Abbas ve Gülgez
Abbas ve Gülgez (Azerice: Abbas və Gülgəz), Aşık Tufarganlı Abbas'nın şiirlerine dayanan Azerbaycan aşk destanı. Muhtemelen 17. yüzyılda yazılmıştır. Aşık Abbas'ın Gülgez isimli bir kıza olan aşkını anlatır.
Destan'da Gülgez zorla Şah'ın sarayına götürülür. Çeşitli engelleri aşan Abbas, sevgilisine kavuşur. Dastan, Gülgez'i da yanına alan Şah I. Abbas'ın Azerbaycan topraklarına yaptığı seferi anlatıyor. Destan, sevgilisinden ayrılan Aşık Abbas'ın çektiği acıları da anlatır.
"Abbas ve Gülgez" destanında gergin bekleme sahneleri ve lirizm dolu destansı görüntüler vardır. Destan, Orta Çağ Azerbaycan aşk destanının klasik bir örneğidir. Destan âşıklar tarafından söylenir ve birkaç versiyonu vardır.