authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Міколу Статкевіча арыштавалі на 5 сутак

maintext:
У Ленінскім судзе Берасьця прайшлі суды над удзельнікамі акцыі праціўнікаў акумулятарнага заводу, якая прайшла на цэнтральнай плошчы гораду 14 кастрычніка, перадае Радыё Свабода.
Вядома, што ноч у ізалятары правялі палітык Мікола Статкевіч, блогеры Сяргей Пятрухін і Аляксандар Кабанаў, яшчэ некалькі чалавек, затрыманых падчас акцыі. Ня выйшаў з пастарунку і праваабаронца Раман Кісьляк, якога выклікалі позвай у міліцыю.
Дзьмітрыя Андрасюка пакаралі штрафам у 40 базавых велічыняў (980 рублёў)
На 10 базавых велічыняў (245 рублёў) аштрафаваныя
Віталь Казак,
Уладзімер Казлоўскі,
Уладзімер Мароз,
Рыгор Пагарцаў («Народная грамада», Менск)
Андрэй Сьліж.
Пэнсіянэрку Людмілу Карчэўскую пакаралі 5 базавымі велічынямі штрафу (122 рублі 50 капеек).
Адным з апошнім асудзілі Міколу Статкевіча — яго пакаралі 5 суткамі арышту.
Суды над блогерамі Сяргеем Пятрухіным і Аляксандрам Кабанавым перанесьлі на 16 кастрычніка, яны падалі хадайніцтвы, каб ім далі час для заключэньня дамоваў з адвакатамі.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Навошта Мінску роля інструмэнта ў гульнях Масквы

maintext:
Правядзеньне ў Мінску Сыноду РПЦ, які рэзка асудзіў курс на аўтакефалію Ўкраінскай праваслаўнай царквы, размывае вобраз Беларусі як краіны-міратворцы і самастойнага міжнароднага суб’екта, перадае Радыё Свабода.
Першае ў гісторыі Расійскай праваслаўнай царквы (РПЦ) пасяджэньне Сыноду за межамі Расіі адбылося ў Мінску. І абмяркоўвалася на ім сытуацыя з статусам праваслаўнай царквы ў суседняй Украіне.
Ужо само месца правядзеньня Сыноду і парадак дня сьведчаць пра тое, што мы маем справу ня столькі з падзеяй рэлігійнага жыцьця, колькі зь вялікай палітыкай, дакладней, геапалітыкай. Пра тое, што геапалітыка тут дамінуе, кажа і той факт, што пытаньне ўкраінскай аўтакефаліі абмяркоўвалася на надзвычайным паседжаньні Савету бясьпекі Расіі.
Здаецца відавочным, што распачаты працэс наданьня Ўсясьветным патрыярхатам аўтакефаліі Ўкраінскай царкве — вынік таго канфлікту Расіі з Украінай і Захадам, які пачаўся пасьля Крыму, той ізаляцыі, у якой апынулася РФ, вынік яе «ўставаньня з калень».
Некаторыя экспэрты кажуць пра цяперашнія рашэньні Канстантынопальскага патрыярхату і дзеяньні Сыноду РПЦ у адказ на гэта як пра пачатак новага вялікага расколу праваслаўя, параўнальнага з падзелам хрысьціянскага сьвету на католікаў і праваслаўных. І ня так важна, хто першы пачаў, хто на што мае кананічнае права.
Самае прыкрае ў тым, што Беларусь уцягнутая ў гэтыя разборкі, удзельнічае ў чужой гульні, вядзе чужую вайну.
Цалкам лягічна, што кіраўніцтва РПЦ вырашыла нанесьці ўдар па ўкраінскай аўтакефаліі зь Беларусі. Па-першае, гэта суседка Ўкраіны, па-другое — краіна, дзе пазыцыі РПЦ надзвычай трывалыя, дзе няма ніякіх тэндэнцый да самастойнасьці, аўтакефаліі. «Отсель грозить мы будем Киеву», — вырашыў патрыярх Кірыл і прывёз Сынод РПЦ у Мінск.
І гэта кепская падзея для беларускіх уладаў. Ня толькі таму, што яна будзе мець нэгатыўныя наступствы для беларуска-ўкраінскіх адносін.
Ужо колькі гадоў Беларусь абвяшчала сябе донарам бясьпекі ў рэгіёне, цэнтрам урэгуляваньня крызісу вакол Украіны, прымірэньня ў суседняй дзяржаве, стварала вобраз краіны-міратворцы.
Дарэчы, і цяпер, падчас сустрэчы Лукашэнкі з патрыярхам Кірылам і Сынодам РПЦ, кіраўнік Беларусі казаў, што трэба рабіць стаўку на ўмацаваньне міжнацыянальнага міру і міжканфэсійнага дыялёгу. «Мы будзем рабіць усё магчымае для таго, каб на ўкраінскую зямлю хутчэй вярнуліся мір і згода. Раскол — гэта не пра нас, гэта не для нас», — заявіў кіраўнік Беларусі.
І вось на фоне гэтых міралюбівых разважаньняў рашэньні Сыноду РПЦ у Мінску аб поўным разрыве эўхарыстычных стасункаў з Канстантынопальскім патрыярхатам азначаюць курс на раскол усясьветнага праваслаўя, узмацняюць рэлігійны канфлікт ва Ўкраіне. Да гэтага часу тэрмін «Менскія пагадненьні» асацыяваўся ў сьвеце зь мірам у суседняй дзяржаве. Цяпер менскія рашэньні РПЦ азначаюць курс на рэлігійную вайну ва Ўкраіне.
Такім чынам, ня толькі размываецца вобраз Беларусі як краіны-міратворцы. Горш за тое, дзяржава ўсё больш губляе статус самастойнага міжнароднага субʼекта, а разглядаецца ўсясьветнай супольнасьцю як інструмэнт маскоўскай палітыкі.
Лукашэнка ня можа гэтага не разумець. Таму афіцыйны Мінск робіць крокі, каб трохі зьмікшаваць нэгатыўную рэакцыю Кіева. БТ паказала інтэрвію былога прэзыдэнта Ўкраіны Віктара Юшчанкі. Старшыня КДБ Беларусі Валеры Вакульчык заявіў, што можа быць памілаваны ўкраінскі грамадзянін Павел Шаройка, якога судзілі за шпіянаж. Вось хутка адбудзецца Форум рэгіёнаў Беларусі і Ўкраіны ў Гомлі.
Аднак усё гэта не кампэнсуе іміджавыя страты. Чаму ж Лукашэнка пагадзіўся на правядзеньне гэтага Сыноду ў Мінску?
Мусіць, гэта адна з умоваў, якія выставіла Масква дзеля захаваньня эканамічных датацый. Гэта як беларуска-расейскія вайсковыя вучэньні «Захад 2017» летась. Яны непрыемныя, непатрэбныя, псуюць новы імідж Беларусі як донара бясьпекі, але адмовіцца нельга. Як кажа кітайская прымаўка, сеў на тыгра — ня зьлезеш (бо зьесьць).
Меркаваньні, выказаныя ў блогах, перадаюць погляды саміх аўтараў і не абавязкова адлюстроўваюць пазыцыю рэдакцыі.

fasttext_language: be


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Крыптавалюту „петра” пачнуць выкарыстоўваць у міжнародных разліках

maintext:
Крыптавалюта „петра” з панядзелка павінна пачаць працаваць як сродак для міжнародных разлікаў Венесуэлы, аднак пакуль незразумела, як менавіта будзе адбывацца гэты працэс. Эксперты не могуць спрагназаваць эфектыўнасць гэтай меры для эканомікі краіны.
Пра пачатак выкарыстання „петра” для міжнародных разлікаў абвясціў у канцы верасня прэзідэнт Нікалас Мадура. Паводле яго слоў, „петра” будзе сродкам для тавараабмену і куплі, а таксама канвертуемай валютай для ўсяго свету.
„Петра” была выпушчана ў абарачэнне з 20 лютага, гэта першая крыптавалюта, забяспечаная нафтай. Такім чынам, Венесуэла сама стала першай краінай з уласнай крыптавалютай, якая падтрымліваецца запасамі нафты. Раней Мадура вызначыў кошт аднаго „петра” коштам аднаго бараля венесуэльскай нафты, або 60 долараў (3,6 тысячы новых суверэнных балівараў).
У сваёй заяве аб выкарыстанні „петра” для міжнародных разлікаў Мадура не ўдакладніў дэталяў гэтай схемы. Між тым, эксперты пакуль называюць цьмянымі яе перспектывы на міжнародных рынках.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: У Беларусь сёлета прыедзе зяць Дональда Трампа Джарэд Кушнер

maintext:
У Беларусь сёлета прыедзе зяць амерыканскага прэзідэнта Дональда Трампа Джарэд Кушнер. На 4 ліпеня ў Навагрудку запланаванае адкрыццё Сцяны памяці, прысвечанай ахвярам гета. Стварэнне яе якраз і фінансаваў клан Кушнероў (Кушнеры выжылі падчас вайны, уцяклі з гета ў лес), яго прадстаўнікі прыедуць на ўрачыстае адкрыццё. Мяркуецца, што сярод гасцей будзе і Джарэд Кушнер, перадае Еўрарадыё са спасылкай на “Беларусь сегодня”.
Пра тое, што Кушнер мае беларускія карані, стала вядома летам 2016 года. З гета ў Навагрудку праз падземны ход уцякла яго бабуля. Пасля вайны яна выехала на Захад. Гэтую гісторыю Джарэд агучыў яшчэ ў час, калі Трамп быў кандыдатам у прэзідэнты, каб спыніць абвінавачванні яго ў антысемітызме.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

maintext:
Пасля апошніх сустрэч Аляксандра Лукашэнкі з Уладзімірам Пуціным актыўна абмяркоўваецца тэма магчымага размяшчэння ў Беларусі расійскай ваеннай базы.
“Народная Воля” вырашыла высветліць, што думаюць на гэты конт яе чытачы.
Пытанне мы сфармулявалі так: Будзе ў Беларусі ваенная база Расіі ці не?..
Адказы чытачоў – у газеце “Народная Воля” за 2 кастрычніка


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Сувязь пятага пакалення з’явіцца ў Беларусі

maintext:
У наступным годзе карыстальнікі мабільнага інтэрнэту ў Беларусі атрымаюць магчымасць спрабаваць тэхналогіі сувязі пятага пакалення – 5G. Хуткасць інтэрнэту ў смартфоне можа дасягаць тысячы біт за секунду.
Будаўніцтва і стварэнне сеткі пятага пакалення ў нашай краіне праводзіць падкантрольны дзяржаве інфраструктурны аператар beCloud.
Кампанія атрымала дазвол на тэставую зону. Ідзе мантаж абсталявання, якое завезена ў Менск. І сёння актыўна вядзецца будаўніцтва сетак пятага пакалення, – распавёў Міхаіл Дука, прадстаўнік кампаніі beCloud, на форуме па кіраванню інтэрнэтам IGF Belarus.
Упершыню хуткасць 5G у Беларусі пратэставаная ў красавіку 2017 года. Паводле адмыслоўцаў тэхналогія дазволіць забяспечыць карыстальнікаў паўсюдным шырокапалосным мабільным доступам у інтэрнэт.
Але пры гэтым надалей у нашай краіне не ўсе аператары прадстаўляць сетку 4G. Нягледзячы на тое, што сувязь чацвертага пакалення запрацавала яшчэ ў 2015 года, яна даступная для абанентаў мабільных аператараў «МТС» і Life :). Аператар velcom заяўляе, што тэхналагічна гатовы самастойна разгарнуць сетку 4G у Беларусі. Але да гэтага часу не можа атрымаць ад дзяржавы ліцэнзіі. Кіраўніцтва краіны настойвае на тым, каб аператары карысталіся абсталяваннем сетак у падкантрольным ёй beCloud.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Палітвязня Змітра Паліенку выпусцілі на волю

maintext:
Палітвязень Зміцер Паліенка зранку 24 кастрычніка выйшаў на волю з бабруйскай калоніі №2. Пра гэта паведаміла ў сацсетках актывістка Марына Насенка. На мінскім вакзале яго сабраліся сустракаць сябры і паплечнікі, перадае Еўрарадыё.
24-гадовага актывіста анархісцкага руху Паліенку затрымалі падчас велапрабегу “Крытычная маса” 29 красавіка 2016 года ў Мінску. Хлопца прызналі вінаватым у гвалце ў дачыненні да супрацоўніка праваахоўных органаў — нібыта, ён парваў куртку міліцыянту пры затрыманні. Таксама Паліенку прызналі вінаватым у вырабе і распаўсюдзе парнаграфічных матэрыялаў. Ён быў асуджаны на два гады пазбаўлення волі з адтэрміноўкай на такі ж тэрмін.
Пасля суда Паліенку некалькі разоў прыцягвалі да адміністрацыйнай адказнасці. У красавіку 2017 года яго пазбавілі адтэрміноўкі прысуду і адправілі ў калонію.
Беларускія праваабаронцы і міжнародная арганізацыя “Amnesty International” прызналі Паліенку вязнем сумлення.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: "У Пецярбургу беларусы не сахой і касой камандавалі, а міністэрствамі і арміямі"

maintext:
У нашай Нацыянальнай бібліятэцы няма і дзясятай часткі беларускіх старадрукаў, якія зберагаюцца ў Расійскай нацыянальнай бібліятэцы ў Пецярбургу. Трапілі яны туды пераважна пасля задушэння паўстанняў і канфіскацый магнацкіх сядзіб. У гэтым, адным з найбагацейшых у свеце, кнігасховішчы ўжо 40 гадоў працуе доктар філалогіі беларус Мікола Нікалаеў, які даследаваў айчынную кніжную культуру пачынаючы з Х стагоддзя і напісаў грунтоўную «Гісторыю беларускай кнігі» (2009). Чым яшчэ жыве
наш слынны зямляк у Пецярбургу – ён расказаў у рэдакцыі «Народнай Волі».
Размова Міхася Скоблы з Міколай Нікалаевым – у “Народнай Волі” за 9 кастрычніка


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Жыхары Багушэўску выйшлі пратэставаць супраць закрыцьця лякарні

maintext:
У гарадзкім пасёлку Багушэўск Сеньненскага раёну закрываюць лякарню і паліклініку. Яны абслугоўвалі за 2,5 тысячы жыхароў мястэчка і 2 тысячы жыхароў навакольных вёсак, паведамляе “Радыё Свабода“.
Забіраюць і адзіную машыну хуткай дапамогі, пераводзяць у райцэнтар Сянно. Туды ж давядзецца езьдзіць і на прыём да лекара.
«Адлегласьць паміж Багушэўскам і Сянном 36 км. Уяўляеце, колькі будзе ехаць тая хуткая дапамога? А людзям як дабірацца да паліклінікі, калі аўтобус ходзіць тры разы на дзень і толькі ў выходныя часьцей? Ехаць на ім — гадзіну, а то і паўтары. І не бясплатна — 6 рублёў у адзін бок», – кажа мясцовая жыхарка Натальля Калыханава.
Раніцай 18 кастрычніка каля 100 чалавек прыйшлі пратэставаць да шпіталя.
«Сеньненскі шпіталь у нас завуць „даліна сьмерці“, адтуль толькі труны прывозім! Туды ніхто не хацеў ехаць, хоць Сянно і цэнтар раёну. А ў нашу больніцу даводзілася чакаць чаргі па два тыдні. А калі ў мяне ціск, калі інсульт? Я была гатова ў ногі кінуцца галоўнаму ўрачу Сьняжане Багданавай, каб толькі ўзяла», — скардзіцца пэнсіянэрка.
Багданава да людзей ня выйшла, хоць падчас сходу ў лякарні якраз адбывалася нарада з удзелам раённага аддзелу аховы здароўя. Зьвярнуўся да натоўпу толькі галоўны лекар Сеньненскага раённага шпіталя Ігар Мізаўцоў: сказаў, што дужа зьдзіўлены, бо «ніякага сходу тут не плянавалася».
Абураныя жыхары запатрабавалі сустрэчы з кіраўніцтвам раёну. Старшыні Сеньненскага райвыканкаму патэлефанаваў прадстаўнік БХК Васіль Берасьнеў.
«Я дазваніўся ў райвыканкам, але там спачатку абурыліся: маўляў, парушаеце заканадаўства, у вас там несанкцыянаваны мітынг. Я патлумачыў, што нічога незаконнага не адбываецца, што людзі хочуць убачыць прадстаўнікоў раённага начальства. Тады паабяцалі арганізаваць сустрэчу ў Доме культуры», — сказаў Берасьнеў.
Мясцовыя ўлады тлумачаць, што ў іх няма грошай на ўтрыманьне лякарні і паліклінікі ў Багушэўску.
Калісьці ў Багушэўску было каля 30 тысяч жыхароў, тут была радзільня, шпіталь, дзьве паліклінікі — дзіцячая і дарослая. Але паступова — і за савецкім часам, і потым — усё гэта пазакрывалі. У 2010 годзе ў багушэўскай лякарні зрабілі капітальны рамонт.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Гордзі, можа, годзе?

