Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
“ ὁ δὲ θαυμάσας τὴν φρόνησιν τῶν παρθένων καὶ τὴν πρὸς τὸν γεινάμενον εὔνοιαν ἐπέσχεν ὑφ ἑτέρας ἑλκόμενος φαντασίας , καθ ἣν τὰς κληρουχίας ἄνδρες ὤφειλον διανέμεσθαι γέρας ληψόμενοι στρατείας καὶ πολέμων οὓς διήθλησαν , γυναικὶ δ ἡ φύσις ἀσυλίαν τῶν τοιούτων ἀγωνισμάτων παρέχουσα δηλονότι καὶ τῶν ἐπ αὐτοῖς τιθεμένων ἄθλων οὐ μεταδίδωσιν .
ὅθεν εἰκότως τῆς διανοίας ἀμφικλινῶς ἐχούσης καὶ ἀντισπωμένης , ἀναφέρει τῷ θεῷ τὴν διαπόρησιν , ὃν ᾔδει μόνον ἀψευδέσι καὶ ἀπλανεστάτοις κριτηρίοις τὰς κατὰ μικρὸν διαφορὰς διαστέλλοντα πρὸς ἐπίδειξιν ἀληθείας καὶ δικαιοσύνης .
ὁ δὲ ποιητὴς τῶν ὅλων , ὁ τοῦ κόσμου πατήρ , γῆν καὶ οὐρανὸν ὕδωρ τε καὶ ἀέρα καὶ ὅσα ἐκ τούτων ἑκάστου συνέχων καὶ διακρατῶν , ὁ θεῶν καὶ ἀνθρώπων ἡγεμών , οὐκ ἀπηξίωσε χρηματίσαι κόραις ὀρφαναῖς ·
χρηματίσας δὲ καὶ πλέον τι παρέσχεν ἢ κατὰ δικαστὴν ὁ εὐμενὴς καὶ ἵλεως , ὁ πάντα διὰ πάντων πεπληρωκὼς τῆς εὐεργέτιδος ἑαυτοῦ δυνάμεως 0 ·
ἔπαινον γὰρ διεξῆλθε τῶν παρθένων .
ὦ δέσποτα , πῶς ἂν σέ τις ὑμνήσειε , ποίῳ στόματι , τίνι γλώττῃ , ποίᾳ φωνῆς ὀργανοποιίᾳ , ποίῳ ψυχῆς ἡγεμονικῷ 0 1 ;
οἱ γὰρ ἀστέρες εἷς γενόμενοι χορὸς ᾄσονταί τι μέλος ἐπάξιον ;
ὁ δ οὐρανὸς ὅλος εἰς φωνὴν ἀναλυθεὶς δυνήσεταί τι τῶν σῶν ἀρετῶν διηγήσασθαι μέρος ;
„ ὀρθῶς “ φησίν " ἐλάλησαν αἱ θυγατέρες Σαλπαάδ .
“ τοῦθ  ἡλίκον ἐστὶν ἐγκώμιον θεοῦ μαρτυροῦντος , τίς οὐκ οἶδε ;
πάριτε νῦν , οἱ ἀλαζόνες , οἱ μέγα πνέοντες ἐπὶ ταῖς εὐπραγίαις , οἱ τοὺς αὐχένας πλέον τῆς φύσεως ἐπαίροντες καὶ τὰς ὀφρῦς ἀνεσπακότες , παρ οἷς χηρεία μὲν γυναικῶν γέλως ,  καὶ  οἰκτρὸν κακόν , ἐρημία δὲ παίδων ὀρφανῶν , οἰκτρότερον τοῦ προτέρου , χλευάζεται 0 ·
καὶ κατιδόντες ὅτι οὕτω ταπεινοὶ καὶ ἀτυχεῖς εἶναι δοκοῦντες οὐκ ἐν ἐξουθενημένοις καὶ ἀφανέσι τάττονται παρὰ τῷ θεῷ , οὗ τῆς ἀρχῆς τὸ ἀτιμότατον μέρος εἰσὶν αἱ πανταχοῦ τῆς οἰκουμένης βασιλεῖαι , διότι καὶ ὁ τῆς γῆς ἅπας ἐν κύκλῳ περίβολος ἐσχατιὰ τῶν ἔργων ἐστὶν αὐτοῦ , δέξασθε νουθεσίαν ἀναγκαίαν .
ἐπαινέσας δ ὅμως τὴν ἔντευξιν τῶν παρθένων οὔ τε ταύτας ἀγεράστους κατέλιπεν οὔτ  εἰς τὴν ἴσην τιμὴν τοῖς ἀγωνισταῖς ἀνδράσι περιήγαγεν , ἀλλὰ τοῖς μὲν ὡς ἆθλα οἰκεῖα ἀπένειμε τὰς κληρουχίας ἀνθ ὧν ἠνδραγαθίσαντο , τὰς δὲ χάριτος καὶ φιλανθρωπίας , οὐ γέρως , ἠξίωσεν ·
ὃ ἐναργέστατα παρίστησι διὰ τῶν ὀνομάτων „ δόμα “ λέγων καὶ „ δώσεις “  Num .
27 , 7  , ἀλλ  οὐκ „ ἀπόδομα “ οὐ δ „ ἀποδώσεις “ ·
ταῦτα μὲν γὰρ ἴδια τῶν λαμβανόντων , ἐκεῖνα δὲ τῶν χαριζομένων 0 1 .
θεσπίσας δὲ περὶ ὧν ἐνετύγχανον αἱ ὀρφαναὶ παρθένοι καὶ καθολικώτερον τίθησι νόμον περὶ κλήρων διαδοχῆς , πρώτους μὲν υἱοὺς ἐπὶ μετουσίαν καλῶν τῶν πατρῴων , εἰ δὲ μὴ εἶεν υἱοί , δευτέρας θυγατέρας , αἷς φησι δεῖν περιτιθέναι τὸν κλῆρον ὡσανεὶ κόσμον ἔξωθεν , ἀλλ οὐχ ὡς ἴδιον καὶ συγγενὲς κτῆμα 0 1 2 ·
τὸ γὰρ περιτιθέμενον οὐδεμίαν οἰκείωσιν ἔχει πρὸς τὸ διακοσμούμενον , ἁρμονίας καὶ ἑνώσεως ἀλλοτριούμενον .
μετὰ δὲ θυγατέρας τρίτους ἀδελφοὺς καλεῖ , τετάρτην δὲ θείοις πρὸς πατρὸς ἀπονέμει τάξιν , αἰνιττόμενος ὅτι καὶ πατέρες γένοιντ ἂν υἱῶν κληρονόμοι ·
πάνυ γὰρ εὔηθες ὑπολαβεῖν , ὅτι πατρὸς ἀδελφῷ νέμων κλῆρον ἀδελφιδοῦ διὰ τὴν πρὸς πατέρα συγγένειαν αὐτὸν ἀφείλετο τὸν πατέρα τῆς διαδοχῆς 0 .
