Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἦν οὖν παρὰ τὰς τάξεις τῶν λαφύρων παραφερομένων καὶ ἀναδεικνυμένων τοῖς τε Ῥωμαίοις χαρὰ μετ ἀλαλαγμοῦ καὶ τοῖς Ἕλλησιν ἀθυμία καὶ κατάπληξις , ἄχρι οὗ μαθὼν ὁ Πύρρος τὸ γινόμενον παρήλαυνε γυμνῷ τῷ προσώπῳ τήν τε δεξιὰν ὀρέγων τοῖς μαχομένοις καὶ τῇ φωνῇ σημαίνων ἑαυτόν , τέλος δὲ τῶν θηρίων ἐκβιαζομένων μάλιστα τοὺς Ῥωμαίους , καὶ τῶν ἵππων , πρὶν ἐγγὺς γενέσθαι , δυσανασχετούντων καὶ παραφερόντων τοὺς ἐπιβάτας , ἐπαγαγὼν τὴν Θετταλικὴν ἵππον αὐτοῖς ταρασσομένοις ἐτρέψατο πολλῷ φόνῳ .
διονύσιος μὲν οὖν ὀλίγῳ τῶν πεντακισχιλίων καὶ μυρίων ἐλάσσονας πεσεῖν ἱστορεῖ Ῥωμαίων , Ἱερώνυμος δὲ μόνους ἑπτακισχιλίους , τῶν δὲ περὶ Πύρρον ὁ μὲν Διονύσιος μυρίους καὶ τρισχιλίους , ὁ δὲ Ἱερώνυμος ἐλάττονας τῶν τετρακισχιλίων 0 1 2 ·
κράτιστοι δὲ ἦσαν οὗτοι ·
καὶ τῶν φίλων ὁ Πύρρος καὶ τῶν στρατηγῶν οἷς μάλιστα χρώμενος διετέλει καὶ πιστεύων ἀπέβαλεν .
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τὸ στρατόπεδον ἔλαβε τῶν Ῥωμαίων ἐκλιπόντων , καὶ πόλεις συμμαχίδας αὐτῶν προσηγάγετο , καὶ χώραν πολλὴν διεπόρθησε , καὶ προῆλθεν ὅσον μὴ πλέον σταδίων τριακοσίων ἀποσχεῖν τῆς Ῥώμης .
ἀφίκοντο δὲ αὐτῷ Λευ κανῶν τε πολλοὶ καὶ Σαυνιτῶν μετὰ τὴν μάχην , οὓς ἐμέμψατο μὲν ὑστερήσαντας , ἦν δὲ δῆλος ἡδόμενος καὶ μέγα φρονῶν ὅτι μόνοις τοῖς μετ αὐτοῦ καὶ Ταραντίνοις ἐκράτησε τῆς μεγάλης Ῥωμαίων δυνάμεως .
ῥωμαῖοι δὲ Λαιβῖνον μὲν οὐκ ἀπήλλαξαν τῆς ἀρχῆς , καίτοι λέγεται Γάιον Φαβρίκιον εἰπεῖν ὡς οὐκ Ἠπειρῶται Ῥωμαίους , ἀλλὰ Πύρρος νενικήκοι Λαιβῖνον , οἰόμενον οὐ τῆς δυνάμεως , ἀλλὰ τῆς στρατηγίας γεγονέναι τὴν ἧτταν ἀναπληροῦντες δὲ τὰς τάξεις καὶ συντάττοντες ἑτέρας προθύμως , καὶ λόγους ἀδεεῖς καὶ σοβαροὺς περὶ τοῦ πολέμου λέγοντες , ἔκπληξιν τῷ Πύρρῳ παρεῖχον .
ἔδοξεν οὖν αὐτῷ πέμψαντι πρότερον διάπειραν λαβεῖν τῶν ἀνδρῶν , εἰ συμβατικῶς ἔχοιεν , ἡγουμένῳ τὸ μὲν ἑλεῖν τὴν πόλιν καὶ κρατῆσαι παντάπασιν οὐ μικρὸν ἔργον οὐ δὲ τῆς παρούσης δυνάμεως εἶναι , τὴν δὲ φιλίαν καὶ τὰς διαλύσεις κάλλιστα ἔχειν πρὸς δόξαν αὐτῷ μετὰ νίκην .
πεμφθεὶς οὖν ὁ Κινέας ἐνετύγχανε τοῖς δυνατοῖς , καὶ δῶρα παισὶν αὐτῶν καὶ γυναιξὶν ἔπεμψε παρὰ τοῦ βασιλέως .
ἔλαβε δὲ οὐδείς , ἀλλ ἀπεκρίναντο πάντες καὶ πᾶσαι ὅτι δημοσίᾳ σπονδῶν γενομένων καὶ τὰ παρ αὐτῶν ὑπάρξει πρόθυμα τῷ βασιλεῖ καὶ κεχαρισμένα 0 .
πρὸς δὲ τὴν σύγκλητον ἐπαγωγὰ τοῦ Κινέου πολλὰ καὶ φιλάνθρωπα διαλεχθέντος , ἄσμενοι μὲν οὐδὲν οὐ δὲ ἑτοίμως ἐδέχοντο , καίπερ ἄνδρας τε τοὺς ἡλωκότας ἐν τῇ μάχῃ δίχα λύτρων ἀφιέντος αὐτοῖς τοῦ Πύρρου καὶ συγκατεργάσασθαι τὴν Ἰταλίαν ἐπαγγελλομένου , φιλίαν δὲ ἀντὶ τούτων ἑαυτῷ καὶ τοῖς Ταραντίνοις ἄδειαν , ἕτερον δὲ μηδὲν αἰτουμένου 0 .
δῆλοί γε μὴν ἦσαν ἐνδιδόντες οἱ πολλοὶ πρὸς τὴν εἰρήνην , ἡττημένοι τε μεγάλῃ μάχῃ καὶ προσδοκῶντες ἑτέραν ἀπὸ μείζονος δυνάμεως , τῶν Ἰταλικῶν τῷ Πύρρῳ προσγεγονότων .
ἔνθα δὴ Κλαύδιος Ἄππιος , ἀνὴρ ἐπιφανής , ὑπὸ δὲ γήρως ἅμα καὶ πηρώσεως ὀμμάτων ἀπειρη κὼς πρὸς τὴν πολιτείαν καὶ πεπαυμένος , ἀπαγγελλομένων τότε τῶν παρὰ τοῦ βασιλέως καὶ λόγου κατασχόντος ὡς μέλλει ψηφίζεσθαι τὰς διαλύσεις ἡ σύγκλητος , οὐκ ἐκαρτέρησεν , ἀλλὰ τοὺς θεράποντας ἄρασθαι κελεύσας αὑτόν ἐκομίζετο πρὸς τὸ βουλευτήριον ἐν φορείῳ δι ἀγορᾶς .
