DatarrX/myanmar-Wikipedia huggingface dataset:
ဇနီး- စာရေးဆရာမ နှင့်အတူ မန္တလေးမြို့တွင်နေထိုင်ရင်း စာပေများ ရေးသားပြုစုနေသည်။
အဘ ဦးသိန်းလွင် စာရေးဆရာ နှင့် အမိ ဒေါ်ခင်စန်းတို့၏ သမီးဦးဖြစ်ပြီး ကိုယ်တိုင်လည်း ဝတ္တုတို များရေးသားသော စာရေးဆရာမတစ်ဦးဖြစ်သည်။
ထရိုဂျန် ဆိုသည်မှာ ပြဿနာမရှိဟုထင်ရသော်လည်း ၎င်းမှာ နှင့် worm များအား ဝှက်ထားပေးတတ်သည်။
ထရိုဂျန် ကို များမှ စတင်ရန် အမိန့် မပေးမချင်း ကို ဒုက္ခမပေးပဲ နေတတ်ကြသည်။
ယူနီစခရိုက် (Uniscribe) သည် တွင် ဖြင့်ရေးသားထားသော စာများ အထူးသဖြင့် (complex text layout) များအတွက် ပုံဖော်ပေးသော အထောက်အကူပြု စနစ်ဖြစ်သည်။
USP10.dll သည် နှင့် ၅.၀ တွင် စတင်ပါရှိသည်။
ထို့အပြင် စက်များတွင် version 5.0 မှ Uniscribe နည်းများ စတင်ပါရှိသည်။
USP10.dll သည် Unicode Scripts Processor ၏ အတိုကောက်ဖြစ်သည်။
USP10.dll ၏ အဓိက အသုံးပြုများမှာ - # input sequence မှ input text များကို visual sequence အဖြစ် စီစဉ်ခြင်း # မြန်မာစာကဲ့သို့ စာများတွင် ဆက်စပ်သော ဘေးစာများဖြင့် စီစဉ်၍ သင့်တော်သော ထုတ်ပေးခြင်း # စာသားများ၏ အသွားအလာ ကိုပြောင်းပေးခြင်း (ဥပမာ အထက်အောက်၊ ဘယ်ညာ) ထုတ်ဝေပြီးသော usp10.dll များမှာ အောက်ပါအတိုင်း ဖြစ်သည်။
မြန်မာစာအတွက်ဆိုလျှင် ယူနီကုဒ် 5.1 ကို ပေးသော Uniscribe version 1.420 နှင့် အထက်လိုအပ်သည်။
အချိုသော မြန်မာ font company အထူးသဖြင့် တို့ software များမှာ usp10.dll ပြုပြင်ထားပြီး သုံးစွဲသူ စက်များ ပျက်လေ့ရှိသည်။
ထိုသို့ဖြစ်လျှင် ကောင်းမွန်သော usp10.dll ကို ပြန်လည်ကူးယူ၍ ပြုပြင်နိုင်သည်။
တေလာ (L.F.Taylor) 'မြန်မာပြည်နယ်ပြတိုက်' JBRS XIV, i, I-20 Museum Architecture Museums and Art galleries Encyclopedia Brittanica XV, 1953, 990-1001 လု့စ် (G.H.Luce) 'မြန်မာပြတိုက်တည်ထောင်ဖို့ အလုပ်လျာထားချက်အကြမ်း' JBRS XXXIII, ii, 99-130 မင်းနိုင် 'ပြတိုက်လမ်းညွှန်' ၁၉၈၀ တွေကိုလည်း ဖတ်တယ်။
သန်းထွန်း -၁၃၆၅ ခု၊ ဝါခေါင်လဆုတ် ၃ ရက်။
စတင် ဖွဲ့စည်း ဦးဆောင်ခဲ့ကြသူများမှာ ဦးတယ်ဒီဘူးရီ၊ ဦးပီတာလင်းပင်၊ ဦးခွန်မတ်ရ်ကိုဘန်၊ ဦးမောင်မောင်အေး စသည့် ရွေးကောက်ခံ ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များ ဖြစ်သည်။
က ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ် ရွေးကောက်ပွဲကြီးကို ကမ္ဘာသိ တရားဝင် ကျင်းပပေးခဲ့သော်လည်း ပြုလုပ်ပေးပြီးနောက် ပေါ်ထွက်လာခဲ့သော ၉၀ ပြည့်နှစ် ရွေးကောက်ပွဲရလဒ်ကို လေးစား လိုက်နာခြင်းမရှိသည့်အပြင် အနိုင်ရ အမျိုးသားဒီမိုကရေစီအဖွဲ့ချုပ်နှင့် တိုင်းရင်းသား နိုင်ငံရေး ပါတီ အဖွဲ့အစည်းအသီးသီးမှ အနိုင်ရ ရွေးကောက်ခံ ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အသီးသီးအပေါ် မတော်မတရား ဖိနှိပ် ချုပ်ချယ် ဖမ်းဆီး အရေးယူ ညှဉ်းပန်းမှုများ ပြုလုပ်လာသည့်အတွက် ၁၉၉၀ ပြည့် ရွေးကောက်ပွဲအပြီးတွင် နယ်စပ်ဒေသအသီးသီးသို့ ထွက်ပြေး တိမ်းရှောင် တောခိုရောက်ရှိလာကြသော ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် MPU ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။
MPU မဖွဲ့စည်းမီက တောခို ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ‘စင်ပြိုင်အစိုးရ’ NCGUB ကို ဖွဲ့စည်းထားရှိပြီးဖြစ်သော်လည်း (NCUB) ကို အခြေခံ ဒေါက်ကြီး (၄) ဒေါက်ဖြင့် ဖွဲ့စည်းရာတွင် နေရာချထားမှု ပိုမိုမှန်ကန် သဘာဝကျစေရေးအတွက် NCGUB ၏ နေရာတွင် MPU ဖြင့် အစားထိုး ပေးနိုင်ရေး လိုအပ်ချက်အရ ပြည်သူ့လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များအဖွဲ့ MPU ကို ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိဖြင့် ပေါ်ထွန်းစေရန် ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်ဟုလည်း ဆိုနိုင်သည်။
MPU ၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ ဒီမိုကရေစီ ပြန်လည်ရရှိရေး၊ လူ့အခွင့်အရေး အပြည့်အဝ ရရှိရေးနှင့် စစ်မှန်သော ပြည်ထောင်စုစိတ်ဓာတ် ပြန်လည် ပေါ်ထွန်းလာရေးတို့ ဖြစ်သည်။
