Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἔθους δὲ ὄντος Λακωνικοῦ τῶν μὲν ἄλλων ἐπὶ ξένης ἀποθανόντων αὐτοῦ τὰ σώματα κηδεύειν καὶ ἀπολείπειν , τὰ δὲ τῶν βασιλέων οἴκαδε κομίζειν , οἱ παρόντες Σπαρτιᾶται κηρὸν ἐπιτήξαντες τῷ νεκρῷ , μέλιτος οὐ παρόντος , ἀπῆγον εἰς Λακεδαίμονα , τὴν δὲ βασιλείαν Ἀρχίδαμος ὁ υἱὸς αὐτοῦ παρέλαβε , καὶ διέμεινε τῷ γένει μέχρις Ἄγιδος , ὃν ἐπιχειροῦντα τὴν πάτριον ἀναλαβεῖν πολιτείαν ἀπέκτεινε Λεωνίδας πέμπτον ἀπ Ἀγησιλάου γεγονότα .
πρὸς Πομπήϊον ἔοικε τοῦτο παθεῖν ὁ Ῥωμαίων δῆμος εὐθὺς ἐξ ἀρχῆς , ὅπερ ὁ Αἰσχύλου Προμηθεὺς πρὸς τὸν Ἡρακλέα σωθεὶς ὑπ αὐτοῦ καὶ λέγων ἐχθροῦ πατρός μοι τοῦτο φίλτατον τέκνον 0 .
οὔ τε γὰρ μῖσος οὕτως ἰσχυρὸν καὶ ἄγριον ἐπεδείξαντο Ῥωμαῖοι πρὸς ἕτερον στρατηγὸν ὡς τὸν Πομπηΐου πατέρα Στράβωνα , ζῶντος μὲν αὐτοῦ φοβούμενοι τὴν ἐν τοῖς ὅπλοις δύναμιν  ἦν γὰρ ἀνὴρ πολεμικώτατος  , ἐπεὶ δὲ ἀπέθανε κεραυνωθείς , ἐκκομιζόμενον τὸ σῶμα κατασπάσαντες ἀπὸ τοῦ λέχους καὶ καθυβρίσαντες , οὔ τε μὴν εὔνοιαν αὖ πάλιν σφοδροτέραν ἢ θᾶσσον ἀρξαμένην ἢ μᾶλλον εὐτυχοῦντι συνακμάσασαν ἢ πταίσαντι παραμείνασαν βεβαιότερον ἄλλος ἔσχε Ῥωμαίων ἢ Πομπήϊος 0 .
αἰτία δὲ τοῦ μὲν μίσους ἐκείνῳ μία , χρημάτων ἄπληστος ἐπιθυμία , τούτῳ δὲ πολλαὶ τοῦ ἀγαπᾶσθαι , σωφροσύνη περὶ δίαιταν , ἄσκησις ἐν ὅπλοις , πιθανότης λόγου , πίστις ἤθους , εὐαρμοστία πρὸς ἔντευξιν , ὡς μηδενὸς ἀλυπότερον δεηθῆναι μη δὲ ἥδιον ὑπουργῆσαι δεομένῳ 0 1 2 .
προσῆν γὰρ αὐτοῦ ταῖς χάρισι καὶ τὸ ἀνεπαχθὲς διδόντος καὶ τὸ σεμνὸν λαμβάνοντος .
ἐν ἀρχῇ δὲ καὶ τὴν ὄψιν ἔσχεν οὐ μετρίως συνδημαγωγοῦσαν καὶ προεντυγχάνουσαν αὑτοῦ τῆς φωνῆς , τὸ γὰρ ἐράσμιον ἀξιωματικὸν ἦν φιλανθρώπως , καὶ ἐν τῷ νεαρῷ καὶ ἀνθοῦντι διέφαινεν εὐθὺς ἡ ἀκμὴ τὸ γεραρὸν καὶ τὸ βασιλικὸν τοῦ ἤθους , ἦν δέ τις καὶ ἀναστολὴ τῆς κόμης ἀτρέμα καὶ τῶν περὶ τὰ ὄμματα ῥυθμῶν ὑγρότης τοῦ προσώπου , ποιοῦσα μᾶλλον λεγομένην ἢ φαινομένην ὁμοιότητα πρὸς τὰς Ἀλεξάνδρου τοῦ βασιλέως εἰκόνας .
ᾗ καὶ τ οὔνομα πολλῶν ἐν ἀρχῇ συνεπιφερόντων οὐκ ἔφευγεν ὁ Πομπήϊος , ὥστε καὶ χλευάζοντας αὐτὸν ἐνίους ἤδη καλεῖν Ἀλέξανδρον .
διὸ καὶ Λεύκιος Φίλιππος , ἀνὴρ ὑπατικός , συνηγορῶν αὐτῷ , μηδὲν ἔφη ποιεῖν παράλογον εἰ Φίλιππος ὢν φιλαλέξανδρός ἐστιν .
φλώραν δὲ τὴν ἑταίραν ἔφασαν ἤδη πρεσβυτέραν οὖσαν ἐπιεικῶς ἀεὶ μνημονεύειν τῆς γενομένης αὐτῇ πρὸς Πομπήϊον ὁμιλίας , λέγουσαν ὡς οὐκ ἦν ἐκείνῳ συναναπαυσαμένην ἀδήκτως ἀπελθεῖν .
πρὸς δὲ τούτοις διηγεῖσθαι τὴν Φλώραν ἐπιθυμῆσαί τινα τῶν Πομπηΐου συνήθων αὐτῆς Γεμίνιον , καὶ πράγματα πολλὰ παρέχειν πειρῶντα 0 ·
αὐτῆς δὲ φαμένης οὐκ ἂν ἐθελῆσαι διὰ Πομπήϊον , ἐκείνῳ τὸν Γεμίνιον διαλέγεσθαι ·
τὸν οὖν Πομπήϊον ἐπιτρέψαι μὲν τῷ Γεμινίῳ , μηκέτι δὲ αὐτὸν ἅψασθαι τὸ παράπαν μη δὲ ἐντυχεῖν αὐτῇ , καίπερ ἐρᾶν δοκοῦντα ·
τοῦτο δὲ αὐτὴν οὐχ ἑταιρικῶς ἐνεγκεῖν , ἀλλὰ πολὺν ὑπὸ λύπης καὶ πόθου χρόνον νοσῆσαι 0 .
καίτοι τὴν Φλώραν οὕτω λέγουσιν ἀνθῆσαι καὶ γενέσθαι περιβόητον ὥστε Κεκίλιον Μέτελλον ἀνδριάσι καὶ γραφαῖς κοσμοῦντα τὸν νεὼν τῶν Διοσκούρων , κ ἀκείνης εἰκόνα γραψάμενον ἀναθεῖναι διὰ τὸ κάλλος .
