Cập nhật hội chứng QT dài mắc phải
Bài viết bởi Bác sĩ Đào Kim Phượng - Khoa Khám bệnh - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City. Hội chứng QT dài mắc phải là một rối loạn tái cực tim được đặc trưng bởi sự kéo dài khoảng QT trên điện tâm đồ do nguyên nhân mắc phải. Điều này thường được gây ra bởi các bất thường về thuốc và chất điện giải có thể làm kích thích rối loạn nhịp thất xoắn đỉnh. 1. Tổng quan Hội chứng QT dài mắc phải là mộtrối loạn tái cực timđược đặc trưng bởi sự kéo dài khoảng QT trên điện tâm đồ do nguyên nhân mắc phải. Điều này thường được gây ra bởi các bất thường về thuốc và chất điện giải có thể làm kích thích rối loạn nhịp thất xoắn đỉnh. Xoắn đỉnh là một dạng của nhịp nhanh thất đa hình (VT) được đặc trưng bởi sự xoắn của các phức bộ QRS xung quanh một đường đẳng điện trong một mô hình hình sin thường tự giới hạn nhưng có thể thoái hóa thành rung thất. Hội chứng QT kéo dài có thể dẫn đến một sốrối loạn nhịp timnghiêm trọng và có thể gây tử vong. 2. Đánh giá chung Chẩn đoán được thực hiện bằngđiện tâm đồ(ECG) khi nghỉ cho thấy khoảng thời gian QT điều chỉnh (QTc) kéo dài
2. Đánh giá chung Chẩn đoán được thực hiện bằngđiện tâm đồ(ECG) khi nghỉ cho thấy khoảng thời gian QT điều chỉnh (QTc) kéo dài. Đối với nam giới: Một khoảng QTc gần kéo dài được xác định là 430-450 mili giây Một khoảng QTc kéo dài được định nghĩa là > 450 mili giây Đối với nữ giới: Một khoảng QTc gần kéo dài được xác định là 450-470 mili giây Một khoảng QTc kéo dài có thể được định nghĩa là > 470 mili giây hoặc > 460 mili giây (theo Circulation 2017 Nov 7;136(19):e273) Nguyên nhân củahội chứng QT dài mắc phảibao gồm nhiều loại thuốc và bất thường về chất điện giải: Một số thuốc chống loạn nhịp (như dofetilide, ibutilide, sotalol, disopyramide, procainamide và quinidine) Một số thuốc chống nhiễm trùng:clarithromycin, azithromycin, erythromycin, halofantrine, pentamidine, sparfloxacin, chloroquine, fluoroquinolones Một số thuốc chống loạn thần: chlorpromazine, haloperidol, mesoridazine, thioridazine, pimozide, butyrophenone, phenothiazines Một số thuốc chống nôn và thuốc dị ứng: domperidone, droperidol, astemizole, terfenadine, lạm dụng loperamide 3. Dịch tễ học Nhìn chung nữ bị ảnh hưởng gấp 2 hoặc 3 lần nam giới. Tỷ lệ mắc: Tỷ lệ mắc hội chứng QT dài mắc phải khó ước tính
Dịch tễ học Nhìn chung nữ bị ảnh hưởng gấp 2 hoặc 3 lần nam giới. Tỷ lệ mắc: Tỷ lệ mắc hội chứng QT dài mắc phải khó ước tính. Theo báo cáo kéo dài khoảng QT rõ rệt trong: 1% -10% bệnh nhân dùng thuốc chống loạn nhịp kéo dài QT Ít hơn 1% bệnh nhân dùng các thuốc khác có khả năng kéo dài QT 4
Yếu tố nguy cơ Các yếu tố nguy cơ lâm sàng: Các tình trạng bệnh tim kèm theo, chẳng hạn nhưrối loạn nhịp thất, nhịp tim chậm, chuyển đổi gần đây từ rung nhĩ, phì đại thất trái, thiếu máu cục bộ cơ tim, tăng huyết áp, suy tim với giảm phân suất tống máu Bất thường điện giải bao gồm :hạ kali máu, hạ huyết áp, hạ calci huyết Giới tính nữ Đái tháo đường Chỉ số khối cơ thể tăng Tăng cholesterol huyết thanh Nồng độ hormone tuyến giáp tăng cao Suy giáp Hạ thân nhiệt Suy cơ quan ở bệnh nhân được điều trị bằng thuốc kéo dài QT đòi hỏi phải thải trừ / chuyển hóa ở cơ quan bị rối loạn chức năng, chẳng hạn như: + Suy thận ở bệnh nhân được điều trị bằng thuốc kéo dài QT cần thải trừ qua thận (như sotalol) + Suy gan ở bệnh nhân được điều trị bằng thuốc kéo dài QT cần chuyển hóa qua gan để thanh thải (như methadone) + Nôn mửa hoặc tiêu chảy dẫn đến rối loạn điện giải làm tăng tác dụng kéo dài QT của thuốc (chẳng hạn như thuốc chống nôn hoặc kháng sinh) Tính nhạy cảm di truyền Các cơ chế dược lực học gen-thuốc (do các biến thể di truyền) có thể làm tăng tác dụng kéo dài QT của thuốc Đa hình kênh ion 5
