DatarrX/myanmar-Wikipedia huggingface dataset:
သက်ကြီးရွယ်အို အမျိုးသမီးများသည် မိန်းမကိုယ်မှ အရည်ထွက်မှုနည်းပါးလာပြီး လေ့လာမှုများအရ အသက် ၄၀ ကျော်နှင့် အမျိုးသမီးများတွင် ကျေနပ်မှုဒီဂရီ၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုအကြိမ်ရေ၊ ဆန္ဒ၊ လိင်ဆိုင်ရာ အတွေးများနှင့် စိတ်ကူးယဉ်မှုများ၊ လိင်စိတ်နိုးကြားမှု၊ လိင်နှင့်ပတ်သက်သော ယုံကြည်ချက်များနှင့် သဘောထားများ၊ နာကျင်မှုနှင့် လိင်ဆန္ဒ ပြီးမြောက်ခြင်းသို့ ရောက်ရှိနိုင်စွမ်းတို့တွင် ပြောင်းလဲမှုများကို စုံစမ်းစစ်ဆေးခဲ့သည်။
လျော့နည်းခြင်းသည် လိင်စိတ်နိုးကြားသောအခါ မိန်းမကိုယ်ခြောက်သွေ့ခြင်းနှင့် မိန်းမကိုယ်မလိင်စေ့ ထောင်မတ်မှု လျော့နည်းခြင်းတို့နှင့် ဆက်စပ်နိုင်သော်လည်း အခြားသော လိင်စိတ်ဝင်စားမှု သို့မဟုတ် နိုးကြားမှုဆိုင်ရာ အခြားရှုထောင့်များနှင့် တိုက်ရိုက်မသက်ဆိုင်ပါ။
Chivers, M. L. "[ Leading comment: A brief review and discussion of sex differences in the specificity of sexual arousal]", ''Sexual and Relationship Therapy'', 20(4), 377–390, 2005 အချို့က စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လိင်စိတ်နိုးကြားမှုသည် စိတ်ခံစားမှုအခြေအနေ၊ ယခင်အတွေ့အကြုံနှင့် လက်ရှိလူမှုရေးအခြေအနေကဲ့သို့သော သိမြင်မှုနှင့် အတွေ့အကြုံဆိုင်ရာ အချက်များ အပြန်အလှန်အကျိုးသက်ရောက်မှုမှ ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ဆိုကြသည်။
အမျိုးသား အမျိုးသားများတွင် နှင့် လိင်စိတ်နိုးကြားမှုကြား ဆက်ဆံရေးသည် ရှုပ်ထွေးပြီး၊ လိင်စိတ်နိုးကြားမှုကို တိုးစေသော သို့မဟုတ် လျော့နည်းစေသော အချက်များစွာရှိသည်။
နှလုံးခုန်နှုန်း၊ သွေးဖိအားနှင့် ကဲ့သို့သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုများသည် မိမိကိုယ်တိုင် အစီရင်ခံသော လိင်စိတ်နိုးကြားမှု၏ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန်အမြင်များနှင့် မကိုက်ညီဘဲ မကြာခဏ ကွဲလွဲနေတတ်သည်။
Chivers, M.L., Reiger, G., Latty, E., & Bailey, J.M., "[ A sex difference in the specificity of sexual arousal]", ''Psychological Science'' 15(11), 736–744, 2004 ဤမကိုက်ညီမှုသည် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ သို့မဟုတ် သိမြင်မှုဆိုင်ရာ ရှုထောင့်များသည်လည်း လိင်စိတ်နိုးကြားမှုအပေါ် အားကောင်းသော သက်ရောက်မှုရှိကြောင်း ညွှန်ပြသည်။
Goldey နှင့် van Andersတို့သည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ သိမြင်မှုများသည် ဟော်မုန်းပါဝင်သော ကိုယ်ဝန်တားဆေးကို အသုံးမပြုသော အမျိုးသမီးများတွင် လိင်ဆိုင်ရာ အတွေးများသည် အဆင့်ကို လျင်မြန်စွာ မြင့်တက်စေကြောင်း ပြသခဲ့သည်။
ကုလသမဂ္ဂ၏ ရုံးချုပ်သည် တွင် တည်ရှိပြီး၊ အခြားရုံးများစွာမှာ ၊ ၊ နှင့် များတွင် တည်ရှိကြပါသည်။
ကုလသမဂ္ဂတွင် ပင်မအဖွဲ့အစည်းကြီး ခြောက်ခု ပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားပြီး ၎င်းတို့မှာ ၊ ၊ ၊ ၊ အတွင်းရေးမှူးချုပ်ရုံးနှင့် ထိန်းချုပ်မှု ကောင်စီ (Trusteeship Council) တို့ ဖြစ်ပါသည်။
ကုလသမဂ္ဂသည် ၏ သမိုင်းအမွေကို ဆက်ခံသော အဖွဲ့ကြီး ဖြစ်သည်။
ကုလသမဂ္ဂ (United Nations) ဟူသော အမည်သည် ၁၉၄၂ ခုနှစ်၊ (Declaration By United Nations) တွင် နှင့် တို့က စတင် အသုံးပြုခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
ပထမဆုံး အထွေထွေညီလာခံကို ၁၉၄၆ ဇန်နဝါရီတွင် ၌ ကျင်းပခဲ့ပြီး အဖွဲ့ဝင် နိုင်ငံ (၅၁) နိုင်ငံ တက်ရောက်ခဲ့ကြသည်။
ကုလသမဂ္ဂ၏ ရုံးချုပ်တည်နေရာအဖြစ် ကို အထွေထွေညီလာခံမှ ရွေးချယ်ခဲ့သည်။
ကုလသမဂ္ဂသည် ပိုမိုကျယ်ပြန့်သော ကုလသမဂ္ဂစနစ်၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ ယင်းစနစ်တွင် ကျယ်ပြန့်သည့် အဖွဲ့အစည်းများနှင့် အဖွဲ့အစည်းများ၏ ကွန်ရက်တစ်ခု ပါဝင်ပါသည်။
စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေး ကောင်စီ (ECOSOC) သည် နိုင်ငံတကာ စီးပွားရေးနှင့် လူမှုရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုနှင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုကို မြှင့်တင်ရာတွင် အထွေထွေညီလာခံကို ကူညီဆောင်ရွက်ပါသည်။
