CohleM/english-to-nepali huggingface dataset:
English: The agencies related with the labour administration, vocational training and skill development training centres, employment exchange service, institutional structure of the labour court, work procedure, capacity and legal provisions shall be reviewed, made more capable and strengthened.
Nepali: ३.७.१. श्रम प्रशासनसँग सम्बन्धित निकायहरू, व्यावसायिक प्रशिक्षण तथा सीप विकास तालीम केन्द्रहरू, रोजगार विनिमय सेवा, श्रम अदालतको संगठनात्मक संरचना, कार्यविधि, क्षमता र कानुनी व्यवस्थाहरूको पुनरावलोकन गरी तिनलाई सक्षम र सुदृढ बनाइनेछ ।
English: Initiative shall be taken to hand over the responsibility of regulating, following up on and improving the labour relations in the informal sector by enhancing the legal rights and institutional capacity of local agencies.
Nepali: ३.७.२. स्थानीय निकायहरूको कानुनी अधिकार र संस्थागत क्षमतामा अभिवृद्धि गरी अनौपचारिक क्षेत्रका श्रम सम्बन्धहरूको नियमन, अनुगमन र सुधार गर्ने जिम्मेवारी सुम्पिनेतर्फ पहल गरिनेछ ।
English: Human resource development and utilization shall be built in as a tradition by considering employment promotion and labour administration a specialized sector.
Nepali: ३.७.३. रोजगार प्रबद्र्धन र श्रम प्रशासनको क्षेत्रलाई एक विशेषज्ञताको क्षेत्र मानी जनशक्तिको विकास र उपयोग गर्ने परम्परा बसाइनेछ ।
English: Initiative shall be taken to establish harmony, uniformity and coordination between the various sectoral policy and legal provisions relating to employment promotion and labour administration.
Nepali: ३.७.४. रोजगारी प्रबद्र्धन र श्रम प्रशासनको क्षेत्रसँग सम्बन्धित विभिन्न क्षेत्रगत नीति तथा कानुनी प्रावधानहरूबीच सामञ्जस्य, एकरूपता एवं समन्वय स्थापित गर्न पहल गरिनेछ ।
English: The practice of fixing minimum remuneration based on market index shall be adopted, with the inclusion of the informal sector, by strengthening the tripartite permanent remuneration fixing committee.
Nepali: ३.७.५. त्रिपक्षीय स्थायी पारिश्रमिक निर्धारण समितिलाई सुदृढीकरण गरी बजार सूचकाङ्कका आधारमा अनौपचारिक क्षेत्रलाई समेत समेट्ने गरी न्यूनतम पारिश्रमिक निर्धारण गर्ने परिपाटी अवलम्बन गर्ने ।
English: All programmes shall be integrated in the national database to prevent duplication of the various implemented programmes and beneficiary groups, as well as to enhance the efficiency and efficacy of investments.
Nepali: ३.७.६. संचालित विभिन्न कार्यक्रम र लाभ प्राप्त गर्ने समूहहरूमा पुनरावृत्ति हुन नदिन र लगानीको दक्षता एवं प्रभावकारिता बढाउन सबै कार्यक्रमहरूलाई राष्ट्रिय सूचना प्रणालीमा समाहित गर्ने ।
English: For technical inspection of the establishment, competent agencies of the private sector shall be involved and the role of the labour offices shall be concentrated on follow-up and evaluation.
Nepali: ३.७.७. प्रतिष्ठानहरूको प्राविधिक निरीक्षणका लागि निजी क्षेत्रका सक्षम निकायहरूलाई समेत संलग्न गराउने र श्रम कार्यालयहरूको भूमिका अनुगमन र मूल्याङ्कनमा केन्द्रित गर्ने ।
English: The Labour Relation Committee shall continually be promoted as a potent medium for resolving industrial disputes, maintaining discipline, occupational safety and health, enhancing productivity at the workplace and securing investments.
Nepali: ३.७.८. श्रम सम्बन्ध समितिलाई औद्योगिक विवाद समाधान, कार्यस्थलमा अनुशासन, व्यवसायजन्य सुरक्षा र स्वास्थ्य, उत्पादकत्व वृद्धि र लगानीलाई सुरक्षित गर्ने प्रभावकारी माध्यमका रूपमा निरन्तर प्रबद्र्धन गर्ने ।
English: Along with the development of a factory inspection system to be based on voluntary declaration principle to the extent possible, the private sector shall be involved in factory inspection.
