Ericu950/Stoicheia-meter-silver huggingface dataset:
ἐκφοβεῖ δ αὐτὰς καὶ τὸ καλούμενον πρόσωπον , ὅταν ἐγγὺς γένωνται , βλοσυρόν τι καὶ φρικῶδες ὁρώμενον .
ἔστι δ οὐ τοιοῦτον , ἀλλ ὥσπερ ἡ παρ ἡμῖν ἔχει γῆ κόλπους βαθεῖς καὶ μεγάλους , ἕνα μὲν ἐνταῦθα διὰ στηλῶν Ἡρακλείων ἀναχεόμενον εἴσω πρὸς ἡμᾶς , ἔξω δὲ τὸν Κάσπιον καὶ τοὺς περὶ τὴν Ἐρυθρὰν θάλατταν , οὕτω βάθη ταῦτα τῆς σελήνης ἐστὶ καὶ κοιλώματα 0 ·
καλοῦσι δ αὐτῶν τὸ μὲν μέγιστον Ἑκάτης μυχόν , ὅπου καὶ δίκας διδόασιν αἱ ψυχαὶ καὶ λαμβάνουσιν ὧν ἂν , ἢδη γεγενημέναι δαίμονες ἢ πάθωσιν ἢ δράσωσι ·
τὰ δὲ δύο μακρά 0 ·
περαιοῦνται γὰρ αἱ ψυχαὶ δι αὐτῶν , νῦν μὲν εἰς τὰ πρὸς οὐρανὸν τῆς σελήνης , νῦν δὲ πάλιν εἰς τὰ πρὸς γῆν ὀνομάζεσθαι δὲ τὰ μὲν πρὸς οὐρανὸν τῆς σελήνης Ἠλύσιον πεδίον , τὰ δ ἐνταῦθα Φερσεφόνης ἀντίχθονος 0 1 2 .
οὐκ ἀεὶ δὲ διατρίβουσιν ἐπ αὐτῆς οἱ δαίμονες , ἀλλὰ χρηστηρίων δεῦρο κατίασιν ἐπιμελησόμενοι , καὶ ταῖς ἀνωτάτω συμπάρεισι καὶ συνοργιάζουσι τῶν τελετῶν κολασταί τε γίνονται καὶ φύλακες ἀδικημάτων καὶ σωτῆρες ἔν τε πολέμοις καὶ κατὰ θάλατταν ἐπιλάμπουσιν .
ὅ τι δ ἂν μὴ καλῶς περὶ ταῦτα πράξωσιν ἀλλ ὑπ ὀργῆς ἢ πρὸς ἄδικον χάριν ἢ φθόνῳ , δἰκην τίνουσιν ·
ὠθοῦνται γὰρ αὖθις ἐπὶ γῆν συνειργνύμενοι σώμασιν ἀνθρωπίνοις .
ἐκ δὲ τῶν βελτιόνων ἐκείνων οἵ τε περὶ τὸν Κρόνον ὄντες ἔφασαν αὐτοὺς εἶναι ·
καὶ πρότερον ἐν τῇ Κρήτῃ τοὺς Ἰδαίους Δακτύλους , ἔν τε Φρυγίᾳ τοὺς Κορύβαντας γενέσθαι καὶ τοὺς περὶ Βοιωτίαν ἐν Οὐδώρα Τροφωνιάδας καὶ μυρίους ἄλλους πολλαχόθι τῆς οἰκουμένης 0 ·
ὧν ἱερὰ καὶ τιμαὶ καὶ προσηγορίαι διαμένουσιν ἔτι ·
ἀπολείπουσι δ αἱ δυνάμεις ἐνίων , εἰς ἕτερον τόπον τῆς ἀρίστης ἐξαλλαγῆς τυγχανόντων .
τυγχάνουσι δ οἱ μὲν πρότερον οἱ δ ὕστερον , ὅταν ὁ νοῦς ἀποκριθῇ τῆς ψυχῆς 0 1 ·
ἀποκρίνεται δ ἔρωτι τῆς περὶ τὸν ἥλιον εἰκόνος , δι ἧς ἐπιλάμπει τὸ ἐφετὸν καὶ καλὸν καὶ θεῖον καὶ μακάριον , οὗ πᾶσα φύσις , ἄλλη δ ἄλλως , ὀρέγεται .
καὶ γὰρ αὐτὴν τὴν σελήνην ἔρωτι τοῦ ἡλίου περιπολεῖν ἀεὶ καὶ συγγίγνεσθαι ὀρεγομένην ἀπ αὐτοῦ τὸ γονιμώτατον .
λείπεται δ ἡ τῆς ψυχῆς φύσις ἐπὶ τὴν σελήνην , οἷον ἴχνη τινὰ βίου καὶ ὀνείρατα διαφυλάττουσα ·
καὶ περὶ ταύτης ὀρθῶς ἡγοῦ λελέχθαι τὸ ψυχὴ δ ἠύτ ὄνειρος ἀποπταμένη πεπότηται ·
οὐ δὲ γὰρ εὐθὺς οὐ δὲ τοῦ σώματος ἀπαλλαγεῖσα τοῦτο πέπονθεν , ἀλλ ὕστερον , ὅταν ἔρημος καὶ μόνη τοῦ νοῦ ἀπαλλαττομένη γένηται .
καὶ Ὅμηρος ὧν εἶπε πάντων μάλιστα δὴ κατὰ θεὸν εἰπεῖν ἔοικε περὶ τῶν καθ Ἅιδου τὸν δὲ μετ εἰσενόησα βίην Ἡρακληείην , εἴδωλον ·
αὐτὸς δὲ μετ ἀθανάτοισι θεοῖσιν .
αὐτός τε γὰρ ἕκαστος ἡμῶν οὐ θυμός ἐστιν οὐ δὲ φόβος οὐ δ ἐπιθυμία , καθάπερ οὐ δὲ σάρκες οὐ δ ὑγρότητες , ἀλλ ᾧ διανοούμεθα καὶ φρονοῦμεν 0 1 2 ·
ἥ τε ψυχὴ τυπουμένη μὲν 0 ·
ὑπὸ τοῦ νοῦ τυποῦσα δὲ τὸ σῶμα καὶ περιπτύσσουσα πανταχόθεν ἐκμάττεται τὸ εἶδος ·
ὥστε κ ἂν πολὺν χρόνον χωρὶς ἑκατέρου γένηται , διατηροῦσα τὴν ὁμοιότητα καὶ τὸν τύπον , εἴδωλον ὀρθῶς ὀνομάζεται .
τούτων δ ἡ σελήνη , καθάπερ εἴρηται , στοιχεῖόν ἐστιν ·
ἀναλύονται γὰρ εἰς ταύτην , ὥσπερ εἰς τὴν γῆν τὰ σώματα τῶν νεκρῶν , ταχὺ μὲν αἱ σώφρονες , μετὰ σχολῆς ἀπράγμονα καὶ φιλόσοφον στέρξασαι βίον 0 ·
ἀφεθεῖσαι γὰρ ὑπὸ τοῦ νοῦ καὶ πρὸς οὐδὲν ἔτι χρώμεναι τοῖς πάθεσιν ἀπομαραίνονται ·
τῶν δὲ φιλοτίμων καὶ πρακτικῶν ἐρωτικῶν τε περὶ σώματα καὶ θυμοειδῶν αἱ μὲν οἷον ἐν ὕπνῳ ταῖς τοῦ βίου μνημοσύναις ὀνείρασι χρώμεναι διαφέρονται , καθάπερ ἡ τοῦ Ἐνδυμίωνος 0 ·
ἐπεὶ δ αὐτὰς τὸ ἄστατον καὶ τὸ εὐπαθὲς ἐξίστησι καὶ ἀφέλκει τῆς σελήνης πρὸς ἄλλην γένεσιν , οὐκ ἐᾷ ἀλλ ἀνακαλεῖται καὶ καταθέλγει .
