DatarrX/myanmar-Wikipedia huggingface dataset:
ကချင်ပြည်နယ် အေးချမ်းသာယာရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီမှ ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် တာဝန်ပေးအပ်ခဲ့သော ကွင်းဆင်းလေ့လာမှုတစ်ခုက မျိုးရိုးစစ် ထရုမ်းလူမျိုး ၈ ဦးသာ ကျန်ရှိတော့သည်ကို ဖော်ထုတ်ပြသခဲ့သည်။
သည် ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် ထရုမ်းပစ်ဂမီများ၏ ရွာသို့ သွားရောက်လေ့လာခဲ့သည်။
ကျန်ရှိသည့် မျိုးရိုးစစ် ထရုမ်းလူမျိုးများထဲမှ အသက် ၃၉ နှစ်ရှိ အငယ်ဆုံးပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သူ ဒါဝီ က မွေးလာသော ထရုမ်းကလေးငယ်များသည် အကြောင်းရင်းမသိရဘဲ မွေးရာပါ ချို့ယွင်းချက်များ ပိုမိုပြင်းထန်လာနေကြောင်း ရှင်းပြခဲ့သည်။
ထို့ကြောင့် ထရုမ်းလူကြီးများသည် နောက်ထပ် ကိုယ်လက်အင်္ဂါ မပြည့်စုံသော ကလေးများ မမွေးဖွားစေရန်အတွက် ၎င်းတို့၏ လူဦးရေကို မျိုးတုံးပျောက်ကွယ်သွားရန် ဆုံးဖြတ်ခဲ့ကြသည်။
ဒါဝီ ငယ်စဉ်ကပင် ၎င်း၏ဖခင်က လက်ထပ်ခြင်း သို့မဟုတ် ကလေးယူခြင်း မပြုလုပ်ရန် တောင်းဆိုခဲ့သည်။
ရာဘီနိုဝစ်ဇ် လာရောက်ပြီးနောက် ၂၀၀၃ ခုနှစ်တွင် ကယ်လီဖိုးနီးယား သိပ္ပံအကယ်ဒမီမှ မနုဿဗေဒပညာရှင် ပီ ခရစ်စတီယန် ကလီးဂါ က လိုက်လံလေ့လာခဲ့သည်။
ထိုနောက်တွင်၊ ဒါဝီသည် ဇနီးသည် ရှာဖွေရန်အတွက် တိဗက် သို့မဟုတ် ယူနန်သို့ ခရီးသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း ကြေညာခဲ့ရာ၊ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် တာရုံ/ဒူရုံလူမျိုး အများအပြား ထိုနေရာတွင် နေထိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။
မှ အဆိုပြုသည်မှာ ထရုမ်းလူမျိုးများသည် တရုတ်နိုင်ငံ ရှိ ဒူလုံတောင်ကြားတွင် အခြေစိုက်သော မှ ဆင်းသက်လာခြင်း ဖြစ်သည်။
လက်ရှိတွင် ထိုတောင်ကြားရှိ သတ်မှတ်ထားသော ရွာ ခြောက်ရွာ၌ ဒူရုံတိုင်းရင်းသား လူမျိုး ၅,၀၀၀ ခန့် နေထိုင်ကြသည်။
လူမျိုးစုနှစ်ခုကြား မျိုးရိုးဗီဇဆိုင်ရာ ဆင်တူမှုများကို လေ့လာတွေ့ရှိထားပြီး၊ ထရုမ်းလူမျိုးအားလုံးသည် ၁၈၈၀ ပြည့်နှစ်များတွင် တိဗက်မှ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ရွှေ့ပြောင်းလာခဲ့သော ဒူရုံလူမျိုး သုံးဦးမှ ဆင်းသက်လာခြင်းဖြစ်သည်ဟု ဆိုထားသည်။
ထရုမ်းလူမျိုးအများစုသည် ၎င်းတို့၏ အိမ်နီးချင်း ရဝမ်လူမျိုးများကဲ့သို့ပင် ကို ကိုးကွယ်ကြသည်။
သူတို့ကိုသူတို့ မော်ကင်းလူမျိုးဟု ခေါ်ကြသည်။
ဆလုံလူမျိုးများ၏ သမိုင်းဝင် ဇာစ်မြစ်နှင့် ပတ်သက်၍ ထင်မြင်ချက်များစွာ ရှိပါသည်။
ဆလုံလူမျိုးသည် မြန်မာနိုင်ငံ နှင့် ထိုင်နိုင်ငံ အနောက်ဘက်ကမ်းခြေ‌ ဒေသတွင်အများဆုံး နေထိုင်ကြသည့်ကို တွေရသည်။
ပင်လယ်ထဲမှာ ပေါ့ပေါ့ပါးပါး သစ်၊ ဝါး၊ ရင်ကမ်းသားတို့နှင့် ဖွဲ့စည်း တည်ဆောက် ထားသည့် ရိုးရာလှေကို အိမ်လိုသဘောထားပြီး မိသားစုကြီး တစ်ခုလုံး နေကြ၊ ထိုင်ကြ၊ ချက်ပြုတ်စားသောက်ကြရုံ သာမက သူတို့ဘဝ၏ အဖော်မွန်ဟု ခေါ်သော ခွေးများကိုလည်း တစ်ပါတည်း သယ်ဆောင်သွားကြသည်။
ဆလုံ တိုင်းရင်သားတို့သည် အစစ အရာရာတွင် နတ်ဆရာကိုသာ အားကိုးကြသည်။
ဆလုံ တိုင်းရင်းသားတို့သည် မွေးကင်းစ ကလေးအရွယ်မှ ငါးနှစ် ခြောက်နှစ်အရွယ်အထိ ယခင်က အဝတ်အစား ဝတ်လေ့ဝတ်ထ မရှိသော်လည်း ယခုအခါ အဝတ်အစား ဆင်ယင်လာကြသည်။
ဆလုံတို့သည် ပင်လယ်ထဲတွင် အတည်တကျ မနေဘဲ ရေကြည်ရာ မြက်နုရာသို့ သွားလာ လုပ်ကိုင် နေထိုင်ကြသည့် အလျောက် ပင်လယ်ပျော်များ ဖြစ်သည့်အားလျော်စွာ သူတို့စားသောက်ကြသည်မှာ များသောအားဖြင့် ပင်လယ်အစားအစာများ ဖြစ်သည်။
ဆလုံ တိုင်းရင်းသားတို့သည် အလုပ်လုပ်ကိုင်ရာတွင် အားလုံးစုပေါင်း ဝိုင်းဝန်း၍ လုပ်ဆောင်လေ့ ရှိကြသည်။
ဆလုံ တိုင်းရင်းသား တို့သည် ကလေး မီးဖွားလျှင် မွေးဖွားလာလျှင် မွေးဖွားစကလေး အတွက် နတ်ဆရာနှင့် နတ်ကိုးကွယ် ကြသည်။
တစ္ဆေကြီးပွဲ ဆိုသည်မှာ အခြားမဟုတ်ပါ။
ဆလုံ တိုင်းရင်းသားတို့သည် သူတို့၏ သစ်ထွင်းလှေနှင့် စက်တပ်လှေများကို တစ်နှစ်တစ်ခါ မှန်မှန် လွန်းတင်လေ့ ရှိသည်။
သိန်းဖေမြင့်သည် ဆိုင်ရာ အသိပညာရှင် ခေါင်းဆောင်တစ်ဦးအဖြစ် မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးလှုပ်ရှားမှုနှင့် စစ်ပြီးခေတ်နိုင်ငံရေးတွင် အဓိက ဦးဆောင်ပါဝင်ခဲ့သူဖြစ်သည်။