πομπήϊος δὲ καὶ τῇ Δημητρίου τοῦ ἀπελευθέρου γυναικί , πλεῖστον ἰσχύσαντος παρ αὐτῷ καὶ τετρακισχιλίων ταλάντων ἀπολιπόντος οὐσίαν , ἐχρῆτο παρὰ τὸν αὑτοῦ τρόπον οὐκ ἐπιεικῶς οὐ δὲ ἐλευθερίως , φοβηθεὶς τὴν εὐμορφίαν αὐτῆς ἄμαχόν τινα καὶ περιβόητον οὖσαν , ὡς μὴ φανείη κεκρατημένος .
οὕτω δὲ πάνυ πόρρωθεν εὐλαβὴς ὢν πρὸς τὰ τοιαῦτα καὶ πεφυλαγμένος , ὅμως οὐ διέφυγε τῶν ἐχθρῶν τὸν ἐπὶ τούτῳ ψόγον , ἀλλ ἐπὶ ταῖς γαμεταῖς ἐσυκοφαντεῖτο πολλὰ τῶν κοινῶν παριδεῖν καὶ προέσθαι χαριζόμενος ἐκείναις .
τῆς δὲ περὶ τὴν δίαιταν εὐκολίας καὶ λιτότητος καὶ ἀπομνημόνευμα λέγεται τοιοῦτον .
ἰατρὸς αὐτῷ νοσοῦντι καὶ κακῶς ἔχοντι πρὸς τὰ σιτία κίχλην προσέταξε λαβεῖν , ὡς δὲ ζητοῦντες οὐχ εὗρον ὤνιον ἦν γὰρ παρ ὥραν , ἔφη δέ τις εὑρεθήσεσθαι παρὰ Λευκόλλῳ δι ἔτους τρεφομένας , εἶτα , εἶπεν , εἰ μὴ Λεύκολλος ἐτρύφα , Πομπήϊος οὐκ ἂν ἔζησε ;
καὶ χαίρειν ἐάσας τὸν ἰατρὸν ἔλαβέ τι τῶν εὐπορίστων .
ἔτι δὲ μειράκιον ὢν παντάπασι καὶ τῷ πατρὶ συστρατευόμενος ἀντιτεταγμένῳ πρὸς Κίνναν , Λευκιόν τινα Τερέντιον εἶχεν ἑταῖρον καὶ σύσκηνον .
οὗτος ὑπὸ Κίννα πεισθεὶς χρήμασιν αὐτὸς μὲν ἔμελλε Πομπήϊον ἀποκτενεῖν , ἕτεροι δὲ τὴν σκηνὴν ἐμπρήσειν τοῦ στρατηγοῦ 0 .
μηνύσεως δὲ τῷ Πομπηΐῳ περὶ δεῖπνον ὄντι προσπεσούσης , οὐδὲν διαταραχθείς , ἀλλὰ καὶ πιὼν προθυμότερον καὶ φιλοφρονησάμενος τὸν Τερέντιον , ἅμα τῷ τραπέσθαι πρὸς ἀνάπαυσιν ὑπεκρυεὶς τῆς σκηνῆς ἔλαθε , καὶ τῷ πατρὶ φρουρὰν περιστήσας ἡσύχαζεν .
ὁ δὲ Τερέντιος , ὡς ἐνόμιζε καιρὸν εἶναι , σπασάμενος τὸ ξίφος ἀνέστη καὶ τῇ στιβάδι τοῦ Πομπηΐου προσελθὼν ὡς κατακειμένου πολλὰς ἐνεφόρει πληγὰς τοῖς στρώμασι .
ἐκ δὲ τούτου γίνεται μέγα κίνημα μίσει τοῦ στρατηγοῦ , καὶ πρὸς ἀπόστασιν ὁρμὴ τῶν στρατιωτῶν , τάς τε σκηνὰς ἀνασπώντων καὶ τὰ ὅπλα λαμβανόντων , ὁ μὲν οὖν στρατηγὸς οὐ προῄει δεδιὼς τὸν θόρυβον , ὁ δὲ Πομπήϊος ἐν μέσοις ἀναστρεφόμενος καὶ δακρύων ἱκέτευε , τέλος δὲ ῥίψας ἑαυτὸν ἐπὶ στόμα πρὸ τῆς πύλης τοῦ χάρακος ἐμποδὼν ἔκειτο κλαίων καὶ πατεῖν κελεύων τοὺς ἐξιόντας , ὥστε ἕκαστον ἀναχωρεῖν ὑπ αἰδοῦς καὶ πάντας οὕτω πλὴν ὀκτακοσίων μεταβαλέσθαι καὶ διαλλαγῆναι πρὸς τὸν στρατηγόν .
ἅμα δὲ τῷ τελευτῆσαι τὸν Στράβωνα , δίκην κλοπῆς ἔσχεν ὑπὲρ αὐτοῦ δημοσίων χρημάτων ὁ Πομπήϊος , καὶ τὰ μὲν πλεῖστα φωράσας ἕνα τῶν ἀπελευθέρων ὁ Πομπήϊος νενοσφισμένον Ἀλέξανδρον , ἀπέδειξε τοῖς ἄρχουσιν , αὐτὸς δὲ λίνα θηρατικὰ καὶ βιβλία τῶν ἐν Ἄσκλῳ ληφθέντων ἔχειν κατηγορεῖτο .
ταῦτα δὲ ἔλαβε μὲν παρὰ τοῦ πατρὸς ἑλόντος τὸ Ἄσκλον , ἀπώλεσε δὲ τῶν Κίννα δορυφόρων , ὅτε κατῆλθεν , ὠσαμένων εἰς τὴν οἰκίαν αὐτοῦ καὶ διαρπασάντων .
ἐγίνοντο δὲ τῆς δίκης αὐτῷ προαγῶνες οὐκ ὀλίγοι πρὸς τὸν κατήγορον .
ἐν οἷς ὀξὺς ἅμα καὶ παρ ἡλικίαν εὐσταθὴς φαινόμενος δόξαν ἔσχε μεγάλην καὶ χάριν , ὥστε Ἀντίστιον στρατηγοῦντα καὶ βραβεύοντα τὴν δίκην ἐκείνην ἐρασθῆναι τοῦ Πομπηΐου καὶ γυναῖκα διδόναι τὴν ἑαυτοῦ θυγατέρα καὶ περὶ τούτου τοῖς φίλοις διαλέγεσθαι .
δεξαμένου δὲ Πομπηΐου καὶ γενομένων ἐν αὐτοῖς ἀπορρήτων ὁμολογιῶν , ὅμως οὐκ ἔλαθε τοὺς πολλοὺς τὸ πρᾶγμα διὰ τὴν τοῦ Ἀντιστίου σπουδήν .
τέλος δὲ τὴν γνώμην ἀναγορεύσαντος αὐτοῦ τῶν δικαστῶν ἀπολύουσαν , ὥσπερ ἐκ παραγγέλματος ὁ δῆμος ἐπεφώνησε τοῦτο δὴ τὸ τοῖς γαμοῦσιν ἐπιφωνούμενον ἐξ ἔθους παλαιοῦ , Ταλασίῳ 0 .
