CohleM/english-to-nepali huggingface dataset:
English: To increase production and productivity by means of research and development of biotechnology as well as transfer of technology, and improve the living standard of Nepali people by achieving a significant progress in the field of public health and environment.
Nepali: जैविक प्रविधिको अनुसन्धान, विकास तथा प्रविधि हस्तान्तरणको माध्यमबाट उत्पादन र उत्पादकत्वमा वृद्धि तथा जनस्वास्थ्य र वातावरणीय क्षेत्रमा उल्लेखनीय प्रगति हासिल गरी नेपाली जनताको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउने ।
English: Background:
Nepali: २. भूमिका ः
English: Biotechnology accomplishes such a task that channelises the characteristics and property of any organism or their living cells/tissues etc. in the works of human welfare.
Nepali: जैविक प्रविधिले कुनै जीवात्मा ९इचनबलष्कm० वा तिनको जीव–अंश ९ीष्खष्लन ऋभििकरत्ष्ककगभक भतअ।० का गु०ा र स्वभावलाई मानवोचित कार्यमा उन्मूख गर्ने काम गर्द५
English: With the help of this technology, the tasks – such as modifying the production technique of biomass, transforming their characteristics and property by various means, improving a breed of plants or animals as per necessity, channelising various micro-organisms in an assigned task and making human conducive change into genetic formation of various seeds, plants and animals – are being carried out.
Nepali: यस प्रविधिको सहायताले जैविक पदार्थ ९द्यष्य(mबकक० को उत्पादन विधिलाई परिमार्जन गर्ने, तिनको गु०ा र स्वभावलाई विभिन्न तरिकाले रूपान्तरित गर्ने, आवश्यकता अनुसार वनस्पति वा जीवजन्तुको नश्लसुधार गर्ने, विभिन्न सुक्ष्मजीव
English: As the biomass is a focal point of this technology, our country, which is deemed to be rich in biological resources, is required to take a new step in the field of science and technology with the realization of her traditional knowledge and modern technology.
Nepali: यस प्रविधिको केन्द्रविन्दु नै जैविक पदार्थ हुने भएकोले जैविक सम्पदा ९द्यष्ययिनष्अब ि च्भकयगचअभक० को धनी मानिएको हाम्रो देशले आफ् नो परम्परागत १ान र आधुनिक प्रविधिलाई आत्मसात गर्दे वि१ान तथा प्रविधिको क्षेत्रमा नयाँ फ८्को मार्नु परेको ५ ।
English: In order to face the existing challenges of a developing country like ours, the Biotechnology Policy, 2006 is formulated to obtain the potentials opened up by biotechnology.
Nepali: हाम्रो जस्तो विकासोन्मुख देशका मौजुदा चूनौतीको सामना गर्न जैविक प्रविधिले उजागर गरेका सम्भाव्यताहरूलाई साकार बनाउन जैविक प्रविधि नीति, द्दण्टघ तर्जुमा गरिएको ५
English: The implementation of this policy may assist in increasing the production of food grains through biotechnology, developing a new technology of medical treatment, controlling environmental pollution and promoting various industrial sectors.
Nepali: यसको कार्यान्वयनबा६ जैविक प्रविधि मार्फत खाद्यान्नको उत्पादन वृ४ि गर्न, स्वास्थ्य उपचारका नयां विधिको विकास गर्न, वातावर०ाीय प्रदूष०ालाई नियन्त्र०ा गर्न तथा विविध औद्योगिक क्षेत्रको प्रवर्४न गर्न सहयोग पुग्न जाने५ ।
English: Objectives:
Nepali: ३. उद्देश्य ः
English: The overall objective of this policy is to make contribution to the reduction of poverty by developing and expanding biotechnology with its use in the sectors of comparative benefit and its application as a basis of key substitute for the development of the country as well as environment protection and public welfare.
Nepali: जैविक प्रविधिको विकास र विस्तार एवं तुलनात्मक फाइदाका क्षेत्रहरूमा यसको प्रयोग गरी जैविक प्रविधिलाई देश विकास र वातावरणीय संरक्षण एवं जनकल्याणको सशक्त आधारको रूपमा प्रतिस्थापन गरी गरिबी निवारणमा योगदान दिनु यस नीतिको सर्वोपरि उद्देश्य रहेको छ
English: Other objectives of this policy are as follows: To fulfill a minimal need of food grains and nutritious food for growing population, thereby assisting in the reduction of poverty.