maintext:
Ці падасць у адстаўку галоўны трэнер мінскага “Дынама” Гордзі Дуаер?
“Мы ўсё бачым, але не ведаем, што з гэтым рабіць”, – прыкладна такая фраза прагучала з вуснаў аднаго з каментатараў апошняга матча мінскага “Дынама” ў КХЛ.
Мінчане, якія займаюць апошняе месца ў сваёй канферэнцыі, ганебна прайгралі такому ж аўтсайдару іншай. Чарговым “магільшчыкам” беларусаў стала новасібірская “Сибирь”, якую зараз узначальвае колішні капітан зборнай Беларусі, выдатны хакеіст Аляксандр Андрыеўскі.
Пасля фінальнай сірэны, якая зафіксавала перамогу “Сибири” з непрыстойным лікам 6:0, Андрыеўскі змог толькі вымавіць “Sorrу” на адрас Дуаера. Той прыняў выбачэнні і… стаў раздаваць аўтографы і фатаграфавацца з усімі ахвочымі.
На жаль, да паражэнняў мінскага “Дынама” ў Кантынентальнай хакейнай лізе мы ўжо прызвычаіліся. Але што рабіць, каб пераламіць гэтую прыкрую тэндэнцыю?
Прапаноўваю некалькі варыянтаў.
Першы: мінскае “Дынама” адмаўляецца ў будучым ад удзелу у КХЛ. Клуб, які ў свой час ствараўся як базавы для зборнай, відавочна з гэтай задачай не справіўся. Беларусы пакінулі эліту сусветнага хакея, і вялікае пытанне, ці змогуць яны вярнуцца туды ў наступным годзе.
Але наўрад ці кіраўніцтва “Дынама”, маю на ўвазе людзей, якія могуць прыняць гэтае рашэнне (а там, як вядома, у асноўным людзі з вялікай колькасцю зорак на пагонах), пойдзе на такі крок. Нягледзячы на тое, што хакейнае “Дынама” – дарагая цацка, Беларусь, не самая багатая краіна ў свеце, працягвае яго ўтрымліваць і падтрымліваць. Таму першы варыянт адпадае сам сабой.
Варыянт другі: тэрміновае звальненне Гордзі Дуаера і замена яго іншым спецыялістам. Рудавалосы канадзец з’явіўся ў Мінску ў мінулым годзе пасярод сезона. Тады каманда ў плей-оф не трапіла, але трэнеру, улічваючы абставіны, пры якіх ён апынуўся ў Беларусі, гэта даравалі.
Сёлета ж Дуаер рыхтаваў каманду з першага дня пасля выхаду хакеістаў з адпачынку. Што мы ўбачылі? Дзевяць паражэнняў у таварыскіх сустрэчах перад пачаткам рэгулярнага сезона. Але тады рулявы “Дынама” супакойваў: ідзе падрыхтоўка, вялікую ўвагу пройгрышным вынікам надаваць не трэба, вынікі прыйдуць падчас сезона.
Прыйшлі. Ды такія, што сорамна. На момант напісання гэтага тэксту мінскае “Дынама” мае ў сваім пасіве восем паражэнняў запар. Праз пару гадзін у Астане распачнецца чарговая гульня мінчан супраць “Барыса”, які ўзначальвае яшчэ адзін беларус – Андрэй Скабелка. Калі мінчане прайграюць і гэтую сустрэчу, а перадматчавыя расклады на гэта гучна намякаюць, то беларусы паўтораць свой жа антырэкорд, які быў усталяваны ў першым сезоне КХЛ. Тады мы прайгралі дзевяць раз запар.
Але, як бы ні скончылася сустрэча ў Казахстане, відавочна адно: Дуаеру пара на выхад. Сам, здаецца, ён зрабіць гэтага не можа. Міністр унутраных спраў, а па сумяшчальніцтве старшыня назіральнай рады мінскага “Дынама” Ігар Шуневіч нядаўна сказаў, што трэнерскі штаб на чале з канадскім спецыялістам мае поўны карт-бланш.
І Дуаер, трэба заўважыць, ім карыстаецца. Не даючы выніку, чалавек спраўна атрымлівае зарплату. І наўрад ці такую, як настаўніца пачатковых класаў дзе-небудзь пад Лепелем…
Што робіць адэкватны працадаўца, калі наняты работнік дрэнна выконвае сваю работу? Правільна, звальняе. У свой час беларускіх спецыялістаў, таго ж Аляксандра Андрыеўскага ці Эдуарда Занкаўца, якія трэніравалі мінскіх “зуброў”, ледзь не з брудам змяшалі, наракаючы на тое, што яны не даюць таго выніку, які хацелася б бачыць клубным босам.
Што ж змянілася зараз? Пагаворваюць, што ў выпадку датэрміновага скасавання кантракта Гордзі Дуаер прэтэндуе на вялікую суму “няўстойкі”, таму дагэтуль і знаходзіцца ля руля каманды.
І, здаецца, у адрозненне ад любога беларускага спецыяліста, які, бачачы, што ў яго не атрымліваецца, знайшоў у сабе сілы добраахвотна сысці, канадзец самастойна на такі крок не пойдзе. Для яго работа ў “Дынама” – проста бізнес, ад якога ён атрымлівае дывідэнды. Да “Дынама” ён працаваў у харвацкім “Медвешчаку”, пасля “Дынама” будзе яшчэ нешта…
Але беларускія балельшчыкі надоўга запомняць гэтага “кваліфікаванага” спецыяліста. Дарэчы, перад матчам з “Барысам” на афіцыйным сайце “зуброў” з’явілася інфармацыя, што пасля матча з “Сибирью” хакеісты “Дынама” былі пакараны за буйную паразу. Дуаер не знайшоў нічога лепшага, як прымусіць спартсменаў бегаць “чалнакамі” па лядовай пляцоўцы. Вось такія метады. Ці дапаможа? Адказ на гэтае пытанне мы атрымаем сёння вечарам пасля матча ў Астане.
Але я щсё ж такі ўпэненены: рана ці позна канадзец пакіне беларускі клуб. А мы застанёмся ля разбітага карыта і тэрмінова будзем шукаць на яго месца чарговага выратавальніка патанаючага “Дынама”…


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Дарагі наш патрыярх: колькі візіт Кірыла каштаваў беларускім епархіям

maintext:
У Мінску адбыўся Сінод Рускай праваслаўнай царквы (РПЦ), па выніках якога расійскія іерархі вырашылі разарваць адносіны з Канстанцінопальскім патрыярхатам. Аўтаматычна тое самае зробіць і БПЦ, як частка Рускай праваслаўнай царквы.
Усе гэтыя багатыя на падзеі тры дні, калі ў Беларусі прысутнічалі сябры расійскага Сінода, забяспечваліся бесперабойнай лагістыкай і абслугоўваннем гасцей.
Жытло, абеды, раз’езды, падарункі… Хто гэта ўсё аплочваў? Штосьці траціла дзяржава, але немалыя грошы сабралі і з цэркваў.
Пра якую ж суму ідзе гаворка?
Наколькі ўдалося высветліць «Нашай Ніве», сёлета ніякіх пісьмовых распараджэнняў мітрапаліта Паўла аб зборы грошай не было, пажаданні выказваліся ў вуснай форме.
Але мы знайшлі лічбы па мінулым візіце патрыярха Кірыла ў Мінск і Брэст — гэта было ў 2015-м, з 20 па 22 чэрвеня.
Па колькі ж тады скідваліся беларускія епархіі? Лічбы ўражваюць: агулам гэта $100 000!
Мы здабылі адпаведны дакумент, завізіраваны мітрапалітам Паўлам тры гады таму. У «Плане ўнясення мэтавых унёскаў на візіт Свяцейшага Патрыярха Маскоўскага» ад 13.05.2015 за подпісам галоўнага бухгалтара А.І.Кахно фігуруюць такія лічбы.
На што за двое сутак можна выдаткаваць сто тысяч долараў?
Кіраўнік сінадальнага інфармацыйнага аддзела Беларускай праваслаўнай царквы Сяргей Лепін адказаў «Нашай Ніве», што ён не ў курсе памераў мэтавых унёскаў ні 2015-га, ні 2018-га.
«Наколькі мне вядома, сёлета памер не ўстанаўліваўся і не абмяжоўваўся», — сказаў нам Лепін.
Абазнаныя людзі кажуць, што сёлетнія ўнёскі маглі быць у агульнай суме большымі па памеры, бо ў 2015-м світа патрыярха была сціплейшай — разам з ім не было сябраў Сінода РПЦ.
Ну і гасцявалі яны даўжэй на адзін дзень.
Шараговых святароў уразіла шматлікасць аховы патрыярха. За крытыку яе быў адхілены ад служэння мінскі бацюшка Аляксандр Шрамко. Раскошны лад жыцця патрыярха Кірыла выклікаў нараканні і даўней: яшчэ ў 2012 годзе шуму нарабіў гадзіннік коштам 30 тысяч еўра.
Варта адзначыць, што і тады і цяпер асобныя графы выдаткаў наўпрост фінансаваліся беларускай дзяржавай, напрыклад: у Мінск патрыярх Кірыл звычайна прылятае на ўрадавым самалёце беларускага боку, які забірае яго з Масквы.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: На Гомельшчыне страйк: калгасьнікі пратэстуюць супраць звальненьня кіраўніка

maintext:
9 кастрычніка даяркі і мэханізатары ААТ «Некрашынскі», жыхары вёскі Валосавічы Акцябрскага раёну Гомельскай вобласьці ня выйшлі на працу.
«Раённая ўлада звольніла нашага дырэктара; у нас ніхто не спытаўся, прычын не патлумачылі. Мы супраць», — патлумачыла Свабодзе адна з даярак, Валянціна.
Адкрытае акцыянэрнае таварыства «Некрашынскі» 19 гадоў узначальваў Васіль Лаханскі. Даяркі і мэханізатары хваляць яго.
«Лепшага за яго няма кіраўніка. Ён для нас стараўся. У нас у калгас едуць зь іншых вёсак працаваць. Мы будзем гарой стаяць за свайго дырэктара, адмаўляемся выходзіць на працу, пакуль яго ня вернуць», — заявіла Валянціна.
Да вяскоўцаў прыехаў старшыня Акцябрскага раённага абʼяднаньня прафсаюзаў Сяргей Зарычны.
«Ён нас угаворвае выйсьці на працу. Але прычыны звальненьня дырэктара нам не тлумачаць. Чалавек столькі гадоў адпрацаваў тут — і так яго растаптаць», — абураецца даярка.
Паводле яе, цяпер у Валосавічы прыехалі прадстаўнікі Акцябрскага райвыканкаму і міліцыі, але да людзей яны не падыходзяць.
«Яны хаваюцца за лазьняй. Сядзяць у сваіх аўтамабілях. Не каб выйсьці і пагаварыць з намі, патлумачыць сытуацыю», — дадала Валянціна.
У Акцябрскім райвыканкаме адказалі Свабодзе, што ведаюць пра сытуацыю і «разьбіраюцца», але таксама не назвалі прычынаў звальненьня дырэктара.
У раённай газэце «Чырвоны Кастрычнік» неаднаразова выходзілі артыкулы, у якіх дырэктара ААТ «Некрашынскі» хвалілі, а гаспадарку называлі адной з найлепшых у раёне.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Пакараныя за допінг спартсмены будуць вяртаць не толькі стыпендыі, але і прызы

maintext:
У Беларусі дыскваліфікаваныя за допінг спартсмены (а таксама іх персанал) будуць вяртаць не толькі прэзідэнцкія стыпендыі, але і прызы. Парадак кампенсацыі сродкаў у бюджэт вызначаны пастановай Саўміна (№ 750 ад 19 кастрычніка 2018 года), якая ў аўторак апублікаваная на Нацыянальным прававым інтэрнэт-партале.
У дакуменце адзначаецца, што ў бюджэт будуць спаганяць “імянныя стыпендыі Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь у сферы фізічнай культуры і спорту” і “прызы ў грашовай ці натуральнай форме спартсменам, узнагароджанні трэнерам”. Калі спартсмены і трэнеры не вернуць грошы, прызы добраахвотна на працягу шасці месяцаў (прадугледжваецца растэрміноўка), тады іх будуць спаганяць праз суд.
Новаўвядзенне пачынае дзейнічаць з 27 лістапада.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: У Курапатах зноў затрыманы Павел Севярынец

maintext:
Падчас варты на ўезьдзе ў рэстарацыю «Поедем поедим» 3 кастрычніка абаронцы Курапатаў спынілі машыну дырэктаркі забаўляльнай установы Сьвятланы Дубковай, паведамляе Радыё Свабода.
Дубкова выклікала супрацоўнікаў ДАІ, якія прыехалі на месца. У выніку канфлікту за «непадпарадкаваньне міліцыі» затрымалі сустаршыню Беларускай хрысьціянскай дэмакратыі Паўла Севярынца
Севярынец мяркуе, што яго будуць судзіць 4 кастрычніка.
Ад пачатку пікетаваньня «Поедем поедим» сёлета ў чэрвені Севярынец адсядзеў 40 сутак арышту, актывіст «Эўрапейскай Беларусі» Максім Вінярскі — 50 дзён.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Міхась Скобла: Падгляданне за класікамі

maintext:
Дзіўная завядзёнка запанавала апошнім часам у нашым літаратуразнаўстве. Не ў акадэмічным, вядома, а ў тым, якое зрэдку дапускаецца на старонкі і сайты айчынных СМІ і паджыўляе прыгаслую ў грамадстве цікавасць да літаратуры. Стала ледзь не нормай падрабязней, чым творчасць, даследаваць прыватнае жыццё класікаў, ледзь не пад мікраскопам разглядаць іх інтымныя адносіны і пражытыя не напаказ дні. Увішныя даследчыкі публікуюць высмактаныя з пальца донжуанскія спісы, падлічваюць колькасць пазашлюбных дзяцей і дэкалітры выпітай гарэлкі, на падставе абраных у якасці псеўданімаў імёнаў робяць сенсацыйныя высновы наконт сексуальнай арыентацыі сваіх герояў.
Погляд праз замочную адтуліну зрабіўся ледзь не абавязковым ракурсам, без якога творы і жыццяпісы класікаў выглядаюць прэснымі і нецікавымі. Іх абавязкова трэба падсаліць!
«Каласы пад сярпом тваім»? Нуднаватае чытво. А ці траплялася вам кніжка «Жанчыны ў жыцці Уладзіміра Караткевіча»?
«Мой свеце ясны» Міхася Стральцова? Паэзія? Не, нам падавай прозу жыцця. Што вы маеце на ўвазе? Ну, напрыклад, колькі часу Стральцоў правёў у выцвярэзніках…
А праўда, што ў Ларысы Геніюш у ГУЛАГу быў раман з князем Васілём Святаполк-Мірскім?
А праўда, што Цётка (яна ж Гаўрыла з Полацка, яна ж Мацей Крапіўка) была прыхаванай лесбіянкай?
І няма канца гэтай «прозе жыцця», гэтаму перабіранню чужой бялізны перад зацікаўленай публікай. Што ж, і асабістае жыццё класікаў не схаваеш у музейны сейф. Але як тут не згадаць
сказанае ў Эклезіясце: «Усё мае свой час, і гадзіна кожнай дзеі – пад небам».
Калонку Міхася Скоблы чытайце у газеце “Народная Воля” за 12 кастрычніка


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Канапацкая - адзіны дэпутат, які прагаласаваў супраць Румаса. Яна патлумачыла, чаму

maintext:
5 кастрычніка ў Палаце прадстаўнікоў 105 са 106 дэпутатаў падтрымалі ў таемным галасаванні кандыдатуру Сяргея Румаса на пасаду прэм’ер-міністра. Супраць прагаласаваў толькі адзін дэпутат.
Высветлілася, што гэта была Ганна Канапацкая. Яна патлумачыла «Нашай Ніве» сваю пазіцыю.
«Я разумею, што прэм’ер патрэбен. Можа быць, Румас і не самы горшы варыянт, але трэба неяк больш адказна падыходзіць да выбару кандыдатуры і не парушаць Канстытуцыю.
Я галасавала супраць, бо, па-першае, быў парушаны парадак унясення кандыдатуры прэм’ера. Па-другое, Румас гаворыць правільна, але дзеянні паказваюць, што нічога не зменіцца. Радыкальных дзеянняў з яго боку не будзе. Ён не гатовы спрачацца з Лукашэнкам, — паведаміла Ганна Канапацкая. — Ну і словы, як звычайна, разыйдуцца са справамі. Румас кажа, што бюджэт будзе накіраваны на сацыяльныя пытанні, а не на падтрымку стратных прадпрыемстваў — і тут жа пагаджаецца з указам нумар 399 пра дзяржаўную падтрымку сельгаспрадпрыемстваў. А слова «лібералізацыя» ў яго выступе ўвогуле не прагучала».


