Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἀλλὰ γὰρ ποῖον εἰ ἔροιτό τις , ἀποκρίνεται ὁ ἀπόστολος , νυνὶ δὲ ἐφανερώθη λέγων τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ , οἷς ἠθέλησεν ὁ θεὸς γνωρίσαι τί τὸ πλοῦτος τῆς δόξης τοῦ μυστηρίου τούτου ἐν τοῖς ἔθνεσιν , ὅς ἐστιν Χριστὸς ἐν ὑμῖν .
χριστὸς οὖν ἦν τὸ μυστήριον , δῆλον δ ὅτι υἱὸς τοῦ θεοῦ 0 .
διὸ μυστικῶς πρότερον οἱ τοῦ θεοῦ προφῆται διαφόροις αὐτὸν ἐδόξαζον ἐπηγορίαις , τὸ ἀπόρρητον ἀποκρύπτοντες καὶ τῇ αὐτοῦ χάριτι τὴν εἰς πάντας ἀποκάλυψιν αὐτοῦ ταμιευόμενοι .
ὅτε τοίνυν μετὰ τοσαύτας τῶν γραφῶν μαρτυρίας διισχυρίζεται Μάρκελλος τὸν ἐν ἀρχῇ λόγον πρὶν ἢ τὴν σάρκα ἀναλαβεῖν μηδὲν ἕτερον εἶναι ἢ λόγον καὶ μη δ ἑτέρῳ χρηματίσαι ὀνόματι , τότε δὲ διαφόρων ἐπηγοριῶν τετυχηκέναι ὅτε ὁ λόγος σὰρξ ἐγένετο , πρὸ τούτου μηδὲν ἕτερον ὄντα ἢ λόγον , πῶς οὐκ ἀμαθὴς καὶ ἀσύνετος τῶν θείων ἐλέγχοιτ  ἂν ἀναγνωσμάτων ;
ἀλλὰ γὰρ τούτου συστάντος , φέρε λοιπόν , ὥσπερ ἀναβεβιωκότα τὸν νέον Σαβέλλιον ἐποπτεύσωμεν .
μετὰ τὰς παρατεθείσας τῶν θείων ἀναγνωσμάτων μαρτυρίας , δι ὧν ὅτι μὴ μόνον λόγος ὠνόμαστο πρὸ τῆς ἐνσάρκου παρουσίας ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ παρέστη  ὥσπερ οὖν ἐδόκει Μαρκέλλῳ  ἀλλὰ καὶ μυρία ἕτε ρα , φέρε δὴ λοιπὸν τὸ Σαβελλίου εἴδωλον ὥσπερ ἀπὸ γῆς ἀνακύψαν ἐποπτεύσωμεν .
ἐτόλμησεν οὖν εἰπεῖν αὐτὸν τὸν ἐπὶ πάντων θεόν , τὸν πατέρα τοῦ κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ , γεγεν νῆσθαι ἐκ τῆς ἁγίας παρθένου καὶ αὐτὸν πεπονθέναι , τοῦτον γράψας τὸν τρόπον τί τοίνυν ἦν τὸ κατελθὸν πρὸ τοῦ ἐνανθρωπῆσαι ;
εἰ γάρ τι παρὰ τοῦτο λέγειν ἐθέλοι , οὐ συγχωρήσει αὐτῷ ὁ πρὸς τὴν παρθένον εἰρηκὼς ἄγγελος πνεῦμα ἅγιον ἐπελεύσεται ἐπὶ σέ .
εἰ δὲ πνεῦμα εἶναι φήσει , ἀκουέτω τοῦ σωτῆρος λέγοντος πνεῦμα ὁ θεός .
διὰ τούτων τὸν τῶν ὅλων θεόν , περὶ οὗ ὁ σωτὴρ καὶ κύριος ἡμῶν ἐδίδαξεν εἰπὼν πνεῦμα ὁ θεός , καὶ τοὺς προσκυνοῦντας αὐτὸν ἐν πνεύματι καὶ ἀληθείᾳ δεῖ προσκυνεῖν , τὸ ἐπελθὸν τῇ παρθένῳ πνεῦμα εἶναι ἔφη , ἄντικρυς τὸν Σαβέλλιον ἀνανεούμενος .
καὶ προϊὼν ἑξῆς , Ἱερεμίου τοῦ προφήτου περὶ τῆς ἐνανθρωπήσεως τοῦ σωτῆρος σαφῶς εἰρηκότος μετὰ ταῦτα ἐπὶ τῆς γῆς ὤφθη , καὶ τοῖς ἀνθρώποις συνανεστράφη , ἐπὶ τὸν πατέρα ἀναφέρει τὸ λόγιον φάσκων αὐτοῖς ῥήμασιν ἀλλ  ἔοικεν ἐν τῷ λόγῳ ὁ πατὴρ εἶναι , κ ἂν Ἀστερίῳ μὴ δοκῇ καὶ τοῖς τ αὐτὰ ἐκείνῳ φρονοῦσιν .
καὶ ἐπὶ τοῦ πάθους δὲ τοῦ σωτῆρος τ αὐτὸν ποιεῖ .
παραθεὶς γὰρ ἀπὸ τῶν Ἱερεμίου τὸ πνεῦμα προσώπου ἡμῶν Χριστὸς κύριος συνελήφθη ἐν ταῖς διαφθοραῖς αὐτῶν , ἐπιλέγει κ ἀνταῦθα ὁμοίως ὁ προφήτης περὶ τοῦ τὴν ἡμετέραν ἀνειληφότος σάρκα λόγου διαλέγεται , καὶ ἐπιφέρει λέγων πνεῦμα σκιᾶς ποιητικὸν οὐκ ἄν ποτε γένοιτο .
πνεῦμα δὲ ὅτι αὐτὸς ὁ θεός , ὁ σωτὴρ ἔφη πνεῦμα ὁ θεός 0 1 .
ὅτι δὲ ὁ θεὸς φῶς ἐστιν , αὐτὸς διδάσκει ἡμᾶς ἐγώ εἰμι τὸ φῶς λέγων .
θεωρεῖς ὅπως τὰ περὶ τοῦ σωτῆρος λελεγμένα ἐπὶ τὴν θεότητα τοῦ πατρὸς μεταφέρει .
καὶ πάλιν ἀναιρεῖ τὴν ὑπόστασιν τοῦ υἱοῦ γυμνῇ τῇ κεφαλῇ πρὸ τῆς τῶν γεννητῶν δημιουργίας μηδὲν ἕτερον εἶναι πλὴν τοῦ θεοῦ μόνου ἀποφαινόμενος ·
γράφει δ οὖν ὧδε κατὰ λέξιν τὴν δοθεῖσαν αὐτῷ ἐξουσίαν Ἀστέριος δόξαν ὀνομάζει , καὶ οὐ δόξαν μόνον ἀλλὰ καὶ προκόσμιον δόξαν , οὐκ ἐννοῶν ὅτι μήπω τοῦ κόσμου γεγονότος οὐδὲν ἕτερον ἦν πλὴν θεοῦ μόνου .