Nepali: यस नीतिका अन्य उद्देश्यहरू देहाय वमोजिम छन् ः ३.१. बढ्दो जनसंख्याको लागि न्यूनतम खाद्यान्न तथा पौष्टिक आहारको आवश्यकता परिपूर्ति गरी गरिबी निवारणमा सहयोग गर्ने ।
English: To use biotechnology in the areas providing comparatively benefit to Nepal.
Nepali: ३.२. नेपाललाई तुलनात्मक रूपमा फाइदा हुने क्षेत्रहरूमा जैविक प्रविधिको प्रयोग गर्ने ।
English: To encourage research and development of biotechnology contributing for developing the forests, agriculture and food sectors in an internationally competitive and environmentally sustainable manner.
Nepali: ३.३. अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा प्रतिस्पर्धी एवं वातावरणीय रूपमा दिगो वन, कृषि तथा खाद्य क्षेत्रहरूको विकास गर्न योगदान दिने जैविक प्रविधिको अनुसन्धान तथा विकासलाई प्रोत्साहन गर्ने ।
English: To promote a managerial skill in the field of biotechnology, attract the competent researchers and experts, promote an entrepreneurship and maintain a balance between demand and supply for the expert-skill.
Nepali: ३.४. जैविक प्रविधि क्षेत्रमा व्यवस्थापकीय सीप अभिवृद्धि गर्ने, योग्य अनुसन्धानकर्ता तथा विज्ञहरूलाइ आकर्षण गर्ने, उद्यमशिलता अभिवृद्धि गर्ने तथा विशेषज्ञ सीपका लागि माग तथा आपूर्तिको सन्तुलन कायम गर्ने ।
English: To reduce environmental degradation and protect natural resources and means.
Nepali: ३.५. वातावरणीय र्हास कम गर्ने तथा प्राकृतिक स्रोत र साधनहरूको संरक्षण गर्ने ।
English: To develop simple and new programmes for ensuring the transformation of the results of research into professional use subject to making contribution to the rural and national economic system.
Nepali: ३.६. ग्रामीण तथा राष्ट्रिय आर्थिक प्रणालीमा योगदान पुर्याउने गरी अनुसन्धानका नतिजाहरूलाइ व्यावसायिक प्रयोगमा रूपान्तरित गर्ने कुरा सुनिश्चित गर्न सरल तथा नवीन कार्यक्रमहरूका विकास गर्ने ।
English: Strategies:
Nepali: ४. रणनीति ः
English: The following strategies shall be adopted to fulfill the aforesaid objectives:
Nepali: उपरोक्त उद्देश्यहरू पूरा गर्न देहायका रणनीतिको अवलम्बन गरिनेछ ः
English: The Government to function as a promoter, facilitator and regulator.
Nepali: ४.१. सरकारले प्रवद्र्धक, सहजकर्ता र नियामकको रूपमा काम गर्ने ।
English: To create a conducive environment by means of encouraging and working as a regulatory structure for the development and research of prerequisite infrastructure in biotechnology and the sector relating thereto.
Nepali: ४.२. जैविक प्रविधि तथा तत्सम्बन्धी क्षेत्रमा पूर्वाधार संरचनाको विकास तथा अनुसन्धानको लागि प्रोत्साहन तथा नियमनकारी कार्य संरचनाको माध्यमबाट उपयुक्त वातावरणको सिर्जना गर्ने ।
English: To establish biotechnology-based industries on the basis of national requirement, market demand and regional characteristics, and encourage as well as provide concession to such industries.
Nepali: ४.३. राष्ट्रिय आवश्यकता, बजार माग तथा क्षेत्रीय विशेषताका आधारमा जैविक प्रविधिजन्य उद्योगहरूका स्थापना गर्ने तथा त्यस्ता उद्योगलाई प्रोत्साहन एवं सहुलियत दिने ।
English: To make necessary legal provisions for the development and commercialization of biotechnology.