μικρὸν γὰρ οὐδὲν οὐ δ ἥσυχον οὐ δ ὁμολογούμενον ἔργον ἐστίν , ὅταν ἄνευ νοῦ τῷ παθητικῷ σώματος ἐπιλάβωνται .
τιτυοὶ δὲ καὶ Τυφῶνες ὅ τε Δελφοὺς κατασχὼν καὶ συνταράξας τὸ χρηστήριον ὕβρει καὶ βίᾳ Τυφὼν ἐξ ἐκείνων ἄρα τῶν ψυχῶν ἦσαν , ἐρημίᾳ λόγου καὶ τύφῳ πλανηθέντι τῷ παθητικῷ χρησαμένων .
χρόνῳ δὲ κ ἀκείνας κατεδέξατο εἰς αὑτὴν ἡ σελήνη καὶ κατεκόσμησεν , εἶτα τὸν νοῦν αὖθις ἐπισπείραντος τοῦ ἡλίου τῷ ζωτικῷ δεχομένη νέας ποιεῖ ψυχάς ·
ἡ δὲ γῆ τρίτον σῶμα παρέσχεν .
οὐδὲν γὰρ αὕτη δίδωσι μετὰ θάνατον , ἢ ὅσα λαμβάνει πρὸς γένεσιν ἥλιος δὲ λαμβάνει μὲν οὐδὲν ἀπολαμβάνει δὲ τὸν νοῦν διδούς , σελήνη δὲ καὶ λαμβάνει καὶ δίδωσι καὶ συντίθησι καὶ διαιρεῖ κατ ἄλλην καὶ ἄλλην δύναμιν , ὧν Εἰλείθυια μὲν ἣ συντίθησιν Ἄρτεμις δ ἣ διαιρεῖ , καλεῖται 0 .
καὶ τριῶν Μοιρῶν ἡ μὲν Ἄτροπος περὶ τὸν ἣλιον ἱδρυμένη τὴν ἀρχὴν ἐνδίδωσι τῆς γενέσεως , ἡ δὲ Κλωθὼ περὶ τὴν σελήνην φερομένη συνδεῖ καὶ μίγνυσιν ·
ἐσχάτη δὲ συνεφάπτεται περὶ γῆν ἡ Λάχεσις , ᾗ πλεῖστον τύχης μέτεστι .
τὸ γὰρ ἄψυχον ἄκυρον αὐτὸ καὶ παθητὸν ὑπ ἄλλων , ὁ δὲ νοῦς ἀπαθὴς καὶ αὐτοκράτωρ μικτὸν δὲ καὶ μέσον ἡ ψυχὴ καθάπερ ἡ σελήνη τῶν ἄνω καὶ κάτω σύμμιγμα καὶ μετακέρασμα ὑπὸ τοῦ θεοῦ γέγονε , τοῦτον ἄρα πρὸς ἥλιον ἔχουσα τὸν λόγον , ὃν 0 1 2 .
ἔχει γῆ πρὸς σελήνην .
ταῦτ εἶπεν ὁ Σύλλας ἐγὼ μὲν ἤκουσα τοῦ ξένου διεξιόντος ἐκείνῳ δ οἱ τοῦ Κρόνου κατευνασταὶ καὶ θεράποντες , ὡς ἔλεγεν αὐτός , ἐξήγγειλαν ·
ὑμῖν δ , ὦ Λαμπρία , χρῆσθαι τῷ λόγῳ πάρεστιν βούλεσθε .
εστι τις ἆρα τοῦ ψυχροῦ δύναμις , ὦ Φαβωρῖνε , πρώτη καὶ οὐσία , καθάπερ τοῦ θερμοῦ τὸ πῦρ , ἧς παρουσίᾳ τινὶ καὶ μετοχῇ γίνεται τῶν ἄλλων ἕκαστον ψυχρόν 0 1 ·
ἢ μᾶλλον ἡ ψυχρότης στέρησὶς ἐστι θερμότητος , ὥσπερ τοῦ φωτὸς τὸ σκότος λέγουσι καὶ τῆς κινήσεως τὴν στάσιν 0 ;
ἐπεὶ καὶ τὸ ψυχρὸν ἔοικε στάσιμον εἶναι , κινητικὸν δὲ τὸ θερμόν 0 ·
αἵ τε τῶν θερμῶν καταψύξεις οὐδεμιᾶς παρουσίᾳ γίγνονται δυνάμεως , ἀλλ ἐκστάσει θερμότητος ·
ἅμα γὰρ ἀπιοῦσα πολλὴ φαίνεται καὶ ψύχεται τὸ ὑπολειπόμενον ·
ὁ γὰρ ἀτμός , ὃν τὰ ζέοντα τῶν ὑδάτων μεθίησιν , ἀπιόντι τῷ θερμῷ συνεκπίπτει διὸ καὶ μειοῖ τὸ πλῆθος ἡ περίψυξις ἐκκρίνουσα τὸ θερμόν , ἑτέρου μηδενὸς ἐπεισιόντος .
ἢ πρῶτον μὲν ἄν τις ὑπίδοιτο τοῦ λόγου τούτου τὸ πολλὰς τῶν ἐμφανῶν ἀναιρεῖν δυνάμεων , ὡς οὐ ποιότητας οὐ δ ἕξεις ἕξεων δὲ καὶ ποιοτήτων στερήσεις , βαρύτητα μὲν κουφότητος καὶ σκληρότητα μαλακότητος τὸ μέλαν δὲ τοῦ λευκοῦ καὶ τὸ πικρὸν αξ τοῦ γλυκέος , καὶ ὧν ἕκαστον ἑκάστῳ πέφυκεν ἀντιδε πριιιιδο 0 1 2 .
ἀντικεῖσθαι κατὰ δύναμιν , οὐχ ὼγ ἕξει στέρησις 0 ·
ἔπειθ ὅτι πᾶσα στέρησις ἀργόν ἐστι καὶ ἄπρακτον , ὡς τυφλότης 0 ;
καὶ κωφότης καὶ σιωπὴ καὶ θάνατος 0 ;
ἐκστάσεις γάρ εἰσιν εἰδῶν καὶ ἀναιρέσεις οὐσιῶν , οὐ φύσεις τινὲς οὐ δ οὐσίαι καθ ἑαυτάς ἡ δὲ ψυχρότης οὐκ ἐλάττονα τῆς θερμότητος ἐγγιγνομένη τοῖς σώμασι πάθη καὶ μεταβολὰς ἐνεργάζεσθαι πέφυκε ·
καὶ γὰρ πήγνυται πολλὰ τῷ ψυχρῷ καὶ συγκρίνεται καὶ πυκνοῦται ·
καὶ τὸ στάσιμον αὐτῷ καὶ δυσκίνητον οὐκ ἀργόν ἐστιν , ἀλλ ἐμβριθὲς καὶ βέβαιον , ὑπὸ ῥώμης συνερειστικὸν καὶ συνεκτικὸν ἐχούσης ;
τόνον 0 .