MPU သည် အမျိုးသား ညွန့်ပေါင်း အစိုးရ၊ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစု အဖွဲ့အစည်းများ၊ နိုင်ငံရေး အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်ကာ နိုင်ငံရေး လုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်ခဲ့သကဲ့သို့ ပြည်ပနိုင်ငံများရှိ ပါလီမန်လွှတ်တော်ဆိုင်ရာ အသင်းအဖွဲ့များ၊ နိုင်ငံရေးပါတီ အသင်းအဖွဲ့များ၊ ပါလီမန်အမတ်များ၊ သံတမန်များနှင့်လည်း ဆက်သွယ်၍ မြန်မာနိုင်ငံ ဒီမိုကရေစီ ရရှိရေးအတွက် အဓိကအခန်းကဏ္ဍမှ ပါဝင် လှုပ်ရှားခဲ့သည်။
MPU သည် ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ် ရွေးကောက်ပွဲတွင် အမျိုးသား ဒီမိုကရေစီ အဖွဲ့ချုပ်နှင့် တိုင်းရင်းသား လူမျိုးစု ပါတီများက ရွေးချယ် တင်မြှောက်ခံရသူ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် တစ်သီးပုဂ္ဂလ အနိုင်ရ ကိုယ်စားလှယ်များ အပါအဝင် ပြည်ပရောက် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များဖြင့် ဖွဲ့စည်းထားသော နိုင်ငံရေးအဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့ပြီး ၁၉၉၉ ခုနှစ်မှစ၍ နိုင်ငံတကာ ပါလီမန်များ သမဂ္ဂ (IPU) ၏ အဖွဲ့ဝင်အဖွဲ့အစည်းတစ်ခုအဖြစ်လည်း ဆက်သွယ် ရပ်တည် လှုပ်ရှားခဲ့သည်။
MPU သည် မဟာမိတ်အဖွဲ့အစည်းများဖြစ်သော Euro-Burma Office၊ Burma Fund တို့နှင့် ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့မှုများ ရှိခဲ့သကဲ့သို့ Inter-Parliamentary Union၊ Socialist International၊ Liberal International နှင့် Christian Democrat International တို့ကဲ့သို့သော အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းအချို့နှင့်လည်း ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
ပြည်ထောင်စု မြန်မာနိုင်ငံ အမျိုးသား ကောင်စီ (NCUB) အတွင်း၌ အရေးပါသော နေရာမှ ပါဝင်ခဲ့သကဲ့သို့ NCGUB စင်ပြိုင် အစိုးရနှင့်လည်း အနီးကပ်ဆုံး ပူးပေါင်း ဆောင်ရွက်နေရသော အဖွဲ့အစည်းတစ်ခု ဖြစ်ခဲ့သည်။
စင်ပြိုင် အစိုးရ ဖွဲ့စည်းရာတွင် MPU ကို အခြေခံ၍ ဖွဲ့စည်းရမည်ဖြစ်ပြီး အမျိုးသား ညွန့်ပေါင်းအစိုးရအဖွဲ့ (စင်ပြိုင် အစိုးရ) ၏ ဝန်ကြီးချုပ်နေရာကို MPU မှ ရွေးချယ် တင်မြှောက်ပေးရန်ကိုလည်း တရားဝင် သတ်မှတ်ထားသည်။
MPU အဖွဲ့ကြီး၏ လက်ရှိဥက္ကဋ္ဌမှာ ဦးတယ်ဒီဘူးရီ ဖြစ်ပြီး ဒုတိယဥက္ကဋ္ဌမှာ ဒေါ်စန်းစန်း ဖြစ်သည်။
ပြည်သူ့ဆက်ဆံရေးနှင့် စိတ်ဓာတ်စစ်ဆင်ရေး ညွှန်ကြားရေးမှူးမှာ ဗိုလ်မှူးချုပ် ရဲရင့်အောင် ဖြစ်သည်။
ပြည်သူ့ဆက်ဆံရေးနှင့် စိတ်ဓာတ်စစ်ဆင်ရေး ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံးကို လွတ်လပ်ရေးမရမီကာလ ၁၉၄၇ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ပညာရေးဌာနစု အဖြစ် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ခေတ်ကာလအခြေအနေများအရ ဖွဲ့စည်းပုံနှင့် အမည်နာမများကို အဆင့်ဆင့် ပြောင်းလဲခဲ့ရာ ၁၉၅၆ ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ ၃၁ ရက်နေ့တွင် ပညာရေးနှင့် စိတ်ဓာတ်စစ်ဆင်ရေး ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံး အဖြစ်လည်းကောင်း၊ ၁၉၉၀ ပြည့်နှစ်၊ ဧပြီလ ၁ ရက်နေ့တွင် ပြည်သူ့ဆက်ဆံရေးနှင့် စိတ်ဓာတ်စစ်ဆင်ရေး ညွှန်ကြားရေးမှူးရုံး အဖြစ်လည်းကောင်း ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
ထို့အပြင် ၁၉၅၄ ခုနှစ် တပ်မှူးများညီလာခံ၏ ဆုံးဖြတ်ချက်အရ တပ်မတော်သားတိုင်း "အ" သုံးလုံးကျေစေမည့် မူဝါဒကို အကောင်အထည်ဖော်ခဲ့သည်။
လက်ရှိတွင် အဆိုပါ တပ်မတော်ပညာရေးကျောင်းများကို ဤညွှန်ကြားရေးမှူးရုံးမှပင် တာဝန်ယူ စီမံခန့်ခွဲလျက်ရှိသည်။
ထိုထဲ ၂၀၂၆-၂၀၂၇ ပညာသင်နှစ်မှစတင်ကာ ရန်ကုန်နှင့် နေပြည်တော်တို့တွင် ဖွင့်လှစ်သွားမည့် တပ်မတော်လူငယ်ပညာရေးသင်တန်းကျောင်းများလည်း ပါဝင်သည်။
Ministry Of Information အမှတ်(၁)တပ်မတော်ရုပ်မြင်သံကြားထုတ်လွှင့်‌ရေးတပ် တပ်မတော်ပညာရေးကျောင်းများ နယ်လှည့်ပြည်သူ့ဆက်ဆံရေး တပ်ခွဲများ။
လက်ရှိ ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးမှာ ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဖြစ်သည်။
ပြည်ထဲရေး ဝန်ကြီးဌာန၏ လက်အောက်တွင်အောက်ပါ ဦးစီးဌာနများကို ထပ်မံခွဲထားသည်။
ယခင်က ကို ထည့်သွင်းဖွဲ့စည်းခဲ့​သော်လည်း ၂၀၁၈ခုနှစ်တွင် လက်​အောက်သို့ ​ပြောင်းကာဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