γενόμενον δὲ πρὸς ταῖς θύραις οἱ μὲν παῖδες ἅμα τοῖς γαμβροῖς ὑπολαβόντες καὶ περισχόντες εἰσῆγον , ἡ δὲ βουλὴ σιωπὴν αἰδουμένη τὸν ἄνδρα μετὰ τιμῆς ἔσχεν .
ὁ δὲ αὐτόθεν καταστάς , πρότερον μέν , ἔφη , τὴν περὶ τὰ ὄμματα τύχην ἀνιαρῶς ἔφερον , ὦ Ῥωμαῖοι , νῦν δὲ ἄχθομαι πρὸς τῷ τυφλὸς εἶναι μὴ καὶ κωφὸς ὤν , ἀλλ ἀκούων αἰσχρὰ βουλεύματα καὶ δόγματα ὑμῶν ἀνατρέ ποντα τῆς Ῥώμης τὸ κλέος , ποῦ γὰρ ὑμῶν ὁ πρός ἅπαντας ἀνθρώπους θρυλούμενος ἀεὶ λόγος , ὡς , εἰ παρῆν ἐκεῖνος εἰς Ἰταλίαν ὁ μέγας Ἀλέξανδρος καὶ συνηνέχθη νέοις ἡμῖν καὶ τοῖς πατράσιν ἡμῶν ἀκμάζουσιν , οὐκ ἂν ὑμνεῖτο νῦν ἀνίκητος , ἀλλ ἢ φυγὼν ἂν ἤ ποῦ πεσὼν ἐνταῦθα τὴν Ῥώμην ἐνδοξοτέραν ἀπέλιπε 0 ;
ταῦτα μέντοι κενὴν ἀλαζονείαν καὶ κόμπον ἀποδείκνυτε , Χάονας καὶ Μολοσσούς , τὴν ἀεὶ Μακεδόνων λείαν , δεδιότες , καὶ τρέμοντες Πύρρον , ὃς τῶν Ἀλεξάνδρου δορυφόρων ἕνα γοῦν ἀεὶ περιέπων καὶ θεραπεύων διατετέλεκε , καὶ νῦν οὐ βοηθῶν τοῖς ἐνταῦθα μᾶλλον Ἕλλησιν ἢ φεύγων τοὺς ἐκεῖ πολεμίους πλανᾶται περὶ τὴν Ἰταλίαν , ἐπαγγελλόμενος ἡμῖν τὴν ἡγεμονίαν ἀπὸ ταύτης τῆς δυνάμεως ἣ μέρος μικρὸν αὐτῷ Μακεδονίας οὐκ ἤρκεσε διαφυλάξαι .
μὴ τοῦτον οὖν ἀπαλλάξειν νομίζετε ποιησάμενοι φίλον , ἀλλὰ ἐκείνους ἐπάξεσθαι καταφρονήσαντας ὑμῶν ὡς πᾶσιν εὐκατεργάστων , εἰ Πύρρος ἄπεισι μὴ δοὺς δίκην ὧν ὕβρισεν , ἀλλὰ καὶ προσλαβὼν μισθὸν τό ἐπεγγελάσαι Ῥωμαίοις Ταραντίνους καὶ Σαυνίτας 0 .
τοιαῦτα τοῦ Ἀππίου διαλεχθέντος ὁρμὴ παρέστη πρὸς τὸν πόλεμον αὐτοῖς , καὶ τὸν Κινέαν ἀποπέμπουσιν ἀποκρινάμενοι Πύρρον ἐξελθόντα τῆς Ἰταλίας , οὕτως , εἰ δέοιτο , περὶ φιλίας καὶ συμμαχίας διαλέγεσθαι , μέχρι δὲ οὗ πάρεστιν ἐν ὅπλοις , πολεμήσειν αὐτῷ Ῥωμαίους κατὰ κράτος κ ἂν μυρίους ἔτι Λαιβίνους τρέψηται μαχόμενος , λέγεται δὲ Κινέαν , ἐν ᾧ ταῦτα ἔπραττεν , ἅμα ποιησάμενον ἔργον καὶ σπουδάσαντα τῶν τε βίων γενέσθαι θεατὴν καὶ τῆς πολιτείας τὴν ἀρετὴν κατανοῆσαι , καὶ διὰ λόγων ἐλθόντα τοῖς ἀρίστοις τά τε ἄλλα τῷ Πύρρῳ φράσαι , καὶ εἰπεῖν ὡς ἡ σύγκλητος αὐτῷ βασιλέων πολλῶν συνέδριον φανείη , περὶ δὲ τοῦ πλήθους δεδιέναι , μὴ πρός τινα φανῶσι Λερναίαν ὕδραν μαχόμενοι ·
διπλασίους γάρ ἤδη τῷ ὑπάτῳ τῶν παρατεταγμένων πρότερον ἠθροῖσθαι , καὶ πολλάκις εἶναι τοσούτους ἔτι τῶν Ῥωμαίων ὅπλα φέρειν δυναμένους 0 .
ἐκ τούτου πρέσβεις ἀφίκοντο περὶ τῶν αἰχμαλώτων οἱ περὶ Γάιον Φαβρίκιον , οὗ πλεῖστον ἔφη Ῥωμαίους λόγον ἔχειν ὁ Κινέας ὡς ἀνδρὸς ἀγαθοῦ καὶ πολεμικοῦ , πένητος δὲ ἰσχυρῶς τοῦτον οὖν ὁ Πύρρος ἰδίᾳ φιλοφρονούμενος ἔπειθε λαβεῖν χρυσίον , ἐπ οὐδενὶ δῆθεν αἰσχρῷ , φιλίας δέ τι καὶ ξενίας ἐπονομάζων τοῦτο σύμβολον .
ἀπωσαμένου δὲ τοῦ Φαβρικίου τότε μὲν ἡσύχασε , τῇ δ ὑστεραίᾳ βουλόμενος αὐτὸν ἐκπλῆξαι μήπω θεατὴν ἐλέφαντος γεγενημένον , ἐκέλευσε τῶν θηρίων τὸ μέγιστον ἐξόπισθεν αὐτοῖς παραστῆσαι κοινολογουμένοις , αὐλαίαν παρατείναντας .
ἐγένετο δὴ ταῦτα ·
καὶ σημείου δοθέντος ἡ μὲν αὐλαία παρήχθη , τὸ δὲ θηρίον ἄφνω τήν τε προνομαίαν ἀράμενον ὑπερέσχε τῆς κεφαλῆς τοῦ Φαβρικίου καὶ φωνὴν ἀφῆκε φοβερὰν καὶ τραχεῖαν .
ὁ δὲ ἠρέμα μεταστραφεὶς καὶ διαμειδιάσας πρὸς τὸν Πύρρον εἶπεν ·
οὔ τε χθὲς με τὸ χρυσίον ἐκίνησεν οὔ τε σήμερον τὸ θηρίον ἐν δὲ τῷ δείπνῳ λόγων παντοδαπῶν γενομένων , πλείστων δὲ περὶ τῆς Ἑλλάδος καὶ τῶν φιλοσοφούντων , ἔτυχέ πως ὁ Κινέας ἐπιμνησθεὶς τοῦ Ἐπικούρου , καὶ διῆλθεν ἃ λέγουσι περὶ θεῶν καὶ πολιτείας καὶ τέλους , τὸ μὲν ἐν ἡδονῇ τιθέμενοι , πολιτείαν δὲ φεύγοντες ὡς βλάβην καὶ σύγχυσιν τοῦ μακαρίου , τὸ δὲ θεῖον ἀπωτάτω χάριτος καὶ ὀργῆς καὶ τοῦ μέλειν ἡμῶν εἰς ἀπράγμονα βίον καὶ μεστὸν εὐπαθειῶν ἀποικίζοντες 0 .
