DatarrX/myanmar-Wikipedia huggingface dataset:
အပူပိုင်းဒေသဖြစ်သဖြင့် ဆူးနှင့် အစေးပါသော (၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ ၊ )အပင်များ ပေါက်ရောက်သည်။
ရှားပါးသတ္တဝါနှင့် ထူးခြားသတ္တဝါများအဖြစ် တွင် အောက်ပါတောရိုင်းသတ္တဝါများ ရှိသည်။
အမြီးဝိုင်းငှက်များ (Myanmar Star Tortoise) နှင့် (Yellow Tortoise ) နွားထိုးကြီးမြို့ ၊ ပုဂံခေတ် သိမ်သမုဒ်ခဲ့သည့် ရှင်အရဟံသိမ်များအနက်မှ မကျီးကန်သိမ်၊ တပါယ်သိမ်၊ မလည်သိမ်၊ တစိုးဒါန်းတိုင် ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်းတို့ ရှိသည်။
မြင်းခြံ-မန္တလေး ကားလမ်းမနှင့် ပုဂံ-မြို့သာ-မန္တလေး မီးရထားလမ်းပေါ်တွင် တည်ရှိပြီး မြင်းခြံမြို့မှ အရှေ့ဘက် ၁၉ မိုင်ကွာဝေးသည်။
ယခုအခါ ကို နွားထိုးကြီးမြို့၏ အရှေ့ဘက် ပြင်စည်ကျေးရွာအနီးမှ ဖြတ်သန်းဖောက်လုပ်ထားသည်။
ပျူတပ်မြို့ (၉)မြို့ အနက်မှ (စတီးဟုလည်း ခေါ်ကြသည်။
Botany Term : Enhydra fluctuans Lour Species/Family : Compositae အလွန်သေးငယ်သော အရပ်ဒေသများမှအပ မြန်မာနိုင်ငံအနှံ့အပြား ရေချိုပိုင်း ရေစပ်များတွင် ပေါက်ရောက်သည်။
အပင် ရေစပ် ရွှံ့နွံများကြား၌ ပေါက်သည့် ပင်ပျော့ပင်ငယ်တစ်မျိုး ဖြစ်သည်။
ပဉ္စငါးပါး၊ အများအားဖြင့် အရွက်ကို သုံးသည်။
အလွန်သေးငယ်သော အရပ်ဒေသများမှအပ မြန်မာနိုင်ငံအနှံ့အပြား ရေချိုပိုင်း ရေစပ်များတွင် ပေါက်ရောက်သည်။
အာနိသင် : မြန်မာဆေးကျမ်းများ အလိုအရ ကနဖော့သည် ငန်ခါး အရသာ ရှိ၏။
အရွက် # အရွက်ကိုကြိတ်၍ ဦးခေါင်းတွင် အုံပေးခြင်းဖြင့် ဦးနှောက် ပူခြင်းကို အေးစေသည်။
ပဉ္စငါးပါး # ကနဖော့ကို ပြုတ်၍ တို့စားခဲ့သော်လည်းကောင်း၊ ပြုတ်ရည်ဖြင့် ချွေးအောင်းခဲ့သော်လည်းကောင်း ဖောရောင်ခြင်း ပျောက်၏။
အပင် ပင်ပျော့ ပင်နွယ်မျိုး ဖြစ်သည်။
အသုံးပြုနိုင်သည့်အစိတ်အပိုင်းများ : အမြစ် ၊ အရွက်။
Botany Term : Cassia angustifolia Vahl Species/Family : Caesalpiniaceae ပုံသဏ္ဌာန် : ချုံပင်ပျော့မျိုးဖြစ်သည်။
File:Senna alexandrina Mill.-Cassia angustifolia L. (Senna Plant).jpg File:Senna art ssp ar foliage and flowers.jpg File:Senna aversiflorafls.JPG File:Starr 020815-0041 Senna didymobotrya.jpg File:Senna glutinosa ssp. glutinosa flowers.jpg File:Senna hirsuta 11.JPG File:Fujeirah north 1501200713102 Senna italica.jpg File:Senna lindheimeriana branch.jpg File:Senna Macranthera - Sao Paulo 2.jpg File:Senna Macranthera - Sao Paulo 2.jpg File:Senna multiglandulosa 5.jpg File:Senna occidentalis.jpg File:Senna pendula02.JPG File:Senna pinheiroi H.S.Irwin ^ Barneby - Flickr - Alex Popovkin, Bahia, Brazil (1).jpg File:Cassia carnaval.jpg File:Starr 020501-0002 Senna surattensis.jpg
ဝင် ဗိုလ်ဉာဏ ကို ၁၉၁၄ ခုနှစ်တွင် တောင်ငူခရိုင် ဖြူးမြို့နယ် ကျောက်တိုင်ကျေးရွာ ၌ ဦးဘပု၊ ဒေါ်မြစ် တို့မှ ဖွားမြင်သည်။
သို့ ဝင်သောအခါ သခင်မောင်မောင် ဖြစ်လာခဲ့သည်။
ကညွတ်ကွင်း မြို့တွင် သတ္တမတန်း အထိ ပညာ သင်ကြားခဲ့သည်။
ကချင်ပြည်နယ် ဆားမှော် တွင် အလုပ်လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။
ဖြူးမြို့ တို့ဗမာအစည်းအရုံး သို့ ဝင်ရောက်၍ နိုင်ငံရေး ကို တက်ကြွစွာ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။
သည် ၈ မတ် ၁၉၄၂ ခုနှစ်တွင် အမှတ် ၅၅ ဂျပန်တပ်များနှင့် အတူ ကို သိမ်းပိုက် နိုင်ခဲ့သည်။
ထို့နောက် ရန်ကုန်စစ်ဌာနချုပ်၏ တာဝန်ပေးချက်အရ ဗိုလ်ကြီးဉာဏ သည် တွင် ငြိမ်ဝပ်ပိပြားရေး တာဝန်များ ထမ်းဆောင်ခဲ့သည်။
သွားများကိုဂရုမစိုက် ပေါ့ပေါ့ဆဆထားမှုကြောင့် ဝင်ရောက်နိုင်သဖြင့် သွားဖုံးများတွင်လည်းကောင်း၊ သွားများတွင်လည်းကောင်း အနာများ စတင်ဖြစ်ပွားနိုင်လေသည်။
နှလုံးမှသွေးသည် သွေးကြောများ အတွင်းသို့ ပန်းထုတ်ခြင်းကြောင့် သွေးကြောများတွင် ဖောင်းလိုက်ကျုံ့လိုက်ဖြစ်နေသည်။
သွေးတိုးအားဟူသည်မှာ လူ၏ခန္ဓာကိုယ်အတွင်းရှိ သွေးလွှတ်ကြောနံရံ များကိုသွေးဖိခြင်း၊ သို့မဟုတ်သွေးတိုးခြင်းကိုဆိုလိုသည်။
ဟာဝိုင်ယီကျွန်းစု သည်ပစိဖိတ်သမုဒ္ဒရာတွင်း၌ တည်ရှိ၍ အမေရိကန်ပြည်ထောင်စုဝင်ပြည်နယ် တစ်နယ်လည်းဖြစ်သည်။
