DatarrX/myanmar-Wikipedia huggingface dataset:
ဆိုဒီယမ် ဟိုက်ဒရောဆိုဒ် (sodium hydroxide) နှင့် (hydrogen)တို့ဖြင့် လေထုထဲတွင်ဖြိုခွင်းလျှင် ဆိုဒီယမ်ကို ငွေရောင် အခဲလေးများနှင့် မီးခိုးရောင် ပြာမှုန့် ရရှိသည်။
ဆိုဒီယမ်သည် နှင့် မြင့်မားသောအပူချိန်၌ပင် ဓာတ်မပြုနိုင်ပါ။
သို့သော် ဆိုဒီယမ်သည် နက်ဖ်သလင်း (Naphthalene ) နှင့် အခြားသော များဖြစ်သည့် Aromatic Polycyclic Compounds များနှင့် aryl alkenes ဒြပ်ပေါင်း များဖြစ်လာသည်။
အော်ဂန်းနစ်ကွန်ပေါင်း ထုတ်လုပ်ရန်နှင့် Esters များ ထုတ်လုပ်ရာတွင် အသုံးဝင်ပါသည်။
ဆိုဒီယမ်၏ အခြားအသုံးဝင်ပုံ များမှာ များ ထုတ်လုပ်ရာတွင်လည်းကောင်း၊ ဆပ်ပြာထုတ်လုပ်ရာတွင်လည်းကောင်း၊ သတ္တဝါများနှင့် အပင်များတွင် တွေ့ရသော Fatty Acid နှင့်ပေါင်းစပ်ရာတွင် လည်းကောင်း၊ ဆိုဒီယမ် Vapor Lamp များပြုလုပ်ရာတွင် လည်းကောင်း၊ သတ္တုရည်ပူ (Molten metal) များသန့်စင်ရန် အတွက်လည်းကောင်း၊ သတ္တုများကို ချေးချွတ် ရာတွင် လည်းကောင်း သုံးပြုပါသည်။
ဆိုဒီယမ်သည် ကမ္ဘာ့အပေါ်ယံလွှာတွင် ခြောက်ခုမြောက် အပေါများဆုံးဖြစ်ပြီး ပါဝင်မှု 2.83% ရှိသည်။
ဆိုဒီယမ်ဒြပ်ပေါင်း အများစုကို စားသောက်ကုန်များတွင် အသုံးပြုလျက် ရှိကြပြီး အဓိကလိုအပ်သော ကုန်ကြမ်း ပစ္စည်းလည်း ဖြစ်သည်။
ရေနှင့်ထိတွေ့ပြီး ပြင်းထန်သော ပေါက်ကွဲမှုမှ ရရှိသော ဆိုဒီယမ် အမှုန့်သည် အခြားသောဒြပ်စင် အများအပြားနှင့် ပေါင်းစပ်၍ သော်လည်းကောင်း ၊ မပေါင်းစပ်ဘဲ သော်လည်းကောင်း အဆိပ်အတောက် ဖြစ်စေသည်။
ထားဝယ် ရေနက်ဆိပ်ကမ်း စီမံကိန်းသည် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရမှ အမေရိကန်ဒေါ်လာ သန်းပေါင်း ၈၆၀၀ ကျော် အကုန်အကျခံကာ ဒေသတွင် တည်ဆောက်ရန် လျာထားသော စီးပွားရေး စီမံကိန်းကြီးတစ်ရပ် ဖြစ်သည်။
လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးအနေဖြင့် ထားဝယ် ရေနက်ဆိပ်ကမ်း၊ စက်မှုဇုန်နယ်မြေနှင့် ကန်ချနပူရီသို့ သွယ်တန်းဖောက်လုပ်မည့် ၁၀၅ မိုင်အရှည်ရှိ ၈ လမ်းသွား စူပါဟိုင်းဝေးကားလမ်း၊ ရထားလမ်း၊ ဓာတ်အားလိုင်းများ၊ ရေနံ၊ သဘာ၀ပိုက်လိုင်းများ ပါဝင်ပြီး နယ်ခြားဝင်ထွက်ဇုန်တို့ ပါဝင်သည်။
အထူးစီးပွားရေးဇုန် စီမံကိန်း၏ တည်ဆောက်ရေးလုပ်ငန်းများ အနေဖြင့် ၂၀၀၈ ခုနှစ် ဇွန်လမှ ၂၀၀၉ မေလအထိ ၂၅၀ စတုရန်း ကီလိုမီတာကို လွှမ်းခြုံနိုင်သည့် ကွင်းဆင်းစမ်းသပ်မှု (land site survey) များ ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
ဆယ်ဆီယမ် (Cesium) ကို ၁၈၆၀ ခုနှစ်တွင် ဂျာမန် ပညာရှင်များဖြစ်သော Robert Wilhelm Bunsen နှင့် Guastav Robert Kirchoff တို့က Durkhein ပြည်နယ်ရှိ သဘာဝရေအား (spectroscoptic) ဖြင့် ဆန်းစစ်လေ့လာ သုတေသန ပြုကြရာမှ တွေ့ရှိခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်သည်။
ဆယ်ဆီယမ်ဟူသော အမည်သည် ရောင်စဉ်ကြည့်ကရိယာ ဖြင့် သုတေသနပြုစဉ် ထွက်ပေါ်လာ သော နက်ပြာရောင် ရောင်စဉ်အတွင်း တောက်ပသော ရောင်စဉ်လှိုင်းနှစ်ခု ပါဝင်နေခြင်းကြောင့် အရ (Caesius = celestial-bule) ကို IUPAC name အရ Caesium သို့မဟုတ် United States name အရ Cesium ဟု အတည်ပြု သက် မှတ်ခဲ့ကြသည်။
ပထမဦးဆုံးသော ဆယ်ဆီယမ်သတ္တုကို ၁၈၈၂ ခုနှစ်တွင် ဆွစ်ဇလန် ဓာတုပညာရှင် Carl Setterberg မှ barium ဒြပ်စင်နှင့် ဆယ်ဆီယမ် ကာဘိုနိုက်ထရိတ် CsCN အရောအနှော တို့ကို ပေါင်းစပ်၍ (alloy) အဖြစ် စတင်ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။
cesium သည် halogens များနှင့် ဓာတ်ပြုခြင်းဖြင့် (fluoride)၊ (chloride)၊ ဘရိုမိုက်(bromide) နှင့် အိုင်အိုဒိုက်(iodide) များကိုဖြစ်ပေါ်စေသည်။
Cesium ကို များတွင် organic ဒြပ်ပေါင်းများအတွင်းသို့ များပေါင်း ထည့်သည့်ဖြစ်စဉ်အတွက် အောက်ဆိုဒ်ဖြစ်နေသောဒြပ်စင်များ၏ ဓာတ်ပြုနိုင်စွမ်းကိုမြင့်ပေးသည့် အထောက် အပံ့ဓာတ်ကူပစ္စည်းအဖြစ်အသုံးပြုကြသည်။
ကိုများ ပြုလုပ်ရာတွင် အသုံးပြု ကြသည်။
တစ်ခါတစ်ရံတွင် အလင်းပေးမီးသီးများနှင့် များထဲမှ များ ကို ဖယ်ရှား ရန်အတွက် cesium ကိုအသုံးပြုသည်။
