DatarrX/myanmar-Wikipedia huggingface dataset:
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၃) File:C.the takin herd.jpgA wild herd in Gongshan Derung and Nu Autonomous County, Yunnan Province, China Image:Takin on a tree stump at Potawatomi Zoo, South Bend IN.jpgTakin on a tree stump at Potawatomi Zoo, South Bend, Indiana Image:Takin (Budorcas taxicolor) in Korkeasaari Zoo, Helsinki, Finland.jpgA takin in KorkeasaariKorkeasaari Zoo, Helsinki, Finland Image:SanDiegoZooTakinDec2010.jpgAn adult Sichuan Takin at the San Diego Zoo Image:Takin (1).jpgTakin at the Paris Menagerie.။
ကြည်ဖြူသျှင်သည် National Geographic Society ၏ ၂၀၀၈ ခုနှစ် All Roads ရုပ်ရှင်ပွဲတော်တွင် ''၏ ကောက်ကြောင်း'' အမည်ရှိ ရုပ်ရှင်မှတ်တမ်းပထမဆု ကို ရရှိခဲ့သည်။
သူမသည် နှင့် ရန်ကုန်ရုပ်ရှင်ကျောင်း တို့တွင် ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
ယောင်ယင်ငှက်သည် ကြီးမျိုး ဖြစ်သဖြင့် အလျား ၄၃ လက်မမှ ၅၂ လက်မထိ ရှိတတ်သည်။
နှင့် မူလ အမွှေးရောင်များသည် တင်ပါး၏ ဂလင်းမှ ထွက်သော အမှုန့်စေးတစ်မျိုးကြောင့် အဝါရောင် ဖြစ်နေတတ်သည်။
အချို့တောင်ပေါ်သားများ အထူးသဖြင့် နှင့် တို့သည် သူတို့၏ ဦးခေါင်းတန်ဆာများတွင် တပ်ဆင်ရန်အတွက် ယောင်ယင်ငှက်များ၏ အမြီးမွှေးများကို အတော်လိုလိုချင်ချင် ရှာဖွေကြသည်။
ဖြင့် ယောင်ယင်ကို ပစ်လိုက်လျှင် အပစ်ခံရသော ယောင်ယင်ငှက်သည် ပစ်လိုက်သည့် သစ်သီးကို ဖမ်းယူလေ့ရှိသည်။
မှ အထိ ယောင်ယင်ငှက်ကလေးများ ပေါက်သည်။
ရတနာပုံ တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်သည် ၊ ၊ အောင်မြေသာစံမြို့နယ်၊ မန္တလေး တောင်ခြေနှင့် မန္တလေး နန်းတွင်း မြောက်ဘက်တွင် တည်ရှိသည်။
မြောက်ဘက်တွင် မန္တလေးတောင် အားကစားကွင်း၊ တောင်ဘက်တွင် (၁၂)လမ်း (ကျုံးလမ်း)နှင့် နန်းမြို့တွင်း၊ အရှေ့ဘက်တွင် အဝင်လမ်းနှင့် အနောက်ဘက်တွင် မတ္တရာ၊ မိုးကုတ်လမ်းတို့ ရှိသည်။
လက်ထက် နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲများ၏ လမ်းညွှန်မှာကြားချက်အရ အထက်မြန်မာပြည် ကိုယ်စားပြု တစ်ခု တည်ထောင်ရန် အတွက် မန္တလေးမြို့တွင် ဌာနဆိုင်ရာများ ၊ မြို့နယ်များမှ အဖွဲ့အစည်းများ စုပေါင်းတည်ဆောက်ရေး ကော်မတီအား ၁၉၈၉ ခုနှစ် ဇန်နဝါရီလ ၉ ရက်နေ့တွင် ဖွဲ့စည်းတာဝန်ပေးအပ်ခဲ့သည်။
ယင်းဗဟိုကော်မတီမှ အောက်ပါ ကော်မတီများ ဖွဲ့စည်း၍ လုပ်ငန်းဆောင်ရွက်ခဲ့သည် #ဘဏ္ဍာရေး၊ မြေသိမ်းဆည်းရေးကော်မတီ #ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်းကော်မတီ #မြေပြုပြင်ရေးကော်မတီ #အရိပ်ရပင်နှင့် ပန်းအလှပင်များစိုက်ပျိုးရေးလုပ်ငန်းကော်မတီ #လျှပ်စစ်မီးဆိုင်ရာလုပ်ငန်းကော်မတီ တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်တည်ဆောက်ရန် မြေနေရာကို မန္တလေးတောင်ခြေ ရာပြည့်ကွင်း မြေနေရာကို ဗဟိုကော်မတီမှ ရွေးချယ်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
တိရစ္ဆာန်လှောင်အိမ်များ ဆောက်လုပ်ပြီးစီးသည့် ၁၉၈၉ ခုနှစ် ဒုတိယအပတ်မှစ၍ တိရစ္ဆာန်များ ပြသနိုင်ရန် ရွေ့ပြောင်း ထိန်းသိမ်းထားရှိပြီး (၁၉၈၉) ခုနှစ် ၊ ဧပြီလ (၈) ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွင့်လှစ်ခဲ့သည်။
တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ် (ရတနာပုံ)တွင် (၃၂) မျိုး - ကောင်ရေ (၁၈၂)ကောင် (၄၈) မျိုး - ကောင်ရေ (၁၇၄) ကောင် (၁၅) မျိုး - ကောင်ရေ (၂၅၂)ကောင် စုစုပေါင်း (၉၄) မျိုး - ကောင်ရေ (၆၀၈)ကောင် တို့အား မွေးမြူထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ပြသလျက်ရှိသည်။
ထို့အပြင် တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ် (ရတနာပုံ) အတွင်းတွင် ရှားပါးများကို ပြသထားပြီး စနေ၊ တနင်္ဂနွေနေ့များနှင့် အစိုးရရုံးပိတ်ရက်များတွင် လိမ္မာပြပွဲ၊ လိမ္မာပြပွဲ၊ လိမ္မာပြပွဲ၊ လိမ္မာပြပွဲနှင့် လိမ္မာလေးများ၏ ဖျော်ဖြေတင်ဆက်မှုများကို အပတ်စဉ်ပြသပေးနေသည်။
တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ်(ရတနာပုံ)အတွင်း၌ နို့တိုက်သတ္တဝါ]]အမျိုးအစားပေါင်း (၃၂)မျိုး၊ အမျိုးအစားပေါင်း(၁၅)မျိုး၊ အမျိုးအစား (၄၈)မျိုး၊ စုစုပေါင်း တိရစ္ဆာန်(၆ဝဝ)ခန့် ပြသထားရှိပြီး၊ သစ်ပင် ပျိုးပင်ပေါင်း (၁၃၁၅၁)ပင်နှင့် ဆေးဖက်ဝင်သစ်ပင်ပေါင်း (၂၅၇)ပင်၊ အလှဆင်ပန်းပွင့်ပေါင်း (၆၆ဝ၆)ပွင့်တို့ကိုလည်း အများပြည်သူများ လေ့လာနိုင်ရန် ပြသထားသည်ကို တွေ့ရသည်။
ရှားပါးသတ္တဝါ (၃၇)မျိုးကိုလည်း ရှာဖွေစုဆောင်းကာ ထိန်းသိမ်းမွေးမြူထားသည်။
ယင်းရှားပါးတိရစ္ဆာန်များတွင် ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ စသည့် နို့တိုက်သတ္တဝါ ၇ မျိုး၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ စသည့် ၂၂ မျိုး၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ စသည့် ၈ မျိုးတို့ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံမှာတွေ့ရှိနိုင်သော တောဆိတ်အနီရောင်၊ မြန်မာနိုင်ငံ အောက်ပိုင်းမှာသာတွေ့နိုင်သော မျိုးစသည့် ရှားပါးတိရစ္ဆာန်တွေကို မွေးမြူထားသည်။
ရည်ရွယ်ချက် (၅)ချက်ဖြင့် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိကြောင်း သိရသည်။
တိရစ္ဆာန်ဥယျာဉ် (ရတနာပုံ)၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ - ပြည်သူလူထု အပန်းဖြေ ပျော်ရွှင်စေရန်နှင့် စိတ်ကြည်နူး သာယာမှုရှိစေရန်၊ ပြည်သူ လူထုဗဟုသုတရှာမှီးရာတွင် အထောက်အကူဖြစ်စေရန်၊ နှင့် ဆိုင်ရာ ပညာရပ်များတွင် အထောက်အကူဖြစ်စေရန်၊ တောရိုင်း တိရစ္ဆာန်များ မျိုးဆက်မသုဉ်းရေး အတွက် အထောက်အကူ ဖြစ်စေရန်၊ တောရိုင်းတိရစ္ဆာန် ထိန်းသိမ်းရေး သုတေသန လုပ်ငန်းများတွင် တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အထောက်အကူဖြစ်စေရန် ရည်ရွယ်ချက်များဖြင့် ဖွင့်လှစ်ထားရှိခြင်းဖြစ်သည်။
ဒလောင်လူမျိုးသည် မြောက်ပိုင်း ဖျား အဒုံလောင်နှင့် ဆန်ခူးလောင်ဒေသတွင် ရဝမ်အနွယ်ဝင် ထလု၊ တရ များနှင့် ရောနှောနေထိုင်ကြသည့် တိုင်းရင်းသားလူမျိုး ဖြစ်သည်။
ဘီစီ ၆၀၀ ပြည့်နှစ်ခန့်က အဆီးရီးယားဘုရင် အာရှူးဗားနီးပါးသည် ထိုခေတ်က စာအုပ်များဟုဆိုအပ်သည့် ရွှံ့ပြားချပ်အမြောက်အမြားကို နင်နိဗိမြို့တော်ရှိ သူ၏ နန်းတော်တွင်း စာကြည့်တိုက်တွင် စုဆောင်းထားခဲ့သည်။
ရှေးဟောင်းစာကြည့်တိုက်များတွင် ရှေးအီဂျစ်နိုင်ငံ တော်လမီဘုရင်များ တည်ခဲ့သော အယ်လက်ဇန္ဒြီးယားမှ စာကြည့်တိုက်ကြီးသည် အကြီးဆုံးနှင့် အထင်ရှားဆုံးဖြစ်သည်။
ရှိ ပြတိုက်ကြီးများမှ စာကြည့်တိုက်၊ ၊ ထရင်နီတီ ကောလိပ်ကျောင်း စာကြည့်တိုက်၊ စာကြည့်တိုက်နှင့် ရှိ နိုင်ငံတော်စာကြည့်တိုက်၊ ဗကတီကင်စာကြည့်တိုက်၊ ကွန်ကရက်စာကြည့်တိုက်၊ ရှိ နိုင်ငံတော်စာကြည့်တိုက်များသည် ကမ္ဘာကျော်စာကြည့်တိုက်များ ဖြစ်ကြ၏။
ယခုခေတ်စာကြည့်တိုက်များသည် ရှေးခေတ်စာကြည့်တိုက်များကဲ့သို့ မဟုတ်ချေ။
စာကြည့်တိုက်တခုသည် ကျောင်းအဆောက်အအုံတွင်း၌ ရှိနေသော်လည်း ဆရာများနှင့် ကျောင်းသားများအတွက် ထိထိရောက်ရောက် အကျိုးရှိအောင် စီမံဆောင်ရွက်ပေးနိုင်မှသာ ကျောင်းစာကြည့်တိုက်ဟု ဆိုထိုက်၏။
ကမ္ဘာ့နိုင်ငံများနည်းတူ မြန်မာနိုင်ငံတွင် မြန်မာမင်းများလက်ထက်ကပင် စာကြည့်တိုက်များ ထွန်းကားခဲ့သည်။
သထုံပြည်၌ ပိဋကတ် သုံးပုံအစုံကို တံတိုင်းအတွင်း ပိဋကတ္တယစေတီဟု သမုတ်၍ ဥမင်၌ထားရှိကြောင်းကို သိရ၏။
ထို့နောက် တွင် အနော်ရထာစာကြည့်တိုက်ဟုခေါ်သော ဘုံငါးဆင့်ရှိ ပိဋကတ်အုတ်တိုက်ရှိခဲ့သည်။
လက်ထက်တွင် စီမံပုံမှာ စာကြည့်တိုက်များကို အနယ်နယ်အရပ်ရပ်သို့ ပျံ့နှံ့စေအောင် ဘုရင်မင်းမြတ်ကိုယ်တိုင် အားပေးကြောင်းတွေ့ရသည်။
ယင်းမှာ ဆေးကျမ်း၊ နက္ခတ်ကျမ်း၊ ဗေဒင်ကျမ်းမှစ၍ လောကီကျမ်းများကို မှ မြန်မာဘာသာသို့ ပြန်ဆိုခြင်း၊ ပိဋကတ်တော်အစုံကို ပေထက်အက္ခရာတင်၍ စောင်ရေ ၅၀ နီးပါးမျှကို အမြို့မြို့အနယ်နယ်သို့ ပေးပို့ခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်ခဲ့လေသည်။
တည်ထောင်သည့် ပုဂ္ဂိုလ်အားအစွဲပြု၍ ထိုစာကြည့်တိုက်ကို ဟု ခေါ်တွင်ကြသည်။
မှ ဦးမြို့နှင့်ဦးမျှင်တို့က ငွေတသောင်းတန်ပေမူ၊ ပုရပိုက်မူများကို ရေစက်ချ၍ လှူဒါန်းကြသည်။
ထိုစာကြည့်တိုက်အပြင်၌ စလေဒင်စာကြည့်တိုက်ဟူ၍လည်း ရှိခဲ့ဘူးသည်။
