Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἀλλὰ τούτων οὐδὲν ὁ ταῦτα πεπαιδευμένος εἰς νοῦν λαβών , ἐκ τῆς οὐδαμόθεν ἡμῖν ἁρμοττούσης προσηγορίας πημαίνειν ἡμᾶς ὑπέλαβε ·
καὶ τῇ τῶν χρησμῶν ψευδολογίᾳ πιστεύσας ἠπείλει ταῖς ἐκκλησίαις ἐνιδρῦσαι τῆς δαίμονος τῆς ἀκολάστου τὰ εἴδωλα .
μετὰ τούτων δὲ ἀπάρας τῶν ἀπειλῶν , ὑφ ἑνὸς ἀνδρὸς ἐν Βεροίᾳ κατηγωνίσθη .
οὗτος γὰρ ὁ ἀνὴρ καὶ ἄλλως μὲν περιφανὴς ἐτύγχανεν ὤν  τῶν γὰρ αὐτόθι πολιτευομένων ἡγεῖτο  , περιφανέστερον δὲ αὐτὸν ὁ ζῆλος ἀπέφηνε .
τὸν γὰρ υἱὸν θεασάμενος εἰς τὴν τότε κρατοῦσαν ἀσέβειαν ἐξοκείλαντα ἐξήλασε τῆς οἰκίας καὶ προφανῶς ἀπεκήρυξεν .
ὁ δὲ ἐν τῷ πελάζοντι τῇ πόλει σταθμῷ τῷ βασιλεῖ προσελθών , τήν τε οἰκείαν γνώμην καὶ τὴν τοῦ πατρὸς ἐδήλωσεν ἀποκήρυξιν ·
ὁ δὲ ἡσυχίαν ἄγειν τῷ νέῳ προσέταξε , καταλλάξειν ὑποσχόμενος τὸν πατέρα .
ἐπειδὴ δὲ ἀφίκετο εἰς τὴν Βέροιαν , τοὺς ἐν τέλει καὶ ἀξιωτάτους συνεκάλεσεν εἰς ἑστίασιν ·
ἐν δὲ τούτοις ἦν καὶ ὁ τούτου πατήρ .
τοῦτον δὲ μετὰ τοῦ παιδὸς εἰς τὴν αὐτοῦ στιβάδα κατακλιθῆναι προσέταξε .
τοῦ δὲ ἀρίστου μεσοῦντος ἔφη πρὸς τὸν πατέρα ·
οὐ δίκαιον εἶναί μοι δοκεῖ βιάζεσθαι γνώμην ἑτέρωσε κλινομένην καὶ μετάγειν μὴ βουλομένην εἰς ἕτερα .
μὴ δὴ οὖν βιάσῃ τὸν παῖδα τοῖς σοῖς δόγμασιν ἀκολουθεῖν οὐ βουλόμενον ·
οὐ δὲ γὰρ ἐγώ σε , ἔφη , βιάζομαι τοῖς ἐμοῖς ἕπεσθαι , καίτοι μάλα ῥᾳδίως ἀναγκάσαι δυνάμενος .
ὁ δὲ τῇ περὶ τὰ θεῖα πίστει τὸν λογισμὸν παραθήξας 0 ·
περὶ τούτου , ἔφη , ὦ βασιλεῦ , τοῦ ἀλάστορος λέγεις τοῦ θεομισοῦς καὶ τὸ ψεῦδος τῆς ἀληθείας προελομένου ;
ὁ δὲ πάλιν τὸ τῆς πραότητος περιθεὶς προσωπεῖον 0 ·
παῦσαι , ἔφη , ἄνθρωπε , λοιδορούμενος .
καὶ πρὸς τὸν νέον ἀποκλίνας τὸ πρόσωπον 0 ·
ἐγώ σου 0 .
ἔφη , φροντιῶ , ἐπειδή σου τὸν πατέρα δρᾶσαι τοῦτο οὐκ ἔπεισα .
τοῦδε μέντοι τοῦ διηγήματος οὐ μάτην ἐμνήσθην , ἀλλὰ δεῖξαι βουλόμενος οὐ μόνον τοῦ θαυμασίου ἀνδρὸς τὴν ἀξιάγαστον παρρησίαν , ἀλλ  ὅτι καὶ πλεῖστοι τῆς ἐκείνου κατεφρόνησαν δυναστείας .
καὶ γὰρ καὶ ἐν Ἀντιοχείᾳ πάλιν ἀνήρ τις ἄριστος , παιδαγωγεῖν μειράκια πεπιστευμένος , συνήθης μὲν ἦν , ὡς πλειόνων λόγων ἢ κατὰ παιδαγωγὸν μετασχών , τῷ τηνικαῦτα τῶν διδασκάλων ἡγουμένῳ Λιβάνιος δὲ ἦν , ὁ ἐν σοφισταῖς πολυθρύλητος .
δυσσεβὴς δὲ οὗτος ὢν καὶ τὴν νίκην προσμένων καὶ τὰς Ἰουλιανοῦ φανταζόμενος ἀπειλάς , ἤρετο τὸν παιδαγωγὸν κωμῳδῶν τὰ ἡμέτερα ·
τί νῦν ποιεῖ , λέγων , τοῦ τέκτονος ὁ υἱός ;
ὁ δὲ τῆς θείας ἀναπλησθεὶς χάριτος προείρηκε τὸ μετ ὀλίγον γενόμενον ·
γλωσσόκομον γάρ , ἔφη , ὦ σοφιστά , ὁ τοῦ παντὸς κατασκευάζει δημιουργός , ὃν σὺ κωμῳδῶν τέκτονος υἱὸν προσηγόρευσας .
ὀλίγων δὲ διελθουσῶν ἡμερῶν , ὁ τοῦ ἀλάστορος ἐκείνου θάνατος ἐμηνύθη καὶ ἐν γλωσσοκόμῳ κείμενος ἐκομίσθη καὶ τῶν ἀπειλῶν ὁ κόμπος μάταιος ἀπεφάνθη .
καὶ ὁ τῶν ἀσωμάτων δὲ τὸν βίον ἐν σώματι μιμησάμενος , Ἰου λιανὸν λέγω τὸν Σάβαν ἐπίκλην τῇ Σύρων φωνῇ προσαγορευόμενον , οὗ τὴν πολιτείαν ἐν τῇ Φιλοθέῳ συνεγράψαμεν Ἱστορίᾳ , σπουδαιοτέραν τῷ θεῷ τῶν ὅλων ἱκετείαν προσέφερε , τὰς τοῦ δυσσεβοῦς ἐκείνου μεμαθηκὼς ἀπειλάς .
κατ ἐκείνην δὲ τὴν ἡμέραν καθ ἣν ἐκεῖνος ἐδέξατο τὴν σφαγήν , οὗτος ταύτην προσευχόμενος ἔγνω , καίτοι πλειόνων ἢ εἴκοσι σταθμῶν ἐκ τοῦ φροντιστηρίου μέχρι τοῦ στρατοπέδου ἀριθμουμένων .