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Мінінфарм заблакаваў 12 сайтаў і 6 старонак “Вконтакте”

maintext:
Міністэрства інфармацыі абмежавала доступ да 12 сайтаў і 6 старонак у сацыяльнай сетцы “Вконтакте”. У афіцыйным паведамленні з гэтай нагоды сказана, што сайты заблакавалі праз неналежную рэкламу, а старонкі ВК — за распаўсюд экстрэмісцкіх матэрыялаў.
Рашэнне аб блакіроўцы прынятае 18-19 кастрычніка. Адметна, што старонкі ў сацыяльнай сетцы прызнаныя экстрэмісцкімі рашэннем суда Кастрычніцкага раёна Віцебска.
Сёлета Мінінфарм неаднаразова блакаваў сайты і старонкі ў сацсетках, у якіх была рэклама наркотыкаў. Апошнім разам гэта здаралася ў ліпені, калі былі закрытыя 12 такіх сайтаў.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: З'явіўся сайт з правіламі беларускага правапісу

maintext:
З’явіўся сайт з правіламі беларускага правапісу — pravilna.by. Яго стварыў праграміст Іван Клімчук.
На сайце два раздзелы — Арфаграфія і Пунктуацыя, якія складаюцца з параграфаў (Галосныя, Зычныя, Знакі прыпынку і г. д.). Атрымліваецца своеасаблівы віртуальны падручнік, паведамляе Еўрарадыё.
На pravilna.by ёсць пошук па правілах.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Рэстарацыя "Поедем поедим" запатрабавала крымінальнай справы супраць абаронцаў Курапатаў

maintext:
У міліцыі Менскага раёну пачалі праверку па заяве ўласьнікаў забаўляльнага комплексу ля Курапацкага мэмарыялу, піша Радыё Свабода.
Сустаршыня БХД, абаронца Курапатаў Павал Севярынец паведаміў Свабодзе, што кіраўніцтва рэстарана «Паедзем паядзім» падало ў Бараўлянскае аддзяленьне міліцыі Менскага раёну заяву аб завядзеньні крымінальнай справы супраць абаронцаў Курапатаў.
У заяве, паводле зьвестак Паўла Севярынца, фігуруюць чацьвёра актывістаў. Гэта сам Севярынец, а таксама Зьміцер Дашкевіч, Ганна Шапуцька і Дзяніс Урбановіч.
«Пра гэта сёньня мне паведаміў участковы міліцыянт Алег Чырук. Ён сказаў, што справа яшчэ не заведзеная, але паводле заявы распачатая праверка. У якім мы статусе, падазроных ці сьведак, міліцыянт не сказаў. Таксама ўчастковы не сказаў, паводле якога артыкулу можа быць заведзеная крымінальная справа. Маўляў, усё вырашыцца па выніках праверкі».
Як паведаміў Павал Севярынец, днямі ён зь іншымі актывістамі зьбіраецца падаць у міліцыю сустрэчную заяву на ўласьнікаў рэстарана.
«Ёсьць шэраг артыкулаў Крымінальнага кодэксу, якія, як мы лічым, былі парушаныя і цяпер парушаюцца ўласьнікамі гэтай установы. Неўзабаве мы ўсё гэта агучым», — сказаў Павал Севярынец


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Міністэрства культуры адказала пра закон аб бел-чырвона-белым сьцягу

maintext:
Адказ прыйшоў на імя дэпутаткі Палаты прадстаўнікоў Ганны Канапацкай.
«Калі казаць коратка, то адказ можна зьвесьці да аднаго сказу: гэта пытаньне ня нашай кампэтэнцыі» — сказала 8 кастрычніка Свабодзе Канапацкая.
Паводле яе, паколькі ў лісьце зь Міністэрства культуры, як, дарэчы, і ў адказах яшчэ з двух міністэрстваў — унутраных спраў і юстыцыі, няма стаўленьня міністэрстваў да законапраекту і бел-чырвона-белага сьцяга, то давядзецца зьвяртацца ў іншыя інстанцыі. «Куды канкрэтна, мы вырашым з маёй калегай Аленай Анісім, таму што законапраект аб бел-чырвона-белым сьцягу мы рыхтавалі супольна», — удакладніла Канапацкая.
Абедзьве дэпутаткі выказвалі думку, што трэба дазволіць вольнае выкарыстаньне гістарычнага сьцяга ў Беларусі, у тым ліку дзяржаўнымі ўстановамі, і абараніць яго ад неправамерных перашкод у выкарыстаньні.
Пазыцыя МУС: «У пададзеным праекце закону няма нарматыўных праўных загадаў і даручэньняў», якія датычацца ведамства.
Пазыцыя Міністэрства юстыцыі: «Законапраект неабходна ўзгадніць з шэрагам дзяржаўных органаў, у прыватнасьці зь Міністэрствам культуры».


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Адмысловага закону "Аб супрацьдзеянні хатняму гвалту" не будзе

maintext:
Міліцыянты лічаць, што падрыхтоўка самастойнага закону «Аб супрацьдзеянні хатняму гвалту» – немэтазгодна. Такі адказ з МУС атрымаў аргкамітэт па зборы подпісаў за перагляд канцэпцыі законапраекту.
На думку праваахоўнікаў, ініцыятары змену законаў могуць свае думкі прапаноўваць у межах карэкціроўкі існых заканадаўчых актаў краіны.
Адмова распрацоўваць асобны закон МУС тлумачыцца ў адказе за подпісам прадстаўніка МУС Алега Каразея.
«Ключавымі момантамі ў прафілактыцы гвалту ў сям’і зʼяўляюцца размовы, папярэджанні, ажыццяўленне прафілактычнага ўліку, ахоўнае прадпісанне. У гэтай сувязі з мэтай выканання плана падрыхтоўкі законапраектаў на 2018 год МУС сумесна з зацікаўленымі дзяржорганамі падрыхтавалі праект канцэпцыі закона «Аб супрацьдзеянні хатняму гвалту», – гаворыцца ў адказе.
Аднак у канцы ліста МУС паказвае на тое, што пасля рэзанансу ў грамадстве і выказвання думкі рэлігійных арганізацыяў ад падрыхтоўкі асобнага закона ў ведамстве вырашылі адмовіцца.
Зрэшты, прапановы і ініцыятыву закону раней раскрытыкаваў кіраўнік Беларусі Аляксандр Лукашэнка.
«Усё гэта дур, узятая перш за ўсё з Захаду. Вы можаце не перажываць, і народ хай не хвалюецца – мы будзем зыходзіць выключна з уласных інтарэсаў, нашых беларускіх, славянскіх традыцый і нашага жыццёвага вопыту», – заявіў ён.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: У Гомлі пабудавалі падземную прыбіральню за мільён долараў

maintext:
25 і 26 кастрычніка ў горадзе над Сожам мае адбыцца Форум рэгіёнаў Беларусі і Украіны, які наведаюць кіраўнікі краінаў Аляксандр Лукашэнка і Пётр Парашэнка.
Да гэтага мерапрыемства горад у аўральным рэжыме спрабавалі прывесці ў парадак: укладвалі новы асфальт і плітку на ходніках, мылі ліхтары, фарбавалі дахі, але «вішанькай на торце» стала ўзвядзенне самай дарагой прыбіральні ў краіне.
Выніковы кошт прыбіральні, што размясцілася на набярэжнай Сожу, склаў роўна мільён долараў. Тэрміны працы над праектам некалькі разоў пераносіліся: паводле тэндарнай дакументацыі будаўніцтва павінна было распачацца ў лютым 2018 года і скончыцца ў чэрвені. Па невядомых прычынах будаваць прыбіральню пачалі толькі ў чэрвені і мусілі скончыць у снежні. Але, як мы бачым, пабудавалі значна раней.
У тым жа тэндары крыніцай фінансавання пазначаны мясцовы бюджэт. Але рэальны кошт разышоўся з праектным амаль на 25 адсоткаў: будаўніцтва прыбіральні павінна было абысціся ў $ 750 тысячаў.
Унутры падземнай прыбіральні размесціцца 15 кабінак, таксама яна будзе дасяжная для маламабільных грамадзянаў – ужо ўсталяваныя пад’ёмнікі для вазкоў. Але схадзіць у гэтую прыбіральню можна будзе толькі платна. Колькі дакладна будзе каштаваць наведванне, пакуль невядома. Адкрыюць цуд-прыбіральню, якую мясцовыя ўжо паспелі назваць «маўзалеем», сёння – 25 кастрычніка.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: У Гомелі віцэ-прэм'ер Украіны прапанаваў чыноўнікам гаварыць па-беларуску

maintext:
У Гомелі віцэ-прэм’ер Украіны, міністр рэгіянальнага развіцця, будаўніцтва і жыллёва-камунальнай гаспадаркі Генадзь Зубко прапанаваў беларускім чыноўнікам гаварыць па-беларуску. У горадзе праходзіць I Форум рэгіёнаў Беларусі і Украіны. У ім паўдзельнічаюць Аляксандр Лукашэнка і Пётр Парашэнка, якія перад гэтым правядуць сустрэчу ў фармаце “сам на сам”, перадае Еўрарадыё.
“Сёння тут, на форуме, прадстаўнікі Украіны і Беларусі, — цытуе словы Зубко сайт ria.ru. — Я выступаю на ўкраінскай мове і з задавальненнем паслухаю беларускіх калег на беларускай мове”.
Украінскі віцэ-прэм’ер нагадаў, што два тыдні таму прайшло пасяджэнне ўкраінска-беларускай камісіі па пытаннях гандлёва-эканамічнага супрацоўніцтва і на ёй працоўнай мовай была руская. Беларускія чыноўнікі не сталі гаварыць па-беларуску і на сённяшнім мерапрыемстве. Нават пасля выступлення Генадзя Зубко.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Ярмошына: Выбарчае заканадаўства зменім, калі зменіцца Канстытуцыя

maintext:
Старшыня Цэнтрвыбаркама Лідзія Ярмошына дала Еўрарадыё невялікае інтэрв’ю пра змены, якія чакаюць беларускае выбарчае заканадаўства. Яна тлумачыць, чаму Выбарчы кодэкс не ўдакладняецца з улікам рэкамендацый БДІПЧ АБСЕ, а таксама разважае, ці магчыма ў рэаліях беларускай выбарчай сістэмы вырасціць палітычную эліту.
Прапановы па змене выбарчага заканадаўства паўтара года ляжаць у Лукашэнкі
Еўрарадыё: Пасля мінулых і прэзідэнцкіх, і парламенцкіх выбараў Беларусь атрымала ад БДІПЧ АБСЕ шэраг рэкамендацый па змене выбарчага заканадаўства. Набліжаюцца чарговыя выбары дэпутатаў і прэзідэнта. Рэкамендацыі еўрапейскіх экспертаў будуць улічаныя, ці зноў у апошні момант мы пачуем пра тое, што “зрабіць гэта мы не паспяваем”?
Лідзія Ярмошына: Як вы, магчыма, ведаеце, камісія, створаная пры Цэнтрвыбаркаме, распрацавала свае прапановы з улікам рэкамендацый АБСЕ і ўнесла іх на разгляд кіраўніку краіны яшчэ паўтара года таму. З таго часу ніякай падрыхтоўкі па ўнясенні змен у выбарчае заканадаўства не вядзецца. Кіраўнік краіны, выступаючы перад парламентам, сказаў пра мэтазгоднасць такога кшталту змен пасля таго, як будзе змененая Канстытуцыя. Бо тады ўжо будзе бачна, у які бок мяняць выбарчае заканадаўства.
Але, хаця гэтая праца і не вядзецца, мы падчас кожнай выбарчай кампаніі ў той ці іншай ступені ўводзім прапановы АБСЕ, накіраваныя на адкрытасць і дэмакратызацыю выбарчага працэсу. І наступныя выбарчыя кампаніі таксама будуць адбывацца з удасканаленай практыкай. Мы заўжды ўлічваем той негатыў, які меў месца падчас правядзення кожных папярэдніх выбараў. І спрабуем шляхам тлумачэнняў і пастаноў ЦВК палепшыць правапрымяняльную практыку.
Еўрарадыё: А калі гаврка пра змены ў Канстытуцыю не ідзе, то і казаць пра грунтоўныя змены ў выбарчым заканадаўства не даводзіцца?
Лідзія Ярмошына: Думаю, так. Справа ў тым, што немэтазгодна мяняць закон, а потым зноў яго мяняць следам за Канстытуцыяй. Калі будзе мяняцца Канстытуцыя, дык будзе змененая ўся сістэма выбараў. Гэта прывядзе да карэннай рэформы выбарчага заканадаўства, а не толькі да нейкага яе паляпшэння на падставе прапаноў АБСЕ.
Увесь свет ідзе па шляху стварэння палітычнай эліты, і нам нікуды ад гэтага не сысці
Еўрарадыё: Наколькі верагодна, што бліжэйшыя прэзідэнцкія ці парламенцкія выбары сумесцяць з рэферэндумам па ўнясенні змен у Канстытуцыю?
Лідзія Ярмошына: Ніякіях меркаванняў на гэты конт у мяне няма. Ніякай працы ў гэтым накірунку не вядзецца, прынамсі, у межах ЦВК. На дадзены момант гэтае пытанне не абмяркоўваецца і ў грамадстве, што заўжды папярэднічае зменам такога кшталту. Бліжэйшыя кампаніі пройдуць у адпаведнасці з дзеючай Канстытуцыяй і выбарчымі законамі. Хаця ўсё заўжды магчыма!
Еўрарадыё: Але ж раней вы выступалі за змену нашай выбарчай сістэмы.
Лідзія Ярмошына: Я лічу, што нашы партыі без змены існуючай выбарчай сістэмы не будуць развівацца так, як маглі б развівацца пры наяўнасці прапарцыйнай сістэмы — выбараў па партыйных спісах. Увесь свет ідзе па шляху стварэння палітычнай эліты, якая можа выхоўвацца толькі ў нетрах палітычных партый. І нам нікуды ад гэтага ўсё адно не сысці.
Еўрарадыё: І партыі хочуць выбараў па партыйных спісах. Але, відаць, не хутка дачакаюцца?
Лідзія Ярмошына: Не факт. Гэта пытанне з катэгорыі: “Над гэтым разважаюць…”
Заканадаўчай забароны на сумяшчэнне выбарчых кампаній няма
Еўрарадыё: Наступныя прэзідэнцкія і парламенцкія выбары прыпадаюць на 2020 год. Ці будзе перанос адной з выбарчых кампаній на больш ранні тэрмін, і якой з іх?
Лідзія Ярмошына: Тут я магу абапірацца толькі на пазіцыю кіраўніка краіны, які сказаў, што такія выбарчыя кампаніі сумяшчацца не павінны. І на падставе гэтага выказвання я раблю выснову, што яны не будуць сумешчаныя. Але і тут магу толькі паўтарыць: усё ў жыцці магчыма. Ніякай заканадаўчай забароны на такое сумяшчэнне выбарчых кампаній няма.
Еўрарадыё: Калі раней пройдуць выбары дэпутатаў, дык час паўнамоцтваў гэтага складу парламенту будзе скарочаны?
Лідзія Ярмошына: Вядома, час іх працы зменшыцца. Але забароны на такое скарачэнне няма. Калі мы праводзім датэрміновыя выбары прэзідэнта, скарачаючы такім чынам яго тэрмін, мы ж не кажам, што гэта з’яўляецца нейкім парушэннем Канстытуцыі. Заўжды трэба зыходзіць з палітычнай мэтазгоднасці і тых умоў, у якіх існуе грамадства.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Прычапіліся... - Народная Воля

maintext:
Ад Таццяны Міхайлоўскай, якая даглядае інваліда 1-й групы і атрымлівае за гэта 211 рублёў у месяц, патрабуюць вярнуць дзяржаве 274 рублі за тое, што яна на кароткі час выязджала ў Беласток. Суд адбыўся ў дзвюх інстанцыях.
«Мы нічога лішняга ніколі не патрабавалі ад дзяржавы…»
10 гадоў таму Алена Міхайлоўская трапіла ў аварыю і стала інвалідам першай групы: перасоўвацца можа толькі ў вазку, трапіць за межы кватэры, якая знаходзіцца на трэцім паверсе, для яе вельмі праблематычна. Пенсія складае 260 рублёў, і гэта яшчэ не самая маленькая, паколькі ў спадарыні Алены ёсць працоўны стаж.
Жыве жанчына з пажылой маці, якой ужо складана штодзённа аказваць паўнавартасную дапамогу дачцэ. Паводле заканадаўства, інвалід мае права на бясплатную дапамогу. Такую дапамогу са снежня 2015 года ёй аказвае Таццяна Міхайлоўская – жонка роднага брата Алены…
Поўны тэкст артыкула чытайце ў газеце “Народная Воля” за 23 кастрычніка 2018 года