Nepali: ३.७.९. कारखाना निरीक्षण प्रणालीलाई संभव भएसम्म स्वेच्छिक घोषणा ९ख्यगिलतबचथ म्भअबिचबतष्यल० को सिद्धान्त अनुकूल विकसित गर्नुको साथै कारखाना निरीक्षणमा निजी क्षेत्रलाई समेत संलग्न गराउने ।
English: The existing Central Labour Advisory Committee shall be empowered as a Central Labour Advisory Council by making arrangements for necessary legal provisions, and it shall be facilitated to play an effective role in policy and law formulation in the labour and employment sector, remuneration fixation, and research and development.
Nepali: ३.७.१०.आवश्यक कानुनी प्रावधानको व्यवस्था गरी विद्यमान केन्द्रीय श्रम सल्लाहकार समितिलाई केन्द्रीय श्रम सल्लाहकार परिषद्को रूपमा सुदृढ गर्ने र त्यसलाई श्रम तथा रोजगारको क्षेत्रमा नीति एवं कानुनहरूको तर्जुमा पारिश्रमिक निर्धारण, अनुसन्धान तथा विकासमा प्रभावकारी भूमिका निर्वाह गर्न सक्ने तुल्याउने ।
English: A National-level Labour Foundation shall be established and strengthened for extending research, skill development training and labour education for labour inspection, workplace inspection, skilled work performance and productivity.
Nepali: ३.७.१. श्रम निरीक्षण, कार्यथलो निरीक्षण, सीपयुक्त कार्यसम्पादन र उत्पादकत्वको लागि अनुसन्धान, सीप विकास तालीम र श्रमशिक्षालाई व्यापक बनाउँदै लैजान राष्ट्रियस्तरको श्रमप्रतिष्ठान स्थापना गरी सुदृढीकरण गर्ने ।
English: In order to maintain harmonious labour relations, labour disputes shall be resolved through bipartite dialogue after building a favourable environment; strikes and lockouts shall be used as the last resort after the adoption of tripartite dialogue, as needed; and the culture of appropriately resolving the disputes over individual and collective rights and entitlements at the workplace shall also be developed.
Nepali: ३.७.१. असल श्रम सम्बन्ध स्थापनाका लागि अनुकूल वातावरणको सिर्जना गरी द्विपक्षीय सम्वादबाट श्रम विवाद समाधान गर्ने, आवश्यकता अनुसार त्रिपक्षीय सम्वादलाई समेत अवलम्बन गरी हड्ताल एवं तालाबन्दीलाई अन्तिम उपायको रूपमा मात्र प्रयोग गर्ने र कार्यस्थलमा व्यक्तिगत तथा सामूहिक हक अधिकार सम्बन्धी विवादहरू फरक फरक गरी तिनको उचित निराकरण गर्ने संस्कृतिको विकास गर्ने ।
English: Special Education Policy, 2053 (1996)
Nepali: विशेष शिक्षा नीति, २०५३
English: Background:
Nepali: पृष्ठभूमिः
English: This Special Education Policy has been formulated with the objective of creating environment to raise public awareness for socialization of various types of disabled persons remained in Nepal viz. blind or person having poor eye sight, deaf and hearing-impaired, mentally retarded person, physically disabled, person difficult to teach (inability), person having problem in voice, language and communication skill and person of multi-disabilities and the objectives or of making proper arrangement of education in conformity with disability to make them independent and self-reliant.
Nepali: नेपालमा रहेका विभिन्न किसिमका अपांगहरू जस्तै दृष्टिविहीन वा दृष्टिशक्ति कम भएका, बहिरा तथा सुस्त श्रवण भएका, सुस्त मनस्थिति भएका, शारीरिक अपांग भएका, सिकाई कठिनाई (असक्षमता) भएका बोली, भाषा र संचार क्षमतामा समस्या भएका एवं बहु अपांगता भएकालाई सामाजिकरणका निम्ति जनचेतना ल्याउने वातावरण सृजना गर्न र उनीहरूलाई स्वावलम्बी एवं आत्मनिर्भर बनाउन अपांगता अनुकूल शिक्षाको उचित व्यवस्था गर्ने उद्देश्यले यो विशेष शिक्षा नीति तयार गरिएको हो ।
English: Even though Government of Nepal has introduced the Special Education Programme since 2021 (1964), effort of development and extension of special education was made in planned manner by the Plan of national education system enforced in 2028 (1971).