ထိုအသင်းတည်ထောင်သူ တဦးဖြစ်သည့် ကလည်း စာကြည့်တိုက်အများတည်ထောင်ကြရန် ဟောပြောလေသည်။
ယခုအခါ နှင့် တို့တွင် စာကြည့်တိုက်နှစ်တိုက်ဖွင့်ပြီး ဖြစ်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း - အတွဲ (၃) အပိုင်း - ခ။
အီဂျစ်နိုင်ငံ၊ အရ အဲဂုတ္တုပြည်သည် ဆိုင်းနိုင်း ကျွန်းဆွယ်ပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။
အီဂျစ်နိုင်ငံရှိ ခန့်မှန်းခြေ လူဦးရေ ၇၉ သန်း၏ အများစုသည် ၏ ကမ်းပါးနံဘေးတွင် နေထိုင်ကြပြီး ထိုဒေသမှာ အကျယ်အဝန်းအားဖြင့် ၄၀,၀၀၀ စတုရန်း ကီလိုမီတာ (၁၅,၀၀၀ စတုရန်းမိုင်) မျှ အကျယ်အဝန်း ရှိပြီး စိုက်ပျိုးနိုင်သော မြေနေရာများသည် ထိုဒေသတွင်သာ ရှိသည်။
အတွင်းရှိ ဒေသအများအပြားမှာ လူဦးရေ အနည်းငယ်မျှသာ နေထိုင်ကြသည်။
အီဂျစ်သည် ရှေးဟောင်း ယဉ်ကျေးမှုလူ့အဖွဲ့အစည်းနှင့် ပတ်သက်၍ နှင့် ဂရိတ် စဖင့် ရုပ်တု စသည့် အဆောက်အဦးများနှင့်ပတ်သက်၍ ထင်ရှားကျော်ကြားသည်။
အာဖရိကတိုက်ရှိ အီဂျစ်နိုင်ငံဟု ရှေးကခေါ်သော နိုင်ငံကို နောင်အခါ အာရပ်ပြည်ထောင်စုသမ္မတနိုင်ငံဟု ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည်။
အီဂျစ်ဟူသောအမည်မှာ''မထင်မရှားသော''ဟု အနက်ထင်သည့် ''အီဂျစ်တပ်''ဟူသော ဂရိ စကားမှ ဆင်း သက်လာ၏။
သို့သော် ရှေးအီဂျစ်လူမျိုးများကမူ သူတို့၏ တိုင်းပြည်ကို ''ခါမီ''ဟူ၍ ခေါ်ဝေါ်ခဲ့သည်ကို တွေ့ရလေသည်။
မြန်မာဘာသာဖြင့် ရေးသားထားသော သမ္မာကျမ်းစာများတွင် အီဂျစ်ပြည်ကို ''အဲဂုတ္တုပြည်'' ဟူသောစကားလုံးဖြင့် သုံးစွဲထားသည်များလည်းရှိသည်။
အီဂျစ်နိုင်ငံသည် အာဖရိကတိုက်၏ အရှေ့မြောက်ပိုင်း၌ နိုင်းမြစ်၏ တစ်ဖက်တစ်ချက်တွင် မြောင်လျက် တည်ရှိပေ သည်။
နိုင်းမြစ်ကြီး ဖြတ်သန်းစီးဆင်းပြီးလျှင် တစ်နှစ်တစ်ခါ ရေလွှမ်းမိုးကာ မြစ်ဝှမ်းမြေများကို မြေဩဇာ ထက်သန်စေသော ကြောင့် အီဂျစ်နိုင်ငံကို ''နိုင်းမြစ်၏မေတ္တာ လက်ဆောင်နိုင်ငံ'' ဟူ၍ပင် အချို့က ခေါ်ဆိုကြလေသည်။
အီဂျစ်နိုင်ငံ၏ တူးမြောင်း များထဲတွင် သည် အရေးအပါဆုံးနှင့် အသုံးဝင်ဆုံး ဖြစ်သည်။
အီဂျစ်တပ်များသည် လူအင်အား တစ်သောင်းခွဲကျော်ဖြင့် ဆူးအက်တူးမြောင်းကို ဖြတ်ကျော်၍ ဆိုင်နိုင်း ကျွန်းဆွယ်ရှိ အဇ္ဇရီယယ်တို့၏ ''ဗားလက်ခံကတုတ်ကြောင်း''ကို လျှပ်တစ်ပြက် ဖြိုဖျက်နိုင်သည်။
ဖွဲ့စည်းအုပ်ချုပ်ပုံအခြေခံဥပဒေအရ ခြောက်နှစ် သက်တမ်းရှိသည့် သမ္မတတစ်ဦးကို ရွေးကောက် တင်မြောက်ရ ၏။
အဖွဲ့ဝင် ၃၆ဝ ပါဝင်သော အမျိုးသားဥပဒေပြုလွတ်တော် က အမည်တင်သွင်း၍ ပြည်သူလူထုက အတည်ပြု ရွေးကောက် တင်မြောက် ရ၏။
ထိုလွှတ်တော်အမတ်များကို ငါးနှစ်တစ်ကြိမ် ရွေးကောက် တင်မြောက်သည်။
မြန်မာသက္ကရာဇ် ၇၅၉ ခုတွင် မင်းကြီးစွာစောကဲနှမ ဇာလာကဒေဝီဘွဲ့ခံ စောမြတ်နှင့် သိင်္ဃသူစောနှောင်းသား သိင်္ဃသူငယ် တို့မှ မွေးသည်။
ရှင်ဘို့မယ် (ခေါ်) စောဘို့မယ်သည် အင်းဝခေတ် မင်း(၅)ပါး (၊ ၊ ၊ နှင့်) တို့၏ မိဖုရား ဖြစ်သည်။
က အိုတယ်သာဆိုရအစချီသော တေးထပ်တွင် ရှင်ဘို့မယ် ထားသက်နှင်း၊ ငါးဆက်မင်း၊ မြောက်သည့်ပုံလိုဟူ၍လည်းကောင်း၊ က ရှင်ဘို့မယ် တစ်သက်၊ မင်းဆက်ကငါးသွယ်၊ နှင်းမပျက် စလျားခြယ်သည်၊ ထားတသွယ်ဥဒါန်းဟူ၍လည်းကောင်း အသီးသီး စပ်ဆိုတော်မူကြသည်။
နတ်မောက်ထွန်းရှိန် ရေး မန္တလေး ရတနာပုံ ဘုရားစုံ၊ ဩဂုတ်လ၊ ၂၀၁၇၊ စာ-၃၅၈ မိုးညှင်းမင်းနန်းစံစဉ် အင်းဝတွင်ပင် လွန်လေသည်။
ကဝိလက္ခဏသတ်ပုံတွင် "မင်းဆက်ငါးသွယ် ရှင်ဘို့မယ် နန်းလယ်တင်သည်သာ" ဟု ဖော်ပြသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂) Image:Brown Hawk Owl (Ninox scutulata) at Samsing, Duars, West Bengal W IMG 5936.jpg at in of , .။
ဂီတလောကတွင် ထင်ရှားသော စန္ဒရား အေဝမ်း ခင်မောင်ကို ရန်ကုန်မြို့၊ ၁၂ လမ်း၌ အဖ ဦးဘရှင်၊ အမိဒေါ်ကျော့တို့က ခုနှစ် မတ်လ ၆ ရက်နေ့ တွင် မွေးဖွားသည်။
အေဝမ်းခင်မောင်သည် ရုပ်ရှင် တီးဝိုင်း လောကသို့ စန္ဒရားဆရာများ၏ လက်ထောက် သံပတ္တလားတီး အဖြစ် စတင်ဝင်ရောက်ခဲ့ပြီး စန္ဒရား ဆရာထောက်၊ စန္ဒရား တို့ထံတွင် စန္ဒရားတီးပညာ သင်ကြား ခဲ့သည်။