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Святлана Анікей, актрыса: "Закахацца ў маладзейшага? Ад гэтага няма абярэгу ні ў кога"

maintext:
У гэтым годзе крытыка больш за ўсё пісала пра актрысу Купалаўскага тэатра Святлану Анікей: пра яе бліскучую работу ў прэм’ерным спектаклі “Радзіва Прудок” і пра невялікую, але вельмі яркую псіхалагічную ролю ў фільме “Хрусталь”. Там яе наогул параўноўвалі з вялікай Інай Чурыкавай. Зараз фільм “Хрусталь” вылучаны Беларускім оскараўскім камітэтам на прэстыжную прэмію Амерыканскай кінаакадэміі “Оскар”. Таму і размову з актрысай Алена Малочка пачала з гэтай неардынарнай падзеі.
Поўны тэкст чытайце ў газеце “Народная Воля” за 9 кастрычніка


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Маршрутны перавозчык “Полацкі экспрэс” спыніў працу

maintext:
Буйны маршрутны перавозчык “Полацкі экспрэс” спыніў працу. З 1 кастрычніка кампанія адмяніла паездкі паміж Полацкам і Мінскам.
На сайте “Полацкага экспрэса” паведамляецца, што перавозчык спыняе працу часова. Калі адновяцца паездкі ў сталіцу і назад, не гаворыцца.
Галоўнай прычынай крызісу кампанія называе прапанаваныя ўмовы супрацоўніцтва з “Мінскаблпасажыртрансам”.
“Многія пункты дамовы не толькі ўшчамляюць інтарэсы нашага прадпрыемства, але і маюць кабальныя прыкметы, выяўленыя ва ўключэнні ў дамову пунктаў, якія супярэчаць існуючаму заканадаўству, спагнанні аплаты за паслугі, якія павінен аплачваць заказчык, уключэнне пунктаў, якія ўшчамляюць канстытуцыйныя правы, а менавіта пазбаўленне магчымасці адстойваць свае правы па гэтай дамове ў судовым парадку”, — гаворыцца ў заяве перавозчыка.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Леанід Кулакоў: “Лепшы падарунак - перамога ў Курапатах”

maintext:
Сёння адзін з самых прыкметных абаронцаў Курапатаў Леанід Кулакоў сустрэў свой 59-ы дзень народзінаў.
“Народная Воля” даведалася, з якім настроем ён падышоў да гэтай даты.
– Калі шчыра, ніякай радасці з нагоды чарговага дня нараджэння ў мяне няма, – прызнаецца наш суразмоўца. – Адзначаць дзень народзінаў не планую, не той настрой. Што тычыцца ўзросту, то жартую, што хоць па пашпарце з года ў год набліжаецца старасць, але душой застаюся маладым. І гэта галоўнае.
– Святочнай размовы ў нас, я так разумею, не атрымаецца…
– Напэўна, не. Праблем у жыцці зараз значна больш, чым падстаў для радасці. Яшчэ летам, абараняючы Курапаты, я трапіў пад колы аўто. Два месяцы прахадзіў у гіпсе, і, па шчырасці, была надзея, што гэта справа дойдзе да разбіральніцтва. Так яно напачатку і было. У маёй медыцынскай карце былі звесткі пра гэтую траўму, я лячыўся. І зараз працягваю лячэнне, хаджу ў паліклініку на электрафарэз і іншыя працэдуры, якія не вельмі дапамагаюць. Траўміраваная рука баліць так, што я яе дагэтуль не магу згінаць…
Дык вось, за час майго лячэння дакументы, якія тычацца маёй траўмы, былі забраны даішнікамі. Так мне сказалі ў маёй паліклініцы. Пасля таго як даішнікі аддалі іх свайму судова-медыцынскаму эксперту, высветлілася: ніякай траўмы ў мяне няма. Я разумею, што зроблена гэта для таго, каб не даводзіць справу да суда. Няма траўмы – няма падстаў для разбіральніцтва. Але калі траўмы няма, дык чаго я лячуся ўжо чацвёрты месяц? Карацей, калі бачыш, што на тваіх вачах творыцца беззаконне і ты пры ўсім сваім жаданні ніяк не можаш гэтаму супрацьстаяць, робіцца сумна…
– Леанід, падчас абароны Курапатаў на вас складзена безліч пратаколаў. Вы хоць прыблізна ведаеце суму штрафаў, якія з вас хоча спагнаць дзяржава?
– Не, не ведаю. І нават прыблізна вам гэтую лічбу не назаву, бо “карныя” паперы ўсё прыходзяць і прыходзяць. А аплачваць гэтыя штрафы мне няма чым…
– У свой час вы працавалі таксістам. Зараз зарабляеце гэтым жа?
– Не, зараз я без працы і фактычна без сродкаў для існавання. Маё ўласнае аўто пакуль яшчэ мне належыць, яго не канфіскавалі за штрафы. Але на работу мяне не бярэ ніводная служба сталічнага таксі. Я мог бы аформіцца туды як індывідуальны прадпрымальнік, плаціць падатак, рамантаваць уласнае аўто, але для таго, каб гэта зрабіць, патрэбна ўкласці прыкладна паўтары тысячы долараў. Такіх сродкаў у мяне няма.
Маё жыццё сёння – гэта абарона Курапатаў. І лепшым падарункам на дзень народзінаў была б поўная перамога абаронцаў урочышча. Бо рэстаран, які збудаваны на касцях ахвяр сталінскіх часоў, працаваць у Беларусі не павінен…


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Прэмію Ежы Гедройца атрымаў Уладзімір Арлоў

maintext:
Літаратурную прэмію імя Ежы Гедройца сёлета атрымаў Уладзімір Арлоў. Яго ўзнагародзілі за зборнік аповесцяў “Танцы над горадам”. У якасці прыза яму ўручылі чэк на 5000 еўра, перадае Еўрарадыё.
Другое месца дасталася Альгерду Бахарэвічу за 900-старонкавую кнігу “Сабакі Еўропы”. На трэцім месцы — Вінцэсь Мудроў са зборнікам апавяданняў “Забойца анёла”.
У шорт-ліст прэміі Гедройца сёлета таксама трапілі Адам Глобус з кнігай “Сям’я”, Анка Упала з кнігай “На заснежаны востраў” і Павел Севярынец са сваім творам “Беларусалім”.
Прэмія імя Ежы Гедройца ўручаецца ў Беларусі з 2012 года. Яе ўладальнікамі былі Павел Касцюкевіч, Уладзімір Някляеў, Ігар Бабкоў, Віктар Казько, Макс Шчур і Зміцер Бартосік.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Чаму Максім Кароткін лічыць чытачоў дурнямі?

maintext:
Адабраўшы ў пенсіянераў роднае правадное радыё, што наша клапатлівая дзяржава ім пакінула? Рускамоўныя АНТ і Першы канал БТ (не заўсёды беларускамоўны “Беларусь-3” ідзе далёка не паўсюль), і – усе расійскія федэральныя каналы. Ледзь не штодзённымі гасцямі ў беларускіх вясковых хатах сталі расійскія тэлешоўмены Малахаў з Салаўёвым: адзін забаўляе меладрамамі, другі напорыста прапіхвае ў галовы гледачоў імперскую палітыку.
Не адзін Гаўрыла ў Полацку, не адна тэлескрыня гаспадаром у хаце – скажаце вы. Ёсць жа, напрыклад, мясцовая прэса, якую спраўна развозяць матарызаваныя паштальёнкі. Так, раённыя газеты па-ранейшаму – асноўнае чытво на вёсцы. І сёй-той нават цешыцца з іхняй “дэкамунізацыі”: было “Ленинское знамя” – стала “Воранаўская газета”, была раёнка “За камунізм” – стала “Бераставіцкая газета”, была “Чырвоная звязда” – стала “Янаўскі край”, было “Знамя Октября” – стала “Наш час”…
Але ва ўсіх гэтых беларускіх – паводле назваў – газетах беларуская мова, як бедны сваячок, туліцца ў парозе, ёй няма ходу ў святліцу, дзе гаспадарыць мова руская. Усе галоўныя па тэматыцы артыкулы – па-руску, па-беларуску часам анекдоцік ці парады, калі сеяць агуркі.
Не адстаюць ад раёнак у справе русіфікацыі і абласныя газеты. Вось я гартаю ў бібліятэцы падшыўку “Мінскай праўды”. Нумар за 17 жніўня – ніводнага артыкула па беларуску. Нумар за 12 кастрычніка – ніводнага. І гэта на 16 палосах! Нумар за 20 красавіка – два артыкулы на мове. Сярод 40 (!) рускамоўных. У гэтым нумары маю ўвагу сваёй “трасяначнай” назвай прыцягнуў рэпартаж “Максимова криничка”, з якога я даведаўся, што, аказваецца, пітную ваду для расійскай імператрыцы Кацярыны ў Пецярбург вазілі ажно… з-пад Крупак. За васямсот кіламетраў. Коннымі вадавозамі.
Ну як на цвярозую галаву можна такое дурноцце чаўпці? У друк падпісваць? Ну чаму мы гэткія падкія да ўсяго чужога? Знойдзем і там, дзе яно ніколі не ляжала. Галоўны рэдактар “Мінскай праўды” Максім Кароткін, чаму вы лічыце чытачоў дурнямі? І хто вам даў права ў дзяржаўным выданні паслядоўна, з нумара ў нумар, ігнараваць дзяржаўную беларускую мову?..
Калонку Міхася Скоблы чытайце ў газеце “Народная Воля” за 19 кастрычніка


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Жонка Макея сыграе ў любоўнай меладраме галоўную ролю - хворай спявачкі

maintext:
У Мінску адбываюцца здымкі малабюджэтнай любоўнай меладрамы «Дамоклаў меч».
Сюжэт фільма наступны: у парку загараднага анкалагічнага дыспансера знаёмяцца хірург Радзівон (яго грае галоўны рэжысёр драмтэатра Беларускай арміі Ігар Фільчанкаў), які стаў пацыентам, і эстрадная спявачка Дыяна (Вера Палякова-Макей).
На доктара мае віды яшчэ і тэлевядучая Элеанора (актрыса тэатра-студыі кінаакцёра Вольга Сізова), эпатажная свецкая ільвіца. Яна таксама хворая, і дапамагчы ёй можа толькі найлепшы спецыяліст у гэтай галіне — той самы Радзівон.
«Дыяна блізкая мне як творчая асоба, спявачка. Што тычыцца цяжкіх захворванняў, пра якія распавядаецца ў фільме, вядома, для мяне гэта новы вопыт. Бог мілаваў ад такіх узрушэнняў, таму хацелася зразумець, што адчувае чалавек, які апынуўся паміж жыццём і смерцю. Лічу, што ніколі нельга адчайвацца, нават трапляючы ў такую сітуацыю. Мне здаецца, карціна павінна атрымацца пазітыўнай і светлай», — кажа Вера Палякова-Макей.
Рэжысёрамі фільма выступаюць Юрый Елхаў і Дзмітрый Зайцаў. Па іх словах, бюджэт фільма мінімальны — каля $150 тысяч.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Трывожныя кнопкі ўсталяваныя больш чым у 300 навучальных установах Мінску

maintext:
Пасля трагедыі ў Керчы, беларускія праваахоўнікі паведамілі, што ў Мінску на працягу апошніх гадоў бясплатна ўстанаўліваліся трывожныя кнопкі. Акрамя таго ўжо больш за 300 навучальных установаў знаходзяцца пад аховай Дэпартаменту аховы.
Працы па ўсталяванні трывожных кнопак праводзяцца таксама і ў рэгіёнах, паведамляе прэсавая служба МУС. Усе працы ведамства праводзіць бясплатна.
«Наша задача – мінімізаваць магчымыя рызыкі і пагрозы», – адзначыў міністр унутраных справаў Ігар Шуневіч.
Акрамя гэтага іначай у нашай краіны, у параўнанні з суседзямі, выглядае і магчымасць атрымання і захоўвання грамадзянамі зброі. Паводле кіраўніка аддзелу ліцэнзійна-дазвольнай работы МУС Дзмітрыя Язэпчыка, валодаць зброяй могуць толькі поўнагадовыя грамадзяне, якія прадставяць даведку аб стане здароўя, якая пацвярджае, што ў іх няма захворванняў і фізічных недахопаў, пры наяўнасці якіх валоданне зброяй супрацьпаказана.
Для захоўвання зброі па месцы пражывання грамадзянаў неабходна наяўнасць металічнай скрыні.
«Прафілактычныя мерапрыемствы, што праводзіць МУС, дазваляюць своечасова выяўляць грамадзянаў, якія маюць супрацьпаказанні да далейшага валодання зброяй, і ажыццяўляць дзейсны кантроль за абаротам зброі на тэрыторыі рэспублікі», – сказаў Дзмітрый Язэпчык.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Уласнік "Пятага элемента" выкупіў дом Караткевіча ў Оршы, каб перадаць яго музею

maintext:
Дом Уладзіміра Караткевіча ў Оршы, які быў выстаўлены на продаж летам 2018 года, нарэшце знайшоў новага гаспадара.
Як стала вядома «Нашай Ніве», збудаванне выкупіў уладальнік сеткі крамаў «Пяты элемент» Андрэй Балабін.
Інфармацыю пацвердзіў былы намеснік старшыні Аршанскага райвыканкама па ідэалогіі Алег Смірноўскі, які быў даверанай асобай бізнэсмена падчас ажыццяўлення ўгоды.
Балабін — ураджэнец Оршы. Ён адвучыўся ў аршанскай СШ №7, пасля скончыў Мінскае сувораўскае ваеннае вучылішча і паступіў у Мінскае вышэйшае інжынернае зенітна-ракетнае вучылішча.
У рэйтынгу самых паспяховых і ўплывовых бізнэсменаў Беларусі ён займае 133-е месца. У найлепшыя гады Балабін уваходзіў у топ-30 бізнэсменаў.
Раней дом, дзе Уладзімір Караткевіч напісаў аповесць «Дзікае паляванне караля Стаха», дзе гасцявалі Бураўкін і Барадулін, належаў сям’і пляменніцы пісьменніка. Апошнім часам у ім жыў яе муж Юрый Барабаш. Пасля яго смерці дом перайшоў дачцэ, але яна жыве ў Адэсе.
Яна выставіла дом на продаж за 33 832 рублі, аднак Балабіну ўдалося купіць за менш як утрая. Кошт угоды — каля 10800 рублёў.
Алег Смірноўскі заверыў «НН», што цяпер дом дакладна не будзе знесены.
«НН»: А ці перададуць яго музею?
Алег Смірноўскі: Гэтага я вам сказаць не магу. Але добра, што ёсць людзі, якія падтрымліваюць нашу культуру.
Звязацца з новым уласнікам дома Караткевіча «Нашай Ніве» пакуль не удалося.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Апублікаванае відэа допыту футбалістаў Какорына і Мамаева