ἀλλ ἐπειδὴ νόμος φύσεώς ἐστι κληρονομεῖσθαι γονεῖς ὑπὸ παίδων ἀλλὰ μὴ τούτους κληρονομεῖν , τὸ μὲν ἀπευκτὸν καὶ παλίμφημον ἡσύχασεν , ἵνα μὴ πατὴρ καὶ μήτηρ προσοδεύεσθαι δοκῶσι τὰ ἐπ ὠκυμόροις τέκνοις ἀπαρηγόρητα πένθη , πλαγίως δ αὐτοὺς ἐκάλεσε τοῖς θείοις ἐφιείς , ἵν  ἀμφοτέρων στοχάσηται καὶ τοῦ πρέποντος καὶ τοῦ μὴ τὴν οὐσίαν ἀλλοτριωθῆναι .
μετὰ δὲ θείους πέμπτη τάξις ἐστὶν οἱ ἔγγιστα γένους , ὧν ἀεὶ τοῖς πρώτοις δίδωσι τοὺς κλήρους .
ταῦτ ἀναγκαίως διεξεληλυθὼς περὶ τῶν μικτὴν ἐχόντων κληρουχίαν χρησμῶν , ἑξῆς δηλώσω τὰ κατ ἐνθουσιασμὸν τοῦ προφήτου θεσπισθέντα λόγια ·
τοῦτο γὰρ ὑπεσχόμην δείξειν .
ἀρχὴ τοίνυν ἐστὶν αὐτῷ τῆς θεοφορήτου κατοκωχῆς , ἥτις καὶ τῷ ἔθνει γέγονεν εὐπραγίας ἀρχὴ στειλαμένῳ τὴν ἀπ Αἰγύπτου πρὸς τὰς κατὰ Συρίαν πόλεις ἀποικίαν μυριάσι πολλαῖς .
ἄνδρες γὰρ ὁμοῦ καὶ γυναῖκες ἀτριβῆ καὶ μακρὰν ἐρήμην ἅπασαν ἀνύσαντες ἐπὶ θάλατταν ἀφικνοῦνται τὴν Ἐρυθρὰν προσαγορευομένην ·
εἶθ ὡς εἰκὸς ἐν ἀμηχάνοις ἦσαν οὔ τε περαιοῦσθαι δυνάμενοι διὰ σκαφῶν ἀπορίαν οὔ τ ἐπιστρέφειν τὴν αὐτὴν ὁδὸν ἀσφαλὲς ἡγούμενοι .
διακειμένοις δ οὕτως μεῖζον ἐπιρράττει κακόν ·
ὁ γὰρ τῶν Αἰγυπτίων βασιλεὺς δύναμιν παραλαβὼν οὐκ εὐκαταφρόνητον , ἱππότην καὶ πεζὸν στρατόν , ἐπεξέθει διώκων καὶ σπεύδων καταλαβεῖν , ἵνα τίσηται τῆς ἐξόδου , ἣν θεσφάτοις ἀριδήλοις ἐπέτρεψε ποιήσασθαι .
ἀλλ ὡς ἔοικεν ἀβέβαιος ἡ μοχθηρῶν ἀνθρώπων διάθεσις ὡς ἐπὶ πλάστιγγος μικρᾶς ἕνεκα προφάσεως ῥέπουσα πρὸς τ ἀναντία 0 1 .
μέσοι δὴ ληφθέντες ἐχθρῶν καὶ θαλάττης ἀπέγνωσαν τὴν ἰδίαν σωτηρίαν , οἱ μὲν εὐκτὸν ἀγαθὸν ἡγούμενοι τὸν οἴκτιστον ὄλεθρον , οἱ δ ἄμεινον εἶναι νομίζοντες ὑπὸ τῶν τῆς φύσεως ἀπολέσθαι μερῶν ἢ γέλως ἐχθροῖς γενέσθαι ῥίπτειν ἑαυτοὺς εἰς θάλασσαν διενοοῦντο καί τινα τῶν βάρος ἐχόντων ἐπαχθισάμενοι παρὰ ταῖς ἠϊόσιν ἐφήδρευον , ἵν  , ὁπόταν θεάσωνται τοὺς πολεμίους ἐγγὺς ὄντας , καθαλλόμενοι ῥᾷον εἰς βυθὸν ἐνεχθῶσιν .
ἀλλὰ γὰρ οἱ μὲν πρὸς τὸ ἄπορον τῆς ἀνάγκης διεπτόηντο δυσθανατοῦντες ·
ὁ δὲ προφήτης , ὑπ ἐκπλήξεως ὁρῶν σεσαγηνευμένον ὥσπερ βόλον ἰχθύων τὸ σύμπαν ἔθνος , οὐκέτ ὢν ἐν ἑαυτῷ θεοφορεῖται καὶ θεσπίζει τάδε · 0 "
τὸ μὲν δέος ἀναγκαῖον , φόβος ἐγγὺς καὶ μέγας ὁ κίνδυνος 0 1 ·
ἐξ ἐναντίας ἀχανές ἐστι πέλαγος , ὑπόδρομος εἰς καταφυγὴν οὐδείς , ἀπορία πλοίων , κατόπιν ἔφεδροι φάλαγγες ἐχθρῶν , αἳ στείχουσιν ἀπνευστὶ διώκουσαι 0 .
ποῖ τις τράπηται , ποῖ τις ἐκνεύσῃ ;
πάντα πανταχόθεν ἐξαπιναίως ἐπέθετο , γῆ , θάλαττα , ἄνθρωποι , στοιχεῖα φύσεως .
ἀλλὰ θαρρεῖτε , μὴ ἀποκάμητε , στῆτε ταῖς διανοίαις μὴ κραδαινόμενοι , προσδοκᾶτε τὴν ἀήττητον ἐκ θεοῦ βοήθειαν ·
αὐτεπάγγελτος ἤδη παρέσται , μὴ ὁρωμένη προαγωνιεῖται ·
πεπείρασθε αὐτῆς ἤδη πολλάκις ἀμυνομένης ἀφανῶς ·
βλέπω μέλλουσαν κονίεσθαι , βρόχους τοῖς αὐχέσι περιβάλλουσαν τῶν ἀντιπάλων ·
ἕλκει κατὰ τῆς θαλάττης ·
μολύβδου τρόπον εἰς βυθὸν χωροῦσιν .
ὑμεῖς μὲν ἔτι ζώντων αἰσθάνεσθε , τεθνεώτων δ ἐγὼ φαντασίαν λαμβάνω ·
τήμερον δὲ καὶ ὑμεῖς νεκροὺς αὐτοὺς θεάσεσθε . ”
καὶ ὁ μὲν ταῦτ ἀπεφθέγγετο μείζονα ὄντα πάσης ἐλπίδος , οἱ δ ἐπειρῶντο ἔργοις τῆς περὶ τὸ λόγιον ἀληθείας .
