Lưu ý sau phẫu thuật cắt polyp đại tràng
Mặc dù được áp dụng kỹ thuật hiện đại, cắt polyp đại tràng vẫn tiềm ẩn nguy cơ tái phát nếu người bệnh không duy trì chế độ ăn uống và sinh hoạt lành mạnh. Để đảm bảo hiệu quả lâu dài sau khi phẫu thuật, người bệnh cần ý thức duy trì chế độ ăn uống và sinh hoạt lành mạnh, kết hợp tái khám định kỳ để bảo vệ sức khỏe bản thân. Bài viết này được viết dưới sự hướng dẫn chuyên môn của bác sĩ CK I Võ Thị Thùy Trang - Bác sĩ Nội soi tiêu hóa tại khoa Khám bệnh & Nội khoa - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Đà Nẵng. 1. Triệu chứng sau khi cắt polyp đại tràng Thông thường, sau khicắt polyp đại tràng, sức khỏe người bệnh sẽ dần hồi phục. Đối với polyp nhỏ: Vết cắt sẽ tự liền sẹo trong vòng 1 tuần. Đối với polyp kích thước lớn hơn có vòng thắt chân polyp trước khi cắt: Vòng cắt và kẹp clip sẽ tự rời khỏi vết cắt trong khoảng 5-7 ngày sau khi thực hiện thủ thuật. Tuy nhiên, người bệnh cần đặc biệt lưu ý theo dõi các triệu chứng sau khi cắt polyp đại tràng sau đây để có thể điều trị kịp thời tại cơ sở y tế có chuyên khoa tiêu hóa, gan mật: Đau bụng kèm theo chảy máu hoặc tiết dịch nhầy nhiều ở trực tràng. Phù nề ở khu vực xung quanh hậu môn. Sốt, chóng mặt, buồn nôn và nôn. Ho, khó thở, tức ngực
Phù nề ở khu vực xung quanh hậu môn. Sốt, chóng mặt, buồn nôn và nôn. Ho, khó thở, tức ngực. Chướng căng hoặc co cứng bụng. Phân có lẫn máuhoặc phân đen. 2. Sau phẫu thuật phải nằm viện bao lâu? Vì sử dụng thuốc gây mê, bệnh nhân cần thời gian ngắn để hồi phục sau khicắt polyp đại tràng. Sau khi tỉnh táo, bệnh nhân sẽ được cho ăn nhẹ và nghỉ ngơi trước khi về nhà trong ngày. Những bệnh nhân có polyp ác tính, từ 3 polyp trở lên, kích thước polyp lớn hơn 1cm hoặc gặp một số trường hợp đặc biệt khác sẽ cần lưu viện theo dõi sức khỏe từ 1 đến 2 ngày. Lý do nhập viện là thực hiện sinh thiết nhằm chẩn đoán và theo dõi tình trạng polyp đại tràng cùng các biến chứng đang gặp phải. Tuy nhiên, bệnh nhân không nên quá lo lắng vì thời gian nằm viện sẽ không kéo dài và chỉ mất khoảng 2 tuần để hồi phục hoàn toàn. 3. Sau khi cắt polyp đại tràng nên ăn gì? Sau khi cắt polyp đại tràng nên ăn gì là thắc mắc của đa số bệnh nhân. Bệnh nhân cần kiêng hoàn toàn thức ăn trong 1-2 ngày đầu. Chỉ nên uống nước lọc, chia thành nhiều lần nhỏ, mỗi lần vài thìa, cách nhau 1-2 tiếng. Sang ngày thứ 2-3, bệnh nhân vẫn chưa được ăn mà chỉ tiếp tục tăng lượng nước uống
Sang ngày thứ 2-3, bệnh nhân vẫn chưa được ăn mà chỉ tiếp tục tăng lượng nước uống. Giai đoạn đầu, người bệnh có thể bắt đầu bổ sung dinh dưỡng bằng các loại sữa uống và thức ăn mềm. Bệnh nhân nên ưu tiên các món hầm nhuyễn, canh hoặc súp dễ tiêu hóa. Việc chia bữa ăn thành nhiều bữa nhỏ sẽ giúp giảm gánh nặng cho đại tràng, đồng thời thúc đẩy quá trình hồi phục vết thương hiệu quả hơn. Từ vài tuần sau phẫu thuật, bệnh nhân có thể bắt đầu ăn cháo, mì sợi, bánh bao,... Nên ưu tiên