သိန်းဖေမြင့်ကို (အမည်ရင်း သိန်းဖေ) ကို အထက်မြန်မာနိုင်ငံ၊ စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်တွင် ပညာသင်ကြားနေစဉ် ၁၉၃၄-၃၅ ခုနှစ်၌ ကိုနှင့်အတူ ရန်ကုန်တက္ကသိုလ် ကျောင်းသားများသမဂ္ဂ အလုပ်အမှုဆောင်အဖြစ် ရွေးချယ်ခံရသည်။
တက္ကသိုလ်တွင် သခင်နှင့် ပူးပေါင်း၍ အုပ်ချုပ်ရေးကို ဆန့်ကျင်ခဲ့ပြီး ၁၉၃၅ ခုနှစ်တွင် ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ ရရှိခဲ့သည်။
ဘွဲ့ရပြီးနောက် သိန်းဖေ (အမည်ရင်းအတိုင်း လူသိများဆဲ) သည် ဗြိတိသျှကိုလိုနီဆန့်ကျင်ရေးအသင်းကြီးဖြစ်သည့် ၏ အတွင်းရေးမှူး ဖြစ်လာခဲ့သည်။
စာရေးဆရာ ကမူ သိန်းဖေမြင့်၏ နိုင်ငံရေးရပ်တည်ချက်နှင့် ပတ်သက်၍ အောက်ပါအတိုင်း ဝေဖန်ခဲ့သည်-"သူ၌ ကိုယ်ပိုင်ထင်မြင်ယူဆချက် ရှိသည်။
သူသည် ၁၉၃၆ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားများ ဦးဆောင်သည့် ဗြိတိသျှကိုလိုနီအစိုးရကို သပိတ်မှောက်ဆန့်ကျင်ဆန္ဒပြပွဲများနှင့် ၁၉၃၈ ခုနှစ်တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော "" တွင် ထင်ရှားသော ကျောင်းသားခေါင်းဆောင်တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။
စတင်ဖြစ်ပွားချိန်တွင် သိန်းဖေမြင့်သည် ဖက်ဆစ်ဂျပန်တို့နှင့် မဟာမိတ်ပြုမည်ဆိုခြင်းကို ငြင်းဆန်သော မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေး ဦးဆောင်လှုပ်ရှားသူ လူနည်းစုဝင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။
သိန်းဖေမြင့်သည် ၁၉၃၇ ခုနှစ် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်ကျောင်းသားဘဝကပင် နိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုများ ဆောင်ရွက်နေစဉ်အတွင်း စာပေစတင်ရေးသားခဲ့သည်။
သူသည် တွင် အလုပ်လုပ်ခဲ့ပြီး ပြဇာတ်များစွာကို ရေးသားခဲ့သည်။
သိန်းဖေမြင့်သည် ၁၉၇၈ ခုနှစ်၊ အသက် ၆၄ နှစ် အရွယ်တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
သီဟိုဠ်နိုင်ငံတောင်ပိုင်း ဂေါ်လ်ခရိုင်အတွင်းရှိ ဝါလ်ပိုလာရွာတွင် ၁၉ဝ၇ ခု။
မေလ ၉ ရက်နေ့၌ ဖွားမြင်တော်မူခဲ့ပေသည်၊ ငယ်စဉ်က ရွာတွင်ရှိသော အစိုးရ(လူဝတ်ကြောင်) တွင် ပညာသင်ခဲ့သော်လည်း မကြာမီ ထိုကျောင်းမှ ထွက်ခွါခဲ့ ပေသည်၊ သူငယ်ချင်းများနှင့်ဆော့ကစားသည်ကို ဆရာက ကြိမ်ဖြင့်ဆုံးမပဲ့ပြင်သည်၊ ရာဟုလာကလေးက ကြိမ်ဖြင့် ရိုက်နှက်မည်ကို လက်မခံနိုင်၊ နုတ်ဖြင့်သာ ဆုံးမသင့်သည်ဟု စောဒကတက်သည်၊ ထိုမှစ၍ အတန်းကျောင်း ခေါ် အစိုးရကျောင်းတွင် ပညာမသင်တော့ချေ၊ ရွာဦးရှိ တွင် ဘုန်းကြီးကျောင်းသား ဖြစ်လာ၍ ရိုးရာဗုဒ္ဓဘာသာစာပေ။
သမိုင်းတို့ကို ရိုးရာစနစ်အတိုင်း သင်ကြားခဲ့ပေသည်၊ ၁၃ နှစ်အရွယ်တွင် မိဘများက သင်္ကန်းဝတ်ပေး၍ ရာဟုလာ ဘဝဖြင့် ဘုန်းကြီးကျောင်းတွင် ဆက်လက် ပညာသင်ခဲ့သည်၊ အသက် ၂ဝ ပြည့်သောအခါ ရွာကျောင်းဘုန်းကြီးကို ပြု၍ ရဟန်းဘဝသို့ တက်လှမ်းခဲ့သည်၊ ဗုဒ္ဓစာပေ။
ပါဠိစာပေနှင့် သီဟိုဠ်စာပေများတွင် သင်ရိုးပြီးမြောက်၍ ဘာသာရေးစာမေးပွဲများ အဆင့်ဆင့်အောင်မြင်ခဲ့ပြီးနောက် ထင်ရှားသော ကျောင်းတိုက်ကြီးများတွင် ဓမ္မာစရိယ စာချဆရာတော် တစ်ပါး ဖြစ်လာခဲ့ပေသည်၊ ထိုအချိန်မှစ၍ အရှင်ရာဟုလာမထေရ်ကို ဖွားမြင်ရာ ဇာတိကို အစွဲပြုခြင်းအားဖြင့် အရှင်ဝါလ်ပိုလာ ရာဟုလာ ဟု ခေါ်တွင်လာခဲ့ ကြပေသည်၊ အခြားရာဟုလာဘွဲ့ခံ ဆရာတော်တစ်ပါးနှင့် ကွဲပြားစေရန် ဇာတိအမည် တပ်၍ ဘွဲ့တော်ကို ခေါ်ဝေါ်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်ပေသည်၊ အရှင် ရာဟုလာသည် တိပိဋကဝဂ္ဂိဝါရစာယ (Trippitakavagisvaracarya) ဘွဲ့ကို သီရိ ကလျာပီ သမ္မာဂရိ သံဃာ-သဘာ အဖွဲ့က ၁၉၆၅တွင် ချီးမြင့်ခဲ့သည်။
ထို့အပြင် ဆရာတော်ကို မြန်မာနိုင်ငံက ဘွဲ့တံဆိပ်ဖြင့် ပူဇော်ချီးမြှင့်ခဲ့သည်။
ကြေးနီရွာအလယ်တန်း ကျောင်းချောက်မြို့အမှတ် (၁၁) အထက်တန်းကျောင်းနှင့် ဝိဇ္ဇာ၊သိပ္ပံ၊ တက္ကသိုလ် တို့တွင်ပညာသင်ယူခဲ့ပြီး ၁၉၇၀ ပြည့်နှစ်တွင် စိတ်ပညာအထူးပြု ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်။
