DenisaB/htr_leibniz_dataset_v1 huggingface dataset:
Ecclesiam de rebus hujusmodi statuere posse ei Rectores
potius quam schisma faciendum esse, quod super
definiendi late porrigitur, ad ea etiam quae juris
divini positivi sunt; ut patet ex mutatione sabbati
in dominicam diem, permissione sanguinis et suffocati, a
brogata immersione in baptismo, matrimoniique
impedimentis, quae partim ipsi protestantes,
sola Ecclesiae autoritate, quam in aliis spernunt,
tuti sequuntur.
doratio Sacratissimi Sacramenti, tametsi
non semper aeque usitata fuerit, laudabili tamen
pietate sancita est. Initio enim externo cul
primi Christiani Primi enim Christiani in omnibus
quae ad externam cultus demonstrationem pertinent mira
summa simplicitate utebantur, quae quidem reprehendi
non potest, intus enim animi vera pietate ardebant. flagrabant
Cum vero paulatim refrigesceret zelus, necessari
ardoremque devotionis resuscitarent,
praesertim ubi magna ratio aut occasio esset;
potest quam quae sese offert in divino hoc sacramento
ubi Deus ipse nobis praesentiam assumti corporis
adsit substantia pariter et auxilio, tamen
quia nobis impossibile est semper cogitatione expressa
signoque in ipsum dirigere mentem, et singulari signo externo
perpetua honoris signa dare; prudentiae est
in divino cultu ordinando, ut nulla certa tempora, loca,
causae, occasiones designentur. Et cum Deus assumserit
humanum corpus certissimum esse in humanitatem,
et co humanum corpus in personae suae unitatem, ipse
nobis peculiarem maximeque insignem adorandi oc
casionem praebuit; neque enim dubium est, quin omnes adorationis
nam divinitas semper et ubique adest) etsi invisibili ratione.
Hoc autem certo constat evenire in Sacratissimo Sacramento
Notumque est quid Legati
Imperatoris, Regis Galliae,
Ducis Bavariae, principum
sane catholicorum, soli
citarint apud Pontificem
Maximum et synodum
Tridentinam; et quid
ipse postremo Pontifex concesserit
precibus imperatoris, de
quo legi Cassander potest
Itaque si unquam tum certe maxime conveniens
fastigium haberetur collocaretur, et quod ad supremum
etiam cultum Christianorum internum, hoc est divinum
amorem caritatemque inflammandam inflammandum,
a Salvatore est institutum.
testandam atque nutriendam
Voluit enim nos Dominus sui meminisse
invicem amare, tanquam membra unius corporis Ch
sui, cujus nos omnes participes fecit. Itaque Eucharistia
purgatique admittebantur. Alios enim ne interesse
cessavit, qui vel occuli mysteria vel
poterant offendiculo esse infirmis, aut s
in occidente praesertim, ubi nec Saracenorum
haberi rationem opus erat, ut quicquid in
externo cultu exquisitissimum est, sacramento
venerabili decerneretur. Hinc alicubi praeter
ad elevationem ejus consecratione facta
procumbi placuit, sed et alicubi constitutum
ad infirmos portaretur, vel alias circumgestaretur,
festo, acuto quasi cum maxima velut
coleretur. Atque haec sane convenienter
convenienter recepta esse adeo manifestum est, ut
Lutherani quoque adorationem in ipsa usu
perceptione Eucharistiae exhibeant, quanquam
ultra non progrediantur, quia extra usum
Sed a nobis supra ostensum est, ubi semel commentum
hoc novum esse.