နေထွတ်သည် ‘မန္တလေးအဘိဓာန်’ စာအုပ်အား ရေးသားပြုစုသူ စာရေးဆရာဖြစ်သည်။
ထို့အပြင် ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် နေမျိုးသန့် ကလောင် အမည်ဖြင့် ''ခရောင်းမြေမှာ ပန်းတွေကမွှေး ဝတ္ထုတိုပေါင်းချုပ်'' စာမူဖြင့် ပခုက္ကူ ဦးအုံးဖေစာပေ ပထမဆု ရရှိခဲ့သည်။
ထိုစာအုပ်မှာပင် ''အနှစ်တရာ မေတ္တာ ကိုယ်စား နှင်းသူရယ်'' ဝတ္ထုကို ရွေးထုတ် ဘာသာပြန်၍ ASEAN နိုင်ငံနှင့် စာပေများ ယဉ်ကျေးမှု ဖလှယ်ရေး အစီအစဉ် မှ စာအုပ် ထုတ်ဝေဖြန့်ဝေခြင်းကို ၂ဝဝဝ ပြည့်နှစ်တွင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၃) = # ပင်းမြို့သူ(စာပေဆုရ) # မြို့လုလင်မှပုန်ကန်ခြင်း # သူရဲတစ်ထောင် # ဤယမုံ(ရှုမဝထောင်ဆုရ) # မြင်လှဲ့ပါကြင်ဖော် # ရန်ကုန်စစ်တလင်း # စားသုံးဆီ # ဒဂုန်ရွှေမျှား။
ယောက်ျားလေး တစ်ယောက်နှင့် မိန်းကလေး တစ်ယောက် အချိန်တန် အရွယ်ရောက်၍ လူလား မြောက်သောအခါတွင် အိမ်ထောင် ပြုကြသည်မှာ လောကဓမ္မတာ တစ်ခုပင် ဖြစ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံကား ရှေးနှစ်ပေါင်း များစွာ ကတည်းကပင် စနစ်ကို ကျင့်သုံးခဲ့သော နိုင်ငံဖြစ်သည်။
ထိုသူကို မြန်မာမှု အခေါ်အဝေါ်အရ ဟုခေါ်လေ့ရှိသည်။
သံဃာတော် များအား ပင့်ဖိတ်ကာ ဆွမ်းနှင့်တကွ လှူဘွယ်ဝတ္ထု အစုစုတို့ကို လှူးဒါန်း ဆက်ကပ်ခြင်း ဖြစ်သည်။
အရ လက်ထပ်သည့် လက်ထပ်နည်း ဖြစ်သည်။
တစ်ခုခုတွင် ဂျူဒီလူကြီးရှေ့တွင် ကျမ်းသစ္စာ ကျိန်ဆိုပြီး လက်ထပ် စာချူပ်ပေါ်တွင် သတိုးသားရော သတိုးသမီးပါ လက်မှတ် ရေးထိုးကာ လက်ထပ်ရသည့် နည်းဖြစ်သည်။
မြန်မာ့ရိုးရာ ဓလေ့မဟုတ်ဘဲ အနောက်တိုင်း ယဉ်ကျေးမှုကူးစက်မှု တစ်ရပ်သာဖြစ်၍ နှင့် ကဲ့သို့ မြို့ကြီးများရှိ ငွေကြေး တတ်နိုင်သူများသာ ကျင်းပလေ့ရှိသော အခမ်းအနားဖြစ်သည်။
ချမ်းညိမ်း မြန်မာ့ ဓလေ့ ထုံးတမ်းအရ ထိမ်းမြား မင်္ဂလာ (၁၀)ပါး ရှိသည်။
ရွှေခွက်၊ငွေခွက်၊ဖန်ခွက် စသည့် ၊ နံသာမျိုးငါးပါး သွေး၍ (သို့မဟုတ်) ရေမွှေးများထည့်၍ သတို့သား၊ သတို့သမီးတို့၏ ထိပ်၌ သပြေပန်းခက်ဖြင့် ပက်ဖြန်း၍ လက်ထပ်ထိမ်းမြားခြင်းကို ဦးထိပ်၌ ရေစင်သွန်း၍ ထိမ်းမြားခြင်း ဟုခေါ်သည်။
ဒုတိယအကြိမ်အဖြစ် ဆရာမမပန်းခက်က ထို''ရေစက်'' ဝတ္ထုတိုကို ဂျပန်ဘာသာပြန်ဆိုခဲ့ပြီး ''အထူအပါး'' စာအုပ်တွင် ဖော်ပြခဲ့သည်)။
မြန်မာစာလုံးပေါင်းသတ်ပုံကျမ်း သည် ရေးသားရာတွင် ကိုးကားအသုံးပြုနိုင်ရန် အစဉ်အလာနှင့် အညီဖြစ်ခြင်း၊ ကျမ်းအကိုးအထောက် ခိုင်လုံခြင်း၊ ကြောင်းကျိုး ဆက်နွှယ်မှုအရ အနက်အဓိပ္ပာယ်ရှိခြင်း၊ အသုံးတွင်ကျယ်ခြင်းတို့အရ ထုံးမီစံမျှဖြစ်သော စာလုံးပေါင်း (၂၈၅၈၇) တို့ကို ပြဋ္ဌာန်းထားသောကျမ်း ဖြစ်ပြီး က ထုတ်ဝေသည်။
မြန်မာ ကွန်ပျူတာ လုပ်ငန်းရှင် အသင်း (MCIA) ကို ၁၉၉၈ ခုနှစ် မေလ ၁၇ ရက်နေ့တွင် စတင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ပြီး ကွန်ပျူတာလုပ်ငန်းရှင်များ၏ လုပ်ငန်းများဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးအတွက် စည်းရုံးဆောင်ရွက်နေသော အစိုးရမဟုတ်သည့် အဖွဲ့အစည်းဖြစ်သည်။
အသင်း၏ ရည်ရွယ်ချက်များမှာ မြန်မာနိုင်ငံအတွင်းရှိ ပြည်နယ်၊ တိုင်း ကွန်ပျူတာလုပ်ငန်းရှင် အသင်းဝင်များကို စုစည်းနိုင်ရန်နှင့် စည်းရုံးဆောင်ရွက်ရန်၊ ကွန်ပျူတာပညာ ဖွံ့ဖြိုးရေးဥပဒေပါ ရည်ရွယ်ချက်များနှင့် အညီ အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်ရန်၊ နှင့် ကွန်ပျူတာလုပ်ငန်းရှင်များ၏ လုပ်ငန်းများ ပိုမိုဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရန်အတွက် ပြည်တွင်း၊ ပြည်ပဆက်သွယ်ဆောင်ရွက်မှုများကို ဖွဲ့စည်းရန် တို့ ဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတကာဆက်ဆံမှု တိုးမြှင့်ရေးဆပ်ကော်မတီ ပြန်ကြားရေးနှင့် သတင်းဖြန့်ချိရေးဆပ်ကော်မတီ Seminar နှင့် Training ဆပ်ကော်မတီ IT လုပ်ငန်းကိစ္စရပ်များဖြေရှင်းရေးဆပ်ကော်မတီ ICT Award ဆိုင်ရာ ပြုလုပ်ရေး ဆပ်ကော်မတီ IT နှင့် ပတ်သက်၍ ကုမ္ပဏီများအား အကူအညီပေးရေး ဆပ်ကော်မတီ ဈေးနှုန်းစိစစ်ရေး ဆပ်ကော်မတီ ဘဏ္ဍာရေး ဆပ်ကော်မတီ စသည့် ကော်မတီခွဲများ ဖွဲ့စည်းကာ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပြီး အသင်းဝင်ကုမ္ပဏီများ၏ ICT နှင့်သက်ဆိုင်သော လုပ်ငန်းကိစ္စရပ်များကို ကူညီပေးခြင်းနှင့် အခြားအငြင်းပွားမှုများနှင့် ပြဿနာများကို ဖြေရှင်းညှိနှိုင်းပေးခြင်း ၊ Service Center များအား MICA အသိအမှတ်ပြုလက်မှတ်များ ထုတ်ပေးခြင်း၊ ICT ကုမ္ပဏီများက ပြည်ပမှ ကွန်ပျူတာနှင့် ဆက်စပ်ပစ္စည်းများတင်သွင်းရန် သို့ လျှောက်ထားရာတွင် ဈေးနှုန်းသတ်မှတ်မှုလွယ်ကူစေရန် ဈေးနှုန်းများကို စိစစ်သတ်မှတ်ပေးခြင်းများ စသည်တို့ကို ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိသည်။
