Công dụng thuốc Azedra
Iobenguane I-131 là một liệu pháp điều trị ung thư do khả năng tập trung tại mô đích là tuyến thượng thận. Hoạt chất phóng xạ này có trong thuốc Azedra. Vậy việc sử dụng Azedra cần tuân thủ và lưu ý những vấn đề gì? 1. Azedra thuốc biệt dược là gì? ThuốcAzedrachứa hoạt chất Iobenguane I-131 có tác dụng tương tự chất dẫn truyền thần kinh norepinephrine (NE). Cũng như NE, Iobenguane I-131 tích tụ tại một số mô củatuyến thượng thận. Khi dùngthuốcAzedra, Iobenguane I-131 tập trung tại cáctế bào ung thưở mô thượng thận và các hạt bức xạ trongAzedrasẽ tiêu diệt các tế bào ung thư này. 2. Cách sử dụng thuốc Azedra ThuốcAzedrasử dụng bằng đườngtruyền tĩnh mạch. Phụ nữ nên thử thai trước khi nhậnthuốcAzedra. Do đặc tính phóng xạ của nó, những người chăm sóc bệnh nhân dùng chế phẩm này nên áp dụng các biện pháp phòng ngừa phóng xạ. Đội ngũ bác sĩ sẽ tư vấn cho bệnh nhân về cách thực hànhan toàn bức xạcụ thể để bảo vệ bản thân, gia đình và những người tiếp xúc gần. Người bệnh nên uống 2 lít chất lỏng một ngày trước và trong 7 ngày sau thời điểm truyềnthuốcAzedra. Bệnh nhân sẽ nhận được bổ sung iod vô cơ từ khoảng ít nhất 24 giờ trước đó và duy trì trong 10 ngày sau mỗi liều Iobenguane I-131
Bệnh nhân sẽ nhận được bổ sung iod vô cơ từ khoảng ít nhất 24 giờ trước đó và duy trì trong 10 ngày sau mỗi liều Iobenguane I-131. Azedracó thể tương tác với một số loại thuốc khác. Người bệnh không nên dùng những thuốc sau đây ít nhất 7 ngày sau khi điều trị bằngAzedra, bao gồm Phentermine,Tramadol, Reserpine, Labetalol, Pseudoephedrine, Amitriptyline, Bupropion, Mirtazapine, Venlafaxine, Phenelzine, Linezolid, các thuốc chống trầm cảm. 3. Tác dụng phụ của thuốc Azedra Có một số biện pháp bệnh nhân có thể thực hiện để kiểm soát các tác dụng phụ của Iobenguane I-131. Người bệnh cần trao đổi với bác sĩ về những khuyến nghị và tìm ra biện pháp phù hợp nhất. Một số tác dụng phụ phổ biến củaAzedra: 3.1. Giảm số lượng bạch cầu Tế bào bạch cầuđóng vai trò quan trọng để chống lại tác nhân nhiễm khuẩn. Trong khi được điều trị bằngAzedra, số lượng bạch cầu của bệnh nhân có thể giảm xuống, dẫn đến tăng nguy cơ mắc bệnh nhiễm trùng. Bệnh nhân nên thông báo cho bác sĩ ngay lập tức nếu có các biểu hiện nhiễm trùng như sốt cao, đau họng hoặc cảm lạnh, khó thở, ho, tiểu nóng rát hoặc loét không/chậm lành
Một số khuyến cáo giúp ngăn ngừa nhiễm trùng khi dùngthuốcAzedra: Rửa tay thường xuyên, cho cả bệnh nhân và người tiếp xúc là biện pháp hạn chế lây lan tác nhân nhiễm trùng tốt; Hạn chế tập trung đông người hoặc tiếp xúc với trường hợp mắc bệnh dễ lây nhiễm; Mặc quần áo bảo hộ khi làm việc ngoài trời; Không trực tiếp xử lý chất thải thú nuôi; Giữ vết thương hoặc vết xước sạch sẽ; Tắm rửa, vệ sinh cá nhân và chăm sóc miệng thường xuyên; Không cắt khóe hay móng tay mọc ngược; Tham khảo ý kiến bác sĩ ung thư trước khi thực hiện thủ thuật nha khoa; Trao đổi với bác sĩ ung thư trước khi bệnh nhân hoặc người sống cùng chuẩn bị tiêm ngừa. 3.2. Giảm số lượng tiểu cầu Tiểu cầulà một thành phần của quá trình đông máu, do đó khi số lượng tiểu cầu thấp sẽ làm tăng nguy cơ chảy máu. Người bệnh dùngthuốcAzedrahãy thông báo cho bác sĩ nếu xuất hiện vết bầm tím hoặc chảy máu bất thường, bao gồm chảy máu mũi, chảy máu chân răng hoặc tiêu tiểu ra máu. Người bệnh có số lượng tiểu cầu quá thấp khi dùngAzedracó thể phải được truyền tiểu cầu
