DatarrX/myanmar-Wikipedia huggingface dataset:
နဝတ ၏ပထမဦးဆုံးဥက္ကဋ္ဌသည် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးစောမောင် ဖြစ်ပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ဖြစ်လာကာ လည်းဖြစ်သည်။
သူသည် ၁၉၉၂ ဧပြီလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် ရာထူးမှဖယ်ရှားခံရပြီး၊ ထိုစဉ်ကဗိုလ်ချုပ်ကြီး နောက်ပိုင်းတွင် ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီး ဖြစ်လာသည့် မှ နဝတဥက္ကဋ္ဌ နှင့် ဝန်ကြီးချုပ်ရာထူးများကို လွှဲပြောင်းရယူသွားသည်။
နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ (၂၀၁၀) ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဥက္ကဋ္ဌ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးမောင်အေး ဒုတိယတပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်၊ ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်(ကြည်း) ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌ သူရဦးရွှေမန်း အဖွဲ့ဝင် ဦးသိန်းစိန် အဖွဲ့ဝင် (နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချုပ်) ဦးတင်အေး အဖွဲ့ဝင် သီဟသူရဦးတင်အောင်မြင့်ဦး အဖွဲ့ဝင် = ( ၁၅ နိုဝင်ဘာ ၁၉၉၇ – ၃၀ မတ် ၂၀၁၁ ) = (၁၅ နိုဝင်ဘာ ၁၉၉၇ - ၃၀ မတ် ၂၀၁၁) အစီအစဉ်အတိုင်းမှာ- ဗိုလ်ချုပ်မှူးကြီးသန်းရွှေ၊ ဥက္ကဋ္ဌ၊ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ် ဗိုလ်ချုပ်ကြီးသီဟသူရတင်အောင်မြင့်ဦး၊ အတွင်းရေးမှူး ၁၊ စစ်ထောက်ချုပ် ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီးတင်အေး၊ ကာကွယ်ရေးပစ္စည်းထုတ်လုပ်ရေးအရာရှိချုပ် ကုလသမဂ္ဂအဖွဲ့များ၊ အင်္ဂလန်နိုင်ငံ မြန်မာ့အရေးဆောင်ရွက်သူများ၊ နိုင်ငံတကာလွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်အဖွဲ့၊ လူ့အခွင့်အရေးစောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့ နှင့် အခြားသောအဖွဲ့များ၏ အစီရင်ခံစာများတွင် မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဖြစ်ပွားခဲ့သည့် ချိုးဖောက်မှုများကို အသေးစိတ်ဖော်ပြထားသည်တို့မှာ - လူသတ်မှု နှင့် မတရားသေဒဏ်စီရင်ခြင်းများ ညှဉ်းပန်းနှိပ်စက်မှု နှင့် မုဒိမ်းကျင့်မှုများ ကလေးစစ်သားများစုဆောင်းမှု အတင်းအကြပ်နေရာရွှေ့ပြောင်းမှုများ အတင်းအကြပ်အလုပ်ခိုင်းစေမှုများ နိုင်ငံရေးအကျဉ်းချထားမှုများ = နအဖသည် ကလေးများ- အချို့အသက် ၁၀ နှစ်အရွယ်-အား ၎င်း၏စစ်တပ်၊ တပ်မတော်တွင် အမှုထမ်း ရန်အတွက် အတင်းအကြပ်လိုက်လံစုဆောင်းနေသည့်အကြောင်းကို ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် အစီရင်ခံထားကြသည်။
အထွေထွေအတွင်းရေးမှူးချုပ်သည် ကလေးစစ်သားများစုဆောင်းခြင်း နှင့် အသုံးပြုခြင်းကို တားဆီးသည့် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာစံချိန်စံညွှန်းများကို ချိုးဖောက်သည့်အတွက် လေးကြိမ်ဆက်တိုက် အစီရင်ခံစာများတွင် နအဖ ကို နာမည်ထည့်သွင်းခဲ့သည်။
ကလေးများ နှင့် လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခ၊ အတွင်းရေးမှူးချုပ်၏အစီရင်ခံစာ၊ ၂၆ အောက်တိုဘာ ၂၀၀၆ UN Doc. A/61/529 S2006/826 မြန်မာနိုင်ငံ ကလေးသူငယ်များနှင့် လက်နက်ကိုင်များ ပဋိပက္ခအပေါ် လုံခြုံရေးကောင်စီသို့တင်ပြသည့် အတွင်းရေးမှူးချုပ်၏အစီရင်ခံစာ၊ ၁၆ နိုဝင်ဘာ ၂၀၀၇၊ UN Doc. S/2007/666. လုံခြုံရေးကောင်စီသို့တင်ပြသည့် ကလေးသူငယ်များနှင့်လက်နက်ကိုင်များပဋိပက္ခအပေါ် အတွင်းရေးမှူး ချုပ်၏အစီရင်ခံစာ၊ ၂၁ ဒီဇင်ဘာ ၂၀၀၇၊ UN Doc. A/62/609-S/2007/757. မြန်မာနိုင်ငံကလေးသူငယ်များနှင့်လက်နက်ကိုင်များပဋိပက္ခအပေါ် အတွင်းရေးမှူးချုပ်၏အစီရင်ခံစာ ၁ ဇွန် ၂၀၀၉ UN Doc. S/2009/278. = လူ့အခွင့်အရေးစောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့ အစီရင်ခံထားသည်မှာ ၂၀၀၈ မေ နာဂစ်မုန်တိုင်းပြီးချိန်မှစ၍ မြန်မာအာဏာပိုင်များသည် ထောင်နှင့်ချီမဟုတ်သော်လည်း ရာနှင့်ချီသောနေရာမဲ့လူများကို ကျောင်းများ၊ ဘုန်းကြီးကျောင်းများ နှင့် အများပိုင်အဆောက်အအုံများမှ ဖယ်ရှားခဲ့ပြီး၊ ထိုသူတို့ကို ဧရာဝတီမြစ်ဝကျွန်းပေါ် ရှိ ပျက်စီးနေသည့် ၎င်းတို့၏ရွာများသို့ပြန်ရန် တိုက်တွန်းခဲ့သည်။