ကုလသမဂ္ဂ ပဋိဉာဉ်စာတမ်းတွင် ကုလသမဂ္ဂ၏ အဓိကအဖွဲ့အစည်း တစ်ခုချင်းစီသည် ၎င်းတို့၏ တာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ရန်အတွက် အမျိုးမျိုးသော အထူးပြုအေဂျင်စီများကို တည်ထောင်နိုင်သည်ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားပါသည်။
လက်ရှိတွင် ကုလသမဂ္ဂ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ စုစုပေါင်း ၁၉၃ နိုင်ငံရှိပြီး၊ ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၁၄ ရက်နေ့တွင် ပူးပေါင်းပါဝင်ခဲ့သော သည် နောက်ဆုံးတွင် အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လာခဲ့သည့် နိုင်ငံ ဖြစ်ပါသည်။
နယူးဇီလန်နိုင်ငံနှင့် လွတ်လပ်စွာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်နေသော နိုင်ငံများဖြစ်သည့် (Cook Islands) နှင့် (Niue) တို့သည် ကုလသမဂ္ဂ၏ အထူးပြုအေဂျင်စီအချို့တွင် အပြည့်အဝ အဖွဲ့ဝင်များဖြစ်ကြပြီး၊ ၎င်းတို့၏ "စာချုပ်ချုပ်ဆိုနိုင်စွမ်း အပြည့်အဝရှိခြင်း" ကို အတွင်းရေးမှူးချုပ်ရုံးမှ အသိအမှတ်ပြုထားပါသည်။
သည် ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေညီလာခံကို ဦးဆောင် ကျင်းပသူဖြစ်ပြီး ကုလသမဂ္ဂ၏ ပြောရေးဆိုခွင့် ရှိသူနှင့် ခေါင်းဆောင်လည်း ဖြစ်သည်။
မူရင်း Website မှာ [ WTO] ဖြစ်သည်။
ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေးအဖွဲ့ ကိုဖွဲ့စည်းတည်ထောင်ရန် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများရည်သန်ခဲ့သည်မှာ ဒုတိယကမ္ဘာစစ် ပြီးဆုံးခါနီး ၁၉၄၄ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ၌ အမေရိကန်နိုင်ငံ ဘရက်တန်ဝုဒ်တွင် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးအတွက် နိုင်ငံတကာ ညီလာခံကျင်းပခဲ့စဉ်ကပင် ဖြစ်သည်။
ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများသည် ဤပြဿနာများအားလုံးကို ၁၉၆၄ ခုနှစ်တွင် ကျင်းပသည့် ကမ္ဘာ့ကုလသမဂ္ဂညီလာခံသို့ တင်ပြခဲ့ရာ ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်မှုစနစ်ကို သုံးသပ်ရန် United Nations Conference on Trade and Development အန်းတက်ကို ၁၉၆၅ ခုနှစ်တွင် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
WTO စီမံခန့်ခွဲရသော နိုင်ငံတကာကုန်သွယ်မှု သဘောတူ စာချုပ်များသည် နိုင်ငံအစိုးရများနှင့် သီးခြားအကောက်ခွန်နယ်မြေများ ( Nation states and customs territories) အကြား သဘောတူညီချက်များနှင့် အစိုးရမူဝါဒ သဘောတူညီချက်များဖြစ်ပြီး၊ အစိုးရများက ကုန်သွယ်မှုနှင့်၊ သွင်းကုန်များ၏ ပြည်တွင်းဈေးကွက်တွင် ယှဉ်ပြိုင်မှုအခြေအနေတို့အပေါ် ကြီးကြပ်ဆောင်ရွက်မှုများအား ထိန်းချုပ်ပါသည်။
ထိုဘဏ္ဍာရေးစည်းမျဉ်းများတွင် အောက်ပါတို့နှင့်ပတ်သက်သည့် ပြဋ္ဌာန်းချက်များ ပါရှိရသည်- # WTO အသုံးစရိတ်များအတွက် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ၏ထည့်ဝင်ငွေ၊ # အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများ၏ ကြွေးကျန်များနှင့်ပတ်သက်၍ ဆောင်ရွက်ရန်နည်းလမ်းများ၊ အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးရုံးတွင် နိုင်ငံတကာမှအမြဲတမ်းဝန်ထမ်းဦးရေ (၆၀၈)ဦးကို ခန့်ထား ဆောင်ရွက်ပါသည်။
ပြဋ္ဌာန်းသော ဘဏ္ဍာရေးစည်းမျဉ်းများနှင့် အညီ WTO
WTO ၏မူလအဖွဲ့ဝင်များမှာ အောက်ပါတို့ပါဝင်သည်။
WTOအဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံတို့သည် အောက်ပါအခွင့် အရေးများ ကို ရရှိခံစား နိုင်သည်- # ၂ နှစ် ၁ ကြိမ်ကျင်းပသည့်ဝန်ကြီးအဆင့်ညီလာခံသို့ ကိုယ်စားလှယ်တက် ရောက်ခွင့်။
GATT အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများသည် ဥရုဂွေးဆွေးနွေး ပွဲသ ဘောတူညီချက်များကို လက်မှတ်ရေးထိုးပြီး၊သက်ဆိုင်ရာနိုင်ငံများ၏ ဥပဒေပြု အဖွဲ့မှ အတည်ပြုပြီးပါက ကမ္ဘာ့ကုန် သွယ်ရေးအဖွဲ့၏အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံဖြစ်လာသည်။
အကယ်၍ယခင်က GATT အဖွဲ့ဝင်မဟုတ်ဘဲ ယခုမှကမ္ဘာ့ကုန်သွယ် ရေးအဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လိုပါက အောက်ပါလုပ်ထုံး လုပ်နည်းများအတိုင်း ဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ်သည်- # အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်လိုသောနိုင်ငံအစိုးရသည် WTO သဘောတူညီချက်များအရမိမိ နိုင်ငံ၏ ကုန်သွယ် ရေးနှင့်စီးပွားရေးဆိုင်ရာမူဝါဒအားလုံးကို WTO သို့ပေးပို့ရ သည်။
