Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἐπελαύνοντος δὲ ῥοθίῳ τοῦ Νεοπτολέμου καὶ κελεύσαντος εἰς ἐμβολὴν ἀγαγεῖν τὸν κυβερνήτην , δείσας ὁ Δαμαγόρας τὸ βάρος τῆς βασιλικῆς καὶ τὴν τραχύτητα τοῦ χαλκώματος οὐκ ἐτόλμησε συμπεσεῖν ἀντίπρῳρος , ἀλλ ὀξέως ἐκ περιαγωγῆς ἀποστρέψας ἐκέλευσεν ἐπὶ πρύμναν ὤσασθαι καὶ πιεσθείσης ἐνταῦθα τῆς νεώς ἐδέξατο τὴν πληγήν ἀβλαβῆ γενομένην , ἅτε δὴ τοῖς θαλαττεύουσι τῆς νεώς μέρεσι προσπεσοῦσαν .
ἐν τούτῳ δὲ τῶν φίλων προσφερομένων , ἐγκελευσάμενος ὁ Λούκουλλος ἐπιστρέφειν καὶ πολλὰ δράσας ἄξια λόγου τρέπεται τοὺς πολεμίους καὶ καταδιώκει τὸν Νεοπτόλεμον .
ἐκεῖθεν δὲ Σύλλᾳ περὶ Χερρόνησον ἤδη μέλλοντι διαβαίνειν συμβαλὼν τόν τε πόρον ἀσφαλῆ παρεῖχε καὶ τήν στρατιὰν συνδιεβίβαζεν , ἐπεὶ δὲ συνθηκῶν γενομένων Μιθριδάτης μὲν ἀπέπλευσεν εἰς τὸν Εὔξεινον πόντον , Σύλλας δὲ τήν Ἀσίαν δισμυρίοις ταλάντοις ἐζημίωσε , προσταχθὲν οὕτω τά τε χρήματα ταῦτα πρᾶξαι καὶ νόμισμα κόψαι , παραμύθιόν τι δοκεῖ τῆς Σύλλα χαλεπότητος γενέσθαι ταῖς πόλεσιν , οὐ μόνον καθαρὸν καὶ δίκαιον , ἀλλὰ καὶ πρᾷον εἰς οὕτω βαρὺ καὶ σκυθρωπὸν ὑπηρέτημα παρασχὼν ἑαυτόν .
μιτυληναίους δ ἄντικρυς ἀφεστῶτας ἐβούλετο μὲν εὐγνωμονῆσαι καὶ δίκης τυχεῖν μετρίας ἐφ οἷς περὶ Μάριον ἐξήμαρτον , ὡς δ ἑώρα κακοδαιμονοῦντας , ἐπιπλεύσας ἐκράτησε μάχῃ καὶ κατέκλεισεν εἰς τὰ τείχη , καὶ πολιορκίαν συστησάμενος ἐξέπλευσε μὲν ἡμέρας καὶ φανερῶς εἰς Ἐλαίαν , ὑπέστρεψε δὲ λεληθότως καὶ περὶ τήν πόλιν ὑφεὶς ἐνέδραν ἡσύχαζεν .
ἐπεὶ δ ἀτάκτως καὶ μετὰ θράσους ὡς ἔρημον ἁρπασόμενοι τὸ στρατόπεδον οἱ Μιτυληναῖοι προῆλθον , ἐπεισπεσὼν αὐτοῖς ἔλαβέ τε παμπόλλους ζῶντας καὶ τῶν ἀμυνομένων πεντακοσίους ἀπέκτεινεν , ἀνδραπόδων δὲ χιλιάδας ἓξ καὶ τὴν ἄλλην ἀναρίθμητον ἠλάσατο λείαν .
τῶν δὲ περὶ τήν Ἰταλίαν κακῶν , ἃ τότε Σύλλας καὶ Μάριος ἄφθονα καὶ παντοδαπὰ τοῖς ἀνθρώποις παρεῖχον , οὐ πάνυ μετέσχε θείᾳ τινὶ τύχῃ περὶ τὰς ἐν Ἀσίᾳ πράξεις βραδύνας .
οὐ μὴν ἔλαττόν τι παρὰ Σύλλα τῶν ἄλλων φίλων ἔσχεν , ἀλλὰ τήν τε γραφὴν , ὡς εἴρηται , τῶν ὑπομνημάτων ἐκείνῳ δι εὔνοιαν ἀνέθηκε , καὶ τελευτῶν ἐπίτροπον τοῦ παιδὸς ἔγραψεν ὑπερβὰς Πομπήιον .
καὶ δοκεῖ τοῦτο πρῶτον αὐτοῖς ὑπάρξαι διαφορᾶς αἴτιον καὶ ζηλοτυπίας νέοις οὖσι καὶ διαπύροις πρὸς δόξαν .
ὀλίγῳ δ ὕστερον ἢ Σύλλαν ἀποθανεῖν ὑπάτευσε μετὰ Μάρκου Κόττα περὶ τὴν ἕκτην καὶ ἑβδομηκοστὴν πρὸς ταῖς ἑκατὸν ὀλυμπιάδα .
πολλῶν οὖν αὖθις ἀνακινούντων τὸν Μιθριδατικὸν πόλεμον , ἔφη Μᾶρκος αὐτὸν οὐ πεπαῦσθαι , ἀλλ ἀναπεπαῦσθαι .
διὸ καὶ λαχὼν τῶν ἐπαρχιῶν ὁ Λούκουλλος τὴν ἐντὸς Ἄλπεων Γαλατίαν ἤχθετο , πράξεων ὑποθέσεις μεγάλων οὐκ ἔχουσαν .
μάλιστα δ αὐτὸν εὐδοκιμῶν Πομπήιος ἐν Ἰβηρίᾳ παρώξυνεν , ὡς ἄλλος οὐδεὶς ἐπίδοξος ὤν , εἰ συμβαίη παύσασθαι τὸν Ἰβηρικὸν πόλεμον , εὐθὺς αἱρεθήσεσθαι στρατηγὸς ἐπὶ Μιθριδάτην .
διὸ καὶ χρήματα αἰτοῦντος αὐτοῦ καὶ γράφοντος , ὡς , εἰ μὴ πέμποιεν , ἀφεὶς Ἰβηρίαν καὶ Σερτώριον εἰς Ἰταλίαν ἀπάξοι τὰς δυνάμεις , συνέπραξεν ὁ Λούκουλλος προθυμότατα πεμφθῆναι τὰ χρήματα καὶ μη δ ἀφ ἡστινοσοῦν προφάσεως ἐκεῖνον ἐπανελθεῖν ὑπατεύοντος αὐτοῦ ·
πάντα γὰρ ἂν ἐπ ἐκείνῳ γενήσεσθαι τὰ τῆς πόλεως παρόντι μετὰ τοσαύτης στρατιᾶς , καὶ γὰρ ὁ κρατῶν τότε τῆς πολιτείας τῷ πρὸς χάριν ἅπαντα καὶ λέγειν καὶ πράττειν Κέθηγος ἔχθραν τινὰ πρὸς Λούκουλλον εἶχε , βδελυττόμενον αὐτοῦ τὸν βίον αἰσχρῶν ἐρώτων καὶ ὕβρεως καὶ πλημμελείας μεστὸν ὄντα .