ပြည်တွင်းပြည်ပမှ ကျွမ်းကျင်ပညာရှင်များကို ဖိတ်ခေါ်၍ seminar နှင့် workshop များကို လစဉ်ပြုလုပ်ပေးကာ အဖွဲ့ဝင်ကုမ္ပဏီများအား နည်းပညာ ဗဟုသုတများကို ရရှိစေခြင်း။
နှင့် ပူးပေါင်း၍ ICT ဆိုင်ရာ ဖွံ့ဖြိုးရေးသင်တန်းများကို ပို့ချလျက်ရှိခြင်း။
မြန်မာနိုင်ငံ ကွန်ပျူတာလုပ် ငန်းရှင်အသင်း၏ တရားဝင် ဝဗ်ဆိုက် [ ကွန်ပျူတာ နည်းပညာဆိုင်ရာ အသင်းအဖွဲ့များ စာရင်း]။
မြန်မာနိုင်ငံတွင် အစပြု ထွန်းကားသော ရပ် များအားလုံးကို မြန်မာသိုင်း ဟုခေါ်သည်။
ထင်ရှားသော သိုင်းအချို့မှာ ၊ ၊ ၊ ၊ ဘုန်းကြီးသိုင်း၊ ၊ ၊ လိုင်းမွန်းသိုင်း အစရှိသည်တို့ ဖြစ်သည်။
သိုင်း၏အနက် အဓိပ္ပယ်မှာ "သ" ပြုပြင်ခြင်း ခြယ်သခြင်း၊ "သိ" သိမြင်ခြင်း နားလည်ခြင်း၊ "သို" သိမ်းဆည်းခြင်း သိုမှီးခြင်း သိုဝှက်ခြင်း၊ "သိုင်း" သိုင်းဝန်းခြင်း ခြုံလွှမ်းခြင်း ရစ်သိုင်းခြင်း ဟူ၍ဖြစ်သည်။
မြန်မာ့သိုင်းပညာရပ်သည် လက်နက်မဲ့ဖြစ်စေ၊ လက်နက်ချင်းဖြစ်စေ တိုက်ခိုက်မှု နည်းစနစ်ပေါင်းစုံ ရှိနေပါသည်။
မြန်မာသိုင်းပညာ၏ သက်တမ်းသည်အလွန်ရှည်ကြာခဲ့ပြီဖြစ်သည့်အလျောက် နည်းနိသျှည်းနှင့် နည်းပရိယာယ်များ၊ ကြွယ်ဝများပြား လှသည်။
ယခုမျက်မှောက်ခေတ်၌ပင် ဘာသာရေး၊ သာသနာရေး၊ မင်းခန်းမင်းနန်းများတွင် သိုင်း၊ ဟူသောအဆောင်အယောင်ပစ္စည်းများကို တွေ့ရှိကြရသည့်အနက် တောက်ပြောင်သည့် အဖိုးတန် ပိုးဖဲစများအထိပ်၌ ချည်ထားသော မှန်စီရွှေချတုတ်ကို သိုင်းဟု ခေါ်ဝေါ်ကြသည်ဟု သိရှိရလေသည်။
သည် မြန်မာ့သိုင်းပညာရှင် နိုင်ငံကျော်သိုင်း ဖြစ်သည်။
သိုင်းဆရာကြီး ဦးပြည်သိမ်း၏တပည့်သည် ဖြစ်သည်။
မြန်မာ့သိုင်း ဟုခေါ်သောဗန်တို၊ ဗန်ရှည် အတတ်ပညာသည် မြန်မာတို့၏ ယဉ်ကျေးမှုအမွေအနှစ် ကိုယ်ခံပညာတစ်ခု ဖြစ်သည်။
ရှမ်းသိုင်းပညာရပ်တွင်လည်း ရှမ်းကြီး၊ ရှမ်းတရုပ်သိုင်း၊ ရှမ်းလေးသိုင်း၊ အင်းသိုင်း၊ ပလောင်သိုင်း အစရှိသော ပညာရပ်များစွာရှိသည်။
လိုင်းမွန်းသိုင်း လိုင်းမွန်းသိုင်းပညာ သည် ရှေးသိုင်းပညာစဉ် ဖြစ်ပြီး တောင်ပေါ် ဒေသ တခွင် ထင်ပေါ်ကျော်ကြား သော သိုင်းပညာဖြစ်ပါသည် ၊ ရှမ်းသိုင်း ဆယ်မျိုး တွင် ပါဝင်သော လိုင်းမွန်းသိုင်း ပညာဖြစ်ပြီး ၊ တအာင်း ပလောင် ဘာသာစကား ဖြင့် လာည်မှိန်း ဟု ပြောဆို ခေါ်ဆိုကြပါသည် ၊ မြောက်ပိုင်း မှ စတင်ရ်ျု ဆရာအစဉ် ဆင်သက် လာကြပါသည် ၊ လူသား တို့ ရွေ့ပြောင်း ၊ သွားလာ ၊ နေထိုင် ၊ ရှင်သန် ၊ ကြီးထွာလာရာ မှ မိသားစု ၊ မျိုးနွယ်စု ၊ တိုင်းရင်းသား တို့ ခုခံ ကာကွယ် တိုက်ခိုက်ရေး သိုင်းပညာ အဖြစ် တောင်ပိုင်စတိတ် / တောင်ပိုင်နယ် ဟော်နန်းအတွင်း အမှု့ထမ်းရွက်ခဲ့ကြသော သိုင်းပညာ အဖြစ် အထင်အရှား တွေ့ရှိရပါသည်။
ရာမညသိုင်းသည် မွန်ရိုးရာသိုင်းကိုခေါ်ပါသည်။
ထုတ်စီးထိုးကစားနည်း ကျွန်တော်တို့ မြန်မာလူမျိုးတွင် ရိုးရာကစားနည်းများ မြောက်မြားစွာရှိခဲ့ပေသည်။
ကျွန်တော်တို့ မြန်မာလူမျိုးတွင် ရိုးရာကစားနည်းများ မြောက်မြားစွာရှိခဲ့ပေသည်။
သူသည် နောင်တွင် ဥပဒေပြု ပြည်သူ့လွှတ်တော် ၏ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ်လည်း တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့သူ ဖြစ်သည်။
မြန်မာ့အလင်း ဦးတင်သည် ၁၈၉၇ ခုနှစ်တွင်၊ ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့တွင် ကြံခင်းမြို့ ၌ မွေးဖွားခဲ့သည်။
ရန်ကုန်မြို့၊ တိုက်တွင် ၁၉၄၇ ခုနှစ် အထိ အထွေထွေ မန်နေဂျာ အဖြစ် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
အစိုးရ လက်ထက် ၁၉၅၈ ခုနှစ် အောက်တိုဘာလ ၃ဝ ရက်နေ့မှ ၁၉၆ဝ ပြည့်နှစ်၊ မတ်လ ၃၁ ရက်နေ့ အထိ ဥက္ကဋ္ဌ အဖြစ် ရွေးကောက် တင်မြှောက်ခြင်း ခံခဲ့ရသည်။
မြန်မာ့ဆိပ်ကမ်း အာဏာပိုင်သည် ပင်လယ်ကူး သင်္ဘောကြီးများ ဆိပ်ကမ်းသို့ ဝင်ထွက် ဆိုက်ကပ်နိုင်ရေးနှင့် ကုန်တင်ကုန်ချ လုပ်ငန်းများကို မြန်ဆန်စွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ရေး တို့အတွက် ဝန်ဆောင်မှု ပေးသော ဌာနတစ်ခု ဖြစ်သည်။