cesium ဆားများကို မှန်ထည်များ မာကြောစေရန် အတွက်ပုံစံအမျိုးမျိုးဖြင့်အသုံးပြုကြသည်။
cesium chloride ကို ဓာတ်ပုံရိုက်ရာတွင်အလင်းထွက်ပေးရန်၊ စက္ခုအာရုံနှင့်ဆိုင်သော များ နှင့် အီလက်ထရွန်ပြွန်များ၏ ပြင်ပဒဏ်မခံနိုင်မှု တိုးပွားနေသော အခါများတွင် အသုံးပြုသည်။
cesium ကိုများတွင်အသုံးပြုခဲ့ကြပြီး (ion)များ ကိုတွန်းပို့ သောစနစ်များတွင် မကြာသေးမှီသောအချိန်ကမှစတင်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
Cesium ဒြပ်စင်သည် အခြားသော များထက် ပေါကြွယ်ဝမှုအလွန်ပင် နည်းပါး သော်လည်း , နှင့် ကဲ့သိုသောဒြပ်စင်များထက် ပိုမိုများပြားစွာ တည်ရှိသည် ကိုတွေ့ရသည်။
Cesium သတ္တုရိုင်းတွင်းမှ သန့်စင်သော Cesium ကို အနည်းငယ်သာတွေ့ရှိရပြီး ၎င်းနှင့်ဓာတုဂုဏ် သတ္တိချင်း တူညီသော နှင့် တွဲဖက်၍တွေ့ရတက်သည်။
သတ္တုရိုင်းကို များ ပါဝင်သော ကျောက်ပျော်ရည်များ အေးခဲပြီးနောက် မာကျောသည့် ကျောက်တုံးများ အဖြစ်တွေ့ရသည်။
အဓိက ထုတ်လုပ်သော နေရာများမှာ ကနေဒါ နိုင်ငံရှိ ဘားနစ်ကန်(Bernic lake)၊ နှင့် မှ အနည်းငယ်ထုတ်လုပ်ရရှိသည်။
လူသားများသည် ၊ ရေသောက်ခြင်း နှင့် အစာစားခြင်းတို့ဖြင့် Cesium နှင့်ထိတွေ့နိုင်သည်။
Cesium ကို ပင်ကိုအတိုင်း ပတ်ဝန်းကျင်တွင်တွေ့ရှိရသည်။
Cesium ဒြပ်စင်၏ ရေဒီယိုသတ္တိကြွနေသော isotopes များသည် အနုမြူစွမ်းအင်သုံးစက်မှုလုပ်ငန်းများ၊ မတော်တဆနျူးကလီးယား ဖြစ်စဉ်များ နှင့် လက်နက်များ စမ်းသက်ခြင်း စသည်တို့မှ လေထုအတွင်းသို့ ရောက်ရှိသွားကြသည်။
နေသော များအား ရေဒီယိုဓာတ်သတ္တိပြိုကွဲခြင်းဖြစ်စဉ်(radioactive decay) မှတဆင့် ၎င်းတို့၏ ပြင်းအားကိုသာ လျှော့ချနိုင်သည်။
ရေဒီယိုသတ္တိကြွခြင်းမရှိသော Cesium များကို သဘာဝ ပတ်ဝန်းကျင်သို့ရောက်ရှိစဉ် (သိုမဟုတ်) အခြားသောဒြပ်ပေါင်းများနှင့်အလွန်တိကျသော များတွင်းတွင် ဓာတ်ပြုစဉ်အချိန်များ၌ ဖျက်စီးနိုင်သည်။
Cesium သည် မြေပေါ်သို့မကြရောက်ခင်ထိ လေထဲတွင် အကွာအဝေးရှည်လျှားစွာ လွင့်မျောနေနိုင်သည်။
ချားဂျော့ဂေါ်ဒင်သည် ထင်ရှားသော ဗြိတိသျှဗိုလ်ချုပ်တစ်ဦး ဖြစ်သည်။
ထို့ကြောင့် တရုတ်အစိုးရက ကြီးကျယ်စွာ မြောက်စားချီးမြှင့်လိုသည်ဟု စကားကမ်းလှမ်းသည်။
အခြေအနေကား ဂေါ်ဒင် မြောက်လင့်သလို ကောင်းမလာဘဲ သူနှင့်တကွ စစ်တပ်များပါ ခါတွမ်းမြို့ထဲ၌ ရန်သူဖြစ်သော မာဒီ၏ နောက် လိုက်များက ဝိုင်းဝန်းပိတ်ဆို့ခြင်း ခံရလေတော့သည်။
ဘီစီ ၃ဝဝ လောက်က ရောမနိုင်ငံကို ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက် သော ဂျာမန်လူမျိုးတစ်မျိုးမှာ ဂေါ့သလူမျိုးဖြစ်သည်။
ဂဲလပ် ဆန္ဒမဲကောက်ယူနည်းကို တီထွင်ခဲ့သော အမေရိကန်စိတ်ပညာနှင့် စာရင်းအင်းပညာရှင် ဂျော့ဂဲလပ်ကို ၁၉ဝ၁ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၁၈ ရက်နေ့တွင် အိုင်အိုဝါပြည်နယ် ဂျက်ဖာဆင်မြို့၌ မွေးဖွားသည်။
အမေရိကန်နိုင်ငံတွင် ကမ္ဘာ့စီးပွားရေးကပ်ဆိုးမှ နာလန် ထူနိုင်ရန် သမ္မတဖရန်ကလင်ဒီ ရူးစဗဲ့က ''နယူးဒီး'' အမည် တွင်သည့် စီမံကိန်းကို ချမှတ်ဆောင်ရွက်ရာ အောင်မြင်မှု အတော်အတန်ရရှိခဲ့သည်။
မှ သဘာဝဓာတ်ငွေ့နှင့် ရေနံပိုက်လိုင်းတို့ကြောင့် ကုန်ထုတ်လုပ်ရေး အချက်အချာကျသော မြို့တစ်မြို့လည်း ဖြစ်သည်။
အလက်ဇန်းဒရီးယားမြို့ကို က ဘီစီ ၃၃၁ ခုနှစ်တွင် တည်ထောင်ခဲ့ပြီး ၎င်းသည် အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ မြို့တော် အဖြစ် နှစ်ပေါင်း တစ်ထောင်ကျော်မျှ တည်ရှိနေခဲ့သည်မှာ မွတ်စလင် တို့ သိမ်းပိုက်ခဲ့သည် အေဒီ ၆၄၁ ခုနှစ် အထိပင် ဖြစ်သည်။
အလက်ဇန္ဒရီးယားသည် တွင် ပါဝင်သော အလက်ဇန္ဒရီးယား မီးပြတိုက် ၊ ရှေးခေတ်အခါက အကြီးဆုံး ဖြစ်ခဲ့ဖူးသော စာကြည့်တိုက်နှင့် ကွန်အယ်လ်ရှိုကာဖာ၏ မြေအောက်သင်္ချိုင်း တို့ကြောင့် နာမည်ကျော်ကြားသည်။
အကြောင်းမှာ မြေထဲပင်လယ်နှင့် တို့အား ကုန်းလမ်းမှ ဆက်စပ်နေမှုနှင့် အီဂျစ် ချည်ထည်မှ အမြတ်အစွန်းများစွာ ရရှိသော ကုန်သွယ်ရေး တို့ကြောင့် ဖြစ်သည်။
ဉာဏ်ရည်တု (သို့တည်းမဟုတ်) တုပဉာဏ်ရည် (အင်္ဂလိပ်: artificial intelligence, အတိုကောက်: AI) သည် ကွန်ပျူတာ သိပ္ပံပညာရပ်၏ ဘာသာရပ်ခွဲတစ်ခုဖြစ်ပြီး စက်ကိရိယာများတွင် လူတို့၏ ဉာဏ်ရည်ဉာဏ်သွေးကို တုပထည့်သွင်းရန် ရည်ရွယ်သည့် ပညာရပ်ဖြစ်သည်။