maintext:
Апублікаванае відэа допыту ў МУС РФ расійскіх футбалістаў Аляксандра Какорына (“Зеніт”) і Паўла Мамаева (“Краснадар”). Увечары 10 кастрычніка іх затрымалі на 48 гадзін. Какорын і Мамаеў праходзяць па крымінальнай справе аб хуліганстве. Ноч яны правялі ў ізалятары часовага ўтрымання на Пятроўцы, 38, перадае Еўрарадыё.
На відэа відаць, што Аляксандр Какорын на допыце трымаецца значна лепш, чым Павел Мамаеў. Іх чакаюць вочныя стаўкі з пацярпелымі. 8 кастрычніка футбалісты збілі каля маскоўскай гасцініцы “Пекін” беларуса Віталя Салаўчука (дарэчы, былога гандбаліста і таксіста, а цяпер кіроўцы вядучай Першага канала), а праз гадзіну напалі ў кавярні на федэральных чыноўнікаў Дзяніса Пака і Сяргея Гайсіна. Здарэнні трапілі на відэа.
Какорын і Мамаеў у мінулым былі гульцамі зборнай Расіі.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Апазіцыя і выбары: у чаканні "чорнага лебедзя"

maintext:
Паводле Канстытуцыі, прэзідэнцкія выбары павінны прайсці ў 2020 годзе. Датэрміновыя выбары магчымыя толькі пры ўмове, калі дзейны кіраўнік па нейкіх прычынах не зможа выконваць свае абавязкі. Але ж у Беларусі Канстытуцыя нікому не цікавая. Старшыня Цэнтрвыбаркаму Лідзія Ярмошына не раз казала, што выбары кіраўніка дзяржавы могуць перанесці на 2019 год, каб развесці з парламенцкімі.
Таму калі пройдуць прэзідэнцкія выбары, нікому не вядома. Улады наводзяць туману. Тая ж Ярмошына кажа, што рашэнне не прынятае. Упершыню за ўсю найноўшую гісторыю Беларусі сітуацыя з тэрмінам правядзення прэзідэнцкай кампаніі такая заблытаная.
Гэта не адзіная асаблівасць выбараў. Ёсць яшчэ некалькі адметных момантаў.
Варта адзначыць той палітычны кантэкст, у межах якога пройдзе прэзідэнцкая кампанія. Найперш, гэта значная, заўважная страта даверу грамадства да існага палітычнага рэжыму і яго кіраўніка. Эфект ад украінскага крызісу, які моцна мікшыраваў незадавальненне насельніцтва, прайшоў. Беларусь перажыла два гады крызісу (2015–2016), падзенне ўсіх сацыяльна-эканамічных паказчыкаў. Існуе моцны песімізм адносна здольнасці Лукашэнкі нешта тут палепшыць. Плюс моцны негатыўны эфект ад дэкрэту аб дармаедах. Грамадства ўжо стамілася ад безнадзейнасці, названай «стабільнасцю», і псіхалагічна саспела да пераменаў, саспела да таго, каб прагаласаваць на выбарах за новага чалавека на пасадзе прэзідэнта.
Яшчэ трэба дадаць адзін штрых. Моцна памянялася пазіцыя Захаду. Ва ўмовах геапалітычнага крызісу ў рэгіёне, Еўрасаюз фактычна ўзяў курс на захаванне «стабільнасці» ў Беларусі. Падтрымка апазіцыі мінімізавалася. Для Еўропы цяпер галоўнае, каб прэзідэнцкая кампанія прайшла мірна, каб апазіцыю моцна не білі, каб па яе выніках не з’явіліся новыя палітвязні.
Не думаю, што Расія будзе моцна ўмешвацца ў беларускія выбары. Як бачым, Крэмль дрэнна кантралюе нават губернатарскія выбары ў сваёй краіне (скандальны казус з выбарамі ў Прымор’і).
Апазіцыя таксама рыхтуецца. Ужо сёння некалькі палітыкаў абвясцілі пра сваё імкненне ўдзельнічаць у прэзідэнцкіх выбарах.
Толькі Правацэнтрысцкая кааліцыя, якая ўключае ў сябе Аб’яднаную грамадзянскую партыю, аргкамітэт партыі «Беларуская хрысціянская дэмакратыя» і рух «За Свабоду» 25 верасня абвясціла аб падрыхтоўцы да парламенцкіх і прэзідэнцкіх выбараў і намеры вылучыць адзінага кандыдата ў прэзідэнты ад імя сваёй структуры. І ўжо з’явіліся прэтэндэнты.
Пра свой намер удзельнічаць у прэзідэнцкай кампаніі аб’явіла дэпутатка Палаты прадстаўнікоў Ганна Канапацкая. Але наўрад ці яна будзе вылучацца ад Правацэнтрысцкай кааліцыі, бо моцна сапсавала адносіны са сваёй партыяй — АГП.
Нацыянальная Рада БХД вылучыла ў якасці патэнцыйнага кандыдата ў прэзідэнты сустаршыню Беларускай хрысціянскай дэмакратыі Паўла Севярынца. Аднак гэта не канчатковае рашэнне. На гэты статус таксама прэтэндуе сустаршыня БХД Вольга Кавалькова.
Ад руху «За Свабоду», хутчэй за ўсё, будзе вылучацца яго лідар Юрый Губарэвіч.
Трохі раней пра цвёрды намер вылучаць свайго кандыдата заявіла кампанія «Гавары праўду». Гледзячы па ўсім, гэтым кандыдатам будзе Андрэй Дзмітрыеў.
Партыя БНФ збіраецца ўдзельнічаць у прэзідэнцкіх выбарах асобна. Хутчэй за ўсё, кандыдатам будзе вылучаны намеснік старшыні партыі Аляксей Янукевіч.
А ёсць жа яшчэ левыя сілы: партыя «Справядлівы свет», сацыял-дэмакраты. Можна меркаваць, што ад іх таксама будзе вылучаны прэтэндэнт на пасаду прэзідэнта.
Ну і дзяжурны кандыдат Гайдукевіч. Гэтым разам — малодшы: Алег Гайдукевіч.
Усё гэта нагадвае 2010 год, калі на фінішы кампаніі аказалася 10 кандыдатаў.
На мой погляд, неабходнай, хоць і недастатковай умовай электаральнай перамогі апазіцыі над Аляксандрам Лукашэнкам з’яўляецца вылучэнне адзінага кандыдата.
Тэзіс пра адзінага кандыдата, які павінен супрацьстаяць А. Лукашэнку на прэзідэнцкіх выбарах, даўно стаў культавым, ператварыўся ў аксіёму. Гэта адпавядае, па-першае, логіцы палітычнага працэсу. Ва ўмовах аўтарытарнага рэжыму яго апаненты не могуць дазволіць сабе раскошу плюралізму ў асяроддзі апазіцыі, якая заўсёды разнародная. Некалькі кандыдатаў ад шырокага спектру палітычных сіл магчыма толькі ва ўмовах дэмакратыі. Зрэшты, і ў дэмакратычнай сістэме вельмі часта з-за тактычных меркаванняў ствараюцца кааліцыі і аб’яднанні. У перыяд аўтарытарызму сілы апазіцыі знаходзяцца ў няроўных умовах, заўсёды маюць абмежаваныя магчымасці мабілізацыі сваіх рэсурсаў. Таму логіка палітычнай барацьбы натуральным чынам дыктуе неабходнасць аб’яднання ўсіх апазіцыйных сіл вакол адзінага кандыдата.
Па-другое, ідэя адзінага кандыдата арганічна выцякае з беларускага менталітэту. У свядомасці нашага грамадства палітыка моцна персаніфікаваная. Палітычныя ідэі ўспрымаюцца насельніцтвам у асноўным праз іх носьбітаў. І ідэя пераменаў, збавення Беларусі ад Лукашэнкі можа ператварыцца ў пераможную палітычную сілу толькі ў звязку з канкрэтным чалавекам.
Попыт на палітычную альтэрнатыву можа задаволіць толькі адзіны кандыдат. Калі такіх альтэрнатыў будзе некалькі, то насельніцтва, якое прызвычаілася да простых адказаў на складаныя пытанні, заблытаецца і не пойдзе на выбары.
Перавага адзінага кандыдата палягае таксама ў тым, што ён адразу атрымоўвае больш за 20 працэнтаў падтрымкі дэмакратычнага электарату і можа нарошчваць падтрымку за кошт грамадзян, што не вызначыліся.
Аднак пакуль гэтая ідэя не падтрымліваецца ў апазіцыйным асяроддзі. Пытанне пра адзінага кандыдата ад дэмакратычных сілаў фактычна знятае.
Паводле майго адчування, галоўная адметнасць настрояў у апазіцыі палягае ў тым, што ніхто не ставіць пытанне пра Перамогу. Усе плануюць толькі «сагрэцца». Ніхто асабліва не хавае, што падчас гэтай кампаніі апазіцыя будзе вырашаць свае ўнутраныя, партыйныя, карпаратыўныя ці, можа, нават асабістыя піяраўскія задачы. Вось у нядаўняй перадачы на «Радыё Свабода» Аляксей Янукевіч, разважаючы на тэму адзінага кандыдата ад апазіцыі, заявіў: «Лепей мы самі не збяром подпісы, чым збіраць подпісы ў такім вінегрэце».
Сустаршыня кампанія «Гавары праўду» Андрэй Дзмітрыеў падводзіць пад свой сепаратызм цэлую сістэму аргументацыі, спрабуе давесці, што шмат кандыдатаў ад апазіцыі лепш, чым адзіны кандыдат.
Дарэчы, паводле маіх ацэнак, калі апазіцыя пойдзе ў такім растапыраным выглядзе, то неабходныя 100 тысяч подпісаў не збярэ ніхто. Як гэта адбылося падчас выбараў 2015 года. Бо кампанія будзе адбывацца фактычна без грошай. І такая сітуацыя вельмі выгадная ўладзе, бо яна атрымае магчымасць сама выбіраць сабе найбольш зручнага кандыдата апазіцыі.
То бок, мы назіраем такі гістарычны парадокс, дысананс. У момант, калі грамадства найбольш гатовае да пераменаў за ўвесь час кіравання Лукашэнкі, яго палітычныя апаненты аказаліся найменш гатовыя, каб узначаліць гэты працэс, і фактычна адмовіліся ад барацьбы за перамогу.
Паўтаруся, пакуль толькі Правацэнтрысцкая кааліцыя будуе супольную стратэгію. Яна прапануе правесці праймерыз. Ідэя вельмі цікавая. Іншая справа, ці спрацуе гэты сцэнар ва ўмовах сённяшняй Беларусі.
Праблема праймерыз не толькі ў тым, што цяжка стварыць, адпрацаваць патрэбны механізм, адпаведныя працэдуры, якія б задавальнялі ўсіх удзельнікаў. Прычым усю гэтую кампанію давядзецца праводзіць ва ўмовах жорсткага процідзеяння ўладаў.
Галоўная ахілесава пятка ідэі праймерыз у Беларусі палягае ў тым, што ў гэтай працэдуры зможа ўдзельнічаць толькі вузкае кола апазіцыйных актывістаў. Разлік лідараў Правацэнтрысцкай кааліцыі на далучэнне да згаданай кампаніі шырокай грамадскасці падаецца няслушным. Для абывацеля ўдзел у апазіцыйнай акцыі пад дамоклавым мячом рэпрэсій — гэта амаль подзвіг. Да таго ж палітызацыя грамадства невялікая, людзі не вераць у выбары, таму прыцягнуць пабочных людзей да вызначэння адзінага кандыдата апазіцыі будзе складана.
А калі ў праймерыз будуць удзельнічаць толькі актывісты апазіцыі, то тут узнікае іншая праблема. Яны выберуць адзіным кандыдатам палітыка, які найбольш да спадобы самім апазіцыянерам. Але ці можа такі чалавек спадабацца большасці беларускага электарату? Гэта вялікае пытанне. Рэйтынгі, папулярнасць усіх апазіцыйных лідараў невялікія. Галоўная іх хіба — гэта адсутнасць біяграфіі, прымальнай для насельніцтва, найперш, адсутнасць сур’ёзнага кіроўнага досведу.
То бок, шмат прыкметаў таго, што краіну чакаюць самыя сумныя прэзідэнцкія выбары. Ну, калі раптам, нечакана не прыляціць нейкі «чорны лебедзь».


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Чалы: Расія цісне па нафтапрадуктах, але Беларусь пакуль шмат не губляе

maintext:
Узгадненне Беларуссю і Расіяй нулявых індыкатыўных балансаў па пастаўках цёмных нафтапрадуктаў да канца 2019 года, аб якім 10 кастрычніка паведамілі расійскія СМІ, не прывядзе да сур’ёзных страт для беларускай эканомікі. Пра гэта Еўрарадыё заявіў эканаміст Сяргей Чалы.
Цёмныя нафтапрадукты, тлумачыць эксперт, — гэта мазут, які ўтвараўся ў Расіі пасля першаснай перапрацоўкі нафты. “Беларусь яго купляла, паколькі рэшта гэтая была даволі багатая: яе можна было яшчэ перапрацоўваць. Атрымліваліся больш дарагія нафтапрадукты, так як сам мазут таннейшы за нафту, з якой ён вырабляецца. І Беларусь атрымлівала мала таго, што дабаўленую вартасць, але, паколькі гэтыя нафтапрадукты купляліся без экспартнай пошліны, яшчэ і дадаткова сабе экспартную пошліну зарабляла”, — кажа ён.
“Беларусь паступала не па-таварыску”
Па словах Сяргея Чалага, нягледзячы на невялікія аб’ёмы цёмных нафтапрадуктаў, што пастаўляюцца ў Беларусь, у Маскве такую схему разглядалі як спосаб красці ў Расіі экспартныя пошліны на нафтапрадукты. Бо Расея дамаўлялася забяспечваць ўнутраныя патрэбы Беларусі ў нафтапрадуктах, а не пастаўкі на знешнія рынкі.
“Я не думаю, што гэта нейкія сур’ёзныя страты для нашай эканомікі. Як па мне, хутчэй выкарыстанне гэтых схем сапраўды калі і было фармальным і абсалютна законным, але па духу яны былі на мяжы сяброўскіх адносінаў з Расіяй. І іх выкарыстанне ставіла пад пагрозу дамоўленасці ў цэлым у нафтавай сферы. Таму, у прынцыпе, ў нейкай ступені можа і добра, што так яно вырашылася”, — лічыць эканаміст.
Цяпер жа, па словах эксперта, Расія будзе пастаўляць у Беларусь толькі светлыя нафтапрадукты, якія выкарыстоўваюцца ў нафтахіміі і якія сапраўды Беларусі патрэбныя.
“Асноўныя наступствы для Беларусі — у іншым”
“Шчыра кажучы, там ўжо не такія сур’ёзныя аб’ёмы былі. Гэта значыць, апошнія два гады рост закупкі нафтапрадуктаў у Расіі сапраўды быў, але не ў тых маштабах і не ў тых аб’ёмах, як гэта было ў 2012 годзе ў часы растваральніка і разбавіцеля. У дадзеным выпадку гэта не нейкія асаблівыя хітрыя схемы. Не. Гэта проста схема перапрацоўкі таго, што было ў Расіі рэшткамі ад першаснай перапрацоўкі нафты”, — растлумачыў Сяргей Чалы.
Галоўным наступствам ўстанаўлення індыкатыўных балансаў эксперт называе той факт, што зараз Расія пачынае прымушаць Беларусь даказваць, чаму менавіта такія аб’ёмы імпарту нафтапрадуктаў ёй патрэбныя. “Не сказаць, што нейкія вялікія праблемы, але ў агульным і цэлым сітуацыя стала больш жорсткай”, — рэзюмуе эканаміст.
“Нас жа цікавіла больш прынцыповае пытанне — пытанне механізму кампенсацыі кошту за газ, які быў уключаны ў нафту — механізм “ператаможкі”. То бок, да канца 2020 года ён яшчэ працаваць будзе, і гэта нам, у прынцыпе, выгадна, таму што мы зараз атрымліваем па гэтым механізме больш, чым калі б гаворка ішла аб змене формулы кошту на газ. А там ужо да канца 2019 года, мабыць, будуць перамовы па кошце на газ”, — мяркуе Сяргей Чалы.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: На мінскай "Галантэі" рабочая загінула ў свой дзень народзінаў

