Robert Kyagulanyi Ssentamu ye mukulembeze w’oludda oluvuganya okulwanyisa gavumenti ya Uganda eya nakyemalira, ng'ayimba ne ku siteegi nga Bobi Wine. Yatandikawo ekibiina ky'ebyobufuzi ekya National Unity Platform mu nkumi bbiri abiri. Ku kakuyege gwe yaliko e Luuka nga kkumi na munaana Ogwekuminoogumu mu nkumi bbiri mu abiri yakwatibwa era kigambimba nti yatulugunyizibwa. Kino kyavaamu okwekalakaasa okw'amaanyi okwetoloola Uganda yonna ng'abantu abawera ataano mu bana be battibwa. Okulonda kwa bonna mu nkumi bbiri abiri mu gumu okwa pulezidenti wa Uganda okwaliwo nga kkumi na nnya Ogwolubereberye mu nkumi bbiri abiri mu gumu kwali kujjude obutabanguko nga mulimu okwonoona ebintu eby'enjawulo. Akakiiko akaddukanya ebyokulonda kaalangirira Yoweri Kaguta Museveni ng’omuwanguzi, ekintu Bannayuganda kye baali bawakanya, ekyavaamu Abamerika n'omukago gwa Bulaaya, n’abakugu mu nsi yonna kye baawakanya. Firimu eyitibwa "Bobi Wine: pulezidenti w'abantu" ekwata ku Kyagulanyi mu kiseera ky'okulonda egenda kufulumizibwa. Kyagulanyi yazaalibwa mu ddwaliro ly’e Nkozi, maama we gye yali akola ng'omuzaalisa. Yakulira mu nzigotta z'e Kamwokya mu kitundu ky’obukiikakkono bw’obuvanjuba bwa Kampala, ekibuga ekikulu ekya Uganda. Kyagulanyi yasomera mu ssomero lya Kittante Hill, gye yafunira satifikeeti ye eya siniya eyookuna mu lukumi mu lwenda kyenda mu mukaaga, wamu n’essomero lya Kololo siniya sekendule, gye yafunira satifikeeti eya siniya eyoomukaaga mu lukumi mu lwenda kyenda mu munaana. Oluvannyuma yagenda ku yunivaasite y’e Makerere mu Kampala, gye yasomera ebyokuyimba, amazina ne katemba, n’atikkirwa ne dipulooma mu nkumi bbiri mu esatu. Mu bbiri kkumi na mukaaga, Kyagulanyi yaddayo mu yunivasite okusoma ddiguli mu by'amateeka mu yunivaasite y’ensi yonna mu buvanjuba bwa Afirika. Kyagulanyi yatandika omulimu gw'okuyimba mu ntandikwa y'omwaka gwa nkumi bbiri, n'afuna erinnya lya BobiRob nga ly’akozesa ku siteegi. Erinnya lyali lyefanaanyiriza ery'Ekikatuliki eryamuweebwa erya “Robert”, ng'okusikirizibwa kuno yakujja ku Bob Marley nga naye yali yatuumibwa “Robert”. Oluvannyuma yafuna erinnya lya Bobi Wine nga lye lya siteegi. Ennyimba ze ennyimpi ezaasooka kwaliko; "Akagoma", "Funtula", ne "Sunda" ng'ali ne Ziggy D zaamuletera okumanyikibwa mu kisaawe ky’ennyimba mu Uganda. Ennyimba ze ezisinga baziyita za kidandali, Regge, Dansoolo ne Afulobbiiti. Ebiseera ebisinga obubaka obuli mu nnyimba ze bubeera bwetoololera ku bantu n'ebibakwatako. Ye yali akulembera ekibiina kya 'Fire Base Crew” okutuusa bwe kyasaanawo. Oluvannyuma yatandikawo ekibiina ekipya ekimanyikiddwa nga 'Ghetto Republic of Uganja'. Bobi Wine afulumizza ennyimba ezisoba mu nsanvu mu myaka kkumi n’etaano egiyise. Mu bbiri kkumi na mukaaga, oluyimba lwe "Kiwaani" lwateekebwa