Đau do viêm khớp cùng chậu ở nữ giới
Viêm khớp cùng chậu là một phần của bệnh viêm cột sống dính khớp. Đây là bệnh lý mãn tính, tiến triển chậm, gây khó khăn trong sinh hoạt hàng ngày và giảm hiệu quả làm việc của người bệnh. Phụ nữ ở giai đoạn mang thai và sinh con là đối tượng dễ mắc phải bệnh này, nếu không được điều trị sẽ dẫn đến những biến chứng nghiêm trọng. Bài viết này được viết dưới sự hướng dẫn chuyên môn của các bác sĩ thuộc khoa Chấn thương chỉnh hình & Y học thể thao Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec. 1. Bệnh viêm khớp cùng chậu Viêm khớp cùng chậucó thể xảy ra ở bất kỳ ai. Đây là tình trạng viêm một hoặc nhiều khớp giữa xương chậu và cột sống. Các khớp này nằm ở phần dưới của cột sống, nơi nối với xương chậu gần hông. Vì vậy, viêm khớp ở vị trí này có thể ảnh hưởng đến lưng dưới, mông, hông, chân và bàn chân. Viêm khớp cùng chậu là một phần của bệnhviêm cột sống dính khớp. Người bệnh sẽ cảm nhận được cơn đau âm ỉ ở vùng cột sống thắt lưng và cơn đau này có thể lan dần xuống giữa mông và đùi. Đây là một bệnh lý mãn tính, phát triển từ từ và có thể ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cuộc sống hàng ngày cũng như khả năng làm việc của người bệnh
Khi xuất hiện các triệu chứng của bệnh, người bệnh nên đi khám ngay lập tức. Việc phát hiện và điều trị kịp thời là rất quan trọng bởi nếu không bệnh có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm và khó lường như teo cơ ở mông và đùi, dính khớp, biến dạng khớp,viêm khớp dạng thấpthậm chí là tàn phế... 2. Nguyên nhân gây ra viêm khớp cùng chậu 2.1. Nhiễm khuẩn Nguyên nhân mắc bệnh viêm khớp cùng chậu do nhiễm khuẩn thường thấy nhiều hơn ở phụ nữ. Nếu người mắc bệnh viêm đại tràng, viêm vùng kín hoặc đang trong kỳ kinh nguyệt không duy trì vệ sinh cá nhân sạch sẽ sẽ gây nhiễm khuẩn. Sau đó, vi khuẩn có thể lan sang vùng xương chậu và gây ra viêm khớp cùng chậu. Phụ nữ trong quá trình chuyển dạ có thể gặp tình trạng thai nhi xuống thấp vào vùng tiểu khung, gây ứ nước và phù nề các dây chằng xung quanh khớp cùng chậu, dẫn đến nhiễm khuẩn ở vùng xương cùng chậu. Trong khi đó, nam giới thường gặp vấn đề này khi mắc các bệnh lý liên quan đến cột sống. 2.2. Tổn thương sau chấn thương Tai nạn xe cộ, ngã, hoặc các tác động mạnh và đột ngột từ bên ngoài có thể gây tổn thương cho các khớp cùng chậu, dẫn đến tình trạng viêm khớp. 2.3
2.3. Tiền sử viêm khớp Viêm khớp mãn tính có thể ảnh hưởng đến khớp cùng chậu và đôi khi liên quan đến viêm cột sống dính khớp. Ngoài ra, viêm khớp cùng chậu cũng có thể do các bệnh liên quan đến viêm khớp hoặc viêm khớp vẩy nến gây ra. 2.4. Mang thai Trong quá trình mang thai và sinh con, các khớp cùng chậu cần phải nở rộng và kéo dài để thích ứng với quá trình sinh nở. Trong thời gian này, trọng lượng cơ thể của phụ nữ tăng đáng kể và dáng đi thay đổi. Điều này làm tăng áp lực lên các khớp, dẫn đến tổn thương. 2.5. Các nguyên nhân khác Bệnh nhân đã từng mắc các bệnh lý như: Bệnh Gout, bệnh Crohn, lupus ban đỏ,… Bị viêm khớp cùng chậu do di truyền hoặc cơ địa. 3. Các triệu chứng thường gặp Bệnh nhân có thể trải qua các triệu chứng như: Đau bụng âm ỉ, buồn nôn, sốt cao, đi tiểu buốt và ra máu bất thường khi đi đại tiện, ảnh hưởng đến dây thần kinh tọa và có thể gây teo cơ ở mông và đùi. Phần lớn bệnh nhân thường cảm thấy đau ở vùng cột sống thắt lưng - khu vực giữa hai mông và xương chậu hông. Các cơn đau này thường âm ỉ và kéo dài. Đau thường xuất hiện khi ngồi lâu và đôi khi kèm theo cảm giác cứng và tê ở hai chân, tương tự như các triệu chứng của đau dây thần kinh tọa