Nepali: ४.४. जैविक प्रविधिको विकास तथा व्यावसायीकरणका लागि आवश्यक कानूनी व्यवस्था गर्ने ।
English: To develop a cluster, incubator and network and prepare critical mass for the research, commercialization and use of biotechnology.
Nepali: ४.५. झुण्ड ९ऋगिकतभच०, इन्क्यूवेटर ९क्ष्लअगदबतयच० तथा सञ्जाल ९ल्भतधयचप० को विकास गरी जैविक प्रविधिको अनुसन्धान, व्यावसायीकरण तथा प्रयोगका लागि जनशक्ति ९ऋचष्तष्अब ि ःबकक० तयार गर्ने ।
English: To facilitate a venture capital fund and flow of bank loan to be provided for the biotechnology-based industries.
Nepali: ४.६. जैविक प्रविधिजन्य उद्योगहरूलाई उपलब्ध गराईने उपक्रम पूंजीगत कोष ९ख्भलतगचभ ऋबउष्तब िँगलम० तथा बैंक ऋणको प्रवाहलाई सहज बनाउने ।
English: To ensure such matters as intellectual property right, bio-safety, bio-surveillance and bio-ethics.
Nepali: ४.७. वौद्धिक सम्पत्ति सम्बन्धी अधिकार ९क्ष्लतभििभअतगब ि एचयउभचतथ च्ष्नजत०, जैविक सुरक्षा ९द्यष्य( कबाभतथ०, जैविक निगरानी ९द्यष्य(कगचखभष्ििबलअभ० तथा जैविक नैतिकता ९द्यष्य(भतजष्अक० जस्ता विषयहरू सुनिश्चित गर्ने ।
English: To encourage for continuous research with a view to using biotechnology in tissue culture, forest, agriculture and food grains, herbs, mushroom production and processing system including animal and human health system.
Nepali: ४.८. तन्तु प्रविधि ९त्ष्ककगभ ऋगतिगचभ०, वन, कृषि र खाद्यान्न, जडिबूटी, च्याउ उत्पादन तथा प्रशोधन प्रणाली र पशु तथा मानव स्वास्थ्य प्रणाली समेतमा जैविक प्रविधिलाई प्रयोगमा ल्याउन निरन्तर रूपमा अनुसन्धान गर्न प्रोत्साहन गर्ने ।
English: To identify the needs of rural people involved in biotechnology based activities by means of regular monitoring and public awareness, and make necessary provision accordingly.
Nepali: ४.९. निरन्तर अनुगमन तथा जनचेतनाको माध्यमबाट जैविक प्रविधिजन्य कृयाकलापसंग सम्वद्ध ग्रामीण जनताको आवश्यकताहरूको पहिचान गरी सो बमोजिम आवश्यक व्यवस्था गर्ने ।
English: To promote participation of private sector and give high priority to research, development and expansion of biotechnology.
Nepali: ४.१०. निजीक्षेत्रको सहभागिता प्रवद्र्धन गरी जैविक प्रविधिको अनुसन्धान, विकास तथा विस्तारलाई उच्च प्राथमिकता दिने ।
English: To maintain and manage the records on the achievement of biotechnology.
Nepali: ४.११. जैविक प्रविधिका उपलव्धिहरूको अभिलेख राख्ने र त्यसलाई व्यवस्थापन गर्ने ।
English: To draft laws on the ownership of biotechnological resources of Nepal.
Nepali: ४.१२. नेपालका जैविक स्रोतहरूको स्वामित्व सम्बन्धमा ऐन, कानून तर्जुमा गर्ने ।
English: 4. 13 To develop indicators to measure public benefit as may be provided by biotechnology for sustainability, natural resource management, environment and biodiversity conservation, and make such benefits to the public.
Nepali: ४.१३. जैविक प्रविधिले दिगोपन, प्राकृतिक स्रोत व्यवस्थापन, वातावरण र जैविक विविधता संरक्षणमा प्रदान गर्नसक्ने सार्वजनिक फाईदाहरूको मापन गर्न सूचांकहरूको विकास गर्ने र यी फाईदाहरूलाई सार्वजनिक गर्ने ।
English: To provide timely information about actual condition on size, trend and quality standard of the market of genetically modified and not modified products and consumer’s feeling thereon.
