CohleM/english-to-nepali huggingface dataset:
English: Likewise the fertility rate of woman according to census 1981 is 6.3.
Nepali: त्यस्तै कूल प्रजनन दर अर्थात् प्रजनन क्षमतायुक्त उमेर अवधिमा एक महिलाले पाउने केटाकेटीको संख्या २०३८ मा ६.३ रहेकेा अनुमान छअुनमान छ
English: The fertility rate in the age bracket of 25-29 is high.
Nepali: उमेर विशिष्ट प्रजनन दरलाई हेदर्ाा बढी प्रजनन २५-२९  वर्षको उमेर अवधिमा हुने देखिएको छढी  भएको पाइन्छ
English: That between 20-24 years is still higher. The fertility rate of the women in the rural areas is higher than that of the urban areas.
Nepali: यसमा पनि २० देखि २४ वर्षको उमेर अवधिमा प्रजनन अझ ब
English: According to the Central Bureau of Statistics the fertility rate at the end of the Sixth Plan is expected to be 6.1.
Nepali: केन्द्रीय तथ्याङ्क विभागबाट गरिएको अध्ययन अनुसार छैठौं योजनाकेा अन्त्यमा नेपालको कूल प्रजनन दर ६.१ रहेकेा अनुमान छ।
English: d) Death Rate:
Nepali: (घ) मृत्यु दर :
English: Compared to various Asian countries the death rate in  is still high.
Nepali: नेपालमाम विभिन्न एशियाली मुलुकहरुको तुलनामा मृत्युदर बढीनै छ
English: Though during the last few years this rate has dropped remarkably.
Nepali: तर केही वर्षहरुमा र्मत्युदरमा  उल्लेखनीय कमी आउन थालेको छ
English: The fast growth of population has a direct bearing on the drop of death rate.
Nepali: जनसंख्या वृद्धि तीब्ररुपमा हुनामा मृत्यु दरमा आएको यो कमीले प्रमुख  भूमिका खेलेको छ
English: In 1980 the crude (approximate) death rate was recorded at 19 per thousand.
Nepali: २०३७ मा कोरा मृत्युदर १९ प्रति हजार भएको अनुमान गरिएको थियो
English: Now this rate is 16.57 per thousand.
Nepali: हाल यो दर  १६.५७ प्रति हजार भएको अनुमान ५
English: Similarly child mortality has come down to 115.2 per thousand from 150 per thousand in 1980.
Nepali: (ङ) उमेर अनुसार जनसंख्यानावट :
English: e) Age Composition: In the census 1981 population belonging to the age group 0-14 years was 41.40 percent, 15-59 years 52.90 percent and above 60 years 5.70 percent.
Nepali: जन्मदर उच्च रहेकेा हुँदा नेपालको जनसंख्याकेा उमेर वनाव टमा केटाकेटीहरु र किशोरहरुको बाहुल्य -१४ को उमेर समूहमा कुल जनसंख्याको प्रतिशत ४१.४ प्रतिशत भएको, १५ देखि ५९ वर्षको उमेर समूहमा ५२.९ प्रतिशत र ६० देखि माथिको उमेर समूहमा ५.७ प्रतिशत जनसंख्या भएको देखिन्छरहेकेा देखिन्छ
English: On the one hand, the burden of bringing up of 41.40 percent of the population falls on the population in age group 15-59 years while on the other, because of the higher proportion of population in the age group 0-14 years high fertility population will increase in the future.
Nepali: यसरी ०-१४ वर्षको उमेर समूहमा कूल जनसंख्याको ४१.४ प्रतिशत हुनुको  अर्थ लालनपालन गर्नु पर्ने जनसंख्याको भार १५ देखि ५९ वर्षको जनसंख्याले बहन गर्नु पर्ने हुन्छ भन्ने ०.१४ को उमेर वर्षमा बढी जनसंख्या हुँदा भविष्यमा प्रजनन उमेरमा भएका जनसंख्या पनि बढ ्
English: Table 7.04 presents this picture clearly.
