Bạn có thể làm gì để tăng thời gian sống sau điều trị ung thư đại trực tràng?
Bài viết của Thạc sĩ, Bác sĩ Mai Viễn Phương - Trưởng đơn nguyên Nội soi tiêu hóa -Khoa Khám bệnh & Nội khoa - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park Các bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa có thể và nên hướng dẫn những người sống sót sau ung thư đại trực tràng lựa chọn lối sống để giảm nguy cơ tái phát và tử vong do căn bệnh này. Vậy bạn có thể làm gì để tăng thời gian sống sau điều trị ung thư? 1. Một số khuyến nghị sau điều trị ung thư đại trực tràng Tại Hội nghị chuyên đề vềbệnh ung thư đường tiêu hóanăm 2021, Susan Urba, MD, một giáo sư danh dự tại Khoa Huyết học / Ung thư tại Đại học Michigan, ở Ann Arbor, đã trình bày những gì bác sĩ lâm sàng có thể nói với bệnh nhân của họ đã khỏi bệnh ung thư đại trực tràng. “Khả năng sống sót của ung thư đại trực tràng mang lại những khoảnh khắc có thể dạy được,” Urba nói. "Các khuyến nghị của bác sĩ tại thời điểm này có sức nặng đáng kể đối với bệnh nhân của chúng tôi." Carol A. Burke, MD, phó chủ tịch Khoa Tiêu hóa, Gan mật và Dinh dưỡng tại Phòng khám Cleveland ở Cleveland, đồng thời là trưởng bộ phận polyposis tại Trung tâm Đa khoa Đại trực tràng Sanford R. Weiss đã đồng ý
Weiss đã đồng ý. “Chẩn đoán ung thư đại trực tràng đánh vào tâm trí, cơ thể và tâm hồn của bệnh nhân. Các bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa có vai trò như một huấn luyện viên về lối sống lành mạnh cho bệnh nhân của họ và vai trò này không chỉ giới hạn ở những bệnh nhân bị ung thư đại trực tràng của chúng tôi, ”cô nói. Như Burke đã chỉ ra, nhiều bệnh phổ biến ở người phương Tây, bao gồm cả bệnh ung thư đại trực tràng có liên quan đến lối sống. Bốn hành vi lành mạnh có thể giúp ngăn ngừa ung thư đại trực tràng và giảm nguy cơ dẫn đến kết quả xấu sau khi chẩn đoán: duy trìchỉ số khối cơ thểbình thường, tránh hút thuốc, tham gia vào các mức độ khuyến nghị của bài tập thể dục nhịp điệu,tăng cường cơ bắpvà ăn một chế độ ăn thực vật ít mỡ động vật vàthực phẩm chế biến sẵncô nói. 2. Lợi ích của việc tập thể dục Nhiều thử nghiệm ngẫu nhiên đã đánh giá lợi ích của việc tập thể dục ở bệnh nhân ung thư và hầu hết đều tìm thấy mối liên quan với chất lượng cuộc sống, khả năng tái phát và sống sót của bệnh ung thư. Vì lý do này, Urba cho biết cô ủng hộ sự thay đổi mô hình trong việc chăm sóc những người sống sót sauung thư đại trực tràng: “Hãy hỏi về mức độ hoạt động của họ”
Trong một phân tích tổng hợp trên 49.000 người sống sót sau ung thư đại trực tràng vàung thư vú,hoạt động thể chấtcó ảnh hưởng liên quan đến liều lượng đối với khả năng sống sót sau khi chẩn đoán ung thư đại trực tràng (Ann Oncol2014; 25 : 1293-1311). Giảm nguy cơ tử vong dao động từ 15% đối với 5 giờ chuyển hóa tương đương với nhiệm vụ [MET] giờ tập thể dục xuống 38% đối với 15 giờ MET mỗi tuần. Tương tự, một nghiên cứu dọc 16 năm cho thấy hoạt động thể chất nhiều hơn trước và sau khi được chẩn đoán ung thư đại trực tràng có liên quan đến tỷ lệ tử vong thấp hơn, trong khi thời gian ít vận động hơn có liên quan đến nguy cơ cao hơn (J Clin Oncol2013; 31: 876-885 ), Urba nói. Một loại hoạt động khác được khuyến khích là rèn luyện sức đề kháng, đặc biệt là đối với những bệnh nhân bị mất mật độ xương hoặc chức năng cơ trong quá trình điều trị. Cô cho biết thêm, rèn luyện sức đề kháng có thể cải thiện khả năng giữ thăng bằng và giảm nguy cơ té ngã