ἔτι δὲ αὐτοῦ λέγοντος ἀνακραγὼν ὁ Φαβρίκιος , ὦ Ἡράκλεις , εἶπε , Πύρρῳ τὰ δόγματα μέλοι ταῦτα καὶ Σαυνίταις , ἕως πολεμοῦσι πρὸς ἡμᾶς .
οὕτω δὴ θαυμάσας τὸ φρόνημα τοῦ ἀνδρὸς καὶ τὸ ἦθος ὁ Πύρρος ἔτι μᾶλλον ὠρέγετο φιλίαν ἀντὶ πολέμου πρὸς τὴν πόλιν αὐτῷ γενέσθαι ·
κ ἀκεῖνον ἰδίᾳ παρεκάλει ποιησάμενον τὰς διαλύσεις ἕπεσθαι καὶ συζῆν μετ αὐτοῦ , πρῶτον ὄντα πάντων τῶν ἑταίρων καὶ τῶν στρατηγῶν , ὁ δὲ ἡσυχῇ λέγεται πρὸς αὐτὸν εἰπεῖν , ἀλλ οὐ δὲ σοὶ τοῦτο , βασιλεῦ , λυσιτελές ἐστιν αὐτοὶ γὰρ οἱ νῦν σε τιμῶντες καὶ θαυμάζοντες , ἂν ἐμοῦ πεῖραν λάβωσιν , ὑπ ἐμοῦ μᾶλλον ἐθελήσουσιν ἢ σοῦ βασιλεύεσθαι 0 .
τοιοῦτος μὲν ὁ Φαβρίκιος 0 .
ὁ δὲ Πύρρος οὐ πρὸς ὀργὴν οὐ δὲ τυραννικῶς ἐδέξατο τὸν λόγον , ἀλλὰ καὶ τοῖς φίλοις ἀπήγγειλε τοῦ Φαβρικίου τὴν μεγαλοφροσύνην , καὶ τοὺς αἰχμαλώτους ἐκείνῳ μόνῳ διεπίστευσεν , ὅπως , εἰ μὴ ψηφίσαιτο τὴν εἰρήνην ἡ σύγκλητος , ἀσπασάμενοι τοὺς προσήκοντας καὶ τὰ Κρόνια διεορτάσαντες ἀποπεμφθεῖεν πάλιν πρὸς αὐτόν , καὶ ἀπεπέμφθησαν μετὰ τὴν ἑορτήν , τῷ ὑπολειφθέντι τῆς βουλῆς ζημίαν θάνατον ψηφισαμένης .
μετὰ ταῦτα τὸν Φαβρικίου τὴν ἀρχὴν παραλαβόντος ἧκεν ἀνήρ εἰς τὸ στρατόπεδον πρὸς αὐτὸν ἐπιστολὴν κομίζων , ἣν ἔγραψεν ὁ τοῦ βασιλέως ἰατρός ἐπαγγελλόμενος φαρμάκοις ἀναιρήσειν τὸν Πύρρον , εἰ χάρις αὐτῷ παρ ἐκείνων ὁμολογηθείη λύσαντι τὸν πόλεμον ἀκινδύνως , ὁ δὲ Φαβρίκιος δυσχεράνας πρὸς τὴν ἀδικίαν τοῦ ἀνθρώπου , καὶ τὸν συνάρχοντα διαθεὶς ὁμοίως , ἔπεμψε γράμματα πρὸς τὸν Πύρρον κατὰ τάχος φνλάττεσθαι τὴν ἐπιβουλὴν κελεύων .
εἶχε δὲ οὕτως τὰ γεγραμμένα ·
γάιος Φαβρίκιος καὶ Κόιντος Αἰμίλιος ὕπατοι Ῥωμαίων Πύρρῳ βασιλεῖ χαίρειν .
οὔ τε φίλων εὐτυχὴς ἔοικας εἶναι κριτὴς οὔ τε πολεμίων , γνώσῃ δὲ τὴν πεμφθεῖσαν ἡμῖν ἐπιστολὴν ἀναγνούς , ὅτι χρηστοῖς καὶ δικαίοις ἀνδράσι πολεμεῖς , ἀδίκοις δὲ καὶ κακοῖς πιστεύεις .
οὐ δὲ γὰρ ταῦτα σῇ χάριτι μηνύομεν , ἀλλ ὅπως μὴ τὸ σὸν πάθος ἡμῖν διαβολὴν ἐνέγκῃ καὶ δόλῳ δόξωμεν , ὡς ἀρετῇ μὴ δυνάμενοι , κατεργάσασθαι τὸν πόλεμον .
ἐντυχὼν τούτοις τοῖς γράμμασιν ὁ Πύρρος καὶ τὴν ἐπιβουλὴν ἐξελέγξας τὸν μὲν ἰατρὸν ἐκόλασε , Φαβρικίῳ δὲ καὶ Ῥωμαίοις ἀμοιβὴν ἐδωρεῖτο προῖκα τοὺς αἰχμαλώτους , καὶ πάλιν ἔπεμψε τὸν Κινέαν διαπραξόμενον αὐτῷ τὴν εἰρήνην .
οἱ δὲ Ῥωμαῖοι , μή τε εἰ χάρις ἐστὶ παρὰ πολεμίου , μή τε εἰ μισθὸς τοῦ μὴ ἀδικηθῆναι , λαβεῖν προῖκα τοὺς ἄνδρας ἀξιώσαντες ἴσους ἀπέλυσαν αὐτῷ Ταραντίνων καὶ Σαυνιτῶν , περὶ δὲ φιλίας καὶ εἰρήνης οὐδὲν εἴων διαλέγεσθαι πρὶν ἀράμενος τὰ ὅπλα καὶ τὸν στρατὸν ἐξ Ἰταλίας αἷς ἦλθε ναυσὶν ἀποπλεύσῃ πάλιν εἰς Ἤπειρον 0 .
ἐκ τούτου μάχης ἄλλης τῶν πραγμάτων αὐτῷ δεομένων ἀναλαβὼν τὴν στρατιὰν ἐχώρει , καὶ περὶ Ἄσκλον πόλιν τοῖς Ῥωμαίοις συνάψας καὶ βιαζόμενος πρὸς χωρία δύσιππα καὶ ποταμὸν ὑλώδη καὶ τραχύν , ἔφοδον τῶν θηρίων οὐ λαβόντων ὥστε προσμῖξαι τῇ φάλαγγι , τραυμάτων πολλῶν γενομένων καὶ νεκρῶν πεσόντων , τότε μὲν διεκρίθη μέχρι νυκτὸς ἀγωνισάμενος .
