Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
οὐ γὰρ στοιχεῖον οὐ δ ἀρχὴ τὸ μεμιγμένον ἀλλ ἐξ ὧν μέμικται 0 .
καὶ μὴν οὗτοι τὸν θεὸν ἀρχὴν ὄντα σῶμα νοερὸν καὶ νοῦν ἐν ὕλῃ ποιοῦντες οὐ καθαρὸν οὐ δ ἁπλοῦν οὐ δ ἀσύνθετον ἀλλ ἐξ ἑτέρου καὶ δι ἑτέρον ἀποφαίνουσιν ἡ δ ὕλη καθ αὑτὴν ἄλογος οὖσα καὶ ἄποιος τὸ ἁπλοῦν ἔχει καὶ τὸ ἀρχοειδὲς ὁ θεὸς δέ , εἴπερ οὐκ ἔστιν ἀσώματος οὐ δ ἄυλος , ὡς ἀρχῆς μετέσχηκε τῆς ὕλης 0 1 2 .
εἰ μὲν γὰρ ἓν καὶ τ αὐτὸν ἡ ὕλη καὶ ὁ λόγος , οὐκ εὖ τὴν ὕλην ἄλογον ἀποδεδώκασιν εἰ δ ἕτερα , καὶ ἀμφοτέρων ταμίας ἄν τις ὁ θεὸς εἴη καὶ οὐχ ἁπλοῦν ἀλλὰ σύνθετον πρᾶγμα τῷ νοερῷ τὸ σωματικὸν ἐκ τῆς ὕλης προσειληφώς 0 1 .
τά γε μὴν τέσσαρα σώματα , γῆν καὶ ὕδωρ ἀέρα τε καὶ πῦρ , πρῶτα στοιχεῖα προσαγορεύοντες , οὐκ οἶδ ὅπως τὰ μὲν ἁπλᾶ καὶ καθαρὰ τὰ δὲ σύνθετα καὶ μεμιγμένα ποιοῦσι 0 .
γῆν μὲν γὰρ εἰς ἀεὶ καὶ ὕδωρ οὔ θ ἑαυτὰ συνέχειν οὔ θ ἕτερα , πνευματικῆς δὲ μετοχῇ καὶ πυρώδους δυνάμεως τὴν ἑνότητα διαφυλάττειν ἀέρα δὲ καὶ πῦρ αὑτῶν τ εἶναι δι εὐτονίαν ἐκτατικά , καὶ τοῖς δυσὶν ἐκείνοις ἐγκεκραμένα τόνον παρέχειν καὶ τὸ μόνιμον καὶ οὐσιῶδες 0 .
πῶς οὖν ἔτι γῆ στοιχεῖον ἢ ὕδωρ , εἰ μή θ ἁπλοῦν μή τε πρῶτον μή θ αὑτῷ διαρκές , ἀλλ ἐνδεὲς ἔξωθεν εἰς ἀεὶ τοῦ συνέχοντος ἐν τῷ εἶναι καὶ σῴζοντος 0 1 ;
οὐ δὲ γὰρ οὐσίας αὐτῶν ἐπίνοιαν ἀπολελοίπασιν , ἀλλὰ πολλὴν ἔχει ταραχὴν καὶ ἀσάφειαν οὕτως ὁ λόγος λεγόμενος τῆς γῆς τινὸς καθ ἑαυτήν .
εἶτα πῶς οὖσα γῆ καθ ἑαυτὴν ἀέρος δεῖται συνιστάντος αὐτὴν καὶ συνέχοντος ;
ἀλλ οὐκ ἔστι γῆ καθ ἑαυτὴν οὐ δ ὕδωρ ·
ἀλλὰ τὴν ὕλην ὁ ἀὴρ ὧδε μὲν συναγαγὼν καὶ πυκνώσας γῆν ἐποίησεν , ὧδε δὲ πάλιν διαλυθεῖσαν καὶ μαλαχθεῖσαν ὕδωρ 0 .
οὐδέτερον οὖν τούτων στοιχεῖον , οἷς ἕτερον ἀμφοτέροις οὐσίαν καὶ γένεσιν παρέσχηκεν 0 .
ἔτι τὴν μὲν οὐσίαν καὶ τὴν ὕλην ὑφεστάναι ταῖς ποιότησι λέγουσι , ὡς σχεδὸν οὕτω τὸν ὅρον ἀποδιδόναι τὰς δὲ ποιότητας αὖ πάλιν οὐσίας καὶ σώματα ποιοῦσι .
ταῦτα δὲ πολλὴν ἔχει ταραχήν .
εἰ μὲν γὰρ ἰδίαν οὐσίαν αἱ ποιότητας ἔχουσι καθ ἣν σώματα λέγονται καὶ εἰσιν , οὐχ ἑτέρας οὐσίας δέονται ·
τὴν γὰρ αὑτῶν ἔχουσιν .
εἰ δὲ τοῦτο μόνον αὐταῖς ὑφέστηκε τὸ κοινόν , ὅπερ οὐσίαν οὗτοι καὶ ὕλην καλοῦσι , δῆλον ὅτι σώματος μετέχουσι σώματα γὰρ οὔκ εἰσι 0 ·
τὸ δ ὑφεστὼς καὶ δεχόμενον διαφέρειν ἀνάγκη τῶν ἃ δέχεται καὶ οἷς ὑφέστηκεν 0 .
οἱ δὲ τὸ ἣμισυ βλέπουσι ·
τὴν γὰρ ὕλην ἄποιον ὀνομάζουσι , τὰς δὲ ποιότητας οὐκέτι βούλονται καλεῖν ἀύλους .
καίτοι πῶς οἷόν τε σῶμα ποιότητος ἄνευ ποιῆσαι , ποιότητα σώματος ἄνευ μὴ νοοῦντας 0 ;
ὁ γὰρ συμπλέκων σῶμα πάσῃ ποιότητι λόγος οὐδενὸς ἐᾷ μὴ σύν τινι ποιότητι σώματος ἅψασθαι τὴν διάνοιαν .
ἢ τοίνυν πρὸς τὸ ἀσώματον τῆς ποιότητος μαχόμενος μάχεσθαι καὶ πρὸς τὸ ἄποιον τῆς ὕλης 0 ;
ἔοικεν , ἢ θατέρου θάτερον ἀποκρίνων καὶ ἀμφότερα χωρίζειν ἀλλήλων .
ὃν δέ τινες αὐτῶν προβάλλονται λόγον , ὡς ἄποιον τὴν οὐσίαν ὀνομάζοντες , οὐχ ὅτι πάσης ἐστέρηται ποιότητος ἀλλ ὅτι πάσας ἔχει τὰς ποιότητας , μάλιστα παρὰ τὴν ἔννοιὰν ἐστιν .
οὐδεὶς γὰρ ἄποιον νοεῖ τὸ μηδεμιᾶς ποιότητος ἄμοιρον οὐ δ ἀπαθὲς τὸ πάντα πάσχειν ἀεὶ πεφυκὸς οὐ δ ἀκίνητον τὸ πάντῃ κινητόν .