WTO အဖွဲ့ဝင်ရောက်ပြီး ကမ္ဘာ့ ကုန်သွယ်မှု စနစ်တွင်ပါဝင်ခြင်းဖြင့် အောက်ပါအကျိုးကျေုးဇူးများရရှိနိုင်သည်။
WTO ကြီးမှူး သောကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်မှုစနစ် သည်- # ငြိမ်းချမ်းရေးမြှင့်တင်ပေးပါသည်။
ဖြန့်ချိပြီးခဲ့သမျှ ဝေါ့ဒ်ပရက်စ် ဗားရှင်းတွေကို [ ဒီနေရာ] မှာ လေ့လာဖို့ အတွက် သော်လည်းကောင်း၊ သုံးစွဲဖို့ အတွက် သော်လည်းကောင်း ရယူနိုင်ပါတယ်။
သူ့ရဲ့ ဘလော့ဂ် မှာရေးသားချက်အရ Matt ဟာ အဲဒီကာလတုန်းက ရှိတဲ့ Blogging Platform B2Cafelo ကိုသုံးစွဲရမှု အပေါ်မှာ စိတ်ကျေနပ်မှု မရှိတဲ့ အတွက် ကိုယ်တိုင် Blogging Platform တစ်ခုကို လူအားလုံး အလွယ်တစ်ကူနဲ့ စွမ်းအင်အပြည့် အသုံးချနိုင်အောင် စတင်ရေးသားဖို့ ကြံစည်ရာက နေ WordPress ကို မွေးဖွားလာခဲ့တယ်လို့ ဆိုပါတယ်။
WordPress ကိုစတင်တည်ထောင်စဉ်က အသက် ၁၈ နှစ်သာရှိသေးတဲ့ Matt ဟာ အသက် ၂၂- အရွယ်အရောက် ၂၀၀၇ -ဇန်နဝါရီ မှာတော့ PCWorld မဂ္ဂဇင်းရဲ့ တခွင် အရေးအကြီးဆုံး လူသား (၅၀) စာရင်း မှာ နံပါတ် (၁၆) အဖြစ် နှင့် အသက်အငယ်ဆုံး အောင်မြင်သူတစ်ဦးအဖြစ်ပါ သတ်မှတ် ရွေးချယ်ခံရပါတယ်။
ဝါ့ဒ်ပရက်စ် ကို ကိုယ်ပိုင် Hosting တစ်ခုခုမှာ အသုံးပြုမည့် သူများအတွက် အနည်းဆုံး အနေဖြင့် အောက်ပါ အချက်များလိုအပ်ပါတယ်။
ဝါ့ဒ်ပရက်စ် ဟာ OpenSource Software တစ်ခုဖြစ်တာနဲ့ အညီ စိတ်ပါဝင်စားသူ မည်သူမဆိုက ထပ်မံဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်အောင် လုပ်ဆောင်နိုင်၊ အခမဲ့ အသုံးပြုနိုင်ပြီး မည်သူမဆို အခမဲ့ရယူ အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်။
ဈဲ့ခွန်းရှန်းသည် ၊ ထိုင်တုံးသား ဖြစ်ပြီး၊ အားပြင်းလျှပ်စစ်ဓာတ် အလိုက်ခံရသောကြောင့် အစုံနှင့် ညာကို ဆုံးရှုံးကာ၊ ထို့နောက်တွင်လည်း မမျှော်လင့်ဘဲ ညာ အမြင်အာရုံကို ထပ်မံ ဆုံးရှုံးရသည်။
မိမိ ဖြစ်သော ''ကျွန်တော်က ဈဲ့ခွန်းရှန်း'' (我是謝坤山) ကို ထုတ်ဝေပြီး၊ ချီကျီတာ့အိုက် ရုပ်သံလိုင်းက ရှင်းလင်ဟောင်ဆို ဟူသော ရှဲ့အကြောင်းမှတ်တမ်းတင်သည့် ဖြစ်ရပ်မှန် ရုပ်သံဇာတ်လမ်းတွဲ ရိုက်ကူးရာ ပါဝင်ခဲ့သည်။
ဈဲ့ခွန်းရှန်းကို ထိုင်တုံး၌ မွေးဖွားသည်။
မမျှော်လင့်ဘဲ သံချောင်းတွင် ရုတ်တရက် အားပြင်းလှသော ၃၃၀၀ ရှိ စီးဝင်သွားကာ၊ ဓာတ်လိုက်လေတော့သည်။
နို့၊ ဈဲ့ခွန်းရှန်း ကို အဆုံးတိုင် လက်လျှော့ အရှုံးမပေး၊ ကို ပါးစပ်ဖြင့် ကိုက်ကာ ဆွဲ လေ့ကျင့်သည်။
နို့၊ ဈဲ့ခွန်းရှန်းသည် နှမဖြစ်သူကို ဖုံး ချုပ်ခိုင်းနေစဉ်၊ ညာမျက်လုံး မတော်တဆ ထိခိုက်သဖြင့်၊ ကွာကျပြီး အမြင်အာရုံ ဆုံးရှုံးလေသည်။
ရှဲ့သည် ကိုယ်ရေးအတ္ထုပ္ပတ္တိ ''ခြေတဖက်ရဲ့ တန်ဖိုး'' ကို ထုတ်ဝေသည်။
ဈဲ့ခွန်းရှန်း ပြခန်းကိုလည်း အများပြည်သူရှေ့ ပြသသည်။
များ၊ များ၊ လုပ်ငန်းများ၊ ယုတ်စွအဆုံး များကပါ သူ့ကို ဖိတ်ကြား၍ ဟောပြောပွဲ လုပ်ကြသည်။
ရှဲ့၏ ဘဝဇာတ်ကြောင်းကို ထိုင်ဝမ်အထက်တန်းဆင့် အလယ်တန်း အင်္ဂလိပ်စာ ဖတ်စာအုပ်၌ ထည့်သွင်းပြဋ္ဌာန်းသည်။
သူ၏ အစိုးရဆန့်ကျင်သော သီချင်းစာသားများကြောင့် ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခံခဲ့ရပြီး က ဇေယျာသော်အား ယုံကြည်ချက်ကြောင့် အကျဉ်းကျခံရသူ ( ဟု ရည်ညွှန်းခဲ့သည်။
စစ်အာဏာသိမ်းပြီး တစ်နှစ်နှင့်ငါးလကျော်အကြာ ၂၀၂၂ခုနှစ် ဇူလိုင် ၂၃ရက်တွင် ၎င်းအားအကြမ်းဖက်တိုက်ဖျက်ရေး ဥပဒေကျူးလွန်သည်ဆိုသော စွပ်စွဲချက်ဖြင့် စစ်ကောင်စီက ထဲ ကွပ်မျက်ခဲ့သည်။
အမေရိကန်အခြေစိုက် Council on Foreign Relations တတ်သိပညာရှင်များအဖွဲ့က ၂၀၂၂ ခုနှစ်အတွင်း ကွယ်လွန်ခဲ့သည့် ကမ္ဘာပေါ်ကထင်ရှားသည့် ပုဂ္ဂိုလ်၁၀ ဦးစာရင်းထဲ ၎င်းအား သတ်မှတ်ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။
ဇေယျာသော်ကို ၁၉၈၁ ခုနှစ် မတ်လ ၂၆ ရက်နေ့တွင် ၌ မွေးဖွားခဲ့ပြီး မိဘများမှာ သွားဆေးတက္ကသိုလ် ပါမောက္ခချုပ်ဟောင်း ဒေါက်တာနှင့် ဒေါ်ခင်မေဝင်းတို့ ဖြစ်ကြသည်။
မှ အထက်တန်းပြီးဆုံးခဲ့ပြီးနောက် ၁၉၉၉ ခုနှစ်တွင် သို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ်တွင် ရတနာပုံတက္ကသိုလ် အဝေးသင်ကျောင်းသားအဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့ကာ ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် အင်္ဂလိပ်ဘာသာ အထူးပြုဖြင့် ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ကို ရရှိခဲ့သည်။