φασὶ δὲ αὐτὸν ποτνιώμενον καὶ τὸν φιλάνθρωπον ἀντιβολοῦντα δεσπότην ἐπισχεῖν μὲν ἐξαπίνης τὴν τῶν δακρύων φοράν , διαχυθῆναι δὲ καὶ θυμηδίας πλησθῆναι καὶ γανωθῆναι τὸ πρόσωπον καὶ τούτῳ μηνῦσαι τὴν τῆς ψυχῆς ἡδονήν .
ταύτην οἱ συνηθέστεροι τὴν μεταβολὴν αὐτοῦ θεασάμενοι , μηνῦσαι σφίσιν ἱκέτευσαν τῆς εὐφροσύνης τὴν ἀφορμήν .
ὁ δὲ τὸν σῦν ἔφη τὸν ἄγριον τὸν τοῦ ἀμπελῶνος τοῦ θείου πολέμιον δίκας εἰσπεπρᾶχθαι τῶν εἰς τοῦτον ἀδικημάτων καὶ κεῖσθαι νεκρόν , τῆς ἐπιβουλῆς πεπαυμένον .
ταῦτα μεμαθηκότες ἐχόρευον ἅπαντες καὶ τῷ θεῷ τὸν χαριστήριον προσέφερον ὕμνον .
ἔγνωσαν δὲ καὶ παρὰ τῶν τὴν ἐκείνου τελευτὴν μεμηνυκότων αὐτὴν εἶναι καὶ τὴν ἡμέραν καὶ τὴν ὥραν καθ ἣν ἀνῃρῆσθαι τὸν ἀλιτήριον ὁ θεῖος ἐκεῖνος πρεσβύτης ἔγνω τε καὶ προείρηκε .
τὴν ἐκείνου δὲ ἀβουλίαν σαφέστερον ὁ θάνατος ἔδειξε .
διαβὰς γὰρ τὸν ὁρίζοντα ποταμὸν ἀπὸ τῆς Περσῶν τὴν Ῥωμαίων ἡγεμονίαν καὶ τὴν στρατιὰν διαβιβάσας , ἐνέπρησε παραυτίκα τὰ σκάφη , πολεμεῖν ἀναγκάζων , οὐ πείθων , τοὺς στρατιώτας .
οἱ δὲ ἄριστοι στρατηγοὶ προθυμίας ἀναπιμπλάναι τοὺς ἀρχομένους εἰώθασι , κ ἂν ἀθυμοῦντας ἴδωσι , ψυχαγωγοῦσι καὶ ταῖς ἐλπίσιν ἐπαίρουσιν ·
οὗτος δὲ τὴν ἀγαθὴν εὐθὺς ἀπέκοψεν ἐλπίδα , τῆς ἐπανόδου τὴν διαβάθραν ἐμπρήσας .
πρὸς δὲ τούτοις δέον πάντοθεν πορίζειν τοῖς στρατιώταις τὴν ἀναγκαίαν τροφήν , οὔ τε ἐκ τῆς οἰκείας ταύτην προσέταξε φέρεσθαι , οὔ τε τὴν πολεμίαν ληϊζόμενος παρεῖχε τὴν ἀφθονίαν ·
καταλιπὼν γὰρ τὴν οἰκουμένην διῄει τὴν ἔρημον .
ἐνταῦθα δὴ καὶ ποτοῦ καὶ τροφῆς οἱ στρατιῶται σπανίζοντες , καὶ τῆς πορείας ἡγεμόνας οὐκ ἔχοντες ἀλλ ἐν ἐρήμῳ χώρᾳ πλανώμενοι , τὴν τοῦ σοφωτάτου βασιλέως ἔγνωσαν ἀβουλίαν .
ὀλοφυρόμενοι δὲ καὶ στένοντες εὗρον ἐξαπίνης κείμενον τὸν κατὰ τοῦ πεποιηκότος λυττήσαντα , καὶ τὸν Ἄρεα τὸν πολεμόκλονον ἐπίκουρον οὐ γενόμενον κατὰ τὴν ὑπόσχεσιν , καὶ τὸν Λοξίαν τὰ ψευδῆ μαντευσάμενον , καὶ τὸν τερπικέραυνον κατὰ τοῦ κτείναντος τοῖς κεραυνοῖς οὐ χρησάμενον , καὶ τὸν κόμπον τῶν ἀπειλῶν ἐρριμμένον εἰς ἔδαφος .
τὸν μέντοι τὴν δικαίαν ἐκείνην ἐπενεγκόντα πληγὴν οὐδεὶς ἔγνω μέχρι καὶ τήμερον ·
ἀλλ οἱ μέν τινα τῶν ἀοράτων ταύτην ἐπενηνοχέναι φασίν , οἱ δὲ τῶν νομάδων ἕνα τῶν Ἰσμαηλιτῶν καλουμένων , ἄλλοι δὲ στρατιώτην τὸν λιμὸν καὶ τὴν ἔρημον δυσχεράναντα 0 1 .
ἀλλ  εἴ τε ἄνθρωπος εἴ τε ἄγγελος ὦσε τὸ ξίφος , δῆλον ὡς τοῦτο δέδρακε τοῦ θείου νεύματος γενόμενος ὑπουργός 0 1 .
ἐκεῖνον δέ γέ φασι δεξάμενον τὴν πληγὴν εὐθὺς πλῆσαι τὴν χεῖρα τοῦ αἵματος καὶ τοῦτο ῥίψαι εἰς τὸν ἀέρα καὶ φάναι ·
νενίκηκας Γαλιλαῖε , καὶ κατὰ τ αὐτὸν τήν τε νίκην ὁμολογῆσαι καὶ τὴν βλασφημίαν τολμῆσαι ·
οὕτως ἐμβρόντητος ἦν .
μετὰ δὲ τὴν σφαγὴν αἱ τῆς ἐκείνου γοητείας ἐφωράθησαν μαγγανεῖαι .
κάρραι γὰρ πόλις ἐστὶν ἔτι καὶ νῦν ἔχουσα τῆς ἀσεβείας τὰ λείψανα .
διὰ ταύτης ὁ μάταιος τὴν πορείαν ποιούμενος  τὴν γὰρ Ἔδεσαν ὡς εὐσεβείᾳ κοσμουμένην εὐώνυμον καταλελοίπει  , εἰς τὸν παρὰ τῶν δυσσεβῶν τιμώμενον σηκὸν εἰσελθὼν καί τινα ἐν τούτῳ σὺν τοῖς κοινωνοῖς τοῦ μύσους ἐπιτελέσας , κλεῖθρα καὶ σήμαντρα ταῖς θύραις ἐπέθηκε καί τινας ταύταις προσεδρεύειν προσέταξε στρατιώτας , μηδένα εἴσω τῶν θυρῶν γενέσθαι μέχρι τῆς ἐπανόδου κελεύσας .