အတွင်း ၁၇ နှစ်ကျော် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ရေးသားခဲ့သည့် စာအုပ်များအနက် ''ချစ်လို့ပြောတာမှတ်ပါ''-တွဲ(1-2)၊ ''သားအတွက် ဓားတစ်လက်''၊ ''လောကကိုအလှမြင်ပါ'' ၊ ''ပညာသည် တန်ခိုးဖန်ဆင်း၏'' ၊''လက်တစ်ကမ်းရှိတက်လမ်း'' ''အောင်မြင်မှုနှင့် စိတ်ခွန်အား'' ၊''စက္ကန့် တိုင်းကိုစိန်စီထားတယ်''။
နာမည်ကျော် Red Hat ကုမ္ပဏီက သူ့ရဲ့ အခမဲ့ဖြန့်ချိတဲ့ Red Hat Linux (RHL) ထုတ်လုပ်မှုကို ရပ်ဆိုင်းလိုက်ပြီး အခကြေးငွေနဲ့ ရောင်းချတဲ့ Red Hat Enterprise Linxu (RHEL) ကို သူ့ရဲ့ တစ်ခုတည်းသော တရားဝင် Linux operating system အဖြစ်သတ်မှတ်လိုက်တဲ့ ၂၀ဝ၃ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းမှာ Fedora Project ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး Red Hat ရဲ့ ကျော်ထောက်နောက်ခံနဲ့ Fedora operating system ကို စပြီး ထုတ်လုပ်ခဲ့ပါတယ်။
Fedora Linux ဟာ တစ်ဖြည်းဖြည်းနဲ့ [ Fedora Project] ရဲ့ မူပိုင်ထုတ်ကုန် ဖြစ်လာခဲ့ပေမယ့် Fedora ဆိုတဲ့ ဦးထုပ်ပျော့လေးကတော့ Red Hat ရဲ့ ကုန်အမှတ်တံဆိပ်သာ ဖြစ်ခဲ့ပါတယ်။
Fedora Project ဟာ Fedora Linux ကို အောက်မှာပြထားတဲ့အတိုင်း ပုံစံအမျိုးမျိုးနဲ့ ဖြန့်ချိပါတယ်။
Fedora 7 မတိုင်ခင်အထိ Fedora ကို Fedora Core နဲ့ Fedora Extras ဆိုပြီး နှစ်မျိုးခွဲပြီး ထုတ်လုပ်ပါတယ်။
Fedora Core 1 ကနေ 6 အထိကို သုံးတဲ့ Linux kernel version၊ ထုတ်လုပ်ခဲ့တဲ့ ရက်စွဲနဲ့ သူတို့ရဲ့ Code Name တွေနဲ့ ယှဉ်ပြီးပြရမယ်ဆိုရင် {- ! အရောင် ! အဓိပ္ပာယ် - အဟောင်း; support မလုပ်တော့ - အဟောင်း; support လုပ်သေးသည် - လက်ရှိ version - ဆက်ထုတ်မည့် version } {- !Project Name !Version !Code name !Release date !Linux version - ! rowspan="6" Fedora Core Yarrow 2003-11-05 2.4.19 - Tettnang 2004-05-18 2.6.5 - Heidelberg 2004-11-08 2.6.9 - Stentz 2005-06-13 2.6.11 - Bordeaux 2006-03-20 2.6.15 - Zod 2006-10-24 2.6.18 - } Fedora 7 ကနေ နောက်ဆုံး version အထိကတော့ Fedora ဆိုတဲ့နာမည်ကိုပဲသုံးပြီး Red Hat ရဲ့အကူအညီနဲ့ Fedora Project ကပဲ အလုံးစုံထုတ်လုပ်ခဲ့ပါတယ်။
စိန်.ပီတာကောလိပ်၊ အောက်ကလန် (Auckland) သည်၊ နယူးဇီလန်နိုင်ငံ၊အောက်ကလန် (Auckland) မြို့လည်ရှိ၊ ယောက်ျားလေးများအတွက်၊ ကက်သလစ်အထက်တန်းကျောင်းဖြစ်ပြီး နယူးဇီလန်နိုင်ငံတွင်အကြီးဆုံး ကက်သလစ်အထက်တန်းကျောင်းလည်းဖြစ်သည်။
ကျောင်းအင်တာနက်စာမျက်နှာ၊ [ www.st-peters.school.nz] ကျောင်းဆောင်ပုဒ်၊ ချစ်ခင်မေတ္တာထားရန်နှင့်အကျိုးဆောင်မှုပြုရန် ကျောင်းအမျိုးအစား၊ စုပေါင်းကက်သလစ်ကျောင်းသားအထက်တန်းကျောင်း (၇ တန်း မှ ၁၃ တန်းအထိ) လိပ်စာ၊ ၂၃ မောင်းတိန်း လမ်း (Mountain Road) အက်ပ်စွန်မf (Epsom)၊ အောက်ကလန် ၃ (Auckland 3) ၊ ဖုန်း +၆၄၉၅၂၄၈၁ဝ၈။
ဖက်စ် +၆၄၉၅၂၄၉၄၅၉ အီလက်ထရောနစ်လိပ်စာ admin@st-peters.school.nz ကျောင်းအုပ်၊ ကေ၊အက်၊ ဖေါင်ဟီ(K.F.Fouhy)။
ဂုဏ် ၃ ပါး (အလင်္ကာနိဿယ) (၁) ''သတွဂု''ဏ်=ပညာဖြစ်စေခြင်း။
မြန်မာဟာသပြဇာတ်နှင့် ဟာသကဗျာ - ဦးဝင်းမောင် ၅။
ကျွန်တော်၏ ဟာသဝတ္ထုရေးဆရာ ဘဝအတွေ့အကြုံများ -။
ငြိမ်းအေးအိမ် (၁၆ ဒီဇင်ဘာ ၁၉၅၅ - ၂၃ ဇွန် ၂၀၂၅) သည် မြန်မာ ပို့စ်မော်ဒန် တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ၏ ပါတီဝင်ဟောင်းတစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။
ငြိမ်းအေးအိမ် သည် ၁၉၅၅ ခုနှစ် ဒီဇင်ဘာ ၁၆ ရက်နေ့တွင် ၊ ၊ အထက်ကဝပ်တံငါရွာတွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
သို့သော်လည်း နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများအပေါ် စစ်အစိုးရ၏ ကန့်သတ်ချက်များကြောင့် ၁၉၈၅ ခုနှစ်တွင် တောခိုပြီး ၏ လက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေးတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။
သူသည် ၏ အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးအဖြစ်လည်း ပါဝင်ခဲ့သေးပြီး၊ကချင်အထူးဒေသ (၁) တွင် ဒုတိယဗိုလ်မှူးကြီးအဆင့်ဖြင့် စစ်မှုထမ်းခဲ့သည်။
