DatarrX/myanmar-Wikipedia huggingface dataset:
ယောဂသည် ကိုယ်ရောစိတ်ပါ ကျန်းမာရေးနှင့် သုခအဝဝ ပြည့်စုံမှုကို ပေးအပ်နိုင်သည့်အတွက် ကမ္ဘာ့လူသားများ၏ ကျန်းမာရေးအတွက် ၏ အကျိုးကျေးဇူးများကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် သိရှိလာရေး သတင်းပေးရန်၊ ယောဂသည် ဆင်းရဲချမ်းသာမရွေး မည်သူမဆို စိတ်နှင့်ကိုယ် သဟဇာတဖြစ်စေနိုင်ပြီး ရောဂါကာကွယ်ရေး၊ ကျန်းမာရေး အဆင့်မြှင့်တင်ရေး နှင့် ဘဝပုံစံကြောင့် ဖြစ်တဲ့ ရောဂါကုသရေးတို့မှာ အသုံးဝင်သည့်အတွက် ယောဂနှင့် ယောဂကျင့်စဉ်အကြောင်းကို လူတစ်ဦးအတွက်သာ သာမက လူထုအတွက် ပြီးပြည့်စုံတဲ့ ကျန်းမာရေး ရရှိရန် မိတ်ဆက်ပေးဖို့ ရည်ရွယ်ထားသည်။
ပတ္တသိက္ခာပုဒ် သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် ပညတ်တော်မူခဲ့သည့် တစ်ခု ဖြစ်၏။
မြတ်စွာဘုရားသည် အထက်ပါသိက္ခာပုဒ်ကို ပညတ်ပြီးချိန်တွင် ဖြစ်၏။
tholin များသည် ပလူတိုလေထု၏ ၊ နှင့် အခြားဆက်စပ်ဓာတ်ငွေ့များမှ ထွက်လာခြင်းဖြစ်သည်။
အာကာသယာဉ်သည် ပလူတိုအနီးသို့ ချဉ်းကပ်ပျံသန်းသည့် တစ်ခုတည်းသော အာကာသယာဉ်တစ်စင်း ဖြစ်သည်။
မြတ်စွာဘုရားသည် သက္ကတတိုင်း၊ ကပ္ပိလဝတ်မြို့၊ တွင် သီတင်းသုံး နေတော်မူချိန် ဖြစ်၏။
ကမ္ဘာ့မော်ကွန်းဆိုင်ရာ အမွေအနှစ်များကို ရေရှည်တည်တံ့စေရေးအတွက် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံ အသီးသီးရှိ မော်ကွန်းမှတ်တမ်း ပညာရှင် ကိုယ်စားလှယ်များမှ တစ်ဆင့် ထိန်းသိမ်းနိုင်မှု၊ ဂရုစိုက်နိုင်မှုနှင့် အသုံးပြုနိုင်မှုတို့ကို ထိရောက်စွာ စီမံခန့်ခွဲနိုင်ရန်အတွက် ရည်ရွယ်ဖွဲစည်းခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ကို ၁၉၇၂-ခုနှစ်ကတည်းက တည်ထောင်ခဲ့သည်။
ကြေးမုံသတင်းစာ၊ (၁၀.၆.၂၀၁၈)စာ-၂။
ပုဏ္ဏားတို့အလိုအားဖြင့် မိဘက်မှ၎င်း၊ ဘဘက်မှ၎င်း ဆွေ(၇) ဆက်၊ မျိုး(၇)ဆက် ပုဏ္ဏားဖြစ်ရမည်။
ဇာတိဂုဏ်မောက်ကာ ခက်ထန်ခေါင်းမာလှသည့် `အမ္ဗဋ္ဌ´ မည်သော ပုဏ္ဏားလုလင်ပျိုသည် ဗေဒသုံးပုံတွင် ကျွမ်းကျင် လိမ်မာ လှသော သူ၏ဆရာကြီးဖြစ်သူ `ပေါက္ခရသာတိ´၏ တိုက်တွန်းချက် အရ ဘုရားမြတ်စွာကို ဖူးတွေ့ရန် သွားလေသည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ----------------------------- ဤသုတ်သည် ဒိဗ္ဗစက္ခုနှင့် ဒိဗ္ဗသောတဟူသော အဘိဉာဏ်တို့နှင့် သက်ဆိုင်သည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ -------------------- ဤသုတ်သည် အတ္တ၊ ရူပ စသော ပြဿနာများနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ဆွေးနွေးသောသုတ် ဖြစ်သည်။
အတ္တ၊ရူပ ပြဿနာတို့ကို ၌လည်း ဆွေးနွေးထားပေသည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ -------------------- ဤသုတ်ကို ဟောပြောရခြင်း ကား ပေါဋ္ဌပါဒအမည်ရှိသော ပရိဗိုဇ်ကို အကြောင်းပြု၍ ဖြစ်သည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ -------------------- ဤသုတ်သည် အံ့ဘွယ်သရဲများ တန်ခိုးဣဒ္ဓိပါဒ်များနှင့်စပ်လျဉ်း၍ ဟောကြားထားသောသုတ် ဖြစ်သည်။
တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၁၈ ------------ ဤလောဟိစ္စသုတ်တွင် အမှန်တရားကို လူတိုင်းဖြန့်ဝေအပ်ကြောင်း ရှင်းလင်းဖော်ပြထားသည်။
အာနန္ဒစန္ဒြကျောက်စာတိုင်မှာ မှ သို့ အေဒီ ၁၅၃၆ ခုနှစ်တွင် (၁၅၃၁-၁၅၅၃) မှ ပြောင်းရွှေ့စိုက်ထူထားခြင်း ဖြစ်သည်။