ἐκεῖνο δ οὐ λέλυται , κ ἂν ἀεὶ μετὰ ποιότητος ἡ ὕλη νοῆται , τὸ ἑτέραν αὐτὴν νοεῖσθαι καὶ διαφέρουσαν τῆς ποιότητος .
κωλώτηεζ ὁ Ἑπικούρου συνήθης βιβλίον ἐξέδωκεν ἐπιγράψας ὅτι κατὰ τὰ τῶν ἄλλων φιλοσόφων δόγματα οὐ δὲ ζῆν ἔστιν .
ὅσα τοίνυν ἡμῖν ἐπῆλθεν εἰπεῖν πρὸς αὐτὸν ὑπὲρ τῶν φιλοσόφων , ἐγράφη πρότερον .
ἐπεὶ δὲ καὶ τῆς σχολῆς διαλυθείσης ἐγένοντο λόγοι πλείονες ἐν τῷ περιπάτῳ πρὸς τὴν αἵρεσιν , ἔδοξέ μοι καὶ τούτους ἀναλαβεῖν , εἰ καὶ δι ἄλλο μηδὲν ἀλλ ἐνδείξεως ἕνεκα τοῖς εὐθύνουσιν ἑτέρους , ὅτι δεῖ τοὺς λόγους ἕκαστον ὧν ἐλέγχει καὶ τὰ γράμματα μὴ παρέργως διελθεῖν μη δὲ φωνὰς ἀλλαχόθεν ἄλλας ἀποσπῶντα καὶ ῥήμασιν ἄνευ πραγμάτων ἐπιτιθέμενον παρακρούεσθαι τοὺς ἀπείρους 0 .
προελθόντων γὰρ ἡμῶν εἰς τὸ γυμνάσιον ὥσπερ εἰώθειμεν ἐκ τῆς διατριβῆς , Ζεύξιππος ἐμοὶ μέν ἔφη δοκεῖ πολὺ τῆς προσηκούσης ὁ λόγος εἰρῆσθαι παρρησίας μαλακώτερον ·
ἀπίασι δ ἡμῖν ἐγκαλοῦντες οἱ περὶ Ἡρακλείδην , τοῦ Ἐπικούρου καὶ τοῦ Μητροδώρου , ἡμῖν μηδὲν αἰτίων ὄντων , θρασύτερον καθαψαμένοις .
καὶ ὁ Θέων εἶτ οὐκ ἔλεγες εἶπεν ὅτι τοῖς ἐκείνων ὁ Κωλώτης παραβαλλόμενος εὐφημότατος ἀνδρῶν φαίνεται ;
τὰ γὰρ ἐν ἀνθρώποις αἴσχιστα ῥήματα , βωμολοχίας , ληκυθισμοὺς , ἀλαζονείας , ἑταιρήσεις , ἀνδροφονίας , βαρυστόνους , πολυφθόρους , βαρυεγκεφάλους συναγαγόντες Ἀριστοτέλους καὶ Σωκράτους καὶ Πυθαγόρου καὶ Πρωταγόρου καὶ Θεοφράστου καὶ Ἡρακλείδου καὶ Ἱππάρχου καὶ τίνος γὰρ οὐχὶ τῶν ἐπιφανῶν 0 ;
κατεσκέδασαν ·
ὥστ , εἰ καὶ τ ἄλλα πάντα σοφῶς εἶχεν αὐτοῖς , διὰ τὰς βλασφημίας ταύτας καὶ κατηγορίας πορρωτάτω σοφίας ἂν εἴργεσθαι ·
φθόνος γὰρ ἔξω θείου χοροῦ καὶ ζηλοτυπία δι ἀσθένειαν ἀποκρύψαι μὴ δυναμένη τὸ ἀλγοῦν ὑπολαβὼν οὖν Ἀριστόδημος Ἡρακλείδης μὲν οὖν ἔφη γραμματικὸς ὤν , ἀντὶ τῆς ποιητικῆς τύρβης , ὡς ἐκεῖνοι λέγουσι , καὶ τῶν Ὁμήρου μωρολογημάτων ἀποτίνει ταύτας Ἐπικούρῳ χάριτας , ἢ ὅτι Μητρόδωρος ἐν γράμμασι τοσούτοις τῷ ποιητῇ λελοιδόρηκεν 0 .
ἀλλ ἐκείνους μὲν ἐῶμεν , ὦ Ζεύξιππε ·
τὸ δ ἐν ἀρχῇ τῶν λόγων ῥηθὲν πρὸς τοὺς ἄνδρας , ὡς οὐκ ἔστι ξῆν κατ αὐτούς , τί οὐ μᾶλλον , ἐπεὶ κέκμηκεν οὗτος , αὐτοὶ δι ἑαυτῶν περαίνομεν ἅμα καὶ Θέωνα παραλαβόντες 0 ;
καὶ ὁ Θέων πρὸς αὐτὸν ἀλλ οὗτος μέν ἔφη ὁ ἆθλος ἑτέροις ἐκτετέλεσται πρὸ ἡμῶν .
νῦν αὖτε σκοπὸν ἄλλον , εἰ δοκεῖ , θέμενοι τοιαύτῃ τινὶ δίκῃ μετίωμεν ὑπὲρ τῶν φιλοσόφων τοὺς ἄνδρας ·
ἀποδεῖξαι γάρ , ἄνπερ ᾖ δυνατόν , ἐπιχειρήσωμεν , ὅτι μη δὲ ζῆν ἡδέως ἔστιν κατ αὐτούς .
παπαί εἶπον ἔγωγε γελάσας εἰς τὴν γαστέρα τοῖς ἀνδράσιν ἔοικας ἐναλεῖσθαι , καὶ τὴν περὶ τῶν κρεῶν ἐπάξειν , ἀφαιρούμενος ἡδονὴν ἀνθρώπων βοώντων οὐ γὰρ πυγμάχοι εἰμὲν ἀμύμονες οὐ δὲ ῥήτορες οὐ δὲ προστάται δήμων οὐ δ ἄρχοντες , ἀεὶ δ ἡμῖν δαίς τε φίλη καὶ πᾶσα διὰ σαρκὸς ἐπιτερπὴς κίνησις ἐφ ἡδονὴν τινα καὶ χαρὰν ψυχῆς ἀναπεμπομένη .
δοκεῖς οὖν μοι μὴ τὸ ἔαρ ἐξαιρεῖν ὥς φασιν , ἀλλὰ τὸ ζῆν ἀφαιρεῖσθαι τοὺς ἄνδρας , εἰ τὸ ζῆν ἡδέως μὴ ἀπολείψεις αὐτοῖς .
τί οὖν εἶπεν ὁ Θέων εἰ δοκιμάζεις τὸν λόγον , αὐτὸς οὐ χρῇ παρόντι ;
χρήσομαι εἶπον ἀκροώμενος καὶ ἀποκρινόμενος , ἂν δέησθε ·
τὴν δ ἡγεμονίαν ὑμῖν παραδίδωμι μικρὰ δὴ προφασισαμένου τοῦ Θέωνος , Ἀριστόδημος ὡς σύντομον ἔφη καὶ λείαν ἔχων ὁδὸν ἀπετάφρευσας ἡμῖν πρὸς τὸν λόγον , οὐκ ἐάσας περὶ τοῦ καλοῦ πρότερον εὐθύνας ὑποσχεῖν τὴν αἵρεσιν .