ဖွံ့ဖြိုးမှုအနိမ့်ဆုံး နိုင်ငံများကို ဖွံ့ဖြိုးဆဲနိုင်ငံများ၊ ဖွံ့ဖြိုးမှုနည်း သော နိုင်ငံများ၊ ပို၍ ဖွံ့ဖြိုးမှုနည်း သော နိုင်ငံများ တစ်နည်း 'တတိယကမ္ဘာ' နိုင်ငံများနှင့် ခွဲခြားနိုင်သည်။
ဖွံ့ဖြိုးမှုအနိမ့်ဆုံနိုင်ငံများသည် ယေဘုယျအား ဖြင့် အလွန်အကျွံဆင်းရဲခြင်းကို ခံစားရပြီး ကျယ်ပြန့်၍ လတ်တလောပဋိပက္ခ (ပြည်တွင်းစစ်သို့မဟုတ် လူမျိုး ရေး စစ်ပွဲများ)၊ နက်ရှိုင်းသည့် နိုင်ငံရေးခြစားမှုနှင့် နိုင်ငံရေးနှင့် လူမှုရေးတည်ငြိမ်မှု ကင်းမဲ့ခြင်းများကိုပါ တွေ့ရသည်။
မကြာသေးမီက ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှုဆိုင်ရာ ဆွေးနွေးပွဲဟု သတ်မှတ်ထားသည့် ဒဗလျူတီအို ဒိုဟာ ဆွေးနွေးပွဲများ ပျက်ပြားသွားသဖြင့် ကမ္ဘာလုံး ဆိုင်ရာ ကုန်သွယ်ရေး စည်းမျဉ်းများနှင့် အယ်လ်ဒီစီများ၏ ကိစ္စမှာ မီဒီယာသတင်း လောကနှင့် မူဝါဒဆိုင်ရာတို့၏ အာရုံစူးစိုက်မှုကို တိုး၍ရရှိလာသည်။
အာရှ (ကိုး) နိုင်ငံ -အာဖဂန်နစ္စတန် -ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ် -ကမ္ဘောဒီးယား -လာအို -မြန်မာ -နီပေါ -မြောက်ကိုရီးယား -တီမောလက်စ် -ယီမင် အာဖရိက (၃နှစ်) နိုင်ငံ -အင်ဂိုလာ -ဘီနင် -ဘာကီနာဖာဆို -ဘူရွန်ဒီ -ဗဟိုအာဖရိက -ချဒ် -ကော်မိုရို့စ် -ကွန်ဂိုဒီမိုကရက်တစ်သမ္မတနိုင်ငံ -ဂျီဘူတီ -အီရစ်ထရီးယား -အီသီယိုပီးယား -ဇမ်ဘီယာ -ဂီနီ -ဂီနီဘစ်ဆော -လီဆိုသို -လိုက်ဘေးရီးယား -မာဒါဂါးစကား -မာလာဝီ -မာလီ -မော်ရီတေးနီးယား -မိုဇမ်ဘစ် -ဆီနီဂေါ -ဆီယာရာလီယွန် -ဆိုမားလီးယား -ဆူဒန် -တိုဂို -ယူဂန်ဒါ -တန်ဇန်းနီးယား -ဇမ်ဘီယာ အိုရှင်းနီးယား (သုံး နိုင်ငံ) -ကီရီဘာတီ -တူဗာလူ -ဗင်နော့တူ အမေရိက (၁ နိုင်ငံ) - ဟေတီ။
ကိန်းရှင်များ C,I,G နှင့် NX (ဂျီဒီမှာ= C+ I +G + NX အထက်ပါအတိုင်း) - C သည် ပုဂ္ဂလိက စားသုံးမှုဖြစ်သည် (သို့မဟုတ် စားသုံးသူ၏ အသုံးစရိတ်)။
ပညာ တွင် ငွေကြေးဆိုင်ရာ ကုန်ပစ္စည်းဝယ်ယူမှုကို စုဆောင်း ငွေအောက်တွင် ထည့်သွင်းပြီး ရင်းနှီး မြှုပ်နှံမှုအောက်တွင် မထည့်သွင်း ချေ။
NX = X - M -ကိန်း၏ သဘောတရားများ သို့မဟုတ် လက်သစ်ဂန္ထဝင် စီးပွားရေးပညာ ကိစ္စရပ်များကို ကောင်းစွာ နားလည်သဘောပေါက်ရန် ကိန်းရှင်တစ်ခုစီ၏ ဆိုလိုရင်းကို ကောင်းစွာသိရှိရှင်းလင်းရန် လိုအပ်သည်။
C,I,G နှင့် NX နမူနာများ - ဧည့်သည်တိုးပြီးလာစေရန် သင်၏ ဟိုတယ်အား မွမ်းမံပြင်ဆင်ခကုန်ကျလျှင် ၎င်းသည် ပုဂ္ဂလိရင်းနှီး မြှုပ်နှံခြင်း ဖြစ်သည်။
GDP = R + I + P + SA + W R = ငှားရမ်းခ I = အတိုး ငွေ P = အမြတ် SA = စာရင်းအင်းညှိနှိုင်းမှု (ကုမ္ပဏီဝင်ငွေခွန်၊ မပေးရ သေး သော ကုမ္ပဏီအမြတ်များ) W = လုပ်အားခများ = ဂျီဒီပီကို နိုင်ငံတကာ စံချိန်စံညွှန်းမီ တိုင်းတာနည်းကို 'အမျိုးသား ငွေစာရင်းစနစ်စာအုပ်' (၁၉၉၃) တွင် ပြုစုထားသည်။
ဂျီဒီပီ၏ အဆင့်ကို နိုင်ငံအလိုက် ယှဉ်ကြည့်ခြင်း ပြုရာတွင် ယင်းတန်ဖိုးများကို -ငွေလဲနှုန်း ပေါက်ဈေးအတိုင်း။
စီးပွားရေးစနစ်တစ်ခုတွင် လူနေမှုအဆင့်အတန်းကို တစ်ဦးချင်း ဂျီဒီပီနှင့် ပြ လေ့ရှိသည်။
စီးပွားရေးစနစ်တစ်ခု၏ လှုပ်ရှားမှုကို လေ့လာရာတွင် စီးပွားရေးပညာရှင်များသည် ဂျီဒီပီကို ကျယ်ပြန့်စွာ အသုံးချကြသည်။
သည်ယခင်က ပြင်ပနိုင်ငံများနှင့် အဆက်အသွယ် နည်းပါးခြင်းကြောင့် နိုင်ငံတကာဆက်ဆံရေးမှာ ကောင်းကောင်းမွန်မွန်မရှိခဲ့ပေ။
မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံခြားရေးမူဝါဒသည် လွတ်လပ်၍တက်ကြွသော ဘက်မလိုက်သည့်မူဝါဒ (Independent, Active and Non-aligned policy) ဖြစ်သည်။
နယ်နိမိတ်ညှိနှိုင်း ရေးနှင့်ပတ်သက်၍ ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် ကြိုကြားကြိုကြားပြဿနာများရှိသည်။
မြန်မာနိုင်ငံသည် အာဖဂန်နစ္စတန်ပြီးလျှင် တရားမဝင် ဘိန်းထုတ်လုပ်မှု အမြင့်ဆုံး ဖြစ်သည်။
ငွေကြေးနှင့် လူအားအရင်းအမြစ် ချို့တဲ့မှုကလည်း တိုက်ဖျက်မှုကို အား လျော့စေသည်။
မြန်မာနိုင်ငံသည် အရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများ အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်ပြီး အာဆီယံ +၃ ၏ အစိတ်အပိုင်းလည်း ဖြစ်၊ အရှေ့အာရှထိပ်‌သီးအဖွဲ့၏အစိတ်အပိုင်း လည်း ဖြစ်သည်။
နှင့် မြန်မာဆက်ဆံရေးမှာ ၁၉၈ဝ ပြည့်လွန်နှောင်းပိုင်းအထိ မကောင်းခဲ့ချေ။
အပြန်အလှန်အဖြစ် မြန်မာဈေးကွက်အား ပိုမိုထိုး ဖောက်ခွင့် ရခဲ့ပြီး ကပ္ပလီပင်လယ်ပြင်ရှိ တွင် ရေတပ်စခန်း ထားရှိသည်ဟူ၍ ကောလာဟလများ ပေါ်ထွက်ခဲ့သည်။
