Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
πονήσωμεν χαίροντες , ἐπειδὴ πᾶς πόνος μοχθηρὸς τῷ πονοῦντι 0 .
ἡ δὲ περὶ τὰ θεῖα λόγια μελέτη , κ ἂν πόνος ἔχῃ , ἡδὺν ἔχει τὸν κάματον .
Οἱ εὐαγγελικοὶ λόγοι , οὗτοι εἰσὶν πηγαὶ τοῦ σωτηρίου .
ἦσαν δὲ τὸ πρὶν αἱ ἀρχαῖαι πηγαὶ καὶ ἐκαλοῦντο τοῦ Ἰσραὴλ πηγαὶ οἱ προφητικοὶ λόγοι .
ἐπειδὴ γὰρ οἱ τῶν προφητῶν λόγοι παρὰ μόνῳ ἦσαν τῷ λαῷ τῷ ἀρχαίῳ , αἱ δὲ νέαι πηγαὶ τῶν ἀποστόλων εἰς πᾶσαν ἐξεχύθησαν τὴν οἰκουμένην .
Αἱ πρῶται πηγαὶ τοῦ Ἰσραήλ , αἱ νέαι πηγαὶ τοῦ σωτηρίου 0 .
περὶ μὲν οὖν τῶν ἀρχαίων πηγῶν Δαυὶδ λέγει ·
ἐν ἐκκλησίαις εὐλογεῖτε τὸν θεὸν κύριον ἐκ πηγῶν Ἰσραήλ ·
περὶ δὲ τῶν νέων Ἡσαΐας 0 ·
ἀντλήσατε ὕδωρ ἐκ τῶν πηγῶν τοῦ σωτηρίου .
τί δὲ τὸ σωτήριον 0 ;
ἑρμηνεύει Συμεὼν ἐν τῷ ·
ὡς γὰρ ἐν ταῖς ἀγκάλαις ἔλαβεν τὸ σωτήριον βρέφος καὶ ἐβάσταξεν χερσὶν τὸν βαστάζοντα τὰ πάντα , οὐ πρὸς τὸ φαινόμενον ἀφορῶν τοῦ σώματος σχῆμα , ἀλλὰ πρὸς τὸ κρυπτὸν τῆς θεότητος ἀξίωμα , ἔλεγεν βαστάζων τὸν τὰ πάντα φέροντα ·
νῦν ἀπολύεις τὸν δοῦλόν σου δέσποτα , ἐν εἰρήνῃ κατὰ τὸ ῥῆμά σου ·
εἶδον γὰρ οἱ ὀφθαλμοί μου τὸ σωτήριόν σου .
ἔλθωμεν τοίνυν ἐπὶ μίαν πηγὴν τοῦ σωτηρίου , τὸν μακάριον Ἰωάννην τὸν Βαπτιστήν , ἵνα καὶ τοῖς ἀρτίως ὑπανα γνωσθεῖσι τὸ ἱκανὸν ποιήσῃ διακονούμενος ὁ τῆς ἡμετέρας βραχύτητος λόγος .
ἔλεγεν τοῖς πορευομένοις βαπτισθῆναι ὑπ αὐτοῦ ὁ Ἰωάννης ·
γεννήματα ἐχιδνῶν , τίς ὑπέδειξεν ὑμῖν φυγεῖν ἀπὸ τῆς μελλούσης ὀργῆς ;
ξένον διδασκαλίου ἐπάγγελμα , ξένη περίοδος τῆς σωτηριώδους διδασκαλίας 0 ·
ὑβρίζων εὐεργετεῖ καὶ ἀπειλῶν εὐαγγελίζεται ·
γεννήματα ἐχιδνῶν , τίς ὑπέδειξεν ὑμῖν φυγεῖν ;
Εἰ ὅλως φεύγωμεν τὴν ὀργήν , πῶς γεννήματα ἐχιδνῶν ἐσμέν ;
ἀλλὰ καὶ γεννήματα καλεῖ , καὶ εὐαγγελίζεται αὐτοῖς τὴν σωτηρίαν , ἵνα διὰ μὲν τοῦ ὀνόματος τῆς ἐχίδνης τὴν ἀρχαίαν κατάστασιν δείξῃ , διὰ δὲ τοῦ φυγεῖν τὴν ὀργὴν τὸν καρπὸν τῆς μετανοίας ἑρμηνεύσῃ .
ὡσεὶ ἔλεγε ·
τίς , ἀναξίοις ὑμῖν οὖσι τοῦ σωθῆναι , ὑπέδειξεν ὀδὸν σωτηρίας ;
τί σὺ διδάσκεις καὶ ὑβρίζεις , δεικνύεις τὴν ὁ δὸν καὶ ἐπιτιμᾷς ;
σὺ ἐδίδαξας ἡμᾶς φυγεῖν , ὁ λέγων ·
μετανοεῖτε ·
ἤγγικεν γὰρ ἡ βασιλεία τὼν οὐρανῶν .
ἀλλ ὥσπερ τὸν διαφεύγοντα τιμωρίαν ὁ βουλόμενος , εἰς αἴσθησιν ἀγαγεῖν ἧς διέφυγεν ὀργῆς ὑποτίθεται τὸ κατ ἀξίαν , ἵνα μάθῃ τίνος ἔτυχεν , Ἀγνοεῖς φησιν οἷον ἐξέφυγες κίνδυνον ἢ τιμωρίαν , οὐχ ἵνα ὀνειδίσῃ , ἀλλ ἵνα εἰς αἴσθησιν αὐτὸν τῆς εὐεργεσίας ἀγάγῃ 0 .
γεννήματα ἐχιδνῶν ταῦτα λέγει ὁ βαπτιστής , καὶ οὐκ ἄχθονται οἱ ἀκούοντες .
ἦσαν γὰρ μαθηταὶ τοῦ Δαυὶδ τοῦ λέγοντος ·
παιδεύσει με δίκαιος ἐν ἐλέει καὶ ἐλέγξει με .
ποιήσατε οὖν φησιν καρπὸν ἄξιον τῆς μετανοίας .
ἑρμήνευσον τὸ τίς ὑπέδειξεν .
ἡ μετάνοια .
Εἰ τῇ μετανοίᾳ προσεδράμετε , ποιήσατε καρποὺς ἀξίους μετανοίας .
καὶ ἐπειδὴ ἔβλεπεν αὐτοὺς ὠφρυωμένους ἐπὶ τῷ εἶναι τοῦ Ἀβραὰμ τέκνα , βουληθεὶς αὐτοὺς εἰς αἴσθησιν ἀγαγεῖν ὅτι οὐχ ἡ τοῦ γένους κοινωνία κυροῖ τὴν εὐγένειαν , ἀλλ ἡ τῶν τρόπων συμφωνία , λέγει ·
ποιήσατε καρποὺς ἀξίους μετανοίας καὶ μὴ ἄρξητε λέγειν ·
πατέρα ἔχομεν τὸν Ἀβραάμ , ὅτι οὐ σῴζει γένος ὃν οὐ σῴζει τρόπος , οὐ δὲ ὑψοῖ γένους κοινωνία ὃν μὴ στεφανοῖ τρόπων συμφωνία .