lựa chọn thực phẩm dạng đặc, cung cấp chất đạm vừa đủ cho cơ thể, hạn chế chất xơ và chia nhỏ thành nhiều bữa ăn trong ngày. Để hỗ trợ quá trình điều trị và phục hồi sau khi cắt polyp đại tràng, bệnh nhân nên hạn chế hoặc tránh hoàn toàn một số loại thực phẩm sau: Thực phẩm nhiều gia vị: Gồm đồ ăn chua cay, thực phẩm chứa nhiều chất bảo quản. Rượu bia, cà phê, trà cùng các loại đồ uống có cồn và cafein khác… Đồ nướng, chiên rán nhiều dầu mỡ, đồ ăn cay nóng. Chất béo động vật. 4. Cắt polyp đại tràng có phải kiêng quan hệ không? Cắt polyp đại tràng có phải kiêng quan hệ không? Có, bệnh nhân nên kiêng quan hệ tình dục sau khi mổ để giảm nguy cơnhiễm trùng đường tiết niệu,nhiễm trùng vết mổvà chảy máu
Thời gian kiêng quan hệ phụ thuộc vào phương pháp phẫu thuật: Phẫu thuật nội soi: Bệnh nhân có thể quan hệ trở lại sau 2-3 ngày. Mổ mở: Bệnh nhân cần kiêng quan hệ 4-6 tuần. 5. Cắt polyp đại tràng có đau không? Bác sĩ sẽ tiến hành gây mê trước khi thực hiện thủ thuật cắt polyp ở đại tràng, do đó người bệnh sẽ không cảm thấy đau đớn trong suốt quá trình thực hiện. So với mổ mở cắt polyp, phương pháp nội soi ít xâm lấn hơn, ít gây tổn thương mô lành xung quanh, giảm thiểu tối đa cảm giác đau đớn cho bệnh nhân. Tuy nhiên, sau mổ, bác sĩ có thể kê đơn thuốc giảm đau để hỗ trợ bệnh nhân trong trường hợp có cảm giác khó chịu. Hầu hết cơn đau sẽ tự biến mất trong vài ngày. 6. Lưu ý sau khi cắt polyp đại tràng Lưu ý sau khi cắt polyp đại tràng để sức khỏe phục hồi nhanh chóng và ngăn ngừa tái phát: Sau thủ thuật nội soi gây mê, tuyệt đối không tự lái xe, hãy nhờ người thân đi cùng về nhà. Tuân thủ đúng liều lượng và thời gian sử dụng thuốc theo hướng dẫn của bác sĩ. Nghỉ ngơi đầy đủ, tránh làm việc nặng và vận động mạnh. Ăn thức ăn mềm, lỏng, dễ tiêu hóa (cháo xay nhuyễn với rau) trong 3 ngày đầu. Sau đó, chia nhỏ bữa ăn thành 5-6 bữa/ngày
Ăn thức ăn mềm, lỏng, dễ tiêu hóa (cháo xay nhuyễn với rau) trong 3 ngày đầu. Sau đó, chia nhỏ bữa ăn thành 5-6 bữa/ngày. Uống nhiều nước và ăn nhiều rau củ quả giàu chất xơ để làm mềm phân, tránh táo bón. Hạn chế rặn mạnh khi đi ngoài. Hạn chế thức ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ. Chỉ sử dụng thuốc giảm đau Paracetamol/Acetaminophen khi cần thiết. Tuyệt đối không sử dụng aspirin, ibuprofen, naproxen trong 2 tuần sau khi phẫu thuật nội soi cắt bỏ polyp nếu không có chỉ định từ bác sĩ, vì thuốc có thể ảnh hưởng đến chức năng máu. Đối với những người có polyp đại tràng, bác sĩ khuyến cáo nên tiến hành nội soi đại tràng định kỳ mỗi năm một lần. Đồng thời, người thân trong gia đình bệnh nhân, đặc biệt là những người trên 50 tuổi, cũng nên chủ động nội soi đại tràng. Cắt polyp đại trànglà một thủ thuật được thực hiện bằng kỹ thuật hiện đại, tuy nhiên bệnh nhân vẫn có nguy cơ tái phát bệnh trở lại. Chính vì thế, mọi người cần chủ động thực hiện lối sống lành mạnh, ăn uống khoa học để bảo vệ tốt sức khỏe bản thân.