CohleM/english-to-nepali huggingface dataset:
English: “Guardian” means a person appointed under the prevailing law for the protection of the rights and interests of the persons with disability;
Nepali: (ढ) “संरक्षक” भन्नाले अपाङ्गता भएका व्यक्तिको हक, हितको संरक्षण गर्न प्रचलित कानून बमोजिम नियुक्त गरिएको व्यक्ति सम्झनु पर्छ ।
English: “Protection Officer” means the officer referred to in Section 58. Chapter-2
Nepali: (ण) “संरक्षण अधिकृत” भन्नाले दफा ५८ बमोजिमको अधिकृत सम्झनु पर्छ । परिच्छेद–२
English: Classification of Disability, Identity Card and Records
Nepali: अपाङ्गताको वर्गीकरण, परिचयपत्र तथा अभिलेख
English: Classification of disability: (1) The classification of disability shall be as contained in Schedule.
Nepali: ३. अपाङ्गताको वर्गीकरण ः (१) अपाङ्गताको वर्गीकरण अनुसूचीमा उल्लेख भए बमोजिम हुनेछ ।
English: (2) The Ministry may, as prescribed, make alteration in the classification of disability referred to in sub-section (1), on the recommendation of the Committee.
Nepali: (२) मन्त्रालयले तोकिए बमोजिमको समितिको सिफारिसमा उपदफा (१) बमोजिमकोे अपाङ्गताको वर्गीकरणमा हेरफेर गर्न सक्नेछ ।
English: Provisions relating to disability identity card: (1) In order to obtain the disability identity card, a person with disability himself or herself or any of his or her family members or guardian shall make an application, along with recommendation of the concerned Ward Office to the Local Level.4
Nepali: ४. अपाङ्गताको परिचयपत्र सम्बन्धी व्यवस्था ः (१) अपाङ्गता भएका व्यक्तिले अपाङ्गताको परिचयपत्र प्राप्त गर्न निज आफैले वा निजको परिवारको कुनै सदस्य वा संरक्षकले सम्बन्धित वडा स्थानीय तहको सिफारिस सहित स्थानीय तहमा निवेदन दिनु पर्नेछ ।
English: Notwithstanding anything contained in sub-section (1), if a person with disability is not able to make an application on his or her own or any of his or her family members or guardian is not available, the Ward Chairperson of the concerned Ward may, on his or her behalf, make an application pursuant to sub- section (1) for the disability identity card.
Nepali: (२) उपदफा (१) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि अपाङ्गता भएका कुनै व्यक्ति आफैले निवेदन दिन नसक्ने भएमा वा निजको परिवारको कुनै सदस्य वा संरक्षक पनि नभएमा स्थानीय तहका सम्बन्धित वडाका वडा अध्यक्षले अपाङ्गता परिचयपत्रको लागि निजको तर्फबाट उपदफा (१) बमोजिम निवेदन दिन सक्नेछ ।
English: Upon receipt of an application pursuant to sub-section (1) or (2), the Local Level shall make necessary inquiry into the application, and in the case of the person with disability whose disability appears clearly upon making such inquiry, issue the disability identity card in the prescribed format, also specifying the classification of disability.
Nepali: (३) उपदफा (१) वा (२) बमोजिम निवेदन प्राप्त भएपछि स्थानीय तहले सो निवेदन उपर आवश्यक जाँचबुझ गर्नेछ र त्यसरी जाँचबुझ गर्दा प्रष्ट रुपमा अपाङ्गता देखिने व्यक्तिको हकमा अपाङ्गताको वर्गीकरण समेत उल्लेख गरी तोकिए बमोजिमको ढाँचामा अपाङ्गताको परिचयपत्र दिनु पर्नेछ ।
English: If, in making inquiry into the application pursuant to sub-section 3, it is not clear to which classification of disability the person belongs or there is a doubt as to whether the person has disability, the Local Level shall submit the matter to the coordination committee, and shall give the disability identity card pursuant to sub-section (3), on the basis of Recommendation of that committee.