maintext:
Як стала вядома «Нашай Ніве» на мінулым тыдні на прадпрыемстве, якое займаецца вытворчасцю скураной галантарэі, адбыўся няшчасны выпадак.
Па папярэдняй інфармацыі, рабочая «Галантэі» засталася ў цэху пасля працы адзначыць з калегамі свой дзень народзінаў — 65-годдзе. Пасля на адной з лесвіц яна ці то перагнулася праз парэнчы, ці то паслізнулася і ўпала ўніз.
На самім прадпрыемстве факт здарэння пацвярджаюць, але не каментуюць.
СК паведамляе, што праводзіць праверку.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: СМІ: Да 2020 года Беларусь не атрымае з Расіі цёмных нафтапрадуктаў

maintext:
Да 2020 года Беларусь не атрымае з Расіі цёмных нафтапрадуктаў. Пра такое рашэнне па выніках беларуска-расійскіх перамоваў у Маскве стала вядома з неафіцыйных крыніц, інфармуе сайт ria.ru. На іх былі зафіксаваныя “нулявыя індыкатыўныя балансы па пастаўках нафтапрадуктаў да канца 2019 года”. ТАСС гэта пацвярджае, перадае Еўрарадыё.
Вядома, што ў перамовах удзельнічалі намеснік прэм’ер-міністра Беларусі Ігар Ляшэнка і намеснік расійскага прэм’ера Дзмітрый Козак. БЕЛТА змясціла кароткую інфармацыю прэс-службы Міністэрства энергетыкі Расіі. Паводле яе, у Маскве быў падпісаны пратакол “аб унясенні зменаў у міжурадавае пагадненне ад 2007 года аб мерах па ўрэгуляванні гандлёва-эканамічнага супрацоўніцтва ў галіне экспарту нафты і нафтапрадуктаў і ўзгаднілі індыкатыўныя балансы і пратаколы па нафтапрадуктах на лістапад-снежань 2018 года і на ўвесь 2019 год”. Каментароў беларускіх чыноўнікаў пакуль не было.
У верасні па выніках сустрэчы ў Сочы з Уладзімірам Пуціным Аляксандр Лукашэнка заявіў, што адной з галоўных тэмаў абмеркавання было пытанне перапрацоўкі ў нашай краіне цёмных нафтапрадуктаў з Расіі. Яны “рэалізоўваліся на беларускім і замежным рынках”, адзначыў кіраўнік дзяржавы.
“Гэта не простае, складанае пытанне, — гаварыў Лукашэнка. — Мы выпрацавалі два варыянты… Фактычна яно [пытанне] вырашана, трэба выбраць той ці іншы варыянт”. Пытанне кіраўнікі Беларусі і Расіі мусілі канчаткова ўзгадніць падчас нядаўняй сустрэчы ў Душанбэ.
У верасні міністр энергетыкі Расіі Аляксандр Новак заявіў, што Мінэнерга РФ не бачыць эканамічнай мэтазгоднасці ў бяспошлінных пастаўках нафтапрадуктаў у нашу краіну. Згодна з ранейшымі міжурадавымі дамоўленасцямі, Беларусь можа імпартаваць з Расіі 24 млн тон нафты ў год. Для перапрацоўкі ўвозіцца толькі 18 млн тон, а астатні аб’ём з 2017 года можна было рээкспартаваць. Да таго ж Беларусь пакідае ў сваім бюджэце пошліны ад экспарту нафтапрадуктаў, атрыманых з расійскай нафты, а таксама пошліны ад рээкспарту нафтапрадуктаў, увезеных з Расіі.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Безназоўны помнік

maintext:
У Курапатах у аўральным парадку ідзе праца па ўсталяванні помніка. Урадавае рашэнне аб мемарыялізацыі ўрочышча было прынята яшчэ трыццаць гадоў таму, прыкладна столькі ж часу тэма помніка перыядычна дыскутавалася ў грамадстве. І вось за нейкія пару месяцаў і мастацкі конкурс прайшоў, і сродкі знайшліся, і раскопкі пад наглядам археолагаў на месцы помніка былі праведзены, і дарожкі пракладзены, і тэхніка тут як тут, і ў рабочай сіле недахопу няма.
Зразумела, улада дала адмашку. Зразумела, трыццацігадовая Курапацкая вайна ўвесь час падсапсоўвала рэпутацыю тае ж улады. Зразумела, і народ наш памяркоўны стаміўся ад грамадзянскага супрацьстаяння там, дзе павінен панаваць малітоўны спакой. Згадайма, гадамі весткі з Курапатаў нагадвалі франтавыя зводкі: то кружная дарога ў расстрэльны лес угрызалася, то нехта падпальваў намёт з абаронцамі, то гэтак званую лаўку Клінтана хтосьці кувалдай разбіваў, то людзі пад экскаватар клаліся, не пускаючы ў ахоўную зону чарговы “бульбаш-хол”.
На жаль, не назіраецца поўнай згоды бакоў і непасрэдна перад усталяваннем помніка…
Поўны тэкст калонкі Міхася Скоблы чытайце ў газеце “Народная Воля” за 26 кастрычніка


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Нашто маскоўскія царкоўнікі муцяць ваду ў Беларусі?

maintext:
Упершыню ў гісторыі пасяджэнне Свяшчэннага сінода Рускай праваслаўнай царквы прайшло 15 кастрычніка ў Мінску. Але з якім знакам гэта падзея, калі зыходзіць з беларускіх нацыянальных інтарэсаў? Ці дадае Мінску славы тое, што адсюль Маскоўскі Патрыярхат спрабуе даць, груба кажучы, адлуп украінскай аўтакефаліі?
Хтосьці заўважыць: дык тое ж справы царкоўныя, а не свецкія. Але ў тым і справа, што РПЦ гістарычна вельмі шчыльна паяднаная з дзяржавай. Скажам яшчэ болей канкрэтна — з імперскай палітыкай Масквы. РПЦ была і застаецца інструментам прасоўвання вялікадзяржаўных інтарэсаў. Што дэ-факта ўваходзіць у супярэчнасць з задачай умацоўваць незалежнасць Беларусі…
Поўны тэкст калонкі Аляксандра Класкоўскага чытайце ў газеце “Народная Воля” за 16 кастрычніка


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Фільм-уладальнік 4 прэмій "Оскар" пакажуць на беларускай мове ў Мінску

maintext:
Калекцыю праекта «Беларускія ўікэнды» папаўняе ўладальнік чатырох прэмій «Оскар» «Вогненыя калясніцы». Паказы знакамітай спартыўнай драмы ў Мінску пройдуць 26-28 кастрычніка ў кінатэатры «Масква».
26 кастрычніка ў 19:00 адбудзецца прэм’ерны паказ з удзелам спецыяльных гасцей. Пераклад і агучку фільма на беларускую мову выканала каманда «Кінаконг» пры падтрымцы velcom.
У 1981 годзе фільм рэжысёра Х’ю Хадсана «Вогненыя калясніцы» прыцягнуў увагу ўсёй сусветнай кінасуполкі. Ён стаў уладальнікам дзвюх узнагарод Канскага кінафестывалю, «Залатога глобуса», трох прэмій BAFTA, а таксама прыза публікі на МКФ у Таронта. Карціна таксама была ўдастоена чатырох статуэтак «Оскар» – за лепшы фільм, за лепшы сцэнарый, за лепшыя касцюмы і за лепшы арыгінальны саундтрэк.
Стужка распавядае пра супрацьстаянне двух атлетаў-бегуноў на летніх Алімпійскіх гульнях у 1924 годзе ў Парыжы. Адзін з іх – студэнт Кембрыджа, другі – шатландскі місіянер. У цэнтры ўвагі карціны – не толькі барацьба цела і духа, але і супрацьстаянне светапоглядаў герояў. Галоўныя ролі ў фільме выканалі Бэн Крос і Іэн Чарлсан. Адзначаная Амерыканскай кінаакадэміяй музыка грэчаскага кампазітара Вангеліса абыйшла першыя радкі хіт-парадаў усяго свету, а таксама прагучала на цырымоніі адкрыцця Алімпійскіх гульняў у Лондане.
«У праграме «Беларускіх уікэндаў» мы ўжо паказвалі стужку, якая атрымала «Оскар», – любімы многімі фільм «Форэст Гамп», – адзначае кіраўнік праекта «Беларускія ўікэнды» Андрэй Кім. – Гэтыя два фільмы аб’ядноўвае тэма бегу, але ў астатнім яны вельмі розныя. У рэпертуары «Беларускіх уікэндаў» аматары розных жанраў знойдуць кіно даспадобы. Так, напрыклад, карціну «Мой сябар жырафа» паглядзелі ўжо 6 тысяч вялікіх і маленькіх гледачоў. Спадзяюся, «Вогненыя калясніцы» чакае не менш цёплы прыём».
«Цэнтральная тэма фільма «Вогненыя калясніцы» – бег – вельмі блізкая кампаніі velcom. У гэтым годзе мы з размахам правялі дабрачынны праект #velcombegom. Як паказалі нашыя актыўнасці, бег для беларусаў – адзін з самых папулярных спосабаў зрабіць добрую справу для іншых. Спадзяюся, разам з камандай «Кінаконг» мы працягнем рухацца толькі наперад – да новых перамог і дасягненняў», – адзначыў начальнік аддзела капаратыўных камунікацый velcom Мікалай Брэдзелеў.
У рамках праекта «Беларускія ўікэнды», які рэалізуе кампанія «Кінаконг» пры падтрымцы velcom, вядомыя прадстаўнікі тэатра і кіно Беларусі ўдзельнічаюць у перакладзе і агучцы на беларускую мову рознапланавых замежных фільмаў, якія пасля дэманструюцца ў шырокім пракаце. Сярод іх – «Хронікі Нарніі: Леў, Вядзьмарка і Гардэроб», «Маленькі прынц», «Форэст Гамп», «Шторм», «Жонка аглядальніка заапарку», «Кніга Ілая», «Таямніца Келс», «Таемнае жыццё Уолтэра Міці», «Рыбка Поньё», «Падымаецца вецер», а таксама нідэрландскі сямейны фільм «Мой сябар жырафа», які ў верасні ўвайшоў у ТОП-5 лідэраў мінскага кінапракату.
Навінкі і культавыя стужкі сусветнага кінематографа, у тым ліку агучанныя ў рамках праекта «Беларускія ўікэнды» стужкі «Рыбка Поньё», «Маленькі прынц», «Кніга Ілая», «Падынгтан», «Жонка наглядчыка заапарка», прадстаўлены на платформе VOKA – у спецыяльным разделе «CINEVOKA – кіно па-беларуску». Раздзел даступны для прагляда падпісчыкам пакета «VOKA Відэа».
Квіткі на паказы фільма можна набыць анлайн і ў касах кінатэатраў. За абнаўленнямі праекта сачыце на сайтах kinakong.by і velcom.by.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: У мінскім метро з’явяцца новыя цягнікі

maintext:
Першы з дзесяці новых цягнікоў для мінскага метрапалітэна будзе гатовы для абкаткі да канца бягучага года.
Інфармацыя пра тое, што кампанія “Штадлер-Мінск” абновіць рухомы склад цягнікоў мінскага метрапалітэна, з’явілася яшчэ на пачатку бягучага года. Па кантракце кампанія паставіць дзесяць цягнікоў – шэсць чатырохвагонных і чатыры пяцівагонныя.
У новых цягнікоў для беларускай падземкі ёсць адметнасць: яны выраблены цалкам з алюмінію, таму корпус у іх лягчэйшы за аналагі і менш энергазатратны ў выкарыстанні. Дарэчы, алюмініевы цягнік у мінскім метро – першы на тэрыторыі СНД.
Вытворцы паведамляюць, што новыя цягнікі будуць даступны для ўсіх катэгорый грамадзян, у тым ліку для людзей з інваліднасцю. Вагоны абсталяваны антывандальнымі крэсламі, таксама ў саставе прадугледжана магчымасць пераходу пасажыраў з аднаго вагона ў другі падчас руху.
Калі ж беларускія пасажыры змогуць праехацца ў новым цягніку? Паводле некаторай інфармацыі, гэта павінна было здарыцца яшчэ ў бягучым годзе. Але на заводзе “Штадлер-Мінск” карэспандэнту “Народнай Волі” сказалі, што гэта не зусім так.
“Першы з дзесяці новых цягнікоў і сапраўды з’явіцца ў Беларусі да канца бягучага года, – сказала супрацоўніца аддзела па камунікацыях і сувязях з грамадскасцю прадпрыемства Дзіна Казакевіч. – Аднак гаварыць, што ён будзе даступны для пасажыраў, заўчасна. Цягнік будзе гатовы для абкаткі”.
Ацаніць усе перавагі новага цягніка беларускія пасажыры змогуць у 2020 годзе. Першапачаткова цягнікі будуць выкарыстоўвацца на другой лініі сталічнай падземкі, а пасля ўвядзення ў эксплуатацыю трэцяй лініі – на станцыях “Кавальская Слабада”, “Вакзальная”, “Юбілейная плошча”, “Плошча Багушэвіча”.
Дарэчы, на гэтых станцыях мінскага метро з’явяцца платформенныя агароджы, а новыя цягнікі “Штадлер” будуць абсталяваны сістэмай самастойнага кіравання. Цягнік самастойна рэгулюе паскарэнне, тармажэнне і трымае правільна разлічаную хуткасць.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Расійскія топ-футбалісты да бойкі ў кафэ жорстка збілі беларуса, які зрабіў ім заўвагу. Ён трапіў у рэанімацыю

maintext:
33-гадовага Віталя Салаўчука з Беларусі ўчора раніцай у Маскве збілі расійскія футбалісты Какорын і Мамаеў за тое, што ён зрабіў ім заўвагу, паведамляе тэлеграм-канал Mash.
Гэта адбылося за дзве гадзіны да збіцця ў кафэ дырэктара дэпартамента Мінпрамгандлю Расіі Дзяніса Пака.
Салаўчук працуе кіроўцам і чакаў вядучую Першага канала Вольгу Ушакову.
Паводле Mash, каля сёмай раніцы футбалісты і іх сябры выйшлі з маскоўскага стрыптыз-клуба і пачалі біць нагамі машыны на паркоўцы. Як і ў далейшай сітуацыі ў кафэ, знайшоўся чалавек, які зрабіў маладым людзям заўвагу (г.зн. Віктар Салаўчук). У адказ кампанія напала на мужчыну і нанесла яму некалькі ўдараў па галаве. У выніку ён быў дастаўлены ў рэанімацыю са струсам мозгу і чэрапна-мазгавой траўмай.
Маскoўская міліцыя па факце збіцця завяла крымінальную справу.
Нагадаем, што інцыдэнт з Пакам адбыўся 8 кастрычніка. Какорын з Мамаевым уступілі ў канфлікт з дырэктарам дэпартамента Мінпрамгандлю Расіі Дзянісам Пакам і дырэктарам прадпрыемства «НАМІ» Сяргеем Гайсіным у адным з кафэ ў цэнтры Масквы. Какорын ударыў Пака крэслам па галаве. Па паведамленнях відавочцаў, абодва гульцы знаходзіліся ў неадэкватным стане. Пак атрымаў закрытую чэрапна-мазгавую траўму.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Вакульчык: Ужо ў кастрычніку ў суд патрапяць першыя справы медыкаў

maintext:
Ужо ў кастрычніку (“праз тыдзень-два”) ў суд патрапяць першыя справы медыкаў. Пра гэта ў пятніцу ў Палаце прадстаўнікоў распавёў журналістам старшыня КДБ Валерый Вакульчык. Паводле яго слоў, сваю віну прызналі ўсе абвінавачаныя. Дарэчы, у следчым ізалятары засталося не больш двух дзясяткаў чалавек (сярод іх — уладальнік “Іскамеда” Сяргей Шакуцін, які часткова прызнаў сваю віну, намеснік міністра аховы здароўя Ігар Ласіцкі), для іншых была змененая мера стрымання, перадае Еўрарадыё.
Гучныя затрыманні медыкаў прайшлі па Беларусі летам 2018-га. Пад следствам апынулася да сотні чалавек. КДБ заявіў, што ўдалося выкрыць маштабную карупцыйную схему, якая існавала ў сферы аховы здароўя нашай краіны.