Nepali: न जाने हुन्छ उमेर अनुसारको जनसंख्याको वनावट विस्तृतरुपमा तालिकामा प्रस्तुत गरिएको छ।
English: f) 	Regional Distribution of Population
Nepali: (च) जनसंख्याको क्षेत्रीय वितरण :
English: Between 1971 and 1981 there has been a change (in percent) in the distribution of population.
Nepali: २०३८ को जनगणना अनुसार हिमाली क्षेत्रमा १३,०२,८९६ पहाडी क्षेत्रमा ७१,६३,११५ र तराई क्षेत्रमा ६५,५६,८२८ जनसंख्याले बसोबास गरेको पाइन्छ
English: The annual growth rate at 1.50 percent in the Himali Region and of 1.60 percent in the Hilly Region; and with 4.20 percent growth rate in the Terai Region population has grown excessively there.
Nepali: यस प्रकार हिमाली क्षेत्रमा कुल जनसंख्या ८.७ प्रतिशत,  पहाडी क्षेत्रमा ४७.७ प्रतिशत र तराई क्ष् ोत्रमा ४३.६ प्रतिशत जनसंख्या भएको देखिन्छ २०२८ र २०३८ को
English: The population density of the country was 79 persons per sq. km in 1971 which increased to 102 persons per sq. km in 1981.
Nepali: जनघनत्वको दृष्टिकोणबाट हेर्दा अधिराज्यको जनघनत्व २०२८ मा ७९ प्रति वर्ग किलोमिटर भएकोमा २०३८ मा १०२ प्रति वर्ष किलोमिटर पुग्न गयो
English: In 1981 population density in Himali Region is 25. 10 persons per sq. km in Hilly Region 116.
Nepali: २०३८ मा हिमाली क्षेत्रको जनघनत्व २५.१ प्रति वर्ग किलोमिटर, पहाडी क्षेत्रमा ११६.८ प्रति वर्ग किलोमिटर र तराई क्षेत्रमा १९२.७ प्रति वर्ग किलोमिटर भएकेा देखिन्छ
English: 80 persons per sq. km and 192 persons per sq. km. in the Terai Region.
Nepali: तालिका नं. ५ मा विभन्न भौगोलिक क्षेत्रको जनसंख्या र जनघनत्व देखाइएको छ।
English: g) Rehabilitation:
Nepali: (छ) आप्रवास :
English: Distribution, composition and growth of population has a direct bearing on migration.
Nepali: बसाई सराई गर्दा जनसंख्याको वितरण तथा बनावटको साथै जनसंख्या वृद्धिमो समेत प्रत्यक्ष असर पार्ने हुन्छ र
English: If the process of migration from the Hilly Region to Terai Region and from rural area to urban areas has speeded up, bigger migration has been taking place.
Nepali: नेपालमा हिमाली तथा पहाडी क्षेत्रबाट तराई क्षेत्रमा र ग्रामीण क्षेत्रबाट शहरी क्षेत्रमा बसाई सराई हुने प्रक्रयामा अत्यधिक वृद्धि भएको छ भने विदेशबाट हुने बसाई सराईमा पनि क्रमिक व ृद्धि हुँदे आएको छ
English: According to 1981 census, 929,585 persons migrated between 1971-1981 on the basis of geographical regions, Table 7.06 shows the migration taking from Himali Region and Hilly Region to Terai Region.
Nepali: २०३८  सालको जनगणना अनुसार २०२८-३८ को अवधिमा जम्मा भौगोलिक क्षेत्रको आधारमा ९,२९,५८५ जनाले  बसाई सरेको देखिन्छ यस सम्बन्धी तल पस्तुत तालिका अनुसार हिमाल र पहिाडी क्षेत्रबाट तराई क्षेत्रमा ठूलो संख्यामा बसाई सरेको देखाउँदछ
English: On analyzing the statistics of migration based on census 1981, 14,784,246 persons, or 98 .41 per cent of the total population of 15,022,839, have been found to have been born in  while 234,039 persons, or 1.