Nepali: नेपाल सरकारले विशेष शिक्षा कार्यक्रम, २०२१ सालबाट शुरु गरेको हो तापनि योजनाबद्ध रूपमा विशेष शिक्षाको विकास र विस्तारको प्रयास २०२८ सालमा लागू भएको राष्ट्रिय शिक्षा पद्धतिको योजनाबाट भएको हो
English: The outcome of the said Plan was constitution of the Special Education Council 2030 (1973).
Nepali: विशेष शिक्षा परिषद्को गठन (२०३०) उक्त योजनाको प्रतिफल हो ।
English: It is found that the foreign donor agencies have made more support for the special education after the International Disabled Year, 1981 A.D.
Nepali: अन्तर्राष्ट्रिय अपांग वर्ष सन् १९८१ पछि विदेशी दातृसंस्थाहरूले विशेष शिक्षामा बढी सहयोग गरेको देखिन्छ
English: By taking into consideration the fact that there is no certainty as to how and from whom the said programme will be conducted after the said donor assisting period, as one aspect of education is left if Government of Nepal leaves the special education from the course of conducting programme as the Basic Education and Education for the All, Government of Nepal deemed it incomplete and, therefore, realized the need to conduct itself the special education.
Nepali: तर विदेशी दातृसंस्थाबाट उपलब्ध गराइने सहयोग निश्चित अवधिका लागि हुने भएको हुँदा सो अवधि पछि उक्त कार्यक्रम कसबाट र कसरी संचालन हुने हो कुनै ठेगान नरहने कुरालाई मध्यनजर राखी नेपाल सरकारले पनि आधारभूत शिक्षा तथा सबैका लागि शिक्षा जस्ता कार्यक्रम संचालन गर्ने क्रममा विशेष शिक्षा छोड्दा शिक्षाको एक पक्ष नै छुट्न गई अपुरो हुने देखि विशेष शिक्षालाई आफैले संचालन गर्नु पर्ने आवश्यकता महसुस गर्यो
English: As a result, the Ministry of Education and Cultures constituted a Committee to submit timely suggestion for development and extension of the special education in 2046 (1989).
Nepali: तदनुरूप २०४६ सालमा शिक्षा तथा संस्कृति मन्त्रालयले विशेष शिक्षा विकास विस्तारका लागि सामयिक सुझाव पेश गर्न एउटा समिति गठन गर्यो
English: The Ministry of Education and Cultures decided to gradually conduct itself the special education according to the suggestions given by the said committee and arrangement of budget to be borne by Government of Nepal has been made for salary and allowance of teachers and employees of the special education school since 2048/049 (1991/1992).
Nepali: उक्त समितिले दिएको सुझाव अनुरूप विशेष शिक्षालाई क्रमिक रूपमा शिक्षा तथा संस्कृति मन्त्रालयले आफैले संचालन गर्ने निर्णय गरी २०४८/०४९ को आर्थिक वर्षदेखि विशेष शिक्षा विद्यालयका शिक्षक, कर्मचारीको तलब भत्ता नेपाल सरकारले व्यहोर्ने गरी बजेटको व्यवस्था गरियो
English: With the objective of making Special Education Council active, the said Council was re-constituted under the Chairpersonship of the Minister for Education Cultures.
Nepali: विशेष शिक्षा परिषद्लाई सक्रिय गराउने उद्देश्यले शिक्षा तथा संस्कृति मन्त्रीको अध्यक्षतामा उक्त परिषद्को पुनर्गठन समेत भयो ।
English: Present Situation:
Nepali: वर्तमान स्थितिः
English: There is the lack of reliable data on the matters of disability.
Nepali: अपांगताको विषयमा भरपर्दो तथ्यांकको अभाव छ
English: According to the Central Bureau of Statistics, there are 5.2 disabled among in each thousand persons.
Nepali: केन्द्रीय तथ्यांक विभागका अनुसार प्रति हजारमा ५.२ अपांग व्यक्तिहरू छन्
English: As per the survey of International Disabled Year, there are 30 disabled in each 1000 persons but according to the Word Health Organization, there are 100 disabled among each 1000 persons.
Nepali: अन्तर्राष्ट्रिय अपांग वर्षका सर्भे अनुसार प्रति १००० मा ३० अपांग व्यक्तिहरू छन् भने विश्व स्वास्थ्य संघका अनुसार प्रति १००० मा १०० अपांग छन् ।
English: Educational facilities available to the disabled children is not adequate as per necessity.