τοῦτον μὲν οὖν ἄντικρυς ἐπολέμει ·
λεύκιον δὲ Κόϊντον , ἄλλον δημαγωγόν , ἐπαναστάντα τοῖς Σύλλα πολιτεύμασι καὶ ταράττειν τὰ πράγματα πειρώμενον ἐκ τοῦ καθεστῶτος , ἰδίᾳ τε πολλὰ παραμυθούμενος καὶ δημοσίᾳ νουθετῶν ἀπέστησε τῆς πείρας καὶ κατεστόρεσε τὴν φιλοτιμίαν , ὡς ἐνῆν μάλιστα πολιτικῶς καὶ σωτηρίως ἀρχὴν νοσήματος μεγάλου μεταχειρισάμενος .
ἐν τούτῳ δ ὁ τὴν Κιλικίαν ἔχων Ὀκτάουϊος ἠγγέλθη τεθνηκώς .
σπαργώντων δὲ πολλῶν πρὸς τὴν ἐπαρχίαν καὶ Κέθηγον ὡς δυνατώτατον ὄντα διαπράξασθαι θεραπευόντων , αὐτῆς μὲν ὁ Λούκουλλος Κιλικίας οὐ πολὺν εἶχε λόγον , οἰόμενος δ , εἰ λάβοι ταύτην , ἐγγὺς οὔσης Καππαδοκίας , ἄλλον οὐδένα πεμφθήσεσθαι πολεμήσοντα Μιθριδάτῃ , πᾶσαν ἔστρεφε μηχανὴν ὑπὲρ τοῦ μὴ προέσθαι τὴν ἐπαρχίαν ἑτέρῳ .
καὶ τελευτῶν ἔργον οὐ σεμνὸν οὐ δ ἐπαινετόν , ἄλλως δ ἀνύσιμον πρὸς τὸ τέλος ἐκ τῆς ἀνάγκης ὑπέμεινε παρὰ τὴν ἑαυτοῦ φύσιν .
πραικία τις ἦν ὄνομα τῶν ἐφ ὥρᾳ καὶ λαμυρίᾳ διαβοήτων ἐν τῇ πόλει , τὰ μὲν ἄλλα κρείττων οὐδὲν ἀνέδην ἑταιρούσης γυναικός , ἐκ δὲ τοῦ χρῆσθαι τοῖς ἐντυγχάνουσιν αὐτῇ καὶ διαλεγομένοις πρὸς τὰς ὑπὲρ τῶν φίλων σπουδὰς καὶ πολιτείας προσλαβοῦσα τῇ λοιπῇ χάριτι τὸ δοκεῖν φιλέταιρός τις εἶναι καὶ δραστήριος ἴσχυσε μέγιστον .
ὡς δὲ καὶ Κέθηγον ἀνθοῦντα τῇ δόξῃ τότε καὶ φέροντα τὴν πόλιν ὑπηγάγετο καὶ συνῆν ἐρῶντι , παντάπασιν εἰς ἐκείνην περιῆλθεν ἡ τῆς πόλεως δύναμις ·
οὐ δὲ γὰρ ἐπράττετό τι δημοσίᾳ Κεθήγου μὴ σπουδάζοντος οὐ δὲ Πραικίας μὴ κελευούσης παρὰ Κεθήγῳ .
ταύτην οὖν ὑπελθὼν δώροις ὁ Λουκούλλος καὶ κολακείαις ἦν δέ που καὶ τῷ Λουκούλλῳ συμφιλοτιμουμένην ὁρᾶσθαι μέγας γυναικὶ σοβαρᾷ καὶ πανηγυρικῇ μισθός , εὐθὺς εἶχε τὸν Κέθηγον ἐπαινέτην καὶ προμνώμενον αὐτῷ Κιλικίαν .
ἐπεὶ δ ἅπαξ ἔτυχε ταύτης , οὐδὲν ἔτι Πραικίαν οὐ δὲ Κέθηγον ἔδει παρακαλεῖν , ἀλλὰ πάντες ὁμαλῶς ἐκείνῳ φέροντες ἐνεχείρισαν τὸν Μιθριδατικὸν πόλεμον ὡς ὑφ ἑτέρου μηδενὸς ἄμεινον διαπολεμηθῆναι δυνάμενον , Πομπηΐου μὲν ἔτι Σερτωρίῳ προσπολεμοῦντος , Μετέλλου δ ἀπειρηκότος ἤδη διὰ γῆρας , οὓς μόνους ἄν τις ἐναμίλλους ἐποιήσατο Λουκούλλῳ περὶ τῆς στρατηγίας ἀμφισβητοῦντας .
οὐ μὴν ἀλλὰ Κόττας ὁ συνάρχων αὐτοῦ πολλὰ λιπαρήσας τὴν σύγκλητον ἀπεστάλη μετὰ νεῶν τὴν Προποντίδα φυλάξων καὶ προπολεμήσων Βιθυνίας .
λούκουλλος δὲ τάγμα μὲν αὐτόθεν ἔχων συντεταγμένον ὑπ αὐτοῦ διέβαινεν εἰς τὴν Ἀσίαν ἐκεῖ δὲ τὴν ἄλλην παρέλαβε δύναμιν , πάντων μὲν πάλαι τρυφαῖς διεφθορότων καὶ πλεονεξίαις , τῶν δὲ Φιμβριανῶν λεγομένων καὶ διὰ συνήθειαν ἀναρχίας δυσμεταχειρίστων γεγονότων .
οὗτοι γὰρ ἦσαν οἱ Φλάκκον τε μετὰ Φιμβρίου τὸν ὕπατον καὶ στρατηγὸν ἀνῃρηκότες αὐτόν τε τὸν Φιμβρίαν Σύλλᾳ προδεδωκότες , αὐθάδεις μὲν ἄνθρωποι καὶ παράνομοι , μάχιμοι δὲ καὶ τλήμονες μετ ἐμπειρίας πολέμου , οὐ μὴν ἀλλὰ βραχεῖ χρόνῳ καὶ τούτων τὸ θράσος ὁ Λούκουλλος ἐξέκοψε καὶ τοὺς ἄλλους ἐπέστρεψε , τότε πρῶτον , ὡς ἔοικε , πειρωμένους ἄρχοντος ἀληθινοῦ καὶ ἡγεμόνος ·
ἄλλως δ ἐδημαγωγοῦντο πρὸς ἡδονὴν ἐθιζόμενοι στρατεύεσθαι .
τὰ δὲ τῶν πολεμίων οὕτως εἶχε .
