Vai trò của chụp nhũ ảnh trong chẩn đoán, sàng lọc ung thư vú
Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ chuyên khoa I Nguyễn Tiến Phú - Bác sĩ Chẩn đoán hình ảnh -Khoa Chẩn đoán hình ảnh và Y học hạt nhân - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City. Bác sĩ Chuyên khoa I Nguyễn Tiến Phú đã có 12 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Chẩn đoán hình ảnh. Chụp nhũ ảnh hay chụp mammography là phương pháp sử dụng tia X để khảo sát hình ảnh tuyến vú nhằm sàng lọc và chẩn đoán ung thư vú. Chụp nhũ ảnh ngoài khả năng phát hiện những vôi hóa điển hình của tổn thương ác tính còn có thể phát hiện các bất thường khác như các khối u, các biến đổi cấu trúc của tuyến vú. 1. Vai trò của chụp nhũ ảnh trong bệnh lý ung thư vú Chụp nhũ ảnhđược áp dụng rộng rãi để tầm soát với các trường hợp không có biểu hiện lâm sàng và giúp chẩn đoán với các trường hợp có các triệu trứng bất thường như sờ thấy khối u, chảy dịch núm vú, co kéo, tụt núm vú. Bệnh ung thư vú giai đoạn sớm có thể được chẩn đoán nhờ vào chụp nhũ ảnh trước khi được phát hiện qua thăm khám lâm sàng. Các nghiên cứu đã chỉ rõ rằng chụp nhũ ảnh là phương tiện tốt nhất trong sàng lọc ung thư vú, góp phần giảm thiểu nguy cơ và tỷ lệ tử vong do bệnh lý này. 2
2. Chuẩn bị trước khi chụp nhũ ảnh Trước khi tiến hành chụp nhũ ảnh thì chị em phụ nữ cần lưu ý những vấn đề sau: Thông báo cho bác sĩ và kỹ thuật viên hình ảnh nếu đang có thai hoặc nghi ngờ có thai. Không sử dụng kem dưỡng, dung dịch khử mùi ở da vùng vú và vùng nách vào ngày thực hiện chụp nhũ ảnh. Những chất này có thể gây ra các ảnh giả làm sai lệch kết quả. Chụp nhũ ảnh không cần nhịn ăn, không yêu cầu chế độ ăn đặc biệt. Không ảnh hưởng tới việc sử dụng các loại thuốc đang dùng. 3. Quy trình chụp nhũ ảnh Kỹ thuật viên mà phần lớn là nữ giới sẽ là người trực tiếp tiến hành chụp nhũ ảnh cho bệnh nhân. Bác sĩ chuyên khoa sẽ tích hình ảnh thu được và đưa ra chẩn đoán. Bệnh nhân sẽ ở tư thế đứng, tuyến vú được đặt giữa tấm ép và bộ phận ghi nhận hình ảnh. Sau đó, vú sẽ được nén ở giữa một cách nhẹ nhàng để làm mô tuyến vú được dàn đều. Bước này cần thực hiện để có được chất lượng hình ảnh tốt nhất với cường độ tia X thấp nhất. Bệnh nhân thường cảm thấy hơi khó chịu hoặc đau nhẹ ở ngực, nhưng sự bất tiện này chỉ kéo dài khoảng vài giây
Bệnh nhân thường cảm thấy hơi khó chịu hoặc đau nhẹ ở ngực, nhưng sự bất tiện này chỉ kéo dài khoảng vài giây. Để có được chất lượng hình ảnh tốt nhất thì chụp nhũ ảnh nên được thực hiện vào thời điểm ở tuần lễ thứ 2 của chu kỳ kinh nguyệt vì lúc này mô vú trở nên mềm hơn. Tuyến vúsẽ được khảo sát ở các tư thế khác nhau để không bỏ sót tổn thương. Trong sàng lọc ung thư vú, chụp nhũ ảnh cần thực hiện ở cả hai bên vú. Quy trình chụp nhũ ảnh kéo dài trung bình khoảng 20 phút. Ngày nay, nhiều trung tâm lớn còn thực hiện được kỹ thuật chụp nhũ ảnh 3D giúp tăng khả năng phát hiện sớm ung thư vú. Sau khi chụp nhũ ảnh, bệnh nhân có thể được yêu cầu thực hiện thêm các phương pháp khảo sát hình ảnh khác hoặc các thủ thuật can thiệp như sinh thiết, chọc hút tế bào để có được chẩn đoán chính xác các bệnh lý tuyến vú. 4. Độ tuổi và tần suất thực hiện chụp nhũ ảnh Nguy cơ mắc bệnh ung thư vú tăng dần theo tuổi. Thời điểm bắt đầu thực hiện chụp nhũ ảnh cho phần lớn phụ nữ sẽ là từ 40 tuổi trở lên và chụp định kỳ hàng năm theo khuyến cáo của mạng lưới ung thư Hoa Kỳ. Những phụ nữ có nguy cơ mắc ung thư vú cao có thể được chụp nhũ ảnh sớm hơn, trước 40 tuổi
Những phụ nữ có nguy cơ mắc ung thư vú cao có thể được chụp nhũ ảnh sớm hơn, trước 40 tuổi. Phim chụp nhũ ảnh là một dữ liệu y tế rất quan trọng. Khi đến thăm khám tại các cơ sở y tế, người bệnh cần mang theo các kết quả chụp nhũ ảnh trước đó để bác sĩ có thể so sánh đối chiếu giữa các phim chụp nhằm tăng khả năng phát hiện các bất thường. Tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec hiện cóGói tầm soát ung thư vúgiúp phát hiện sớm ung thư vú ngay cả khi chưa có triệu chứng. Gói tầm soát ung thư vú tại Vinmec dành cho các đối tượng: Khách hàng nữ, trên 40 tuổi. Khách hàng có nhu cầu có thể sàng lọc bệnh lý về ung thư vú Khách hàng có nguy cơ cao mắc các bệnh về ung thư – đặc biệt là khách hàng tiền sử gia đình có bệnh lý ung thư vú. Phụ nữ trong độ tuổi sinh sản, tiền mãn kinh và mãn kinh. Phụ nữ đang có triệu chứng nghi ngờ ung thư vú như : đau ở vú, sờ thấy khối ở vú, vv