ἀπέβαινε γὰρ τὰ χρησθέντα θείαις δυνάμεσι μύθων ἀπιστότερα ·
ῥῆξις θαλάττης , ἀναχώρησις ἑκατέρου τμήματος , πῆξις τῶν κατὰ τὸ ῥαγὲν μέρος διὰ παντὸς τοῦ βάθους κυμάτων , ἵν ἀντὶ τειχῶν ᾖ κραταιοτάτων , εὐθυτενὴς ἀνατομὴ τῆς μεγαλουργηθείσης ὁδοῦ , ἣ τῶν κρυσταλλωθέντων μεθόριος ἦν , ὁδοιπορία τοῦ ἔθνους ἀκινδύνως πεζεύοντος διὰ θαλάττης ὡς ἐπὶ ξηρᾶς ἀτραποῦ καὶ λιθώδους ἐδάφους  ἐκραυρώθη γὰρ ἡ ψάμμος καὶ ἡ σπορὰς αὐτῆς οὐσία συμφῦσα ἡνώθη  , ἐχθρῶν ἀπνευστὶ διωκόντων ἐφόρμησις σπευδόντων ἐπ  οἰκεῖον ὄλεθρον , νεφέλης ὀπισθοφυλακούσης ἡνιόχησις , ἐν ᾗ θεία τις ὄψις πυρὸς αὐγὴν ἀπαστράπτουσα ἦν , πελαγῶν ἃ τέως ἀνακοπέντα διειστήκει παλίρροια , τοῦ διακοπέντος καὶ ἀναξηρανθέντος μέρους αἰφνίδιος θαλάττωσις , πολεμίων φθορά , οὓς τά τε κρυσταλλωθέντα τείχη καὶ ἀνατραπέντα κατεύνασε καὶ αἱ πλήμμυραι τοῦ πελάγους ὥσπερ εἰς φάραγγα τὴν ὁδὸν ἐπενεχθεῖσαι κατέκλυσαν , ἐπίδειξις τῆς φθορᾶς διὰ τῶν ἐπαναπλευσάντων σωμάτων , ἃ τὴν ἐπιφάνειαν τοῦ πελάγους κατεστόρεσε , καὶ σφοδρὰ κυμάτωσις , ὑφ ἧς ἅπαντες οἱ νεκροὶ σωρηδὸν ἀπεβράσθησαν εἰς τοὺς ἀντιπέραν αἰγιαλούς , ἀναγκαία θέα γενησόμενοι τοῖς διασωθεῖσιν , οἷς ἐξεγένετο μὴ μόνον τοὺς κινδύνους διαφυγεῖν ἀλλὰ καὶ ἐπιδεῖν τοὺς ἐχθροὺς οὐκ ἀνθρωπίναις ἀλλὰ θείαις δυνάμεσι παντὸς λόγου μεῖζον κολασθέντας .
διόπερ εἰκότως εὐχαρίστοις ὕμνοις γεραίρει τὸν εὐεργέτην ·
εἰς γὰρ δύο χοροὺς διανείμας τὸ ἔθνος , τὸν μὲν ἀνδρῶν , τὸν δὲ γυναικῶν , ἐξάρχει μὲν αὐτὸς τοῖς ἀνδράσιν , ἔξαρχον δὲ καὶ τῶν γυναικῶν καθίστησι τὴν ἀδελφήν , ἵν ᾄδωσιν ὕμνους εἰς τὸν πατέρα καὶ ποιητὴν ἀντιφθόγγοις ἁρμονίαις συνηχοῦντες , διά τε κράσεως ἠθῶν καὶ μέλους , τῶν μὲν ἐπὶ τὴν αὐτὴν σπευδόντων ἀμοιβήν , τοῦ δὲ συνισταμένου κατὰ τὴν βαρύτητος πρὸς ὀξύτητα συμφωνίαν 0 1 ·
φθόγγοι γὰρ οἱ μὲν ἀνδρῶν βαρεῖς , ὀξεῖς δ οἱ γυναικῶν , ἐξ ὧν , ὅταν ἡ κρᾶσις γένηται σύμμετρος , ἥδιστον καὶ παναρμόνιον ἀποτελεῖται μέλος 0 1 .
τὰς δὲ τοσαύτας μυριάδας ἔπεισεν ὁμογνωμονῆσαι καὶ τὸν αὐτὸν ὕμνον ἐν τ αὐτῷ συνᾴδειν τὰ τεράστια ἐκεῖνα μεγαλουργήματα , περὶ ὧν ὀλίγῳ πρότερον διεξῆλθον ·
ἐφ οἷς ὁ προφήτης γεγηθώς , ὁρῶν καὶ τὴν τοῦ ἔθνους περιχάρειαν , οὐ δ αὐτὸς ἔτι χωρῶν τὴν ἡδονήν , κατῆρχε τῆς ᾠδῆς ·
οἱ δ ἀκούοντες εἰς δύο χοροὺς ἁλισθέντες τὰ λεχθέντα συνῇδον .
τοῦτ ἐστὶ τῆς κατ ἐνθουσιασμὸν προφητείας Μωυσέως ἀρχὴ καὶ προοίμιον .
ἑξῆς δὲ θεσπίζει περὶ τοῦ πρώτου καὶ ἀναγκαιοτάτου , τροφῆς , ἣν γῆ μὲν οὐκ ἤνεγκε  καὶ γὰρ ἦν στεῖρα καὶ ἄγονος  , ὤμβρησε δ οὐρανὸς οὐχ ἅπαξ ἀλλ ἐπὶ τεσσαρακονταετίαν ἑκάστης ἡμέρας πρὸ τῆς ἕω καρπὸν αἰθέριον ἐν δρόσῳ κέγχρῳ παραπλήσιον .
ὃν ἰδὼν Μωυσῆς συγκομίζειν κελεύει καὶ ἐπιθειάσας φησί ·
„ πιστεύειν δεῖ τῷ θεῷ πεπειραμένους αὐτοῦ τῶν εὐεργεσιῶν ἐν μείζοσιν ἐλπίδος πράγμασιν ·
ἀθησαύριστα , ἀταμίευτα τὰ τῆς τροφῆς ἔστω ·
μηδεὶς ἄχρι πρωΐας ὑπολειπέσθω μηδὲν αὐτῆς μέρος . ”
τοῦτ  ἀκούσαντες ἔνιοι τῶν πρὸς εὐσέβειαν ἀνερματίστων , ὑπολαβόντες ἴσως οὐ χρησμοὺς ἀλλὰ παραίνεσιν ἄρχοντος εἶναι τὰ λεγόμενα , λείπουσιν εἰς τὴν ὑστεραίαν ·
τὸ δὲ σηπόμενον τὸν κύκλον τοῦ στρατοπέδου δυσοδμίας πληροῖ τὸ πρῶτον , εἶτ εἰς σκώληκας , ὧν ἡ γένεσις ἐκ φθορᾶς ἐστι , μετέβαλεν .