τὸ δὲ ἔθος ἀρχὴν λαβεῖν φασὶ τοιαύτην .
ὅτε τὰς θυγατέρας τῶν Σαβίνων ἐπὶ θέαν ἀγῶνος εἰς Ῥώμην παραγενομένας οἱ πρωτεύοντες ἀρετῇ Ῥωμαίων ἥρπαζον ἑαυτοῖς γυναῖκας , ἄδοξοί τινες πελάται καὶ βοτῆρες ἀράμενοι κόρην καλὴν καὶ μεγάλην ἐκόμιζον .
ὅπως οὖν μὴ προστυχών τις ἀφέληται τῶν κρειττόνων , ἐβόων θέοντες ἅμα Ταλασίῳ τῶν δὲ χαριέντων καὶ γνωρίμων τις ἦν ὁ Ταλάσιος , ὥστε τοὺς ἀκούσαντας τ οὔνομα κροτεῖν καὶ βοᾶν οἷον συνηδομένους καὶ συνεπαινοῦντας 0 .
ἐκ τούτου φασὶ καὶ γὰρ εὐτυχὴς ὁ γάμος ἀπέβη τῷ Ταλασίῳ ταύτην τὴν ἐπιφώνησιν μετὰ παιδιᾶς γενέσθαι τοῖς γαμοῦσιν .
οὗτος ὁ λόγος πιθανώτατός ἐστι τῶν περὶ τοῦ Ταλασίου λεγομένων , ὀλίγαις δ οὖν ὕστερον ἡμέραις ὁ Πομπήϊος ἠγάγετο τὴν Ἀντιστίαν .
ἐπεὶ δὲ πρὸς Κίνναν εἰς τὸ στρατόπεδον πορευθεὶς ἐξ αἰτίας τινὸς καὶ διαβολῆς ἔδεισε καὶ ταχὺ λαθὼν ἐκποδὼν ἐποίησεν ἑαυτόν , οὐκ ὄντος ἐμφανοῦς αὐτοῦ θροῦς διῆλθεν ἐν τῷ στρατοπέδῳ καὶ λόγος ὡς ἀνῃρήκοι τὸν νεανίσκον ὁ Κίννας ἐκ δὲ τούτου οἱ πάλαι βαρυνόμενοι καὶ μισοῦντες ὥρμησαν ἐπ αὐτόν 0 .
ὁ δὲ φεύγων καὶ καταλαμβανόμενος ὑπό τινος τῶν λοχαγῶν γυμνῷ τῷ ξίφει διώκοντος προσέπεσε τοῖς γόνασι καὶ τὴν σφραγῖδα πρ οὔτεινε πολύτιμον οὖσαν .
ὁ δὲ καὶ μάλα ὑβριστικῶς εἰπών , ἀλλ οὐκ ἐγγύην ἔρχομαι σφραγιούμενος , ἀλλὰ ἀνόσιον καὶ παράνομον τιμωρησόμενος τύραννον .
ἀπέκτεινεν αὐτόν .
οὕτω δὲ τοῦ Κίννα τελευτήσαντος ἐδέξατο μὲν τὰ πράγματα καὶ συνεῖχε Κάρβων ἐμπληκτότερος ἐκείνου τύραννος , ἐπῄει δὲ Σύλλας τοῖς πλείστοις ποθεινός , ὑπὸ τῶν παρόντων κακῶν οὐ δὲ δεσπότου μεταβολὴν μικρὸν ἡγουμένοις ἀγαθόν , εἰς τοῦτο προήγαγον αἱ συμφοραὶ τὴν πόλιν , ὡς δουλείαν ἐπιεικεστέραν ζητεῖν ἀπογνώσει τῆς ἐλευθερίας .
τότε οὖν ὁ Πομπήϊος ἐν τῇ Πικηνίδι τῆς Ἰταλίας διέτριβεν , ἔχων μὲν αὐτόθι καὶ χωρία , τὸ δέ πλέον ταῖς πόλεσιν ἡδόμενος οἰκείως καὶ φιλικῶς πατρόθεν ἐχούσαις πρὸς αὐτόν , ὁρῶν δὲ τοὺς ἐπιφανεστάτους καὶ βελτίστους τῶν πολιτῶν ἀπολείποντας τὰ οἰκεῖα καὶ πανταχόθεν εἰς τὸ Σύλλα στρατόπεδον ὥσπερ εἰς λιμένα καταθέοντας , αὐτὸς οὐκ ἠξίωσεν ἀποδρὰς οὐ δὲ ἀσύμβολος οὐ δὲ χρῄζων βοηθείας , ἀλλὰ ὑπάρξας τινος χάριτος ἐνδόξως καὶ μετὰ δυνάμεως ἐλθεῖν πρὸς αὐτόν .
ὅθεν ἐκίνει τοὺς Πικηνοὺς ἀποπειρώμενος .
οἱ δὲ ὑπήκουον αὐτῷ προθύμως καὶ τοῖς παρὰ Κάρβωνος ἥκουσιν οὐ προσεῖχον .
Οὐηδίου δέ τινος εἰπόντος ὅτι δημαγωγὸς αὐτοῖς ἐκ παιδαγωγείου παραπεπήδηκεν ὁ Πομπήϊος , οὕτως ἠγανάκτησαν ὥστε εὐθὺς ἀνελεῖν προσπεσόντες τὸν Οὐήδιον .
ἐκ τούτου Πομπήϊος ἔτη μὲν τρία καὶ εἴκοσι γεγονώς , ὑπ οὐδενὸς δὲ ἀνθρώπων ἀποδεδειγμένος στρατηγός , αὐτὸς ἑαυτῷ δοὺς τὸ ἄρχειν , ἐν Αὐξίμῳ , πόλει μεγάλῃ , βῆμα θεὶς ἐν ἀγορᾷ , καὶ τοὺς πρωτεύοντας αὐτῶν ἀδελφοὺς δύο Οὐεντιδίους ὑπὲρ Κάρβωνος ἀντιπράττοντας διατάγματι μεταστῆναι τῆς πόλεως κελεύσας , στρατιώτας κατέλεγε , καὶ λοχαγοὺς καὶ ταξιάρχους κατὰ κόσμον ἀποδείξας ἑκάστοις τὰς κύκλῳ πόλεις ἐπῄει τὸ αὐτὸ ποιῶν .
ἐξανισταμένων δὲ καὶ ὑποχωρούντων ὅσοι τὰ Κάρβωνος ἐφρόνουν , τῶν δὲ ἄλλων ἀσμένως ἐπιδιδόντων αὑτούς , οὕτω κατανείμας ἐν ὀλίγῳ χρόνῳ τρία τάγματα τέλεια , καὶ τροφὴν πορίσας καὶ σκευαγωγὰ καὶ ἁμάξας καὶ τὴν ἄλλην πᾶσαν παρασκευήν , ἦγε πρὸς Σύλλαν , οὐκ ἐπειγόμενος οὐ δὲ τὸ λαθεῖν ἀγαπῶν , ἀλλὰ διατρίβων καθ ὁδὸν ἐν τῷ κακῶς ποιεῖν τοὺς πολεμίους , καὶ πᾶν ὅσον ἐπῄει τῆς Ἰταλίας πειρώμενος ἀφιστάναι τοῦ Κάρβωνος .
