DenisaB/htr_leibniz_dataset_v1 huggingface dataset:
point nos forces. Et par consequent
nous avons une liberté tout entiere
en ces matieres, d’agir comme
de ce qui est raisonnable, en considerant
le pouvoir d’agir suivant ce choix.
Mais nous demandons quelque chose
que Dieu nous a donné la raison pour
bon nous semble.
de la liberté d’agir, mais nous
impossible, et qui seroit nuisible, si elle
l’un et l’autre.
possible cela iroit à l’infini; par exemple
même droit de me demander la raison de
parceque je veux vouloir; on auroit le
le vouloir, voluntas volendi voluntatem
et si je recourois tousjours à une nouvelle
volonté de vouloir; la chose n’auroit point de fin,
de vouloir infinies en nombre avant que de venir
mais de l’entendement; car nous ne voulons pas
parce que nous voulons vouloir, mais
parceque nostre naturel est de vouloir
ce que nous croyons le meilleur.
Et cette croyance ne vient pas de nostre volonté,
mais de la nature des choses ou de l’assiette
volonté de vouloir une vol la derniere
liberté de vouloir, mais
paroist bon
ait mis entre
les mains.
sans aucune
raison, car l’erreur est contraire à la liberté
necessairement quand il n’y a point d’empechement
par exemple lors que les Curateurs n
veuillent pas donner à un jeune homme la
connoissance de ses affaires, il peut dire
qu’on luy refuse l’administration libre
le puisse jamais pousser; il sera sans doute
libre que comme cet ancien, qui estoit si leger
pour s’arrester dans l’air au milieu de
sans doute plus libre, que les hommes ordinaires.
C’est pourquoy quant à ce point les oiseaux
s’ils avoient encor les avantages des oiseaux.
qui porte les corps vers la terre, il seroit
du franc arbitre, il semble qu’on n’a pas
la liberté de l’action; par les suppositio
contrainte sont egalement contraires à
on fait quelque effort l’action s’en suit
nature de L’unique raison de la
que nous
La Question si nous avons un franc
arbitre, et quelle est son étendue
est une des plus anciennes et des plus agitées dans le monde.
Des nations entieres, et des sectes aussi bien
des anciens philosophes, que des chrestiens modernes
et après cela, il paroistroit temeraire de dire
les hommes se plaisent dans les doutes
et cherchent à les entretenir plus tost
reso finir par des raisonnemens plus solides,
mais plus severes.
La cause de la pluspart
des disputes sans fin, vient en partie, de ce
que ce seroit une espece d’esclavage de s’obliger
à des pensées fermes, et à des idées fixes
notion du franc arbitre, et puis nous verrons
si c’est quelque chose qu’on puisse attribuer
aux hommes dont les hommes sont capables.
prennent le franc arbitre pour une per
car ils l’attribuent à Dieu, et aux anges,
je suppose que le franc arbitre est contraire
est tiré par force dans une maison, on ne
dira pas qu’il y est allé librement. Mais
se trouvent sur mer
tempeste, jettent leur marchandises
plus leger, et pour se sauver; on peut douter
du franc arbitre,
on ne les force pas de se
de nous
au bon sens, car la liberté doit estre
faire là dessus, c’est de nous servir de
tous les moyens convenables pour bien
nous paroissent suivant leur nature plustost
que suivant nos prejugés.
vouloir, que plusieurs pretendent, et qu’il[s]
qu’on puisse suspendre l’action et même la
et la volonté sans aucune raison qui nous
une chose non seulement impossible,
estre creé a quelque cause, ma
de sorte que nous n’aurions pas sujet d
Elle est encor contraire aux suppositions
faites au commencement, et conformes
d’autant plus grande, que nous une perfection,
cependant cette indifference, ou cette faculté
de rejetter le meilleur sans aucune raison
vraye ou apparente, est plustost marque d’une
grande imperfection; et ne se trouve
comme nous avons établi cy dessus, qu’on
qu’on est plus libre, à mesure qu’on a
plus de connoissance, c’est tout le contraire
à l’egard de l’indifference, qui est plus
tost une suite de l’ignorance, car plus
on est instruit, moins sera‐t‐on indif
ferent ou embarrassé sur le choix qu’on
re; et plus, on est accoutumé à suivre
la raison
je conclus, que la vraye liberté con
siste dans le pouvoir que nous avons de raisonner
connoissance de cause d’agir suivant ce que nous
autant que nous nous precipito il n’est pas
connexion avec les mouvemens du corps, qui
se changent suivant les impressions exterieures;
il arrive souvent que des rencontres subites, des
grandes passions, des prejugés et coutumes inve
terées et tracées dans le cerveau, et enfin les
maladies, nous font vouloir et agir, a
font vouloir et agir, avant que nous ayons pris
Et par
nostre libre arbitre est méslé
de quelque esclavage. Mais plus un homme se
sera accoustumé à ne se pas precipiter dans
les occasions ce qu’on appelle proprement la
le meilleur
An nemo possit habere jus conficiendi administrandi valide hoc sacramentum
continua ab Apostolis successione ab aliis Episcopis
eorum qui continua successione ab Apostolis descendunt.