καὶ ἵνα μάθῃς ὅτι οὐδὲν ὄφελος τοῖς ἔχουσιν τὸ γένος τοῦ Ἀβραάμ , μὴ σῴζουσιν δὲ τὴν εὐγένειαν τῶν τρόπων , ὁ μὲν ἅγιος οὗτος καλεῖ τοὺς ἐξ ἐκείνων τεχθέντας γεννήματα ἐχιδνῶν , οὐ τοὺς πατριάρχας ὑβρίζων οὐ δὲ ἐκείνους καλῶν ἐχίδνης τέκνα , ἀλλὰ τούτων τὴν κακίαν ἐλέγχων , ὥσπερ καὶ Ἡσαΐας ἔλεγε πρὸς τὸν λαὸν τὸν ἀπὸ τοῦ Ἀβραάμ 0 ·
ἀκούσατε λόγον κυρίου ἄρχοντες Σοδόμων , οὐ συγγενεῖς αὐτοὺς ἐπιστάμενος Σοδομιτῶν , ἀλλ ὁμοτρόπους , ἵνα δείξῃ ὅτι γένος τρόπους ἐργάζεται ·
ἀκούσατε λόγον κυρίου ἄρχοντες Σοδόμων , προσέχετε νόμον θεοῦ ἡμῶν λαὸς Γομμόρρας .
καὶ ὁ εἰπών 0 ·
ἄρχοντες Σοδόμων , λέγει ·
λούσασθε , καθαροὶ γενέσθε , ἀδελφὸς Ἰωάννου , καὶ ἐπιτιμῶν καὶ διδάσκων ·
ἀκούσατε λόγον κυρίου ἄρχοντες Σοδόμων .
ἔχε τοῦτο παρατετηρημένον ἐν ταῖς στήλαις τῆς διανοίας σου , ἵνα ὅταν ἀκούσῃς Ἰουδαίου ὀνειδίζοντός σε ἢ λέγοντος ·
πόθεν ἔχετε τὰς γραφὰς τῶν προφητῶν ;
ἢ 0 ·
πόθεν ἔχετε πατέρα ἔχειν τὸν Ἀβραάμ ;
εἴπῃς αὐτῷ ·
ἐπειδὴ ἡ ἐκκλησία σεμνύνεται τὸν Ἀβραὰμ πατέρα ἔχειν κατὰ πίστιν .
ἐὰν λέγῃ ὁ ἐναντιούμενος ·
πόθεν σὺ υἱὸς τοῦ Ἀβραάμ 0 ;
πόθεν σὺ υἱὸς Σοδόμων 0 ;
διὰ τὴν ἀπιστίαν τῶν τότε , ἐρεῖς αὐτῷ ·
Εἰ ἀπιστία ἴσχυσε τὴν εὐγένειαν ὑβρίσαι , ἡ πίστις τὴν ἀγένειαν εἰς εὐγένειαν οὐ μεταφέρει ;
συμφωνοῦσιν τούτῳ πάντες οἱ προφῆται , τρόπον τιμῶντες καὶ γένος δεύτερον τιθέμενοι , ὡς ἔλεγεν ὁ Ἰεζεκιήλ ·
ὁ πατήρ σου Ἀμορραῖος καὶ ἡ μήτηρ σου Γετταία 0 ·
ἡ ἀδελφή σου Σόδομα 0 .
ἵνα μὴ δόξωσιν οἱ Ἰουδαῖοι ὑβριζόμενοι ὑπομένειν ὡς Σοδομῖται ἀκούοντες , καὶ ἡ Ἰουδαία δοκεῖ ὑβρίζεσθαι ἀδελφὴ Σοδόμων ἀκούσασα , λύει αὐτῆς τὴν κακὴν ὑποψίαν ὁ προφήτης καὶ βούλεται αὐτὴν πεῖσαι , ὅτι μᾶλλον τιμᾶται καλουμένη ἀδελφὴ Σοδόμων ἢ ὑβρίζεται , διότι μείζονα ἐργαζομένη κακά , ἀδελφὴ αὐτῆς ὀνομάζεται 0 .
ἐπεὶ οὖν βαρέως ἔφερεν ὁ λαὸς ἀκούειν τὴν ἀδελφὴν Σοδόμων , λύει τὴν ἀμφιβολίαν ὁ θεὸς λέγων ·
ζῶ ἐγώ , λέγει κύριος , οὐχ ἥμαρτεν ἡ ἀδελφή σου Σόδομα κατὰ τὰ ἡμισείας τῶν ἁμαρτιῶν σου .
ὥσπερ ὁ κλέπτης καθ ἑαυτὸν ἐπονείδιστόν ἐστιν πρᾶγμα , ἀντιπαραθέμενος δὲ λῃστῇ ἢ φονεῖ δοκεῖ ἐλευθέριος εἶναι πρὸς ἐκεῖνον , οὕτω καὶ σὺ πρὸς σύγκρισιν Σοδόμων 0 .
μᾶλλον δὲ Σόδομα πρὸς σύγκρισιν δικαιότερα εἰσίν .
λέγει ἡ γραφή ·
Οὐχ ἥμαρτεν ἡ ἀδελφή σου ὡς σύ 0 .
ζῶ ἐγώ , λέγει κύριος , δεδικαίωται ἐκ σοῦ , ἀντὶ τοῦ Τοῖς ἔργοις παρα τιθεμένη ἐλευθεριωτέρα φαίνεται .
Εἰ τοίνυν Σοδομιτῶν χείρους ἐγένοντο οἱ Ἰσραηλῖται , τίνος ἕνεκεν τὰ Σοδομιτῶν οὐχ ὑπέστησαν ;
ἐπειδὴ ᾔδει ὁ θεὸς τοὺς μέλλοντας καρποὺς ἀνακύπτειν ἐξ ἐκείνων ·
ἀποστόλους , εὐαγγελιστάς , κήρυκας καὶ αὐτὸ τὸ σωτήριον σῶμα ὃ ἔλαβεν ὁ εὐεργέτης .
ἐφείσατο τῆς ῥίζης ἀγνωμοσύνης , ἵνα μὴ ἐκκόψῃ τοὺς καρποὺς τῆς ἀληθείας , ἄδικον εἶναι ἡγούμενος , ὡς δίκαιος , συντεμεῖν τὴν φορὰν τῶν ἀγαθῶν διὰ τὴν ῥίζαν τῶν φαύλων 0 .
διὰ τοῦτο Ἡσαΐας εἰπών 0 ·
ἀκούσατε λόγον κυρίου ἄρχοντες Σοδόμων ·
προσέχετε νόμον θεοῦ ὑμῶν , λαὸς Γομμόρρας , ἵνα ἑρμηνεύσει τὴν αἰτίαν δι ἣν τὰ Σοδομιτῶν ποιοῦντες , οὐ τὰ Σοδομιτῶν πάσχουσιν , λέγει ·
ἡ γῆ ὑμῶν ἔρημος , αἱ πόλεις ὑμῶν πυρίκαυστοι 0 .
Εἰ μὴ κύριος Σαβαὼθ ἐγκατέλιπεν ἡμῖν σπέρμα , ὡς Σόδομα ἂν ἐγενήθημεν καὶ ὡς Γομμόρρα ἂν ὡμοιώθημεν 0 .