မြန်မာ့ပို့စ်မော်ဒန်စာပေခေတ်ဦးတွင် ငြိမ်းအေးအိမ်သည် ၁၉၉၄ - ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် သရဖူမဂ္ဂဇင်း၏ ထုတ်ဝေသူနှင့် အယ်ဒီတာချုပ်အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
ပွဲတော်ည မုဆိုးများ (ဝတ္ထုတို စုစည်းမှု) ၁၉၉၆ သိမ်းထုပ်ထားတဲ့ လွင်ပြင်ကျယ် (ဝတ္ထုတို စုစည်းမှု) ၂၀ဝ၀ အဝါရောင်ဆောင်းရက်များ၏ မိုးစက်ပုံပြင် (လုံးချင်း) ၂၀ဝ၅ မတ်လ ဓာတ်ပုံတွေကပြတဲ့ အော်ပရာ (အက်ဆေး ၊ ဖိုတိုအက်ဆေး) ၂၀ဝ၇ ဇွန် အတွေးတိမ်တိုက် ၊ သက္ကရာဇ်မြင်း ၊ နေ့ဟောင်းမျှော်စင် (အက်ဆေး) ၂၀ဝ၇ ဒီဇင်ဘာ ဝါကျများကိုဖွင့်ကြည့်ပါ၊ 2008 အောက်တိုဘာ ကြယ်မှုန်တွေနဲ့လင်း (စိတ်ကူးချိုချို၊ ၂၀၀၈၊ အောက်တိုဘာ) အနောက်ဘက်တံတိုင်းသို့ လှမ်းကြည့်ခြင်း (မန်းချောင်းစာပေ၊ ၂၀၁၂၊ အောက်တိုဘာ) ညှို့ငင်တောင် (စိတ်ကူးချိုချို၊ ၂၀၁၂ နိုဝင်ဘာ) မြစ်တစ်စင်း ၊ ဝေးဝေးလရောင် ၊ စိမ်းလန်းသောမျှော်စင် ( ဝတ္ထုတို စုစည်းမှု ) ၁၉၉၇ ရာစုသစ်သို့ ပျံသန်းခြင်း ( ဝတ္ထုတို စုစည်းမှု ) ၁၉၉၈ ငါ့ဆီလာ၍ ပြန်ထွက်သွားသော အချစ်ဝတ္ထုနှင့် ဝတ္ထုများ ( ဝတ္ထုတို စုစည်းမှု ) ၂၀ဝ၀ သူသည် ၂၀၂၄ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလတွင် လေဖြန်း၍ ဆေးရုံတက်စဉ် အစာပြွန်ကင်ဆာ ရောဂါရှိကြောင်း စစ်ဆေးတွေ့ရှိခဲ့သည်။
ငြိမ်းအေးအိမ်သည် အိမ်ထောင်သည် တစ်ဦးဖြစ်သည်။
အတွေးတိမ်တိုက်၊ သက္ကရာဇ်မြင်း၊ နေ့ဟောင်းမျှော်စင်။
စီပွားရေးတစ်ရပ်ကို စတင် လှုပ်ရှားသွားစေသူအဖြစ် အစဦးပိုင်းကပင် သတိပြုမိဖော်ပြခြင်း ရှိခဲ့ပါသည် (R. Catillon, J. B. Say)၊ သို့သော် မကြာသေးမီက Mark Casson က ထောက်ပြရာတွင် ခေတ်သစ်ဘောဂဗေဒ သီအိုရီများအထိ ၎င်းတို့ ပေါင်းစပ်ပါဝင်နိုင်ခြင်း မရှိသေးဟုဆိုပါသည်။
ထို့ကြောင့် စွန့်ထွင်ဦးစီးတစ်ယောက်၏ အမြတ်များစွာရရှိအောင် လုပ်ကိုင်နိုင်မှုသည် ၎င်းအားစတုတ္ထမြောက်ကုန်ထုတ်စွမ်းအားစု (၊ ၊ )အပြင်Fourth Factor ဟု လက်ခံလာစေပါသည်။
စီးပွားရေးပညာရှင်များက စွန့်ဦးတီထွင်များသည် စွန့်စားလုပ်ကိုင်မှုသာမက ၊ ၊ ကာလရှည် အရင်းအနှီး စွန့်စားမှု Risk capital or venture capital များလည်း ပြုလုပ်ရသည်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
ရည်ညွှန်းကိုးကား - (ဦးကြည်မြင့်၏ အားလုံးအတွက် စီးပွားရေးပညာ အဘိဓာန် မှ)။
စာဖျက် (Parody) နှင့် နှိုင်းယှဉ်ချက် ကြည့်ရန်။
မြန်မာတို့၏ အသုံးအနှုန်းတွင် ''ဂွမ်းဆီထိ ပီတိသောမနဿ ဖြစ်သည်''ဟု ဆိုခြင်းမှာ ယင်းအကြောပေါင်း တစ်ထောင်လုံး စိမ့်သွားသည့် ခံစားမှုမျိုး ဖြစ်ပါမည်။
ပုဂံရာဇဝင်တွင် အနော်ရထာမင်းစောသည် ရှင်အရဟံ၏ တရားထူး တရားမြတ်ကို ကြားနာရ၍ ''အကြိမ်တရာ စစ်သောဆီတွင် အဖန်တရာဖတ်သော ဝါဂွမ်းကို ချဘိသကဲ့သို့ ဩက္ကမ သဒ္ဓါဖြင့် မတုန်မလှုပ်သော ပီတိ၌တည်၏'' ဟု ဆိုသည်။
လူတဦးတယောက် ပြုံးရယ်သည့်အခါ မျက်နှာတွင်ရှိသော အကြောပေါင်း ၁၅ခုမှာ ကျုံ့သွားပြီး အသက်ရှူဟန်လည်း အနည်းငယ်ပြောင်းလဲသွားသည်ဟု ယခုခေတ် အနောက်တိုင်းသိပ္ပံဆရာများက ဆိုသည်။
လူတဦး ပြုံးရယ်ဟန်ကို အသေးစိတ် လေ့လာကြည့်လျှင် - # ပါးစပ်ဒေါင့်များ အနည်းငယ်နောက်ဆုတ်သွား၍ ပါးစပ်ပိုကျယ်လာခြင်း # အထက်နှုတ်ခမ်း မြင့်တက်သွား၍ သွားများပေါ်ခြင်း # နှာခေါင်းနှင့် နှုတ်ခမ်းကြားရှိ အသားများ ကွေးကောက်တွန့်လိန်ခြင်း # မျက်စိများ အရောင်တောက်ပလာခြင်း # အောက်မျက်ခမ်း အသားကလေးများ တွန့်လိန်ခြင်း များကို မြင်တွေ့ရမည်ဟု ဆိုသည်။
အရှေ့တိုင်းသားများကိုယ်တိုင် ဟာသရသကို အသေးစိတ် လေ့လာချက်များလည်း ရှိသည်။
ရယ်မောခြင်းခြောက်မျိုးရှိရာ - # မျက်စိပွင့်ရုံ ပြုံးရယ်ခြင်း # သွား စဉ်းငယ် ပေါ်ရုံမျှ ရယ်ခြင်း # ညှင်းညှင်းချိုချို အသံထွက်ရုံရယ်ခြင်း # ပခုံးနှင့်ဦးခေါင်း လှုပ်ကြွ၍ ရယ်ခြင်း # မျက်ရည်ထွက်အောင် ရယ်ခြင်း # ကိုယ်ကိုလှုပ်ကာ ခုန်ပေါက်ရယ်မောခြင်း ယင်းရယ်မောခြင်း ခြောက်ပါးကို မြောင်းမြသခင်တင်က ဘယ်ကျမ်းက ကောက်နုတ်ထားကြောင်း မဖော်ပြပါ။