ἀνέστησαν οὖν ἐπ αὐτὸν τρεῖς ἅμα στρατηγοὶ πολέμιοι , Καρίνας καὶ Κλοίλιος καὶ Βροῦτος , οὐκ ἐναντίοι πάντες οὐ δὲ ὁμόθεν , ἀλλὰ κύκλῳ τρισὶ στρατοπέδοις περιχωροῦντες ὡς ἀναρπασόμενοι .
ὁ δὲ οὐκ ἔδεισεν , ἀλλὰ πᾶσαν εἰς τ αὐτὸ τὴν δύναμιν συναγαγὼν ὥρμησεν ἐφ ἓν τὸ τοῦ Βρούτου στράτευμα , τοὺς ἱππεῖς , ἐν οἷς ἦν αὐτός , προτάξας .
ἐπεὶ δὲ καὶ παρὰ τῶν πολεμίων ἀντεξίππευσαν οἱ Κελτοί , τὸν πρῶτον αὐτῶν καὶ ῥωμαλεώτατον φθάνει παίσας ἐκ χειρὸς δόρατι καὶ καταβαλών .
οἱ δὲ ἄλλοι τραπόμενοι καὶ τὸ πεζὸν συνετάραξαν , ὥστε φυγὴν γενέσθαι πάντων , ἐκ δὲ τούτου στασιάσαντες οἱ στρατηγοὶ πρὸς ἀλλήλους ἀνεχώρησαν , ὡς ἕκαστος ἔτυχε , Πομπηΐῳ δὲ προσεχώρουν αἱ πόλεις , ὡς διὰ φόβον ἐσκεδασμένων τῶν πολεμίων .
αὖθις δὲ Σκηπίωνος ἐπιόντος αὐτῷ τοῦ ὑπάτου , πρὶν ἐν ἐμβολαῖς ὑσσῶν γενέσθαι τὰς φάλαγγας , οἱ Σκηπίωνος ἀσπασάμενοι τοὺς Πομπηΐου μετεβάλοντο , Σκηπίων δὲ ἔφυγε , τέλος δὲ Κάρβωνος αὐτοῦ περὶ τὸν Ἄρσιν ποταμὸν ἱππέων συχνὰς ἴλας ἐφέντος , εὐρώστως ὑποστὰς καὶ τρεψάμενος εἰς χαλεπὰ καὶ ἄφιππα χωρία πάντας ἐμβάλλει διώκων οἱ δὲ τὴν σωτηρίαν ἀνέλπιστον ὁρῶντες ἐνεχείρισαν αὑτοὺς μετὰ τῶν ὅπλων καὶ τῶν ἵππων .
οὔπω δὲ ταῦτα Σύλλας ἐπέπυστο , πρὸς δὲ τὰς πρώτας ἀγγελίας καὶ φήμας ὑπὲρ αὐτοῦ δεδοικὼς ἐν τοσούτοις καὶ τηλικούτοις ἀναστρεφομένου στρατηγοῖς πολεμίοις , ἐδίωκε βοηθήσων .
γνοὺς δὲ ὁ Πομπήϊος ἐγγὺς ὄντα προσέταξε τοῖς ἡγεμόσιν ἐξοπλίζειν καὶ διακοσμεῖν τὴν δύναμιν , ὡς καλλίστη τῷ αὐτοκράτορι καὶ λαμπροτάτη φανείη μεγάλας γὰρ ἤλπιζε παρ αὐτοῦ τιμάς , ἔτυχε δὲ μειζόνων .
ὡς γὰρ εἶδεν αὐτὸν ὁ Σύλλας προσιόντα καὶ τὴν στρατιὰν παρεστῶσαν εὐανδρίᾳ τε θαυμαστὴν καὶ διὰ τὰς κατορθώσεις ἐπηρμένην καὶ ἱλαράν , ἀποπηδήσας τοῦ ἵππου καὶ προσαγορευθείς , ὡς εἰκός , αὐτοκράτωρ ἀντιπροσηγόρευσεν αὐτοκράτορα τὸν Πομπήϊον , οὐδενὸς ἂν προσδοκήσαντος ἀνδρὶ νέῳ καὶ μηδέπω βουλῆς μετέχοντι κοινώσασθαι τ οὔνομα τοῦτο Σύλλαν , περὶ οὗ Σκηπίωσι καὶ Μαρίοις ἐπολέμει 0 .
καὶ τ ἆλλα δὲ ἦν ὁμολογοῦντα ταῖς πρώταις φιλοφροσύναις , ὑπεξανισταμένου τε προσιόντι τῷ Πομπηΐῳ καὶ τῆς κεφαλῆς ἀπάγοντος τὸ ἱμάτιον , ἃ πρὸς ἄλλον οὐ ῥᾳδίως ἑωρᾶτο ποιῶν , καίπερ ὄντων πολλῶν καὶ ἀγαθῶν περὶ αὐτόν .
οὐ μὴν ἐκουφίσθη γε τούτοις ὁ Πομπήϊος , ἀλλ εὐθὺς εἰς τὴν Κελτικὴν ὑπ αὐτοῦ πεμπόμενος , ἣν ἔχων ὁ Μέτελλος ἐδόκει μηδὲν ἄξιον πράττειν τῆς παρασκευῆς , οὐ καλῶς ἔφη ἔχειν πρεσβύτερον καὶ πρ οὔχοντα δόξῃ στρατηγίας ἀφαιρεῖσθαι , βουλομένῳ μέντοι τῷ Μετέλλῳ καὶ κελεύοντι συμπολεμεῖν καὶ βοηθεῖν ἕτοιμος εἶναι .
δεξαμένου δὲ τοῦ Μετέλλου καὶ γράψαντος ἥκειν , ἐμβαλὼν εἰς τὴν Κελτικὴν αὐτός τε καθ ἑαυτὸν ἔργα θαυμαστὰ διεπράττετο , καὶ τοῦ Μετέλλου τὸ μάχιμον καὶ θαρσαλέον ἤδη σβεννύμενον ὑπὸ γήρως αὖθις ἐξερρίπιζε καὶ συνεξεθέρμαινεν , ὥσπερ ὁ ῥέων καὶ πεπυρωμένος χαλκὸς τῷ πεπηγότι καὶ ψυχρῷ περιχυθεὶς λέγεται τοῦ πυρὸς μᾶλλον ἀνυγραίνειν καὶ συνανατήκειν .