τῇ δ ὑστεραίᾳ στρατηγῶν δι ὁμαλοῦ τὴν μάχην θέσθαι καὶ τοὺς ἐλέφαντας ἐν τοῖς ὅπλοις γενέσθαι τῶν πολεμίων , προέλαβε τὰς δυσχωρίας φυλακῇ , καὶ πολλὰ καταμίξας ἀκοντίσματα καὶ τοξεύματα τοῖς θηρίοις ἐπῆγε μετὰ ῥώμης καὶ βίας πυκνὴν καὶ συντεταγμένην τὴν δύναμιν .
οἱ δὲ Ῥωμαῖοι τὰς διακλίσεις καὶ τὰς ἀντιπαραγωγὰς τὰς πρότερον οὐκ ἔχοντες , ἐξ ἐπιπέδου συνεφέροντο κατὰ στόμα ·
καὶ σπεύδοντες ὤσασθαι τοὺς ὁπλίτας πρὶν ἐπιβῆναι τὰ θηρία , δεινοὺς περὶ τὰς σαρίσας τῶν ξιφῶν ἀγῶνας εἶχον , ἀφειδοῦντες ἑαυτῶν καὶ τὸ τρῶσαι καὶ καταβαλεῖν ὁρῶντες , τὸ δὲ παθεῖν εἰς οὐδὲν τιθέμενοι .
χρόνῳ δὲ πολλῷ λέγεται μὲν ἀρχὴ τροπῆς κατ αὐτὸν γενέσθαι τὸν Πύρρον ἐπερείσαντα τοῖς ἀντιτεταγμένοις , τὸ δὲ πλεῖστον ἀλκῇ καὶ βίᾳ τῶν ἐλεφάντων κατειργάσατο , χρήσασθαι τῇ ἀρετῇ πρὸς τὴν μάχην τῶν Ῥωμαίων μὴ δυναμένων , ἀλλ οἷον ἐφόδῳ κύματος ἢ σεισμοῦ κατερείποντος οἰομένων δεῖν ἐξίστασθαι , μη δὲ ὑπομένειν ἀπράκτους ἀποθνῄσκειν , ἐν τῷ μηδὲν ὠφελεῖν πάντα πάσχοντας τὰ χαλεπώτατα .
τῆς δὲ φυγῆς οὐ μακρᾶς εἰς τὸ στρατόπεδον γενομένης ἑξακισχιλίους ἀποθανεῖν φησι τῶν Ῥωμαίων Ἱερώνυμος , τῶν δὲ περὶ Πύρρον ἐν τοῖς βασιλικοῖς ὑπομνήμασιν ἀνενεχθῆναι τρισχιλίους πεντακοσίους καὶ πέντε τεθνηκότας .
ὁ μέντοι Διονύσιος οὔ τε δύο περὶ Ἄσκλον μάχας οὔ τε ὁμολογουμένην ἧτταν ἱστορεῖ γενέσθαι Ῥωμαίων , ἅπαξ δὲ μέχρι δυσμῶν ἡλίου μαχεσαμένους μόλις ἀπαλλαγῆναι , τοῦ Πύρρου τρωθέντος ὑσσῷ τὸν βραχίονα καὶ τὴν ἀποσκευὴν ἅμα Δαυνίων διαρπασάντων , ἀποθανεῖν δὲ καὶ Πύρρου καὶ Ῥωμαίων ἄνδρας ὑπὲρ μυρίους πεντακισχιλίους ἑκατέρων .
διελύθησαν δὲ ἀμφότεροι ·
καὶ λέγεται τὸν Πύρρον εἰπεῖν πρός τινα τῶν συνηδομένων αὐτῷ , ἂν ἔτι μίαν μάχην Ῥωμαίους νικήσωμεν , ἀπολούμεθα παντελῶς .
πολὺ μὲν γὰρ ἀπωλώλει μέρος ἧς ἄγων ἧκε δυνάμεως , φίλοι δὲ καὶ στρατηγοὶ πλὴν ὀλίγων ἅπαντες , μεταπέμπεσθαι δὲ οὐκ ἦσαν ἕτεροι , καὶ τοὺς αὐτόθι συμμάχους ἀμβλυτέρους ἑώρα , τοῖς δὲ Ῥωμαίοις ὥσπερ ἐκ πηγῆς οἴκοθεν ἐπιρρεούσης ἀναπληρούμενον εὐπόρως καὶ ταχὺ τὸ στρατόπεδον , καὶ ταῖς ἥτταις οὐκ ἀποβάλλοντας τὸ θαρρεῖν , ἀλλὰ καὶ ῥώμην καὶ φιλονεικίαν ὑπ ὀργῆς ἐπὶ τὸν πόλεμον προσλαμβάνοντας 0 1 .
ἐν τοιαύταις δὲ ὢν ἀπορίαις εἰς ἐλπίδας αὖ πάλιν καινὰς ἐνέπεσε καὶ πράγματα διχοστασίαν ἔχοντα τῆς γνώμης , ἅμα γάρ ἧκον ἐκ μὲν Σικελίας ἄνδρες Ἀκράγαντα καὶ Συρακούσας καὶ Λεοντίνους ἐγχειρίζοντες αὐτῷ , καὶ δεόμενοι Καρχηδονίους τε συνεκβαλεῖν καὶ τῶν τυράννων ἀπαλλάξαι τὴν νῆσον , ἐκ δὲ τῆς Ἑλλάδος ἀγγέλλοντες ὡς Πτολεμαῖος ὁ Κεραυνὸς ἀπόλωλε συμπεσὼν Γαλάταις μετὰ τῆς δυνάμεως , καὶ νῦν ἂν ἐν καιρῷ μάλιστα δεομένοις βασιλέως Μακεδόσι παραγένοιτο .
πολλὰ δὴ τὴν τύχην μεμψάμενος ὅτι πράξεων μεγάλων ὑποθέσεις εἰς ἕνα καιρὸν αὐτῷ συνήνεγκε , καὶ νομίζων ὡς ἀμφοτέρων ὑπαρχόντων ἀπολλύναι θάτερον , διηνέχθη τοῖς λογισμοῖς πολὺν χρόνον .
εἶτα τοῖς Σικελικοῖς μειζόνων ὑποκεῖσθαι πραγμάτων δοκούντων , Λιβύης ἐγγὺς εἶναι δοκούσης , ἐπὶ ταῦτα τρέψας Κινέαν μὲν εὐθὺς ἐξέπεμψε προδιαλεξόμενον , ὥσπερ εἰώθει , ταῖς πόλεσιν , αὐτὸς δὲ τοῖς Ταραντίνοις δυσανασχετοῦσιν ἐμβαλὼν φρουράν , καὶ ἀξιοῦσιν ἢ παρέχειν ἐφ 0 ·
οἷς ἧκε , συμπολεμοῦντα Ῥωμαίοις , ἢ τὴν χώραν προέμενον αὐτῶν ἀπολιπεῖν τὴν πόλιν οἵαν παρέλαβε , μηδὲν ἐπιεικὲς ἀποκρινάμενος , ἀλλὰ προστάξας ἡσυχίαν ἄγειν καὶ περιμένειν τὸν ἑαυτοῦ καιρόν , ἐξέπλευσεν .