ἐπειδὴ δὲ ὁ θάνατος ἀπηγγέλθη καὶ εὐσεβὴς βασιλεία τὴν δυσσεβῆ διεδέξατο , εἴσω γενόμενοι τοῦ σηκοῦ εὗρον τὴν ἀξιάγαστον τοῦ βασιλέως ἀνδρείαν τε καὶ σοφίαν καὶ πρὸς τούτοις εὐσέβειαν .
εἶδον γὰρ γύναιον ἐκ τῶν τριχῶν ᾐωρημένον , ἐκτεταμένας ἔχον τὰς χεῖρας ·
ἧς ἀνακείρας ὁ ἀλιτήριος τὴν γαστέρα τὴν νίκην δήπουθεν τὴν κατὰ Περσῶν διὰ τοῦ ἥπατος ἔγνω .
τοῦτο μὲν οὖν ἐν Κάρραις ἐφωράθη τὸ μύσος .
ἐν Ἀντιοχείᾳ δὲ πολλὰς μὲν κιβωτοὺς ἐν τοῖς βασιλείοις κεφαλῶν πεπληρωμένας εὑρῆσθαί φασι , πολλὰ δὲ φρέατα σωμάτων ἀνάπλεα νεκρῶν 0 .
ταῦτα γὰρ τῶν δυσωνύμων θεῶν τὰ μαθήματα 0 .
ἡ δὲ Ἀντιόχου πόλις τὴν ἐκείνου μεμαθηκυῖα σφαγὴν δημοθοινίας ἐπετέλει καὶ πανηγύρεις ·
καὶ οὐ μόνον ἐν ταῖς ἐκκλησίαις ἐχόρευον καὶ τοῖς τῶν μαρτύρων σηκοῖς , ἀλλὰ καὶ ἐν τοῖς θεάτροις τοῦ σταυροῦ τὴν νίκην ἐκήρυττον καὶ τοῖς ἐκείνου μαντεύμασιν ἐπετώθαζον .
ἐγὼ δὲ καὶ τὴν ἀξιάγαστον αὐτῶν θήσω φωνήν , ἵνα καὶ τοῖς μεθ ἡμᾶς ἐσομένοις ἡ ταύτης φυλάττηται μνήμη .
κοινῇ γὰρ πάντες ἐβόων ·
ποῦ σου τὰ μαντεῖα , Μάξιμε μωρέ 0 ·
ἐνίκησεν ὁ θεὸς καὶ ὁ Χριστὸς αὐτοῦ .
μάξιμος δέ τις ἦν κατ ἐκεῖνο καιροῦ φιλοσοφίας μὲν πρόσχημα περικείμενος , γοητείᾳ δὲ χρώμενος καὶ προλέγειν τὰ μέλλοντα σεμνυνόμενος .
ὅτι δὲ Ἀντιοχεῖς , παρὰ τῆς μεγίστης ξυνωρίδος Πέτρου καὶ Παύλου τὰ θεῖα δεξάμενοι δόγματα καὶ θερμῶς τὸν τῶν ὅλων δεσπότην καὶ σωτῆρα ποθοῦντες , βδελυττόμενοι ἀεὶ τὸν ἐξάγιστον διετέλεσαν , καὶ αὐτὸς ἐκεῖνος ᾔδει σαφῶς .
διά τοι τοῦτο καὶ λόγον συνέγραψε κατ αὐτῶν καὶ Μισοπώγωνα τοῦτον ὠνόμασεν .
ἐγὼ δὲ τὴν ἐπὶ τῇ τελευτῇ τοῦ τυράννου χορείαν τέλος ἐπιθήσω τῇ συγγραφῇ ·
οὐ γὰρ ὅσιον ὑπέλαβον εὐσεβῆ συνάψαι βασιλείαν τῇ δυσσεβεῖ δυναστείᾳ 0 .
τὰ κεφάλαια τοῦ δλόγου α 0 .
περὶ τῆς Ἰοβιανοῦ βασιλείας καὶ εὐσεβείας .
ἐπιστολὴ συνοδικὴ πρὸς τὸν βασιλέα Ἰοβιανὸν γραφεῖσα περὶ τῆς πίστεως 0 .
περὶ τῶν ἀποδοθέντων σιτηρεσίων ταῖς ἐκκλησίαις 0 .
περὶ τῆς τούτου τελευτῆς 0 .
περὶ τῆς Βαλεντινιανοῦ βασιλείας , καὶ ὅπως Βάλεντα τὸν ἀδελφὸν κοινωνὸν ἐποιήσατο .
περὶ τῆς Ἀμβροσίου τοῦ ἐπισκόπου χειροτονίας 0 .
ἐπιστολὴ τοῦ βασιλέως Βαλεντινιανοῦ καὶ Βάλεντος περὶ τοῦ ὁμοουσίου γραφεῖσα πρὸς τὴν Ἀσιανὴν διοίκησιν 0 .
συνοδικὸν τῆς ἐν τῷ Ἰλλυρικῷ συναθροισθείσης συνόδου περὶ τῆς πίστεως 0 .
περὶ τῆς τῶν Αὐδιάνων αἱρέσεως .
περὶ τῆς τῶν Μεσσαλιανῶν αἱρέσεως 0 .
τίνα τρόπον ὁ Βάλης ἐξέκλινεν εἰς τὴν αἵρεσιν .
ὅπως τοὺς ἀρετῇ διαλάμποντας τῶν ἐπισκόπων ἐξώρισε .
περὶ Εὐσεβίου τοῦ ἐπισκόπου Σαμοσάτων καὶ Ἀντιόχου τοῦ πρεσβυτέρου καὶ Εὐολκίου τοῦ διακόνου .
περὶ τοῦ Σαμοσατέων ζήλου .
περὶ τοῦ ἁγίου Βάρσου τοῦ ἐπισκόπου Ἐδέσσης καὶ τῶν σὺν αὐτῷ ἐξορισθέντων κληρικῶν 0 .
περὶ τοῦ ἐν Ἐδέσσῃ γενομένου διωγμοῦ .
περὶ Εὐλογίου καὶ Πρωτογένους τῶν Ἐδεσσηνῶν πρεσβυτέρων 0 .
περὶ τοῦ ἁγίου Βασιλείου τοῦ Καισαρείας ἐπισκόπου , καὶ τῶν κατ  αὐτοῦ γεγενημένων ὑπὸ Βάλεντος τοῦ βασιλέως καὶ Μοδέστου ὑπάρχου .
περὶ τῆς τοῦ ἁγίου Ἀθανασίου τελευτῆς καὶ τῆς Πέτρου χειροτονίας 0 .
περὶ Λουκίου τοῦ Ἀρειανοῦ .
διήγησις τοῦ μακαρίου Πέτρου τοῦ ἐπισκόπου Ἀλεξανδρείας περὶ τῶν ἐν Ἀλεξανδρείᾳ συμβεβηκότων 0 .
περὶ τῆς Μωϋσέως τοῦ μονάζοντος χειροτονίας .
