Chích áp xe tầng sinh môn
Bài viết được tham vấn chuyên môn cùng Bác sĩ nội trú Lê Thanh Tuấn - Bác sĩ Ngoại tiêu hóa -Khoa Ngoại tổng hợp - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Nha Trang. Áp xe tầng sinh môn là tình trạng sưng đau, mưng mủ tại khu vực giữa hậu môn và cơ quan sinh dục ngoài hay là vùng giữa xương mu và xương cụt. Khi gặp tình trạng này, các bác sĩ sẽ thực hiện chích áp xe tầng sinh môn để khắc phục và hạn chế các biến chứng tiêu cực đến sức khỏe từ tình trạng trên. 1. Tìm hiểu về áp xe tầng sinh môn 1.1 Tầng sinh môn là gì? Tầng sinh mônlà hệ thống sinh lý trong cơ thể nằm giữa âm đạo của nữ giới hay gốc bìu và dương vật của nam giơí tới hậu môn, có chiều dài từ 3 – 5 cm, đóng vai trò quan trọng trong nhiều hoạt động như quan hệ tình dục, tiếp nhận tinh trùng, nuôi dưỡng thai nhi cũng như sinh sản... Tầng sinh môn gồm phần mềm cân, cơ, dây chằng... bên dưới khung chậu. Cấu tạo của khu vực này gồm 3 tầng chính: tầng nông, tầng giữa và tầng sâu: Tầng nông: gồm 5 cơ (cơ ngang hông, cơ hành lang, cơ thắt hậu môn và cơ khít âm môn). Trong đó, cơ thắt hậu môn ở vị trí tầng sau, còn 4 cơ còn lại ở vị trí tầng trước
Trong đó, cơ thắt hậu môn ở vị trí tầng sau, còn 4 cơ còn lại ở vị trí tầng trước. Tầng giữa: gồm cơ ngang sâu và cơ thắt niệu đạo, cả hai đều nằm ở vị trí tầng sinh môn trước. Tầng sâu: gồm cơ nâng hậu môn và cơ ngồi cụt. 1.2 Áp xe tầng sinh môn là gì? Áp xe tầng sinh mônlà một khu vực sưng đau, viêm nhiễm và phát triển thành một khối mềm ở tầng sinh môn. Bên trong khốiáp xetường chứa đầy dịch mủ với thành phần là vi khuẩn, xác bạch cầu cũng như các mảnh vụn... Do đó, các áp xe này thường khiếntầng sinh môn bị đauở người bệnh. Các áp xe tầng sinh môn được hình thành thường do sự tắc nghẽn tuyến mồ hôi hoặc tắc tuyến dầu (tuyến bã nhờn), do các vết rạn – thủng trên da tầng sinh môn,viêm nang lông... Khi đó, vi khuẩn sẽ xâm nhập, gây ra phản ứng viêm. 2. Dấu hiệu nhận biết áp xe tầng sinh môn Một bệnh nhân khi bịáp xe tầng sinh mônsẽ có những dấu hiệu sau: Sờ vào khu vực tầng sinh môn, bệnh nhân có thể cảm thấy khối u to, căng tức và đau đớn. Khi khối áp xe này phát triển, bệnh nhân dễ dàng nhìn thấy được đầu mủ nhọn. Hầu hết các khốiáp xe tầng sinh mônsẽ to dần và trở nên nặng nề khi không được điều trị sớm
Hầu hết các khốiáp xe tầng sinh mônsẽ to dần và trở nên nặng nề khi không được điều trị sớm. Khi tình trạngnhiễm trùnglây lan sâu hơn vào bên trong, hay thậm chí là đi vào máu, bệnh nhân có thể cảm thấy cơ thể mệt mỏi, sốt cao... 3. Chích áp xe tầng sinh môn – phương pháp phổ biến điều trị áp xe tầng sinh môn Chích áp xe tầng sinh mônlà thủ thuật cơ bản và thường được chỉ định nhất trong việc điều trị các khối áp xe tầng sinh môn, có chức năng dẫn lưu mủ trong áp xe từ khu vực nhiễm bệnh ra bên ngoài. Tuy