Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ὁρμημένῳ δὲ Ξέρξῃ στρατηλατέειν μετὰ ταῦτα τρίτη ὄψις ἐν τῷ ὕπνῳ ἐγένετο , τὴν οἱ Μάγοι ἔκριναν ἀκούσαντες φέρειν τε ἐπὶ πᾶσαν γῆν δουλεύσειν τέ οἱ πάντας ἀνθρώπους .
ἡ δὲ ὄψις ἦν ἥδε ·
ἐδόκεε ὁ Ξέρξης ἐστεφανῶσθαι ἐλαίης θαλλῷ , ἀπὸ δὲ τῆς ἐλαίης τοὺς κλάδους γῆν πᾶσαν ἐπισχεῖν , μετὰ δὲ ἀφανισθῆναι περὶ τῇ κεφαλῇ κείμενον τὸν στέφανον .
κρινάντων δὲ ταῦτα τῶν Μάγων , Περσέων τε τῶν συλλεχθέντων αὐτίκα πᾶς ἀνὴρ ἐς τὴν ἀρχὴν ἑωυτοῦ ἀπελάσας εἶχε προθυμίην πᾶσαν ἐπὶ τοῖσι εἰρημένοισι , θέλων αὐτὸς ἕκαστος τὰ προκείμενα δῶρα λαβεῖν , καὶ Ξέρξης τοῦ στρατοῦ οὕτω ἐπάγερσιν ποιέεται , χῶρον πάντα ἐρευνῶν τῆς ἠπείρου .
ἀπὸ γὰρ Αἰγύπτου ἁλώσιος ἐπὶ μὲν τέσσερα ἔτεα πλήρεα παραρτέετο στρατιήν τε καὶ τὰ πρόσφορα τῇ στρατιῇ , πέμπτῳ δὲ ἔτεϊ ἀνομένῳ ἐστρατηλάτεε χειρὶ μεγάλῃ πλήθεος .
στόλων γὰρ τῶν ἡμεῖς ἴδμεν πολλῷ δὴ μέγιστος οὗτος ἐγένετο , ὥστε μή τε τὸν Δαρείου τὸν ἐπὶ Σκύθας παρὰ τοῦτον μηδένα φαίνεσθαι , μή τε τὸν Σκυθικόν , ὅτε Σκύθαι Κιμμερίους διώκοντες ἐς τὴν Μηδικὴν χώρην ἐσβαλόντες σχεδὸν πάντα τὰ ἄνω τῆς Ἀσίης καταστρεψάμενοι ἐνέμοντο , τῶν εἵνεκεν ὕστερον Δαρεῖος ἐτιμωρέετο , μή τε κατὰ τὰ λεγόμενα τὸν Ἀτρειδέων ἐς Ἴλιον , μή τε τὸν Μυσῶν τε καὶ Τευκρῶν τὸν πρὸ τῶν Τρωικῶν γενόμενον , οἳ διαβάντες ἐς τὴν Εὐρώπην κατὰ Βόσπορον τούς τε Θρήικας κατεστρέψαντο πάντας καὶ ἐπὶ τὸν Ἰόνιον πόντον κατέβησαν , μέχρι τε Πηνειοῦ ποταμοῦ τὸ πρὸς μεσαμβρίης ἤλασαν 0 .
αὗται αἱ πᾶσαι οὐ δ εἰ ἕτεραι πρὸς ταύτῃσι προσγενόμεναι στρατηλασίαι μιῆς τῆσδε οὐκ ἄξιαι 0 .
τί γὰρ οὐκ ἤγαγε ἐκ τῆς Ἀσίης ἔθνος ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα Ξέρξης ;
κοῖον δὲ πινόμενόν μιν ὕδωρ οὐκ ἐπέλιπε , πλὴν τῶν μεγάλων ποταμῶν ;
οἳ μὲν γὰρ νέας παρείχοντο , οἳ δὲ ἐς πεζὸν ἐτετάχατο , τοῖσι δὲ ἵππος προσετέτακτο , τοῖσι δὲ ἱππαγωγὰ πλοῖα ἅμα στρατευομένοισι , τοῖσι δὲ ἐς τὰς γεφύρας μακρὰς νέας παρέχειν , τοῖσι δὲ σῖτά τε καὶ νέας 0 1 2 .
καὶ τοῦτο μέν , ὡς προσπταισάντων τῶν πρώτων περιπλεόντων περὶ τὸν Ἄθων προετοιμάζετο ἐκ τριῶν ἐτέων κου μάλιστα τὰ ἐς τὸν Ἄθων 0 .
ἐν γὰρ Ἐλαιοῦντι τῆς Χερσονήσου ὅρμεον τριήρεες ·
ἐνθεῦτεν δὲ ὁρμώμενοι ὤρυσσον ὑπὸ μαστίγων παντοδαποὶ τῆς στρατιῆς , διάδοχοι δ ἐφοίτεον ·
ὤρυσσον δὲ καὶ οἱ περὶ τὸν Ἄθων κατοικημένοι .
βουβάρης δὲ ὁ Μεγαβάζου καὶ Ἀρταχαίης ὁ Ἀρταίου ἄνδρες Πέρσαι ἐπέστασαν τοῦ ἔργου .
ὁ γὰρ Ἄθως ἐστὶ ὄρος μέγα τε καὶ ὀνομαστόν , ἐς θάλασσαν κατῆκον , οἰκημένον ὑπὸ ἀνθρώπων .
τῇ δὲ τελευτᾷ ἐς τὴν ἤπειρον τὸ ὄρος , χερσονησοειδές τε ἐστὶ καὶ ἰσθμὸς ὡς δυώδεκα σταδίων ·
πεδίον δὲ τοῦτο καὶ κολωνοὶ οὐ μεγάλοι ἐκ θαλάσσης τῆς Ἀκανθίων ἐπὶ θάλασσαν τὴν ἀντίον Τορώνης 0 .
ἐν δὲ τῷ ἰσθμῷ τούτῳ , ἐς τὸν τελευτᾷ ὁ Ἄθως , Σάνη πόλις Ἑλλὰς οἴκηται , αἳ δὲ ἐκτὸς Σάνης , ἔσω δὲ τοῦ Ἄθω οἰκημέναι , τὰς τότε ὁ Πέρσης νησιώτιδας ἀντὶ ἠπειρωτίδων ὅρμητο ποιέειν 0 ·
εἰσὶ δὲ αἵδε , Δῖον Ὀλόφυξος Ἀκρόθῳον Θύσσος Κλεωναί .
πόλιες μὲν αὗται αἳ τὸν Ἄθων νέμονται , ὤρυσσον δὲ ὧδε δασάμενοι τὸν χῶρον οἱ βάρβαροι κατὰ ἔθνεα ·
κατὰ Σάνην πόλιν σχοινοτενὲς ποιησάμενοι , ἐπείτε ἐγίνετο βαθέα ἡ διῶρυξ , οἳ μὲν κατώτατα ἑστεῶτες ὤρυσσον , ἕτεροι δὲ παρεδίδοσαν τὸν αἰεὶ ἐξορυσσόμενον χοῦν ἄλλοισι κατύπερθε ἑστεῶσι ἐπὶ βάθρων , οἳ δ αὖ ἐκδεκόμενοι ἑτέροισι , ἕως ἀπίκοντο ἐς τοὺς ἀνωτάτω 0 ·
οὗτοι δὲ ἐξεφόρεόν τε καὶ ἐξέβαλλον .