περὶ τῶν ἐν Κωνσταντινουπόλει τολμηθέντων .
ὅπως Φλαβιανὸς καὶ Διόδωρος τὴν ἐν Ἀντιοχείᾳ τῶν ὀρθοδόξων συνεκρότουν ἐκκλησίαν .
τὰ κατὰ τὸν ἅγιον Ἀφραάτην τὸν μονάζοντα 0 .
τὰ κατὰ τὸν ἅγιον Ἰουλιανὸν τὸν μονάζοντα 0 .
τὰ κατὰ τὸν ἅγιον Ἀντώνιον τὸν μονάζοντα 0 .
τίνες ἄλλοι μονάζοντες κατὰ τοῦτον διέπρεπον τὸν καιρόν .
περὶ Διδύμου τοῦ Ἀλεξανδρέως καὶ Ἐφραῒμ τοῦ Σύρου .
τίνες ἐν τῇ Ποντικῇ καὶ Ἀσιανῇ διέπρεπον ἐπίσκοποι κατὰ τοῦτον τὸν καιρόν .
περὶ τῶν παρὰ Βάλεντος τῷ μεγάλῳ Βαλεντινιανῷ περὶ τοῦ πολέμου γραφέντων καὶ τῶν παρ ἐκείνου πιστῶς ἀντιγραφέντων 0 .
περὶ τῆς Τερεντίου τοῦ κόμητος εὐσεβείας .
περὶ τῆς Τραϊανοῦ τοῦ στρατηλάτου παρρησίας 0 .
λε .
περὶ Ἰσαακίου τοῦ ἐν Κωνσταντινουπόλει μονάζοντος .
περὶ τῆς Βετρανίωνος τοῦ Σκυθίας ἐπισκόπου παρρησίας .
περὶ τῆς κατὰ Γότθων Βάλεντος στρατείας καὶ ὅπως ἔτισε τῆς ἀσεβείας δίκας .
λη 0 .
πόθεν οἱ Γότθοι τῆς Ἀρειανικῆς μετέλαχον πλάνης .
τΟμΟσ ΤΕΤΑΡΤΟΣ ΤΗΣ ΘΕΟΔΩΡΗΤΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ Μετὰ δὲ τὴν Ἰουλιανοῦ σφαγὴν συνελθόντες σὺν τοῖς ὑπάρχοις οἱ στρατηγοὶ ἐβουλεύοντο τίνα χρὴ τὴν βασιλείαν παραλαβεῖν , καὶ τήν τε στρατιὰν ἐν τῇ πολεμίᾳ διασῶσαι τά τε Ῥωμαίων ἀναρρῶσαι πράγματα ἐπὶ ξυροῦ ἀκμῆς ὄντα , τὸ δὴ λεγόμενον , διὰ τὴν τοῦ κατοιχομένου θρασύτητα .
τούτων δὲ περὶ τούτων βουλευομένων , ἡ στρατιὰ συναθροισθεῖσα κατὰ τ αὐτὸν Ἰοβιανὸν ἐξῄτησε βασιλέα , οὔ τε στρατηγὸν ὄντα οὔ τε τῶν μετ ἐκείνους , ἐπίσημον δὲ ἄνδρα καὶ περιφανῆ καὶ πολλῶν ἕνεκα γνώριμον ·
σῶμά τε γὰρ μέγιστον εἶχε καὶ ψυχὴν μεγαλόφρονα , καὶ ἀριστεύειν ἐν τοῖς πολέμοις εἰώθει καὶ ἐν τοῖς ἀγῶσι τοῖς μείζοσι .
παρρησίᾳ γὰρ κατὰ τῆς ἀσεβείας χρησάμενος τοῦ τυράννου τὴν δυναστείαν οὐκ ἔδεισεν , ἀλλὰ κατὰ τὴν προθυμίαν τοῖς τοῦ σωτῆρος ἡμῶν μάρτυσι συνετέτακτο .
τότε δὴ οἱ στρατηγοί , τῆς στρατιᾶς τὴν συμφωνίαν θείαν ψῆφον ὑπολαβόντες , ἤγαγον εἰς μέσον τὸν πάντα ἄριστον ἄνδρα ἐκεῖνον , καὶ βῆμα σχεδιάσαντες ὑψηλὸν ἔστησαν ἐπὶ τούτου .
εἶτα πάντων αὐτῷ τὰ βασιλικὰ προσενηνοχότων προσρήματα καὶ Αὔγουστον προσαγορευσάντων καὶ Καίσαρα , τῇ συνήθει παρρησίᾳ χρησάμενος ὁ ἀξιάγαστος ἐκεῖνος ἀνήρ , καὶ μή τε τοὺς ἄρχοντας δείσας μή τε τῶν στρατιωτῶν τὴν ἐπὶ τὰ χείρω μεταβολήν 0 ·
οὐ δύναμαι , ἔφη , Χριστιανὸς ὢν τῶν τοιούτων ἄρχειν οὐ δὲ τῆς Ἰουλιανοῦ στρατιᾶς βασιλεύειν πονηρὰ παιδευθείσης μαθήματα ·
οἱ γὰρ τοιοῦτοι , τῆς θείας προμηθείας γεγυμνωμένοι , εὐάλωτοί τέ εἰσιν καὶ λίαν εὐεπιχείρητοι , καὶ ἐπίχαρτοι τοῖς πολεμίοις γενήσονται .
τούτων ἀκούσαντες τῶν λόγων οἱ στρατιῶται κοινὴν ἀφῆκαν φωνήν ·
μὴ ἐνδοιάσῃς , ὦ βασιλεῦ , μη δὲ τὴν ἡμετέραν ὡς πονηρὰν φύγῃς ἡγεμονίαν ·
χριστιανῶν γὰρ βασιλεύσεις καὶ μαθήμασιν εὐσεβέσι συντεθραμμένων .
οἱ μὲν γὰρ ἐν ἡμῖν γεραίτεροι καὶ τῆς Κωνσταντίνου διδασκαλίας ἀπήλαυσαν , οἱ δὲ μετ ἐκείνους τῶν Κωνσταντίου μετέλαχον παιδευμάτων ·
τούτου δὲ τοῦ τεθνεῶτος ὀλίγος τῆς ἡγεμονίας ὁ χρόνος καὶ οὐχ ἱκανὸς οὐ δὲ τοῖς ἐξηπατημένοις ἐνιδρῦσαι τὴν λώβην 0 .
ἐπὶ τούτοις ἡσθεὶς τοῖς λόγοις ὁ βασιλεὺς ἐβουλεύετο λοιπὸν περὶ τῆς τῶν κοινῶν σωτηρίας καὶ ὅπως ἐκ τῆς πολεμίας ἀπήμαντον ἀπαγάγοι τὴν στρατιάν .
οὐκ ἐδεήθη δὲ βουλευμάτων πολλῶν , ἀλλὰ τῶν τῆς εὐσεβείας σπερμάτων ἐτρύγησε τοὺς καρπούς .