μιθριδάτης , ὥσπερ οἱ πολλοὶ τῶν σοφιστῶν , κομπώδης ἐν ἀρχῇ καὶ σοβαρὸς ἐπὶ Ῥωμαίους ἀναστὰς διακένῳ δυνάμει , λαμπρᾷ δὲ καὶ πανηγυρικῇ τὴν ὄψιν , εἶτ ἐκπεσὼν καταγελάστως καὶ νουθετηθείς , ὅτε τὸ δεύτερον πολεμεῖν ἔμελλεν , εἰς ἀληθινὴν καὶ πραγματικὴν συνέστελλε τὰς δυνάμεις παρασκευήν 0 .
ἀφελὼν γὰρ τὰ παντοδαπὰ πλήθη καὶ τὰς πολυγλώσσους ἀπειλὰς τῶν βαρβάρων , ὅπλων τε διαχρύσων καὶ διαλίθων κατασκευάς , ὡς λάφυρα τῶν κρατούντων , οὐκ ἀλκήν τινα τῶν κεκτημένων ὄντα , ξίφη μὲν ἠλαύνετο Ῥωμαϊκά καὶ θυρεοὺς ἐμβριθεῖς ἐπήγνυτο καὶ γεγυμνασμένους μᾶλλον ἢ κεκοσμημένους ἤθροιζεν ἵππους , πεζῶν δὲ μυριάδας δώδεκα κατεσκευασμένων εἰς φάλαγγα Ῥωμαϊκήν , ἱππεῖς δὲ πρὸς μυρίοις ἑξακισχιλίους ἄνευ τῶν δρεπανηφόρων τεθρίππων ταῦτα δ ἦν ἑκατόν 0 ·
ἔτι δὲ ναῦς οὐ χρυσορόφοις σκηνίσιν οὐ δὲ λουτροῖς παλλακίδων καὶ γυναικωνίτισι τρυφώσαις ἠσκημένας , ἀλλ ὅπλων καὶ βελῶν καὶ χρημάτων γεμούσας παραρτυσάμενος ἐνέβαλεν εἰς Βιθυνίαν , τῶν πόλεων αὖθις ἀσμένως ὑποδεχομένων οὐ μόνον τούτων , ἀλλὰ καὶ τὴν Ἀσίαν ὅλην ὑποτροπὴ τῶν ἔμπροσθεν νοσημάτων εἶχεν , ἀφόρητα πάσχουσαν ὑπὸ Ῥωμαϊκῶν δανειστῶν καὶ τελωνῶν ·
οὓς ὕστερον μὲν ὥσπερ Ἁρπυίας τὴν τροφὴν ἁρπάζοντας αὐτῶν ὁ Λούκουλλος ἐξήλασε , τότε δὲ μετριωτέρους ἐπειρᾶτο νουθετῶν ποιεῖν , καὶ τὰς ἀποστάσεις κατέπαυε τῶν δήμων , οὐδενὸς , ὡς ἔπος εἰπεῖν , ἡσυχάζοντος 0 .
ὃν δὲ περὶ ταῦτα Λούκουλλος ἠσχολεῖτο χρόνον αὑτοῦ καιρὸν εἶναι νομίζων ὁ Κόττας παρεσκευάζετο μάχεσθαι πρὸς Μιθριδάτην .
καὶ πολλῶν ἀπαγγελλόντων ἤδη Λούκουλλον ἐν Φρυγίᾳ στρατοπεδεύειν ἐπιόντα , μόνον οὐκ ἐν ταῖς χερσὶν ἔχειν τὸν θρίαμβον οἰόμενος , ὡς μὴ μεταλάβῃ Λούκουλλος αὐτοῦ , συμβαλεῖν ἔσπευσε .
πληγεὶς δ ἅμα καὶ κατὰ γῆν καὶ κατὰ θάλατταν ἑξήκοντα μὲν ἀπώλεσεν αὔτανδρα σκάφη , πεζοὺς δὲ τετρακισχιλίους , αὐτὸς δὲ κατακλεισθεὶς εἰς Χαλκηδόνα καὶ πολιορκούμενος εἰς τὰς Λουκούλλου χεῖρας ἀπέβλεπεν .
ἦσαν μὲν οὖν οἱ τὸν Λούκουλλον ἀμελήσαντα Κόττα πρόσω χωρεῖν παρορμῶντες ὡς ἔρημον αἱρήσοντα τὴν Μιθριδάτου βασιλείαν , καὶ μάλιστα τῶν στρατιωτῶν οὗτος ἦν ὁ λόγος , ἀγανακτούντων , εἰ μὴ μόνον αὑτὸν ἀπολεῖ καὶ τοὺς σὺν αὐτῷ βουλευσάμενος κακῶς ὁ Κόττας , ἀλλὰ καὶ σφίσιν ἐμποδὼν ἔσται νικᾶν ἀμαχεῖ δυναμένοις .
λούκουλλος δὲ πρὸς μὲν τούτους δημηγορῶν εἶπεν , ὡς ἕνα βούλοιτ ἂν ἐκ πολεμίων σῶσαι Ῥωμαῖον ἢ πάντα λαβεῖν τὰ τῶν πολεμίων Ἀρχελάου δὲ τοῦ περὶ Βοιωτίαν Μιθριδάτῃ στρατηγήσαντος , εἶτ ἀποστάντος καὶ Ῥωμαίοις συστρατεύοντος , διαβεβαιουμένου ὀφθέντα Λούκουλλον ἐν Πόντῳ πάντων ὁμοῦ κρατήσειν , οὐκ ἔφη δειλότερος εἶναι τῶν κυνηγῶν , ὥστε τὰ θηρία παρελθὼν ἐπὶ κενοὺς αὐτῶν τοὺς φωλεοὺς βαδίζειν .
καὶ ταῦτ εἰπὼν ἐπὶ Μιθριδάτην προῆγε πεζοὺς μὲν ἔχων τρισμυρίους , ἱππεῖς δὲ δισχιλίους πεντακοσίους , καταστὰς δ εἰς ἔποψιν τῶν πολεμίων καὶ θαυμάσας τὸ πλῆθος ἐβούλετο μὲν ἀπέχεσθαι μάχης καὶ τρίβειν τὸν χρόνον , Μαρίου δ , ὃν Σερτώριος ἐξ Ἰβηρίας ἀπεστάλκει Μιθριδάτῃ μετὰ δυνάμεως στρατηγόν , ἀπαντήσαντος αὐτῷ καὶ προκαλουμένου κατέστη μὲν εἰς τάξιν ὡς διαμαχούμενος , ἤδη δὲ ὅσον οὔπω συμφερομένων , ἀπ οὐδεμιᾶς ἐπιφανοῦς μεταβολῆς , ἀλλ ἐξαίφνης τοῦ ἀέρος ὑπορραγέντος ὤφθη μέγα σῶμα φλογειδὲς εἰς μέσον τῶν στρατοπέδων καταφερόμενον , τὸ μὲν σχῆμα πίθῳ μάλιστα , τὴν δὲ χρόαν ἀργύρῳ διαπύρῳ προσεοικός , ὥστε δείσαντας ἀμφοτέρους τὸ φάσμα διακριθῆναι .