Quaenam sint Ordinis essentialia.
sit semper veram fidem salvificam publice doceri.
certum sit
orthodoxorum certo
Utrum omnis coetus orthodoxus debeat alteri coetui orthodoxo
successisse. Duplex
Utrum omnis coetus orthodoxus
debeat cum altero coetu orthodoxo communicare; sive an schisma faciat.
Utrum necesse sit esse societatem generalem omnium orthodoxorum
certo regimine colligatam.
Utrum signum coetus non orthodoxi s
um sit coetus sit signum coetus in quo doctrina salutaris
Utrum schisma id est defectus coetus alicujus ab aliis coetibus se dividens eo ips
non est.
signum praebeat, se non esse doctrina sa eum in quo
Si coetus aliqui dissentiant circa dogmata fundamentalia, quae
fundame in fidei fundamento, utrum certum sit
Utrum nullus possit error fundamentalis sine Schismate in Ecclesiam
introduci, sive Utrum certum sit coetum qui perpetu cujus
in quo ministri Ecclesiae legitime succedentes sunt, quique
aliis omnibus legitime succedentibus communicant, non posse
errare in fundamento. Sive
assertio quae
Quidnam sacramenta inprimis poenitentiae contribuant
Videtur in Eucharistia gratia Dei inflammare nostram caritatem
possit, sine ipsius
doctrinae examine.
Respondendum videtur
non certum quidem,
probabile tamen quod
valeat donec contrarium
probetur.
Si plures coetus inter se dissentirent, in quorum sing fidei fu
damento, et utrobique ministri essent, qui ordine successere; rite m
penes illos, qui Ecclesiam Romanam, aut alias patriarchales
a suis partibus habent.
An in casu dissensus Episcopi tantum, an vero presbyteri etiam,
imo et Laici sententiam rogari debeant.
Item quae sit in disceptatione ejusmodi observanda forma.
ministros recte ordinatos habentes
caeteris coetibus Christianis communicent) sit peccatum mortale.
Communicare cum ipsis, est apud eos sacramentorum fieri participem.
An ullum sit certum signum ex quo judicari possit de doctrinae
sine ipsius doctrinae examine.
aliquod Christianorum omnium regimen sit a Deo
promi praestet in ejus administratione.
An is qui extra hoc regimen est salvari nequeat
Utrum hoc regimen sit Monarchicum
Quaenam sit regiminis hujus forma.
An Unitas Ecclesiae aliud jubeat quam caritatem.
seu potestas tollendi et reservandi peccata.
Item in quo consistit potestas excommunicandi, tradendi Satanae, et
In genere itaque discutiendum est, quidnam illae poenae spiri
Exco Accurate quoque discutiendum Ajo operari o
Deinde discutiendum est, in qu cui competat hoc jus irrogandi poenas spirituales.
An Presbytero omni potestas clavium. An Episcopo omni, et maxime alicui
Si potestas presbyterorum est juris divini, non video quomodo possint Pap
alicui summo potestas excommunicandi.
s ipsis tollere casus quosdam reservatos
Utrum quod antea non habebatur
articulus fidei, nunc talis
fieri possit.
Quinam sint articuli fundamentales.
Tametsi fides nostra non ratione, sed
testimonio privata, sed testimonio Ecclesiae Catholicae
a miraculis et martyriis accepto, et traditione
Apo ad nos propagato nitatur, mirifice
tamen animum hominis pii et arcana scientiarum
ingressi afficit consensus admirabilis religionis
nostrae philosophiae verae, evidentissimo
indicio eundem Deum et naturae rerum autorem
conditorem, et fidei Ecclesiae fundato gratiae
nobis per Christum factae autorem esse.