မြန်မာသည် (ထိုင်ဝမ်) အား တရားဝင်အသိအမှတ် မပြုသော်လည်း နှစ်နိုင်ငံအကြား အခြားသောဆက်ဆံမှုမှာများလှသည်။
မြန်မာအပေါ် တရုတ်ဩဇာလွှမ်းမိုးမှု၊ အိန္ဒိယ-မြန်မာနယ်စပ်တစ်လျှောက် နယ်စပ်ခိုအောင်း ခြင်းနှင့် လက်နက်မှောင်ခိုများ ကြောင့် အိန္ဒိယနိုင်ငံ သည်လည်း မြန်မာအစိုးရနှင့် ဆက်ဆံရေးကို ပြန်လည်ဖာထေးလျက်ရှိသည်။
မြန်မာ့ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ပါတီသည် ၁၉၆၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၈၈ ခုနှစ်အထိ နိုင်ငံကို အုပ်ချုပ်ခဲ့သော ဗိုလ်ချုနေဝင်း၏ လမ်းစဉ်ဖြစ်သည်။
မှောင်ခိုဈေးကွက် သို့မဟုတ် တရားမဝင် မြေအောက် ဈေးကွက်သည် တရားမဝင်သော စီးပွားရေးဖလှယ်မှုများ၊ ကုန်ပစ္စည်းနှင့် ဝန်ဆောင်မှုများကို တရားမဝင်ဘဲ ရောင်းဝယ် ဖောက်ကား ခြင်းများ ပါဝင်သည့်စနစ်ဖြစ်သည်။
လက်အောက်ရှိ ၏ လူ့အခွင့်အရေးအခြေအနေသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အဆိုးရွားဆုံးများထဲမှ တစ်ခုအဖြစ် ကာလကြာရှည်စွာ သတ်မှတ်ခံထားရသည်။
Human Rights Watch၊ ၊ နှင့် American Association for the Advancement of Science အပါအဝင် နိုင်ငံတကာ လူ့အခွင့်အရေးအဖွဲ့အစည်းများက မြန်မာနိုင်ငံတွင် ကျယ်ပြန့်သော လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများကို ထပ်တလဲလဲ မှတ်တမ်းတင်ပြီး ရှုတ်ချခဲ့ကြသည်။
Freedom House ၏ ''Freedom in the World 2011'' အစီရင်ခံစာတွင် "စစ်အစိုးရသည် အခြေခံအခွင့်အရေးအားလုံးနီးပါးကို ဖိနှိပ်ထားပြီး လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများကို အပြစ်ပေးခံရခြင်းမရှိဘဲ ကျူးလွန်ခဲ့သည်" ဟု ဖော်ပြထားသည်။
မှ မြန်မာစစ်အစိုးရဟောင်းများအား လူ့အခွင့်အရေးကို လေးစားရန် ထပ်တလဲလဲ တောင်းဆိုခဲ့ပြီး ၂၀၀၉ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလတွင် အထွေထွေညီလာခံသည် "လူ့အခွင့်အရေးနှင့် အခြေခံလွတ်လပ်ခွင့်များကို စနစ်တကျချိုးဖောက်နေခြင်းကို ပြင်းထန်စွာ ရှုတ်ချသည့်" ဆုံးဖြတ်ချက်ကို ချမှတ်ခဲ့ပြီး ထိုစဉ်က အာဏာရ မြန်မာစစ်အစိုးရအား "နိုင်ငံတကာ လူ့အခွင့်အရေးနှင့် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ ဥပဒေချိုးဖောက်မှုများကို အဆုံးသတ်ရန် အရေးပေါ်ဆောင်ရွက်မှုများ ပြုလုပ်ရန်" တောင်းဆိုခဲ့သည်။
သည် ထိုင်းနိုင်ငံရှိ UNHCR စခန်းကြီး ၉ ခုအနက် အကြီးဆုံးတစ်ခုဖြစ်ပြီး ဒုက္ခသည်၊ ခိုလှုံသူနှင့် နိုင်ငံမဲ့ ၇၀၀,၀၀၀ ကျော် ခိုလှုံနေကြသည်။
မြန်မာစစ်အစိုးရသည် ၊ နှင့် များကဲ့သို့သော တိုင်းရင်းသားလူနည်းစုအချို့ကို မျိုးဖြုတ်ရန် သို့မဟုတ် 'ဗမာမှုပြုရန်' အမှတ်အသားပြုထားကြောင်း အထောက်အထားများ စုဆောင်းရရှိခဲ့သည်။
မကြာသေးမီက မြန်မာနိုင်ငံ အနောက်ပိုင်း တွင် ရိုဟင်ဂျာမွတ်ဆလင်များနှင့် ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များအကြား ဖြစ်ပွားခဲ့သော ကြောင့် လူ ၉၀,၀၀၀ ခန့် နေရပ်စွန့်ခွာခဲ့ရသည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။
အရ ရိုဟင်ဂျာများအား မြန်မာနိုင်ငံသားအဖြစ်မှ ရုပ်သိမ်းခဲ့သည်။
အကြမ်းဖက်မှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပွားနေခြင်း ၂၀၁၃ ခုနှစ် ဇွန်လ ၃၀ ရက်နေ့တွင် အနောက်ဘက်ကမ်းရိုးတန်းမြို့၌ အဓိကရုဏ်းသမားများက နေအိမ်နှစ်လုံးကို မီးရှို့ခဲ့သည်။
မြို့တွင်းနှင့် မြို့ပြင်လမ်းများကို ပိတ်ဆို့ထားပြီး သည် ပြစ်မှုကျူးလွန်သူများကို ရှာဖွေဖော်ထုတ်ရန် လုပ်ဆောင်နေကြောင်း အစိုးရပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူတစ်ဦးက ပြောကြားခဲ့သည်။
မေလ ၁၀ ရက်နေ့တွင် ၊ ၌ အပြီး အမျိုးသား ၃၀ ဦး ဖမ်းဆီးခံခဲ့ရသည်။
မျက်မြင်သက်သေများ၏ ထွက်ဆိုချက်များအရ မြန်မာစစ်သားများသည် နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု စွပ်စွဲကာ အရပ်သားများကို ခုံသမာဓိမရှိ ဖမ်းဆီးခဲ့သည်။
အရပ်သားများသည် ကပ်ရောဂါ ကြောင့် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီများ ပြတ်တောက်နေသည်။
Amnesty က နှင့် ရှိ ကျေးရွာများ ဖျက်ဆီးခံရခြင်းနှင့် မီးရှို့ခံရခြင်းများကိုလည်း သတင်းပို့ခဲ့သည်။