လက်လှမ်းမှီသလောက် ဖော်ပြရလျှင် - # အနန္တောအနန္တငါးပါးကို ပြက်ရယ်ပြုခြင်း (Blasphemy) # ကျောင်းသားအလွဲဖြေ (Howlers or Boners) # ခနိုးခနဲ့ (Irony) # နှာခေါင်းသွေးထွက် (Practical Joke) # ကလေးချော့ (Nonsense and Nursery Tales) # စာဖျက် (Parody) မြတ်စွာဘုရားက ဘယ်သူပြောတာကိုမှ မယုံကြည်ဘဲ ကိုယ့်အသိဉာဏ်နှင့် အခါခပ်သိမ်း ယှဉ်ကြည့်ရန် ကာလာမသုတ်တွင် ဟောတော်မူခဲ့၍ ကျွန်တော်လည်း ကောစလား ပြောသည့်အတိုင်း အတည်မပြုသေးဘဲ ကိုယ့်ဟာကိုယ် လိုက်ရှာခဲ့ရာ ယင်းစာပိုခြောက်မျိုး တွေ့ရသည်။
မြတ်ရာမှ နိမ့်ရာသို့ လျှောကျခြင်း=== ''ပလ္လင်ပေါ်က မျောက်ကလေး ခုန်ဆင်းပြေးသလို'' ကျဆင်းသွားသည့် ဟာသရသကို ပထမဆုံး ဖော်ပြလိုသည်။
သရုပ်ပျက်=== ကာတွန်းဆရာများက သူတို့မုန်းသည့်လူများကို သရုပ်ဖော်ရာတွင် အရုပ်ဆိုး အကျည်းတန်အောင် လုပ်ပစ်တတ်ကြ သကဲ့သို့ စာရေးဆရာများကလည်း အလားတူ စာလုံးဖြင့် ရုပ်ပျက်ဆင်းပျက် လုပ်တတ်ကြသည်။
ပကာသနကို ဖောက်ထွင်းပစ်ခြင်း=== လူ့လောကတွင် ဟန်ဆောင်မှု ပကာသနများ ရှိသည်။
နောက်ဆုံးမှာတော့ တောထွက်ရဟန်းကြီးက ''တကာတို့ ဘုန်းကြီးဟာ သဗ္ဗညုတဘုရား ဆုပန်တယ်'' လို့ မိန့်ကြားသတဲ့။
ငါက အခုလို ဆင်းရဲဒုက္ခခံပြီးကျင့်ဘို့ မလိုသေးပါဘူး'' ဆိုပြီး မကြာခင်မှာ ခင်ကြီးပေါက် လူထွက်သွားတယ်။
သဏ္ဍန်လုပ် သရုပ်ဖော်=== မြန်မာဇာတ်သဘင်များတွင် သိကြားထွက်ခန်း၊ ရှင်ဘုရင် ထွက်ခန်း၊ ရသေ့ထွက်ခန်း၊ ဘီလူးထွက်ခန်းများကို အများမြင်ဘူး ကြပေမည်။
အသံထွက် ဆင်တူ=== အသံထွက်ချင်းဆင်တူသည့် စကားလုံးများကို အမှီပြုပြီး ကလိခြင်းမှာလည်း ပေါများလှပါသည်။
ဇဝနဉာဏ်=== တယောက်ကပြောသည်ကို မိမိက ချက်ချင်းလက်ငင်း ပြန်ဖြေ ပြန်အုပ်ပြီး ပွဲကျအောင်ပြောနိုင်မှလည်း ဇဝနဉာဏ်ဟု ခေါ်ထိုက်ပါသည်။
ခေတ်ပြောင် (Satire)=== ပတ်ဝန်းကျင် အခြေအနေ သို့မဟုတ် ခေတ်ကာလကို ပြောင်လှောင်သည့် စာပေမျိုးကို အချုပ်တန်းဆရာဖေ၏ ဆုတ်ခေတ်ကဗျာ၌ တွေ့ရသည်။
စကားထာ စကားဝှက် (Riddle)=== ပြောလိုသည့် အဓိပ္ပာယ်ကို ဝှက်၍ ရုတ်တရက်နားမလည်စေဘဲ တလွဲ အဓိပ္ပာယ်ကောက်စေရန် စပ်ဆိုထားသည့် စာသည် စကားထာ စကားဝှက် ဟာသ အမျိုးအစား၌ ပါဝင်သည်။
အနန္တောအနန္တငါးပါးကို ပြက်ရယ်ပြုခြင်း (Blasphemy)=== ဘုရားအစရှိသည့် အနန္တော အနန္တငါးပါးကို ပျက်ရယ်ပြုရန် ကိစ္စမှာ မျက်လုံးပြုစရာ ငရဲကြီးစရာဟု အောက်မေ့ကြပေလိမ့်မည်။
ကျောင်းသားအလွဲဖြေ (Howlers or Boners) === စာသင်ကျောင်းများ၌ မေးခွန်းထုတ်ရာတွင် ကျောင်းသားသူငယ်များ အလွဲလွဲအမှားမှား ဖြေပုံမှာလည်း ဟာသကွက် ရာဇဝင်အူချာပေါက်များ ထွက်ပေါ်လာတတ်သည်။
ခနိုးခနဲ့ (Irony)=== လူအချင်းချင်း ခနိုးခနဲ့ ပြောင်လှောင်ပြောဆိုခြင်းကို အင်္ဂလိပ်ဘာသာဖြင့် (Irony) ဟု ခေါ်သည်။
နှာခေါင်းသွေးထွက် (Practical Joke)=== ပြောင်ခြင်းနောင်ခြင်းဆိုသည်မှာ ဟာသဖြစ်၍ အများပျော်ရွှင်နှစ်သက်ကြသည်။
ကလေးချော့ (Nonsense and Nursery Tales)=== ကလေးချော့သီချင်းများတွင် အမြဲလိုလိုပင် ဟာသရသ ပါရှိတတ်၏။
ကြာအေးကြာအေး မကြာအေးကို သူ့အမေရိုက်ပါလို့ မှောင်မိုက်မှာငို ကိုလူပျို ထရံပေါက်က ခြေထောက်ကိုဆွဲ တွဲလွဲ တွဲလွဲ နေပါအုံး မိုး တောင်ကချုန်း မုံ့လုံး မုံ့လုံး စက္ကူကပ်ပါလို့ ကြာကလပ်မှာတဲ့ ဆွမ်းတော်တင် ပလ္လင်ပေါ်က မျောက်ကလေး ဆင်းတယ်လို့ပြေး ကြာအေး ===၁၅။
စာဖျက် (Parody)=== စာပေတွင်လည်း အဖျက်သမားများ ရှိ၏။
ဘိန်းမှာ ခရစ်နှစ် ၁၈၀ဝ မတိုင်မီက ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သော်လည်း၊ အရက်မှာ ခုနှစ်ရေတွက်၍ မရလောက်အောင် အလွန်ရှေးကျသည့် ကာလကတည်းက ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။
အရက်သည် အခေါ်အဝေါ်အားဖြင့် အီသိုင်းအယ်လ်ကိုဟော (Ethyl Alcohol) သို့မဟုတ် အက်သနော(Ethanol) ဖြစ်ပြီး ယစ်မျိုးဥပဒေအရ အရက်စစ် အီသိုင်းအယ်လ်ကိုဟော အလေးချိန်နှင့် ထုထည်အချိုး (၂ mg%)နှုန်းထက် ပိုမိုပါဝင်သော အရည်ကို အရက်ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
အရက်ကို အကြမ်းအားဖြင့် အုပ်စု(Beer)၊ အုပ်စု(Wine)နှင့် အပြင်းစားအရက်အုပ်စု(Spirit or Strong)ဟူ၍ ခေါ်ဆိုသည်။
အပြင်းစာအရက်များတွင် ၊ ၊ ၊ စသည်တို့ ပါဝင်ကြသည်။
မြတ်စွာဘုရား ပြည် ၌ သီတင်းသုံးတော်မူစဉ် သေသောက်သဘင်အခါ ကျသည်နှင့် အမှူးရှိသော နောက်လိုက်မိန်းမ ငါးရာတို့သည် ဥယျာဉ်သို့ သွားကာ တစ်နေ့လုံး အရက်သေစာ သောက်စားမူးယစ်ပြီးသော် ညနေချမ်း၌ ဘုရားရှင်ထံသွားကြသည်။