Đau thường xuất hiện khi ngồi lâu và đôi khi kèm theo cảm giác cứng và tê ở hai chân, tương tự như các triệu chứng của đau dây thần kinh tọa. Người bệnh gặp phải sự hạn chế trong vận động, không thể gập, co, duỗi hoặc khoanh chân như bình thường và dáng đi cũng bị ảnh hưởng. Vùng khớp bị viêm nhiễm thường có triệu chứng bỏng rát: da quanh khớp cùng chậu ửng đỏ và cảm giác bỏng rát, khó chịu. Đối với phụ nữ mang thai, cơn đau có thể rất dữ dội, xảy ra dù đang ngồi hay nằm, đặc biệt là khi cử động nhẹ. Bệnh thường bắt đầu sau vài tháng mang thai và kéo dài cho đến khi sinh. Trong một số trường hợp, phụ nữ còn có thể xuất hiện các dấu hiệu viêm vùng tiểu khung kèm theo các triệu chứng như đau bụng âm ỉ, đau khi đại tiểu tiện, đau bụng dưới và chảy máu âm đạo không bình thường. 4. Phương pháp khắc phục viêm khớp cùng chậu ở nữ giới 4.1. Dùng thuốc Người bệnh nên đến khám tại chuyên khoa cơ xương khớp để nhận được đánh giá chính xác về tình trạng bệnh. Các bác sĩ sẽ tư vấn và chỉ định phương pháp điều trị thích hợp cho từng trường hợp
Các bác sĩ sẽ tư vấn và chỉ định phương pháp điều trị thích hợp cho từng trường hợp. Các loại thuốc thường được dùng để điều trị viêm khớp cùng chậu ở nữ giới bao gồm thuốc giảm đau, kháng sinh, thuốc chống viêm không steroid, thuốc giãn cơ, và tiêm corticoid ngoài màng cứng... Lưu ý: Việc dùng thuốc phải tuân thủ theo chỉ định chính xác của bác sĩ. Người bệnh không được tự mua thuốc về dùng khi chưa có đơn từ bác sĩ, không được thay đổi liều lượng hoặc ngưng thuốc mà không có sự đồng ý của bác sĩ. Nếu có bất kỳ phản ứng bất thường nào trong quá trình điều trị, cần thông báo ngay cho bác sĩ để được xử lý kịp thời. 4.2. Phẫu thuật Trong trường hợp thuốc Tây không còn hiệu quả và tình trạng viêm nhiễm đã trở nên nghiêm trọng, người bệnh viêm khớp cùng chậu có thể được chỉ định phẫu thuật. Mục đích của cuộc phẫu thuật là loại bỏ viêm nhiễm và tái cấu trúc khớp cùng chậu. 4.3. Tập luyện kết hợp Vật lý trị liệu hỗ trợ và duy trì chức năng của khớp Người bệnh được khuyến cáo nên nghỉ ngơi nhiều. Trong trường hợp đau cấp tính hoặc đau nhiều, việc nghỉ ngơi hoàn toàn là cần thiết
Trong trường hợp đau cấp tính hoặc đau nhiều, việc nghỉ ngơi hoàn toàn là cần thiết. Sau khi các cơn đau đã giảm, người bệnh sẽ được hướng dẫn thực hiện các bài tập thể dục nhằm tăng cường sự linh hoạt của khung chậu, duy trì chức năng vận động của cột sống và ngăn ngừa tình trạng co cứng cơ. Chiếu tia hồng ngoại và sóng ngắn lên vùng khớp cùng chậu, kết hợp với massage và chườm ấm hoặc chườm lạnh theo chỉ định của bác sĩ, được thực hiện hai lần mỗi ngày. Luyện tập thể dục thể thao bằng những bài tập nhẹ nhàng, phù hợp thường xuyên Căng cơ khép háng: Bắt đầu bằng cách nằm ngửa, hai chân đặt trên sàn nhà và gập đầu gối. Sau đó, mở rộng hai đầu gối ra xa nhau và giữ trong khoảng 15 - 30 giây. Lặp lại động tác này ba lần nữa. Động tác này sẽ giúp các cơ trong đùi được căng ra. Tập cơ mông: Bắt đầu với tư thế nằm sấp, hai chân duỗi thẳng. Gồng cơ mông của cả hai bên và giữ trong khoảng 15 giây, sau đó từ từ thả lỏng cơ thể. Tiếp tục lặp lại động tác này hai lần nữa, mỗi lần thực hiện 15 nhịp. Duỗi háng có đối kháng: Gắn một dây chun vào cổ chân của chân đang đau, đứng quay mặt về phía cửa và móc dây chun vào tay nắm cửa, sau đó đóng cửa lại