καὶ αὖθις τὸ αὐτὸ βεβαιοῖ λέγων οὐρανὸς καὶ γῆ καὶ πάντα τὰ ἐν οὐρανοῖς καὶ ἐπὶ τῆς γῆς ὄντα ὑπὸ τοῦ θεοῦ γεγένηται ·
ὁρᾷς Ἰουδαῖον ἄντικρυς τὸν μονογενῆ υἱὸν τοῦ θεοῦ , δι  οὗ τὰ πάντα γέγονεν , ἀρνούμενον .
εἰ γὰρ πλὴν θεοῦ οὐδὲν ἕτερον ἦν πρὸ τῆς τοῦ κόσμου γενέσεως , οὐκ ἦν ἄρα ὁ υἱός ·
καὶ πῶς πάντα δι αὐτοῦ ἐγένετο , καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐ δὲ ἕν ;
ὁ μὲν οὖν Ἰουδαῖος , ὁ τὸν Χριστὸν τοῦ θεοῦ ἀρνούμενος , πρὸ τῆς τοῦ κόσμου γενέσεως οὐδὲν οἶδεν πλὴν θεοῦ μόνου , συμμαρτυροῦντος αὐτῷ Μαρκέλλου ·
ἡ δὲ Χριστοῦ ἐκκλησία σὺν παρρησίᾳ πάσῃ σεμνύνεται λέγουσα ἡμῖν εἷς θεὸς ὁ πατήρ , ἐξ οὗ τὰ πάντα , καὶ εἷς κύριος Ἰησοῦς Χριστός , δι οὗ τὰ πάντα 0 1 .
ἐπὰν δὲ λέγῃ δι  οὗ τὰ πάντα , οἶδεν αὐτὸν πρὸ πάντων ·
ὥστε πρὸ τῆς τοῦ κόσμου γενέσεως ὁ λέγων οὐδὲν ἕτερον εἶναι πλὴν θεοῦ μόνου τῆς ἀληθείας καταψεύδεται .
σὺν γὰρ τῷ μόνῳ θεῷ καὶ ὁ μονογενὴς αὐτοῦ υἱὸς ἦν πρὸ τῆς τοῦ κόσμου συστάσεως .
καὶ τῷ πατρὶ συνῆν .
τοῦτο γὰρ ἐδίδαξεν αὐτὴν καὶ ὁ εἰπὼν ἐπ  ἐσχάτου τῶν ἡμερῶν τούτων ἐλάλησεν ἡμῖν ἐν υἱῷ , ὃν ἔθηκεν κληρονόμον πάντων , δι οὗ καὶ ἐποίησεν τοὺς αἰῶνας .
καὶ ἐν διὰ Σολομῶνος αὐτὸς ὁ υἱὸς περὶ ἑαυτοῦ διδάσκει λέγων ἡνίκα ἡτοίμαζεν τὸν οὐρανόν , συμπαρήμην αὐτῷ .
ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ἦν τὸ φῶς , τὸ φωτίζον πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τὸν κόσμον , ἐπειδὴ ἐν τῷ κόσμῳ ἦν , καὶ ὁ κόσμος δι αὐτοῦ ἐγένετο .
εἰ δὲ ὁ κόσμος δι αὐτοῦ ἐγένετο , δῆλον ὡς προϋπῆρχεν τοῦ κόσμου 0 .
οὐκ ἄρα μόνος ἦν ὁ θεὸς πρὸ τῆς τοῦ κόσμου συστάσεως , συνῆν δὲ αὐτῷ ὁ μονογενὴς αὐτοῦ υἱός .
εἰς ὃν ἀφορῶν ὁ πατὴρ ἔχαιρεν , ὡς διδάσκει αὐτὸς ὢν ἡ σοφία , λέγων ἐν ἐγὼ ἤμην ᾗ προσέχαιρεν καθ ἡμέραν .
καὶ αὐτὸς δὲ ὁ υἱὸς ταῖς πατρικαῖς ἐννοίαις ἐνατενίζων εὐφροσύνης ἐπληροῦτο , διό φησιν ηὐφραινόμην δὲ ἐνώπιον αὐτοῦ ἐν παντὶ καιρῷ .
ταῦτα μὲν ἡ Χριστοῦ ἐκκλησία τὰ εὐσεβῆ καὶ θεῖα μυστήρια παραλαβοῦσα φυλάττει .
ὁ δὲ λέγων μήπω τοῦ κόσμου γεγονότος μηδὲν ἕτερον εἶναι πλὴν θεοῦ μόνου δυεῖν θάτερον ἑαυτὸν ὄντα παρίστη , ἢ Ἰουδαῖον ἢ Σαβελλι αν όν 0 .
ἢ γὰρ αὐτόθεν ἀρνούμενος τὸν υἱόν , θεὸν δὲ μόνον εἰσάγων , Ἰουδαῖος ἔσται τὸν Χριστὸν ἀρνούμενος ·
ἢ μέχρι λόγου τὴν τοῦ υἱοῦ πρόσρησιν ἀποδεχόμενος , αὐτὸν δ εἶναι φάσκων τὸν ἕνα θεόν , υἱὸν ὁμοῦ καὶ πατέρα , τὸν Σαβέλλιον ἀνανεώσεται .
εἰ γὰρ πρὸ τοῦ κόσμου οὐδὲν ἕτερον ἦν πλὴν θεοῦ , ἢαὐτὸς ἔσται πατὴρ καὶ υἱὸς ἢ οὐ δ ἕξει υἱόν .
ἀλλ  ἔοικεν Μάρκελλος , τὸν ἐν αὐτῷ τῷ θεῷ λόγον , καθ ὃν λογικὸς νοεῖται , τοῦτον εἶναι φάσκειν τὸν υἱόν ·
ὥστε εἶναι αὐτὸν ἑαυτοῦ πατέρα , καὶ αὖ πάλιν αὐτὸν ἑαυτοῦ υἱόν 0 .
ἐπάκουσον γοῦν τῶν αὐτοῦ φωνῶν , δι ὧν τοῦτον γράφει τὸν τρόπον πρὸ γὰρ τῆς δημιουργίας ἀπάσης ἡσυχία τις ἦν , ὡς εἰκός , ὄντος ἐν τῷ θεῷ τοῦ λόγου .
εἰ γὰρ ποιητὴν ἁπάντων τὸν θεὸν Ἀστέριος πεπίστευκεν εἶναι , δῆλον ὅτι συνομολογήσει ἡμῖν καὶ αὐτὸς τὸν μὲν ἀεὶ ὑπάρχειν , μηδεπώποτε ἀρχὴν τοῦ εἶναι λαβόντα , τὰ δὲ γεγενῆσθαί τε ὑπ αὐτοῦ καὶ ἐξ οὐκ ὄντων γεγενῆσθαι 0 .
ὁρᾷς ὅπως τὸν θεὸν ἄναρχον ὑποστησάμενος τὸν λόγον ἐν αὐτῷ ὄντα ἐν ἡσυχίᾳ εἶναι πρὸ τῆς δημιουργίας ἔφη ·
καὶ προϊὼν ἑξῆς ἐπιλέγει εἰ τοίνυν τοῦτο πιστεύοι , ἀνάγκη αὐτὸν κ ἀκεῖνο συνομολογεῖν ὅτι πλὴν θεοῦ οὐδὲν ἕτερον ἦν 0 .