Nepali: (४) उपदफा (३) बमोजिम निवेदन जाँचबुझ गर्दा अपाङ्गताको कुन वर्गीकरणमा पर्ने हो सो प्रष्ट नभएका वा अपाङ्गता भए वा नभएको सम्बन्धमा द्विविधा भएका व्यक्तिको हकमा स्थानीय तहले समन्वय समिति समक्ष पेश गरी सो समितिको सिफारिसको आधारमा उपदफा (३) बमोजिम अपाङ्गताको परिचयपत्र दिनु पर्नेछ ।
English: Before making the recommendation pursuant to sub-section (4), the coordination committee shall, if it considers necessary to have physical examination of the person obtaining disability identity card, have the health- check-up of that person in a nearby government hospital, at the expenses of the Local Level.
Nepali: (५) समन्वय समितिले उपदफा (४) बमोजिम सिफारिस गर्नुअघि अपाङ्गताको परिचयपत्र प्राप्त गर्ने व्यक्तिको शारीरिक परीक्षण गर्न आवश्यक देखेमा स्थानीय तहको खर्चमा नजिकको सरकारी अस्पतालमा निजको स्वास्थ्य परीक्षण गराउनु पर्नेछ ।
English: If, upon making an inquiry or physical examination pursuant to this section, it appears that the disability identity card cannot be issued to any person, the Local Level shall give information thereof, along with the reason, to the applicant.
Nepali: (६) यस दफा बमोजिम जाँचबुझ वा शारीरिक परीक्षण गर्दा कुनै व्यक्तिलाई अपाङ्गताको परिचयपत्र दिन मिल्ने नदेखिएमा स्थानीय तहले सोको कारण सहितको जानकारी निवेदकलाई दिनु पर्नेछ ।
English: A person who is not satisfied with the decision made by the Local Level not to issue the disability identity card pursuant to sub-section (6) may make a complaint in the ministry or the official designated by the Ministry within thirty- five days and the decision made by the Ministry on such a complaint shall be final.
Nepali: (७) उपदफा (६) बमोजिम अपाङ्गताको परिचयपत्र दिन नमिल्ने गरी स्थानीय तहबाट भएको निर्णय उपर चित्त नबुझ्ने व्यक्तिले पैँतीस दिनभित्र मन्त्रालय वा मन्त्रालयले तोकेको अधिकारी समक्ष उजूरी दिन सक्नेछ र त्यस्तो उजूरी सम्बन्धमा मन्त्रालयले गरेको निर्णय अन्तिम हुनेछ ।
English: Other provisions relating to the issuance of the identity card to the person with disability shall be as prescribed.
Nepali: (८) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई परिचयपत्र दिने सम्बन्धी अन्य व्यवस्था तोकिए बमोजिम हुनेछ ।
English: Prohibition on obtaining identity card by giving false details: (1) No person shall obtain the disability identity card by giving false details or obtaining the disability identity card of another category of disability by giving false details to the effect that the person belongs to that category of disability.
Nepali: ५. झुट्टा विवरण दिई परिचयपत्र प्राप्त गर्न नहुने ः (१) कसैले पनि झुट्टा विवरण दिई अपाङ्गताको परिचयपत्र प्राप्त गर्न वा एक प्रकारको अपाङ्गताको वर्गीकरणमा पर्नेमा झुट्टा विवरण दिई अर्को प्रकारको वर्गीकरणको अपाङ्गताको परिचयपत्र प्राप्त गर्न हुँदैन ।
English: (2) If any person obtains the disability identity card in contravention of sub-section (1), the identity card obtained by that person shall be cancelled, and action shall be taken against that person under this Act.
Nepali: (२) कसैले उपदफा (१) विपरीत अपाङ्गताको परिचयपत्र प्राप्त गरेमा त्यस्तो व्यक्तिको परिचयपत्र रद्द गरी निजलाई यस ऐन बमोजिम कारबाही गरिनेछ ।
English: (3)5 Notwithstanding anything contained in sub-section (2), if it appears that any authority has issued another category of identity card to a person with disability despite that the real details were provided, recommendation shall be made for action against the authority issuing that identity case, under the prevailing law.