ἅπερ ἰδὼν Μωυσῆς εἰκότως ἐπὶ τοῖς ἀπειθέσι πικραίνεται ·
πῶς γὰρ οὐκ ἔμελλεν , εἰ τοσαῦτα καὶ τηλικαῦτα θεασάμενοι , πρὸς μὲν τὰς πιθανὰς καὶ εὐλόγους φαντασίας ἀδύνατα πραχθῆναι , τελειωθέντα δὲ εὐμαρῶς ἐπιφροσύναις θείαις , οὐκ ἐνδοιάζουσι μόνον , ἀλλὰ καὶ ἀπιστοῦσιν οἱ δυσμαθέστατοι πάντων 0 ;
ἀλλ  ὅ γε πατὴρ δυσὶν ἐναργεστάταις ἀποδείξεσι τὸ λόγιον τοῦ προφήτου διασυνέστησεν , ὧν τὴν μὲν ἑτέραν εὐθὺς ἀπεδείξατο φθορᾷ τοῦ ὑπολειφθέντος καὶ δυσωδίᾳ καὶ τῇ πρὸς σκώληκας , τὸ φαυλότατον ζῷον , μεταβολῇ , τὴν δ ἑτέραν ὕστερον 0 1 ·
ἀεὶ γὰρ τὸ πλεονάζον τοῦ συγκομισθέντος ὑπὸ τῆς πληθύος ταῖς ἡλιακαῖς ἀκτῖσι διελύετο καὶ τηκόμενον ἐξανηλοῦτο .
δεύτερον οὐκ εἰς μακρὰν ἐπιθειάσας ἀποφθέγγεται λόγιον τὸ περὶ τῆς ἱερᾶς ἑβδόμης .
ἔχουσαν γὰρ αὐτὴν ἐν τῇ φύσει προνομίαν , οὐκ ἀφ οὗ μόνον ἐδημιουργήθη ὁ κόσμος , ἀλλὰ καὶ πρὸ τῆς οὐρανοῦ καὶ παντὸς αἰσθητοῦ γενέσεως , ἠγνόησαν ἄνθρωποι , τάχα που διὰ τὰς ἐν ὕδασι καὶ πυρὶ γενομένας συνεχεῖς καὶ ἐπαλλήλους φθορὰς οὐ δυνηθέντων παρὰ τῶν πρότερον διαδέξασθαι μνήμην τῶν ἔπειτα τῆς κατὰ τὸν ἐν χρόνοις εἱρμὸν ἀκολουθίας καὶ τάξεως ·
ὅπερ ἀδηλούμενον ἐπιθειάσας ἀνέφηνε λογίῳ μαρτυρηθέντι διὰ σημείου τινὸς ἐναργοῦς .
τὸ δὲ σημεῖον τοιοῦτον ἦν ·
ἐλάττων μὲν ἀπ ἀέρος ἐγίνετο ἡ φορὰ ταῖς προτέραις ἡμέραις τῆς τροφῆς , τότε δ αὖ διπλασίων 0 ·
καὶ ταῖς μὲν προτέραις εἴ τι κατελείφθη , λειβόμενον ἐτήκετο μέχρι τοῦ παντελῶς εἰς νοτίδα μεταβαλὸν ἀναλωθῆναι , τότε δ οὐδεμίαν ἐνδεχόμενον τροπὴν ἐν ὁμοίῳ διέμενεν ·
ἐφ  οἷς ἀγγελλομένοις ἅμα καὶ ὁρωμένοις καταπλαγεὶς Μωυσῆς οὐκ ἐστοχάσατο μᾶλλον ἢ θεοφορηθεὶς ἐθέσπισε τὴν ἑβδόμην .
ἐῶ λέγειν , ὅτι καὶ αἱ τοιαῦται εἰκασίαι συγγενεῖς προφητείας εἰσίν ·
ὁ γὰρ νοῦς οὐκ ἂν οὕτως εὐσκόπως εὐθυβόλησεν , εἰ μὴ καὶ θεῖον ἦν πνεῦμα τὸ ποδηγετοῦν πρὸς αὐτὴν τὴν ἀλήθειαν .
τὸ δὲ τεράστιον οὐ μόνον ἐκ τοῦ διπλασιασθῆναι τὴν τροφὴν ἐδηλοῦτο οὐ δ ἐκ τοῦ διαμεῖναι σῷον παρὰ τὸ καθεστὼς ἔθος , ἀλλὰ κ ἀκ τοῦ ἀμφότερα ταῦτα συμβῆναι κατὰ τὴν ἕκτην ἡμέραν , ἀφ ἧς ἤρξατο ἀπ ἀέρος ἡ τροφὴ χορηγεῖσθαι , μεθ  ἣν ὁ ἱερώτατος τῆς ἑβδόμης ἀριθμὸς ἔμελλεν ἀνατέλλειν , ὥστε λογιζόμενος ἄν τις εὕροι κατὰ τὴν ἀκολουθίαν τῆς τοῦ κόσμου γενέσεως τὴν οὐράνιον δοθεῖσαν τροφήν ·
ἤρξατο γὰρ καὶ τὸν κόσμον ἑξάδος τῇ πρώτῃ δημιουργεῖν καὶ τὴν λεχθεῖσαν ὕειν τροφήν .
ἡ δ εἰκὼν ὁμοιοτάτη 0 ·
καθάπερ γὰρ ἐκ τοῦ μὴ ὄντος εἰς τὸ εἶναι τὸ τελειότατον ἔργον , τὸν κόσμον , ἀνέφηνε , τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ εὐθηνίαν ἐν ἐρήμῳ μεταβαλὼν τὰ στοιχεῖα πρὸς τὸ κατεπεῖγον τῆς χρείας , ἵν ἀντὶ γῆς ὁ ἀὴρ σιτία τροφὴν ἄπονον φέρῃ καὶ ἀταλαίπωρον οἷς ἀναχώρησις οὐκ ἦν εὐτρεπίζεσθαι κατὰ σχολὴν τ ἀπιτήδεια 0 .
μετὰ ταῦτα τρίτον ἀναφθέγγεται χρησμὸν τερατωδέστατον , δηλῶν ὅτι τῇ ἑβδόμῃ τὴν εἰωθυῖαν ὁ ἀὴρ οὐ παρέξει τροφὴν καὶ οὐδὲν ἐπὶ γῆν ἀλλ οὐ δὲ τὸ βραχύτατον ὡς ἔθος ἐνεχθήσεται 0 .
τοῦτ  ἀπέβαινεν ἔργοις ·
τῇ μὲν γὰρ προτεραίᾳ ταῦτα θεσπίζει , τινὲς δὲ τῶν ἀβεβαίων τὸ ἦθος ὥρμησαν ἐπὶ τὴν συγκομιδὴν καὶ σφαλέντες τῆς ἐλπίδος ἐπανῄεσαν ἄπρακτοι , κακίζοντες μὲν ἑαυτοὺς τῆς ἀπιστίας , ἀληθόμαντιν δὲ καὶ θεοφράδμονα καὶ μόνον προορατικὸν τῶν ἀδήλων ἀνακαλοῦντες τὸν προφήτην .
