίδηλος τῇ μειώσει διὰ τὴν ἀνταναπλήρωσιν , σῴζουσα τὴν ἐπὶ τοῦ στερεμνίου θέσιν καὶ τάξιν τῶν ἀτόμων ἐπὶ πολὺν χρόνον , εἰ καὶ ἐνίοτε συγχεομένη ὑπάρχει , καὶ συστάσεις ἐν τῷ περιέχοντι ὀξεῖαι διὰ τὸ μὴ δεῖν κατὰ βάθος τὸ συμπλήρωμα γίνεσθαι , καὶ ἄλλοι δὲ τρόποι τινὲς γεννητικοὶ τῶν τοιούτων φύσεων εἰσίν 0 .
οὐθὲν γὰρ τούτων ἀντιμαρτυρεῖται ταῖς αἰσθήσεσιν , ἂν βλέπῃ τίς τινα τρόπον τὰς ἐναργείας ἵνα καὶ τὰς συμπαθείας ἀπὸ τῶν ἔξωθεν πρὸς ἡμᾶς ἀνοίσει .
“ Δεῖ δὲ καὶ νομίζειν ἐπεισιόντος τινὸς ἀπὸ τῶν ἔξωθεν ὁρᾶν ἡμᾶς καὶ διανοεῖσθαι ·
οὐ γὰρ ἂν ἐναποσφραγίσαιτο τὰ ἔξω τὴν ἑαυτῶν φύσιν τοῦ τε χρώματος καὶ τῆς μορφῆς διὰ τοῦ ἀέρος τοῦ μεταξὺ ἡμῶν τε κ ἀκείνων , οὐ δὲ διὰ τῶν ἀκτίνων ἢ ὡνδήποτε ῥευμάτων ἀφ ἡμῶν πρὸς ἐκεῖνα παραγινομένων , οὕτως ὡς τύπων τινῶν ἐπεισιόντων ἡμῖν ἀπὸ τῶν πραγμάτων ὁμοχρόων τε καὶ ὁμοιομόρφων κατὰ τὸ ἐναρμόττον μέγεθος εἰς τὴν ὄψιν ἢ τὴν διάνοιαν , ὠκέως ταῖς φοραῖς χρωμένων , εἶτα διὰ ταύτην τὴν αἰτίαν τοῦ ἐνὸς καὶ συνεχοῦς τὴν φαντασίαν ἀποδιδόντων καὶ τὴν συμπάθειαν ἀπὸ τοῦ ὑποκειμένου σῳζόντων κατὰ τὸν ἐκεῖθεν σύμμετρον ἐπερεισμὸν ἐκ τῆς κατὰ βάθος ἐν τῷ στερεμνίῳ τῶν ἀτόμων πάλσεως 0 .
καὶ ἣν ἂν λάβωμεν φαντασίαν ἐπιβλητικῶς τῇ διανοίᾳ ἢ τοῖς αἰσθητηρίοις εἴ τε μορφῆς εἴ τε συμβεβηκότων , μορφή ἐστιν αὕτη τοῦ στερεμνίου , γινομένη κατὰ τὸ ἑξῆς πύκνωμα ἢ ἐγκατάλειμμα τοῦ εἰδώλου 0 1 2 ·
τὸ δὲ ψεῦδος καὶ τὸ διημαρτημένον ἐν τῷ προσδοξαζομένῳ ἀεί ἐστιν 〈 ἐπὶ τοῦ προσμένοντοσ 〉 ἐπιμαρτυρηθήσεσθαι ἢ μὴ ἀντιμαρτυρηθήσεσθαι , εἶτ οὐκ ἐπιμαρτυρουμένου 〈 ἢ ἀντιμαρτυρουμένου 〉  κατά τινα κίνησιν ἐν ἡμῖν αὐτοῖς συνημμένην τῇ φανταστικῇ ἐπιβολῇ , διάληψιν δὲ ἔχουσαν , καθ ἣν τὸ ψεῦδος γίνεται .
“ Ἥ τε γὰρ ὁμοιότης τῶν φαντασμῶν οἱονεὶ ἐν εἰκόνι λαμβανομένων ἢ καθ ὕπνους γινομένων ἢ κατ ἄλλας τινὰς ἐπιβολὰς τῆς διανοίας ἢ τῶν λοιπῶν κριτηρίων οὐκ ἄν ποτε ὑπῆρχε τοῖς οὖσί τε καὶ ἀληθέσι προσαγορευομένοις , εἰ μὴ ἦν τινα καὶ τοιαῦτα πρὸς ἃ παραβάλλομεν ·
τὸ δὲ διημαρτημένον οὐκ ἂν ὑπῆρχεν , εἰ μὴ ἐλαμβάνομεν καὶ ἄλλην τινὰ κίνησιν ἐν ἡμῖν αὐτοῖς συνημμένην μὲν τῇ φανταστικῇ ἐπιβολῇ , διάληψιν δὲ ἔχουσαν ·
κατὰ δὲ ταύτην , ἐὰν μὲν μὴ ἐπιμαρτυρηθῇ ἢ ἀντιμαρτυρηθῇ , τὸ ψεῦδος γίνεται ·
ἐὰν δὲ ἐπιμαρτυρηθῇ ἢ μὴ ἀντιμαρτυρηθῇ , τὸ ἀληθές 0 .