Nepali: नेपालमा भइरहेको आप्रवासन सम्बन्धी जानकारी लिन तथ्याङ्क विश्लेषण गर्दा २०३८ जनगणना अनुसार कुल जनसंख्या १,५०,२२,८३९ मध्ये १,४७,८४,२४६ अर्थात ् ९८.४१ प्रतिशत नेपालमा  जन्मेका छन् भने २,३४,०३९ अर्थात् १.६६ प्रतिशत विदेशमा जन्मेका र ४,५५४ अर्थात् ०३ प्रतिशत नखुलेको देखिन्छ
English: Since people are the resource for development and at the same time receiver of development fruits, projection of population is highly desirable to judge the impact of its growth in national development activities.
Nepali: २. (क) जनसंख्या प्रक्षेपण : विकासको साधन र साध्य  जनता नै भएको हुनाले राष् िट्रय विकासको परिप्रेक्ष्यमा भविष्यमा हुन सक्ने  जनसंख्याको अनुमान गरिनु वाञ्छनीय हुन्छ
English: In order to bring down the annual growth rate of population to 1.2 percent and the total fertility rate per female, to 2.5 in accordance with the long term population strategy, it has been necessary to bring down the growth rate of population to 1.99 and total fertility rate per female to 4 during the Seventh Plan.
Nepali: राष्टि्रय जनसंख्या नीति अनुसार २०४२ देखि २०५७ सम्ममा जनसंख्या वार्षिक वृद्धिदर १.२ प्रतिशतमा ल्याउन र प्रति महिला कूल प्रजनन दर २.५ मा आ े ह्राल्न दीर्घकालीन  नीतिको आधारमा सातौं योजना अवधिमा जनसंख्या वार्षिक वृद्धिदर १.९९ र कूल प्रजनन ४ मा पुर्‍याउनु पर्ने वाध्यतालाई औंल्याएको छ
English: Keeping in view the experience gained in population control activities and the trends of population growth during the past few years and also in terms of the calculation of the total fertility and mortality rate the annual population growth rate is expected to reach 2.61 during the Seventh Plan.
Nepali: जनसंख्या नियन्त्रणमा भईरहेको अनुभव र विगत वर्षह रुमा भएकेा जनसंख्याका  वृद्धिको प्रकृतिलाई ध्यानमा राखी कुल प्रजनन दर एवं मृत्यु दरको आधारमा गणना गर्दा सातौं योजना अवधिमा जनसंख्या वार्षिक वृद्धिदर २.६१ हुन आउने संभावना देखिन आएकोछ
English: Whereas the first projection is based on the target of reducing the annual population growth rate to 1.99 and the total fertility rate to 4 percent, the second projection is based on the above tendency of the expected annual population growth rate of 2.61 and the total fertility rate of 5.8 during the plan period.
Nepali: अतः सातौं योजना अवधिमा नेपालको  जनसंख्या प्रक्षेपण २ प्रकारले गरिएको छ ् दर ४ प्रथम प्रक्षेपण जनसंख्या वार्षिक वृद्धिदर १९९ र करुल प्रजनन मा ओह्राल्ने लक्ष्यको आधारमा गरिएको छ भने दोस्रो प्रक्षेपण उपरोक्त प्रवृत्तिको आधारमा योजना अवधिमा हु आउने जनसंख्या वार्षिक वृद्धि दर २.६१ र कूल प्रजनन दर ५.८ मा हुने आधारमा गरिएको छ
English: The annual population estimate during the Seventh Plan period on the basis of the first and the second projection are presented in Table 7.07 (a) add 7.07(b).
Nepali: प्रथम तथा  द्धितीय प्रक्षेपण अनुसार योजना अवधिमा प्रति वर्ष हुने जनसंख्या अनुमानमा क्रमशः तालिका नं. ७ क र ख मा प्रस्तुत गरिएको।
English: ♣ The economic and the physical targets of the Seventh Plan, has been made on the basis of 2.66 annual population growth rate.