τοιαῦτα μέν ἐστιν , ἃ περὶ τῆς οὐρανίου τροφῆς κατεχόμενος ἐθέσπισεν .
ἕτερα δ ἑξῆς ἀναγκαῖα , καίτοι δόξαντα ἂν παραινέσεσιν ἐοικέναι μᾶλλον ἢ χρησμοῖς , ὧν ἐστι καὶ τὸ χρησθὲν κατὰ τὴν μεγίστην τῶν πατρίων ἐκδιαίτησιν , περὶ ἧς καὶ πρόσθεν εἶπον , ἡνίκα τεκτηνάμενοι ταῦρον χρυσοῦν , Αἰγυπτιακοῦ μίμημα τύφου , χοροὺς ἵστασαν καὶ βωμοὺς κατεσκεύαζον καὶ θυσίας ἀνῆγον ἐκλαθόμενοι τοῦ πρὸς ἀλήθειαν θεοῦ καὶ τὴν προγονικὴν εὐγένειαν , ἣ δι εὐσεβείας καὶ ὁσιότητος ηὐξήθη , καθαιροῦντες 0 .
ἐφ  οἷς Μωυσῆς περιπαθήσας , εἰ πρῶτον μὲν ὁ λαὸς πᾶς ἐξαίφνης γεγένηται τυφλὸς ὁ ἄχρι πρὸ μικροῦ πάντων ἐθνῶν ὀξυωπέστατος , ἔπειτα δὲ εἰ πλάσμα μύθου κατεψευσμένον ἴσχυσε τοσαύτην αὐγὴν σβέσαι τῆς ἀληθείας , ἣν οὔ θ ἥλιος ἐκλιπὼν οὔ θ ὁ σύμπας χορὸς τῶν ἀστέρων ἐπισκιάσει  περιλάμπεται γὰρ ἰδίῳ φέγγει νοητῷ καὶ ἀσωμάτῳ , πρὸς ὃ παραβαλλόμενον τὸ αἰσθητὸν νὺξ ἂν πρὸς ἡμέραν εἶναι νομισθείη  , δι  ἣν αἰτίαν οὐκέτι μένων ὁ αὐτὸς ἐξαλλάττεται τό τε εἶδος καὶ τὴν διάνοιαν καὶ ἐπιθειάσας φησί · 0 "
τίς ἐστιν ὁ μὴ τῷ πλάνῳ συνενεχθεὶς μη δὲ τὸ κῦρος ἐπιφημίσας τοῖς ἀκύροις ;
πᾶς ὁ τοιοῦτος ἐμοὶ προσίτω “ .
μιᾶς δὲ φυλῆς προσελθούσης οὐχ ἧττον ταῖς διανοίαις ἢ τοῖς σώμασιν , οἳ πάλαι μὲν ἐφόνων κατὰ τῶν ἀθέων καὶ ἀνοσιουργῶν , ἡγεμόνα δ ἐζήτουν καὶ στρατάρχην ἀνευρεῖν , ὃς ἐνδίκως ὑφηγήσεται καιρὸν καὶ τρόπον τῆς ἀμύνης ,  οὓς ὀργῶντας εὑρὼν καὶ γέμοντας εὐτολμίας καὶ παραστήματος , ἔτι μᾶλλον ἢ πρότερον θεοφορηθείς , „ ξίφος ἕκαστος ὑμῶν ἀναλαβὼν “ φησίν „ ᾀττέτω διὰ παντὸς τοῦ στρατοπέδου καὶ κτεινέτω μὴ μόνον ἀλλοτρίους ἀλλὰ καὶ φίλων καὶ συγγενῶν τοὺς οἰκειοτάτους ἐπιστροφάδην , εὐαγέστατον κρίνων τὸ ἔργον ὑπὲρ ἀληθείας καὶ θεοῦ τιμῆς , ὧν ὑπερμαχεῖν καὶ προαγωνίζεσθαι κουφότατος πόνος 0 .
“ οἱ δ αὐτοβοεὶ τρισχιλίους κτείναντες τοὺς ἀρχηγέτας μάλιστα τῆς ἀσεβείας γενομένους οὐκ ἀπελογήσαντο μόνον περὶ τοῦ μὴ συνεφάψασθαι τοῦ τολμήματος , ἀλλὰ καὶ ἐν ἀριστέων τοῖς γενναιοτάτοις ἐνεγράφησαν καὶ γέρως ἠξιώθησαν οἰκειοτάτου ταῖς πράξεσιν , ἱερωσύνης ·
ἔδει γὰρ θεραπευτὰς ὁσιότητος γενέσθαι τοὺς ὑπὲρ αὐτῆς ἀνδραγαθισαμένους καὶ προπολεμήσαντας .
ἔχω δέ τι μηνῦσαι σημειωδέστερον λόγιον , περὶ οὗ καὶ πάλαι διεξῆλθον , ὅτε τὰ τῆς ἀρχιερωσύνης ἐπῄειν τοῦ προφήτου , ὅπερ αὐτὸς πάλιν κατασχεθεὶς ἀνεφθέγξατο , τελειωθὲν οὐ μακροῖς χρόνοις ὕστερον , ἀλλ εὐθὺς ὅτ ἐχρησμῳδεῖτο .
τῶν περὶ τὸν νεὼν λειτουργῶν δύο τάξεις εἰσίν , ἡ μὲν κρείσσων ἱερέων , ἡ δ ἐλάττων νεωκόρων 0 1 ·
ἦσαν δὲ κατ ἐκεῖνον τὸν χρόνον τρεῖς μὲν ἱερεῖς , νεωκόρων δὲ πολλαὶ χιλιάδες .
οὗτοι φυσηθέντες ἐπὶ τῇ τοῦ οἰκείου πλήθους περιουσίᾳ τῆς τῶν ἱερέων κατεφρόνουν ὀλιγότητος καὶ δύο ἐν τ αὐτῷ παρανομήματα συνύφαινον , ὧν τὸ μὲν ἦν καθαίρεσις τῶν ὑπερεχόντων , τὸ δ αὔξησις τῶν ἐλαττόνων , οἷα ἡγεμόσιν ὑπηκόων ἐπιτιθεμένων ἐπὶ συγχύσει τοῦ κρατίστου καὶ δημωφελεστάτου , τῆς τάξεως 0 1 .
εἶτ  ἐπισυνιστάμενοι καὶ ἀθροιζόμενοι κατεβόων τοῦ προφήτου , ὡς δι οἰκειότητα τῷ τε ἀδελφῷ καὶ τοῖς ἀδελφιδοῖς χαρισαμένου τὴν ἱερωσύνην καὶ ἐπιψευσαμένου τὰ περὶ τὴν αἵρεσιν αὐτῶν , ὡς ἐπιφροσύνῃ θείᾳ , καθάπερ διεξῄειμεν , μὴ γενόμενα 0 .