Εἰ μὴ προσεδοκᾶτο ὁ καρπὸς τῶν ἀποστόλων , εἰ μὴ ἀνέμενεν ὁ θεὸς τὸν καρπὸν τῶν εὐαγγελιστῶν , εἰ μὴ τὸ ἅγιον ἐκεῖνο σπέρμα τὸ προσερχόμενον ἐκ τῆς ἁγίας παρθένου , ὡς Σόδομα ἂν ἐγενήθημεν 0 .
ὅτι δὲ οὕτως ἐνενοήθη τοῖς ἁγίοις καὶ οὐχ ἡμεῖς τὴν ἔννοιαν βιαζόμεθα , ἄκουε Παύλου ·
Οὐ πάντες οἱ ἐξ Ἰσραήλ , οὗτοι Ἰσραήλ 0 ·
οὐ δ ὅτι εἰσὶν σπέρμα Ἀβραάμ , πάντες τέκνα θεοῦ , ἀλλὰ νῦν λεῖμμα κατ ἐκλογὴν χάριτος γέγονεν 0 .
τί εἶπεν Ἡσαΐας ;
Εἰ μὴ κύριος Σαβαὼθ ἐγκατέλιπεν ἡμῖν σπέρμα 0 .
τί λέγει ὁ ἀπόστολος ;
λεῖμμα κατ ἐκλογὴν χάριτος γέγονεν , οὐκ ἐξ ἔργων .
Εἰ μὴ κύριος Σαβαὼθ ἐγκατέλιπεν ἡμῖν σπέρμα , ὡς Σοδόμα ἂν ἐγενήθημεν .
διὰ τί ὄφεις καλεῖ τοὺς ὑπηρέτας τῶν κακῶν ;
διὰ τὸν ἀρχαῖον ὄφιν τὸν ἐν παραδείσῳ 0 .
ὥσπερ γὰρ ὁ ἐν παραδείσῳ ὄφις ὄργανον ἐγένετο τῆς τοῦ διαβόλου ἀπάτης , οὕτως νῦν πολλοὶ ὑπηρέται εἰσὶν τοῦ διαβόλου .
Οὐκέτι γὰρ χρῄζει ὁ διάβολος δι ὄφεως λαλεῖν , ἔχων πολλοὺς ὑπηρέτας .
τότε ἐπειδὴ πρὸς τὸν Ἀδὰμ καὶ τὴν Εὔαν ἐπολέμει , οὐκ ἦν δὲ δι ἑτέρου προσώπου ἀπατῆσαι τοὺς μόνους , ἐδανείσατο πρόσωπον ἀλλόφυλον , καὶ οὕτως δι ἐκείνων πολλοὺς ἠπάτησεν .
νῦν οὐ χρῄζει ὄφεως .
πολλοὺς γὰρ ἔχει ὄφεις .
πᾶς ὑπηρέτης διαβόλου , πᾶς τεχνίτης κακίας , κ ἂν ἀνθρώπου λογικοῦ πρόσωπον φέρῃ , οὐδὲν ὄφεως διαφέρει .
ἔστι γὰρ ὄργανον οὗτος τοῦ διαβόλου ὡς ἐκεῖνος 0 .
διὰ τοῦτο ὁ σωτὴρ βουληθεὶς δεῖξαι ὅτι ὁ λαλήσας διὰ τοῦ ὄφεως τότε , αὐτὸς ἐλάλει καὶ ἐν τοῖς Ἰουδαίοις , κατ ἐκείνου τοῦ καιροῦ μηχανωμένων τὴν θεομαχίαν , λέγει αὐτοῖς ·
ὑμεῖς ἐκ τοῦ πατρὸς ὑμῶν τοῦ διαβόλου ἐστέ , καὶ τὰς ἐπιθυμίας τοῦ πατρὸς ὑμῶν θέλετε ποιεῖν .
ἐκεῖνος ἀνθρωποκτόνος ἦν ἀπ ἀρχῆς , καὶ ἐν ἀληθείᾳ οὐκ ἕστηκεν , ὅτι ψεύστης ἐστίν ·
ὑμεῖς ἐκ τοῦ πατρὸς ὑμῶν ἐστε τοῦ διαβόλου καὶ ἃ ἠκούσατε παρ αὐτοῦ ταῦτα λαλεῖτε .
ἐπεὶ οὖν διέστρεφον τὸ εὐαγγελικὸν καὶ σωτήριον κήρυγμα , ὑβρίζει ὁ μακάριος καὶ ἐλέγχει τὸν τρόπον τῶν εὐεργεσιῶν ἀπολαυόντων καὶ ἀγνωμοσύνῃ τὴν χάριν ὑβριζόντων , καὶ λέγει αὐτοῖς ·
ὄφεις , γεννήματα ἐχιδνῶν , τίς ὑπέδειξεν ὑμῖν φυγεῖν ἀπὸ τῆς μελλούσης ὀργῆς ·
ποιήσατε οὖν καρποὺς ἀξίους τῆς μετανοίας .
ἀδελφὰ Παῦλος παρακαλῶν ἐλέγχει ·
ἔλεγξον γάρ φησι ἐπιτίμησον , παρακάλεσον .
καὶ μὴ ἄρξησθε λέγειν ἐν ἑαυτοῖς ·
πατέρα ἔχομεν τὸν Ἀβραάμ .
λέγω γὰρ ὑμῖν ὅτι δύναται ὁ θεὸς ἐκ τῶν λιθῶν τούτων ἐγεῖραι τέκνα τῷ Ἀβραάμ .
ἐπιμένει ὁ ἅγιος Ἰωάννης σεμνύνων τὸν Ἀβραάμ .
καὶ δεικνὺς τὸν θεὸν λέγοντα ἐγεῖραι αὐτῷ τέκνα , ἵνα λύσῃ τὴν ὑποψίαν τῶν Ἑβραίων , ἐπειδὴ προλαβῶν εἶ πεν τὸ ὄφεις γεννήματα ἐχιδνῶν , ἵνα μὴ νομισθῇ τοὺς πατριάρχας ὑβρίζειν , ἀλλὰ τὸν τρόπον , λέγει ·
ποιήσατε καρποὺς ἀξίους τῆς μετανοίας καὶ μὴ ἄρξησθε λέγειν ·
λέγω γὰρ ὑμῖν ὅτι δύναται ὁ θεὸς ἐκ τῶν λίθων τούτων ἐγεῖραι τέκνα τῷ Ἀβραάμ .
τῷ μὲν οὖν θεῷ οὐκ ἀδύνατον καὶ λίθον εἰς ἄνθρωπον μεταποιῆσαι 0 .
ἀλλ ἐπειδὴ παρεστήκεισαν τῷ ἁγίῳ βαπτίσματι καὶ ἐθνικοί , θεωροὶ τοῦ θαύματος καὶ τοῦ βαπτίσματος , ὥς φησιν ὁ εὐαγγελιστής ·
ἐξῆλθεν πᾶσα ἡ Ἰουδαία καὶ Σαμαρεία .
ἦν οὖν συνηγμένος καὶ ὁ Ἰουδαϊκὸς λαὸς καὶ ὁ ἐθνικός .
δύναται ὁ θεὸς ἐκ τῶν λίθων τούτων ἐγεῖραι τέκνα τῷ Ἀβραάμ .
τούτεστιν ἐκ τῶν ἀνθρώπων τούτων τῶν τέως ἀναισθήτων , τῶν ἐθνικῶν , τῶν μηδέποτε ὀργισθέντων , τῶν σκληρῶν , τῶν δυσεργάστων δύναται ἐγεῖραι τέκνα .