Nepali: ४.१४. आनुवांशिक रूपमा परिवर्तन गरिएका तथा नगरिएका उत्पादनहरू ९एचयमगअतक० को बजारको आकार, प्रवृति एवं गुणस्तरका सम्बन्धमा यथार्थ स्थिति तथा ती उत्पादनहरू बारे उपभोक्ताको दृष्टिकोणको समयानुकुल जानकारी प्रदान गर्ने ।
English: To encourage the study of biotechnology in secondary schools and different levels of university.
Nepali: ४.१५. माध्यमिक विद्यालय तथा विश्वविद्यालयका विभिन्न तहमा जैविक प्रविधिको अध्ययनलाई प्रोत्साहन गर्ने ।
English: Policies:
Nepali: ५. नीति ः
English: In order to provide a foundation for effective inter-governmental relation, promote partnership amongst stakeholders, establish open and transparent processes, increase awareness and public understanding; the following policies shall be adopted on the basis of above-mentioned strategies:
Nepali: प्रभावकारी अन्तर–सरकारी सम्बन्धको लागि आधार उपलब्ध गराउन, सरोकारवालाहरूसंगको साझेदारी प्रवद्र्धन गर्न, खुला, पारदर्शी प्रकृयाहरू स्थापित गर्न, जनचेतना तथा सार्वजनिक समझदारी वृद्धि गन उपरोक्त रणनीतिहरूका आधारमा देहायका नीतिहरू अवलम्बन गरिनेछन् ः ५.१. धेरै क्षेत्रहरूमा प्रयोग हुने प्रभावकारी “कार्यान्वयनकारी प्रविधि ९भ्लबदष्लिन त्भअजलययिनथ०” एवं उच्च प्राथमिकता क्षेत्रको रूपमा जैविक प्रविधिलाई मान्यता दिने ।
English: To recognize effective “enabling technology”, to be used in various sectors, and biotechnology as a sector of high priority.
Nepali: ५.२. जैविक प्रविधि समन्वय समितिको स्थापना गर्ने ।
English: To establish a ‘Biotechnology Coordination Committee’.
Nepali: ५.३. राष्ट्रिय जैविक प्रविधि अनुसन्धान तथा विकास केन्द्रको स्थापना गर्ने ।
English: To establish a ‘National Biotechnology Research and Development Centre’. To review existing laws that may effect on the use of biotechnology and make necessary provision.
Nepali: ५.४. जैविक प्रविधिको प्रयोगमा प्रभाव पार्न सक्ने विद्यमान कानूनको पुनरावलोकन गरी आवश्यक कानूनी व्यवस्था गर्ने ।
English: To develop appropriate human resources and create opportunities for biotechnology.
Nepali: ५.५. जैविक प्रविधिका लागि उपयुक्त मानव स्रोतको विकास गर्ने एवं अवसरहरूको सृजना गर्ने ।
English: To encourage private entrepreneurs to set up laboratories, green- houses and nurseries with a view to producing quality and disease free plants by means of biotechnology.
Nepali: ५.६. जैविक प्रविधिको माध्यमबाट गुणस्तरीय र रोगमुक्त वोटविरुवाहरू पैदा गर्न निजी व्यवसायीहरूलाइ प्रयोगशाला, हरितगृह तथा नर्सरीहरू स्थापना गर्न प्रोत्साहित गर्ने ।
English: To create bilateral and multilateral working structures for research, development and commercialization of biotechnology.
Nepali: ५.७. जैविक प्रविधिको अनुसन्धान, विकास र व्यावसायीकरणका लागि कार्यान्वयनकारी द्विपक्षीय र वहुपक्षीय कार्यसंरचना सिर्जना गर्ने ।
English: To strengthen the institutions currently working in the field of biotechnology and establish new institutions as requires.
Nepali: ५.८. विद्यमान जैविक प्रविधि क्षेत्रमा कार्यरत संस्थाहरूको सुदृढीकरण गर्ने र आवश्यकता अनुसार नया“
English: To establish one-window system for transportation, import and export of biotechnology-based production.
Nepali: ५.९. जैविक प्रविधियुक्त उत्पादनहरूको ढुवानी, पैठारी तथा निकासीको लागि एकद्वार प्रणालीको स्थापना गर्ने ।
English: To implement the concept of biotechnology-village to promote the applied technologies.