τοῦτο μὲν οὖν φασιν ἐν Φρυγίᾳ περὶ τὰς λεγομένας Ὀτρύας συμβῆναι τὸ πάθος .
ὁ δὲ Λούκουλλος οὐδεμιᾶς εἶναι νομίζων ἀνθρωπίνης παρασκευῆς οὐ δὲ πλούτου θρέψαι μυριάδας ἐπὶ πολὺν χρόνον ἀντικαθημένων πολεμίων τοσαύτας , ὅσας εἶχε Μιθριδάτης , ἐκέλευσεν ἀχθῆναι τῶν αἰχμαλώτων ἕνα ·
καὶ πρῶτον ἀνέκρινε , μετὰ πόσων διαιτῷτο συσκήνων , ἔπειτα πόσον ἐν τῇ σκηνῇ καταλέλοιπε σῖτον .
ἀποκριναμένου δὲ τ ἀνθρώπου τὸν μὲν ἐκέλευσε μεταστῆναι , δεύτερον δὲ καὶ τρίτον ὁμοίως ἀνέκρινεν .
εἶτα συνθεὶς τὸ τῆς παρεσκευασμένης τροφῆς πλῆθος πρὸς τὸ τῶν τρεφομένων , ἔγνω τριῶν ἢ τεσσάρων ἡμερῶν ἐπιλείψοντα σῖτον τοὺς πολεμίους , καὶ πολὺ μᾶλλον εἴχετο τοῦ χρόνου , καὶ συνῆγεν εἰς τὸν χάρακα παμπληθῆ σῖτον , ὡς ἐν ἀφθόνοις διάγων αὐτὸς ἐφεδρεύοι ταῖς ἐκείνων ἀπορίαις .
ἐν τούτῳ δὲ Μιθριδάτης ἐπεβούλευε Κυζικηνοῖς πεπληγόσιν ἐν τῇ περὶ Χαλκηδόνα μάχῃ ·
τρισχιλίων γὰρ ἀνδρῶν καὶ δέκα νεῶν ἐστέρηντο .
βουλόμενος οὖν λαθεῖν τὸν Λούκουλλον , εὐθὺς ἀπὸ δείπνου νύκτα δυσφανῆ καὶ νοτερὰν ἔχων ἐκίνει καὶ φθάνει τῆς πόλεως ἄντικρυς ἅμ ἡμέρᾳ περὶ τὸ τῆς Ἀδραστείας ὄρος ἱδρύσας τὴν δύναμιν .
ὁ δὲ Λούκουλλος αἰσθόμενος καὶ διώξας ἠγάπησε μὲν οὐκ ἐμπεσὼν ἀσύντακτος εἰς τοὺς πολεμίους , καθίζει δὲ τὸν στρατὸν περὶ τὴν Θρᾳκίαν λεγομένην κώμην ἐν τόπῳ κατὰ τῶν ὁδῶν ἄριστα πεφυκότι καὶ τῶν χωρίων , ἀφ ὧν καὶ δι ὧν ἀναγκαῖον ἦν τοῖς Μιθριδατικοῖς τὰ ἐπιτήδεια φοιτᾶν .
διὸ καὶ περιλαβὼν τῇ διανοίᾳ τὸ μέλλον οὐκ ἀπεκρύψατο τοὺς στρατιώτας , ἀλλ ἅμα τῷ θέσθαι τὸ στρατόπεδον καὶ ἀπὸ τῶν ἔργων γενέσθαι συναγαγὼν αὐτοὺς ἐμεγαληγόρησεν , ὡς ὀλίγων ἡμερῶν ἀναιμωτὶ τὸ νίκημα παραδώσων αὐτοῖς .
κυζικηνοὺς δὲ Μιθριδάτης δέκα μὲν ἐκ γῆς στρατοπέδοις περιλαβών , ταῖς δὲ ναυσὶν ἐκ θαλάσσης τὸν ἀπὸ τῆς ἠπείρου διείργοντα τὴν πόλιν εὔριπον ἐμφράξας , ἑκατέρωθεν ἐπολιόρκει , τὰ μὲν ἄλλα διακειμένους πρὸς τὸν κίνδυνον εὐθαρσῶς καὶ πᾶν ἕνεκα Ῥωμαίων ἐγνωκότας ἐκδέχεσθαι δυσχερές , ἀγνοοῦντας δὲ ὅπῃ Λούκουλλος εἴη καὶ τῷ μηδὲν περὶ αὐτοῦ πεπύσθαι ταραττομένους .
καίτοι καταφανὴς ἦν ἡ στρατοπεδεία καὶ ἄποπτος , ἀλλ ὑπὸ τῶν Μιθριδατικῶν ἐξηπατῶντο .
δεικνύντες γὰρ αὐτοῖς τοὺς Ῥωμαίους ἄνω παρεμβεβληκότας ὁρᾶτε τούτους ;
ἔφασαν , Ἀρμενίων στρατός ἐστι καὶ Μήδων , Τιγράνου Μιθριδάτῃ καταπέμψαντος ἐπικουρίαν οἱ δ ἐξεπλήσσοντο τοσούτου πολέμου περικεχυμένου μη δ , εἰ παραγένοιτο Λούκουλλος , χώραν ἔτι λελεῖφθαι βοηθείας ἐλπίζοντες .
οὐ μὴν ἀλλὰ πρῶτος αὐτοῖς εἰσπεμφθεὶς ὑπ Ἀρχελάου Δημῶναξ ἔφρασε τὴν τοῦ Λουκούλλου παρουσίαν .
τούτων δ ἀπιστούντων καὶ νομιζόντων αὐτὸν τῶν παρόντων ἐπὶ παρηγορίᾳ πεπλασμένα λέγειν , ἧκε παιδάριον αἰχμάλωτον ἐκ τῶν πολεμίων ἀποδεδρακός .
πυνθανομένων δ αὐτῶν , ποῦ λέγοι τὸν Λούκουλλον εἶναι , κατεγέλα παίζειν αὐτοὺς οἰόμενον .
ὡς δ ἑώρα σπουδάζοντας , ἐσήμηνε τῇ χειρὶ τὸν χάρακα τῶν Ῥωμαίων , οἱ δ ἀνεθάρσησαν .
τῆς δὲ Δασκυλίτιδος λίμνης πλεομένης ἀκατίοις ἐπιεικῶς εὐμεγέθεσι , τὸ μέγιστον αὐτῶν ὁ Λούκουλλος ἀνελκύσας καὶ διαγαγὼν ἁμάξῃ πρὸς τὴν θάλατταν ὅσους ἐχώρει στρατιώτας ἐνεβίβασεν .