παραυτίκα γὰρ τὴν οἰκείαν ἔδειξε προμήθειαν ὁ τῶν ὅλων θεὸς καὶ τὴν φαινομένην ἔλυσεν ἀπορίαν .
τὴν γὰρ τούτου βασιλείαν ὁ Περσῶν μεμαθηκὼς βασιλεὺς πρέσβεις ἀπέστειλεν ὑπὲρ εἰρήνης πρεσβευσομένους ·
εἶτα τροφὰς τοῖς στρατιώταις ἐξέπεμψε , καὶ ἀγορὰν αὐτοῖς ἐν τῇ ἐρήμῳ γενέσθαι προσέταξε .
τριακοντούτεις δὴ οὖν σπονδὰς ποιησάμενος ἐρρωμένην τὴν στρατιὰν τῆς πολεμίας ἐξέβαλε .
παραυτίκα δὲ τῆς ὑπ αὐτοῦ βασιλευομένης γῆς ἐπιβάς , πρῶτον μὲν ἔγραψε νόμον καὶ τοὺς ἐπισκόπους ἐπανελθεῖν ἐκ τῆς ἐξορίας διαγορεύοντα καὶ τὰς ἐκκλησίας ἀποδοθῆναι παρεγγυῶντα τοῖς τὴν ἐκτεθεῖσαν ἐν Νικαίᾳ πίστιν διατετηρηκόσιν ἀκήρατον .
ἐπέστειλε δὲ καὶ πρὸς Ἀθανάσιον ἐκεῖνον τὸν τούτων πρόμαχον τῶν δογμάτων , γραφῆναί οἱ παρακαλῶν τὴν ἀκριβῆ περὶ τῶν θείων διδασκαλίαν .
ὁ δὲ τοὺς λογιμωτέρους τῶν ἐπισκόπων ἀγείρας ἀντέγραψε τὴν ἐν Νικαίᾳ ἐκτεθεῖσαν πίστιν φυλάττειν παρακαλῶν , ὡς τοῖς ἀποστολικοῖς συμβαίνουσαν δόγμασιν .
ἐνθήσω δὲ καὶ τὴν ἐπιστολήν , τῆς τῶν ἐντευξομένων προμηθούμενος ὠφελείας .
Τῷ εὐλαβεστάτῳ καὶ φιλανθρωποτάτῳ Νικητῇ Αὐγούστῳ Ἰοβιανῷ Ἀθανάσιος καὶ οἱ λοιποὶ ἐπίσκοποι οἱ ἐλθόντες ἐκ προσώπου πάντων τῶν ἀπὸ τῆς Αἰγύπτου καὶ Θηβαΐδος καὶ Λιβύων ἐπισκόπων 0 .
πρέπουσα θεοφιλεῖ βασιλεῖ φιλομαθὴς προαίρεσις καὶ πόθος τῶν οὐρανίων 0 ·
οὕτως γὰρ ἀληθῶς καὶ τὴν καρδίαν ἔχεις ἐν χειρὶ θεοῦ καὶ τὴν βασιλείαν μετ εἰρήνης πολλαῖς ἐτῶν περιόδοις ἐπιτελέσεις .
θελησάσης τοίνυν τῆς σῆς εὐσεβείας μαθεῖν παρ ἡμῶν τὴν τῆς καθολικῆς ἐκκλησίας πίστιν , εὐχαριστήσαντες ἐπὶ τούτῳ τῷ κυρίῳ ἐβουλευσάμεθα πάντων μᾶλλον τὴν παρὰ τῶν πατέρων ὁμολογηθεῖσαν ἐν Νικαίᾳ πίστιν ὑπομνῆσαι τὴν σὴν θεοσέβειαν .
ταύτην γὰρ ἀθετήσαντές τινες ἡμῖν μὲν ποικίλως ἐπεβούλευσαν ὅτι μὴ πειθόμεθα τῇ Ἀρειανῇ αἱρέσει , αἴτιοι δὲ γεγόνασιν αἱρέσεως καὶ σχισμάτων τῇ καθολικῇ ἐκκλησίᾳ .
ἡ μὲν ἀληθὴς καὶ εὐσεβὴς εἰς τὸν κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστὸν πίστις φανερὰ πᾶσι καθέστηκε καὶ ἐκ τῶν θείων γραφῶν γιγνωσκομένη τε καὶ ἀναγιγνωσκομένη .
ἐν ταύτῃ γὰρ καὶ οἱ ἅγιοι τελειωθέντες ἐμαρτυρήθησαν καὶ νῦν ἀναλύσαντές εἰσιν ἐν κυρίῳ .
ἔμεινε δὲ ἀεὶ ἡ πίστις διὰ παντὸς ἀβλαβής , εἰ μὴ πονηρία τινῶν αἱρετικῶν παραποιῆσαι ταύτην ἐτόλμησεν .
ἄρειος γάρ τις καὶ οἱ σὺν αὐτῷ διαφθεῖραι ταύτην καὶ ἀσέβειαν κατ αὐτῆς ἐπεισαγαγεῖν ἐπεχείρησαν , φάσκοντες ἐξ οὐκ ὄντων καὶ κτίσμα καὶ ποίημα καὶ τρεπτὸν εἶναι τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ , πολλούς τε ἐν τούτοις ἠπάτησαν , ὥστε καὶ τοὺς δοκοῦντας εἶναί τι συναπαχθῆναι αὐτῶν τῇ δυσφημίᾳ .
καὶ φθάσαντες μὲν οἱ ἅγιοι πατέρες ἡμῶν , συνελθόντες ὡς προεῖπον ἐν τῇ κατὰ Νίκαιαν συνόδῳ , τὴν μὲν Ἀρειανὴν αἵρεσιν ἀνεθεμάτισαν , τὴν δὲ τῆς καθολικῆς ἐκκλησίας πίστιν ὡμολόγησαν ἐγγράφως , ὥστε ταύτης πανταχοῦ κηρυττομένης ἀποσβεσθῆναι τὴν ἀναφθεῖσαν αἵρεσιν παρὰ τῶν αἱρετικῶν .
ἦν μὲν οὖν αὕτη κατὰ πᾶσαν ἐκκλησίαν γιγνωσκομένη τε καὶ κηρυττομένη .
ἀλλ  ἐπειδὴ τὴν Ἀρειανὴν αἵρεσιν ἀνανεῶσαι βουλόμενοι τινὲς μὲν αὐτὴν τὴν ἐν Νικαίᾳ παρὰ τῶν πατέρων ὁμολογηθεῖσαν πίστιν τετολμήκασιν ἀθετῆσαι , τινὲς δὲ σχηματίζονται ὁμολογεῖν αὐτήν , ταῖς δὲ ἀληθείαις ἀρνοῦνται , παρερμηνεύοντες τὸ ὁμοούσιον , καὶ οὗτοι βλασφημοῦντες τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ἐν τῷ φάσκειν αὐτοὺς κτίσμα εἶναι καὶ ποίημα διὰ τοῦ υἱοῦ γεγονός , ἀναγκαίως θεωρήσαντες τὴν ἐκ τῆς τοιαύτης βλασφημίας βλάβην γιγνομένην κατὰ τῶν λαῶν , ἐπιδοῦναι τῇ σῇ εὐσεβείᾳ τὴν ἐν Νικαίᾳ ὁμολογηθεῖσαν πίστιν ἐσπουδάσαμεν , ἵνα γνῷ σου ἡ θεοσέβεια μεθ ὅσης ἀκριβείας γέγραπται καὶ ὅσον πλανῶνται οἱ παρ αὐτὴν διδάσκοντες .