Nepali: अपांगता भएका बालबालिकाहरूका लागि उपलब्ध शिक्षा सुविधा आवश्यकतानुसार पर्याप्त छैन
English: However, number of disabled students receiving opportunity to education is being increased each year.
Nepali: तर पनि प्रति वर्ष शिक्षाको अवसर प्राप्त गर्ने अपांग विद्यार्थीहरूको संख्या भन बढ्दैछ
English: In addition to this, place and area providing special education is gradually being extended.
Nepali: यसका लागि विशेष शिक्षा उपलब्ध गराउने स्थान तथा क्षेत्र क्रमशः विस्तार हुँदैछन् ।
English: Government of Nepal has re-managed the special education programme since last three years.
Nepali: नेपाल सरकारले विगत ३ वर्षदेखि विशेष शिक्षा कार्यक्रमलाई पुनः व्यवस्थित गरेको छ
English: The special education programme is being conducted with the assistance of the Basic and Primary Education Project and Danida.
Nepali: आधारभूत तथा प्राथमिक शिक्षा परियोजना र डानिडाको सहयोगमा विशेष शिक्षा कार्यक्रम संचालन भैराखेको छ
English: This Programme is conducted as an integral part of the Basic and Primary Education Project.
Nepali: यो कार्यक्रम आधारभूत तथा प्राथमिक शिक्षा परियोजनाको अभिन्न अंगका रूपमा रहेको छ
English: Objective of this Programme is to provide integrated education in the regular school to the disabled children in the districts where the Basic and Primary Education Project are enforced Special Education Unit of the Basic and Primary Education Project is working therefore.
Nepali: यो कार्यक्रमको उद्देश्य आधारभूत तथा प्राथमिक शिक्षा परियोजना लागू भएका जिल्लाहरूमा अपांगता भएका बालबालिकाहरूलाई साधारण विद्यालयहरूमा एकीकृत शिक्षा प्रदान गर्नु हो यसका लागि आधारभूत तथा प्राथमिक शिक्षा परियोजनाको विशेष शिक्षा एकाईले काय गर्दैछ ।
English: Some important works, which are being performed by the Special Education Unit for conducting special education programme to the disabled children, are as follows: Operation of public awareness programme through various mediums to raise public awareness about the programme to the peoples of various sectors of the community.
Nepali: अपांगता भएका बालबालिकाहरूका लागि विशेष शिक्षा कार्यक्रम संचालनार्थ विशेष शिक्षा एकाईले गर्दै आएका केही महत्वपूर्ण कामहरू देहाय बमोजिम छन्ः– १. समुदायका विभिन्न पक्षका मानिसहरूलाई कार्यक्रम बारे जनचेतना जगाउन विभिन्न माध्यमबाट जनचेतना कार्यक्रम संचालन,
English: Survey programme for collection of exact data of disability.
Nepali: २. अपांगताको यकीन तथ्यांक संकलनका लागि सर्भेक्षण कार्यक्रम,
English: Arrangement of integrated education and arrangement of conducting source class.
Nepali: ३. एकीकृत शिक्षा व्यवस्था तथा स्रोत कक्षा संचालन व्यवस्था,
English: Various types of teachers training.
Nepali: ४. विभिन्न किसिमको शिक्षक तालिम,
English: Relation and co-ordination with Non-governmental Organizations.
Nepali: ५. गैरसरकारी संस्थाहरूसँग सम्बन्ध तथा समन्वय र
English: Production and development of various types of educational materials.
Nepali: ६. विभिन्न किसिमका शैक्षिक सामग्रीहरूको विकास तथा उत्पादन आदि ।
English: At present, the Special Education Council has defined the following words relating to special education and various types of disability and has been conducting programme accordingly.
Nepali: हाल विशेष शिक्षा परिषद्ले विशेष शिक्षा र विभिन्न किसिमका अपांगता सम्बन्धी निम्न बमोजिम परिभाषित गरी सोही अनुसार कार्यक्रम संचालन गर्दै आएको छः–
English: Special Education:
Nepali: विशेष शिक्षाः
English: Special education means the teaching, learning and training arrangement made through special method to meet the need of education of various types of disabled children as the other normal children in conformity with their disability.