nhiên, đây là phương pháp điều trị thích hợp đối với các khối áp xe nhỏ đến trung bình. Ở những khốiáp xe tầng sinh mônlớn, cần phải tiến hành điều trị theo đúng các chỉ định từ bác sĩ chuyên khoa. 4. Quy trình chích áp xe tầng sinh môn được thực hiện như thế nào? Gây tê Bác sĩ sẽ bắt đầu tiến hànhgây têở khu vực xung quanh vị trí áp xe, giúp người bệnh tránh cảm giác đau đớn khi tiến hành thủ thuật. Bệnh nhân cũng sẽ được yêu cầu uống một số loạithuốc an thầnkhi khối áp xe có kích thước lớn. Tiếp theo, bác sĩ sẽ thoa dung dịch sát khuẩn và đặt khăn vô trùng lên vị trí áp xe và xung quanh áp xe, hạn chế tình trạngnhiễm trùng sau thủ thuật
Tiếp theo, bác sĩ sẽ thoa dung dịch sát khuẩn và đặt khăn vô trùng lên vị trí áp xe và xung quanh áp xe, hạn chế tình trạngnhiễm trùng sau thủ thuật. Giảm áp lực trên khối áp xe tầng sinh môn Hoạt động này là cần thiết để đảm bảo quá trìnhchích áp xe tầng sinh môndiễn ra thuận lợi, dễ dàng, hạn chế tình trạngtầng sinh môn bị đauở bệnh nhân. Chích áp xe tầng sinh môn Đầu tiên, bác sĩ sẽ chích rạch ổ áp xe để mủ bên trong cũng như các mảnh vụn chảy ra bên ngoài. Đến khi khu vực sưng đau đã chảy hoàn toàn dịch ra ngoài, sau đó sẽ dùng các dung dịch sát khuẩn như povidine pha loãng để súc rửa làm sạch ổ áp xe, tiếp theo các bác sĩ sẽ sử dụng gạc để chèn vào khoang trống với mục đích cầm máu và dẫn lưu dịch mũ còn sót lại. Cuối cùng, bác sĩ sẽ băng bó lại vết thương. Kê đơn thuốc sau thủ thuật Để hạn chế nguy cơ nhiễm trùng tại vị trí bị áp xe sau chích, bệnh nhân sẽ được kê thêm đơn thuốc kháng sinh, đồng thời hướng dẫn cụ thể cách thức chăm sóc tại nhà. Hầu hết bệnh nhân sẽ cảm thấy dễ chịu ngay sau khi dịch trong ổáp xe tầng sinh mônđã được dẫn lưu hoàn toàn ra ngoài. Trong trường hợp bệnh nhân vẫn còn đau tê, bác sĩ có thể kê thêmthuốc giảm đautrong khoảng 1 – 2 ngày. 5
Trong trường hợp bệnh nhân vẫn còn đau tê, bác sĩ có thể kê thêmthuốc giảm đautrong khoảng 1 – 2 ngày. 5. Phòng ngừa áp xe tầng sinh môn sau điều trị Chích áp xe tầng sinh mônlà thủ thuật để điều trị tức thời các khối áp xe ở vị trí này, nhưng không thể giúp phòng ngừa tình trạng trên dài hạn. Biện pháp để ngăn ngừa các khốiáp xe tầng sinh môntrở lại là: Cải thiện, nâng cao chất lượng môi trường sống. Giữ gìn vệ sinh cá nhân, đặc biệt làvệ sinh vùng kínnhẹ nhàng, đúng cách, ít nhất 2 lần mỗi ngày. Thiết lập chế độ dinh dưỡng đầy đủ chất, tăng cường chất xơ trong rau củ quả, uống nhiều nước. Chú ý tập luyện thể dục thường xuyên để nâng cao sức khỏe. Tránh xa rượu bia, thuốc lá, chất kích thích và xây dựng lối sống khoa học, lành mạnh. Chích áp xe tầng sinh mônlà thủ thuật đơn giản, nhanh chóng và hiệu quả trong việc điều trị các khốiáp xe tầng sinh môn. Khi gặp vấn đề này, bệnh nhân cần nhanh chóng đến bệnh viện để được thăm khám, kiểm tra và điều trị.