ἀνθρώπους γάρ , ἡδονὴν ὑποτιθεμένους τέλος , οὐκ ἔστιν ἐξελάσαι τοῦ ἡδέως ζῆν ῥᾴδιον ·
τοῦ δὲ καλῶς ἐκπεσόντες ἅμα καὶ τοῦ ἡδέως συνεξέπιπτον ·
ἐπεὶ τὸ ἡδέως ζῆν ἄνευ τοῦ καλῶς ἀνύπαρκτόν ἐστιν , ὡς αὐτοὶ λέγουσι 0 .
καὶ ὁ Θέων ἀλλὰ τοῦτο μέν εἶπεν ἂν δόξῃ , τοῦ λόγου προϊόντος ἀναθησόμεθα ·
νῦν δὲ χρησόμεθα τοῖς διδομένοις ὑπ αὐτῶν .
οἴονται δὲ περὶ γαστέρα τ ἀγαθὸν εἶναι καὶ τοὺς ἄλλους πόρους τῆς σαρκὸς ἅπαντας , δι ὧν ἡδονὴ καὶ μὴ ἀλγηδὼν ἐπεισέρχεται ·
καὶ πάντα τὰ καλὰ καὶ σοφὰ ἐξευρήματα τῆς περὶ γαστέρα ἡδονῆς ἕνεκα γεγονέναι καὶ τῆς ὑπὲρ ταύτης ἐλπίδος ἀγαθῆς , ὡς ὁ σοφὸς εἴρηκε Μητρόδωρος 0 .
αὐτόθεν μὲν οὖν , ὦ ἑταῖρε , φαίνονται γλίσχρον τι καὶ σαπρὸν καὶ οὐ βέβαιον αἴτιον τ ἀγαθοῦ λαμβάνοντες , ἀλλὰ τοῖς πόροις τούτοις , δι ὧν ἡδονὰς 0 ;
ἐπεισάγονται , καὶ πρὸς ἀλγηδόνας ὁμοίως κατατετρημένον , μᾶλλον δ ἡδονὴν μὲν ὀλίγοις ἀλγηδόνα δὲ πᾶσι τοῖς μορίοις δεχόμενον 0 .
πᾶσα γὰρ ἡδονὴ περὶ ἄρθρα καὶ νεῦρα καὶ πόδας καὶ χεῖρας , οἷς ἐνοικίζεται τὰ δεινὰ πάθη καὶ σχέτλια , ποδαγρικὰ καὶ ῥευματικὰ καὶ φαγεδαινικὰ καὶ διαβρώσεις καὶ ἀποσήψεις 0 ·
ὀσμῶν δὲ καὶ χυμῶν τὰ ἣδιστα προσαγαγὼν τῷ σώματι μικρὸν εὑρήσεις χωρίον ἐν αὐτῷ παντάπασι τὸ κινούμενον λείως καὶ προσηνῶς , τὰ δ ἄλλα πολλάκις δυσχεραίνει καὶ ἀγανακτεῖ ·
πυρὶ δὲ καὶ σιδήρῳ καὶ δήγματι καὶ ὑστριχίσιν οὐδὲν ἀπαθὲς οὐ δ ἀναίσθητον ἀλγηδόνος , ἀλλὰ καὶ καῦμα καὶ ῥῖγος εἰς ἅπαντα καταδύεται καὶ πυρετός 0 ·
αἱ δ ἡδοναὶ καθάπερ αὖραι πρὸς ἑτέραις ἕτεραι τοῦ σώματος ἄκραις ἐπιγελῶσαι διαχέονται , καὶ ὁ χρόνος ὁ μὲν τούτων οὐ πολὺς ἀλλ ὥσπερ οἱ διᾴττοντες ἔξαψιν ἅμα καὶ σβέσιν ἐν τῇ σαρκὶ λαμβάνουσιν εἷς δὲ τοῦ πόνου μάρτυς ὁ Αἰσχύλου Φιλοκτήτης ἱκανός 0 1 ·
οὐ γὰρ ὁ δράκων , φησίν , ἀνῆκεν ἀλλ ἐνῴκισε δεινὴν στομάτων ἔκφυσιν , ποδὸς λαβεῖν .
ὀλισθείη ἀλγηδὼν οὐχ ἕτερα τοιαῦτα κινοῦσα καὶ γαργαλίζουσα τοῦ σώματος ·
ἀλλ ὥσπερ τὸ τῆς μηδικῆς σπέρμα πολυκαμπὲς καὶ σκαληνὸν ἐμφύεται τῇ γῇ καὶ διαμένει πολὺν χρόνον ὑπὸ τραχύτητος , οὕτως ὁ πόνος ἄγκιστρα καὶ ῥίζας διασπείρων καὶ συμπλεκόμενος τῇ σαρκὶ καὶ παραμένων οὐχ ἡμέρας οὐ δὲ νύκτας μόνον ἀλλὰ καὶ ὥρας ἐτῶν ἐνίοις καὶ περιόδους ὀλυμπιακὰς , μόλις ὑπ ἄλλων πόνων ὥσπερ ἥλων σφοδροτέρων ἐκκρουόμενος ἀπαλλάττεται 0 .
τίς γὰρ ἔπιε χρόνον τοσοῦτον ἢ ἔφαγεν , ὅσον διψῶσιν οἱ πυρέττοντες καὶ πεινῶσιν οἱ πολιορκούμενοι ;
ποῦ δ ἔστιν ἄνεσις καὶ κοινωνία μετὰ φίλων , ἐφ ὅσον κολάζουσι καὶ στρεβλοῦσι τύραννοι ;
καὶ γὰρ τοῦτο τῆς τοῦ σώματος φαυλότητος καὶ ἀφυΐας πρὸς τὸ ἡδέως ζῆν ἐστιν , ὅτι τοὺς πόνους ὑπομένει μᾶλλον ἢ τὰς ἡδονὰς καὶ πρὸς ἐκείνους ἔχει ῥώμην καὶ δύναμιν , ἐν δὲ ταύταις ἀσθενὲς ἐστι καὶ ἁψίκορον 0 .
