DatarrX/myanmar-Wikipedia huggingface dataset:
သို့ အေဒရီယက်တက်ပင်လယ်နှင့် အိုင်ယွန်းနီးယန်း ပင်လယ်တို့ကြားရှိ အိုထရန်တိုရေလက်ကြား (Strait of Otranto) ဖြင့် (၇၂)ကီလိုမီတာ (၄၅မိုင်) သာကွာခြားသည်။
အယ်လ်ဘေးနီးယားသည် ၊ (NATO)၊ (Organization for Security and Co-operation in Europe)၊ (Council of Europe)၊ (World Trade Organisation)ၾ၊ (Organisation of the Islamic Conference) နှင့် (Union for the Mediterranean) ၏ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံဖြစ်သည်။
အယ်လ်ဘေးနီးယားသည် နှင့်transition economy စီးပွားရေးစနစ်တို့ကို ကျင့်သုံးသည်။
မြို့တော်မှာ ဖြစ်ပြီး လူဦးရေ ၃.၂သန်းရှိသော အယ်လ်ဘေးနီးယားနိုင်ငံ၏ လူဦးရေ (၆)သိန်းကျော်နေထိုင်သော စီးပွားရေးနိုင်ငံရေး မြို့တော်ကြီးဖြစ်သည်။
Reports: Poverty Decreases In Albania After Years Of Growth.Dow Jones Newswires, 201-938-5500. [ Nasdaq.com]Albania plans to build three hydropower plants.People's DailyStrong GDP growth reduces poverty in Albania-study. . [ Forbes.com] 0.99။
အိုင်စီအက်စ် ဦးကျော်မင်းသည် ၁၉၈၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၂ဝ ရက်တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ ကွယ်လွန်ခဲ့သည်။
ဗြိတိန်နိုင်ငံ လန်ဒန်မြို့ရှိ တော်ဝင်ပန်တျာကျောင်းမှ အကပညာ ဒီပလိုမာဘွဲ့ရ ဇာတ်မင်းသားကြီး ဦးတသက်စိန် (သောမတ်ဘိုးစိန်) ကို ရန်ကုန်မြို့၌ အဖ ဘုရားဒါယကာ သဘင့် ဦးသျှောင် ၊ အမိ ဒေါ်ကြင်ယုံတို့မှ ၁၉၃ဝ ပြည့်နှစ် ဧပြီလ ၂၅ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားသည်။
စတန့်မင်းသား ကျော်စိုး၏ နောက်ပိုင်းတွင်မှ ၊ ၊ ၊ စသည့် စတန့်မင်းသားများ အလျှိုအလျှို ပေါ်ပေါက်လာခဲ့ကြသည်။
ကမ္ဘာကျော် စတန့်မင်းသားကြီး ဒေါက်ဂလပ်ဖဲယားသည် ၁၉၃၁ ခုနှစ်က သို့ အလည်အပတ် ရောက်ရှိလာခဲ့ဖူးပါသည်။
စတန့်မင်းသား ကျော်စိုးကို ဆရာကြီး နှင့် ဒေါ်စိန်တင့်တို့က ၁၉၁၀ ပြည့်နှစ်တွင် ဖွားမြင်ခဲ့သည်။
တွင် ၅-တန်း အောင်သည်အထိ ပညာသင်ယူခဲ့ပြီး အင်္ဂလိပ်စကားပြော အလွန်ကောင်းသည်။
ဘမောင်သည် ငယ်စဉ်ကပင် ဆပ်ကပ် ကျွမ်းဘားပညာ၌ ဝါသနာ ထုံ၏။
စီးလည်း အလွန်ကျွမ်းကျင်သူ ဖြစ်သည်။
ထို့ပြင် ကိုလည်း ကျင်လည်စွာ စီးတတ်သူ ဖြစ်၏။
အသက် ၁၄-နှစ် အရွယ်တွင် ဘမောင် အိမ်က ထွက်ပြေးကာ ဗိုလ်ကပြား ကလေးတစ်ယောက်နှင့် အဆက်အသွယ်ပြုမိပြီး ရှိ တစ်ခုသို့ ဝင်မိလေသည်။
မြန်အောင်ရုပ်ရှင်မှ ရိုက်ကူးသော နှစ်မင်္ဂလာ ဇာတ်ကားတွင် အနီး ဆုံကုန်းတံတားထက်မှ ခုန်ချသော အခန်းတစ်ခန်း ပါရှိရာ ရုပ်ရှင်ကြည့်ပရိသတ်များ များစွာအားပေးခြင်းကို ရခဲ့ကြ၏။
ရွှေမင်းဝံ ဇာတ်ကားတွင် မင်းသား (ဦးရွှေရိုး)က မြင်းကို အမျိုးမျိုး အဖုံဖုံ စီးပြသည့် အခန်းတစ်ခန်း ပါဝင်လေသည်။
ဗန္ဓုလရုပ်ရှင်မှ ချစ်တဲ့သူရယ် ဇာတ်ကားကို ဒါရိုက်တာ ရိုက်ကူးသောအခါ မင်းသားမှာ သူ၏ သားဖြစ်သူ ဘမောင် ဖြစ်လာသည်။
တစ်ကိုယ်တော် ဇာတ်ကား လူကြိုက်များ၍ ဝင်ငွေကောင်းကာ စွံသွားသောအခါ စတန့်ကားတစ်ကား ဆက်လက် ရိုက်ကူးကြရန် စီစဉ်ကြတော့သည်။
ညနေ အလုပ်ချိန် ကုန်ဆုံးသည်နှင့် ကျော်စိုးက လူကြမ်း ချစ်ရွှေကြီးအား ခေါ်ကာ ကိစ္စရှိ၍ အဖော်လိုက်ခဲ့ရန် ဆိုသည်။
သူ၏ရည်းစား ဖြစ်သူအား နောက်တစ်ယောက်က သို့ ကားတင်ပြေးမည့်သတင်း အတိအကျ ရရှိထားပြီဆို၏။
အတူ လိုက်ပါသွားသော လူကြမ်းချစ်ရွှေကြီးက ကျော်စိုး၏ ဘဝနိဂုံးကို ဝမ်းနည်းကြေကွဲစွာ ပြန်လည် ပြောပြခဲ့သည်။
တာကီစတန်ဟူသော အမည်သည် ဗဟိုဒေသ ကိုခေါ်သော အမည်ဖြစ်သည်။
ထိုဒေသ၏တည်နေဟန်ကား မြောက်သို့လားသော် ဒေသ၊ တောင်သို့လားသော် ၊ နှင့် ဒေသများ၊ အနောက်သို့လားသော် ၊ အရှေ့သို့လားသော် မွန်ဂိုးလီးယား ဂိုဘီသဲကန္တာရ ဟူ၍ ဖြစ်သည်။
ပထဝီဝင်သဘော အရ သတ်မှတ်သော ဒေသမျှသာဖြစ်ရာ၊ အနောက်ဘက်တွင် ထိုဒေသသည် ဆိုဗီယက်ရုရှားနိုင်ငံ၏ နယ်နိမိတ်ထဲတွင် ကျရောက်နေ၍၊ အရှေ့ဘက်တွင် ၏ နယ်နိမိတ်ထဲတွင် ကျရောက်နေသည်။
ဟု အမည်တွင်သော ခရီးသည်ကြီးသည် တရုတ်နိုင်ငံသို့ သွားရာတွင် တာကီစတန်မှတစ်ဆင့် ရောက်ကြရသည်။
