Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἐντεῦθεν δὲ ὡς ἐπὶ τὴν ἔνδον ἔρημον ἕτερός ἐστι τόπος σχεδὸν ἑβδομήκοντα σταδίοις διεστώς , ὄνομα Κελλία ·
ἐν τούτῳ δὲ σποράδην ἐστὶ μοναχικὰ οἰκήματα πολλά , καθὸ καὶ τοιαύτης ἔλαχε προσηγορίας ·
κεχώρισται δὲ τοσοῦτον ἀλλήλων , ὡς τοὺς αὐτόθι κατοικοῦντας σφᾶς αὐτοὺς μὴ καθορᾶν ἢ ἐπαΐειν .
συνίασι δὲ πάντες εἰς τ αὐτὸν καὶ ἅμα ἐκκλησιάζουσι τῇ πρώτῃ καὶ τῇ τελευταίᾳ ἡμέρᾳ τῆς ἑβδομάδος .
ἢν δέ τις μὴ παραγένηται , δῆλός ἐστιν ἄκων ἀπολειφθεὶς ἢ πάθει τινὶ ἢ νόσῳ πεπεδημένος ·
καὶ ἐπὶ θέαν αὐτοῦ καὶ θεραπείαν οὐκ εὐθὺς πάντες ἀπίασιν , ἀλλ  ἐν διαφόροις καιροῖς ἕκαστος ἐπιφερόμενος ὅπερ ἂν ἔχῃ πρὸς νόσον ἁρμόδιον 0 .
ἐκτὸς δὲ τοιαύτης αἰτίας οὐχ ὁμιλοῦσιν ἀλλήλοις , εἰ μὴ λόγων ἕνεκεν εἰς γνῶσιν θεοῦ τεινόντων ἢ ὠφέλειαν ψυχῆς ἔλθοι τις μαθησόμενος παρὰ τὸν φράσαι δυνάμενον .
οἰκοῦσι δὲ ἐν τοῖς Κελλίοις ὅσοι τῆς φιλοσοφίας εἰς ἄκρον ἐληλύθασι καὶ σφᾶς ἄγειν δύνανται καὶ μόνοι διατρίβειν δι ἡσυχίαν χωρισθέντες τῶν ἄλλων .
τάδε μὲν ἡμῖν ὡς ἐν βραχεῖ περὶ Σκήτεως εἰρήσθω καὶ τῶν ἐνθάδε φιλοσοφούντων ·
εἰ γὰρ τὸ καθέκαστον τῆς αὐτῶν ἀγωγῆς διεξελθεῖν πειραθείην , μηκυνομένην ἴσως τὴν γραφὴν μωμήσαιτό τις .
ἰδίαν γὰρ συστησάμενοι πολιτείαν , ἔργα καὶ ἤθη καὶ γυμνάσια καὶ δίαιταν καὶ καιρὸν ἑκάστῃ ἡλικίᾳ κατὰ τὸ εἰκὸς διένειμαν .
καὶ Ῥινοκόρουρα δὲ οὐκ ἐπεισάκτοις ἀλλ οἴκοθεν ἀνδράσιν ἀγαθοῖς ἐξ ἐκείνου διέπρεπεν ·
ὧν δὲ ἐνθάδε φιλοσοφεῖν ἐπυθόμην , ἀρίστους ἔγνων τόν τε Μέλανα τὸν κατ  ἐκεῖνο καιροῦ τὴν ἐκκλησίαν ἐπιτροπεύοντα , καὶ Διονύσιον ὃς πρὸς βορέαν τῆς πόλεως ἐν ἐρημίᾳ τὸ φροντιστήριον εἶχε , καὶ Σολομῶνα τὸν Μέλανος ἀδελφὸν καὶ τῆς ἐπισκοπῆς διάδοχον .
λέγεται δέ , ἡνίκα προστέτακτο τοὺς κατὰ πόλιν ἱερέας ἐναντίως Ἀρείῳ φρονοῦντας ἀπελαύνεσθαι , καταλαβεῖν Μέλανα τοὺς ἐπ αὐτὸν ἐλθόντας τοὺς λύχνους τῆς ἐκκλησίας παρασκευαζόμενον , οἷά γε ὑπηρέτην ἔσχατον , ἐπὶ ῥυπῶντι ἱματίῳ ὑπὸ τοῦ ἐλαίου τὴν ζώνην ἔχοντα καὶ τὰς θρυαλλίδας ἐπιφερόμενον 0 1 .
ἐρωτηθέντα δὲ περὶ τοῦ ἐπισκόπου εἰπεῖν ὡς ἐνθάδε ἐστί , καὶ μηνύσω τοῦτον ·
αὐτίκα δὲ τοὺς ἄνδρας οἷά γε ἐξ ὁδοῦ κεκμηκότας εἰς τὸ ἐπισκοπικὸν καταγώγιον ὁδηγῆσαι , καὶ τράπεζαν παραθεῖναι , καὶ ἐκ τῶν ὄντων ἑστιᾶσαι 0 ·
μετὰ δὲ τὴν ἑστίασιν νιψάμενον τὰς χεῖρας  διηκονεῖτο γὰρ τοῖς ἑστιωμένοις  ἑαυτὸν προσαγγεῖλαι ·
τοὺς δὲ τὸν ἄνδρα θαυμάσαντας ὁμολογῆσαι μὲν ἐφ  ᾧ ἐληλύθεισαν , αἰδοῖ δὲ τῇ πρὸς αὐτὸν ἐξουσίαν δοῦναι φυγῆς ·
τὸν δὲ φάναι ὡς οὐκ ἂν προοίμην τ αὐτὰ τοῖς ὁμοδόξοις ἱερεῦσιν μὴ ὑπομεῖναι , ἀλλ  ἑκοντὶ ἑλέσθαι εἰς τὴν ὑπερορίαν ἐλθεῖν .
πᾶσαν δέ , οἷά γε ἐκ νέου φιλοσοφήσας , μοναχικὴν ἀρετὴν ἐξησκεῖτο .
ὁ δὲ Σολομὼν ἀπὸ ἐμπόρου εἰς μοναχὸν μεταβαλών , οὐ δὲ αὐτὸς ὀλίγον ἀπώνατο τῆς ἔνθεν ὠφελείας 0 ·
ὑπὸ διδασκάλῳ γὰρ τῷ ἀδελφῷ καὶ τοῖς τῇδε φιλοσοφοῦσιν ἐπιμελῶς παιδευθεὶς καὶ περὶ τὸ θεῖον ὅτι μάλιστα προθύμως ἐσπούδαζε καὶ πρὸς τοὺς πέλας ἀγαθὸς ἐτύγχανεν .
ἡ μὲν Ῥινοκορούρων ἐκκλησία τοιούτων ἐξ ἀρχῆς ἡγεμόνων ἐπιτυχοῦσα οὐ διέλιπεν ἐξ ἐκείνου μέχρι καὶ εἰς ἡμᾶς καὶ εἰσέτι νῦν τοῖς ἐκείνων χρωμένη θεσμοῖς καὶ ἀγαθοὺς ἄνδρας φέρουσα ·
κοινὴ δέ ἐστι τοῖς αὐτόθι κληρικοῖς οἴκησίς τε καὶ τράπεζα καὶ τ ἆλλα πάντα .
Οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ Παλαιστίνη μοναχῶν ἀνδρῶν διατριβαῖς ἤνθει .
οἵ τε γὰρ πλείους ὧν ἐν τῇ Κωνσταντίου βασιλείᾳ ἀπηριθμησάμην , ἔτι περιῆσαν ταύτην τὴν ἐπιστήμην σεμνύνοντες , οἱ δὲ ταῖς αὐτῶν συνουσίαις εἰς ἄκρον ἀρετῆς ἐπέδοσαν καὶ εἰς εὔκλειαν μείζονα τοῖς ἐνθάδε φροντιστηρίοις προσετέθησαν .
ὧν ἦν Ἡσυχᾶς ὁ Ἱλαρίωνος ἑταῖρος καὶ Ἐπιφάνιος ὁ ὕστερον Σαλαμῖνος τῆς Κύπρου γενόμενος ἐπίσκοπος .
ἐφιλοσόφησε δὲ Ἡσυχᾶς μὲν οὗ καὶ ὁ διδάσκαλος , Ἐπιφάνιος δὲ ἀμφὶ Βησανδούκην κώμην ὅθεν ἦν , νομοῦ Ἐλευθεροπόλεως 0 .
ἐκ νέου δὲ ὑπὸ μοναχοῖς ἀρίστοις παιδευθεὶς καὶ τούτου χάριν ἐν Αἰγύπτῳ πλεῖστον διατρίψας χρόνον , ἐπισημότατος ἐπὶ μοναστικῇ φιλοσοφίᾳ γέγονε παρά τε Αἰγυπτίοις καὶ Παλαιστίνοις , μετὰ δὲ ταῦτα καὶ Κυπρίοις , παρ οἷς ᾑρέθη τῆς μητροπόλεως τῆς νήσου ἐπισκοπεῖν .
ὅθεν οἶμαι μᾶλλον κατὰ πᾶσαν ὡς εἰπεῖν τὴν ὑφ  ἥλιον ἀοιδιμώτατός ἐστιν .
ὡς ἐν ὁμίλῳ γὰρ καὶ πόλει μεγάλῃ τε καὶ παράλῳ ἱερωμένος καὶ μεθ ὅσης ἀρετῆς εἶχε πολιτικοῖς ἐμβαλὼν πράγμασιν , ἀστοῖς καὶ ξένοις παντοδαποῖς γνώριμος ἐν ὀλίγῳ ἐγένετο , τοῖς μὲν θεασαμένοις καὶ πεῖραν λαβοῦσι τῆς αὐτοῦ πολιτείας , τοῖς δὲ παρὰ τούτων πυθομένοις .
πρὸ δὲ τῆς εἰς Κύπρον ἀποδημίας ἔτι ἐν Παλαιστίνῃ διέτριβεν ἐπὶ τῆς παρούσης ἡγεμονίας , ἡνίκα δὴ ἐν τοῖς τῇδε φροντιστηρίοις εὖ μάλα διέπρεπον Σαλαμάνης τε καὶ Φούσκων καὶ Μαλαχίων καὶ Κρισπίων ἀδελφοί ·
ἐφιλοσόφουν δὲ ἀμφὶ Βηθελέαν κώμην τοῦ νομοῦ Γάζης .
καὶ γὰρ δὴ καὶ εὐπατρίδαι τῶν ἔνθεν ἦσαν .
διδασκάλου δὲ ταύτης τῆς φιλοσοφίας ἔτυχον Ἱλαρίωνος , ἀφ οὗ λέγεταί ποτε τούτων ἅμα οἴκοι ἀπιόντων ἐκ μέσου ἁρπαγῆναί πως τὸν Μαλαχίωνα καὶ ἀφανῆ γενέσθαι , ἐξαπίνης τε πάλιν ἀναφανῆναι , τὴν αὐτὴν ὁδὸν συμβαδίζοντα τοῖς ἀδελφοῖς , μετ οὐ πολὺ δὲ ἀποβιῶναι , νέον μὲν ἔτι ὄντα , τῶν γεγηρακότων δὲ ἐν φιλοσοφίᾳ κατ  ἀρετὴν βίου καὶ θεοφίλειαν οὐ λειπόμενον .
καὶ Ἀμμώνιος δὲ ὡσεὶ δέκα σταδίοις τούτων διεστὼς ᾤκει ἀμφὶ Χαφαρχόνβραν , κώμην Γαζαίαν ἀφ  ἧς τὸ γένος εἶχεν , ἀνὴρ ἀκριβῶς ὅτι μάλιστα καὶ ἀνδρείως ἐν τῇ ἀσκήσει διαγενόμενος .
σιλβανὸς δέ , ὃν διὰ τὴν ἄγαν ἀρετὴν ὑπὸ ἀγγέλων ὑπηρετούμενον θεαθῆναι λόγος , Παλαιστῖνος ὢν ἔτι οἶμαι κατὰ τὴν Αἴγυπτον ἐφιλοσόφει τότε 0 ·
ὕστερον δὲ ἐν τῷ Σιναίῳ ὄρει ὀλίγον διατρίψας , μετὰ τοῦτο τὴν ἐν Γεράροις ἐν τῷ χειμάρρῳ μεγίστην τε καὶ ἐπισημοτάτην πλείστων ἀγαθῶν ἀνδρῶν συνοικίαν συνεστήσατο ·
ἧς μετ αὐτὸν ἡγήσατο Ζαχαρίας ὁ θεσπέσιος .
ἐντεῦθεν δὲ ἐπὶ Συρίαν καὶ Πέρσας τοὺς Σύρων ὁμόρους ἰτέον ·
οἳ δὴ πρὸς πλῆθος ἐπέδωκαν , τοῖς ἐν Αἰγύπτῳ φιλοσοφοῦσιν ἁμιλλώμενοι .
διέπρεπον δὲ ὅτι μάλιστα τότε παρὰ μὲν Νισιβηνοῖς ἀμφὶ τὸ Σιγάρον καλούμενον ὄρος Βαθθαῖος καὶ Εὐσέβιος καὶ Βαργῆς καὶ Ἁλᾶς καὶ Ἀββῶς , Λάζαρός τε ὁ γεγονὼς ἐπίσκοπος καὶ Ἀβδάλεως καὶ Ζήνων καὶ Ἡλιόδωρος ὁ γέρων .
τούτους δὲ καὶ βοσκοὺς ἀπεκάλουν , ἔναγχος τῆς τοιαύτης φιλοσοφίας ἄρξαντας ·
ὀνομάζουσι δὲ αὐτοὺς ὧδε , καθότι οὔ τε οἰκήματα ἔχουσιν οὔ τε ἄρτον ἢ ὄψον ἐσθίουσιν οὔ τε οἶνον πίνουσιν , ἐν δὲ τοῖς ὄρεσι διατρίβοντες ἀεὶ τὸν θεὸν εὐλογοῦσιν ἐν εὐχαῖς καὶ ὕμνοις κατὰ θεσμὸν τῆς ἐκκλησίας .