τοῖσι μέν νυν ἄλλοισι πλὴν Φοινίκων καταρρηγνύμενοι οἱ κρημνοὶ τοῦ ὀρύγματος πόνον διπλήσιον παρεῖχον ·
ἅτε γὰρ τοῦ τε ἄνω στόματος καὶ τοῦ κάτω τὰ αὐτὰ μέτρα ποιευμένων , ἔμελλέ σφι τοιοῦτο ἀποβήσεσθαι .
οἱ δὲ Φοίνικες σοφίην ἔν τε τοῖσι ἄλλοισι ἔργοισι ἀποδείκνυνται καὶ δὴ καὶ ἐν ἐκείνῳ .
ἀπολαχόντες γὰρ μόριον ὅσον αὐτοῖσι ἐπέβαλλε , ὤρυσσον τὸ μὲν ἄνω στόμα τῆς διώρυχος ποιεῦντες διπλήσιον ἢ ὅσον ἔδεε αὐτὴν τὴν διώρυχα γενέσθαι , προβαίνοντος δὲ τοῦ ἔργου συνῆγον αἰεί 0 ·
κάτω τε δὴ ἐγίνετο καὶ ἐξισοῦτο τοῖσι ἄλλοισι τὸ ἔργον .
ἐνθαῦτα λειμών ἐστι , ἵνα σφι ἀγορή τε ἐγίνετο καὶ πρητήριον ·
σῖτος δέ σφι πολλὸς ἐφοίτα ἐκ τῆς Ἀσίης ἀληλεσμένος .
ὡς μὲν ἐμὲ συμβαλλόμενον εὑρίσκειν , μεγαλοφροσύνης εἵνεκεν αὐτὸ Ξέρξης ὀρύσσειν ἐκέλευε , ἐθέλων τε δύναμιν ἀποδείκνυσθαι καὶ μνημόσυνα λιπέσθαι ·
παρεὸν γὰρ μηδένα πόνον λαβόντας τὸν ἰσθμὸν τὰς νέας διειρύσαι , ὀρύσσειν ἐκέλευε διώρυχα τῇ θαλάσσῃ εὖρος ὡς δύο τριήρεας πλέειν ὁμοῦ ἐλαστρεομένας .
τοῖσι δὲ αὐτοῖσι τούτοισι , τοῖσί περ καὶ τὸ ὄρυγμα , προσετέτακτο καὶ τὸν Στρυμόνα ποταμὸν ζεύξαντας γεφυρῶσαι 0 .
ταῦτα μέν νυν οὕτω ἐποίεε , παρεσκευάζετο δὲ καὶ ὅπλα ἐς τὰς γεφύρας βύβλινά τε καὶ λευκολίνου , ἐπιτάξας Φοίνιξί τε καὶ Αἰγυπτίοισι , καὶ σιτία τῇ στρατιῇ καταβάλλειν , ἵνα μὴ λιμήνειε ἡ στρατιὴ μη δὲ τὰ ὑποζύγια ἐλαυνόμενα ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα ·
ἀναπυθόμενος δὲ τοὺς χώρους καταβάλλειν ἐκέλευε ἵνα ἐπιτηδεότατον εἴη , ἄλλα ἄλλῃ ἀγινέοντας ὁλκάσι τε καὶ πορθμηίοισι ἐκ τῆς Ἀσίης πανταχόθεν .
τὸν δὲ ὦν πλεῖστον ἐς Λευκὴν ἀκτὴν καλεομένην τῆς Θρηίκης ἀγίνεον , οἳ δὲ ἐς Τυρόδιζαν τὴν Περινθίων , οἳ δὲ ἐς Δορίσκον , οἳ δὲ ἐς Ἠιόνα τὴν ἐπὶ Στρυμόνι , οἳ δὲ ἐς Μακεδονίην διατεταγμένοι 0 1 2 .
ἐν ᾧ δὲ οὗτοι τὸν προκείμενον πόνον ἐργάζοντο , ἐν τούτῳ ὁ πεζὸς ἅπας συλλελεγμένος ἅμα Ξέρξῃ ἐπορεύετο ἐς Σάρδις , ἐκ Κριτάλλων ὁρμηθεὶς τῶν ἐν Καππαδοκίῃ ·
ἐνθαῦτα γὰρ εἴρητο συλλέγεσθαι πάντα τὸν κατ ἤπειρον μέλλοντα ἅμα αὐτῷ Ξέρξῃ πορεύεσθαι στρατόν .
ὃς μέν νυν τῶν ὑπάρχων στρατὸν κάλλιστα ἐσταλμένον ἀγαγὼν τὰ προκείμενα παρὰ βασιλέος ἔλαβε δῶρα , οὐκ ἔχω φράσαι ·
οὐ δὲ γὰρ ἀρχὴν ἐς κρίσιν τούτου πέρι ἐλθόντας οἶδα .
οἳ δὲ ἐπείτε διαβάντες τὸν Ἅλυν ποταμὸν ὡμίλησαν τῇ Φρυγίῃ , δι αὐτῆς πορευόμενοι ἀπίκοντο ἐς Κελαινάς , ἵνα πηγαὶ ἀναδιδοῦσι Μαιάνδρου ποταμοῦ καὶ ἑτέρου οὐκ ἐλάσσονος ἢ Μαιάνδρου , τῷ οὔνομα τυγχάνει ἐὸν Καταρρήκτης , ὃς ἐξ αὐτῆς τῆς ἀγορῆς τῆς Κελαινέων ἀνατέλλων ἐς τὸν Μαίανδρον ἐκδιδοῖ ·
ἐν τῇ καὶ ὁ τοῦ Σιληνοῦ Μαρσύεω ἀσκὸς ἀνακρέμαται , τὸν ὑπὸ Φρυγῶν λόγος ἔχει ὑπὸ Ἀπόλλωνος ἐκδαρέντα ἀνακρεμασθῆναι .
ἐν ταύτῃ τῇ πόλι ὑποκατήμενος Πύθιος ὁ Ἄτους ἀνὴρ Λυδὸς ἐξείνισε τὴν βασιλέος στρατιὴν πᾶσαν ξεινίοισι μεγίστοισι καὶ αὐτὸν Ξέρξην , χρήματά τε ἐπαγγέλλετο βουλόμενος ἐς τὸν πόλεμον παρέχειν .
ἐπαγγελλομένου δὲ χρήματα Πυθίου , εἴρετο Ξέρξης Περσέων τοὺς παρεόντας τίς τε ἐὼν ἀνδρῶν Πύθιος καὶ κόσα χρήματα ἐκτημένος ἐπαγγέλλοιτο ταῦτα .
οἳ δὲ εἶπαν ὦ βασιλεῦ , οὗτος ἐστὶ ὅς τοι τὸν πατέρα Δαρεῖον ἐδωρήσατο τῇ πλατανίστῳ τῇ χρυσέῃ καὶ τῇ ἀμπέλῳ ·
ὃς καὶ νῦν ἐστι πρῶτος ἀνθρώπων πλούτῳ τῶν ἡμεῖς ἴδμεν μετὰ σέ .