Nepali: द्रष्टव्य :  सातौं योजनाको आर्थिक र भौतिक लक्ष्य निर्धारण गर्दा जनसंख्याको वार्षिक वृद्धिदर २.६६ प्रतिशत प्रति वर्षको आधारमा गरिएको छ।
English: Age wise Classification of Projected Population.
Nepali: (ख) उमेर अनुसार प्रक्षेपित जनसंख्याको वर्गिकरण :
English: Effect of Population Growth on Various Sectors
Nepali: (ग) जनसंख्या वृद्धिबाट विभिन्न क्षेत्रमा परेको प्रभाव :
English: Increase in population tends to have adverse effect on various development sectors.
Nepali: अप्रत्याशितरुपमा जनसंख्या वृद्धि हुनाको कारणले गर्दा विकासका वि भिन्न क्षेत्रहरुमा प्रतिकूल असर
English: Achievements in the field of economic development, on per capita basis appear to be extremely low.
Nepali: देशको आर्थिक विकासको क्षेत्रमा भएको उपलब्धी पनि सरदर प्रति व्यक्तिमा हिसाब गर्दा ज्यादै न्यून हुन जान्छपर्न जाने स्पष्ट छ
English: On the one hand, average agriculture production could not increase as expected in spite of the various measures for increasing per capita food grain production to meet the needs of the growing population, on the other hand extension of cultivable land is limited because of the mountainous native of the country.
Nepali: यसैगरी बढ्दो जनसंख्याले गर्दा खाद्यान्न आपूर्तिको लागि प्रति व्यक्ति कृषि उत्पादनमा अपेक्षित वृद्धि हुन सकेको छैन भने कृष् िा योग्य जमीनको विस्तार गर्ने कार्य पनि पहाडी मुलुक भएको कारणले गर्दा सीमित तथा खर्चालु हुन गएको छ
English: Adverse environmental situation has been created in the Hilly Region and Terai Region by extensive felling of trees for housing, extension of cultivable land and for other uses.
Nepali: वन क्षेत्रतर्फ जनसंख्या वृद्धिको कारणले गर्दा आवास, खाद्यान्न तथा अन्य प्रयोगहरुको लागि व्यापक रुपमा वन फँडानी भई पहाड, तराई दुवै क्षेत्रह रुमा प्रतिकूल वातावरणीय
English: The qualitative and quantitative development of education has been hampered because of the increasing number of students, caused mainly by the growth in population.
Nepali: यस्तै गरी बण््दो विद्यार्थी संख्याले गर्दा शिक्षा क्षेत्रको गुणात्मक तथा संख्यात्मक वृद्धिमा बाधा परिरहेकेा छ जसको प्रमुख कारण जनसंख्या वृद्धिलाई नै औंल्याउन सकिन्छस्थिति श्रृजना भउको छ
English: In spite of various measures taken in the field of health services to upgrade the general health standard of the people, no significant improvement has been recorded in the health indicators namely the morbidity, mortality and the average expectancy of life.
Nepali: जनसाधारणको स्वास्थ्य स्तर माथि उठाउन स्वास्थ्य क्षेत्रको विकासको लागि प्रयासहरु गरिएता पनि स्वास्थ्य स्तरको मापदण्डकोरुपमा रहेकेा रोगभार, मृत्युदर र औसत आयुमा वाञ्छित मात्रामा सुधार हुन सकेको पाइँदैन।
English: 3. Population Policy in the Seventh Plan
Nepali: सातौं योजनामा जनसंख्या नीति :
English: It is universally known that the ever-increasing population pressure cannot be solved by short term and one-sided programmes.
Nepali: जनसंख्याको बढ्दो चापलाई छोटा ेसमय र एकपक्षीय कार्यक्रमले मात्र घटाउन सकिँदैन भन्ने तथ्य सर्वविदितै छ
English: Therefore, long-term objective and multi-faceted national population policy was adopted in the mid-term of the Sixth Plan keeping in view the growing population.