τροφῆς δὲ ἡνίκα γένηται καιρός , καθάπερ νεμόμενοι , ἅρπην ἔχων ἕκαστος , ἀνὰ τὸ ὄρος περιιόντες τὰς βοτάνας σιτίζονται 0 .
καὶ οἱ μὲν ὧδε ἐφιλοσόφουν , ἐν Κάραις δὲ Εὐσέβιος , ὃς ἐν τῷ ἐθελοντὴς καθεῖρχθαι ἐφιλοσόφει , καὶ Πρωτογένης , ὃς τὴν αὐτόθι ἐκκλησίαν ἐπετρόπευσε μετὰ Βῖτον τὸν τότε ἐπίσκοπον , Βῖτον ἐκεῖνον τὸν ἀοίδιμον , ὅν φασι βασιλέα Κωνσταντῖνον πρώτως θεασάμενον ὁμολογῆσαι ὡς πάλαι πολλάκις ἐν ἐπιφανείαις τὸν ἄνδρα τοῦτον ὁ θεὸς αὐτῷ ἐπέδειξε καὶ παρεκελεύσατο ὅ τι λέγοι πειθαρχεῖν αὐτῷ 0 .
καὶ Ἀώνης δὲ ἐν Φαδανᾷ τὸ φροντιστήριον εἶχε .
τόπος δὲ οὗτος οὗ ὁ Ἰακὼβ ὁ τοῦ Ἀβραὰμ ἔγγονος ἐκ Παλαιστίνης ἐπιστάς , ἔτι παρθένῳ συνήντετο τῇ μετὰ ταῦτα γαμετῇ 0 ·
ἐκκυλίσας τε τοῦ ἐνθάδε φρέατος τὸν λίθον , πρῶτον αὐτῆς τὸ ποίμνιον ἐπότισε .
φασὶ δὲ τοῦτον Ἀώνην τῆς ἐκτὸς πάτου ἀνθρώπων καὶ ἀκριβοῦς φιλοσοφίας ἄρξαι παρὰ Σύροις , ὥσπερ Ἀντώνιον παρ Αἰγυπτίοις 0 .
τούτῳ δὲ συνοίκω ἤστην Γαδδανᾶς τε καὶ Ἄζιζος , πρὸς ὁμοίαν ἀρετὴν ἁμιλλωμένω .
ἀνὰ δὲ τὴν ἐκ γειτόνων Ἔδεσσαν καὶ πέριξ ταύτης εὐδοκιμώτατοι φιλόσοφοι κατὰ τοῦτον τὸν χρόνον ἦσαν Ἰουλιανὸς καὶ Ἐφραὶμ ὁ Σύρος συγγραφεύς , οἱ ἐν τῇ Κωνσταντίου βασιλείᾳ δηλωθέντες , Βαρσῆς τε καὶ Εὐλόγιος , οἳ καὶ ἐπισκόπω ἄμφω ὕστερον ἐγενέσθην οὐ πόλεως τινός , ἀλλὰ τιμῆς ἕνεκεν , ἀντ ἀμοιβῆς ὥσπερ τῶν αὐτοῖς πεπολιτευμένων χειροτονηθέντες ἐν τοῖς ἰδίοις μοναστηρίοις , ὃν τρόπον καὶ Λάζαρος ὁ δηλωθείς 0 .
οἵδε μὲν τῶν τότε ἐπισήμως φιλοσοφούντων ἀνά τε Σύρους καὶ Πέρσας τοὺς ἐκ γειτόνων τούτοις εἰς γνῶσιν ἐμὴν ἦλθον ·
πολιτεία δὲ πᾶσιν , ὡς εἰπεῖν , ἦν κοινή ·
ψυχῆς μὲν ὅτι μάλιστα ἐπιμελεῖσθαι καὶ ἕτοιμον ἐθίζειν πρὸς ἀπαλλαγὴν τῶν ἔνθεν ἐν εὐχαῖς τε καὶ νηστείαις καὶ θείοις ὕμνοις , καὶ περὶ ταῦτα τὸν πολὺν ἀναλίσκειν βίον , χρημάτων δὲ καὶ τῆς περὶ τὰ πολιτικὰ πράγματα ἀσχολίας , σώματός τε ῥᾳστώνης ἢ ἀσκήσεως παντελῶς ἀμελεῖν 0 .
ἔνιοι δὲ ἐπὶ τοσοῦτον ἐγκρατείας ἦλθον , ὡς Βαθθαίου μὲν ὑπὸ τῆς ἄγαν ἀσιτίας σκώληκας ἐκ τῶν ὀδόντων ἕρπειν , Ἁλᾶν δὲ ἐπὶ ὀγδοήκοντα ἐνιαυτοὺς ἄρτου μὴ γεύσασθαι , τὸν δὲ Ἡλιόδωρον ἀύπνους τὰς πολλὰς διακαρτερῆσαι νύκτας , ἑβδομάδας ἡμερῶν ἐν νηστείαις ἐπισυνάψαντα .
συρία δὲ ἥ τε κοίλη καλουμένη καὶ ἡ ὑπὲρ ταύτην πλὴν Ἀντιοχείας βράδιον εἰς Χριστιανισμὸν μετέβαλεν ·
οὐ μὴν οὐ δὲ αὕτη φιλοσόφων ἐκκλησιαστικῶν ἄμοιρος ἦν , ταύτῃ γε μᾶλλον ἀνδρείων ὄντων τε καὶ φαινομένων , ὅσῳ γε καὶ πρὸς τῶν οἰκούντων τὴν χώραν ἐμισοῦντο καὶ ἐπεβουλεύοντο ·
καὶ γενναίως ἀντεῖχον , οὐκ ἀμυνόμενοι οὐ δὲ δίκην λαμβάνοντες , ἀλλὰ προθύμως τὰς παρὰ τῶν Ἑλλήνων ὕβρεις τε καὶ πληγὰς ὑπομένοντες .
οἵους γενέσθαι ἐπυθόμην Οὐαλεντῖνον , ὃν οἱ μὲν ἐξ Ἐμέσης , οἱ δὲ ἐξ Ἀρεθούσης τὸ γένος ἔχειν ἔφασαν , καὶ τὸν ὁμώνυμον τὸν αὐτοῦ καὶ Θεόδωρον  ἄμφω δὲ ἀπὸ Τιττῶν τοῦ Ἀπαμέων νομοῦ ἤστην  , καὶ Μαρώσαν τὸν ἐκ Νεχείλων καὶ Βάσσον καὶ Βασσώνην καὶ Παῦλον , ὃς ἀπὸ Τελμισοῦ τῆς κώμης ἐγένετο 0 ·
πολλοὺς δὲ ἐν πολλοῖς τόποις συνοικίσας καὶ ὃν χρὴ τρόπον συναγαγὼν εἰς τὸ φιλοσοφεῖν εἰδέναι τὸ τελευταῖον εἰς τὸ Ἰουγάτον καλούμενον χωρίον μεγίστην τε καὶ ἐπισημοτάτην συνοικίαν μοναχῶν συνεστήσατο .