ဟာဝိုင်ယီကျွန်း ၉၃ မိုင် ရ၆ မိုင် ၄ဝ၃ဝ စတုရန်းမိုင် မာအူးအီးကျွန်း ၄၈။
အိုအားဟူး ကျွန်းတောင်ဘက်ကမ်းခြေပေါ်၌တည်ရှိသောသည် မြို့တော်ဖြစ်၍ ဟာဝိုင်ယီကျွန်း အနောက်ဘက်ကမ်းပေါ်ရှိ မီလိုမြို့သည်သင်္ဘောဆိပ်မြို့ကြီးဖြစ်သည်။
ယင်းသို့ဗောင်းဗီအပြင် ထုတ်ဝတ်ကြသောအင်္ကျီပုံစံကိုပင် ကျွန်ုပ်တို့မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဟုခေါ်တွင်လျက်ရှိ လေ သည်။
အထက်တွင်ဖော်ပြခဲ့သောဝတ္ထုနှစ်ပုဒ်အပြင် ထင်ရှားသောအခြားဝတ္ထုအချို့မှာ ''မျက်လုံးပြာတစ်စုံ''၊ ''တိုင်းရင်းသားအိမ်ပြန်ခန်း''၊''ကက်စတာဗရစ် မြို့တော်ဝန်''နှင့်'' စိမ်းရောင်စိုသစ်ပင်အောက်''တို့ဖြစ်သည်။
ဟာဒီ၏ကဗျာများတွင် ''ဝက်ဆက်ကဗျာများ''နှင့်''သီ·ဒိုင်နပ်စ''တို့ ပါဝင်သည်။
Default is list if up to 5 items, coll if more than 5--> footnotes =က၁၅၁၉ တွင် လက်ရှိနေရာတွင် တည်ထောင်ခဲ့သည်။
ကီးဝက်မှ မိုင်၁ဝဝခန့်အကွာတွင် တည်ရှိသည်။
ဟာဗားနားသင်္ဘောဆိပ်သည် အတွင်း၌တည်ရှိခြင်းကြောင့် ပင်လယ်ကူးသင်္ဘောကြီးများ ဆိုက်ကပ်ရန်အတွက် လုံခြုံသောသင်္ဘောဆိပ်ကောင်းဖြစ်သည်။
ဟာဗားနားမြို့သည် ကျူးဗားကျွန်းမှ အဓိကထွက်ကုန်များဖြစ်သော ၊ ဆေးရွက်နှင့် သကြားတို့ကို တင်ပို့ရောင်းချရာမြို့ ဖြစ်သည်။
ဟာဗားနားမြို့သည် ကျူးဘားကျွန်း ယဉ်ကျေးမှုနှင့် ပညာရေးအတွက် ဗဟိုအချက်အချာမြို့ဖြစ်၍ နှင့် စိန်တောမတ် ကက်သလစ် တက္ကသိုလ်တို့ တည်ရာဌာနဖြစ်သည်။
ရှေးအခါက ကျူးဘားကျွန်းကို စပိန်တို့ကပိုင်၍ ၁၅၁၅ ခုနှစ်တွင် ကျွန်း၏တောင်ဘက်ကမ်းခြေ၌ ဟာဗားနားမြို့ကို စတင်တည်ထောင်ခဲ့ကြသည်။
ကမ္ဘာကျော်နယ်သာလန် ပုံတူရေးပန်းချီကျော်များအနက် ဖရန့်ဇဟားလည်း အပါအဝင်ဖြစ်သည်။
စင်စစ်သော်ကား ဖရန့်ဇဟားသည် တွင် ပန်းချီကျော်ရမ်းဗရန့်နောက်အထင်ရှားဆုံးသော ပန်းချီကျော် တစ်ဦးဖြစ်သည်။
ဟား၏လက်ရာပန်းချီကားပုံပေါင်း၂၈ဝခန့် ကျန်ရှိခဲ့သည့်အနက်အထင်ရှားဆုံးမှာ''ရယ်နေသောမြင်းသည် တော်''ပန်းချီကားဖြစ်သည်။
အခြားထင်ရှားသော ပန်းချီကားများမှာ''လာဗိုဟီမီယန်''၊''ဟာလင်ကစုန်းမဟီလီဗော့ဗီ''၊နှင့်''စိန်အင်ဒရူး၏အရာရှိများ''စသည်တို့ဖြစ်လေသည်။
ထိုကြောင့် အင်္ဂလိပ်စာပေတွင် အလွန်ခက်ခဲသောအလုပ်မျိုးကို ''ဟားကျူးလီး၏အလုပ်''ဟု တင်စား၍ဆိုရိုးရှိသည်။
ထိုကျောက်တုံးများကို ''ဟားကျူးလီးကျောက်တိုင်''ဟု အမည်ခေါ်ဆိုကြသည်။
ရှေးအခါက မြန်မာနိုင်ငံအပါအဝင် ကမ္ဘာ့နိုင်ငံ အသီးသီးရှိ အမျိုးသမီးများသည် ခြည်ငင်သည့်အတတ်ကို တတ်ကြရလေသည်။
ဟီဗြူဘာသာစကားသည် ခရစ်တော်မပေါ်မီ နှစ်ပေါင်း ၂ဝဝဝ ခန့်က ပယ်လက်စတိုင်နိုင်ငံတွင် ပြောဆိုသော ဘာသာစကားဖြစ်၍ အလွန်ရှေးကျသောဘာ သာစကားတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။
ပထမရာစုနှစ်အတွင်းက ''ယဟူဒီတို့စစ်ပွဲသမိုင်း'' ကိုပြုစုခဲ့သူ ဂျိုးဇက်ဖပ်သည် ထိုစာအုပ်ကို ရှေးဦးစွာ အာရေးမစ်ဘာသာဖြင့် ရေး၍၊ နောင်တွင်လူအများဖတ်ရှုနိုင်သော ဂရိဘာသာဖြင့် ရေးခဲ့သည်။
နိုင်ငံသမိုင်းဟူသောကျမ်းမျိုးကို ပထမဦးဆုံးရေးသား ပြုစုခဲ့သူဖြစ်သောကြောင့် ''နိုင်ငံသမိုင်းများ၏သခင်'' ဟုများသောအားဖြင့်ခေါ်တွင်လေသည်။
သို့ရာတွင် ၁၉၄၅ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၆ ရက်နေ့၌ အမေရိကန်လေတပ်သည် ဟီရိုရှီးမားမြို့ပေါ်တွင် အနုမြူဗုံးတစ်လုံးကို မှ ပထမဦးဆုံးအကြိမ်ကြဲချခဲ့လေသည်။
ဂျပန်ဧကရာဇ် ဟီရိုဟီတိုသည် ၁၉ဝ၁ခုနှစ် ဧပြီလ ၂၉ ရက်နေ့တွင် တိုကျိုမြို့၌ဖွားမြင်လေသည်။
ဟီရိုဟီတိုခေတ်ကို ''ရှိုဝါခေတ်'' (တရားမျှတမှုအားဖြင့် ငြိမ်းချမ်းရေးခေတ်) ဟုခေါ်စမှတ်ပြုကြသော်လည်း၊ ထိုခေတ်တွင် ပြည်တွင်းဆူပူမှုများနှင့် ဂျပန်၏နယ်ချဲ့စစ်ပွဲများစွာကို တွေ့ကြရပေသည်။
ဟူးကောင်းတောင်ကြား သို့မဟုတ် ဟူးကောင်းချိုင့်ဝှမ်း သည် မြောက်ပိုင်း ၊ ၊ တွင် တည်ရှိပြီး ခန့် ကျယ်ဝန်းသည်။
ဟူးကောင်းတောင်ကြားသည် ရှေးအခါက ပယင်းအထွက်ကောင်းသောဒေသအဖြစ် ကျော်ကြားခဲ့သည်။
အနောက်ဘက်ရှိပေ ၈ဝဝ ကျော်မြင့်သော သည် နှင့် ဗြဟ္မပုတ္တရ (အိန္ဒိယနိုင်ငံ) မြစ်တို့၏ မြစ်လက်တက်များမြစ်ဖျားခံရာ ရေဝေကုန်းတန်းဖြစ်သည်။
ဟူးကောင်းချိုင့်ဝှမ်း၏ အရှေ့မျက်နှာကို ကာဆီးလျက်ရှိသော ကူမွန်တောင်တန်းသည် ချင်းတွင်းမြစ်နှင့် တို့၏ မြစ်လက်တက်များ မြစ်ဖျားခံရာ ရေဝေကုန်းတန်း ဖြစ်သည်။