διὰ τί λίθους καλεῖ ;
ἐπειδὴ λίθους προσεκύνουν , ἐξομοιοῦντες τῷ προσκυνουμένῳ τὸ προσκυνοῦν .
διὰ τοῦτο λέγει ὁ Δαυίδ ·
ὅμοιοι αὐτοῖς γένονται πάντες οἱ προσκυνοῦντες αὐτοῖς , ἀλλὰ καὶ πάντες οἱ πεποιθότες ἐπ αὐτοῖς .
τοὺς οὖν τῇ ἀναισθησίᾳ δουλεύοντας , ὡς λίθους ἀναισθήτους ὑβρίζει ὁ Ἰωάννης 0 ·
ἤδη δὲ καὶ ἡ ἀξίνη πρὸς τὴν ῥίζαν τῶν δένδρων κεῖται .
ὣ λόγου μεστοῦ καὶ φόβου καὶ ἀγάπης καὶ παρακλήσεως .
ἤδη φησὶ ἡ ἀξίνη πρὸς τὴν ῥίζαν τῶν δένδρων κεῖται , οὐκ ἐνεργοῦσα , ἀλλ ἀπειλοῦσα .
ὡσεί τις φιλόστοργος πατὴρ ἢ διδάσκαλος τὸ ῥᾴθυμον τῆς παιδικῆς ἡλικίας ἑλκύων , μή τε τύπτει διὰ φειδὼ καὶ πλησίον παρατίθει τὴν ῥάβδον καὶ ἀπειλεῖ , ὡς εἰ μὴ προσέχῃ τοῖς μαθήμασιν , πρὸς τὴν ῥάβδον ἔχεις ταύτην καὶ κατέχει αὐτὴν καὶ ἀργοῦσαν καὶ ἀπειλοῦσαν , οὕτως εἰσάγει τὴν τιμωρίαν τῶν μελλόντων δίκην ἀξίνης ἠκονημένης μέν , οὐχ ἁπτομένης δέ .
ἤδη δὲ καὶ ἡ ἀξίνη πρὸς τὴν ῥίζαν τῶν δένδρων κεῖται ·
πᾶν οὖν δένδρον μὴ ποιοῦν καρπὸν καλὸν ἐκκόπτεται καὶ εἰς πῦρ βάλλεται .
Οὐκ εἶπεν μὴ ποιῆσαι , ἐπεὶ ἐξεκόπτετο ἡ μετάνοια , ἀλλά ·
μὴ ποιοῦν καρπὸν καλόν 0 .
καλῶς προσέθηκεν τὸ Καλόν .
ἔστι γὰρ ἰδεῖν καρποὺς ἄλλους καλοὺς ἀλλ οὐ γνησίους .
πᾶν οὖν δένδρον μὴ ποιοῦν καρπὸν καλόν , ἐκκόπτεται καὶ εἰς πῦρ βάλλεται .
ὥσπερ ὁ μακάριος Ἰωάννης εἰσήγαγε τὴν ἀξίνην , εὐτρεπισμένην μέν , οὐχ ἁπτομένην δέ , οὕτω καὶ ὁ Δαυὶδ τοῖς ἁμαρτάνουσιν λέγει ·
ἐὰν μὴ ἐπιστραφῆτε , τὴν ῥομφαίαν αὐτοῦ στιλβώσει .
τὴν ῥομφαίαν αὐτοῦ ἐστίλβωσεν , κατὰ τῶν οἰκέτων ἀμύνεται , πλήξει , φονεύσει .
νῦν στιλβοῦται ἡ ῥομφαία , ὅταν ἴδῃς προφήτην λέγοντα ὅτι Ἐρχεται εἰς κρίσιν κύριος , καὶ ἑρμηνεύοντα τὴν μέλλουσαν τιμωρίαν ὡς ξίφος ἐν ἀκόνῃ τῷ λόγῳ , ἵνα σοὶ παρασκευάσῃ , καὶ διὰ τοῦτο ὑποδείκνυσιν τὸν φόβον ἵνα ἀνοίξῃ ἡμῖν τὴν ὀδὸν τῆς σωτηρίας .
ἐὰν μὴ ἐπιστραφῆτε , τὴν ῥομφαίαν αὐτοῦ στιλβώσει , τὸ τόξον αὐτοῦ ἐνέτεινεν καὶ ἠτοίμασεν αὐτό .
ἤτοίμασε τὸ τόξον , καὶ οὐ βάλλει , ἀλλὰ δείκνυσι σχῆμα πολεμίου καὶ στοργὴν πατρικήν .
ἐνῆν μὲν οὖν πολλὰ ἐπιθεωρῆσαι τοῖς εἰρημένοις , ἀλλ ἕλκει ἡμὰς ἡ τοῦ ἁγίου πνεύματος ἐπιφοίτησις κατὰ τὴν ἁγίαν ἡμέραν γενομένης τῆς ἁγίας πεντηκοστῆς , μὴ παρελθεῖν τὸν περὶ αὐτῆς λόγον ἀνεξέταστον .
ὥσπερ γὰρ οὐδὲν προέκρινεν ἡμῖν ἡ ἀνάληψις ἐν ταῖς ἡμέραις τὴν ἑαυτῆς δείξασα λαμπηδόνα , οὕτω καὶ τοῦ ἁγίου πνεύματος ἡ ἐπιφοίτησις οὐ προκρίνει τοῖς τὴν ἑορτὴν ἐπιτελοῦσιν , καὶ μετὰ τὴν ἑορτὴν ἑορτάσαι , καὶ συγχορεύειν τῷ θείῳ λόγῳ καὶ πάντοτε ἀπολαύειν τῆς τοῦ ἁγίου πνεύματος διδασκαλίας .
ἐν τῷ φησι συμπληροῦσθαι τὴν ἡμέραν τῆς Πεντηκοστῆς , ἦσαν πάντες ὁμοθυμαδὸν ἐπὶ τὸ αὐτό .
πάντες τίνες 0 ;
Οἱ ἀπόστολοι καὶ οἱ σὺν αὐτοῖς μαθηταί 0 .
διὰ τί δὲ ἐν τῇ ἡμέρᾳ τῆς πεντηκοστῆς ἡ τοῦ ἁγίου πνεύματος ἐπιφοίτησις γέγονεν ;
διὰ τήνδε τὴν αἰτίαν 0 .
Οὐχ ὅτι θεὸς αἰτίᾳ δουλεύει , ἀλλ ὅτι οὐδὲν ἀλόγιστον παρὰ τῷ θεῷ 0 1 .
ἐπιφαίνεται μὲν γὰρ θεὸς ὅτε βούλεται , βούλεται δὲ ὅτε τὴν εὐκαιρίαν ἐργάζεται .
ἐν τῇ ἡμέρα τῆς πεντηκοστῆς κατὰ τὴν παλαιὰν διαθήκην ἐδόθη νόμος .
ἐχρῆν οὖν καθ ἣν ἡμέραν ἐδόθη ὁ νόμος διὰ πλακῶν , κατ αὐτὴν δοθῆναι τὴν νομοθεσίαν τοῦ ἁγίου πνεύματος , οὐκ ἐν πλαξίν , ἀλλ ἐν καρδίᾳ γραφομένην .