Nepali: तसथै नेपालको बढ ् दो जनसंख्यालाई ध्यानमा राखी छैठौं योजनाको मध्यावधितिर दीर्घकालीन लक्ष्य र बहुपक्षीय नीति भएको राष्टि्रय जनसंख्या नीति तर्जुमा गरियो
English: A fifteen-year population target covering a period between 1985-2000 was fixed according to which annual population growth rate is to be reduced to 1.20 percent and fertility rate per woman to 2.5.
Nepali: यस नीति अनुसार २०४२ सालदेखि  २०५७ साल सम्ममा जनसंख्या वार्षिक वृद्धिदर १.२ प्रतिशतमा व्याउने र प्रति महिना कुल प्रजनन दरलाई २.५ मा ओह्राल्ने १५ वर्षीय जनसंख्या लक्ष्यनिर्धारण गरिएको छ
English: Assuming this target is fulfilled the projected population will reach 26.00 million in the year 2000.
Nepali: यस निर्धारित लक्ष्य अनुसारको जनसंख्या वृद्धि दर  कार्यम भएमा पनि २०५७ सालसम्ममा नेपालको जनसंख्या २ करोड ६ लाख हुने अनुमान यस प्रक्षेपणले देखाएको छ
English: This national population policy when viewed against the background of technical difficulties and of public opinions towards population control, appears to be ambitious, however, it has become essential to increase the standard of living of the people by maintaining a balance between development and population growth.
Nepali: प्राविधिक कठिनाई तथा जनसंख्या नियन्त्रणमा जनधारणाको दृष्टिकोणबाट हेदर्ा यस राष्टि्रय नीति महत्वाकाँक्षी देखिन्छ तापनि विकास र जनसंख्या वृद्धिमा जनसंख्या वृद्धिको परिप्रेक्ष्यमा अनिवार्य भइसकेको छ
English: To fulfill the target fixed under this national policy, multi-faceted strategies covering family planning services to contain the population growth rate; integrated population programmes based on ecology, forest, agriculture and rural development activities; women development programmes, mobilization of indigenous resources including the involvement of non-government organizations and migration have been adopted.
Nepali: यस राष्टि्रय नीतिले लक्षित गरे अनुसार जनसंख्या वृद्धि नियन्त्रण गर्न परिवार नियोजन सेवाको साथै वातावरण, वन, कृषि र ग्रामीण विकास क्षेत्रहरुमा एकीकृत जनसंख्या कार्यक्रम, महिला विकास कार्यक्रम, स्थानीय साधनको परिचालनका साथै गैरसरकारी संस्थाहरुको संलग्नता, बसाई सराई क्षेत्र समेत अंगालेको बहुपक्षीय कायनीति प्रतिपादन गरिएको छ
English: The objectives and policies related to population in the Seventh Plan based on the above strategies are presented in the following paragraphs.
Nepali: यसको आधारमा सातौं योजनामा जनसंख्या क्षेत्रको उद्देश्य तथा नीतिह रु निम्न अनुसार  हुनेछ।
English: Objective
Nepali: उद्देश्य :
English: To maintain a balance between population growth and economic development by minimizing the adverse effect of the pressure of the uncontrolled growth of population on its shape and distribution.
Nepali: अनियन्त्रित रुपमा वृद्धि भइरहेको जनसंख्याको चापबाट जनसंख्याको आकार तथा वितरणमा पर्न थालेको प्रतिकूल असलाई कम गरी जनसंख्या वृद्धि र आर्थिक विकासमा आवश्यक सन्तुलन ल्याउने।
English: Policies
Nepali: नीति :
English: The following policies will be adopted in fulfilling the above objective:
Nepali: यस उद्देश्यको परिपूर्तिको निम्ति निम्न नीतिह रु अपनाइएका छन्।
English: 1. by extending the family planning services the current unfulfilled demands will be fulfilled.
Nepali: १. परिवार नियोजनसेवालाई व्यापकरुपमा विस्तार गरी हाल देखिएका अपरिपूर्त मागलाई पूरा गर्ने
English: 2. to unify all activities related to population in the development projects keeping in mind the inter-relation between economic development and population.