mu ffirimu ya Disney eya Queen of Katwe. Ekika ky'ennyimba Bobi Wine z'abadde atera okuyimba zibadde za kika kya “Afulobbiiti”. Ennyimba za Bobi Wine zaatundibwanga omugenzi Kasiwuukira era yafubanga okulaba ng'ava ku ddaala erimu okudda ku ddaala eddala. Bobi Wine yakikakasa, olwa lisiiti ez’obukadde nkaaga ze yafuna mu kutunda ennyimba ze mu mwezi gumu okuva ewa Kasiwuukira. Alina omukutu gwa You Tube okuli obukadde bw'abantu abasukka mu kkumi abagulaba n'okugugoberera. Ategese ebivvulu n'okusanyusa abantu, mu kwongereza ku ngeri gy'abadde yeekubiramu obulango, nga bino byonna bimuleetera okuyingiza ensimbi. Ayina ne situdiyo ekolera abayimbi ennyimba eya Firebase Records, mw’aggya ssente. Situdiyo eyo esangibwa Kamwokya. Ennyimba za Bobi Wine okuva mu nkumi bbiri mukaaga zigenderera okusanyusa, kuyigiriza na kusomesa naddala abantu abali mu mbeera embi, eteeyagaza mu nzigotta za Kampala ezaakazibwako 'Ggetto”. Ezimu ku nnyimba eziri mu kiti ekyo mulimu “Ggetto” ng’ali ne Nubian Li “Obuyonjo, Obululu tebutwawula, Time Bomb”, n’endala. Obubaka obuli mu nnyimba eziri mu pulojekiti eno bwali bugendereddwa bannabyabufuzi, ng'abakubiriza okufaayo ennyo eri abantu abali mu mbeera embi era nga tebalina abayamba, wamu n'okukubiriza bannaansi okubeera ab'obuvunaanyizibwa mu nneeyisa zaabwe. Ebintu bye yasinga okuteekako essira mu nnyimba ze kuliko: obuyonjo, ebyobulamu naddala mu kuzaala abaana, okufuna embuto, okufumbiza abaana abato, obutabanguko mu maka, akawuka ka Mukenenya n’endala. Ennyimba ze zikwata nnyo ku bantu ng'era abajjukiza ekyamukazisaako erinnya ly’omukulembeze w'enzigotta ekyamuyamba oluvannyuma okuzimba ekifo eky'amaanyi mu by'obufuzi bwa Uganda. Kyagulanyi era muzannyi wa ffirimu, ng'asinga kubeera mu za wano e Uganda. Mu nkumi bbiri kkumi, yalondebwa okubeera omu ku bazannyi mu ffirimu ya Cleopatra Kyoheirwe gye bayita Yogera. Mu nkumi bbiri kkumi n’etaano, yalondebwa okukulembera mu ffirimu y'okuyamba eya Twaweza emannyiddwa nga Situka ng’ali ne Hellen Lukoma. Akoze ku ffirimu eziwerako omwali ne Divizionz. Bobi Wine alina pulogulaamu eri ku bulamu bwe eragibwa ku ttiivi eyatumibwa “The Ghetto President”. Mu Gwokuna mu nkumi bbiri kkumi na musanvu, Kyagulanyi yalangirira nga bwe yali agenda okwesimbawo ku kifo ky'obubaka bwa paalamenti mu kulonda okwali mu konsitituwensi emu yokka ey'obuvanjuba bw'e Kyaddondo ey'okujjuza ekifo ekyali ekikalu. Yasalawo okukozesa akakodyo akapya ng’anoonya akalulu. Ye yasalawo kutambula luggi ku luggi ng'akola kakuyege w'okunoonya akalulu. Kino kyasikiriza abantu mu Uganda n'ebweru w'eggwanga. Yawangula okulonda kuno ng'akubidde wala abaali bamwesimbyeko. Nga abiri mu nnya Ogwomusanvu mu nkumi bbiri kkumi na mwenda, Kyagulanyi yalangirira nga bwe yali agenda