ipsi Ecclesiae improbatos, vel suas quasdam imaginationes
et cum fateantur vel ideo substantiam panis abesse dici
ab adorationis objecto expresse excludi, quam Ecclesia
plane abesse docet, tamen verentur ne saltem ipsae
species adorentur, praeterquam quod incertam esse ajunt
transsubstantiationem, sive quia ipsum dogma per se
ordinatus aut subtrahere voluntatem consecrandi, aut nihil
agere. Verum scire debent, ne in species quidem
tanquam in subjecto, et proinde cum
cum adoratio in Christum ipsum dirigatur, minime adoratur res aliqua
corpore Christi sunt
aliqua minuta[,] rotunda, tenuis, albicans quae panis qualitates habet,
in hoc negotio aut rotunditas. Etsi autem contingeret consecrationem
revera non esse factam, non ideo idololatria ulla committetur, neque enim
on adsit et cum nulla Christi adoratio superflua sit, non ideo
non es, non adoro; praeterquam enim quod tale quid per se intelligitur, sciendum est illud album
ando de vero adorationis objecto non
recte edocta est, id graviter
ferre Ecclesiam, et omnibus
modis corrigendum censere
dubium nullum est
Hinc etiam in pontifice maximo et episcopis
potestas est statuendi casus reservatos, qui a quovis
mortis; et praescribendi canones poenitentiales
et definiendi quantum opus sit ad sufficientem
confessionem, ut singulares peccatorum circumstantiae
quibus legibus a confitente temere
neglectis, utique ob peccatum mortale novum atque ad
ad Sacramentum poenitentiae opus sit perfecta contritione,
est, quemadmodum et superius attigimus, eum qui
exerceatur de
contritionem intuitu
expresse vel
aliter comprehendatur, etiam ante confessionem
absolvi. Sed qui attritionem tantum habet, quae
fidelibus a Sacramento praestari debere, in qua ipsa
potissimum Sacramenti hujus virtus consistit.
Omnibus ergo expensis rectissime etiam ad Concilii
Tridentini mentem dici posse videtur: quamvis attritio
seu imperfecta poenitentia, quae non amore Dei
super omnia, sed metu poenae aut spe vitae aeternae, aliisque
ex causis justis similibus contingit nata est per se ad
justificationem perducere nequeat, superveniente tamen
Sacramento accedere ipsam gratiam, hoc est habitum infusum
caritatis, qui, et virtute meriti Christi peccata delet,
in gratiam
obtineatur ad justificationem opus
Satisfactiones pro peccatis, quas quisque vel jussu
sacerdotis, vel spontanea devotione pietate suscipit,
duplicem vim habent, unam ut animae medeantur, et
prophylactica sint contra recidivam, alteram ut divinam
castigationem mitigent, quae sive in hac vita, sive postea ex
De quo pluribus dicemus in loco de
justitiae rationibus irrogatur.
ob cognationem argumenti referri possunt castigationes et carnis
ob praeventionem futuri, animaeque
Quae quidem non reprehendi
sed laudari et commendari debent; cum magnum fructum
nec in operibus nostris sed gratia ac misericordia
domini fiducia omnis nostra reponi debet. Quicquid enim
boni praestiterimus, munus domini et nostrum officium fuit
De Unctione infirmorum non est cur multis
haec nunc
nunc disputemus. Verba habet scripturae sacrae, interpretationem
e quem recepit Ecclesia reprehendi
nec video quid in eo
fallens, quae ad animam ipsam pertinet, et in peccatorum
remissione ac fidei virtutisque munimento collocatur, quo
terroribus mortis ad ignea tela satanae tum maxime
ingruentia repellenda.
qui se illicita meminit commisisse,
eat licitis abstinere, quatenus
per haec conditori suo satisfaciat
a quibusdam
an vero attritio sufficiat;
inepte dicebant veterum Hebraeorum
non inepte
aggerem legi circumdari debere, hoc est
abstineri, ut a confinio
illicitorum magis remo
veamur;
tanquam custodiendae
innocentiae munimentis.