ဉာဏ်ရည်တုကို ကွဲပြားခြားနားသော အမျိုးအစား သုံးမျိုး ခွဲခြားနိုင်သည်။
သိပ္ပံနှင့် နည်းပညာ မြင့်မားလာသည့် လူမှုအသိုက်အဝန်းတွင် AI နည်းပညာသည် သစ်ဆန်းသည့် ဝန်ဆောင်မှုများစွာကို ပေးစွမ်းသည်။
AI နည်းပညာဖြင့် အသက်မွေးလိုသူများအတွက် သင်္ချာ၊ ကွန်ပျူတာ သိပ္ပံနှင့် အင်ဂျင်နီယာ နည်းပညာဆိုင်ရာ စွမ်းရည်များအပြင် ဆက်သွယ်ရေးနှင့် စီမံခန့်ခွဲမှု စွမ်းရည်များပါ တတ်မြောက်နားလည်ရန် လိုအပ်သည်။
အွန်တေရီအို ဒေသနှင့် တို့အကြားတွင် နိုင်ငံတကာ နယ်နိမိတ် အဖြစ် တည်ရှိသည်။
ကမ္ဘာပေါ်တွင် အမြင့်ဆုံး ရေတံခွန်မှာ ရှိ ဖြစ်သည်။
လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင် ပထမဆင့်၊ နိုင်ငံ့ဂုဏ်ရည် ပထမဆင့်နှင့် အောင်ဆန်း တံခွန်ဘွဲ့ရ ဗိုလ်မင်းရောင်ကို ရန်ကုန်မြို့ ရေကျော်ရပ် မြောင်းကြီးလမ်း၌ အဖ ဦးဖိုးထင်၊ အမိ ဒေါ်သင်းမြိုင်တို့က ၁၉၁၇ ခုနှစ်၊ စက်တင်ဘာလ ၂၆ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်။
ရန်ကုန်မြို့ ကန်တော်ကလေးရှိ ဆရာကြီးဦးဖိုးအိမ်၏ အင်္ဂလိပ်မြန်မာ နှစ်ဘာသာသင်ကျောင်းတွင် ဒသမတန်းအထိ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
တော်လှန်ရေး အစိုးရလက်ထက်တွင် နိုင်ငံတော် သစ်လုပ်ငန်းအဖွဲ့ ၌ အထူးအရာရှိအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
သို့ ဝင်ရောက်၍ နိုင်ငံရေးဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
သို့ စစ်ပညာသင်ကြားရန် စေလွတ်သည့် စတုတ္ထအသုတ် မြန်မာမျိုးချစ်လူငယ်များနှင့်အတူ ၁၉၄၁ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၈ ရက်နေ့တွင် ကိုရီယုမာရူး သင်္ဘောဖြင့် ရန်ကုန်မြို့မှ ထွက်ခွာခဲ့ရာ ဇူလိုင်လ ၂၂ ရက်နေ့တွင် ရှန်ဟိုင်းသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။
ကျော်ငြိမ်း ၏ ရဲဘော်သုံးကျိပ် အတ္ထုပ္ပတ္တိ။
မိလိန္ဒပဉှာ (; Milinda Pañha ) (သို့) မိလိန္ဒအမေးပုစ္ဆာများ ဟူသည်မှာ ဘီစီ ၁၀၀ ခုနှစ်ခန့်တွင်မိလိန္ဒပဉှာပါဠိတော်မြန်မာပြန်၊ သာသနာရေးဦးစီးဌာန၊ ၁၉၉၂ ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည့် ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား၏ တရားတော်များနှင့်ပက်သက်သည့် အမေးအဖြေများကို မှတ်တမ်းတင်ထားသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာဆိုင်ရာ ကျမ်းတစ်စောင် ဖြစ်သည်။
မေးခွန်းများမေးသည့် ၏ဘုရင် ကို အစွဲပြု၍ မိလိန္ဒပဉှာဟု အမည်တွင်ခြင်းဖြစ်သည်။
မိလိန္ဒမင်း၏ မေးခွန်းများကို ဖြေဆိုပေးသူမှာ ဟု အမည်တွင်သည့် အရှင်မြတ်တစ်ပါး ဖြစ်သည်။
မြန်မာတို့၏တွင် ထည့်သွင်းမှတ်တမ်းတင်ခဲ့သည့် ဘုရားဟောမဟုတ်သည့် ကျမ်းစာတစ်စောင်လည်းဖြစ်သည်။
ရှင်လက်ထက်တော်အခါက အနီးရှိ တစ်ခုသောကျောင်းဆောင်တွင် အပေါင်းတို့ စုဝေးနေထိုင်ကြသည်။
တစ်နေ့တွင် ရဟန်းတစ်ပါးသည် တစ်ဦးကို တံမြတ်စည်းလှည်းရာမှထွက်ပေါ်လာသော အမှိုက်များကို သွားရောက်စွန့်ပစ်ရန် စေခိုင်းသည်။
သဒ္ဒါ၊ သင်္ချာ၊ ဗိသုကာ စသော ယောက်ျားတို့တတ်အပ်သည့် အတတ်ပညာတစ်ဆယ့်ရှစ်ပါး နှင့် ဘုရားရှင်ဟောကြားခဲ့သော ၊ ၊ စသည့် ပညာတို့ကို ကောင်းစွာ ကျွမ်းကျင်တက်မြောက်သူဖြစ်လာသည်။
ထိုမင်းသည် တိုင်းပြည်တွင်းရှိ ပညာရှိအခေါ်ခံ အသိပညာရှင်၊ အတတ်ပညာရှင်များ ရဟန်း များနှင့် ယှဉ်ပြိုင်ဆွေးနွေးလေ့ရှိသည်။
ရဟန်းတို့သည်လည်း သာဂလမြို့ကိုရှောင်၍ သို့သာ ပြောင်းရွှေ့သတင်းသုံးကြကုန်သည်။
ပြဿနာပင်ဖြစ်စေ ပုစ္ဆာပင်ဖြစ်စေ မေးမြန်းစမ်းစစ်သည်ဆိုသည်မှာ နည်းအမျိုးမျိုးရှိသည်။
တို့သည် နှစ်ပေါင်းများစွာ ငရဲမီးတွင်ကျခံရသော်လည်း မကြေညက်နိုင်ဟုလည်း ဆိုကြပြန်ပါသည်။
ဗိုလ်မင်းရောင်သည် ‎ ၏အဘိုးဖြစ်ပြီး နာမည်ကျော် “ရွှေလရောင်”ဘွဲ့ခံ မြို့လုလင် မြို့သူကြီး ဦးမင်းရောင် ဖြစ်သည်။
သို့သော် ဗိုလ်မင်းရောင်က သစ္စာမခံသည့်ပြင် ပြန်လည်တုံ့ပြန် ပြောဆိုသည်။
သန်းဝင်းလှိုင်၏ ရုပ်တုမှပြောသော မြန်မာ့သမိုင်းဝင် ပုဂ္ဂိုလ်ထူးများ။
ခုနှစ်စဉ်အလွမ်း ရုပ်ရှင်ကို က ရိုက်ကူးခဲ့သည်။