ὅθεν ἡ μὲν στέρησις ἔκλειψις γίγνεται καὶ ὑποχώρησις τῆς ἀντικειμένης δυνάμεως , ψύχεται δὲ πολλά , πολλῆς αὐτοῖς θερμότητος ἐνυπαρχούσης ἔνια δὲ καὶ μᾶλλον ἡ ψυχρότης , ἂν λάβῃ θερμότερα , πήγνυσι καὶ συνάγει , καθάπερ τὸν βαπτόμενον σίδηρον οἱ δὲ Στωικοὶ καὶ τὸ πνεῦμα λέγουσιν ἐν τοῖς σώμασι τῶν βρεφῶν τῇ περιψύξει στομοῦσθαι καὶ μεταβάλλον ἐκ φύσεως γίγνεσθαι ψυχήν 0 ·
ἀλλὰ τοῦτο μὲν ἀμφισβητήσιμον , ἑτέρων δὲ πολλῶν τὴν ψυχρότητα φαινομένην δημιουργὸν οὐκ ἄξιον ἡγεῖσθαι στέρησιν 0 .
ἔτι στέρησις μὲν οὐδεμία δέχεται τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον , οὐ δ ἂν εἴποι τις ἕτερον ἑτέρου μᾶλλον πεπηρῶσθαι τῶν μὴ βλεπόντων ἢ σιωπᾶν τῶν μὴ φθεγγομένων ἢ τεθνάναι τῶν μὴ ζώντων .
ἐν δὲ τοῖς ψυχροῖς πολὺ τὸ μᾶλλον καὶ τὸ ἧττον ἔνεστι καὶ τὸ λίαν καὶ τὸ μὴ λίαν καὶ ὅλως ἐπιτάσεις καὶ ἀνέσεις , ὥσπερ ἐν τοῖς θερμοῖς , διὰ τὸ τὴν ὕλην πῆ μὲν σφόδρα πῆ δ ἠρέμα πάσχουσαν ὑπὸ τῶν ἐναντίων δυνάμεων ἕτερα μᾶλλον ἑτέρων καὶ θερμότερα καὶ ψυχρότερα παρέχειν ἐξ ἑαυτῆς 0 1 2 .
καὶ γὰρ ἕξεως μὲν οὐκ ἔστι μῖξις πρὸς στέρησιν οὐ δ ἀναδέχεται δύναμις οὐδεμία τὴν ἀντικειμένην αὐτῇ στέρησιν ἐπιοῦσαν οὐ δὲ ποιεῖ κοινωνὸν ἀλλ ἀντεξανίσταται θερμὰ δ ἐστίν , , ἄχρι οὗ κεραννύμενα ψυχροῖς ὑπομένει , καθάπερ μέλανα λευκοῖς καὶ βαρέσιν ὁζέα καὶ γλυκέσιν αὐστηρά , παρέχοντα τῇ κοινωνίᾳ ταύτῃ καὶ ἁρμονίᾳ χρωμάτων τε καὶ φθόγγων καὶ φαρμάκων καὶ ὄψων προσφιλεῖς πολλὰς καὶ φιλανθρώπους γενέσεις 0 .
ἡ μὲν γὰρ κατὰ στέρησιν καὶ ἕξιν ἀντίθεσις πολεμικὴ καὶ ἀσύμβατός ἐστιν , οὐσίαν θατέρου τὴν θατέρου φθορὰν ἔχοντος ·
τῇ δὲ κατὰ τὰς ἐναντίας δυνάμεις καιροῦ τυχούσῃ πολλὰ μὲν αἱ τέχναι χρῶνται , πλεῖστα δ ἡ φύσις ἔν τε ταῖς ἄλλαις γενέσεσι καὶ ταῖς περὶ τὸν ἀέρα τροπαῖς , καὶ ὅσα διακοσμῶν καὶ βραβεύων ὁ θεὸς ἁρμονικὸς καλεῖται καὶ μουσικὸς , οὐ βαρύτητας συναρμόττων καὶ ὀξύτητας οὐ δὲ λευκὰ καὶ μέλανα συμφώνως ὁμιλοῦντα παρέχων ἀλλήλοις , ἀλλὰ τὴν τῆς θερμότητος καὶ ψυχρότητος ἐν κόσμῳ κοινωνίαν καὶ διαφορὰν , ὅπως συνοίσονταί τε μετρίως καὶ διοίσονται πάλιν , ἐπιτροπεύων καὶ τὸ ἄγαν ἑκατέρας ἀφαιρῶν εἰς τὸ δέον ἀμφοτέρας καθίστησι 0 1 2 .
καὶ μὴν ψυχροῦ μὲν αἴσθησις ἔστιν , ὥσπερ καὶ θερμοῦ 0 ·
στέρησις δ οὔ θ ὁρατὸν οὔ τ ἀκουστὸν οὔ θ ἁπτὸν οὔ τε ταῖς ἄλλαις αἰσθήσεσι γνωστόν 0 .
οὐσίας γάρ τινος αἴσθησις ἦν ὅπου δ οὐσία μὴ φαίνεται , νοεῖται στέρησις , οὐσίας ἀπόφασις οὖσα , καθάπερ ὄψεως τυφλότης καὶ φωνῆς σιωπὴ καὶ σώματος ἐρημία καὶ κενόν 0 .
οὔ τε γὰρ κενοῦ δι ἁφῆς αἴσθησις ἔστιν , ἀλλ ὅπου μὴ γίγνεται σώματος ἁφή , κενοῦ γίγνεται νόησις οὔ τε σιγῆς ἀκούομεν , ἀλλά , κ ἂν μηδενὸς ἀκούωμεν , σιγὴν νοοῦμεν ·
ὡς δ αὔτως καὶ τυφλῶν καὶ γυμνῶν καὶ ἀόπλων οὐκ αἴσθησις ἔστιν ἀλλ αἰσθήσεως 0 ;
ἀποφάσει νόησις 1 ἔδει τοίνυν μὴ γίγνεσθαι ψυχρῶν αἴσθησιν , ἀλλ ὅπου τὸ θερμὸν ἐπιλείπει νοεῖσθαι τὸ ψυχρόν , εἴπερ ἦν θερμοῦ στέρησις ·
εἰ δ , ὥσπερ τὸ θερμὸν ἀλέᾳ καὶ διακρίσει τῆς σαρκός , οὕτω συγκρίσει καὶ πυκνώσει τὸ ψυχρὸν αἰσθητόν ἐστι , δῆλον ὅτι καὶ ψυχρότητος ἰδία τις ἔστιν ἀρχὴ καὶ πηγὴ καθάπερ θερμότητος 0 1 .