Nepali: विभिन्न किसिमका अपांग बालबालिकाहरूलाई अन्य सामान्य बालबालिका सरह उनीहरूको अपांगता अनुकूल शिक्षाको आवश्यकता पूरा गर्न विशेष किसिमबाट तयार गरिएको शिक्षण सिकाई तथा तालिम व्यवस्थालाई विशेष शिक्षा भनिन्छ
English: Arrangement has been made of specially the following two types of schools for providing special education:
Nepali: विशेष शिक्षा दिनका निम्ति खासगरी निम्न दुई प्रकारले विद्यालय व्यवस्था गरिएको पाईन्छः–
English: Special School:
Nepali: विशेष विद्यालयः
English: Special school means the school arrangement that teaches only to the particular types of disabled persons by making arrangement of separate school as per the type of disability.
Nepali: अपांगताको किसिम अनुसार छुट्टाछुट्टै विद्यालयको व्यवस्था गरी खास खास किसिमका अपांगहरूलाई मात्र शिक्षण सिकाई गर्ने विद्यालय व्यवस्थालाई विशेष विद्यालय भनिन्छ ।
English: Integrated School:
Nepali: एकीकृत विद्यालयः
English: Integrated school means the arrangement of teaching through teachers received training relating to special education by making arrangement of source class and necessary materials keeping almost light and medium disabled and blinds in the regular school.
Nepali: धेरैजसो हल्का, मध्यमखाले अपांग र दृष्टिविहीन अपांगहरूलाई साधारण विद्यालयमै राखी स्रोत कक्षा तथा आवश्यक सामग्रीको व्यवस्था गरी विशेष शिक्षा सम्बन्धी तालिम लिएका शिक्षक मार्फत शिक्षण सिकाई गर्ने व्यवस्थालाई एकीकृत विद्यालय भनिन्छ ।
English: Disability:
Nepali: अपांगताः
English: Disability means physical, mental and sensitive defect in any person which cause difficulty to perform the daily business.
Nepali: कुनै पनि व्यक्तिमा हुने शारीरिक, मानसिक तथा संवेदनात्मक विकृति जसले आफ्नो दैनिक कार्य सम्पादनमा बाधा पुर्याएको हुन्छ, त्यसलाई नै अपांगता भनिन्छ ।
English: The Disabled are as follows: Physically Disabled:
Nepali: अपांगहरू निम्न बमोजिम हुन्छन््ः्ः् – शारीरिक अपांगः
English: The physical disabled means such physical defect which does not cause difficulty in daily business, by which one can perform the same with the help of any means or by which one becomes unable to perform by him/herself the daily business by a defect taken place due to any accident, sickness or weakness or mental effect at the time of delivery or after birth.
Nepali: जन्मिदा वा जन्मिसकेपछि कुनै दुर्घटना, बिरामी र निर्वलताले या मस्तिष्कमा असर पर्नाले विकृति देखापरी दैनिक कार्यमा बाधा नपर्ने, कुनै साधनको मद्दतले आफै गर्न सक्ने वा दैनिक कार्यमा आपूm असक्षम हुने शारीरिक विकृतिलाई शारीरिक अपांग भनिन्छ ।
English: Mentally retarded:
Nepali: सुस्त मनस्थितिः
English: Mentally retarded means deficiency in capacity of carrying out activities suitable to communal (group) environment in comparison with his/her age and lower mental and intellectual capacity development of any persons than the average people taken place at the time of his/her age below 18 years.
Nepali: कुनै पनि व्यक्तिको १८ वर्ष उमेर पुग्नुभन्दा अगावै देखापर्ने औसतभन्दा कम मानसिक एवं बौद्धिक विकास क्षमता तथा आफ्नो उमेर सापेक्ष सामूहिक वातावरण सुहाउँदो क्रियाकलाप गर्न सक्ने क्षमतामा कमी हुनेलाई सुस्त मनस्थिति भनिन्छ ।
English: Deaf and hearing-impaired:
Nepali: बहिरा तथा सुस्त श्रवणः
English: Deaf means such person who cannot hear with ear, who speaks unclear or cannot speak or who has to use symbolic language.
Nepali: जुन व्यक्ति कान नसुन्ने, अस्पष्ट बोल्ने अथवा बोल्न नसक्ने र जसले सांकेतिक भाषा प्रयोग गर्नु पर्ने हुन्छ त्यस्ता व्यक्तिलाई बहिरा भनिन्छ ।
English: Or,
Nepali: अथवा,
English: Deaf means such person who cannot speak and hear only, but who is physically fit as other ordinary person, who is capable to carry out all the works equivalent to others and who is mentally intelligent and clever.