ထိုပြင်လည်း မှ တရုတ်နိုင်ငံသို့ ဗုဒ္ဓသာသနာပြန့်ပွား သည်မှာလည်း တာကီစတန်ပြည်မှတစ်ဆင့် ပြန့်ပွားခြင်းပင်ဖြစ်၏။
ကြီးအတွင်း၌ပင်လျှင်၊ မှ လက်နက်တို့ကို တရုတ်နိုင်ငံသို့ ပို့ရာဝယ် တာကီစတန်ကို ဖြတ်ပို့ခဲ့ရသည်။
တာကီစတန်ကို ရုရှားနိုင်ငံထဲရှိ အနောက် တာကီစတန်၊ တရုတ်နိုင်ငံထဲရှိ အရှေ့တာကီစတန်နှင့် အာဖဂန်နစ္စတန်နိုင်ငံ ထဲရှိ အာဖဂန်တာကီစတန်ဟူ၍ သုံးပိုင်းပိုင်းခြားနိုင်လေသည်။
ခရစ်တော် မွေးဖွားသော ခေတ်ကပင်လျှင် တာကီစတန်သည် တရုတ်အင်ပိုင်ယာနယ်ထဲတွင် ကျရောက်လျက်ရှိလေသည်။
ထိုနောက် ရုရှားတို့သည် ဒေသကို အောင်နိုင်လိုက်သောအခါ၊ ၁၈ ရာစုနှစ်လောက်၌ တာကီစတန်သည် ဇာဘုရင်၏ သစ္စာတော်ခံနယ် ဖြစ်လာခဲ့လေသည်။
ရုရှားစာရေးဆရာကြီး ဂေါ်ကီ၏ "The Three" ဝတ္ထုကို 'သူတို့သုံးယောက်' အမည်ဖြင့် ဘာသာပြန်ခဲ့သည်။
အားမာန်သစ် စာပေမှ ၂၀၀၉ ခုနှစ်၊ ဧပြီလတွင် ပထမအကြိမ် ပုံနှိပ် ထုတ်ဝေတဲ့ သန်းဝင်လှိုင် ရေးသားပြုစုတဲ့ 'အကျော်ဇေယျ စာဆိုတော်များ' စာအုပ်မှ (က) မလိခ၊ မြန်မာစာပေအဘိဓာန် တွဲ (၃)၊ စာ-၆၂၊ ၆၃။
ရေလွှမ်းမိုးသော အန္တရာယ်တို့ကို ကာကွယ်ရန်အလို့ငှာ သော်လည်းကောင်း၊ ရေလှောင်ကန်အတွက် ပေါင်ခတ်ခြင်း ဆည်ဖို့ခြင်း အလို့ငှာသော်လည်းကောင်း၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးအလို့ငှာသော်လည်းကောင်း မြေကြီးကိုဖို့၍ ပြုပြင်ထားသော ကုန်းမြင့်တန်းကို တာတမံ (Embankment) ဟုခေါ်၏။
အင်းထဲ၌ငါးများကို ဖမ်းရန်အတွက် ကဲ့သို့ မြေဖို့ကာပေါင်ခတ်ထားခြင်းကို တမံဟုခေါ်သည်။
မှာ မြောင်းမြခရိုင်၌ ရှိ၍၊ ၁၂ ၁/၂ မိုင်ရှည်၏။
ပကိုင်တာရိုးသည် မြက်ကျိုးမှအနောက်ဘက် တစ်လျှောက် ဖို့လုပ်ထား၍ ဇွဲဘက်၊ မိုးရင်ကြီးတာရိုးနှင့် တွေ့ဆုံပေါင်းစည်းလျက် ၏မြောက်ဘက် တစ်လွှားတွင်ရှိသော လယ်မြေအမြောက်အမြားကိုစစ်တောင်းမြစ်ရေဘေးမှ ကာကွယ်ပေး၏။
ဖျာပုံနယ်ရှိ တမာတကောတာမှာ ၉ မိုင်ရှည်၍၊ ဝမှအစပြုကာ ပင်လယ်ကမ်းရိုးတန်းတစ်လျှောက်တွင် လယ်ဧကပေါင်း ၁၃ဝဝဝ ခန့်ကို ပင်လယ်ရေလျှံခြင်းမှကာကွယ်ပေး၏။
လစ်ဗျားသမ္မတဟောင်း ကဒတ်ဖီကို ၁၉၄၁ ခုနှစ်တွင် မီစူရာတာအရပ်၌ ကုလားအုပ်ကုန်သည် မိုဟာမက်အဗ္ဗဒူလဆန် အဗူမီနီယာနှင့် အိုင်ရှာအဗူမီနီယာတို့မှ ဖွားမြင်ခဲ့သည်။
အထက်တန်းလွန် ပညာကို ရှိ လစ်ဗျားတက္ကသိုလ်၌ ဆည်းပူးခဲ့ပြီးနောက် ကဒတ်ဖီသည် အင်္ဂလန်တွင် တင့်ကားစစ်ဆင်ရေး သင်တန်းကို တက်ရောက်သည်။
အာဖရိကမြောက်ပိုင်း မြေထဲပင်လယ်စပ်ရှိ မိမိနိုင်ငံကို အရှေ့ဘက်မှ နှင့်၎င်း၊ အနောက်ဘက်မှ နှင့်၎င်း ပူးပေါင်းရန် အားထုတ်စီစဉ်ခဲ့သည်။
သို့ဖြင့် ကို ထောက်ခံသော နိုင်ငံကြီး များအား ရေနံလက်နက်ဖြင့် တန်ပြန်နိုင်ခဲ့သည်။
လစ်ဗျားနိုင်ငံ၏ အာဏာကို ၄၂ နှစ်ကြာဖက်တွယ်ခဲ့ပြီး လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာပြစ်မှု များကြောင့် နိုင်ငံတကာရာဇဝတ်ခုံရုံးက ဖမ်းဝရမ်း ထုတ်ခြင်းခံရသူလစ်ဗျားခေါင်းဆောင်မွမ်မာကဒါဖီကို အာဖရိကတိုက်မြောက်ပိုင်းသဲကန္တာရတွင် တည်ရှိသည့်လစ်ဗျားနိုင်ငံ ဆာ့တ်မြို့တွင် ၁၉၄၂ ခုနှစ်၌ မွေးဖွား သည်။
သဘောအား ဖြင့် ကာဗွန်၊ ၊ ဓာတ်တို့ဖြင့် ပေါင်းစပ်ဖွဲ့စည်းထားသော အရောင်ကင်း၍ အလင်းပေါက်သည့် ပုံဆောင်ခဲများဖြစ်၏။
ထိုပြင် အဘယဆေးဖော်စပ်ရာ၌လည်း အသုံးပြု၏။
အနောက်ဥရောပအထိ မွန်ဂိုအင်ပိုင်ယာကို ချဲ့ထွင်ခဲ့သော နှင့် သူ၏အဆက်အနွယ်တို့ မှာ ကမ္ဘာ့သမိုင်းတွင် ထင်ရှားခဲ့သောမင်းများ ဖြစ်သည်။
ယင်းစစ်ပွဲများကို စစ်ပွဲဟု ခေါ်သည်။
သည် ပထမဦးစွာ သဘောကွဲလွဲလျက်ရှိသော ခေါင်းဆောင်များကို သိမ်းသွင်း၍၎င်း၊ အချို့ကို သုတ်သင်ရှင်း လင်းပစ်၍၎င်း မွန်ဂိုဟူသမျှကို တစည်းတစ်လုံးတည်း ညီညွတ် အောင်ဆောင်ရွက်၏။
သို့သော် အကြီးအကျယ်ဆုံးသော တာတာစစ်ပွဲများသည် လက်ထက်တွင် ပေါ်ပေါက်ခဲ့သည်ဟု ဆိုရပေမည်။
မွေးဖွားရာဒေသ - မုံရွာ ၁၉၆၁ - ကို စိတ်ပညာ အဓိကဖြင့် ရခဲ့သည်။
စိတ်ပညာဌာန တွင် အဖြစ် အမှုထမ်းခဲ့သည်။
မန္တလေးတက္ကသိုလ် စိတ်ပညာဌာန ပါမောက္ခဌာနမှူး(ငြိမ်း) ဆောင်းပါးများကို လစဉ်ထုတ် စာစောင်များတွင် အဆက်မပြတ် ရေးသားခဲ့သည်။
ဒေါက်တာခင်မောင်ညွန့်ကို မန္တလေးမြို့၊ ချမ်းအေးသာဇံရပ်တွင် အဖ ဦးသိန်း၊ အမိ ဒေါ်ကြည်တို့မှ ၁၉၂၉ ခုနှစ် မေလ ၁၃ ရက်နေ့တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