authors:
Калі Ласка
Увядзіце Ваша Імя

title: Візіт Мясніковіча ў Польшчу перанесены не вядома чаму і не вядома на калі

maintext:
Запланаваная сустрэча старшыні Нацыянальнага сходу рэспублікі Беларусь Міхаіла Мясніковіча з прадстаўнікамі беларускай меншасці Падляшша не адбудзецца.
Як паведаміў намеснік старшыні беларускага грамадска-культурнага таварыства Васіль Сегень, сустрэчу адклікалі амаль ў апошні момант. Была падрыхтаваная ўся праграма сустрэчы і вялікая зала ў беластоцкіх «сподках»:
— Для нас гэтая інфармацыя была нечаканай. Нам патэлефанавалі, каб мы паведамілі усіх запрошаных, каго толькі можам, што сустрэча адменена. Прычын дакладна не назвалі. І запрашэнні пайшлі і ўсё было падрыхтавана: і культурная праграма, канцэрт кароценькі прасілі, каб з нашага боку быў на гэтай сустрэчы. Усё было ўжо падрыхтавана, амаль канчаткова, ва ўсіх дэталях і тут такая з раніцы інфармацыя.
Візіт у Польшчу старшыні Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Міхаіла Мясніковіча быў прымеркаваны да польска-беларускага эканамічнага форуму які заўтра стартуе ў Варшаве паведаміла прадстаўнік пасольства Беларусі ў Варшаве, дырэктар культурнага цэнтра Ілона Юрэвіч:
— Тэрмін высокага візіту перанесены на пазнейшыя даты, але мы пакуль не ведаем, якія. Форум адбудзецца, толькі будзе без удзелу высокіх гасцей.
На эканамічны бізнес-форум прыедуць прадстаўнікі 38 беларускіх прадпрыемстваў з розных галін прамысловасці. Галоўныя мэты мерапрыемства — паглыбленне эканамічнага супрацоўніцтва паміж Польшчай і Беларуссю, а таксама магчымасць непасрэдных кантактаў паміж прадпрымальнікамі з дзвюх краін.


authors:
Владимир Халип
Константин Скуратович
Ирина Халип
Альфред Кох

description: «Прэдседацель» заклапаціўся, што ў ягоным калгасе не хапае «штыкоў».

title: Саша і Сірожа пра ідэю зрабіць са студэнтаў "мужыкоў": "Відна, што-та назрэваіць...."


authors:
Сяргей Законнікаў
Валерий Соловей
Андрей Санников
Майкл Макфол

description: А белорусские гандболисты заговорили по-испански.

title: "Зноў здзівім Еўропу!": Испанские тренеры БГК зовут на "Барселону" по-белорусски


authors:
Виталий Портников
Лилия Шевцова
Владимир Халип
Константин Скуратович

description: Нарадзіўся Міхал Казімір Радзівіл 26 кастрычніка 1635 года.

title: Міхал Казімір Радзівіл: Што мы ведаем пра князя, які бараніў Нясвіж і замак ад рускага войска


authors:
Максим Винярский
Владимир Халип
Ирина Халип
Виталий Портников

description: Незвычайная гiсторыя Сяргея Сапоненкi.

title: "Хачу матываваць людзей": Беларус заснаваў у ЗША фонд, каб дапамагаць землякам


description: Як актывіст адной нацыянальнай стужкай напалохаў кіраўніцтва цэлага прадпрыемства.

title: "Бел-чырвона-белыя стужкі - справа палітычная"


authors:
Константин Скуратович
Ирина Халип
Альфред Кох
Уладзімір Някляеў

description: Вядомы беларускi мастак з Падляшша падзялiўcя ўражаннямі ад свайго прыезду ў Беларусь.

title: Лёнік Тарасэвіч: Можаце мне не верыць, але Беларусь можа яшчэ хутчэй, чым Польшча развівацца