အာရှ-ပစိဖိတ်ဒေသတွင်း ကမ္ဘာ့မှတ်တမ်းအမွေအနှစ် ကော်မတီ (MOWCAP) ၏ အဋ္ဌမ အကြိမ်မြောက် အထွေထွေအစည်းအဝေးကို မေ ၂၉ ရက်မှ ဇွန် ၁ ရက် အထိ ဂွမ်ဂျူးမြို့၌ ကျင်းပခဲ့ရာ မြန်မာနိုင်ငံမှ တင်သွင်းသော အာနန္ဒစန္ဒြကျောက်စာနှင့် ၁၉၃၄ ခုနှစ်တွင် ရိုက်ကူးခဲ့သော ရုပ်ရှင်တို့အား အာရှ-ပစိဖိတ်ဒေသတွင်း ကမ္ဘာ့မှတ်တမ်းအမွေအနှစ် စာရင်းဝင်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံခဲ့ရသည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ -------------------- တေဝိဇ္ဇသုတ်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ----------------- ဤနေရာ၌ အပဒါန ပုဒ်သည် ဘုရားမြတ်စွာ၏ အထုပ္ပတ္တိကို ဆိုလိုသည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ----------------- မဟာနိဒါနသုတ်တွင် ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ်တရားအကြောင်း အသေးစိတ် ဆွေးနွေးထားရုံမျှမက အတ္တအကြောင်း၊ ပုဂ္ဂိုလ်ခုနစ်ဦးအကြောင်း၊ ဝိမောက္ခရှစ်ပါးအကြောင်းတို့ကိုလည်း အကျယ်တဝင့် ဖော်ပြထားသည်။
မဟာပရိနိဗ္ဗာန်သုတ္တန်သည် တွင် ပါဝင်သော အမှတ် ၁၆ ဖြစ်ပြီး၊ ၏ တွင် အကျုံးဝင်သော ကျမ်းစာတစ်စောင် ဖြစ်သည်။
Buddhism: Critical Concepts in Religious Studies, Paul Williams, Published by Taylor & Francis, 2005. page 190 သုတ္တန်သည် မှ ၏ တိုက်တွန်းချက်အရ ဝန်ကြီးဝဿကာရက ရှိ မြတ်စွာဘုရားထံသို့ မိုးတွင်းကာလ မတိုင်မီ ရက်အနည်းငယ်အလိုတွင် လာရောက်ဖူးမြော်ရာမှ အစပြုသည်။
အခြားကိစ္စများတွင်မူ သုတ္တန်ဇာတ်ကြောင်းနှင့် သင်္ဂါယနာဇာတ်ကြောင်းကို သုတ္တန်ပိဋကတ်နှင့် တို့အကြား ခွဲခြားထားသည်။
Rhys Davids, T. W. and C. A. F. trans. (1910). [ ''Dialogues of the Buddha'', part II], Oxford University Press, pp.&nbsp;78–191. von Hinüber, Oskar (2009). [ Cremated like a King: The Funeral of the Buddha within the Ancient Indian Cultural Context], Journal of the International College for Postgraduate Buddhist Studies 13, 33-66 Walshe, Maurice, trans. (1987). “Mahaparinibbana Sutta: The Great Passing.” In Thus Have I Heard: The Long Discourses of the Buddha. London: Wisdom Publications. [ သုတ်မဟာဝါ_ပါဠိတော်] [ သုတ်မဟာဝါ မဟာပရိနိဗ္ဗာနသုတ် မိန့်ဆိုချက်] [ နောက်ဆုံးဆယ်လ မြတ်ဗုဒ္ဓ] [ ပရိနိဗ္ဗာနသုတ်]။
မျိုးရိုးမှာ မှူးမျိုးမတ်မျိုး ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်က တွင် ကျမ်းဂန်စာပေများ လေ့လာသင်ကြားခဲ့သည်။
ဗိုလ်မှူးဘသောင်း၊ စာဆိုတော်များ အတ္ထုပ္ပတ္တိ၊ ၂၀၀၃ ခု၊ နှာ-၂၄၆။
ဘေသဇ္ဇသိက္ခာပုဒ် သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် ပညတ်တော်မူခဲ့သည့် ဖြစ်၏။
မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိုမြို့၊ တွင် သီတင်းသုံးနေတော်မူ၏။
စာရေးတော်ကြီး ဦးမောင်ကလေး ကို ဘုရား လက်ထက် ပါဏာဝန်ကြီး၏သား မောင်မောင်ဆိုင်းနှင့် မဟာဆွေတော်မျိုးတော်ဖြစ်သော ဟံသာဝတီ စစ်ကဲကြီး ရေဝန် ဦးသူ၏ သမီးတို့မှ မွေးဖွားခဲ့သည်။
ပဉ္စမသင်္ဂါယနာတင် တရားကြီးလက်ထက် စာရေးတော်အရာ၊ နောက် အမှာတော်ရေး အရာနှင့်၊ ထမ်းရွက်စဉ် ဝန့်ရှင်တော် ရေနံချောင်းမြို့စား မြင်းဝန်၊ ဗိုလ်မှူးမင်းကြီး၏ သမီး မှန်နန်းတော် အပျိုတော် ခင်ရှင်နှင့် ထိမ်းမြားလက်ထက်ပြီးနောက် လွှတ်တော်စာရေးကြီး ရာထူးကို အသနားတော်မြတ် ခံရသည်။