မန္တလေးမြို့၊ ဗုဒ္ဓသာသနနုဂ္ဂဟ ယောက်ျားလေးကျောင်း၊ နှင့် တို့တွင် ပညာသင်ခဲ့ပြီး ၁၉၄၈ နှစ်တွင် တက္ကသိုလ်ဝင် စာမေးပွဲ အောင်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံတော် အစိုးရ၏ ပညာတော်သင်ဆု ရ၍ ၁၉၅၆-၁၉၆ဝ အထိ ၊ (International Relations) ၌ ဘွဲ့လွန်သင်တန်း တက်ပြီး ၁၉၆ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ပါရဂူ (ဒေါက်တာ) ဘွဲ့ ရခဲ့သည်။
ဒေါက်တာခင်မောင်ညွန့်သည် ဗုဒ္ဓဘာသာ သာသနာတော်အကျိုးသယ်ပိုးဆောင်ရွက်ခဲ့မှုကြောင့် ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတော်အေးချမ်းသာယာရေးနှင့်ဖွံ့ဖြိုးရေးကောင်စီ၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၁/၂၀၀၆)ဖြင့် ကိုချီးမြှင့်အပ်နှင်းခြင်းခံရသည်။
ထို့အပြင် ဒေါက်တာခင်မောင်ညွန့်၏ နိုင်ငံတော်အကျိုးကို စာပေဖြင့် စွမ်းစွမ်းတမံကြိုးပမ်းမှုကို အသိအမှတ်ပြုသောအားဖြင့် ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်အစိုးရ၏ အမိန့်ကြော်ငြာစာအမှတ် (၂/၂၀၁၂)ဖြင့် အပ်နှင်းခြင်းခံရသည်။
ရန်ကုန်တိုင်းဒေသကြီး၊ ဗဟန်းမြို့နယ်၊ မိုးမခလမ်း၌ စည်သူဒေါက်တာခင်မောင်ညွန့် (ညွှန်ကြားရေးမှူးချုပ် - ငြိမ်း၊ ရှေးဟောင်းသုတေသနနှင့် အမျိုးသားပြတိုက်ဦးစီးဌာန)သည် ၁၅.၉.၂၀၂၂(ကြာသပတေးနေ့) ည (၈:၀၀) နာရီအချိန်တွင် ကွယ်လွန်သွားသည်။
ညောင်လေးပင်မြို့ အနောက်ဘက်၊ (၇) မိုင်ခန့် ဝေးသည့် ဇီးကန်ရွာ ဇာတိ။
နိုင်ငံရေးသမိုင်းတွင် လွန်စွာဩဇာတိတ္ကိမ ကြီးမားခဲ့သူ နှင့် ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးနောက်ပိုင်း ဂျပန်နိုင်ငံ၏ အသက်အငယ်ဆုံး ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ် စံချိန်တင်ခဲ့သည်။
နိုင်ငံရေးသမိုင်းတွင် လွန်စွာဩဇာတိတ္ကိမ ကြီးမားခဲ့သူ၊လာဘ်ပေး လာဘ်ယူမှု အရှုပ်တော်ပုံကြောင့် နာမည်ပျက်ခဲ့ရသူ၊ ဥက္ကဋ္ဌနှင့် ဝန်ကြီးချုပ် အဖြစ် ၁၉၇၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၄ ခုနှစ် အထိဆောင်ရွက်ခဲ့သူ ကာကူအီတာနာကာကို ၁၉၁၈ ခုနှစ်၊ မေလ ၄ ရက်နေ့တွင် နီအိဂါတအုပ်ချုပ်ရေးနယ်မြေ၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။
တာနာကာသည် ဝန်ကြီးချုပ်တာဝန်ကို ၁၉၇၂ ခုနှစ်မှ ၁၉၇၄ ခုနှစ်အထိ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
သူ၏ ပြောင်မြောက်သောလုပ်ဆောင်မှုများကြောင့် ''ကွန်ပျူတာတပ်ထားသော ဘူဒိုဇာကြီး''ဟုပင် နာမည်ပေးခံရသော်လည်း သူ၏ဝန်ကြီးချုပ်အဖြစ်တာဝန်ယူစဉ် ကာလအတွင်း နိုင်ငံ၏စီးပွားရေး ဆိုးရွားလာခြင်းကြောင့် လူထုသည် သူ၏''ငွေကြေးနိုင်ငံရေး'' ကိုစိတ်ပျက်လာခဲ့သည်။
ဂျပန်ဝန်ကြီးချုပ်ဟောင်း တာနာကာသည် အသက် ၇၅နှစ်အရွယ်၊ ၁၉၉၃ ခုနှစ်တွင် တိုကျိုမြို့၌ ကွယ်လွန် သည်။
ခုနှစ်တွင် အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်းမှ ဟိုက်စကူးဖိုင်နယ် အောင်မြင်သည်။
ခုနှစ်တွင် မှ အင်္ဂလိပ် ဘာသာဂုဏ်ထူးဖြင့် ဝိဇ္ဇာဘွဲ့ ရရှိသည်။
ပြည့်နှစ်တွင် စာကြည့်တိုက်ပညာ တက်ရောက်သင်ကြားပြီး၊ ခုနှစ်တွင် မှ စာကြည့်တိုက်ပညာ ဒီပလိုမာ ရရှိခဲ့သည်။
ခုနှစ်တွင် မှ စာကြည့်တိုက်ပညာဆိုင်ရာ အမြင့်မားဆုံး (FLA) ဘွဲ့တံဆိပ် ချီးမြှင့်ခံခဲ့ရသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ အတွင်းသို့ ဂျပန်တပ်များ ဝင်ရောက်လာသော အခါ ဦးခင်ဇော်သည် ဗြိတိသျှစစ်တပ်နှင့်အတူ နိုင်ငံသို့ တပ်ဆုတ်ရာတွင် ပါသွားခဲ့သည်။
အိန္ဒိယတွင် ရှိနေစဉ်အတွင်း ဦးခင်ဇော်သည် ခုနှစ်မှ ခုနှစ်အထိ အိန္ဒိယ အသံလွှင့်ဌာနတွင် လည်းကောင်း၊ ၁၉၄၄ခုနှစ်မှ ခုနှစ်အထိ အင်္ဂလန် အသံလွှင့်ဌာနတွင် လည်းကောင်း တာဝန် ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ခုနှစ်တွင် နိုင်ငံတော်မှ ချီးမြှင့်သော ကို လက်ခံရရှိသည်။
မြန်မာ့အသံတွင် ညွှန်ကြားရေးဝန် အဖြစ် အမှုထမ်းစဉ် အတွင်း ရှေးစာဆိုတော်ကြီးများ၏ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ များ၏ သီဆိုဟန်ကို ဂီတမိခင်ကြီး နှင့် ဒေါ်တို့၏ အသံဖြင့် ဓာတ်ပြားများ သွင်းယူထားသည်။