လည်း လောကကြီး ပျက်စီးတော့မည်ကို မြင်သဖြင့် လာရောက်ဆုံးမကာ အရက်အိုးတို့ကို ရိုက်ခွဲစေ၏။
အရက်သောက်သုံး၍ ကျန်းမာရေးမှု ဖြစ်စေရာမှာ #အရက်ကို တစ်ထိုင်တည်း အလွန်အကျွန်သောက်ပြီး မူးယစ်ခြင်း၊ #ကြာရှည်အရက်သောက်ရာမှ အရက်စွဲခြင်း #အရက်ကြာရှည်သောက်ရာမှ ခန္ဓာကိုယ်ပိုင်းဆိုင်ရာ၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာရောဂါများ ရရှိခြင်း #အရက်စွဲသူ အရက်မသောက်ရသည့်အခါ အရက်နာကျခြင်း ဟူ၍ လေးမျိုး ခွဲခြားနိုင်သည်။
အရက်စွဲနေပါက မသောက်ဖြစ်သည့်အခါ အရက်နာကျသည့် လက္ခဏာများဖြစ်နိုင်သည်။
အမျိုးသမီးတွေမှာ အမျိုးသားများထက်စာရင် ရေဓာတ်ထက် အဆီဓာတ်များသည့်အတွက် အရက်ပြင်းအားတူ၊ ပမာဏတူသောက်လျှင် အမျိုးသားတွေထက် အမူးပိုလွယ်ပါသည်။
အရက်အစိမ်းဖြတ်ခြင်းဆိုသည်မှာ အရက်ကို ဆေးမကူဘဲ၊ မသောက်တော့ဘဲ ဖြတ်ခြင်းကို ဆိုလိုသည်။
အရက်နှင့် ပက်သက်သည့် ဥပဒေများလည်း ရှိသည်။
အရက်သောက်ခြင်းကို လူမှုရေးအနေဖြင့် အနည်းနှင့်အများဆိုသလို တွေ့မြင်ကြရသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၄) အရက်ဖြူသည် မူးယစ်စေတတ်သော အဖျော်ယမကာ တစ်မျိုးဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် အလွယ်တကူ ဝယ်ယူရရှိနိုင်သော အရက်တစ်မျိုးလည်း ဖြစ်သည်။
ကျမ်းပြု အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဘဒ္ဒန္တ ဩဘာသာဘိဝံသ (ဖျာပုံတိုက်သစ်ဆရာတော်)]] အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတဘွဲ့တံဆိပ်ရရှိတော်မူသော ကျမ်းပြုဆရာတော် ဘဒ္ဒန္တ ဩဘာသာဘိဝံသမထေရ်မြတ်သည် ၊ အနီး ခရီးခြောက်မိုင်ခန့်အကွာ တွင် မွန်မျိုးအဆက်အနွယ်ဖြစ်သူ ကုန်သွယ်လယ်လုပ်မျိုးရိုးမှ ဆင်းသက်လာသော ခမည်းတော် ဦးဖိုးသိန်းနှင့် သူကောင်းမျိုးရိုး၏ အဆက်အနွယ်ဝင်ဖြစ်သော မယ်တော် ဒေါ်ဒေါ်ညွန့်တို့မှ သက္ကရာဇ် ၁၂၆၈-ခုနှစ်၊ ဥတုဝသန္တဝါဆိုလပြည့်ကျော် (၁၁)ရက်တနင်္ဂနွေနေ့ နံနက် အရုဏ်တက်၌ မီးရှူးသန့်စင် ဖွားမြင်တော်မူသော သားရတနာ ဖြစ်သည်။
ခနောင်ထော်ရွာကြီးသည် ကို မြစ်ဖျားခံသော ၏ အရှေ့ဘက်ကမ်းခြေရှိ ဗုဒ္ဓဘာသာ သမ္မာနွယ်ဝင် ကရင်လူမျိုးတို့ နေထိုင်ရာဒေသဖြစ်သည်။
ခမည်းတော် မယ်တော်တို့သည် သားဦးရတနာ ဖွားမြင်စ၌ပင် သားဖြစ်သူကို အေးအတိတ်နှင့် အေးနိမိတ်ဆောင်ယူကာ ''မောင်အေးမောင်'' ဟုအမည်သညာ မှည့်ခဲ့ကြသည်။
ခမည်းတော် မယ်တော်တို့ ဘဝတပါးပြောင်းသွားခဲ့ကြပြီးနောက် မောင်အေးမောင်အား ဘကြီးတော်အရင်းဖြစ်သူ မလက်တိုရွာသူကြီး ဦးဖိုးခင်နှင့် နှမအရင်းဖြစ်သူ ဒေါ်ပုလေးတို့က တလှည့်စီ မွေးစားကြရန် သဘောတူကြလေသည်။
ငါးနှစ်သားတွင် မြန်မာစာ ရေးဖတ်တတ်ပြီး ဘုရားရှိခိုး အချို့နှင့် ပါဠိအနက်ကို နှုတ်တက်ရပြီးဖြစ်သည်။
ဆရာတော်လောင်းလျာ သာမဏေ ရှင်ဩဘာသည် အသက် ၂၀-သို့ ရောက်သောအခါ မူလကျေးဇူးရှင် ကျောင်းရွာ ဆရာတော်ကြီးကို ဥပဇ္ဈာယ်ပြု၍ ၊ ''ကျိုက်ခေါက်သံလာ'' ရဟန္တာများ သမုတ်တော်မူခဲ့သော သိမ်တော်ကြီး၌ ၁၂၈၇-ခုနှစ်၊ တန်ဆောင်မုန်းလဆန်း (၁၀) ရက် တနင်္ဂနွေနေ့ နံနက် ၉-နာရီအချိန်မှာ ကာရက သံဃာတော် သုံးကျိပ် ခြောက်ပါးတို့နှင့် မြင့်မြတ်သော ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိတော်မူလေသည်။
မိမိသည် ရဟန်းတဝါ ရပြီးသောအခါ ကျောင်းရွာဆရာတော်ဘုရားကြီးထံမှ ပါရာဇိကဏ်, ပါစိတ်, ဝိနည်း မဟာဝါတည်းဟူသော ဝိနည်း (၃) ကျမ်းကို အဋ္ဌကထာများနှင့်တကွ ဆိုဝါဖြင့် ပေါက်ရောက်ခဲ့သည်။
သို့သော် ကျေနပ်မှုမရှိသေးဘဲ ပန်းသတင်း လေညင်းဆောင် သကဲ့သို့ လူ့သတင်းလူချင်းဆောင်သောကြောင့် ::ကျမ်းကြီးသင်ယူ ပခုက္ကူ။
ထိုစဉ်က သည် ခရိုင်ဝန် (အရေးပိုင်) ရုံးစိုက်ရာမြို့ကြီး ဖြစ်လေသည်။
မိမိ၏တပည့်များ စာမေးပွဲဖြေဆိုသည့်အခါ သို့ သွားရောက် ဖြေရသည်။
ထိုမျှ များပြားလှသော သာသနာရေး တာဝန်များကြားမှ ကျောက်စာဝန်နှင့် ယဉ်ကျေးမှုဌာန အတွင်းဝန်ဟောင်း ၏ တိုက်တွန်းတောင်ပန်ချက်ဖြင့် သာသနာ ၂၅၀ဝပြည့် ဆဋ္ဌသံဂါယနာတင် သဘင်ကြီးအမှီ စာပေ ဝိဒူ ရဟန်း, ရှင်, လူတို့ အနှစ်သက်ဆုံးဖြစ်သော ဤမည်သော ''သုတေသန သရုပ်ပြ အဘိဓာန် ကျမ်းကြီး'' တစောင်ကို ပြီးမြောက်အောင် ပြုစုနိုင်ခဲ့သည်။