ဟသပညာရှင် တည်ထောင်သော HIV ကူးစက်ခံမိဘမဲ့ကလေးများအတွက် ရန်ပုံငွေရှာဖွေခြင်းကို ကဗျာဆရာ နှင့် တို့နှင့်တူ ပါဝင်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
ပြီးနောက် ၂၀၀၇ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၉ ရက်နေ့တွင် မျိုးဆက်သစ်လူငယ်များအစည်းအရုံးကို တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ဒီမိုကရေစီအရေး လှုံ့ဆော်စာများကို ဂရပ်ဖီတီများ၊ လက်ကမ်းစာစောင်များဖြင့် ဖြန့်ဝေခဲ့သည်။
ဇေယျာသော်သည် ပါတီဝင်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး တွင် မှ ပါဝင်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ရာ ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ရွေးကောက်ခံခဲ့ရသည်။
တွင် မှ ဝင်ရောက်ယှဉ်ပြိုင်ခဲ့ပြီး ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ် ရွေးကောက်ခံခဲ့ရသည်။
ဆန္ဒပြသူများအား က ဖမ်းဆီးသတ်ဖြတ်မှုများ ပြုလုပ်လာခဲ့သောကြောင့် ဇေယျာသော်သည် မြေအောက်လှုပ်ရှားများအဖြစ် ပြောင်းလဲဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
နိုဝင်ဘာလ ၁၈ ရက်နေ့တွင် ရှိ ရတနာနှင်းဆီအိမ်ရာတွင် ဇေယျာသော်အား လက်နက်များနှင့် အတူ စစ်ကောင်စီက ဖမ်းဆီးခဲ့ကာ အကြမ်းဖက်မှု တိုက်ဖျက်ရေးဥပဒေနှင့် တရားစွဲဆိုခဲ့သည်။
ယင်းနောက် ထောင်အာဏာပိုင်များက ၂၀၂၂ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၂၂ရက် ညနေ၆နာရီတွင် ဖြိုးဇေယျာသော်အား မိသားစုဝင်အချို့နှင့် အွန်လိုင်းမှတဆင့် တွေ့ဆုံခွင့်ပေးခဲ့သည်။
ပေါလ်ကလီး(Paul Klee)သည် ဆွစ်လူမျိုး ပန်ချီ အနုပညာ သမားတစ်ယောက်ဖြစ်ကာ သူ၏ သိမ်မွေ့ပြီး ရီစရာ ကောင်းသော ဖန်တီးမှုများသည် အိပ်မက်များ၊ သံစဉ် တေးဂီတများ၊ ကဗျာများ အပေါ်တွင် စိတ်ထင်ရောင်ထင်မှားမှုများဖြင့် တည်ဆောက်ထားလေ့ရှိကာ အဘယ်ကဲ့သို့သော ပန်းချီပုံစံမျိုးလဲဟု ဆုံးဖြတ်ရ ခက်လေသည်။
အဋ္ဌာရဿ (၁၈) ရပ်ပါ ပုရဏာ (ပါဠိ − စကားဟောင်း အတတ်) မှ ဆင်းသက်လာသည့် ပါဠိပျက် ဝေါဟာရ ဖြစ်သည်။
စောဘိုမြ သည် အမျိုးသား တော်လှန်ရေး ခေါင်းဆောင်ကြီး ဖြစ်ပြီး ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ရာထူးအဆင့် အထိရရှိသည်။
ဗိုလ်ချုပ်ကြီး စောဘိုမြသည် ထီးမူးခီး ကျေးရွာမှာ အဖ စောဂယ် နှင့် အမိ နော်ဒါးဆဲ တို့က ၁၉၂၇ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၂ဝ ရက်နေ့မှာ မွေးဖွား ခဲ့သည်။
ဟန်ပန် ကင်းရှင်းပြီး ကိုယ့်ယုံကြည်ချက်ကို ရိုးရိုးသားသား ဆုပ်ကိုင်ထားတဲ့ တိုင်းရင်း တော်လှန်ရေး ခေါင်းဆောင် တစ်ဦးအဖြစ် တိုင်းရင်းသားနဲ့ အဖွဲ့အစည်းတွေက လူတွေက လက်ခံထားသူ တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
မိခင် KNU အဖွဲ့အစည်း တာဝန်များ အပြင် (NDF) မှာ ၁၉၇၇ ခုနှစ်မှ ၁၉၈၇ ခုနှစ် အထိ ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန် ယူခဲ့ပြီး၊ (NCUB) နဲ့ (DAB) စတဲ့ အဖွဲ့အစည်း တွေမှာလည်း ၁၉၉၁ မှ ၂ဝဝ၄ ခုနှစ် အထိ ဥက္ကဋ္ဌ တာဝန်ကို ထမ်းဆောင် ခဲ့ပါတယ်။
ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်တဲ့ '၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း' စာအုပ် (၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်) # ဇော်ဂျီ။
ထို့နောက် ဥတ္တရမြို့၌ အရိန္ဒမ မင်းကြီးအား အလွန်ဆန်းကြယ်သော တရားဒေသနာကို ဟောတော်မူရာ ထိုတရားပွဲကြီး၌ ကုဋေတစ်ထောင်သော နတ် လူတို့ တရားကို သိမြင်ကာ အကျွတ်တရား ရကြသည်။
ထို့နောက် ဥတ္တရအမည်ရှိသော နိဂုံး၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် ၇-ရက်ပတ်လုံး ကို ဝင်စားတော်မူပြီး နိရောဓ သမာပတ်မှ ထတော်မူသည့်အခါ နိဂုံးသူ နိဂုံးသားတို့အား နိရောဓသမာပတ်၏ ဂုဏ်ကျေးဇူးကို ဟောတော်မူရာ ကုဋေတစ်ရာသော နတ်လူတို့ အရဟတ္တဖိုလ်တည်ကုန်၏။
သာဝက အစည်းဝေးကြီးလည်း ၃-ကြိမ်ရှိရာ ပဌမ အကြိမ် သုဓညဝတီမြို့၌ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်း အဖြစ်ဖြင့် ရဟန်းပြုကြကုန်သော များပြားသော ရဟန္တာအရှင်မြတ်တို့အား ပြတော်မူ၍ တစ်ဖန် ဒုတိယ အကြိမ် မေခလမြို့၌ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းအဖြစ်ဖြင့် ရဟန်းပြုကြကုန်သော ကုဋေတစ်သိန်းသော ရဟန္တာ အရှင်မြတ်တို့အား ပါတိမောက်ပြတော်မူ၏။
ရေဝတ-ဘုရားရှိခိုး+ဆုတောင်းဂါထာ=== ရေဏုစ္ဆန္နေ ဝိရောစန္တံ၊ ရေကစ္ဆိန္နံ ဝိနာယကံ။