ἁψαμένῳ δὲ αὐτῷ Σικελίας ἃ μὲν ἤλπισεν εὐθὺς ἀπήντα βέβαια , καὶ παρεῖχον αἱ πόλεις ἑαυτὰς προθύμως , τῶν δὲ ἀγῶνος καὶ βίας δεηθέντων οὐδὲν ἀντεῖχε τὸ πρῶτον , ἀλλὰ τρισμυρίοις πεζοῖς καὶ δισχιλίοις πεντακοσίοις ἱππεῦσι καὶ διακοσίαις ναυσὶν ἐπιών τούς τε Φοίνικας ἐξῄρει καὶ κατεστρέφετο τὴν ἐπικράτειαν αὐτῶν , τοῦ δ Ἔρυκος ἐχυρωτάτου τῶν χωρίων ὄντος καὶ πολλοὺς ἀμυνομένους ἔχοντος ἔγνω βιάζεσοαι πρὸς τὰ τείχη .
καὶ τῆς στρατιᾶς γενομένης ἑτοίμης ἐνεδύσατο τὴν πανοπλίαν , καὶ προελθὼν εὔξατο τῷ Ἡρακλεῖ ποιήσειν ἀγῶνα καὶ θυσίαν ἀριστεῖον , ἂν τοῦ γένους καὶ τῶν ὑπαρχόντων ἄξιον ἀγωνιστὴν αὑτὸν ἀποδείξῃ τοῖς Σικελίαν οἰκοῦσιν Ἕλλησι ·
τῇ δὲ σάλπιγγι σημήνας καὶ τοῖς βέλεσι τοὺς βαρβάρους ἀνασκεδάσας καὶ τὰς κλίμακας προσαγαγών πρῶτος ἐπέβη τοῦ τείχους .
ἀντιστάντων δὲ πολλῶν ἀμυνόμενος τοὺς μὲν ἐξέωσε τοῦ τείχους ἐπ ἀμφότερα καὶ κατέβαλε , πλείστους δὲ περὶ αὑτὸν τῷ ξίφει χρώμενος ἐσώρευσε νεκρούς , ἔπαθε δὲ αὐτὸς οὐδέν , ἀλλὰ καὶ προσιδεῖν δεινὸς ἐφάνη τοῖς πολεμίοις , καὶ τὸν Ὅμηρον ἔδειξεν ὀρθῶς καὶ μετὰ ἐμπειρίας ἀποφαίνοντα τῶν ἀρετῶν μόνην τὴν ἀνδρείαν φορὰς πολλάκις ἐνθουσιώδεις καὶ μανικὰς φερομένην .
ἁλούσης δὲ τῆς πόλεως ἔθυσέ τε τῷ θεῷ μεγαλοπρεπῶς καὶ θέας ἀγώνων παντοδαπῶν παρέσχε .
τῶν δὲ περὶ Μεσσήνην βαρβάρων , Μαμερτίνων δὲ καλουμένων , πολλὰ τοῖς Ἕλλησιν ἐνοχλούντων , ἐνίους δὲ καὶ φόρου πεποιημένων ὑποτελεῖς , πολλῶν δὲ καὶ μαχίμων ὄντων , διὸ καὶ προσηγορεύθησαν Ἀρήιοι γλώσσῃ τῇ Λατίνων , τοὺς μὲν φορολόγους συλλαβὼν ἀπέκτεινεν , αὐτοὺς δὲ νικήσας μάχῃ πολλὰ τῶν φρουρίων ἐξέκοψε .
καρχηδονίοις δὲ συμβατικῶς ἔχουσι , καὶ χρήματα βουλομένοις τελεῖν , εἰ γένοιτο φιλία , καὶ ναῦς ἀποστέλλειν , ἀπεκρίνατο πλειόνων ἐφιέμενος μίαν εἶναι διάλυσιν καὶ φιλίαν πρὸς αὐτούς , εἰ πᾶσαν ἐκλιπόντες Σικελίαν ὅρῳ χρῷντο τῇ Λιβυκῇ θαλάσσῃ πρὸς τοὺς Ἕλληνας .
εὐτυχίᾳ δὲ καὶ ῥώμῃ τῶν παρόντων ἐπαιρόμενος , καὶ διώκων τὰς ἐλπίδας ἐφ αἷς ἀπ ἀρχῆς ἔπλευσε , πρώτης δὲ Λιβύης ἐφιέμενος καὶ ναῦς ἔχων πολλὰς πληρωμάτων ἐπιδεεῖς ἤγειρεν ἐρέτας , οὐκ ἐπιεικῶς ἐντυγχάνων οὐ δὲ πράως ταῖς πόλεσιν , ἀλλὰ δεσποτικῶς καὶ πρὸς ὀργὴν βιαζόμενος καὶ κολάζων , οὐκ εὐθὺς ὢν οὐ δὲ ἐν ἀρχῇ τοιοῦτος , ἀλλὰ καὶ μᾶλλον ἑτέρων τῷ πρὸς χάριν ὁμιλεῖν καὶ πάντα πιστεύειν καὶ μηδὲν ἐνοχλεῖν ὑπαγόμενος , εἶτα γινόμενος ἐκ δημαγωγοῦ τύραννος ἀχαριστίας τῇ χαλεπότητι καὶ ἀπιστίας προσωφλίσκανε δόξαν .
οὐ μὴν ἀλλὰ ταῦτα μὲν ὡς ἀναγκαῖα συνεχώρουν , καίπερ δυσφοροῦντες ·
ἐπεὶ δὲ Θοίνωνα καὶ Σωσίστρατον , ἄνδρας ἡγεμονικοὺς ἐν Συρακούσαις , οἳ πρῶτοι μὲν αὐτὸν ἐλθεῖν ἔπεισαν εἰς Σικελίαν , ἐλθόντι δὲ τὴν πόλιν εὐθὺς ἐνεχείρισαν καὶ πλεῖστα συγκατειργάσαντο τῶν Σικελικῶν , μή τε ἄγειν σὺν αὑτῷ μή τε ἀπολείπειν βουλόμενος ἐν ὑποψίαις εἶχε , καὶ Σωσίστρατος μὲν ἀπέστη φοβηθείς , Θοίνωνα δὲ τὰ αὐτὰ φρονεῖν αἰτιασάμενος ἀπέκτεινεν , οὐ κατὰ μικρὸν οὐ δὲ καθ ἓν αὐτῷ μεθίστατο τῶν πραγμάτων , ἀλλὰ δεινοῦ τινος μίσους ἐγγενομένου ταῖς πόλεσι πρὸς αὐτὸν αἱ μὲν προσετίθεντο Καρχηδονίοις , αἱ δὲ ἐπήγοντο Μαμερτίνους .