διὰ τοῦτο τῇ παλαιᾷ νομοθεσίᾳ ἀντιπαραθεῖς τὰ νέα λέγει ·
ἡ ἐπιστολὴ ἡμῶν ὑμεῖς ἐστέ , ἐγγεγραμμένη οὐκ ἐν πλαξὶν λιθίναις ἀλλ ἐν πλαξὶν καρδίαις σαρκίναις .
τῇ ἡμέρᾳ τῆς πεντηκοστῆς ὁ λαὸς ἐδέξατο νόμον ἐν τῇ ἐρήμῳ τῇ Σινᾷ .
καὶ πρόσεχε τῇ ἀκριβείᾳ τῆς ψήφου .
τῇ τεσσαρεσκαιδεκάτῃ ἡμέρᾳ τοῦ πρώτου μηνὸς τοῦ κατὰ σελήνην ἀριθμουμένου , ἐξῆλθον οἱ υἱοὶ τοῦ Ἰσραὴλ ἐξ Αἰγύπτου , ὅτε τὸ ἄζυμον ἐπετέλεσαν καὶ τὸ τοῦ πάσχα μυστήριον .
ἀπὸ τῆς τεσσαρεσκαιδεκάτης ψήφισον τὸ τοῦ μηνὸς ἀναπλήρωμα , τούτεστιν ἡμέρας δεκαεπτά , καὶ τοῦ δευτέρου μηνὸς ἡμέρας τριάκοντα , ἵνα ἡ τρίτη τοῦ μηνὸς τοῦ τρίτου ἡ πεντηκοστὴ ἡ ἑορτὴ ἀπὸ τῶν ἀζύμων τοῦ πάσχα 0 .
ἀπὸ οὖν τῆς τεσσαρεσκαιδεκάτης ἕως τῇ τρίτῃ τοῦ τρίτου μηνὸς γίνονται ἡμέραι πεντήκοντα .
καὶ ἐγένετο ἐν τῷ τρίτῳ μηνὶ ἐξελθόντων ἐκ τῆς Αἰγύπτου , εἶπεν κύριος πρὸς Μωϋσῆν ·
κατάβηθι ἁγίασον τὸν λαὸν σήμερον καὶ αὔρον .
τῇ νεομηνίᾳ αὐτῷ ἔλαλεν , ὅτι τῇ τρίτῃ φησὶν φανήσεται κύριος ἐπὶ τὸ ὄρος τὸ Σινᾶ .
Εἰ τοίνυν ἡμέρᾳ πεντηκοστῇ ἐδόθη ὁ νόμος , θεοῦ φανέντος καὶ νο μοθετήσαντος καὶ Μωϋσέως τὰς πλάκας δεξάμενον , ἔδει οὖν καθ ἣν ἡμέραν ἐδόθη ὁ παλαιὸς νόμος , κατ αὐτὴν δοθῆναι καὶ τὴν τοῦ πνεύματος χάριν , ἵνα καὶ ἡ αὐθεντία τοῦ πνεύματος δειχθῇ , καὶ θεοῦ ἐπιφάνεια ἑρμηνευθῇ , καὶ δειχθῇ ἀδιαίρετος ἡ φύσις τῆς θεότητος ἐν παλαιᾷ καὶ νέᾳ καὶ διαφόροις χρόνοις μίαν ἐργαζομένη τὴν συμφωνίαν τῶν θείων λόγων .
ὥσπερ γὰρ ὁ σωτὴρ μέλλων ἐπιτελεῖν τὸ ἅγιον πάθος οὐκ ἠνέσχετο ἄλλῳ καιρῷ ἑαυτὸν ἐκδοῦναι τῷ πάθει , ἀλλὰ καθ ὃν καιρὸν ἐθύετο τὸ πρόβατον , ἵνα αὐτῷ τῷ τύπῳ συνάψῃ τὴν ἀλήθειαν ·
οὕτω καὶ ἡ τοῦ ἁγίου πνεύματος ἐπιφοίτησις οὐκ ἠνέσχετο ἄλλῳ καιρῷ δοθῆναι , ἢ καθ ὃν καιρὸν ἐδόθη ὁ νόμος , ἵνα δειχθῇ ὅτι τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον καὶ τότε ἐνομοθέτησε καὶ νῦν .
νομοθετεῖ γὰρ τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον ὡς βασιλεῦον τῶν ἁπάντων .
νομοθετεῖ καὶ ἡ βασιλικὴ φύσις ἔχουσα τὴν αὐθεντίαν τῆς θεότητος .
ὅτι δὲ νομοθετεῖ , ἄκουε Μωϋσέως παραγγέλλοντος ·
μνήσθητι νόμου κυρί ου τοῦ θεοῦ σου .
χριστὸς νομοθετεῖ , ἐπειδὴ βασιλικὴ φύσις , ἀδιαίρετος θεότης 0 .
νομοθετεῖ τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον , καὶ μαρτυρεῖ Παῦλος ·
ἐπειδὴ δὲ ἐδίδοτο ὁ νόμος , ἐδοξάσθη τὸ πρόσωπον Μωϋσέως .
κατῆλθεν γὰρ ἐκ τοῦ ὄρους ἡλίου δίκην , ἐκλάμπων ἀκτῖνας ἐκ τοῦ προσώπου .
καὶ ἵνα μή τις εἰς τὴν ἀρχαίαν ἱστορίαν ἀπιδῶν καὶ θεασάμενος τὸ Μωϋσέως πρόσωπον δεδοξασμένον , νομίσῃ ἀνωτέραν εἶναι τὴν νομοθεσίαν ἐκείνην παρὰ τὸν νόμον τὸν δοθέντα ἐκ τοῦ ἁγίου πνεύματος , ὁ Παῦλος μὴ συγχωρῶν μη δὲ ἰσότητα εἶναι , ἀλλὰ πολλὴν ὑπεροχὴν δεικνὺς τοῦ εὐαγγελίου , λέγει ·
Οὐκ ἐν πλαξὶν λιθίναις , ἀλλ ἐν πλαξὶν καρδίαις σαρκίναις 0 .
Οὐ γράμματι , ἀλλὰ πνεύματι 0 1 .
τὸ γράμμα ἀποκτέννει , τὸ δὲ πνεῦμα ζωοποιεῖ .
ὁ νόμος ὁ διὰ γραμμάτων δοθεὶς ἀποκτέννει .
ὁ φονεύων φονευέσθω , φησίν ὁ νόμος , ὁ μοιχεύων τιμωρείσθω .
Εἰσῆλθε δὲ ἡ χάρις , οὐκ ἀναίρουσα τοὺς ἁμαρτάνοντας , ἀλλὰ διὰ μετανοίας ζωοποιοῦσα .
διὰ τοῦτο καλεῖ ἡ γραφὴ Γράμμα ἀποκτέννον τὴν διάταξιν τοῦ νόμου , Πνεῦμα δὲ τὸ ζωοποιοῦν τὸν νόμον τοῦ πνεύματος .
Εἶτα ἐπειδὴ ἀντιπαρετίθετο ἡ Μωϋσέως ὄψις δεδοξασμένη , λέγει Παῦλος ·
Εἰ γὰρ ἡ διακονία τοῦ θανάτου ἐγκεκολαμμένη ἐν λίθοις ἐγενήθη ἐν δόξῃ 0 .