τὸ δ ἡδέως ζῆν ἂν ἅπτωνται πλείονα περὶ τούτου λέγειν οὐκ ἐῶσιν ἡμᾶς , ὁμολογοῦντες αὐτοὶ μικρὸν εἶναι τὸ τῆς σαρκὸς ἡδύ , μᾶλλον δ ἀκαρές , εἴ γε δὴ μὴ κενολογοῦσι μη δ ἀλαζονεύονται , Μητρόδωρος μὲν λέγων ὅτι πολλάκις προσεπτύσαμεν ταῖς τοῦ σώματος ἡδοναῖς , Ἐπίκουρος δὲ καὶ γελᾶν φησι ταῖς ὑπερβολαῖς τοῦ περὶ τὸ σῶμα νοσήματος πολλάκις κάμνοντα τὸν σοφόν οἷς οὖν οἱ πόνοι τοῦ σώματος οὕτως εἰσὶν ἐλαφροὶ καὶ ῥᾴδιοι , πῶς ἔνεστί τι ταῖς ἡδοναῖς ἀξιόλογον 0 ;
καὶ γὰρ εἰ μὴ χρόνῳ μη δὲ μεγέθει τῶν πόνων ἀποδέουσιν , ἀλλὰ περὶ πόνους ἔχουσι , καὶ πέρας αὐταῖς κοινὸν Ἐπίκουρος τὴν παντὸς τοῦ ἀλγοῦντος ὑπεξαίρεσιν ἐπιτέθεικεν , ὡς τῆς φύσεως ἄχρι τοῦ λῦσαι τὸ ἀλγεινὸν αὐξούσης τὸ ἡδύ , περαιτέρω δὲ μὴ ἐώσης προελθεῖν κατὰ τὸ μέγεθος , ἀλλὰ ποικιλμοὺς τινας οὐκ ἀναγκαίους , ὅταν ἐν τῷ μὴ πονεῖν γένηται , δεχομένης ἡ δ ἐπὶ τοῦτο μετ ὀρέξεως πορεία , μέτρον ἡδονῆς οὖσα , κομιδῇ βραχεῖα καὶ σύντομος ὅθεν αἰσθόμενοι τῆς ἐνταῦθα γλισχρότητος ὥσπερ ἐκ χωρίου λυπροῦ τοῦ σώματος μεταφέρουσι τὸ τέλος εἰς τὴν ψυχήν , ὡς ἐκεῖ νομὰς καὶ λειμῶνας ἀμφιλαφεῖς ἡδονῶν ἕξοντες ἐν δ Ἰθάκῃ οὔ τ ἂρ δρόμοι εὐρέες οὔ τε τι λειμών οὔ τε λείη περὶ τὸ σαρκίδιον ἡ ἀπόλαυσις ἀλλὰ τραχεῖα , μεμιγμένη πρὸς πολὺ τὸ ἀλλότριον καὶ σφυγματῶδες 0 1 2 .
ὑπολαβὼν οὖν ὁ Ζεύξιππος εἶτ οὐ καλῶς ἔφη δοκοῦσί σοι ποιεῖν οἱ ἄνδρες , ἀρχόμενοι μὲν ἀπὸ τοῦ σώματος , ἐν ᾧ πρῶτον ἐφάνη γένεσις , εἶτ ἰόντες ἐπὶ τὴν ψυχὴν ὡς βεβαιοτέραν καὶ τὸ πᾶν ἐν ταύτῃ τελειοῦντες ;
καλῶς νὴ Δί ἔφην ἐγὼ καὶ κατὰ φύσιν , εἴ τι κρεῖττον ἐνταῦθα μετιόντες καὶ τελειότερον ἀνευρίσκουσιν , ὥσπερ οἱ θεωρητικοὶ καὶ πολιτικοὶ τῶν ἀνδρῶν 0 .
εἰ δ ἀκούεις αὐτῶν μαρτυρομένων καὶ βοώντων , ὡς ἐπ οὐδενὶ τῶν ὄντων πέφυκε χαίρειν καὶ γαληνίζειν πλὴν ἐπὶ σώματος ἡδοναῖς παρούσαις ἢ προσδοκωμέναις , καὶ τοῦτ αὐτῆς τ ἀγαθόν ἐστιν , ἆρ οὐ δοκοῦσί σοι διεράματι τοῦ σώματος χρῆσθαι τῇ ψυχῇ , καὶ καθάπερ οἶνον ἐκ πονηροῦ καὶ μὴ παλαιοῦντες οἴεσθαι σεμνότερόν τι ποιεῖν καὶ τιμιὼτερον ζειν πλὴν ἐπὶ σώματος ἡδοναῖς παρούσαις ἢ προσοὑ δοκοῦσί σοι διεράματι τοῦ σώματος 0 ;
χρῆσθαι τῇ στέγοντος ἀγγείου τὴν ἡδονὴν διαχέοντες ἐνταῦθα καὶ καίτοι γ οἶνον μὲν χρόνος διαχυθέντα τηρεῖ καὶ συνηδύνει ·
τῆς δ ἡδονῆς 0 ;
ἡ ψυχὴ παραλαβοῦσα τὴν μνήμην , ὥσπερ ὀσμήν , ἄλλο δ οὐδέν , φυλάσσει 0 ·
ζέσασα γὰρ ἐπὶ σαρκὶ κατασβέννυται καὶ τὸ μνημονευόμενον αὐτῆς ;
ἀμαυρόν ἐστι καὶ κνισῶδες , ὥσπερ ἑώλων ὧν τις ἔφαγεν ἢ ἔπιε τιθεμένου καὶ ταμιεύοντος ἐπινοίας ἐν ἑαυτῷ καὶ χρωμένου δηλονότι ταύταις , προσφάτων μὴ παρόντων .
ὅρα δ ὅσῳ μετριώτερον οἱ Κυρηναϊκοί , καίπερ ἐκ μιᾶς οἰνοχόης Ἐπικούρῳ πεπωκότες , οὐ δ ὁμιλεῖν ἀφροδισίοις οἴονται δεῖν μετὰ φωτὸς ἀλλὰ σκότος προθεμένους , ὅπως μὴ τὰ εἴδωλα τῆς πράξεως ἀναλαμβάνουσα διὰ τῆς ὄψεως ἐναργῶς ἡ διάνοια πολλάκις ἀνακάηται τὴν ὄρεξιν .
οἱ δὲ τούτῳ μάλιστα τὸν σοφὸν ἡγούμενοι διαφέρειν , τῷ μνημονεύειν ἐναργῶς καὶ συνέχειν ἐν ἑαυτῷ τὰ περὶ τὰς ἡδονὰς φάσματα καὶ πάθη καὶ κινήσεις , εἰ μὲν οὐδὲν ἄξιον σοφίας παρεγγυῶσιν , ὥσπερ σωμάτων οἰκίᾳ τῇ ψυχῇ τοῦ σοφοῦ τὰ τῆς ἡδονῆς ἐκκλύσματα μένειν ἐῶντες , μὴ λέγωμεν 0 ·
ὅτι δ οὐκ ἔστιν ἀπὸ τούτων ἡδέως ζῆν , αὐτόθεν γε πρόδηλον 0 .
οὐ γὰρ εἰκὸς εἶναι μέγα τῆς ἡδονῆς τὸ μνημονευόμενον , εἰ μικρὸν γ ἐδόκει τὸ παρόν 0 ·
οὐ δ οἷς εὐφραίνετο μετρίως γιγνομένοις ὑπερχαίρειν γενομένων ὅπου οὐ δὲ τοῖς ἐκπεπληγμένοις τὰ σωματικὰ καὶ θαυμάζουσιν ἐμμένει τὸ χαίρειν παυσαμένοις , ἀλλὰ σκιά τις ὑπολείπεται καὶ ὄναρ ἐν τῇ ψυχῇ τῆς ἡδονῆς ἀποπταμένης οἷον ὑπέκκαυμα τῶν ἐπιθυμιῶν , ὥσπερ ἐν ὕπνοις διψῶντος ἢ ἐρῶντος ἀτελεῖς ἡδοναὶ καὶ ἀπολαύσεις δριμύτερον ἐγείρουσι τὸ ἀκόλαστον 0 .