ἔνθα δὴ καὶ ἐτελεύτησε καὶ τὸν τάφον ἔχει μακροβιώτατος γεγονώς , ὡς μέχρι καὶ εἰς ἡμᾶς ἐπιβιῶναι εὐδοκίμως καὶ θείως φιλοσοφήσας .
καὶ τῶν ἄλλων δὲ τῶν δηλωθέντων μοναχῶν σχεδὸν πάντες πολὺν διεγένοντο χρόνον .
καί μοι φαίνεται μακροβίους τούτους τοὺς ἄνδρας ὁ θεὸς ποιῆσαι εἰς ἐπίδοσιν τὴν θρησκείαν ἄγων .
σύρους τε γὰρ ὡς ἐπίπαν καὶ Περσῶν καὶ Σαρακηνῶν πλείστους πρὸς τὸ οἰκεῖον ἐπηγάγοντο σέβας καὶ ἑλληνίζειν ἔπαυσαν ·
μοναχικῆς τε φιλοσοφίας ἐνθάδε ἄρξαντες πολλοὺς ὁμοίους ἀπέδειξαν .
καὶ Γαλάτας δὲ καὶ Καππαδόκας καὶ τοὺς τούτων ὁμόρους συμβάλλω πολλοὺς μὲν καὶ ἄλλους ἐσχηκέναι τότε ἐκκλησιαστικοὺς φιλοσόφους , οἷά γε πάλαι τὸ δόγμα σπουδαίως πρεσβεύοντας .
κατὰ συνοικίας δὲ ἐν πόλεσιν ἢ κώμαις οἱ πλείους ᾤκουν .
οὔ τε γὰρ παραδόσει τῶν προγεγενημένων εἰθίσθησαν , οὔ τε ὑπὸ χαλεπότητος χειμῶνος φύσει τοῦ τῇδε χώρου ἑκάστοτε συμβαίνοντος δυνατὸν ἴσως κατεφαίνετο ἐν ἐρημίαις διατρίβειν .
εὐδοκιμώτατοι δὲ ὧν ἐπυθόμην τότε ἐγένοντο ἐνθάδε μοναχοὶ Λεόντιος ὁ τὴν ἐν Ἀγκύρᾳ ἐκκλησίαν ὕστερον ἐπιτροπεύσας καὶ Πραπίδιος , ὃς ἤδη γηραλέος ὢν πολλὰς ἐπεσκόπει κώμας .
προέστη δὲ καὶ Βασιλειάδος , ὃ πτωχῶν ἐστιν ἐπισημότατον καταγώγιον , ὑπὸ Βασιλείου τοῦ Καισαρείας ἐπισκόπου οἰκοδομηθέν , ἀφ οὗ τὴν προσηγορίαν τὴν ἀρχὴν ἔλαβε καὶ εἰσέτι νῦν ἔχει .
ἀλλὰ τὰ μὲν ἀφηγησάμην , ἐφ ὅσον μοι μαθεῖν ἐξεγένετο περὶ τῶν τότε ἐκκλησιαστικῶν φιλοσόφων .
τῶν δ αὖ Ἑλληνιστῶν μικροῦ πάντες κατ  ἐκεῖνο καιροῦ διεφθάρησαν .
τινὲς γάρ , οἳ τῶν ἄλλων ἐν φιλοσοφίᾳ προφέρειν ἐνομίζοντο , πρὸς τὴν ἐπίδοσιν τοῦ Χριστιανισμοῦ δυσφοροῦντες ἐβουλεύσαντο προμαθεῖν τὸν ἐφεξῆς Οὐάλεντι Ῥωμαίων ἡγησόμενον , μαντείαις τε παντοδαπαῖς περὶ τούτου ἐχρήσαντο .
καὶ τελευτῶντες τρίποδα ξύλινον ἐκ δάφνης κατεσκευάσαντο καὶ ἐπικλήσεσι καὶ λόγοις οἷς εἰώθεσαν ἐτέλεσαν , ὥστε συλλογῇ γραμμάτων καθ ἕκαστον στοιχεῖον ὑπὸ μηχανῆς τοῦ τρίποδος καὶ τῆς μαντείας σημαινομένων ἀναφανῆναι τὸ ὄνομα τοῦ ἐσομένου βασιλέως .
κεχηνόσι δὲ αὐτοῖς εἰς Θεόδωρον , ἄνδρα τῶν ἐν τοῖς βασιλείοις ἐπισήμως στρατευομένων , Ἑλληνιστὴν καὶ ἐλλόγιμον , μέχρι τοῦ δέλτα ἐπὶ τῆς τούτου προσηγορίας προελθοῦσα τῶν στοιχείων ἡ σύνταξις ἠπάτησε τοὺς φιλοσόφους .
καὶ ὅσον οὔπω Θεόδωρον βασιλεύσειν προσεδόκων .
καταμηνυθείσης δὲ τῆς ἐπιχειρήσεως ὡς εἰς σωτηρίαν ἐπιβουλευθεὶς Οὐάλης οὐκ ἀνεκτὸς ἦν χαλεπαίνων .
ἐκ τούτου δὲ συλληφθέντες Θεόδωρός τε καὶ οἱ τοῦ τρίποδος τεχνῖται οἱ μὲν πυρί , οἱ δὲ ξίφει ἀπολέσθαι προσετάχθησαν 0 .
παραπλησίως δὲ διὰ τὴν αὐτὴν αἰτίαν διεφθάρησαν καὶ οἱ ἀνὰ πᾶσαν τὴν ἀρχομένην λαμπρῶς φιλοσοφοῦντες .
ἀσχέτου δὲ τῆς τοῦ βασιλέως ὀργῆς οὔσης καὶ εἰς μὴ φιλοσόφους , ἐσθῆτι δὲ τῇ ἐκείνων χρωμένους ὁ φόνος ἐχώρει , ὡς μη δὲ τοὺς ἄλλα ἐπιτηδεύοντας κροκωτοῖς ἢ τριβωνίοις ἀμφιέννυσθαι δι ὑπόνοιαν κινδύνου καὶ δέος , ὡς ἂν μὴ δόξωσι περὶ μαντείας καὶ τελετὰς ἐσχολακέναι .
οὐχ ἥκιστα δὲ παρὰ τοῖς εὖ φρονοῦσι δίκαιον οἶμαι καταμέμφεσθαι βασιλέα τε τῆς ἐπὶ τοσοῦτον ὀργῆς καὶ ὠμότητος καὶ τοὺς φιλοσόφους προπετείας καὶ τῆς ἀφιλοσόφου ἐπιχειρήσεως 0 .
ὁ μὲν γὰρ δή  τοῦτο δὴ τὸ λίαν εὔηθες  ὑπολαβὼν ἀναιρήσειν τὸν μετ αὐτὸν βασιλεύσοντα , οὔ τε τῶν μαντευσαμένων ἐφείσατο οὔ τε περὶ οὗ ἐμαντεύσαντο 0 ·
ὡς δέ φασιν , οὔ τε τῶν ὁμωνύμων αὐτῷ , οἵτινες ἦσαν ἐπίσημοι τότε τῆς αὐτῆς προσηγορίας ἢ καὶ ὁμοίας , ἀπὸ τοῦ θῆτα ἀρχομένης μέχρι τοῦ δέλτα 0 .