ရွှေဟင်္သာ စာအုပ်တိုက်မှ ၂၀၀၈ စက်တင်ဘာမှာ ပထမအကြိမ် ပုံနှိပ်ထုတ်ဝေတဲ့ ပြန်ကြားရေးနှင့် ပြည်သူ့ဆက်ဆံရေး ဦးစီးဌာန (ရုံးချုပ်)၊ စာတည်းအဖွဲ့က စုဆောင်းပြုစုတဲ့ 'နှစ်ဆယ်ရာစု မြန်မာ စာရေးဆရာများနှင့် စာစုစာရင်း (စတုတ္ထတွဲ)' :# မြန်မာဂီတကနဦးလေ့လာချက်စာတမ်း :# မြန်မာ့များစာတမ်း :# မြန်မာ့သစ်ပင်များစာတမ်း :# ၏ ရတုစာတမ်း :# မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှုစာတမ်း :# စာတမ်းနှင့် :# မင်းသုဝဏ်၏ မောင်ခွေးဖို့ကဗျာများ (၁၉၄၀) :# ၏ လူထုအောင်သံ (၁၉၅၃) :# ဦးနု၏ ရက်စက်ပါပေ့ကွယ် (၁၉၅၄) :# မြန်မာ့ဓလေ့ပုံပြင်များ (၁၉၇၂) :# မြန်မာ့ယဉ်ကျေးမှု (၁၉၈၁) တို့ ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံစာကြည့်တိုက်ပညာရှင်များ အတ္ထုပ္ပတ္တိ ပြုစုသူ မဖြူဖြူအောင် သိပ္ပံဘွဲ့ (ရူပဗေဒ)။
တာဘီယမ်သည် ရှားပါးပြီး ဈေကြီးသောကြောင့် စီးပွားရေးအရ အသုံးပြုမှု နည်းပါသည်။
တာဘီယမ် အောက်ဆလိတ် သို့မဟုတ် ဆာလဖိတ်ကို မီးရှို့လျှင် ပါရောက်ဆိုက်အမည်ဖြစ်လာသည်။
အက်တမ် နံပါတ် ၅၇ မှ ၇၁ အထိရှိ သော ဒြဗ်စင် ၁၅ မျိုးမှာ ရှားပါးသော ဓာတ်မြေပင်ဖြစ်သည်၊ အခြားသော ဒြဗ်စင်အစုများထက် ယင်းတို့သည်တစ်ခုနှင့်တစ်ခု အလွန်တူသောကြောင့် ဇယားကွက်တွင် နေရာလွတ်တစ်ခုတည်း ၌ ထည့်သွင်းထား ခြင်းဖြစ်သည်။
အချို့သောရှားပါးသည့် ဓာတ်မြေများနှင့် ခြားနားချက်တချက်မှာ ဒြဗ်စင်၏ဒြဗ်ပေါင်းများတွင် အရောင်ကင်းမဲ့ခြင်းပင်ဖြစ်သည်။
Tb သည် အပင်များနှင် သတ္တဝါများကို ပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ မည်သည့် ထိခိုက်မှုမှ မဖြစ်စေပါ။
တာပင်တိုင်ခေါ် တာရပင်ဆီကို ထင်ရှူးပင်မျိုးအပါအဝင် ဖြစ်သော ကတော့ပုံ အသီးသီးသည့် အပင်အမျိုးမျိုးမှ ရနိုင် သည်။
အိမ်ထောင်ကျပြီးနောက် ရန်ကုန်မြို့သို့ သွားရောက်ကာ ထံတွင် သရုပ်ဆောင်ပညာ သင်ယူလေ့လာခဲ့သည်။
ဇော်ဝမ်းသည် ရှုမဝ ဦးကျော် ရုပ်ရှင်သင်တန်းမှ အစ်ကိုဖြစ်သူ နှင့်အတူ ပေါ်လာသည့် အနုပညာရှင်တဦး ဖြစ်ကြောင်း ရုပ်ရှင်လောကအသိုင်းအဝိုင်းတွင် လူသိများသည်။
ထိုဇာတ်ကားတွင် ၊ တို့နှင့် တွဲဖက်သရုပ်ဆောင်ကာ နာမည်ကျာ်ကြားခဲ့သည်။
နေထွတ် ပြုစုသည့် မန္တလေးအဘိဓာန်၊ စာ (၁ဝ၅) ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် နှင့် ခေတ်ပြိုင်ဖြစ်ပြီး အဆိုအရာတွင် ဇော်ဝမ်းက သာပေသည်။
မန္တလေးသင်္ကြန်တွင် မရှိတော့သည့် နောက်ပိုင်း ဇော်ဝမ်းသီချင်းများ ခေတ်စားလာခဲ့သည်။
နှင့်လည်း ဇော်ဝမ်းသည် အတွဲမိပေသည်။
တာရာကြီးကိုးလုံးဆိုသည်မှာ အစ အဆုံးရှိသော နှင့်အစဉ်အလိုက်ယှဉ်သည့် အဓိက ကျီးတာရာ၊ ဟံသ ဟင်္သာတာရာ၊ ကက္ကဋာ ပုဇွန်တာ ရာ၊ တူလာ ချိန်တာ ရာ၊ စူဠာ ဆံကျင်တာရာ၊ ကေဝဓ တံငါတာရာ၊ ဟတ္ထိ ဆင်တာရာ၊ အဿ မြင်းတာရာ၊ ဗကော ဗျိုင်းတာ ရာဟူ၍ အာကာသသျှတ္တရစသော လောကီစာငယ် များမှာ တာရာဟူ၍အခြားမဆို။
နှင့် တာရာကား ပရိယာယ် အလဲအလှယ်ပင်တည်းဟူ၍ ဆိုသည်။
အဘိဓာန်များ၌ တာရာကို တာရက ကူးဖြတ်၍သွား သော ကြယ်တာရာဟု အနက်ပေးသည်။
လောကဒီပနီ၊ သာရတ္ထဒီပနီ၊ စန္ဒ သူရိယဂတိ ဒီပနီ စသော ကျမ်းတို့၌ နက္ခတ်တာရာတို့သည် မ္ဿိ၊ ပြ္ဿိစသော တဆယ့်နှစ်ရာသီစက်ဝန်းကို မလွန်မူ၍၊ နှစ်လုံးတပါဒ်တည်းဟူသော ကိုးနဝင်းစီ အရေအတွက်အရ၊ တရာ့ရှစ်နဝင်းနှင့် နှစ်ဆယ့်ခုနစ်လုံးသော နက္ခတ်တို့သည် ကိုယ်မှီသောစက်တွင်းကသာနေ၍၊ ထိပ်၏ အစွန်းနှင့်အမျှတွင် ကို လက်ျာရစ်၊ လျွှာိနာရီ ခြောက်ဆယ်ဖြင့် တအင်္သာအရှိ၍ ပတ်မိစေလျက် လှည့်ကြ ကုန်သည်ဟုဆို၏။
ဗိုလ်မှူး စိန်မှန်သည် သာယာဝတီ ခရိုင်၊ အပိုင် ဆိုင်းစုရွာတွင် အဘ ဦးသင်၊ အမိ ဒေါ်နှစ်ဖူး တို့မှ မြန်မာသက္ကရာဇ် ၁၂၇၄ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်။
ရုံးစာရေး အဖြစ် အမှုထမ်း နေစဉ် မှ နှင့် ခရစ်နှစ် ၁၉၃၈ - ၃၉ ခုနှစ်လောက်တွင် အဆက်အသွယ် ရခဲ့၍ နိုင်ငံရေး နယ်ပယ်ထဲသို့ ရောက်ခဲ့သည်။
မြန်မာ့ တော်လှန်ရေး ခေါင်းဆောင် သည် (ဘီ-အိုင်-အေ) ကို ဦးစီး ခေါင်းဆောင်ပြု၍ ရန်ကုန်မြို့ အရောက် တက်ရောက် ချီတက် သိမ်းပိုက်သော အခါ ၁၉၄၂ ခုနှစ်၊ မတ်လတွင် ကိုစိန်မှန်သည် ရဲဘော်သုံးကျိပ်ဝင် ဗိုလ်မှူး (သခင်ရွှေ)ဦးစီးသည့် ပထမပတ် ဗိုလ်သင်တန်း ကျောင်းသို့ တက်ရောက်၍ စစ်ပညာ သင်ယူခဲ့သည်။