Cô cho biết thêm, rèn luyện sức đề kháng có thể cải thiện khả năng giữ thăng bằng và giảm nguy cơ té ngã. Bằng chứng hỗ trợ tập thể dục đã được đưa ra trong các hướng dẫn của Mạng lưới Ung thư Toàn diện Quốc gia (NCCN): 2,5 đến 5 giờ tập thể dục cường độ trung bình mỗi tuần (ít hơn nếu tập thể dục mạnh) hoặc hai đến ba buổi mỗi tuần tập luyện sức đề kháng. “Nhưng các khuyến nghị về hoạt động thậm chí cường độ nhẹ cũng có thể cải thiện chức năng ở những bệnh nhân không thể hoặc không tập thể dục ở mức độ vừa phải. Điều quan trọng là tránh lối sống ít vận động”, Urba nói. 3. Dinh dưỡng, quản lý cân nặng rất quan trọng Dự án phẫu thuật và ruột bổ trợ quốc gia đã đánh giá mối liên quan giữa BMI và kết quả trong hai thử nghiệm ngẫu nhiên về hóa trị bổ trợ với 4.288 bệnh nhân ung thư đại trực tràng (J Natl Cancer Inst2006; 98: 1647-1654). So với những người có cân nặng bình thường (BMI, 18,5-24,9 kg / m 2 ), bệnh nhân rất béo phì (BMI = 35 kg / m 2 ) có nguy cơ tái phát ung thư đại trực tràng hoặc ung thư nguyên phát thứ hai cao hơn 38%, tăng 36% nguy cơ đối với tỷ lệ tử vong liên quan đến ung thư đại trực tràng và tăng 28% nguy cơ tử vong do bất kỳ nguyên nhân nào
“Các tác giả lưu ý rằng nguy cơ tái phát ung thư đại trực tràng và tử vong tương tự như mức độ khác biệt về tiên lượng đối với bệnh nhân được điều trị bằng phẫu thuật đơn thuần so với phẫu thuật cộng với hóa trị bổ trợ trong các thử nghiệm lâm sàng trước đây”. Urba nói: "Chúng tôi cần phải xem xét trọng lượng một cách nghiêm túc và nói chuyện với bệnh nhân của chúng tôi như thể đạt được trọng lượng khỏe mạnh là một phương pháp điều trị". Không chỉ béo phì mà chế độ ăn uống góp phần gây ra nó có liên quan đến kết quả sau khichẩn đoán ung thư đại trực tràng. Trong một nghiên cứu hóa trị bổ trợ bao gồm 1.000 bệnh nhân ung thư đại trực tràng giai đoạn II / III, nhóm thử nghiệm Ung thư và Bệnh bạch cầu Nhóm B đã truy vấn bệnh nhân trong và sáu tháng sau khi hóa trị bổ trợ (JAMA2007; 298: 754-764). Bệnh nhân thuộc nhóm cao nhất của chế độ ăn phương Tây(thịt đỏ, chất béo, thực phẩm tinh chế, món tráng miệng) so với nhóm thấp nhất có nguy cơ tái phát ung thư đại trực tràng và tử vong liên quan đến ung thư đại trực tràng gấp đôi hoặc gấp ba