ἐφ  οἷς ἀνιαθεὶς καὶ περιαλγήσας , καίτοι πρᾳότατος ὢν καὶ ἡμερώτατος , οὕτως πρὸς δικαίαν ὀργὴν ὑπὸ μισοπονήρου πάθους ἠκονήθη , ὡς ἱκετεῦσαι τὸν θεὸν ἀποστραφῆναι τὴν θυσίαν αὐτῶν , οὐκ ἐπειδήπερ ἔμελλεν ὁ δικαιότατος κριτὴς ἱερουργίας ἀσεβῶν παραδέχεσθαι , ἀλλ  ὅτι καὶ ἡ ψυχὴ τοῦ θεοφιλοῦς τὸ κατ αὐτὴν μέρος οὐχ ὑποσιωπᾷ , σπεύδουσα μὴ εὐοδεῖν ἀνοσίους , ἀλλ ἀεὶ τῆς προθέσεως διαμαρτάνειν .
ἔτι δὲ ζέων καὶ πεπυρωμένος ὑπὸ τῆς νομίμου διαγανακτήσεως ἐνθουσιᾷ μεταβαλὼν εἰς προφήτην καὶ θεσπίζει τάδε ·
„ χαλεπὸν ἀπιστία πρᾶγμα τοῖς ἀπίστοις μόνοις 0 ·
τούτους οὐ λόγος ἀλλ  ἔργα παιδεύει ·
παθόντες εἴσονται τὸ ἐμὸν ἀψευδές , ἐπεὶ μαθόντες οὐκ ἔγνωσαν .
ἐπικριθήσεται δὲ τοῦτο τῇ τοῦ βίου τελευτῇ ·
εἰ μὲν γὰρ θάνατον ἐνδέξονται τὸν κατὰ φύσιν , πέπλασμαι τὰ λόγια , εἰ δὲ καινόν τινα καὶ παρηλλαγμένον , τὸ φιλάληθές μοι μαρτυρηθήσεται 0 .
χάσματα γῆς ὁρῶ διηνοιγμένης ἐπὶ μήκιστον εὐρυνόμενα , πολυανθρώπους ἀπολλυμένας συγγενείας , αὐτάνδρους ὑποσυρομένας καὶ καταπινομένας οἰκίας , ζῶντας ἀνθρώπους εἰς ᾅδου κατερχομένους .
“ ἐπεὶ δ ἡσύχασε , ῥήγνυται μὲν ἡ γῆ σεισμῷ τιναχθεῖσα , ῥήγνυται δὲ καθ ὃ μάλιστα μέρος αἱ σκηναὶ τῶν ἀσεβῶν ἦσαν , ὡς ὑπενεχθείσας ἀθρόας ἐπικρυφθῆναι ·
τὰ γὰρ διαστάντα μέρη πάλιν συνῆλθε , τῆς χρείας ἀποτελεσθείσης , ἧς ἕνεκα διεζεύχθη .
μικρὸν δ ὕστερον τοὺς τῆς στάσεως ἡγεμόνας πεντήκοντα πρὸς τοῖς διακοσίοις ἄνδρας κεραυνοὶ κατασκήψαντες αἰφνίδιον ἀθρόους ἐξανάλωσαν μηδὲν μέρος ὑπολειπόμενοι τῶν σωμάτων , ὃ ταφῆς ἐπιμοιράσεται .
τὸ δὲ τῶν τιμωριῶν ἐπάλληλον καὶ τὸ ἑκατέρας μέγεθος διάσημον καὶ περιβόητον ἀπέφηνε τὴν εὐσέβειαν τοῦ προφήτου χρησαμένου θεῷ μάρτυρι τῆς περὶ τοὺς χρησμοὺς ἀληθείας .
ἄξιον δὲ κ ἀκεῖνο μὴ παριδεῖν , ὅτι τὰς κατὰ τῶν ἀσεβῶν κολάσεις διεκληρώσαντο γῆ καὶ οὐρανός , αἱ τοῦ παντὸς ἀρχαί 0 ·
τὴν γὰρ μοχθηρίαν ἐρρίζωσαν μὲν ἐπὶ γῆς , ἐξέτειναν δ εἰς αἰθέρα , τοσοῦτον ὕψος , αὐτὴν διάραντες .
ὅθεν καὶ τῶν στοιχείων ἑκάτερον ἐχορήγησε τὰς τιμωρίας , ἡ μὲν ἵν ὑποσύρῃ καὶ καταπίῃ τοὺς τότε βαρύνοντας αὐτὴν ῥαγεῖσα καὶ διαστᾶσα , ὁ δ ἵνα καταφλέξῃ καὶ διαφθείρῃ πυρὸς πολλοῦ φοράν , καινότατον ὑετόν , ὀμβρήσας 0 .
τὸ δὲ τέλος καὶ τοῖς καταποθεῖσι καὶ τοῖς ὑπὸ τῶν κεραυνῶν διεφθαρμένοις τ αὐτὸν ἀπέβαινεν ·
οὐδέτεροι γὰρ ἐφάνησαν , οἱ μὲν ἐπικρυφθέντες γῇ τῇ τοῦ χάσματος συνόδῳ πρὸς τὸ ἰσόπεδον ἑνωθείσῃ , οἱ δ ὅλοι δι ὅλων ἀναλωθέντες ὑπὸ τοῦ κεραυνίου πυρός 0 .
χρόνοις δ ὕστερον , ἐπειδὴ τὴν ἐνθένδε ἀποικίαν ἔμελλεν εἰς οὐρανὸν στέλλεσθαι καὶ τὸν θνητὸν ἀπολιπὼν βίον ἀπαθανατίζεσθαι μετακληθεὶς ὑπὸ τοῦ πατρός , ὃς αὐτὸν δυάδα ὄντα , σῶμα καὶ ψυχήν , εἰς μονάδος ἀνεστοιχείου φύσιν ὅλον δι ὅλων μεθαρμοζόμενος εἰς νοῦν ἡλιοειδέστατον , τότε δὴ κατασχεθεὶς οὐκέτι συλλήβδην ἀθρόῳ παντὶ τῷ ἔθνει θεσπίζειν ἔοικεν ἀλλὰ καὶ κατὰ μέρος ἑκάστῃ φυλῇ τὰ μέλλοντα γενέσθαι καὶ αὖθις ἀποβησόμενα ·
ὧν τὰ μὲν ἤδη συμβέβηκε , τὰ δὲ προσδοκᾶται , διότι πίστις τῶν μελλόντων ἡ τῶν προγεγονότων τελείωσις 0 .
ἥρμοττε γὰρ διαφέροντας καὶ ταῖς σποραῖς , καὶ μάλιστα ἐν τοῖς μητρῴοις γένεσι , καὶ βουλευμάτων πολυτρόποις ἰδέαις καὶ τῶν περὶ τὸν βίον ἐπιτηδευμάτων ἀμυθήτοις διαφοραῖς ὥσπερ τινὰ κλήρου διανομὴν λογίων καὶ χρησμῶν ἁρμόζουσαν εὑρέσθαι 0 .