ἔτι τοίνυν ἕν τι καὶ ἁπλοῦν ἡ περὶ ἕκαστον εἶδος στέρησις , αἱ δ οὐσίαι πλείονας διαφορὰς καὶ δυνάμεις ἔχουσι μονοειδὲς γὰρ ἡ σιωπὴ ποικίλον δ ἡ φωνή , νῦν μὲν ἐνοχλοῦσα νῦν δὲ τέρπουσα τὴν αἴσθησιν 0 1 .
ἔχει δὲ τοιαύτας καὶ τὰ χρώματα καὶ τὰ σχήματα διαφοράς , ἐν αἷς ἄλλοτ ἄλλως τὸν προστυγχάνοντα διατίθησι τὸ δ ἀναφὲς καὶ ἄχρωστον καὶ ὅλως ἄποιον οὐκ ἔχει διαφοράν , ἀλλ ὅμοιόν ἐστιν .
ἆρ οὖν ἔοικε τοῖς στερητικοῖς τούτοις τὸ ψυχρόν , ὥστε μὴ ποιεῖν ἐν τοῖς πάθεσι διαφοράν , ἢ τ οὐναντίον ἡδοναί τε μεγάλαι καὶ ὠφέλιμοι τοῖς σώμασιν ἀπὸ ψυχρῶν ὑπάρχουσι καὶ βλάβαι πάλιν νεανικαὶ καὶ πόνοι καὶ βαρύτητες , ὑφ ὧν οὐκ ἀεὶ φεύγει καὶ ἀπολείπει τὸ θερμὸν ἀλλὰ πολλάκις ἐγκαταλαμβανόμενον ἀνθίσταται καὶ μάχεται , τῇ μάχῃ δ αὐτῶν ὄνομα φρίκη καὶ τρόμος , ἡττωμένῳ δὲ τῷ θερμῷ τὸ πήγνυσθαι καὶ ναρκᾶν ἐπιγίνεται , κρατοῦν δὲ τοῦ ψυχροῦ διάχυσιν παρέχει καὶ ἀλέαν τῷ σώματι μεθ ἡδονῆς , ὅπερ Ὅμηρος ἰαίνεσθαι κέκληκεν 0 ;
ἀλλὰ ταῦτά γε παντὶ δῆλα 0 ·
καὶ τούτοις οὐχ ἥκιστα τοῖς πάθεσιν ἐνδείκνυται τὸ ψυχρόν , ὅτι πρὸς τὸ θερμὸν ὡς οὐσία πρὸς οὐσίαν ἢ πάθος πρὸς πάθος οὐχ ὡς ἀπόφασις ἀντίκειται καὶ στέρησις , οὐ δὲ φθορὰ τίς ἐστι τοῦ θερμοῦ καὶ ἀναίρεσις ἀλλὰ φθαρτικὴ φύσις καὶ δύναμις 0 .
ἢ καὶ τὸν χειμῶνα τῶν ὡρῶν καὶ τὰ βόρεια τῶν πνευμάτων ἐξέλωμεν , ὡς στερήσεις ὄντα τῶν θερμῶν καὶ νοτίων ἰδίαν δ ἀρχὴν οὐκ ἔχοντα .
καὶ μὴν τεττάρων γε τῶν πρώτων ὄντων ἐν τῷ παντὶ σωμάτων , ἃ διὰ πλῆθος καὶ ἁπλότητα καὶ δύναμιν οἱ πλεῖστοι στοιχεῖα τῶν ἄλλων ὑποτίθενται καὶ ἀρχάς , πυρὸς καὶ ὕδατος καὶ ἀέρος καὶ γῆς , ἀναγκαῖόν ἐστι καὶ ποιότητας εἶναι τὰς πρώτας καὶ ἁπλᾶς τοσαύτας .
τίνες οὖν εἰσιν αὗται πλὴν θερμότης καὶ ψυχρότης καὶ ξηρότης καὶ ὑγρότης , αἷς τὰ στοιχεῖα πάσχειν ἅπαντα καὶ ποιεῖν πέφυκεν ;
ὡς δὲ τῶν ἐν γραμματικῇ στοιχείων βραχύτητὲς εἰσι καὶ μακρότητες , τῶν δ ἐν μουσικῇ βαρύτητες καὶ ὀξύτητες , οὐ θάτερα τῶν ἑτέρων στέρησις , οὕτως ἐν τοῖς φυσικοῖς σώμασιν ἀντιστοιχίαν ὑποληπτέον ὑγρῶν πρὸς ξηρὰ καὶ ψυχρῶν πρὸς θερμά , τὸ κατὰ λόγον ἅμα καὶ τὰ φαινόμενα διαφυλάττοντας 0 1 2 ·
ἢ , καθάπερ Ἀναξιμένης ὁ παλαιὸς ᾤετο , μή τε τὸ ψυχρὸν ἐν οὐσίᾳ μή τε τὸ θερμὸν ἀπολείπωμεν , ἀλλὰ πάθη κοινὰ τῆς ὕλης ἐπιγιγνόμενα ταῖς μεταβολαῖς 0 ·
τὸ γὰρ συστελλόμενον αὐτῆς καὶ πυκνούμενον ψυχρὸν εἶναί φησι ·
τὸ δ ἀραιὸν καὶ τὸ χαλαρόν , οὕτω πως ὀνομάσας καὶ τῷ ῥήματι , θερμόν 0 .
ὅθεν οὐκ ἀπεικότως λέγεσθαι τὸ καὶ θερμὰ τὸν ἄνθρωπον ἐκ τοῦ στόματος καὶ ψυχρὰ μεθιέναι ψύχεται γὰρ ἡ πνσὴ πιεσθεῖσα καὶ πυκνωθεῖσα τοῖς χείλεσιν , ἀνειμένου δὲ τοῦ στόματος ἐκπίπτουσα γίγνεται θερμὸν ὑπὸ μανότητος .
τοῦτο μὲν οὖν ἀγνόημα ποιεῖται τ ἀνδρὸς ὁ Ἀριστοτέλης ·
ἀνειμένου γὰρ τοῦ στόματος ἐκπνεῖσθαι τὸ θερμὸν ἐξ ἡμῶν αὐτῶν , ὅταν δὲ συστρέψαντες τὰ χείλη φυσήσωμεν , οὐ τὸν ἐξ ἡμῶν ἀλλὰ τὸν ἀέρα τὸν πρὸ τοῦ στόματος ὠθεῖσθαι ψυχρὸν ὄντα καὶ προσεμπίπτειν .
εἰ δ ἀπολειπτέον οὐσίαν ψυχροῦ καὶ θερμοῦ , προάγωμεν ἐπὶ τὸ ἑξῆς τὸν λόγον , ἥτις ἐστὶν οὐσία καὶ ἀρχὴ καὶ φύσις ψυχρότητος , ζητοῦντες ·
οἱ μὲν οὖν , τῶν σκαληνῶν καὶ τριγωνοειδῶν σχηματισμῶν ἐν τοῖς σώμασι κειμένων , τὸ ῥιγοῦν καὶ τρέμειν καὶ φρίττειν καὶ ὅσα συγγενῆ τοῖς πάθεσι τούτοις ὑπὸ τραχύτητος ἐγγίγνεσθαι λέγοντες , εἰ καὶ τοῖς κατὰ μέρος διαμαρτάνουσι , τὴν γοῦν ἀρχὴν ὅθεν δεῖ λαμβάνουσι δεῖ γὰρ ὥσπερ ἀφ ἑστίας τῆς τῶν ὅλων οὐσίας ἄρχεσθαι τὴν ζήτησιν 0 .