ဗမာ့ လွတ်လပ်ရေး တပ်မတော် ကို ဖျက်သိမ်း၍ ကို ဖွဲ့စည်းသည့် အခါ တပ်ရင်း ၃၊ တပ်ခွဲ ၁ တွင် ဒုဗိုလ် အဖြစ်ဖြင့် ထမ်းရွက်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်ချုပ် အောင်ဆန်းတို့ လုပ်ကြံ ခံရပြီးနောက် ဖဆပလ အဖွဲ့မှ နှစ်ခြမ်း မကွဲမီ ခေါင်းဆောင်သော အစိုးရအဖွဲ့ ဖွဲ့သည့် အခါတွင် ဗိုလ်မှူးစိန်မှန်သည် အဖြစ် တိုင်းပြည် တာဝန်ကို ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
ဗိုလ်မှူး စိန်မှန်သည် ၁၉၄၉ ခုနှစ်တွင် ဝန်ကြီးအဖွဲ့မှ နုတ်ထွက်၍၊ သောင်းကျန်းမှုတို့ကို တိုက်ခိုက်ရန်အလို့ငှာ အထူးမင်းကြီးအဖြစ်ဖြင့် ဆောင်ရွက်လေသည်။
ဗိုလ်မှူး စိန်မှန်သည် ၁၉၄၉ - ခုနှစ် (၁၃၁ဝ - ပြည့်နှစ်)၊ ဧပြီလ ၇ ရက်နေ့တွင် တော်လှန် ပုန်ကန်သူတို့ သိမ်းပိုက်ထားရာ သာယာဝတီ မြို့ကို လေကြောင်းမှ စင်ဆင်ရာတွင် ဗိုလ်မှူး စိန်မှန် လိုက်ပါသွားစဉ် လေယာဉ် ပေါ်တွင် ရန်သူ့ကျည် သင့်ခဲ့၍ မင်္ဂလာဒုံ စစ်ဆေးရုံ၌ ကုသရာ ဧပြီလ ၈ ရက်နေ့တွင် ကွယ်လွန် သွားရှာသည်။
ရွှေဥဩရဲ့ ‘တချိန်က ထင်ရှားခဲ့သော ပုဂ္ဂိုလ်ကြီးများ’ စာအုပ် စပယ်ဦး စာပေ ၂ဝဝ၂ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ (တတိယ အကြိမ်) ဗိုလ်မှူးစိန်မှန်ကို အောက်မေ့သတိရဂုဏ်ပြုသော အားဖြင့် ရန်ကုန်မြို့ ဗဟန်းမြို့နယ်တွင် "ဗိုလ်စိန်မှန် ရပ်ကွက်" "ဗိုလ်စိန်မှန်လမ်း" ဟု အမှတ်တရ ဂုဏ်ပြု အမည်ပေးထားသည်။
တိုင်းရင်းသားလူမျိုးကြီး (၈)မျိုးအနက်၊ တိုင်းရင်းသားထဲမှ လူမျိုးစု တစ်စုဖြစ်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄) မောင်ပုဆိုးကြမ်း ရေး တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ အဘိဓာန်။
ရှားလ် မိုရီးစ် ဒါ တာလေရန်း ပေရီဂေါ (။
Charles Maurice de Talleyrand-Périgord; ၁၇၅၄-၁၈၃၈) သည် ဘုရင် လက်ထက် ပြင်သစ် မင်းညီမင်းသား နိုင်ငံရေး ခေါင်းဆောင် ဖြစ်သည်။
နိုင်ငံရေးတွင် နပိုလီယန်မှလွဲလျှင် ဦးစီးခေါင်းဆောင် ပြု နိုင်ခဲ့သူ ဖြစ်လေသည်။
တာလေရန်း ပေရီဂေါ တွင် ၁၇၅၄ ခုနှစ်၌ မွေးဖွားသည်။
ထိုနောက် စတင်ဖြစ်ပွားသောနှစ်တွင် ပြင်သစ်ပါလီမန် ပြည်သူ့ကိုယ်စားလှယ်ဖြစ်လာလေသည်။
ကိုလိုနီခေတ်ဦး အစိုးရ အထက်တန်းကျောင်း အမြဲတမ်း ကျောင်းအုပ်ကြီး ရာထူးကို မြန်မာ တိုင်းရင်းသားများထဲမှ ပထမဦးဆုံး ခန့်ထားခံရသူ၊ အိန္ဒိယ ပဋိညာဉ်ခံ ပညာရေးဝန်ထမ်း သတ်မှတ်ချက်ကို ငြင်းပယ်ခဲ့သူ၊ အမျိုးသား ပညာရေးကို အားပေးကူညီ၍ ဗြိတိသျှ အစိုးရ၏ အငြိုအငြင်ခံရသူ၊ အင်္ဂလန်မှ ထိပ်တန်းဝတ်လုံဘွဲ့ (Barrister at Law) ရခဲ့သော်လည်း ပညာရေးသမား တဦးအဖြစ် ဘဝတလျှောက်လုံး ပညာရေး နယ်ပယ်တွင်သာ အစဉ်တစိုက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်" ၁၈၈၂ ခုနှစ်၊ ဧပြီလ ၂၆ ရက်နေ့ ဗုဒ္ဓဟူးနေ့တွင် စစ်တွေ၌ ဖွားသည်။
ရှုမျှော်ခင်းရေးဆွဲရာ၌ ကမ္ဘာကျော်ကြားသော အင်္ဂလိပ်ရေဆေးပန်းချီဆရာ ဂျိုးဇက် မဲလာ့ ဝီလျံ တားနားသည် ၁၇၇၅ ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၃ ရက်နေ့တွင် လန်ဒန်မြို့၌ ဖွားမြင် သည်။
စန်းစန်းဦးသည် ၁၉၆၄ ခုနှစ်၊ ဇန်နဝါရီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၌ အဖ ဦးစန်း၊ အမိ ဒေါ်ထွေးအောင် တို့က မွေးဖွားခဲ့သည်။
ယခုအခါ စန်းစန်ဦးသည် စိတ်ရောဂါကု ဆေးရုံကြီးတွင် ဆရာဝန် အဖြစ် တာဝန် ထမ်းဆောင်ရင်း ခင်ပွန်း ဒေါက်တာအောင်မင်း (အောင်မင်း)၊ သား ဉာဏ်လင်း၊ သက်ဆောင်းအေး တို့နှင့်အတူ အမှတ် ၂၇၁၊ ဘုရင့်နောင်လမ်း၊ ၄၄ ရပ်ကွက်၊ မြောက်ဒဂုံမြို့နယ်တွင် နေထိုင်လျက် ရှိသည်။
ရနံ့သစ် မဂ္ဂဇင်း၊ အမှတ် (၉)၊ စက်တင်ဘာ ၂၀၀၉ ထုတ်မှ။
နိုင်ငံခြားသို့ ပညာတော်သွားရောက်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်ရောက်လာသောအခါ ဆရာသည် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်နှင့် မန္တလေးတက္ကသိုလ်တို့တွင် အမှုထမ်းခဲ့သည်။
ဆရာကြီးသည် ဖွံ့ဖြိုးပြီး နိုင်ငံတကာတို့မှ သိပ္ပံနည်းကျ စိတ်ပညာကို မြန်မာနိုင်ငံ လူမျိုးနှင့် ယဉ်ကျေးမှု နယ်ပယ်တို့၌ အသုံးချနိုင်သော အကြောင်းအရာ အသီးသီးတို့ကို ဖော်ညွှန်း၍ သုတေသန ပြုလုပ်ခဲ့၏။