ἔλαθον δὲ νυκτὸς διαπεράσαντες καὶ παρεισῆλθον εἰς τὴν πόλιν .
ἔοικε δὲ καὶ τὸ θεῖον ἐπιθαρρῦναι τοὺς Κυζικηνούς , ἀγασθὲν αὐτῶν τὴν ἀνδραγαθίαν , ἄλλοις τε σημείοις ἐναργέσι , καὶ τῆς τῶν Φερεφαττίων ἑορτῆς ἐνεστώσης οἱ μὲν ἠπόρουν βοὸς μελαίνης πρὸς τὴν θυσίαν καὶ σταιτίνην πλάσαντες τῷ βωμῷ παρέστησαν , ἡ δ ἱερὰ καὶ τρεφομένη τῇ θεῷ νομὴν μὲν εἶχεν , ὥσπερ τ ἆλλα βοτὰ τῶν Κυζικηνῶν , ἐν τῇ περαίᾳ , κατ ἐκείνην δὲ τὴν ἡμέραν ἀποκριθεῖσα τῆς ἀγέλης μόνη διενήξατο πρὸς τὴν πόλιν καὶ κατέστησεν ἐπὶ τὴν θυσίαν αὑτήν 0 .
ὄναρ δ ἡ θεὸς Ἀρισταγόρᾳ τῷ τοῦ δήμου γραμματιστῇ παραστᾶσα , καὶ μὴν ἔγωγε , εἶπεν , ἥκω τὸν Λιβυκὸν αὐλητὴν ἐπὶ τὸν Ποντικὸν σαλπιγκτὴν ἐπάγουσα .
φράσον οὖν θαρρεῖν τοῖς πολίταις .
θαυμαζόντων δὲ τὴν φωνὴν τῶν Κυζικηνῶν ἅμ ἡμέρᾳ σάλον εἶχεν ἡ θάλασσα κατιόντος ἀκρίτου πνεύματος , αἵ τε μηχαναὶ τοῦ βασιλέως παρεστῶσαι τοῖς τείχεσιν , ἔργα θαυμαστὰ Νικωνίδου τοῦ Θεσσαλοῦ , ῥοίζῳ καὶ πατάγῳ πρῶτον ἀπεδήλουν τὸ μέλλον ·
εἶτα νότος ἐκραγεὶς ἄπιστος τὸ μέγεθος τά τ ἄλλα συνέτριψε μηχανήματα ὥρας βραχεῖ μορίῳ , καὶ τὸν ξύλινον πύργον ἑκατὸν πηχῶν ὕψος ὄντα διασείσας κατέβαλεν .
ἱστορεῖται δὲ τῶν ἐν Ἰλίῳ πολλοῖς καθ ὕπνον ὀφθῆναι τὴν Ἀθηνᾶν ἱδρῶτι πολλῷ ῥεομένην καὶ ὑποφαίνουσάν τι τοῦ πέπλου παρερρωγός , λέγουσαν , ὡς ἀρτίως ἥκοι βοηθήσασα Κυζικηνοῖς .
καὶ στήλην τινὰ δόγματα καὶ γράμματα περὶ τούτων ἔχουσαν ἐδείκνυον Ἰλιεῖς .
μιθριδάτην δέ , ἄχρι μὲν ὑπὸ τῶν ἑαυτοῦ στρατηγῶν φενακιζόμενος ἠγνόει τὸν ἐν τῷ στρατοπέδῳ λιμόν , ἠνίων Κυζικηνοὶ διαφεύγοντες τὴν πολιορκίαν .
ταχὺ δ ἐξερρύη τὸ φιλότιμον αὐτοῦ καὶ φιλόνεικον ἐν αἰσθήσει γενομένου τῶν ἀποριῶν , αἷς οἱ στρατιῶται συνείχοντο , καὶ τῶν ἀνθρωποφαγιῶν , ἅτε δὴ μὴ θεατρικῶς μη δ ἐπιδεικτικῶς Λουκούλλου πολεμοῦντος , ἀλλὰ , τοῦτο δὴ τὸ λεγόμενον , εἰς τὴν γαστέρα ἐναλλομένου καὶ ὅπως ὑφαιρήσει τὴν τροφὴν ἅπαντα πραγματευομένου .
διὸ καὶ φρούριόν τι πολιορκοῦντος αὐτοῦ τῷ καιρῷ χρήσασθαι σπεύδων ὁ Μιθριδάτης ἐξέπεμψεν εἰς Βιθυνίαν τοὺς μὲν ἱππεῖς σχεδὸν ἅπαντας μετὰ τῶν ὑποζυγίων , τῶν δὲ πεζῶν τοὺς ἀχρήστους , πυθόμενος δ ὁ Λούκουλλος ἔτι νυκτὸς ἧκεν εἰς τὸ στρατόπεδον , πρωὶ δὲ χειμῶνος ὄντος ἀναλαβὼν σπείρας δέκα καὶ τὴν ἵππον ἐδίωκε νιφόμενος καὶ κακοπαθῶν , ὥστε πολλοὺς ὑπὸ κρύους ἐνδιδόντας ἀπολείπεσθαι τῶν στρατιωτῶν , τοῖς δ ἄλλοις περὶ τὸν Ῥυνδακὸν ποταμόν καταλαβὼν τοὺς πολεμίους τοσαύτην τροπὴν ἐποίησεν , ὥστε τὰς γυναῖκας ἐκ τῆς Ἀπολλωνίας προερχομένας ἀφαρπάζειν τὰ φορτία καὶ σκυλεύειν τοὺς φονευομένους .
πολλῶν δ , ὡς εἰκὸς , ἀποθανόντων ἑάλωσαν ἵπποι μὲν ἑξακισχίλιοι καὶ πλῆθος ἀναρίθμητον ὑποζυγίων , ἄνδρες δὲ μύριοι πεντακισχίλιοι 0 ·
καὶ τούτους ἄγων πάντας παρεξῄει παρὰ τὸ στρατόπεδον τῶν πολεμίων .
σαλουστίου δὲ θαυμάζω τότε πρῶτον ὦφθαι Ῥωμαίοις καμήλους λέγοντος , εἰ μή τε πρότερον τοὺς μετὰ Σκηπίωνος νικήσαντας Ἀντίοχον ᾤετο μή τε τοὺς ἔναγχος πρὸς Ὀρχομενῷ καὶ περὶ Χαιρώνειαν Ἀρχελάῳ μεμαχημένους ἐγνωκέναι κάμηλον .