Nepali: २. विकास र जनसंख्या बीच रहेकेा अन्तर सम्बन्धलाई ध्यानमा राखी विकास आयोजनाहरुमा जनसंख्या सम्बन्धी कार्यक्रमहरु एकीकरण गर्ने।
English: 3. to give priority to all programmes related to women because the status of women in the society, female education and employment opportunity for women all affect favorably in controlling population growth.
Nepali: ३. समाजमा महिलाहरुको स्थान, महिला शिक्षा तथा महिला रोजगारीबाट जनसंख्या वद्धि नियन्त्रण गर्नमा अनुकूल प्रभाव पर्ने भएका हुनाले महिला विकास सम्बन्धी कार्यक्रमह रुमा जोड दिने।
English: 4. to increase participation of panchayat, social organizations and non-government organizations in all programmes related to population.
Nepali: ४. जनसंख्या कार्यक्रममा पञ्चायत, वर्गीय सङ्गडन तथा अन्य गैर सरकारी संस्थाहरुको सहभागिता बढाउने।
English: 5. to control the ever-increasing rehabilitation.
Nepali: ५.
English: In carrying out the above policies the following operating policies for different sectors will be adopted.
Nepali: उपरोक्त बमोजिमको नीतिलाई अवलम्बन गरी लैजाँदा निम्नलिखित क्षेत्र तथा उप क्षेत्रमा देहाय बमोजिमका कार्यनीतिहरु अपनाइने छन्।
English: 1. Family planning services will be unified with the health services,
Nepali: ७. सङ्गठित निकायहरुमा परिवार नियोजन सेवाको व्यवस्था गराइनेछ
English: 3. To impart ways of propagating the knowledge on family planning and population education in the development projects.
Nepali: ३.  विभिन्न परियोजनाहरुमा जनसंख्या शिक्षा र परिवार नियोजन सम्बन्धी ज्ञान प्रदान गर्ने व्यवस्था गराइनेछ
English: 4. The output of all the development projects should be computed on the basis of per capita.
Nepali: ४.  विकास आयोजनाहरुको प्रतिफल(त्पादन) सकेसम्म प्रति व्यक्तिको आधारमा निर्धारण गर्ने व्यवस्था गरिनेछ
English: 5. To provide training programmes to the employees who are associated with the planning and execution of development projects for the execution of programmes meant for propagation of different aspect of population.
Nepali: ५.  विकास आयोजनाहरुको तर्जुमा र कार्यान्वयनमा संलग्न कर्मचारीलाई आयोजनाको जनसंख्या पक्ष बोध गराउन तथा जनसंख्या सम्बन्धी कार्यक्रम सञ्चालन गर्न जनसंस्था सम्बन्धी तालीमको व्यवस्था गरिनेछ
English: c. 	Female Education and Employment
Nepali: (ग) महिला शिक्षा तथा रोजगारी :
English: 1. To increase the number of admissions of women in the formal and informal education and to organize motivating programmes through appropriate institutions.
Nepali: १. औपचारिक र अनौपचारिक शिक्षामा महिलाहरुको भर्ना संख्यामा वृद्धि गर्नु गराउनुका साथै सम्बन्धित  निकायहरुबाट प्रोत्साहन कार्यक्रमहरु सञ्चालन गराइनेछ।
English: 2. To increase the number of admissions in skill development training courses and in trade schools.
Nepali: २. सीप सम्बन्धी तालीम, टे्रड स्कूल समेतमा महिलाहरुको भर्ना संख्यामा वृद्धि गरिनेछ
English: 3. To provide additional opportunities to the women for higher education.
Nepali: ३. उच्च शिक्षाको अवसर महिला वर्गलाई बढी मात्रामा प्रदान गरिनेछ
English: 4. Efforts will be made to increase the employment opportunities to women in the specified fields.