Nepali: कुनै पनि व्यक्ति जो अन्य साधारण व्यक्तिको जस्तै शारीरिक तन्दुरुस्ती भएको, अन्य व्यक्ति समान सम्पूर्ण कार्य गर्न सक्ने, दिमाग टाठो बाठो भएको र केवल सुन्न बोल्न मात्र नसक्न व्यक्तिलाई बहिरा भनिन्छ ।
English: The hearing-impaired means such persons who cannot hear well, but who can speak clearly and properly, who wears hearing aid in the ear, who can speak and communicate, and who can communicate with the symbolic language.
Nepali: कान कम सुन्ने, सफासँग वा ठिकै बोल्न सक्ने, कानमा हेयरिङ्गएड राखेको, बोलेर नै कुरा गर्न सक्ने र सांकेतिक भाषाबाट कुरा गर्ने व्यक्तिलाई “सुस्त श्रवण” भनिन्छ
English: However, person who is completely unable to hear with ear may not be called as the hearing-impaired.
Nepali: तर कान पूरै बन्द भएको व्यक्तिलाई सुस्त श्रवण भन्न मिल्दैन ।
English: Blind or Poor Eyesight:
Nepali: दृष्टिविहीन वा दृष्टिशक्ति कमः
English: Blind means such person who is completely unable to see with both eyes and to whom Braille has to be used while teaching him/her.
Nepali: जुन व्यक्ति दुबै आँखा विल्कुलै नदेख्ने र शिक्षण सिकाई गर्दा बे्रललिपीको प्रयोग गर्नु पन हुन्छ, त्यस्ता व्यक्तिलाई दृष्टिविहीन भनिन्छ ।
English: Or
Nepali: अथवा,
English: Blind means such person who is only unable to see with eyes but who is physically fit as other ordinary person, who is capable to carry out all the works and who is mentally intellectual and clever.
Nepali: कुनै पनि व्यक्ति जो अन्य साधारण व्यक्तिको जस्तै शारीरिक तन्दुरुस्ती भएको, अन्य व्यक्ति जस्तै कार्य गर्न सक्ने क्षमता भएको, दिमाग टाठो बाठो भएको र केवल आँखा मात्र नदेख्नेलाई दृष्टिविहीन भनिन्छ ।
English: Person of poor eye sight means such person who can see low with one or both eyes, who can see little more by using glass and who uses or does not use Braille.
Nepali: दुबै आँखा वा कुनै एउटा आँखा कम देख्ने, चश्माको प्रयोग गर्दा केही बढी देख्नसक्ने बे्रललिपीको प्रयोग गर्ने वा नगर्ने व्यक्तिलाई दृष्टिशक्ति कम भएको भनिन्छ ।
English: Teaching Difficulty (Inability):
Nepali: सिकाई कठिनाई (असक्षमता)ः
English: Teaching difficulty (inability) means the situation where the out-put of teaching can not be achieved even all the facilities are equally available in one subject and sector even though there is no any other disability generally.
Nepali: सामान्यतया अन्य कुनै अपांगता नभएता पनि कुनै विषय र क्षेत्रमा सबै सुविधाहरू समान रूपमा प्राप्त हुँदा हुँदै पनि सिकाई उपलब्धी हासिल गर्न नसक्नुलाई सिकाई कठिनाई
English: It can neither be said that there is mentally retarded nor be said that there is teaching inability in all subjects.
Nepali: यसमा मानसिकस्तर कम नै हुन्छ भन्न सकिंदैन भने सबै विषयमा पनि सिकाई असक्षमता हुन्छ भन्न पनि सकिंदैन ।
English: Problem in Voice, Language and Communication Skill:
Nepali: बोली, भाषा र संचार क्षमतामा समस्याः
English: Person who can hear but can not speak, whose voice is not clear, who stammers, who takes time to speak or who produces nasal voice is deemed to be faced the problem in voice, language and communication skill.
Nepali: कुनै पनि व्यक्ति सुन्छ तर बोल्न सक्दैन, बोली स्पष्ट छैन, भकभके छ वा बोल्न समय लाग्छ वा नाकेबोली बोल्छ भने त्यस्तालाई बोली भाषा र संचार क्षमतामा समस्या भएको भनिन्छ ।
English: Multi-disability:
Nepali: बहुु–ुु–अपांगताः
English: Multi-disability means the situation of mixture of disability viz. physical disability, deaf, blind and slow mental condition.