ဆရာတော်သည် ဒကာဒကာမများလှူဒါန်းကြ၍ ရရှိလာသော နဝကမ္မများနှင့် ပစ္စည်းလေးပါးတို့ကို ပြန်လည်လှူဒါန်းခြင်း၊ ရေတွင်းရေကန်များ လှူဒါန်းပြုပြင်ခြင်း၊ စာကြည့်တိုက်များနှင့် လိုအပ်သူများသို့ စာအုပ်စာတမ်းများ လှူဒါန်းခြင်း၊ မိမိဇာတိရပ်ရွာဖြစ်သည့် ခနောင်ထော်ရွာ၊ ကျောင်းရွာတို့၌ ဘုရားကျောင်းကန်များ တည်ထားပြုပြင် လှူဒါန်းခြင်း စသည့်ပါရမီအမျိုးမျိုးကို ဖြည့်ဆည်းခဲ့သည်။
မိမိကျောင်းတိုက်တွင် ''ဖျာပုံတိုက်သစ် ဝိပဿနာပြန်ပွားရေး'' အဖွဲ့၊ ဖွဲ့စည်းစေပြီး ကိုယ်တိုင် ဟောပြော ပြသကာ ယောဂီများအား တရားဘာဝနာများ လက်တွေ့ကျင့်ကြံ ပွားများစေခဲ့သည်။
အာဆီယံတက္ကသိုလ်များကွန်ရက် ချင်းမိုင်တက္ကသိုလ် (; - မဟာဝိဒျာလယ်ချေီယင်ဟ္မိုင်) သည် မြောက်ပိုင်း၊ တွင်ရှိသည်။
စတင်ဖွင့်လှစ်ခါစ၌ မူလအားဖြင့် မဟာဌာနကြီး သုံးခုရှိသည်။
နိုင်ငံတကာ၊ ဌာနဆိုင်ရာနှင့် ဌာနခွဲဆိုင်ရာအားဖြင့် CMU သည် ၂၇ နိုင်ငံမှ ၊ အင်စတီကျု၊ နိုင်ငံတကာ အဖွဲ့များနှင့် ပူးတွဲဆောင်ရွက်မှု၊ နားလည်မှုစာချွန်ရေးထိုးထားမှု ၁၄၆ ခုရှိသည်။
ချင်းမိုင်တက္ကသိုလ်တွင် သင်ကြားရေးဌာန (၂၀) ခု၊ ကောလိပ် (၂) ခု၊ သိပ္ပံကျောင်း (၂) ခုနှင့် ဘွဲ့လွန်ကျောင်း (၁) ခုတို့ ပါဝင်သည်။
ဘန်ကောက်မြို့တော်ဝန် ထိုင်းပထမဆုံး အမျိုးသမီး ဝန်ကြီးချုပ် <!-- ချင်းမိုင်တက္ကသိုလ်တွင် ဘွဲ့လွန်တက်ရောက်သင်ကြားသော မြန်မာကျောင်းသားပေါင်းမှာ ၂၀ဝ၈ အထိ အယောက် ၅၀ နီးပါးရှိသည်။
ယင်းတို့အထဲမှ တစ်ဒါဇင်ခန့်မှာ ဘွဲ့များရရှိကြပြီးဖြစ်သည်။
ချင်းမိုင်တက္ကသိုလ်ရောက် မြန်မာကျောင်းသားများအနက် ပေါက်ရောက်လူသိများသူတို့မှာ ဦးခင်မောင်ဌေး (သစ်တောပညာရှင် - ဖရီဒါ - )၊ ဦးဇော်ဝမ်း [ (စိုက်ပျိုးရေးပညာရှင် - နှစ်ရှည်စီမံကိန်း)၊ အမ်.အမ်. (လူမှုသိပ္ပံ၊ ဘလော်ဂါ၊ မြန်မာဝီကီတွင် ကူညီရေးသားသူ)နှင့် [ ဘလော်ဂါ) တို့ဖြစ်သည်။
ချင်းမိုင်တက္ကသိုလ်တွင် ကာလတိုသင်တန်းများ လာတက်သည့် မြန်မာသင်တန်းသားများမှာ များပြားလှပြီး NGO, INGO များနှင့် မီဒီယာများတွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်နေကြသည်။
တွင် သုံးဆယ့်ခုနစ်မင်း ဟူ၍ အထင်အရှားရှိနေရာ၊ အချို့ကဘနှစ်သက်စွာလက်ခံကြ၍၊ ဗုဒ္ဓတရားတော်ကိုပြတ်သားစွာ လက်ခံကျင့်သုံးသူ အချို့တို့ကမူဝေဖန်ရှုတ်ချကြသည်။
သုံးဆယ့်ခုနစ်မင်းဆိုရာ၌ ၊ ဟူ၍ရှိရာတွင် ယခုအခါ ယုံကြည်ကိုးကွယ်နေကြသော ၃၇ မင်းကား အပြင် ၃၇ မင်းပင်ဖြစ်သည်။
အောက်ပါ အပြင် ၃၇ မင်းနတ်များမှာ မြဝတီမင်းကြီး၏ မှတ်စုစာရင်း ဖြစ်သည်။
သိကြားနတ်သည်တာ၀တိံသာနတ်ပြည်််ကိုအုပ်စိုးရသည်။
အောင်မြင်သောအခါ၌ကား ဂတိအတိုင်းမပေးစား၍ ''ထွီ''ဟုဆိုမိသည်နှင့် အကွပ်မျက်ခံရသည်တွင် နတ်ဖြစ်သည်ဟူ၏။
အဆိုပါ အပြင် ၃၇ မင်း နတ်စာရင်းတွင် ဘုရင် (သို့) မင်းများ - ၉ ပါး (ယွန်းဘုရင် အပါအဝင်) မိဖုရား - ၄ ပါး မင်းသား၊ မင်းနွယ် - ၈ ပါး (သထုံမနူဟာ မင်းနွယ်အပါအဝင်) အမတ်နှင့် မင်းအမှုထမ်း - ၁၁ ဦး ကုန်သည်နှင့် ဆင်းရဲသား - ၄ ယောက် ဟူ၍ စုစုပေါင်း ၃၆ ဦးပါဝင်ကာ အမျိုးသား ၂၆ ဦး၊ အမျိုးသမီး ၁၉ ဦး ပါဝင်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃)။
အတွင်းမင်းနတ်များမှာ ပါထေယျဝဂ် ပါဠိတော်၌ ပါရှိသော ၃၇-မင်းနတ်များ ဖြစ်သည်။
အာဋာနာဋိယသုတ် သည် ၏ (၃၂) ခုမြောက်သုတ်ဖြစ်၍ ဂိဇ္ဈကုဋ်တောင်၌ ဟောကြားခဲ့သည်။
အာဋာနာဋိယသုတ်ဖြစ်ပေါ်လာပုံမှာ စတုမဟာရာဇ်နတ်မင်းကြီးလေးပါးသည် ''အာဋာနာဋ'' ဟုခေါ်ဆိုသော နတ်မြို့တော်၌ စုရုံးစည်းဝေးကြကာ ဝိပဿီဘုရားမှစ၍ ဂေါတမဘုရားအထိ ခုနှစ်ဆူသော ဘုရားရှင်ကိုယ်တော်မြတ်ကြီးတို့၏ ဂုဏ်တော်ကို အာရုံပြု၍ ရှိခိုးပြီး အာဋာနာဋိယသုတ်ကို ဖွဲ့ဆိုခဲ့ကြသည်။
အာတာနာတိယ-သုတ်တံနတ်ထိတံ ----၁. သူတော်ကောင်းအပေါင်းက ကောင်းပါပေသည်ဟု လက်ခံချီးကျူးထားသော မြတ်စွာဘုရား၏သာသနာတော်ကိုပင် မကြည်ညိုမသက်ဝင်နိုင်ကြသော လူကြမ်း ဘီလူးတို့သည် ရက်စက်တတ်ကြကုန်၏။
Ph.D ဆိုသည်မှာ Doctor of Philosophy ကို အတိုကောက် ခေါ်ဝေါ်ခြင်းဖြစ်ပြီး မြန်မာလို ဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။
Ph.D ၏ မူလ စကားလုံးမှာ ''Philosophiae Doctor'' ဖြစ်ပြီး ''ပညာတစ်ရပ်တွင် ဆရာတစ်ဆူ ပါရဂူမြောက်တတ်ကျွမ်းသူ'' ဟု ဆိုလိုသည်။