ထိုအချိန်တွင် မှ သံစုံသွင်းရုပ်ရှင်ကားများ စမ်းသပ် ရိုက်ကူးစပြုရာ အေဝမ်းခင်မောင် သည် ခုနှစ်တွင် ရုံတင်သော မောင့်ဝိညဉ် သံစုံသွင်းရုပ်ရှင်ကားမှစ၍ နောက်ခံတေးသွင်း စန္ဒရားဆရာ ဖြစ်ခဲ့သည်။
သီဆိုသော နတ်ရှင် နောင်၊ ပပဝင်း သီချင်းများတွင် အေဝမ်းခင်မောင်သည် နရီ အထားအသို ကောင်းမွန်ပိရိစွာ စန္ဒရားလက်စွမ်းပြခဲ့သည်။
ထို့အပြင် သီဆို သော ကျေးစေတမန်သီချင်းတွင် စန္ဒရား ကို တီးလုံးတီးကွက် ပြွတ်သိပ်နေအောင် မတီးပဲ လူတိုင်းနား စွဲရန် လက်ပိုင်သမျှကို အထားအသိုလှပစွာ တီးခတ်ခဲ့သည်။
အေဝမ်းခင်မောင်၏ ငယ်ဆရာများမှာ ၊ ၊ ပတ္တလားနှင့် စန္ဒရားဆရာ ၊ ၊ စန္ဒရား ရွှေပြည်အေးတို့ ဖြစ်ကြသည်။
အေဝမ်းခင်မောင်သည် ထံတွင်လည်း သီချင်းကြီး၊ သီချင်းခန့်များကို တက်ယူဆည်းပူးခဲ့သည်။
စန္ဒရားအေဝမ်းခင်မောင်သည် လူပျိုကြီးဘဝနှင့် နေထိုင်ယင်း ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၂၄ ရက်နေ့တွင် ၌ ကွယ်လွန်သည်။
နှင့် အကြား နှင့် တို့ တွေ့ဆုံရာ၌ ခေါင်းဆေးကျွန်း တည်ရှိလေသည်။
မြတ်စွာဘုရားသခင်သည် ခေါင်းဆေးကျွန်းသို့ ကြွရောက်တော်မူခဲ့ဘူးကြောင်း၊ မြတ်စွာဘုရားသခင် ပါရမီနုစဉ် ရွှေမင်းဘဝက မုတ္တမ တောင်ရိုး၌ အိပ်တန်းတက်၍ မုဒုံကန်ကြီးအရပ်သို့ အစာရှာသွားလေ့ရှိကြောင်းနှင့်၊ သမိုင်းအဆိုရှိသည်။
မွန်ဘုရင် ၏ သားတော် ဗောလောကျန်းထော အနိစ္စရောက်ပြီးသော်၊ ပြင်စည်မင်း၊ မင်းဆွေ (နောင်အခါ မင်းခေါင်အမည်ဖြင့် နန်းတက်သည်) ၏ မြောက်သားတော် ရှင်မိနောက်၏ ဝမ်း၌ ပဋိသန္ဓေနေကြောင်း၊ ထိုအခါ ရှင်မိနောက်သည် မွန်ပြည်ဒလမြို့မှ သရက်သီးနှင့် မုတ္တမမြို့မှ မြေသင်းခဲကို စားလိုခြင်း ပွန်ဇလိုင်အရပ်မှ ရေကို သောက်လိုခြင်းဟူသော ချင်ခြင်းများဖြစ်သဖြင့် မွန်မင်းထံသို့ သံစေလွှတ်၍ တောင်းယူရကြောင်းနှင့် မြန်မာရာဇဝင်များ တွင်လာရှိသည်။
ခေါင်းဆေးကျွန်းပေါ်ရှိ စေတီပုထိုးနှင့် သိမ်ရာများကို က သက္ကရာဇ် ၁၁၉၃-ခုနှစ်ခန့်တွင် မွမ်းမံခုတ်ထွင် ရှင်းလင်းကြောင်းနှင့် ကျိုက်သံလန်ရင်ပြင်ပေါ်ရှိ ကျောက်စာအရ သိရှိရသည်။
ညအချိန်တွင် ငှက်များစွာတို့ ဤကျွန်း၌ အိပ်တန်းတက်လေ့ ရှိသဖြင့် အနောက်နိုင်ငံသားတို့က ခေါင်းဆေးကျွန်းကို ကျီးကျွန်း (Crow Island)ဟု ခေါ်ကြသည်။
သည် သံအရာရှိကြီးအဖြစ်ဖြင့် ပြည်သို့ သွားရောက်ရာတွင် သက္ကရာဇ် ၁၂၃၅-ခု တန်ခူးလတွင် မော်လမြိုင်မြို့သို့ ရောက်ရှိသည်။
ခင်မောင်ကလေး (၁၉၁၂ - ၁၉၈၅) သည် မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေး ကြိုးပမ်းမှုတွင် ထင်ရှားစွာပါဝင်ခဲ့သူဖြစ်ပြီး လွတ်လပ်ရေးမော်ကွန်းဝင် (ပထမဆင့်) နှင့် (ပထမဆင့်) ရသူ ဖြစ်သည့်အပြင်၊ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးအဖြစ်တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်ခင်မောင်ကလေးကို ၊ ယိုးဒယားတန်း၌ ၁၉၁၂ ခုနှစ်အောက်တိုဘာလ ၁၂ တွင် အဖဦးဖိုးလှနှင့် အမိဒေါ်အေးမယ် တို့က မွေးဖွားသည်။
ထို့နောက် ၌ ဆက်လက်ပညာသင်ကြား ခဲ့ရာ ၁၉၃၅ ခုနှစ်တွင် ဥပစာတန်းအောင်သည်။
ထိုမှ သို့ ပြောင်းရွေ့၍ ပညာသင်ကြားခဲ့သည်။
ထို့နောက် မန္တလေးမြို့ အမျိုးသားကျောင်း၌ သမိုင်း ဘာသာပြ အထက်တန်းကျောင်းဆရာအဖြစ် ဝင်ရောက် လုပ်ကိုင်သည်။
ခုနှစ်တွင် ပြည်လုံးကျွတ် ကျောင်းသားသပိတ်ကြီး ပေါ်ပေါက်ခဲ့ရာ အဆိုပါသပိတ်ကြီးတွင်ပါဝင်သော မန္တလေးမြို့မှ ကျောင်းသားထုကြီးကို ခေါင်းဆောင်လမ်းပြခဲ့သည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီး ဖြစ်ပွားလာသောအခါ (ဘီအိုင်အေ)သို့ ဝင်ရောက်ခဲ့သည်။
ဗမာ့လွတ်လပ်ရေးတပ်မတော်၊ ၊ ဗမာ့အမျိုးသားတပ်မတော်များတွင် ဗိုလ်ကြီး အဆင့်မှ ဗိုလ်မှူးအဆင့်ထိ အမှုထမ်းခဲ့သည်။
ဂျပန်များကို တော်လှန်ရေး အတွက် ခေါ် ဖတပလ ဖွဲ့စည်းရန် ၁၉၄၄ ခု၊ ဩဂုတ်လ ညဦး အချိန်တွင် ကန်တော်ကြီး ပတ်လမ်း၊ ယခု နတ်မောက်လမ်းရှိ ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ အိမ်တွင် အထူး အစည်းအဝေး ကို လျှို့ဝှက်စွာ တက်ရောက်ခဲ့သည်။
ခုနှစ်ပထမအကြိမ် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေသော ပင်လုံညီလာခံ သမိုင်းစဉ်စာမျက်နှာ ၁၃၈ မေမြို့ချစ်ဆွေ ရေးသား ပြုစုခဲ့သော ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ လွတ်လပ်ရေး ကြိုးပမ်းမှု လစဉ်မှတ်တမ်း = ၁၉၄၇ ခုနှစ်တွင် ဘဏ္ဍာရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီး၏ အတွင်းဝန် အဖြစ်တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်ခင်မောင်ကလေးသည် ၁၉၈၅ခုနှစ် စက်တင်ဘာလ၂၇ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်သည်။