အတွင်းက အာရှတိုက် ပြန်လည်သိမ်းပိုက်နိုင်ရေးအတွက် မဟာမိတ်တပ်များ ဖောက်လုပ်ခဲ့သော သည် ထိုတောင်ကြားလမ်းကို ဖြတ်ကျော်သွားလေသည်။
ဟူးကောင်း တောင်ကြားသည် နှစ်စဉ်မိုးရေချိန်လက်မ ၁၅ဝ လက်မခန့်ရရှိ၍ မိုးကောင်းသောဒေသဖြစ်သဖြင့် သစ်တောထူထပ်သည်။
ဟူးကောင်းတောင်ကြားတွင်ယခုအခါ ရွာကြီးရွာငယ် များ အတော်များများရှိနေပေပြီ။
နှင့် ခရစ် ၁၃ ရာစု နှစ်မှ ၁၈ ရာစုနှစ်အထိ စိုးမိုးခဲ့သော အဟုမ်း (ရှမ်း) မင်းဆက်တို့သည် မြန်မာနိုင်ငံမှ အခြားရှမ်းစော်ဘွားများနှင့်လည်း အဆက်အဆံရှိခဲ့ရာ၊ ယင်းခေတ်၌လည်း ဟူးကောင်းချိုင့်ဝှမ်းကို ဖြတ်သန်းသွားရသော -အာသံလမ်း ကြောင်းကို အသုံးပြုခဲ့လေသည်။
ဗြိတိသျှတို့ အုပ်ချုပ်စခေတ်က ဟူးကောင်း တောင်ကြားသည် ၊ ၊ ညောင်ကြက်ပေါင်တို့ အထွက်ကောင်းသဖြင့် ထင်ရှားသော်လည်း ထိုထွက်ကုန်များ တဖြည်းဖြည်း အထွက်နည်းလာသဖြင့် ဟူးကောင်းတောင်ကြား၏ အမည်သည်လည်း မေ့မေ့ပျောက်ပျောက်ဖြစ်နေခဲ့လေသည်။
အတွင်းကမူ ဟူးကောင်းတောင်ကြား လမ်း၏ အမည်သည် ပေါ်ထွက်လာပြန်သည်။
တရုတ်·မြန်မာလမ်းမကြီး၏ တောင်ပိုင်းကို များ သိမ်းပိုက်လိုက်သောအခါ သည် တရုတ်နိုင်ငံသို့ လက်နက် ခဲယမ်း မီးကျောက်များ တင်ပို့ရေးအတွက် ကို ရန်သူတပ်များနှင့် တိုက်ခိုက်ယင်း ဖောက်လုပ်ခဲ့ရသည်။
ထိုလမ်းမကြီး၏ တစ်စိတ်တစ်ဒေသ ဖြစ်သော နှင့် လီဒိုမြို့(အာသံ)ကို ဆက်သွယ်သော အစိတ်အပိုင်းသည် ရှေးမိုးကောင်း အာသံလမ်းကြောင်းကဲ့သို့ ဟူးကောင်းချိုင့်ဝှမ်းကို ဖြတ်သန်းသွားပြီးလျှင် ဟူးကောင်းတောင်ကြားလမ်းသည် အရေးပါသော ဝင်ပေါက်ထွက်ပေါက်ဖြစ်ပေသည်။
ဒုတိယကမ္ဘာစစ်ကြီးပြီးဆုံးသွား၍ မြန်မာနိုင်ငံ လွတ်လပ်ရေးရပြီးနောက်တွင် ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံအစိုးရနှင့် အစိုးရတို့သည် နှစ်ပြည်ထောင် ထာဝစဉ်ချစ်ကြည်ရေးကို ရှေးရှုလျက် နယ်နိမိတ်သစ်များ ပြန်လည်သတ်မှတ်ခဲ့သည်။
ရွာ၏အမည်မှာ ထိုစဉ်က တရုတ်·မြန်မာနယ်ခြားဒေသရွာများ ပြန်လည်နေရာချထားပေးရေးကော်မီတီ ဥက္ကဋ္ဌ လည်းဖြစ်၍ ရေကြောင်းနှင့်မြို့ပြလေကြောင်းဌာန ဝန်ကြီးလည်းဖြစ်သော ၏ အမည်ဖြင့် ဗိုလ်မှူးအောင်စံပြရွာဟု အမည်တွင်စေခဲ့လေသည်။
ဟီးရိုးအင်း သည် မော်ဖင်းမှ ထုတ်ယူရရှိအပ်သော ဆေးဝင်ပစ္စည်းဖြစ်သည်။
ကို မှ ထုတ်ယူရရှိသည်ဖြစ်သဖြင့် ဟီးရိုးအင်းသည်လည်း မူးယစ်စေတတ်သော ဘိန်းတစ်မျိုးပင် ဖြစ်သည်။
ပြည်ထောင်စုမြန်မာနိုင်ငံတွင်မူ ဘိန်းပင်အစား ဆေးဖက်ဝင်သည့် များ စိုက်ပျိုးကြရန် အားပေးကူညီလျက်ရှိသည်။
ဟယ်လီဂိုလန်ကျွန်းသည် မြောက်ပင်လယ်တွင်တည်ရှိသော ပိုင် ကျွန်းငယ်ဖြစ်သည်။
အဲ့လဗမြစ်ဝ အနောက်မြောက်ဘက် ၄၄ မိုင်ကွာ ဝေးသည်။
ဟယ်လီဂိုလန်ကျွန်းသည် နှင့် အတွင်းက တို့အတွက်အလွန်အရေးပါ အရာရောက်သော ရေတပ်စခန်းဖြစ်ခဲ့ခြင်းကြောင့် ''မြောက်ပင်လယ်မှဂျီဗရောတားခံတပ်''ဟူ၍ပင် ခေါ်စမှတ် ပြုကြသည်။
ဂျာမန် တို့သည်မိမိတို့၏ ဆိပ်ကမ်းမြို့များနျင့် ကို ကာကွယ်ရန်အတွက် ဟယ်လီဂိုလန်ကျွန်းကို အဖြစ် အခိုင်အခံ့စီမံထားခဲ့ကြလေသည်။
ပထမကမ္ဘာစစ်(၁၉၁၄-၁၈) ပြီးသည့်နောက် ၁၉၁၉ခုနှစ်တွင် အရ ဂျာမန်တို့သည် ထိုကျွန်းရှိ ခံတပ်ကို ဖျက်သိမ်းခဲ့ကြရသည်။
ဂျာမနီနိုင်ငံတွင် ကြီးစိုးလာသောအခါ ထိုကျွန်း၌ ခံတပ်အသစ် တည်ဆောက်ခဲ့ပြန်သည်။
ညောင်ဦးမြို့နယ်အတွင်းတွင် ပုဂံ၊ညောင်ဦးနှင့် တို့ပါဝင်သည်၊ ပုဂံ-ညောင်ဦးမြို့သည် ၉ရာစုခန့်တွင် ရွာကြီး ၁၉ရွာ၊ကျေးလက်၁၀၀ကျော်စုစည်းပြီး ပထမနန်းတော်မြို့အဖြစ် တူရွင်းတောင်အရှေ့ဘက် ယုန်လွှတ်ကျွန်း၌လည်းကောင်း၊ ဒုတိယနန်းတော်မြို့ကို သီရိပစ္စယာရပ်၌လည်းကောင်း၊ တတိယနန်းတော်မြို့ကို ဖွားစော(သမထီး)အရပ်၌ တမ္ပဝတီဟူ၍လည်းကောင်း၊ စတုတ္ထနန်းတော်မြို့ကို ယခုမြို့ရိုးနှင့်တကွ ပုဂံမြို့ဟောင်းတွင်တည်ခဲ့သည်။
မြောက်လတ္တီတွဒ် ၂၀ဒီဂရီ ၅၁မိနစ်နှင့် ၂၅ဒီဂရီ ၁၈မိနစ် အကြား၊ အရှေ့လောင်ဂျီတွဒ် ၉၄ဒီဂရီ ၃၉မိနစ်နှင့် ၉၅ဒီဂရီ ၁၃မိနစ်အကြားတွင် တည်ရှိသည်။
ညောင်ဦးမြို့နယ်တွင်နေထိုင်ကြသော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများတွင် ဗမာလူမျိုးများ အများဆုံးနေထိုင်ကြသည်။
ညောင်ဦးမြို့နယ်သည် မန္တလေးတိုင်းအတွင်းရှိ စီးပွားရေးအချက်အချာကျသောမြို့နယ်တစ်ခုဖြစ်သည်။
ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ (၂၀၀၈ ခုနှစ်) သည် ၏ တတိယမြောက် ဖြစ်သည်။
တပ်မတော်အစိုးရ ဦးစီးကျင်းပသည့် အမျိုးသားညီလာခံ ကျင်းပနေဆဲတွင် ၁၉၉၀ ရွေးကောက်ပွဲတွင် အနိုင်ရရှိခဲ့သည့် ကိုယ်စားလှယ်များအား ၁၉၉၅ ခုနှစ်တွင် ညီလာခံမှ ထုတ်ပယ်ခံခဲ့ရသည်။
အထူးသဖြင့် ဆန္ဒခံယူပွဲမကျင်းပမီ မေလ (၂) ရက်နေ့တွင် တိုက်ခတ်ခဲ့၍ လူပေါင်းသိန်းချီသေဆုံးပြီး ဆိုးရွားစွာ ပျက်စီးမှုများ ရှိခဲ့သော်လည်း မဲပေးပွဲ ကျင်းပခဲ့ကြသည်။
တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ဆဲ စစ်တပ်အရာရှိများအတွက် ၂၅ ရာခိုင်နှုန်း သီးသန့်နေရာ သတ်မှတ်ပေးထားသည်။
နိဒါန်း အခန်း (၁) နိုင်ငံတော် အခြေခံမူများ အခန်း (၂) နိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံ အခန်း (၃) နိုင်ငံတော် အကြီးအကဲ အခန်း (၄) ဥပဒေပြုရေး အခန်း (၅) အုပ်ချူပ်ရေး အခန်း (၆) တရားစီရင်ရေး အခန်း (၇) တပ်မတော် အခန်း (၈) နိုင်ငံသား၊ နိုင်ငံသား၏ မူလအခွင့်အရေးနှင့်တာဝန်များ အခန်း (၉) ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခြင်း အခန်း (၁၀) နိုင်ငံရေးပါတီများ အခန်း (၁၁) အရေးပေါ်ကာလဆိုင်ရာပြဋ္ဌာန်းချက်များ အခန်း (၁၂) ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေပြင်ဆင်ခြင်း အခန်း (၁၃) အလံ၊ အထိမ်းအမှတ်တံဆိပ်၊ သီချင်းနှင့်မြို့တော် အခန်း (၁၄) ကူးပြောင်းရေးကာလပြဋ္ဌာန်းချက်များ အခန်း (၁၅) အထွေထွေပြဋ္ဌာန်းချက်များ = နိဒါန်း၏ ရှေးဦးပိုင်းတွင် မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးသမိုင်းကြောင်းကို အကျဉ်းဖော်ပြထားပြီး ယခင် ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ နှစ်ရပ်တို့ ရပ်ဆိုင်းခဲ့ရပုံတို့ကိုလည်း ဖော်ပြထားသည်။
နိုင်ငံတော်အချုပ်အခြာအာဏာ၏ ခက်မသုံးဖြာဖြစ်သည့် ၊ နှင့် တို့ကို တတ်နိုင်သမျှ ပိုင်းခြားသုံးစွဲခြင်းနှင့် အချင်းချင်းအပြန်အလှန် ထိန်းကျောင်းခြင်းတို့ပြုကြောင်း၊ နိုင်ငံတော်အာဏာသုံးရပ်ကို ပြည်ထောင်စု၊ တိုင်းဒေသကြီးများ၊ ပြည်နယ်များနှင့် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရစီရင်စုများအား ခွဲဝေအပ်နှင်းကြောင်း၊ ပုဒ်မ (၁၆) အရ နှင့် နိုင်ငံတော်အုပ်ချုပ်ရေးအကြီးအကဲသည် ဖြစ်ကြောင်းပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
သည် တစ်ခုတည်းသော မျိုးချစ်တပ်မတော် ဖြစ်ပြီး ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရန် အဓိကတာဝန်ရှိကြောင်း၊ တပ်မတော်ကာကွယ်ရေးဦးစီးချုပ်သည် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့အားလုံး၏ အကြီးအကဲ ဖြစ်ကြောင်း တို့ကိုလည်း ပုဒ်မ (၂၀) တွင် ဆိုထားသည်။
နိုင်ငံသားအခွင့်အရေးများ နိုင်ငံသားအခွင့်အရေးများနှင့်ပတ်သက်၍ တိုင်းသည် တန်းတူညီမျှမှုအခွင့်အရေး၊ လွတ်လပ်မှုအခွင့်အရေး၊ တရားမျှတမှုအခွင့်အရေးတို့ ခံစားခွင့် ရှိကြောင်း၊ နိုင်ငံသားတစ်ဦးကို တရားရုံး၏ ခွင့်ပြုချက်မပါပဲ ၂၄ နာရီထက် ကျော်လွန်၍ ချုပ်နှောင်ထားခွင့် မရှိကြောင်း တို့ကို ပုဒ်မ (၂၁) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
တိုင်းရင်းသားများ၏ စကား၊ စာပေ၊ အနုပညာ၊ ယဉ်ကျေးမှုတို့ကို ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်စေရန် ကူညီဆောင်ရွက်မည် ဖြစ်ကြေင်း၊ တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးမှု နည်းပါးနေသည့် တိုင်းရင်းသားများ၏ ၊ ၊ ၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေး စသည်တို့ပါဝင်သော လူမှုစီးပွားရေး တိုးတက်ဖွံ့ဖြိုးရေးအတွက် ကူညီဆောင်ရွက်မည် ဖြစ်ကြောင်း တို့ကို ပုဒ်မ (၂၂) တွင်ပြဌာန်ထားသည်။
နိုင်ငံတော်၏ ဖြစ်သည့် ကို ၏ တိုက်ရိုက်အုပ်ချုပ်မှုအောက်တွင်ထားရှိသည့် ပြည်ထောင်စုနယ်မြေအဖြစ် သတ်မှတ်ကြောင်း ပုဒ်မ (၅၀) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားပြီး ပုဒ်မ (၅၁) တွင်မူ နိုင်ငံတော် ဖွဲ့စည်းပုံကို အဆင့်ဆင့် စုစည်းမှုကို သတ်မှတ်ထားသည်။