မြန်မာစာညွန့်ပေါင်းကျမ်း စတုတ္ထတွဲ၊ နှာ - ၁၀၁၊ ၃၄၉။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ----------------- ဤသုတ်သည် မဟာသုဒဿနမင်းကြီ၏ ချမ်းသာကြွယ်ဝပုံနှင့် ကုသာဝတီ နေပြည်တော်ကြီး၏ တင့်တယ်ခမ်းနားပုံတို့ကို ဖော်ပြသောသုတ်ဖြစ်သည်။
ဒီဃနိကာယ် = ၄—မဟာသုဒဿနသုတ် = ၂၄၁။
အာနန္ဒာ ရှေး၌ ဖြစ်ဖူးသည်ကား သမုဒ္ဒရာလေးစင်း အပိုင်းအခြားရှိသည့် လေးကျွန်းလုံးကို အစိုးရသော ရန်သူအပေါင်းတို့ကို အောင်သော တိုင်းနိုင်ငံကို တည်ငြိမ်စေသော ရတနာခုနစ်ပါး နှင့်ပြည့်စုံသော တရားစောင့်သော တရားနှင့်အညီ မင်းပြုသော၁ မဟာသုဒဿနမည်သော စကြဝတေးမင်းသည်၁ ရှိ၏။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ----------------- ဤသုတ်တွင် တာဝတိံသာ၊ ယာမာ၊ တုသိတာ၊ နိမ္မာနရတိ၊ ပရနိမ္မိတဝသဝတီ၊ စတုမဟာရာဇ်၊ ဝေဿဝဏ်နှင့် ကုဝေရနတ်တို့၏ အကြောင်းများသာမက ဘုရားမြတ်စွာ၏ တရားတော်ကို ကြားနာရသဖြင့် နှစ်သန်းလေးသိန်းကုန်သော မဂဓတိုင်းသားတို့ သောတာပတ္တိဖိုလ်၌ တည်ကြကြောင်း ဖော်ပြထားသည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ----------------- ရှေးခေတ် ဣန္ဒိယပြည် ရာဇဝင်ကြောင်းနှင့် ပထဝီကြောင်းဘက်ကနေ၍ ကြည့်ပါမူ ဤသုတ် သည် အထူးအရေးကြီးသောသုတ်တခု ဖြစ်သည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ----------------- ပါယာသိသုတ်ကို သုံးကန့် ကန့်ထားသည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ------------ ဤသုတ်ကို ဟောပြောရခြင်း အကြောင်းမှာ လိစ္ဆဝီတိုင်းသား သုနက္ခတ္တကြောင့်ဖြစ်သည်။
အနေအထိုင်နှင့် ပတ်သက်သည့်ကျင့်ဝတ်၃-မျိုး၊ # ၂။
အစာအာဟာရခံယူမှုနှင့် ပတ်သက်သည့်ကျင့်ဝတ် ၁၇-မျိုး # ၃။
အစားအစာနှင့် ပတ်သက်သည့်ကျင့်ဝတ် ၂၆-မျိုး၊ # ၄။
အဝတ်အထည်နှင့် ပတ်သက်သည့်ကျင့်ဝတ် ၁၃-မျိုး၊ # ၅။
ဆံပင်မုတ်ဆိတ်နှင့် ပတ်သက်သည့်ကျင့်ဝတ် ၁-မျိုး၊ # ၆။
စားဖွယ်သောက်ဖွယ်နှင့် ပတ်သက်သည့်ကျင့်ဝတ် ၂-မျိုး၊ # ၈။
တပေါဇိဂုစ္ဆာ၏ ဥပက္ကိလေသ ၁၆-မျိုး၊ # ၂။
တပဿီ၏ အခွံအသွေးနှင့်တူသော စင်ကြယ်ခြင်း ၁၇-မျိုး၊ # ၃။
အခေါက်နှင့် တူသော စင်ကြယ်ခြင်း # ၄။
အကာနှင့် တူသော စင်ကြယ်ခြင်း (ပုဗ္ဗေနိဝါသ) ၁-မျိုး၊ # ၅။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ------------ ဤသုတ်တွင် ဘုရားမြတ်စွာသည် ဗြဟ္မစာရီ အကြောင်းကို ရှင်းလင်းဟောကြားတော်မူသည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ -------------- ဘုရားမြတ်စွာသည် တပည့်သား သာဝကရဟန်းများအား သတိပဋ္ဌာန်တရားလေးပါးတို့ကို မည်သို့လေ့ကျင့်စောင့်ထိန်းသင့်ကြောင်း ဟောကြားပုံနှင့် ဒဠှနေမိ စကြာဝတေးမင်းအကြောင်းကို ဖော်ပြသောသုတ် ဖြစ်သည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ --------------- ခတ္တိယ၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ဝေဿ၊ သုဒ္ဒဟူသော အမျိုးလေးပါးတွင် ဗြာဟ္မဏတို့က သူတို့သာလျှင် အမြတ်ဆုံးဟု ယုံကြည်ကြလေသည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ --------- အပြစ်ကင်းသော ဘာသာရေးဂိုဏ်းအကြောင်းကို ဤသုတ်၌ ရှင်းလင်းထင်ရှားစေသည်။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ ------------ ဤသုတ်ကား ဓမ္မအချက်စုများကို ဖော်ပြသောသုတ်ဖြစ်သည်။
ထိုင်းနိုင်ငံအနေဖြင့် ပထမဆုံး လက်ခံကျင်းပသော အားကစားပွဲဖြစ်ပြီး အပြီး တစ်လအကြာတွင် ကျင်းပခြင်းဖြစ်သည်။