οἱ δὲ ὥσπερ ἐν αὐτοῖς ὂν βασιλέα καθαιρεῖν καὶ πάλιν ἐγείρειν ἐπὶ τοῦτο προήχθησαν 0 .
καὶ μέντοι , εἰ τοῖς ἅπαξ δεδογμένοις ἐν τῇ τῶν ἄστρων φορᾷ τὰ τοιαῦτα λογιστέον , ἐχρῆν τὸν ἐσόμενον ὅστις ἦν περιμένειν .
εἰ δὲ θεοῦ βουλῆς τὸ ἔργον , τί πολυπραγμονεῖν ἔδει 0 ;
οὐ γὰρ δήπου ἐκ προγνώσεως ἢ σπουδῆς ἀνθρωπείας ἔνεστιν ἐπίστασθαι τὸ θεῷ δοκοῦν , οὔ τε , εἴπερ ἐξῆν , καλῶς εἶχεν οἴεσθαι ἀνθρώπους ὄντας , εἰ καὶ πάντων σοφωτέρους , ἄμεινον θεοῦ βουλεύεσθαι 0 .
εἰ δὲ ἁπλῶς ὑπὸ προθυμίας τῆς περὶ τὸ μέλλον εἰδήσεως ἐπὶ τοσοῦτον ἀκρίτως ἔσχον , ὡς εἰς ἕτοιμον ἅλασθαι κίνδυνον καὶ νόμους ὑπεριδεῖν πάλαι τεθέντας ἐν Ῥωμαίοις καὶ ἡνίκα ἑλληνίζειν τε καὶ θύειν ἀκίνδυνον ἦν , οὐ τὰ αὐτὰ ἐφρόνουν Σωκράτει ·
ὃς ἐξὸν σῴζεσθαι καὶ ταῦτα ἀδίκως κώνειον μέλλων πίνειν , αἰδοῖ νόμων , καθ οὓς ἐγένετο καὶ ἐτράφη , καίπερ δυνάμενος οὐκ ἀπέφυγε τὸ δεσμωτήριον .
ἀλλὰ ταῦτα μὲν ᾗπερ ἂν ἑκάστῳ δοκῇ σκοπείτω τε καὶ λεγέτω .
καταδραμόντων δὲ Σαυροματῶν χωρία τινὰ τῆς πρὸς δύσιν ἀρχομένης ἐπεστράτευσε τούτοις Οὐαλεντινιανός .
οἱ δὲ τῆς στρατιᾶς τὸ πλῆθος καὶ τὴν παρασκευὴν ἀκούσαντες , πρέσβεις πέμψαντες εἰρήνην ᾔτουν .
ἰδὼν δὲ τούτους , εἰ τοιοῦτοι Σαυρομάται πάντες εἰσὶν ἐπυνθάνετο .
τῶν δὲ τοὺς ἀρίστους παρεῖναι καὶ πρεσβεύειν φησάντων ἐμπίπλαται ὀργῆς , καὶ μέγα κεκραγὼς ἦ δεινὰ τοὺς ὑπηκόους ὑπομένειν ἔφη καὶ τὴν Ῥωμαίων δυσπραγεῖν ἀρχὴν εἰς αὐτὸν περιστᾶσαν , εἰ Σαυρομάται , βάρβαρον ἔθνος ὧν ἄριστοι οὗτοι , οὐκ ἀγαπῶσιν ἐφ ἑαυτῶν μένοντες ζῆν , ἀλλ ἐπιβῆναι τῆς ὑπ αὐτοῦ ἀρχομένης ἐθάρρησαν καὶ πολεμεῖν ὅλως πρὸς Ῥωμαίους φαντάζονται .
ἐπὶ πολὺ δὲ χαλεπαίνοντος καὶ τοιάδε βοῶντος , ὑπὸ ἀμέτρου διατάσεως σπαραχθέντων αὐτῷ τῶν ἔνδον , φλὲψ ἅμα καὶ ἀρτηρία ἐρράγη , καὶ ἀναδοθέντος αἵματος ἐν φρουρίῳ τινὶ τῆς Γαλλίας ἐτελεύτησε τὸν βίον , ἔτη μὲν ἀμφὶ τὰ πεντήκοντα τέσσαρα γεγονώς , τρισκαίδεκα δὲ ἐν τῇ βασιλείᾳ εὖ μάλα καὶ λίαν ἐπισήμως διαγενόμενος .
ἕκτῃ δὲ ἡμέρᾳ τῆς αὐτοῦ τελευτῆς ἀναγορεύεται βασιλεὺς ὑπὸ τῶν στρατιωτῶν ὁ νεώτερος καὶ ὁμώνυμος αὐτοῦ παῖς .
οὐκ εἰς μακρὰν δὲ ἐπεψηφίσαντο τῇ αὐτοῦ χειροτονίᾳ Οὐάλης τε καὶ Γρατιανὸς ὁ αὐτοῦ ἀδελφός , εἰ καὶ τὴν ἀρχὴν ἐχαλέπαινον ὡς τῶν στρατιωτῶν , πρὶν αὐτοὺς ἐπιτρέψαι , τὰ σύμβολα τῆς ἀρχῆς αὐτῷ περιθέντων .
ἐν τούτῳ δὲ Οὐάλης ἐν Ἀντιοχείᾳ τῆς Συρίας διάγων ἔτι μᾶλλον ἐπεδίδου τοῖς ἑτέρως αὐτῷ περὶ τὸ θεῖον δοξάζουσιν ἀπεχθανόμενος , καὶ χαλεπῶς τούτους ἐπέτριβε καὶ ἤλαυνεν , εἰσότε δὴ λόγον αὐτῷ προσφωνῶν Θεμίστιος ὁ φιλόσοφος παρῄνει μὴ χρῆναι θαυμάζειν τὴν διαφωνίαν τῶν ἐκκλησιαστικῶν δογμάτων , μετριωτέραν καὶ μείω τῶν παρ Ἕλλησιν οὖσαν ·
πολυπλασίους γὰρ εἶναι τὰς παρ αὐτοῖς δόξας , καὶ ὡς ἐν πλήθει δογμάτων ἀνάγκῃ τὴν περὶ ταῦτα διαφορὰν πλείους ἔριδας καὶ διαλέξεις ποιεῖν 0 1 ·
ἐπεὶ καὶ τῷ θεῷ ἴσως φίλον μὴ ῥᾳδίως γινώσκεσθαι καὶ διαφόρως δοξάζεσθαι , ὅπως ἕκαστος μᾶλλον φοβοῖτο ἀκαταλήπτου οὔσης τῆς ἀκριβοῦς αὐτοῦ γνώσεως , ἀναλογιζόμενος τῷ νῷ , ὅσον ἐφικέσθαι νομίζει , πηλίκος τε καὶ οἷός ἐστιν 0 .