θαυμάσια μὲν οὖν ταῦτα 0 ·
θαυμασιώτατον δὲ καὶ τὸ τέλος τῶν ἱερῶν γραμμάτων , ὃ καθάπερ ἐν τῷ ζῴῳ κεφαλὴ τῆς ὅλης νομοθεσίας ἐστίν 0 .
ἤδη γὰρ ἀναλαμβανόμενος καὶ ἐπ αὐτῆς βαλβῖδος ἑστώς , ἵνα τὸν εἰς οὐρανὸν δρόμον διιπτάμενος εὐθύνῃ , καταπνευσθεὶς καὶ ἐπιθειάσας ζῶν ἔτι τὰ ὡς ἐπὶ θανόντι ἑαυτῷ προφητεύει δεξιῶς , ὡς ἐτελεύτησε μήπω τελευτήσας , ὡς ἐτάφη μηδενὸς παρόντος , δηλονότι χερσὶν οὐ θνηταῖς ἀλλ  ἀθανάτοις δυνάμεσιν , ὡς οὐ δ ἐν τάφῳ τῶν προπατόρων ἐκηδεύθη τυχὼν ἐξαιρέτου μνήματος , ὃ μηδεὶς εἶδεν ἀνθρώπων , ὡς σύμπαν τὸ ἔθνος αὐτὸν ὅλον μῆνα δακρυρροοῦν ἐπένθησεν ἴδιον καὶ κοινὸν πένθος ἐπιδειξάμενον ἕνεκα τῆς ἀλέκτου καὶ πρὸς ἕνα ἕκαστον καὶ πρὸς ἅπαντας εὐνοίας καὶ κηδεμονίας .
τοιοῦτος μὲν ὁ βίος , τοιαύτη δὲ καὶ ἡ τελευτὴ τοῦ βασιλέως καὶ νομοθέτου καὶ ἀρχιερέως καὶ προφήτου Μωυσέως διὰ τῶν ἱερῶν γραμμάτων μνημονεύεται .
τοὺς βίους τῶν κατὰ Μωυσέα σοφῶν ἀνδρῶν , οὓς ἀρχηγέτας τοῦ ἡμετέρου ἔθνους καὶ νόμους ἀγράφους αἱ ἱεραὶ βίβλοι δηλοῦσιν , ἐν ταῖς προτέραις συντάξεσι μεμηνυκὼς κατὰ τὰ ἀκόλουθα ἑξῆς τῶν ἀναγραφέντων νόμων τὰς ἰδέας ἀκριβώσω μηδ  , εἴ τις ὑποφαίνοιτο τρόπος ἀλληγορίας , τοῦτον παρεὶς ἕνεκα τῆς πρὸς διάνοιαν φιλομαθοῦς ἐπιστήμης , ᾗ πρὸ τῶν ἐμφανῶν ἔθος τὰ ἀφανῆ ζητεῖν 0 .
πρὸς δὲ τοὺς ἀποροῦντας , τί δή ποτε οὐκ ἐν πόλεσιν ἀλλ ἐν ἐρήμῳ βαθείᾳ τοὺς νόμους ἐτίθει , λεκτέον πρῶτον μέν , ὅτι αἱ πολλαὶ τῶν πόλεων ἀμυθήτων κακῶν εἰσι μεσταί , καὶ τῶν πρὸς τὸ θεῖον ἀνοσιουργημάτων καὶ τῶν πρὸς ἀλλήλους ἀδικημάτων .
οὐδὲν γάρ ἐστιν ὃ μὴ κεκιβδήλευται , τὰ γνήσια τῶν νόθων παρευημερούντων καὶ τ ἀληθῆ τῶν εἰκότων , ἃ φύσει μὲν κατέψευσται , πιθανὰς δ ὑποβάλλει φαντασίας πρὸς ἀπάτην .
ἐν πόλεσιν οὖν καὶ ὁ πάντων ἐπιβουλότατος φύεται τῦφος , ὅν τινες τεθήπασι καὶ προσκυνοῦσι τὰς κενὰς δόξας σεμνοποιοῦντες διὰ χρυσῶν στεφάνων καὶ ἁλουργίδων καὶ πλήθους θεραπόντων καὶ ὀχημάτων , ἐφ ὧν οἱ λεγόμενοι μακάριοι καὶ εὐδαίμονες μετέωροι φέρονται , τοτὲ μὲν ὀρεῖς ἢ ἵππους καταζευγνύντες τοτὲ δὲ καὶ ἀνθρώπους , οἳ τὰ φορεῖα κατὰ τῶν αὐχένων ἀχθοφοροῦσι τὴν ψυχὴν πρὸ τοῦ σώματος δι ὑπερβολὴν ὕβρεως πιεζόμενοι .
τῦφος καὶ πολλῶν ἄλλων κακῶν δημιουργός ἐστιν , ἀλαζονείας , ὑπεροψίας , ἀνισότητος ·
αἱ δ εἰσὶν ἀρχαὶ ξενικῶν καὶ ἐμφυλίων πολέμων οὐδὲν μέρος , οὐ κοινόν , οὐκ ἴδιον , οὐ κατὰ γῆν , οὐ κατὰ θάλατταν , ἡσυχάζειν ἐῶσαι .
τί δὲ δεῖ τῶν πρὸς ἀλλήλους ἁμαρτημάτων μεμνῆσθαι ;
τύφῳ γὰρ καὶ τὰ θεῖα ἐξωλιγώρηται , καίτοι νομιζόμενα τῆς ἀνωτάτω τυγχάνειν τιμῆς ·
τιμὴ δὲ τίς ἂν γένοιτο , μὴ προσούσης ἀληθείας , ἣ καὶ ὄνομα καὶ ἔργον ἔχει τίμιον , ἐπεὶ καὶ τὸ ψεῦδος ἔμπαλιν ἄτιμον φύσει 0 ;
ἡ δ  ὀλιγωρία τῶν θείων ἐμφανὴς τοῖς ὀξυδερκέστερον ὁρῶσι 0 ·
μυρίας γὰρ ὅσας διὰ γραφικῆς καὶ πλαστικῆς μορφώσαντες ἰδέας ἱερὰ καὶ νεὼς αὐταῖς προσπεριεβάλοντο καὶ βωμοὺς κατασκευάσαντες ἀγάλμασι καὶ ξοάνοις καὶ τοιουτοτρόποις ἀφιδρύμασι τιμὰς ἰσολυμπίους καὶ ἰσοθέους ἀπένειμαν , ἅπασιν ἀψύχοις .