စတုတ္ထအကြိမ်မြောက် အာဆီယံမသန်စွမ်း အားကစားပြိုင်ပွဲကျင်းပရေး ဦးစီးကော်မတီကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ပန်းသေးခေါက်ဆွဲဆိုသည်မှာ များ ချက်လုပ်သော ခေါက်ဆွဲကြော်ကို ခေါ်ဆိုသည်။
မုန့်ဟင်းခါးအစိုဆိုသည်မှာ ၊ ၊ ၊ များရှိ များ ချက်စားသော ပင်ဖြစ်သည်။
ဇွဲကပင် ဆံတော်ရှင် စေတီတော် သည် ၊ ၊ ပေါ်တွင် တည်ရှိသော တန်ခိုးကြီးဘုရားတစ်ဆူဖြစ်သည်။
ဇွဲကပင်တောင်အား ရှေးအခါက အမည်အမျိုးမျိုးဖြင့် ခေါ်တွင်ခဲ့ကြသည်။
လုဒ္ဓယောဓမင်း တောကစားထွက်စဉ် လှံတော်ပျောက်ခဲ့သောကြောင့် ကရင်ဘာသာဖြင့် "ဇွဲကပင်" ဟုလည်းကောင်း၊ ရှေးအခါက နိုင်ငံရပ်ခြားမှလာသော လှေ၊ သင်္ဘောတို့ ထိုတောင်၏ အထွဋ်၌ ကပ်ချည်တွဲထားတတ်သောကြောင့် တလိုင်းကရင်မျိုးများက "ဒိုကရွယ်ကဗန်း" ဟုလည်းကောင်း၊ ဤတောင်တွင် များ ပေါများသောကြောင့် မွန်လူမျိုးတို့က ညောင်ချဉ်ပင်တောင် "ဇဝယ်ကဗန်" ဟုလည်းကောင်း၊ ခေါ်တွင်ခဲ့ကြသည်။
ဇွဲကပင်တောင် ဆံတော်ရှင် စေတီတော်သမိုင်းသည် ကျိုက်ထီးရိုးစေတီ၊ ဇင်းကျိုက်တောင်စေတီနှင့် မုလအိစေတီတို့၏ သမိုင်းကြောင်းနှင့် ခေတ်ပြိုင်ဖြစ်သည်။
ထိုမင်းလက်ထက် သုဓမ္မဝတီမြို့သို့ မြတ်စွာဘုရားသခင် ရဟန္တာ(၅၀၀)နှင့်တကွ ကြွတော်မူလာစဉ် မြတ်စွာဘုရား ထံတော်မှ ရရှိခဲ့သော ဆံတော် (၆)ဆူအနက် ဆံတော်မြတ်တစ်ဆူကို သီဟကုမာရ ရသေ့သည် မိမိသီတင်းသုံးတော်မူနေသော ဗန္ဓဝဂီရိတောင်ထိပ် အစွန်းတွင် စေတီတည်၍ ဋ္ဌာပနာသွင်းတော်မူပြီး စေတီတော်အား "ဗန္ဓဝဂီရိ ဇွဲကပင်စေတီ" ဟု ဘွဲ့တော် သမုတ်ခဲ့လေသည်။
ဝဿိကသာဋိသိက္ခာပုဒ် သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် ပညတ်တော်မူခဲ့သည့် တစ်ခု ဖြစ်၏။
စီဝရအစ္ဆိန္ဒနသိက္ခာပုဒ် သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် ပညတ်တော်မူခဲ့သည့် တစ်ခု ဖြစ်၏။
သုတ္တဝိညတ္တိသိက္ခာပုဒ် သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် ပညတ်တော်မူခဲ့သည့် တစ်ခု ဖြစ်၏။
မြတ်စွာဘုရားသည် ရာဇဂြိုဟ်မြို့၊ တွင် သီတင်းသုံး နေတော်မူ၏။
ဆည်တော်သခင်မနတ်ပွဲသည် ၊ တွင် နှစ်စဉ်နှစ်တိုင်း ဝါခေါင်လဆန်း (၄)ရက်မှ (၁၁)ရက်အထိ ကျင်းပသည်။
ထိုနတ်ပွဲသည် အတွင်း အစောဆုံးကျင်းပသော နတ်ပွဲဖြစ်ပြီး ဆည်တော်လေးဆည် ဘေးတွင်ကျင်းပလေ့ရှိသည်။
ဆည်အောင်မြင်ပြီးနောက် သည် ဆည်တော်သခင်မအတွက် နတ်နန်းနေရာပေးကာ ရွှေဘုံသာမြတ်စွာဘုရားပွဲနှင့် အတူ တပြိုင်တည်း ကျင်းပသည်။
မန္တလေးနေ့စဉ်၊ (၂၂.၆.၂၀၁၈) စာ-၅။
စစ်ကိုင်းမုန့်ပေါင်းပွဲတော်သည် ၊ ထားဝယ်ဈေးရပ်၊ ရှေ့ လမ်းမတန်းတွင် နှစ်စဉ် လပြည့်နေ့ည၌ မုန့်ပေါင်းပွဲဈေးတန်းခင်းကျင်း ရောင်းချသည်။
မန္တလေးနေ့စဉ်၊ (၅.၁၂.၂၀၁၇)စာ-၁၉။
ရှေးအစဉ်အဆက်က ချက်ပြုတ်လာသော အမရပူရဝက်သားဟင်းလေးချက်နည်းကို ၊ သရက်တန်းရွာ တစ်ရွာတည်းသာ ထိန်းသိမ်းချက်ပြုတ်လေ့ ရှိရာ ဟင်းအရသာ ကောင်းမွန်သည့်အတွက် အခြားနယ်များကပါ ဟင်းချက်နည်းကို မှတ်သားချက်ပြုတ်ကြတော့သည်။
မန္တလေးနေ့စဉ်၊ (၁၉.၆.၂၀၁၈) စာ-၁၉။
သမိုင်းတွင်နှင့် ကို အိမ်ရှင်မတူဘဲ ကျင်းပသည့် တစ်ခုထဲသောပွဲတော် ဖြစ်သည်။
ပဉ္စမအကြိမ် အာဆီယံမသန်စွမ်း အားကစားပြိုင်ပွဲသည် မူလက တွင် ၂၀၁၀ ဇန်နဝါရီလတွင် ကျင်းပရန်ဖြစ်သည်။
သို့သော် ဘဏ္ဍာရေးအခြေအနေအရ ဆီးဂိမ်းနှင့် ပါရာဂိမ်း ၂ ခုလုံး မတတ်နိုင်၍ ကိုသာ ကျင်းပနိုင်ခဲ့သည်။
ထို့နောက် ကျင်းပမည့် ကို အားကစားရေးရာများ လွှဲပြောင်းခဲ့သည်။