Οὐ τὸν νόμον καλεῖ θάνατον , ἀλλὰ τὴν παρ αὐτοῦ ὁριζομένην τιμωρίαν .
Εἰ γὰρ ἡ διακονία τοῦ θανάτου ἐγενήθη ἐν δόξῃ , πολλῷ μᾶλλον ἡ διακονία τοῦ πνεύματος περισσεύει ἐν δόξῃ .
Εἶτα εἰσάγει τὸν νόμον παυόμενον , τὸν δὲ εὐαγγελικὸν νόμον τοῦ πνεύματος εἰς τὸν αἰῶνα μένοντα .
ἐπεὶ οὖν ὁ νόμος ἤργει καὶ τέλος ἐ λάμβανεν , ἡ δὲ εὐαγγελικὴ χάρις εἰς πάντας τοὺς αἰῶνας ἥπλωτο , λέγει Παῦλος ·
Εἰ γὰρ τὸ καταργούμενον διὰ δόξης , πολλῷ μᾶλλον τὸ μένον ἐν δόξῃ 0 1 .
πρόσεχε τοίνυν ·
τὸ γράμμα ἀποκτέννει .
τοὺς ἁμαρτάνοντας τιμωρεῖται .
τὸ δὲ πνεῦμα ζωοποιεῖ .
ἀνοίγει γὰρ ὀδὸν μετανοίας καὶ ζωοποιεῖ τὸν ἁμαρτήσαντα ἄνθρωπον .
ἐπειδὴ πᾶσα ἁμαρτία νεκροῖ τὸν ἁμαρτωλόν , ἡ δὲ μετάνοια τὴν ἀνανέωσιν αὐτῷ χαριζομένη εἰς ζωῆς αὐτὸν τάξιν ἄγει , λέγει 0 ·
τὸ πνεῦμα ζωοποιεῖ , ὡς λέγει Παῦλος ·
καὶ νεκροὺς ἡμᾶς ὄντας τοῖς παραπτώμασιν συνεζωοποίησεν τῷ Χριστῷ .
ἐπεὶ οὖν καθ ἣν ἡμέραν ἐδόθη ὁ νόμος , ἔδει λάμψαι τὴν τοῦ πνεύματος δύναμιν , ἄκουε τί φησιν ὁ συγγραφεύς ·
καὶ ἐν τῷ συμπληροῦσθαι τὴν ἡμέραν τῆς Πεντηκοστῆς ἦσαν πάντες ὁμοθυμαδὸν ἐπὶ τὸ αὐτό .
ἀλλὰ παρακαλῶ , προσέχετε μετὰ ἀκριβείας , ἵνα μάθητε ὅπως ἡμᾶς οἱ ἀπόστολοι διδάσκουσιν εἰς αὐτοὺς βλέπειν καὶ παρ αὐτῶν δέχεσθαι τὴν ἀκτῖνα τοῦ ἁγίου φωτός .
ἐδόθη μὲν ὁ νόμος ἐν τῇ παλαιᾷ κατὰ τὴν ἡμέραν τῆς πεντηκοστῆς .
μετὰ δὲ τὸ εἰσελθεῖν αὐτοὺς εἰς τὴν γῆν τῆς ἐπαγγελίας τοῦτο ἦν τῆς ἑορτῆς σύμβολον ·
ἐπειδὴ οὐχ οἷον τε ἦν κατ ἐνιαυτὸν δίδοσθαι νόμον , τὸ μὲν πρόβατον κατ ἐνιαυτὸν ἐθύετο , νόμος δὲ κατ ἐνιαυτὸν οὐκ ἐδίδοτο .
ἄτρεπτα γὰρ ἦν τὰ τοῦ νόμου .
τοῦτο οὖν ἦν τῶν ἑορτῶν τὸ σύμβολον .
ἀπαρχὴ τῶν νέων καρπῶν καὶ δραγμάτων νέων σταχύων προσεφέρετο τῷ θεῷ ·
ἦν δὲ κ ἀκεῖνο σύμβολον ταύτης τῆς ἑορτῆς .
πρῶτον μέν , καθ ὃν ὁ νόμος ἐδόθη τότε , καὶ νῦν νόμος δεύτερος 0 1 .
καὶ ὅτι ὥσπερ ἐν τῇ ἡμέρα τῆς πεντηκοστῆς τῶν νέων καρπῶν δράγματα συνήγετο καὶ ὑπὸ μίαν ὄψιν συνήρχετο τὰ διῃρημένα , ἔμελλε δὲ κατὰ τὴν ἡμέραν ταύτην ἀπὸ παντὸς ἔθνους τῶν ὑπὸ οὐρανόν , ἐκ διαφόρων ἐθνῶν , Πάρθοι καὶ Μῆδοι καὶ Ἐλαμεῖται , εἰς ἓν δράγμα εὐσεβείας συνέρχεσθαι καὶ διὰ τοῦ ἀποστολικοῦ λόγου τῷ θεῷ προσάγεσθαι .
προετύπωσε τὸ δράγμα τῶν σταχύων , ἵνα προερμηνεύσῃ τὰ δράγματα τῶν ψυχῶν , τῶν ἐκ διαφόρων μὲν χωρῶν λαμβανομένων εἰς μίαν δὲ ἀπαρχὴν σταχύων τῷ θεῷ προαγομένων .
καὶ τότε ἀπαρχὴ καὶ νῦν ἀπαρχή 0 1 .
ὥσπερ γὰρ σοὶ τῷ γεωργῷ ἠγάπηται μὲν πάντα τὰ ἐν ἁλῶνι συναγομένα , προτετίμηται δὲ ὁ πρῶτος στάχυς φανείς , καὶ χαίρεις μὲν ἐπὶ τῇ ληνῷ πεπληρωμένῃ βοτρύων , οὐχ οὕτω δὲ εὐφραίνει τὸ πλῆθος ἐκεῖνο τῶν βοτρύων ὡς εἷς ῥὼξ πρῶτος φανείς , ὄψιν δὲ δείξας μελλούσης ἐπαγγελίας 0 .
Οὕτως ἠγάπηται μὲν τῷ θεῷ πᾶσα ψυχὴ πρὸς εὐσέβειαν τρέχουσα .
ὑπερηγάπηται δὲ ἡ τὰς ἄλλας φθάνουσα ψυχή .
ἐν τῇ γῇ κῶμαι καὶ πόλεις γεγόνασιν .
χριστιανοὶ πάντες ἠγάπηνται παρὰ τῷ θεῷ .
ὑπερηγάπηται δὲ ὁ πρῶτος φανεὶς Χριστιανός , ὁ πρῶτος στάχυς βλαστήσας , ὁ πρῶτος βότρυς .
ὥσπερ ἐπὶ τοῦ Ἀβραὰμ καὶ τῶν πατέρων , ἐπειδὴ προοίμια ἦσαν τῶν ἀγαθῶν , μηδέπω σωθείσης τῆς οἰκουμένης , λέγει ὁ θεὸς περὶ αὐτοῦ ·
ὡς σταφυλὴν ἐν ἐρήμω εὖρον τὸν Ἰσραὴλ καὶ ὡς σῦκον πρώϊμον τοὺς πατέρας ὑμῶν 0 .