θωμάσας δὲ τῶν ἐπέων τὸ τελευταῖον Ξέρξης αὐτὸς δεύτερα εἴρετο Πύθιον ὁκόσα οἱ εἴη χρήματα .
ὁ δὲ εἶπε ὦ βασιλεῦ , οὔ τε σε ἀποκρύψω οὔ τε σκήψομαι τὸ μὴ εἰδέναι τὴν ἐμεωυτοῦ οὐσίην , ἀλλ ἐπιστάμενός τοι ἀτρεκέως καταλέξω .
ἐπείτε γὰρ τάχιστά σε ἐπυθόμην ἐπὶ θάλασσαν καταβαίνοντα τὴν Ἑλληνίδα , βουλόμενός τοι δοῦναι ἐς τὸν πόλεμον χρήματα ἐξεμάνθανον , καὶ εὗρον λογιζόμενος ἀργυρίου μὲν δύο χιλιάδας ἐούσας μοι ταλάντων , χρυσίου δὲ τετρακοσίας μυριάδας στατήρων Δαρεικῶν ἐπιδεούσας ἑπτὰ χιλιάδων .
καὶ τούτοισί σε ἐγὼ δωρέομαι , αὐτῷ δέ μοι ἀπὸ ἀνδραπόδων τε καὶ γεωπέδων ἀρκέων ἐστὶ βίος .
ὃ μὲν ταῦτα ἔλεγε , Ξέρξης δὲ ἡσθεὶς τοῖσι εἰρημένοισι εἶπε ξεῖνε Λυδέ , ἐγὼ ἐπείτε ἐξῆλθον τὴν Περσίδα χώρην , οὐδενὶ ἀνδρὶ συνέμιξα ἐς τόδε ὅστις ἠθέλησε ξείνια προθεῖναι στρατῷ τῷ ἐμῷ , οὐ δὲ ὅστις ἐς ὄψιν τὴν ἐμὴν καταστὰς αὐτεπάγγελτος ἐς τὸν πόλεμον ἐμοὶ ἠθέλησε συμβαλέσθαι χρήματα , ἔξω σεῦ 0 .
σὺ δὲ καὶ ἐξείνισας μεγάλως στρατὸν τὸν ἐμὸν καὶ χρήματα μεγάλα ἐπαγγέλλεαι .
σοὶ ὦν ἐγὼ ἀντὶ αὐτῶν γέρεα τοιάδε δίδωμι ·
ξεῖνόν τέ σε ποιεῦμαι ἐμὸν καὶ τὰς τετρακοσίας μυριάδας τοι τῶν στατήρων ἀποπλήσω παρ ἐμεωυτοῦ δοὺς τὰς ἑπτὰ χιλιάδας , ἵνα μή τοι ἐπιδεέες ἔωσι αἱ τετρακόσιαι μυριάδες ἑπτὰ χιλιάδων , ἀλλὰ ᾖ τοι ἀπαρτιλογίη ὑπ ἐμέο πεπληρωμένη 0 .
ἔκτησό τε αὐτὸς τά περ αὐτὸς ἐκτήσαο , ἐπίστασό τε εἶναι αἰεὶ τοιοῦτος ·
οὐ γάρ τοι ταῦτα ποιεῦντι οὔ τε ἐς τὸ παρεὸν οὔ τε ἐς χρόνον μεταμελήσει .
ταῦτα δὲ εἴπας καὶ ἐπιτελέα ποιήσας ἐπορεύετο τὸ πρόσω αἰεὶ .
ἄναυα δὲ καλεομένην Φρυγῶν πόλιν παραμειβόμενος καὶ λίμνην ἐκ τῆς ἅλες γίνονται , ἀπίκετο ἐς Κολοσσὰς πόλιν μεγάλην Φρυγίης ·
ἐν τῇ Λύκος ποταμὸς ἐς χάσμα γῆς ἐσβάλλων ἀφανίζεται , ἔπειτα διὰ σταδίων ὡς πέντε μάλιστά κῃ ἀναφαινόμενος ἐκδιδοῖ καὶ οὗτος ἐς τὸν Μαίανδρον .
ἐκ δὲ Κολοσσέων ὁ στρατὸς ὁρμώμενος ἐπὶ τοὺς οὔρους τῶν Φρυγῶν καὶ Λυδῶν ἀπίκετο ἐς Κύδραρα πόλιν , ἔνθα στήλη καταπεπηγυῖα , σταθεῖσα δὲ ὑπὸ Κροίσου , καταμηνύει διὰ γραμμάτων τοὺς οὔρους .
ὡς δὲ ἐκ τῆς Φρυγίης ἐσέβαλε ἐς τὴν Λυδίην , σχιζομένης τῆς ὁδοῦ καὶ τῆς μὲν ἐς ἀριστερὴν ἐπὶ Καρίης φερούσης τῆς δὲ ἐς δεξιὴν ἐς Σάρδις , τῇ καὶ πορευομένῳ διαβῆναι τὸν Μαίανδρον ποταμὸν πᾶσα ἀνάγκη γίνεται καὶ ἰέναι παρὰ Καλλάτηβον πόλιν , ἐν τῇ ἄνδρες δημιοεργοὶ μέλι ἐκ μυρίκης τε καὶ πυροῦ ποιεῦσι , ταύτην ἰὼν ὁ Ξέρξης τὴν ὁδὸν εὗρε πλατάνιστον , τὴν κάλλεος εἵνεκα δωρησάμενος κόσμῳ χρυσέῳ καὶ μελεδωνῷ ἀθανάτῳ ἀνδρὶ ἐπιτρέψας δευτέρῃ ἡμέρῃ ἀπίκετο ἐς τῶν Λυδῶν τὸ ἄστυ .
ἀπικόμενος δὲ ἐς Σάρδις πρῶτα μὲν ἀπέπεμπε κήρυκας ἐς τὴν Ἑλλάδα αἰτήσοντας γῆν τε καὶ ὕδωρ καὶ προερέοντας δεῖπνα βασιλέι παρασκευάζειν ·
πλὴν οὔ τε ἐς Ἀθήνας οὔ τε ἐς Λακεδαίμονα ἀπέπεμπε ἐπὶ γῆς αἴτησιν , τῇ δὲ ἄλλῃ πάντῃ 0 .
τῶνδε δὲ εἵνεκα τὸ δεύτερον ἀπέπεμπε ἐπὶ γῆν τε καὶ ὕδωρ ·
ὅσοι πρότερον οὐκ ἔδοσαν Δαρείῳ πέμψαντι , τούτους πάγχυ ἐδόκεε τότε δείσαντας δώσειν ·
βουλόμενος ὦν αὐτὸ τοῦτο ἐκμαθεῖν ἀκριβέως ἔπεμπε .
μετὰ δὲ ταῦτα παρεσκευάζετο ὡς ἐλῶν ἐς Ἄβυδον .
οἳ δὲ ἐν τούτῳ τὸν Ἑλλήσποντον ἐζεύγνυσαν ἐκ τῆς Ἀσίης ἐς τὴν Εὐρώπην .