ἀποστάσεις δὲ ὁρῶν ἅπαντα καὶ νεωτερισμοὺς καὶ σύστασιν ἰσχυρὰν ἐφ αὑτόν , ἐδέξατο γράμματα Σαυνιτῶν καὶ Ταραντίνων μόλις ἀντεχόντων ταῖς πόλεσιν αὐταῖς πρὸς τὸν πόλεμον , εἰργομένων δὲ τῆς χώρας ἁπάσης καὶ δεομένων βοηθεῖν .
τοῦτο δὲ ἦν εὐπρέπεια μὴ φυγὴν εἶναι μη δὲ ἀπόγνωσιν τὸν ἀπόπλουν τῶν αὐτόθι πραγμάτων τὸ δὲ ἀληθὲς οὐ δυνάμενος κρατεῖν Σικελίας ὥσπερ νεὼς ταραχθείσης , ἀλλ ἔκβασιν ζητῶν , αὖθις ἔρριψεν ἑαυτὸν εἰς Ἰταλίαν 0 .
λέγεται δ ἀπαλλαττόμενος ἤδη πρὸς τὴν νῆσον ἀπιδὼν εἰπεῖν τοῖς περὶ αὐτὸν οἵαν ἀπολείπομεν , ὦ φίλοι , Καρχηδονίοις καὶ Ῥωμαίοις παλαίστραν .
καὶ τοῦτο μέν , ὥσπερ εἰκάσθη , μετ οὐ πολὺν χρόνον ἐγένετο .
τῶν δὲ βαρβάρων συστάντων ἐπ αὐτὸν ἀποπλέοντα , Καρχηδονίοις μὲν ἐν τῷ πορθμῷ ναυμαχήσας ἀπέβαλε τῶν νεῶν πολλάς , ταῖς δ ἄλλαις κατέφυγε πρὸς τὴν Ἰταλίαν , Μαμερτῖνοι δὲ μυρίων οὐκ ἐλάττους προδιαβάντες ἀντιτάξασθαι μὲν ἐφοβήθησαν , ἐν δὲ ταῖς δυσχωρίαις ἐπιτιθέμενοι καὶ προσπίπτοντες ἅπαν τὸ στράτευμα συνετάραξαν .
ἔπεσε δὲ δύο θηρία καὶ συχνοὶ τῶν ὀπισθοφυλακούντων ἀπέθνῃσκον .
αὐτὸς οὖν ἀπὸ τοῦ στόματος παρελάσας ἠμύνετο καὶ διεκινδύνευε πρὸς ἄνδρας ἠσκημένους μάχεσθαι καὶ θυμοειδεῖς .
πληγεὶς δὲ τὴν κεφαλὴν ξίφει καὶ μικρὸν ἐκ τῶν μαχομένων ἀποστὰς ἔτι μᾶλλον ἐπῆρε τοὺς πολεμίους .
εἷς δὲ καὶ πολὺ πρὸ τῶν ἄλλων ἐπιδραμών , ἀνήρ τῷ τε σώματι μέγας καὶ τοῖς ὅπλοις λαμπρός , ἐχρῆτο τῇ φωνῇ θρασυτέρᾳ καὶ προελθεῖν ἐκέλευεν αὐτόν , εἰ ζῇ .
παροξυνθεὶς δὲ ὁ Πύρρος ἐπέστρεψε βίᾳ τῶν ὑπασπιστῶν , καὶ μετ ὀργῆς αἵματι πεφυρμένος καὶ δεινὸς ὀφθῆναι τὸ πρόσωπον ὠσάμενος δι αὐτῶν καὶ φθάσας τὸν βάρβαρον ἔπληξε κατὰ τῆς κεφαλῆς τῷ ξίφει πληγὴν ῥώμῃ τε τῆς χειρὸς ἅμα καὶ βαφῆς ἀρετῇ τοῦ σιδήρου μέχρι τῶν κάτω διαδραμοῦσαν , ὥστε ἑνὶ χρόνῳ περιπεσεῖν ἑκατέρωσε τὰ μέρη τοῦ σώματος διχοτομηθέντος .
τοῦτο τοὺς βαρβάρους ἐπέσχε τοῦ πρόσω χωρεῖν , ὥς τινα τῶν κρειττόνων θαυμάσαντας καὶ καταπλαγέντας τὸν Πύρρον .
ὁ δὲ τὴν ἄλλην ὁδὸν ἀδεῶς διεξελθὼν ἧκεν εἷς Τάραντα , δισμυρίους πεζοὺς καὶ τρισχιλίους ἱππεῖς κομίζων .
ἀναλαβὼν δὲ τῶν Ταραντίνων τοὺς κρατίστους , εὐθὺς ἐπὶ Ῥωμαίους ἦγεν ἐν τῇ Σαυνίτιδι στρατοπεδεύοντας .
τῶν δὲ Σαυνιτῶν τά τε πράγματα διέφθαρτο , καὶ τοῦ φρονήματος ὑφεῖντο , κεκρατημένοι μάχαις πολλαῖς ὑπὸ τῶν Ῥωμαίων .
ἐνῆν δέ τι καὶ πρὸς τὸν Πύρρον ὀργῆς διὰ τὸν εἰς Σικελίαν πλοῦν ·
ὅθεν οὐ πολλοὶ τούτων αὐτῷ συνῆλθον .
πάντας δὲ νείμας δίχα τοὺς μὲν εἰς τὴν Λευκανίαν ἔπεμψεν ἀντιληψομένους τοῦ ἑτέρου τῶν ὑπάτων , ὡς μὴ βοηθοίη , τοὺς δὲ ἦγεν αὐτὸς ἐπὶ Μάνιον Κούριον περὶ πόλιν Βενεουεντὸν ἱδρυμένον ἐν ἀσφαλεῖ καὶ περιμένοντα τὴν ἐκ τῆς Λευκανίας βοήθειαν ·
ἔστι δ ὅτε καὶ μάντεων αὐτὸν οἰωνοῖς καὶ ἱεροῖς ἀποτρεπόντων ἡσύχαζε , σπεύδων οὖν ὁ Πύρρος ἐπιθέσθαι τούτοις , πρὶν ἐκείνους ἐπελθεῖν , ἄνδρας τε τοὺς κρατίστους καὶ τῶν θηρίων τὰ μαχιμώτατα λαβὼν νυκτὸς ὥρμησεν ἐπὶ τὸ στρατόπεδον .
περιιόντι δὲ αὐτῷ μακρὰν καὶ δασεῖαν ὕλαις ὁδὸν οὐκ ἀντέσχε τὰ φῶτα , καὶ πλάναι τοῖς στρατιώταις συνέτυχον ·
καὶ περὶ ταῦτα γινομένης διατριβῆς ἥ τε νὺξ ἐπέλιπε καὶ καταφανὴς ἦν ἅμ ἡμέρᾳ τοῖς πολεμίοις ἐπερχόμενος ἀπὸ τῶν ἄκρων , ὥστε θόρυβον πολὺν καὶ κίνησιν παρασχεῖν .