ἀλλὰ γάρ , ὥσπερ ἀθλητοῦ πρωτεύσαντος ἐν ἀνδράσι καὶ τοὺς πανταχοῦ καθελόντος ἐνδόξως ἀγῶνας εἰς οὐδένα λόγον τὰς παιδικὰς τίθενται νίκας οὐ δ ἀναγράφουσιν , οὕτως ἃς ἔπραξε τότε πράξεις ὁ Πομπήϊος , αὐτὰς καθ ἑαυτὰς ὑπερφυεῖς οὔσας , πλήθει δὲ καὶ μεγέθει τῶν ὑστέρων ἀγώνων καὶ πολέμων κατακεχωσμένας , ἐδεδίειν κινεῖν , μὴ περὶ τὰ πρῶτα πολλῆς διατριβῆς γενομένης τῶν μεγίστων καὶ μάλιστα δηλούντων τὸ ἦθος ἔργων καὶ παθημάτων τοῦ ἀνδρὸς ἀπολειφθῶμεν .
ἐπεὶ τοίνυν ἐκράτησε τῆς Ἰταλίας ὁ Σύλλας καὶ δικτάτωρ ἀνηγορεύθη , τοὺς μὲν ἄλλους ἡγεμόνας καὶ στρατηγοὺς ἠμείβετο πλουσίους ποιῶν καὶ προάγων ἐπὶ ἀρχὰς καὶ χαριζόμενος ἀφθόνως καὶ προθύμως ὧν ἕκαστος ἐδεῖτο , Πομπήϊον δὲ θαυμάζων δι ἀρετὴν καὶ μέγα νομίζων ὄφελος εἶναι τοῖς ἑαυτοῦ πράγμασιν , ἐσπούδασεν ἁμῶς γέ πως οἰκειότητι προσθέσθαι .
συμβουλομένης δὲ τῆς γυναικὸς αὐτοῦ τῆς Μετέλλης , πείθουσι τὸν Πομπήϊον ἀπαλλαγέντα τῆς Ἀντιστίας λαβεῖν γυναῖκα τὴν Σύλλα πρόγονον Αἰμιλίαν , ἐκ Μετέλλης καὶ Σκαύρου γεγενημένην , ἀνδρὶ δὲ συνοικοῦσαν ἤδη καὶ κύουσαν τότε .
ἦν οὖν τυραννικὰ τὰ τὸν γάμου καὶ τοῖς Σύλλα καιροῖς μᾶλλον ἢ τοῖς Πομπηΐου τρόποις πρέποντα , τῆς μὲν Αἰμιλίας ἀγομένης ἐγκύμονος παρ ἑτέρου πρὸς αὐτόν , ἐξελαυνομένης δὲ τῆς Ἀντιστίας ἀτίμως καὶ οἰκτρῶς , ἅτε δὴ καὶ τοῦ πατρὸς ἔναγχος ἐστερημένης διὰ τὸν ἄνδρα 0 ·
κατεσφάγη γὰρ ὁ Ἀντίστιος ἐν τῷ βουλευτηρίῳ δοκῶν τὰ Σύλλα φρονεῖν διὰ Πομπήϊον ἡ δὲ μήτηρ αὐτῆς ἐπιδοῦσα ταῦτα προήκατο τὸν βίον ἑκουσίως , ὥστε καὶ τοῦτο τὸ πάθος τῇ περὶ τὸν γάμον ἐκεῖνον τραγῳδίᾳ προσγενέσθαι καὶ νὴ Δία τὸ τὴν Αἰμιλίαν εὐθὺς διαφθαρῆναι παρὰ τῷ Πομπηΐῳ τίκτουσαν .
ἐκ τούτου Σικελίαν ἠγγέλλετο Περπέννας αὑτῷ κρατύνεσθαι καὶ τοῖς περιοῦσιν ἔτι τῆς ἐναντίας στάσεως ὁρμητήριον παρέχειν τὴν νῆσον , αἰωρουμένου καὶ Κάρβωνος αὐτόθι ναυτικῷ καὶ Δομετίου Λιβύῃ προσπεπτωκότος , ἄλλων τε πολλῶν ἐπέκεινα μεγάλων ὠθουμένων φυγάδων , ὅσοι τὰς προγραφὰς ἔφθησαν ἀποδράντες .
ἐπὶ τούτους Πομπήϊος ἀπεστάλη μετὰ πολλῆς δυνάμεως .
καὶ Περπέννας μὲν εὐθὺς αὐτῷ Σικελίας ἐξέστη , τὰς δὲ πόλεις ἀνελάμβανε τετρυχωμένας καὶ φιλανθρώπως πάσαις ἐχρῆτο πλὴν Μαμερτίνων τῶν ἐν Μεσσήνῃ , παραιτουμένων γὰρ αὐτοῦ τὸ βῆμα καὶ τὴν δικαιοδοσίαν ὡς νόμῳ παλαιῷ Ῥωμαίων ἀπειρημένα , οὐ παύσεσθε , εἶπεν , ἡμῖν ὑπεζωσμένοις ξίφη νόμους ἀναγινώσκοντες ;
ἔδοξε δὲ καὶ ταῖς Κάρβωνος οὐκ ἀνθρωπίνως ἐνυβρίσαι συμφοραῖς .
εἰ γὰρ ἦν ἀναγκαῖον αὐτόν , ὥσπερ ἦν ἴσως , ἀνελεῖν , εὐθὺς ἔδει λαβόντα , καὶ τοῦ κελεύσαντος ἂν ἦν τὸ ἔργον .
ὁ δὲ δέσμιον προαγαγὼν ἄνδρα Ῥωμαῖον τρὶς ὑπατεύσαντα καὶ πρὸ τοῦ βήματος στήσας καθεζόμενος αὐτὸς ἀνέκρινεν , ἀχθομένων καὶ βαρυνομένων τῶν παρόντων ·
εἶτα ἐκέλευσεν ἀπαγαγόντας ἀνελεῖν .
ἀπαχθέντα μέντοι φασὶν αὐτόν , ὡς εἶδεν ἑλκόμενον ἤδη τὸ ξίφος , δεῖσθαι τόπον αὑτῷ καὶ χρόνον βραχύν , ὡς ὑπὸ κοιλίας ἐνοχλουμένῳ , παρασχεῖν .
γάϊος δὲ Ὄππιος ὁ Καίσαρος ἑταῖρος ἀπανθρώπως φησὶ καὶ Κοΐντῳ Οὐαλλερίῳ χρήσασθαι τὸν Πομπήϊον .
ἐπιστάμενον γὰρ ὡς ἔστι φιλολόγος ἀνὴρ καὶ φιλομαθὴς ἐν ὀλίγοις ὁ Οὐαλλέριος , ὡς ἤχθη πρὸς αὐτόν , ἐπισπασάμενον καὶ συμπεριπατήσαντα καὶ πυθόμενον ὧν ἔχρῃζε καὶ μαθόντα , προστάξαι τοῖς ὑπηρέταις εὐθὺς ἀνελεῖν ἀπαγαγόντας .
