Đàn ông tiểu khó, bệnh gì?
Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Thạc sĩ, Bác sĩ Lê Phúc Liên - Bác sĩ Ngoại tiết niệu -Khoa Ngoại tổng hợp - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Nha Trang. Bác sĩ đã có hơn 12 năm kinh nghiệm trong trong lĩnh vực tiết niệu và tiết niệu chuyên sâu. Chứng tiểu khó thường gặp ở đàn ông, đặc biệt là những người lớn tuổi. Tuy nhiên, nhiều người thường không đi khám do ngại ngùng. Tiểu khó ở nam giới khiến người bệnh gặp nhiều khó khăn, phiền phức và lo lắng thậm chí mất ngủ. 1. Tìm hiểu về chứng tiểu khó Nước tiểu được tiết ra bởi thận và được chứa đựng trong bàng quang. Khi đi tiểu, nước tiểu sẽ theo niệu đạo dẫn từ bàng quang qua tuyến tiền liệt và dương vật ra bên ngoài cơ thể. Xung quanh niệu đạo ở đoạntuyến tiền liệtcó một vòng cơ gọi là cơ thắt vân niệu đạo giúp giữ nước tiểu trong giai đoạn chứa đựng của bàng quang. Tiểu khó ở nam giớilà khi đi tiểu phải rặn mạnh, rặn lâu thì nước tiểu mới ra ngoài được. Việc này khiến cho người bệnh rất phiền phức, gây nhiều khó khăn và phải ở trong nhà vệ sinh lâu hơn người bình thường.Khó tiểukhông phải là một bệnh mà là một triệu chứng bất thường của đường tiết niệu
Khibàng quangđầy nước tiểu, các tín hiệu thần kinh báo cho cơ thắt giữ chặt và cơ bàng quang giãn. Các dây thần kinh và cơ hoạt động cùng nhau để ngăn nước tiểu chảy ra khỏi cơ thể. Khi đi tiểu, các tín hiệu thần kinh báo cho các cơ thắt giãn và cơ bàng quang co bóp giúp tống xuất nước tiểu ra khỏi bàng quang qua niệu đạo và ra khỏi cơ thể. Bí tiểu ở nam giớingày càng phổ biến, đặc biệt ở những người trên 50 tuổi. Các yếu tố nguy cơ bao gồm: Tắc nghẽn đường ra bàng quang liên quan, bệnh thần kinh, suy giảm nhận thức và cắt bỏ tuyến tiền liệt trước đó. Dân số già càng tăng và số ca can thiệpphẫu thuật ung thư tuyến tiền liệtngày càng tăng. Đồng nghĩa với việc tỷ lệ mắc chứng khó tiểu sau phẫu thuật cắt bỏ tuyến tiền liệt đang gia tăng nhanh chóng. 2. Dấu hiệu nhận biết chứng tiểu khó ở nam giới Những biểu hiện của chứngtiểu khó ở nam giớibao gồm: Tiểu không hết nước tiểu: Khi tiểu xong, người bệnh không có cảm giác thoải mái nhẹ nhàng, thay vào đó là cảm giác nặng ở vùng dưới rốn hay vùng hạ vị
Tiểu nhiều lần: Chính vì tiểu không hết nên người bệnh thường xuyên có cảm giác mắc tiểu, khoảng 15 - 30 phút lại phải đi một lần, rất bất tiện khi người bệnh đang đi trên tàu xe hay ở những nơi công cộng. Tia nước tiểu nhỏ, yếu, tiểu rớt xuống chân, người bệnh thường phải rặn nhiều nước tiểu mới ra. Tiểu rắt, tiểu đau: Khi đi tiểu cảm thấy đau, nhau mày,... 