ᾧ καὶ μάλιστα δόξειεν ἂν ἰατροῦ καὶ γεωργοῦ καὶ αὐλητοῦ διαφέρειν ὁ φιλόσοφος .
ἐκείνοις μὲν γὰρ ἐξαρκεῖ τὰ ἔσχατα τῶν αἰτίων θεωρῆσαι 1 τὸ γὰρ ἐγγυτάτω τοῦ πάθους αἴτιον ἂν συνοφθῇ , πυρετοῦ μὲν ἔντασις ἢ παρέμπτωσις ἐρυσίβης δ ἣλιοι πυριφλεγεῖς ἐπ ὄμβρῳ βαρύτητος δὲ κλίσις αὐλῶν καὶ συναγωγὴ πρὸς ἀλλήλους , ἱκανόν ἐστι τῷ τεχνίτῃ πρὸς τὸ οἰκεῖον ἔργον 0 .
τῷ δὲ φυσικῷ θεωρίας ἕνεκα μετιόντι τ ἀληθὲς ἡ τῶν ἐσχάτων γνῶσις οὐ τέλος ἐστὶν ἀλλ ἀρχὴ τῆς ἐπὶ τὰ πρῶτα καὶ ἀνωτάτω πορείας .
διὸ καὶ Πλάτων ὀρθῶς καὶ Δημόκριτος αἰτίαν θερμότητος καὶ βαρύτητος ζητοῦντες οὐ κατέπαυσαν ἐν γῇ καὶ πυρὶ τὸν λόγον ἀλλ ἐπὶ τὰς νοητὰς ἀναφέροντες ἀρχὰς τὰ αἰσθητὰ μέχρι τῶν ἐλαχίστων ὥσπερ σπερμάτων προῆλθον 0 .
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τὰ αἰσθητὰ ταυτὶ προανακινῆσαι βέλτιόν ἐστιν , ἐν οἷς Ἐμπεδοκλῆς τε καὶ Στράτων καὶ οἱ Στωικοὶ τὰς οὐσίας τίθενται τῶν δυνάμεων , οἱ μὲν Στωικοὶ τῷ ἀέρι τὸ πρώτως ψυχρὸν ἀποδιδόντες , Ἐμπεδοκλῆς δὲ καὶ Στράτων τῷ ὕδατι 0 1 2 ·
τὴν δὲ γῆν ἴσως ἂν ἕτερος φανείη ψυχρότητος αἰτίαν ὑποτιθέμενος .
πρότερον δὲ τὰ ἐκείνων σκοπῶμεν .
ἐπεὶ τὸ πῦρ θερμὸν ἅμα καὶ λαμπρόν ἐστι , δεῖ τὴν ἀντικειμένην τῷ πυρὶ φύσιν ψυχρὰν τ εἶναι καὶ σκοτεινήν ·
ἀντίκειται γὰρ ὡς τῷ λαμπρῷ τὸ ζοφερὸν οὕτω τῷ 0 .
θερμῷ τὸ ψυχρόν 0 ·
ἔστι γὰρ ὡς ὄψεως τὸ σκοτεινὸν οὕτω τὸ ψυχρὸν ἁφῆς συγχυτικόν , 1 ἡ δὲ θερμότης διαχεῖ τὴν αἴσθησιν τοῦ ἁπτομένου καθάπερ ἡ λαμπρότης τοῦ ὁρῶντος 0 1 .
τὸ ἄρα πρώτως σκοτεινὸν ἐν τῇ φύσει πρώτως καὶ ψυχρόν ἐστιν .
ὅτι δ ἀὴρ τὸ πρώτως σκοτεινὸν ἐστιν , οὐ δὲ τοὺς ποιητὰς 0 ;
λέληθεν ·
ἀέρα γὰρ τὸ σκότος 1 καλοῦσιν ἀὴρ γὰρ παρὰ νηυσὶ βαθεῖ ἦν οὐ δὲ σελήνη οὐρανόθεν προύφαινε 0 ·
κ αἴπάλιν ἠέρα ἑσσάμενοι πᾶσαν φοιτῶσιν ἐπ αἶαν καὶ πάλιν αὐτίκα δ ἠέρα μὲν σκέδασεν καὶ ἀπῶσεν ὀμίχλην , ἠέλιος δ ἐπέλαμψε ·
μάχη δ ἐπὶ πᾶσα φαάνθη .
καὶ γάρ κνέφας τὸν ἀφώτιστον ἀέρα καλοῦσι , κενόν , ὡς ἔοικε , φάους ὄντα ·
καὶ νέφος ὁ συμπεσὼν καὶ πυκνωθεὶς ἀὴρ ἀποφάσει φωτὸς κέκληται καλεῖται δὲ καὶ ἀχλὺς καὶ ὁμίχλη ·
καὶ ὅσα τοῦ φωτὸς οὐ παρέχει τῇ αἰσθήσει δίοψιν ἀέρος εἰσὶ διαφοραί ·
καὶ τὸ ἀειδὲς αὐτοῦ καὶ ἄχρωστον Ἅιδης καὶ Ἀχέρων ἐπίκλησιν ἔσχεν .
ὥσπερ οὖν αὐγῆς ἐπιλιπούσης σκοτεινὸς ἀήρ , οὕτω θερμοῦ μεταστάντος τὸ ἀπολειπόμενον ἀὴρ ψυχρὸς ἄλλο δ οὐδέν ἐστι 0 ·
διὸ καὶ Τάρταρος οὗτος ὑπὸ ψυχρότητος κέκληται δηλοῖ δὲ καὶ Ἡσίοδος εἰπὼν τάρταρά τ ἠερόεντα ·
καὶ τὸ ῥιγοῦντα πάλλεσθαι καὶ τρέμειν ταρταρίζειν ταῦτα μὲν οὖν τοιοῦτον ἔχει λόγον .
ἐπεὶ δ ἡ φθορὰ μεταβολὴ τίς ἐστι τῶν φθειρομένων εἰς τ οὐναντίον ἑκάστῳ , σκοπῶμεν εἰ καλῶς εἴρηται τὸ πυρὸς θάνατος ἀέρος γένεσις θνήσκει γὰρ καὶ πῦρ ὥσπερ ζῷον , ἢ βίᾳ σβεννύμενον ἢ δι αὑτοῦ μαραινόμενον 0 1 .
ἡ μὲν οὖν σβέσις ἐμφανεστέραν ποιεῖ τὴν εἰς ἀέρα μεταβολὴν αὐτοῦ ·
καὶ γὰρ ὁ καπνὸς ἀέρος ἐστὶν εἶδος καὶ ἡ κατὰ Πίνδαρον ἀέρα κνισᾶντι λακτίζοισα καπνῷ λιγνὺς καὶ ἀναθυμίασις 0 .
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ φθινούσης ἀτροφίᾳ φλογὸς ἰδεῖν ἔστιν , ὥσπερ ἐπὶ τῶν λύχνων , 0 .
τὸ ἄκρον εἰς ἀέρα καὶ γνοφώδη καὶ ζοφερὸν ἀπο χεόμενον 0 .