Nepali: ४. खास तोकिएका क्षेत्रहरुमा महिलाहरुको निम्तिरोजगारीको अवसर बढाउन प्रयत्न गरिनेछ
English: d. 	Activating Local Panchayats, Social Organizations and Non-government Organizations:
Nepali: (घ) स्थानीय पञ्चायत, वर्गीय सङ्गठन र गैर सरकारी निकायहरुलाई सकृय गर्ने :
English: 1. To make arrangements in availing the support of these organizations for promotion and publicity of the activities and problems related with population and the programmes related with family planning.
Nepali: १. जनसंख्या गतिविधि र समस्याहरु सम्बन्धी जानकारीको प्रचार प्रसार तथा परिवार नियोजन कार्यक्रमहरुमा यी निकायहरुको सहयोग प्राप्त गर्ने व्यवस्था गरिनेछ।
English: 2. To promote and publicize vital registration system through these institutions and organizations.
Nepali: २. जन्म, मृत्यु दर्ता प्रणालीको सफलताको निम्ति यी संस्थाह
English: 3. To activate the central population assistance committee which has representations from the non- government organization as well. 4. The government institutions will associate non-government associations in training courses and seminars related with population.
Nepali: गैह्र सरकारी निकायहरुको प्रतिनिधि भएको केन्द्रित जनसंख्या सहयोग समितिलाई सकृय तुल्याइनेछ ४. सरकारी निकायहरुले जनसंख्या सम्बन्धी तालीम, गोष्ठी आदिमा आवशयकता अनुसार गैर सरकारी  निकायहरुलाई संलग्न गराइनेछ।
English: e. 	Control of Rehabilitation
Nepali: (ङ) आप्रवास नियन्त्रण व्यवस्थित गर्ने :
English: 1. Persons crossing international boundary will be encouraged to register their personal information including citizenship at the entry points.
Nepali: १. रुमा नेपाल आयने र नेपाल बाहिर जानेहरुले आफ्नो नागरिकता समेत खोली विवरण भर्ने व्यवस्था गरिनेछ नेपालको अन्तर्राष्टि्रय सीमानामा मुख्य मुख्य आवत जावत स्थलह
English: 2. To make arrangements to make it obligatory to have work permits from the local panchayats (village or town) for taking up work.
Nepali: २. काम गर्नु पर्ने स्थानको स्था नीय पञ्चायत (नगर वा गाउँ) को काम गनृ स्वीकृति लिने व्यवस्था  गरिनेछ।
English: 3. Training will be organized widely within  for developing skills.
Nepali: ३. नेपाल भित्रै सीप सम्बन्धी तालीम व्यापकरुपमा सञ्चालन गरिनेछ
English: Training programmes organized by the trade schools, ministries and departments of HMG will be increased and their implementation speeded up.
Nepali: ट्रेड सकूल लगायत विभिन्न मन्त्रालय, विभागहरुले सञ्चालन गर्र्ने सीप सम्बन्धी तालीममा वृद्धि र तीब्रता ल्याइने छ
English: 4. On-the-spot training programmes will be conducted in big projects.
Nepali: ४. ठूलो आयोजना (निर्माण) स्थलहरुमा सीप तालीमको व्यवस्था गरिनेछ।
English: f. 	Extension and Consolidation of Vital Registration System.
Nepali: (च) जम्म मृत्यु दर्ता प्रणाली विस्तार तथा सुदृढीकरण :
English: 1. Registration of birth and death will be extended gradually in all the districts.
Nepali: १. जन्म, मुत्यु दर्ता प्रणाली क्रमिक रुपमा लागू हुने गरी अधिराज्यका सबै जिल्लाहरुमा विस्ता गरिनेछ।
English: 2. Arrangements will be made to utilize the collected statistics for analysis and project planning.
Nepali: २. छ सङ्कलन भएका तथ्याङ्कको विश्लेषण र कार्यक्रम तर्जुमामा प्रयोगकेा व्यवस्था गरिने
English: 3. Registration of birth and death will be made more effective through Panchayats.
Nepali: ३. जन्म, मृत्यु दर्ता प्रणालीलाई पञ्चायतको माध्यमबाट बढी प्राभावकारीरुपले लागू गरिनेछ
English: g. Population Education and Training.