Ph.D ဘွဲ့သည် သို့မဟုတ် အဖြစ် ရပ်တည်ရန် လိုအပ်သော ဘွဲ့တစ်ခုဖြစ်သည်။
အစိုးရလုပ်ငန်းခွင်၊ များ (NGO) နှင့် ပုဂ္ဂလိက လုပ်ငန်းခွင်များတွင် လုပ်ကိုင်ကြသည်လည်း ရှိသည်။
အမေရိကန် ကနေဒါ၊ ဒိန်းမတ်တို့သို့သော နိုင်ငံများတွင် Ph.D ကျောင်းသားသည် စာတွေ့လုပ်ငန်းများယူရန်လိုသော်လည်း ရှိ အချို့တက္ကသိုလ်များတွင် ရိုးရိုးဘွဲ့အခြေခံကောင်းပါက စာတွေ့ယူရန်မလိုသည်လည်း ရှိသည်။
Ph.D ဘွဲ့၏ သမိုင်းကို ပြန်ကောက်ရလျှင် ၉ ရာစု မဒရာဆက်စ်၌ ရှိခဲ့ဖူးသော ''ijazat attadris wa 'l-ifttd'' ("license to teach and issue legal opinions") တွင်တွေ့ရပေသည်။
ပါရဂူဘွဲ့အဖြစ် တွင် ရှိတက္ကသိုလ်များက တိုးချဲ့လာခဲ့သည်။
အများအားဖြင့် သီအိုလိုဂျီ၊ နှင့် များတွင်ဖြစ်သည်။
ဝယ်လင်တန်၊ ဘတ်သ်မိတ်ကာ၊ ဟန့်ဂ်၊ မက်ကောလပ်နှင့် ဆိက်စ် (၂၀ဝ၅) တို့၏ အဆိုအရ ပထမဆုံးသော Ph.D ဘွဲ့ကို ၁၁၅၀ တွင် ၌ စပေးသည်ဟု ဆိုသည်။
Ph.D ဘွဲ့သည် ၁၉၀ဝ တွင် မှ အထိ ပြန့်နှံ့သွားပြီး ၁၉၁၇ တွင် ကလည်း လက်ခံကျင့်သုံးသည်။
တက္ကသိုလ်ကမူ သုတေသနဘွဲ့အတွက် D.Pil. ကို ဆက်သုံးသည်။
နှောင်းပိုင်းတက္ကသိုလ်များဖြစ်သော (၁၉၇၆ တွင်တည်ထောင်)၊ (၁၉၆၁ တွင်တည်ထောင်) နှင့် (၁၉၆၃ တွင်တည်ထောင်) တို့က D.Pil. ဘွဲ့ပေးစနစ်ကို ကျင့်သုံးဆဲဖြစ်ပြီး နယူးဇီလန်ရှိတက္ကသိုလ်များကလည်း D.Pil. ဘွဲ့ပေးစနစ်ကို ဆက်လက် လက်ခံသုံးစွဲကြသည်။
မြန်မာ့ဓလေ့ထုံးတမ်းအစဉ်အလာများ ၌ သာရေး၊ နာရေး ကိစ္စများဖြစ်သော ၊ ၊ ၊ နှစ်သစ်ကူးမင်္ဂလာ၊ အသုဘရှုအခမ်းအနားတို့တွင် ရဟန်းတော်များက ဤ ပရိတ်ကြီး ၁၁ သုတ်အစအဆုံးကိုဖြစ်စေ၊ သက်ဆိုင်ရာသင့်တော်သည့် သုတ်တော်အချို့ကို ဖြစ်စေ ရွတ်ဖတ်သရဇ္ဈာယ်ချီးမြှင့်ပေးလေ့ရှိသည်။
ပရိတ် ဟူသော ဝေါဟာရသည် ပရိတ္တ ဟူသော ပါဠိပုဒ်မှ ဆင်းသက်လာသည့် ပါဠိသက်ဝေါဟာရ ဖြစ်သည်။
မြတ်စွာဘုရားရှင်ဟောကြားတော်မူခဲ့သော ပိဋကတ်တော်များမှ အန္တရာယ်ကင်းအရံအတား ပရိတ်ကြီး ၁၁ သုတ်မှာ - # # # # # # # # # # # တို့ဖြစ်ကြသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ နှင့် များတွင် နှစ်ကျိပ်ရှစ်ဆူ ဘုရား ဆင်းတုတော် များရှိကြသည်။
ဆုံးစမထင်သော သံသရာ တစ်လျှောက်တွင် ဂင်္ဂါဝါဠု သဲစုမကသော ဘုရားများ ပွင့်ခဲ့ကြသည်။
သမ္ဗုဒ္ဓေ ဂါ ထာ ဂေါတမ ဘုရားရှင် ဖြစ်လာမည့် သုမေဓါ ရှင်ရသေ့အား နောင် ဘဒ္ဒကမ္ဘာတွင် ဂေါတမ အမည်ဖြင့် ဘုရားဖြစ်မည် ဟု ဗျာဒိတ်ပေးသော “ ဒီပင်္ကရာ” ဘုရားရှင် ပွင့်တော်မူသော သာရမဏ္ဍကမ္ဘာတွင် ပွင့်တော်မူကြသော ဘုရားရှင်များ မှ ဂေါတမ ဘုရားရှင်အထိ ဘုရားရှင် ၂၈ - ဆူ ရှိလေသည်။
ဂေါတမ ဘုရားလောင်း ခံယူသော ကမ္ဘာမှစ၍ ပွင့်တော်မူသော ဘုရားရှင်များ၏ အမည်တော်တို့ဖြစ်သည်။
ကိလေသာထူပြောလွန်းတဲ့ လောကကို တရားမဟော၊ တစ်ကိုယ်တည်း ချမ်းသာနဲ့ နေတော့မည် ဆိုသည့် စိတ်အကြံလည်း ဖြစ်လာသည်။
ဆရာကြီး ဂျွန် အိုကဲသည် တွင် ဂန္ထဝင်စာပေကို လေ့လာသင်ယူခဲ့သည်။
ထို့နောက် သို့ မြန်မာစာပေသင်ယူရန် မသွားမီ SOAS တွင် အာရ်. ကေ. စပရစ်ဂ် (R. K. Sprigg) နှင့် အခြား ဘာသာဗေဒပညာရှင်များထံတွင် ဆက်လက်လေ့လာဆည်းပူးသည်။
ဆရာကြီး စသူတို့ထံတွင် မြန်မာစာပေကို ဆည်းပူးခဲ့ဖူးသူဟု ဆိုကြသည်။
ဂျွန်အိုကယ်ကို အင်္ဂလန်တောင်ပိုင်း ဘရိုက်တန် ကမ်းခြေမြို့၌ ၁၉၃၄ က မွေးခဲ့ပြီး ဘုရင်မကောလိပ်တွင် ရောမနဲ့ ဂရိ ဂန္ထဝင်စာပေများ သင်ကြားခဲ့သည်။
ထို့နောက် ၁၉၅၉တွင် လန်ဒန်တက္ကသိုလ် အရှေ့တိုင်းနှင့် အာဖရိကပညာရပ်များကျောင်း၌ မြန်မာစာ ပါမောက္ခ ထံတွင် မြန်မာစာ ကို တစ်နှစ်ခွဲ သင်ယူခဲ့သည်။
ဆရာကြီး ဂျွန် အိုကဲသည် တယောထိုး ဝါသနာပါသည်။
လန်ဒန်တက္ကသိုလ် မြန်မာစာဌာနမှူးအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သော ဂျွန်အိုကယ်သည် ၂၀၂၀ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ (၃) ရက်နေ့ လန်ဒန်မြို့တွင် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
အမေရိကန်သို့ မိသားစုလိုက် ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့ပြီး၊ သတင်းဌာနတွင် သတင်းမီဒီယာ အလုပ်ကို လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
နတ်တို့ နေရာဘုံ ခြောက်ထပ်မှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။