semper tamen ne tunc quidem
sanatos fuisse credendum est
qui ungebantur
et nunquam fallens,
Apostolo additur, quando
hujus Sacramenti usum
a Jacobo
Post sanctissimum
Eucharistiam motae sunt, caeteris Sacramentis minore
multo prolixitate defungi poterimus. Et quidem quae ad
Sacramentum poenitentiae pertinent, magnam partem
hominis diceremus; semper enim in adulto,
qui Deo reconciliatur opus est poenitentia, sive cum primum
bapti sacro lavacro initiatus in Ecclesiam recipitur,
sive cum denuo maculatus per absolutionis sacramentum
absolutionis mundatur, cui peculiariter poenitentiae appellatio
Est autem profecto magnum Dei
beneficium, quod Ecclesiae suae potestatem dedit remittendi
et retinendi peccata, quam Ecclesia per sacerdotes
exercet, quorum ministerium sine magno peccato
contemni non potest. Eaque potestas Ecclesiae Deo ipso sententiae ejus executionem commodant
etiam jurisdictionem
confirmat, et schismaticos
carere con et jurisdictionem
Ecclesiae confirmat Deus et munit atque in refractarios
bonis ejus carere con
onem commodare promittit; magno schismaticorum
malo, qui Ecclesiae autoritatem spernentes et bonis
Porro utraque remissio quae vel in baptismo vel in
ejus carere coguntur.
bsolutionis Sacramen confessione fit aeque gratuita est,
aeque fide Christi nititur, aeque poenitentia in adultis
indiget, sed hoc interest, quod illic praeter ablutionis ritum
nihil a Deo peculiariter praescriptum est, hic vero mandatum
ut qui mundatus esse vult se sacerdoti ostendat, peccataque confiteatur,
sacerdotis judicio aliquam castigationem subeat, quae admonitionis
alicujus loco imposterum esse possit. Et cum Deus sacerdotes
constituerit medicos animarum, voluit patere ipsis mala
obdurati sunt, et criminibus magnam consolationem
sacerdotem pium, gravem et prudentem confessarium
ad dubia eximenda, ad
organon esse ad animarum salutem,
rigendam mentem afflictam, ad omnia denique animae mala
vix quicquam in rebus humanis praestantius reperiatur,
quanti est eum ipsa Sacramenti divini inviolabili religione
ad fidem servandam opemque ferendam astringi?
fficere
confessionem privatam apud sacerdotem, adhibito
Nam multa Deus circa Sacramentorum suorum dispensationem E
quibus divini ut quod ipsa s nihilominus non quod
possit ut aliquid divini juris sit, sed quod
Ecclesia facere
quasdam et circumstantias eorum quae divini juris
sunt, ex Ecclesiae dispositione, suspendit, ut exemplo impedimentorum
matrimonii jam monuimus. Idem ergo circa formam judiciarii
concessis Christus ecclesiae dedit, recte dicetur. Id ipsum enim
qui Ecclesiae judicium contemnit et quas illa conditiones sive in confitendo
prodest enim consilium ejus ad
regendos affectus, ad animadvertenda
vitia nostra, ad vitandas
peccatorum occasiones, ad
damnum datum,
adhibito silentii sigillo, quo magis
confessio Deo facta ab omni humano
respectu sequestraretur.
Unde sapienter Ambrosio poenitens
Theodosius dixisse fertur:
aca ostendere et miscere, meum susci
leges quas imponit sacerdos poenitenti,
vitet futurum, eaque satisfactio
nomine
designantur, quia grata Deo haec
obedientia est sese castigantis
et, si quid aliud hoc certe in
et poenam temporalem
temporalem mitigat vel
tollit, quae alioqui
tuum est pharmaca
ostremum superest Matrimonii Sacramentum
ubi de poly quod ex primaeva institutione atque
destinatione Dei pariter et contrahentium esse unius
Christus optimus divinae legis interpres docuit. Cum etiam videamus
Nihilominus dispensatione divina in Veteri Testamento
ut uni viro multas simul uxores habere permitteretur;
itemque potestas divortii, ut discedere a se invicem
conjuges, et aliud conjugium inire possent. Christus
hoc non nisi ob duritiam cordis hominum speciali quadam
autem monuit
lege rectius intermitti. Merito igitur
in Ecclesia sublata est polygamia, quam nulla hodie neces
et infidelium integrae gentes Sed quid dicemus de
nationibus infidelibus, ubi si indulgentia polygamiae
quae ad Christum converti possent indulgentia polygamiae dudum inolitae
hanc nega rationem tanto bono adhuc obstare
appareret. Mihi quidem tutius videtur pontifici maximo
Illud tamen pronuntiare ausim, si pontifici
doctrinae Christi adversum esse facturum.