Nepali: (३) उपदफा (२) मा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि यथार्थ विवरण दिंदादिंदै कुनै अधिकारीले अपाङ्गता भएको व्यक्तिलाई बेग्लै वर्गको परिचयपत्र प्रदान गरिएको देखिएमा सो परिचयपत्र दिने अधिकारीलाई प्रचलित कानून बमोजिम कारबाहीको लागि सिफारिस गरिनेछ ।
English: (4) If it is found that any person has, on the basis of the disability identity card obtained by furnishing false details, been appointed to the post that is reserved for the person with disability in accordance with the prevailing law, notwithstanding anything contained in the prevailing law, such appointment shall be cancelled at any time, the salary and other facilities obtained by him or her shall be recovered as government dues, and such a person shall be punished under the prevailing law as if he or she has lied the qualification for obtaining the post.
Nepali: (४) कसैले झुट्टा विवरण दिई प्राप्त गरेको अपाङ्गताको परिचयपत्रको आधारमा प्रचलित कानून बमोजिम अपाङ्गता भएका व्यक्तिको लागि आरक्षित गरिएको पदमा कुनै व्यक्ति नियुक्ति भएको पाइएमा प्रचलित कानूनमा जुनसुकै कुरा लेखिएको भए तापनि त्यस्तो नियुक्ति जुनसुकै बखत बदर गरी निजले पाएको तलब तथा अन्य सुविधा समेत सरकारी बाँकी सरह असूल उपर गरी पद प्राप्तिका लागि योग्यता ढाँटेको कसूर गरेको मानी प्रचलित कानून बमोजिम सजाय गरिनेछ ।
English: 6.6 To maintain records: (1) The Local Level shall prepare records, along with the details as prescribed, of the persons with disabilities who reside permanently within its area and update such records each year.
Nepali: ६. अभिलेख राख्नु पर्नेः (१) स्थानीय तहले आफ्नो क्षेत्रभित्र स्थायी रुपमा बसोबास गर्ने अपाङ्गता भएका व्यक्तिको तोकिए बमोजिमको विवरण सहितको अभिलेख तयार गरी प्रत्येक वर्ष अद्यावधिक गर्नु पर्नेछ ।
English: The Local Level shall forward the records updated in accordance with sub-section (1) to the Ministry looking after the federal affairs of the Government of Nepal, Ministry and the Provincial Ministry looking after the social sector.
Nepali: (२) उपदफा (१) बमोजिम अद्यावधिक गरेको अभिलेख स्थानीय तहले नेपाल सरकारको संघीय मामिला सम्बन्धी विषय हेर्ने मन्त्रालय, मन्त्रालय र प्रदेशको सामाजिक क्षेत्र हेर्ने मन्त्रालयमा पठाउनु पर्नेछ ।
English: The Ministry shall prepare integrated details of the persons with disabilities, on the basis of the records received pursuant to sub-section (2).
Nepali: (३) उपदफा (२) बमोजिम प्राप्त अभिलेखको आधारमा मन्त्रालयले अपाङ्गता भएका व्यक्तिको एकीकृत विवरण तयार गर्नु पर्नेछ ।
English: It shall not be bound to provide the services and facilities to be provided under this Act to those persons with disabilities who are not included in the records pursuant to this Section.
Nepali: (४) यस दफा बमोजिम अभिलेखमा समावेश नभएका अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई यस ऐन बमोजिम उपलब्ध गराउने सेवा, सुविधा प्रदान गर्न बाध्य हुने छैन ।
English: Rights of Persons with Disabilities
Nepali: अपाङ्गता भएका व्यक्तिको अधिकार
English: Entitlement to enjoy rights under the prevailing law: The persons with disabilities shall have the right to enjoy the rights granted under the prevailing law on an equal basis with others, in addition to the rights granted by this Act.
Nepali: ७. प्रचलित कानून बमोजिमका अधिकार उपभोग गर्न पाउने ः अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई यस ऐनद्वारा प्रदत्त अधिकारका अतिरिक्त अन्य व्यक्ति सरह समान आधारमा प्रचलित कानून बमोजिम प्रदत्त अधिकारको उपभोग गर्न पाउने अधिकार हुनेछ ।
English: Right against discrimination: (1) No person with disability shall be subjected to discrimination on the basis of disability or be deprived of personal liberty.
Nepali: ८. भेदभाव विरुद्धको अधिकार ः (१) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई अपाङ्गताको आधारमा भेदभाव वा निजलाई वैयक्तिक स्वतन्त्रताबाट बञ्चित गरिने छैन ।
English: Explanation: For the purposes of this Section, “discrimination on the basis of disability” means any distinction, exclusion or restriction on the basis of disability which has the purpose or effect of impairing or nullifying the recognition, enjoyment or exercise, on an equal basis with others, of human rights and fundamental freedoms in the political, economic, social, cultural, civil or any other field, and this term also includes denial of reasonable accommodation.