γίγνωσκε , θεοφιλέστατε Αὔγουστε , ὅτι αὕτη μέν ἐστιν ἡ ἐξ αἰῶνος κηρυττομένη , ταύτην δὲ ὡμολόγησαν οἱ ἐν Νικαίᾳ συνελθόντες πατέρες καὶ ταύτῃ σύμψηφοι τυγχάνουσι πᾶσαι αἱ κατὰ τόπον ἐκκλησίαι , αἵ τε κατὰ τὴν Σπανίαν καὶ Βρεττανίαν καὶ Γαλλίας , καὶ τῆς Ἰταλίας πάσης καὶ Δαλματίας , Δακίας τε καὶ Μυσίας , Μακεδονίας καὶ πάσης Ἑλλάδος , καὶ αἱ κατὰ τὴν Ἀφρικὴν πᾶσαι καὶ Σαρδανίαν καὶ Κύπρον καὶ Κρήτην , Παμφυλίαν τε καὶ Λυκίαν καὶ Ἰσαυρίαν , καὶ αἱ κατὰ πᾶσαν Αἴγυπτον καὶ Λιβύας καὶ Πόντον καὶ Καππαδοκίαν καὶ τὰ πλησίον μέρη , καὶ αἱ κατὰ τὴν Ἀνατολὴν ἐκκλησίαι , πάρεξ ὀλίγων τῶν τὰ Ἀρείου φρονούντων .
πάντων γὰρ τῶν προειρημένων τῇ πείρᾳ ἐγνώκαμεν τὴν γνώμην καὶ γράμματα ἔχομεν .
καὶ οἴδαμεν , θεοφιλέστατε Αὔγουστε , ὅτι κ ἂν ὀλίγοι τινὲς ἀντιλέγωσι ταύτῃ τῇ πίστει , οὐ δύνανται πρόκριμα ποιεῖν πάσῃ τῇ οἰκουμένῃ .
πολλῷ γὰρ χρόνῳ βλαβέντες ἀπὸ τῆς Ἀρειανῆς αἱρέσεως , φιλονεικότερον νῦν ἀνθίστανται τῇ εὐσεβείᾳ .
καὶ ὑπὲρ τοῦ γιγνώσκειν τὴν σὴν εὐσέβειαν , καίτοι γιγνώσκουσαν , ὅμως ἐσπουδάσαμεν τὴν ἐν Νικαίᾳ πίστιν ὁμολογηθεῖσαν ὑπὸ τριακοσίων δέκα καὶ ὀκτὼ ἐπισκόπων ὑποτάξαι .
ἔστι δὲ αὕτη ἡ ἐν Νικαίᾳ πίστις ·
πιστεύομεν εἰς ἕνα θεόν , πατέρα παντοκράτορα , πάντων ὁρατῶν τε καὶ ἀοράτων ποιητήν ·
καὶ εἰς ἕνα κύριον Ἰησοῦν Χριστόν , τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ , γεννηθέντα ἐκ τοῦ πατρὸς μονογενῆ , τουτ έστιν ἐκ τῆς οὐσίας τοῦ πατρός , θεὸν ἐκ θεοῦ , φῶς ἐκ φωτός , θεὸν ἀληθινὸν ἐκ θεοῦ ἀληθινοῦ , γεννηθέντα , οὐ ποιηθέντα , ὁμοούσιον τῷ πατρί , δι  οὗ τὰ πάντα ἐγένετο τά τε ἐν τῷ οὐρανῷ καὶ τὰ ἐπὶ τῆς γῆς , τὸν δι ἡμᾶς τοὺς ἀνθρώπους καὶ διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν κατελθόντα , σαρκωθέντα , ἐνανθρωπήσαντα , παθόντα καὶ ἀναστάντα τῇ τρίτῃ ἡμέρᾳ , ἀνελθόντα εἰς τοὺς οὐρανούς , ἐρχόμενον κρῖναι ζῶντας καὶ νεκρούς ·
τοὺς δὲ λέγοντας ὅτι ἦν ποτε ὅτε οὐκ ἦν , καὶ πρὶν γεννηθῆναι οὐκ ἦν , καὶ ὅτι ἐξ οὐκ ὄντων ἐγένετο , ἢ ἐξ ἑτέρας ὑποστάσεως ἢ οὐσίας φάσκοντας εἶναι , ἢ κτιστὸν ἢ τρεπτὸν ἢ ἀλλοιωτὸν τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ , τούτους ἀναθεματίζει ἡ ἁγία καθολικὴ καὶ ἀποστολικὴ ἐκκλησία .
ταύτῃ τῇ πίστει , θεοφιλέστατε Αὔγουστε , ἐπιμένειν ἀναγκαῖον ὡς θείᾳ καὶ ἀποστολικῇ , καὶ μηδένα μετακινεῖν αὐτὴν πιθανολογίαις καὶ λογομαχίαις 0 ·
ὅπερ ἐποίησαν ἐξ ἀρχῆς οἱ Ἀρειομανῖται , ἐξ οὐκ ὄντων τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ λέγοντες , καὶ ὅτι ἦν ποτε ὅτε οὐκ ἦν , καὶ κτιστὸς καὶ ποιητὸς καὶ τρεπτός ἐστι .
διὰ τοῦτο γάρ , καθὰ προείπαμεν , καὶ ἡ ἐν Νικαίᾳ σύνοδος ἀνεθεμάτισε τὴν τοιαύτην αἵρεσιν , τὴν δὲ τῆς ἀληθείας πίστιν ὡμολόγησεν .
οὐ γὰρ ἁπλῶς ὅμοιον εἰρήκασι τὸν υἱὸν τῷ πατρί , ἵνα μὴ ἁπλῶς ὅμοιος θεοῦ , ἀλλ  ἐκ θεοῦ θεὸς ἀληθινὸς πιστεύηται , ἀλλὰ καὶ ὁμοούσιον ἔγραψαν , ὅπερ ἴδιόν ἐστι γνησίου καὶ ἀληθινοῦ υἱοῦ , ἐξ ἀληθινοῦ καὶ φύσει πατρός 0 .