Et cum in ea tempora inciderimus, quibus multi
scientiarum abutuntur, vel ad substantias incorporeas plane
explicari possent, (qui certissimus est Atheismus), tollendam recta via providentiam
labefactandam, dum aeternitatem Mundi hujus et
in uno Deo, incarnationem Verbi, aliaque
pronuntiant impossibilia; vel denique ad Ecclesiam
lacerandam, ut cum modum
corporis et sanguinis Christi
praedestinationem, electionem,
et justitia dignum est; eo magis nos
qui Catholicae Veritati addicti sumus,
Et quidem optandum foret, ut homines
potius in rebus ad vitam utilibus, quam divinis
ubi magnus satis industriae eorum
ubi simplicissima rebus fidei, ubi simplicitas
tutissima est, ingenium exercerent
. Quoniam tamen hodie declinare certamen
non licet, et praeferoces adversarii humilitatem
nostram vel irrident, vel hypocrisin interpretantur,
sibique invicti videntur atque insultant
cedentibus; magno animarum detrimento
et scandalo simpliciorum, cominus congredia
rationis usu
Itaque in Concilio Lateranensi graviter
monentur philosophi Christiani ut veritatem
argumentaque adversariorum solvere nitantur.
Atque utinam viverent hodie Augustini
atque Aquinates, in quibus sapientia
efficissent credo
quanto quisque foret
ideo tamen nobis licet imparibus desperandum
Non ideo tamen
causam Dei a nobis agi, (etiam
(etiam infantium linguas in suas laudes
animat) et in adversariis plerumque
plus audaciae quam scientiae esse. Equid
deliberavi antequam hoc
opus aggrederer, tametsi enim in
exercitationem haberem, sciebam tamen
cujus difficultatem
non ignoro, sed vicere nutantem crebri
corruptis, quos in itineribus aulisque offendi.
non pauci
quae ipsis de gravissimis quaestionibus utcunque
loquendi facilitatem quandam dare
praebere videbatur, contemnebant primo simp
licitatem meam; at ubi me videbant
nec nova illa dogmata ignorare, et ubi
interiora penetrasse, admirari coepere serio
liberet. Ita enim statuebant, tollendas
non naturales sed morales, et a nobis naturam
ex nostro ingenio aestimantibus fictas, omnia
sinu materiae educi, itaque inane esse, quod
de providentiae consilio ac delectu
nobis fingamus. Deum aut nullum
esse, aut nihil aliud esse quam vim illam
quae omnia possibilia ordine necessario
ordinem autem illum in
mathematicis consistere. Mentes nostra
vel corporeas esse, vel extingui cum corporibus,
aut saltem omnium oblivisci, et ut
nonnullis eorum placet in mundi animam reverti.
Ego contra contendebam, etiam causas
finales referri posse ad efficientes, cum sci
agens est intelligens, tunc enim
et causas etiam morales esse naturales,
sumi enim a natura mentis. Itaque si omnia
et caecam, sed liberam et consilii plenam
rerum omnium productionem ac conservationem
Unde jam pietatis ac justitiae elementa proficisci
quibus si adfuissent nostri seculi praesidia
distinguendo inter poenam tem
vitam, item aggravari poenam damnato; item posset aliquis dicere jus excommunicandi
Omnes hae ratiocinationes quantum licet verbis sunt exuendae ambiguis; substitutis definitionibus
or. Quicunque contra conscientiam alios damnat, is est in peccato mortal
Eodem modo quicunque ad unionem sincere et omnibus viribus non tendit est in mortali.
quendam coetum a quoddam corpus universitatem quandam ab Apostolis ad nos continua successione
Mira in scriptoribus confusio, ut nescire videantur quid dicant, qui de his
rebus disputant, ut Wetweis illo ipso loco ubi probare conatur quod extra Ecclesiam non si
salus, fatetur non esse extra Ecclesiam, qui sunt inter haereticos, sed carent pertinacia.
debebat quod alibi bene observat meminisse
quicunque est extra Ecclesiam visibilem quae habet potestatem administrandi
tentat
Datur una quaedam Ecclesia seu Universit coetus constans ex superioribus et inferioribus pastoribus.
1. Quicunque non est in communione Ecclesiae Romanae non est in communione Eccle
Quicunque non est in communione Ecclesiae Catholicae non potest facile salvari.
Ergo qui non est in communione Ecclesiae Romanae non potest facile salvari.