ရိုဟင်ဂျာလူမျိုးများအပေါ် လူမျိုးတုံးသတ်ဖြတ်မှု စွပ်စွဲချက်များနှင့် ရာဇဝတ်မှုများ သည် မြန်မာအစိုးရ၏ လူ့အခွင့်အရေးချိုးဖောက်မှုများကို အဆက်မပြတ် ရင်ဆိုင်နေရသည်။
ပြဋ္ဌာန်းပြီးကတည်းက ရိုဟင်ဂျာများအား မြန်မာနိုင်ငံသားအဖြစ် ငြင်းပယ်ခဲ့သည်။
ခေါင်းဆောင်များဖြစ်ကြသော နှင့် အပါအဝင် အကျဉ်းသားများသည် "နိုင်ငံတကာဥပဒေအရ ရာဇဝတ်မှုဟု မသတ်မှတ်နိုင်သော ငြိမ်းချမ်းစွာ လုပ်ဆောင်မှုများအတွက် ၎င်းတို့၏ လွတ်လပ်မှုကို မတရားသဖြင့် ငြင်းပယ်ခံထားရသည်" ဟု အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လွတ်ငြိမ်းချမ်းသာခွင့်အဖွဲ့က ဆိုသည်။
သူမသည် ၂၀၁၀ ခုနှစ် ရွေးကောက်ပွဲဝင်ခဲ့ပြီး ကို ဆန့်ကျင်သည့် လှုပ်ရှားမှုများတွင် တက်ကြွစွာ ပါဝင်ခဲ့သည့်အပြင် ကချင်ပြည်နယ်၊ ရှိ မြေသိမ်းယူမှုများအတွက် အား တရားစွဲဆိုခဲ့သည်။
သတင်းစာ၊ ဂျာနယ်နှင့် အခြားပုံနှိပ်ထုတ်ဝေမှုတွေကို လက်အောက်တွင် လုပ်ဆောင်ပြီး မထုတ်ဝေမီ ပြင်းထန်သော ဆင်ဆာဖြတ်တောက်မှုကို ခံယူရသည်။
သို့ရာတွင် ပြည်ပရောက် ၏ အယ်ဒီတာ့အာဘော်တစ်ခုတွင် ရှင်းပြထားသကဲ့သို့ ဤလွတ်လပ်ခွင့်အသစ်သည် မြန်မာသတင်းထောက်အချို့အား မိမိကိုယ်ကိုယ် ဆင်ဆာဖြတ်တောက်ခြင်း ပတ်ဝန်းကျင်တစ်ခု ဖန်တီးရန် ကြိုးပမ်းခြင်းအဖြစ်သာ မြင်စေခဲ့သည်။
မြန်မာရုပ်ရှင်ရိုက်ကူးသူ ကို ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဧပြီလ ၁၂ ရက်နေ့တွင် ဖမ်းဆီးခဲ့ပြီး ၎င်း၏ Facebook ပို့စ်တွင် မြန်မာစစ်တပ်ကို ဝေဖန်ခဲ့သည့် စွဲချက်ဖြင့် မြန်မာရာဇသတ်ကြီးပုဒ်မ ၅၀၅(က) အရ ၂၀၁၉ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် တရားစွဲဆိုကာ ထောင်ဒဏ်တစ်နှစ် ချမှတ်ခဲ့သည်။
လူ့အခွင့်အရေး စောင့်ကြည့်ရေးအဖွဲ့၏ အဆိုအရ[ ''"My Gun Was as Tall as Me" : Child Soldiers in Burma''], Human Rights Watch, October 2002, ISBN 1-56432-279-3 စစ်တပ်ထဲသို့ ကလေးများ ဝင်စေခြင်းနှင့် ပြန်ပေးဆွဲခြင်းများသည် အဆန်းတကြယ် မဟုတ်တော့ပေ။
ကလေးများအား စစ်တပ်တွင်းသို့ ဒေါ်လာ ၄၀ ခန့်နှင့် ဆန်တစ်အိတ် သို့မဟုတ် ဆီတစ်ပုံးဖြင့် ရောင်းချခံနေရကြောင်း ၂၀၁၂ ခုနှစ် ဇွန်လတွင် ''The Independent'' က ဖော်ပြခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် အဓမ္မလုပ်အားခိုင်းစေမှု နှင့် လူကုန်ကူးမှု တို့သည် အဖြစ်များသည်။
လှည့်ဖြားမှုစင်တာ အများအပြားသည် ကဲ့သို့သော စစ်အစိုးရ၏ မဟာမိတ်များ ထိန်းချုပ်ထားသော နယ်မြေများတွင် တည်ရှိသည်။
ကို တွင် "မြန်မာ" သို့မဟုတ် "ဗမာ" ဟူ၍ ခေါ်ဆိုကြပြီး တွင် "Burma" (ဘားမား) သို့မဟုတ် "Myanmar" ဟု ခေါ်ဆိုကြသည်။
တွင် ကို စာပေသုံးအရ "မြန်မာ" ဟုခေါ်ဆိုပြီး စကားအသုံးတွင် "ဗမာ" ဟုခေါ်ဆိုသည်။
မြန်မာအဘိဓာန်တွင် 'မြန်မာ' ကို "မြန်မာနိုင်ငံတွင် အစဉ်အဆက်နေထိုင်ခဲ့ကြသော တိုင်းရင်းသားများကို ခြုံခေါ်သောအမည်" ဟုဖွင့်ဆိုထားပြီး 'ဗမာ' ကို "တစ်မျိုးကိုပြောသော မြန်မာတိုင်းရင်းသားတစ်မျိုး" ဟုဖွင့်ဆိုထားသည်။
အများအားဖြင့် လက်ရှိသုံးစွဲပုံမှာ "မြန်မာ" ဆိုလျှင် နိုင်ငံ၊ "ဗမာ"ဆိုလျှင် လူမျိုး ဟူ၍သုံးစွဲသည်။
ထိုအကြောင်းကြောင့် ဗမာမဟုတ် တိုင်းရင်းသားလူနည်းစုအချို့တို့က လူမျိုးအဖြစ်သုံးစွဲပါက ထိုအမည်နှစ်ခုစလုံးမှာ အတူတူပင်ဖြစ်သည်ဟူ၍လည်းကောင်း၊ "မြန်မာလူမျိုး" ထက် "မြန်မာနိုင်ငံသား" က ပို၍ချုံငုံနိုင်စွမ်းရှိသည် ဟူ၍လည်းကောင်း ရှုမြင်ကြသည်။
ထို့ကြောင့်ပင် ထိုခေတ်ကာလက ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သော ၊ စသောအဖွဲ့အစည်းမျာသည် "ဗမာ"ကိုအသုံးပြုခဲ့ကြသည်။
ကာလတွင် ဂျပန်တို့သည် မြန်မာနိုင်ငံကို သိမ်းပိုက်ပြီးနောက် အမည်ဖြင့် လွတ်လပ်ရေးပေးခဲ့သည်။
မသိင်္ဂီ၏ဖော်ပြချက်အရ "မြန်မာ"၏ ပထမဆုံးအသုံးအနှုန်းမှာ (နားတောင်းများမင်း) လက်ထက် သက္ကရာဇ် ၅၉၇ (အေဒီ ၁၂၃၅) တွင် ရေးထိုးခဲ့သော ကျောက်စာတစ်ချပ်၌တွေ့ရပြီး "မြန်မာပြည်" ဟုရေးထိုးထားသည်။
က သည်လည်း မိမိကိုယ်ကိုယ် မြန်မာလူမျိုးတို့၏ဘုရင် ဟူ၍ရည်ညွှန်းခဲ့သည်။
ထိုအချိန်ကမြန်မာဘုရင်တို့သည် အခြားတိုင်းရင်းသားဒေသများအထိပါ အုပ်ချုပ်နိုင်လာပြီးဖြစ်သည်။
Bermah (၁၈ ရာစု၏ အစောဆုံးသော ဥရောပမြေပုံများ) Birmah (ချားစ် သော်မဆင်၏ မြေပုံ၊ ၁၈၂၇) Brama (သောမတ်စ် ကစ်ရှင်၏ မြေပုံ၊ ၁၇၈၇) Burmah (ဆယ်မျူအယ် ဒွန်း၏ မြေပုံ၊ ၁၇၈၇) Burma (ကီး ဂျွန်ဆင်၏ မြေပုံ၊ ၁၈၀၃) Burmah (ယူဂျင်း ဝီလီယမ်စ်၏ မြေပုံ၊ ၁၈၈၃) Burma ( သတင်းစာရှိ စာလုံးပေါင်း) နောက်ပိုင်းတွင် "Burma" စာလုံးပေါင်းသည် စံဖြစ်လာခဲ့သည်။