okwesimbawo mu kulonda kwa bonna ku bwa pulezidenti mu nkumi bbiri abiri mu gumu. Nga abiri mu bbiri Ogwomusanvu nkumi bbiri abiri, yalangirira nga bwe yali yeegasse ku kibiina ky'ebyobufuzi ekiyitibwa National Unity Platform era n'alondebwa okubeera pulezidenti waakyo. Yakikwatira bbendera mu kwesimbawo ku bwapulezidenti bwa Uganda mu kulonda kwa bonna okwaliwo mu Gwokubiri nkumi bbiri abiri mu gumu. Kyagulanyi yalondebwa okwesimbawo mu woofiisi eyali esinga okubeera eya waggulu ey'okubeera pulezidenti nga ssatu Ogwokuminoogumu mu nkumi bbiri abiri. Mu kaseera katono nnyo nga bamazze okumulonda, Kyagulanyi yakwatibwa poliisi y'amagye. Nga mukaaga Ogwekuminoogumu nkumi bbiri mu abiri, yatongoza bye yali agenda okukola bwe yali mu kakuyege e Mbarara mu bugwanjuba bwa Uganda. Abaddukanya eggwanga baayimiriza ekibiina kye ekya National Unity Platform ne beetoolooza woofisi amagye ne poliisi, era ne bamulemesa okutongoza bye yali agenda okukola. Mu Gwekuminoogumu, Ssentamu yakwatibwa mu Disitulikiti y'e Luuka mu buvanjuba bwa Uganda n'aggalirwa ku poliisi y'e Nalufeenya mu Jinja okumala ennaku ssatu. Okusinziira ku lupapula lw'amawulire olwa 'Daily Monitor', "Poliisi yawaayiriza omukulu Kyagulanyi okuleeta abawagizi abasoba mu bibiri abaali bakkirizibwa akakiiko k’e byokulonda mu Uganda okusobola okutangira okusaasaana kwa Kkovidi-kkumi na mwenda. Okukwatibwa kwe, kwaviirako okwekalakaasa okwetooloola eggwanga lyonna naddala mu bitundu bya Masaka, Jinja, Mukono, Mbale ne Wakiso. Wadde nga poliisi ya Uganda yali ekikkaatiriza nti abantu ataano mu bana be baali battiddwa, abalwanirizi b'eddembe ly'abantu bo baali bagamba nti omuwendo gwalinnya ng’era gusukka mu bantu ekikumi abaali batemuddwa nga n'abalala baafuna ebisago. Abantu abasukka enkumi bbiri be baakwatibwa ne baggalirwa mu makomera mu bwegugungo obwali buyitiridde. Nga kkumi na mukaaga Ogwolubereberye, akakiiko k’ebyokulonda mu Uganda kaalangirira nga Museveni bwe yali awangudde okulonda n'obululu ataano mu munaana n’obutundu mukaaga ku kikumi. Wine yagaana okukkiriziganya n’ebyali bivudde mu kulonda kuno ng'agamba, nti kwe kukyasinze okubeera okutali kwa bwesimbu mu byafaayo bya Uganda. Kyagulanyi yasisinkana mukyala we, Barbara Itungo, mu biseera nga muyizi mu siniya eyoomukaaga ku ssomero lya Bweranyangi ery’abawala. Embaga yaabwe yaliwo mu Gwomunaana bbiri kkumi na gumu oluvannyuma lw'emyaka kkumi nga babeera bombi, ng'era balina abaana bana. Kyagulanyi ne famire ye babeera ku kyalo Magere, mu Disitulikiti y’e Wakiso. Agamba nti ye n’abantu be ewaka bagenda bonna okulima mu nnimiro yaabwe okufuna emmere gye balya ewaka. Kyagulanyi ayongerako nti, “Kino nkikola kubanga njagala abaana bayige okubeera mu bulamu obwabulijjo, si ng'obwomwana w'omuntu omumanyifu."