နှင့် များ၏ ရုံးစိုက်မြို့လည်းဖြစ်သည်။
သမိုင်းတစ်လျှောက်တွင် ရွှေဘိုမြို့သည် မြန်မာမင်းများ၏ လက်အောက်ခံ မုဆိုးဘိုအမည်ရှိသော ကျေးရွာလေးအနေဖြင့်သာ ရှိခဲ့သည်။
မူလက လက်အောက်ခံအဖြစ်ရှိနေခဲ့ပြီး အထက်မြန်မာနိုင်ငံတစ်ဝန်း သိမ်းသွင်းစဉ်ကလည်း လက်အောက်ခံအဖြစ် ပြန်လည်ပါဝင်လာခဲ့သည်။
ကျဆုံးပြီးနောက် မုဆိုးဘိုရွာသူကြီး ဦးအောင်ဇေယျသည် ဘွဲ့ဖြင့် နိုင်ငံတာ်ကိုကျူးကျော်တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။
က ပျက်ခါနီးတွင် အနီးအနားပတ်ဝန်းကျင် ၄၆ရွာကို စုစည်းကာ ထန်းလုံးခံတပ်ကိုတည်ဆောက်ပြီး ကို တွန်းလှန်ကာ ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။
သည် ကို တိုက်ခိုက်ရာတွင် တိုက်ခိုက်၍ မရသောကြောင့် လက်ရွှေးစင် ရဲဘော် ၉၀ ကျော်ကို တိတ်တဆိတ် ဝင်ရောက်စီးနင်းစေ၏။
ပုဂံပြည့်ရှင် အလောင်းစည်သူမင်းကြီး (မြန်မာ ၄၇၄-၅၂၉)သည် တိုင်းခန်း လှည့်လည်စဉ်က ထိုဒေသသို့ ရောက်သောအခါ မြေဒူးမြို့ တည်ရာအနီး ၌ စေတီပုထိုးများကို တည်တော်မူခဲ့ပြီးနောက် ထိုတောင်ခြေမှ တူးမြောင်းကြီးဖောက်လုပ်ကာ ထိုတူးမြောင်းတစ်လျှောက် သင်းကနက်သားဖောင်ဖြင့် စုန်ဆင်းခဲ့သည်ဟု ဆိုသည်။
ထိုကြောင့် ကုန်းဘောင်ဘွဲ့ ပုံကြီးသံတွင်-''ရန်ကြီးအောင်၊ ကုန်းဘောင်သ၊ ငါးမည်ရပြည်ရွှေဘို၊ ဘေးရန်ကပြို၊ မုဆိုးဘို၊ ရန်ပြိုတဲ့၊ နာသိင်္ခ၊ ဘိုးတော်ဒေသ''ဟု ဖွဲ့ဆိုခြင်း ဖြစ်လေသည်။
အလောင်းမင်းတရားကြီးသည် ''ရွှေဘုံအောင်မြို့၊ ရွှေမြို့ကျုံးဝန်း၊ နတ်ကွန်းရေကန်၊ ချိန်မှန်ပဟိုရ်၊ ရွှေချက်သို'' ဟုသော စာဆိုအတိုင်း မြို့တော်၊ ကျုံးတော်၊ နတ်ကွန်းတော်၊ ရေကန်တော်၊ ပဟိုရ်စင်၊ မင်းတရားကြီး ချက်မြှုပ်ရာ၌ တည်သော ရွှေချက်သိုဘုရား ခုနစ်ဌာနကို တစ်ပြိုင်တည်း တည်ခဲ့လေသည်။
ကုန်းဘောင်မင်းဆက်၏ ပထမဆုံး နန်းစိုက်ရာမြို့ဖြစ်သည့်အတွက် မြို့အမည်မှာလည်း ၅ မျိုးတိတိရှိပေသည်။
မန္တလေး-မြစ်ကြီးနား ပြည်ထောင်စုကားလမ်းမကြီးပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။
ရွှေဘိုမြို့သည် မြန်မာမင်းများလက်ထက်က ထင်ရှားသော မြို့တော် ဖြစ်ခဲ့သည့်အလျောက် ရှေးမြန်မာမင်းတို့ တည်ခဲ့သော စေတီပုထိုးများစွာအပြင် ထင်ရှားကျော်ကြားသော ရှေးဟောင်း အဆောက်အအုံများစွာ ရှိ၏။
မြို့၏ အရှေ့မြောက်ဘက် တစ်မိုင်ခွဲခန့်တွင် စစ်တပ်များထားသော ''တပ်ကုန်း''ရှိ၏။
တပ်ကုန်းတွင် ကြီး မဖြစ်ပွားမီက မြန်မာပြည်လုံးဆိုင်ရာ မြေတိုင်းအတတ်သင်ကျောင်း ရှိ၏။
ထိုအပိုင်းကို ''ဗိုလ်ကုန်း''ဟု ခေါ်သည်။
ဘုရားစေတီပုံစံများသည် မှ ဘုရားပုံစံများနှင့် ဆင်တူသည်။
တော်ပေါင်းက ၁၀၅၄ဆူ ရှိပြီး၊ ဘုရားစောင်းတန်းကြီးမှာ ပါဝင်တည်ဆောက်ထားတဲ့ တိုင်းလုံး အရေအတွက် ကတော့ ၄၀၃လုံးရှိသည်။
သမိုင်းဝင်ရွှေအင်းတိန် မြတ်စွာဘုရားကြီးကို တည်ထားခဲ့သော ဒါယကာသည် ပါဋလိပုတ် ပြည့်ရှင် သီရိဓမ္မာသောက မင်းကြီးဖြစ်သည်။
မြန်မာနှစ် ၁၁၄ရခုနှစ် ဂေါပက အဖွဲ့ မှာ ပြုစုထားတဲ့ သမိုင်းအကျဉ်း File:Indein stupas 1 inle may 2010.JPGရွှေအင်းတိန် ဘုရားများ File:Inle-See-In Dein-18-Pagodenwald-gje.jpgရွှေအင်းတိန် ဘုရားများ File:20160805 Shwe Indein Pagoda 8116 DxO.jpgရွှေအင်းတိန် ဘုရားများ File:Inle-See-In Dein-04-Aufgang-Haendler-gje.jpgရွှေအင်းတိန် ဘုရားစောင်းတန်းဈေး။
အမည်အရင်းမှာ “ဦးဝင်းဖေ” ဖြစ်ပြီး တွင် ကျောင်းဆရာ နှင့် စာကြည့်တိုက်မှူး အဖြစ် နှစ်ကာလရှည်ကြာစွာ တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။
အဖ ရွာသူကြီး၊ မူလတန်းကျောင်းအုပ် ဦးသိန်းဖေ၊ အမိ ဒေါ်တင်ကြည် တို့က ၁၉၃၇ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၇ ရက်နေ့ တွင် ၊ ကန်ဆင့်(တောင်)ရွာ တွင် မွေးဖွားသည်။
တက္ကသိုလ်ပညာရေးများအား နှင့် များတွင် သင်ကြားခဲ့သည်။
ကဗျာအရေးအသားလဲ အထူးကောင်းမွန်ပြီး မန္တလေးတက္ကသိုလ် ကျောင်းထွက် ကဗျာတပ်မှူးကြီးလေးဦးဖြစ်သည့် ၊ မောင်စွမ်းရည်၊ ၊ တို့ထဲတွင် တစ်ဦးအပါအဝင်အဖြစ်ထင်ရှားသည်။
မောင်စွမ်းရည်သည် ဘွဲ့ရပြီးနောက် ကျောင်းဆရာ(သမိုင်းဘာသာရပ်) အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ယင်းနောက် ပြည်သူ့နီတိ နှင့် မြန်မာစာသင်ရိုး အဖွဲ့ဝင်၊ မြန်မာစာသင်ရိုး လက်ထောက်၊ အခြေခံပညာဦးစီးဌာန စာကြည့်တိုက်မှူး၊ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် စာကြည့်တိုက်ပညာဌာန ပြင်ပကထိကနှင့် စာစစ်၊ ပညာတန်ဆောင် ပညာရေးမဂ္ဂဇင်း အတိုင်ပင်ခံ အယ်ဒီတာ အဖွဲ့ဝင် စသည်ဖြင့် အခြေခံပညာရေးဌာန၊ မြန်မာစာ ကျောင်းသုံးစာအုပ်များ ပြုစုရေးအဖွဲ့၊ ကျောင်းဆရာလောက၊ စာပေလောက၊ စာကြည့်တိုက်လောက တို့ကို ဖြတ်သန်းခဲ့သည်။