ἀλλ Ὀππίῳ μέν , ὅταν περὶ τῶν Καίσαρος πολεμίων ἢ φίλων διαλέγηται , σφόδρα δεῖ πιστεύειν μετὰ εὐλαβείας ·
πομπήϊος δὲ τοὺς μὲν ἐν δόξῃ μάλιστα τῶν Σύλλα πολεμίων καὶ φανερῶς ἁλισκομένους ἀναγκαίως ἐκόλαζε , τῶν δ ἄλλων ὅσους ἐξῆν περιεώρα λανθάνοντας , ἐνίους δὲ καὶ συνεξέπεμπε .
τὴν δὲ Ἱμεραίων πόλιν ἐγνωκότος αὐτοῦ κολάζειν γενομένην μετὰ τῶν πολεμίων , Σθένις ὁ δημαγωγὸς αἰτησάμενος λόγον οὐκ ἔφη δίκαια ποιήσειν τὸν Πομπήϊον , ἐὰν τὸν αἴτιον ἀφεὶς ἀπολέσῃ τοὺς μηδὲν ἀδικοῦντας .
ἐρομένου δὲ ἐκείνου τίνα λέγει τὸν αἴτιον , ἑαυτὸν ὁ Σθένις ἔφη , τοὺς μὲν φίλους πείσαντα τῶν πολιτῶν , τοὺς δ ἐχθροὺς βιασάμενον .
ἀγασθεὶς οὖν τὴν παρρησίαν καὶ τὸ φρόνημα τοῦ ἀνδρὸς ὁ Πομπήϊος ἀφῆκε τῆς αἰτίας πρῶτον ἐκεῖνον , εἶτα τοὺς ἄλλους ἅπαντας , ἀκούων δὲ τοὺς στρατιώτας ἐν ταῖς ὁδοιπορίαις ἀτακτεῖν , σφραγῖδα ταῖς μαχαίραις αὐτῶν ἐπέβαλεν , ἣν ὁ μὴ φυλάξας ἐκολάζετο .
ταῦτα πράττων ἐν Σικελίᾳ καὶ πολιτευόμενος ἐδέξατο δόγμα συγκλήτου καὶ γράμματα Σύλλα κελεύοντα εἰς Λιβύην πλεῖν καὶ πολεμεῖν Δομετίῳ κατὰ κράτος , ἠθροικότι πολλαπλασίαν δύναμιν ἧς ἔχων Μάριος οὐ πάλαι διεπέρασεν ἐκ Λιβύης εἰς Ἰταλίαν καὶ συνέχει τὰ Ῥωμαίων πράγματα , τύραννος ἐκ φυγάδος καταστάς .
ὀξέως οὖν ἅπαντα παρασκευασάμενος ὁ Πομπήϊος Σικελίας μὲν ἄρχοντα Μέμμιον κατέλιπε τὸν ἄνδρα τῆς ἀδελφῆς , αὐτὸς δὲ ἀνήγετο ναυσὶ μὲν μακραῖς ἑκατὸν εἴκοσι , φορτηγοῖς δὲ σῖτον καὶ βέλη καὶ χρήματα καὶ μηχανὰς κομιζούσαις ὀκτακοσίαις .
κατασχόντι δὲ αὐτῷ ταῖς μὲν εἰς Ἰτύκην ναυσί , ταῖς δὲ εἰς Καρχηδόνα , τῶν πολεμίων ἀποστάντες ἑπτακισχίλιοι προσεχώρησαν , αὐτὸς δὲ ἦγεν ἓξ ἐντελῆ τάγματα 0 .
συμβῆναι δὲ αὐτῷ πρᾶγμα γελοῖον ἱστοροῦσι .
στρατιῶται γάρ τινες , ὡς ἔοικε , θησαυρῷ περιπεσόντες ἔλαβον συχνὰ χρήματα , τοῦ δὲ πράγματος γενομένου φανεροῦ δόξα τοῖς ἄλλοις παρέστη πᾶσι χρημάτων μεστὸν εἶναι τὸν τόπον ἐν ταῖς ποτε τύχαις τῶν Καρχηδονίων ἀποτεθειμένων .
οὐδὲν οὖν ὁ Πομπήϊος εἶχε χρῆσθαι τοῖς στρατιώταις ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας θησαυροὺς ζητοῦσιν , ἀλλὰ περιῄει γελῶν καὶ θεώμενος ὁμοῦ μυριάδας τοσαύτας ὀρυσσούσας καὶ στρεφούσας τὸ πεδίον , ἕως ἀπειπόντες ἐκέλευον αὑτοὺς ἄγειν ὅπη βούλεται τὸν Πομπήϊον , ὡς δίκην ἱκανὴν τῆς ἀβελτερίας δεδωκότας .
ἀντιτεταγμένου δὲ τοῦ Δομετίου καὶ χαράδραν τινὰ προβεβλημένου χαλεπὴν περᾶσαι καὶ τραχεῖαν , ὄμβρος ἅμα πνεύματι πολὺς ἕωθεν ἀρξάμενος κατεῖχεν , ὥστε ἀπογνόντα τῆς ἡμέρας ἐκείνης μαχέσασθαι τὸν Δομέτιον ἀναζυγὴν παραγγεῖλαι , Πομπήϊος δὲ τοῦτον αὑτοῦ ποιούμενος τὸν καιρὸν ὀξέως ἐπῄει καὶ διέβαινε τὴν χαράδραν .
οἱ δὲ ἀτάκτως καὶ θορυβούμενοι καὶ οὐ πάντες οὐ δὲ ὁμαλῶς ὑφίσταντο , καὶ τὸ πνεῦμα περιῄει τὴν ζάλην αὐτοῖς προσβάλλον ἐναντίαν .
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τοὺς Ῥωμαίους ὁ χειμὼν ἐτάραξεν οὐ καθορῶντας ἀλλήλους ἀκριβῶς , αὐτός τε Πομπήϊος ἐκινδύνευσεν ἀγνοηθεὶς ἀποθανεῖν , ἐρωτῶντι στρατιώτῃ τὸ σύνθημα βράδιον ἀποκρινάμενος .
ὠσάμενοι δὲ πολλῷ φόνῳ τοὺς πολεμίους ʽλέγονται γὰρ ἀπὸ δισμυρίων τρισχίλιοι διαφυγεῖν  αὐτοκράτορα τὸν Πομπήϊον ἠσπάσαντο .
φήσαντος δὲ ἐκείνου μὴ δέχεσθαι τὴν τιμὴν ἕως ὀρθὸν ἕστηκε τὸ στρατόπεδον τῶν πολεμίων , εἰ δὲ αὐτὸν ἀξιοῦσι ταύτης τῆς προσηγορίας , ἐκεῖνο χρῆναι πρότερον καταβαλεῖν , ὥρμησαν εὐθὺς ἐπὶ τὸν χάρακα ·
καὶ Πομπήϊος ἄνευ κράνους ἠγωνίζετο δεδοικὼς τὸ πρότερον πάθος .
ἁλίσκεται δὴ τὸ στρατόπεδον καὶ ἀποθνήσκει Δομέτιος .