οὔ τε δὴ τούτοις ἐπιτερπὴς ἡ μνήμη τῶν ἀπολελαυσμένων , ἀλλ ἐξ ὑπολείμματος ἡδονῆς ἀμυδροῦ καὶ διακένου πολὺ τὸ οἰστρῶδες καὶ νύττον ἐναργοῦς ἀναφέρουσα τῆς ὀρέξεως οὔ τε τοὺς μετρίους καὶ σώφρονας εἰκὸς ἐνδιατρίβειν τῇ ἐπινοίᾳ τῶν τοιούτων , οὐ δ ἅπερ ἔσκωπτε τὸν Καρνεάδην πράττοντα , οἷον ἐξ ἐφημερίδων ἀναλέγεσθαι , ποσάκις Ἡδείᾳ καὶ Λεοντίῳ συνῆλθον , ἢ ποῦ Θάσιον ἔπιον ἢ ποίας εἰκάδος ἐδείπνησαν πολυτελέστατα 0 1 .
δεινὴν γὰρ ἐμφαίνει καὶ θηριώδη περὶ τὰ γιγνόμενα καὶ προσδοκώμενα τῆς ἡδονῆς ἔργα ταραχὴν καὶ λύσσαν ἡ τοσαύτη πρὸς ἀναμνήσεις βάκχευσις αὐτῆς τῆς ψυχῆς καὶ πρόστηξις .
ὅθεν αὐτοί μοι δοκοῦσι , τούτων αἰσθόμενοι τῶν ἀτοπιῶν , εἰς τὴν ἀπονίαν καὶ τὴν εὐστάθειαν ὑποφεύγειν τῆς σαρκός , ὡς ἐν τῷ ταύτην ἐπινοεῖν περί τινας ἐσομένην καὶ γεγενημένην τοῦ ἡδέως ζῆν ὄντος ·
τὸ γὰρ εὐσταθὲς σαρκὸς κατάστημα καὶ τὸ περὶ ταύτης πιστὸν ἔλπισμα τὴν ἀκροτάτην χαρὰν καὶ βεβαιοτάτην ἔχειν τοῖς ἐπιλογίζεσθαι δυναμένοις 0 .
ὅρα δὴ πρῶτον μὲν οἷα ποιοῦσι , τὴν εἴ θ ἡδονὴν ταύτην εἴ τ ἀπονίαν ἢ εὐστάθειαν ἄνω καὶ κάτω μετερῶντες ἐκ τοῦ σώματος εἰς τὴν ψυχήν , εἶτα πάλιν ἐκ ταύτης εἰς ἐκεῖνο τῷ μὴ στέγειν ἀπορρέουσαν καὶ διολισθάνουσαν ἀναγκαζόμενοι τῇ ἀρχῇ συνάπτειν καὶ τὸ μὲν ἡδόμενον , ὥς φησι , τῆς σαρκὸς τῷ χαίροντι τῆς ψυχῆς ὑπερείδοντες , αὖθις δ ἐκ τοῦ χαίροντος εἰς τὸ ἡδόμενον τῇ ἐλπίδι τελευτῶντες 0 1 2 .
καὶ πῶς οἷόν τε , τῆς βάσεως τινασσομένης , μὴ συντινάσσεσθαι τὸ βαῖνον 0 ·
ἢ βέβαιον ἐλπίδα καὶ χαρὰν ἀσάλευτον εἶναι περὶ πράγματος σάλον ἔχοντος τοσοῦτον καὶ μεταβολάς , ὅσαις φυλάττουσι τὸ σῶμα , πολλαῖς μὲν ἔξωθεν ὑποκείμενον ἀνάγκαις καὶ πληγαῖς ἐν 0 ·
ἑαυτῷ δ ἔχον ἀρχὰς κακῶν , ἃς οὐκ ἀποτρέπει λογισμός ;
οὐ δὲ γὰρ ἂν προσέπιπτεν ἀνδράσι νοῦν ἔχουσι στραγγουρικὰ πάθη καὶ δυσεντερικὰ καὶ φθίσεις καὶ ὕδρωπες , ὧν τοῖς μὲν αὐτὸς Ἐπίκουρος συνηνέχθη τοῖς δὲ Πολύαινος τὰ δὲ Νεοκλέα καὶ Ἀγαθόβουλον ἐξήγαγε .
καὶ ταῦτ οὐκ ὀνειδίζομεν , εἰδότες καὶ Φερεκύδην καὶ Ἡράκλειτον ἐν νόσοις χαλεπαῖς γενομένους ·
ἀλλ ἀξιοῦμεν αὐτούς , εἰ τοῖς πάθεσι βούλονται τοῖς ἑαυτῶν ὁμολογεῖν καὶ μὴ κεναῖς φωναῖς θρασυνόμενοι καὶ δημαγωγοῦντες ἀλαζονείαν προσοφλισκάνειν , ἢ μὴ λαμβάνειν χαρᾶς ἀρχὴν ἁπάσης τὴν σαρκὸς εὐστάθειαν ἢ μὴ φάναι χαίρειν καὶ ὑβρίζειν τοὺς ἐν πόνοις ὑπερβάλλουσι καὶ νόσοις γιγνομένους .
κατάστημα μὲν γὰρ εὐσταθὲς σαρκὸς γίγνεται πολλάκις , ἔλπισμα δὲ πιστὸν ὑπὲρ σαρκὸς καὶ βέβαιον οὐκ ἔστιν ἐν ψυχῇ νοῦν ἐχούσῃ γενέσθαι ·
ἀλλ ὥσπερ ἐν θαλάσσῃ κατ Αἰσχύλον ὠδῖνα τίκτει νὺξ κυβερνήτῃ σοφῷ καὶ γαληνή 0 ·
τὸ γὰρ μέλλον ἄδηλον 0 ·
οὕτως ἐν σώματι ψυχὴν εὐσταθοῦντι καὶ ταῖς περὶ σώματος ἐλπίσι τ ἀγαθὸν τιθεμένην οὐκ ἔστιν ἄφοβον καὶ ἄκυμον διεξαγαγεῖν .
οὐ γὰρ ἔξωθεν μόνον , ὥσπερ ἡ θάλασσα , χειμῶνας ἴσχει καὶ καταιγισμοὺς τὸ σῶμα , πλείονας δὲ ταραχὰς ἐξ ἑαυτοῦ καὶ μείζονας ἀναδίδωσιν 0 ·
εὐδίαν δὲ χειμερινὴν μᾶλλον ἄν τις ἢ σαρκὸς ἀβλάβειαν ἐλπίσειεν αὑτῷ παραμενεῖν βεβαίως .