Những bệnh nhân có chế độ ăn phản ánh chỉ số đường huyết cao cũng có tỷ lệ sống không bệnh, không tái phát và sống sót tổng thể kém hơn (J Natl Cancer Inst2012; 104: 1702-1711). Thịt đỏ và thịt chế biến đã được điều tra cụ thể trong Nhóm nghiên cứu dinh dưỡng ngăn ngừa ung thư II của Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (J Clin Oncol2013; 31: 2773-2782), trong đó đã kiểm tra chế độ ăn của 2.315 người được chẩn đoán mắc ung thư đại trực tràng, 1.186 người trong số đó theo dõi lên đến 16 năm. Ăn nhiều thịt đỏ (phần tư cao nhất so với thấp nhất) cả trước và sau khi được chẩn đoán mắc bệnh ung thư đại trực tràng đã làm tăng nguy cơ tử vong do ung thư đại trực tràng tương đối lên 1,79. Urba nói: “Các khuyến nghị về chế độ ăn uống của NCCN bao gồm ăn nhiều rau, trái cây, ngũ cốc, cá và thịt gia cầm, đồng thời hạn chế những thứ xấu, bao gồm thịt đỏ, thực phẩm chế biến và đường. Bằng chứng ít rõ ràng hơn rằng bất kỳ chất bổ sung chế độ ăn uống nào bảo vệ chống lại sự tái phát ung thư. Một thử nghiệm lớn có đối chứng với giả dược gần đây cho thấy không giảm nguy cơ ung thư xâm lấn với vitamin D (N Engl J Med2019; 380: 33-44)
Một thử nghiệm lớn có đối chứng với giả dược gần đây cho thấy không giảm nguy cơ ung thư xâm lấn với vitamin D (N Engl J Med2019; 380: 33-44). Urba nói: “Mặc dù thiếu bằng chứng, 70% đến 85% người sống sót uống vitamin hoặc chất bổ sung khoáng chất và họ thường không cho chúng tôi biết. “Trừ khi bệnh nhân có chế độ ăn rất nghèo nàn với một số thiếu hụt dinh dưỡng, họ không cần những thứ này. Những nghiên cứu này chỉ là một phần nhỏ trong nền tảng bằng chứng vững chắc ủng hộ lối sống lành mạnh như một phương tiện ngăn ngừa tái phát ung thư đại trực tràng, Urba nói. Đối với những bệnh nhân đặt mục tiêu gia tăng cho hoạt động thể chất thường xuyên và mộtchế độ ăn uống lành mạnh, cô ấy nói, “hy vọng rằng lợi ích sẽ tích lũy”. 4. Nguyên tắc sàng lọc ung thư đại trực tràng do Hiệp hội tiêu hoá Hoa Kỳ ACG cập nhật ACG đã cập nhật hướng dẫn năm 2009 vềtầm soát ung thư đại trực tràng
Trong số đó có một số khuyến nghị là: Sàng lọc ung thư đại trực tràng ở những người có nguy cơ trung bình trong độ tuổi từ 50 đến 75 để giảm tỷ lệ mắc u tuyến, ung thư đại trực tràng tiến triển và tỷ lệ tử vong do ung thư đại trực tràng (khuyến cáo mạnh mẽ, bằng chứng chất lượng trung bình); Sàng lọc ung thư đại trực tràng ở những người có nguy cơ trung bình trong độ tuổi từ 45 đến 49 để giảm tỷ lệ mắc u tuyến, ung thư đại trực tràng tiến triển và tỷ lệ tử vong do ung thư đại trực tràng (khuyến cáo có điều kiện; bằng chứng chất lượng rất thấp); Quyết định tiếp tục sàng lọc trên 75 tuổi nên được cá nhân hóa (khuyến nghị có điều kiện; bằng chứng chất lượng rất thấp); Nội soi đại tràngvà xét nghiệm máu ẩn trong phân nên là phương thức sàng lọc chính để sàng lọc ung thư đại trực tràng (khuyến cáo mạnh mẽ; bằng chứng chất lượng thấp); Không sử dụng xét nghiệm Septin 9 để sàng lọc ung thư đại trực tràng (khuyến cáo có điều kiện, bằng chứng chất lượng rất thấp)
Ngoài ra, các xem xét các xét nghiệm sàng lọc sau đây đối với những người không thể hoặc không muốn trải qua nội soi đại tràng hoặc xét nghiệm máu ẩn trong phân:nội soi đại tràng sigmaống mề, xét nghiệm DNA trong phân đa mục tiêu, chụp cắt lớp vi tính đại tràng hoặc nội soi viên nang. Tuy nhiên, khuyến nghị này có điều kiện và bằng chứng chất lượng rất thấp   Tài liệu tham khảo: gastroendonews.com