τῶν δὲ πόλεων αἱ μὲν εὐθὺς ὑπήκουον , αἱ δὲ κατὰ κράτος ἐλήφθησαν , εἷλε δὲ καὶ τῶν βασιλέων Ἰάρφαν τὸν συμμαχήσαντα Δομετίῳ , τὴν δὲ βασιλείαν Ἰάμψᾳ παρέδωκε .
χρώμενος δὲ τῇ τύχῃ καὶ τῇ ῥύμῃ τοῦ στρατεύματος εἰς τὴν Νομαδικὴν ἐνέβαλε ·
καὶ πολλῶν ὁδὸν ἡμερῶν ἐλάσας καὶ πάντων κρατήσας οἷς ἐνέτυχε , καὶ τὸ πρὸς Ῥωμαίους δέος ἤδη τῶν βαρβάρων ἐξερρυηκὸς αὖθις ἰσχυρὸν καὶ φοβερὸν ἐγκαταστήσας , οὐ δὲ τὰ θηρία δεῖν ἔφη τὰ τὴν Λιβύην κατοικοῦντα τῆς τῶν Ῥωμαίων ἄπειρα ῥώμης καὶ τόλμης ἀπολείπειν .
ὅθεν ἐν θήραις λεόντων καὶ ἐλεφάντων ἡμέρας διέτριψεν οὐ πολλάς ·
ταῖς δὲ πάσαις , ὥς φασι , τεσσαράκοντα τοὺς πολεμίους συνεῖλε καὶ Λιβύην ἐχειρώσατο καὶ διῄτησε τὰ τῶν βασιλέων , ἔτος ἄγων ἐκεῖνο τέταρτον καὶ εἰκοστόν .
ἐπανελθόντι δὲ εἰς Ἰτύκην αὐτῷ γράμματα κομίζεται Σύλλα προστάττοντος ἀφιέναι μὲν τὴν ἄλλην στρατιάν , αὐτὸν δὲ μεθ ἑνὸς τάγματος περιμένειν αὐτόθι τὸν διαδεξόμενον στρατηγόν .
ἐπὶ τούτοις ἀδήλως μὲν αὐτὸς ἤχθετο καὶ βαρέως ἔφερεν , ἐμφανῶς δὲ ὁ στρατὸς ἠγανάκτει ·
καὶ δεηθέντος τοῦ Πομπηΐου προελθεῖν , τόν τε Σύλλαν κακῶς ἔλεγον , κ ἀκεῖνον οὐκ ἔφασαν προήσεσθαι χωρὶς αὑτῶν , οὐ δὲ εἴων πιστεύειν τῷ τυράννῳ .
τὸ μὲν οὖν πρῶτον ὁ Πομπήϊος ἐπειρᾶτο πραΰνειν καὶ παρηγορεῖν αὐτούς ·
ὡς δ οὐκ ἔπειθε , καταβὰς ἀπὸ τοῦ βήματος ἐπὶ τὴν σκηνὴν ἀπῄει δεδακρυμένος .
οἱ δὲ συλλαβόντες αὐτὸν αὖθις ἐπὶ τοῦ βήματος κατέστησαν ·
καὶ πολὺ μέρος τῆς ἡμέρας ἀνηλώθη , τῶν μὲν μένειν καὶ ἄρχειν κελευόντων , τοῦ δὲ πείθεσθαι δεομένου καὶ μὴ στασιάζειν , ἄχρι οὗ προσλιπαρούντων καὶ καταβοώντων ὤμοσεν ἀναιρήσειν ἑαυτὸν εἰ βιάζοιντο , καὶ μόλις οὕτως ἐπαύσαντο .
τῷ δὲ Σύλλᾳ πρώτη μὲν ἦλθεν ἀγγελία τόν Πομπήϊον ἀφεστάναι , καὶ πρὸς τοὺς φίλους εἶπεν ὡς ἄρα πεπρωμένον ἦν αὐτῷ γενομένῳ γέροντι παίδων ἀγῶνας ἀγωνίζεσθαι , διὰ τὸ καὶ Μάριον αὐτῷ νέον ὄντα κομιδῇ πλεῖστα πράγματα παρασχεῖν καὶ εἰς τοὺς ἐσχάτους περιστῆσαι κινδύνους , πυθόμενος δὲ τ ἀληθῆ , καὶ πάντας ἀνθρώπους αἰσθανόμενος δέχεσθαι καὶ παραπέμπειν τὸν Πομπήϊον ὡρμημένους μετ εὐνοίας , ἔσπευδεν ὑπερβαλέσθαι ·
καὶ προελθὼν ἀπήντησεν αὐτῷ , καὶ δεξιωσάμενος ὡς ἐνῆν προθυμότατα μεγάλῃ φωνῇ Μάγνον ἠσπάσατο , καὶ τοὺς παρόντας οὕτως ἐκέλευσε προσαγορεῦσαι .
σημαίνει δὲ τὸν μέγαν ὁ Μάγνος .
ἕτεροι δέ φασιν ἐν Λιβύῃ πρῶτον ἀναφώνημα τοῦτο τοῦ στρατοῦ παντὸς γενέσθαι , κράτος δὲ λαβεῖν καὶ δύναμιν ὑπὸ Σύλλα βεβαιωθέν .
αὐτὸς μέντοι πάντων ὕστατος καὶ μετὰ πολὺν χρόνον εἰς Ἰβηρίαν ἀνθύπατος ἐκπεμφθεὶς ἐπὶ Σερτώριον ἤρξατο γράφειν ἑαυτὸν ἐν ταῖς ἐπιστολαῖς καὶ τοῖς διατάγμασι Μάγνον Πομπήϊον οὐκέτι γὰρ ἦν ἐπίφθονον τ οὔνομα σύνηθες γενόμενον .
ὅθεν εἰκότως ἀγασθείη καὶ θαυμάσειεν ἄν τις τοὺς πάλαι Ῥωμαίους , οἳ ταῖς τοιαύταις ἐπικλήσεσι καὶ προσωνυμίαις οὐ τὰς πολεμικὰς ἠμείβοντο καὶ στρατιωτικὰς κατορθώσεις μόνον , ἀλλὰ καὶ τὰς πολιτικὰς πράξεις καὶ ἀρετὰς ἐκόσμουν .
δύο γοῦν Μαξίμους , ὅπερ ἐστὶ μεγίστους , ἀνηγόρευσεν ὁ δῆμος ·
Οὐαλλέριον μὲν ἐπὶ τῷ διαλλάξαι στασιάζουσαν αὐτῷ τὴν σύγκλητον , Φάβιον δὲ Ῥοῦλλον , ὅτι πλουσίους τινὰς ἐξ ἀπελευθέρων γεγονότας καὶ καταλελεγμένους εἰς τὴν σύγκλητον ἐξέβαλεν 0 1 .
ἐκ τούτου θρίαμβον ᾔτει Πομπήϊος , ἀντέλεγε δὲ Σύλλας .