ယင်းအဆင့်ဆင့်စုစည်းပုံများ ကျေးရွာများကို အဖြစ်၎င်း ၊ ရပ်ကွက်များကို သို့မဟုတ် အဖြစ်၎င်း၊ ကျေးရွာအုပ်စုနှင့်ရပ်ကွက်များ သို့မဟုတ် မြို့များကို မြို့နယ်အဖြစ်၎င်း၊ မြို့နယ်များကို အဖြစ် ၎င်း၊ ခရိုင်များကို တိုင်းဒေသကြီး သို့မဟုတ် ပြည်နယ်အဖြစ်၎င်း၊ တွင် ထိုဒေသအတွင်းရှိ မြို့နယ်များကို ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသအဖြစ်၎င်း၊ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းတွင် ထိုတိုင်းအတွင်းရှိ မြို့နယ်များကို ခရိုင်အဖြစ် စုစည်းပြီး ယင်းခရိုင်များကို ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်းအဖြစ်၎င်း၊ တိုင်းဒေသကြီးတစ်ခု သို့မဟုတ် ပြည်နယ်တစ်နယ်တွင် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း သို့မဟုတ် ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသရှိပါက ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း၊ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသနှင့် ခရိုင်များကို တိုင်းဒေသကြီးသို့မဟုတ် ပြည်နယ်အဖြစ်၎င်း၊ တိုင်းဒေသကြီးများ၊ ပြည်နယ်များနှင့် ပြည်ထောင်စုနယ်မြေများကို နိုင်ငံတော် အဖြစ်၎င်း စုစည်းသည် ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
နိုင်ငံတော် သမ္မတကို ဖြင့် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း၊ သမ္မတ ရွေးချယ်ရာတွင် မှ များ အစုအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့၊ မှ ရွေးကောက်ခံ ကိုယ်စားလှယ် များ အစုအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့နှင့် က အမည်စာရင်း တင်သွင်းသည့် တပ်မတော်သား လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ်များ အစုအဖွဲ့တစ်ဖွဲ့ ဟူ၍ စုစုပေါင်း အစုအဖွဲ့ (၃) ဖွဲ့စည်းကာ ယင်းအစုအဖွဲ့ တစ်ဖွဲ့စီက ဒုတိယသမ္မတ တစ်ဦးစီကို များ ထဲမှဖြစ်စေ၊ လွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် မဟုတ်သူများထဲမှ ဖြစ်စေ ရွေးချယ်တင်မြှောက်ရမည်ဖြစ်ပြီး ထိုသုံးဦးထဲမှ ထပ်မံ၍ မဲစနစ်ဖြင့် နိုင်ငံတော်သမ္မတကို ရွေးချယ်ရမည် ဖြစ်သည်။
နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတတို့၏ သည် ငါးနှစ် ဖြစ်ပြီး ရာထူးသက်တမ်း နှစ်ကြိမ်ထက်ပို၍ ထမ်းဆောင်ခြင်းမပြုနိုင်ပေ။
နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများသည် ဖြစ်လျှင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်အဖြစ်မှလည်းကောင်း၊ ဖြစ်လျှင် နိုင်ငံ့ဝန်ထမ်း အဖြစ်မှလည်းကောင်း နိုင်ငံတော်သမ္မတ သို့မဟုတ် ဒုတိယသမ္မတများအဖြစ် ရွေးချယ်တင်မြှောက်ခြင်းခံရသည့်နေ့မှစ၍ နုတ်ထွက်ပြီး သို့မဟုတ် ယူပြီးဖြစ်သည်ဟု မှတ်ယူရမည် ဖြစ်ကြောင်း၊ ထို့ပြင် မိမိတို့ရာထူးသက်တမ်းကာလအတွင်း မိမိတို့ပါတီအဖွဲ့အစည်း၏ ပါတီလုပ်ငန်းများတွင် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ခြင်းမပြုကြောင်း၊ တို့ကိုလည်း ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
ကို ခန့်အပ်တာဝန်ပေးရန်ကိစ္စနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပုဒ်မ (၃၄၂) တွင် က အမျိုးသားကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးကောင်စီ၏ အဆိုပြု ထောက်ခံချက်ဖြင့် ခန့်အပ်ရမည် ဖြစ်ကြောင်း ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
နိုင်ငံရေးပါတီတစ်ရပ်ရပ်သည် တည်ဆဲဥပဒေအရ အဖြစ် ကြေညာခံရလျှင်သော်လည်းကောင်း၊ နိုင်ငံတော်အား လက်နက်စွဲကိုင်၍ တော်လှန်ပုန်ကန်နေသော အဖွဲ့အစည်း သို့မဟုတ် အကြမ်းဖက်လုပ်ရပ်များကို ကျူးလွန်သည်ဟု နိုင်ငံတော်က သတ်မှတ်သောအဖွဲ့အစည်းနှင့် ပုဂ္ဂိုလ်များ သို့မဟုတ် မတရားအသင်းအဖြစ် ကြေညာခံထားရသော အဖွဲ့အစည်းနှင့် တိုက်ရိုက် ဖြစ်စေ၊ သွယ်ဝိုက်၍ဖြစ်စေ ဆက်သွယ်ခြင်း သို့မဟုတ် အားပေးကူညီလျှင်သော်လည်းကောင်း၊ တိုင်းပြည်တစ်ခုခုမှ အစိုးရ သို့မဟုတ် သို့မဟုတ် အခြားအဖွဲ့အစည်းတစ်ခုခု သို့မဟုတ် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးဦးထံမှ ၊ ၊ အခြားအထောက်အပံ့ကို တိုက်ရိုက်ဖြစ်စေ၊ သွယ်ဝိုက်၍ ဖြစ်စေ ရယူသုံးစွဲလျှင်သော်လည်းကောင်း၊ ဘာသာရေးကို အတွက် အလွဲသုံးစားပြုလုပ်လျှင်သော်လည်းကောင်း နိုင်ငံရေးပါတီအဖြစ် ရပ်တည်ပိုင်ခွင့်ရုပ်သိမ်းကာ မှတ်ပုံတင်ထားခြင်းကို ပယ်ဖျက်မည် ဖြစ်သည်ဟု ပုဒ်မ (၄၀၇၊ ၄၀၈) တို့တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