ἐντεῦθεν εἰκότως καὶ ἀίδιον , τοῦτ ἔστιν ἀγένητον , εἶναί φησιν τὸν λόγον , ὧδε γράφων ἀκούεις τοίνυν τῆς συμφωνίας τοῦ ἁγίου πνεύματος , διὰ πολλῶν καὶ διαφόρων προσώπων τῇ τοῦ λόγου μαρτυρούσης ἀιδιότητι ;
καὶ πάλιν καὶ διὰ τοῦτο ἄρχεται μὲν ἀπὸ τῆς ἀιδιότητος τοῦ λόγου , ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος λέγων καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν , καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος .
ὅπως δὲ ἡνῶσθαι τῷ θεῷ καὶ συναγέννητον εἶναι αὐτῷ τὸν λόγον ἔφασκεν , πάρεστιν αὐτοῦ ἐπακοῦσαι ὧδέ πη λέγοντος τὴν μὲν κατὰ σάρκα οἰκονομίαν τῷ ἀνθρώπῳ διαφέρειν γινώσκομεν , τὴν δὲ κατὰ πνεῦμα ἀιδιότητα ἡνῶσθαι τῷ πατρὶ πεπιστεύκαμεν .
τοῦτον δὴ τὸν τρόπον ἐν τῷ θεῷ δοὺς εἶναι τὸν λόγον , ἓν καὶ τ αὐτὸν εἶναι αὐτῷ ἑξῆς ἀποφαίνεται κατὰ λέξιν ὧδε γράφων εἰ μὲν γὰρ ἡ τοῦ πνεύματος ἐξέτασις γίγνοιτο μόνη , ἓν καὶ τ αὐτὸν εἰκότως ἂν ὁ λόγος εἶναι τῷ θεῷ φαίνοιτο ·
καὶ πάλιν προϊών φησιν οὐ διὰ τὴν ἐν ἅπασιν οὖν λόγοις τε καὶ ἔργοις ἀκριβῆ συμφωνίαν , ὡς Ἀστέριος ἔφη , ὁ σωτὴρ λέγει ἐγὼ καὶ ὁ πατὴρ ἕν ἐσμεν ·
ἀλλὰ διότι ἀδύνατόν ἐστιν ἢ λόγον θεοῦ ἢ θεὸν τοῦ ἑαυτοῦ μερίζεσθαι λόγου 0 .
εἰ δὴ οὖν ἓν καὶ τ αὐτὸν ἦν ὁ θεὸς καὶ ὁ ἐν αὐτῷ λόγος , ὡς δοκεῖ Μαρκέλλῳ , ὁ ἐν τῇ ἁγίᾳ παρθένῳ γενόμενος καὶ σαρκωθεὶς καὶ ἐνανθρωπήσας καὶ παθὼν τὰ ἀναγεγραμμένα καὶ ἀποθανὼν ὑπὲρ τῶν ἁμαρτιῶν ἡμῶν αὐτὸς ἦν ὁ ἐπὶ πάντων θεός ·
ὃ δὴ τολμήσαντα φάναι τὸν Σαβέλλιον ἡ ἐκκλησία τοῦ θεοῦ ἐν ἀθέοις καὶ βλασφήμοις κατέλεξεν .
εἰ δὲ λέγοι Μάρκελλος τὸν λόγον εἶναι τοῦ θεοῦ τὸν σαρκωθέντα 0 .
ἅλ ἀκώοιστον αὐτὸν ὡρίσατο εἶναι τοῦ θεοῦ μοναδα δοὺς ἀδιαίρετον , καὶ μίαν ὑπόστασιν τοῦ θεοῦ καὶ τοῦ ἐν αὐτῷ λόγου , ὡς μη δ ἕτερον νοεῖν τὸν ἐνανθρωπήσαντα κατ αὐτὸν ἢ τὸν ἐπὶ πάντων θεόν 0 .
εἰ δὲ μονάς ἐστιν ἀδιαίρετος , ἕν τε καὶ τ αὐτὸν ὁ θεὸς καὶ ὁ ἐν αὐτῷ λόγος , καὶ τίνα ἂν εἴποι τις πατέρα , τίνα δὲ υἱόν , ἑνὸς ὄντος τοῦ ὑποκειμένου 0 1 2 ;
οὕτω μὲν δὴ Μάρκελλος υἱοπάτορα τὸν ἕνα καὶ τὸν αὐτὸν εἰσάγων τὸν Σαβέλλιον ἀνενέου .
ἡ δὲ ἐκκλησία τοῦ θεοῦ καὶ τὴν μονάδα τὴν ἀδιαίρετον γνωρίζει , μίαν ἀρχὴν ὁμολογοῦσα , τὸν ἕνα καὶ ἀγένητον καὶ ἄναρχον θεόν ·
καὶ τὸν ἐξ αὐτοῦ δὲ γεννηθέντα μονογενῆ υἱόν , ἀκριβῶς ὄντα καὶ ζῶντα καὶ ὑφεστῶτα , σωτῆρα ἐπιγράφεται , οὐκ ἄναρχον ὄντα οὐ δὲ ἀγέννητον , ἵνα μὴ δύο ἀρχὰς καὶ δύο θεοὺς ὑποστήσηται , ἐξ αὐτοῦ δὲ γεννηθέντα τοῦ πατρὸς καὶ ἀρχὴν ἔχοντα τὸν γεγεννηκότα .
διὸ πιστεύειν παρείληφεν εἰς ἕνα θεὸν πατέρα παντοκράτορα καὶ εἰς τὸν κύριον ἡμῶν Ἰησοῦν Χριστόν , τὸν μονογενῆ τοῦ θεοῦ υἱόν , τῆς ἁγίας ταύτης καὶ μυστικῆς πίστεως τὴν ἐν Χριστῷ παρεχούσης ἀναγέννησιν τοῖς δι αὐτῆς φωτιζομένοις .
ἀλλὰ τὴν μονάδα φησὶν Μάρκελλος ἐνεργείᾳ πλατύνεσθαι , ὂἐπὶ μὲν σωμάτων χώραν ἔχει , ἐπὶ δὲ τῆς ἀσωμάτου καὶ ἀλέκτου καὶ ἀνεκφράστου οὐσίας οὐκέτι 0 .
οὐ δὲ γὰρ ἐν τῷ ἐνεργεῖν πλατύνεται οὐ δ ἐν τῷ μὴ ἐνεργεῖν συστέλλεται , οὐ δ ὅλως ὁμοίως ἀνθρώποις ἐνεργεῖ οὐ δ ὁμοίως ἀνθρώποις κινεῖται ·
μονὰς δὲ ὢν ἀδιαίρετος ὁ θεὸς τὸν μονογενῆ αὐτοῦ υἱὸν ἐξ ἑαυτοῦ ἐγέννα , οὐ διαιρούμενος οὐ δ ἀλλοίωσιν ἢ τροπὴν ἢ ῥοὴν ἢ τι πάθος ὑπομένων .
