Donald Trump
Donald John Trump (d. 14 Haziran 1946), 20 Ocak 2025'ten bu yana Amerika Birleşik Devletleri'nin 47. başkanı olarak görev yapan Amerikalı siyasetçi, medya kişiliği ve iş adamıdır. Cumhuriyetçi Parti üyesi olan Trump, daha önce 2017'den 2021'e kadar 45. başkan olarak da görev yapmıştı.
Trump, 1968'de Pensilvanya Üniversitesinden ekonomi alanında lisans derecesi aldıktan sonra babası onu 1971 yılında aile emlak şirketinin başına getirdi. Trump, şirketin adını Trump Organization olarak değiştirdi ve şirketi gökdelenler, oteller, kumarhaneler ve golf sahaları inşa etmeye ve yenilemeye yönlendirdi. 1990'ların sonlarında yaşadığı bir dizi iş başarısızlığının ardından, Trump ismini kullanarak lisanslama ağırlıklı yan girişimler başlattı. 2004'ten 2015'e kadar The Apprentice adlı reality televizyon programının yapımcılığını üstlendi ve sunuculuğunu yaptı. Kendisi ve işletmeleri, altı ticari iflas da dâhil olmak üzere 4.000'den fazla yasal işlemde davacı veya davalı oldu.
Trump, 2016 başkanlık seçimlerini Demokrat Parti adayı Hillary Clinton'a karşı Cumhuriyetçi Parti adayı olarak 304 eyalet delegesi sayısına ulaşarak kazandı. Kampanya sırasında Trump'ın siyasi pozisyonları popülist, korumacı ve milliyetçi olarak tanımlandı. Seçilmesi ve politikaları çok sayıda protestoya yol açtı. Daha önce askerî ya da hükûmet deneyimi olmayan tek ABD başkanıydı. Trump, kampanyaları ve başkanlığı sırasında komplo teorilerini destekledi ve Amerikan siyasetinde eşi benzeri görülmemiş ölçüde birçok yanlış ve yanıltıcı açıklama yaptığı bazı kesimlerce iddia edildi. Yorumlarının ve eylemlerinin çoğu bazı çevrelerce ırkçı, İslamofobik ve kadın düşmanı olarak nitelendirildi.
Başkan olarak Trump, çoğunluğu Müslüman olan bazı ülkelerin vatandaşlarına seyahat yasağı getirdi, ABD-Meksika sınırına bir duvar inşa etmek için askerî fonları yönlendirdi ve aile ayrım politikası uyguladı. 100'den fazla çevre politikasını ve düzenlemesini geri aldı. 2017'de vergileri düşüren ve Uygun Bakım Yasası'nın bireysel sağlık sigortası zorunluluğu cezasını kaldıran Vergi Kesintileri ve İstihdam Yasası'nı imzaladı. ABD Yüce Mahkemesi'ne Neil Gorsuch, Brett Kavanaugh ve Amy Coney Barrett'ı atadı. COVID-19 pandemisine yavaş tepki gösterdi, sağlık yetkililerinin birçok tavsiyesini doğru bulmadı veya bazı kesimlerce çelişen açıklamalar yaptığı öne sürüldü, test çalışmalarına siyasi baskı uyguladı ve kanıtlanmamış tedaviler hakkında yanlış bilgi yaydığı iddia edildi. Çin ile ticaret savaşı başlattı ve ABD'yi önerilen Trans-Pasifik Ortaklığı ticaret anlaşmasından, Paris İklim Anlaşması'ndan ve İran nükleer anlaşmasından çekti. Kuzey Kore lideri Kim Jong-un ile üç kez bir araya geldi ancak nükleer silahsızlanma konusunda hiçbir ilerleme kaydedemedi.
Trump, 2019'da Ukrayna'ya Joe Biden'ı soruşturması için baskı yaptıktan sonra görevi kötüye kullanmak ve Kongre'yi engellemekten ve 2021'de ayaklanmaya teşvikten iki kez görevden alınan tek ABD başkanıdır. Senato her iki davada da beraat kararı verdi. Trump, 2020 başkanlık seçimlerini Biden'a karşı kaybetti ancak yenilgiyi kabul etmedi. Seçimlerde hile yapıldığını savundu ve sonuçları tersine çevirmeye çalıştı. 6 Ocak 2021'de destekçilerini Amerikan Kongre Binası'na yürümeye çağırdı ve birçoğu daha sonra bu binaya saldırdı. Trump, birçok akademisyen ve tarihçi tarafından Amerikan tarihinin en kötü başkanlarından biri olarak değerlendirilmesine rağmen Donald Trump'ı başarılı bir başkan olarak gören akademisyen ve tarihçiler de vardır.
Görevden ayrıldıktan sonra Trump, Cumhuriyetçi Parti üzerindeki etkisini sürdürdü ve 2024 başkanlık seçimlerinde partinin adayı olarak yeniden öne çıktı. Mayıs 2024'te New York'ta bir jüri, Trump'ı 2016 seçimlerini etkileme amacıyla Stormy Daniels'a yapılan gizlilik ödemesiyle ilgili olarak 34 adet iş kaydını sahtecilikten suçlu buldu; bu, onu suçtan hüküm giyen ilk eski ABD başkanı yaptı. Bu gelişmenin siyasi bir karar olduğunu savunan Donald J. Trump, kendisine kumpas kurulduğunu ve kararın yok hükmünde olduğunu savundu.
Trump, 13 Temmuz 2024'te Pensilvanya'daki kampanya mitingindeyken başkan adaylığını resmîleştirecek olan 2024 Cumhuriyetçi Ulusal Kongresine 2 gün kala silahlı saldırı sonucunda başından yaralandı. Gizli Servis tarafından götürülürken yumruğunu havaya kaldırdı, bu bazılarınca muazzam bir cesaret örneği olarak değerlendirildi. Daha sonra kendisine yerel bir tıbbi tesiste tıbbi müdahale yapıldı ve tam olarak kulağından vurulan Trump'ın iyi olduğu açıklandı. Saldırgan olay sırasında Gizli Servis tarafından vurularak öldürüldü.
Donald J. Trump, 2024 başkanlık seçimlerini kazanmıştır. Demokrat Parti adayı Kamala Harris'i hem halk oyunda hem de eyalet delegesi sayısında geride bırakmıştır. Bu durum bazı medya çevrelerinde önemli bir başarı olarak görüldü.