Người bệnh có số lượng tiểu cầu quá thấp khi dùngAzedracó thể phải được truyền tiểu cầu. Một số biện pháp giảm nguy cơ chảy máu bất thường khi dùngAzedra thuốc biệt dược: Không dùng dao cạo râu; Không tham gia các môn thể thao đối kháng hay hoạt động có thể gây thương tích hoặc chảy máu; Không sử dụng Aspirin,Corticosteroidvà cácNSAIDdo làm tăng nguy cơ chảy máu. Người bệnh nên tham khảo ý kiến bác sĩ về việc sử dụng các thuốc trên và bất kỳ loại thuốc hay sản phẩm bổ sung không kê đơn khác trong quá trình điều trị bằngAzedra; Không sử dụng chỉ nha khoa hay tăm xỉa răng. Người bệnh nên đánh răng bằng bàn chải lông mềm để hạn chế tổn thương nướu. 3.3. Giảm số lượng hồng cầu gây thiếu máu Hồng cầu mang oxy đến các mô trong cơ thể, do đó khi số lượng giảm thấp sẽ khiến người bệnh mệt mỏi hoặc yếu sức. Bệnh nhân nên cho bác sĩ ung thư biết nếu thở nhanh nông, khó thở hoặc đau ngực... trong thời gian dùngAzedra. Trường hợp số lượng hồng cầu quá thấp có thể cần phải truyền máu. 3.4. Buồn nôn, nôn ói Người bệnh cần trao đổi với bác sĩ về khả năng sử dụng các thuốc kiểm soát buồn nôn và nôn ói dothuốcAzedra
3.4. Buồn nôn, nôn ói Người bệnh cần trao đổi với bác sĩ về khả năng sử dụng các thuốc kiểm soát buồn nôn và nôn ói dothuốcAzedra. Ngoài ra, người bệnh có thể thử thay đổi chế độ ăn uống, hạn chế các yếu tố tăng nôn ói (như ăn nhiều thực phẩm nhiều dầu mỡ/chất béo, gia vị hoặc có tính axit). 3.5. Độc tính trên gan ThuốcAzedracó thể gây nhiễm độc gan, bác sĩ điều trị có thể giám sát bằng cách sử dụng cácxét nghiệm chức năng gan. Bệnh nhân cần thông báo cho bác sĩ nếu có các biểu hiện bất thường như vàng da hoặc vàng mắt, nước tiểu sẫm màu hoặc đau hạ sườn phải... vì chúng có thể là dấu hiệu của nhiễm độc gan. 3.6. Khô miệng ThuốcAzedracó thể dẫn đến tình trạng khô miệng trong quá trình sử dụng. Khô miệng khiến người bệnh gặp nhiều khó chịu và có thể ảnh hưởng đến khả năng nói, nuốt và sức khỏe răng miệng
Khô miệng khiến người bệnh gặp nhiều khó chịu và có thể ảnh hưởng đến khả năng nói, nuốt và sức khỏe răng miệng. Các biện pháp để kiểm soát tác dụng phụ này củaAzedrabao gồm: Vệ sinh răng miệng thường xuyên với kem đánh răng có chứa florua; Sử dụng chỉ nha khoa 1 lần/ngày nếu bác sĩ cho phép; Nhai kẹo cao su không đường hoặc ngậm kẹo không đường để kích thích tiết nước bọt; Súc miệng thường xuyên để giữ ẩm cho miệng; Nói chuyện với bác sĩ về việc sử dụng các loại gel và nước rửa không kê đơn thay thế nước bọt; Trao đổi với bác sĩ nếu khô miệng tiếp tục là một vấn đề với người bệnh. 3.7. Nhiễm trùng tuyến nước bọt Azedracó thể dẫn đến tình trạng nhiễm trùng tuyến nước bọt. Các triệu chứng có thể bao gồm đau, nhạy cảm, đỏ và sưng ở khu vựcnhiễm trùng. Người bệnh hãy liên hệ với bác sĩ nếu gặp các triệu chứng nêu trên. 3.8. Giảm cảm giác thèm ăn hoặc thay đổi khẩu vị Dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng giúp bệnh nhân phục hồi sức khỏe. Việc sử dụngAzedracó thể ảnh hưởng đến cảm giác thèm ăn và một số người bệnh vì tác dụng phụ này mà gặp nhiều khó khăn khi ăn uống. Bệnh nhân hãy tham khảo ý kiến bác sĩ về các vấn đề dinh dưỡng để lựa chọn thực phẩm phù hợp. 3.9