Probanda prop. 1. et 2.
ue est ligatus in coelo non potest facile
i, Ergo quicunque non est in communione Ecclesiae Catholicae non potest facile salvari
In Ecclesia Romana esse dicetur, quicunque ob rationes spirituales, seu ob futurae vitae
bona cum Episcopo Romano communionem colit.
communionem colat non est necesse, ut omnia
colere, hic intelligo, quicunque ea facit quae in communione Romanae Ecclesiae
ut hominis in communione Ecclesiae Existentis notae, exiguntur. Qualia sunt
ante omnia absolutionem a peccatis quaerere; deinde missam audire, tertio profiteri se
facturum quae communi eorum qui in Romanae Ecclesiae communione esse habentur consensu
sed incidenter; quatenus scilicet est generalis
probandum est, quod Ecclesia Romana damnabiliter errare non possit. Videndum quid
romissum Christi de Ecclesia, Petro.
Differens ratiocinatio a superiore, quae asserit damnabilit
errare non posse. Ratiocinatio talis:
Sed absurdum est posterius ergo et prius.
Ecclesia Romana damnabiliter non erravit.
Probanda est consequentia, item absurdum. Absurdum probare conatur loco Christi semper er
apud vos; usque ad finem Mundi; item necessitate potestatis clavium; at si nulla erat Ecclesia
aliquis esse non posset quin damnabili errori subscriberet utique
poterat aliquis accipere absolutionem.
item, dicent etiamsi fuissent fuisse tamen Waldenses et fratres
difficile catalogum testium veritatis per omnia secula deducere,
in cujus communione aliquis sine erroris periculo esse possit.
aditio est argumentum ad ipsam scripturam sacram probandam
Ad hoc diverse respondebitur, alii enim dicent scripturam sacram non probari per traditionem
clesiae, quin haeretici aeque atque alii hoc faciunt, potuisset inter Ethnicos quoque conservari, ut
Dubitare an traditio sit bona, si probetur, idem est ac dubitare, an probata aliqua sit bona,
Semper debet esse potestas Ecclesiasti
Ubicunque nulla est potestas Ecclesiastica, ibi nulla est Ecc
gratiam spiritualem aut poenam spiritualem infligendi; si hoc ostendendum est an necesse sit
Nec me leges Mathematicas in physicis
rejicere, sed tamen ita statuere et libenter fateri
constitutis jam corporibus corporum actiones in
se invicem, pro magnitudine et figura variar
at ipsam substantiam corporis, et quod in
corporibus agit et patitur, id vero alias longe
quam magnitudinis et figurae notiones
involvere, redeundumque nobis ad veteresc
veterescontendebam, qui formas quasdam substantiales
Haec illi primo irridere, tanquam
erentur; paulatim vero commoveri, et in suspicionem
quandam adduci, tandem nonnulli manus dare
deprehendissent veram corporis notionem antea
plane a se ignoratam esse, neque corporis
extensione, sed agendi patiendique, hoc est movendi
resistendique vi consistere, quanquam illam
magnitudo ejus et figura moderarentur
Ostendebam enim illis ipsas
sed Metaphysicis principiis fluere, et nisi a
mente gubernarentur omnia, longe alia fore
quam quae experimur. Ne
Neque corpus
quae quiddam Animae analogum est,
Cogitationem autem
sive vim agendi ad se ipsum monebam
datam esse.
Ex quo non tantum perpetua
sistentia, qualis revera est omnium formarum,
(quae non pereunt sed miscentur), sed et perpetua
consequatur. Porro Materiam ostendebam
non magis in extensione consistere, quam vi
s est illud ex quo sequitur actio
vis patiendi seu resistendi in quocunque
corpore, ex qua sequitur extensio certa
corporis, nisi ma superiora causa Autor rerum
secus velit. Unde nobis defendendi Sacramenti
Eucharistici aperta est via.
Scio
haec omnia perabsurda visum iri, his qui
nunc novis in philosophia sectis nomen deder
erunt et forte qui quae sequentur, nec
lectu digna arbitrabuntur
Sed sciant illi, me quoque olim
plerisque etiam defensioni atque illustrationi idoneum visum,
sed cum progrediente meditatione, defaecatoque jam animo, severiu
omnia atque altius agitare coepi, primum suspecta mihi
quam
aggregatum
aliorum corporum limitatur,
significavit magis quam
expressit
Causa autem peccati non referenda
interdum dissonantiis
diminuunt, ut justitiae ejus et humanae libertati consulant;
contra ut magnitudinem ejus ejus Dei tueantur omnia ad
voluntatem ipsius referunt omnem
mentem penetrantia
et ad optima quaeque
et imperfectio
quae facit ut omnis mens
paucis perspectis
nisi vel experimento praecedent
seu essentiis non ex Dei voluntate,
Deus gratia juvaret, quosdam
inde factum est ut quosdam
naturali imbecillitati relinqueret,
quae vel mala vel minus
non obtineretur; quemadmodum
melior fit harmonia.
perfectiones et de qua negari debent omnes imperfectiones.