“ Καὶ ταύτην οὖν σφόδρα γε δεῖ τὴν δόξαν κατέχειν , ἵνα μή τε τὰ κριτήρια ἀναιρῆται τὰ κατὰ τὰς ἐναργείας μή τε τὸ διημαρτημένον ὁμοίως βεβαιούμενον πάντα συνταράττῃ .
“ Ἀλλὰ μὴν καὶ τὸ ἀκούειν γίνεται ῥεύματος φερομένου ἀπὸ τοῦ φωνοῦντος ἢ ἠχοῦντος ἢ ψοφοῦντος ἢ ὁπωσδήποτε ἀκουστικὸν πάθος παρασκευάζοντος .
τὸ δὲ ῥεῦμα τοῦτο εἰς ὁμοιομερεῖς ὄγκους διασπείρεται , ἅμα τινὰ διασῴζοντας συμπάθειαν πρὸς ἀλλήλους καὶ ἑνότητα ἰδιότροπον , διατείνουσαν πρὸς τὸ ἀποστεῖλαν καὶ τὴν ἐπαίσθησιν τὴν ἐπ ἐκείνου ὡς τὰ πολλὰ ποιοῦσαν , εἰ δὲ μή γε , τὸ ἔξωθεν μόνον ἔνδηλον παρασκευάζουσαν 0 1 ·
ἄνευ γὰρ ἀναφερομένης τινὸς ἐκεῖθεν συμπαθείας οὐκ ἂν γένοιτο ἡ τοιαύτη ἐπαίσθησις .
οὐκ αὐτὸν οὖν δεῖ νομίζειν τὸν ἀέρα ὑπὸ τῆς προιεμένης φωνῆς ἢ καὶ τῶν ὁμογενῶν σχηματίζεσθαι  πολλὴν γὰρ ἔνδειαν ἕξει τοῦτο πάσχων ὑπ ἐκείνης ,  ἀλλ εὐθὺς τὴν γινομένην πληγὴν ἐν ἡμῖν , ὅταν φωνὴν ἀφίωμεν , τοιαύτην ἔκθλιψιν ὄγκων τινῶν ῥεύματος πνευματώδους ἀποτελεστικῶν ποιεῖσθαι , ἣ τὸ πάθος τὸ ἀκουστικὸν ἡμῖν παρασκευάζει .
“ Καὶ μὴν καὶ τὴν ὀσμὴν νομιστέον , ὥσπερ καὶ τὴν ἀκοὴν οὐκ ἄν ποτε οὐθὲν πάθος ἐργάσασθαι , εἰ μὴ ὄγκοι τινὲς ἦσαν ἀπὸ τοῦ πράγματος ἀποφερόμενοι σύμμετροι πρὸς τοῦτο τὸ αἰσθητήριον κινεῖν , οἱ μὲν τοῖοι τεταραγμένως καὶ ἀλλοτρίως , οἱ δὲ τοῖοι ἀταράχως καὶ οἰκείως ἔχοντες 0 1 2 .
“ Καὶ μὴν καὶ τὰς ἀτόμους νομιστέον μηδεμίαν ποιότητα τῶν φαινομένων προσφέρεσθαι πλὴν σχήματος καὶ βάρους καὶ μεγέθους καὶ ὅσα ἐξ ἀνάγκης σχήματος συμφυῆ ἐστι .
ποιότης γὰρ πᾶσα μεταβάλλει ·
αἱ δὲ ἄτομοι οὐδὲν μεταβάλλουσιν , ἐπειδή περ δεῖ τι ὑπομένειν ἐν ταῖς διαλύσεσι τῶν συγκρίσεων στερεὸν καὶ ἀδιάλυτον , ὃ τὰς μεταβολὰς οὐκ εἰς τὸ μὴ ὂν ποιήσεται οὐ δ ἐκ τοῦ μὴ ὄντος , ἀλλὰ κατὰ μεταθέσεις ἐν πολλοῖς , τινῶν δὲ καὶ προσόδους καὶ ἀφόδους 0 1 .