ထို့အပြင် ၁၉၇၄ ခုနှစ်တွင်လည်း တရားဝင်အမည်ကို "" ဟူ၍လည်းထက်မံပြောင်းလဲခဲ့သည်။
သာဓကအားဖြင့် "Rangoon" ကို "" ဟု ပြောင်းလဲခဲ့သည်။
ဒုတိယအချက်မှာ ၁၉၈၂ မြန်မာနိုင်ငံသား ဥပဒေတွင် ယခင်က "မြန်မာ"ဟုခေါ်သော လူဦးရေအများဆုံးလူမျိုးစုကို "" ဟုပြောင်းလဲထားသည်။
သည် ပထမပိုင်းတွင် "Myanmar" ဟူသောဝေါဟာရက လူနည်းစုများအားလုံးအား ခြုံငုံစေသည်ဟူသည့် စစ်အစိုးရ၏ ဟန်ဆောင်ကာကွယ်ပြောဆိုခြင်းကို ဆန့်ကျင်ခဲ့သည်။
အမည်သစ် "Myanmar" ကို က အသိအမှတ်ပြု၍ အမည်ပြောင်းကြောင်း ကြေညာချက်အပြီး ငါးရက်အတွင်း အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများလည်း ထိုအမည်သစ်ကို သုံးနှုန်းသင့်‌ကြောင်း တိုက်တွန်းခဲ့သည်။
သည်မူ မြန်မာနိုင်ငံကို "Burma" ဟူ၍သာ ဆက်လက်ခေါ်ဝေါ်သုံးစွဲသည်။
သည် မြန်မာ့ပြည်တွင်းရှိ ဒီမိုကရေစီလှုပ်ရှားမှုများအား တစိုက်မတ်မတ် ထောက်ခံအားပေးသောအားဖြင့် အသုံးပြုသည်ဟုဆိုသည်။
တွင် ကျင်းပခဲ့သော ၂ဝဝ၅ ခုနှစ် ထိပ်သီးဆွေးနွေးပွဲတွင် ၏ နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး က စစ်အစိုးရသည် လွန်ခဲ့သည့် ၁ဝ နှစ်ကျော်ကာလက မိမိတို့၏နိုင်ငံအား Burma မှ Myanmar သို့ အစားထိုးပြောင်းလဲပြီဖြစ်ကြောင်း အမေရိကန်အစိုးရ၏ "Burma" ကို ဆက်လက်သုံးစွဲမှုအပေါ် မကျေမနပ်ပြောကြားခဲ့သည်။
အသင်းနှင့် ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ နှင့် အစိုးရများက "Myanmar" ကို တရားဝင်အမည်အဖြစ် အသိအမှတ်ပြုသည်။
သတင်းဌာနသည် ၂၀၁၄ ခုနှစ်တွင် Burma မှ Myanmar သို့ ပြောင်းလဲသုံးစွဲခဲ့သည်။
South China Morning post, [ What's in a name? Not much, according to Aung San Suu Kyi, who tells diplomats they can use Myanmar or Burma], Saturday, 23 April 2016 = စစ်အစိုးရသည် "Myanmar" ၏ နာမဝိသေသနအဖြစ် "Myanma" (မြန်မာ့) ဟုပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
တွင် (Ahom kingdom) ၏ ဘုရင် (Sukaphaa) သည် မြန်မာပြည်ကို စတင်တွေ့ရှိစဉ်က মান দেশ ''Man Dex'' ("မန်းနိုင်ငံ") ဟူ၍ခေါ်ဆိုသည်။
တွင် မြန်မာအမည်ကို ပထမဆုံး‌တွေ့ရှိမှုမှာ ၁၂၇၃ တွင်ဖြစ်ပြီး 緬 (အသံထွက် ''မြန်'') ဟူ၍ရေးထားသည်။
ယခုတွင် မြန်မာကို 緬甸 (အသံထွက်''မြန်တျန့်'') ဟူ၍ ရေးလျက်ရှိသည်။
တွင်လည်း ''Miến Điện'' ဟူ၍ရေးပြီး ထိုတရုတ်ခေါ်အဝေါ်မှ ဆင်းသက်လာသည်။
နှင့် တို့တွင် "Birmania" (ဘိရမာ့နီးယား) ဟူ၍လည်းကောင်း၊ တွင် "Birmânia" ဟူ၍လည်းကောင်း၊ တွင် "Birmanie" (ဗိဟမနီ) ဟူ၍လည်းကောင်း အသီးသီးသုံးစွဲကြသည်။
Communist Party of China (CPC) မှ အုပ်ချုပ်သည်။
ပြည်နယ်ပေါင်း (၂၂)ခု၊ ကိုယ်ပိုင် အုပ်ချုပ်ခွင့်ရ ဒေသ(၅)ခု၊ မြူနီစီပါယ် အုပ်ချုပ်ရေးမြို့တော် (၄)ခု (၊ ၊ ၊ ) နှင့် အထူးအုပ်ချုပ်ရေးဒေသ (၂)ခု (နှင့် )တို့ ပေါ်တွင် တရားဥပဒေ စိုးမိုးအုပ်ချုပ်ထားနိုင်သည်။
နိုင်ငံ၏အနောက်ပိုင်းတွင် တောင်တန်းများ၊ ကုန်းပြင်မြင့်များရှိပြီး၊ နှင့် ထျန်းရှန်းတောင်တန်းတို့သည် နှင့် ဗဟိုအာရှဒေသတို့နှင့် နယ်ခြားအဖြစ် သဘာဝအရ တည်ရှိနေသည်။
တရုတ်ရှေးဟောင်း ယဉ်ကျေးမှုသည် ဝှမ်းဒေသမှ တရုတ်ပြည်မြောက်ပိုင်းတခွင်တွင် စတင်ပေါ်ထွန်းလာခဲ့သည်။
ပထမဆုံးမင်းဆက်မှာ ဘီစီ ၂၀၀၀ ခန့်က တည်ထောင်ခဲ့သော ရှမင်းဆက် (Xia Dynasty) ဖြစ်သော်လည်း ဘီစီ ၂၂၁ ခုနှစ် (Qin Dynasty) နှောင်းပိုင်းကာလကျမှသာ နိုင်ငံကို တစည်းတလုံးတည်း ဖြစ်အောင် စည်းရုံးသိမ်းသွင်း နိုင်ခဲ့သည်။
ထို့နောက်မန်ချူးတို့ကသိမ်းပိုက်ပြီး (Qing Dynasty) ကိုတည်ထောင်သည်။
စစ်ရှုံးသော ကူမင်တန်တို့သည် ကျွန်းသို့ ထွက်ပြေးပြီး ကို မြို့တော်အဖြစ် သတ်မှတ်ကာ တရုတ်သမ္မတနိုင်ငံအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေသည်။
ကမ္ဘာ့ကုန်သွယ်ရေးအဖွဲ့ (WTO) ၊ (APEC) နှင့် ဂျီ-၂၀ (G20) တို့တွင် အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်သည်။
ယခုအခါ တရုတ်နိုင်ငံသည် စီးပွားရေးအင်အားတောင့်တင်းလာသောကြောင့် စစ်ရေးလည်းတိုးချဲ့လာသည်။
အိမ်နီးချင်း၊ အရှေ့အာရှနိုင်ငံများဖြစ်သော ၊ ၊ တို့ကစိုးရိမ်လာကြသည်။