ἔστι δὲ τῆς Χερσονήσου τῆς ἐν Ἑλλησπόντῳ , Σηστοῦ τε πόλιος μεταξὺ καὶ Μαδύτου , ἀκτὴ παχέα ἐς θάλασσαν κατήκουσα Ἀβύδῳ καταντίον ·
ἔνθα μετὰ ταῦτα , χρόνῳ ὕστερον οὐ πολλῷ , ἐπὶ Ξανθίππου τοῦ Ἀρίφρονος στρατηγοῦ Ἀθηναῖοι Ἀρταΰκτην ἄνδρα Πέρσην λαβόντες Σηστοῦ ὕπαρχον ζῶντα πρὸς σανίδα διεπασσάλευσαν , ὃς καὶ ἐς τοῦ Πρωτεσίλεω τὸ ἱρὸν ἐς Ἐλαιοῦντα ἀγινεόμενος γυναῖκας ἀθέμιστα ἔρδεσκε .
ἐς ταύτην ὦν τὴν ἀκτὴν ἐξ Ἀβύδου ὁρμώμενοι ἐγεφύρουν τοῖσι προσέκειτο , τὴν μὲν λευκολίνου Φοίνικες , τὴν δ ἑτέρην τὴν βυβλίνην Αἰγύπτιοι 0 .
ἔστι δὲ ἑπτὰ στάδιοι ἐξ Ἀβύδου ἐς τὴν ἀπαντίον .
καὶ δὴ ἐζευγμένου τοῦ πόρου ἐπιγενόμενος χειμὼν μέγας συνέκοψέ τε ἐκεῖνα πάντα καὶ διέλυσε .
ὡς δ ἐπύθετο Ξέρξης , δεινὰ ποιεύμενος τὸν Ἑλλήσποντον ἐκέλευσε τριηκοσίας ἐπικέσθαι μάστιγι πληγὰς καὶ κατεῖναι ἐς τὸ πέλαγος πεδέων ζεῦγος .
ἤδη δὲ ἤκουσα ὡς καὶ στιγέας ἅμα τούτοισι ἀπέπεμψε στίξοντας τὸν Ἑλλήσποντον .
ἐνετέλλετο δὲ ὦν ῥαπίζοντας λέγειν βάρβαρά τε καὶ ἀτάσθαλα ·
ὦ πικρὸν ὕδωρ , δεσπότης τοι δίκην ἐπιτιθεῖ τήνδε , ὅτι μιν ἠδίκησας οὐδὲν πρὸς ἐκείνου ἄδικον παθόν .
καὶ βασιλεὺς μὲν Ξέρξης διαβήσεταί σε , ἤν τε σύ γε βούλῃ ἤν τε μή 0 ·
σοὶ δὲ κατὰ δίκην ἄρα οὐδεὶς ἀνθρώπων θύει ὡς ἐόντι καὶ θολερῷ καὶ ἁλμυρῷ ποταμῷ .
τήν τε δὴ θάλασσαν ἐνετέλλετο τούτοισι ζημιοῦν καὶ τῶν ἐπεστεώτων τῇ ζεύξι τοῦ Ἑλλησπόντου ἀποταμεῖν τὰς κεφαλάς .
καὶ οἳ μὲν ταῦτα ἐποίεον , τοῖσι προσέκειτο αὕτη ἡ ἄχαρις τιμή , τὰς δὲ ἄλλοι ἀρχιτέκτονες ἐζεύγνυσαν .
ἐζεύγνυσαν δὲ ὧδε , πεντηκοντέρους καὶ τριήρεας συνθέντες , ὑπὸ μὲν τὴν πρὸς τοῦ Εὐξείνου πόντου ἑξήκοντά τε καὶ τριηκοσίας , ὑπὸ δὲ τὴν ἑτέρην τεσσερεσκαίδεκα καὶ τριηκοσίας , τοῦ μὲν Πόντου ἐπικαρσίας τοῦ δὲ Ἑλλησπόντου κατὰ ῥόον , ἵνα ἀνακωχεύῃ τὸν τόνον τῶν ὅπλων 0 ·
συνθέντες δὲ ἀγκύρας κατῆκαν περιμήκεας , τὰς μὲν πρὸς τοῦ Πόντου τῆς ἑτέρης τῶν ἀνέμων εἵνεκεν τῶν ἔσωθεν ἐκπνεόντων , τῆς δὲ ἑτέρης πρὸς ἑσπέρης τε καὶ τοῦ Αἰγαίου ζεφύρου τε καὶ νότου εἵνεκα 0 .
διέκπλοον δὲ ὑπόφαυσιν κατέλιπον τῶν πεντηκοντέρων καὶ τριηρέων , ἵνα καὶ ἐς τὸν Πόντον ἔχῃ ὁ βουλόμενος πλέειν πλοίοισι λεπτοῖσι καὶ ἐκ τοῦ Πόντου ἔξω .
ταῦτα δὲ ποιήσαντες κατέτεινον ἐκ γῆς στρεβλοῦντες ὄνοισι ξυλίνοισι τὰ ὅπλα , οὐκέτι χωρὶς ἑκάτερα τάξαντες , ἀλλὰ δύο μὲν λευκολίνου δασάμενοι ἐς ἑκατέρην , τέσσερα δὲ τῶν βυβλίνων 0 .
παχύτης μὲν ἦν ἡ αὐτὴ καὶ καλλονή , κατὰ λόγον δὲ ἐμβριθέστερα ἦν τὰ λίνεα , τοῦ τάλαντον ὁ πῆχυς εἷλκε .
ἐπειδὴ δὲ ἐγεφυρώθη ὁ πόρος , κορμοὺς ξύλων καταπρίσαντες καὶ ποιήσαντες ἴσους τῆς σχεδίης τῷ εὔρεϊ κόσμῳ ἐτίθεσαν κατύπερθε τῶν ὅπλων τοῦ τόνου , θέντες δὲ ἐπεξῆς ἐνθαῦτα αὖτις ἐπεζεύγνυον ·
ποιήσαντες δὲ ταῦτα ὕλην ἐπεφόρησαν , κόσμῳ δὲ θέντες καὶ τὴν ὕλην γῆν ἐπεφόρησαν , κατανάξαντες δὲ καὶ τὴν γῆν φραγμὸν παρείρυσαν ἔνθεν καὶ ἔνθεν , ἵνα μὴ φοβέηται τὰ ὑποζύγια τὴν θάλασσαν ὑπερορῶντα καὶ οἱ ἵπποι .
ὡς δὲ τά τε τῶν γεφυρέων κατεσκεύαστο καὶ τὰ περὶ τὸν Ἄθων , οἵ τε χυτοὶ περὶ τὰ στόματα τῆς διώρυχος , οἳ τῆς ῥηχίης εἵνεκεν ἐποιήθησαν , ἵνα μὴ πίμπληται τὰ στόματα τοῦ ὀρύγματος , καὶ αὐτὴ ἡ διῶρυξ παντελέως πεποιημένη ἀγγέλλετο , ἐνθαῦτα χειμερίσας ἅμα τῶ ἔαρι παρεσκευασμένος ὁ στρατὸς ἐκ τῶν Σαρδίων ὁρμᾶτο ἐλῶν ἐς Ἄβυδον 0 ·
ὁρμημένῳ δέ οἱ ὁ ἥλιος ἐκλιπὼν τὴν ἐκ τοῦ οὐρανοῦ ἕδρην ἀφανὴς ἦν οὔ τ ἐπινεφέλων ἐόντων αἰθρίης τε τὰ μάλιστα , ἀντὶ ἡμέρης τε νὺξ ἐγένετο .