တောင်ကြီးမြို့ အေဘီအမ် ကျောင်းမှ ၁ဝ တန်းအောင်မြင်ခဲ့ပြီး ၁၉၂၇ ခုနှစ်တွင် မှ ရခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ်ကြီး ၏ အိမ်စောင့်အစိုးရ လက်ထက် တွင် ပြည်ထဲရေးဌာန၊ ပြန်ကြားရေးဌာန၊ လူဝင်မှု ကြီးကြပ်ရေး ဌာန၊ ဒီမိုကရေစီ ဒေသန္တရအုပ်ချုပ်ရေးဌာန စသော ဌာန အသီးသီးတို့တွင် ဝန်ကြီးအဖြစ် ဆောင်ရွက်ခဲ့ရာ ၁၉၅၈ ခုနှစ်ထိ ဖြစ်သည်။
ခင်မောင်ရင်ကို မြန်မာသက္ကရာဇ် (၁၂၆၄)ခုနှစ်တွင် ၌ ဖွားမြင်သည်။
မအူပင်မြို့ အစိုးရအထက်တန်းကျောင်း၌ ပညာသင်ကြားနေဆဲ ခရစ်နှစ်ပြည့်နှစ် နှင့် ဆုံခဲ့သည်။
ထို့နောက် အမျိုးသားအထက်တန်းကျောင်းနှင့် ဝက်စလီယန်သာသနာပြုကျောင်းများ၌ ပညာဆက်လက်သင်ကြားပြန်သည်။
ကျောင်းမှထွက်သောအခါ အမျိုးသားကျောင်းတွင် ဆရာအဖြစ် ခေတ္တထမ်းဆောင်ပြီးနောက် အစိုးရပုံနှိပ်တိုက် လစ်သိုဂရတ်ဖစ်ဌာန(ကျောက်ပုံနှိပ်ဌာနခွဲ) တွင် (၁ဝ)နှစ်ကြာမျှ အလုပ်လုပ်ခဲ့သည်။
အစိုးရပုံနှိပ်တိုက်တွင် အမှုထမ်းလျက်ရှိစဉ် ဘားမားဖိုတိုပလေးဖလင်း ရုပ်ရှင်ကုမ္ပဏီပိုင်ရှင် ဦးဘငြိမ်းနှင့် ရင်းနှီးလာသောအခါ ဦးဘငြိမ်း၏ တိုက်တွန်းချက်အရ ''ဧကပါဒုက''ဇာတ်ကားတွင် မင်းသားအဖြစ် ပထမဆုံးပါဝင်အသုံးတော်ခံသည်။
ခင်မောင်ရင်သည် ဗြိတိသျှဘားမားရုပ်ရှင်ကုမ္ပဏီ၌၊ ''နေနှင့်လ ရွှေနှင့်မြ''၊ ''ဝတ္တရား''၊ ''အချစ်ဆုံး''၊ ၊ ''မိုးခေါင်ကျော်စွာ'' စသော အသံတိတ် အသံထွက်ဇာတ်ကား ပေါင်းများစွာတွင် ဇာတ်လိုက်အဖြစ် ပါဝင်ခဲ့လေသည်။
ခုနှစ်တွင် ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ရာ ခင်မောင်ရင်သည် ကို ကိုယ်တိုင် သီဆို၍ ဝါဒဖြန့်ခဲ့လေသည်။
အစိုးရပုံနှိပ်တိုက်စာရေးအဖြစ်ဖြင့် လုပ်ကိုင်လျက်ရှိစဉ် ဘီအေအေများတွင် ဖရင်းယူနီယန်အသင်းမှ ပါဝင်ကစားခဲ့သည်။
ခုနှစ်တွင် ခင်မောင်ရင်သည် ဗြိတိသျှဘားမား ကုမ္ပဏီမှ ထွက်လိုက်သည်။
ဇနီးဖြစ်သူ ဒေါ်သန်းသန်းနှင့် သား ၂ ယောက်ထွန်းကားပြီး ခင်မောင်ရင်သည် ခု နှစ်ဦးပိုင်းတွင် အမှတ် ၂၂၊ သတိပဋ္ဌာန်လမ်း ၊ ကျောက်မြောင်းနေအိမ်၌နှင့် ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ဒေါ်ခင်ရွှေသည် နတ်တလင်းမြို့သမဝါယမအရာရှိ ဦးမောင် လေးနှင့် ဒေါ်ဒေါ်ညွှန့်တို့မှ ခု၊ ဩဂုတ်လ ၂ ရက်နေ့၌ဖွားမြင်ခဲ့သည်။
စစ်ပြီးသည့်အခါ မှ အထိ မူလရာထူး ကို ဆက်လက်လက်ခံပြီး လက်ထောက်ပညာ ရေးအရာရှိထူးကိုရ ခဲ့သည်။
ခုနှစ် မြို့မကျောင်းရန်ပုံ ငွေအတွက် ဂျူဗလီဟောရုံတွင် ကပွဲများကျင်းပသည့်အခါ ဘွဲ့ရအမျိုးသမီး ကြီးများ ပါဝင်သရုပ်ဆောင် ကပြသော ပေဖူးလွှာအခန်း၌ ဒေါ်မမခင်က သတင်းစာအယ်ဒီတာအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဒေါ်ခင်ရွှေက ဆောင်းပါးရှင် အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဘိလပ် ပြန်သန်း ဒေါ်ရာသန်းအေးက လှိုင်ထိပ်ခေါင်တင် အဖြစ် လည်းကောင်း၊ ဒါရိုက်တာ ဆရာခန့်၊ ရွှေပြည်အေးနှင့် ဆရာရွှေတိုင်ညွန့်တို့စီစဉ်သော တေးသရုပ်ဖော်အခန်းများတွင် ပါဝင် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတကာကင်းထောက် အမျိုးသမီးကွန်ဖရင့် ကျင်းပရာ နယူးဒေလီမြို့သို့ အခြားကိုယ်စားလှယ် လေးဦးနှင့် အတူတက်ရောက်ခဲ့သည်။
ခုကစ၍ တည်ထောင်ခဲ့သော [[ဗုဒ္ဓဘာသာ ကလျာဏယုဝတီအသင်း]] တွင် အတွင်းရေးမှူးတာ ဝန်ယူခဲ့သည်။
ခင်ပွန်းသည်မှာ ပြည်ထဲရေးနှင့်သာသနာရေး ဝန်ကြီးဌာန ညွှန်ကြား ရေးမှူး ဖြစ်၍နောင်တွင် အငြိမ်းစား ဖြစ်သည်။
ခင်မောင်ရင် အမည်ရှိ လူပုဂ္ဂိုလ်များမှာ -။
ခင်ဦးမြို့သည် တစ်ဖက်ကမ်းရှိ ရေဦးမြို့မှ ၁၂ မိုင် ကွာဝေး၍ ထိုမြို့နှင့် ကတ္တရာခင်းကားလမ်း ပေါက်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂) ဘုရား၏မွေးရပ်ဇာတိဖြစ်သော အင်ကြင်းပင်ရွာ၏တောင်ဘက် ၂မိုင်ခန့်တွင်တည်ရှိသည်။
ခေါင်းကိုက်ခြင်း အမျိုးပေါင်း ၂၀၀ ကျော်ရှိပြီး အန္တရာယ်မရှိသော အခြေအနေမှသည် အသက်အန္တရာယ် စိုးရိမ်ရသည်အထိ ဖြစ်စေနိုင်သည်။