တရုတ်နိုင်ငံသည် ခေါ် (အနောက်ဖိလစ်ပိုင်ပင်လယ်)ရှိ ပိုင်ဆိုင်မှုကိစ္စနှင့်ပတ်သက်၍လည်းအရှေ့တောင်အာရှနိုင်ငံများဖြစ်သည့် ၊ ၊ ၊ ၊ တို့နှင့်အငြင်းပွားလျက်ရှိသည်။
တရုတ်ရေတပ်မတော်သည် မှ လေယာဉ်တင်သင်္ဘောဟောင်းတစ်စီးအားဝယ်ယူပြီး ပြန်လည်ပြင်ဆင်ကာအသုံးပြုလျက်ရှိသည်။
အိမ်နီးချင်းမှ သဘာဝဓာတ်ငွေ့ကိုဝယ်ယူလျက်ရှိပြီး အဆိုပါလုပ်ငန်းများတွင်လည်း ငွေကြေးပမာဏမြောက်မြားစွာရင်းနှီးမြုပ်နှံထားသည်။
မြန်မာနိုင်ငံနှင့်မှရေနံနှင့်သဘာဝဓာတ်ငွေ့များကို ဘင်္ဂလားပင်လယ်မှမြန်မာနိုင်ငံကိုဖြတ်သန်း၍ တရုတ်နိုင်ငံအထိ ပိုက်လိုင်းသွယ်တန်းခြင်းဖြင့်ခရီးလမ်းရှည်လျားပြီး ပင်လယ်ဓားပြပေါသောကို ရှောင်ကွင်းနိုင်မည်ဖြစ်သည်။
ပိုက်လိုင်းနှင့်အပြိုင်ရထားလမ်း၊ ကားလမ်းများကိုတည်ဆောက်ခြင်းဖြင့် အတွက်ပင်လယ်ထွက်ရရှိပြီး တရုတ်ကုန်စည်များကို အာဖရိကနှင့်အရှေ့အလယ်ပိုင်းဈေးကွက်သို့ ခရီးလမ်းကြောင်းတိုတိုဖြင့်ပို့ဆောင်နိုင်မည်ဖြစ်သည်။
သို့ဖြင့်တရုတ်နိုင်ငံနှင့် ၊ မြန်မာအစရှိသည့်အိမ်နီးချင်းနိင်ငံများနှင့်ဆက်ဆံရေးကောင်းမွန်လျက်ရှိသည်။
ပြည်နယ် Provinces省 # Anhui安徽 # Fujian福建 # Gansu甘肃 # Guangdong广东 # Guizhou贵州 # Hainan海南 # Hebei河北 # Heilongjiang 黑龙江 # Henan 河南 # Hubei 湖北 # Hunan 湖南 # Jiangsu 江苏 # Jiangxi 江西 # Jilin 吉林 # Liaoning 辽宁 # Qinghai 青海 # Shaanxi陕西 # Shandong 山东 # Shanxi 山西 # Sichuan 四川 # Yunnan 云南 # Zhejiang 浙江 # Taiwan台湾 (ၽROC မှအုပ်ချုပ်သည်။
လူဦးရေ တစ်သန်းကျော်သော မြို့ကြီးပေါင်းများစွာရှိပြီး ကမ္ဘာ့အဆင့်မီမြို့များမှာ ၊ နှင့် တို့ဖြစ်သည်။
တရုတ်ပြည်တွင် လူဦးရေ သန်းပေါင်း ၂၀၀ ခန့်အထိ ဗုဒ္ဓဘာသာကိုးကွယ်ယုံကြည်သည်။
တရုတ်နိုင်ငံသည် အားကစားလောကတွင်လည်းအောင်မြင်လျက်ရှိသည်။
ကောသလမင်း (၁၆)ချက် သည်ကား မြတ်စွာဘုရား သက်တော်ထင်ရှား ရှိစဉ်က ကြီး မြင်မက်သော အိပ်မက်ဖြစ်သည်။
နောင်အခါ တရား မစောင့်သော မင်းတို့ လက်ထက်၌ အမျိုးယုတ်သော သူတို့ အစိုးရ ကုန်သည် ဖြစ်၍ အမျိုးမြတ်သူတို့ မထင်ရှား ဖြစ်လတ္တံ့။
အမျိုးသား ပညာဝန် ဦးဖိုးကျား၏ ငါးရာ့ငါးဆယ် ကောက်နုတ်ချက်များ (ပထမတွဲ) မှ။
ငါးမျိုးဂိုဏ်းထဲတွင် ငါး အလျှိုလျှိ ပါရှိ‌နေ၏။
လူတို့သည် ငါးအမျိုးမျိုးကို စားသုံးကြသည်။
လူတို့အများဆုံး စားသုံးလေ့ရှိကြသော ငါးများမှာ carp၊ (cod)၊ ဟဲရင်းငါး (herring)၊ perch၊ ငါးသေတ္တာငါး (sardines)၊ sturgeon၊ တီလားပီးယား (tilapia)၊ trout၊ tuna နှင့် အခြားငါးအမျိုးမျိုးတို့ဖြစ်ကြသည်။
က (ကကြီး / ka.gji: / ) သည် မြန်မာဗျည်း သုံးဆယ့်သုံးလုံးအနက် ပထမဆုံး ဗျည်းအက္ခရာဖြစ်သည်။
ခ (ခခွေး) သည် ဒုတိယမြောက် ဖြစ်သည်။
ခညောင်း - ခညွတ် - ခဏချင်း ခဏတစ်ဖြုတ် ခဏပန်း ခနဲ (ဝင်း ~၊ ထိန် ~) ခနဲ့တဲ့တဲ့ ခနော်ခနဲ့ ခနောက်စိမ်း ခနောင်းခနဲ့ပင် ခနပ် (အိုးလက်ရိုက်) ခနွှဲ ခမည်းပေး- ခမည်းဖခင် ခမန်း (လုနီးနီး) ခမျာ ခယ - ခယဝယ ( ~ လုပ် -) ခရာ - ခရာစောက်အင်း ခရာတုတ် - ခရာတွတ် - ခရီးကျုံ့ ခရီးကြုံ - ခရီးပန်း - ခရုပတ်ဗွေ ခရူပင် ခရေစေ့တွင်းကျ ခရော်ခရွတ် ခရိုး (ခြံစည်းရိုး) ခရင်းကောင် ခရိုင် (ထီး ~) ခရား ကရား ခရင်း ခက်ရင်း ခရမ်းပိမ့်(လိမ္မော်) ခရွတ်ခရော် ခလေး ကလေး ခလောက်ဆန် - ခလောက်ဆွဲ (အိမ် ~) ခလုတ် (မီး ~) ခလုတ်ဆူးငြောင့် ခလုတ်တံသင်း ခလယ်ကောင် ခအုံးပင် = ခါ (သွား ~ စ၊ သွား ~ နီး၊ သွား ~ မှ) ခါချ - ခါချဉ်ထုပ် ခါချဉ်အုံ ခါတော်မီ ခါတင်က ခါတိန်ညင် ခါလီ (~ ဆွဲ၊ ~ ပြန် -) ခါလည်ခါကျူး ဆတ်ဆတ်ခါ - ၊ ဆန်ကောဆန်ခါ၊ တလင်းချေးခါ - ၊ တစ်ခါတလေ၊ ပစ်ပစ်ခါခါ၊ ပျိုးချေးခါ - ၊ ပြောင်တလင်းခါ - ၊ ဖြူခါစင် - ၊ ဖြူခါပြာခါကျ - ၊ လှုပ်ခါ - ၊ အခါမလင့်မီ၊ အချိန်အခါ။
စ (အသံထွက် စလုံး)သည် ၃၃ လုံးအနက် ဆဋ္ဌမမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ဆ (အသံထွက် ဆလိမ်)သည် ၃၃ လုံးအနက် သတ္တမမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ဇ (အသံထွက် ဇကွဲ)သည် ၃၃ လုံးအနက် အဋ္ဌမမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ညသည် ၃၃ လုံးအနက် ဒသမမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
တ (အသံထွက် တဝမ်းပူ) သည် ၃၃ လုံးအနက် တစ်ဆယ့်ခြောက်လုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ထ သည် ၃၃ လုံးအနက် တစ်ဆယ့်ခုနစ်လုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ဓသည် ၃၃ လုံးအနက် တစ်ဆယ့်ကိုးလုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