ခုနှစ်စဉ်အလွမ်း ရုပ်ရှင်တွင် အမျိုးသားသရုပ်ဆောင် ၊ နှင့် အမျိုးသမီးသရုပ်ဆောင် ၊ စုလှိုင်နှင်းတို့ အဓိကပါဝင် သရုပ်ဆောင်ထားသည်။
ယင်းရုပ်ရှင်သည် အဖြူအမည်းရုပ်ရှင်အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး အမျိုးသားသရုပ်ဆောင် သည် အဆိုပါ ဇာတ်ကားဖြင့် ကို ရရှိခဲ့ပြီး ဒါရိုက်တာမောင်ဝဏ္ဏသည်လည်း ယင်းဇာတ်ကားဖြင့် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်အကယ်ဒမီ ထူးချွန်ဆုကို ဒုတိယအကြိမ်ရရှိခဲ့သည်။
ဆလင်ဒါဆိုသည်မှာ ပစ်စတင်သုံးသည့် သို့မဟုတ် ၏ အလုပ်လုပ်သော အစိတ်အပိုင်းဖြစ်ပြီး ပစ်စတင် သွားလာလှုပ်ရှားသည့် နေရာလည်း ဖြစ်သည်။
အများကို ဘေးတိုက်တွဲယှဉ်ထားလေ့ ရှိပြီး ၎င်းကို ဘန့်ခ် သို့မဟုတ် အင်ဂျင်ဘလောက်တုံးဟု ခေါ်လေ့ ရှိကြသည်။
ကွန်ကော့သည် တာဘိုဂျက် အင်ဂျင်ဖြင့် မောင်းနှင်ပြီး အသံထက်မြန်အောင် သွားနိုင်သည့် ခရီးသည်တင် လေယာဉ်ဖြစ်သည်။
ကွန်ကော့သည် အခြားလမ်းကြောင်းများကို ပျံသန်းသော်လည်း ပုံမှန်အားဖြင့် ဟိသ်ရိုး လေဆိပ် နှင့် ချားဒီဂေါလ် လေဆိပ်တို့မှ အတ္တလန္တိတ် သမုဒ္ဒရာကို ဖြတ်၍ ပုံမှန် လမ်းကြောင်း အဖြစ် ဂျွန်အက်ဖ် ကနေဒီ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လေဆိပ်သို့ အခြား ခရီ:သည်တင် လေယာဉ်ပျံများ ပျံသန်းသော အချိန်၏ တစ်ဝက်မျှဖြင့် စံချိန်တင် ပျံသန်းခြင်း အားဖြင့် အမြတ်အစွန်းများစွာ ရရှိသည်။
မဂ္ဂနီစီယမ် (Magnesium)သည် သတ္တုဒြပ်စင် တမျိုးဖြစ်ပြီး (Periodic table) ၏ အုပ်စု အမှတ် -၂ (Group -II) တွင် ပါဝင်ပြီး အတိုကောက်သင်္ကေတ အဖြစ် (Mg) ဟု သတ်မှတ်ထားသည်။
မဂ္ဂနီစီယမ် သည် လွယ်ကူစွာ ဓာတ်ပြုနိုင်ပြီး၊ ၎င်းကို ရှိသော ဆူပွက်နေသော ရေထဲတွင်ထားရှိသောအခါ ဆားနှင့် ဓာတ်ပေါင်းကို လျော့နည်းသွားစေခြင်းဖြင့် အကောင်းဆုံး သတ္တုကို ထုတ်လုပ်ပေးနိင်ပါသည်။
မဂ္ဂနီစီယမ် ဓာတ်ပေါင်းကို (သတ္တု ၊ဖန်) မီးပြင်းဖိုတွင် ပေါင်းစပ်ရန်ခက်ခဲသော ၊ ၊ သံဓာတ်ပါသော သတ္တု၊ နှင့် တို့တွင် အသုံးပြုပါသည်။
မဂ္ဂနီစီယမ် သည် ပတ်ဝန်းကျင်တွင် ၈ ခုမြောက် အများဆုံပါဝင်သော ဒြပ်စင်ဖြစ်ပြီး မာကြောသော ကမ္ဘာမြေကြီးတွင် ၂ % ပါဝင်ပြီး၊ ပင်လယ်ရေထဲတွင် တတိယ အပေါ များဆုံးပျော်ဝင်နေသော ဒြပ်စင် ဖြစ်သည်။
လူသားများ သည် မဂ္ဂနီစီယမ် ၁ ရက်ကို ၂၅၀ နှင့် ၃၀၀ မီလီဂရမ် စားသုံးရမှာဖြစ်ပြီး အနည်းဆုံး၂၀၀ မီလီဂရမ် စားသုံးရမှာဖြစ်သည်။
ခြောက်သွေ့နေလျှင် ၎င်းသည် လှည့်ပတ်နေနိုင်ခြင်း ၊ လေနှင့်သက်ဆိုင်သော ပို့ဆောင်ခြင်း နှင့် သွန်ထွက်ခြင်း တို့ကြောင့် ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။
မဂ္ဂနီစီယမ်သည် အရေးကြီးသတ္ထုဓာတ်တစ်မျိုးဖြစ်ပြီး ခန္ဓာကိုယ်၏ လုပ်ငန်းဆောင်တာ အများအပြားတွင် ပါဝင်ခြင်းကြောင့် မဂ္ဂနီစီယမ် ချို့တဲ့ခြင်းလက္ခဏာများမှာလည်း အမျိုးမျိုးဖြစ်နိုင်ပေသည်။
မဂ္ဂနီစီယမ်ကို ဖြည့်စွက်သောက်သုံးရန် လိုအပ်ချက်ကို သိရှိရန် မလွယ်ကူပေ။
မဂ္ဂနီစီယမ် အောက်ဆိုဒ် အငွေ့သည် ပတ်ဝန်းကျင်အကျိုးသက်ရောက်မှု အနည်းငယ်သာ တွေ့ရှိရသည်။
ရုပ်ဂုဏ် နှင့် ဒြပ်ဂုဏ်သတ္တိတို့မှာ ၊ တို့နှင့် ဆင်တူသည်။
စထရွန်တီယမ်သည် ကယ်လစီယမ်၊ ဘေရီယမ်တို့နှင့် ဆင်တူသော်လည်း ကုန်ကျစရိတ်မြင့်မားသောကြောင့် အသုံးချခြင်း နည်းပါးသည်။
သဘာဝတွင်တွေ့ရှိရသော စထရွန်တီယမ်များမှာ မီးသင့်ကျောက်များ၏ ၀.၀၃၄ ရာခိုင်နှုန်း ဖြစ်သော တွင်းထွက်ဆာလဖိတ်ပုံစံ (Celestite, SrSO4) နှင့် ကာဗွန်နိတ် စထရွန်တီနိတ် (SrCO3) တို့ဖြစ်ကြသည်။
ယနေ့ခေတ်တွင် လောင်စာများ(ကျောက်မီးသွေး၊ လောင်စာဆီအမျိုးမျိုး စသည်) လောင်ကျွမ်းခြင်းကြောင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်တွင် စထရွန်တီယမ်၏ပါဝင်ကိန်းမှာ မြင့်တက်လျက် ရှိသည်။
ပြည်သူ့ရင်ပြင်နှင့် ပြည်သူ့ဥယျာဉ်အတွင်းရှိ သဘာဝကမ္ဘာ ခေတ်မီကစားကွင်းများကို ၂၀၁၁ ခုနှစ် မတ်လ ၅ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
ပြည်သူ့ရင်ပြင်နှင့် ပြည်သူ့ ဥယျာဉ်သည် နှင့် လွှတ်တော် အဆောက်အအုံကြား၌ တည်ရှိပြီး နေရာ အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် မြေဧက ၁၃၀ ခန့်ရှိသည်။