ဇနီး ဖြစ်သူမှာ ဒေါ်ခင်နွဲ့ကြည် ဖြစ်ပြီး၊ သားသမီး ၄ ဦး ထွန်းကားခဲ့သည်။
တြီဂိုနိုမေတြီ( ဂရိဘာသာဖြင့် Greek trigōnon "triangle" + metron "measure") သည် နှင့် ၎င်းတို့၏ ထောင့်များ တိုင်းထွာခြင်းကို အထူးပြု လေ့လာသော ဘာသာရပ်ခွဲ တစ်ခုဖြစ်သည်။
ထို့အပြင် ၏ အနားများ၊ ထောင့်များနှင့် တြီဂိုနိုမေတြီ ဖန်ရှင်များ ဆပ်စပ်နေပုံကိုပါ လေ့လာသည်။
ယျေဘူယျအားဖြင့် အထက်တန်းအဆင့်တွင် သင်္ချာဘာသာရပ်ခွဲတစ်ခု အဖြစ် စတင်သင်ကြားရလေ့ ရှိပြီး အကြို သင်ရိုးတွင် ပါဝင်သည်။
တြီဂိုနိုမေတြီ၏ ဘာသာရပ်ခွဲတစ်ခု ဖြစ်သော စက်လုံးတြီဂိုနိုမေတြီ သည် စက်လုံးမျက်နှာပြင်ပေါ်ရှိ တြိဂံများ အကြောင်းကို လေ့လာပြီး (astronomy) နှင့် လမ်းရှာမှတ်သားခြင်းပညာ (navigation) တို့တွင် များစွာ အရေးပါသည်။
လူသားတို့သည် လွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်း ၄ဝဝဝကျော်ကာလကပင် တြီဂိုနိုမေတြီပညာ၏ အခြေခံလမ်းစများတွေ့ရှိ သိနားလည်ခဲ့ကြသည်ဟု မှတ်တမ်းများရှိသည်။
ရှေးခတ် အီဂျစ်၊ နှင့် အိန္ဒိယ အင်ဒပ်စ် တောင်ကြားဒေသတို့သည် တြီဂိုနိုမေတြီ စတင်ရာ မူလနေရာများ ဖြစ်သည်ဟု ဆိုကြသည်။
ဘီစီ၂၇၆ - ဘီစီ ၁၉၄ အတွင်းက (Eratosthenes) ဆိုသူတစ်ဦးသည် သူနေ့စဉ်ရေငင်ရသောရေတွင်း၏ နေမွန်းတည့်ချိန်တွင် နေရောင်ကျဆင်း ရောက်ရှိပုံ အပြောင်းအလဲအား သတိပြုစောင့်ကြည့်မိသည်ဆိုသည်။
အေဒီ ၄၉၉ တွင် အိန္ဒိယ သင်္ချာပညာရှင် Aryabhataမှ ဆိုင်း(sine) နှင့် ကိုဆိုင်း (cosine) ဇယားများ တွက်ချက်ပြခဲ့ပြီး ''zya'' အား ဆိုင်း(sine) အဖြစ် လည်ကောင်း ''kotizya'' အား ကိုဆိုင်း(cosine) အဖြစ် လည်ကောင်း ''otkram zya'' အား ပြောင်းပြန်းဆိုင်း (inverse sine) အဖြစ်လည်ကောင်း အသီးသီး တင်ပြခဲ့သည် သာမက ဗာဆိုင်း(versine) ကိုပါ စတင်မိတ်ဆက်ပေးခဲ့သည်။
သူသည် သာမက စာရေးဆရာလည်း ဖြစ်သည်။
ဆရာနည်း ရအောင် အချိန်ယူ၍အားထုတ်ခဲ့သော နည်းများမှာ မိုးကုတ်ဝိပဿနာ၊ ကသစ်ဝိုင်ဝိပဿနာ၊ ပခုက္ကူ ဝိပဿနာသင်တန်းတရားတို့ဖြစ်သည်။
အမည်ရင်းမှာ သိန်းဆိုင်ဖြစ်၍ ငယ်နာမည်မှာ ''ပိုကာ'' ဖြစ်သည်။
အတွင်း ဖောင်ကြီးရွာအား မီးလောင်ဗုံးကျသဖြင့် လှည်းကူး၊ ရန်ကုန်နှင့် များသို့ စစ်ပြေးဘဝဖြင့် လှည့်လည်ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့သည်။
အသက် (၁၃) နှစ်အရွယ်တွင် ရေးသားသည့် ''လည်ဆွဲရတနာ'' ဝတ္ထုတိုကို ၁၉၅၃ ခု၊ ဇွန်လထုတ် စုံထောက်မဂ္ဂဇင်းတွင် ဖော်ပြခံရသည်။
ကြားဖြတ်တိုက်လေယာဉ် သည် အမျိုးအစားပင် ဖြစ်ပြီး ၎င်း၏ မြင့်မားသော အမြန်နှုန်းကို အခြေခံကာ ရန်သူ့ ၊ တိုက်လေယာဉ်များ၊ (အထူးသဖြင့် များ) ကို ဖျက်ဆီး တိုက်ခိုက်ရန် အထူးတလည် တည်ဆောက်ထားကြသည်။
မကွေးတိုင်း သရက်မြို့တွင် အဖ လယ်ဝန်ထောက် ဦးထွန်းလှိုင် (A.T.M)၊ အမိ ဒေါ်ခင် တို့က ၁၉၁၄ ခု မတ် ၁၂ ရက် ကြာသပတေးနေ့တွင် မွေးဖွားသည်။
အေဂျေကရိုနင်၏ဝတ္ထု ''ရဲတိုက်'' (ဘာသာပြန်) ၂-တွဲ ထွက်၊ ယင်း နှစ်အတွက် အမျိုးသားစာပေ (ဘာသာပြန်-ရသ) ဆုရရှိသည်။
ကွယ်လွန်ချိန်တွင် ဇနီးဒေါ်ယဉ်ယဉ်မြင့် နှင့် သားသမီးများ (ကိုလွင်ဦး)+ဒေါ်သိန်းသိန်း၊ (ကိုကိုနိုင်) + ဒေါ်မေချိုအေး၊ မသီတာ၊ ကိုကိုအောင်၊ ကိုဝင်းထူး+မတင်မြတ် မြတ်မိုး၊ ဗြူးတီမဂ္ဂဇင်း၊ ကိုအောင်တင်ဝင်း+ မဇင်မာထွန်းသူနှင့် မြေး ၈ ဦး ကျန်ရစ်ခဲ့သည်။
ဆရာမောင်ထွန်းသူသည် ဘာသာပြန်လုံးချင်း ဝတ္ထုပေါင်း ၇၀ ကျော်မျှ ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေပြီး၍ ဆက်လက်ထွက် ရှိရန်ကျန်ရှိသည့် စာအုပ်များမှာ ပီကင်း (စိတ်ကူးချိုချိုတိုက်)၊ ဗင့်ဆင့်ဗန်ဂိုးသို့ ပေးစာများ ၊ တိုကျိုပင်လယ်ကွေ့ (မြနန္ဒာ တိုက်) တို့ဖြစ်သည်။
ဝတ္ထုတိုများ ၂၀၀၃ = # ရဲတိုက် # ဒေါသမာန် (၂-တွဲ) # မျှော်တလင့်လင့် # ဆိုင်ဂုံ (၆-တွဲ) # တက်စ် # ဇာစ်မြစ် (၃-တွဲ) # ရမ္မက်မီး # ရိုဒင် # နှစ်လောက # လစ္စဘွန်းမှာတစ်ည # ဝံပုလွေများနှင့် ကကုန်ခြင်း။
မောင်စိန်ဝင်း (ပုတီးကုန်း) (၁၀ အောက်တိုဘာ ၁၉၅၀ မွေးဖွား) သည် မြန်မာ အမျိုးသား စာရေးဆရာနှင့် ကဗျာဆရာတစ်ဦး ဖြစ်သည်။