οὐ δὲ γὰρ προστάττων οὐ δ ἐγκελευόμενος οὐ δὲ νομοθετῶν , ὁμοίως ἀνθρώποις γλώττῃ καὶ χείλεσιν λαλῶν , ταῦτα πράττει , οὐδέ γε ἀφορῶν εἰς τὴν τοῦ παντὸς διακόσμησιν ὁμοίως ἡμῖν ὀφθαλμοῖς χρώμενος ἐνατενίζει , ὁπότε καὶ τὰ μὴ ὄντα προλαβὼν ἀρρήτῳ καὶ θεϊκῇ δυνάμει ὡς ἤδη ὄντα καὶ ὑφεστῶτα θεωρεῖ .
ἀλλ  οὐ δὲ ποιῶν καὶ δημιουργῶν ὁμοίως τοῖς παρ ἡμῖν τεχνίταις προϋποκειμένην ὕλην λαβὼν χερσὶν καὶ δακτύλοις τεκταίνεται , ἀρρήτῳ δὲ πάλιν καὶ ἀκαταλήπτῳ δυνάμει ἐξ οὐκ ὄντων εἰς τὸ εἶναι τὴν τῶν γενητῶν ἁπάντων ὑπεστήσατο οὐσίαν .
εἰ δὴ οὖν πάντα λόγοις ἡμῖν ἀρρήτοις καὶ ἀσυλλογίστοις ἐποίει .
τί δὴ χρὴ ἀγωνιᾶν , μὴ ὁμοίως τοῖς θνητοῖς ζῴοις πάθος τι περὶ αὐτὸν εἴποιμεν γεγονέναι ἐπὶ τῇ τοῦ υἱοῦ γεννήσει , ἣν ὑπὲρ πάντα καὶ πρὸ πάντων ὑπέστη , οὐ κατά τι τῶν τῇ θνητῶν φύσει συνεγνωσμένων , κατὰ δὲ τὸν αὐτῷ μόνῳ γνωριζόμενον τρόπον ;
ἀλλὰ φοβῇ 0 .
ὦ ἄνθρωπε , μὴ δύο ὑποστάσεις ὁμολογήσας δύο ἀρχὰς εἰσαγάγεις καὶ τῆς μοναρχικῆς θεότητος ἐκπέσοις ;
μάνθανε τοίνυν ὡς .
ἑνὸς ὄντος ἀνάρχου καὶ ἀγεννήτου θεοῦ τοῦ δὲ υἱοῦ ἐξ αὐτοῦ γεγεννημένου , μία ἔσται ἀρχὴ μοναρχία τε καὶ βασιλεία μία , ἐπεὶ καὶ αὐτὸς ὁ υἱὸς ἀρχὴν ἐπιγράφεται τὸν αὐτοῦ πατέρα .
κεφαλὴ γὰρ Χριστοῦ ὁ θεὸς κατὰ τὸν ἀπόστολον 0 .
ἀλλὰ ἀγωνιᾶς , μὴ δύο θεοὺς ἀνάγκη εἴη παραδέξασθαι τὸν δύο ὑποστάσεις πατρὸς καὶ υἱοῦ εἶναι ὁμολογοῦντα ;
ἀλλὰ καὶ τοῦτο γίνωσκε , ὡς ὁ δύο δοὺς ὑποστάσεις πατρὸς καὶ υἱοῦ οὐκ ἀναγκάζεται δύο πατέρας εἰπεῖν , οὐ δὲ δύο υἱούς , ἀλλὰ τὸν μὲν ἕνα πατέρα δώσει , τὸν δὲ ἕτερον υἱόν 0 1 .
κατὰ τὸν αὐτὸν οὖν τρόπον , οὐ δύο θεοὺς ἀνάγκη δοῦναι τὸν τὰς δύο ὑποστάσεις τιθέντα 0 .
οὐ δὲ γὰρ ἰσοτίμους αὐτὰς ὁριζόμεθα οὐ δ ἄμφω ἀνάρχους καὶ ἀγεννήτους , ἀλλὰ μίαν μὲν τὴν ἀγέννητον καὶ ἄναρχον , θατέραν δὲ γεννητὴν καὶ ἀρχὴν τὸν πατέρα κεκτημένην .
διὸ καὶ αὐτὸς ὁ υἱὸς καὶ ἑαυτοῦ εἶναι θεὸν τὸν αὐτοῦ πατέρα διδάσκει , ἐν οἷς φησιν ἀνέρχομαι πρὸς τὸν πατέρα μου καὶ πατέρα ὑμῶν καὶ θεόν μου καὶ θεὸν ὑμῶν .
ὁ μὲν δὴ θεὸς καὶ πατὴρ καὶ αὐτοῦ τοῦ υἱοῦ θεὸς ὢν δείκνυται ·
διὸ δὴ εἷς θεὸς τῇ ἐκκλησίᾳ τοῦ υἱοῦ κηρύττεται .
ὁ δὲ υἱός , ὅτε μὲν αὐτὸς παραβάλλεται τῷ πατρί 0 .
οὐκέτ ἔσται καὶ αὐτοῦ τοῦ πατρὸς θεός , ἀλλ υἱὸς μονογενὴς καὶ ἀγαπητὸς αὐτοῦ καὶ εἰκὼν τοῦ θεοῦ τοῦ ἀοράτους καὶ ἀπαύγασμα τῆς πατρικῆς δόξης , σέβει τε καὶ προσκυνεῖ καὶ δοξάζει τὸν ἑαυτοῦ πατέρα θεὸν αὐτὸν καὶ ἑαυτοῦ ἐπιγραφόμενος  ᾧκαὶ εὔχεσθαι ἀναγέγραπται , ᾧ καὶ εὐχαριστεῖ , ᾧ καὶ ὑπήκοος μέχρις θανάτου γίνεται  , ὁμολογεῖ τε ζῆν διὰ τὸν πατέρα καὶ μηδὲν δύνασθαι πράττειν ἄνευ τοῦ πατρὸς καὶ μὴ τὸ ἑαυτοῦ θέλημα ποιεῖν ἀλλὰ τὸ τοῦ πατρός .
λέγει δ οὖν αὐταῖς συλλαβαῖς ὅτι καταβέβηκα ἐκ τοῦ οὐρανοῦ οὐχ ἵνα ποιήσω τὸ θέλημα τὸ ἐμὸν ἀλλὰ τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντός με , καὶ αὖθις οὐ δύναμαι ἔχω ποιεῖν ἀπ ἐμαυτοῦ οὐδέν ·
καθὼς ἀκούω κρίνω , καὶ ἡ κρίσις ἡ ἐμὴ δικαία ἐστίν , ὅτι οὐ ζητῶ τὸ θέλημα τὸ ἐμὸν ἀλλὰ τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντός με .
καὶ ὅτι γε ἕτερος ἦν ὁ πέμψας αὐτὸν παρ αὐτὸν παρίστησιν ἑξῆς λέγων  ἐὰν ἐγὼ μαρτυρῶ περὶ ἐμαυτοῦ , ἡ μαρτυρία μου οὐκ ἔστιν ἀληθής ·
ἄλλος ἐστὶν ὁ μαρτυρῶν περὶ ἐμοὺ  .
εἶτα μνημονεύσας τοῦ βαπτιστοῦ , τὸν πατέρα μάρτυρα εἶναι αὐτοῦ διδάσκει φάσκων καὶ ὁ πέμψας με πατήρ , αὐτὸς μεμαρτύρηκεν περὶ ἐμοὺ , καὶ προστίθησιν εἰ ἠγαπᾶτέ με .