သည် ၁၈ရာစု အလယ် အထိ ဒဂုံဟု အမည်တွင်ခဲ့ပြီး တံငါသည် ရွာငယ်ကလေးသာ ဖြစ်ခဲ့ကာ ဆိပ်ကမ်းမြို့ အဖြစ်မတည်ရှိသေးဘဲ သန်လျင်၊ ပုသိမ်၊ မုတ္တမနှင့် ပဲခူးမြို့များကိုသာ ဆိပ်ကမ်းမြို့များ အဖြစ် အသုံးများခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံရှိ ပင်လယ်ဆိပ်ကမ်းအသီးသီးသို့ ကုန်များ သယ်ဆောင်ရန်အတွက် ဝင် ̸ ထွက်သွားလာသည့် သင်္ဘောများ အားတိုတောင်းသော အချိန်ကာလအတွင်း ကုန်ချခြင်း၊ ကုန်တင် ခြင်း၊ တစ်ဆင့်လွှဲပြောင်းကုန်များကို လက်ခံပေးပို့ ခြင်းများ ပြုလုပ် ပြီး လျင်မြန်စွာ ပြန်လည်ထွက်ခွာနိုင်စေရန် လိုအပ်သော ဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းများကို လုပ်ဆောင်ပေးခြင်းဖြင့် တိုင်းပြည် အတွက် ဘဏ္ဍာငွေများကို ရှာဖွေပေးရန် ဖြစ်သည်။
ကုန်လုပ်ငန်းဌာန ကိုယ်စားလှယ်လုပ်ငန်းဌာန ​ရေ​ကြောင်းဌာန မြို့ပြအင်ဂျင်နီယာဌာန စက်မှုအင်ဂျင်နီယာဌာန စာရင်းဌာန လုပ်သား​ရေးရာဌာန ဗဟိုပစ္စည်းထိန်းဌာန နိုင်/လူ/တိုးဌာန ​ဆေးဌာနခွဲ အတွင်းစာရင်းစစ်ဌာနခွဲ ရခိုင်ဆိပ်ကမ်း ဧရာဝတီဆိပ်ကမ်း တနင်္သာရီဆိပ်ကမ်း မွန်ဆိပ်ကမ်း = မြန်မာ့ဆိပ်ကမ်းအာဏာပိုင်ကို ဦးဆောင်ညွှန်ကြားရေးမှူး (Managing Director) က ဦးဆောင်သည်။
ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းသည် ရန်ကုန်မြစ်ပေါ်တွင် ရှိပြီး မြောက်လတ္တီတွဒ် ၁၆ ဒီဂရီ ၄၇ မိနစ်နှင့် အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၆ ဒီဂရီ ၁၅ မိနစ်တွင် တည်ရှိပြီး မုတ္တမပင်လယ်ကွေ့ အပြင်စည်းခုံရေလမ်းကြောင်းမှ ကုန်းတွင်းပိုင်းသို့ ၃၂ ကီလိုမီတာ ကွာဝေးသည်။
ပျှမ်းမျှဒီရေအတက်အကျသည် ရေထရက်တွင် ခန့်မှန်း ၁၉.၃ပေ (၅.၈၅)မီတာနှင့် ရေသေရက်တွင် ၈.၄ ပေ (၂.၅၅)မီတာ ရှိသည်။
ရန်ကုန်မြစ်၏ ရေထရက် ရေစီးနှုန်းသည် ရေမိုင် ၄ မိုင်မှ ၆ မိုင်နှုန်း ရှိသည်။
ရန်ကုန်မြစ်အတွင်းရှိ ရေလှိုင်းများသည် ရေကြောင်းဝန်ဆောင်မှုလုပ်ငန်းများအား အနှောင့်အယှက်မပေးနိုင်ပါ။
ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်းသို့ ရေယာဉ်အလျား ၁၆၇ မီတာ၊ ရေစူး ၉ မီတာ ကုန်တန်ချိန် ၁၅၀၀၀ တင်ဆောင်သော သင်္ဘောများ ဝင်နိုင်ထွက်နိုင်ပြီး သီလဝါဆိပ်ကမ်းသို့ ရေယာဉ်အလျားမီတာ ၂၀၀၊ ရေစူး ၉ မီတာနှင့် ကုန်တန်ချိန် ၂၀၀၀၀ ရှိသော သင်္ဘောများ ဝင် ̸ ထွက်နိုင်သည်။
နေ့ဂိုဏ်း အလုပ်ချိန်သည် ၀၈:၀၀ နာရီမှ ၁၆:၀၀ နာရီအထိလည်းကောင်း၊ ညဂိုဏ်းအလုပ်ချိန်သည် ၂၀:၀၀ နာရီမှ ၀၄:၀၀ နာရီအထိလည်းကောင်း ပုံမှန်ဆောင်ရွက်ပေးနေသည်။
မြန်မာ့ဆိပ်ကမ်းအာဏာပိုင်၏ ဆိပ်ကမ်းလုံခြုံရေးနှင့် ပတ်သက်၍ ၁-၇-၀၄ နေ့မှစပြီး ၂၀၀၂ ခုနှစ် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ရေကြောင်းအဖွဲ့ ချုပ်၏ ချမှတ်ထားသော ISPS Code အရ ဆောင်ရွက်လျက် ရှိသည်။
File:Strand Road, Rangoon 1870.jpg၁၈၇၀ ခုနှစ်တွင် ကမ်းနားလမ်းအား တွေ့မြင်ရပုံ File:Rangoon Harbour 1885.jpg၁၈၈၅ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်း၌ ရေယာဉ်များ ဆိုက်ကပ်ထားပုံ File:Rangoon Harbour 1905.jpg၁၉၀၅ ခုနှစ်တွင် ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်း၌ ရေယာဉ်များ ဆိုက်ကပ်ထားပုံ File:Rangoon Harbour 1930.jpg၁၉၃၀ ခုနှစ်တွင် ရိုက်ကူးထားသော Rangoon Harbour နှင့် ဆိုက်ကပ်ထားသော ရေယာဉ်များပုံ File:Barr Street Jetty and Rangoon River 1930.jpg၁၉၃၀ ခုနှစ်တွင် ရိုက်ကူးထားသော Barr Street Jetty နှင့် ရန်ကုန်မြစ်တွင်း မြင်ကွင်းပုံ File:Rangoon Habour 1938.jpg၁၉၃၈ ခုနှစ် ရန်ကုန်ဆိပ်ကမ်း၏ မြင်ကွင်းပုံ File:Pansodan Street 1989.jpg၁၉၈၉ ခုနှစ်၊ မြန်မာ့ဆိပ်ကမ်းအာဏာပိုင် တည်ရှိရာ ပန်းဆိုးတန်းလမ်းမြင်ကွင်းပုံ File:Myanmar Port Authority and Nan Thida Jetty.jpgမြန်မာ့ဆိပ်ကမ်းအာဏာပိုင်ရုံးနှင့် နန်းသီတာကူးတို့ဆိပ် File:Yangon Water Bus at Nan Thida Gate.jpgမြန်မာ့ဆိပ်ကမ်းအာဏာပိုင်ရုံးနှင့် Yangon Water Bus [ မြန်မာ့ဆိပ်ကမ်း အာဏာပိုင်အဖွဲ့၏အင်တာနက်စာမျက်နှာ]။
မြန်မာလက်ဝှေ့၊ ရိုးရာလက်ဝှေ့ (ဝါ) လက်ဝှေ့သည် တွင် အစပြုထွန်းကားသော နည်း တစ်ရပ် ဖြစ်သည်။