မှ ဘွဲ့ရပြီးနောက် ၁၉၈၉ ခုနှစ်၊ မတ်လ အထိ အင်ဂျင်နီယာ အဖြစ် အမှု ထမ်းခဲ့ပြီး အငြိမ်းစား ယူခဲ့သည်။
ယခုအခါ စာပေ ရေးသားခြင်း လုပ်ငန်းဖြင့် အသက်မွေး ဝမ်းကျောင်း ပြုကာ မရမ်းကုန်းမြို့နယ်တွင် နေထိုင်လျက် ရှိသည်။
ထို့အပြင် အဆိုတော် တူးတူး ၊ တေးရေး တေးဆို နိုင်မင်း ၊ ပက်ထရစ် တို့ကလည်း ဆရာမောင်စိတ်ဝင်း ကဗျာများကို သီချင်းလုပ် သီဆိုထားသေးသည်။
ရွှေမောဓောဘုရားသည် ပဲခူး(မွန်ဘာသာဖြင့် ဗဂေါ)မြို့၏ ကျက်သရေဆောင်၊ ပဲခူးနယ်တစ်ဝိုက်တွင် အထင်ရှားဆုံး တစ်ခုဖြစ်သည်။
ဘုရားသမိုင်းသည် အမျိုးမျိုးကွဲပြားနေပေခဲ့သော်လည်း အများအားဖြင့် လက်ထက် (၁၇၈၂-၁၈၁၉)ခုနှစ်(၁၆-၁၇ရာစု) ကို အခြေခံထားသည်။
မူရင်း သမိုင်းရာဇဝင်(Foundation myth)မှာ ဟင်္သာကုန်းဘက်ကိုထိုးဆင်းသွားသော အရှေ့ဘက်စောင်းတန်းမှာ တည်ရှိခဲ့သည့် နှင့် တွင် ဖော်ပြထားသည်။
မွန်ကျောက်စာမှာ ဂဝမ္ပတိက (Kusinagara)မှ ဗုဒ္ဓအံတော်(tooth relic)တစ်ဆူကို သထုံပြည်သို့ ပင့်ဆောင်လာခဲ့သည်။
မွန်လူမျိုးတွေ တည်ထားကိုးကွယ်ခဲ့သော စေတီတော်များအထဲမှ ရွှေတိဂုံစေတီတော်၊ ရွှေမောဓောစေတီတော်နှင့် ကျိုက်လမိုင်း(လမိုင်းဘုရား)တို့သည် အခြားစေတီတော်တို့ထက် ထူးခြားထင်ရှားပါသည်။
THE LOST LEGEND OF THE SHWEMAWDAW, PAGODA [Donald M. Stadtner (Walnut Creek, California, USA)] ; From the paper of conference Discovery of Ramanya Desa: History, Identity, Culture, Language and Performing Arts ရွှေမော်ဓောစေတီ တည်သည့်နှစ်များနှင့် ဌာပနာသည့် ပစ္စည်းအကြောင်းကို အမျိုးမျိုးဆိုကြသည်။
သို့ရာတွင် ဘုရားဒါယိကာမ ဘုရင်မ နှင့် သားမက်တော် ဘုရားဒါယကာ တို့ ၈၂၄ ခုနှစ်တွင် ထိုးခဲ့သော မော်ဓောသမိုင်း ပါဠိကျောက်စာအရမူ သထုံမင်း စူဠသီရိမာသောကသည် သာသနာနှစ် ၂၃၇ ခုလောက်တွင် ဘုရားရှင်၏ သွားတော်ဓာတ်ကို ဌာပနာကာ ရွှေမော်ဓော ဂန္ဓကုဋိတိုက်ကို ရှေးဦးစွာတည်ကြောင်း ထင်ရှားသည်။
မော်ဓောသမိုင်း ပါဠိကျောက်စာ၌ ပါရှိသည့် ရွှေမော်ဓောဘုရားသမိုင်း- မြတ်စွာဘုရားသခင်သည် ဝါတော် ရှစ်ဝါအရ အဉ္စနခုနှစ် ၁၁၁-ခုတွင် မိတ္ထီလာပြည်သို့ ကြွတော်မူ၏။
သာသနာနှစ် ၁၈၉၂ ခုတွင် လှုပ်သော ငလျင်ကြီးကြောင့် မြင်းသီတကုန်းပေါ်ရှိ မော်ဓောတိုက်စေတီ အပါအဝင် စေတီ ၁၆ ဆူတို့သည် ပြုပြင်၍မရအောင် ပျက်စီးခဲ့ရာ၊ ဟံသာဝတီ ပြည့်ရှင် သည် သာသနာနှစ် ၁၈၉၄ ခုတွင် မြင်းသီတ ကုန်း ဘုရား ၁၆ ဆူမှ ဓာတ်တော်ရုပ်ပွားတော်များကို တစ်ခု မကျန် ထုတ်နုတ်ပြီးလျှင် ပျက်ပြိုနေသော စေတီများ၏အကြား တွင် မြေဖြည့်၍ ပထမရင်ပြင်ရင်တော်မှ ကိုးတောင်အမြင့်၌ ရင်ပြင်သစ်ခင်းပြီးလျှင် အလယ်တွင် တစ်ဆူတည်းသော သင်တိုင်းစေတီကို တည်လေသည်။
သို့ရာ တွင် နိုင်ငံတော်အတွင်း စစ်မက်အရေးရှုပ်ထွေးနေသဖြင့် စေတီ တော်အား မပြုပြင်နိုင်ဘဲရှိခဲ့ရာ၊ ၉၅ ခုနှစ် တပေါင်းလတွင်မှ က ကိုယ်လုံးပြည့် ရွှေသင်္ကန်း ကပ်တော် မူသဖြင့် ၁၅ နှစ်တိုင် ညှိုးနွမ်းခဲ့သော မော်ဓောရှင်သည် ရွှေ ရောင်တဝင်းဝင်းနှင့် တင့်တယ်တော်မူလာလေသည်။
သက္ကရာဇ် ၁၁၃ဝ ပြည့်နှစ် ပြာသိုလပြည့်ကျော် ၅ ရက် နေ့တွင် လက်ထက် ငလျင်ကြီးစွာ လှုပ်၍ မော်ဓောရှင် သပိတ်မှောက်တိုင်အောင် ၂၉ ကြိမ်မြောက် ပြိုပျက်ပြန်သည်။
လည်း စေတီပြင်ရန် အထ မမြောက်ဘဲ လက်ထက်ကျမှ ပြုပြင်ဖြစ်သည်။
ထိုနောက် ၁၃၁၃ ခုနှစ် ဦးတန်ခူး လဆန်း ၁၄ ရက်နေ့တွင် စေတီတော်သစ် အုတ်မြစ်ကို ရင်ပြင်တော် အနောက်မျက်နှာ အရုဏ်ခံတံဆောင်း၏ တောင်ဘက်အနီး၌ ထိုစဉ်က ဝန်ကြီး ချုပ် ချပေးလေသည်။
ထီးတော်မှစ၍ စိန်ဖူးတင် အခမ်း အနားကို ထိုစဉ်က နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီး အမှူးရှိသော ဝန်ကြီးများက ကြီးမှူးဆောင်ရွက်ကြသည်။
ရွှေမော်ဓော ဘုရားပွဲတော်ကို နှစ်စဉ်တွင် ကျင်းပြုလုပ်ရာ အထူးပင် စည်ကားသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ ၁၁ စာမျက်နှာ ၄၅ဝ – ၄၅၅ File:Shwe Maw Daw Stupa (Broken Part).jpgငလျင်ကြောင့် ပျက်စီးခဲ့ရသည့် အစိတ်အပိုင်း။
ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်တဲ့ '၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျဉ်း စာအုပ် (၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်) # မောင်စည်သူ။
အရှေ့ဘက်တွင် နှင့် အနောက်ဘက်တွင် တို့က ဝန်းရံထားသည်။
တောင်ငူရာဇဝင်အရ ဖြူးမြို့၏ မူလအမည်မှာ "ပျူရွာ"ဖြစ်သည်။
သူသည် စတင်ဖွဲ့စည်းချိန်တွင် ဗဟိုကော်မတီဝင် တစ်ဦးအဖြစ် ပါဝင်ခဲ့သူလည်း ဖြစ်သည်။