ἐχάρητε ἂν ὅτι πορεύομαι πρὸς τὸν πατέρα ·
ὅτι ὁ πατήρ μου μείζων μού ἐστιν 0 .
δι  ὧν ἁπάντων ἕτερον ἑαυτὸν τοῦ πατρὸς δείκνυσιν .
καὶ τὸ ὑπερέχον τῆς δόξης τοῦ πατρὸς παρίστησιν διὰ τοῦ τὸν μὲν ἀπεσταλκέναι λέγειν , ἑαυτὸν δὲ ἀπεστάλθαι καὶ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ κατεληλυθέναι οὐχ ἵνα ποιήσῃ τὸ θέλημα τὸ ἑαυτοῦ ἀλλὰ τὸ τοῦ πέμψαντος αὐτόν .
καὶ τί ἂν πρὸς ταῦτα φαίη Μάρκελλος , ἀκούων τοῦ κατεληλυθότος ἐξ οὐρανοῦ ταῦτα διδάσκοντος ;
οὐ γὰρ δήπου καὶ νῦν τὴν σάρκα τοῦ σωτῆρος ταῦτα φάσκειν ἐρεῖ ·
οὐ γὰρ ἡ σάρξ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ κατελήλυθεν .
τίνα τοίνυν ἐρεῖ τὸν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ κατεληλυθότα καὶ ταῦτα διδάσκοντα ;
πότερα τὸν θεὸν αὐτὸν ἢ τὸν τούτῳ συνημμένον λόγον 0 1 ;
ἀλλ εἰ λέγοι τὸν πατέρα , γυμνῶς ἀνακαλύψας τὸν Σαβέλλιον , αὐτὸς αὐτὸν ὁ σωτὴρ ἐψευσμένον ἀπελέγξει λέγων καταβέβηκα ἐκ τοῦ οὐρανοῦ οὐχ ἵνα ποιήσω τὸ θέλημα τὸ ἐμὸν ἀλλὰ τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντός με , καὶ οὐ δύναμαι ἐγὼ ἀπ ἐμαυτοῦ ποιεῖν οὐδέν ·
καθὼς ἀκούω κρίνω , καὶ οὐ ζητῶ τὸ θέλημα τὸ ἐμὸν ἀλλὰ τὸ θέλημα τοῦ πέμψαντός με , καὶ ὁ πατήρ μου μείζων μού ἐστιν .
ταῦτα γὰρ οἴεσθαι τὸν πατέρα φάσκειν ἐσχάτης ἂν εἴη μανίας .
εἰ δὲ τὸν ἐν τῷ θεῷ συμφυᾶ λόγον καὶ τὴν διάνοιαν αὐτοῦ , καθ ἣν λογίζεται καὶ ἔνδον ἐν ἑαυτῷ διανοεῖται , τὰ προκείμενα διεξιέναι φησίν , καὶ πῶς ἂν ἡ ἐνθύμησις τοῦ θεοῦ καὶ ἡ ἐν αὐτῷ διάνοια καταβέβηκεν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ;
πῶς δ ἐν τῇ σαρκὶ ᾗ ἀνείληφεν γενομένη ταῦτα διεξῄει ;
πῶς δ ὁἐν τῷ θεῷ λόγος ἐρεῖ καταβεβηκέναι οὐχ ἵνα ποιήσῃ τὸ θέλημα αὐτοῦ ἀλλὰ τὸ τοῦ πέμψαντος αὐτόν ;
διὰ τούτων μὲν ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ τὸ πρὸς τὸν πατέρα σέβας ἑαυτοῦ παρίστησιν ·
ὅτε δὲ τῶν γεννητῶν ἁπάντων καθηγεῖται τῶν δι αὐτοῦ γεγενημένων , ὡς ἂν ἀπάντων ὑπάρχων σωτὴρ καὶ κύριος καὶ δημιουργός  πάντα γὰρ δι αὐτοῦ ἐγένετο , καὶ χωρὶς αὐτοῦ ἐγένετο οὐ δὲ ἕν  , τηνικαῦτα καὶ θεὸς καὶ δεσπότης καὶ σωτὴρ καὶ βασιλεὺς ἀναγορεύοιτο ἄν .
διὸ καὶ σέβειν καὶ προσκυνεῖν καὶ τιμᾶν αὐτὸν οἷα θεὸν ἡ ἐκκλησία αὐτοῦ δεδίδακται , τοῦτο πράττειν παρ αὐτοῦ μαθοῦσα 0 .
λέγει δ οὖν αὐτὸς ὁ σωτὴρ οὐ δὲ γὰρ ὁ πατὴρ κρίνει οὐδένα .
ἀλλὰ τὴν ἅπασαν κρίσιν δέδωκεν τῷ υἱῷ , ἵνα πάντες τιμῶσιν τὸν υἱὸν καθὼς τιμῶσιν τὸν πατέρα .
διαρρήδην παρακελευόμενος τιμᾶν αὐτὸν μὴ ὁμοίως τοῖς προφήταις μη δ ὁμοίως ἀγγέλοις ἢ ταῖς τούτων διαφερούσαις δυνάμεσιν , ἀλλ αὐτῷ τῷ πατρὶ παραπλησίως 0 .
τοῦτο γὰρ αὐτὸς ὁ πατὴρ βουληθεὶς πᾶσαν τὴν κρίσιν δέδωκεν τῷ υἱῷ , ἵνα πάντες τιμῶσιν αὐτὸν καθὼς τιμῶσι τὸν πατέρα .
ἃ δὴ καὶ Θωμᾶς ὁ Δίδυμος ἀκριβῶς ἐπιστάμενος , ἅτε τοῦ χοροῦ τῶν δώδεκα γεγονὼς μαθητῶν , λαμπροῖς ῥήμασιν καὶ θεὸν αὐτὸν καὶ κύριον ἐπεγράφετο λέγων ὁ κύριός μου καὶ ὁ θεός μου .
διὸ δὴ καὶ ἡμᾶς προσήκει μόνον τὸν υἱὸν καὶ μηδένα ἕτερον θεϊκῇ τιμῇ σέβειν , καθὼς τιμῶμεν τὸν πατέρα .
καὶ ἐν τούτῳ τοῦ πατρὸς διὰ τοῦ υἱοῦ τιμωμένου 0 ·
ὃ δὴ καὶ αὐτὸ διδάσκει λέγων ὁ τιμῶν τὸν υἱὸν τιμᾷ τὸν πατέρα τὸν πέμψαντα αὐτόν .
ὥσπερ γὰρ καὶ βασιλέως καταπεμφθεῖσαν εἰκόνα τιμῶντες τὸ πρωτότυπον τῆς εἰκόνος αὐτὸν ἂν τιμήσαιμεν τὸν βασιλέα , τὸν αὐτὸν τρόπον ὁ πατὴρ ἂν εἴη διὰ τοῦ υἱοῦ τιμώμενος , ὡς καὶ δι αὐτοῦ ὁρώμενος .