ပြေးခုန်ပစ် အလေးမ စစ်တုရင် ရွက်လှေ ရေကူး ကြက်တောင်ရိုက် ဘိုလင်း အထိုင်ဘော်လီဘော စားပွဲတင် တင်းနစ် ဝှီးချဲ ဘတ်စကတ်ဘော ဝှီးချဲ တင်းနစ် = ၂၀၀၉ အာဆီယံမသန်စွမ်း အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် ရွှေတံဆိပ် ၄၀၉ ခု၊ ငွေတံဆိပ် ၂၈၈ ခု၊ ကြေးတံဆိပ် ၂၃၉ ခု စုစုပေါင်း ဆုတံဆိပ် ၉၃၆ ခု ချီးမြှင့်နိုင်ခဲ့သည်။
အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံအနေဖြင့် ပထမဆုံးအိမ်ရှင်အဖြစ် လက်ခံကျင်းပခြင်းဖြစ်ပြီး အပြီး ၃ ပတ်အကြာတွင် ကျင်းပခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
နိုင်ငံ ၁၁ နိုင်ငံမှ အားကစားသမား ၈၇၀ ခန့်က အားကစားနည်း ၁၁ မျိုးတွင် ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ကြသည်။
အင်ဒိုနီးရှား အာဆီယံမသန်စွမ်း အားကစားပြိုင်ပွဲ ကျင်းပရေးဦးစီးကော်မတီကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ထို့နောက် ကို လက်ခံကျင်းပမည့် ကို အားကစားရေးရာများ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။
မြှားပစ် ပြေးခုန်ပစ် ကြက်တောင်ရိုက် စစ်တုရင် မျက်မမြင်ဘောလုံး အလေးမ ရေကူး စားပွဲတင်တင်းနစ် ဘိုလင်း အထိုင် ဘော်လီဘော ဝှီးချဲ တင်းနစ် = ၂၀၁၁ အာဆီယံမသန်စွမ်း အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် ရွှေတံဆိပ် ၃၈၀ ခု၊ ငွေတံဆိပ် ၃၃၈ ခု၊ ကြေးတံဆိပ် ၃၃၃ ခု၊ စုစုပေါင်း ဆုတံဆိပ် ၁၀၅၁ ဆု ချီးမြှင့်နိုင်ခဲ့သည်။
မဟာပေသကာရသိက္ခာပုဒ် သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် ပညတ်တော်မူခဲ့သည် တစ်ခု ဖြစ်သည်။
သာသင်္ကသိက္ခာပုဒ် သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် ပညတ်တော်မူခဲ့သည့် တစ်ခု ဖြစ်၏။
အစ္စေကစီဝရသိက္ခာပုဒ် သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် ပညတ်တော်မူခဲ့သည့် တစ်ခု ဖြစ်၏။
မြတ်စွာဘုရားသည် သာဝတ္ထိမြို့၊ တွင် သီတင်းသုံး နေတော်မူချိန် ဖြစ်၏။
ဆယ်ရက်လိုသေးသော သီတင်းကျွတ်လပြည့်နေ့၌ ရဟန်းအားသာလျှင် အဆောတလျင်လှူအပ်သော သင်္ကန်းသည် ဖြစ်ပေါ်ငြားအံ့၊ အဆောတလျင်ဟု သိသော ရဟန်းသည် ခံယူရမည်၊ ခံယူပြီးနောက် သင်္ကန်းအချိန်အခါ ကာလတိုင်အောင် ထားရမည်၊ အကယ်၍ ထို့ထက် အလွန်ထားငြားအံ့၊ (ထိုရဟန်းအား) နိဿဂ္ဂိပါစိတ်အာပတ် သင့်၏” ဟု မိန့်တော်မူ၏။
ရုပ်ရှင်ကားတွင် ၊ မြင့်မြင့်၊ ဖူး၊ စိုင်တမော့၊ မြိုင်ရာဇာဘိုးစော၊ တို့ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ကြသည်။
မြန်မာအဆွေအေဝမ်းဖလင်မှ ''မြဂနိုင်'' ဇာတ်ကားကို ၁၉၃၄ ခုနှစ်၊ ဇွန်လ ၂ ရက်နေ့တွင် ပလာဇာရုံ၌ တင်ဆက်ခဲ့သည်။
အာရှ-ပစိဖိတ်ဒေသတွင်း ကမ္ဘာ့မှတ်တမ်းအမွေအနှစ် ကော်မတီ (MOWCAP) ၏ အဋ္ဌမ အကြိမ်မြောက် အထွေထွေအစည်းအဝေးကို မေ ၂၉ ရက်မှ ဇွန် ၁ ရက် အထိ ဂွမ်ဂျူးမြို့၌ ကျင်းပခဲ့ရာ မြန်မာနိုင်ငံမှ တင်သွင်းသော အာနန္ဒစန္ဒြကျောက်စာနှင့် ၁၉၃၄ ခုနှစ်တွင် ရိုက်ကူးခဲ့သော ''မြဂနိုင်''ရုပ်ရှင်တို့အား အာရှ-ပစိဖိတ်ဒေသတွင်း ကမ္ဘာ့မှတ်တမ်းအမွေအနှစ် စာရင်းဝင်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုခံခဲ့ရသည်။
ချစ်ဆွေသည် ၊ မှ လေးမိုင်ခန့်အကွာတွင် ကျောက်စာတိုင်ရွာ ဇာတိဖြစ်သည်။
ချစ်ဆွေ ရိုက်ကူးခဲ့သောဇာတ်ကားမှာ ''စိမ်းရွှေရွှေ'' (ပထမဆုံးဒုတိယခေါင်းဆောင်မင်းသား)၊ ''ဒွေးညီနောင်'' (ဒုတိယ ခေါင်းဆောင်မင်းသား)၊ (ပထမဆုံး ခေါင်းဆောင်မင်းသားအဖြစ် ရိုက်ကူးခဲ့သောဇာတ်ကား)၊ ''နီလာရောင်''၊ ''ကျား''၊ ''တက်လူ''၊ ''ရွှေမျက်နှာ''၊ ''သတ္တိခဲ''၊ ''ဘုန်းတော်ရှင်''၊ ''သွေးတစ်စက်''၊ ''ကြင်သက်ဝေ''၊ ''စန်းရောင်ရှင်''၊ ''မြခွာညို''၊ ''မာနရှင်''၊ ''မှိုင်းညိုညို''၊ ''မင်းအာဏာ''၊ ''အောင်မြေ''၊ ''အောင်သပြေ''၊ ''ဖူးစာရှင်''၊ ''အသားမင်းသား''၊ ''စောရင်လေး''၊ ''မြမျက်ချယ်'' နှင့် ''ဇွဲ'' တို့ဖြစ်ပြီး အခြားရိုက်ကူးခဲ့သော ဇာတ်ကားများလည်း ရှိသေးသည်။