မြန်မာလက်ဝှေ့သည် အခြားသော အရှေ့တောင်အာရှ လက်ဝှေ့ နည်းများ ဖြစ်သည့် မွေထိုင်း ၊ မွေလာအို ၊ ခွန်ခမာ ၊ တိုမွိုင် တို့နှင့် အုပ်စုတူ ဖြစ်သည်။
လက်ဝှေ့ ထိုးသတ်ခြင်း အားကစားသည် ရှေးနိုင်ငံများ လက်ထက် ကပင် ပေါ်ပေါက် ခဲ့သည် ဟုယူဆရသော်လည်း ထင်ရှားသည့် သက်သေ အထောက်အထားများကို ပုဂံခေတ် မှသာ တွေ့ရှိရသည်။
အချို့ရှိ များတွင် လက်ဝှေ့၊ နပန်း အားကစားသမားများ နှင့် ကခုန်၊ တီးမှုတ်နေသည့် သဘင်သည်များအား အထင်အရှား တွေ့နို်င်သည်။
လက်ထက်တွင် ထင်ရှားသည့် လက်ဝှေ့ ကျော်များအား "လက်ဝှေ့တော်သတ်" ဘွဲ့ချီးမြှင့်၍ သူကောင်း ပြုခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေး ရပြီးစ ကာလတွင် ရိုးရာလက်ဝှေ့သည် အမျိုးသားရေးလက္ခဏာ တစ်ခုအဖြစ် ပြန်လည် ဦးမော့ လာခဲ့သော်လည်း စနစ်တကျ နှင့် ပြိုင်ပွဲ များ မရှိသေး သလို မြေဝိုင်း ထိုးသတ်ခြင်း အဆင့်တွင် သာရပ်တန့် နေခဲ့သည်။
ရလဒ်အားဖြင့် မြေဝိုင်းပွဲများမှ ကြိုးဝိုင်းစင်မြင့် အဆင့်သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည့် အပြင် ၊ ၊ ၊ နှင့် အခြားသော အခါကြီး ရက်ကြီးများတွင် အမျိုးသား တံခွန်စို်က် ပြိုင်ပွဲကြီးများကိုပါ ကျင်းပနိုင်ခဲ့သည်။
ထိုသို့ ဆောင်ရွက် ရာတွင် သည် ငွေကြေး အပါအဝင် အခြားသော အခက်အခဲ ပေါင်းများစွာ ကို ကျော်လွှားခဲ့ ရသည်။
ရှေးခေတ် အစဉ်အလာအရ မြန်မာ့လက်ဝှေ့ကို မြေဝိုင်း ဇာတ်များ ကသကဲ့သို့ မြေစိုက် ဝိုင်းဖြင့် ထိုးသတ်သည်။
ရှေးခေတ်မြန်မာ လက်ဝှေ့သမား များအား ကိုယ်အလေးချိန် ခွဲခြား၍ အတန်းအစား မကန့်သတ်ပေ။
မြန်မာလက်ဝှေ့ ထိုးသတ်ရတွင် နောက်ခံ ဆိုင်းအား မြန်မာဆိုင်းဝိုင်းကြီး ဖြင့် တီးမှုတ် ပေးရသည်။
ပထမအမျိုးအစား လက်ဝှေ့ဝိုင်း အတွင်း ဝင်လာပြီး မိမိနှင့် ယှဉ်ပြိုင် ထိုးသတ်ရန် ပြိုင်ဘက်ကို စိန်ခေါ် လိုသော လက်ဝှေ့သမားက လက်ဝှေ့ရေး ပြရသည်။
လက်သီး၊ တံတောင်၊ ဒူး၊ ခြေဖျား၊ ခေါင်းတို့ဖြင့် ထိုး၊ တွပ်၊ ထောင်း၊ တိုက်၊ ခတ်၊ ရိုက် နိုင်သည်။
ယနေ့ခေတ်တွင် လက်ဝှေ့သမားများ၏ ကိုယ်အလေးချိန် အလိုက် အတန်းအစား ၁ဝမျိုး နှင့် အလွတ်တန်း ဟူ၍ ခွဲခြား ယှဉ်ပြိုင် လာကြသည် သာမက၊ ၂၀၀၁ခုနှစ် မှစ၍ အမှတ်ပေး ဒိုင်များဖြင့် အမှတ်ပေး စနစ်ပါ အသုံးပြုလာသည်။
ကုလားပျံကြီး(စစ်ကြိုခေတ်) တိုးလုံ ဝမ်းဒေါ်လာ ဗျောက် ဂျပန်စိန် မြဝတီသန်းရွှေ မဲကြီး ပရှုူးမောင်ရုံး စောရူဘီ နီလာဝင်း ဒေါန ဗိုလ်စိန် ချစ်စရာ ဖြူလေး ကျားဘညိမ်း သမိန်ဗရမ်း(ကွမ်းခြံကုန်း) စစ်ကိုင်းကျောင်းသား လူလေး(ဘားအံ) အသဲတပွင့် ရိုးရိုးလေး သထုံဘမြင့် ရွှေဝါထွန်း စောသဲအောင်(တွံတေး) ရွှေဓူဝံ ရှမ်းလေးသွေး အယ်ထီးကော် တွေ့မရှောင် စောသဲမျိုး လုံးချော(ညောင်တုန်း) ရွှေဆိုင်း ဝင်းထွန်း စောသဲလေး အောင်ဇေယျ နိုင်ဝမ်းလေး စောငမန်း ရန်ကြီးအောင် စိုးလင်းဦး ၁၉၅၅ခုနှစ်တွင် မြန်မာ့ပထမတန်းလက်ဝှေ့ကျော်များကို ထိုင်းနိုင်ငံ သို့စတင်၍ စေလွှတ်ခဲ့ဖူးသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ နှင့် အတွက် တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစု လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများ နှင့်အတူ တိုက်ပွဲဝင်နေသော ဖြစ်သည်။
မြန်မာ စစ်အစိုးရအား လက်နက်ကိုင် တိုက်ခိုက်နေသော အဖွဲ့အစည်းတရပ်ဖြစ်ပြီး လက်နက်ကိုင် တိုက်ပွဲ အတွက် ၁၉၈၈ ကတည်းက ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။
မြန်မာနိုင်ငံနယ်စပ်အသီးသီးတွင် ဖြန့်ကျက်တည်ရှိသည်။
မကဒတ သည် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများအတွင်း လူမျိုးကို အခြေမခံသည့် တခုတည်းသော အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။
မကဒတ ကို စတင်ဖွဲ့စည်းစဉ်ကတည်းက ကျောင်းသား၊ အလုပ်သမား၊ လယ်သမား အစရှိသည့် လူတန်းစားအရပ်ရပ် ပါဝင်ခဲ့သော်လည်း အရေးတော်ပုံကြီး ကို ဦးဆောင်စတင်ခဲ့သည့် ကျောင်းသားများကို ရည်ညွှန်း၍ မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ကျောင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ် တပ်ဦး နှင့် ကျောင်းသားတပ်မတော် ဟူသော အမည်ကို ရွေးချယ်သတ်မှတ်ခဲ့ကြခြင်းဖြစ်သည်။
အမှတ် ၅၀၃ လေတပ်စခန်းအဖြစ် အလွန် (မြစ်ကြီးနားမြို့ပြင်ဖက်)တွင် တည်ဆောက်ထားသည်။
လေတပ်မွေးနေ့မှာ တစ်ခုသော (၁၉၄၈ ခု ဇန်နဝါရီ ၄ရက်) ဖြစ်သည်။