Các yếu tố nguy cơ đối với xoắn đỉnh Tuổi cao Giới tính nữ Tình trạng tim: phì đại thất trái, giảm phân suất tống máu thất trái, thiếu máu cục bộ cơ tim Loạn nhịp tim: ngừng xoang sau khi chuyển đổi từ rung / cuồng nhĩ sang nhịp xoang, nghỉ bù sau cơn ngoại tâm thu thất sớm (PVC), ngừng xoang, Mobitz II hoặc blốc nhĩ thất (AV) hoàn toàn với tần số thất < 40 nhịp / phút Bất thường về điện giải: hạ kali máu (trung bình đến nặng), hạ magie máu (trung bình đến nặng), rối loạn điện giải suy dinh dưỡng Suy giảm trao đổi chất (mắc phải hoặc di truyền): suy thận, suy gan Khuynh hướng di truyền kéo dài QT Tiền sử cá nhân hoặc gia đình về kéo dài QT không giải thích được Yiền sử gia đình về ngất, đột tử, hoặc hội chứng QT dài bẩm sinh Sử dụng đồng thời thuốc kéo dài QT hoặc làm suy giảm chuyển hóa của thuốc kéo dài QT 6. Biểu hiện lâm sàng Phát hiện ngẫu nhiên điện tâm đồ (ECG) ở bệnh nhân không có triệu chứng Biểu hiện lâm sàng ban đầu có thể bao gồm Đánh trống ngực Ngất hoặc ngất trước kia Đột tử do tim hoặc ngừng tim đột ngột Lâng lâng Khó thở Chóng mặt Đau ngực 7. Quản lý bệnh Ngừng sử dụng thuốc có khả năng gây bệnh (Khuyến nghị mạnh mẽ)
Quản lý bệnh Ngừng sử dụng thuốc có khả năng gây bệnh (Khuyến nghị mạnh mẽ). Xác định và điều chỉnh các yếu tố nguy cơ lâm sàng tiềm ẩn, bao gồm các bất thường về chuyển hóa như hạ kali máu, hạ magie máu hoặc hạ đường huyết. Nếu bệnh nhân bị xoắn đỉnh do thuốc, hạ kali máu, hạ magie máu hoặc các yếu tố mắc phải khác: Nếu có bằng chứng về việc kéo dài QT sau hoặc trước một đợt xoắn đỉnh, hãy cho chất điện giải, bao gồm (Khuyến nghị mạnh mẽ): + Magiê sulfat (liều điển hình 1-2 g [4-8 mmol] IV) để ức chếrối loạn nhịp tim(có thể hợp lý ngay cả khi hạ đường huyết không được xác nhận). Bổ sung magiê đến ≥ 2 mmol / L + Bổ sung kali đến ≥ 4 mmol / L Nếu có tái phát (hoặc tồn tại) xoắn đỉnh, ức chế rối loạn nhịp tim bằng cách tăng nhịp tim với: + Tạo nhịp tạm thời với tạo nhịp nhĩ hoặc thất với tần số 90-110 nhịp / phút (Khuyến nghị mạnh mẽ) + Isoproterenol nếu tạo nhịp tạm thời không có sẵn (Khuyến nghị mạnh mẽ) Thường được truyền tĩnh mạch liên tục với liều duy trì nhịp tim > 90 nhịp / phút Chống chỉ định ở những bệnh nhân mắc hội chứng QT dài bẩm sinh hoặcbệnh tim thiếu máu cục bộ Bắt đầu khử rung tim nhanh chóng ở những bệnh nhân không ổn định. Điều trị lâu dài hiếm khi cần thiết
Điều trị lâu dài hiếm khi cần thiết. Giám sát có thể bao gồm: Điện tâm đồ cấp cứu để đánh giá các biến thể khoảng QT, nhịp tim chậm hoặc rối loạn nhịp tim hoặc theo dõi hiệu quả của những thay đổi trong thuốc. Máy theo dõi di động Holter 24 giờ khi các triệu chứng xảy ra hàng ngày và theo dõi sự kiện nếu các triệu chứng diễn ra đơn lẻ. Để bảo vệ sức khỏe tim mạch nói chung và phát hiện sớm dấu hiệu của bệnh lý tim mạch, khách hàng có thể đăng kýGói Sàng lọc Tim mạch - Khám Tim mạch cơ bảncủa Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec. Gói khám giúp phát hiện sớm nhất các vấn đề của tim mạch thông qua các xét nghiệm và các phương pháp chẩn đoán hình ảnh hiện đại. Gói khám dành cho mọi độ tuổi, giới tính và đặc biệt rất cần thiết cho những người có yếu tố nguy cơ mắc bệnh tim mạch.   Tài liệu tham khảo Van Noord C, Eijgelsheim M, Stricker BH. Drug- and non-drug-associated QT interval prolongation. Br J Clin Pharmacol
Tài liệu tham khảo Van Noord C, Eijgelsheim M, Stricker BH. Drug- and non-drug-associated QT interval prolongation. Br J Clin Pharmacol. 2010 Jul;70(1):16-23full-text 2.Al-Khatib SM, Stevenson WG, Ackerman MJ, et al. 2017 AHA/ACC/HRS Guideline for Management of Patients With Ventricular Arrhythmias and the Prevention of Sudden Cardiac Death: Executive Summary: A Report of the American College of Cardiology/American Heart Association Task Force on Clinical Practice Guidelines and the Heart Rhythm Society. Circulation. 2017 Oct 30; early online Kramer DB, Zimetbaum PJ. Long-QT syndrome. Cardiol Rev. 2011 Sep-Oct;19(5):217-25 Kallergis EM, Goudis CA, Simantirakis EN, Kochiadakis GE, Vardas PE. Mechanisms, risk factors, and management of acquired long QT syndrome: a comprehensive review. ScientificWorldJournal. 2012;2012:212178EBSCOhost Full Textfull-text Roden DM. Drug-induced prolongation of the QT interval. N Engl J Med. 2004 Mar 4;350(10):1013-22, commentary can be found in N Engl J Med 2004 Jun 17;350(25):2618