Est autem perfectio nihil aliud quam attributum, quod
nullam involvit limitationem, ut esse, agere, vivere,
scire, posse: Quibus additur in Creaturis limitatio,
praeter solos Socinianos et quosdam Remonstrantes
Ita Sociniani et quidam Remonstrantes divinam
term limitem habet qui facit figuram. Itaque gravissime
gentiles, qui solem atque astra adoravere. Et solem
quidem pro summo Deo passim habitum, eoque redire
mysticam veterum Theologiam ostendere conatur Macrobius;
qui error confirmatus est ab ignorantia veri systematis mundi,
nam qui mundum totum instar pilae considerat, aliquot sphaeras
in se includentis, cujus extima superficies astrigera est, instar
crystallini orbis aureis clavis distincti, facilius sibi persuadebit,
cujus pulchritudo et potentia maxime apparet esse vel Deum vel
Aristotele malit Deum extimae Sphaerae alligare. At qui novit
stellas fixas esse quasi totidem soles neque ullum esse in
corpus primarium, facilius agnoscet Deum esse intelligentia
ut cum Martiano Capella loquar, ultramundanam, cujus
Si quis autem fingeret sibi
sedes ubique est, limes nusquam.
Deum esse ignem vel aethera per omnia fusum, is non satis
ipsum universum fini infinitum vellet esse
cujus membra sint alia omnia corpora, quo inclinare videntur qui
naturam faciunt Deum, ille cogitare debet, licet concederetur majorem
esse numerum corporum numero quovis assignabili, tamen non
posse ex illis componi unum totum infinitum, quemadmodum
ex unitatibus numerum quemvis excedentibus, non potest
conflatus intelligi unus aliquis numerus infinitus, ut alias ostensum est.
Itaque Deus semper erit aliquid extra supraque corporum aggregata.
est Ens necessarium, quam
Anselmus libro contra insipientem. Quodsi autem
tantum contingens. Quod argumentum primus attulit
posteriori probatur existentia Dei, ex rerum
Sephiroticis Judaeorum Auctoribus
extrinseco sumi
confirmatur Existentia Dei ex pulcherrima
rerum omnium structura, et
contra scripturam sacram et Ecclesiae Catholicae
sententiam negavit, Deum naturali
sit Deus est quo majus seu perfectius nihil
existentiam involvit, seu quod est Ens
Stoicis mundum vel
Sequitur ex eo quod essentia ejus
quia aliud nihil in Deo intelligitur, ergo unusq
ia penden originem habent a Deo, essentiae rerum ab ejus intellectu,
non ita tamen ut contradictoria sive
perfectio, tribuenda ergo Deo et quidem in gradu summo; non
creat, conservat, et cum illis in operando concurrit. Creatio
est, nam Et conservatio nihil aliud est quam continuata creatio, cu
enim res respectu Dei produci dicenda est ex praecedente, cum
dici possit ex praecedenti restare quod non et ipsum denuo producatur.
Itaque tantum abest ut Materia sit aeterna ut contra in momentaneo
fluxu consistat, ut creaturae omnes et licet semper aliquae fuisse
ponerentur Creaturae, non tamen ulla aet Mundus dici posset
aeternus. In hac porro productione rerum continua consistit concursus
Dei cum creaturis operantibus quia vim operandi continue eis tribuit Deus,
etsi operatio ipsa non Dei sit sed creaturae.
sapiente digna, erga bona et mala aliorum. Itaque pro certo
habendum est, qui possent intelligere arcanam totius providentiae
oeconomiam, deprehensuros esse, neminem jure posse queri, nihilque
seu sapiente dignum non pendet a Dei voluntate, sed ab ideis
quae ejus essentia sive ab ideis quae sunt in ejus intellectu, quemadmodum
quid sit possibile aut impossibile, par aut impar, commensurabile
aut incommensurabile. Periculosissima enim sententia est eorum
qui justum et bonum ducunt non ex ipsis rerum notionibus, sed ex
Tyrannidis concionator apud Platonem qui justum definit quod potentiori
placet. Quo pacto revera nulla esset in se notio justi, nec justitia
esset aliquod Dei attributum, nec Deus a tyranno differret, nisi potentia.