ဆရာမြမျိုးလွင်ကို မန္တလေးမြို့ ပုလိုင်းရပ်တွင် သက္ကရာဇ် ၁၂၆၄ ခု၊ နတ်တော် ၃ ရက် အင်္ဂါနေ့ နံနက် ၉ နာရီတွင် အဖ ဦးမွှန်း၊ အမိ ဒေါ်ဆိုင် တို့မှ ဖွားမြင်သည်။
နားမငြီးအောင် စကား ပြောနိုင်စွမ်း ရှိသူ ဟုလည်း ထင်ရှား လေသည်။
လိင်တံ သည် ပြင်ပ တစ်ခုဖြစ်ပြီး ဖြစ်စေ ဖြစ်စေ တို့အတွက် တစ်ခုသော ဇီဝကမ္မကို လုပ်ဆောင်သည်။
လိင်တံသည် အတွက် အင်္ဂါတစ်ခုဖြစ်ပြီး နည်းပညာကျကျပြောရလျှင် (Intromittent Organ) ဖြစ်ပြီး (Placental Mammal) တို့အတွက် ကျင်ငယ်စွန့်ရန် ပြင်ပအင်္ဂါအဖြစ်လည်း တာဝန် ထမ်းဆောင်သေးသည်။
လိင်တံကို များနှင့် (Reptile) တို့တွင် အများအားဖြင့် တွေ့နိုင်သည်။
လိင်စိတ်နိုးကြားမှု သို့မဟုတ် လိင်စိတ်ထကြွမှု ( ဟုလည်းသိကြသည်) သည် ပြင်ဆင်သည့်အနေဖြင့် သို့မဟုတ် များကို ခံစားရသည့်အခါ ဖြစ်ပေါ်လာသော နှင့် တုံ့ပြန်မှုများကို ဖော်ပြသည်။
အမျိုးသားများတွင် လိင်စိတ်နိုးကြားမှုသည် ကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး၊ အမျိုးသမီးများတွင် လိင်စိတ်နိုးကြားမှုသည် များ၊ (clitoris)၊ နံရံများနှင့် ကဲ့သို့သော လိင်ဆိုင်ရာ တစ်ရှူးများ ဖောင်းပွခြင်းကို ဖြစ်ပေါ်စေသည်။
စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုများနှင့် ထိတွေ့မှုကဲ့သို့သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုများ၊ နှင့် များ၏ အတွင်းပိုင်း အပြောင်းအလဲများသည် လိင်စိတ်နိုးကြားမှုကို လွှမ်းမိုးနိုင်သည်။
လုံလောက်သော လိင်ဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုများရရှိပါက၊ လိင်စိတ်နိုးကြားမှုသည် အထွတ်အထိပ်သို့ရောက်ရှိချိန်တွင် သို့ ရောက်ရှိသည်။
အခြေအနေပေါ်မူတည်၍ လူတစ်ဦးသည် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာနှင့် စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာအမျိုးမျိုးဖြင့် လိင်စိတ်နိုးကြားလာနိုင်သည်။
တစ်ခုကို ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်ခြင်း သို့မဟုတ် များသည် အထူးသဖြင့် မကြာမီ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုတစ်ခုခုကို မျှော်လင့်ထားပါက လိင်စိတ်နိုးကြားမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။
လိင်စိတ်နိုးကြားမှုသည် များ သို့မဟုတ် အခြားသော လိင်ဆိုင်ရာ အကြောင်းအရာများမှလည်း ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သည်။
များလည်း ဖြစ်နိုင်သော်လည်း၊ ၎င်းတို့ကို အခြားသုံးခုထက် အခန်းကဏ္ဍတွင် အများအားဖြင့် ဒုတိယအဆင့်ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
DeVita-Raeburn, Elizabeth. "[ Lust For The Long Haul]". . 2008-12-26 ၎င်းသည် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုဖြင့် ကျေနပ်စေသော ယေဘုယျ လိင်စိတ်ဝင်စားမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။
လိင်စိတ်နိုးကြားမှုကို အရာဝတ္ထုများအသုံးပြုခြင်းဖြင့် ရရှိခြင်း သို့မဟုတ် ၎င်းအပေါ် မူတည်ခြင်းကို (sexual fetishism) သို့မဟုတ် အချို့ကိစ္စများတွင် လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လွဲမှားမှု (paraphilia) ဟုခေါ်သည်။
တိရစ္ဆာန်များစွာနှင့်မတူဘဲ များတွင် မျိုးပွားရာသီမရှိဘဲ နှစ်စဉ် လိင်စိတ်နိုးကြားနိုင်စွမ်းရှိသည်။
လူတစ်ဦး လိင်စိတ်မနိုးကြားနိုင်ရသည့် အကြောင်းရင်းများစွာရှိပြီး၊ ကဲ့သို့သော စိတ်ရောဂါ၊ မူးယစ်ဆေးဝါးသုံးစွဲမှု သို့မဟုတ် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာ သို့မဟုတ် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခြေအနေတစ်ခုခု ပါဝင်နိုင်သည်။
ဆန့်ကျင်ဘက်အနေဖြင့်၊ လူတစ်ဦးသည် ယဉ်ကျေးမှု သို့မဟုတ် မျှော်လင့်ထားသော ဖွံ့ဖြိုးမှုနှင့်စပ်လျဉ်း၍ သို့မဟုတ် အလိုအလျောက်၊ အမြဲတစေနှင့် ထိန်းချုပ်မရသော လိင်စိတ်နိုးကြားမှုနှင့် နိုးကြားမှုနှင့်ဆက်စပ်သော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေသော (persistent genital arousal disorder) ကို ခံစားနေရနိုင်သည်။
အမျိုးသားများတွင် လိင်စိတ်နိုးကြားမှုကို သွေးသည် corpus cavernosum ကို ပြည့်စေသောအခါ ဖောင်းကားလာပြီး ဖြစ်စေသည်။