န (အသံထွက် နငယ်)သည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ်လုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ပ (အသံထွက် ပစောက်) သည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်တစ်လုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ပင့်ကူ ၊ ပျား ၊ ပုရစ် ၊ ပိုးကောင် ၊ ပုရွက်ဆိတ် ၊ ပိုးဖလံ၊ ပိုးလောက်လန်း၊ ပုလဲ၊ ပလုပ်တုတ်၊ ပါးကွက်၊ ပုဝါ၊ ပခုံး၊ ပရိသတ်၊ ပုလွေ၊ ပြောင်းဖူး၊ ပေတံ၊ ပုစဉ်း၊ ပုစဉ်းရင်ကွဲ၊။
ဖသည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်နှစ်လုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ဘသည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်လေးလုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
မသည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်ငါးလုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ယသည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်ခြောက်လုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ရသည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်ခုနစ်လုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
လသည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်ရှစ်လုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ဝသည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်ကိုးလုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
သသည် ၃၃ လုံးအနက် သုံးဆယ်လုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
အသည် ၃၃ လုံးအနက် နောက်ဆုံးဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ဂ (အသံထွက် ဂငယ်) သည် သုံးဆယ့်သုံးလုံးအနက် တတိယမြောက် ဗျည်းအက္ခရာဖြစ်သည်။
ဂဃနဏ ဂဏန်း ဂနာမငြိမ် ဂယက်ထ ဂရုစိုက် ဂရန်​​​​မြေ ဂဝံ​​​​ကျောက် ဂ​ဟေ ဂဠုန် ဂါထာ ဂါဝန် ဂါဝါရပြု ဂီတ ဂီတာ ဂီယာ ဂူ​ ​ဂေဇတ် ​ဂေဟာ ​ဂေါတမ ​ဂေါပက ​ဂေါ်ဒန်​ကျောက် ​ဂေါ်ပြား ​ဂေါ်ဖီထုပ် ​ဂေါ်ရခါး ဂို​ထောင် ဂိုး ​ဂေါက်သီး ဂုဏ် ဂိုဏ်း ဂါတ်တဲ ဂိတ် ဂန္ဓမာ ဂန္ထဝင် ဂုန်နီအိတ် ဂျာကင် ဂျာစီ ဂျာနယ် ဂျီဩ​မေတြီ ဂျူဂျစ်ဆု ဂျူဒို ဂျူရီလူကြီး ဂျူးလူမျိုး ဂျိုကာ ဂျက်​လေယာဉ် ဂျင် ဂျစ်ကား ဂျုံ ဂြိုဟ် ဂွမ်း။
င သည် ၃၃ လုံးအနက် ပဉ္စမမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ငှက်၊ ငှက်ပျောသီး၊ ငုံး ၊ ငုံးဥ၊ ငရုပ်သီး၊ ငရုပ်ဆုံ၊ ငရုပ်ကျည်ပွေ့၊ ငါး၊ ငှက်ကုလားအုပ်၊ ငရုပ်ကောင်း၊ ငါ ၊ ငါးဖယ်။
မိခင် မေမေ၊ အမေနှင့် မအေသ‌ည် တစ်ဦး၏ အမ (female) မိဘတစ်ပါးဖြစ်သည်။
မွေးမိခင်၊ မွေးသမိခင်၊ နို့တိုက်မိခင်နှင့် ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြသည်။
သူကိုယ်တိုင် မွေးဖွားမှုပေးခြင်းဖြင့် လည်းကောင်း၊ သူမ၏ သွေးသားနွယ်ဖွား ဟုတ်သည်ဖြစ်စေ၊ မဟုတ်သည်ဖြစ်စေ ကလေးတစ်ဦးအား ပြုစုစောင့်ရှောက်ခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း၊ အငှားကိုယ်ဝန်ဆောင်ခြင်းအတွက် သူမ၏ မျိုးဥအား မျိုးအောင်စေရန် ထောက်ပံ့ပေးခြင်းဖြင့်သော်လည်းကောင်း တစ်ဦးအား မိခင်ဟု သတ်မှတ်နိုင်သည်။
ဇီဝဗေဒမိခင်တစ်ဦးသည် သို့မဟုတ် မျိုးဥလှူဒါန်းခြင်းဖြင့် မွေးကင်းစကလေးအား ဖြစ်ပေါ်စေခြင်းအတွက် အမျိုးသမီးမျိုးရိုးဗီဇပံ့ပိုးပေးသူဖြစ်သည်။
မွေးစားမိခင်သည် ၏တရားဝင်လုပ်ငန်းစဉ်ဖြင့် ကလေး၏မိဘဖြစ်လာသော အမျိုးသမီးဖြစ်သည်။
သည် အရင်းမဟုတ်သော အမျိုးသမီးမိဘတစ်ဦးဖြစ်ပြီး ကလေး၏ယခင်မိဘနှင့်လက်ထပ်ပြီး မိသားစုယူနစ်တစ်ခုဖွဲ့စည်းနိုင်သော်လည်း ယေဘုယျအားဖြင့် ကလေးနှင့်စပ်လျဉ်း၍ မိဘတစ်ဦး၏တရားဝင်အခွင့်အရေးနှင့် တာဝန်များမရှိပေ။
သည် မိခင်တစ်ဦး၏ အမျိုးသား အဆင့်တူ ဖြစ်သည်။
အမျိုးသမီးများကို ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်များ သို့မဟုတ် မိခင်လောင်းအဖြစ် ရည်ညွှန်းနိုင်သော်လည်း ယင်းကဲ့သို့သော အခေါ်အဝေါ်များသည် (ဇီဝဗေဒ) ဖခင်များ သို့မဟုတ် မွေးစားမိဘများအတွက် အလွယ်တကူ အသုံးပြုမှုနည်းပါးသည်။
ဗသည် ၃၃ လုံးအနက် နှစ်ဆယ့်သုံးလုံးမြောက် ဗျည်းအက္ခရာ ဖြစ်သည်။