ὅθεν ἀναγκαῖον τὰ μετατιθέμενα ἄφθαρτα εἶναι καὶ τὴν τοῦ μεταβάλλοντος φύσιν οὐκ ἔχοντα , ὀγκοὺς δὲ καὶ σχηματισμοὺς ἰδίους 0 ·
ταῦτα γὰρ καὶ ἀναγκαῖον ὑπομένειν 0 .
“ Καὶ γὰρ ἐν τοῖς παρ ἡμῖν μετασχηματιζομένοις κατὰ τὴν περιαίρεσιν τὸ σχῆμα ἐνυπάρχον λαμβάνεται , αἱ δὲ ποιότητες οὐκ ἐνυπάρχουσαι ἐν τῷ μεταβάλλοντι , ὥσπερ ἐκεῖνο καταλείπεται , ἀλλ ἐξ ὅλου τοῦ σώματος ἀπολλύμεναι 0 .
ἱκανὰ οὖν τὰ ὑπολειπόμενα ταῦτα τὰς τῶν συγκρίσεων διαφορὰς ποιεῖν , ἐπειδή περ ὑπολείπεσθαί γέ τινα ἀναγκαῖον καὶ μὴ εἰς τὸ μὴ ὂν φθείρεσθαι 0 .
“ Ἀλλὰ μὴν οὐ δὲ δεῖ νομίζειν πᾶν μέγεθος ἐν ταῖς ἀτόμοις ὑπάρχειν , ἵνα μὴ τὰ φαινόμενα ἀντιμαρτυρῇ ·
παραλλαγὰς δέ τινας μεγεθῶν νομιστέον εἶναι .
βέλτιον γὰρ καὶ τούτου προσόντος τὰ κατὰ τὰ πάθη καὶ τὰς αἰσθήσεις γινόμενα ἀποδοθήσεται .
πᾶν δὲ μέγεθος ὑπάρχειν οὔ τε χρήσιμόν ἐστι πρὸς τὰς τῶν ποιοτήτων διαφοράς , ἀφῖχθαί τε ἅμ ἔδει καὶ πρὸς ἡμᾶς ὁρατὰς ἀτόμους ·
ὃ οὐ θεωρεῖται γινόμενον οὔ θ ὅπως ἂν γένοιτο ὁρατὴ ἄτομος ἔστιν ἐπινοῆσαι .
“ Πρὸς δὲ τούτοις οὐ δεῖ νομίζειν ἐν τῷ ὡρισμένῳ σώματι ἀπείρους ὄγκους εἶναι οὐ δ ὁπηλίκους οὖν .
ὥστε οὐ μόνον τὴν εἰς ἄπειρον τομὴν ἐπὶ τ οὔλαττον ἀναιρετέον , ἵνα μὴ πάντα ἀσθενῆ ποιῶμεν κ ἀν ταῖς περιλήψεσι τῶν ἀθρόων εἰς τὸ μὴ ὂν ἀναγκαζώμεθα τὰ ὄντα θλίβοντες καταναλίσκειν , ἀλλὰ καὶ τὴν μετάβασιν μὴ νομιστέον γίνεσθαι ἐν τοῖς ὡρισμένοις εἰς ἄπειρον μη δ ἐπὶ τ οὔλαττον .
“ Οὔτε γὰρ ὅπως , ἐπειδὰν ἅπαξ τις εἴπῃ ὅτι ἄπειροι ὄγκοι ἔν τινι ὑπάρχουσιν ἢ ὁπηλίκοι οὖν , ἔστι νοῆσαι ὅπως ἂν ἔτι τοῦτο πεπερασμένον εἴη τὸ μέγεθος 0 .
πηλίκοι γάρ τινες δῆλον ὡς οἱ ἄπειροί εἰσιν ὄγκοι 0 ·
καὶ οὗτοι ὁπηλίκοι ἄν ποτε ὦσιν , ἄπειρον ἂν ἦν καὶ τὸ μέγεθος .
ἄκρον τε ἔχοντος τοῦ πεπερασμένου διαληπτόν , εἰ μὴ καὶ καθ ἑαυτὸ θεωρητόν , οὐκ ἔστι μὴ οὐ καὶ τὸ ἑξῆς τούτου τοιοῦτον νοεῖν καὶ οὕτω κατὰ τὸ ἑξῆς εἰς τ οὔμπροσθεν βαδίζοντα εἰς τὸ ἄπειρον ὑπάρχειν καὶ τὸ τοιοῦτον ἀφικνεῖσθαι τῇ ἐννοίᾳ 0 .