ပရိဏတသိက္ခာပုဒ် သည် မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာတော်တွင် ရဟန်းတော်များ လိုက်နာစောင့်ထိန်းရန် ပညတ်တော်မူခဲ့သည် တစ်ခု ဖြစ်၏။
စင်ကာပူနိုင်ငံအနေဖြင့် ပထမဆုံး လက်ခံကျင်းပခြင်းဖြစ်ပြီး အပြီး ၆ လအကြာတွင် ကျင်းပခဲ့သည်။
စင်ကာပူနိုင်ငံသည် နှင့် ဆီးဂိမ်းများကို လက်ခံကျင်းပရန် အခွင့်အရေးရရှိခဲ့သော်လည်း ဆောက်လုပ်ရန်ရှိသဖြင့် ကိုသာ လက်ခံကျင်းပခဲ့သည်။
ထို့နောက် ကျင်းပမည့် ကို အားကစားရေးရာများ လွှဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။
မြှားပစ် ပြေးခုန်ပစ် ကြက်တောင်ရိုက် ဘော့စီးယား ဘိုလင်း စစ်တုရင် ဘောလုံး(၇ယောက်) ဘောလုံး(၅ယောက်) မျက်မမြင်ဘောလုံး အလေးမ ရွက်လှေ သေနတ်ပစ် ရေကူး စားပွဲတင်တင်းနစ် ဝှီးချဲဘတ်စကတ်ဘော = ၂၀၁၅ အာဆီယံမသန်စွမ်း အားကစားပြိုင်ပွဲတွင် ရွှေတံဆိပ် ၃၃၆ခု၊ ငွေတံဆိပ် ၃၂၄ ခု၊ ကြေးတံဆိပ် ၃၂၁ ခု၊ စုစုပေါင်းဆုတံဆိပ် ၉၈၁ ခု ချီးမြှင့်နိုင်ခဲ့သည်။
မလေးရှားနိုင်ငံအနေဖြင့် တတိယအကြိမ်မြောက် လက်ခံကျင်းပခြင်းဖြစ်ပြီး အပြီး ၁၇ ရက် အကြာတွင် ကျင်းပခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
နိုင်ငံ ၁၁ နိုင်ငံမှ အားကစားသမား ၁၄၅၂ ဦးမှ အားကစားနည်း ၁၆ မျိုးတွင် ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့သည်။
အစဉ်အလာအရ ပါရာဂိမ်းကို ဆီးဂိမ်းအပြီးမှ ကျင်းပရသည်။
အတွင်းရေးမှူးမှ ပြောရာတွင် မြန်မာက ၂၀၁၃၊ စင်ကာပူက ၂၀၁၅၊ ထို့နောက် ၂၀၁၇မှာ ၏ အလှည့်ဖြစ်သည်။
သို့သော် ဘရူနိုင်းက ကိုသာ လက်ခံကျင်းပရန် ဆန္ဒရှိသည့်အတွက် မလေးရှားက ၂၀၁၇ ပွဲတော်များကိုသာ လက်ခံကျင်းပခဲ့သည်။
ထို့နောက် ၂၀၁၉ ပွဲတော်ကျင်းပမည့် ကို အားကစားရေးရာများလွဲပြောင်းပေးခဲ့သည်။
အနေဖြင့် ၎င်း၏ အာဆီယံမသန်စွမ်း အားကစားပြိုင်ပွဲပထမဆုံး ရွှေတံဆိပ်ကို ရရှိခဲ့သည်။
မှာ ၂၀၁၇ပွဲတော်ကိုကျင်းပရန်အလှည့်ကျသော်လည်း ကိုသာ ကျင်းပရန်ဆန္ဒရှိခဲ့သည်။
ကျင်းပမည့် ကို ကျင်းပခွင့်ပေးခဲ့သော်လည်း ငြင်းဆိုခဲ့သည်။
ပိတ်ပွဲတွင် ယခင်ပိတ်ပွဲများတွင် နောက်လက်ခံကျင်းပမည့်နိုင်ငံမှ ဖျော်ဖြေရေးနေရာတွင် ထိုနိုင်ငံ၏ယဉ်ကျေးမှုကို ထင်ဟပ်စေသော ဖျော်ဖြေမှုများတင်ဆက်ခဲ့သော်လည်း ဖိလစ်ပိုင်နိုင်ငံကမူ ဗီဒီယိုသာ ပြနိုင်ခဲ့သည်။
အရှေ့တောင်အာရှအားကစားပြိုင်ပွဲကို လက်ခံကျင်းပမည့်နိုင်ငံသည် မသန်စွမ်းအားကစားပြိုင်ပွဲကိုလည်း လက်ခံကျင်းပခွင့်ရှိသည်။
တိုက်တေနီးယားသည် အချင်း ရှိပြီး ၁၇၈၇ ခုနှစ်တွင် က ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့သည်။
ကျောက်စိုင်နှင့် တို့ အချိုးတူနီးပါးဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားပြီး မြေမျက်နှာပြင်သည် မည်းနက်ကာ အနီရောင် အနည်းငယ်သမ်းသည်။
ဝက်အူချောင်းသည် ဝက်သား အဆီနှင့်အသားကို နုတ်နုတ်စင်း၍ ထည့်ကာ ဆိတ်အူအရေပါးထဲသို့ ကတော့နှင့် သွတ်သွင်းပြီး လိုသလို ချည်နှောင်ထားသော အသားချောင်းကို ခေါ်သည်။
အဆိုတော် ၏ ကျော်ကြားသောသီချင်းများကို ရေးခဲ့သူမှာ စောဘွဲ့မှူး ဖြစ်သည်။
သူသည် အိုင်းရင်းခရော့စ်တီးဝိုင်း၏ လိဒ်ဂစ်တာသမား ၏ ဆရာ လည်း ဖြစ်ခဲ့သည်။
စောဘွဲ့မှူး သည် နာမည်ကျော် အဆိုတော် နှင့် တို့၏ ဖခင်ဖြစ်သည်။