title: Дваццаць гадоў на варце свабоды

maintext:
Дваццаць гадоў на варце свабоды 22.10.2018, 9:24
Як беларуска змагаецца за правы вернікаў у нашай краіне.
«Па прафесіі я юрыст. Нават не магу сказаць, праваабаронца я ці не», – сціпла прэзентуе сябе Дзіна Шаўцова, кіраўніца навучальнай праграмы ILIA-By, у межах якой яна і сама некалі вывучала міжнароднае права правоў чалавека; і ўжо амаль дваццаць гадоў Дзіна Шаўцова прасоўвае і абараняе свабоду веравызнання ў Беларусі, піша humanrightshouse.org.
«Правазнаўства да гандлю не мела ніякага дачынення і выпускала не прадаўцоў, а юрыстаў-практыкаў»
Часта прафесія бывае вызначаная сям’ёй; аднак бацькі Дзіны былі інжэнерамі, а рашэнне паступаць на юрфак з’явілася ў яе ў школе, у дзявятым класе: дзякуючы схільнасці настаўніцы англійскай мовы паразважаць аб старонніх рэчах:
– Настаўніца спытала, хто кім хоча быць. І аднакласнік заявіў: «Я хачу быць юрыстам». Інтрыга… Што гэта за прафесія? Што ў савецкія часы можна было пачытаць на гэтую тэму? Хіба што кніжкі Чаргінца – і паглядзець серыял «Следствие ведут знатоки». Так я і вырашыла: пайду на юрыдычны!
У год яе паступлення на юрфак БДУ быў шалёны конкурс; а ў Дзіны Шаўцовай – адна чацьвёрка ў атэстаце. І яна, па яе ж словах, «здрэйфіла» і падала дакументы ў тэхнікум савецкага гандлю на аддзяленне правазнаўства. Правазнаўства да гандлю не мела ніякага дачынення і выпускала не прадаўцоў, а юрыстаў-практыкаў. Дзіна распавядае, што ні разу не пашкадавала аб рашэнні пайсці ў тэхнікум:
– Я паўсонная чытала прысуды, у мяне гэтыя карцінкі плылі перад вачыма, і валасы на галаве варушыліся ад жудасці гэтых злачынстваў.
– Мы выпускаліся адтуль з паўнавартаснай кваліфікацыяй «юрыст», і спецкурсы былі адпаведныя, якія давалі навыкі работы судовым выканаўцам, сакратаром судовага паседжання, інспектарам па кадрах і юрысконсультам у сістэме спажывецкай каамерацыі. Былі і вельмі практычныя прадметы: друкаванне на машынцы – друкавалі ўсляпую 22 удараў у хвіліну; сценаграфія – потым на юрфаку ўсе пляваліся ад маіх канспектаў, бо я іх сценаграфіравала; і мы разбіралі гаспадарчыя дамовы, умелі іх пісаць, пісалі прэтэнзіі, позвы – пазоўную работу я цудоўна ведаю. Быў прадмет “Стылістыка дзелавога маўлення. Рэдагаванне службовых дакументаў”. Тое, чаго зусім не даваў юрыдычны факультэт. З чырвоным дыпломам я паступіла на юрыдычны.
На вытворчую практыку Дзіну Шаўцову накіравалі ў Мінскі абласны суд. Ішоў 1984 год. Старшынём суда тады быў Валянцін Алегавіч Сукала:
– Я прыйшла на практыку – пасля апошняга званка, бяссоннай ночы; і мяне адразу адправілі знаёміцца з практыкай суда – далі падшыўку прысудаў. Я паўсонная чытала прысуды, у мяне гэтыя карцінкі плылі перад вачыма, і валасы на галаве варушыліся ад жудасці гэтых злачынстваў. Гэтыя справы мелі высокую падсуднасць – абласны суд разглядаў цяжкія злачынствы.
«І забойствы былі, і згвалтаванні, і даведалася, як робяць сыр»
Пасля практыкі Дзіне Шаўцовай прапанавалі застацца працаваць у судзе, а яна ўжо паступіла ў БДУ. Тады было прынята рашэнне пайсці на вячэрняе аддзяленне:
– Пазіцыя мая ў Абласным судзе называлася вельмі крута: сакратар Прэзідыума Мінскага абласнога суда. Я адказвала за выкананне прысудаў у частцы грамадзянскіх позваў. Але, апрача гэтага, мяне яшчэ адпраўлялі раз-пораз пісаць пратаколы судовых паседжанняў. Я ездзіла на розныя справы: і забойствы, і згвалтаванні, і службовая крыміналка была – па Халопніцкім масласыразаводзе. Я даведалася, як гатуюць сыр, і потым месяц яго не ела – бо паўсюль бачыла так званыя заганы якасці: паху, крашлівасці, адслаення парафінавай абалонкі… Юрыст – унікальная прафесія; ты можаш у любую сферу ўвайсці, толькі вывучы спецыфіку заканадаўчага рэгулявання.
«Уяўляла царкву як месца, дзе шмат бабулек, якім трэба дапамагаць па сацыяльных пытаннях. Але пытанні ўзніклі зусім іншыя»
Абарону і прасоўванне свабоды думкі, сумлення і рэлігіі Дзіна Шаўцова не абірала так, як студэнты абіраюць тэму курсавой, ацэньваючы «за» і «супраць» – да гэтага яе прывялі жыццёвыя акалічнасці:
– Недзе з года 1995, ад таго, як я прыйшла ў царкву, я хацела зразумець: чым я магу быць тут карыснай як юрыст? У маім разуменні царква была як месца, дзе шмат бабулек, ім трэба дапамагаць, магчыма, па нейкіх сацыяльных пытаннях… Але пытанні з’явіліся зусім іншыя – першыя ластаўкі вялікіх праблем.
У пераходны перыяд паміж дзьвюмя эпохамі, у дзевяностыя гады, у Беларусі паспела яшчэ запанаваць сапраўдная свабода: ішоў бурлівы рост колькасці арганізацый, фармальных і не, з самымі рознымі перакананнямі:
– Па горадзе ходзіш – там улётка Белага брацтва, там – крышнаіты, на стадыёнах нешта адбываецца… Я ўжо не кажу пра Кашпіроўскага і астатніх «экстрасэнсаў». А напрыканцы дзевяностых у дзяржаве пайшоў працэс зваротны: трэба было ўсё гэта паставіць пад кантроль. Ужо праявіліся рэальныя праблемы рэлігійных арганізацый. У дзяржаўнай прэсе пачалі друкавацца дыфамацыйныя матэрыялы. «Народная газета» апублікавала два вялікіх артыкулы: «Беларусі пагражае перспектыва ператварыцца ў пратэстантскую рэспубліку».
Ад таго, як з’явіліся першыя весткі будучага наступу на свабоду веравызнання, Дзіна Шаўцова з мужам, таксама юрыстам, пачалі шукаць спецыялістаў у гэтай галіне – і не знайшлі. Давялося закасаць рукавы і разбірацца сваімі сіламі.
У 2002 годзе паднялася вялікая хваля супраць прыняцця ў новай рэдакцыі заокна «Аб свабодзе сумлення і рэлігійных арганізацыях»; гэтую хвалю падымалі і грамадскія актывісты, і самыя розныя рэлігійныя арганізацыі. З іх утварыўся касцяк – чалавек 15-20 найбольш актыўных; так з’явілася грамадзкая ініцыятыва «За свабоднае веравызнанне», якая ў 2013 годзе набыла форму простага таварыства і назву «Ініцыятыва FORB» (FORB – скарот ад Freedom Of Religion or Believe), якую сёння і прэзентуе Дзіна Шаўцова.
«На шыльдзе напісана «Дом культуры», а не «Дом малітвы»
Замест дапамогі бабулькам давялося вырашаць праблемы зусім іншага парадка. Па справах, якія вяла Дзіна, можна прасачыць, як дзяржава крок за крокам наступала на свабоду веравызнання:
– Мы з мужам як юрысты кансультавалі, актыўна хадзілі па судах. Звярталіся вернікі і рэлігійныя арганізацыі. Усе трапілі пад раздачу ў 1999 годзе, калі быў прыняты Дэкрэт № 36, калі закон аб масавых мерапрыемствах сталі прымяняць і да рэлігійных. Калі мерапрыемства рэлігійнай арганізацыі, рэлігійнага характару, ладзіцца ў будынку, які па тэхпашпарце не ёсць культавым, – значыць, ідзіце і атрымайце дазвол. Перад 36 Дэкрэтам, да верасня 1999 года, гэта было не трэба. Арэндаваў – і ладзіш усё, што заўгодна. Напрыклад, богаслужэнні пратэстантаў па сваёй мадэлі вонкава выглядае як канцэрт і дэкламацыя са сцэны. І тут рэзка памяшканні ператварыліся ў «не прызначаныя», бо на шыльдзе напісана “Дом культуры”, а не “Малітоўны дом”. У 2000 годзе многія рэлігійныя арганізацыі страцілі магчымасць арэндаваць памяшканні, бо выканкамы не давалі дазволы.
– Менавіта ў рэлігійным асяродку ўпершыню пачалі прыцягваць да адказнасці за дзейнасць ад імя незарэгістраванай арганізацыі.
У красавіку 2018 года ў Беларусі прагучала абсурдная справа «Пра піццё гарбаты» – калі васьмёх жыхароў Віцебска аштрафавалі за тое, што яны збіраліся ў прыватнай кватэры «выпить чаю и обсудить интеллект и развитие человека». Аказваецца, штрафы за такія сходы – зусім не навінка для Беларусі: у практыцы Дзіны Шаўцовай упершыню аналагічная справа была ў 2002 годзе:
– Менавіта ў рэлігійным асяродку ўпершыню пачалі прыцягваць да адказнасці за дзейнасць ад імя незарэгістраванай арганізацыі. У Адміністратыўным кодэксе быў артыкул, па іроніі лёсу таксама пад нумарам 193. І вось у 2002 годзе паводле пастановы адміністратыўнай камісіі групе вернікаў выпісалі штраф. 15-20 чалавек, моладзь, рэгулярна збіраліся ў кватэры. І аднойчы – званок у дзьверы, хто там, участковы, на вас скарга паступіла; адкрываюць – а за ўчастковым яшчэ чалавек шэсць увальваюцца: І АВІР, і гарвыканкам, і два таварышы ў цывільным, адзін з камерай… Усіх развялі па пакоях, націснулі, склалі акт, забралі рэлігійную літаратуру…
Гэты штраф Дзіна Шаўцова абскардзіла ў судзе, дзе спасылалася не толькі на 31 артыкул Канстытуцыі, але і на 18 артыкул Міжнароднага пакта аб грамадзянскіх і палітычных правах:
– Прыйшла ў суд – памірала ўсярэдзіне, падрыхтавалася да найгоршага. Але што дзіўна: суд скасаваў пастанову адміністратыўнай камісіі! Усё зайшло: і Канстытуцыя, і норма наўпроставага дзеяння, і аргументы пра тое, што закон не прадугледжвае абавязковую рэгістрацыю!
«Ён дзьве перадачы па 40 хвілін распавядаў, як пяцідзясятнікі прынеслі ў ахвяру чалавека»
Сярод справаў, якія вяла Дзіна Шаўцова, быў і суд з Белтэлерадыёкампаніяй і вядучым перадачы БТ:
– Была позва, па якой я цэлы год хадзіла ў суд, прадстаўляючы інтарэсы рэлігійнага аб’яднання ХВЕ, рэлігійнай абшчыны і яе пастара. У 2002 годзе па БТ прайшла перадача Яўгена Новікава «Правы чалавека: погляд у свет». Ён дзьве перадачы па 40 хвілін распавядаў, як пяцідзясятнікі прынеслі ў ахвяру чалавека.
– За справу ўзяўся Новікаў: запрасіў, выслухаў, пачытаў, пранікся – і зрабіў дзьве праграмы, у якіх распавядаў жудасныя гісторыі пра секты. Тут ужо цярпенне скончылася.
– Перадгісторыя такая. У адной царкве ў раённым горадзе прэсвітар памёр у веку 35 гадоў. У яго была слабая пячонка з-за таго, што ён перахварэў гепатытам; ён нечым атруціўся, вельмі хутка развіўся цыроз пячонкі, і ён памёр. А яго маці не магла з гэтым замірыцца; на царкву яна мела нейкую крыўду, канфлікт, і яна дамагалася адкрыцця крымінальнай справы: была ўпэўненая, што яе сына атруцілі, прынеслі ў ахвяру. Пісала ў розныя інстанцыі, нават дамаглася эксгумацыі для паўторнай экспертызы. Нават на тэлебачанне напісала. За справу ўзяўся Новікаў: запрасіў, выслухаў, пачытаў, пранікся – і зрабіў дзьве праграмы, у якіх распавядаў жудасныя гісторыі пра секты. Тут ужо цярпенне скончылася, і падалі позву аб абароне гонару і кампенсацыі маральнай школы. Новікаў усё не прыходзіў і не прыходзіў у суд; у рэшце рэшт яго прыцягнулі да адміністратыўнай адказнасці і прымусовага прыводу. Суд задаволіў нашыя пазоўныя патрабаванні; праўда, не цалкам. Хадзілі мы ў суд разам з Алегам Гулаком; Гары Пятровіч Паганяйла збіраўся ўдзельнічаць, але так і не далучыўся, бо быў заняты. А я пагадзілася толькі таму, што Гары Пятровіч узяўся быць адвакатам; я мелася адно паперкі падносіць. І ў выніку з заміраннем сэрца рыхтавалася да кожнага судовага паседжання…
«Пад кантроль гэтай дзяржавы мы не ідзем»
Дзіна Шаўцова як юрыст аналізавала новую рэдакцыю закона «Аб свабодзе сумлення і рэлігійных арганізацыях» яшчэ ў статусе законапраекта, і ўжо тады бачыла, што калізіі, закладзеныя ў ім, спрарадзяць на практыцы шмат праблем. Нажаль, з часам спраўдзіліся найгоршыя чаканні:
– І самі рэлігійныя арганізацыі памыляліся, мяркуючы, што не павінны падпарадкоўвацца законам дзяржавы. І мы, як юрысты, прыкладалі ўсе намаганні, каб патлумачыць: калі ёсць рэлігійная арганізацыя як юрыдычная асоба, то на яе распаўсюджваюцца ўсе нормы і правілы, якія рэгулюць адпаведныя прававыя дачыненні юрасобы: падатковыя, грамадзянска-прававыя, працоўныя… А вось пытанні рэгістрацыі – гэта з міжнародных стандартаў, паводле якіх рэгістрацыя не павінна быць абавязковай умовай дзейнасці рэлігійнай супольнасці. У выпадку Беларусі гэты стандарт парушаецца, то бок права на свабоду рэлігіі абмяжоўваецца. Так, канструкцыя закона такая, што з 2002 года патрабуе абавязковай рэгістрацыі. І ў Беларусі аказалася шмат незарэгістраваных рэлігійных суполак. Напрыклад, паводле перакананняў. Ёсць такая рада баптысцкіх цэркваў – яны не рэгіструюцца прынцыпова! Пад кантроль гэтай дзяржавы, кажуць яны, мы не ідзем. Ёсць і такія арганізацыі, якія не могуць сабраць дваццаць чалавек, патрэбных для рэгістрацыі. Напрыклад, у вёсцы жыве 100 чалавек, з іх 15 – вернікі. Або ў іудзееў для першаснай ячэйкі дастаткова дзесяці чалавек – і яны ўважаюць, што маюць абшчыну.
«Што такое адміністратыўная адказнасць? – яe нашмат прасцей прымяніць»
Нягледзячы на тое, што Беларусь ужо практычна адмовілася прымяняць крымінальную адказнасць за дзейнасць ад імені незарэгістраванай арганізацыі, Дзіна Шаўцова скептычна ставіцца да дэкрыміналізацыі артыкула 193.1:
– Я, шчыра кажучы, нават не ведаю, што лепш. Канешне, калі вісіць крымінальная адказнасць – гэта страшней: бо могуць і пазбавіць волі. Але крымінальную адказнасць прымяніць складана. На практыцы, як я ведаю, да рэлігійных арганізацый артыкул 193.1 Крымінальнага кодэкса прымянялі, з узбуджэннем крымінальнай справы, – два разы, і абедзьве справы не дайшлі да суда: справа Царквы Аб’яднання (Муна) і ў дачыненні да Аляксея Шчадрова. Абедзьве справы былі спыненыя. Замест крымінальнага артыкула 193.1 уводзяць адміністратыўную адказнасць. А што такое адміністратыўная адказнасць? – яе нашмат прасцей прымяняць! Узровень грамадскай небяспекі іншы – а штрафы там да 50 базавых! З улікам таго, што нашая дзяржава папаўняе бюджэт і такім чынам, можна чакаць, што гэта будзе рабіцца з большай лёгкасцю, чым узбуджался крымінальныя справы. Дзяржава будзе даваць справаздачу: мы выдалілі з Крымінальнага кодэкса артыкул 193.1. А пра тое, што з’явіцца адміністратыўка, будуць маўчаць…
«У лютым я паехала вучыцца… І сям’я страціла мяне на год. У мяне плавіліся мазгі»
Калі ў 2002 годзе Дзіна Шаўцова аналізавала закон «Аб свабодзе сумлення і рэлігійных аб’яднаннях», ужо тады яна заўважыла неадпаведнасць закона міжнародным дакументам:
– Я разумела, што тут нешта не так: у тым, як заканадаўча рэгулюецца гэтая сфера. Я стала сама вывучаць дакументы па свабодзе рэлігіі, якія былі ў зборніках АБСЕ, рэкамендацыі экспертаў па аналізе рэлігійнага заканадаўства, і разумела, што сістэмных ведаў у мяне няма. Я стала шукаць магчымасць недзе павучыцца. І тут… У 2009 годзе, у лістападзе, праз нейкую рассылку абвестка дыстанцыйнага курса «Электроннае навучанне адвакатаў/юрыстаў правам чалавека». Гэта быў курс EHREL у межах праграмы Сеткі дамоў правоў чалавека «Міжнароднае права для абароны грамадскіх інтарэсаў» (International Law in Advocacy, скарочана ILIA ). Я думаю: гэта для багоў, ну, дай паспрабую! Папрасіла рэкамендацыі ў калег, запоўніла даўжэзную анкету, і – мяне ўзялі на курс. Я паехала вучыцца… і сям’я страціла мяне на год. Гэта было поўнае заглыбленне ў міжнароднае права! У мяне плавіліся мазгі: філасофія правоў чалавека… тэсты… задачы… форумы… Мы пісалі эсэ па кожным курсе; а я ніколі не пісала эсэ! У жыцці такога фармата не сустракала. Я на той момант ужо 20 гадоў як скончыла ўніверсітэт і забылася, як гэта – вучыцца. Было цяжка. Пазнаёмілася з калегамі з іншых краінаў, якія таксама вучыліся на курсе: з Расеі, Грузіі, Азербайджана – разам з Беларуссю ўдзельнічалі чатыры краіны. Было вельмі цікава! Я была ў такім захапленні! Зусім іншыя падыходы да навучання; гэтая камунікацыя, гэтыя цудоўныя людзі – матываваныя; а выкладчыкі! – гэта іншы сусвет. Я нават марыць пра такое не магла.
«За сталом побач сядзяць: крышнаіты, каталікі, бахаі, прэс-сакратар рымска-каталіцкай царквы, прадстаўнікі амбасадаў»
– Яшчэ быў адзін цікавы момант, для мяне вельмі важны. З нашай тэмай – праблемы рэалізацыі рэлігійнай свабоды – мы меліся правесці міжнародную канферэнцыю. Падалі заяўку ў IBB – і нам адмовілі: гарвыканкам не ўзгадніў. А назва была кшталту «Праблемы ў сферы свабоды рэлігій у Беларусі». Але калі я пачала вучыцца правам чалавека, я ўбачыла іншы бок тэмы. Я ўбачыла, што можна гаварыць пра праблемы, паказваючы, як павінна быць. Паглядзець на стандарт свабоды рэлігій і на практыку іншых дзяржаваў. Бо калі ў Беларусі прымалі закон, то рыторыка дзяржавы была такой: “Наш закон адпавядае міжнародным актам і стандартам, а практыка ў Беларусі ў параўнанні з іншымі ледзь не прагрэсіўная”. І мы вырашылі развянчаць гэтыя два міфы: паглядзець на стандарты і на практыку ў іншых краінах; і ў мяне нарадзілася назва. Гучала яна так: “Права на свабоду думкі, сумлення і рэлігіі: міжнародна-прававыя стандарты і іх імплементацыя ў нацыянальна-прававыя сістэмы еўрапейскіх дзяржаваў”. Гэта я паўгады павучылася і змагла сфармуляваць такую разумную назву! Падалі чарговую заяўку – і канферэнцыю дазволілі.
Ішоў 2010 год, набліжаліся прэзідэнцкія выбары.
– На канферэнцыю прыехалі калегі з розных краін, класныя эксперты, тады яшчэ місія АБСЕ была ў Беларусі, старшыня місіі адкрывала нашую канферэнцыю… І так было цікава: чалавек 70 удзельнікаў, за сталом сядзяць: крышнаіты, каталікі, прэс-сакратар рымска-каталіцкай царквы, прадстаўнікі амбасадаў, бахаі, яшчэ нехта… Тады быў такі трэнд дзяржавы: прасоўвалі «еўрапейскія каштоўнасці»; розным дзяржаўным інстытуцыям загадалі займацца гэтым.
«Барыс Ігаравіч распавядаў, што мы павінны адукоўваць людзей у сферы правоў чалавека»
У 2011 годзе Дзіна Шаўцова стала выпускніцай праграмы ILIA-By, а ўжо ў 2012 годзе заняла пазіцыю яе кіраўніка:
– Я не стаяла ля вытокаў BISH. Я даведалася аб праграме, калі сама пачала вучыцца. З Барысам Ігаравічам Звозскавым (Барыс Звозскаў – беларускі праваабаронца, першы Прэзідэнт Беларускага дома правоў чалавека) мы пазнаёміліся ў 2011 годзе, а ў 2012 яго не стала. Нажаль, я з ім вельмі мала камунікавала! У Доме правоў чалавека ў Вільні я бачыла яго як каардынатара, эксперта. А ўпершыню ўбачыла яго на Другім праваабарончым форуме; там была панэль, прысвечаная адукацыі ў сферы правоў чалавека. Барыс Ігаравіч распавядаў, што мы павінны як мага болей навучаць людзей правам чалавека, механізмам абароны… Гэта была такога высокага палёта думка; сам ён быў вельмі інтэлігентны і вельмі пераканаўчы. Тады ён мяне вельмі ўразіў; я сядзела і сама сабе казала: «Так, так! Гэта тое, што трэба!» Гэта ўва мне прамаўляў мой юрыст, які меў вялікі прагал у ведах датычна правоў чалавека.
«Цяпер юрысты і праваабаронцы навучаюцца разам»
Дзіна Шаўцова згадвае, як праходзіла адно з першых сумоўяў, калі ёй прапанавалі разгледзець магчымасць працы на пазіцыі каардынатара (далей гэта перарасло ў кіраўніка) адукацыйнай праграмы ILIA-By Беларускага дома правоў чалавека:
– Гэта была скайп-канферэнцыя, і Барыс Ігаравіч задае такое пытанне: вы разумееце, што трэба будзе працаваць з адвакатамі? І я думаю: але ж адвакаты таксама людзі! Я тады не зразумела гэтага пытання. І толькі потым даведалася, што калі пачынаўся BISH, была ідэя “пажаніць” адвакатаў і праваабаронцаў, бо яны працуюць на адным полі, але ў іх няма ўзаемаразумення, агульнай мовы; і ідэя навучальнай праграмы была ў тым ліку даць агульныя веды і адной, і другой групе, і потым, на выніковай сэсіі – а яны навучаліся асобна – “пажаніць”. Былі баталіі, але нарэшце ўсё прыцерлася. І вось з чацьвертага цыкла BISH юрысты і праваабаронцы вучацца разам. Мы зразумелі, што няма сэнсу іх падзяляць. І гэта нават карысна для адвакатаў і юрыстаў, бо той прававы пазітывізм, які закладае акадэмічная юрыдычная адукацыя, трэба пераплаўляць. Я сама была такая. BISH – гэта пераплаўка мазгоў, гэта іншыя погляды, гэта ўменне з іншага боку глядзець на звыклую з’яву – складана, цяжка, але вельмі карысна.
«Нават самую цудоўную ідэю немагчыма рэалізаваць, калі паміж людзьмі няма давера»
Так у 2012 годзе Дзіна Шаўцова разам з Алегам Агеевым – выпускніком BISH, адвакатам, які страціў ліцэнзію пасля абароны кандыдата ў прэзідэнты Алеся Міхалевіча – прынялі кіраўніцтва адукацыйнай праграмай, заснаванай Барысам Звозскавым і Людмілай Ульяшынай. У той час Барыс Звозскаў ужо працяглы час змагаўся з хваробай…
– Барыс Ігаравіч ужо не мог з такой актыўнасцю працаваць, і ён Алега Агеева рыхтаваў на змену, перадаваў паціху справы… Так атрмалася, ніхто не чакаў, але Барыс Ігаравіч не паспеў усё перадаць. І вось мы разам з Алегам павінны рэалізоўваць праграму… Гэта быў для нас складаны досвед, цяжкі, але мы ўсё адолелі. Пры актыўным удзеле супрацоўнікаў Беларускага дома правоў чалавека наладжвалі арганізацыйныя і кіраўнічыя працэсы. Выпусцілі дзве групы трэцяга цыкла BISH, атрымалі вынікі вонкавай ацэнкі, упарадкавалі ўсё, стала значна прасцей, каманда пашырылася. Сфармаваліся кампаненты падтрымкі пасляадукацыйнай дзейнасці выпускнікоў, бо і выпускнікоў робіцца ўсё болей, і нэтваркінг развіваецца, што вельмі важна: праваабаронцы павінны ведаць адзін аднога і ўзаемадзейнічаць. Нават самую цудоўную ідэю немагчыма рэалізаваць, калі паміж людзьмі няма даверу.


authors:
Виталий Портников
Владимир Халип
Константин Скуратович
Ирина Халип

description: Вядомы беларус Лаўрын Клыбік дасягнуў поспехаў у Брусэлі, але ганарыўся сваім паходжаннем і Радзімай.

title: "У яго аптэцы і рэстаране заўсёды вісела мапа Беларусі"


description: Попыт на родную мову працягвае пашырацца.

title: У інтэрнэт-прасторы беларуская мова ўжываецца нароўні з італьянскай


authors:
Ирина Халип
Лилия Шевцова
Сяргей Законнікаў
Валерий Карбалевич

description: Як фізкультурнік стаў гісторыкам, чаму не варта вяртаць гістарычную назву «Літва».

title: Алесь Краўцэвіч: Трэба мяняць не назву, а ўладу


authors:
Андрей Пионтковский
Ирина Халип
Сяргей Законнікаў
Валерий Соловей

description: Тут усё ня так, як у звычайнай школе.

title: "Партызанская школа": як Коласаўскі ліцэй пражыў 15 гадоў у падпольлі


authors:
Антон Орехъ
Таццяна Севярынец
Андрей Санников
Михаил Пастухов

description: Музыкі стваралі яго не адзін год і цяпер анансуюць прэзентацыю.

title: Гурт Vuraj абвясціў пра выданне альбому "Літо"


description: У 1990-я гады гул з плошчы даходзіў у залю Вярхоўнага Савету.

title: Сяргей Навумчык прэзэнтаваў "свае дзевяностыя" ў Менску


authors:
Майкл Макфол
Денис Казакевич
Ирина Халип
Антон Орехъ

description: Міфы і праўда пра самую неверагодную гісторыю кахання беларускага сярэднявечча.

title: Як Радзівілы сталі некаранаванымі валадарамі ВКЛ


authors:
Таццяна Севярынец
Андрей Санников
Ирина Халип
Лилия Шевцова

description: Кожны можа нешта зрабіць для пераменаў.

title: Смех перамагае дыктатуру