Nepali: स्पष्टीकरण ः यस दफाको प्रयोजनका लागि “अपाङ्गताको आधारमा भेदभाव” भन्नाले अन्य व्यक्ति सरह समान आधारमा राजनीतिक, आर्थिक, सामाजिक वा सांंस्कृतिक क्षेत्रमा मानव अधिकार तथा आधारभूत स्वतन्त्रताको उपभोग वा प्रयोगमा बाधा अवरोध सृजना गर्ने वा अपाङ्गताका आधारमा भिन्न गराउने, बहिष्करण गर्ने वा रोक लगाउने कार्य सम्झनु पर्छ र सो शब्दले उपयुक्त अनुकूलताको अस्वीकारको विभेदलाई समेत जनाउँछ ।
English: No person shall make any kind of discrimination on the basis of disability in making enrolment of a person with disability in an educational institute, in lending loans by a bank or financial institution, with or without security, or doing other financial transaction or in selecting any employment or in providing any service, facility provided publicly whether for fee or reward.
Nepali: (२) कसैले पनि अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई शैक्षिक संस्थामा भर्ना गर्दा, बैङ्क तथा वित्तीय संस्थाबाट धितो राखी वा नराखी ऋण लिँदा वा अन्य वित्तीय कारोबार गर्दा, कुनै रोजगारीका लागि छनौट गर्दा वा शुल्क लिई वा नलिई सार्वजनिक रुपमा उपलब्ध गराइएका कुनै पनि सेवा, सुविधा प्रदान गर्दा अपाङ्गताका आधारमा कुनै पनि प्रकारको भेदभाव गर्न पाइने छैन ।
English: No member of his or her family or guardian shall, on the basis of disability, make any kind of discrimination against a person with disability in the maintenance, care, provision of foods, distribution of property or any other act.
Nepali: (३) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई निजको परिवारका कुनै सदस्य वा संरक्षकले अपाङ्गता भएकै आधारमा पालन पोषण, खानपान, हेरचाह, सम्पत्ति बाँडफाँड वा अन्य कार्यमा कुनै प्रकारको भेदभाव गर्न पाइने छैन ।
English: No person shall, on the basis of disability, be prohibited from using or entering into any building or place that is open for use or entry by the general public whether with or without fee or no additional terms or liability shall be imposed in this respect on such basis.
Nepali: (४) कुनै दस्तुर बुझाई वा नबुझाई सर्वसाधारण व्यक्तिले प्रयोग वा प्रवेश गर्न पाउने गरी खुला गरिएको कुनै भवन वा स्थानको प्रयोग वा प्रवेशमा अपाङ्गता भएको आधारमा कुनै व्यक्तिलाई निषेध गर्न वा थप शर्त वा दायित्व राख्न पाइने छैन ।
English: Right to community life: (1) A person with disability shall have the right to live with his or her family or guardian or in a place of residence chosen by him or her, on an equal basis with others, and he or she shall not be compelled to live in any specific place.
Nepali: ९. सामुदायिक जीवनको अधिकार ः (१) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई अन्य व्यक्ति सरह समान रुपमा आफ्नो परिवार वा संरक्षकसँग वा आफूले छनौट गरेको बासस्थानमा बस्ने अधिकार हुनेछ र निजलाई कुनै खास स्थानमा बस्नका लागि बाध्य पारिने छैन ।
English: (2) The persons with disabilities shall have the right to obtain assistive materials and community assistance in order to earn the living respectfully.
Nepali: (२) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई सम्मानपूर्वक जीवनयापन गर्न तोकिए बमोजिम सहायक सामग्री तथा सामुदायिक सहायता सेवा पाउने अधिकार हुनेछ ।
English: Right of protection: (1) The person with disability shall have the right to obtain protection against any kind of inhuman or degrading treatment, physical or mental violence, gender-based violence, domestic violence, sexual harassment and exploitation by the family guardian or other person.