ὑπάτῳ γὰρ ἢ στρατηγῷ μόνον , ἄλλῳ δὲ οὐδενὶ δίδωσιν ὁ νόμος , διὸ καὶ Σκηπίων ὁ πρῶτος ἀπὸ μειζόνων καὶ κρειττόνων ἀγώνων ἐν Ἰβηρίᾳ Καρχηδονίων κρατήσας οὐκ ᾔτησε θρίαμβον ὕπατος γὰρ οὐκ ἦν οὐ δὲ στρατηγός .
εἰ δὲ Πομπήϊος οὔπω πάνυ γενειῶν εἰσελᾷ θριαμβεύων εἰς τὴν πόλιν , ᾧ βουλῆς διὰ τὴν ἡλικίαν οὐ μέτεστι , παντάπασιν ἐπίφθονον ἔσεσθαι καὶ τὴν ἀρχὴν ἑαυτῷ καὶ τὴν τιμὴν ἐκείνῳ .
ταῦτα πρὸς Πομπήϊον ὁ Σύλλας ἔλεγεν , ὡς οὐκ ἐάσων , ἀλλὰ ἐνστησόμενος αὐτῷ καὶ κωλύσων τὸ φιλόνεικον ἀπειθοῦντος .
ὁ δὲ Πομπήϊος οὐχ ὑπέπτηξεν , ἀλλ ἐννοεῖν ἐκέλευσε τὸν Σύλλαν ὅτι τὸν ἥλιον ἀνατέλλοντα πλείονες ἢ δυόμενον προσκυνοῦσιν , ὡς αὐτῷ μὲν αὐξανομένης , μειουμένης δὲ καὶ μαραινομένης ἐκείνῳ τῆς δυνάμεως , ταῦτα ὁ Σύλλας οὐκ ἀκριβῶς ἐξακούσας , ὁρῶν δὲ τοὺς ἀκούσαντας ἀπὸ τοῦ προσώπου καὶ τοῦ σχήματος ἐν θαύματι ποιουμένους , ἤρετο τί τὸ λεχθὲν εἴη .
πυθόμενος δὲ καὶ καταπλαγεὶς τοῦ Πομπηΐου τὴν τόλμαν ἀνεβόησε δὶς ἐφεξῆς , Θριαμβευσάτω .
πολλῶν δὲ δυσχεραινόντων καὶ ἀγανακτούντων , ἔτι μᾶλλον αὐτούς , ὥς φασι , βουλόμενος ἀνιᾶν ὁ Πομπήϊος , ἐπεχείρησεν ἐλεφάντων ἅρματι τεττάρων ἐπιβὰς εἰσελαύνειν ἤγαγε γὰρ ἐκ Λιβύης τῶν βασιλικῶν συχνοὺς αἰχμαλώτους ·
ἀλλὰ τῆς πύλης στενωτέρας οὔσης ἀπέστη καὶ μετῆλθεν ἐπὶ τοὺς ἵππους .
ἐπεὶ δὲ οἱ στρατιῶται μὴ τυχόντες ἡλίκων προσεδόκησαν ἐνοχλεῖν ἐβούλοντο καὶ θορυβεῖν , οὐδὲν ἔφη φροντίζειν , ἀλλὰ μᾶλλον ἀφήσειν τὸν θρίαμβον ἢ κολακεύσειν ἐκείνους , ὅτε δὴ καὶ Σερουΐλιος , ἀνὴρ ἐπιφανὴς καὶ μάλιστα πρὸς τὸν θρίαμβον ἐνστὰς τοῦ Πομπηΐου , νῦν ἔφη τὸν Πομπήϊον ὁρᾶν καὶ μέγαν ἀληθῶς καὶ ἄξιον τοῦ θριάμβου .
δῆλον δ ἐστὶν ὅτι καὶ βουλῆς ἂν ἐθελήσας τότε ῥᾳδίως ἔτυχεν .
ἀλλ οὐκ ἐσπούδασεν , ὡς λέγουσι , τὸ ἔνδοξον ἐκ τοῦ παραδόξου θηρώμενος .
οὐ γὰρ ἦν θαυμαστὸν εἰ πρὸ ἡλικίας ἐβούλευε Πομπήϊος , ἀλλ ὑπέρλαμπρον ὅτι μηδέπω βουλεύων ἐθριάμβευε .
τοῦτο δὲ αὐτῷ καὶ πρὸς εὔνοιαν ὑπῆρχε τῶν πολλῶν οὐ μικρόν ἔχαιρε γὰρ ὁ δῆμος αὐτῷ μετὰ θρίαμβον ἐν τοῖς ἱππικοῖς ἐξεταζομένῳ .
σύλλας δὲ ἠνιᾶτο μὲν ὁρῶν εἰς ὅσον δόξης πρόεισι καί δυνάμεως , αἰσχυνόμενος δὲ κωλύειν ἡσυχίαν ἦγε ·
πλήν , ὅτε βίᾳ καί ἄκοντος αὐτοῦ Λέπιδον εἰς ὑπατείαν κατέστησε , συναρχαιρεσιάσας καί τὸν δῆμον εὐνοίᾳ τῇ πρὸς ἑαυτὸν ἐκείνῳ σπουδάζοντα παρασχών , θεασάμενος αὐτὸν ἀπιόντα μετὰ πλήθους δι ἀγορᾶς ὁ Σύλλας , ὁρῶ σε , εἶπεν , ὦ νεανία , χαίροντα τῇ νίκῃ ·
πῶς γὰρ οὐχὶ γενναῖα ταῦτα καί καλά , Κάτλου τὸν πάντων ἀρίστου Λέπιδον τὸν πάντων κάκιστον ἀποδειχθῆναι πρότερον ὕπατον , σοῦ τὸν δῆμον οὕτω παρασκευάσαντος 0 ;
ὥρα μέντοι σοι μὴ καθεύδειν , ἀλλὰ προσέχειν τοῖς πράγμασιν 0 ·
ἰσχυρότερον γὰρ τὸν ἀνταγωνιστὴν σεαυτῷ κατεσκεύακας .
ἐδήλωσε δὲ μάλιστα Σύλλας ὅτι πρὸς Πομπήϊον οὐκ εὐμενῶς εἶχε ταῖς διαθήκαις ἃς ἔγραψεν .
ἑτέροις γὰρ φίλοις δωρεὰς ἀπολιπών , καί τοῦ παιδὸς ἀποδείξας ἐπιτρόπους , τὸν Πομπήϊον ὅλως παρῆλθεν .
ἤνεγκε μέντοι τοῦτο μετρίως πάνυ καί πολιτικῶς ἐκεῖνος , ὥστε Λεπίδου καί τινων ἄλλων ἐνισταμένων μὴ ταφῆναι τὸν νεκρὸν ἐν τῷ πεδίῳ , μη δὲ δημοσίᾳ τὴν ἐκφορὰν γενέσθαι , βοηθῆσαι καί παρασχεῖν δόξαν ἅμα ταῖς ταφαῖς καί ἀσφάλειαν .