ထို့ပြင် နိုင်ငံရေးပါတီများနှင့်စပ်လျဉ်းသည့် လိုအပ်သော ဥပဒေများကို မှ ပြဋ္ဌာန်းရမည်ဟုလည်း ပုဒ်မ (၄၀၉) တွင် ပါရှိသည်။
ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေကိုပြင်ဆင်ရန် တင်သွင်းသောအဆိုကို အဖြစ်ဖြင့် တင်သွင်းရမည်ဖြစ်ပြီး ယင်းဥပဒေမူကြမ်းတွင် အခြားအဆိုများ မပါရှိစေရကြောင်း၊ ယင်း ဥပဒေမူကြမ်းကို တွင် တင်သွင်းရန်ဖြစ်ပြီး စုစုပေါင်း၏ ၂၀ ရာခိုင်နှုန်းက တင်ပြလာလျှင် အဆိုပါပြင်ဆင်ချက် ဥပဒေမူကြမ်းကို ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်က လက်ခံဆွေးနွေးရမည်ဖြစ်ကြောင်း တို့ကို ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ၏ အခန်း (၁) ပုဒ်မ ၁ မှ ၄၈ ထိ၊ အခန်း (၂) ပုဒ်မ ၄၉ မှ ၅၆ ထိ၊ အခန်း (၃) ပုဒ်မ ၅၉၊ ၆၀၊ အခန်း (၄) ပုဒ်မ ၇၄၊ ၁၀၉၊ ၁၄၁၊ ၁၆၁၊ အခန်း (၅) ပုဒ်မ ၂၀၀၊ ၂၀၁၊ ၂၄၈၊ ၂၇၆၊ အခန်း (၆) ပုဒ်မ ၂၉၃၊ ၂၉၄၊ ၃၀၅၊ ၃၁၄၊ ၃၂၀၊ အခန်း (၁၁) ပုဒ်မ ၄၁၀ မှ ၄၃၂ ထိ၊ အခန်း (၁၂) ပုဒ်မ ၄၃၆ တို့ရှိ ပြဋ္ဌာန်းချက်များကို ပြင်ဆင်လိုလျှင် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ကိုယ်စားလှယ် အားလုံး၏ ၇၅ ရာခိုင်နှုန်းကျော်က ပြင်ဆင်ရန် သဘောတူလက်ခံပြီးနောက် ကျင်းပ၍ ဆန္ဒမဲ ပေးပိုင်ခွင့်ရှိသူအားလုံး၏ ထက်ဝက်ကျော်ဆန္ဒမဲဖြင့်သာ ပြင်ဆင်ရမည်ဖြစ်ကြောင်း ပုဒ်မ (၄၃၁-က) တွင် ပြဋ္ဌာန်းထားသည်။
နိုင်ငံတော်သီချင်းမှာလည်း ယခင်အတိုင်းပင် ဖြစ်၍ နိုင်ငံတော် ၏ မြို့တော်မှာမူ ဖြစ်သည်။
အရှေ့ဘက်တွင် နှင့် ၊ မြောက်ဘက်တွင် ပဲခူးတိုင်းဒေသကြီး၊ အနောက်မြောက်ဘက်တွင် ၊ အနောက်ဘက်တွင် ၊ တောင်ဘက်တွင် တို့နှင့် ထိစပ်သည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၏ စပါးကျီဟု တင်စားခေါ်ဝေါ်ကြသော ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးသည် မြန်မာပြည်၏ အဓိကထွက်ရှိရာ ဒေသဖြစ်သည်။
မွန်သုံးရပ်ဖြစ်သော မွန်တိ၊ မွန်စ၊ မွန်တွင် မွန်ညဒေသ၌ ပါဝင်ခဲ့သည်။
နယ်နိမိတ်ချင်း ထိစပ်နေသော ပြည်နယ်နှင့်တိုင်းများမှာ လက်ျာရစ်အားဖြင့် အနောက်မြောက်တွင် ၊ မြောက်ဘက်နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် နှင့် အရှေ့ဘက်တွင် တို့ဖြစ်သည်။
နှင့်နီးသောဒေသဖြစ်၍၊ မိုးများပြီးစွတ်စိုသော ရာသီဥတုရှိသည်။
တိုင်းတရားလွှတ်တော်အောက်တွင် ခရိုင်တရားရုံး ၆ရုံး၊ မြို့နယ်တရားရုံး (၂၆)ရုံးရှိသည်။
တိုင်းဒေသကြီး/ပြည်နယ်များနှင့် နေပြည်တော်ကောင်စီအတွင်းရှိ ခရိုင်၊ မြို့နယ်၊ မြို့၊ ကျေးရွာအုပ်စုနှင့် ကျေးရွာဦးရေ စာရင်းချုပ်(၁၆−၁၀−၂၀၁၉) အခြား မြို့ရွာများ အိုင်သပြု ​​ ရွေးကုန် အသုတ် ဘော်မိ ဓမိ ကဒုံကနိ ခမောက်စု ကွင်းကောက် ကျိုက်လတ် ကျုံးဒါး ကျုံကဒွန်း ကျုံမငေး လူခေါင်းကျွန်း ဆကာကြီး တဂရက် မြို့ကွင်း နိဗ္ဗာန် အုန်းပင် ပသွယ် ပြင်ခရိုင် ပျဉ်ရွာ စက္ကော့ စက်ဆန်း ရှမ်းရွာ ရှောပြာ ရွှေလောင်း ရွှေမြင်တင် ရွှေတောင်မှော် ဆင်မ တောင်ကလေး ရွာသစ် သစ်ပြုတ် သုံးခွ ထူးကြီး အင်ပင် ရေလဲကလေး ဇီးချိုင် မဲဇလီကုန်း မြင်းကကုန်း ဒါးက တလုတ္ထော် သလပ်ခွာ ထန်းကုန်း လက်ပန် ကံရွာ လိန်ကုန်း ဝက်ကြီးကွင်း ကနောင် သီတာကုန်းပြင် ဘက်ရဲ ကန်ဘဲ့ ဘီတွဒ် မြင်းကဆိပ် ကျွဲတလင်း ကရင်အင်း မိုးကြိုးပစ် အိုင်မ ဖက်ကြီးကုန်း ဖိုးလိန်ကွင်း ရွှေကညင်ပင် ဇင်ပြွန်းကုန်း မြို့ချောင်း မြို့တွင်း ဟိုင်းကြီး ဖြတ်လမ်းကြီး ဧရာဝတီတိုင်းဒေသကြီးတွင် ၂၀၁၄ သန်းခေါင်စာရင်းအရ လူဦးရေ ၆.၁သန်းနေထိုင်ကြသည်။
နှင့် တို့ အဓိကအားဖြင့် နေထိုင်ကြသည်။
အများစုမှာ ဖြစ်ကြပြီး ဝင်၊ ဝင် အနည်းငယ် နေထိုင်ကြသည်။
စွယ်စုံကျမ်းနှစ်ချုပ်(၁၉၇၉) = ပုသိမ်ပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် မြောင်းမြပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် ဘိုကလေးပညာရေးဒီဂရီကောလိပ် အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (မအူပင်) အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (ကျိုက်လတ်) အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (လပွတ္တာ) အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (ဝါးခယ်မ) အစိုးရစက်မှုလက်မှုသိပ္ပံ (သန်လျင်) မြောင်းမြစိုက်ပျိုးရေးသိပ္ပံ အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (ပုသိမ်) အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (ဟင်္သာတ) အစိုးရနည်းပညာအထက်တန်းကျောင်း (မအူပင်) အပန်းဖြေစခန်း အပန်းဖြေစခန်း ဟိုင်းကြီးကျွန်း မြန်မာနိုင်ငံ၏မြောက်ပိုင်း ၌ မြစ်ဖျားခံသော သည် ကချင်ပြည်နယ်၊ ၊ ၊ ၊ တို့ကို ဖြတ်သန်းကာ မြစ်ခွဲချောင်းခွဲများစွာ ယှက်ဖြာ ထွက်ပြီး ကို ဖြစ်ပေါ်စေလျက် ကပ္ပလီ ပင်လယ်ထဲသို့ စီးဝင်သည်။