τὸ γὰρ ἐφήμερα καλεῖν καὶ ἀβέβαια καὶ ἀστάθμητα φύλλοις τε γιγνομένοις ἔτους ὥρᾳ καὶ φθίνουσιν εἰκάζειν τὸν βίον τί παρέσχηκεν ἄλλο τοῖς ποιηταῖς ἢ τὸ τῆς σαρκὸς ἐπίκηρον καὶ πολυβλαβὲς καὶ νοσῶδες , ἧς δὴ καὶ τὸ ἄκρον ἀγαθὸν δεδιέναι καὶ κολούειν παρεγγυῶσι 0 ;
σφαλερὸν γὰρ αἱ εἰς ἄκρον εὐεξίαι φησὶν Ἱπποκράτης 0 ·
ὁ δ ἄρτι θάλλων σαρκὶ διοπετὴς ὅπως ἀστὴρ ἀπέσβη κατὰ τὸν Εὐριπίδην ὑπὸ δὲ βασκανίας καὶ φθόνου βλάπτεσθαι προσορωμένους οἴονται τοὺς καλούς , ὅτι τάχιστα τὸ ἀκμάζον ἴσχει μεταβολὴν τοῦ σώματος δι ἀσθένειαν .
ὅτι δ ὅλως μοχθηρὰ τὰ πράγματα πρὸς βίον ἄλυπόν ἐστιν αὐτοῖς , σκόπει καὶ ἀφ ὧν πρὸς ἑτέρους λέγουσι .
τοὺς γὰρ ἀδικοῦντας καὶ παρανομοῦντας ἀθλίως φασὶ καὶ περιφόβως ζῆν τὸν πάντα χρόνον ·
ὅτι , κ ἂν λαθεῖν δύνωνται , πίστιν περὶ τοῦ λαθεῖν λαβεῖν ἀδύνατόν ἐστιν ·
ὅθεν ὁ τοῦ μέλλοντος ἀεὶ φόβος ἐγκείμενος οὐκ ἐᾷ χαίρειν οὐ δὲ θαρρεῖν ἐπὶ τοῖς παροῦσι ταῦτα δὲ καὶ πρὸς ἑαυτοὺς εἰρηκότες λελήθασιν .
εὐσταθεῖν μὲν γὰρ ἔστι καὶ ὑγιαίνειν τῷ σώματι πολλάκις , πίστιν δὲ λαβεῖν περὶ τοῦ διαμενεῖν ἀμήχανον ·
ἀνάγκη δὴ ταράττεσθαι καὶ ὠδίνειν ἀεὶ πρὸς τὸ μέλλον ὑπὲρ τοῦ σώματος , ἣν περιμένουσιν ἐλπίδα πιστὴν ἀπ αὐτοῦ καὶ βεβαίαν οὐδέπω κτήσασθαι δυναμένους 0 .
τὸ δὲ μηδὲν ἀδικεῖν οὐδέν ἐστι πρὸς τὸ θαρρεῖν οὐ γὰρ τὸ δικαίως παθεῖν ἀλλὰ τὸ παθεῖν φοβερόν 0 ·
οὐ δὲ συνεῖναι μὲν αὐτὸν ἀδικίαις ἀνιαρὸν περιπεσεῖν δὲ ταῖς ἄλλων οὐ χαλεπόν 0 ·
ἀλλ εἰ μὴ μεῖζον , οὐκ ἔλαττόν γε τὸ κακὸν ἦν Ἀθηναίοις ἡ Λαχάρους καὶ Συρακοσίοις ἡ Διονυσίου χαλεπότης ἤπερ αὐτοῖς ἐκείνοις 0 1 ·
ταράττοντες γὰρ ἐταράττοντο καὶ πείσεσθαι κακῶς προσεδόκων ἐκ τοῦ προαδικεῖν καὶ προλυμαίνεσθαι τοὺς ἐντυγχάνοντας .
ὄχλων δὲ θυμοὺς καὶ λῃστῶν ὠμότητας καὶ κληρονόμων ἀδικίας , ἔτι δὲ λοιμοὺς 0 ;
ἀέρων καὶ θάλασσαν εὐβραγκήν , 0 ·
ὑφ αἷς Ἐπίκουρος ὀλίγον ἐδέησε καταποθῆναι πλέων εἰς Λάμψακον , ὡς γράφει , τί ἂν λέγοι τις ;
ἀρκεῖ γὰρ ἡ φύσις τῆς σαρκός , ὕλην ἔχουσα νόσων ἐν ἑαυτῇ καὶ τοῦτο δὴ τὸ παιζόμενον ἐκ τοῦ βοὸς τοὺς ἱμάντας λαμβάνουσα τὰς ἀλγηδόνας ἐκ τοῦ σώματος , ὁμοίως τοῖς τε φαύλοις καὶ τοῖς ἐπιεικέσι τὸν βίον ἐπισφαλῆ ποιεῖν καὶ φοβερόν , ἄνπερ ἐπὶ σαρκὶ καὶ τῇ περὶ σάρκα ἐλπίδι μάθωσιν ἄλλῳ δὲ μηδενὶ χαίρειν καὶ θαρρεῖν , ὡς Ἐπίκουρος ἒν τ ἄλλοις πολλοῖς 0 ;
γέγραφε καὶ τούτοις , ἃ ἔστι περὶ Τέλους οὐ μόνον τοίνυν ἄπιστον καὶ ἀβέβαιον ἀρχὴν λαμβάνουσι τοῦ ἡδέως ζῆν ἀλλὰ καὶ παντάπασιν εὐκαταφρόνητον καὶ μικράν , εἴπερ αὐτοῖς κακῶν ἀποφυγὴ τὸ χαρτόν ἐστι καὶ τ ἀγαθόν , ἄλλο δ οὐδὲν διανοεῖσθαί φασιν , οὐ δ ὅλως τὴν φύσιν ἔχειν ὅποι τεθήσεται τ ἀγαθόν , εἰ μὴ μόνον , ὅθεν ἐξελαύνεται τὸ κακὸν αὐτῆς ὥς φησι Μητρόδωρος ἐν τοῖς πρὸς τοὺς Σοφιστάς 0 ·
ὥστε τοῦτ αὐτὸ τ ἀγαθόν ἐστι , τὸ φυγεῖν τὸ κακόν ·
ἔνθα γὰρ τεθήσεται τ ἀγαθόν , οὐκ ἔστιν , ὅταν μηθὲν ἔτι ὑπεξίῃ μή τ ἀλγεινὸν μή τε λυπηρόν ὅμοια δὲ καὶ τὰ Ἐπικούρου , λέγοντος τὴν τ ἀγαθοῦ φύσιν ἐξ αὐτῆς τῆς φυγῆς τοῦ κακοῦ καὶ τῆς μνήμης καὶ ἐπιλογίσεως καὶ χάριτος , ὅτι τοῦτο συμβέβηκεν αὐτῷ , γεννᾶσθαι 0 ·
τὸ γὰρ ποιοῦν , φησίν , ἀνυπέρβλητον γῆθος τὸ παρ αὑτοῦ πεφυγμένον , μέγα κακόν 0 ·
καὶ αὕτη φύσις ἀγαθοῦ , ἄν τις ὀρθῶς ἐπιβάλῃ , ἔπειτα σταθῇ καὶ μὴ κενῶς περιπατῇ περὶ ἀγαθοῦ θρυλῶν φεῦ τῆς μεγάλης ἡδονῆς τῶν ἀνδρῶν καὶ μακαριότητος , ἣν καρποῦνται χαίροντες ἐπὶ τῷ μὴ κακοπαθεῖν μη δὲ λυπεῖσθαι μη δὲ ἀλγεῖν 0 .