Nepali: शारीरिक अपांग, बहिरा, दृष्टिविहीन, सुस्तमनस्थिति जस्ता अपांगताको मिश्रित अवस्थालाई बहु–अपांगता भनिन्छ ।
English: Multi-disability means the situation of mixture of any kind of two or more than two disabilities.
Nepali: कुनै पनि किसिमको दुई वा दुईभन्दा बढी अपांगताको मिश्रित अवस्थालाई वहु–अपांगता भनिन्छ
English: For instance-deaf and physical disability, physical disability and blind, blind and slow mental condition, slow mental condition and deaf, etc.
Nepali: जस्तै – बहिरा र शारीरिक अपांग, शारीरिक अपांग र दृष्टिविहीन, दृष्टिविहीन र सुस्तमनस्थिति, सुस्तमनस्थिति र बहिरा आदि
English: Special Education Policy: The following Special Education Policy is formulated to place disabled in the national mainstream by making arrangement of education in conformity the National Education Policy: - To universally define disability and fix type and amount degree/quantum of disability.
Nepali: विशेष शिक्षाकोे नीतिः शिक्षाको राष्ट्रिय नीति अनुरूप अपांगहरूको निम्ति अनुकूल शिक्षाको व्यवस्था गरी राष्ट्रिय मूल धारामा समाहित गर्न देहाय बमोजिमको विशेष शिक्षा नीति तय गरिएको छः– १. अपांगको सर्वमान्य परिभाषा गरी अपांगताको किसिम तथा मात्राको निर्धारण गर्ने ।
English: To make necessary arrangement of survey programme and collection of data for comprehensive details of number, age, sex, type and degree/quantum, etc of disabled children.
Nepali: २. अपांग बालबालिकाको संख्या, उमेर, लिङ्ग, किसिम र मात्रा आदिको विस्तृत विवरणका लागि सर्भेक्षण कार्यक्रम र तथ्याङ्क संकलनको आवश्यक व्यवस्था गर्ने ।
English: To develop the primary education to be provided to the various types of disabled children as an integral part of the 'Education for All'.
Nepali: ३. विभिन्न किसिमका अपांग बालबालिकाहरूलाई दिइने प्राथमिक शिक्षा सबैका लागि शिक्षाको अभिन्न अंगको रूपमा विकसित गर्ने ।
English: To make arrangement of constructing school building with special physical facilities taking into consideration the transportation of the disabled.
Nepali: ४. अपांगहरूको आवागमनलाई समेत विचार गरी विशेष भौतिक सुविधा भएको विद्यालय भवनको निर्माण गर्ने व्यवस्था मिलाउने ।
English: To provide the primary to secondary level education to the disabled children free of cost.
Nepali: ५. अपांग बालबालिकाहरूलाई प्राथमिक तहदेखि माध्यमिक तहसम्मको शिक्षा निःशुल्क प्रदान गर्ने
English: For this purpose, to make necessary arrangement that all level private sector schools shall provide education to the disabled free of cost.
Nepali: यस उद्देश्यका लागि निजी क्षेत्रका सबै तहका विद्यालयहरूले समेत अपांगहरूलाई निःशुल्क शिक्षा दिनका लागि आवश्यक व्यवस्था मिलाउने ।
English: To provide children the integrated special education to the disabled in regular school free of cost and to make arrangement of special school as per necessity.
Nepali: ६. अपांग बालबालिकाहरूलाई साधारण विद्यालयमा एकीकृत रूपमा निःशुल्क विशेष शिक्षा प्रदान गर्ने र आवश्यकतानुसार विशेष विद्यालयको व्यवस्था गर्ने ।
English: To grant permission or approval only to those school which fulfilled the specified minimum physical and technical prerequisites and conditions to conduct special education programme.
Nepali: ७. तोकिएका न्यूनतम भौतिक एवं प्राविधिक पूर्वाधार तथा शर्तहरू पूरा गरेका विद्यालयहरूलाई मात्र विशेष शिक्षा कार्यक्रम संचालन गर्न अनुमति वा स्वीकृति दिने ।
English: To make arrangement of teaching special education in Universities.
Nepali: ८. विश्वविद्यालयहरूमा विशेष शिक्षा सम्बन्धी विषयको पठनपाठनको व्यवस्था गर्ने ।