ἰδόντι δὲ καὶ μαθόντι τοῦτο τῷ Ξέρξῃ ἐπιμελὲς ἐγένετο , καὶ εἴρετο τοὺς Μάγους τὸ θέλει προφαίνειν τὸ φάσμα .
οἱ δὲ ἔφραζον ὡς Ἕλλησι προδεικνύει ὁ θεὸς ἔκλειψιν τῶν πολίων , λέγοντες ἥλιον εἶναι Ἑλλήνων προδέκτορα , σελήνην δὲ σφέων .
ταῦτα πυθόμενος ὁ Ξέρξης περιχαρὴς ἐὼν ἐποιέετο τὴν ἔλασιν .
ὡς δ ἐξήλαυνε τὴν στρατιήν , Πύθιος ὁ Λυδὸς καταρρωδήσας τὸ ἐκ τοῦ οὐρανοῦ φάσμα ἐπαερθείς τε τοῖσι δωρήμασι , ἐλθὼν παρὰ Ξέρξην ἔλεγε τάδε .
ὦ δέσποτα , χρηίσας ἄν τι σεῦ βουλοίμην τυχεῖν , τὸ σοὶ μὲν ἐλαφρὸν τυγχάνει ἐὸν ὑπουργῆσαι , ἐμοὶ δὲ μέγα γενόμενον .
ξέρξης δὲ πᾶν μᾶλλον δοκέων μιν χρηίσειν ἢ τὸ ἐδεήθη , ἔφη τε ὑπουργήσειν καὶ δὴ ἀγορεύειν ἐκέλευε ὅτευ δέοιτο 0 .
ὁ δὲ ἐπείτε ταῦτα ἤκουσε , ἔλεγε θαρσήσας τάδε .
ὦ δέσποτα , τυγχάνουσί μοι παῖδες ἐόντες πέντε , καί σφεας καταλαμβάνει πάντας ἅμα σοὶ στρατεύεσθαι ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα .
σὺ δέ , ὦ βασιλεῦ , ἐμὲ ἐς τόδε ἡλικίης ἥκοντα οἰκτείρας τῶν μοι παίδων ἕνα παράλυσον τῆς στρατηίης τὸν πρεσβύτατον , ἵνα αὐτοῦ τε ἐμεῦ καὶ τῶν χρημάτων ἦ μελεδωνός ·
τοὺς δὲ τέσσερας ἄγευ ἅμα σεωυτῷ , καὶ πρήξας τὰ νοέεις νοστήσειας ὀπίσω .
κάρτα τε ἐθυμώθη ὁ Ξέρξης καὶ ἀμείβετο τοῖσιδε .
ὦ κακὲ ἄνθρωπε , σὺ ἐτόλμησας , ἐμεῦ στρατευομένου αὐτοῦ ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα καὶ ἄγοντος παῖδας ἐμοὺς καὶ ἀδελφεοὺς καὶ οἰκηίους καὶ φίλους , μνήσασθαι περὶ σέο παιδός , ἐὼν ἐμὸς δοῦλος , τὸν χρῆν πανοικίῃ αὐτῇ τῇ γυναικὶ συνέπεσθαι ;
εὖ νυν τόδ ἐξεπίστασο , ὡς ἐν τοῖσι ὠσὶ τῶν ἀνθρώπων οἰκέει ὁ θυμός , ὃς χρηστὰ μὲν ἀκούσας τέρψιος ἐμπιπλεῖ τὸ σῶμα , ὑπεναντία δὲ τούτοισι ἀκούσας ἀνοιδέει .
ὅτε μέν νυν χρηστὰ ποιήσας ἕτερα τοιαῦτα ἐπηγγέλλεο , εὐεργεσίῃσι βασιλέα οὐ καυχήσεαι ὑπερβαλέσθαι ·
ἐπείτε δὲ ἐς τὸ ἀναιδέστερον ἐτράπευ , τὴν μὲν ἀξίην οὐ λάμψεαι , ἐλάσσω δὲ τῆς ἀξίης .
σὲ μὲν γὰρ καὶ τοὺς τέσσερας τῶν παίδων ῥύεται τὰ ξείνια ·
τοῦ δὲ ἑνός , τοῦ περιέχεαι μάλιστα , τῇ ψυχῇ ζημιώσεαι .
ὡς δὲ ταῦτα ὑπεκρίνατο , αὐτίκα ἐκέλευε τοῖσι προσετέτακτο ταῦτα πρήσσειν , τῶν Πυθίου παίδων ἐξευρόντας τὸν πρεσβύτατον μέσον διαταμεῖν , διαταμόντας δὲ τὰ ἡμίτομα διαθεῖναι τὸ μὲν ἐπὶ δεξιὰ τῆς ὁδοῦ τὸ δ ἐπ ἀριστερά , καὶ ταύτῃ διεξιέναι τὸν στρατόν 0 .
ποιησάντων δὲ τούτων τοῦτο , μετὰ ταῦτα διεξήιε ὁ στρατός .
ἡγέοντο δὲ πρῶτοι μὲν οἱ σκευοφόροι τε καὶ τὰ ὑποζύγια , μετὰ δὲ τούτους σύμμικτος στρατὸς παντοίων ἐθνέων ἀναμίξ , οὐ διακεκριμένοι 0 ·
τῇ δὲ ὑπερημίσεες ἦσαν , ἐνθαῦτα διελέλειπτο , καὶ οὐ συνέμισγον οὗτοι βασιλέι .
προηγεῦντο μὲν δὴ ἱππόται χίλιοι , ἐκ Περσέων πάντων ἀπολελεγμένοι ·
μετὰ δὲ αἰχμοφόροι χίλιοι καὶ οὗτοι ἐκ πάντων ἀπολελεγμένοι , τὰς λόγχας κάτω ἐς τὴν γῆν τρέψαντες 0 ·
μετὰ δὲ ἱροὶ Νησαῖοι καλεόμενοι ἵπποι δέκα κεκοσμημένοι ὡς κάλλιστα 0 .
νησαῖοι δὲ καλέονται ἵπποι ἐπὶ τοῦδε ·
ἔστι πεδίον μέγα τῆς Μηδικῆς τῷ οὔνομα ἐστὶ Νήσαιον ·
τοὺς ὦν δὴ ἵππους τοὺς μεγάλους φέρει τὸ πεδίον τοῦτο .
ὄπισθε δὲ τούτων τῶν δέκα ἵππων ἅρμα Διὸς ἱρὸν ἐπετέτακτο , τὸ ἵπποι μὲν εἷλκον λευκοὶ ὀκτώ , ὄπισθε δὲ αὖ τῶν ἵππων εἵπετο πεζῇ ἡνίοχος ἐχόμενος τῶν χαλινῶν ·
οὐδεὶς γὰρ δὴ ἐπὶ τοῦτον τὸν θρόνον ἀνθρώπων ἐπιβαίνει .