ဆရာကြီးသည် စာပေအပြင် အမဲလိုက်ခြင်း (hunting) ကိုလည်း တင်းပြည့်ကျပ်ပြည့် လိုက်စားခဲ့သည်။
အတွေးအမြင်၊ အမှတ် ၂၀၄၊ မတ် ၂၀၀၉ မှ ဒေါက်တာ ညီဝင်းမှန် (ကုခန်းစိတ်ပညာရှင်) (ဝိဇ္ဇာဂုဏ်ထူး၊ မဟာဝိဇ္ဇာ မန္တလေး) မဟာသိပ္ပံ၊ ပါရဂူဘွဲ့ (လန်ဒန်တက္ကသိုလ်) ရေးသားသော "မန္တလေး တက္ကသိုလ် စိတ်ပညာ ဖခင်ကြီး ဒေါက်တာ ဦးစိန်တူ"။
မစ္စတာဒီးဒုတ်မှာ အများသိရှိသည့်အတိုင်း ပင်ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံကို အိန္ဒိယ နိုင်ငံမှ ခွဲရေး တွဲရေး ပြဿနာ ပေါ်လာသော အခါ ဗန္ဓုလ ဦးစိန်သည် ဦးစီးသော တွဲရေးဘက်မှ ပါဝင် ဆောင်ရွက် ခဲ့သည်။
ထို့နောက် အသက် (၆၈)နှစ်အရွယ် ၁၉၆ရခုနှစ်၊ မေလ (၂၂)ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၊ ဘိုကလေးဈေးလမ်း၊ အမှတ် ၁၃၂ နေအိမ်၌ ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။
ဒေါ်တင်တင်လှသည် မြန်မာ့ရုပ်ရှင်ဘက်တွင် မင်းသားကြီး ၊ တို့ လက်ထက်ကတည်းက မင်းသမီးအဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သူ တစ်ဦးလည်း ဖြစ်သည်။
ရုပ်ရှင်သရုပ်ဆောင် ဒေါ်တင်တင်လှသည် ၂.၁၀.၂၀၁ဝ (စနေနေ့) နံနက် (၆း၄၅) နာရီ အချိန်၌ ရန်ကုန်ပြည်သူ့ဆေးရုံကြီးတွင် ကွယ်လွန်အနိစ္စ ရောက်ရှိခဲ့သည်။
ဂျာနယ်ကျော်တင့်ဆွေကို ရပ်တွင် အဖ ဦးသာလူ (မလိခ ကမူ ဦးသာထိုဟု ပြသည်)။
အမိ ဒေါ်စောမြ တို့က ခု ဒီဇင်ဘာ ၁ ရက်နေ့၌ ဖွားမြင် ခဲ့သည်။
အထက်တန်း‌ကျောင်းဘဝကတည်းကပင် ရန်ကုန်မြို့ အစိုးရဟိုက်စကူး ‌ကျောင်းမဂ္ဂဇင်း၊ ဝံသယူဝ တို့၌ ‌ဆောင်းပါးများ၊ များ ‌ရေးသားခဲ့သည်။
ထို့နောက် ဆယ်တန်း စာမေးပွဲ မဖြေဘဲ ဆယ်သန်း သတင်းစာ တိုက်တွင် ဝင်ရောက် လုပ်ကိုင်ကာ ၁၉၃၇ ခုနှစ်တွင် ‌လောကနှင့် စာ‌ပေ‌လောကသို့ တပြိုင်တည်း ဝင်‌ရောက်ခဲ့သည်။
ထိုနှစ်မှာပင် တင်‌လေးမြင့် က‌လောင်အမည်ဖြင့် ကလဲ့စား‌ချေသူ ဝတ္ထုကို ‌ရေးခဲ့သည်။
ဆယ်သန်း၊ လမ်းညွှန်၊ ဂျာနယ်ကျော်၊ သူရိယ၊ ပြည်သူ့ ဟစ်တိုင်၊ ဟံသာဝတီ၊ ဂါးဒီးယန်း၊ အမျိုးသားနှင့် ပြည်ထောင်စု စသော သတင်းစာ တိုက်များတွင် သတင်းထောက်၊ တာဝန်ခံ အယ်ဒီတာ အထိ အဆင့်ဆင့် လုပ်ကိုင် ကျင်လည် ခဲ့သည်။
သတင်းစာ လောက၌ ကျင်လည် ခဲ့သူ ဖြစ်ရာ သတင်းစာ အခြေခံ ပညာ (၁၉၅၂)၊ ကလောင် စစ်သား (၁၉၆၆)နှင့် အနှစ် နှစ်ဆယ်ကျော်က ဟူ‌သော သတင်းစာ အတတ်ပညာဆိုင်ရာ ကျမ်းနှင့် သတင်းစာ‌လောက အ‌တွေ့အကြုံ စာအုပ်များကိုလည်း ရေးသား ပြုစုခဲ့သည်။
ရာပြည့် ဦးစိုးညွန့် ၏ ၂ဝ ရာစု မြန်မာ စာရေး ဆရာ ၁ဝဝ အတ္ထုပ္ပတ္တိ အကျုဉ်း(၂ဝဝ၅ ခု၊ ဇူလိုင်) ၁၉၈၂ ခု အောက်တိုဘာ ၃ ရက်နေ့တွင် ရန်ကုန်မြို့၊ မြောက်ဥက္ကလာပ၊ ဆ ရပ်ကွက်၊ ခေမာသီ လမ်းသွယ် ၃ နေအိမ်၌ ကွယ်လွန်သည်။
စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၈၃)မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း အတွဲ(၅) # ဒဂုန်ရွှေမျှား။
Funk and Wagnalls Encyclopedia, 1991 ဥရောပအနောက်တောင်ပိုင်းမှ နိုင်ငံငယ်လေးတစ်ခုဖြစ်ပြီး နှင့် တို့ကြား ပေါ်တွင် တည်ရှိသည်။
မြို့တော်မှာ (Andorra la Vella) ဖြစ်ပြီး ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ၁၀၂၃မီတာအမြင့်တွင် တည်ရှိပြီး ဥရောပတွင် မြေမျက်နှာပြင်အမြင့်ဆုံး တိုင်းပြည်ဖြစ်သည်။
ယင်းသည် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံ မဟုတ်သော်လည်း ကို သုံးစွဲသည်။
မတိုင်မှီ ဤဒေသမှာ အခြေချနေထိုင်ခဲ့သာ အင်ဒိုဆင် (Andosin) မျိုးနွယ်စု မှာနာမည်ရရှိနိုင်ကြောင်း ဂရိသမိုင်းပညာရှင်များ ရှေးအကျဆုံးအယူဆဖြစ်သည်။
မူအားလူမျိုး (Moors) ကိုအုပ်ချုပ်ခဲ့သောအချိန်မှာ ဤတောင်အမြင့်များကို မအုပ်ရိုးနိုင်ခဲ့ပါ။
ဒေသခံလူများ အယူဆမှာတော့ ဘုရင်တော်ကြီးက ခရစ်ယာန်သမ္မာကျမ်းစာ၌ များ ရှုံးနိမ့်ခဲ့သော ''Endor'' ခေါ် ခါနနိဒေသချိုင့်ဝှမ်းကို ရည်ညွှန်း၍ အမည်ပေးထားခဲ့သည် ဟု ပြောဆိုသည်။
အထူးသဖြင့် အင်ဒိုဆင် မျိုးနွယ်စုအခြေချခဲ့သည်။
အင်ဒိုရာလာဗီလာမြို့နယ်သည် ရှစ်ရာစုတွင် ဘုရင်တော်ကြီး ရှိ (Moors)များနှင့် ကြားမှခံနေရန်ပြည်နယ်အဖြစ် ဖန်တီးခဲ့သည်။
အင်ဒိုရာသည် ဤသို့ ပူးပေါင်းအချုပ်အခြာအာဏာရှိပြီး အထီးကျန်နိုင်ငံတစ်ခု၏ မြို့တော်ဖြစ်ခဲ့သည်။