Οὗτως ἀλλαχοῦ Παῦλος τὴν ἀπαρχὴν ἑρμηνεύων τὴν ἀντιδιαστελλομένην τῷ τύπῳ λέγει ·
ἀσπάζομαι Ἐπαινετὸν τὸν ἀγαπητόν μου , ὅς ἐστιν ἀπαρχὴ τῆς Ἀχαΐας .
ταῦτα πάντα εἶχεν ὁ τύπος τότε .
ἔδειξεν δὲ νῦν ἡ ἀλήθεια .
ἀλλ  ἐπ αὐτὴν τὴν θεωρίαν τὴν κατὰ λέξιν ἔλθωμεν .
ἐν τῷ συμπληροῦσθαι τὴν ἡμέραν τῆς πεντηκοστῆς ἦσαν πάντες ὁμοθυμαδὸν ἐπὶ τὸ αὐτό .
ἦσαν ποῦ ;
ἐν οἴκῳ 0 .
Οὐκ ἐν ἀγορᾷ ἐδέξαντο τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον , ἀλλ ἐν οἴκῳ .
καὶ ἐξαίφνης ἐγένετο ἦχος , ὥσπερ φερομένης πνοῆς βιαίας καὶ ἐπλήρωσεν ὅλον τὸν οἶκον οὗ ἦσαν καθήμενοι .
ὁ δὲ οἶκος ὁποῖος 0 1 ;
Οὐκ ἦν ἐπίπεδος , ἀλλ ὑπερῷος .
Οὐ γὰρ γέγραπται ὅτε , φησίν , προέπεμψαν τοῦ σωτῆρος τὴν ἀνάληψιν οἱ μαθηταὶ καὶ ὑπέστρεψαν εἰς Ἰερουσαλήμ ·
ἀνέβησάν φησιν εἰς τὸ ὑπερῷον , ὅπου ἦσαν καταμένοντες Πέτρος καὶ πᾶς ὁ τῶν ἀποστόλων χορός ;
τοῦτο τὸ ὑπερῷον ἐκεῖνο ἐστί τὸ ἐν εὐαγγελίῳ ἐμφερόμενον , ἐν ᾧ τὸ Πάσχα ἐποίησεν ὁ Χριστός .
λέγουσιν γὰρ οἱ μαθηταὶ τῷ σωτῆρι ·
ποῦ θέλεις ἑτοιμάσωμεν σοὶ φάγειν τὸ Πάσχα ;
λέγει ὁ Χριστός ·
Εἰσέλθετε εἰς τὴν πόλιν καὶ εὐρήσετε ἄνθρωπον κεράμιον ὕδατος βαστάζοντα .
ἀκολουθήσατε ὅπου ἂν εἰσέλθῃ εἰς οἶκον , καὶ εἴπατε αὐτῷ ·
ὁ διδάσκαλος λέγει ὅτι ὁ καιρός μου ἐγγύς ἐστιν , ἵνα ποιήσω μετὰ τῶν μαθητῶν μου τὸ πάσχα .
ποῦ ἐστιν ὁ τόπος ὃν ἠτοίμασας ;
καὶ αὐτὸς ὑμῖν δείξει ἀνώγεον μέγα ἐστρωμένον ·
ἐκεὶ ἐτοιμάσατέ μοι .
ὅρα πῶς φυλάττει τὸν κανόνα τῆς θεότητος καὶ τῆς ἀνθρωπότητος ;
ἐρωτήσατε αὐτὸν ποῦ ὁ τόπος ἐν ᾧ ἐτοιμάζει καὶ δείξει ὑμῖν ἀνώγεον μέγα 0 .
Εἰ προλέγεις , τί ἐρωτᾷς ;
ἀλλ ἵνα ἡ ἐρώτησις δείξῃ σύμφωνον τῇ προρρήσει τὴν ἀπόκρισιν , καὶ ἐρωτᾶν κελεύει καὶ προλέγει τὸν τόπον , ἵνα καὶ τοῦ ἀνθρώπου δείξῃ τὴν ὄψιν καὶ τοῦ θεοῦ τὴν πρόγνωσιν .
ἦσαν πάντες ὁμοθυμαδὸν ἐπὶ τὸ αὐτό ·
καὶ ἐγένετο ἄφνω ἐκ τοῦ οὐρανοῦ φωνή .
ὅρα τοῦ ἁγίου πνεύματος τὴν ἐπιδημίαν , πῶς ἐνδόξως καὶ βασιλικῶς καὶ μετὰ θεϊκῆς αὐθεντίας ἐπιφαίνεται .
Εἴρηται πολλάκις ὅτι ἡ θεία φύσις οὐ φαίνεται ὡς ἐστίν , ἀλλὰ καθὼς ἐπιμετρεῖ ἢ τῇ ὄψει ἢ τῇ ἀκοῇ τῆς θνητῆς φύσεως 0 .
ἐγένετο ἄφνω ἐκ τοῦ οὐρανοῦ φωνή .
καλῶς τὸ ἐξ οὐρανοῦ , ἐπειδὴ καὶ τότε πρώτη φωνὴ ἐκ τοῦ θεοῦ ἐν τῷ ὄρει ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἐγένετο , καὶ τότε ἦλθεν εἰς τὸ ὄρος τὸ Σινᾶ , ὡς μαρτυρεῖ Μωϋσῆς λέγων 0 ·
ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἀκουστὴ ἐγένετο ἡ φωνὴ αὐτοῦ , καὶ ἔδειξέν σοι τὸ πῦρ αὐτοῦ τὸ μέγα .
Οὕτω καὶ νῦν πρῶτον ἔρρηξε φωνὴν καὶ τότε τὸ πῦρ ἐφάνη .
ἵνα καὶ ἡ ἀρχαία ὄψις τὸν αὐτὸν θεὸν καὶ τότε καὶ νῦν ἐπιφοιτήσαντα δείξῃ .
ἐγένετο φωνὴ ὥσπερ φερομένης πνοῆς .
Οὐκ ἦν αὐτὴ ἡ πνοὴ τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον , ἀλλὰ δορυφόρος ἦν φόβος , προκαταρτίζων τὰς ψυχὰς τῶν ἀποστόλων , ὥστε μὴ ἐκλελυμένους αὐτοὺς ὄντας δέξασθαι τοῦ πνεύματος τὴν ἐπιφοίτησιν , ἀλλὰ τῷ φόβῳ τονωθέντας καὶ παρασκευασθέντας πρὸς τὸ ξένον καὶ παράδοξον , οὕτως ἀξίους γενέσθαι τῆς ἐπιφοιτήσεως .
καὶ ὥσπερ τὸ διαλελυμένον καὶ ῥᾴθυμον τῶν οἰκετῶν ἀπαγγείλας τις τὴν τοῦ δεσπότου παρουσίαν σφίγγει , ὥστε ἕκαστον τὸ σχῆμα τῆς ῥᾳθυμίας ἀποθέμενον συντεῖναι καὶ ὄψιν καὶ σχῆμα πρὸς τὴν τοῦ δεσπότου ἐπιδημίαν , οὕτως προέλαβεν ἡ πνοὴ ἡ βιαῖα καὶ συνετάραξεν τὸν οἶκον καὶ ἐπλήρωσεν ἤχου , ἵνα πρὸς τὸν φόβον ἀνανεωθέντες ἄξιοι γένωνται τῆς τοῦ ἁγίου πνεύματος ἐπιφοιτήσεως ἁγνισθέντες τῷ φόβῳ τὴν διάνοιαν .