Nepali: ५.१०. प्रयोगसिद्ध भैसकेका प्रविधिहरूको प्रवद्र्धन गर्न जैविक ग्रामको अवधारणा लागु गर्ने ।
English: To set up a fund at national-level in order to promote research and development of biotechnology.
Nepali: ५.११. जैविक प्रविधिको अनुसन्धान र विकासलाई प्रवद्र्धन गर्न राष्ट्रिय स्तरमा एउटा कोष स्थापना गर्ने ।
English: To obtain membership of the International Centre for Genetic Engineering and Biotechnology and establish relation with related regional and international institutions/organizations.
Nepali: ५.१२. वंशानुगत इञ्जिनियरिङ्ग र जैविक प्रविधिका लागि अन्तर्राष्ट्रिय केन्द्र ९क्ष्लतभचलबतष्यलब िऋभलतचभ ायच न्भलभतष्अ भ्लनष्लभभचष्लन बलम द्यष्य(तभअजलययिनथ० को सदस्यता लिने र सम्वद्ध क्षेत्रीय तथा अन्तर्राष्ट्रिय संघसंस्थाहरूसंग सम्बन्ध स्थापित गर्ने ।
English: To promote the transfer of economically viable technology developed in a laboratory for forest, agro-based and industrial productions.
Nepali: ५.१३. वन, कृषिजन्य तथा औद्योगिक उत्पादनका लागि प्रयोगशालाबाट विकसित आर्थिक रूपबाट सक्षम (भ्अयलयmष्अबििथ ख्ष्बदभि० प्रविधि हस्तान्तरणलाई प्रवद्र्धन गर्ने ।
English: To emphasis the development of such a biotechnology that may assist to environmental protection and the management of natural resources.
Nepali: ५.१४. वातावरण संरक्षण तथा प्राकृतिक स्रोतको व्यवस्थापनलाई सघाउने प्रकृतिका जैविक प्रविधिका विकासमा जोड दिने ।
English: To make necessary provision to set up a venture capital in financial institutions and provide tax facility as well as financial support to efficient biotechnology-based industries.
Nepali: ५.१५. वित्तीय संस्थाहरूमा उपक्रम पूंजी ९ख्भलतगचभ ऋबउष्तब०ि को स्थापना गर्न तथा सक्षम जैविक प्रविधिजन्य उद्योगहरूलाई कर सुविधा एवं वित्तीय सहायता उपलब्ध गराउन आवश्यक व्यवस्था गर्ने ।
English: To exchange facility and technology amongst neighbouring and other developing countries and striving to maximize a cordial relationship with development partners of Nepal for the development and expansion of biotechnology.
Nepali: ५.१६. छिमेकी तथा अन्य विकासोन्मुख देशहरूसंग सुविधा तथा प्रविधिको आदान प्रदान गर्ने र नेपालका विकास साझेदारहरू ९म्भखभयिऊभलत एबचतलभचक० संगको सुसम्बन्धलाई जैविक प्रविधिको विकास र विस्तारको निम्ति अधिकतम प्रयोग गर्ने ।
English: To provide financial facilities to the feasible biotechnology-based programmes.
Nepali: ५.१७. संभाव्य जैविक प्रविधिजन्य कार्यक्रमहरूलाई वित्तीय सुविधा उपलव्ध गराउने ।
English: To provide a various levels of trainings on biotechnology to researchers as well as development workers, farmers and industrial employees.
Nepali: ५.१८. अनुसन्धाता र विकासकर्मीहरू, कृषकहरू तथा औद्योगिक कर्मचारीहरूलाई जैविक प्रविधि सम्बन्धी विभिन्न तहका तालीमहरू उपलब्ध गराउने ।
English: To encourage domestic and foreign investment for the development of biotechnology and necessary for it.
Nepali: ५.१९. जैविक प्रविधि तथा तत्सम्बन्धी पूर्वाधारहरूको विकासका लागि स्वदेशी तथा विदेशी लगानीलाइ प्रोत्साहन गर्ने ।
English: To formulate and implement a long-term, mid-term and short-term training for research, development and expansion of biotechnology.