ὁγὰρ ἑωρακὼς τὸν υἱὸν ἑώρακεν τὸν πατέρα , τὴν ἀγέννητον θεότητα , οἷα ἐν εἰκόνι καὶ κατόπτρῳ , ἐν τῷ υἱῷ χαρακτηριζομένην ὁρῶν 0 ·
ἀπαύγασμα γάρ ἐστιν φωτὸς ἀιδίου , καὶ ἔσοπτρον ἀκηλίδωτον τῆς τοῦ θεοῦ ἐνεργείας , καὶ εἰκὼν τῆς ἀγαθότητος αὐτοῦ .
πάντα δὲ ταῦτα παρὰ τοῦ πατρὸς λαβών , ἐξ αὐτοῦ τε καὶ τῆς θεότητος τὴν δόξαν , ὡς ἂν υἱὸς γνήσιος καὶ μονογενής , εἰληφὼς ἔχει 0 .
ἀλλ οὐ καὶ ὁ πατὴρ παρά τινος εἴληφεν , πάντων δ αὐτὸς ὢν ἀρχὴ καὶ πηγὴ καὶ ῥίζα τῶν ἀγαθῶν εἰκότως εἷς καὶ μόνος ἀναγορεύοιτο ἂν θεός .
ἀλλὰ τούτων ἐν ἀγνοίᾳ τυγχάνων Μάρκελλος οὐ βούλεται μὲν ἀληθῶς τὸν υἱὸν ἐκ τοῦ πατρὸς γεγεννῆσθαι , ὡς υἱὸν ζῶντα καὶ ὑφεστῶτα , οἷα δὲ λόγον αὐτὸν σημαντικόν τινος ἢ προστακτικὸν προελθεῖν τοῦ θεοῦ φάσκει 0 .
ἄκουε δ οὖν ἀκαλύπτως καὶ τοῦτο λέγοντος αὐτοῦ ταῖσδε ταῖς φωναῖς τὸ μὲν οὖν πρὸ τῶν αἰώνων αὐτὸν γεγεννῆσθαι φῆσαι , ἀκολούθως εἰρηκέναι δοκεῖ ·
θάτερον δὲ οὐκέτι ὑγιῶς οὐ δ εὐσεβῶς αὐτῷ παρείληπται .
τὸ γὰρ μὴ λόγον εἶναι φῆσαι τὸν ἐξ αὐτοῦ προελθόντα , καὶ τοῦτον εἶναι τὸν τῆς γεννήσεως ἀληθῆ τρόπον , ἀλλ ἀληθῶς υἱὸν μόνον , ἔμφασίν τινα τοῖς ἀκούουσιν ἀνθρωπίνης ὄψεως παρέχειν εἴωθεν .
εἶθ  ὅτι μη δὲ γεγέννηται ἐκ τοῦ πατρὸς ὁ λόγος παριστὰς ὧδε λέγει πρὸς λέξιν ὁ τοίνυν ἱερὸς ἀπόστολος καὶ μαθητὴς τοῦ κυρίου Ἰωάννης ἀιδιότητος αὐτοῦ μνημονεύων ἀληθὴς ἐγίγνετο τοῦ λόγου μάρτυς , ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος λέγων καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν , καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος , οὐδὲν γενέσεως ἐνταῦθα μνημονεύων τοῦ λόγου .
οὕτω δὴ τὸν υἱὸν τοῦ θεοῦ ἀρνούμενος , τὸν ἐν τῷ θεῷ λόγον ποτὲ μὲν ἔνδον εἶναι ἐν τῷ θεῷ ἔφασκεν ποτὲ δὲ προϊέναι τοῦ θεοῦ , καὶ ἄλλοτε πάλιν ἀναδραμεῖσθαι εἰς τὸν θεὸν καὶ ἔσεσθαι ἐν αὐτῷ , ὡς καὶ πρότερον ἦν .
ἐπάκουσον δ ὅπως ταῦτα λέγει τούτοις τοῖς ῥήμασιν νυνὶ δὲ πιστεύω ταῖς θείαις γραφαῖς , ὅτι εἷς ὁ θεός 0 .
καὶ ὁ τούτου λόγος προῆλθεν μὲν τοῦ πατρός , ἵνα πάντα δι αὐτοῦ γένηται ·
μετὰ δὲ τὸν καιρὸν τῆς κρίσεως καὶ τὴν τῶν ἁπάντων διόρθωσιν καὶ τὸν ἀφανισμὸν τῆς ἀντικειμένης ἁπάσης ἐνεργείας , τότε αὐτὸς ὑποταγήσεται τῷ ὑποτάξαντι αὐτῷ τὰ πάντα θεῷ καὶ πατρί , ἵν οὕτως ιἦ ἐν τῷ θεῷ ὁ λόγος , ὥσπερ καὶ πρότερον ἦν πρὸ τοῦ τὸν κόσμον εἶναι .
οὐδενὸς γὰρ ὄντος πρότερον ἢ τοῦ θεοῦ μόνου , πάντων δὲ διὰ τοῦ λόγου γίγνεσθαι μελλόντων , προῆλθεν ὁ λόγος δραστικῇ ἐνεργείᾳ , λόγος τοῦ πατρὸς ὤν .
καὶ πάλιν τὴν αὐτὴν διάνοιαν λευκότερον τίθησιν ὧδε γράφων πρὸ γὰρ τοῦ τὸν κόσμον εἶναι ἦν ὁ λόγος ἐν τῷ πατρί .
ὅτε δὲ ὁ παντοκράτωρ θεὸς πάντα τά τε ἐν οὐρανοῖς καὶ ἐπὶ γῆς προέθετο ποιῆσαι , ἐνεργείας ἡ τοῦ κόσμου γένεσις ἐδεῖτο δραστικῆς ·
καὶ διὰ τοῦτο , μηδενὸς ὄντος ἑτέρου πλὴν θεοῦ  πάντα γὰρ ὁμολογεῖται ὑπ αὐτοῦ γεγενῆσθαι  , τότε ὁ λόγος προελθὼν ἐγίνετο τοῦ κόσμου ποιητής , ὁ καὶ πρότερον ἔνδον νοητῶς ἑτοιμάζων αὐτόν .
καὶ αὖθις μετὰ πάντα ἐπιφέρει λέγων καὶ διὰ τοῦτο οὐχ υἱὸν θεοῦ ἑαυτὸν ὀνομάζει , ἀλλὰ πανταχοῦ υἱὸν ἀνθρώπου ἑαυτὸν λέγει , ἵνα διὰ τῆς τοιαύτης ὁμολογίας θέσει τὸν ἄνθρωπον διὰ τῆς πρὸς αὐτὸν κοινωνίας υἱὸν θεοῦ γενέσθαι παρασκευάσῃ καὶ μετὰ τὸ τέλος τῆς πράξεως αὖθις , ὡς λόγος , ἑνωθῇ τῷ θεῷ , πληρῶν ἐκεῖνο τὸ ὑπὸ τοῦ ἀποστόλου εἰρημένον ·
τότε αὐτὸς ὑποταγήσεται τῷ ὑποτάξαντι αὐτῷ τὰ πάντα , ἵνα ιἦ τὰ πάντα καὶ ἐν πᾶσιν ὁ θεός .