ထို့နောက် အနီးမှာ ရန် ပစ္စည်းပစ္စယအဆောက်အဦများကိုလည်း ဆောက်ပြီး ၂၀၁၀ ကြင်းပမည့်၂၃ မြောက် အတွက် လျှောက်ထားခဲ့သည်။
ထို့ပြင် သည် အင်ဒိုရာလာဗီလာကို မရွေးချယ်ခဲ့ပါ။
အင်ဒိုရာနိုင်ငံသည် ပူးတွဲမင်းသားနှစ်ပါး အုပ်ချုပ်ရေးစနှစ်နိုင်ငံဖြစ်သည်။
ပူတွဲမင်းသားတစ်ပါး သည် ၏ ဘုရင်ဖြစ်ပြီး တစ်ပါး သည် တွင်ရှိသော ဖြစ်သည်။
ပြင်သစ်နိုင်ငံသည် ယခုခေတ်ကာလမှာ ဘုရင်စနစ်မရှိသောကြောင့် ပြင်သစ်နိုင်ငံ သည် အင်ဒိုရာနိုင်ငံ၏ ပြင်သစ်မင်းသားအဖြစ် ခန်အပ်ခံရသည်။
တိုင်းပြည်တစ်ခုလုံး၏ (GDP) ၏ ၈၀% သည် နှစ်စဉ် အင်ဒိုရာလာဗီလာသို့လာရောက်သော ခရီးသည် သိန်း ၁၀၀ ခန့် များမှာ ရရှိသည်။
အင်ဒိုရာသည် အခွန်ကွန်းခိုရာနိုင်ငံ အဖြစ် ဖွံ့ဖြိုးခဲ့ပြီး အင်ဒိုရာလာဗီလာမြို့မှာ ခေတ်မီလုပ်ငန်းရုံးများ ဆောက်လုပ်ခဲ့သည်။
အင်ဒိုရာနိုင်ငံသည် ၏ အဖွဲ့ဝင်မဟုတ်သော်လည်း EU နှင့် အကောက်ခွန်အစီအစဉ် ရှိပြီး ကို အသုံးပြုသည်။
တောင်ဘက်တွင် ၊ မြောက်ဘက်တွင် ၊ အရှေ့ဘက်တွင် ၊ အနောက်ဘက်တွင် တို့နှင့် နယ်ချင်းထိစပ်နေသည်။
အာဖရိကတိုက်တွင် နှင့် ဒုတိယအထွက်ဆုံး တိုင်းပြည်ဖြစ်သည်။
နှင့် တို့သည် အကြီးဆုံးကျွန်းများဖြစ်ပြီး Great Bird, Green, Guinea, Long, Maiden and York Islands စသောကျွန်းငယ်အမြောက်အမြားပါဝင်ဖွဲ့စည်းထားသည်။
မြောက်လတ္တီကျု ၁၇ ဒီဂရီ ခန့်တွင်တည်ရှိပြီး နှင့်နီးသော အင်တီဂွါနှင့်ဘာဘူဒါကို ကမ်းခြေ(၃၆၅)ခုရှိသောတိုင်းပြည် (Land of 365 Beaches) ဟုခေါ်သည်။
ယခင်က ဖြစ်ခဲ့သောကြောင့် အုပ်ချုပ်ရေး၊ ဘာသာစကားနှင့် ယဉ်ကျေးမှုတို့တွင် တို့၏ ယဉ်ကျေးမှုများ လွှမ်းမိုးနေသည်။
Armenia may be considered to be in Asia and/or Europe. The UN [ classification of world regions] places Armenia in Western Asia; the Central Intelligence Agency The World Factbook and also place Armenia in Asia. Conversely, some sources place Armenia in Europe such as ''Oxford Reference Online'' and အနောက်ဘက်တွင် နိုင်ငံ၊ မြောက်ဘက်တွင် နိုင်ငံ၊ အရှေ့ဘက်တွင် သမ္မတနိုင်ငံ၊ တောင်ဘက်တွင် နှင့် အဇာဘိုင်ဂျန်၏ (Nakhchivan) တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်နေသည်။
ယခင်‌၏ ပြည်နယ်ဖြစ်ခဲ့သော အာမေးနီးယားသည် ရှေးကျသောဒီမိုကရေစီနိုင်ငံဖြစ်ခဲ့သည်။
အာမေးနီးယားသည် ၊ ၊ ၊ (Commonwealth of Independent States)၊ ၊ ၊ (Organization of the Black Sea Economic Cooperation) စသော နိုင်ငံတကာအဖွဲ့အစည်းပေါင်း (၄၀)ကျော်၏ အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သည်။
ယင်းသည် Collective Security Treaty OrganisationCSTO) ၏ အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သည်။
ရှေးခေတ် အာမီးနီယားနိုင်ငံ၏ အရေးပါသော အစိတ်အပိုင်း အများဆုံးပါဝင်သည့် အာမီးနီးယားနိုင်ငံသည် ဆိုဗီယက် ဆိုရှယ်လစ်ပြည်ထောင်စု သမ္မတနိုင်ငံအတွင်း ပါဝင်သော သမ္မတနိုင်ငံငယ် တစ်ခုဖြစ်သည်။
ထိုကြောင့် အာမီးနီးယန်းတို့ကို အလွန် ညဉ်းပန်းနှိပ်စက်လေသည်။
ထိုကြောင့် လူမျိုး ပြုတ်လောက် အောင် သတ်ဖြတ်ညဉ်းဆဲမှုများ ပြုသည်။
မဟာမိတ်တို့ဘက်မှ ပါဝင် တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းကြောင့် လည်းကောင်း၊ တူရကီတို့၏ ညဉ်းဆဲ နှိပ်စက်သတ်ဖြတ်မှု ကြောင့်လည်းကောင်း အာမီးနီးယား တစ်သန်းကျော်မျှ သေကျေ ပျက်စီးခဲ့ရသည်။
တူရကီတို့ ညဉ်းပန်းနှိပ်စက်သည့် အကြားမှပင် အာမီးနီး ယား မျိုးချစ်တစ်စု (ဒက်ရှနက်)တို့သည် ပထမ ကမ္ဘာစစ် အတွင်းက ရုရှကိုကုညီ၍ တူရကီတို့အား တိုက်ခဲ့သည်။
အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ ဆရာကြီးဦးလင်းသည် မြန်မာစာပေပညာရှင်၊ စာရေးဆရာတစ်ဦးဖြစ်သည်။
ဆရာကြီးဦးလင်းသည် သက္ကရာဇ် ၁၂၃၆ ခုနှစ်၊ ဝါဆိုလပြည့်ကျော် ၁၃ ရက်၊ သောကြာနေ့တွင် မန္တလေးမြို့တောင်ပြင် မဟာနွယ်စင်ရပ်၌ အဖဦးစံလှ၊ အမိဒေါ်တုတ်တို့မှ ဖွားမြင်၏။
မြန်မာစာဘက်တွင် အခြေခံ ပေးလိုသောကြောင့်လည်း ပညာမင်းကြီးရုံး အယ်ဒီတာ ဌာနတွင် လုပ်ကိုင် နေစဉ် အတွင်းမှာပင် နှင့် ပူးတွဲ၍ သူငယ်တန်းမှအစ ဆဋ္ဌမတန်းအထိ 'ဒေါင်းတံဆိပ်' မြန်မာဖတ်စာများကို ရေးသားခဲ့ပေသည်။