တူရကီသမ္မတနိုင်ငံသည် တိုက်အနောက်ပိုင်းရှိ ကျွန်းဆွယ်တစ်ခုလုံးနှင့် ဥရောပတိုက်တောင်ပိုင်း အရှေ့ဘက်အစွန်ပိုင်းတို့ ပါဝင်သော နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်သည်။
တစ်နိုင်ငံလုံးလူဦးရေ၏ ၆၅ ရာခိုင်နှုန်းသည် လယ်ယာစိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းနှင့် ကျွဲနွားမွေးမြူရေးလုပ်ငန်းများဖြင့် အသက်မွေးကြသော်လည်း နိုင်ငံ၏မြေယာ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းကိုသာ စိုက်ပျိုးလုပ်ကိုင်ကြသည်။
တူရကီလူမျိုးများ၏ မူလဒေသမှာ ပြည်ဖြစ်၍ ၆ ရာစုနှစ်တွင် တာကီစတန်ပြည်သို့ ရောက်ရှိပြီး ၇ ရာစုတွင် အစ္စလာမ်ဘာသာကို သက်ဝင်ယုံကြည်ခဲ့ကြသည်။
မွန်ဂိုလူမျိုးများ၏ တိုက်ခိုက်မှုကြောင့် အာရှတိုက်အလယ်ပိုင်းမှ ဆုတ်ခွာခဲ့ရသော တူရကီ (Ottoman Turks) လူမျိုးများသည် ဆဲလ်ချွတ်က်တူရကီလူမျိုးများထံတွင် အမှုထမ်းခဲ့ပြီးနောက် ၁၂၉၉ ခုနှစ်၌ ၎င်းတို့၏ခေါင်းဆောင် ပထမအော့စမန်ဘုရင် (Osman I) သည် နိုင်ငံသီးခြားတည်ထောင်ကာ အာရှမိုင်းနားတစ်ခုလုံးကို သိမ်းပိုက်ပြီး ဥရောပတိုက်တွင်းသို့ နယ်ချဲ့ခဲ့သည်။
သည် ၁၈၂၁ ခုနှစ်မှ ၁၈၂၉ ခုနှစ်အထိ တူရကီတို့၏ အုပ်စိုးမှုကို အောင်မြင်စွာ တော်လှန်နိုင်ခဲ့သဖြင့် လွတ်လပ်ရေးပေးလိုက်ရသည်။
သို့သော် ၁၈၇၆ ခုနှစ်၌ ဘူလ်ဂေရီးယားနိုင်ငံ ထကြွမှုကို အကြောင်းပြု၍ ရုရှနှင့် တူရကီတို့ ထပ်မံစစ်ဖြစ်ကြပြန်ရာ တူရကီက အရေးနိမ့်ခဲ့သဖြင့် ၁၈၇၈ ခုနှစ် ဘာလင်စာချုပ် (Treaty of Berlin) အရ ဘော်လကန်နိုင်ငံငယ်များဖြစ်သော ဘူလ်ဂေရီးယား၊ ၊ ၊ ၊ ဟာဇီဂိုးဗီးယား စသော နိုင်ငံငယ်များကို တူရကီက လွတ်လပ်ရေးပေးလိုက်ရသည်။
စစ်ပြီးခေတ်၌ ဒါးဒနဲရေလက်ကြားကို တူရကီနှင့် တို့ ပူးပေါင်းထိန်းသိမ်းရန်ဟူသော ရုရှအဆိုကို တူရကီက လက်မခံသဖြင့် ရုရှက တူရကီနှင့် အဆက်အသွယ်ဖြတ်လိုက်သည်။
တူရကီနိုင်ငံသည် (NATO) အဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဖြစ်၍ ဥရောပဘုံဈေးအဖွဲ့တွင် အပေါင်းအပါအဖွဲ့ဝင်တစ်ဦးဖြစ်သည်။
တစ်ချိန်တည်းမှာပင် ဆိုက်ပရပ်အရေးအခင်းကို ပြေလည်စွာ ဖြေရှင်းပေးနိုင်ခဲ့၍ တူရကီနိုင်ငံအဖို့ ဂရိနိုင်ငံနှင့် ချစ်ကြည်ရင်းနှီးစွာ ဆက်ဆံရေးအတွက် လမ်းပွင့်သွားခဲ့သည်။
တူရ‌ဂေနျက်သည် အသက် ၁၆ နှစ်အရွယ်ကပင် ‌၌ ပညာသင်ခဲ့၏။
သို့‌သော် ‌ရှေးဆန်‌သော မိခင်ဖြစ်သူ၏ ပြင်းထန်‌သော အချုပ်အချယ်၊ အဆုံးအမများကို မနှစ်မြို့သဖြင့် သို့ ထွက်ခွာ လာခဲ့ပြီးလျှင် ဘာလင်တက္ကသိုလ်တွင် ‌ဟေးဂဲ၏ ယထာဘူတပညာများကို ‌လေ့လာလိုက်စား သင်ယူခဲ့‌လေသည်။
တူရ‌ဂေနျက်သည် တိုင်းရင်းသား ရုရှဘာသာစကားအပြင် ၊ ပြင်သစ် ဘာသာနှင့် ဂျာမန်ဘာသာစကားများကိုလည်း တတ်ကျွမ်း၏။
တူရိယာဟူသည်မှာ သာယာသော အသံများ ထွက်‌ပေါ်လာအောင် တီးအပ်မှုတ်အပ်သော ဖြစ်သည်။
အတီးနှင့်ဆိုင်သော တူရိယာတို့မှာ ၊ စောင်း၊ စသည်တို့ဖြစ်သည်။
အမှုတ်နှင့်ဆိုင်သော တူရိယာတို့မှာ ၊ ‌ စသည်တို့ဖြစ်သည်။
ကြိုးတစ်‌ချောင်းကို တင်းတင်းဆွဲ၍ လက်ဖြင့်ခတ်လျှင် ကြိုး၏တုန်ခါမှု‌ကြောင့် အသံမြည်သည်။
စောင်းအပြင် မှာလည်း ကြိုးတပ်တူရိယာတွင် ပါဝင်သည်။
အခြား ကြိုးတပ် တူရိယာတို့မှာ ၊ ၊ ၊ ဇစ်သာတို့ဖြစ်ကြသည်။
အနောက်နိုင်ငံ နှဲ တို့တွင် အိုးဘို၊ ၊ တို့သည် အများသိသော တူရိယာများဖြစ်‌လေသည်။
ဆည်းလည်းဟူသော အမျိုးအစားတွင် ဇိုင်လိုဖုန်း၊ စသည်တို့ကို ထည့်သွင်းသည်။
မြန်မာ့စံနစ်အရမှာမူ တူရိယာကို ကြေး၊ ကြိုး၊ သားရေ၊ ‌၊ လက်ခုပ်ဟူသော ဆိုရိုးစကားအတိုင်း - # ကြေးဖြင့်လုပ်သော တူရိယာ၊ # ကြိုးဖြင့်လုပ်သော တူရိယာ၊ # သားရေဖြင့်ကျက်၍ရသော တူရိယာ၊ # လေဖြင့်မှုတ်ရသော တူရိယာ၊ # လက်ခုပ်ကဲ့သို့ တီးရသော တူရိယာ ဟူ၍ ငါးမျိုးပိုင်းခြားထားသည်။
ဝါးလက်ခုပ်သဘောပါဝင်သော ချပ်၊ စသည်တို့လည်း ရှိ‌သေးသည်။
ဂျာမနီနိုင်ငံတွင်ကား သည် အကြီးဆုံးဖြစ်၏။
ထိုတူး‌မြောင်းသည် နိုင်အဂ္ဂရာ ကျွန်းဆွယ်ကို ‌ကျော်ဖြတ်၍ နှင့် ‌ရေအိုင် ကြီးများကို ဆက်သွယ်ထား‌သော တူး‌မြောင်းဖြစ်သည်။
သို့‌သော် အ‌မေရိကတိုက်တွင် အ‌ရေးပါအရာ‌ရောက်ဆုံး တူး‌မြောင်းမှာ ဖြစ်သည်။