ငယ်စဉ်က မန္တလေးမြို့၊ စိန်တောင် မြန်မာ ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းနှင့် ၊(ယခု အ.ထ.က - ၉)တို့တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
မောင်မိုးသူသည် မိုးဦးပန်း စာပေတိုက်ကို တည်ထောင်၍ ဆရာကြီး ၊ ဆရာ ၊ ဆရာ ၊ ဆရာ ၊ ဆရာ ၊ ၊ ၊ ၊ ထွန်းထွန်း (ဆေးသိပ္ပံ) တို့၏ ဝတ္ထုများ၊ ကဗျာ စာအုပ်များ နှင့် ဘာသာပြန် စာအုပ်များ ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ဘာသာပြန် ဝတ္ထုများ အဖြစ် စိတ္တဇ (၁၉၆၅)၊ အိပ်မက်ကုန်သည် (၁၉၇၆)၊ သေနေ့ (၁၉၇၇)၊ ကြေးစား (၁၉၈၁)၊ (နိုင်ငံတခု မွေးဖွားခြင်း)၊ ကျား ကုတ်ကျားခဲ (၁၉၈၃)၊ သဲကြီးမဲကြီး (၁၉၈၂)၊ သူနိုင်ကိုယ်နိုင် (၁၉၈၂)၊ အချစ်ပုံပြင် (၁၉၈၂)၊ သက်စွန့်ဆံဖျား (၁၉၈၃)၊ စိန်ပီတာဘက်မှလူ (၁၉၈၃)၊ မာဖီးယားနှင့် ပေါ်ပီပန်း (၁၉၈၃)၊ ဂျိန်းစဘွန်း၏ အထူးတာဝန် (၁၉၈၃)၊ အိပ်ဇိုးဆေး (၁၉၈၄)၊ အတိတ်တစ္ဆေ (၁၉၈၄)၊ လင်းယုန်တို့ အောင်ပွဲ (၁၉၈၄)၊ ရိုလာကိုစတာ ခုမကြည့်နဲ့ဦး (၁၉၈၅)၊ ငြိုးသူ့ရန်ဘက် (၁၉၈၅)၊ ပစ်မသွားနဲ့ အချစ်ရယ် (၁၉၈၆)၊ အထွတ်အထိပ် (၁၉၈၇) စသည်တို့ကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။
ရေပွက်ပမာ၊ ရန်ကုန်သားနှင့် မန္တလေးသူ၊ အချစ်ဆုံးမုန်းသူ (ဝတ္ထု၊ မောင်သိန်းဆိုင်)၊ မုန်းရစ်လေဦး (ဝတ္ထု၊ တက္ကသိုလ်ဘုန်းနိုင်)၊ ချစ်လိုက်တာ မသည်းအူရယ် အပါအဝင် ဇာတ်ညွှန်းပေါင်း များစွာ ရေးသားခဲ့သည်။
သူသည် အကျဉ်းထောင်ထဲ ထောင်ဒဏ်ကျခံနေရချိန်ဖြစ်သည်။
ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် စုစည်း တည်းဖြတ်သော '၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း' စာအုပ်''၂ဝဝ၅ ခု၊ (ဇူလိုင်) # မလိခ။
ဒီပဲယင်းမြို့၊ သုံးထပ်ရွှေကျောင်းဆရာတော် သိရိသဒ္ဓမ္မာဘိလင်္ကာရထေရ်အရှင်၏ မူလမဟာဗုဒ္ဓဝင်၊ တထာဂတဥဒါနဒီပနီ(ပထမတွဲ) =။
ထိုအသင်း၏အဓိကရည်ရွယ်ချက်မှာ ဖြင့် လူသားတို့၏ အသက်အန္တရာယ်ကို ကူညီ၊ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန်ဖြစ်သည်။
ကြက်ခြေနီ အမှတ်အသား ဆိုသည်မှာ ဘေးအန္တရာယ် ကျရောက်ချိန်၊ စစ်မက်ဖြစ်ပွားချိန်တွင် ကြက်ခြေနီ လှုပ်ရှားမှုတွင် ပါဝင်သော ၊ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီနှင့် များ ဖက်ဒရေးရှင်း နှင့် များက လူပုဂ္ဂိုလ်တွေနှင့် တပ်မတော် ဆေးဝန်ထမ်းများက လူမှုကရုဏာ လုပ်ငန်းများတွင် အသုံးပြုသော အမှတ်အသားဖြစ်သည်။
ကြက်ခြေနီ အမှတ်အသားကို အသုံးပြုရန်အတွက် ၁၈၆၄ ခုနှစ် တွင် ကျင်းပသော ပထမအကြိမ် သံတမန်များဆိုင်ရာ ညီလာခံက သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။
ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ ကယ်ဆယ်ရေး ကော်မတီနှင့် တပ်မတော် ဆေးဝန်ထမ်းများ ဖြစ်ကြောင်း သိရှိစေရန်နှင့် ဤအမှတ်အသား သုံးစွဲသူများကို အကာအကွယ်ပေးရန်အတွက် ကြက်ခြေနီအမှတ်အသားကို ကြားနေ အမှတ်အသားအဖြစ် ညီလာခံက သတ်မှတ်ပေးခဲ့သည်။
အမျိုးသားကယ်ဆယ်ရေး အသင်းများ (ယခု အမျိုးသား ကြက်ခြေနီ အသင်းများ များ) ထူထောင်ရေးနှင့် ပထမအကြိမ် ဂျီနီဗာညီလာခံ ကျင်းပေးရေးတွင် အဓိကအခန်းမှ ပါဝင်ခဲ့သော ဆွစ်ဇလန်နိုင်ငံနှင့် ကြက်ခြေနီဖခင်ကြီး ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံသား ဟင်နရီဒူးနန့် ကို ဂုဏ်ပြုသည့် အနေဖြင့် သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
ကမ္ဘာဂြိုဟ်သည်လည်း ဂြိုဟ်တစ်ခုပင်ဖြစ်ငြားသော်လည်း ဟူသည်မှာ တိရစ္ဆာန်နှင့်လူသားများ၊ နတ်ဒေဝတာများ စသည်တို့ကိုရည်ညွှန်းလိုသောသဘောမရှိပဲ အခြားဂြိုဟ်တစ်ခုခုမှ စိတ်ကူးယဉ်သက်သက်ထက်မကသော သက်ရှိသတ္တဝါ ကိုဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။
နေစကြဝဠာ ဂြိုဟ်စုတွင် ကမ္ဘာဂြိုဟ်မှ တပါး ကျန်ဂြိုဟ်များတို့၌ သက်ရှိတို့ ပေါက်ပွားနေထိုင်သည့်အထောက်အထား ခိုင်လုံစွာမတွေ့ရပေ။
ရို့စ်ဝဲလ်ဖြစ်ရပ်ဆန်း ဟူသော သတင်းများကြောင့် နှင့် ခေါ်အမျိုးအမည်မသိယာဉ်ပျံများ တို့အပေါ် စိတ်ပါဝင်စားသူများခဲ့သည်။
နောက်ဆက်တွဲအကျိုးရလဒ်အနေဖြင့် ဟုအဓိပ္ပာယ်ရသော ရုပ်ရှင်ဇာတ်လမ်း ပေါ်ပေါက်လာပြီး ဒေါ်လာသန်းပေါင်းများစွာ မြတ်စွန်းသည့်တိုင် စိတ်ဝင်စားမှုရရှိခဲ့သည်။
ခြင်းလုံး ကစားခြင်းသည် မြန်မာ့ရိုးရာ ကစားနည်း တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။