ἱκανῶς δ καὶ ὁ τῶν μετὰ λουτρὸν ἢ ·
πυρίαν περιχεαμένων ψυχρὸν ἀνιὼν ἀτμὸς ἐνδείκνυται τὴν εἰς ἀέρα τοῦ θερμοῦ φθειρομένου 1 μεταβολήν , ὡς φύσει πρὸς τὸ πῦρ ἀντικείμενον ·
ᾧ τὸ πρώτως τὸν ἀέρα σκοτεινὸν εἶναι καὶ ψυχρὸν ἠκολούθει .
καὶ μὴν ἁπάντων γε τῶν γιγνομένων ὑπὸ ψυχρότητος ἐν τοῖς σώμασι σφοδρότατον καὶ 0 .
βιαιότατον ἡ πῆξις οὖσα πάθος μέν ἐστιν ὕδατος ;
ἔργον δ ἀέρος 0 ·
αὐτὸ μὲν γὰρ καθ ἑαυτὸ τὸ ὕδωρ εὐδιάχυτον καὶ ἀπαγὲς καὶ ἀσύστατόν ἐστιν , ἐντείνεται δὲ καὶ συνάγεται τῷ ἀέρι σφιγγόμενον ὑπὸ ψυχρότητος διὸ καὶ λέλεκται εἰ δὲ νότος βορέην προκαλέσσεται , αὐτίκα νίψει .
τοῦ γὰρ νότου καθάπερ ὕλην τὴν ὑγρότητα παρασκευάσαντος , ὁ βόρειος ἀὴρ ὑπολαβὼν ἔπηξε 0 .
καὶ δῆλόν ἐστι μάλιστα περὶ τὰς χιόνας ·
ἀέρα γὰρ μεθεῖσαι καὶ προαναπνεύσασαι λεπτὸν καὶ ψυχρὸν οὕτω ῥέουσιν ·
ἀριστοτέλης δὲ καὶ τὰς ἀκόνας τοῦ μολίβδου τήκεσθαί φησι καὶ ῥεῖν ὑπὸ κρύους καὶ χειμῶνος , ὕδατος μόνου πλησιάζοντος αὐταῖς ·
ὁ δ ἀήρ , ὡς ἔοικε , συνελαύνων τὰ σώματα τῇ ψυχρότητι καταθραύει καὶ ῥήγνυσιν .
ἔτι τοίνυν τὰ μὲν ἀποσπασθέντα τῆς πηγῆς ὕδατα μᾶλλον πήγνυται μᾶλλον γὰρ ὁ ἀὴρ ἐπικρατεῖ τοῦ ἐλάττονος .
ἂν .
δέ τις ψυχρὸν ἐκ φρέατος ὕδωρ λαβὼν ἐν ἀγγείῳ καὶ καθεὶς αὖθις εἰς τὸ φρέαρ ὥστε μὴ ψαύειν τοῦ ὕδατος τὸ ἀγγεῖον ἀλλ ἐν τῷ ἀέρι κρέμασθαι , περιμείνῃ χρόνον οὐ πολύν , ἔσται ψυχρότερον τὸ ὕδωρ ·
μάλοστα δηλοῦται τὸ μὴ , τοῦ ὕδατος εἶναι τὴν πρώτην αἰτίαν τῆς ψυχρότητος ἀλλὰ τοῦ ἀέρος . ·
τῶν γε μὴν μεγάλων ποταμῶν οὐδεὶς πήγνυται διὰ βάθους ·
οὐ γὰρ καθίησιν εἰς ὅλον ὁ ἀήρ , .
ἀλλ ὅσα τῇ ψυχρότητι περιλαμβάνει ψαύων καὶ πλησιάζων , ταῦθ ἵστησιν ·
ὅθεν οἱ βάρβαροι διαβαίνουσι πεζῇ , προβαλόντες ἀλώπεκας ·
ἄν γὰρ μὴ πολὺς ἀλλ ἐπιπόλαιος ὁ πάγος ᾖ , αἰσθανόμεναι τῷ ψόφῳ τοῦ ὑπορρέοντος ὕδατος ἀναστρέφουσιν ἔνιοι δὲ καὶ θηρεύουσιν ἰχθῦς , ὕδατι θερμῷ τοῦ πάγου παραλύοντες καὶ χαλῶντες ;
τό γε τὴν ὁρμιὰν δεξόμενον 0 .
οὕτως οὐδὲν ὑπὸ τοῦ ψυχροῦ τὸ ἐν βάθει πέπονθε .
καίτοι τῶν ἄνω τοσαύτη γίγνεται μεταβολὴ διὰ τὴν πῆξιν , ὥστε συντρίβειν τὰ πλοῖα τὸ ὕδωρ ἀποβιαζόμενον εἰς ἑαυτὸ καὶ συνθλιβόμενον , ὡς ἱστοροῦσιν οἱ νῦν μετὰ τοῦ Καίσαρος ἐπὶ τοῦ Ἴστρου διαχειμάσαντες .
οὐ μὴν ἀλλὰ καὶ τὸ περὶ 0 .
ἡμᾶς συμβαῖνον ἱκανὴν μαρτυρίαν δίδωσι μετὰ γὰρ τὰ λουτρὰ καὶ τὰς ἐξιδρώσεις περιψυχόμεθα μᾶλλον , τοῖς σώμασιν ἀνειμένοις καὶ διακεχυμένοις πολλὴν ψυχρότητα μετὰ τοῦ ἀέρος καταδεχόμενοι .
τὸ δ αὐτὸ τοῦτο καὶ τὸ ὕδωρ πάσχει ·
ψύχεται γάρ , ἂν προθερμανθῇ , μᾶλλον , εὐπαθέστερον τῷ ἀέρι γενόμενον ὁπότε τὰ ζέοντα τῶν ὑδάτων ἀναρύτοντες καὶ μετεωρίζοντες οὐδὲν ἄλλο δήπου ποιοῦσιν ἢ πρὸς ἀέρα πολὺν ἀνακεραννύουσιν 0 .
ὁ μὲν οὖν τῷ ἀέρι τὴν πρώτην ἀποδιδοὺς τῆς ψυχρότητος δύναμιν , ὦ Φαβωρῖνε , λόγος ἐν τοιαύταις ἐστὶ πιθανότησιν .
ὁ δὲ τῷ ὕδατι λαμβάνει μὲν καὶ αὐτὸς ἀρχὰς ὁμοίως , οὕτω πως τοῦ Ἐμπεδοκλέους λέγοντος ἠέλιον μὲν λαμπρὸν ὅρα καὶ θερμὸν ἁπάντῃ , ὄμβρον δ ἐν πᾶσι δνοφόεντά τε ῥιγαλέον τε τῷ γὰρ θερμῷ τὸ ψυχρὸν ὡς τῷ λαμπρῷ τὸ μέλαν ἀντιτάξας συλλογίσασθαι δέδωκεν , ὅτι τῆς αὐτῆς οὐσίας ἐστὶ τὸ μέλαν καὶ τὸ ψυχρόν , ὡς τῆς αὐτῆς τὸ λαμπρὸν καὶ τὸ θερμόν 0 1 2 .