τούτου δὲ ὄπισθε αὐτὸς Ξέρξης ἐπ ἅρματος ἵππων Νησαίων ·
παραβεβήκεε δέ οἱ ἡνίοχος τῷ οὔνομα ἦν Πατιράμφης , Ὀτάνεω ἀνδρὸς Πέρσεω παῖς .
ἐξήλασε μὲν οὕτω ἐκ Σαρδίων Ξέρξης , μετεκβαίνεσκε δέ , ὅκως μιν λόγος αἱρέοι , ἐκ τοῦ ἅρματος ἐς ἁρμάμαξαν .
αὐτοῦ δὲ ὄπισθε αἰχμοφόροι Περσέων οἱ ἄριστοί τε καὶ γενναιότατοι χίλιοι , κατὰ νόμον τὰς λόγχας ἔχοντες , μετὰ δὲ ἵππος ἄλλη χιλίη ἐκ Περσέων ἀπολελεγμένη , μετὰ δὲ τὴν ἵππον ἐκ τῶν λοιπῶν Περσέων ἀπολελεγμένοι μύριοι 0 1 .
οὗτος πεζὸς ἦν ·
καὶ τούτων χίλιοι μὲν ἐπὶ τοῖσι δόρασι ἀντὶ τῶν σαυρωτήρων ῥοιὰς εἶχον χρυσέας καὶ πέριξ συνεκλήιον τοὺς ἄλλους , οἱ δὲ εἰνακισχίλιοι ἐντὸς τούτων ἐόντες ἀργυρέας ῥοιὰς εἶχον ·
εἶχον δὲ χρυσέας ῥοιὰς καὶ οἱ ἐς τὴν γῆν τρέποντες τὰς λόγχας , καὶ μῆλα οἱ ἄγχιστα ἑπόμενοι Ξέρξῃ 0 .
τοῖσι δὲ μυρίοισι ἐπετέτακτο ἵππος Περσέων μυρίη .
μετὰ δὲ τὴν ἵππον διέλειπε καὶ δύο σταδίους , καὶ ἔπειτα ὁ λοιπὸς ὅμιλος ἤιε ἀναμίξ .
ἐποιέετο δὲ τὴν ὁδὸν ἐκ τῆς Λυδίης ὁ στρατὸς ἐπί τε ποταμὸν Κάικον καὶ γῆν τὴν Μυσίην , ἀπὸ δὲ Καΐκου ὁρμώμενος , Κάνης ὄρος ἔχων ἐν ἀριστερῇ , διὰ τοῦ Ἀταρνέος ἐς Καρήνην πόλιν ·
ἀπὸ δὲ ταύτης διὰ Θήβης πεδίου ἐπορεύετο , Ἀδραμύττειόν τε πόλιν καὶ Ἄντανδρον τὴν Πελασγίδα παραμειβόμενος .
τὴν Ἴδην δὲ λαβὼν ἐς ἀριστερὴν χεῖρα ἤιε ἐς τὴν Ἰλιάδα γῆν .
καὶ πρῶτα μέν οἱ ὑπὸ τῇ Ἴδῃ νύκτα ἀναμείναντι βρονταί τε καὶ πρηστῆρες ἐπεσπίπτουσι καί τινα αὐτοῦ ταύτῃ συχνὸν ὅμιλον διέφθειραν .
ἀπικομένου δὲ τοῦ στρατοῦ ἐπὶ ποταμὸν Σκάμανδρον , ὃς πρῶτος ποταμῶν , ἐπείτε ἐκ Σαρδίων ὁρμηθέντες ἐπεχείρησαν τῇ ὁδῷ , ἐπέλιπε τὸ ῥέεθρον οὐ δ ἀπέχρησε τῇ στρατιῇ τε καὶ τοῖσι κτήνεσι πινόμενος 0 ·
ἐπὶ τοῦτον δὴ τὸν ποταμὸν ὡς ἀπίκετο Ξέρξης , ἐς τὸ Πριάμου Πέργαμον ἀνέβη ἵμερον ἔχων θεήσασθαι ·
θεησάμενος δὲ καὶ πυθόμενος ἐκείνων ἕκαστα τῇ Ἀθηναίῃ τῇ Ἰλιάδι ἔθυσε βοῦς χιλίας , χοὰς δὲ οἱ Μάγοι τοῖσι ἥρωσι ἐχέαντο .
ταῦτα δὲ ποιησαμένοισι νυκτὸς φόβος ἐς τὸ στρατόπεδον ἐνέπεσε .
ἅμα ἡμέρῃ δὲ ἐπορεύετο ἐνθεῦτεν , ἐν ἀριστερῇ μὲν ἀπέργων Ῥοίτιον πόλιν καὶ Ὀφρύνειον καὶ Δάρδανον , ἥ περ δὴ Ἀβύδῳ ὅμουρος ἐστί , ἐν δεξιῇ δὲ Γέργιθας Τευκρούς 0 .
ἐπεὶ δ ἐγένετο ἐν Ἀβύδῳ μέσῃ , ἠθέλησε Ξέρξης ἰδέσθαι πάντα τὸν στρατόν ·
καὶ προεπεποίητο γὰρ ἐπὶ κολωνοῦ ἐπίτηδες αὐτῷ ταύτῃ προεξέδρη λίθου λευκοῦ , ἐποίησαν δὲ Ἀβυδηνοὶ ἐντειλαμένου πρότερον βασιλέος , ἐνθαῦτα ὡς ἵζετο , κατορῶν ἐπὶ τῆς ἠιόνος ἐθηεῖτο καὶ τὸν πεζὸν καὶ τὰς νέας , θηεύμενος δὲ ἱμέρθη τῶν νεῶν ἅμιλλαν γινομένην ἰδέσθαι .
ἐπεὶ δὲ ἐγένετό τε καὶ ἐνίκων Φοίνικες Σιδώνιοι , ἥσθη τε τῇ ἁμίλλῃ καὶ τῇ στρατιῇ .
ὡς δὲ ὥρα πάντα μὲν τὸν Ἑλλήσποντον ὑπὸ τῶν νεῶν ἀποκεκρυμμένον , πάσας δὲ τὰς ἀκτὰς καὶ τὰ Ἀβυδηνῶν πεδία ἐπίπλεα ἀνθρώπων , ἐνθαῦτα ὁ Ξέρξης ἑωυτὸν ἐμακάρισε , μετὰ δὲ τοῦτο ἐδάκρυσε 0 .
μαθὼν δέ μιν Ἀρτάβανος ὁ πάτρως , ὃς τὸ πρῶτον γνώμην ἀπεδέξατο ἐλευθέρως οὐ συμβουλεύων Ξέρξῃ στρατεύεσθαι ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα , οὗτος ὡνὴρ φρασθεὶς Ξέρξην δακρύσαντα εἴρετο τάδε .
ὦ βασιλεῦ , ὡς πολλὸν ἀλλήλων κεχωρισμένα ἐργάσαο νῦν τε καὶ ὀλίγῳ πρότερον ·
μακαρίσας γὰρ σεωυτὸν δακρύεις .