τοσαῦτα Μάρκελλος περὶ τοῦ λόγου εἰπὼν τοῦ ἐν τῷ θεῷ , καθ ὃν νοοῦμεν αὐτὸν λογικὸν εἶναι , δεινῇ δυσχωρίᾳ περιπέπτωκεν , τολμήσας ἐκτὸς τοῦ θεοῦ γεγονέναι ποτὲ φάναι τὸν ἐν αὐτῷ λόγον , καὶ πάλιν ἐντὸς αὐτοῦ μετὰ τὸν καιρὸν τῆς κρίσεως , ἵν οὕτως ᾖ ἐν τῷ θεῷ ἑνωθεὶς αὐτῷ , ὥσπερ καὶ πρότερον ἦν .
ὥρα τοίνυν ἐρωτῶσιν ἡμῖν αὐτὸν ἀποκρίνασθαι .
τί οὖν ἐν τῷ μεταξὺ χρόνῳ , ὅτε ἐκτὸς ἦν ὁ λόγος τοῦ θεοῦ , προσήκει νοεῖν ;
πῶς δὲ προῆλθεν ;
ἐν ὁποίᾳ δὲ ἦν ἄρα καταστάσει ὁ θεός , μὴ ἔχων ἐν ἑαυτῷ τὸν οἰκεῖον λόγον ;
εἰ γὰρ ἐπὶ συντελείᾳ τοῦ παντὸς ἔσται ὁ λόγος ἐν τῷ θεῷ , ὥσπερ καὶ πρότερον ἦν πρὸ τοῦ καιροῦ τῆς συντελείας , πῶς ἔσται ὁ λόγος ὁ προελθὼν τοῦ θεοῦ ;
εἰ μὲν γὰρ καθ ἑαυτὸν ὑφεστὼς ἕτερος ἐγίγνετο τοῦ θεοῦ , μάταιος ὁ Μαρκέλλου πόνος 0 ·
εἰ δὲ καὶ προελθὼν τοῦ θεοῦ , κατὰ τὸν ἐν ἡμῖν προφορικὸν λόγον , ἔμενεν τοῦ πατρὸς ἀχώριστος , οὐκοῦν ἀεὶ καὶ διὰ παντὸς ἦν ἐν τῷ θεῷ , καὶ ὅτε ἐνήργει .
πῶς οὖν εἰς τὸν τῆς κρίσεως ἀναπέμπει καιρόν , τότε λέγων αὐτὸν ἑνωθήσεσθαι τῷ θεῷ καὶ ἔσεσθαι ὥσπερ καὶ πρότερον ἦν ;
εἰ γὰρ τότε ἔσται ὥσπερ καὶ πρότερον ἦν , οὔ τε ὁ λόγος ὁ προελθὼν τοῦ θεοῦ ὁποῖος ἦν πρότερον ὑπάρξει , ἀλλὰ καὶ αὐτὸς ὁ θεὸς ἔσται ἑαυτῷ ἀνόμοιος , πάλαι μὲν ἔχων ἐν ἑαυτῷ τὸν λόγον καὶ ἐπὶ συντελείᾳ τοῦ παντὸς ἀποληψόμενος αὐτὸν καὶ γιγνόμενος τότε ὥσπερ καὶ πρότερον ἦν , ἐν δὲ τῷ μεταξὺ χρόνῳ ἀνομοίως κείμενος .
καὶ ὁ λόγος δὲ ὡσαύτως ἐκτὸς τοῦ θεοῦ γενόμενος οὐκ ἔσται πρὸ τῆς συντελείας τοῦ παντὸς οἷος ἦν πρότερον .
καὶ τίς ἂν τούτων δυσσεβέστερος γένοιτ ἂν λόγος ;
ὅλως γὰρ τὸ ἦν καὶ τὸ ἔσται καὶ τὸ γεγονέναι ποτὲ καὶ πάλιν μέλλειν ἔσεσθαι , τῆς ἐν χρόνῳ μεταβολῆς ὄντα δηλωτικά , ἀλλότρια ἂν εἴη τῆς ἀχρόνου καὶ ἀνάρχου καὶ ἀγενήτου καὶ ἀναλλοιώτου οὐσίας , ἐφ ἧς τὸ εἶναι μόνον ἐπιπρέπει νοεῖν καὶ εἶναι ἀπαραλλάκτως ἀεὶ κατὰ τὰ αὐτὰ καὶ ὡσαύτως ἔχουσαν , μὴ μειουμένην , μὴ συστελλομένην , μὴ ἐκτεινομένην , μὴ ἐξαπλουμένην , μη δ ἐκτός τι καὶ ἐντὸς ἑαυτῆς ἔχουσαν , μη δ ἄλλοτε ἄλλην γιγνομένην , μη δ ἕτερον μὲν οὖσαν πρότερον εἶτα ἄλλο τί γιγνομένην καὶ πάλιν εἰς τὸ ἀρχαῖον ἀποκαθισταμένην .
ἃ δὴ Μάρκελλος ἐτόλμα ὑποτίθεσθαι , πάλαι μὲν λέγων εἶναι τὸν θεὸν καί τινα ἡσυχίαν ἅμα τῷ θεῷ ὑπογράφων ἑαυτῷ  κατ  αὐτὸν ἐκεῖνον τὸν τῶν ἀθέων αἱρεσιωτῶν ἀρχηγὸν ὃς τὰ ἄθεα δογματίζων ἀπεφαίνετο λέγων ·
ἦν θεὸς καὶ σιγή  , μετὰ δὲ τὴν σιγὴν καὶ τὴν ἡσυχίαν προελθεῖν τὸν λόγον τοῦ θεοῦ ἐν ἀρχῇ τῆς κοσμοποιίας δραστικῇ ἐνεργείᾳ 0 ·
ὡς μηκέτ εἶναι αὐτόν , οἷος ἦν ἐν σιωπῶντι τῷ θεῷ πρότερον ἡσυχάζων , ἀλλ ἐνεργεῖν προερχόμενον τοῦ θεοῦ .
καὶ πῶς ἄρα προῄει ;
πάντως που κατὰ προφορὰν φωνῆς ἐνάρθρου , φθεγγομένου δηλαδὴ καὶ λαλοῦντος τοῦ θεοῦ ὁμοίως ἀνθρώποις 0 .
τοῦτο γοῦν αὐτῷ ἐδόκει γράφοντι τοῦτον τὸν τρόπον ὥσπερ γὰρ τὰ γεγονότα πάντα ὑπὸ τοῦ πατρὸς διὰ τοῦ λόγου γέγονεν , οὕτω καὶ τὰ λεγόμενα ὑπὸ τοῦ πατρὸς διὰ τοῦ λόγου σημαίνεται .
καὶ αὖθις πάντα γὰρ ὅσα ἂν ὁ πατὴρ λέγῃ , ταῦτα πανταχοῦ διὰ τοῦ λόγου λέγων φαίνεται .
εἰ δὴ οὖν οὕτως ὁ λόγος προῆλθεν τοῦ πατρὸς δραστικῇ ἐνεργείᾳ , πόθεν Μαρκέλλῳ ἐπῆλθεν περιορίσαι χρόνον τῇ τοῦ λόγου ἐνεργείᾳ τὸν τῆς συντελείας , καθ ὃν ἔσεσθαι φάσκει τὸν λόγον ἐν τῷ θεῷ , ὥσπερ καὶ πρότερον ἦν  πρότερον δὲ ἡσυχάζοντα αὐτὸν ἐδίδου ἐν σιωπῶντι τῷ θεῷ  ;
οὐκοῦν καὶ μετὰ τὴν συντέλειαν ἡσυχία τις ἔσται , μηδὲν μέλλοντος ἐνεργεῖν τοῦ λόγου .