ဂျပန်ဘာသာစကား(နိဟွန်း-ဂို "Nihon-go" သို့ နစ်ပွန်ဂေါ့ "Nippon-go")(日本語) သည် အရှေ့အာရှရှိ ကျွန်းနိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်သည့် တွင် ရေးသားပြောဆို အသုံးပြုသော ဘာသာစကားတစ်ခုဖြစ်သည်။
ဂျပန်နိုင်ငံနှင့် ပတ်သက်သည့် အစောဆုံး မှတ်တမ်းကို တို့၏ စာရွက်စာတမ်းများမှ တဆင့် တွေ့ရသည်။
တွင် စကားလုံးများ၏ အစီအစဉ်သည်အလွန်အရေးပါသည်။
အခေါ် နိဟွန်းသည် ဂျပန်နိုင်ငံဖြစ်ပြီး ဂျပန်ဘာသာစကားကို နိဟွန်ဂေါ့ (日本語) ဟု ခေါ်ကြသည်။
ဝန်ကြီးချုပ်သည် ကျင့်သုံးသည့် နိုင်ငံများတွင် အစိုးရ အုပ်ချုပ်ရေးအဖွဲ့တွင် ရာထူးအမြင့်ဆုံး ဝန်ကြီးဖြစ်သည်။
ဓူဝံကြယ်သည် (Ursa Minor) ကြယ်အစုအဝေးတွင် အတောက်ပဆုံးကြယ်ဖြစ်သည်။
ဓူဝံကြယ် ကို မြောက်အရပ်ညွန်ပြရာ ဟု အများသိကြသော ၏ အတောက်ပဆုံး ကြယ်ဖြစ်သည်။
ဓူဝံကြယ်သည် ကမ္ဘာမှ ၄၃၀ ခန့်ကွာဝေးသည်။
မကြာသေးမှီကမှ လေ့လာတွေ့ရှိချက်အရ ဓူဝံကြယ်သည် A နှင့်F ကြယ်အမျိုးအစားရှိ မပီပြင်သော အနွယ်ဝင်ဖြစ်သည်။
အနောက်နှင့် အနောက်မြောက်ဘက်တွင် ၊ ၊ အရှေ့မြောက်ဘက်တွင် ၊ ‌အရှေ့နှင့် အရှေ့တောင်ဘက်တွင် ၊ တို့နှင့် နယ်နမိတ်ချင်းထိစပ်ပြီး တောင်ဘက်နှင့် အနောက်တောင်ဘက်တွင် နှင့် တို့ တည်ရှိသည်။
နိုင်ငံ၏မြို့တော်မှာ ဖြစ်ပြီး စီးပွားရေးမြို့တော်မှာ ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံရှိအစောဆုံးသော အခြေချမှုများသည် နှင့် မွန်ဘုရင့်နိုင်ငံများ၌ဖြစ်ကြသည်။
အေဒီ ၉ရာစုခန့်တွင် တို့သည် အနီး၌ ကိုတည်ထောင်ခဲ့ကြရာ ၊ စသည်တို့ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သည်။
ပထမမြန်မာနိုင်ငံတော် ပုဂံပြည်သည် ကြောင့် ကျဆုံးခဲ့ရသည်။
ဗြိတိသျှအင်ပါယာသည် မြန်မာနိုင်ငံကို ဆင်နွှဲပြီး သိမ်းပိုက်ခဲ့သည်။
အတွင်း၌ မြန်မာနိုင်ငံကို ဂျပန်တို့ကခေတ္တသိမ်းပိုက်ထားခဲ့ပြီး မဟာမိတ်နိုင်ငံတို့က ပြန်လည်သိမ်းယူခဲ့သည်။
သည် အောက်တွင် စစ်အာဏာရှင်စနစ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သည်။
ထို့နောက် ၁၉၈၈ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၈ ရက်နေ့တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သော သည် နှစ်နှစ်အကြာတွင် အမည်ခံ ပါတီစုံစနစ်သို့ ကူးပြောင်းရေးကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့သော်လည်း၊ နိုင်ငံ၏ အရေးအခင်းနောက်ပိုင်း သည် အာဏာလွှဲပြောင်းပေးရန် ငြင်းဆန်ခဲ့ပြီး ယနေ့ထက်တိုင် နိုင်ငံကို ဆက်လက်အုပ်ချုပ်လျက်ရှိသည်။
နိုင်ငံသည် များပြားလှသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများအကြား တိုင်းရင်းသား ပဋိပက္ခများဖြင့် ကွဲခြမ်းလျက်ရှိပြီး ထဲမှ တစ်ခုကို ရင်ဆိုင်နေရသည်။
နှင့် အခြားအဖွဲ့အစည်းများစွာတို့က နိုင်ငံအတွင်း စဉ်ဆက်မပြတ်နှင့် စနစ်တကျ ဖြစ်ပေါ်နေသော ကို အစီရင်ခံခဲ့ကြသည်။
အပြီး ၂၀၁၁ ခုနှစ်တွင် စစ်အစိုးရကို တရားဝင် ဖျက်သိမ်းခဲ့ပြီး အမည်ခံ အရပ်သားအစိုးရတစ်ရပ်ကို တည်ထောင်ခဲ့သည်။
နှင့် နိုင်ငံရေးအကျဉ်းသားများကို ပြန်လွှတ်ပေးခဲ့ပြီး ကို ကျင်းပခဲ့ရာ တိုးတက်လာပြီး စီးပွားရေးပိတ်ဆို့မှုများ သက်သာလာခဲ့သော်လည်း၊ အထူးသဖြင့် ရိုဟင်ဂျာ ပဋိပက္ခနှင့် ဆက်စပ်၍ တိုင်းရင်းသားလူနည်းစုများအပေါ် နိုင်ငံ၏ဆက်ဆံမှုသည် နိုင်ငံတကာ တင်းမာမှုနှင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှု၏ ရင်းမြစ်တစ်ခုအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိနေခဲ့သည်။
နိုင်ငံတကာအသိုက်အဝန်းက ကျယ်ကျယ်ပြန့်ပြန့် ရှုတ်ချခဲ့သော အဆိုပါသည် မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဆက်တိုက်ဖြစ်ပွားနေသော ဆီသို့ ဦးတည်စေခဲ့ပြီး စစ်တပ်၏ ပြင်းထန်သော နိုင်ငံရေးအရ ဖိနှိပ်မှုများနှင့် ပိုမိုကြီးထွားလာမှုတို့ဖြင့် အမှတ်အသားပြုခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံသည် ၊ ၊ နှင့် အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်သော်လည်း၊ တစ်ချိန်က ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့ဖူးသော်လည်း ဝင် မဟုတ်ပေ။
နိုင်ငံသည် ၊ ၊ ၊ ၊ နှင့် အခြားသော သတ္တုများကဲ့သို့သော သဘာဝ သယံဇာတများဖြင့် အလွန်ကြွယ်ဝပြီး၊ ရှိ အခြားနိုင်ငံများနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အမြင့်ဆုံး အလားအလာရှိသော ပြန်လည်ပြည့်ဖြိုးမြဲစွမ်းအင်များကိုလည်း ပိုင်ဆိုင်သည်။