οὐ μὴν ἀλλὰ τῶν ἱερῶν τῷ Μανίῳ γενομένων , καὶ τοῦ καιροῦ βοηθεῖν ἀναγκάζοντος , ἐξελθὼν ἐνέβαλε τοῖς πρώτοις καὶ τρεψάμενος ἐφόβησε πάντας , ὥστε καὶ πεσεῖν οὐκ ὀλίγους καὶ τῶν ἐλεφάντων τινὰς ἁλῶναι καταλειφθέντας .
αὕτη τὸν Μάνιον ἡ νίκη κατήγαγε μαχούμενον εἰς τὸ πεδίον ·
καὶ συμβαλὼν ἐκ προδήλου τὸ μὲν ἐτρέψατο τῶν πολεμίων , ἔστι δ ᾗ βιασθεὶς ὑπὸ τῶν θηρίων καὶ συσταλεὶς πρὸς τὸ στρατόπεδον τοὺς φύλακας ἐκάλει συχνοὺς ἐφεστῶτας τῷ χάρακι μετὰ τῶν ὅπλων καὶ ἀκμῆτας .
οἱ δὲ ἐπιφανέντες ἐκ τόπων ὀχυρῶν καὶ τὰ θηρία βάλλοντες ἠνάγκασαν ἀποστρέφεσθαι καὶ φυγῇ χωροῦντα διὰ τῶν συμμάχων ὀπίσω ταραχὴν ἀπεργάσασθαι καὶ σύγχυσιν , ἣ τὸ νίκημα παρέδωκε τοῖς Ῥωμαίοις , ἅμα δὲ καὶ τὸ κράτος τῆς ἡγεμονίας , καὶ γάρ φρόνημα καὶ δύναμιν καὶ δόξαν ὡς ἄμαχοι προσλαβόντες ἐκ τῆς ἀρετῆς ἐκείνης καὶ τῶν ἀγώνων Ἰταλίαν μὲν εὐθύς , ὀλίγῳ δὲ ὕστερον Σικελίαν κατέσχον .
οὕτω μὲν ἐξέπεσε τῶν Ἰταλικῶν καὶ Σικελικῶν ὁ Πύρρος ἐλπίδων , ἑξαετῆ χρόνον ἀναλώσας περὶ τοὺς ἐκεῖ πολέμους , καὶ τοῖς πράγμασιν ἐλαττωθείς , τὸ δὲ ἀνδρεῖον ἀνίκητον ἐν ταῖς ἥτταις διαφυλάξας ·
καὶ νομισθεὶς ἐμπειρίᾳ μὲν πολεμικῇ καὶ χειρὶ καὶ τόλμῃ πολὺ πρῶτος εἶναι τῶν καθ αὑτὸν βασιλέων , ἃ δὲ ταῖς πράξεσιν ἐκτᾶτο ταῖς ἐλπίσιν ἀπολλύναι , δι ἔρωτα τῶν ἀπόντων οὐδὲν εἷς ὃ δεῖ θέσθαι τῶν ὑπαρχόντων φθάσας .
ὅθεν ἀπείκαζεν αὑτὸν ὁ Ἀντίγονος κυβευτῇ πολλὰ βάλλοντι καὶ καλά , χρῆσθαι δὲ οὐκ ἐπισταμένῳ τοῖς πεσοῦσι , κομίσας δὲ εἷς Ἤπειρον ὀκτακισχιλίους πεζοὺς καὶ πεντακοσίους ἱππεῖς , χρήματα δὴ οὐκ ἔχων ἐζήτει πόλεμον ᾧ θρέψει τὸ στράτευμα , καὶ τινων Γαλατῶν αὐτῷ προσγενομένων ἐνέβαλεν εἷς Μακεδονίαν Ἀντιγόνου τοῦ Δημητρίου βασιλεύοντος ὡς ἁρπαγῇ καὶ λεηλασίᾳ χρησόμενος .
ἐπεὶ δὲ καὶ πόλεις ἐλάμβανε συχνὰς καὶ στρατιῶται δισχίλιοι μετέστησαν ὡς αὐτόν , ἐλπίσας τι πλέον ὥρμησεν ἐπὶ τὸν Ἀντίγονον καὶ περὶ τὰ Στενὰ προσπεσὼν συνετάραξε τὴν στρατιὰν ἅπασαν , οἱ δὲ ἐπὶ τῆς οὐραγίας τοῦ Ἀντιγόνου τεταγμένοι Γαλάται , συχνοὶ τὸ πλῆθος ὄντες , ὑπέστησαν εὐρώστως ·
καὶ καρτερᾶς μάχης γενομένης τούτων μὲν οἱ πλεῖστοι κατεκόπησαν , οἱ δὲ τῶν ἐλεφάντων ἡγεμόνες ἐγκαταλαμβανόμενοι παρέδωκαν ἑαυτοὺς καὶ τὰ θηρία πάντα .
προσλαβὼν δὲ ὁ Πυρρος τηλικαῦτα , καὶ τῇ τύχῃ μᾶλλον ἢ τοῖς λογισμοῖς χρώμενος , ἐπῆγε τῇ φάλαγγι τῶν Μακεδόνων ἀναπεπλησμένῃ ταραχῆς καὶ φόβου διὰ τὴν ἧτταν 0 .
ὅθεν ἐμβολῆς μὲν ἔσχοντο καὶ μάχης πρὸς αὐτόν , τὴν δὲ δεξιὰν προτείνων καὶ στρατηγοὺς καὶ ταξιάρχους ἀνακαλούμενος , ἅπαντας ὁμαλῶς ἀπέστησε τοὺς πεζοὺς τὸν Ἀντιγόνου .
κ ἀκεῖνος μὲν ὑποφεύγων ἅμα τῶν ἱππέων ὀλίγοις τῶν παραλίων τινὰς πόλεων κατέσχεν , ὁ δὲ Πύρρος ἐν εὐτυχήμασι τοσούτοις μέγιστον αὐτῷ πρὸς δόξαν οἰόμενος διαπεπρᾶχθαι τὸ περὶ τοὺς Γαλάτας , τὰ κάλλιστα καὶ λαμπρότατα τῶν λαφύρων ἀνέθηκεν εἷς τὸ ἱερὸν τῆς Ἰτωνίδος  Ἀθηνᾶς , τόδε τὸ ἐλεγεῖον ἐπιγράψας τοὺς θυρεοὺς ὁ Μολοσσὸς Ἰτωνίδι δῶρον Ἀθάνᾳ Πύρρος ἀπὸ θρασέων ἐκρέμασεν Γαλατᾶν , πάντα τὸν Ἀντιγόνου καθελὼν στρατὸν οὐ μέγα θαῦμα ·
αἰχμηταὶ καὶ νῦν καὶ πάρος Αἰακίδαι 0 .