Nepali: ५.२०. जैविक प्रविधिको अनुसन्धान, विकास तथा विस्तारका लागि दीर्घकालीन, मध्यकालीन तथा अल्पकालीन योजनाको तर्जुमा एवं कार्यान्वयन गर्ने ।
English: Nepal shall, in consistent with this policy, review different working procedures in order to turn a biotechnology-based patenting into reality and also review Cartagena Protocol on Biotechnology (C.P.B.
Nepali: ५.२१. नेपालले यस नीतिका उद्देश्य अनुकुल जैविक प्रविधिजन्य एकाधिकार ९एबतभलतष्लन० लाई साकार पार्न विभिन्न कार्यविधिहरू पुनरावलोकन गर्ने र जैविक सुरक्षा सम्बन्धी कार्टाहेना प्रोटोकल ९ऋ।ए।द्य।०, वौद्धिक सम्पत्ति सम्बन्धी अधिकारहरूमा असर पर्न जाने व्यापार सम्झौता ९त्च्क्ष्एक्०,
English: ), Trade Related Intellectual Property Rights (TRIPS), Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora (CITES) and technical aspects of Biotechnology.
Nepali: संकटापन्न वन्यजन्तु तथा वनस्पतिको अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार महासन्धि ९ऋक्ष्त्भ्क्० तथा जैविक प्रविधिगत पक्षहरूको पुनरावलोकन गर्ने।
English: Working Policy:
Nepali: ६. कार्यनीति ः
English: The following working policies shall be adopted to implement the Biotechnology Policy and fulfill the objectives contained therein:
Nepali: जैविक प्रविधि नीति कार्यान्वयन गर्न र सो नीतिमा निहित उद्देश्य परिपूर्ति गर्न देहायको कार्यनीति अवलम्बन गरिनेछ ः
English: Sectors of Priority-based Importance:
Nepali: ६.१ प्राथमिकताजन्य महत्वका क्षेत्रहरूः
English: The following areas shall be the significant areas for priority- based sectors and the programmes of research and development on biotechnology shall, by developing the said sectors, be operated for making national contribution :
Nepali: देहायका क्षेत्रहरूलाई प्राथमिकताजन्य महत्वका क्षेत्रहरूका रूपमा लिई ती क्षेत्रहरूको विकास गरी राष्ट्रिय योगदान पुर्याउनका निमित्त जैविक प्रविधि सम्बन्धी अनुसन्धान एवं विकासका कार्यक्रमहरू सञ्चालन गरिनेछन् ः
English: Forest, Agriculture and Food-grains:
Nepali: ६.१.१ वन, कृषि तथा खाद्यान्न ः
English: The sectors of importance for giving emphasis for the use of biotechnology in the field of forest, agriculture and food-grains shall be as follows:
Nepali: वन, कृषि तथा खाद्यान्न क्षेत्रमा जैविक प्रविधिको उपयोगका लागि जोड दिईने महत्वपूण क्षेत्रहरू देहाय वमोजिम हुनेछन् ः ६.१.१.१ तन्तु प्रविधि ९त्ष्ककगभ ऋगतिगचभ० ।
English: Tissue Culture Bio-pesticides, Bio-fertilizer and other Biotech Aspects
Nepali: ६.१.१.३ स्वास्थ्य उपचारका लागि प्राकृतिक उत्पादनहरू ९ल्बतगचब ि एचयमगअतक ष्ल ज्भबतिजअबचभ० ।
English: Natural Products in Healthcare Animal Feeds/Supplements for Agriculture Products
Nepali: ६.१.१.४ कृषिजन्य उत्पादनहरूका पशु आहार परिपूरण ९ब्लष्mब िँभभमक र क्गउउझिभलतक ायच ब्नचष्अगतिगचब िएचयमगअतक० ।
English: Aquaculture
Nepali: ६.१.१.५ एक्वाकल्चर ९ब्त्रगबअगतिगचभ० ।
English: Plant and Animal Improvement
Nepali: ६.१.१.६ वनस्पति तथा पशु सुधार ९एबिलत बलम ब्लष्mब िक्ष्mउचयखझभलत० ।
English: Decorative flowers/plants, herbs and mushrooms
Nepali: ६.१.१.७ शोभनीय फूल विरुवा, जडिबूटी तथा च्याउ ।
English: Treatment of human health, animals and plants:
Nepali: ६.१.२ मानव, प्राणी तथा वनस्पतिको स्वास्थ्य उपचार ः
English: In order to cure normal and chronic diseases to be communicated through genetic impairment or external effect and to make timely identification of pathogen, the knowledge of modern biotech shall be utilized.