ယင်းလမ်းစဉ်(၇)ရပ်မှာ - #၁၉၉၆ ခုနှစ်က စတင်၍ ယာယီအားဖြင့် ဆိုင်ငံ့ထားလျက်ရှိသော အမျိုးသားညီလာခံကို ပြန်လည်ကျင်းပခြင်း။
ဖော်ပြထားသည့် အချက်အလက်များသည် သဘာဝဘေးကြောင့် လူ ၁၀ ဦးနှင့် အထက်သေဆုံးမှု၊ လူ ၁၀၀ နှင့်အထက် သက်ရောက်ခံစား ရမှု၊ နိုင်ငံတကာမှ အကူအညီများ လက်ခံရမှု၊ နိုင်ငံတွင်အရေးပေါ် အခြေအနေအဖြစ် ထုတ်ပြန်ရမှု စသည်တို့ အပေါ်တွင် အခြေခံထားခြင်းဖြစ် သည်ဟု သိရှိရသည်။
မြန်မာနိုင်ငံ၌ ကြုံတွေ့လာရသော သဘာဝ ဘေးအန္တရာယ်များ၌ ရေကြီးမှုဖြစ်စဉ်မှာ အများဆုံးကြုံတွေ့လာရကြောင်း၊ သစ်ပင်သစ်တောများ ပြုန်းတီးလာမှု၊ မြေဆီလွှာပြုန်းတီး လာမှုတို့သည် မိုးသည်းထန်စွာ ရွာသွန်းမှုဖြစ်ပေါ်ချိန်တိုင်း ရေကြီး ရေလျှံမှုများကို အလွယ်တကူဖြစ်ပေါ် စေလာကြောင်း သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ဆိုင်ရာ ပညာရှင်များက သုံးသပ်ကြသည်။
ဘီစီ ၆၂၃ (ခရစ်တော်မပေါ်မီနှစ်ပေါင်း ၆၂၃) လွန်ခဲ့သောနှစ်ပေါင်း၂၆၀ဝ ကျော်က အိန္ဒိယတိုက်တွင်ဗုဒ္ဓကို မွေးဖွားခဲ့သည်။
တို့စိုးစံရာ ၌ BC 543 ဗုဒ္ဓရှင်တော်ဘုရား စံလွန်တော်မူလေရာ၊ ရာဇဂြိုဟ်ပြည် အမှူးရှိသော ရှစ်ပြည်ထောင်သော ဗုဒ္ဓသာသနာဝင် ဘုရင် တို့သည် ဓာတ်တော်များကို တောင်းဆိုလာသဖြင့် ဘုရင်တို့၏ ဆရာဖြစ်သော ကြီးသည် ဖြစ်တော်မူသော စွယ်တော်မြတ်လေးဆူအပါအဝင် ရှစ်စရွတ်မျှ ပမာဏရှိသည့် ဓာတ်တော်တို့ကို အညီအမျှပြု၍ ခွဲဝေပေးလေသည်။
ယင်းသို့ ဓာတ်တော်ဝေရာ၌၊ ဒေါဏပုဏ္ဏားကြီးသည် မြတ်စွာဘုရားသခင်၏ လက်ျာအထက်စွယ်တော်ကို အမှတ်မဲ့ ယူငင်ကာ မိမိ၏ အကြား၌ ဝှက်ထားလေသည်။
ပြည်မှ ဇေယျသေနအမည်ရှိသော နဂါးမင်းသည် မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန်စံတော်မူကြောင်း ကြားသိရသဖြင့် ပူဇော်ကန်တော့ရန် ရောက်လာ၏။
နောင်အခါတွင် ကြီး လက်ထက်၊ မဟာဒေဝမထေရ်၏ တပည့် တစ်ပါးဖြစ်သော အမည်ရှိ မထေရ်သည် ထိုလက်ျာအောက်စွယ်တော်ကို နဂါးပြည်မှ ပင့်ဆောင်၍၊ သီဟိုဠ်ကျွန်း၊ ထံ အပ်နှံပြီးလျှင် သေရုတောင်ကြား၌ တည်ကာ ဌာပနာ၍ ကိုးကွယ်၏။
ထို့ပြင်လည်း ဒေါဏပုဏ္ဏားကြီးသည် လက်ဝဲ အထက်စွယ်တော်မြတ်ကို အပေါ်ရုံအဝတ်အကြား၌ ဝှက်ယူထားသည် ဖြစ်ရကား၊ သား ရဟန်းတော်တစ်ပါးသည် သိမြင် တော်မူသဖြင့်၊ ပုဏ္ဏားကြီး မသိမမြင်အောင် ယင်းစွယ်တော်ကို ပင့်ဆောင်ကာ၊ မိမိနေထိုင်ရာ ဂန္ဓာရတိုင်း၊ စေတိယတောအုပ်၌ စေတီတည်ထား၍ ကိုးကွယ်လေသည်။
မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၄) မြတ်စွာဘုရားသခင်သည် (၄၅)ဝါ ကာလပတ်လုံး အား တရားဖြင့် စောင့်ရှောက်ပြီးနေစဉ် သက်တော်(၈၀)အရောက်BC 543 ကဆုန်လပြည့်နေ့တွင် ၊ မလ္လာမင်းတို့၏ အင်ကြင်းစုံဥယျာဉ်၌ စံဝင်တော်မူခဲ့သည်။
မြတ်စွာဘုရား ပရိနိဗ္ဗာန် စံဝင်၍ လောင်ကျွမ်းပြီးနောက် မကွဲမပြား တစ်သားတည်းတည်သော များ ဖြစ်သည့် လေးဆူ၊ #အထက်လက်ယာစွယ်တော် #အောက်လက်ယာစွယ်တော် #အထက်လက်ဝဲစွယ်တော် #အောက်လက်ဝဲစွယ်တော် နှစ်ဆူ၊ #ညာညှပ်ရိုးတော် #ဝဲညှပ်ရိုးတော် တစ်ဆူ စုစုပေါင်း ခုနစ်ဆူနှင့် များ ကျန်ရစ်တော်မူခဲ့သည်။
တေဇောဓာတ် လောင်ကျွမ်းသဖြင့် ရရှိလာသော ဓာတ်တော် မွေတော်များအား ရယူလိုသဖြင့် တိုင်းပြည် (၈)ပြည်ထောင်မှဘုရင်များ စစ်တပ်ချီ၍ စုဝေးရောက်ရှိခဲ့ကြသည် သခင်၏ ဓာတ်တော်များအား ငြိမ်းချမ်းစွာဖြင့် အညီအမျှသုံးပုံ စုပုံစေပြီး ၊ ၊ တို့ ခွဲဝေယူခဲ့ကြသည်။
လူ့ပြည်ရှိစွယ်တော်နှစ်ဆူအနက် တစ်ဆူမှာ သို့ ပင့်ဆောင်သွားခဲ့ပြီး ကျန်တစ်ဆူမှာ ၊ ၌ မူရင်းအတိုင်းစံပယ်လျက်ရှိသည်။
တေဇောဓာတ်လောင်ကျွမ်းပြီး ကြွင်းကျန်ရစ်သော ဓာတ်တော်မွေတော်များကို နတ်ပြည်၊ နဂါးပြည်နှင့် လူ့ပြည်တို့ သုံးပုံအညီအမျှပုံပြီး ခွဲဝေယူခဲ့ကြသည်။
လူ့ပြည်မှ ဝေစုကို ဘုရင်ရှစ်ပါးတို့ ငြိမ်းချမ်းစွာထပ်မံခွဲဝေယူကြရာ၌ မင်းတို့၏ဆရာ ကြီးသည် မြတ်စွာဘုရားအား ကြည်ညိုသဒ္ဓါ ရှိလှသဖြင့် အထက်လက်ဝဲစွယ်တော်အား ၎င်း၏အင်္ကျီကြား၌ သိုဝှက်ထားခဲ့သည်။