ἀλλ οὐ δὲ ἀπηλλοτρίωσαν τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ἀπὸ τοῦ πατρὸς καὶ τοῦ υἱοῦ , ἀλλὰ μᾶλλον συνεδόξασαν αὐτὸ τῷ πατρὶ καὶ τῷ υἱῷ ἐν τῇ μιᾷ τῆς ἁγίας τριάδος πίστει , διὰ τὸ καὶ μίαν εἶναι τὴν ἐν τῇ ἁγίᾳ τριάδι θεότητα .
τούτοις ὁ βασιλεὺς τοῖς γράμμασιν ἐντυχὼν ἐβεβαίωσεν ἣν εἶχε περὶ τῶν θείων γνῶσίν τε καὶ διάθεσιν .
καὶ νόμον ἕτερον ἔγραψε τοῦ σίτου τὴν σύνταξιν ἀποδοθῆναι ταῖς ἐκκλησίαις κελεύσας ἣν ὁ μέγας Κωνσταντῖνος ἀπένειμεν .
ἰουλιανὸς γὰρ καὶ ταύτην ἐκεκωλύκει τὴν χορηγίαν , ἅτε δὴ τὸν κατὰ τοῦ θεοῦ καὶ σωτῆρος ἡμῶν ἀναδεξάμενος πόλεμον .
ἐπειδὴ δὲ ὁ ἐκ τῆς ἐκείνου δυσσεβείας ἐπισκήψας λιμὸς ἐπεῖχεν εἰσπράττειν τὰς εἰσφοράς , τῆς Κωνσταντίνου συντάξεως τὸ τριτημόριον Ἰοβιανὸς τὸ τηνικαῦτα παρασχεθῆναι προσέταξεν , ὑποσχόμενος τοῦ λιμοῦ παυσαμένου τέλειον παρέξειν τὸ σιτηρέσιον .
τοιούτοις νόμοις τὰ τῆς βασιλείας κατακοσμήσας προοίμια , ἀπὸ τῆς Ἀντιοχέων ἐπὶ τὸν Βόσπορον ὥρμησεν .
ἐν Δαδαστάνῃ δὲ  κώμη δὲ αὕτη Βιθυνῶν καὶ Γαλατῶν ἐν μεθορίῳ κειμένη  τοῦδε τοῦ βίου τὸ τέλος ἐδέξατο , αὐτὸς μὲν μετὰ μεγίστων καὶ καλλίστων ἐφοδίων ἀπάρας , τοὺς δὲ τῆς βασιλικῆς ἐκείνης ἡμερότητος γεγευμένους ἐν ὀδύνῃ καταλιπών .
οἶμαι δὲ τῶν ὅλων τὸν πρύτανιν , τὴν ἡμετέραν διελέγχοντα πονηρίαν , καὶ δεικνύναι ἡμῖν τὰ ἀγαθὰ καὶ τούτων ἡμᾶς πάλιν γυμνοῦν , καὶ δι ἐκείνου μὲν διδάσκειν ὡς μάλα εὐπετῶς παρέχειν ἃ βούλεται δύναται , διὰ δὲ τούτου καὶ διελέγχειν ὡς οὐκ ἀξίους τῶν ἀγαθῶν καὶ ἐπὶ τὸν ἀμείνω βίον προτρέπειν 0 .
τότε μέντοι τὴν ἀθρόαν τελευτὴν τοῦ βασιλέως οἱ στρατιῶται μεμαθηκότες ἐθρήνησαν μὲν ὡς πατέρα τὸν ἀπελθόντα , Βαλεντινιανὸν δὲ ἐκεῖνον , τὸν τῇ χειρὶ τὸν νεωκόρον πατάξαντα καὶ εἰς τὸ φρούριον ἐκπεμφθέντα , βασιλέα πρ οὐβάλοντο , οὐκ ἀνδρείᾳ μόνον ἀλλὰ καὶ φρονήσει καὶ σωφροσύνῃ καὶ δικαιοσύνῃ καὶ μεγέθει σώματος διαπρέποντα .
οὕτω δὲ ἦν βασιλικός τε καὶ μεγαλόφρων ὡς τῆς στρατιᾶς πειραθείσης κοινωνὸν αὐτῷ προβαλέσθαι τῆς βασιλείας , ἐκεῖνο φάναι τὸ παρὰ πάντων ᾀδόμενον ·
ὑμέτερον ἦν , ὦ στρατιῶται , βασιλέως οὐκ ὄντος , ἐμοὶ δοῦναι τῆς βασιλείας τὰς ἡνίας ·
ἐπειδὴ δὲ ταύτην ἐδεξάμην ἐγώ , ἐμὸν λοιπὸν καὶ οὐχ ὑμέτερον τὸ περὶ τῶν κοινῶν διασκοπεῖσθαι πραγμάτων 0 .
τούσδε τοὺς λόγους καὶ θαυμάσαντες καὶ στέρξαντες οἱ στρατιῶται εἵποντο τοῖς ἐκείνου νεύμασιν ἰθυνόμενοι .
ὁ δὲ τὸν ἀδελφὸν ἐκ Πανονίας μεταπεμψάμενος , ὡς οὐκ ὤφελε , κοινωνὸν ποιεῖται τῆς βασιλείας , οὐδέπω τὴν τῶν δογμάτων διαφθορὰν εἰσδεξάμενον ·
καὶ τῆς Ἀσίας αὐτῷ παραδοὺς τὰ σκῆπτρα καὶ μέντοι καὶ τῆς Αἰγύπτου , ἑαυτῷ τὴν Εὐρώπην ἀπένειμε .
καὶ τὴν Ἑσπέραν καταλαβὼν πᾶσαν αὐτὴν ἐξεπαίδευσεν εὐνομίαν , ἀπὸ τῶν τῆς εὐσεβείας κηρυγμάτων ἀρξάμενος .
Αὐξεντίου γάρ , ὃς τὴν Ἀρείου μὲν εἰσεδέξατο λώβην , Μεδιολάνου δὲ τὴν ἐκκλησίαν πεπιστευμένος ἐν πλείσταις ἀπεκηρύχθη συνόδοις , τὸν βίον ὑπεξελθόντος , μεταπεμψάμενος τοὺς ἐπισκόπους ὁ βασιλεὺς τοιοῖσδε πρὸς αὐτοὺς ἐχρήσατο λόγοις ·
ἴστε σαφῶς , ἅτε δὴ τοῖς θείοις λογίοις ἐντεθραμμένοι , ὁποῖον εἶναι προσήκει τὸν ἀρχιερωσύνης ἠξιωμένον , καὶ ὡς οὐ χρὴ λόγῳ μόνον ἀλλὰ καὶ βίῳ τοὺς ἀρχομένους ῥυθμίζειν καὶ πάσης ἀρετῆς ἑαυτὸν ἀρχέτυπον προτιθέναι καὶ μάρτυρα ἔχειν τῆς διδασκαλίας τὴν πολιτείαν .