ὅτι δ οὐ τοῦ ἀέρος τὸ μέλαν ἀλλὰ τοῦ ὕδατός ἐστιν , ἡ αἴσθησις ἐπιμαρτυρεῖ , τῷ μὲν ἀέρι μηδενὸς ὡς ἁπλῶς εἰπεῖν μελαινομένου τῷ δ ὕδατι πάντων . 0 1 2 .
ἂν γὰρ τὸ λευκότατον ἐμβάλῃς ἔριον εἰς ὕδωρ ἢ ἱμάτιον , ἀναφαίνεται μέλαν καὶ διαμένει , μέχρι ἂν ὑπὸ θερμότητος ἐξικμασθῇ τὸ ὑγρὸν ἤ τισι στρέβλαις καὶ βάρεσιν ἐκπιεσθῇ τῆς τε γῆς ὕδατι ῥαινομένης , διαμελαίνουσιν οἱ καταλαμβανόμενοι ταῖς σταγόσι τόποι , τῶν ἄλλων ὁμοίων μενόντων .
αὐτοῦ μὲν οὖν τοῦ ὕδατος σκοτεινότατον ὑπὸ πλήθους φαίνεται τὸ βαθύτατον , οἷς δ ἀὴρ πλησιάζει , ταῦτα περιλάμπεται καὶ διαγελᾷ .
τῶν δ ἄλλων ὑγρῶν διαφανὲς μάλιστα τ οὔλαιόν ἐστι , πλείστῳ χρώμενον ἀέρι τούτου τεκμήριον κουφότης , δι ἣν ἐπιπολάζει πᾶσιν ὑπὸ τοῦ ἀέρος ἄνω φερόμενον , ποιεῖ δὲ καὶ τὴν γαλήνην ἐν τῇ θαλάττῃ τοῖς κύμασιν ἐπιρραινόμενον , οὐ διὰ τὴν λειότητα τῶν ἀνέμων ἀπολισθαινόντων , ὡς Ἀριστοτέλης ἔλεγεν ·
ἀλλὰ παντὶ μὲν ὑγρῷ τὸ κῦμα διαχεῖται πληττόμενον , ἰδίως δὲ τ οὔλαιον αὐγὴν καὶ καταφάνειαν ἐν βυθῷ παρέχει , διαστελλομένων τῷ ἀέρι τῶν ὑγρῶν ·
οὐ γὰρ μόνον ἐπιπολῆς τοῖς διανυκτερεύουσιν ἀλλὰ καὶ κάτω τοῖς σπογγοθήραις διαφυσώμενον ἐκ τοῦ στόματος ἐν τῇ θαλάττῃ φέγγος ἐνδίδωσιν .
οὐ μᾶλλον οὖν τῷ ἀέρι τοῦ μέλανος ἢ τῷ ὕδατι μέτεστιν , ἧττον 0 .
δὲ τοῦ 0 ·
ψυχροῦ .
τὸ γοῦν ἔλαιον , ἀέρος πλείστου τῶν ὑγρῶν μετέχον , ἣκιστα ψυχρόν ἐστι καὶ πήγνυται μαλακῶς ·
ὁ γὰρ ἀὴρ ἐγκεκραμένος οὐκ ἐᾷ σκληρὰν γενέσθαι τὴν πῆξιν βελόνας δὲ καὶ πόρπας σιδηρᾶς καὶ τὰ λεπτὰ τῶν ἔργων οὐχ ὕδατι βάπτουσιν ἀλλ ἐλαίῳ , τὴν ἄγαν ψυχρότητα φοβούμενοι τοῦ ·
ὕδατος ὡς διαστρέφουσαν 0 .
ἀπὸ τούτων γὰρ δικαιότερὸν ἐστιν ἐξετάζεσθαι τὸν λόγον οὐκ ἀπὸ τῶν χρωμάτων ἐπεὶ καὶ χιὼν καὶ χάλαζα καὶ κρύσταλλος ἅμα λαμπρότατα γίγνεται καὶ ψυχρότατα καὶ πάλιν πίττα θερμότερόν ἐστι μέλιτος καὶ σκοτωδέστερον .
ὅμως δὲ θαυμάζω τῶν ἀξιούντων τὸν ἀέρα , ψυχρὸν εἶναι διὰ τὸ καὶ σκοτεινόν , εἰ μὴ συνορῶσιν ἑτέρους ἀξιοῦντας θερμὸν εἶναι διὰ τὸ καὶ κοῦφον .
οὐ γὰρ οὕτω τῷ ψυχρῷ τὸ σκοτεινὸν ὡς τὸ βαρὺ καὶ στάσιμον οἰκεῖόν ἐστι καὶ συγγενὲς 0 ·
πολλὰ γὰρ ἄμοιρα θερμότητος ὄντα μετέχει λαμπηδόνος , ἐλαφρὸν δὲ καὶ κοῦφον καὶ ἀνωφερὲς οὐδέν ἐστι τῶν ψυχρῶν .
ἀλλὰ καὶ τὰ νέφη , μέχρι μὲν ἀέρος μᾶλλον προσήκει , μετεωρίζεται μεταβαλόντα δ εἰς ὑγρὸν εὐθὺς ὀλισθάνει καὶ τὸ κοῦφον οὐχ ἧττον ἢ τὸ θερμὸν ἀποβάλλει , ψυχρότητος ἐγγιγνομένης καὶ τ οὐναντίον ὅταν θερμότης ἐπέλθῃ , πάλιν , ἀναστρέφει τὴν κίνησιν , ἅμα τῷ μεταβαλεῖν εἰς ἀέρα τῆς οὐσίας ἄνω φερομένης 0 .
καὶ μὴν οὐ δὲ τὸ τῆς φθορᾶς ἀληθές ἐστιν ·
οὐ γὰρ εἰς τ οὐναντίον ἀλλ ὑπὸ τοῦ ἐναντίου φθείρεται τῶν ἀπολλυμένων ἕκαστον , ὥσπερ τὸ πῦρ ὑπὸ τοῦ ὕδατος εἰς τὸν ἀέρα 0 1 .
τὸ γὰρ ὕδωρ ὁ μὲν Αἰσχύλος εἰ καὶ τραγικῶς ἀλλ ἀληθῶς εἶπε παύσυβριν δίκην πυρός 0 ·
ὅμηρος δὲ τῷ ποταμῷ τὸν Ἥφαιστον καὶ τῷ Ποσειδῶνι τὸν Ἀπόλλωνα κατὰ , τὴν μάχην φυσικῶς μᾶλλον ἢ μυθικῶς ἀντέταξεν 0 .
ὁ δ Ἀρχίλοχος ἐπὶ τῆς τ ἀναντία φρονούσης οὐ κακῶς εἶπε τῇ μὲν ὕδωρ ἐφόρει δολοφρονέουσα χειρί , τ ἠτέρῃ δὲ πῦρ 0 .
ἐν δὲ Πέρσαις τῶν ἱκετευμάτων μέγιστον ἦν καὶ ἀπαραίτητον , εἰ πῦρ λαβὼν ἱκετεύων καὶ ἐν ποταμῷ βεβηκὼς ἀπειλοίη μὴ τυχὼν τὸ πῦρ , εἰς τὸ ὕδωρ ἀφήσειν ·
ἐτύγχανε μὲν γὰρ ὧν ἐδεῖτο , τυχὼν δ ἐκολάζετο διὰ τὴν ἀπειλὴν ὡς παρὰ νόμον καὶ κατὰ τῆς φύσεως γενομένην .