φόβος γὰρ κυρίου ἀγνὸς διαμένων εἰς αἰῶνα αἰῶνος 0 .
ἐγένετο ἄφνω ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἦχος .
καὶ αὐτὸ τὸ γενόμενον εἰκὼν ἦν τῶν μελλόντων .
ἄφνω , διὰ τὸ ξένον τῆς διδασκαλίας 0 ·
ἐξ οὐρανοῦ , διὰ τὸ ὑπερκόσμιον τοῦ παραγινομένου , ἦχος , διὰ τὸ ὑπερεξηχεῖσθαι εἰς τὰ πέρατα τῆς οἰκουμένης τὴν εὐαγγελικὴν σάλπιγγα 0 .
Εἰς πᾶσαν γὰρ τὴν γῆν εξηλθεν ὁ φθόγγος αὐτῶν .
ὁ ἦχος οὗτος ἤρξατο μὲν ἀπὸ τοῦ Χριστοῦ , ἤνθησε δὲ ἐν τοῖς ἀποστόλοις .
καὶ ποῦ ἤχησεν ;
ἐν τῷ σωτῆρι , ὅτε τὰ θαύματα εἰργάζετο ὁ σωτήρ 0 .
λέγει τὸ εὐαγγέλιον ·
καὶ ἐξῆλθεν ἦχος αὐτοῦ , ἦχος εἰς ὅλην τὴν Συρίαν .
καὶ ὁ Παῦλος τοῖς πιστεύσα σιν λέγει ·
ἀφ  ὑμῶν ἐξήχεται ὁ λόγος τοῦ κυρίου .
ἦχος ὥσπερ φερομένης πνοῆς βιαίας 0 .
διὰ τί βιαίας 0 ;
ἦψατο τῶν γωνιῶν τοῦ οἴκου σεισμός ·
ὄψιν εἰργάσατο .
διὰ τοῦτο πνοὴ βιαία , ἵνα σύσχῃ τὴν εἰκόνα τοῦ Σινᾶ ὄρους 0 .
ὅτε γὰρ ἐφαίνετο ὁ θεὸς ἐν τῷ ὄρει , ἐγένετο σκότος καὶ γνόφος καὶ θύελλα .
ὥσπερ οὖν τότε τὸν νόμον ἐδορυφόρει τὰ φόβητρα ταῦτα , οὕτως ἔδει τοὺς νόμους τοῦ ἁγίου πνεύματος δορυφορηθῆναι τῷ φόβῳ , ἵνα ἀξίους ἑαυτοὺς παραστήσωσιν οἱ νομοθετούμενοι τῷ νομοθέτῃ .
ἐπλήρωσεν ὅλον τὸν οἶκον οὗ ἦσαν καθήμενοι , καὶ ὤφθησαν αὐτοῖς διαμεριζόμεναι γλῶσσαι ὡσεὶ πυρός .
Οὐκ εἶπε πυρός , ἀλλ  ὡσεὶ πυρός 0 .
Οὐ γὰρ ἦν πῦρ τὸ φαινόμενον , ἀλλὰ πῦρ ἐνομίζετο ὃ ἐφαίνετο .
διὰ τί δὲ πῦρ 0 ;
τὸ πῦρ πρόδρομον , εἰς φόβον ἐγεῖρον τοὺς ἀποστό λους .
τὸ πῦρ ἡ τοῦ ἁγίου πνεύματος ἐπιφάνεια 0 .
καὶ ἵνα μὴ εἰς ὕβριν ἐκλάβῃς τὸ τὴν ἁγίαν καὶ προσκυνητὴν φύσιν πυρὸς ὄψει φανῆναι , ἑρμηνεύει τὰ νέα , τὰ διὰ Μωϋσέως γενόμενα .
λέγει Μωϋσῆς ·
καὶ ἦν τὸ εἶδος θεοῦ Ἰσραὴλ ἐν τῷ ὄρει Σινᾶ ὡς πῦρ καιόμενον .
ὅρα καὶ τὴν λέξιν συμφωνοῦσαν ἐκείνην ·
ἡ δόξα τοῦ θεοῦ Ἰσραὴλ ὡς πῦρ 0 .
Οὐκ εἶπεν πῦρ , ἀλλ  ὡς πῦρ 0 ·
καὶ ὧδε 0 ·
ὤφθησαν γλῶσσαι ὡσεὶ πυρός .
καὶ ὤφθησαν αὐτοῖς διαμεριζόμεναι γλῶσσαι ὡσεὶ πυρός .
μεριζόμεναι , ἀλλὰ διαμεριζόμεναι 0 .
πρόσεχε , παρακαλῶ , τὸν τρόπον πῶς ἐγένετο .
Οὐκ ἐφάνησαν εὐθέως γλῶσσαι , ἀλλὰ πῦρ πολύ , εἶτα ὥσπερ κατετέμνετο τὸ πῦρ καὶ διεμερίζετο εἰς γλώσσας 0 .
τίνος μερίζοντος 0 ;
τίνος μεριζομένου 0 ;
Οὐχ ἡ φύσις τοῦ πνεύματος ἐμερίζετο , ἀλλ ἦν τὸ μὲν μερίζον τὸ πνεῦμα , τὸ δὲ μεριζόμενον ἡ δωρεὰ τοῦ πνεύματος 0 1 .
τὸ γὰρ πνεῦμα οὐ διαιρεῖται , ἀλλὰ διαιρεῖ .
ἄκουε Παύλου ·
τῷ μὲν δίδοται φησίν λόγος σοφίας κατὰ τὸ αὐτὸ πνεῦμα , ἑτέρῳ πίστις , ἄλλῳ χαρίσματα ἰαμάτων 0 1 2 ·
πάντα δὲ ταῦτα ἐνέργει ἓν καὶ τὸ αὐτὸ πνεῦμα , διαιροῦν ἰδίᾳ ἐκάστῳ καθὼς βούλεται , διαιροῦν , οὐ διαιρούμενον .
καὶ πάλιν ὁ ἀπόστολος λέγει ·
συνεπιμαρτυροῦντος τοῦ θεοῦ σημείοις καὶ τέρασιν καὶ πνεύματος ἁγίου μερισμοῖς κατὰ τὴν αὐτοῦ θέλησιν 0 .
τίνος 0 ;
τοῦ πνεύματος ἁγίου διαιροῦντος ἰδίᾳ ἑκάστῳ καθὼς βούλεται 0 .
ὤφθησαν αὐτοῖς διαμεριζόμεναι γλῶσσαι ὡσεὶ πυρὸς .
διὰ τί πυρός 0 ;
διὰ τί γλῶσσαι 0 ;
ἐπειδὴ κηρύγματος χρεία , ἵνα τὸ σχῆμα ἑρμηνεύσῃ τὴν ἐνέργειαν 0 .
ὅτι ὑπὲρ ἄλλου τινὸς οὐ δίδοται τὸ πνεῦμα ἐν εἴδει γλωσσῶν , ἀλλ ὑπὲρ τοῦ τὸ κήρυγμα ἀνθῆσαι τῆς ἀποστολῆς καὶ ἃ ἔλιπεν τῇ φύσει τῶν ἀλιέων διὰ τὴν ἀπαιδευσίαν ταῦτα δοθῆναι διὰ τῶν γλωσσῶν 0 ·