ἀλλὰ πρὸ μὲν τῆς τῶν γενητῶν συστάσεως οὐδὲν ἦν , φησίν , πλὴν θεοῦ , καὶ ἐπεὶ μηδὲν ἦν , εἰκότως ἑαυτῷ τὴν ἡσυχίαν ἐτυποῦτο ·
κατὰ δὲ τὸν τῆς συντελείας καιρὸν Δανιὴλ ὁ προφήτης πρὸ τοῦ θρόνου τοῦ θεοῦ μυριάδας ἔσεσθαι θεσπίζει λέγων χίλιαι χιλιάδες ἐλειτούργουν αὐτῷ , καὶ μύριαι μυριάδες παρειστήκεισαν ἔμπροσθεν αὐτοὺ , πάντες δέ που καὶ οἱ υἱοὶ τοῦ μέλλοντος αἰῶνος τότε ἔσονται αἵ τε μακάριαι ψυχαὶ πατριαρχῶν καὶ προφητῶν καὶ ἀποστόλων ἅγιά τε πνεύματα μαρτύρων πάντα τε πρόβατα τοῦ σωτῆρος ἡμῶν τὰ ἐκ δεξιῶν αὐτοῦ στησόμενά τε καὶ ἀκουσόμενα δεῦτε οἱ εὐλογημένοι τοῦ πατρός μου κληρονομήσατε τὴν ἡτοιμασμένην ὑμῖν βασιλείαν ἀπὸ καταβολῆς κόσμου .
τοσούτων τοίνυν ἐσομένων καὶ ἀθάνατον ζωὴν ζησομένων μετὰ τὸν τῆς κρίσεως καιρόν , διὰ τί μὴ ἐνεργήσει ὁ τοῦ θεοῦ λόγος καὶ τότε ;
πόθεν δὲ Μαρκέλλῳ παρέστη ἀποφήνασθαι , ὅτι οὐκέτι λαλήσει τοῖς ἁγίοις ὁ θεὸς τότε οὐ δὲ χρήσεται ἐνεργῷ τῷ αὐτοῦ λόγῳ , ἀλλ ἔσται .
ὡς καὶ πρότερον ἦν , ἐν αὐτῷ σιωπῶν δηλαδὴ καὶ ἡσυχάζων ;
τοῦτο γὰρ παρίστη πολλάκις εἰπὼν τότε ἔσεσθαι αὐτὸν ὡς καὶ πρότερον ἦν ·
ἦν δὲ πρότερον , ὡς αὐτὸς ἔφη , ἐν ἡσυχίᾳ .
οὐκοῦν ἀποσιωπήσει τότε ὁ θεός , πρὸ τούτου μὲν λαλῶν καὶ τῷ λόγῳ χρώμενος ἐνεργῷ , τότε δὲ κατ αὐτὴν τὴν ἐπηγγελμένην βασιλείαν οὐρανῶν τοῦ οἰκείου λόγου καὶ τῆς ἐν αὐτῷ σοφίας ἀποστερῶν τοὺς ἁγίους αὐτοῦ .
ὁρᾷς εἰς οἷον κεχώρηκεν κρημνὸν μηδενὶ χειραγωγῷ χρησάμενος , μη δὲ ταῖς θείαις γραφαῖς ·
ταῦτα γοῦν πάντα ἀπὸ μιᾶς φωνῆς , ἣν μὴ νενόηκεν , ἑαυτῷ συνέθηκεν .
αὐτίκα γὰρ χωρήσας ἐπὶ τὰς ἀποδείξεις τῆς νέας καὶ καινῆς διαθήκης , πανταχόθεν μὲν ἠλαύνετο στενοχωρούμενος , μίαν δὲ μόνην εὑρὼν λέξιν τῇ αὐ τοῦ συμβαλλομένην κακοδοξίᾳ , ὥσπερ τινὶ περιτυχὼν ἑρμαίῳ ταύτῃ μόνῃ συνεπλάκη , οὐ δ αὐτῇ ἐκ προσώπου τοῦ σωτῆρος ἡμῶν εἰρημένῃ ἀλλ ἐκ προσώπου τοῦ εὐαγγελιστοῦ , δι ἧς αὐτὸν ὠνόμασεν , ἐν ἀρχῇ ἦν ὁ λόγος εἰπὼν καὶ ὁ λόγος ἦν πρὸς τὸν θεόν , καὶ θεὸς ἦν ὁ λόγος .
ἔνθεν γοῦν ὁρμηθεὶς ὡς μηδὲν ὄντα ἕτερον ἢ λόγον ὅμοιον τῷ παρ ἡμῖν ἐγνωσμένῳ τὸν υἱὸν ἠρνήσατο .
καίτοι οὐ λόγον μόνον αὐτὸς ὁ μέγας καὶ θεῖος εὐαγγελιστὴς κέκλπκεν , ὡς πολλάκις ἡμῖν εἴρηται , ἀλλὰ καὶ θεὸν καὶ φῶς καὶ υἱὸν καὶ μονογενῆ ·
αὐτόν τε τὸν σωτῆρα ἱστορεῖ ἑαυτὸν ἀποκαλοῦντα λόγον μὲν οὐδαμοῦ τῆς γραφῆς , δι ὅλου δὲ τοῦ εὐαγγελίου ζωὴν καὶ φῶς καὶ μονογενῆ καὶ υἱὸν θεοῦ καὶ ἀλήθειαν καὶ ἀνάστασιν καὶ ἄρτον ζωῆς καὶ ἄμπελον καὶ ποιμένα καὶ μυρία ἕτερα , ὥσπερ οὖν ἤδη προδέδεικται .
τί δήποτ οὖν , τοσούτων ὄντων , ἐπὶ μὲν τῶν λοιπῶν ἁπάντων οὐχ ἵσταται ἐπὶ τῆς λέξεως τὴν δὲ τῶν λεγομένων διάνοιαν πολυπραγμονεῖ , ἐπὶ δὲ μόνου τοῦ λόγου κυριολεκτεῖσθαι αὐτόν φησιν ὡς οὐδὲν ὄντα ἕτερον ἢ λόγον 0 .
γράφει δ οὖν αὐτοῖς ῥήμασιν λέγων οὐ καταχρηστικῶς ὀνομασθεὶς λόγος , κ ἂν διαρραγῶσιν οἱ ἑτεροδιδασκαλοῦντες ψευδόμενοι , ἀλλὰ κυρίως τε καὶ ἀληθῶς ὑπάρχων λόγος .
καὶ πάλιν μανθανέτω τοίνυν θεοῦ λόγον ἐληλυθέναι , οὐ λόγον καταχρηστικῶς ὀνομασθέντα , ὡς αὐτοί φασιν , ἀλλ  ἀληθῆ ὄντα λόγον .
καὶ αὖθις πρότερον , ὥσπερ πολλάκις ἔφην , οὐδὲν ἕτερον ἦν ἢ λόγος 0 .