οὓς εὐθυβόλως αἱ ἱεραὶ γραφαὶ τοῖς ἐκ πόρνης γεγονόσιν ἀπεικάζουσιν ·
ὡς γὰρ οὗτοι πάντας , ὅσους ἐραστὰς ἔσχεν ἡ μήτηρ , ἐπιγράφονται πατέρας ἑνὸς ἀγνοίᾳ τοῦ φύσει , οὕτω καὶ οἱ κατὰ πόλεις οὐκ εἰδότες τὸν ὄντα ὄντως ἀληθῆ θεὸν μυρία πλήθη ψευδωνύμων ἐκτεθειώκασιν .
εἶτ  ἄλλων παρ ἄλλοις τιμωμένων , ἡ περὶ τοῦ ἀρίστου κρατήσασα διχόνοια καὶ τὰς πρὸς τὰ ἄλλα πάντα διαφορὰς ἐγέννησεν .
εἰς ἃ πρῶτον ἀπιδὼν ἔξω πόλεων ἐβουλήθη νομοθετεῖν .
ἐνενόει δὲ κ ἀκεῖνο δεύτερον , ὅτι τοῦ μέλλοντος ἱεροὺς νόμους παραδέχεσθαι τὴν ψυχὴν ἀναγκαῖόν ἐστιν ἀπορρύψασθαι καὶ ἐκκαθήρασθαι τὰς δυσεκπλύτους κηλῖδας , ἃς μιγάδων καὶ συγκλύδων ὄχλος ἀνθρώπων κατὰ πόλεις προσετρίψατο .
τοῦτο δὲ ἀμήχανον ἑτέρως ἢ διοικισθέντι συμβῆναι , καὶ οὐκ εὐθὺς ἀλλὰ μακρῷ χρόνῳ ὕστερον , ἕως ἂν οἱ τῶν ἀρχαίων παρανομημάτων ἐνσφραγισθέντες τύποι κατὰ μικρὸν ἀμαυρούμενοι καὶ ἀπορρέοντες ἀφανισθῶσι 0 .
τοῦτον τὸν τρόπον καὶ οἱ τὴν ἰατρικὴν ἀγαθοὶ σῴζουσι τοὺς κάμνοντας ·
οὐ γὰρ πρότερον σιτία καὶ ποτὰ παρέχειν ἀξιοῦσι , πρὶν ἢ τὰ τῶν νόσων αἴτια ὑπεξελέσθαι ·
μενόντων γὰρ ἀνωφελεῖς αἱ τροφαί , ἀλλὰ καὶ ἐπιζήμιοι , ὗλαι γινόμεναι τοῦ πάθους 0 .
εἰκότως οὖν ἐκ τῶν κατὰ πόλεις βλαβερωτάτων συνηθειῶν εἰς ἐρήμην ἀπαγαγών , ἵνα κενώσῃ τὰς ψυχὰς ἀδικημάτων , ἤρξατο προσφέρειν ταῖς διανοίαις τροφάς ·
αὗται δὲ τίνες ἂν εἶεν ὅτι μὴ νόμοι καὶ λόγοι θεῖοι 0 ;
τρίτη δέ ἐστιν αἰτία ἥδε ·
καθάπερ οἱ στελλόμενοι μακρὸν πλοῦν , οὐχ ὅταν ἐπιβάντες τῆς νεὼς ἀπὸ λιμένος ἐξαναχθῶσιν , ἄρχονται κατασκευάζειν ἱστία καὶ πηδάλια καὶ οἴακας , ἀλλ ἔτι μένοντες ἐπὶ γῆς ἕκαστα τῶν συντεινόντων πρὸς πλοῦν εὐτρεπίζονται , τὸν αὐτὸν τρόπον ἠξίωσεν οὐ λαβόντας κληρουχίας καὶ τὰς πόλεις οἰκήσαντας τότε ζητεῖν νόμους , οἷς πολιτεύσονται , ἀλλ ἑτοιμασαμένους τοὺς τῆς πολιτείας κανόνας καὶ ἐνασκηθέντας οἷς ἔμελλον οἱ δῆμοι κυβερνᾶσθαι σωτηρίως τηνικαῦτα εἰσοικίζεσθαι , χρησομένους εὐθὺς ταῖς τῶν δικαίων παρασκευαῖς ἐν ὁμονοίᾳ καὶ κοινωνίᾳ καὶ διανομῇ τῶν ἐπιβαλλόντων ἑκάστοις .
φασὶ δέ τινες καὶ τετάρτην αἰτίαν οὐκ ἀπῳδὸν ἀλλ ἐγγυτάτω τῆς ἀληθείας ·
ἐπειδὴ γὰρ ἔδει πίστιν ἐγγενέσθαι ταῖς διανοίαις περὶ τοῦ μὴ εὑρήματα ἀνθρώπου τοὺς νόμους ἀλλὰ θεοῦ χρησμοὺς σαφεστάτους εἶναι , πορρωτάτω τῶν πόλεων ἀπήγαγε τὸ ἔθνος εἰς ἐρήμην βαθεῖαν καὶ ἄγονον οὐ μόνον ἡμέρων καρπῶν ἀλλὰ καὶ ποτίμου ὕδατος , ἵν  , ἐὰν ἐν σπάνει γενόμενοι τῶν ἀναγκαίων καὶ δίψει καὶ λιμῷ διαφθαρῆναι προσδοκήσαντες ἐξαπιναίως ἀφθονίαν τῶν ἐπιτηδείων ἀπαυτοματισθέντων ἀνευρίσκωσιν , οὐρανοῦ μὲν ὕοντος τροφὰς τὸ καλούμενον μάννα , προσόψημα δὲ τροφῶν ἀπ ἀέρος ὀρτυγομήτρας φοράν , ὕδατος δὲ πικροῦ γλυκαινομένου πρὸς τὸ πότιμον , πέτρας δὲ ἀκροτόμου πηγὰς ἀνομβρούσης , μηκέτι θαυμάζωσιν , εἰ λόγια θεοῦ συμβέβηκεν εἶναι τοὺς νόμους , ἐναργεστάτην βάσανον εἰληφότες ἐκ τῶν χορηγιῶν , ἃς ἐξ ἀπόρων ἔσχον οὐκ ἐλπίσαντες .
ὁ γὰρ πρὸς τὸ ζῆν ἀφθονίαν δοὺς καὶ τὰς πρὸς τὸ εὖ ζῆν ἀφορμὰς ἐδωρεῖτο ·
πρὸς μὲν οὖν τὸ ζῆν σιτίων ἔδει καὶ ποτῶν , ἅπερ ἀνεύρισκον οὐχ ἑτοιμασάμενοι , πρὸς δὲ τὸ εὖ ζῆν νόμων καὶ διαταγμάτων , οἷς βελτιοῦσθαι τὰς ψυχὰς ἔμελλον 0 .
Αἵδ  εἰσὶν ἐν στοχασμοῖς εἰκόσιν αἰτίαι λεγόμεναι περὶ τοῦ διαπορηθέντος ·
τὰς γὰρ ἀληθεῖς οἶδεν ὁ θεὸς μόνος .