ἀλλὰ τῷ γε Μιθριδάτῃ φεύγειν μὲν ἔγνωστο τὴν ταχίστην , ἀνθολκὰς δὲ Λουκούλλῳ καὶ διατριβὰς ὀπίσω μηχανώμενος ἔστελλε τὸν ναύαρχον Ἀριστόνικον ἐπὶ τὴν Ἑλληνικὴν θάλασσαν ·
καὶ ὅσον οὔπω μέλλοντος ἐκπλεῖν ἐκ προδοσίας ὁ Λούκουλλος ἐκυρίευσε μετὰ χρυσῶν μυρίων , οὓς ἐκόμιζε διαφθερῶν τι τοῦ Ῥωμαϊκοῦ στρατεύματος , ἐκ τούτου Μιθριδάτης μὲν ἔφυγεν ἐπὶ θάλασσαν , οἱ δὲ στρατηγοὶ πεζοὶ τὸν στρατὸν ἀπήγαγον .
ἐπιπεσὼν δὲ Λούκουλλος αὐτοῖς περὶ τὸν Γρανικὸν ποταμόν εἷλέ τε παμπόλλους καὶ δισμυρίους ἀπέκτεινε .
λέγονται δ ἐκ τοῦ παντὸς ἀκολούθων τε καὶ μαχίμων ὄχλου μυριάδες οὐ πολὺ δὴ τῶν τριάκοντα λείπουσαι διαφθαρῆναι .
λούκουλλος δὲ πρῶτον εἰς Κύζικον παρελθών ἀπέλαυσεν ἡδονῆς καὶ φιλοφροσύνης πρεπούσης ·
ἔπειτα ναυτικὸν ἐξηρτύετο τὸν Ἑλλήσποντον ἐπιπορευόμενος .
εἰς δὲ Τρῳάδα καταχθείς ἐσκήνωσε μὲν ἐν τῷ ἱερῷ τῆς Ἀφροδίτης , κατακοιμηθεὶς δὲ νύκτωρ ἐδόκει τὴν θεὰν ὁρᾶν ἐφεστῶσαν αὐτῷ καὶ λέγουσαν ·
τί κνώσσεις , μεγάθυμε λέον ;
νεβροὶ δε τοι ἐγγύς 0 .
ἐξαναστὰς δὲ καὶ τοὺς φίλους καλέσας διηγεῖτο τὴν ὄψιν ἔτι νυκτὸς οὔσης .
καὶ παρῆσαν ἐξ Ἰλίου τινὲς ἀπαγγέλλοντες ὦφθαι περὶ τὸν Ἀχαιῶν λιμένα τρισκαίδεκα πεντήρεις τῶν βασιλικῶν ἐπὶ Λῆμνον πλεούσας , εὐθὺς οὖν ἀναχθείς τούτους μὲν εἷλε καὶ τὸν στρατηγὸν αὐτῶν Ἰσίδωρον ἀπέκτεινεν , ἐπὶ δὲ τοὺς ἄλλους ἔπλει πρωρέας .
οἱ δὲ ἔτυχον ὁρμοῦντες , καὶ τὰ πλοῖα πάντα πρὸς τὴν γῆν συνέλκοντες ἀπὸ τῶν καταστρωμάτων διεμάχοντο καὶ πληγὰς ἐδίδοσαν τοῖς περὶ τὸν Λούκουλλον , οὔ τε περιπλεῦσαι τοῦ χωρίου διδόντος οὔ τε βιάσασθαι ναυσὶ μετεώροις τὰς τῶν πολεμίων προσερηρεισμένας τῇ γῇ καὶ βεβηκυίας ἀσφαλῶς .
οὐ μὴν ἀλλὰ μόλις ᾗ προσβολήν τινα ἡ νῆσος εἶχεν ἀποβιβάζει τῶν στρατιωτῶν τοὺς ἀρίστους , οἳ κατόπιν ἐπιπεσόντες τοῖς πολεμίοις τοὺς μὲν διέφθειρον αὐτῶν , τοὺς δ ἠνάγκαζον ἀποκόπτοντας τὰ πρυμνήσια τῶν νεῶν καὶ φεύγοντας ἐκ τῆς γῆς ἀλλήλοις τε συγκρούειν τὰ πλοῖα καὶ ταῖς ἐμβολαῖς ταῖς περὶ τὸν Λούκουλλον ὑποπίπτειν .
πολλοὶ μὲν οὖν διεφθάρησαν , ἐν δὲ τοῖς ἁλοῦσιν ἀνήχθη καὶ Μάριος ὁ παρὰ Σερτωρίου στρατηγός ·
ἦν γὰρ ἑτερόφθαλμος , καὶ παρήγγελτο τοῖς στρατιώταις εὐθὺς ἐπιπλέουσιν ὑπὸ Λουκούλλου μηδένα κτείνειν ἑτερόφθαλμον , ὅπως ἐξονειδισθεὶς καὶ καθυβρισθεὶς ἀποθάνοι .
γενόμενος δ ἀπὸ τούτων ἠπείγετο πρὸς τὴν αὐτοῦ Μιθριδάτου δίωξιν .
ἤλπιζε γὰρ ἔτι περὶ Βιθυνίαν εὑρήσειν αὐτόν ὑπὸ Βοκωνίου φρουρούμενον , ὃν αὐτὸς ἐνστησόμενον τῇ φυγῇ μετὰ νεῶν ἀπεστάλκει πρὸς Νικομήδειαν .
ἀλλὰ Βοκώνιος μὲν 0 .
ἐν Σαμοθρᾴκῃ μυούμενος καὶ πανηγυρίζων καθυστέρησε ·
μιθριδάτην δὲ ἀναχθέντα μετὰ τοῦ στόλου , σπεύδοντα πρὶν ἐπιστρέφειν Λούκουλλον εἰς τὸν Πόντον εἰσπλεῦσαι , καταλαμβάνει χειμὼν πολύς , ὑφ οὗ τὰ μὲν ἀφηρπάγη , τὰ δ ἐβυθίσθη τῶν σκαφῶν , πᾶσα δ ἡ παραλία τῶν ναυαγίων ἐκφερομένων ὑπὸ τοῦ κλύδωνος ἐπὶ πολλὰς ἡμέρας ἦν περίπλεως .
αὐτὸς δέ , τῆς ὁλκάδος , ἐφ ἧς ἔπλει , μή τε πρὸς τὴν γῆν εὐπαρακομίστου διὰ μέγεθος ἐν σάλῳ μεγάλῳ καὶ κύματι τυφλῷ παρισταμένης τοῖς κυβερνήταις , πρός τε τὴν θάλασσαν ἤδη βαρείας καὶ ὑπεράντλου γενομένης , μετεμβὰς εἰς λῃστρικὸν μυοπάρωνα καὶ τὸ σῶμα πειραταῖς ἐγχειρίσας ἀνελπίστως καὶ παραβόλως εἰς τὴν Ποντικὴν Ἡράκλειαν ἐξεσώθη .
λουκούλλῳ δ ἀνεμέσητος ἡ πρὸς τὴν σύγκλητον ἀπέβη φιλοτιμία , ψηφιζομένης γὰρ αὐτῆς πρὸς τὸν πόλεμον ἀπὸ τρισχιλίων ταλάντων ἐξαρτύεσθαι ναυτικόν , ἐκώλυσε πέμψας γράμματα καὶ μεγαληγορήσας , ὡς ἄνευ δαπάνης καὶ τοσαύτης παρασκευῆς ταῖς τῶν συμμάχων ναυσὶ Μιθριδάτην ἐκβαλεῖ τῆς θαλάττης .