laudaretur; quomodo ipse vidisset quae fecit bona esse;, si quaecunque fecisset,
etiam illa quae nunc impia habentur.
egisse dicendus est, si in ea quae producit, incidit potius quasi sorte quadam fatali,
homines versantur et gravissimis haeresibus occasionem dederun
t. Prima objectio est quod necessario peccemus et miseri simus
si Deus id ab aeterno praescivit. Respondetur, quod Deus scit illud [NOTES]
certum, sed non est necessarium; scit enim te libere electurum esse.
quid libere sis electurus. Sed sequitur altera objectio gravior, a
providentia seu praedeterminatione, quomodo enim libere me aliquid
dici potest, si in eligendo a Deo dependeo, si Mens mea ab ipso
in alterutram partem inclinatur; sive si rerum a Deo conditarum
series ita fert, ut menti meae deliberanti rationes falsae sed speciosae
obversentur quibus ad eligendum impellatur. Respondendum est
rationes mentem ad eli falsas mentem ad eligendum inclinare
quidem, sed non necessitare, ut cum schola loquar; nam qui bon
i bonae voluntatis esset semper crimen vitare posset; quod revera
non nisi in mala voluntate consistit. Et urgebis porro, mir
in eas occasiones conjicit, ex quibus oritur voluntas
est hanc quaestionem non esse curiosam, nec ad eam et cum
Licet enim fatendum sit, ad poenam scelerati
parentes qui liberos male educarin educarunt, aut corrum Rempubl
Respondebimus quidem massam hominum
in Adamo corr jam corruptam esse, et ideo gratias Deo potius agendas
quae cives suos corrumpi facit.
quod aliquos exemit, quam culpam impingendam quod caeteros reliquit.
non corrumpi ac proinde redire eandem difficultatem de ipsius Adami peccato; nec
Et in universum potuisset Deus omne peccatum exterminare
impedire si voluisset, quod quidem negari non potest. Sed quoniam peccatum
excluso, etsi nobis qui arcana rerum perspicere non possumus, hoc non appareat.
Itaque Paulus ad abyssum sapientiae divinae provocavit. Et quidam pii acutique viri,
Nimirum corporis attributa in Deo sunt eminenter tantum;
. At mentis attributa Deo insunt formaliter, quia attributa mentis
, ut scire, velle, posse, nullam involvunt imperfectionem. Mentem
igitur nihil prohibet infinitam concipi, eam scilicet quae cogitationes
reminiscentia voluit Plato. Et unaquaeque mens eo est perfectior, quo minus
per experientiam discere opus habet. Mens igitur perfectissima concipiet omnia
priori et ex se ipsa, ad modum aeternarum veritatum. Deum autem porro
dici, constat ex eo quod autor est mundi, de quo post. Praeterea mundus aut est
infinitus, non constituit aliq unum aliquod totum
infinitum, ut paulo ante monuimus, nec proinde haberi potest pro corpore animato.
rerum novit ex consideratione intellectus sui, qui cum sit perfectissimus,
omnia utique ideis suis exprimit, quae cogitari possunt. At contingentias
templatione suae voluntatis, sive decretorum liberorum, quorum
non pendet a Dei voluntate,
Unde patet quomodo Scientia Dei non pugnat rem
diversus enim modus est quo scit necessari
a, eo quo scit contingentia, etsi uterque sit certus et a priori.
Necessariae enim veritates demonstrari possunt ex suis solis
conceptibus sive essentiis possibilibus, contingentes vero demonstrantur se
cognoscuntur sed hypothesi liberorum Dei aut alterius Mentis arbitrium
suum habentis decretorum. Neque enim ideo ambo possibilia esse desinu
etsi Deus ex bene placito suo eligat quod est melius; alia aut
Neque enim aliud est placere, quam
bonum videri; neque voluntas in aliquid fertur, nisi sub ratione
Mens quod melius apparet.
periculo mentium imbecilliorum, qui omnia putant fatali
fatalem necessitatem inducunt.
et credunt quod nec fuit, nec est, nec erit
verum et certum cum necessario confundentes.
ab altera parte qui putant Mentem ullam aliquid sine
in utramque partem exitu
scire, quo nihil est quod tamen Deo
quae cum perfectione divina parum consistit;
fontem explicare non possunt quae tamen
a Deo sciri per modum visionis
m a
Quid autem sit bonum, perfectum,
Tyrannidis concionator apud
cum res semper in existendo absolute
a Deo dependeant aeque in progressu
dissimulare difficultatem.
eo divinus amor in eo erit ardentior, novis enim semper