Nepali: वंशानुगत खराबीबाट वा वाह्य प्रभावबाट हुने सामान्य एवं असाध्य रोगहरूको उपचार र रोगकीट ९एबतजयनभल० को समयमै पहिचान गर्न आधुनिक जैविक प्रविधिगत ज्ञान उपयोग गरिनेछ
English: The sectors of giving emphasis in this regard shall be as follows:
Nepali: यसमा जोड दिईने क्षेत्रहरू देहाय बमोजिम हुनेछन् ः
English: Diagnostics Vaccines
Nepali: ६.१.२.२ खोप ९ख्बअअष्लभक०
English: Veterinary Drugs, Diagnostics and Vaccines
Nepali: ६.१.२.३ पशु औषधि, रोगको निदान तथा खोप ९ख्भतभचष्लबचथ म्चगनक, म्ष्बनलयकतष्अक बलम ख्बअअष्लभक०
English: Immunology and Therapeutics
Nepali: ६.१.२.४ निरोधात्मक तथा उपचारात्मक विज्ञान ९क्ष्mmगलययिनथ बलम त्जभचबउभगतष्अक०
English: Embryo Transfer
Nepali: ६.१.२.५ भ्रूण स्थानान्तरण ९भ्mदचथय त्चबलकाभच०
English: Gene Therapy
Nepali: ६.१.२.६ वंशाणु उपचार ९न्भलभ त्जभचबउथ०
English: Environment and Biodiversity:
Nepali: ६.१.३ वातावरण र जैविक विविधता
English: The activities of biotechnology shall be carried out thereby making contribution in reducing environmental pollutions and protecting as well as preserving natural resources and biodiversity.
Nepali: वातावरणीय प्रदूषण कम गर्न, प्राकृतिक साधन र स्रोेत एवं जैविक विविधताको संरक्षण र सम्वद्र्धन गर्न मद्दत पुग्नेगरी जैविक प्रविधिका क्रियाकलापहरू सञ्चालन गरिनेछन्
English: The important sectors under this shall be as follows:
Nepali: ६.१.३.४ अनुगमन गर्ने साधन तथा जैविक सचेतक/संवेदकहरू ९ःयलष्तयचष्लन त्ययकि बलम द्यष्यकभलकयच० ।
English: Industry:
Nepali: ६.१.४ उद्योग ः
English: Programmes shall be operated to maximise development and competitiveness of the industries established in such areas of food processing, forest based-products including the area of chemical and accomplish a significant achievement through biotechnology-based research.
Nepali: खाद्य प्रशोधन, वन पैदावरमा आधारित उद्योग तथा रसायन जस्ता क्षेत्रमा स्थापित उद्योगहरूको विकास तथा प्रतिस्पर्धात्मकता वृद्धि गर्न जैविक प्रविधिजन्य अनुसन्धानबाट महत्वपूर्ण उपलब्धि हासिल गर्न कार्यक्रम सञ्चालन गरिनेछ
English: The important sectors thereof shall be as follows:
Nepali: यसमा महत्वका क्षेत्रहरू देहाय बमोजिम हुनेछन् ः ६.१.४.१ खाद्यान्न तथा औद्योगिक उत्पादनहरू ९ँययम बलम क्ष्लमगकतचष्ब िएचयमगअतक०
English: Food and Industrial Products
Nepali: ६.१.४.२ किण्वीकरण उत्पादनहरू ९ँभचmभलतबतष्यल एचयमगअतक०
English: Fermentation Products
Nepali: ६.१.४.३ जैविक उर्जा ९द्यष्य(भलभचनथ०
English: Bio-energy Deoxyribonucleic Acid (DNA) Technology:
Nepali: ६.१.५ डिअक्सिराइवो–न्यूक्लिक एसिड (डी.एन.ए.) प्रविधि
English: In order to take benefit from the DNA technology, the programmes shall be operated by giving focus on the following matters: Identification and Isolation of Genes to use in Molecular Hybridization