Nepali: १०. संरक्षणको अधिकार ः (१) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई परिवार, संरक्षक वा अन्य व्यक्तिबाट हुने हरेक किसिमका अमानवीय वा अपमानजनक व्यवहार, शारीरिक वा मानसिक हिंसा, लैङ्गिक हिंसा, घरेलु हिंसा, यौनजन्य दुव्र्यवहार र शोषण विरुद्ध संरक्षण प्राप्त गर्ने अधिकार हुनेछ ।
English: The persons with disabilities shall have the right to obtain security, rescue and protection with priority in times of armed conflict, state of emergency or disaster.
Nepali: (२) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई सशस्त्र संघर्ष, सङ्कटकाल वा विपद् परेको अवस्थामा प्राथमिकताका साथ सुरक्षा, उद्धार तथा संरक्षण पाउने अधिकार हुनेछ ।
English: The Government of Nepal shall make the following provisions in order to protect the persons with disabilities against any kind of exploitation, violence and harassment including gender-based violence: To obtain information of incidents of exploitation, violence, harassment, gender-based and sexual violence committed against the persons with disabilities, and maintain records thereof,
Nepali: (३) नेपाल सरकारले अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई लैङ्गिक हिंसा लगायत सबै प्रकारका शोषण, हिंसा र दुव्र्यवहारबाट संरक्षण गर्नको लागि देहाय बमोजिमको व्यवस्था गर्नेछ ः– (क) अपाङ्गता भएका व्यक्ति विरुद्ध भएका शोषण, हिंसा र दुव्र्यवहारजन्य, लैङ्गिक तथा यौनजन्य हिंसाका घटनाको जानकारी लिने तथा अभिलेख राख्ने,
English: to take effective legal action in accordance with this Act and the prevailing law against exploitation, violence and incidents referred to in clause (a),
Nepali: (ख) खण्ड (क) बमोजिमको शोषण, हिंसा तथा घटनाका विरुद्धमा यस ऐन तथा प्रचलित कानून बमोजिम प्रभावकारी कानूनी कारबाही गर्ने,
English: To immediately and effectively provide security to, rescue, protect and rehabilitate, the victims from such incidents,
Nepali: (ग) त्यस्ता घटनाबाट पीडितको तत्काल र प्रभावकारी रुपमा सुरक्षा, उद्धार, संरक्षण तथा पुनस्र्थापना गर्ने,
English: To make proper arrangements for preventing such incidents,
Nepali: (घ) त्यस्ता घटना हुन नदिनका लागि उपयुक्त व्यवस्था गर्ने,
English: To launch awareness and counselling programs at the community level against such incidents.
Nepali: (ङ) त्यस्ता घटनाका विरुद्धमा सामुदायिक स्तरमा सचेतना तथा परामर्श कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने ।
English: Right of political participation: (1) The persons with disabilities shall, on an equal basis with others, have the right to become candidate in elections in a fearless environment and to cast votes voluntarily, with or without assistance of others.
Nepali: ११. राजनीतिक सहभागिताको अधिकार ः (१) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलार्ई अन्य व्यक्ति सरह समान आधारमा भयमुक्त वातावरणमा निर्वाचनमा उम्मेदवार हुने र स्वेच्छिक रूपमा कसैको सहयोग लिई वा नलिई मतदान गर्ने अधिकार हुनेछ ।
English: (2) The Government of Nepal shall make appropriate provisions that the process and facilities of voting are accessible to the persons with disabilities and materials related thereto are easily understandable by and accessible to them.
Nepali: (२) नेपाल सरकारले अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई मतदानको प्रक्रिया, सुविधा र सामग्रीलाई पहुँचयुक्त तथा बुझ्न र प्रयोग गर्न सक्ने गरी उपयुक्त व्यवस्था मिलाउनेछ ।
English: Right of participation in policy making: (1) The persons with disabilities shall have the right to participate on their own or through their related unions, organisations in the process of development of important policies that may affect them.
Nepali: १२. नीति निर्माणमा सहभागिताको अधिकार ः (१) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई असर पार्ने प्रकृतिका महत्वपूर्ण नीति निर्माण प्रक्रियामा अपाङ्गता भएका व्यक्ति स्वयं वा निजसँग सम्बन्धित संघ, संस्था मार्फत सहभागी हुने अधिकार हुनेछ ।
English: (2) In making participation in the development of policies pursuant to sub- section (1), the views expressed by the persons with disabilities shall be given appropriate place on the basis of relevancy.