အများဆုံး ဖြစ်လေ့ဖြစ်ထရှိသော ခေါင်းကိုက်ခြင်းမှာ “မူလ ခေါင်းကိုက်စေသော မူမမှန်မှုများ” ဖြစ်သည်- ဥပမာ ကိုယ်စိတ်ပင်ပန်းမှုကြောင့် ခေါင်းကိုက်ခြင်းနှင့် မိုင်ဂရိန်း ခေါ် ခေါင်းတခြမ်းကိုက်ခြင်း။
ခေါင်းကိုက်ခြင်းများသည် ဦးခေါင်း သို့မဟုတ် လည်ပင်း တနေရာရာတွင်ရှိသော ပြဿနာများကြောင့်လည်း ဖြစ်ပွားနိုင်သည်။
ရေရှည်မဟုတ်သော စူးရှပြင်းထန်စွာ ခေါင်းကိုက်ခြင်းများ ခေါင်းကိုက်မှုအားလုံးကို ဆေးဝါးဖြင့် ကုသရန် မလိုအပ်ပါ။
နာတာရှည် ခေါင်းကိုက်ခြင်းများကို စီမံထိန်းချုပ်ခြင်း အကြောင်းရင်းမသိဘဲ ထပ်ခါထပ်ခါ ခေါင်းကိုက်တတ်သူများသည် ခေါင်းကိုက်သည့် အမျိုးအစား၊ ဆက်နွယ်နေသော ရောဂါလက္ခဏာများ၊ ရုတ်တရက်ခေါင်းကိုက်စေခြင်း နှင့် ပိုဆိုးလာစေခြင်း အချက်အလက်တို့ကို မှတ်သားထားသည့် “ခေါင်းကိုက်မှု နေ့စဉ်မှတ်တမ်း” သိမ်းဆည်းထားခြင်းသည် အသုံးဝင်နိုင်သည်။
ကလေးများသည်လည်း လူကြီးများကဲ့သို့ပင် အလားတူ ခေါင်းကိုက်ခြင်းမျိုးများကို ခံစားနိုင်သည်။
ခေါင်းပေါင်း ဆိုသည်မှာ အမျိုးသားတို့၏ ကျက်သရေရှိ ယဉ်ကျေးသိမ်မွေ့ဖွယ် အဆင်တန်ဆာတစ်ခုအဖြစ်လည်းကောင်း၊ ဆံစွန်း၊ ဆံထုံးအား မပေါ်စေဘဲ ပိရိသပ်ရပ်စေရန်လည်းကောင်း၊ ဦးခေါင်းထက်၌ ရစ်လိမ်ဆင်မြန်းသည့် ပဝါကို ဆိုခြင်း ဖြစ်သည်။
ခေါင်းပေါင်းခြင်းကို အိန္ဒိယမှ ယူသည်ဟု ဆိုကြသည်။
ဓာတ်တော်ဝေရာ၌ ဒေါန ပုဏ္ဏားသည် ဓာတ်တော်အချို့ကို ဦးရစ်ကြား၌ ဝှက်ကြောင်း ကျမ်းဂန်တွင် လာသည်။
လိုဏ်အတွင်းရှိ သိဒ္ဓတ္ထမင်းသားပုံ၌ပင် ဗောင်းထုပ်ကို တွေ့ရသည်။
ရာဇဝင်၌ ဦးဗောင်းကျားနှင့် ဗောင်းထုပ်ကြောင်း ထင်ရှားရှိသည်။
သက္ကရာဇ် ၇၃၀ တွင် နန်းတက်စဉ်က ကန္နားနှင့်ထိ၍ ဗောင်းတော်ကျွတ်ဖူးကြောင်း သိရသည်။
သက္ကရာဇ် ၉၀၀ ကျော်ခန့်ပေါ် တစ်ခုတွင် - ထွေးတော်အိမ်ပါး တောင်ဆီနားသို့ ယာသွားပို့ပြန် စောင်းလျားခြံနှင့် လက်ပံပင်ရှေ့ ပုဝါရက်သစ် မယ်ကပေးတဲ့ ခေါင်းပေါင်းပြာလည်မှာရစ်လို့ ဟူ၍ စပ်ဆိုထားသည်ကိုထောက်၍ ဒုတိယအင်းဝခေတ်တွင် ပုဝါကို တွင်တွင်ကျယ်ကျယ်သုံးနေကြောင်း သိရသည်။
ကလည်း ''လယ်သမားဘွဲ့'' တျာချင်းတွင် ပုဆိုးအင်္ကျီ စုတ်ပဲ့ပြီ နီခေါင်းပေါင်း တွတ်တွတ်ကယ်နှင့်လေး ဟု စပ်သဖြင့် တောနေလယ်သားတို့ ပဝါနီကို ခေါင်းပေါင်းခဲ့ကြောင်း ထင်ရှားသည်။
မင်းတို့အတွက် ဗောင်းကိုမူ ခေါင်းအရွယ်အတိုင်း အသင့်ချုပ်ထားလေ့ ရှိသည်။
နှောင်းတွင် အနောက်တိုင်းဖြစ် ပုဝါများအား ခေါင်းပေါင်းလေ့ရှိကြောင်းကို အနောက်နန်းမိဖုရား မမြလေးက ''မျှော်တော်စိုက်'' လေးဆစ်ပါ နေမှိန်မှိန်ဆင် ဗောင်းတော်ရွှေပုသိမ်နှင့် လာချိန်တန်ပေါ့ ဆိုသော စာပိုဒ်ဖြင့် သရုပ်ဖော်ထားသည်။
လက်ထက် လယ်ဝန် သံတော်ဆင့် ဆောမြို့စား ရေးသည့် ''လယ်ထွန်မင်္ဂလာ'' ဗုံကြီးသံတွင် ပျိုစိုက်တဲ့ လယ်ကန်သင်းမှာ မြင်းနီနှင့် ညနေဆီကို စိုင်သီလို့ ပြေးလေ့ မြင်လိုက်ကဲ့နော် ခေါင်းပေါ်မှာ တရာကျေးနှင့် ထူးလို့ယဉ် ချေ့လေး ဟူ၍ စပ်ဆိုသောကြောင့် ကျေးရုပ် ၁၀၀ ရေးခြယ်ထားသော ကျေးတရာခေါင်းပေါင်း ခေတ်စားနေကြောင်း သိသာသည်။
ကိုလိုနီခေတ် ရောက်သောအခါ ဘိုဆံတောက်ကို လူကြိုက်များလာသည်။
သို့သော် ပေါင်းသည့်အခါတိုင်း ညာဘက်သို့ ခပ်ရွေရွေအုပ်၍ ပေါင်းလေ့ရှိသည်။
အဘိဓာန်ဋီကာ၌ ခေါင်းပေါင်းခြင်းမှ အောက်ပါအကျိုးများ ရနိုင်ကြောင်း ဖော်ပြထားသည် - ဆံကို စင်ကြယ်စေခြင်း လေ၊ နေ၊ မြူကို ပယ်ခြင်း ချမ်းသာခြင်း အနံ့ကောင်းခြင်း အသက်ရှည်ခြင်း အကျိုးပွားခြင်း ခွန်အားကြီးခြင်း။
တရုတ်နိုင်ငံတွင် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၄ဝဝဝ လောက် က ခေါင်းလောင်းများ စတင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်ဟု အဆိုရှိ သည်။
အင်္ဂလန်ပြည် ရှိ ထင်ရှားသော စိန့်ပက်ထရစ် ခေါင်းလောင်းသည် ၆ ရာစုနှစ်လောက်က ပြုလုပ်ခဲ့သော ခေါင်းလောင်းဖြစ်ပေသည်။
ခန်းတောက်ပင်သည် ၊ ၏ မြောက်ဘက်ရှိ ဂျန်အုံးနှင့် စိနပ်တောင်တန်းများ၌ အမြင့်ပေ ၆ဝဝဝ နှင့် ၉ဝဝဝ ကြားတွင် အလေ့ကျပေါက်ရောက်လေ့ရှိသည်။
အသုံးပြုနိုင်သည့် အစိတ်အပိုင်းများ : မြစ်ဥ
အနာဂတ်အမြင် ပညာရှင်တစ်ဦးဖြစ်သူ ဟာမင်းခန်းကို ၁၉၂၂ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၅ ရက်နေ့တွင် နယူးဂျာစီပြည်နယ် ဘေယိုနေမြို့၌ မွေးဖွားသည်။