ရုရှနိုင်ငံတွင် ၁၈ ရာစုနှစ်အစ လက်ထက်ကပင် တူး‌မြောင်းအများအပြား ‌ဖောက်လုပ်ခဲ့၏။
ဒုတိယ ၅ နှစ်စီမံကိန်းအရ ပထမဦးဆုံး ‌ဖောက်လုပ်‌သော တူး‌မြောင်းမှာ အိုနီဂါအိုင်နှင့် လာဒိုဂါအိုင် တို့ကိုဖြတ်၍ နှင့် ‌ဗောလတစ်ပင်လယ်တို့ကို ဆက်သွယ်‌ပေးထား ‌သော တူး‌မြောင်းဖြစ်သည်။
ထိုတူး‌မြောင်းကို ‌ဖောက်လုပ်ခြင်းအားဖြင့် ‌ဗော်လဂါမြစ် ‌ရေကြောင်းသွားလာ‌ရေးကို အထိ ‌ပေါက်‌ရောက်‌စေခဲ့၍ ယင်းမှ ခွဲဖြာ‌ဖောက်လုပ်‌သော အခြား တူး‌မြောင်းငယ်များအားဖြင့်လည်း ‌မော်စကိုမြို့၊ လီနင်ဂရက်မြို့၊ ပင်လယ်ဖြူတို့ကို ဆက်သွယ်နိုင်ခဲ့‌လေသည်။
ရန်ကုန်မြစ်မှခွဲထွက်‌သော ပဲခူးမြစ်‌ပေါ်ရှိ နှင့် ပေါ်ရှိ မြစ်ကျိုးရွာမှစတင်၍ တောင် ဘက်ရှိ တာဝရွာတွင် ပဲခူးမြစ်နှင့်လာ‌ရောက်ဆက်သွယ်သည့် ပဲခူးသည် အလျား ၃၈ မိုင်ရှည်၍၊ တူး‌မြောင်း၏ထိပ်နှစ်ဘက်တွင် အရှည်‌ပေ ၂၄၀၊ အကျယ်‌ပေ ၃၀ ရှိ‌သော ‌ရေတံခါးတစ်ခုစီ တပ်ဆင်ထားသည်။
သ‌င်္ဘော ကြီးများ အသုံးပြုသည့် တူး‌မြောင်းမျိုးမှာ တစ်ခုမှ အခြားပင်လယ်တစ်ခုသို့ ကူးသွားရာ၌ ခရီးကိုနီး‌အောင် များကိုဖြတ်၍ ‌ဖောက်လုပ်ထားသည့် တူး‌မြောင်းမျိုး သို့မဟုတ် ပြည်တွင်းအ‌ရေးကြီးသည့်‌နေရာကို ဖြစ် ‌အောင် တူးယူသည့်တူး‌မြောင်းမျိုးဖြစ်သည်။
သ‌င်္ဘောကြီးများ အသုံးပြုသည့် တူး‌မြောင်းများအနက် ပင်လယ်ချင်း ဆက်သွယ် ထား‌သော တူး‌မြောင်းများမှာ အီဂျစ်နိုင်ငံရှိ ၊ ဂျာမနီနိုင်ငံရှိ ကီးတူး‌မြောင်း၊ ပနားမားနိုင်ငံရှိ စသည်တို့ဖြစ်ကြ၍၊ ကယ်လဒိုးနီးယန်းတူး‌မြောင်းမှာ ဤအမျိုးအစားတွင် ‌ရှေးအကျဆုံး တူး‌မြောင်းဖြစ်သည်။
ရှိ မှာကား ကို သ‌င်္ဘောဆိပ်မြို့ဖြစ်လာ‌စေရန် ‌ဖောက်သွယ်ထား‌သော တူး‌မြောင်း ဖြစ်‌လေသည်။
အင်းဝမြို့သား ဇာတိဖြစ်၍၊ စာဆိုအ‌ကျော် ၏ တပည့်ရင်းလည်းဖြစ်သည်။
နှင့် ရှင်မဟာရဋ္ဌ သာရတို့သည် အပြိုင်စာဆိုကြသကဲ့သို့ ထိုဆရာ‌တော်နှစ်ပါး၏ တပည့်များဖြစ်ကြ‌သော ရှင်အုံးညိုနှင့် ရှင်‌တေ‌ဇောသာရတို့သည် အပြိုင်စာဆို‌လေ့ရှိကြသည်။
ရွှေဟင်္သာမင်းပျို့နိဒါန်း စာဆိုတော်များ အတ္ထုပ္ပတ္တိး မြန်မာစာပေသမိုင်း မြန်မာစာညွန့်ပေါင်းကျမ်း ပထမတွဲ ကဗျာသာရတ္ထသင်္ဂြိုဟ်း ထွန်းသခင်၊ ရခိုင်ဘုရားများသမိုင်း ကောဇာသက္ကရာဇ် ( ၈၄၂ - ၈၆၃ ) အင်းဝရွှေမြို့တော်ကို ဒုတိယ-မင်းခေါင်မင်း အုပ်စိုးနေချိန်တွင် အင်းဝမြို့မှ ရှင်မဟာရဋ္ဌသာရနန့် ရှင်တေဇောသာရတို့သည် ရခိုင်နိုင်ငံတော် မြောက်ဦးမြို့သို့ ရောက်ရှိလာသော အချိန်မှာ သက္ကရာဇ် ( ၈၄၈ )ခန့်တွင် ရခိုင်ဘုရင်မင်းဒေါလျာ အုပ်စိုးနေသောအချိန် ဖြစ်ပြီး ထိုအရှင်နှစ်ပါးတို့သည် မြောက်ဦးမြို့ရွှေနန်းတော်၏ တောင်ဘက် မိုင်ဝက်ခန့်အကွာ ဘုရင်မင်းစောမွန်လက်ထက်က သာသနာပိုင် ဆရာတော်ကြီး ရှင်မဟာဝိဇယ၏ သီတင်းသုံးနေထိုင်တော်မူရာ မဟာဝိဇယရံသီကျောက်တိုက်၌ သီတင်းသုံးဝါဆိုခဲ့ကြသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ (၅) ထွန်းသခင်၊ ရခိုင်ဘုရားများသမိုင်း။
မြန်မာလို ဆေးခြောက်ဟုဆိုလျှင် နားလည်လွယ်၍ ရုက္ခဗေဒဘာသာ အားဖြင့် cannabis sativa and cannabis indica ဟု ခေါ်ဆိုသည်။
ဆေးခြောက်ကို ဘယ်လိုသုံးကြလဲ မြန်မာနိုင်ငံမှာ ကြက်သားကာလသားဟင်းထဲထည့်ချက်စားတဲ့ဓလေ့က အပျော်အနေနဲ့ ဟိုးအရင်ကတည်းကရှိပြီးသားပါ။
မူးယစ်ဆေးဝါး ဆိုသည်မှာ သုံးစွဲမိသောသူအတွက် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ စွဲလမ်းမှုများကိုဖြစ်စေတတ်ပြီး အရှည်သဖြင့် စွဲလမ်းခြင်း၊ စိတ်အာရုံထွေပြားခြင်း၊ စိတ်ကျန်းမာရေးထိခိုက်ပျက်ပြားစေခြင်း စသော ဂုဏ်သတ္တိရှိသည့် အရည်သော်လည်းကောင်း၊ အမှုန့်သော်လည်းကောင်း၊ အစိုင်အခဲ (ဆေးပြား) သော်လည်းကောင်း ဆိုလိုသည်။
ပါဠိ အမည်မှာ ဥမတ္တက ၊ မာတုလ လို့တွေ့ရသည်၊၊ ပဒိုင်း၏ အမည်မှာ Datura ဖြစ်သည်။
ပဒိုင်းမျိုးစိတ် (၉)မျိုး ရှိသည်။