καὶ τοῦτο ὑπῆρξεν αὐτῷ τοῦ θεοῦ συναγωνισαμένου .
λέγεται γὰρ Ἀρτέμιδος χόλῳ Πριαπίνης ὁ χειμὼν ἐμπεσεῖν τοῖς Ποντικοῖς συλήσασιν αὐτῆς τὸ ἱερὸν καὶ τὸ ξόανον ἀνασπάσασι .
πολλῶν δὲ Λουκούλλῳ παραινούντων ἀναβάλλεσθαι τὸν πόλεμον , οὐ φροντίσας ἐνέβαλε διὰ Βιθυνίας καὶ Γαλατίας εἰς τὴν βασιλικήν , ἐν ἀρχῇ μὲν ἐνδεὴς τῶν ἀναγκαίων , ὥστε Γαλάτας ἕπεσθαι τρισμυρίους ἕκαστον ἐπὶ τῶν ὤμων κομίζοντα σίτου μέδιμνον , προϊὼν δὲ καὶ κρατῶν ἁπάντων εἰς τοσαύτην ἦλθεν εὐπορίαν , ὥστε τὸν μὲν βοῦν ἐν στρατοπέδῳ δραχμῆς , τὸ δὲ ἀνδράποδον τεττάρων ὤνιον εἶναι , τὴν δ ἄλλην λείαν ἐν οὐδενὶ λόγῳ τοὺς μὲν ἀπολείπειν , τοὺς δὲ ἀναλίσκειν 0 .
διάθεσις γὰρ ἦν οὐδενὸς πρὸς οὐδένα πάντων εὐπορούντων .
ἀλλ ὅσον φθεῖραι καὶ κακῶσαι τὴν χώραν ἱππασάμενοι καὶ καταδραμόντες ἄχρι Θεμισκύρας καὶ τῶν περὶ Θερμώδοντα πεδίων , ᾐτιῶντο τὸν Λούκουλλον , ὅτι πάσας προσάγεται τὰς πόλεις , κατὰ κράτος δὲ οὐδεμίαν ᾕρηκεν οὐ δὲ παρέσχηκεν αὐτοῖς ὠφεληθῆναι διαρπάσασιν .
ἀλλὰ καὶ νῦν , ἔφασαν , Ἀμισόν , πόλιν εὐδαίμονα καὶ πλουσίαν , οὐ μέγα ὂν ἔργον , εἴ τις ἐντείναι τὴν πολιορκίαν , κατασχεῖν , ἀπολιπόντας ἡμᾶς ἄγει περὶ τὴν Τιβαρηνῶν καὶ Χαλδαίων ἐρημίαν Μιθριδάτῃ πολεμήσοντας .
ἀλλὰ ταῦτα μὲν οὐκ ἂν ὁ Λούκουλλος ἐλπίσας εἰς τοσοῦτον ἀπονοίας τοὺς στρατιώτας παραγαγεῖν , ὅσον ὕστερον ἐξέφηναν , ὑπερεώρα καὶ οὐκ ἐφρόντιζεν , ἐκείνοις δ ἀπελογεῖτο μᾶλλον , οἳ βραδυτῆτα κατηγόρουν αὐτοῦ διατρίβοντος ἐνταῦθα περὶ κώμας καὶ πόλεις οὐ πολλοῦ τινος ἀξίας πολὺν χρόνον , ἐῶντος δ αὔξεσθαι Μιθριδάτην .
αὐτὸ γὰρ , ἔφη , τοῦτο καὶ βούλομαι καὶ κάθημαι τεχνάζων , μέγαν αὖθις γενέσθαι τὸν ἄνδρα καὶ συναγαγεῖν αὐτὸν ἀξιόμαχον δύναμιν , ἵνα μείνῃ καὶ μὴ φύγῃ προσιόντας ἡμᾶς .
ἢ οὐχ ὁρᾶτε πολλὴν μὲν αὐτῷ καὶ ἀτέκμαρτον ἐρημίαν ὀπίσω παροῦσαν ;
ἐγγὺς δὲ ὁ Καύκασος καὶ ὄρη πολλὰ καὶ βαθέα καὶ μυρίους βασιλεῖς φυγομαχοῦντας ἀρκοῦντα κατακρύψαι καὶ περισχεῖν ὀλίγων δ ἡμερῶν ὁδὸς εἰς Ἀρμενίαν ἐκ Καβείρων , καὶ ὑπὲρ Ἀρμενίας κάθηται Τιγράνης , βασιλεὺς βασιλέων , ἔχων δύναμιν , ᾗ Πάρθους τε περικόπτει τῆς Ἀσίας καὶ πόλεις Ἑλληνίδας εἰς Μηδίαν ἀνακομίζει καὶ Συρίας κρατεῖ καὶ Παλαιστίνης καὶ τοὺς ἀπὸ Σελεύκου βασιλεῖς ἀποκτιννύει , θυγατέρας δ αὐτῶν ἄγει καὶ γυναῖκας ἀνασπάστους 0 .
οὗτος οἰκεῖός ἐστι Μιθριδάτου καὶ γαμβρός , οὐ περιόψεται δὲ αὐτὸν ἱκέτην ὑποδεξάμενος , ἀλλὰ πολεμήσει πρὸς ἡμᾶς καὶ σπεύδοντες ἐκβάλλειν Μιθριδάτην κινδυνεύσομεν ἐπισπάσασθαι Τιγράνην , πάλαι μὲν αἰτίας δεόμενον ἐφ ἡμᾶς , εὐπρεπεστέραν δὲ οὐκ ἂν λαβόντα τῆς ὑπὲρ ἀνδρὸς οἰκείου καὶ βασιλέως ἀναγκασθέντα ὑπουργεῖν αὐτῷ .
τί οὖν δεῖ τοῦθ ἡμᾶς ἐξεργάσασθαι καὶ διδάξαι Μιθριδάτην ἀγνοοῦντα , μεθ ὧν ἐστιν αὐτῷ πρὸς ἡμᾶς πολεμητέον , καὶ μὴ βουλόμενον , ἀλλ ἀδοξοῦντα συνελαύνειν εἰς τὰς Τιγράνου χεῖρας , ἀλλ οὐχὶ δόντας αὐτῷ χρόνον ἐκ τῶν οἰκείων παρασκευάσασθαι καὶ ἀναθαρρῦναι , Κόλχοις καὶ Τιβαρηνοῖς καὶ Καππάδοξιν , ὧν πολλάκις κεκρατήκαμεν , μάχεσθαι μᾶλλον ἢ Μήδοις καὶ Ἀρμενίοις 0 ;
ἐπὶ τοιούτων λογισμῶν γενόμενος ὁ Λούκουλλος περί τε τὴν Ἀμισὸν διέτριψε , μαλακῶς τῇ πολιορκίᾳ χρώμενος , καὶ μετὰ χειμῶνα Μουρήναν ἀπολιπὼν ἐπὶ τῆς πολιορκίας ἐβάδιζεν ἐπὶ Μιθριδάτην καθήμενον ἐν Καβείροις καὶ διανοούμενον ὑφίστασθαι τοὺς Ῥωμαίους , ἠθροισμένης αὐτῷ δυνάμεως εἰς τετρακισμυρίους πεζούς , ἱππεῖς δὲ τετρακισχιλίους , οἷς ἐθάρρει μάλιστα .