ὁ δὲ εἶπε ἐσῆλθε γάρ με λογισάμενον κατοικτεῖραι ὡς βραχὺς εἴη ὁ πᾶς ἀνθρώπινος βίος , εἰ τούτων γε ἐόντων τοσούτων οὐδεὶς ἐς ἑκατοστὸν ἔτος περιέσται .
ὁ δὲ ἀμείβετο λέγων ἕτερα τούτου παρὰ τὴν ζόην πεπόνθαμεν οἰκτρότερα .
ἐν γὰρ οὕτω βραχέι βίῳ οὐδεὶς οὕτω ἄνθρωπος ἐὼν εὐδαίμων πέφυκε οὔ τε τούτων οὔ τε τῶν ἄλλων , τῷ οὐ παραστήσεται πολλάκις καὶ οὐκὶ ἅπαξ τεθνάναι βούλεσθαι μᾶλλον ἢ ζώειν .
αἵ τε γὰρ συμφοραὶ προσπίπτουσαι καὶ αἱ νοῦσοι συνταράσσουσαι καὶ βραχὺν ἐόντα μακρὸν δοκέειν εἶναι ποιεῦσι τὸν βίον .
οὕτω ὁ μὲν θάνατος μοχθηρῆς ἐούσης τῆς ζόης καταφυγὴ αἱρετωτάτη τῷ ἀνθρώπῳ γέγονε , ὁ δὲ θεὸς γλυκὺν γεύσας τὸν αἰῶνα φθονερὸς ἐν αὐτῷ εὑρίσκεται ἐών .
ξέρξης δὲ ἀμείβετο λέγων Ἀρτάβανε , βιοτῆς μέν νυν ἀνθρωπηίης πέρι , ἐούσης τοιαύτης οἵην περ σὺ διαιρέαι εἶναι , παυσώμεθα , μη δὲ κακῶν μεμνώμεθα χρηστὰ ἔχοντες πρήγματα ἐν χερσί , φράσον δέ μοι τόδε ·
εἴ τοι ἡ ὄψις τοῦ ἐνυπνίου μὴ ἐναργὴς οὕτω ἐφάνη , εἶχες ἂν τὴν ἀρχαίην γνώμην , οὐκ ἐῶν με στρατεύεσθαι ἐπὶ τὴν Ἑλλάδα , ἢ μετέστης ἄν ;
φέρε τοῦτό μοι ἀτρεκέως εἰπέ .
ὁ δὲ ἀμείβετο λέγων ὦ βασιλεῦ , ὄψις μὲν ἡ ἐπιφανεῖσα τοῦ ὀνείρου ὡς βουλόμεθα ἀμφότεροι τελευτήσειε , ἐγὼ δ ἔτι καὶ ἐς τόδε δείματος εἰμὶ ὑπόπλεος οὐ δ ἐντὸς ἐμεωυτοῦ , ἄλλα τε πολλὰ ἐπιλεγόμενος καὶ δὴ καὶ ὁρῶν τοι δύο τὰ μέγιστα πάντων ἐόντα πολεμιώτατα .
ξέρξης δὲ πρὸς ταῦτα ἀμείβετο τοῖσιδε .
δαιμόνιε ἀνδρῶν , κοῖα ταῦτα λέγεις εἶναι δύο μοι πολεμιώτατα ;
κότερά τοι ὁ πεζὸς μεμπτὸς κατὰ πλῆθος ἐστὶ καὶ τὸ Ἑλληνικὸν στράτευμα φαίνεται πολλαπλήσιον ἔσεσθαι τοῦ ἡμετέρου , ἢ τὸ ναυτικὸν τὸ ἡμέτερον λείψεσθαι τοῦ ἐκείνων , ἢ καὶ συναμφότερα ταῦτα 0 ;
εἰ γάρ τοι ταύτῃ φαίνεται ἐνδεέστερα εἶναι τὰ ἡμέτερα πρήγματα , στρατοῦ ἂν ἄλλου τις τὴν ταχίστην ἄγερσιν ποιέοιτο .
ὃ δ ἀμείβετο λέγων ὦ βασιλεῦ , οὔ τε στρατὸν τοῦτον , ὅστις γε σύνεσιν ἔχει , μέμφοιτ ἂν οὔ τε τῶν νεῶν τὸ πλῆθος ·
ἢν δὲ πλεῦνας συλλέξῃς , τὰ δύο τοι τὰ λέγω πολλῷ ἔτι πολεμιώτερα γίνεται .
τὰ δὲ δύο ταῦτα ἐστὶ γῆ τε καὶ θάλασσα .
οὔ τε γὰρ τῆς θαλάσσης ἐστὶ λιμὴν τοσοῦτος οὐδαμόθι , ὡς ἐγὼ εἰκάζω , ὅστις ἐγειρομένου χειμῶνος δεξάμενός σευ τοῦτο τὸ ναυτικὸν φερέγγυος ἔσται διασῶσαι τὰς νέας .
καίτοι οὐκὶ ἕνα αὐτὸν δεῖ εἶναι τὸν λιμένα , ἀλλὰ παρὰ πᾶσαν τὴν ἤπειρον παρ ἣν δὴ κομίζεαι .
οὔκων δὴ ἐόντων τοι λιμένων ὑποδεξίων , μάθε ὅτι αἱ συμφοραὶ τῶν ἀνθρώπων ἄρχουσι καὶ οὐκὶ ὥνθρωποι τῶν συμφορέων 0 .
καὶ δὴ τῶν δύο τοι τοῦ ἑτέρου εἰρημένου τὸ ἕτερον ἔρχομαι ἐρέων .
γῆ δὲ πολεμίη τῇδέ τοι κατίσταται ·
εἰ θέλει τοι μηδὲν ἀντίξοον καταστῆναι , τοσούτῳ τοι γίνεται πολεμιωτέρη ὅσῳ ἂν προβαίνῃς ἑκαστέρω , τὸ πρόσω αἰεὶ κλεπτόμενος ·
εὐπρηξίης δὲ οὐκ ἔστι ἀνθρώποισι οὐδεμία πληθώρη .
καὶ δή τοι , ὡς οὐδενὸς ἐναντιευμένου , λέγω τὴν χώρην πλεῦνα ἐν πλέονι χρόνῳ γινομένην λιμὸν τέξεσθαι .
ἀνὴρ δὲ οὕτω ἂν εἴη ἄριστος , εἰ βουλευόμενος μὲν ἀρρωδέοι , πᾶν ἐπιλεγόμενος πείσεσθαι χρῆμα , ἐν δὲ τῷ ἔργῳ θρασὺς εἴη .
ἀμείβεται Ξέρξης τοῖσιδε .
ἀρτάβανε , οἰκότως μὲν σύ γε τούτων ἕκαστα διαιρέαι ·
ἀτὰρ μή τε πάντα φοβέο μή τε πᾶν ὁμοίως ἐπιλέγεο .