Datura ceratocaula Jacq. Datura discolor Bernh. – Desert Thorn-apple Datura ferox L. – Long Spined Thorn-apple Datura inoxia Mill. – Thorn-apple, Downy Thorn-apple, Indian-apple, Moonflower, Sacred Datura, Toloatzin, Toloache Datura leichhardtii F.Muell. ex Benth. (syn. D. pruinosa) – Leichhardt's Datura Datura metel L. Datura quercifolia Kunth – Oak-leaf Thorn-apple Datura stramonium L. (syn. D. inermis) – Jimsonweed, Thorn-apple Datura wrightii Regel – Sacred Datura, Sacred Thorn-apple ပဒိုင်းပင်သည် အပင်ငယ်ဖြစ်ပြီး ၂ပေ - ၃ ပေ ခန့် မြင့်နိုင်သည်၊၊ ပင်စည်ရိုးနဲ့ အပွင့်ကို စွဲ၍ ပဒိုင်းဖြူ ၊ ပဒိုင်းဝါ ၊ ပဒိုင်းနက်ဟု ခွဲခြားသည်။
ရွက်ညှာမှာ ရှည်ပြီး ရွက်ကြောများ ထင်ရှား ကြောင်း တွေ့ရသည်၊၊ ရွက်နားများတွင် အတွန့်လေးများပါသည်၊၊ = အပွင့်သည် ခေါင်းလောင်းပုံ ဖြစ်ပြီး အရွယ်အစား အတော်ကြီးသည်။
ပဒိုင်းသည် အဆိပ်ပင် ဖြစ်ကာ ပဉ္စငါးပါးလုံး အဆိပ်ရှိသည်၊၊ ပဒိုင်းပင်တွင် tropane alkaloids ပါဝင်ခြင်းကြောင့် အဆိပ်အဖြစ် အသုံးပြုကြသည်။
ဆေးအဖြစ် အသုံးပြုရာတွင်စင်ကြယ်အောင် ပြုပြင်(သုဒ္ဒပြု) ပြီးမှ သုံးရပါမယ်၊၊ စင်ကြယ်အောင်ပြုလုပ်ပုံမှာ - အသုံးပြုလိုသော ပဒိုင်းပင်၏ အစိတ်အပိုင်း တစ်ခုခုကို နွားနို့တွင် တစ်နာရီကြာအောင် ပြုတ်ရမယ်၊၊ ထိုသို့ သုံးကြိမ် ပြုခြင်းဖြင့် ပဒိုင်းရှိ အဆိပ်ဓာတ်တို ကုန်ခမ်းသွား ပါမယ်၊၊ ထိုအခါမှ အသုံးပြုရကြောင်း ရှေးဟောင်းဆေးကျမ်းများမှာ ပြဆိုထားပါတယ်၊၊ ပဒိုင်းအဆိပ်သင့်ပါက ဖြေဆေးအဖြစ် ` ပဒိုင်းသီးစားသော မရူးလော၊ အမဲခြောက်ဖုတ်စားသော မပျောက်လော ´ ဟူသော လောကျမ်းအရ အမဲခြောက်ဖုတ် ကြွေးပါ။
ယန်းအား ၁၉၆၈ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ၆ ရက်နေ့တွင် ထိုင်ဝမ် ၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။
အသက် ၁၀ နှစ်အရွယ်တွင် ၎င်း၏ မိခင်၊ ညီငယ်တို့နှင့်အတူ ၊ ၊ ဆန်ဟိုဆေးမြို့သို့ ပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့သည်။
ယန်းသည် အမေရိက၌ပင် အလယ်တန်းနှင့် အထက်တန်း ပညာများ သင်ယူခဲ့ပြီး အဆင့်မြင့်ပညာရေးအတွက် တွင် တက်ရောက်ခဲ့သည်။
စတန်းဖို့ဒ် တက္ကသိုလ်၌ ပညာသင်ကြားနေစဉ်မှာပင် ဂျယ်ရီ ယန်းသည် ဒေးဗစ် ဖီလို (David Filo) နှင့်အတူ ‘Jerry's and Dave's Guide to World Wide Web’ ဟူသော အင်တာနက် ဝက်ဘ်ဆိုက်ကို စတင်ဖန်တီးခဲ့သည်။
မိုက်ခရိုဆော့ဖ် မှနေ၍ Yahoo! ၏ ရှယ်ယာများကို ရှယ်ယာ ၁ ခုလျှင် အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၃၃ ဒေါ်လာဖြင့် ကမ်းလှမ်းခြင်းကို ဖယ်ချခဲ့ခြင်းအတွက်လည်း ဂျယ်ရီ ယန်းအား အစုရှယ်ယာရှင်များက ဝေဖန်ပြောကြားခဲ့သည်။
အလုံသင်္ဘောကျင်း(Fact File) ၁၉၀၄ ခုနှစ်တွင် (RANGON FOUNDRY ) ရန်ကုန်သံရည်ကြိုစက်ရုံအဖြစ်စတင်ခဲ့။
တိုးချဲ့ တည်ဆောက်ရေးအတွက် အလုံသင်္ဘောကျင်း၏ ဧရိယာအချို့နှင့် ဝန်ထမ်းအိမ်ရာအချို့ ဖျက်သိမ်းပေးခဲ့။
မိခင်ဖြစ်သူမှာ စာရေးဆရာ၊ ဒါရိုက်တာ ဆရာကြီး၏ ညီမအရင်း ဖြစ်သည်။
လုံးချင်းစာအုပ်အဖြစ် စာအုပ်ကို စတင်ရေးသားပြီးနောက် မောင်ဖေငယ် ဟူသော ကလောင်အမည်ဖြင့် သမိုင်းဆိုင်ရာစာပေများ အစဉ်တစိုက် ရေးသားပြုစုခဲ့သည်။
ရွှေဝါပြည် စာအုပ်မှာ ဆရာ ရေးသားခဲ့သော စာပေလက်ရာ များစွာထဲမှ လွန်စွာမှ ထင်ရှား ကျော်ကြားလှေသာ စာအုပ်တအုပ် ဖြစ်သည်။
ထိုစာအုပ်မှာ မြန်မာနိုင်ငံ "ဖ.ဆ.ပ.လ" အစိုးရနှင့် တော်လှန်ရေး ကောင်စီ တက်လာပြီး အစိုးရတို့ကို လှောင်ပြောင် သရော် ရေးသားချက်ကြောင့် ပိတ်ပင် ခံထားရေသာ စာအုပ်တအုပ် ဖြစ်သည်။
death_place = ဆန်မာရီနိုမြို့၊ ၊။
ကမ္ဘာမြေမှ ဝေးကွာလာသည်နှင့်အမျှ များသည် အရှိန်ပိုလာသည်ဆိုသော စကြဝဠာပြန့်ကားလာမှု တနည်း ''ဟာဗေနိယာမ'' အဖြစ် လူသိများသည်။
ထို့အပြင် အလွန်မှ များသည် တကယ်တမ်းတွင် ဂယ်လက်ဆီများဖြစ်ကြသည်ဟု သက်သေထူသည့်အတွက် ဟာဘယ်အား လူသိများကြသည်။