καὶ διαβὰς τὸν Λύκον ποταμὸν εἰς τὸ πεδίον πρ οὐκαλεῖτο τοὺς Ῥωμαίους .
γενομένης δ ἱππομαχίας ἔφυγον οἱ Ῥωμαῖοι ·
πομπώνιος δ ἀνὴρ οὐκ ἄδοξος ἑάλω τετρωμένος καὶ πρὸς τὸν Μιθριδάτην ἀνήχθη κακῶς ὑπὸ τραυμάτων διακείμενος , πυθομένου δὲ τοῦ βασιλέως , εἰ σωθεὶς ὑπ αὐτοῦ γενήσεται φίλος , ἄν γε δή , ἔφη , Ῥωμαίοις διαλλαγῇς 0 ·
εἰ δὲ μή , πολέμιος 0 1 .
τοῦτον μὲν θαυμάσας ὁ Μιθριδάτης οὐκ ἠδίκησε .
τοῦ δὲ Λουκούλλου τὰ μὲν πεδία τῶν πολεμίων ἱπποκρατούντων δεδιότος , τὴν δ ὀρεινὴν ὀκνοῦντος προϊέναι , μακρὰν καὶ ὑλώδη καὶ δύσβατον οὖσαν , ἁλίσκονταί τινες κατὰ τύχην Ἕλληνες εἴς τι σπήλαιον καταφυγόντες , ὧν ὁ πρεσβύτερος Ἀρτεμίδωρος ὑπέσχετο τὸν Λούκουλλον ἄξειν καὶ καταστάσειν ἐπὶ τόπῳ ἀσφαλεῖ τῷ στρατοπέδῳ καὶ φρούριον ἔχοντι τοῖς Καβείροις ἐπικρεμάμενον .
πιστεύσας δ ὁ Λούκουλλος ἅμα τῇ νυκτὶ πυρὰ καύσας ἐκίνει καὶ τὰ στενὰ παρελθὼν ἀσφαλῶς τὸ χωρίον εἶχε , καὶ μεθ ἡμέραν ὑπερεφαίνετο τῶν πολεμίων ἱδρύων τὸν στρατὸν ἐν τόποις , οἳ μάχεσθαι βουλομένῳ προσαγωγὴν ἐδίδοσαν καὶ τὸ μὴ βιασθῆναι παρεῖχον ἡσυχάζοντι .
γνώμην μὲν οὖν οὐδέτερος εἶχεν ἔν γε τῷ παρόντι διακινδυνεύειν ἔλαφον δὲ λέγεται τῶν βασιλικῶν διωκόντων ὑποτεμνομένους ἀπαντῆσαι τοὺς Ῥωμαίους , ἐκ δὲ τούτου συμπεσόντας ἀγωνίζεσθαι πλειόνων ἑκατέροις ἀεὶ προσγινομένων .
τέλος δ ἐνίκων οἱ βασιλικοί ·
καὶ τὴν φυγὴν ἐκ τοῦ χάρακος οἱ Ῥωμαῖοι καθορῶντες ἤσχαλλον καὶ συνέτρεχον πρὸς τὸν Λούκουλλον , ἄγειν σφᾶς δεόμενοι καὶ σύνθημα πρὸς τὴν μάχην αἰτοῦντες .
ὁ δὲ βουλόμενος αὐτοὺς μαθεῖν , ἡλίκον ἐστὶν ἐν ἀγῶνι πολέμου καὶ κινδύνῳ παρουσία καὶ ὄψις ἡγεμόνος ἔμφρονος , ἐκείνους μὲν ἡσυχίαν ἄγειν ἐκέλευσεν , αὐτὸς δὲ κατέβαινεν εἰς τὸ πεδίον καὶ τοῖς πρώτοις ἀπαντήσας τῶν φευγόντων ἵστασθαι προσέταξε καὶ ἀναστρέφειν μετ αὐτοῦ .
πεισθέντων δὲ τούτων καὶ οἱ λοιποὶ μεταβαλόμενοι καὶ συστάντες ὀλίγῳ πόνῳ τρέπονται τοὺς πολεμίους καὶ καταδιώκουσιν εἰς τὸ στρατόπεδον .
ἐπανελθὼν δὲ Λούκουλλος ἀτιμίαν τινὰ τοῖς φεύγουσι νενομισμένην προσέβαλε , κελεύσας ἐν χιτῶσιν ἀζώστοις ὀρύξαι δώδεκα ποδῶν τάφρον , ἐφεστώτων καὶ θεωμένων τῶν ἄλλων στρατιωτῶν .
τὴν δέ τις ἐν τῷ Μιθριδάτου στρατοπέδῳ Δανδαρίων δυνάστης Ὀλθακὸς γένος δ εἰσὶν οἱ Δανδάριοι βαρβάρων τῶν περὶ τήν Μαιῶτιν οἰκούντων , ἀνὴρ ὅσα χειρὸς ἔργα καί τόλμης ἐν πολέμῳ διαπρεπὴς ἅπαντα , καί γνώμην ἱκανὸς ἐν τοῖς μεγίστοις , ἔτι δ ἐμμελὴς ὁμιλῆσαι καί θεραπευτικός , οὗτος ἔχων ἀεὶ πρός τινα τῶν ὁμοφύλων δυναστῶν ἅμιλλαν ὑπὲρ πρωτείων καὶ ζηλοτυπίαν ὑπέσχετο τῷ Μιθριδάτῃ μέγα ἔργον , ἀποκτενεῖν Λούκουλλον 0 .
ἐπαινέσαντος δὲ τοῦ βασιλέως καί τινας αὐτῷ προσβαλόντος ἐπίτηδες ἀτιμίας εἷς προσποίησιν ὀργῆς ἀφιππάσατο πρός Λούκουλλον ·
ὁ δ ἄσμενος ἐδέξατο ·
λόγος γὰρ ἦν αὐτοῦ πολὺς ἐν τῷ στρατοπέδῳ ·
καί ταχὺ πειρώμενος ἠσπάζετο τήν τε ἀγχίνοιαν αὐτοῦ καί τὸ λιπαρές , ὥστε τραπέζης καί συνεδρίου ποτὲ ποιεῖσθαι κοινωνόν .