ἐκ δὴ τοιούτων Θεμιστίου λόγων φιλανθρωπότερόν πως διατεθεὶς ὁ βασιλεὺς οὐ χαλεπῶς οὕτως ὡς πρότερον τὰς τιμωρίας ἐπῆγεν 0 .
οὐ μὴν τελείως ἐφείδετο τῆς κατὰ τῶν ἱερωμένων ὀργῆς , εἰ μὴ κοινῶν πραγμάτων ἐπιγενόμεναι φροντίδες οὐκέτι τοιάδε συνεχώρουν σπουδάζειν .
γότθοι γάρ , οἳ δὴ πέραν τοῦ Ἴστρου ποταμοῦ τὸ πρὶν ᾤκουν καὶ τῶν ἄλλων βαρβάρων ἐκράτουν , ἐξελαθέντες παρὰ τῶν καλουμένων Οὔννων εἰς τοὺς Ῥωμαίων ὅρους ἐπεραιώθησαν .
τοῦτο δὲ τὸ ἔθνος , ὥς φασιν , ἄγνωστον ἦν πρὸ τοῦ Θρᾳξὶ τοῖς παρὰ τὸν Ἴστρον καὶ Γότθοις αὐτοῖς , ἐλάνθανον δὲ προσοικοῦντες ἀλλήλοις , καθότι λίμνης μεγίστης ἐν μέσῳ κειμένης ἕκαστοι τέλος εἶναι ξηρᾶς ᾤοντο τὴν κατ αὐτοὺς οἰκουμένην , μετὰ τοῦτο δὲ θάλασσαν καὶ ὕδωρ ἀπέραντον 0 .
συμβὰν δὲ βοῦν οἰστροπλῆγα διαδραμεῖν τὴν λίμνην ἐπηκολούθησε βουκόλος , καὶ τὴν ἀντιπέραν γῆν θεασάμενος ἤγγειλε τοῖς ὁμοφύλοις .
ἄλλοι δὲ λέγουσιν ὡς ἔλαφος διαφυγοῦσά τισι τῶν Οὔννων θηρῶσιν ἐπέδειξε τήνδε τὴν ὁδόν , ἐξ ἐπιπολῆς καλυπτομένην τοῖς ὕδασι ·
τοὺς δὲ τότε μὲν ὑποστρέψαι θαυμάσαντας τὴν χώραν ἀέρι μετριωτέρῳ καὶ γεωργίᾳ ἥμερον οὖσαν καὶ τῷ κρατοῦντι τοῦ ἔθνους ἀγγεῖλαι ἃ ἐθεάσαντο .
δι  ὀλίγων δὲ τὰ πρῶτα καταστῆναι εἰς πεῖραν τοῖς Γότθοις , μετὰ δὲ ταῦτα πασσυδὶ ἐπιστρατεῦσαι καὶ μάχῃ κρατῆσαι καὶ πᾶσαν τὴν αὐτῶν γῆν κατασχεῖν .
τοὺς δὲ διωκομένους τὸν ποταμὸν περαιωθῆναι , καὶ εἰς τοὺς Ῥωμαίων ὅρους διαβάντας πρέσβεις πέμψαι πρὸς βασιλέα , συμμάχους ἔσεσθαι τοῦ λοιποῦ σφᾶς ὑπισχνουμένους καὶ δεομένους συγχωρεῖν αὐτοῖς ᾗ βούλεται κατοικεῖν .
ταύτης δὲ τῆς πρεσβείας ἄρξαι Οὐλφίλαν τὸν τοῦ ἔθνους ἐπίσκοπον 0 ·
κατὰ γνώμην δὲ αὐτοῖς προχωρησάσης ἐπιτραπῆναι ἀνὰ τὴν Θρᾴκην οἰκεῖν .
οὐ πολλῷ δὲ ὕστερον πρὸς σφᾶς αὐτοὺς στασιάσαντας διχῇ διαιρεθῆναι .
ἡγεῖτο δὲ τῶν μὲν Ἀθανάριχος , τῶν δὲ Φριτιγέρνης 0 1 ·
ἐπεὶ δὲ πρὸς ἀλλήλους ἐπολέμησαν , κακῶς πράξας ἐν τῇ μάχῃ Φριτιγέρνης ἐδεῖτο Ῥωμαίων βοηθεῖν αὐτῷ .
τοῦ δὲ βασιλέως ἐπιτρέψαντος συμμαχεῖν αὐτῷ τοὺς ἐν Θρᾴκῃ στρατιώτας αὖθις συμβαλὼν ἐνίκησε καὶ τοὺς ἀμφὶ Ἀθανάριχον εἰς φυγὴν ἔτρεψεν .
ὥσπερ δὲ χάριν ἀποδιδοὺς Οὐάλεντι καὶ διὰ πάντων φίλος εἶναι πιστούμενος ἐκοινώνησε τῆς αὐτοῦ θρησκείας καὶ τοὺς πειθομένους αὐτῷ βαρβάρους ἔπεισεν ὧδε φρονεῖν .
οὐ τοῦτο δὲ μόνον αἴτιον οἶμαι γέγονεν εἰσέτι νῦν τὸ πᾶν φῦλον προστεθῆναι τοῖς τὰ Ἀρείου φρονοῦσιν , ἀλλὰ καὶ Οὐλφίλας ὁ παρ αὐτοῖς τότε ἱερωμένος ·
τὰ μὲν γὰρ πρῶτα οὐδὲν διεφέρετο πρὸς τὴν καθόλου ἐκκλησίαν , ἐπὶ δὲ τῆς Κωνσταντίου βασιλείας ἀπερισκέπτως οἶμαι μετασχὼν τοῖς ἀμφὶ Εὐδόξιον καὶ Ἀκάκιον τῆς ἐν Κωνσταντινουπόλει συνόδου διέμεινε κοινωνῶν τοῖς ἱερεῦσι τῶν ἐν Νικαίᾳ συνελθόντων ·
ὡς δὲ εἰς Κωνσταντινούπολιν ἀφίκετο , λέγεται διαλεχθέντων αὐτῷ περὶ τοῦ δόγματος τῶν προεστώτων τῆς Ἀρειανῆς αἱρέσεως καὶ τὴν πρεσβείαν αὐτῷ συμπράξειν πρὸς βασιλέα ὑποσχομένων , εἰ ὁμοίως αὐτοῖς δοξάζοι , βιασθεὶς ὑπὸ τῆς χρείας ἢ καὶ ἀληθῶς νομίσας ἄμεινον οὕτω περὶ θεοῦ φρονεῖν , τοῖς Ἀρείου κοινωνῆσαι καὶ αὐτὸν καὶ τὸ πᾶν φῦλον ἀποτεμεῖν τῆς καθόλου ἐκκλησίας .
ὑπὸ διδασκάλῳ γὰρ αὐτῷ παιδευθέντες οἱ Γότθοι τὰ πρὸς εὐσέβειαν καὶ δι αὐτοῦ μετασχόντες πολιτείας ἡμερωτέρας πάντα ῥᾳδίως αὐτῷ ἐπείθοντο , πεπεισμένοι μηδὲν εἶναι φαῦλον τῶν παρ αὐτοῦ λεγομένων ἢ πραττομένων , ἅπαντα δὲ συντελεῖν εἰς χρήσιμον τοῖς ζηλοῦσιν .