ပါမောက္ခ ၏ 'မြန်မာစာပေ သမိုင်း' ထွက်ပေါ်ရေးတွင်လည်း အထူးအကူအညီပေးခဲ့သူ တစ်ယောက်ဖြစ်ပေသည်။
သို့ရာတွင် သက္ကရာဇ် ၁၉၅၁-ခုနှစ်သို့ ရောက်သော် ပိဋကတ် ဘာသာပြန် ဌာနတွင် အယ်ဒီတာချုပ်ကြီး အဖြစ် ဦးစီး၍ ဆဋ္ဌမတင်ပွဲအတွက် စိုင်းပြင်းပေးပါရန် နိုင်ငံတော်အစိုးရက တောင်းပန်လေသောကြောင့် ရန်ကုန်တက္ကသိုလ်မှ ပြောင်းရွှေ့၍ ပိဋကတ်ဘာသာပြန် ဌာနတွင် ကြိုးပမ်းထမ်းရွက် ရပြန်သည်။
သို့နှင့်အထက်တွင် ပြဆိုခဲ့ပြီးသည့်အတိုင်း အသက် ၈ဝ ပြည့်ပြီ ဖြစ်သော ဆရာကြီး ဦးလင်းသည် သက္ကရာဇ် ၁၃၁၆ ခုနှစ်၊ နတ်တော် လဆန်း ၁၁ ရက်နေ့ (၁၉၅၄ ခုနှစ်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၆ ရက်နေ့) နံနက် ၉ နာရီအချိန်ခန့်တွင် အဆုပ်အအေးမိသော ရောဂါနှင့် ကွယ်လွန်အနိစ္စ ရောက်လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၂) ရန်ကုန်မြို့ ကြံတော သုဿာန် အတွင်းရှိ အဂ္ဂမဟာ ပဏ္ဍိတ ဆရာကြီး ဦးလင်း၏ အုတ်ဂူတွင် - ဆရာကြီး ဦးလင်း (M.A., D.Litt) ပိဋကတ်တော် မြန်မာပြန် ဌာန အယ်ဒီတာချုပ် ဗုဒ္ဓဝင် ဌာနမှူး၊ အဂ္ဂမဟာ ပဏ္ဍိတ၊ မဟာဝိဇ္ဇာဘွဲ့ရ၊ စာပေ ပါရဂူဘွဲ့ရ" ဟူ၍ မှတ်တမ်းတင်ထားသည် # ရွှေတိဂုံစေတီတော်စိန်ဖူးတော်တင်မော်ကွန်းကြီး # အထက်တန်းကဗျာကောက်နုတ်ချက်အဖွင့်ဋီကာ # ဒေါင်းတံဆိပ်မြန်မာဖတ်စာ (သူငယ်တန်း) # ဒေါင်းတံဆိပ်မြန်မာဖတ်စာ (ပထမတန်း) # ဒေါင်းတံဆိပ်မြန်မာဖတ်စာ (ဒုတိယတန်း) # ဒေါင်းတံဆိပ်မြန်မာဖတ်စာ (တတိယတန်း) # ဒေါင်းတံဆိပ်မြန်မာဖတ်စာ (စတုတ္ထတန်း) # ဒေါင်းတံဆိပ်မြန်မာဖတ်စာ (ပဉ္စမတန်း) # ဒေါင်းတံဆိပ်မြန်မာဖတ်စာ (ဆဋ္ဌမတန်း) စသည်တို့ဖြစ်သည်။
မြဝတီ မဂ္ဂဇင်း၊ အတွဲ ၁၊ အမှတ် ရ လာ 'အဂ္ဂမဟာ ပဏ္ဍိတ ဆရာကြီး ဦးလင်း' အတ္ထုပ္ပတ္တိ။
လူ ၅ ယောက်မှ ၁၂ ယောက်ခန့် အထိ ပါဝင် ကစားနိုင်သော မြန်မာ့ရိုးရာ ကစားနည်း ဖြစ်သည်။
စံထွန်းအောင် ရေး ပြည်ထောင်စု ကျေးလက်ပျော်ရွှင်မှုများ ရွှေစွန်ညို ကစားရာတွင် ခေါင်းဆောင်လုပ်သူ၏ ခါးတွင် ဝတ်ထားသော လုံချည်နှင့် ခါးကြားတွင် အခြားကစားသူ၏ လက်ချောင်းများကို သွင်း၍ ကိုင်ထားရသည်။
မြောက်ဘက်တွင် နှင့် ၊ အရှေ့ဘက်တွင် နှင့် ၊ တောင်ဘက်တွင် နှင့် ၊ အနောက်ဘက်တွင် နှင့် တို့နှင့် နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်နေသည်။
အေဒီ (၇၈၈) တွင် ဖရန့်ဘုရင် (Frankish king) (Charlemagne) က ယင်းဒေသကို အောင်နိုင်ခဲ့ပြီး ကို သွတ်သွင်းခဲ့သည်။
Lonnie Johnson 17 မြို့တော်မှာ ဖြစ်ပြီး လူဦးရေ ၁.၆ သန်းကျော်ရှိကာ အကြီးဆုံးမြို့လည်းဖြစ်သည်။
ကမ္ဘာကျော် ဂီတပညာရှင်များဖြစ်ကြသော (Beethoven)၊ ၊ ၊ ယိုဟန်းစထရောက်၊ ၊ ဗရပ်ကနာ၊ ၊ မာလာ၊ ခရိုက်စလာ၊ ဟျူးဂိုးဝုတို့သည် ဩစတြီးယားနိုင်ငံမှ ပေါ်ထွက် လာသူများဖြစ်ကြသည်။
ဗီယင်းနားမြို့သားများဖြစ်ကြသော နှင့် တို့သည်ကား စိတ်သရုပ်ခွဲပညာကို စတင်ဖော်ထုတ်ခဲ့သူများဖြစ်သည်။
သည် ဩစတီးယားသမ္မတနိုင်ငံ၏ မြို့တော်ဖြစ်သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၅) ဩစတြီးယား ကို ဂျာမန်ဘာသာဖြင့် Österreichဟုခေါ်သည်။
လူဦးရေ ၂၀၁၅ ခန့်မှန်း၈၆၆၂၅၈၈ သိပ်သည်းဆ ၁၀၁.၄ /စတုရန်းကီလိုမီတာ ၂၆၂.၆ / စတုရန်း မိုင် တိုင်းရင်းသား အုပ်စုများ (၂၀၁၂) ၈၁.၁ % ဩစတြီးယာ၊ ၂.၇ % ဂျာမန်၊ ၂.၂ % ဆာ့၊ ၂.၂ % တူရကီ၊ ၁၁.၅ % အခြားသူများ၊။
ကိုမိုရိုကျွန်းစုသည် အတွင်း မိုဇမ်းဗစ် ရေလက်ကြားအတွင် မက်ဒါဂက်စကာ ကျွန်း၏ အနောက် မြောက်ဘက်နှင့် အာဖရိက အရှေ့တောင်ဘက် ကမ်းခြေအကြားတွင် တည်ရှိသည်။
ဋီကာကျော် ကျမ်းသည် သီဟိုဠ်ကျွန်း ပရက္ကမဗာဟုမင်း လက်ထက်တွင် သာရတ္ထဒီပနီ ဋီကာဆရာ ၏ တပည့်ဖြစ်သော အရှင်သုမင်္ဂလသာမိမထေရ် ပြုစုစီရင်သော ကျမ်းဖြစ်၏။
ထိုပြည်မှာ ခြေရှိ နှင့် တို့၏အကြားတွင်တည်ရှိ၍၊ ယခုအခါ ယူပိနယ်၊ ဂိုရက်ပူခရိုင်၌ ကသိယဟု အမည်တွင်သည်။
ဘုရားရှင်သည် သက်တော် (၈ဝ)တွင် ဝေသာလီမြို့၌ အာယုသင်္ခါရ လွှတ်တော်မူပြီးနောက် ဘဏ္ဍရွာ၊ ဟတ္ထိရွာ၊ အမ္ဗရွာ၊ ဇမ္ဗုရွာ၊ ဘောဂမြို့၊ ပါဝါမြို့များသို့ အစဉ်အတိုင်း ကြွတော်မူခဲ့ပြီး ပါဝါမြို့၌ ပန်းထိမ်သည် စုန္ဒကပ်လှူသောဆွမ်းကို နောက်ဆုံးဘုဉ်းပေးတော်မူခဲ့သည်။