Bệnh nhân hãy tham khảo ý kiến bác sĩ về các vấn đề dinh dưỡng để lựa chọn thực phẩm phù hợp. 3.9. Chóng mặt Azedracó thể khiến người bệnh bị chóng mặt. Một lưu ý quan trọng là người bệnh cần phải thay đổi tư thế chậm rãi và liên hệ với bác sĩ khi chóng mặt ảnh hưởng nhiều đến cuộc sống hằng ngày. 3.10. Đau đầu Bác sĩ có thể đề xuất các loại thuốc và các chiến lược khác để giúp giảm đau đầu do sử dụngAzedra. 3.11. Thay đổi huyết áp Azedracó thể gây ra tăng huyết áp hoặc tụt huyết áp khi sử dụng điều trị ung thư. Bệnh nhân nên được kiểm tra huyết áp thường xuyên trong thời gian điều trị bằng hoạt chất này và bất kỳ thay đổi huyết áp nào đều cần được xử trí thích hợp. Bệnh nhân hãy báo cáo bất kỳ biểu hiện nào của tình trạng thay đổi huyết áp cho bác sĩ, bao gồm đau đầu, thay đổi thị lực hoặc chóng mặt... 3.12. Một số tác dụng phụ ít phổ biến của Azedra Ung thư thứ phát: Vẫn có nguy cơ dù thấp về việc phát triển MDS, bệnh bạch cầu cấp hoặc một số ung thư khác do điều trị bằngthuốcAzedra, đặc biệt có thể xảy ra sau điều trị rất lâu. Bác sĩ sẽ cung cấp hướng dẫn người bệnh về cách theo dõi vấn đề này; Suy giáp:Azedracó thể gây khiến tuyến giáp hoạt động kém đi
Bác sĩ sẽ cung cấp hướng dẫn người bệnh về cách theo dõi vấn đề này; Suy giáp:Azedracó thể gây khiến tuyến giáp hoạt động kém đi. Bác sĩ sẽ cho người bệnh thực hiện cácxét nghiệm máuđể kiểm tra chức năng của tuyến giáp và điều trị tác dụng phụ này nếu có bất thường. Các triệu chứng của suy giáp bao gồm mệt mỏi, cảm thấy nóng hoặc lạnh, thay đổi giọng nói, tăng hoặc giảm cân, rụng tóc và chuột rút cơ; Các vấn đề về thận: Người bệnh sử dụngthuốcAzedracó nguy cơ phát sinh các vấn đề về thận, bao gồm tăng nồng độ creatinin, mà bác sĩ điều trị có thể phải theo dõi bằng các xét nghiệm máu. Bệnh nhân hãy thông báo cho bác sĩ nếu nhận thấy lượng nước tiểu giảm, tiểu máu, phù mắt cá chân hoặc chán ăn; Viêm phổi: Bệnh nhân có thể gặp tác dụng phụ này khi điều trị ung thư bằngthuốcAzedra. Do đó hãy thông báo cho bác sĩ ngay lập tức nếu bệnh nhân mới xuất hiện các triệu chứng như thở nhanh, khó thở, ho hoặc sốt. Mối quan tâm về khả năng ảnh hưởng đến khả năng tình dục và sinh sản củaAzedra: Azedracó thể ảnh hưởng đến hệ thống sinh sản của bệnh nhân, dẫn đếnrối loạn chu kỳ kinh nguyệthoặc giảm/ngưng sản xuất tinh trùng
Phụ nữ có thể bị mãn kinh sớm với các triệu chứng như bốc hỏa và khô âm đạom. Ngoài ra, ham muốn tình dục có thể giảm trong quá trình điều trị bằngAzedra; Việc cho thai nhi tiếp xúc vớiAzedracó thể dẫn đến các dị tật bẩm sinh, vì vậy bệnh nhân không nên mang thai hoặc làm cha khi đang điều trị ung thư bằngAzedra. Đồng thời việc ngừa thai an toàn là vô cùng cần thiết trong quá trình điều trị và ít nhất 7 tháng sau khi ngưng điều trị đối phụ nữ và 4 tháng đối với nam giới; Bệnh nhân không nên cho con bú trong thời gian dùng thuốc và ít nhất 80 ngày từ liềuAzedracuối cùng.   Nguồn tham khảo: oncolink.org