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ πλείστην δέδωκε πεῖραν τῆς αὐτοῦ ἀρετῆς μυρίους μὲν ὑπομείνας κινδύνους ὑπὲρ τοῦ δόγματος ἔτι τῶν εἰρημένων βαρβάρων Ἑλληνικῶς θρησκευόντων ·
πρῶτος δὲ γραμμάτων αὐτοῖς εὑρετὴς ἐγένετο καὶ εἰς τὴν οἰκείαν φωνὴν μετέφρασε τὰς ἱερὰς βίβλους .
καθότι μὲν οὖν ὡς ἐπίπαν οἱ παρὰ τὸν Ἴστρον βάρβαροι τὰ Ἀρείου φρονοῦσι , πρόφασις ἥδε 0 .
κατ  ἐκεῖνο δὲ καιροῦ πλῆθος τῶν ὑπὸ Φριτιγέρνην διὰ Χριστὸν μαρτυροῦντες ἀνῃρέθησαν .
ὁ γὰρ Ἀθανάριχος καὶ τοὺς ὑπ αὐτῷ τεταγμένους Οὐλφίλα πείθοντος χριστιανίζειν ἀγανακτῶν , ὡς τῆς πατρῴας θρησκείας καινοτομουμένης , πολλοὺς πολλαῖς τιμωρίαις ὑπέβαλε , καὶ τοὺς μὲν εἰς εὐθύνας ἀγαγὼν παρρησιασαμένους ἀνδρείως ὑπὲρ τοῦ δόγματος , τοὺς δὲ μη δὲ λόγου μεταδοὺς ἀνεῖλε .
λέγεται γὰρ ὥς τι ξόανον ἐφ ἁρμαμάξης ἑστώς , οἵ γε τοῦτο ποιεῖν ὑπὸ Ἀθαναρίχου προσετάχθησαν , καθ ἑκάστην σκηνὴν περιάγοντες τῶν χριστιανίζειν καταγγελλομένων ἐκέλευον τούτῳ προσκυνεῖν καὶ θύειν ·
τῶν δὲ παραιτουμένων σὺν αὐτοῖς ἀνθρώποις τὰς σκηνὰς ἐνεπίμπρων .
περιπαθέστερον δὲ τούτων τότε καὶ ἕτερον συμβῆναι πάθος ἐπυθόμην .
ἀπειρηκότες γὰρ πολλοὶ τῇ βίᾳ τῶν θύειν ἀναγκαζόντων ἄνδρες τε καὶ γυναῖκες , ὧν αἱ μὲν παιδάρια ἐπήγοντο , αἱ δὲ ἀρτίτοκα βρέφη ὑπὸ τοὺς μαζοὺς ἔτρεφον , ἐπὶ τὴν σκηνὴν τῆς ἐνθάδε ἐκκλησίας κατέφυγον ·
προσαψάντων δὲ πῦρ τῶν Ἑλληνιστῶν ἅπαντες διεφθάρησαν .
Οὐκ εἰς μακρὰν δὲ οἱ Γότθοι πρὸς ἀλλήλους ὡμονόησαν ·
καὶ εἰς ἀπόνοιαν ἐπαρθέντες τοὺς Θρᾷκας ἐκακούργουν καὶ τὰς αὐτῶν πόλεις καὶ κώμας ἐδῄουν .
πυθόμενος δὲ Οὐάλης τῇ πείρᾳ μεμάθηκεν ὅσον ἥμαρτεν .
οἰηθεὶς γὰρ αὐτῷ τε καὶ τοῖς ἀρχομένοις χρησίμους ἔσεσθαι τοὺς Γότθους , φοβεροὺς δὲ τοῖς ἐναντίοις , ὡς ἐν ὅπλοις ἀεὶ παρεσκευασμένους , τῶν Ῥωμαϊκῶν ταγμάτων ἠμέλει ·
καὶ ἀντὶ τῶν εἰωθότων εἰς στρατείαν ἐπιλέγεσθαι ἐκ τῶν ὑπὸ Ῥωμαίους πόλεων τε καὶ κωμῶν χρυσίον εἰσεπράττετο .
σφαλεὶς δὲ τῆς ἐλπίδος καταλιπὼν τὴν Ἀντιόχειαν σπουδῇ εἰς τὴν Κωνσταντινούπολιν ἀφίκετο ·
ἡνίκα δὴ ὁ κατὰ τῶν ἑτέρως αὐτῷ χριστιανιζόντων διωγμὸς ἀνακωχὴν ἔσχεν , Εὐζωίου δὲ τελευτήσαντος προβληθεὶς εἰς τὴν αὐτοῦ διαδοχὴν Δωρόθεος τῶν τὰ Ἀρείου φρονούντων προΐστατο .
ὑπὸ δὲ τὸν αὐτὸν τοῦτον χρόνον τελευτήσαντος τοῦ Σαρακηνῶν βασιλέως αἱ πρὸς τοὺς Ῥωμαίους σπονδαὶ ἐλύθησαν , Μαυία δὲ ἡ τούτου γαμετὴ τὴν ἡγεμονίαν τοῦ ἔθνους ἐπιτροπεύουσα ἐδῄου τὰς Φοινίκων καὶ Παλαιστίνων πόλεις μέχρι καὶ Αἰγυπτίων , ἐξ εὐωνύμων ἀναπλέοντι τὸν Νεῖλον τὸ Ἀράβιον καλούμενον κλίμα οἰκούντων .
ἦν δὲ οὐχ οἷος νομίζεσθαι ῥᾴδιος ὁ πόλεμος ὡς παρὰ γυναικὸς παρασκευαζόμενος , καρτερὰν δὲ καὶ δυσκαταγώνιστόν φασι γενέσθαι Ῥωμαίοις ταύτην τὴν μάχην , ὡς καὶ τὸν ἡγεμόνα τῶν ἐν Φοινίκῃ καὶ Παλαιστίνῃ στρατιωτῶν εἰς συμμαχίαν ἐπικαλέσασθαι τὸν στρατηγὸν πάσης τῆς ἀνὰ τὴν ἕω ἱππικῆς τε καὶ πεζῆς στρατιᾶς .
τὸν δὲ γελάσαι μὲν τὴν κλῆσιν καὶ ἀπόμαχον ποιῆσαι τὸν καλέσαντα ·
παραταξάμενον δὲ πρὸς Μαυίαν ἀντιστρατηγοῦσαν τραπῆναι καὶ μόλις διασωθῆναι παρὰ τοῦ ἡγεμόνος τῶν Παλαιστίνων καὶ Φοινίκων στρατιωτῶν .
ὡς γὰρ εἶδεν αὐτὸν κινδυνεύοντα , μένειν ἐκτὸς τῆς μάχης κατὰ τὴν αὐτοῦ πρόσταξιν εὔηθες ἐνόμισε ·
προσδραμὼν δὲ ὑπήντετο τοῖς βαρβάροις καὶ τῷ μὲν καιρὸν ἔδωκεν ἀσφαλεστέρας φυγῆς , αὐτὸς δὲ ὑπαναχωρῶν ἐν τῷ φεύγειν ἐτόξευε καὶ τοὺς πολεμίους ἐπικειμένους ἀπεκρούετο τοῖς τοξεύμασι .