ipse conced hoc (c) quicquid est non intolerabilis imperfect
hanc non intolerabilem Deo
De divortio frequentius inter Christianos
sive ob alias graves causas necessitas Christianis conjugibus
imponitur a se invicem discedendi. Et cum difficile sit
efficere ut se contineant, quaeritur an majoris mali vitandi
duas admittunt causas adulterium et desertionem, praesertim
si scilicet
altero conjuge; praesertim ab innocente
peccantem, (1) etiam canon Neocaesariensis, et constat quae rescripserint
cum melius sit nubere quam uri,
ne forte homines in aeternae
salutis periculum incidant
, si districtius prohibeantur
conjugii usu
legem institutis ejus
populi vetustissimis
contrariam inter
potissima fidei
impedimenta illic
De discrimine episcopi et presbyteri utrum et
quatenus a jure divino proficiscatur, in
aut obscuritas est, protestantes vero non tantum
contra Ecclesiam contendunt, sed et inter se. Et quidem
mani Scimus enim Episcopales in Anglia et
et Scotia contra puritanos defendere autoritat presbyterianos
autoritate tum scripturae tum veteris Ecclesiae divini Darüber,
reliquorum discipulorum et Christus ipse instituit, et
post ascensum ejus in coelum communis consensus ex
successores Episcopos constituisse Ecclesia tenuit. Itaque Aërius
quidam pro haeretico habitus est, quod Episcopi et presbyteri
instituto, magis consuetudine quam dispositionis dominicae
veritate. Et alicubi scribit: idem facere Episcopum
quod presbyter facit. Alibi tamen limitationem adjecit:
quid, inquit, facit, excepta ordinatione Episcopus quod presbyt
er non facit. Fortasse igitur transigi cum Hieronymo potest,
ut Episcoporum quidem autoritas seu gubernatio, qualis
tunc erat et nunc quoque est Ecclesiae ac melioris ordinis causa
ab Ecclesiastica ab Ecclesia recepta, potestas autem spiritualis
quae potissimum in jure ordinandi consistit ex Christi institut
enim Licet enim
Episcopis reservata esse intelligatur. Nam confirmationis administrationem
facilius subinde presbyteris concessam constat.
aliorum presbyterorum suffragiis,
mus nihil divino vel Apostolica traditione contineri
de potestate Episcoporum excommunicandi presbyteros,
ligandi hos quos presbyteri solverunt, Ecclesia tamen quae
cui summum jus clavium competit, liberum fuisset, per quo
clavium exercere; et proinde divini juris
suffragiis, quia tamen Ecclesiae potestas supra
rem instituere
neque enim alia commoda ratio
posset et fortasse debuisset,
accedere debuit, institutum
gradus quosdam in divino instituto agnovisse, et ubi Ecclesia
autoritas ad divinae traditionis complementu
non temere imitanda est et simplicius est agnoscere
quae tamen
ipso jure divino ordinario Episcopum presbyterumque
nominationemque pertinent humana autoritate
constitui possunt, modo id cum ratione et ex usu
Etsi autem jus divinum ordinarium
pro certo habendum sit, multi tamen disputant, quid
presbyterum in insulam remotam, et populos
Christiano orbe communicandi copiam esse: atque ita
quaeritur an presbyter ordinare presbyteros possit, n
et connexorum Sacramentorum gratiam possit.