Nepali: (२) उपदफा (१) बमोजिम नीति निर्माण प्रक्रियामा सहभागी हुँदा अपाङ्गता भएका व्यक्तिले व्यक्त गरेको विचारलाई सान्दर्भिकताको आधारमा उचित स्थान दिइनेछ ।
English: Right to form unions: The persons with disabilities shall have the right to establish, operate and manage unions or organisations in accordance with the prevailing law.
Nepali: १३. संस्था खोल्ने अधिकार ः अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई प्रचलित कानून बमोजिम संघ वा संस्थाको स्थापना, सञ्चालन र व्यवस्थापन गर्न पाउने अधिकार हुनेछ ।
English: Right to participate in the cultural life: (1) The persons with disabilities shall have the right to participate, on an equal basis with others, in cultural programs or services and entertainment, including television programs, films, dramas, theatres, cinema halls, libraries, tourism services, arts, literature and music, in accessible formats and manner.
Nepali: १४. सांस्कृतिक जीवनमा सहभागी हुने अधिकार ः (१) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई अन्य व्यक्ति सरह समान आधारमा टेलिभिजन कार्यक्रम, चलचित्र, नाटक, नाट्यशाला, सिनेमा हल, पुस्तकालय, पर्यटकीय सेवा, कला, साहित्य, सङ्गीत लगायतका सांस्कृतिक कार्यक्रम वा सेवा र मनोरञ्जनमा पहुँचयुक्त ढाँचा र विधिमा सहभागी हुने अधिकार हुनेछ ।
English: The persons with disabilities shall have the right to develop and utilize their creative, artistic, intellectual, professional and internal potentiality.
Nepali: (२) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई सिर्जनशील, कलात्मक, बौद्धिक, व्यावसायिक, पेशागत तथा आन्तरिक क्षमताको विकास र उपयोग गर्ने अधिकार हुनेछ ।
English: The persons with disabilities shall have the right, on an equal basis with others, to recognition and support of their specific cultural and linguistic identity, including sign languages and deaf culture.
Nepali: (३) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई अन्य व्यक्ति सरह समान आधारमा साङ्केतिक भाषा, बहिरा संस्कृति लगायत विशेष सांस्कृतिक तथा भाषिक पहिचानको मान्यता र सहायता पाउने अधिकार हुनेछ ।
English: Right of access to services, facilities and justice: (1) The persons with disabilities shall have the right to have easy access to other services and facilities that are open or provided for the public, including educational institutes, housing, workplaces, buildings, roads, transportation, and electronic communication services.
Nepali: १५. सेवा, सुविधा तथा न्यायमा पहुँचको अधिकार ः (१) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई शैक्षिक संस्था, आवास, कार्यस्थल, भवन, सडक, यातायात, विद्युतीय सञ्चार सेवा लगायत सर्वसाधारणलाई खुला भएका वा प्रदान गरिएका अन्य सेवा तथा सुविधाहरूमा सहज पहुँचको अधिकार हुनेछ ।
English: (2) The persons with disabilities shall have the right to free legal aid in order to ensure that they have access to justice.
Nepali: (२) अपाङ्गता भएका व्यक्तिको न्यायमा पहुँच सुनिश्चित गर्न निःशुल्क कानूनी सहायताको अधिकार हुनेछ ।
English: Right to social security: (1) The persons with disabilities as prescribed shall have the right to obtain economic assistance or social security as prescribed from the Government of Nepal.
Nepali: १६. सामाजिक सुरक्षाको अधिकार ः (१) तोकिएका अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई नेपाल सरकारबाट तोकिए बमोजिमको आर्थिक सहयोग वा सामाजिक सुरक्षा प्राप्त गर्ने अधिकार हुनेछ ।
English: (2) The persons with disabilities shall, in obtaining and enjoying any opportunity, have the right to get reimbursement for additional expenses incurred in the assistive services that they use.