τοιοῦτον δὴ οὖν καὶ νῦν τοῖς ἀρχιερατικοῖς ἐγκαθιδρύσατε θώκοις , ὅπως καὶ ἡμεῖς οἱ τὴν βασιλείαν ἰθύνοντες εἰλικρινῶς αὐτῷ τὰς ἡμετέρας ὑποκλίνωμεν κεφαλὰς καὶ τοὺς παρ ἐκείνου γιγνομένους ἐλέγχους  ἀνθρώπους γὰρ ὄντας καὶ προσπταίειν ἀνάγκη  ὡς ἰατρικὴν ἀσπαζώμεθα θεραπείαν 0 .
ταῦτα τοῦ βασιλέως εἰρηκότος , αὐτὸν ἡ σύνοδος ἠξίου ψηφίσασθαι σοφόν τε ὄντα καὶ εὐσεβείᾳ κοσμούμενον .
μεῖζον ἢ καθ ἡμᾶς τὸ ἐγχείρημα 0 ·
ὑμεῖς γὰρ τῆς θείας ἠξιωμένοι χάριτος καὶ τὴν αἴγλην ἐκείνην εἰσδεδεγμένοι ἄμεινον ψηφιεῖσθε .
οὗτοι μὲν οὖν ἐξελθόντες καθ ἑαυτοὺς ἐβουλεύοντο ·
οἱ δὲ τὴν πόλιν ἐκείνην οἰκοῦντες ἐστασίαζον , οἱ μὲν τοῦτον , οἱ δὲ ἐκεῖνον προβληθῆναι φιλονεικοῦντες 0 .
οἱ μὲν γὰρ τῆς Αὐξεντίου νόσου μετειληχότες τοὺς ὁμόφρονας ἐψηφίζοντο , οἱ δὲ τῆς ὑγιαινούσης μοίρας ὁμογνώμονα πάλιν ἐζήτουν ἔχειν ἡγούμενον .
ταύτην Ἀμβρόσιος , ὁ τοῦ ἔθνους τὴν πολιτικὴν ἡγεμονίαν πεπιστευμένος , τὴν στάσιν μαθὼν καὶ δείσας μή τι νεώτερον γένηται , τὴν ἐκκλησίαν σὺν τάχει κατέλαβεν .
οἱ δὲ τῆς διαμάχης ἐκείνης παυσάμενοι κοινὴν ἀφῆκαν φωνήν , Ἀμβρόσιον σφίσιν ἐξαιτοῦντες προβληθῆναι ποιμένα .
ἔτι δὲ οὗτος ἀμύητος ἦν .
ταῦτα μαθὼν ὁ βασιλεὺς προσέταξε παραυτίκα καὶ μυηθῆναι καὶ χειροτονηθῆναι τὸν ἀξιέπαινον ἄνδρα ·
ᾔδει γὰρ αὐτοῦ πάσης μὲν στάθμης εὐθυτέραν οὖσαν τὴν γνώμην , παντὸς δὲ κανόνος ἀκριβεστέρας τὰς ψήφους 0 .
ὑπέλαβε δὲ καὶ θείαν εἶναι τὴν ψῆφον , ἐκ τῆς τῶν τ ἀναντία φρονούντων τεκμαιρόμενος συμφωνίας .
ἐπειδὴ δὲ καὶ τῆς θείας τοῦ παναγίου βαπτίσματος ἀπήλαυσε δωρεᾶς καὶ τὴν ἀρχιερατικὴν ἐδέξατο χάριν , τοῦτον ὁ πάντα ἄριστος βασιλεὺς προσενηνοχέναι λέγεται τῷ σωτῆρι καὶ δεσπότῃ τὸν ὕμνον  καὶ γὰρ τοῖς γεγενημένοις παρῆν  ·
χάρις σοι , δέσποτα παντοκράτορ καὶ σῶτερ ἡμέτερε , ὅτι τῷδε τῷ ἀνδρὶ ἐγὼ μὲν ἐνεχείρισα σώματα , σὺ δὲ ψυχάς , καὶ τὰς ἐμὰς ψήφους δικαίας ἀπέφηνας 0 .
ἐπειδὴ δὲ ὀλίγων διελθουσῶν ἡμερῶν ὁ θεῖος Ἀμβρόσιος σὺν παρρησίᾳ πλείστῃ τῷ βασιλεῖ διαλεγόμενος ἐπεμέμψατό τισιν ὡς οὐκ εὖ παρὰ τῶν ἀρχόντων γεγενημένοις ·
ταύτην σου , ἔφη ὁ βασιλεύς , καὶ πάλαι ᾔδειν τὴν παρρησίαν καὶ σαφῶς ἐπιστάμενος οὐ μόνον οὐκ ἀντεῖπον , ἀλλὰ καὶ σύμψηφος τῆς χειροτονίας γεγένημαι .
ἰάτρευε οὖν , ὡς ὁ θεῖος ὑπαγορεύει νόμος , τὰ τῶν ἡμετέρων ψυχῶν πλημμελήματα .
ταῦτα μὲν οὖν ἐν Μεδιολάνῳ καὶ εἶπε καὶ δέδρακε .
μαθὼν δέ τινας ἐν τῇ Ἀσίᾳ καὶ ἐν τῇ Φρυγίᾳ περὶ τῶν θείων ἀμφισβητοῦντας δογμάτων , ἐν μὲν τῷ Ἰλλυρικῷ σύνοδον γενέσθαι προσέταξε , τὰ δὲ παρ ἐκείνων καὶ ψηφισθέντα καὶ κυρωθέντα τοῖς ἀμφισβητοῦσιν ἐξέπεμψεν .
ἐψηφίσαντο δὲ οἱ συνελθόντες τὴν ἐν Νικαίᾳ ἐκτεθεῖσαν πίστιν κρατεῖν .
ἐπέστειλε δὲ καὶ αὐτός , κοινωνὸν τῶν γραμμάτων τὸν ἀδελφὸν ποιησάμενος , ἐμμένειν τοῖς δεδογμένοις παρεγγυῶν .
ἀναγνώσομαι δὲ καὶ τὸν νόμον , σαφῶς αὐτοῦ κηρύττοντα τὴν εὐσέβειαν , ὡσαύτως δὲ καὶ τὴν τηνικαῦτα τοῦ Βάλεντος περὶ τὰ θεῖα δόγματα ὑγείαν δηλοῦντα .
Αὐτοκράτορες Μέγιστοι Ἀεισέβαστοι Νικηταὶ Αὔγουστοι Οὐαλεντινιανὸς καὶ Οὐάλης καὶ Γρατιανὸς ἐπισκόποις διοικήσεως Ἀσιανῆς , Φρυγίας , Καροφρυγίας , Πακατιανῆς , ἐν κυρίῳ χαίρειν .
συνόδου τηλικαύτης συγκροτηθείσης ἐν τῷ Ἰλλυρικῷ καὶ ζητήσεως πολλῆς γενομένης περὶ τοῦ σωτηρίου λόγου , ἀπέδειξαν οἱ τρισμακαριώτατοι ἐπίσκοποι τὴν τριάδα ὁμοούσιον πατρὸς καὶ υἱοῦ καὶ ἁγίου πνεύματος ·