καὶ τοῦτο δὴ 0 ·
τὸ πρόχειρον ἅπασι πῦρ ὕδατι μιγνύναι τὸ παροιμιαζόμενον ἐν τοῖς ἀδυνάτοις , μαρτυρεῖν ἔοικεν ὅτι τῷ πυρὶ τὸ ὕδωρ πολέμιόν ἐστι καὶ ὑπὸ τούτου φθείρεται καὶ κολάζεται σβεννύμενον , οὐχ ὑπὸ τοῦ ἀέρος τίον ὡς ὑπολαμβάνει τὴν οὐσίαν αὐτοῦ καὶ δέχεται μεταβάλλοντος 0 ·
εἰ γὰρ αἰτία εἰς ὃ μεταβάλλει τὸ φθειρόμενον ἐναντίον ἐστί , τί μᾶλλον τῷ ἀέρι τὸ πῦρ ἢ τὸ ὕδωρ ἐναντίον φανεῖται 0 ;
μεταβάλλει γὰρ εἰς ὕδωρ συνιστάμενος ;
εἰς δὲ πῦρ διακρινόμενος 0 ·
ὥσπερ αὖ πάλιν τὸ ὕδωρ διακρίσει μὲν εἰς ἀέρα φθείρεται συγκρίσει δ εἰς γῆν , ὡς μὲν ἐγὼ νομίζω δι οἰκειότητα τὴν πρὸς , ἀμφότερα καὶ συγγένειαν , οὐχ ὡς ἐναντίον ἑκατέρῳ καὶ πολέμιον 0 1 2 .
ἐκεῖνοι δέ , ὁποτέρως ἂν εἴπωσι , τὸ ἐπιχείρημα διαφθείρουσι .
πήγνυσθαί γε μὴν ὑπὸ τοῦ ἀέρος 0 ;
φάναι τὸ ὕδωρ ἀλογώτατόν ἐστιν , αὐτὸν τὸν ἀέρα μηδαμοῦ πηγνύμενον ὁρῶντας .
νέφη γὰρ καὶ ὁμίχλαι καὶ κνηκίδες οὐ πήξεις εἰσὶν ἀλλὰ συστάσεις καὶ παχύτητες ἀέρος διεροῦ καὶ ἀτμώδους ὁ δ ἄνικμος καὶ ξηρὸς οὐ δ ἄχρι ταύτης τὴν κατάψυξιν ἐνδέχεται τῆς μεταβολῆς .
ἔστι γὰρ ἃ τῶν ὀρῶν οὐ λαμβάνει 1 νέφος ;
οὐ δὲ δρόσον οὐ δ ὁμίχλην , εἰς καθαρὸν ἀέρα καὶ ἄμοιρον ὑγρότητος ἐξικνούμενα τοῖς ἄκροις ᾧ μάλιστα δῆλόν ἐστιν ὡς αἱ κάτω πυκνώσεις καὶ συστάσεις τῷ ἀέρι συμμεμιγμένον ὑγρὸν καὶ ψυχρὸν ἐνδιδοῦσι .
τὰ δὲ κάτω τῶν μεγάλων ποταμῶν οὐ πήγνυται κατὰ λόγον .
τὰ γὰρ ἄνω παγέντα τὴν ἀναθυμίασιν οὐ διίησιν , ἀλλ ἐγκαθειργνυμένη καὶ ἀποστρεφομένη θερμότητα παρέχει τοῖς διὰ βάθους ὑγροῖς ·
ἀπόδειξις δὲ τούτου τὸ λυομένου τοῦ πάγου πάλιν ἀτμὸν πολὺν ἐκ τῶν ὑγρῶν ἀναφέρεσθαι 0 ;
διὸ καὶ τὰ τῶν ζῴων σώματα χειμῶνός ἐστι θερμότερα τῷ συνέχειν τὸ θερμὸν ἐν ἑαυτοῖς ὑπὸ τῆς ἔξωθεν ψυχρότητος εἴσω συνελαυνόμενον .
αἱ δ ἀναρύσεις καὶ μετεωρίσεις οὐ μόνον τὸ θερμὸν ἐξαιροῦσι τῶν ὑδάτων ἀλλὰ καὶ τὸ ψυχρόν ·
ὅθεν ἥκιστα τὰς χιόνας καὶ τὸ συνθλιβόμενον ὑγρὸν ἀπ αὐτῶν οἱ σφόδρα ψυχροῦ δεόμενοι κινοῦσιν ·
ἐκστατικὸν γὰρ ἀμφοῖν ἡ κίνησις 0 .
ὅτι δ οὐκ ἀέρος ἐστὶν ἀλλ ὕδατος ἡ τοιαύτη δύναμις , οὕτως ἄν τις ἐξ ὑπαρχῆς ἐπέλθοι .
πρῶτον μὲν οὐκ εἰκός ἐστιν ἀέρα , τῷ αἰθέρι γειτνιῶντα καὶ ψαύοντα τῆς περιφορᾶς καὶ ψαυόμενον οὐσίας πυρώδους , τὴν ἐναντίαν ἔχειν δύναμιν οὔ τε γὰρ ἄλλως δυνατὸν ἁπτόμενα καὶ συνεχῆ τοῖς πέρασιν ὄντα δύο σώματα μὴ πάσχειν ὑπ ἀλλήλων , εἰ δὲ πάσχειν , μὴ ἀναπίμπλασθαι τῆς τοῦ κρείττονος δυνάμεως τὸ ἧττον οὔ τε τὴν φύσιν ἔχει λόγον ἐφεξῆς τῷ φθείροντι τάξαι τὸ φθειρόμενον , ὥσπερ οὐ κοινωνίας οὖσαν οὐ δ ἁρμονίας ἀλλὰ πολέμου καὶ μάχης δημιουργόν 0 1 2 .
χρῆται μὲν γὰρ ἐναντίοις εἰς τὰ ὅλα πράγμασι χρῆται δ οὐκ ἀκράτοις οὐ δ ἀντιτύποις , ἀλλ ἐναλλάξ τινα θέσιν καὶ τάξιν οὐκ ἀναιρετικὴν ἀλλὰ κοινωνικὴν δι ἑτέρων καὶ συνεργὸν ἐν μέσῳ παρεμπλεκομένην ἔχουσι καὶ ταύτην εἴληφεν ὁ ἀήρ , ὑποκεχυμένος τῷ πυρὶ πρὸ τοῦ ὕδατος καὶ διαδιδοὺς ;
ἐπ ἀμφότερα καὶ συνάγων , οὔ τε θερμὸς ὢν αὐτὸς οὔ τε ψυχρὸς ἀλλὰ ψυχροῦ καὶ θερμοῦ μετακέρασμα καὶ κοινώνημα 0 ;
μιγνυμένων ἐν αὐτῷ μῖξιν ἀβλαβῆ καὶ μαλακῶς ἀνιεῖσαν καὶ δεχομένην τὰς ἐναντίας ἀκρότητας 0 .