Tiếp tục kéo chân có buộc dây chun về phía sau và sau đó trả lại vị trí ban đầu, trong khi thực hiện, hãy co bụng để giúp căng cơ bụng. Lặp lại động tác này 2 lần, mỗi lần 15 nhịp. Xoay nửa dưới chân: Bắt đầu bằng cách nằm ngửa, hai chân và hai vai áp sát sàn, lưng dính sàn. Gập đầu gối và xoay cả hai chân về một phía, sau đó xoay về phía đối diện. Tiếp tục lặp lại động tác này khoảng 20 lần. 4.4. Cải thiện chế độ ăn Ăn uống đầy đủ dinh dưỡng là rất quan trọng. Hãy đảm bảo bổ sung các chất dinh dưỡng cần thiết, đặc biệt là các thực phẩm giàu vitamin D, B12, canxi, kali và chất béo omega-3. Nên tránh uống bia, rượu, hút thuốc lá và các loại đồ uống có cồn... 5. Các biến chứng cần biết Khi bệnh nhân mắc viêm khớp cùng chậu lâu năm sẽ dẫn đến các biến chứng như: Hạn chế khả năng vận động. Các biến chứng như viêm vòi trứng và viêm cổ tử cung làm tăng tỷ lệ vô sinh hiếm muộn. Các cơn đau do viêm khớp cùng chậu gây ra khiến người bệnh khó chịu, khó đi lại… ảnh hưởng đến cuộc sống. Các ảnh hưởng của bệnh có thể dẫn đến liệt chi. 6
Các ảnh hưởng của bệnh có thể dẫn đến liệt chi. 6. Cách phòng ngừa viêm khớp cùng chậu ở nữ giới Uống đủ nước là biện pháp quan trọng để phòng ngừa sỏi đường tiết niệu và viêm đường tiết niệu - những nguyên nhân chính gây ra bệnh viêm khớp cùng chậu ở nữ giới. Giữ vệ sinh tốt trong thời kỳ hành kinh. Điều trị triệt để các bệnh phụ khoa như viêm âm đạo, viêm tử cung để tránh tình trạng viêm nhiễm kéo dài. Điều trị kỹ lưỡng các bệnh liên quan đến đường tiêu hóa và các bệnh viêm nhiễm đường tiết niệu. Xử lý kỹ lưỡng các chấn thương ở vùng đáy chậu và niệu đạo để tránh gây viêm. Luyện tập thể dục thể thao thường xuyên. Ăn uống đủ chất dinh dưỡng để tăng sức đề kháng cho cơ thể. Sinh hoạt và nghỉ ngơi hợp lý. Viêm khớp cùng chậu là một bệnh khớp với tiến triển mãn tính và kéo dài. Nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời, bệnh có thể gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng. Do đó, người bệnh cần phải hiểu biết về bệnh để có thể chủ động phát hiện và đi khám tại các chuyên khoa cơ xương khớp một cách kịp thời
Do đó, người bệnh cần phải hiểu biết về bệnh để có thể chủ động phát hiện và đi khám tại các chuyên khoa cơ xương khớp một cách kịp thời. Trung tâm Chấn thương chỉnh hình & Y học thể thao tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City là chuyên khoa chuyên về điều trị các chấn thương và các bệnh lý liên quan đến hệ thống cơ xương khớp và dây chằng. Trung tâm có thế mạnh chuyên môn trong phẫu thuật, điều trị các bệnh lý: Thay thế một phần hoặc toàn bộ đoạn xương và khớp nhân tạo; Thay khớp háng, gối, khuỷu tay; Thay khớp vai đảo ngược, các khớp nhỏ bàn ngón tay ; Phẫu thuật nội soi khớp tái tạo và sửa chữa các tổn thương dây chằng, sụn chêm; Ung thư xương, u xương và mô mềm cơ quan vận động; Phục hồi chức năng chuyên sâu về Y học thể thao; Phân tích vận động để chẩn đoán, theo dõi và cải thiện thành tích cho các vận động viên; chẩn đoán và hỗ trợ phục hồi cho người bệnh. Trung tâm đang áp dụng các công nghệ hiện đại, tối tân vào điều trị như công nghệ tái tạo hình ảnh 3D và in 3D xương, khớp nhân tạo, công nghệ trợ cụ cá thể hóa được chế tạo và in 3D, công nghệ chế tạo và ứng dụng xương khớp nhân tạo bằng các vật liệu mới, kỹ thuật phẫu thuật chính xác bằng Robot.