အချင်းအားဖြင့် ၁၁၂၂ ကီလိုမီတာရှိပြီး ၌ ၁၅ ခုမြောက် အကြီးဆုံးဖြစ်ကာ ဒိုင်အိုနီလ၏ ထုထည် ၃ ပုံ ၂ ပုံကို ဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသည်။
ဆရာတော်သည် ၊ ၊ လှာကမြင်ရွာ၌ (၁၄၊ ဇူလိုင် ၁၉၆၀)၊ ကြာသပတေးနေ့တွင် ခမည်းတော် ဦးအောင်ခင်နှင့် မယ်တော် ဒေါ်နန်းစိန်လှခင်တို့မှ မွေးဖွားသန့်စင်ခဲ့သည်။
အခြေခံပညာအထက်တန်းစာမေးပွဲ၊ သာသနာရေးဦးစီးဌာနမှ ကျင်းပသော အဘိဓမ္မာစာမေးပွဲ(ပ၊ဒု၊တ)ဆင့်။
နိုင်ငံတော်အစိုးရ အမိန့်တော်ကြေညာစာအမှတ် (၄၆-၉၁)အရ ၁၃၅၃ ခုနှစ်၊ တန်ဆောင်မုန်းလဆန်း (၁၃)ရက်၊(၂၀-၁၁-၁၉၉၁) (ဗုဒ္ဓဟူးနေ့) သဒ္ဓမ္မဇောတိကဘွဲ့၊ ဂျပန်နိုင်ငံမှချီးမြှင့်သော ဗုဒ္ဓစာပေဆု (၂၀၀၁)ကို ရရှိခဲ့သည်။
ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် နိုင်ငံတော်စီမံအုပ်ချုပ်ရေးကောင်စီအမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၂ / ၂၀၂၃) အရ ၁၃၈၄ ခုနှစ်၊ ပြာသိုလဆန်း ၁၄ ရက် (၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၄ ရက်) တွင် မြန်မာနိုင်ငံတော်က ပေးအပ်သော အဆင့်အမြင့်ဆုံး တရားပြဘွဲ့တံဆိပ်တော်တစ်ခုဖြစ်သည့် အား ဆက်ကပ်ချီးမြှင့်ခြင်းခံရသည်။
ဆရာတော်အရှင်ပညာသာမိသည် ၁၉၉၄ ခုနှစ်မှစ၍ ကရင်ပြည်နယ်ငြိမ်းချမ်းရေးရရှိရေးအတွက် ငြိမ်းချမ်းရေးဦးဆောင်နာယကဆရာတော်တပါးအဖြစ် ဦးဆောင်ပါဝင်ခဲ့ပြီး Karen Peace Council(KPC)တွင်လည်း ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ကရင်ပြည်နယ်တွင် ခြေတု လက်တုဆိုင်ရာပြန်လည်သန်စွမ်းရေးဌာန ဖြစ်မြောက်ရေးအတွက် ကမကထပြုခြင်း၊ ကရင်ပြည်နယ်ကျေးလက်ဒေသများတွင် ကျန်းမာရေးအမြင်ဖွင့် သင်တန်းများ၊ ရှေးဦးသူနာပြုစုနည်းနှင့် ကျန်းမာရေးစောင့်ရှောက်မှုသင်တန်းများကို ဖွင့်လှစ်စေခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်တော်မူခဲ့သည်။
တင်မ်ဂတ်ဒ်အား မှ အဖြစ် ၁၉၈၂ တွင် စာရင်းသွင်းခဲ့သည်။
ချစ်တီး (အင်္ဂလိပ် - Chettiar) ဆိုသည်မှာ တောင်ပိုင်း အထူးသဖြင့် တမီးလ်နာဒု ပြည်နယ် နှင့် ကယ်ရာလာပြည်နယ်ရှိ ကုန်သည်၊ စိုက်ပျိုးမွေးမြူရေးသမား၊ မြေရှင် ဇာတ်( အဆင့်အတန်း) တစ်ခုကို ခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။
ဗမာနိုင်ငံတွင် ချစ်တီးများသည် ဘဏ်လုပ်ငန်းနှင့် ဆက်စပ်နေသော လုပ်ငန်းတော်တော်များများကို လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
ဗုဒ္ဓမြတ်စွာသည် တိုက်တော်၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် မိုဃ်းကြီးသည် လေးကျွန်းလုံးအနှံ့ ရွာချလေ၏၊ ထိုအခါ ဘုရားရှင်သည် ရဟန်းတို့ကို မိုဃ်းရေချိုးကြဘို့ရန် “ရဟန်းတို့— ဤမိုဃ်းကြီးသည် ဇေတဝန်ကျောင်းတိုက်မှာ ရွာသကဲ့သို့ လေးကျွန်းလုံး၌ ရွာ၏၊ လေးကျွန်းလုံး အနှံ့ ရွာသောမိုဃ်းတွင် ဤမိုဃ်းကြီးသည် နောက်ဆုံးဖြစ်၍ သင်တို့ ကိုယ်ကို မိုဃ်းစွတ် ခံလိုက်ကြ”ဟု မိန့်တော်မူ၏၊ ထိုအခါ ရဟန်းအများပင် သင်္ကန်းကို ချထား၍ ကိုယ်ကို မိုဃ်းစွတ်ခံကြလေ၏၊ ထိုအချိန်ကား ပေါများသော အချိန်မဟုတ်၊ ထိုကြောင့် ရေလဲသင်းပိုင် အပိုမရှိရကား ကိုယ်တုံးလုံးဖြင့် မိုဃ်းရေချိုးနေကြလေသည်။