“ Τό τε ἐλάχιστον τὸ ἐν τῇ αἰσθήσει δεῖ κατανοεῖν ὅτι οὔ τε τοιοῦτόν ἐστιν οἷον τὸ τὰς μεταβάσεις ἔχον οὔ τε πάντῃ πάντως ἀνόμοιον , ἀλλ ἔχον μέν τινα κοινότητα τῶν μεταβατῶν , διάληψιν δὲ μερῶν οὐκ ἔχον 0 ·
ἀλλ ὅταν διὰ τὴν τῆς κοινότητος προσεμφέρειαν οἰηθῶμεν διαλήψεσθαί τι αὐτοῦ , τὸ μὲν ἐπιτάδε , τὸ δὲ ἐπέκεινα , τὸ ἴσον ἡμῖν δεῖ προσπίπτειν 0 1 2 .
ἑξῆς τε θεωροῦμεν ταῦτα ἀπὸ τοῦ πρώτου καταρχόμενοι καὶ οὐκ ἐν τῷ αὐτῷ , οὐ δὲ μέρεσι μερῶν ἁπτόμενα , ἀλλ ἢ ἐν τῇ ἰδιότητι τῇ ἑαυτῶν τὰ μεγέθη καταμετροῦντα , τὰ πλείω πλεῖον καὶ τὰ ἐλάττω ἔλαττον 0 1 2 .
“ Ταύτῃ τῇ ἀναλογίᾳ νομιστέον καὶ τὸ ἐν τῇ ἀτόμῳ ἐλάχιστον κεχρῆσθαι ·
μικρότητι γὰρ ἐκεῖνο δῆλον ὡς διαφέρει τοῦ κατὰ τὴν αἴσθησιν θεωρουμένου , ἀναλογίᾳ δὲ τῇ αὐτῇ κέχρηται 0 .
ἐπεί περ καὶ ὅτι μέγεθος ἔχει ἡ ἄτομος , κατὰ τὴν ἐνταῦθα ἀναλογίαν κατηγορήσαμεν , μικρόν τι μόνον μακρὰν ἐκβαλόντες .
ἔτι τε τὰ ἐλάχιστα καὶ ἀμιγῆ πέρατα δεῖ νομίζειν τῶν μηκῶν τὸ καταμέτρημα ἐξ αὑτῶν πρώτων τοῖς μείζοσι καὶ ἐλάττοσι παρασκευάζοντα τῇ διὰ λόγου θεωρίᾳ ἐπὶ τῶν ἀοράτων .
ἡ γὰρ κοινότης ἡ ὑπάρχουσα αὐτοῖς πρὸς τὰ ἀμετάβολα ἱκανὴ τὸ μέχρι τούτου συντελέσαι , συμφόρησιν δὲ ἐκ τούτων κίνησιν ἐχόντων οὐχ οἷόν τε γίνεσθαι 0 .
“ Καὶ μὴν καὶ τοῦ ἀπείρου ὡς μὲν ἀνωτάτω καὶ κατώτατω οὐ δεῖ κατηγορεῖν τὸ ἄνω ἢ κάτω .
ἴσμεν μέντοι τὸ ὑπὲρ κεφαλῆς , ὅθεν ἂν στῶμεν , εἰς ἄπειρον ἄγειν ὄν , μηδέποτε φανεῖσθαι τοῦτο ἡμῖν , ἢ τὸ ὑποκάτω τοῦ νοηθέντος εἰς ἄπειρον , ἅμα ἄνω τε εἶναι καὶ κάτω πρὸς τὸ αὐτό 0 ·
τοῦτο γὰρ ἀδύνατον διανοηθῆναι 0 .
ὥστε ἔστι μίαν λαβεῖν φορὰν τὴν ἄνω νοουμένην εἰς ἄπειρον καὶ μίαν τὴν κάτω , ἂν καὶ μυριάκις πρὸς τοὺς πόδας τῶν ἐπάνω τὸ παρ ἡμῶν φερόμενον εἰς τοὺς ὑπὲρ κεφαλῆς ἡμῶν τόπους ἀφικνῆται ἢ ἐπὶ τὴν κεφαλὴν τῶν ὑποκάτω τὸ παρ ἡμῶν κάτω φερόμενον 0 ·
ἡ γὰρ ὅλη φορὰ οὐθὲν ἧττον ἑκατέρα ἑκατέρᾳ ἀντικειμένη ἐπ ἄπειρον νοεῖται .
“ Καὶ μὴν καὶ ἰσοταχεῖς ἀναγκαῖον τὰς ἀτόμους εἶναι , ὅταν διὰ τοῦ κενοῦ εἰσφέρωνται μηθενὸς ἀντικόπτοντος 0 .
οὔ τε γὰρ τὰ βαρέα θᾶττον οἰσθήσεται τῶν μικρῶν καὶ κούφων , ὅταν γε δὴ μηδὲν ἀπαντᾷ αὐτοῖς 0 ·
οὔ τε τὰ μικρὰ τῶν μεγάλων , πάντα πόρον σύμμετρον ἔχοντα , ὅταν μηθὲν μη δὲ ἐκείνοις ἀντικόπτῃ 0 ·