Fuere enim quidam veterum quibus persuasum fuisse videtur verisimile est
non tingere tantum sed et offerre
in necessitatis casu
Verum mihi istas quaestiones privatim
definire neque necessarium videtur neque tutum. Praestat supremam
curam Ecclesiae atque animarum Deo relinquere, cujus
misericordia nullis limitibus circumscripta semper aget
nos usque deduxit.
per Apostolorum successores continua propagatione gratiam
Et quidem Frumentium narrant apud Aethiopes
quadam egisse ante Episcopatum quae
necessitate excusabantur, cum
tamen laicus esset.
tutissimum est
a linea
Patrum quibus dicitur Christum quotidie in Sacra
mento populis immolari ut ait Augustinus, incruentum
sacrificium esse, quando id quod confectum est
nominamus corpus et sanguinem Christi, ut ait Cyrillus,
in pane supersubstantiali, simul esse holocaustum
et medicinam, ut ait Cyprianus. Quaeque alia
passim prostant. Cum vero in honorem sanctorum celebrari missae dicuntu
magis sancto ipsi sacrificatur, quibus ab ips
Christi merito et oblatione omnis efficacia
in ejus festo aut
in eo
quam q
quae ab ipso nomen habet,
quamvis ad ejus honorem pertinere non negetur.
Admirationem Missas privatas laudabiliter institutas
celebrantur utiliter
Porro cum jugis sacrificii tanta sit dignitas atque
utilitas receptum denique est, ut creberrime Deo
praesentes, quae olim frequentis usitata in Ecclesia,
paulatim ad paucos redacta est
majoris reverentiae causa.
ex quo primae pietatis fervore diminuto, merito timeri
venerationem diminueret, multisque peccandi
occasionem faceret. Quis enim dubitat homines Si enim
nunc quoque receptum esset, ut omnes fideles post
mensam domini accederent, quis
dubitat plurimos indigne manducaturos. Nunc autem
celebrata mysteria,
temporum ad hanc coenam venientibus praeparandi
spatium datur, ne sine habitu veste nuptiali reperiantur.
Quoniam vero honorem Dei Non ideo tamen honori
quia communicantes non semper habebantur. Quare
sanctissimum sacrificium in omnibus
ex quo
pietate institutum est, satis consequens fuit ut
celebrantis offerentis
sufficere judicaretur perceptio
sacerdotis, atque haec missarum privatarum, quas
Quibus Quarum Quibus fraudari Ecclesiam Quarum
fructu sane maximo privari Ecclesiam, cum divini
honoris detrimento;
illis caruit Ecclesia Christi,
redeundum est, nisi et primitivae
De aquae admistione, de lingua qua celebratur divinum
officium, de variis ritibus addititiis deque sacris caeremoniis pie
introductis non est quod multa dicam. Constat enim
de his statuendi potestatem penes Ecclesiam esse. Modo decor servetur,
eorum quae submisse et latine dicuntur notitia et interpretat
fideli populo non desit. Uti certe nunc nihil in eo
genere desiderari potest, ex quo complures libelli vernaculi
prodiere, in quibus canon missae et quicquid ad rem
divinam pertinet, abunde explicatur
interpretandum est. Nam uni
nec sancti nisi ut amici Dei honorantur
est, quo potestas ecclesiastica sive spiritualis certis
hominibus confertur, quorum ministerio utitur Deus
vi cujusdam jurisdictionis quae in clavium usu continetur. potissimum comprehenditur.
Itaque ad hoc Sacramentum referri aliquo modo potest,
non tantum collatio Sacerdotis, sed et Episcopatus.