ἆρ οὐκ ἄξιόν ἐστιν ἐπὶ τούτοις καὶ φρονεῖν καὶ λέγειν , ἃ λέγουσιν , ἀφθάρτους καὶ ἰσοθέους ἀποκαλοῦντες αὑτοὺς καὶ δι ὑπερβολὰς καὶ ἀκρότητας ἀγαθῶν εἰς βρόμους καὶ ὀλολυγμοὺς ἐκβακχεύοντες ὑπὸ τῆς ἡδονῆς , ὅτι τῶν ἄλλων περιφρονοῦντες ἐξευρήκασι μόνοι θεῖον ἀγαθὸν καὶ μέγα τὸ μηδὲν ἔχειν κακόν ;
ὥστε μή τε συῶν ἀπολείπεσθαι μή τε προβάτων εὐδαιμονίᾳ , τὸ τῇ σαρκὶ καὶ τῇ ψυχῇ περὶ τῆς σαρκὸς ἱκανῶς ἔχειν μακάριον τιθεμένους 0 .
ἐπεὶ τοῖς γε κομψοτέροις καὶ γλαφυρωτέροις τῶν ζῴων οὐκ ἔστι φυγὴ κακοῦ τέλος ·
ἀλλὰ καὶ πρὸς ᾠδὰς ὑπὸ κόρου τρέπεται καὶ νήξεσι χαίρει καὶ πτήσεσι καὶ ἀπομιμεῖσθαι παίζοντα φωνάς τε παντοδαπὰς καὶ ψόφους ὑφ ἡδονῆς ;
καὶ γαυρότητος ἐπιχειρεῖ ·
καὶ πρὸς ἄλληλα χρῆται φιλοφροσύναις καὶ σκιρτήσεσιν , ὅταν ἐκφύγῃ τὸ κακόν , τ ἀγαθὸν πεφυκότα ζητεῖν ·
μᾶλλον δ ὅλως πᾶν τὸ ἀλγεινὸν καὶ τ ἀλλότριον ὡς ἐμποδὼν ὄντα τῇ διώξει τοῦ οἰκείου καὶ κρείττονος ἐξωθοῦντα τῆς φύσεως 0 .
τὸ γὰρ ἀναγκαῖον οὐκ ἀγαθόν ἐστιν , ἀλλ ἐπέκεινα τῆς φυγῆς τῶν κακῶν κεῖται τὸ ἐφετὸν καὶ τὸ αἱρετὸν καὶ νὴ Δία τὸ ἡδὺ καὶ οἰκεῖον , ὡς Πλάτων ἔλεγε , καὶ ἀπηγόρευε τὰς λυπῶν καὶ πόνων ἀπαλλαγὰς ἡδονὰς μὴ νομίζειν , ἀλλ οἷόν τινα σκιαγραφίαν ἢ μῖξιν οἰκείου καὶ ἀλλοτρίου , καθάπερ λευκοῦ καὶ μέλανος ἀπὸ τοῦ κάτω πρὸς τὸ μέσον ἀναφερομένων , ἀπειρίᾳ δὲ τοῦ κάτω καὶ ἄνω καὶ ἀγνοίᾳ τὸ μέσον ἄκρον ἡγουμένων εἶναι καὶ πέρας 0 1 2 ·
ὥσπερ Ἐπίκουρος ἡγεῖται καὶ Μητρόδωρος , οὐσίαν τ ἀγαθοῦ καὶ ἀκρότητα τὴν τοῦ κακοῦ φυγὴν τιθέμενοι καὶ χαίροντες ἀνδραπόδων τινὰ χαρὰν ἢ δεσμίων ἐξ εἱργμοῦ λυθέντων ἀσμένως ἀλειψαμένων καὶ ἀπολουσαμένων μετὰ τὰς αἰκίας καὶ τὰς μάστιγας , ἐλευθέρας δὲ καὶ καθαρᾶς καὶ ἀμιγοῦς καὶ ἀμωλωπίστου χαρᾶς ἀγεύστων καὶ ἀθεάτων 0 .
οὐ γάρ , εἰ τὸ ψωριᾶν τὴν σάρκα καὶ λημᾶν τὸν ὀφθαλμὸν ἀλλότριον , ἤδη καὶ τὸ κνᾶσθαι καὶ τὸ ἀπομάττεσθαι θαυμάσιον οὐ δ εἰ τὸ ἀλγεῖν καὶ φοβεῖσθαι τὰ θεῖα καὶ ταράττεσθαι τοῖς ἐν Ἅιδου κακόν , ἡ τούτων ἀποφυγὴ μακάριον καὶ ζηλωτόν 0 1 2 ·
ἀλλὰ μικρὸν τινα τόπον καὶ γλίσχρον ἀποφαίνουσι τῆς χαρᾶς , ἐν ᾧ στρέφεται καὶ κυλινδεῖται μέχρι τοῦ μὴ ταράττεσθαι τοῖς ἐν Ἅιδου κακοῖς παρὰ τὰς κενὰς δόξας προϊοῦσα καὶ τοῦτο ποιουμένη τῆς σοφίας τέλος , ὃ δόξειεν ἂν αὐτόθεν ὑπάρχειν τοῖς ἀλόγοις .
εἰ γὰρ πρὸς τὴν ἀπονίαν τοῦ σώματος οὐ διαφέρει πότερον δι αὑτὸ ἢ φύσει τοῦ πονεῖν ἐκτός ἐστιν , οὐ δὲ πρὸς τὴν ἀταραξίαν τῆς ψυχῆς μεῖζόν ἐστι τὸ δι αὑτὴν ἢ κατὰ φύσιν οὕτως ἔχειν ὥστε μὴ ταράττεσθαι 0 .
καίτοι φήσειεν ἄν τις οὐκ ἀλόγως ἐρρωμενεστέραν εἶναι διάθεσιν τὴν φύσει μὴ δεχομένην τὸ ταράττον ἢ τὴν ἐπιμελείᾳ καὶ λόγῳ διαφεύγουσαν 0 .
ἔστω δ ἔχειν ἐπίσης ·
καὶ γὰρ οὕτω φανοῦνται τῶν θηρίων πλέον οὐδὲν ἔχοντες ἐν τῷ μὴ ταράττεσθαι τοῖς ἐν Ἅιδου καὶ περὶ θεῶν λεγομένοις μη δὲ προσδοκᾶν λύπας μη δ ἀλγηδόνας ὅρον ἑχούσοις , αὐτὲις γοῦν Ἐπίκουρος εἰπὼν ὡς εἰ μηδὲν ἡμᾶς αἱ ὑπὲρ τῶν μετεώρων ὑποψίαι ἠνώχλουν αἵ τε περὶ θανάτου καὶ ἀλγηδόνων , οὐκ ἄν ποτε προσεδεόμεθα φυσιολογίας εἰς τοῦτ ἄγειν ἡμᾶς οἴεται τὸν λόγον , ἐν ᾧ τὰ θηρία φύσει καθέστηκεν οὔ τε γὰρ ὑποψίας ἔχει φαύλας περὶ θεῶν οὔ τε δόξαις κεναῖς ἐνοχλεῖται τῶν μετὰ θάνατον οὐ δ ὅλως ἐπινοεῖ τι δεινὸν ἐν τούτοις οὐ δ οἶδε .