အမျိုးသမီးများတွင် လိင်စိတ်နိုးကြားမှုသည် နှင့် ကျန်ရှိသော မိန်းမကိုယ်အပြင်ဘက်အစိတ်အပိုင်းများ (vulva) သို့ သွေးစီးဆင်းမှု တိုးလာခြင်းအပြင် မိန်းမကိုယ်နံရံများမှတဆင့် စိုစွတ်မှု စိမ့်ထွက်ခြင်း (vaginal transudation) ကို ဖြစ်ပေါ်စေပြီး၊ ၎င်းသည် အဖြစ် လုပ်ဆောင်သည်။
ဖောင်းကားလာခြင်းနှင့် လိင်တံရှိ သွေးကြောများ ပိုမိုထင်ရှားလာနိုင်ခြင်း အရေပြားအဖုံး (foreskin) တင်းမာလာခြင်း နှင့်/သို့မဟုတ် နောက်သို့ ဆုတ်သွားခြင်းကြောင့် (glans penis) ပေါ်ထွက်လာခြင်း သုက်မလွှတ်မီ အရည်ကြည် (pre-ejaculatory fluid) ထွက်လာခြင်း များ ဖောင်းလာခြင်း ဝှေးစေ့များ အပေါ်သို့ တက်လာခြင်း တင်းမာလာခြင်းနှင့် ထူလာခြင်း မျက်ဝန်းသူငယ်အိမ် ကျယ်လာခြင်း အမျိုးသမီး လိင်စိတ်နိုးကြားမှု။
ထောင်မတ်လာခြင်း မိန်းမကိုယ်မှ အရည်ထွက်ခြင်း မိန်းမကိုယ်နံရံများတွင် သွေးကြောများ ပြည့်လာခြင်း နှင့် မိန်းမကိုယ်အင်္ဂါဇာတ်အပြင်ဘက်နှုတ်ခမ်းသား (labia) များ ဖောင်းကားလာခြင်းနှင့် ထောင်မတ်လာခြင်း နှင့် မြင့်တက်လာခြင်း မိန်းမကိုယ်အတွင်းပိုင်း သုံးပုံနှစ်ပုံ ကျယ်လာခြင်း မိန်းမကိုယ်အင်္ဂါဇာတ်အပြင်ဘက်နှုတ်ခမ်းသားအကြီး (labia majora) နှင့် မိန်းမကိုယ်အင်္ဂါဇာတ်အပြင်ဘက်နှုတ်ခမ်းသားအသေး (labia minora) တို့၏ ပုံသဏ္ဌာန်၊ အရောင်နှင့် အရွယ်အစား ပြောင်းလဲခြင်း မျက်ဝန်းသူငယ်အိမ် ကျယ်လာခြင်း (Pupil dilation) ကျယ်လာခြင်း } အမျိုးသားများ အမျိုးသား လိင်စိတ်နိုးကြားမှုတွင် နှင့် ဆက်စပ်သည်ဟု မှတ်ယူခြင်းသည် ပုံမှန်ဖြစ်သည်။
လိင်တံသည် ကြီးလာပြီး တင်းမာလာကာ ၏ အရေပြားသည် တင်းလာပြီး များသည် အပေါ်သို့ တင်းကပ်လာသည်။
လိင်စိတ်နိုးကြားမှုနှင့် လှုံ့ဆော်မှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်လာသည်နှင့်အမျှ ထောင်မတ်နေသော သည် ပိုမိုပြန့်ကားလာနိုင်ပြီး၊ လိင်အင်္ဂါများတွင် သွေးများပိုမိုပြည့်လာသည်နှင့်အမျှ ၎င်းတို့၏ အရောင်သည် ရင့်လာကာ ဝှေးစေ့များသည် ၅၀% အထိ ပိုမိုကြီးလာနိုင်သည်။
လိင်အင်္ဂါနှင့် အခြားနေရာများတွင် သွေးစီးဆင်းမှု တိုးလာခြင်းသည် အမျိုးသားအချို့တွင် (sex flush) ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။
လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုများ ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်နေသည်နှင့်အမျှ သို့ ရောက်ရှိခြင်းစတင်လာပြီး၊ ထိုအချိန်တွင် တင်ပါးဆုံကြမ်းပြင်၏ ကြွက်သားများ၊ ဝှေးစေ့များနှင့် ကြားရှိ vasa deferentia၊ seminal vesicles နှင့် ဆီးကျိတ်ကိုယ်တိုင်သည် နှင့် များကို လိင်တံအတွင်းရှိ ထဲသို့ တွန်းပို့သည့်ပုံစံဖြင့် ကျုံ့လာနိုင်သည်။
သုက်လွှတ်ပြီးနောက် အမျိုးသားများသည် လိင်တံပျော့သွားခြင်း၊ လိင်စိတ်ကြောင့် မျက်နှာနီမြန်းခြင်း လျော့ပါးသွားခြင်း၊ လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုပ်ရှားမှုအပေါ် စိတ်ဝင်စားမှု လျော့နည်းသွားခြင်းနှင့် နျူရိုဟော်မုန်း နှင့် ပရိုလက်တင် တို့ကြောင့်ဖြစ်သော လျှော့ချခြင်းခံစားမှုတို့ဖြင့် ပြန်လည်သက်သာရာရချိန် (refractory period) ကို ခံစားရလေ့ရှိသည်။
အမျိုးသမီးများ အမျိုးသမီး ခန္ဓာကိုယ်တွင် လိင်စိတ်နိုးကြားမှု စတင်ခြင်းကို (စိုစွတ်ခြင်း; သို့သော် ၎င်းသည် ရောဂါပိုးဝင်ခြင်း သို့မဟုတ် မျိုးဥထွက်ချိန်အနီးတစ်ဝိုက်တွင် သားအိမ်ခေါင်းမှ ချွဲကျိသောအရည် ထွက်ခြင်းကြောင့် လိင်စိတ်နိုးကြားမှုမရှိဘဲ ဖြစ်ပေါ်နိုင်သည်)၊ မိန်းမကိုယ်အပြင်ဘက်အစိတ်အပိုင်းများ (vulva) ဖောင်းကားလာခြင်းနှင့် သွေးကြောများ ပြည့်လာခြင်း၊ နှင့် အတွင်းပိုင်း ရှည်လာခြင်းနှင့် ကျယ်လာခြင်းတို့ဖြစ်ပေါ်လာသည်။
နောက်ထပ် လှုံ့ဆော်မှုသည် မိန်းမကိုယ်မှ အရည်ပိုမိုထွက်ခြင်းနှင့် နှင့် မိန်းမကိုယ်အပြင်ဘက်နှုတ်ခမ်းသား (labia) များ ပိုမိုဖောင်းကားလာခြင်းအပြင် သွေးစီးဆင်းမှု တိုးလာခြင်းကြောင့် ဤနေရာများရှိ အရေပြား၏ နီရဲခြင်း သို့မဟုတ် အရောင်ရင့်လာခြင်းတို့ကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။
မိန်းမကိုယ်၏ အတွင်းပိုင်းပုံသဏ္ဌာန်နှင့် တင်ပါးဆုံတွင်းရှိ ၏ တည်နေရာအပါအဝင် အတွင်းအင်္ဂါများတွင်လည်း နောက်ထပ်ပြောင်းလဲမှုများ ဖြစ်ပေါ်သည်။
လိင်ပိုင်းဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှု ဆက်လက်ဖြစ်ပေါ်နေပါက လိင်စိတ်နိုးကြားမှုသည် သို့ ရောက်ရှိသွားနိုင်သည်။