ရဟန်းတော်တစ်ပါးက ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ၊ ကမ်း (ယခု အနီး)တွင် စေတီကိုးကွယ်ဌာနပနာထားခဲ့သည်။
တက္ကသီလာသည် တော်မှ အနောက်ဘက် ကားဖြင့်သွားလျှင် တစ်နာရီကျော်ခန့်သာ ကွာဝေးပါသည်။
မှဆိုလျှင် ၂၀၀ ကွာဝေးပြီး မြတ်စွာဘုရားလက်ထက် တိုင်းကြီး ကိုးတိုင်းသို့ သာသနာပြုရဟန်းသံဃာများ စေလွှတ်ခဲ့ရာတွင် အပါအဝင်တိုင်းတစ်ခူ ဖြစ်ခဲ့သည်။
ဗုဒ္ဓမြတ်စွယ်တော်သည် (ယခု ပါကစ္စတန်နိုင်ငံ) မှတစ်ဆင့် နယ်မြေချင်းဆက်စပ်နေသော ၊ ၊ ဟေထရန်းခရိုင်၊ သို့ ပင့်ဆောင်ရောက်ရှိခဲ့သည်။
ထို့နောက် တရုတ်တောင်ပိုင်း နန်ချောင် မင်းဆက်ကာလ ဘုန်းတော်ကြီးဖာရှန်း (အေဒီ ၄၂၄-၄၉၈) က ဗုဒ္ဓမြတ်စွယ်တော်အား ခိုတန်အရပ်မှ တရုတ်တောင်ပိုင်း မြို့တော် သို့ ပင့်ဆောင်ခဲ့သည်။
လက်ထက်တွင် (ယခု ) သို့ ရောက်ရှိလာခဲ့သည်။
လျောင်မင်းဆက်အကြောင်းရေးသားထားသည့် အတွဲပေါင်း ၂၂တွဲရှိသည့် မင်းဧကရာဇ်တောက်ကျုံး၏ သမိုင်း မှတ်တမ်းများအရ ဗုဒ္ဓမြတ်စွယ်တော်သည် ခရစ်နှစ် ၁၀၇၁ခုနှစ်၊ ဩဂုတ်လ၌ တွင် ကိန်းဝပ်စံပယ်ခဲ့ကြောင်း သိရှိရသည်။
ကျောင်းရှန်စေတီနှင့် ၎င်းအနီးရှိ တို့မှာ ပေကျင်းမြို့၏ ဆင်ခြေဖုံးနေရာတွင် ရှိသောကြောင့် အမြောက်ဒဏ်၊ ဗုံးဒဏ် အနည်းငယ်သာ ခံခဲ့ရသည်။
ဗုဒ္ဓမြတ်စွယ်တော်အား ပြန်လည်တွေ့ရှိခဲ့ပြီးနောက် ယခုအခါ ပေကျင်းမြို့ အနောက်ဘက်ရှိ ထင်ရှားသော ပါ့တာ့ချူးတောင်၊ လင်ကွမ်းကျောင်းတော် စွယ်တော်တိုက်တွင် မြန်မာနိုင်ငံမှ လှူဒါန်းထားသော ကျွန်းသစ်ရတနာ တန်(၃၀၀)ဖြင့် မွမ်းမံတည်ဆောက်ထားသော ကျောင်းဆောင်တစ်ခုရံလျက် ခမ်းနားထည်ဝါသော အတွင်း တင့်တယ်သပ္ပယ်စွာ စံတောမူလျက် ရှိပြီ ဖြစ်သည်။
တရုတ်ပြည်သစ် ထူထောင်ပြီးချိန်တွင် တရုတ်ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်များ၊ ဘုန်းတော်ကြီးများနှင့် ပြည်သူ့အစိုးရတို့ ပူးပေါင်းညီညွတ်စွာဖြင့် ဗုဒ္ဓမြတ်စွယ်တော်အား သို့ ပင့်ဆောင်ခဲ့ကြသည်။
စီခြယ်ထားသည့် စွယ်တော်ပလ္လင်နှင့် စီစဉ်၍ တင့်တယ်ခမ်းနား ထည့်ဝါစွာ သပ္ပယ်စွာ အထွတ်အမြတ်ထား ကိုးကွယ်ခဲ့ကြသည်။
နှင့် များသို့ ဒေသစာရီ ကြွချီ၍ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် ပြည်သူများ၏ ပူဇော်အထူးကို ခံယူခဲ့သည်။
သီဟိုဠ်ကျွန်း၌ ရှေးဦးစွာ တည်ထောင်သော ဝိဇယဗာဟု မင်းမှစ၍ ၆၆ ဆက်မြောက်သော ကိတ္တိသိရိ မေဃမင်း၏ လက်ထက်တော်၌ သာသနာတော် ၈၃ဝ ပြည့်နှစ်တွင် ကာလိင်္ဂရာဇ်ပြည်မှ စွယ်တော်သည် သီဟိုဠ်ကျွန်းသို့ ရောက်၏။
များ ကျင်းပသည့် ၂၀၁၀ခုနှစ် နိုဝင်ဘာလ ထဲမှာပင် ဥပဒေဘောင်အတွင်း မဝင်ရောက်သေးသော များနှင့် စစ်ရေးပဋိပက္ခများ စတင်ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။
ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့သည် ၂၀၁၁ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၈ ရက်နေ့ ရက်စွဲဖြင့် ကြေညာချက်အမှတ် ၁/၂၀၁၁ ကို ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။
ယင်းကြေညာချက် အပြည့်အစုံမှာ - :၁။
ဆွေးနွေးပွဲသို့ ရှမ်းပြည်နယ် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်ရေးအဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ရှမ်းပြည်နယ် ဝန်ကြီး နှင့် အဖွဲ့ဝင်များ ဖြစ်ကြသည့် ရှမ်းပြည်နယ် ၊ မှ ၊ ရှမ်းပြည်နယ် မှ ဖွံ့ဖြိုးရေးမှူး တို့ တက်ရောက်ခဲ့ကြပြီး 'ဝ'အထူးဒေသ(၂)အဖွဲ့မှ ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်ရေးအဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ဗဟိုကော်မတီဝင် နှင့် အဖွဲ့ဝင်များ ဖြစ်ကြသည့် ဗဟိုကော်မတီဝင် ၊ ဗဟိုကော်မတီဝင် တို့ တက်ရောက်ခဲ့ကြကြောင်း သိရှိရသည်။
မြန်မာ့အလင်းသတင်းစာ (၉.၉.၂၀၁၁) = ပြည်ထောင်စု သမ္မတ မြန်မာနိုင်ငံတော် ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့မှ ဖွဲ့စည်းပေးသည့် ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်ရေးအဖွဲ့ နှင့် 'ဝ'အထူးဒေသ(၂)မှ ငြိမ်းချမ်းရေး ဖော်ဆောင်ရေး အဖွဲ့တို့သည် ၂၀၁၁ ခုနှစ်၊ အောက်တိုဘာလ (၁)ရက်နေ့ နံနက်(၉)နာရီတွင် ၌ နှစ်ဘက်တွေ့ဆုံ၍ ငြိမ်းချမ်းရေးကိစ္စများအား ပထမအကြိမ် ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။