εἰ γὰρ δὴ βούλοιο ἐπὶ τῷ αἰεὶ ἐπεσφερομένῳ πρήγματι τὸ πᾶν ὁμοίως ἐπιλέγεσθαι , ποιήσειας ἂν οὐδαμὰ οὐδέν ·
κρέσσον δὲ πάντα θαρσέοντα ἥμισυ τῶν δεινῶν πάσχειν μᾶλλον ἢ πᾶν χρῆμα προδειμαίνοντα μηδαμὰ μηδὲν παθεῖν 0 1 .
εἰ δὲ ἐρίξων πρὸς πᾶν τὸ λεγόμενον μὴ τὸ βέβαιον ἀποδέξεις , σφάλλεσθαι ὀφείλεις ἐν αὐτοῖσι ὁμοίως καὶ ὁ ὑπεναντία τούτοισι λέξας .
τοῦτο μέν νυν ἐπ ἴσης ἔχει ·
εἰδέναι δὲ ἄνθρωπον ἐόντα κῶς χρὴ τὸ βέβαιον ;
δοκέω μὲν οὐδαμῶς .
τοῖσι τοίνυν βουλομένοισι ποιέειν ὡς τὸ ἐπίπαν φιλέει γίνεσθαι τὰ κέρδεα , τοῖσι δὲ ἐπιλεγομένοισί τε πάντα καὶ ὀκνέουσι οὐ μάλα ἐθέλει .
ὁρᾷς τὰ Περσέων πρήγματα ἐς ὃ δυνάμιος προκεχώρηκε .
εἰ τοίνυν ἐκεῖνοι οἱ πρὸ ἐμεῦ γενόμενοι βασιλέες γνώμῃσι ἐχρέωντο ὁμοίῃσι καὶ σύ , ἢ μὴ χρεώμενοι γνώμῃσι τοιαύτῃσι ἄλλους συμβούλους εἶχον τοιούτους , οὐκ ἄν κοτε εἶδες αὐτὰ ἐς τοῦτο προελθόντα ·
νῦν δὲ κινδύνους ἀναρριπτέοντες ἐς τοῦτο σφέα προηγάγοντο .
μεγάλα γὰρ πρήγματα μεγάλοισι κινδύνοισι ἐθέλει καταιρέεσθαι .
ἡμεῖς τοίνυν ὁμοιεύμενοι ἐκείνοισι ὥρην τε τοῦ ἔτεος καλλίστην πορευόμεθα , καὶ καταστρεψάμενοι πᾶσαν τὴν Εὐρώπην νοστήσομεν ὀπίσω , οὔ τε λιμῷ ἐντυχόντες οὐδαμόθι οὔ τε ἄλλο ἄχαρι οὐδὲν παθόντες .
τοῦτο μὲν γὰρ αὐτοὶ πολλὴν φορβὴν φερόμενοι πορευόμεθα , τοῦτο δέ , τῶν ἄν κου ἐπιβέωμεν γῆν καὶ ἔθνος , τούτων τὸν σῖτον ἕξομεν ·
ἐπ ἀροτῆρας δὲ καὶ οὐ νομάδας στρατευόμεθα ἄνδρας .
λέγει Ἀρτάβανος μετὰ ταῦτα ὦ βασιλεῦ , ἐπείτε ἀρρωδέειν οὐδὲν ἐᾷς πρῆγμα , σὺ δέ μευ συμβουλίην ἔνδεξαι ·
ἀναγκαίως γὰρ ἔχει περὶ πολλῶν πρηγμάτων πλεῦνα λόγον ἐκτεῖναι .
κῦρος ὁ Καμβύσεω Ἰωνίην πᾶσαν πλὴν Ἀθηναίων κατεστρέψατο δασμοφόρον εἶναι Πέρσῃσι .
τούτους ὦν τοὺς ἄνδρας συμβουλεύω τοι μηδεμιῇ μηχανῇ ἄγειν ἐπὶ τοὺς πατέρας ·
καὶ γὰρ ἄνευ τούτων οἷοί τε εἰμὲν τῶν ἐχθρῶν κατυπέρτεροι γίνεσθαι .
ἢ γὰρ σφέας , ἢν ἕπωνται , δεῖ ἀδικωτάτους γίνεσθαι καταδουλουμένους τὴν μητρόπολιν , ἢ δικαιοτάτους συνελευθεροῦντας .
ἀδικώτατοι μέν νυν γινόμενοι οὐδὲν κέρδος μέγα ἡμῖν προσβάλλουσι , δικαιότατοι δὲ γινόμενοι οἷοί τε δηλήσασθαι μεγάλως τὴν σὴν στρατιὴν γίνονται .
ἐς θυμὸν ὦν βάλευ καὶ τὸ παλαιὸν ἔπος ὡς εὖ εἴρηται , τὸ μὴ ἅμα ἀρχῇ πᾶν τέλος καταφαίνεσθαι .
ἀμείβεται πρὸς ταῦτα Ξέρξης Ἀρτάβανε , τῶν ἀπεφήναο γνωμέων σφάλλεαι κατὰ ταύτην δὴ μάλιστα , ὃς Ἴωνας φοβέαι μὴ μεταβάλωσι , τῶν ἔχομεν γνῶμα μέγιστον , τῶν σύ τε μάρτυς γίνεαι καὶ οἱ συστρατευσάμενοι Δαρείῳ ἄλλοι ἐπὶ Σκύθας , ὅτι ἐπὶ τούτοισι ἡ πᾶσα Περσικὴ στρατιὴ ἐγένετο διαφθεῖραι καὶ περιποιῆσαι , οἳ δὲ δικαιοσύνην καὶ πιστότητα ἐνέδωκαν , ἄχαρι δὲ οὐδέν 0 .
πάρεξ δὲ τούτου , ἐν τῇ ἡμετέρῃ καταλιπόντας τέκνα καὶ γυναῖκας καὶ χρήματα οὐ δ ἐπιλέγεσθαι χρὴ νεώτερόν τι ποιήσειν .
οὕτω μη δὲ τοῦτο φοβέο , ἀλλὰ θυμὸν ἔχων ἀγαθὸν σῶζε οἶκόν τε τὸν ἐμὸν καὶ τυραννίδα τὴν ἐμήν ·
σοὶ γὰρ ἐγὼ μούνῳ ἐκ πάντων σκῆπτρα τὰ ἐμὰ ἐπιτράπω .
ταῦτα εἴπας καὶ Ἀρτάβανον ἀποστείλας ἐς Σοῦσα δεύτερα μετεπέμψατο Ξέρξης Περσέων τοὺς δοκιμωτάτους ·
ἐπεὶ δέ οἱ παρῆσαν , ἔλεγέ σφι τάδε .
ὦ Πέρσαι , τῶνδ ἐγὼ ὑμέων χρηίζων συνέλεξα , ἄνδρας τε γενέσθαι ἀγαθοὺς καὶ μὴ καταισχύνειν τὰ πρόσθε ἐργασμένα Πέρσῃσι , ἐόντα μεγάλα τε καὶ πολλοῦ ἄξια , ἀλλ εἷς τε ἕκαστος καὶ οἱ σύμπαντες προθυμίην ἔχωμεν ·
ξυνὸν γὰρ πᾶσι τοῦτο ἀγαθὸν σπεύδεται .
τῶνδε δὲ εἵνεκα προαγορεύω ἀντέχεσθαι τοῦ πολέμου ἐντεταμένως ·