ထိုနေ့ ထိုရက်ကား ဘုရားရှင် ဒေသစာရီ လှည့်လည်၍ ပြန်ရောက်ပြီး နောက်တရက်ဖြစ်၏၊ ဝိသာခါသည် မနေ့ကပင် ဘုရားထံသို့ ချဉ်းကပ်၍ သံဃာကုန် ဆွမ်းဘုဉ်းပေး ပင့်ထား၏၊ ထိုကြောင့် နံနက်စောစော၌ မွန်မြတ်သော ဆွမ်းဘောဇဉ်ကို စီစဉ်၍ ကျွန်မအား ဆွမ်းကျက်ပြီး ဖြစ်ကြောင်း လျှောက်ဘို့ရန် စေလွှတ်လိုက်လေ၏၊ ကျွန်မသည် ၏ အမိန့်ဖြင့် ကျောင်းတိုက်သို့ ရောက်သွားသောအခါ အဝတ်မပါဘဲ ရေချိုးနေကြသော ရဟန်းတော်များကို တိတ္ထိတွေ ထင်မှတ်၍ ပြန်လာပြီးလျှင် ကျောင်းတိုက်မှာ ရဟန်းတော်များ မရှိကြောင်း, တွေ ရေချိုးနေကြကြောင်းကို ဝိသာခါအား ပြောပြလေသည်။
ထိုသို့ ကျွန်မကပြောသော်လည်း ဝိသာခါသည် ကိုယ်တော်များ၌ သင်္ကန်းအပို မထားကြောင်းကို သိပြီးဖြစ်ရကား “ဧကန်မုချ ကျွန်မ နားမလည်၍ ပြောခြင်းဖြစ်လိမ့်မည်, ကိုယ်တော်များ ရေချိုးကြဟန်တူသည်”ဟု တွေးပြီးလျှင် “ထို ကျွန်မကိုပင် တဘန်ပြန်၍ အလျှောက်ခိုင်းပြန်လေသည်၊ ထိုကဲ့သို့ စေခိုင်း၍ ကျွန်မ ရောက်သွားသောအခါ၌ကား ကိုယ်တော်များလည်း ရေချိုးပြီးဖြစ်၍ မိမိဆိုင်ရာကျောင်းခန်းတွင်းသို့ ဝင်နေကြလေရာ, ကျွန်မသည် ရဟန်းတပါးမျှ မတွေ့သောကြောင့် ပြန်လာ၍ “ကျောင်းတိုက်မှာ ရဟန်းတပါးမျှမရှိ”ဟု ပြောပြန်လေသည်။
ထိုအခါ ဝိသာခါသည် “ကိုယ်တော်များ ကျောင်းခန်းတွင်းဝင်၍ ငြိမ်သက်စွာ နေတော်မူကြဟန် တူသည်၊ သူနားမလည်လို့သာ ကိုယ်တော်များမရှိဟု ပြောခြင်း ဖြစ်လိမ့်မည်”ဟု တွေး၍ ထိုကျွန်မကိုပင် ထပ်၍ လွှတ်ပြန်လေသည်။
ဝိသာခါသည် ထိုသို့တန်ခိုးဖြင့် . ကြွတော်မူလာကြသော ဘုရားအမှူးရှိသော သံဃာတော်များကို ဝမ်းမြောက်ဝမ်းသာ ဆွမ်းကပ်ပြီးနောက် “သင်္ကန်းမပါဘဲ ရေချိုးကြသော ရဟန်းများကို တိတ္ထိတွေ”ဟု ကျွန်မ၏ အထင်မှားပုံကို လျှောက်ပြီးလျှင် မိုဃ်းရေခံ သင်္ကန်းကို လှူဒါန်းလိုပါကြောင်း လျှောက်ထားလေသည်၊ [အာဂန္တုကဘတ် (ဆွမ်း) လှူလိုပါကြောင်း စသည်ကိုလည်း တဆက်ထည်း လျှောက်လေ၏၊] ထိုလျှောက်ထားချက်အရ ဘုရားရှင်သည် ဤမိုဃ်းရေခံသင်္ကန်းကို ခွင့်ပြုတော်မူရလေသည်။
ထိုသို့ မိုဃ်းရေခံသင်္ကန်းကို ခွင့်ပြုတော်မူပြီးသောအခါ ပြုလုပ်မှ ရဟန်းတို့သည် အတိုင်းအရှည် ပမာဏမရှိ-ကြီးချင်တိုင်းကြီးသော မိုဃ်းရေခံသင်္ကန်းကို ချုပ်လုပ်ကြပြီးလျှင် ရှေ့ရော နောက်ပါ တရွတ်ဆွဲလျက် လှည့်လည်ကြသောကြောင့် အတိုင်းအရှည် ပမာဏကို ညွှန်ပြ၍ ဤကို ပညတ်တော်မူရလေသည်။
ဝဿိကသာဋိကံ ပန ဘိက္ခုနာ ကာရယမာနေန ပမာဏိကာ ကာရေတဗ္ဗာ, တတြိဒံ ပမာဏံ, ဒီဃသော ဆ ဝိဒတ္ထိယော သုဂတဝိဒတ္ထိယာ, တိရိယံ အဍ္ဎတေယျာ။
မိုဃ်းရေခံ သင်္ကန်းကိုပြုစေလိုသော ရဟန်းသည် ပမာဏနှင့်ယှဉ်သော မိုဃ်းရေခံသင်္ကန်းကို ပြုစေထိုက်၏၊ ထိုမိုဃ်းရေခံ သင်္ကန်း၏ ပမာဏကား ဘုရားရှင် အထွာတော်ဖြင့် အလျားမှ ၆-ထွာ အနံမှ ၂- ထွာခွဲဖြစ်၏၊ ထိုပမာဏကို လွန်၍ ပြုစေသော ရဟန်းအား ဖြတ်ခြင်းရှိသော အာပတ် သင့်၏။
မိုဃ်းရေခံသင်္ကန်းသည် ရေချိုးအိမ်အတွင်း မြစ်ချောင်း အတွင်း၌ ရေချိုးခြင်းမျိုးမဟုတ်၊ ကိုယ်ကိုကျန်းမာ ခန့်ကျမ်းအောင် မိုဃ်းရွာနေ့စဉ် လွင်ပြင်၌ ကိုယ်ကို မိုဃ်းစွတ်စေခြင်း မိုးရေချိုးခြင်းဖြစ်၏။
ပခုက္ကူမြို့ မဟာဝိသုတာရာမတိုက်၊ သာသနဓဇ သိရီပဝရ ဓမ္မာစရိယ၊ B.A (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး-သီရိလင်္ကာ)၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ကေလာသမဟာထေရ် တိပိဋကသူစိကျမ်း နှင့် နိုင်ငံတော်ပရိယတ္တိသာသနာ့ တက္ကသိုလ် (ရန်ကုန်) ဒုတိယပါမောက္ခချုပ်၊ အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တကုမာရထေရ် တိပိဋက သုတ္တသူစိ ဝိဘာဝိနီ =။
Collins English Dictionary ဥပမာ-နာမည်​ကျော်များ၊၊၊၊ထိပ်တန်းလုပ်ငန်းရှင်များ၊အဆင့်မြင့်အရာရှိများ၊လူချမ်းသာများ စသည်ဖြင့်အ​ခြေအ​နေ​ပေါ်မူတည်၍ ကွဲပြားနိုင်သည်။