3. Nguyên nhân gây ra chứng bí tiểu ở nam giới Đi tiểu bình thường là kết quả hoạt động bình thường của các cơ quan từ bàng quang, cổ bàng quang, ống niệu đạo tới lỗ tiểu ngoài. Bàng quang co bóp nhịp nhàng cộng với việc giãn nở của cổ bàng quang và sự thông suốt của ống niệu đạo. Chứng tiểu khó xảy ra do nhiều nguyên nhân, chủ yếu là do sự bất thường của đường tiết niệu. 3.1. Bàng quang không co bóp Bàng quang không co bóp tốt được: Hay gặp ở bệnh nhânđái tháo đường,tai biến mạch máu não, liệt bàng quang, chấn thương vùng cột sống. Cổ bàng quang không giãn nở được: Do xơ chai, do hẹp cổ bàng quang. 3.2. Phì đại tuyến tiền liệt Tiền liệt tuyến là một cơ quan có kích thước khoảng 4x3 cm, dày 2,5cm, nặng 20 gam nằm ở đáy bàng quang.Tiền liệt tuyếncó nhiệm vụ sản xuất ra chất nhờn góp phần tạo nên tinh dịch
Tiền liệt tuyến chỉ có ở đàn ông và lớn dần theo tuổi. Tuyến tiền liệt ôm vòng quanh cổ bàng quang, dòng nước tiểu chảy ra sẽ đi xuyên qua tuyến. Khi tiền liệt tuyến lớn sẽ làm cản trở dòng nước tiểu gây nên tiểu khó, tiểu nhiều lần, tia nước tiểu yếu. Tiểu khó vànhiễm trùng đường tiểutái đi tái lại nhiều lần dẫn tới viêm bàng quang,viêm thận, thậm chí là suy thận. Phì đại tiền liệt tuyến hay gặp ở đàn ông lớn tuổi gây hẹp cổ bàng quang. Ở Việt Nam có khoảng 45%-70% đàn ông lớn tuổi mắc bệnh này. Tỉ lệ mắc bệnhphì đại tuyến tiền liệtvà mức độ trầm trọng của bệnh thường gia tăng theo tuổi. 3.3 Tắc nghẽn niệu đạo Tắc nghẽn ở niệu đạo xảy ra dohẹp niệu đạohoặc do sỏi niệu đạo. 4. Chẩn đoán chứng bí tiểu ở nam giới Để chẩn đoán chứngkhó tiểu ở nam giớilà do nguyên nhân nào, bác sĩ sẽ chỉ định người bệnh làm một số xét nghiệm bao gồm: Xét nghiệm máutìm PSA (chất biểu hiện đặc trưng của tiền liệt tuyến), khi lượng PSA của tiền liệt tuyến ở trong máu cao thì nghi ngờ có ung thư tiền liệt tuyến. Chụp X-quang để tìm nguyên nhân củasỏi đường tiết niệu, cần thiết sẽ chụp CT, MRI để chẩn đoán nguyên nhân chính xác hơn
Chụp X-quang để tìm nguyên nhân củasỏi đường tiết niệu, cần thiết sẽ chụp CT, MRI để chẩn đoán nguyên nhân chính xác hơn. Siêu âm đo được độ lớn của tiền liệt tuyến, có ảnh hưởng ứ nước ở thận hay chưa. Siêu âmqua ngã trực tràng chẩn đoán kích thước của tiền liệt tuyến chính xác hơn đồng thời có thể kết hợp vớisinh thiết tiền liệt tuyếnnếu nghi ngờ có ung thư. Tóm lại, chứng khótiểu khó ở nam giớilà do nhiều nguyên nhân. Vì vậy, khi có triệu chứng tiểu khó nên đến các bệnh viện có chuyên khoa tiết niệu để được thăm khám, tìm ra nguyên nhân và được can thiệp kịp thời. Đặc biệt đối với những nam giới trên 50 tuổi, cần đi khám sức khỏe định kỳ để có thể phát hiện các bất thường sớm. Tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec hiện cóGói khám, sàng lọc bệnh lý tiết niệugiúp cho khách hàng có thể phát hiện sớm các bệnh lý và có hướng điều trị hiệu quả, ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm. Khi lựa chọn Gói khám, sàng lọc bệnh lý tiết niệu tại Vinmec, khách hàng sẽ được: Khám chuyên khoa ngoại tiết niệu Siêu âm hệ tiết niệu Định lượng PSA toàn phần Định lượng PSA tự do Cấy nước tiểu Để giúp phát hiện sớm khả năng có thể mắc các bệnh tiết niệu