ဟာမင်းခန်းသည် ၁၉၈၃ ခုနှစ် ဇူလိုင်လ ၇ ရက်တွင် နေအိမ်၌ ကွယ်လွန်သည်။
ယခုအခါ တိုင်းပြည်တိုင်း၌လိုပင် ကြက်ငှက်တို့ကို အသား စားရန်နှင့် ဥစားရန်အတွက် အနည်းနှင့်အများ မွေးမြူလျက်ရှိ ကြသည်။
လူတို့ပျော်ရွှင်မှု ခံစားပုံကို အချုပ်အားဖြင့် ၂ မျိုး ခွဲခြား နိုင်သည်။
ကြက်တိုက်ပွဲ စည်းကမ်းချက်များမှာ တစ်နေရာနှင့် တစ်နေရာမတူကြချေ။
အခြားစည်းကမ်းချက် အချို့မှာ- # ကြက် ၂ ကောင် ခွပ်နေစဉ် ဝိုင်းအတွင်းမှ ကြက်ကိုလည်း မထူရ။
mc1500.combirth_place=ရွှေဘိုမြို့၊ပဒေသရာဇ်ခေတ် ဗမာပြည်death_date=death_place=occupation=ပဒေသရာဇ်ခေတ် ဘုရင်မှူးမတ်၊ မြန်မာ ပညာရှိ။
ဆိုသော ချိုးသောစာတိုကလေးကို မြန်မာသမိုင်း လိုက်စားသူတိုင်း ကြားဘူးကြပေလိမ့်မည်။
မှာ လေနာရောဂါ ရှိကြောင်း၊ မှာ ၁၂၂၈ ခုနှစ် မြင်ကွန်းနှင့် မြင်းခုံတိုင်မင်းသားတို့ ပုန်ကန်စဉ်က ဓားထိဖူး ကြောင်း၊ ခန်းပတ်မင်းကြီးမှာ နားလေးကြောင်း၊ ထို့ကြောင့် တစ်ပါးတည်းနှင့် အမှုတော်ကုန်စင်အောင် ထမ်းဆောင်နိုင်ပါ့မလားဟု စာချိုးခြင်း ဖြစ်ပေသည်။
ထိုဝန်ကြီး ၄ ပါးအနက် ခန်းပတ်ဝန်ကြီးမှာ ၊ ၊ မင်းတုန်းမင်းနှင့် လက်ထက်အထိ မင်း ၄ ဆက်တိုင်တိုင် အမှုတော်ထမ်းခဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်ကြီး ဖြစ်သည်။
ဖခင်မှာ ဘကြီးတော်ဘုရားလက်ထက် စစ်သူကြီး နှင့်အတူ အင်္ဂလိပ်မြန်မာ ပထမစစ်ပွဲကို ယှဉ်နွဲတိုက်ခိုက်ခဲ့သူ အတွင်းဝန်မင်း ဦးရန်ငူး ဖြစ်သည်။
ရာထူးမှ နုတ်ပယ်ခြင်းခံရသည့် အကြောင်းရင်းကား သီပေါမင်းနှင့် တို့ ချစ်ကြိုက်ရည်ငံရှိနေကြောင်းကို မိဖုရားကြီး သိသောအခါ ဒိုင်းခင်ခင်နှင့်တကွ မိဖုရားဆွေမျိုးအားလုံးတို့မှာ သုတ်သင်ပစ်ခြင်း ခံရသည်။
နှင့်ဂရက်ဖိုက်(ခဲနက်)တို့သည် စစ်စစ်ဖြစ်၏။
အခြားဓာတ်ပစ္စည်းများနှင့် ရောနှောပေါင်းစပ်ခြင်း မရှိသော သက်သက် ဖြစ်၏။
ဂရက်ဖိုက်ကို ကမ္ဘာအနှံ့အပြား၌ တွေ့ရသော်လည်း တွင် အများဆုံး တူးဖော်ရရှိသည်။
ဂရက်ဖိုက်ကို ဤကဲ့သို့ သဘာဝအလျောက် တူးဖော်ရရှိသည့် အပြင် နည်းအားဖြင့်လည်း ဖော်စပ်ယူနိုင်ပေသည်။
ဂရက်ဖိုက် တစ်တုံးကိုယူ၍ ပေါ်တွင် ခြစ်ကြည့်လျှင် အမဲကြောင်းများ ထင်ကျန်ရစ် သည်ကို တွေ့ရပေမည်။
ထို့ကြောင့် ဂရက်ဖိုက်ကို အလွန်မှုန့် သော မြေစေးမှုန့်များနှင့် ရောပြီးလျှင် ပြုလုပ်ရာ၌ ခဲဆန် အဖြစ်ဖြင့် အသုံးပြုကြသည်။
ပုံစံအားဖြင့် ဘော ဘယ်ရင်များနှင့် အခြားအပူအားကြီးသော စက်၏ အစိတ်အပိုင်းများအတွက် ဂရက်ဖိုက်မှာ အလွန်ကောင်းသော တစ်မျိုးဖြစ်၏။
ရှေးက ခဲတံပြုလုပ်ရာတွင် ကို အသုံးပြုခဲ့ခြင်းကြောင့် ယခုတိုင်အောင် ခဲတံဟု ခေါ်တွင်နေသော်လည်း ယခုခေတ်သုံး ခဲတံများတွင် ခဲလုံးဝမပါချေ။
ခဲအစား (ခဲနက်)ခေါ် တွင်းထွက်ကာဗွန် တစ်မျိုးကိုသာ အသုံးပြုထားသည်။
ရှေးရောမလူမျိုး တို့ခေတ်မှစ၍ ပုံဆွဲခြင်း၊ ရေးမှတ်ခြင်းတို့တွင်များ၊ ရောင်စုံမြေပုံများ ခဲများကို အသုံးပြုလာခဲ့ကြသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၂) ခဲတံတစ်ချောင်းသည် ၃၅ မိုင်အရှည်ထိ မျဉ်းလိုင်းတစ်ကြောင်းဆွဲနိုင်သည်။
အဖ ဦးဆန်း၊ အမိ ဒေါ်နှင်းဇင်တို့က မြိတ်မြို့၊ ထားဝယ်စုတွင် ၁၃ ရက် မတ်လ ၁၉၀၆ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
ဇွန်ပွင့် စာအုပ်တိုက်မှ ၂၀၀၅ ခု၊ ဇန်နဝါရီလမှာ ပထမအကြိမ် ထုတ်ဝေ ဖြန့်ချိခဲ့တဲ့ 'စာပေမောင်နှံတို့ရဲ့ ရွှေလက်ရာများ' စာအုပ်မှ။
mold.]] သစ်မွှေးကို အကျော်ဟူ၍လည်း ခေါ်သည်။
သစ်မွှေးခေါ် အကျော်သည် ၊ ၊ ၊ အကျော်၊ စမ္ပာဟူသော နံ့သာမျိုးငါးပါးတွင် ပါဝင်သည်။
အလိုအားဖြင့် သစ်မွှေးပင် များသည် တင်မီးလေ အီးစီး မျိုးရင်းတွင်ပါဝင်ပြီး ရုက္ခဗေဒအမည်မှာ အကွီလေးရီးယား အဂလိုချာဖြစ်သည်။
ကြေးမုံသတင်းစာ ၂၅-၄-၂၀၁၁ = အမြဲစိမ်း အပင်ကြီးမျိုး ဖြစ်ပြီး အမြင့်ပေ ၇၀ မှ ၁၀၀ အထိ မြင့်၏။
အသုံးပြုပုံ- အနှစ်သား # အလွန် မူးဝေခြင်း ဖြစ်ပါက အကျော်ကို သွေး၍ ရှူခြင်း သို့မဟုတ် မီးရှို့၍ အခိုး ပြုလုပ် ရှူခြင်းဖြင့် ပျောက်ကင်း စေနိုင်၏။
သစ်မွှေးပင်ပေါက်ရောက်ရာ ဒေသများမှာ အရှေ့တောင်အာရှနှင့် အာရှ ပစိဖိတ်ဒေသများဖြစ်ကြသည်။