μετὰ τὴν μάχην δὲ εὐθὺς ἀνελάμβανε τὰς πόλεις , τῶν δὲ Αἰγαίων κρατήσας τά τε ἄλλα χαλεπῶς ἐχρήσατο τοῖς ἀνθρώποις , καὶ φρουρὰν Γαλατικὴν ἐν τῇ πόλει κατέλιπε τῶν μετ αὐτοῦ στρατευομένων , οἱ δὲ Γαλάται γένος ἀπληστότατον χρημάτων ὄντες ἐπέθεντο τῶν βασιλέων αὐτόθι κεκηδευμένων τοὺς τάφους ὀρύττειν , καὶ τὰ μὲν χρήματα διήρπασαν , τὰ δὲ ὀστᾶ πρὸς ὕβριν διέρριψαν .
τοῦτο κούφως ἔδοξε καὶ ὀλιγώρως ἐνεγκεῖν ὁ Πύρρος , ἢ δι ἀσχολίας τινὰς ὑπερθέμενος ἢ παρεὶς ὅλως διὰ φόβον τὸ κολάσαι τοὺς βαρβάρους ·
ὅθεν ἤκουσε κακῶς ὑπὸ τῶν Μακεδόνων .
οὔπω δὲ τῶν πραγμάτων αὐτῷ βεβαιότητα καὶ σύστασιν ἐχόντων μόνιμον , ᾐωρεῖτο τῇ γνώμῃ πάλιν πρὸς ἑτέρας ἐλπίδας , καὶ τὸν μὲν Ἀντίγονον ἐφυβρίζων ἀναίσχυντον ἐκάλει μὴ λαμβάνοντα θοἱμάτιον , ἀλλ ἔτι τὴν πορφύραν φοροῦντα .
κλεωνύμου δὲ τοῦ Σπαρτιάτου παραγενομένου καὶ καλοῦντος αὑτὸν ἐπὶ τὴν Λακεδαίμονα προθύμως ὑπήκουσεν .
ὁ δὲ Κλεώνυμος ἦν μὲν γένους βασιλικοῦ , δοκῶν δὲ βίαιος εἶναι καὶ μοναρχικὸς οὔ τ εὔνοιαν οὔ τε πίστιν εἶχεν , ἀλλ Ἄρευς ἐβασίλευε .
καὶ τοῦτο μὲν ἓν ἦν κοινὸν ἔγκλημα καὶ πρεσβύτερον αὐτῷ πρὸς τοὺς πολίτας ·
γυναῖκα δὲ καλὴν καὶ γένους βασιλικοῦ Χιλωνίδα τὴν Λεωτυχίδου πρεσβύτερος ὢν ἔγημεν ὁ Κλεώνυμος .
ἢ δὲ Ἀκροτάτῳ τῷ Ἄρεως ἐπιμανεῖσα , μειρακίῳ καθ ὥραν ἀκμάζοντι , λυπηρὸν ἐρῶντι τῷ Κλεωνύμῳ καὶ ἄδοξον ὁμοῦ παρεῖχε τὸν γάμον οὐδένα γὰρ ἐλάνθανε Σπαρτιατῶν καταφρονούμενος ὑπὸ τῆς γυναικός .
οὕτω δὲ τῶν κατ οἶκον ἀνιαρῶν τοῖς πολιτικοῖς προσγενομένων ὑπ ὀργῆς καὶ βαρυθυμίας ἐπῆγε τῇ Σπάρτῃ τὸν Πύρρον , ἔχοντα δισμυρίους καὶ πεντακισχιλίους πεζούς , δισχιλίους δ ἱππεῖς , ἐλέφαντας δὲ εἰκοσιτέσσαρας , ὥστε τῷ μεγέθει τῆς παρασκευῆς εὐθὺς εἶναι κατάδηλον οὐ Κλεωνύμῳ τὴν Σπάρτην , ἀλλὰ τὴν Πελοπόννησον ἑαυτῷ κτώμενον , ἐπεὶ τῷ γε λόγῳ καὶ πρὸς αὐτοὺς ἔξαρνος ἦν τοὺς Λακεδαιμονίους πρεσβεύσαντας εἷς Μεγάλην πόλιν .
ἔφη γάρ ἐλευθερώσων τὰς ὑπ Ἀντιγόνῳ πόλεις ἀφῖχθαι , καὶ νὴ Δία τοὺς νεωτέρους παῖδας εἷς Σπάρτην , εἰ μή τι κωλύει , πέμψων ἐντραφησομένους τοῖς Λακωνικοῖς ἔθεσιν , ὡς τούτῳ πλέον ἔχοιεν ἤδη τῶν πάντων βασιλέων , ταῦτα πλαττόμενος καὶ παράγων τοὺς ἐντυγχάνοντας αὐτῷ καθ ὁδόν , ὡς πρῶτον ἥψατο τῆς Λακωνικῆς ἁρπαγὴν ἐποιεῖτο καὶ λεηλασίαν ·
ἐγκαλούντων δὲ τῶν πρέσβεων , ὅτι μὴ καταγγείλας πόλεμον ἐξενήνοχε πρὸς αὐτούς , ἀλλ οὐ δ ὑμᾶς , ἔφη ·
τοὺς Σπαρτιάτας ἴσμεν ὅ τι ἂν μέλλητε ποιεῖν ἑτέροις προλέγοντας εἷς δὲ τῶν παρόντων , ὄνομα Μανδροκλείδας , εἶπε τῇ φωνῇ λακωνίζων αἰ μὲν ἐσσὶ τύ γε θεός , οὐδὲν μὴ πάθωμεν οὐ γὰρ ἀδικεῦμεν αἰ δ ἄνθρωπος , ἔσσεται καὶ τεῦ κάρρων ἄλλος 0 .
ἐκ τούτου κατέβαινεν ἐπὶ τὴν Λακεδαίμονα ·
καὶ τοῦ Κλεωνύμου κελεύοντος ἕξ ἐφόδου προσβαλεῖν φοβηθεὶς ὁ Πύρρος , ὡς λέγεται , μὴ διαρπάσωσιν οἱ στρατιῶται τὴν πόλιν ἐν νυκτὶ προσπεσόντες , ἐπέσχεν , εἰπὼν ὅτι τ αὐτὸ ποιήσουσι μεθ ἡμέραν .
αὐτοί τε γάρ ἦσαν ὀλίγοι καὶ ἀπαράσκευοι διὰ τὸ αἰφνίδιον , ὅ τε Ἄρευς οὐκ ἐτύγχανε παρών , ἀλλ ἐν Κρήτῃ Γορτυνίοις πολεμουμένοις βοηθῶν ·
καὶ τοῦτο δὴ μάλιστα τὴν πόλιν ἔσωσε δι ἐρημίαν καὶ ἀσθένειαν καταφρονηθεῖσαν .
ὁ μὲν γάρ Πύρρος οὐδένα μαχεῖσθαι νομίζων κατηυλίσατο , τοῦ δὲ Κλεωνύμου τὴν οἰκίαν οἵ τε φίλοι καὶ εἵλωτες οὕτως ἐκόσμησαν καὶ παρεσκεύασαν ὡς δειπνήσοντος τοῦ Πύρρου παρ αὐτῷ .