Nepali: डी.एन.ए. प्रविधिका फाइदाहरू लिन देहायका विषयहरूमा केन्द्रीत गरी सञ्चालन गरिनेछन् ः ६.१.५.१ अणुगत वर्णशंकरीकरणमा प्रयोग गर्न जीव वंशाणुको पहिचान र पृथकीकरण ९क्ष्मभलतषष्अबतष्यल बलम क्ष्कयबितष्यल या न्भलभक तय गकभ ष्ल ःयभिअगबिच ज्थदचष्मष्शबतष्यल० ।
English: Studies on Polymorphism, Molecular Mapping of Endangered and Commercial Species
Nepali: ६.१.५.३ प्रजनन् कार्यक्रममा सूचक सहयोगी छनौट र निदानात्मक सरसामानको विकास ९क्भभिअतष्यल या नभलभ ायच दचभभमष्लन उचयनचबm बलम मभखभयिऊभलत या मष्बनलयकतष्अ पष्तक० ।
English: Selection of Gene for Breeding Programme and Development of Diagnostic Kits
Nepali: ६.१.५.४ विधिविज्ञानको लागि डी.एन.ए. अभिलेखीकरण ९म्ल्ब् एचयाष्ष्लिन ायच ँयचभलकष्अ० ।
English: DNA Profiling for Forensic Diagnosis of Genetic Disease
Nepali: ६.१.५.५ वंशाणुगत रोगको पहिचान ९म्ष्बनलयकष्क या न्भलभतष्अ म्ष्कभबकभ० ।
English: Paternity Analysis, Immigration and Citizenship Record
Nepali: ६.१.५.६ पितृत्व विश्लेषण, अध्यागमन तथा नागरिकता अभिलेख ९एबतभचलष्तथ ब्लबथिकष्क, क्ष्mmष्नचबतष्यल बलम ऋष्तष्शभलकजष्उ च्भअयचम० ।
English: Development of Human Resources:
Nepali: ६.२ मानव स्रोत विकास ः
English: It shall be encouraged to initiate the study of biotechnology and bio-information system in school leaving certificate, pre-bachelor, bachelor and master’s levels of various secondary schools, universities and such institutions related thereto.
Nepali: ६.२.१ विभिन्न माध्यमिक विद्यालय, विश्वविद्यालयहरू तथा सम्वद्ध संस्थाहरूमा प्रवेशिका, पूव स्नातक, स्नातक तथा स्नातकोत्तर तहहरूमा जैविक प्रविधि र जैविक सूचना प्रणालीका अध्ययन प्रारम्भ गर्न प्रोत्साहन गरिनेछ ।
English: Measures of promoting a common inventory of human resources shall be adopted for biotechnology.
Nepali: ६.२.२ जैविक प्रविधिको लागि मानवस्रोतको साझा भण्डारको अभिवृद्धि गर्ने उपायहरू अवलम्बन गरिनेछ ।
English: Necessary initiation shall be taken to develop suitable human resources in the field of biotechnology and retain the existing human resources and attract the new-comers.
Nepali: ६.२.३ जैविक प्रविधिको क्षेत्रमा उपयुक्त मानव श्रोतको विकास गर्ने तथा विद्यमान जनशक्तिलाइ कायम राखि राख्न तथा नव आगन्तुकहरूलाई आकर्षित गर्न आवश्यक पहल गरिनेछ ।
English: Scientist shall be imparted with a short-term and long- term necessary training on professional and innovative skills.
Nepali: ६.२.४ व्यवसायिक तथा नवीन सीपहरूका सम्बन्धमा वैज्ञानिकहरूलाई आवश्यक अल्पकालीन एव दीर्घकालीन तालीम प्रदान गरिनेछ ।
English: Efforts shall be made to establish cooperation on study and research amongst national and foreign universities/institutions in the field of biotechnology.
Nepali: ६.२.५ जैविक प्रविधिको क्षेत्रमा स्वदेशी एवं विदेशी विश्वविद्यालय/संस्थाहरूबीच अध्ययन तथा अनुसन्धानमा सहयोग स्थापित गर्न प्रयासहरू गरिनेछन् ।