Nepali: (२) अपाङ्गता भएका व्यक्तिले कुनै पनि अवसरको प्राप्ति र उपभोग गर्दा निजले प्रयोग गर्ने सहायता सेवामा भएको अतिरिक्त व्ययभारको सोधभर्ना पाउने अधिकार हुनेछ ।
English: Right to Information: (1) The persons with disabilities shall have the right to obtain information from public communication media in disabled friendly and accessible formats.
Nepali: १७. सूचना तथा जानकारीको अधिकार ः (१) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई सार्वजनिक सञ्चारका माध्यमबाट अपाङ्गमैत्री तथा पहुँचयुक्तताको आधारमा सूचना तथा जानकारी पाउने अधिकार हुनेछ ।
English: Electronic broadcasting Institutions of public communication shall conduct news and other programs in sign language in such a number as specified by the Government of Nepal.
Nepali: (२) सार्वजनिक सञ्चारका विद्युतीय प्रसारण संस्थाले नेपाल सरकारले तोके बमोजिमको सङख्यामा साङ्केतिक भाषामा समाचार तथा अन्य कार्यक्रम सञ्चालन गर्नु पर्नेछ ।
English: The persons with disabilities shall have the right to obtain the information that is intended for the public in accessible formats and appropriate technology without any additional fees or charges.
Nepali: (३) अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई सर्वसाधारणको लागि लक्षित गरिएका सूचना थप शुल्क वा दस्तुर बिना पहुँचयुक्त ढाँचा र प्रविधिमा प्राप्त गर्ने अधिकार हुनेछ ।
English: Communication service providers, including telephone and internet, shall make available the services that they provide to the persons with disabilities in accessible formats and usable manner, within the period specified by the Government of Nepal.
Nepali: (४) टेलिफोन तथा इन्टरनेट लगायतका सञ्चार सेवा प्रदायकले आफूले प्रदान गर्ने सेवा नेपाल सरकारले तोकिदिएको अवधिभित्र अपाङ्गता भएका व्यक्तिको पहुँचयुक्त ढाँचा र प्रयोग गर्न मिल्ने गरी उपलब्ध गराउनु पर्नेछ ।
English: Right to movement: The persons with disabilities shall have the right on an equal basis with others to make movement with their assistant materials and assistance of persons of their choice.
Nepali: १८. आवतजावतको अधिकार ः अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई अन्य व्यक्ति सरह आफ्नो सहायक सामग्री र आफूले रोजेको सहयोगीका साथ आवतजावत गर्ने अधिकार हुनेछ ।
English: Additional Rights of Women and Children with Disabilities
Nepali: अपाङ्गता भएका महिला तथा बालबालिकाका थप अधिकार
English: Rights of Women with Disabilities: (1) The Government of Nepal shall make necessary provisions as prescribed to protect the rights of women with disabilities and to create an environment that is conducive to the maximum use of their knowledge, skill and potential.
Nepali: १९. अपाङ्गता भएका महिलाको अधिकार ः (१) नेपाल सरकारले अपाङ्गता भएका महिलाको अधिकारको संरक्षण गर्न तथा उनीहरुको ज्ञान, सीप तथा क्षमताकोे उच्चतम उपयोगका लागि उपयुक्त वातावरण निर्माण गर्न तोकिए बमोजिम आवश्यक व्यवस्था गर्नु पर्नेछ ।
English: (2) The Government of Nepal shall make necessary provisions for the protection of their health and the reproductive right, taking into account the special situation of the women with disabilities.
Nepali: (२) नेपाल सरकारले अपाङ्गता भएका महिलाको विशेष अवस्थालाई ध्यानमा राखी उनीहरुको स्वास्थ्य तथा प्रजनन् अधिकारको संरक्षणको लागि आवश्यक व्यवस्था गर्नु पर्नेछ ।
English: Rights of children with disabilities: (1) The children with disabilities shall have the right to ensure their dignity and honour, promote self-reliance, participate actively in the society and earn the living in a respectful manner.
Nepali: २०. अपाङ्गता भएका बालबालिकाको अधिकार ः (१) अपाङ्गता भएका बालबालिकालाई आफ्नो मान, प्रतिष्ठा सुनिश्चित गर्ने, आत्मनिर्भरता प्रबद्र्धन गर्ने, समाजमा सक्रिय रुपले सहभागी हुने तथा सम्मानजनक तवरले जीवन व्यतीत गर्ने अधिकार हुनेछ ।