ရွှေရေးပန်ချီ၊ငွေရေးပန်ချီများကို ရှေးခေတ်က အများအားဖြင့် ရတနာသုံးပါးအကြောင်းပြုသော ပစ္စည်းများနှင့် မင်းထိုက်စိုးတန် တော်ဝင်ကားများအတွက် ရေးခြယ်အသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ စုစုပေါင်းဧရိယာ၏ ၅ ဒသမ ၆ ရာခိုင်နှုန်းကို သဘာ၀နယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ်ထားပြီး ၀ ဒသမ ၀၇ ရာခိုင်နှုန်းအား တိုးချဲ့သတ်မှတ်ရန် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိ မြန်မာနိုင်ငံ စုစုပေါင်းဧရိယာ၏ ၅ ဒသမ ၆ ရာခိုင်နှုန်းအား သဘာ၀ထိန်းသိမ်းရေးနယ်မြေများ အဖြစ် သတ်မှတ်ထားပြီးထပ်မံ၍ ၀ ဒသမ ၀၇ ရာခိုင်နှုန်းအားသဘာ၀ နယ်မြေအဖြစ် တိုးချဲ့သတ်မှတ်ရန် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိကြောင်း သစ်တောဦးစီးဌာနမှ သတင်းရရှိသည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် သဘာ၀နယ်မြေအဖြစ် အကာအကွယ်ပေးထားသည့် ဘေးမဲ့သစ်တော အမျိုးအစားပေါင်း ခုနစ်မျိုးရှိပြီး # ၊ # ၊ # ၊ # ၊ # ၊ # နှင့် # ဟူ၍ အမျိုးအစား ခွဲခြားသတ်မှတ် ထိန်းသိမ်းထားသည်။
ထို့ပြင် ကချင်ပြည်နယ်ရှိ ခါကာဘိုရာဇီအမျိုးသားဥယျာဉ်၊ ဖုန်ကန်ရာဇီတောရိုင်း တိရစ္ဆာန်ဘေးမဲ့တော၊ ဘွမ်ဖာဘွမ်တောရိုင်း တိရစ္ဆာန်ဘေးမဲ့တောနှင့် ဟူးကောင်း ချိုင့်ဝှမ်းတောရိုင်း တိရစ္ဆာန်ဘေးမဲ့တောများအား စုစည်းပြီး အဖြစ် ဖွဲ့စည်း တည်ထောင် ထိန်းသိမ်းထားသည်။
ဝိဇ္ဇာဆိုသော ပုဒ်က # အသိပညာ (အတတ်ကြီး ၁၈ ပါး) # အတတ်ပညာ (အတတ်ငယ် ၆၄ ပါး) # ဗေဒင်သုံးပုံ # ပု- ဒိ -အာ ဆိုတဲ့ ဝိဇ္ဇာသုံးပါးကို ဟောသ။
မြန်မာတွေ ပြောနေကျ စကားမှာတော့ ဝိဇ္ဇာ ဇော်ဂျီ တပသီ ရယ်လို့ တွဲလျက်သုံးနေကျပေမယ့် အားလုံး အတူတူလို့ ပြောဖို့ခက်ပါတယ်၊ တူတဲ့ အပိုင်းမှာ တူပြီး မတူတဲ့ အချက်အလက် အကျင့်စရိုက်တွေလဲ အများကြီးတွေ့ရပါတယ်၊။
ဓုတင် (ဓုတင်္ဂ) ဆိုသည်မှာ ကို ခါထွက်ကြောင်း ခေါင်းပါးစေသည့် အကျင့်တရားများ ဖြစ်သည်။
ယင်း ဓုတင်တို့ကို ဆောက်တည်လိုသောရဟန်းသည် သက်တော်ထင်ရှား အထံတော်၌ ဆောက်တည်ရ၏၊ ဘုရားရှင် ပရိနိဗ္ဗာန်စံခဲ့လျှင် မဟာသာဝကထံ, မဟာသာဝက မရှိခဲ့လျှင် ထံ, ရဟန္တာ မရှိခဲ့လျှင် ထံ, အနာဂါမ်မရှိခဲ့လျှင် ထံ, သကဒါ ဂါမ်မရှိခဲ့လျှင် ထံ, သောတာပန် မရှိခဲ့လျှင် ဆောင် ရဟန်းထံ, ပိဋက ၃-ပုံဆောင် ရဟန်းမရှိခဲ့လျှင် ပိဋက ၂-ပုံ ဆောင်ရဟန်းထံ, ပိဋက ၂-ပုံဆောင် ရဟန်း မရှိခဲ့လျှင် ပိဋက ၁-ပုံဆောင် ရဟန်းထံ, ပိဋက ၁-ပုံဆောင် ရဟန်းမရှိခဲ့လျှင် ပါးဆောင်နိုင်သောရဟန်းထံ, နိကာယ်ဆောင် ရဟန်းမရှိခဲ့လျှင် များ၌ လိမ္မာတတ်မြောက်သော ရဟန်းထံ, အဋ္ဌကထာ၌ လိမ္မာတတ်မြောက်သောရဟန်း မရှိခဲ့လျှင် ဓုတင်ဆောင် ရဟန်းထံ ဓုတင်ဆောင် ရဟန်း မရှိခဲ့လျှင် ရင်ပြင်ကို တံမြက် လှည်းပြီး ဆောင့်ကြောင့် ထိုင်လျက် သက်တော်ထင်ရှားဘုရားရှင့်ထံ၌ ရွတ်ဆိုသကဲ့သို့ ရွတ်ဆိုဆောက်တည်ရသည်(ဝိသုဒ္ဓိ၊၁၊၅၉)။
တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၁၁ (၁) ယုံကြည်မှု “”ရှိသူ၊ (၂) မကောင်းမှုမှ ရှက်ကြောက်တတ်သူ၊ (၃) တည်ကြည်မှု သမာဓိရှိသူ၊ (၄) ကို မပြုတတ်သူ၊ (၅) အကျိုးစီးပွားနှင့်စပ်သဖြင့် နေလေ့ ရှိသူ၊ (၆) မရှိသူ၊ (၇) သိက္ခာ ၃-ပါးကို အလိုရှိသူ၊ (၈) မြဲမြံစွာ ဆောက်တည်တတ်သူ၊ (၉) ကဲ့ရဲ့လေ့ မရှိသူ၊ (၁၀) ပွား နေလေ့ရှိသူ ဟူသော ဤပုဂ္ဂိုလ် ၁၀-ဦးတို့ သည်သာ ဆောက်တည်ထိုက်၏။
တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၁၁ ကို ဆောင်နိုင်လျှင် ပိဏ္ဍပါတ်ဓုတင်ကိုလည်း ဆောင်နိုင်တော့သည်။
ကို ဆောင်နိုင်လျှင် ပတ္တပိုဏ်ဓုတင်, ခလုပစ္ဆာဘတ်ဓုတင်တို့ကိုလည်း ဆောက်နိုင်တော့သည်။
ကိုဆောင်နိုင်လျှင် ရုက္ခမူဓုတင်, ယထာသန္ထတိကဓုတင်တို့ကို အထူးဆောင်ဖွယ် မရှိပြီ။
တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၁၁ တို့သည် ဓုတင် ၁၃-ပါးလုံး ဆောက်တည်နိုင်ကြကုန်၏။
တို့သည် အာရညိကဓုတင်, ခလုပစ္ဆာဘတ္တိကဓုတင်တို့ကို သိက္ခာပုဒ်ဖြင့် ပယ်အပ်ပြီး ဖြစ်သောကြောင့်၎င်း, အဗ္ဘောကာသိကဓုတင်, ရုက္ခမူဓုတင်, သုသာန်ဓုတင်၊ ယင်း ဓုတင်တို့ကို ဆောက်တည်ရန် ခက်ခဲသောကြောင့် ၎င်းဓုတင် ၅-ပါးမှကြွင်းသော ဓုတင် ၈-ပါးတို့ကိုသာ ဆောက်တည်နိုင်ကြကုန်၏။
တို့သည် တိစီဝရိက်ဓုတင်မှ တပါး ကြွင်း ၁၂-ပါးတို့ကို ဆောက်တည်နိုင်ကြကုန်၏။
တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၁၁ (၁) ကဲ့သို့ ကိုယ်တိုင်သာ ဓုတင် ဆောင်၍ တပါးသူတို့အား ဓုတင်ဆောင်ရန် မဟောပြော မဆုံးမသော ပုဂ္ဂိုလ်သည် ဓုတသာ မည်၍ ဓုတဝါဒ မမည်။
တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၁၁ ရာဂစရိုက် မောဟစရိုက် ရှိသူသည် ဓုတင်တို့ကို မှီဝဲသုံးဆောင်သင့်၏။