Tota autem Hierarchia unam quandam personam
Hierarchiam, non tantum sacerdotium et
hujus praeparatorii gradus, sed et Episcopatus, et
ipse primatus Maximi Pontificis, quae omnia divini
juris esse credendum est. Nam Quandoquidem sine
Episcopo sacerdotes per Episcopum ordinantur, et
Episcopus et maxime is cui regendae universalis
Ecclesiae cura commissa est, potestatem habet sacerdotis
quibusdam casibus reservatis non tantum non licite, sed
nec valide exercere possit. Praeterea Episcopus et maxime
is pontifex super omnes qui oecumenicus dicitur
et privandi Sacramentorum
et rursus solvendi
andique ac peccata retinendi,
et recipiendi. Neque enim in clavium jure ta
voluntaria continetur, quae sacerdotis est in confessionali,
sed et procedi potest ab Ecclesia in invitos, et qui
potest non servat, velut Ethnicus et publicanus
accedente ad terrenam
haberi debet et regulariter
Ut autem vis Hierarchiae melius intelligatur,
sciendum est omnem Civitatem sive Rempublicam
adeoque et Ecclesiasticam considerari debere ut Corpus
civile, sive unam personam moralem. Id enim interest
non facit, corpus vero personam constituit, cui proprietates
et jura varia competere possunt distincta a juribus
vel collegii in uno conservatur, coetus autem necessario
Porro personae sive naturalis
in pluribus consistit.
lis natura est, ut habeat aliquam voluntatem,
nempe sciri possit, quid ipsa velit; itaque, si Monarchic
sive unam
civitatis forma regiminis sit Monarchica, voluntas
monarchae est voluntas civitatis; sin polyarchica sit, tunc
aliquibus, sive ex omnibus civibus constet, voluntas,
certas conditiones cognoscitur, censetur voluntas
civitatis esse. Cum igitur Deus optimus
Cum igitur Deus optimus maximus Ecclesiam
constituerit in terris, tanquam civitatem sacram super
montem positam, sponsam suam immaculatam,
et voluntatis suae interpretem, quam audiri
Christianis jubet, cujus unitatem per totum
orbem caritate colligandam usque adeo commendavit
et quam audiri jubet ab omnibus qui ethnicis aut
publicanis aequiparari nolunt, consequens est
Et hunc jam tum Apostoli ostendere
cognosci possit.
distincta a juribus singulorum.
ejusque mandata, quantum
suis gradibus distincta
hodie cum summa offensione fidelium
praeclara instituta sunt abolenda, nec
de azymo aut fermentato,
Superest ut de sacrificio Missae
Sacrificium Missae, quod in Eucharistia post
Eucharistiae Sacramento contineri semper docuit
Ecclesia. Est autem in sacrificio sacerdos, qui offert,
quidem summus sacerdos est ipse Christus, qui sese
non tantum semel in cruce obtulit, cum pro nobis pateretur,
sed et perpetuo ad seculi usque consummationem sacerdotale
suum officium exercet, et nunc quoque se Deo Patri pro
nobis offert per ministerium hominis sacerdotis sive
caro et sanguis sub specie symbolorum
ipse Christus cujus
nec video quid hic desit ad veram sacrificii rationem
. Quidni enim id quod symbolis praesens est Deo
offerri possit, cum panis et vini species ad oblationem
aptae sint, et in his constiterit Oblatio Melchisedeci, et
quod sub his continetur, sit omnium rerum creatarum
pretiosissimum Deoque offerri dignissimum. Itaque hoc
pulcherrimo invento divina benignitas egestatem nostram
juvit, ut habeamus aliquid mun afferre possimus aliquod
munus quod Deus aspernari non possit. Et cum
ipse infinitus sit, quicquid autem a nobis proficisci potest
ad infinitam ejus perfectionem nullam proportionem habeat,
hoc sacrificium hoc denique libamento unico placari Deus potest.
Itaque nullum aliud libamentum inveniri potuit, quam quod
perf infinitae et ipsum perfectionis esset. Mirabili enim ratione
fit, ut Christus in hoc Sacramento se nobis semper redonans,
semper denuo offerri Deo possit, perpetua efficacia eaque ratio
modo perpetuam efficaciam suae primae oblationis,
quae in cruce facta est, repraesentet atque obsignet.