Nepali: (छ) जनसंख्या शिक्षा र तालीम :
English: 1. Courses on population will be included in the formal and informal education and also in higher education.
Nepali: १. औपचारिक तथा अनौपचारिक शिक्षा, एवं उच्च शिक्षामा जनसंख्या शिक्षाको पठन पाठनको व्यवस्था गरिनेछ।
English: 2. Courses on population education will be included in the higher level courses for training of teachers.
Nepali: २. शिक्षक प्रशिक्षणमा उच्च तहसम्म जनसख्या शिक्षा पाठ्यक्रम समावेश गरिनेछ।
English: 3. Short and medium term training courses will be organized for the employees associated with the population programmes and necessary institutional arrangements will thereby be made.
Nepali: ३. जनसंख्या कार्यक्रमहरुमा संलग्न कर्मचारीहरुकेा निमित्त छोटो र मध्यम अवधिको जनसंख्या तालीम सञ्चालन गर्नुका साथै यसको निम्ति संस्थागत व्यवस्था गरिनेछ।
English: 4. Employment Policy a.
Nepali: ४. रोजगारी नीति :
English: Employment Promotion: Manpower is one of the major resources of the country.
Nepali: रोजगारी प्रवर्द्धन : जनशक्ति देश विकाससको एक प्रमुख साधन हो
English: Population of is increasing at the annual rate of 2.66 percent.
Nepali: नेपालको जनसंख्या २.६६ प्रतिशत वार्षिकको दरले  दु्रतगतिमा बढी रहेकेा छ
English: It is natural that economically active population also grows along with the overall population growth.
Nepali: जनसंख्याको वृद्धिको साथ साथै आर्थिक दृष्टिले सकृय हुन सक्ने जनसंख्यामा वृद्धि  दै गएमा देशको अर्थतन्त्रमा  नकारात्मक प्रभावहरु पर्दै जान्छन्
English: It is therefore essential to involve the increase of active population in the productive employment.
Nepali: अतः बढीरहेकेा सकृय जनसंख्यालाई उत्पादनशील रोजगारीमा संलग्न गराउनु देश विकासको लागि अति आवश्यक छजानु स्वाभाविक हो ्
English: Various measures were launched in increasing employment opportunities in the previous plans.
Nepali: गित योजना अवधिहरुमा रोजगारीमा वृद्धि ल्याउन विभिन्न उपायहरु गरिए
English: If agricultural tools were made available so were the irrigation facilities extended in order to increase the employment opportunities for the small farmers.
Nepali: कृषि क्षेत्रमा रोजगारी  बढाउन साना किसानहरुलाई कृषिको निम्ति आवश्यक सामग्रीहरु उपलब्ध गराउनुको साथै सिंचाई सुविधाको विस्तार गरिउको छ
English: Employment opportunities were made available to the unemployed and semi-employed rural population by launching rehabilitation programmes.
Nepali: त्यस्तै पुनर्वास कार्यक्रमहरु सञ्चालन गरी बेरोजगार र अर्ध वेरोजगार ग्रामीण जनतालाई उत्पादक रोजगारीका अवसरहरु जुटाइएका छन्
English: Creation of employment opportunities in the non-agriculture sectors such as industry, construction activities and services, were attempted in order to divert the additional burden on agriculture by the added labor force.
Nepali: कृषि क्षेत्रले थप श्रमशक्तिको बोझ थाम्न कठिन हुने हुँदा, गैह्र कृषि क्षेत्रमा रोजगारी बढाउन उद्योग, निर्माण र सेवातर्फ पनि रोजगारीको अवसरह रु सृजना गर्ने प्रयास भएको  छ
English: In spite of all these efforts, the problem of unemployment and semi-employment has not been much affected.
Nepali: यस सबै प्रयासहरु हुँदा हुँदै पनि बेरोजगारी र अर्ध बेरोजगारीको समस्या यथावत कायमनै रहेको देखिन्छ।