ταῦτα δὲ πολλοὶ τῶν τῇδε προσοικούντων εἰσέτι νῦν ἀπομνημονεύουσι , παρὰ δὲ τοῖς Σαρακηνοῖς ἐν ᾠδαῖς ἐστιν .
ἐπιβαροῦντος δὲ τοῦ πολέμου ἀναγκαῖον ἐδόκει περὶ εἰρήνης πρεσβεύεσθαι πρὸς Μαυίαν .
τὴν δὲ λόγος τοῖς περὶ τούτου πρεσβευομένοις ἄντικρυς ἀπειπεῖν τὰς πρὸς Ῥωμαίους σπονδάς , εἰ μὴ τοῖς ὑπ αὐτὴν ἀρχομένοις ἐπίσκοπος χειροτονηθείη Μωσῆς τις ἐν τῇ πέλας ἐρήμῳ τηνικάδε φιλοσοφῶν , ἀνὴρ ἀπὸ βίου ἀρετῆς σημείων τε θείων καὶ παραδόξων πράξεων ἐπίσημος .
ἐπιτραπέντες δὲ παρὰ βασιλέως οἱ τάδε μηνύσαντες τῶν στρατιωτῶν ἡγεμόνες συλλαμβάνουσι τὸν Μωσῆν καὶ παρὰ τὸν Λούκιον ἄγουσιν .
ὁ δὲ παρόντων τῶν ἀρχόντων καὶ τοῦ συνελθόντος πλήθους ἐπίσχες , ἔφη ·
οὐχ οἷός τε γάρ εἰμι φέρειν ἀρχιερέως ὄνομα καὶ τιμὴν ἀξίως ·
εἰ δ ἄρα καὶ ἐπὶ ἀναξίῳ ὄντι μοι τοῦτο ἐπινεύοι θεός , μαρτύρομαι τὸν οὐρανοῦ καὶ γῆς δημιουργόν , ὡς τὰς σὰς οὐκ ἐπιβαλεῖς μοι χεῖρας αἵματι καὶ λύθρῳ πεφυρμένας ἁγίων ἀνδρῶν .
ὑπολαβὼν δὲ Λούκιος εἰ μὲν ἔτι , φησίν , ἀγνοεῖς τὴν ἐμὴν πίστιν , οὐ δίκαια ποιεῖς πρὶν μαθεῖν ἀποστρεφόμενος ·
εἰ δὲ διαβαλόντων τινῶν , ἄγε δὴ καὶ νῦν ἄκουσον παρ ἐμοῦ καὶ κριτὴς γενοῦ τῶν λεγομένων .
ἀλλ  ἔμοιγε  , ἔφη Μωσῆς , λίαν σαφὴς φαίνεται ἡ σὴ πίστις , καὶ μαρτυροῦσιν ὁποία τίς ἐστιν ἐπίσκοποί τε καὶ πρεσβύτεροι καὶ διάκονοι ἐν ὑπερορίαις φυγαῖς καὶ μετάλλοις ταλαιπωρούμενοι ·
ταῦτα ὧν περὶ θεοῦ νομίζεις τὰ γνωρίσματα , ἃ παντελῶς ἐστιν ἀλλότρια Χριστοῦ καὶ τῶν ὀρθῶς περὶ θεοῦ δοξαζόντων .
ἐπεὶ δὲ τοιάδε λέγων ἐπώμνυτο μήποτε Λουκίου χειροτονοῦντος ὑποδέχεσθαι τὴν ἱερωσύνην , παραιτησάμενοι Λούκιον οἱ Ῥωμαίων ἄρχοντες ἄγουσι Μωσῆν πρὸς τοὺς ἐν φυγῇ ὄντας ἐπισκόπους , παρ ὧν χειροτονηθεὶς ὡς τοὺς Σαρακηνοὺς ἦλθε ·
καὶ διαλλάξας αὐτοὺς Ῥωμαίοις αὐτόθι διῆγεν ἱερωμένος καὶ πολλοὺς χριστιανίσαι παρεσκεύασε , κομιδῇ ὀλίγους εὑρὼν τοῦ δόγματος μετασχόντας .
τουτὶ γὰρ τὸ φῦλον ἀπὸ Ἰσμαὴλ τοῦ Ἀβραὰμ παιδὸς τὴν ἀρχὴν λαβὸν καὶ τὴν προσηγορίαν εἶχε , καὶ Ἰσμαηλίτας αὐτοὺς οἱ ἀρχαῖοι ἀπὸ τοῦ προπάτορος ὠνόμαζον .
ἀποτριβόμενοι δὲ τοῦ νόθου τὸν ἔλεγχον καὶ τῆς Ἰσμαὴλ μητρὸς τὴν δυσγένειαν  δούλη γὰρ ἦν  Σαρακηνοὺς σφᾶς ὠνόμασαν ὡς ἀπὸ Σάρρας τῆς Ἀβραὰμ γαμετῆς καταγομένους .
τοιοῦτον δὲ τὸ γένος ἕλκοντες ἅπαντες μὲν ὁμοίως Ἑβραίοις περιτέμνονται καὶ ὑείων κρεῶν ἀπέχονται καὶ ἄλλα πολλὰ τῶν παρ αὐτοῖς ἐθῶν φυλάττουσι .
τὸ δὲ μὴ πάντα ἐπίσης αὐτοῖς πολιτεύεσθαι χρόνῳ λογιστέον ἢ ταῖς ἐπιμιξίαις τῶν πέριξ ἐθνῶν 0 .
μωσῆς τε γὰρ πολλοῖς ὕστερον χρόνοις γενόμενος μόνοις τοῖς ἀπ  Αἰγύπτου ἐξελθοῦσιν ἐνομοθέτησεν ·
καὶ οἱ προσοικοῦντες αὐτοῖς εἰσάγαν δεισιδαίμονες ὄντες ὡς εἰκὸς διέφθειραν τὴν Ἰσμαὴλ πατρῴαν διαγωγήν , καθ ἣν μόνην ἐπολιτεύοντο οἱ πάλαι Ἑβραῖοι πρὸ τῆς Μωσέως νομοθεσίας ἀγράφοις ἔθεσι κεχρημένοι .
ἀμέλει τὰ αὐτὰ δαιμόνια τοῖς ὁμόροις ἔσεβον καὶ παραπλησίως αὐτὰ τιμῶντες καὶ ὀνομάζοντες ἐν τῇ πρὸς τοὺς πέλας ὁμοιότητι τῆς θρησκείας τὸ αἴτιον ἐδείκνυον τῆς παραποιήσεως τῶν πατρίων νόμων .
οἷα δὲ φιλεῖ , χρόνος πολὺς ἐπιγενόμενος τὰ μὲν λήθῃ παρέδωκε , τὰ δὲ πρεσβεύεσθαι παρ αὐτοῖς ἐποίησεν .