καίτοι εἰ μὲν ἐν τῇ προλήψει τοῦ θεοῦ τὴν πρόνοιαν ἀπέλιπον , ἐφαίνοντ ἂν ἐλπίσι χρησταῖς πλέον ἔχοντες οἱ φρόνιμοι τῶν θηρίων πρὸς τὸ ἡδέως ζῆν ·
ἐπεὶ δὲ τέλος ἦν τοῦ περὶ θεῶν λόγου τὸ μὴ φοβεῖσθαι θεὸν ἀλλὰ παύσασθαι ταραττομένους , βεβαιότερον οἶμαι τοῦθ ὑπάρχειν τοῖς ὅλως μὴ νοοῦσι θεὸν ἢ τοῖς νοεῖν μὴ βλάπτοντα μεμαθηκόσιν 0 ·
οὐ γὰρ ἀπήλλακται δεισιδαιμονίας ἀλλ οὐ δὲ περιπέπτωκεν , οὐ δ ἀποτέθειται τὴν ταράττουσαν ἔννοιαν περὶ τῶν θεῶν ἀλλ οὐ δ εἴληφε .
τὰ δ αὐτὰ καὶ περὶ τῶν ἐν Ἅιδου λεκτέον ·
τὸ μὲν γὰρ ἐλπίζειν τι χρηστὸν ἀπ ἐκείνων οὐδετέροις ὑπάρχει , τοῦ δ ὑποπτεύειν καὶ φοβεῖσθαι τὰ μετὰ τὸν θάνατον ἧττον μέτεστιν οἷς οὐ γίγνεται θανάτου πρόληψις ἢ τοῖς προλαμβάνουσιν ὡς οὐδὲν πρὸς ἡμᾶς ὁ θάνατος πρὸς μέν γε τούτους ἐστίν , ἐφ ὅσον περὶ αὐτοῦ διαλογίζονταί τι καὶ σκοποῦσι 0 ·
τὰ δ ὅλως ἀπήλλακται τοῦ φροντίζειν τῶν οὐ πρὸς ἑαυτά , πληγὰς δὲ φεύγοντα καὶ τραύματα καὶ φόνους τοῦτο τοῦ θανάτου δέδοικεν , ὃ καὶ τούτοις φοβερόν ἐστιν .
ἃ μὲν οὖν λέγουσιν αὑτοῖς ὑπὸ σοφίας παρεσκευασμένα , τοιαῦτ ἐστιν ὧν δ ἑαυτοὺς ἀφαιροῦνται καὶ ἀπελαύνουσιν , ἤδη σκοπῶμεν .
τὰς μὲν γὰρ ἐπὶ σαρκὸς εὐπαθείᾳ τῆς 0 ·
ψυχῆς ·
διαχύσεις , ἐὰν ὦσι μέτριαι , μηδὲν ἐχούσας μέγα μη δ ἀξιόλογον 0 ·
ἐὰν δ ὑπερβάλλωσι , πρὸς τῷ κενῷ καὶ ἀβεβαίῳ φορτικὰς φαινομένας καὶ θρασείας οὐ δὲ ψυχικὰς ἄν τις οὐ δὲ χαράς , ἀλλὰ σωματικὰς ἡδονὰς καὶ οἷον ἐπιμειδιάσεις καὶ συνεπιθρύψεις προσείποι τῆς ψυχῆς 0 .
ἃς δ ἄξιον καὶ δίκαιον εὐφροσύνας καὶ χαρὰς νομίζεσθαι , καθαραὶ μέν εἰσι τοῦ ἐναντίου καὶ σφυγμὸν οὐδένα κεκραμένον οὐ δὲ δηγμὸν οὐ δὲ μετάνοιαν ἔχουσιν οἰκεῖον δὲ τῇ ψυχῇ καὶ ψυχικὸν ἀληθῶς καὶ γνήσιον καὶ οὐκ ἐπείσακτον αὐτῶν τ ἀγαθόν ἐστιν οὐ δ ἄλογον , ἀλλ εὐλογώτατον ἐκ τοῦ θεωρητικοῦ καὶ φιλομαθοῦς ἢ πρακτικοῦ καὶ φιλοκάλου τῆς διανοίας φυόμενον 0 .
ὧν ὅσας ἑκάτερον καὶ ἡλίκας ἡδονὰς ἀναδίδωσιν , οὐκ ἄν τις ἀνύσειε διελθεῖν προθυμούμενος ·
ὑπομνῆσαι δὲ βραχέως αἳ θ ἱστορίαι πάρεισι πολλὰς μὲν ἐπιτερπεῖς διατριβὰς ἔχουσαι , τὸ δ ἐπιθυμοῦν ἀεὶ τῆς ἀληθείας ἀκόρεστον καταλείπουσαι καὶ ἄπληστον ἡδονῆς ·
δι ἣν οὐ δὲ τὸ ψεῦδος ἀμοιρεῖ χάριτος , ἀλλὰ καὶ πλάσμασι καὶ ποιήμασι τοῦ πιστεύεσθαι μὴ προσόντος ἔνεστιν ὅμως τὸ πεῖθον .
ἐννόει γάρ , ὡς δακνόμενοι τὸν Πλάτωνος ἀναγιγνώσκομεν Ἀτλαντικὸν καὶ τὰ τελευταῖα τῆς Ἰλιάδος , οἷον ἱερῶν κλειομένων ἢ θεάτρων ἐπιποθοῦντες τοῦ μύθου τὸ λειπόμενον .
αὐτῆς δὲ τῆς ἀληθείας ἡ μάθησις οὕτως ἐράσμιόν ἐστι καὶ ποθεινόν , ὡς τὸ ζῆν καὶ τὸ εἶναι διὰ τὸ γιγνώσκειν 0 ·
τοῦ δὲ θανάτου τὰ σκυθρωπότατα λήθη καὶ ἄγνοια καὶ σκότος ᾗ .
καὶ νὴ Δία μάχονται τοῖς φθείρουσι τῶν ἀποθανόντων τὴν αἴσθησιν ὀλίγου δεῖν ἅπαντες , ὡς ἐν μόνῳ τῷ αἰσθανομένῳ καὶ γιγνώσκοντι τῆς ψυχῆς τιθέμενοι τὸ ζῆν καὶ τὸ εἶναι καὶ τὸ χαίρειν .
ἔστι γὰρ καὶ τοῖς ἀνιῶσι τὸ μεθ ἡδονῆς τινος ἀκούεσθαι ·
καὶ ταραττόμενοι πολλάκις ὑπὸ τῶν λεγομένων καὶ κλαίοντες ὅμως λέγειν κελεύομεν , ὥσπερ οὗτος ἀλλὰ τοῦτο μὲν ἔοικε τῆς περὶ τὸ πάντα γιγνώσκειν ἡδονῆς ἀκρασία τις εἶναι καὶ ῥύσις ἐκβιαζομένη τὸν λογισμόν 0 ·