Neque enim aliqua nova hujus sacrificii propi[ti]atorii efficacia
est, sed applicatio primae efficaciae passionis superaddita,
sed ipsius primi vis ejus in primi applicatione
consistit illius atque cruenti sacrificii quod
semel omnia consummavit repraesentatione atque
applicatione consistit, cujus fructus ad illos per divina
est gratia, quae ad illos pervenit qui tremendo huic
sacrificio intervenientes oblationem cum sacerdote
digne celebrant. Et cum praeter remissionem peccatorum alia multa
Deo petamus ad salutaria
petere possimus pro nobis aliisque vivis aut mortuis, quorum potissim
aeternae spem, multa alia
mitigatio paternae castigationis,
omni peccato debetur, utique manifestum est nihil in
potissimum est
cultu nostro esse pretiosius et efficacius, quam
sacrificium hujus divini Sacramenti, cui ipsum corpus Domini
praesens intervenit. Neque enim Deo gratius quicquam
potest non
Epistola ad Ebraeos manifeste innuit, ut de jugi
conveniens erat perpetuo religionem christianam sine
nostram in veteris testamenti
sacrificiis tantum praefiguratam jugem et perpetuam e
quemadmodum omnium dignissima et perfectissima
ita et jugem ac perpetuam esse, cum et
summi sacerdotis nostri officium sacerdotale perpetuum esse
in psalmo supradicto insinuetur. Malachiae
quoque locum de munda oblatione jam justi Et vero
sancti patres passim haec ita interpretantur, et mundam quoque
eucharistiae accommodarunt. Denique innumera sunt loca sanctorum
oblationem de qua Malachias loquitur, jam Justinus martyr et
suam explicantes, inquiunt: visum est Spiritui
Sancto et nobis. Neque hoc privilegium assistentis Ecclesiae Sancti Spiritus,
Apostolorum morte cessavit, sed usque ad consummationem seculi durare debet, atque in
to corpore Ecclesiae per Episcopos Apostolorum successores fuit propagatum.
nec frequenter
nam Episcopi populos suos
deserere non possunt,
ut unus inter Apostolos, majori potestate hujusque
successor unus inter Episcopos majore potestat
anquam visibile centrum unitatis colligari
corpus Ecclesiae, praevideri communi necessitati,
interconciliari dari opera posset, ne quid res fidelium
in omnibus quae moram concilii feru
neque semper aut concilium universale non merentur, interim
potestatum, quod
pontificis maximi
obedientiam, cujus vis eo
porrigitur, ut in omnibus quae quemadmodum juramentum
servandum est in omnibus quae saluti animae concin
cum salute servari possunt, ita et pontifici
sit obediendum in omnibus quae sine peccato salvaque
conscientia a nobis fieri posse ipsi nosmetipso
serio interrogantes judicamus
caeteris paribus obedientia tutior sit censenda.
jactura nostra, quam ut ab Ecclesia divellamur, et schismati causam praebeamus. Sed de primatu
omnia intelligenda sunt salvo jure terrenarum
potestatum, quod Christus non sustulit; etsi enim
Christiani principes non minus Ecclesiae obedientiam
provisum actumque esse
ut subditos in veros dominos armet.
eo porrigitur
o ejusque ministris quidem potius sit obediendum,
terrenis tamen potestatibus non sit resistendum, sed
diffiteor interim et principibus Christianis aliquam, eamque
maximam, debere esse curam sacrorum, ita tamen, ut nec manus cum
arcae admoveant, nec thuribulum manu cum
auxilio suo juvent Ecclesiam quo melius puritatem
Quibus observatis, imperium in imperio, sacrum in
terreno sine permistione ac perturbatione subsistet
psa Christianae religionis disciplina magis stabilitam
pertinere negari non potest.
Ecclesiae, per eum excommunicari quemvis
Romani Pontificis postea pluribus erit
manifestius esse videtur
scriptura allegoriae
primitivae Ecclesiae
fieri posse