သစ်မွှေးကို အာရပ်လူမျိုးများက ပိုမိုကြိုက်နှစ်သက်ကြသည်။
အထက်တွင် တင်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း သစ်မွှေးကို လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်း ၂ဝဝဝ ကျော်ခန့်မှ စတင် အသုံးပြုခဲ့ကြပြီး အာရိယန် လူမျိုးများက စတင် အသုံးပြုကာ အာဂါဟု ခေါ်ခဲ့ကြသည်။
သစ်မွှေးမှောင်ခိုဈေးကွက် ကျယ် ပြန့်လာသည့် ၁၉၆၉-၇ဝ နောက်ပိုင်းတွင် လူငယ် လူရွယ်များသည် စိတ်တူ သဘောတူ ငါးယောက်နှင့် အထက် အဖွဲ့ဖွဲ့၍ ချင်းတွင်းမြစ်တစ်လျှောက် တောတောင်များ၊ မူးမြစ်ရိုးတစ်လျှောက် တောတောင်များ၊ နာဂတောင်တန်း အရောက်ရောက်၊ ကချင်ပြည်နယ် တောနက်ကြီးများ၊ တနင်္သာရီတိုင်း တောတောင်များ၊ မဟာမြိုင် တောလည်းမကျန်၊ ဆင်မကြောက်၊ ကျားမကြောက်၊ သူပုန်မကြောက် နေရာအနှံ့ ကျောပိုးအိတ် တစ်လုံးစီဖြင့် သစ်မွှေးအရှာ ထွက်ခဲ့ကြသည်။
သစ်မွှေး၏ အဓိက ဇာတ်ဆောင်မှာ သစ်မွှေးပိုး သို့မဟုတ် ကပ်ပါးမှို Fungus ဖြစ်ပြီး ရောဂါ တစ်မျိုးမျိုး အပင်အား ထိခိုက်ခံရမှုကြောင့် ယင်းရောဂါပိုးကို အပင်က ပြန်လည်ခုခံ နိုင်ရန်အတွက် လိုအပ်သောအရည်ကို ထုတ်ပေးလာပြီး ထိုရည်အနှစ်မှ သစ်မွှေးဆီအဖြစ် ပြောင်းလဲဖြစ်ပေါ်ခြင်းဖြစ်ကာ သစ်မွှေးပင်၏ သစ်သားရောင်မှာ အဖြူရောင်မှ တဖြည်းဖြည်း အနက်ရောင်သို့ ပြောင်းလဲဖြစ်ပေါ်ပြီး အနံ့မှာလည်း မွှေးရနံ့ထွက်ပေါ်လာ ကြောင်းသိရသည်။
မြန်မာနိုင်ငံရှိ မည်သည့်နေရာ ဒေသမဆို သစ်မွှေးကို စနစ်တကျ ပြုစုပျိုးထောင်စိုက်ပျိုးပါက ဖြစ်ထွန်း အောင်မြင်လျက်ရှိပြီး အကျိုးရလဒ် ကြီးမားလှပါသည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဗြိတိသျှကိုလိုနီခေတ်နှင့် လွတ်လပ်ရေးရပြီး ခေတ်ဦးတွင် အခြေခံပညာကျောင်းများ၊ တက္ကသိုလ်များ၌ သင်္ချာသင်ကြားရာတွင် စဉ်းစားဆင်ခြင် အသစ်တီထွင်ခြင်းထက် ရှေးကတည်းက သင်ကြားခဲ့သည့် နည်းအတိုင်း အဖြေထွက်ရန် တွက်သည့် ''တွက်နည်း'' ကိုသာ အဓိကသင်ကြားခဲ့ပုံရပြီး၊ သင်္ချာဘာသာရပ်ပါ အကြောင်းအရာများ အနေဖြင့်လည်း သဘောတရားဆန်သည့် အစုသီအိုရီ၊ အက်ဆီယမ်နည်းကျ သက်သေပြချက် စသည်တို့ မပါဘဲ (သို့မဟုတ် အပေါ်ယံမျှသာ) သင်ကြားခဲ့ပုံရသည်။
ထိုအခါ သင်ရိုးဟောင်းများတွင် မပါဘဲ သင်ရိုးသစ်တွင်မှ ပါဝင်လာသည့် ၊ ၊ အက်ဆီယမ်နည်းကျ သက်သေပြချက် အစရှိသည့် သဘောတရာများကို သင်္ချာသစ်ဟု ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲလာခဲ့သည်။
မိဘ၊ ဆရာများ၏ ဝေဖန်မှုကို အကြီးအကျယ်ခံရပြီးနောက်တွင် ၎င်း ''သင်္ချာသစ်'' ပညာရေးစမ်းသပ်မှု ကျဆုံးသည်ဟု အများက ခံယူပြီး ၁၉၆၀ ပြည့်လွန်နှစ်များ ကုန်ဆုံးပြီးနောက်တွင် အတန်းကျောင်းအများစု၌ သင်္ချာသစ် သင်ရိုး မရှိတော့ပေ။
သင်္ချာသစ်ဟူသည် တွေးခေါ်နည်းများကို လေ့လာခြင်းဖြစ်သည်။
အခြေခံ သင်္ချာတွင် ၊ ၊ ဟူ၍ရှိသည်။
ပုံစံ-တြိဂံဟူသည် မျဉ်းဖြောင့်သုံးခု အနားသုံးဖက်အဖြစ် တည်ရှိသော ပုံကိုခေါ်သည်၊ # သီအိုရမ်များ။
P = { x &#124; x သည် မြန်မာနိုင်ငံရှိ မဲပေးနိုင်သူများဖြစ်သည်။
အစုသီအိုရီတွင် ခေါမအက္ခရတစ်ခုဖြစ်သော အက်စီလွန် \in ဟူသော သင်္ကေတကို အမြဲတမ်းသုံးသည်။
ထိုအခါ ဝင်းဦး \in A ဟု ရေးသား ဖော်ပြလျှင် ဝင်းဦးသည် A ဟူသော အစုထဲတွင် ပါဝင်သည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ခင်မောင်ဝင်း \in P ဟု ရေးသားဖော်ပြလျှင် ခင်မောင်ဝင်းသည် P ဟူသော အစုထဲတွင် ပါဝင်သည်ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။
ထိုလိပ်ပြာဖြစ်ရမည့် ပိုးလောင်း ကောင်ကို ခူဟူ၍လည်းကောင်း၊ ဟူ၍လည်းကောင်း ခေါ်ကြသည်။
ပထမတွင် လိပ်ပြာများသည် မိမိတို့၏ ဥများကို သစ်ရွက်များပေါ်တွင် ဥကြ၏။
ပေါ်ပေါက်စေရန် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ တွန်းအားပေးမောင်းနှင်ခဲ့သည့် အား ETSIIM အဆောက်အအုံ၏ ပင်မဆောင်၌ ပြသထားသည်။
အင်ဂျင်နီယာ နည်းပညာသည် လွန်ခဲ့သော နှစ်ပေါင်းများစွာတည်းကပင် တည်ရှိနေခဲ့ပြီး ၎င်းနည်းပညာအား လူသားများ အသုံးချကာ အင်ဂျင်နီယာ နည်းပညာ၏ အခြေခံတီထွင်မှုများဖြစ်သော ပူလီ၊ လီဗာ၊ ဘီး စသည့် တီထွင်ဖန်တီးမှုများအား လုပ်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။