title: Фарміраванне школы фізічнай оптыкі ў БДУ. Да 115-годдзя з дня нараджэння акадэміка А. Н. Сеўчанкі

maintext:
Развіццё навуковых даследаванняў у галіне оптыкі і сумежных напрамкаў, станаўленне прамысловай аптычнай вытворчасці ў Беларусі датуецца 50–60-мі гадамі мінулага стагоддзя. У Мінск вярнуўся А. Н. Сеўчанка, які абараніў у 1952 г. у Дзяржаўным аптычным інстытуце пад кіраўніцтвам С. І. Вавілава доктарскую дысертацыю. Услед за ім з Ленінграда пераехалі вядомыя навукоўцы Б. І. Сцяпанаў, М. А. Ельяшэвіч. Вялікі ўнёсак у развіццё аптычнай навукі Беларусі зрабілі Ф. І. Фёдараў, М. А. Барысевіч, У. А. Піліповіч, П. А. Апанасевіч і іншыя навукоўцы.
Асноўнымі цэнтрамі падрыхтоўкі спецыялістаў і правядзення аптычных даследаванняў у БДУ з’яўляюцца створаныя ў 1953 г. аптычныя кафедры: кафедра фізічнай оптыкі (з 1.09.2017 г. кафедра фізічнай оптыкі і прыкладной інфарматыкі) і кафедра спектральнага аналізу (з 1991 г. кафедра лазернай фізікі і спектраскапіі). Тут былі пачаты сістэматычныя навуковыя даследаванні ў галіне фізічнай оптыкі, спектраскапіі і аптычнага прыборабудавання, якія за 65 гадоў, якія прайшлі з моманту заснавання кафедраў, даўно перасягнулі фармальныя межы гэтай галіны навукі. Дыяпазон навуковых распрацовак вельмі шырокі: ад разліку спектральных характарыстык нанапамерных кластараў да стварэння лазерна-аптычных комплексаў і абсталявання для касмічных апаратаў, ад даследаванняў па гісторыі развіцця прыродазнаўства ў Вялікім Княстве Літоўскім да распрацоўкі сучасных мультымедыйных навучальных комплексаў.
У 1953 г. у Фізіка-тэхнічным інстытуце АН БССР быў арганізаваны фізіка-матэматычны сектар, на базе якога ў 1955 г. быў адкрыты Інстытут фізікі і матэматыкі (дырэктар А. Н. Сеўчанка). У складзе інстытута працавала 5 лабараторый фізічнага профілю: агульнай і малекулярнай спектраскапіі (загадчык Б. І. Сцяпанаў), люмінесцэнцыі і фотахіміі (загадчык А. Н. Сеўчанка), тэарэтычнай фізікі (загадчык Ф. І. Фёдараў), фізікі ІЧ-выпраменьванняў (загадчык М. А. Барысевіч), спектраскапіі і нізкатэмпературнай плазмы (загадчык М. А. Ельяшэвіч). У 1959 г. інстытут быў ператвораны ў два самастойныя інстытуты – фізікі (дырэктар Б. І. Сцяпанаў) і матэматыкі і вылічальнай тэхнікі (дырэктар М. П. Яругін).
Развіццё навукаёмістых галін (машынабудаванне, оптыка-механічная, прыборабудаўнічая, электронная галіны) патрабавала засяроджвання намаганняў акадэмічных інстытутаў фізіка-матэматычнага профілю на пераважным развіцці фізічнай оптыкі, квантавай электронікі і лазернай спектраскапіі, фізікі плазмы, оптаэлектронікі, фізікі і хіміі цвёрдага цела і паўправаднікоў. Можна з упэўненасцю сцвярджаць, што высокі ўзровень навуковай культуры і творчае ўзаемадзеянне навукоўцаў Акадэміі навук з прафесарска-выкладчыцкім складам і студэнтамі ўніверсітэта дазволіла сфарміраваць беларускую аптычную школу, дзейнасць якой атрымала высокае прызнанне далёка за межамі Беларусі.
Варта адзначыць, што рэктар МДУ акадэмік Р. В. Чупрын у 1975 г. на агульным сходзе Акадэміі навук падкрэсліў: «Беларусь – буйная аптычная дзяржава».
Загадчыкі кафедры
фізічнай оптыкі
СЕЎЧАНКА Антон Нікіфаравіч (1903–1978) нарадзіўся 22 лютага 1903 г. у с. Дзяніскавічы Гомельскай вобласці. А. Н. Сеўчанка скончыў пачатковую школу ў 1916 г., выявіўшы асаблівыя здольнасці да прыродазнаўчых навук. У 1922 г. А. Н. Сеўчанка паступіў у Рагачоўскі педагагічны тэхнікум і паспяхова скончыў яго ў 1926 г. Пасля вучобы Антон Нікіфаравіч тры гады працаваў спачатку дырэктарам Жарабцоўскай пачатковай школы Туркоўскага сельскага савета Бабруйскага раёна, затым дырэктарам Жыліцкай няпоўнай сярэдняй школы таго ж раёна Магілёўскай вобласці, выкладаў фізіку і матэматыку.
У 1929 г. А. Н. Сеўчанка паступіў у Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт на фізіка-тэхнічнае аддзяленне педагагічнага факультэта. У 1932 г. пасля паспяховай здачы ўступных іспытаў быў залічаны ў аспірантуру ФІАН (г. Ленінград). Так пачалася яго навуковая праца пад кіраўніцтвам акадэміка С. І. Вавілава. У 1934 г. у сувязі з пераездам ФІАН у Маскву А. Н. Сеўчанка перайшоў у аспірантуру Дзяржаўнага аптычнага інстытута (ДАІ, г. Ленінград). С. І. Вавілаў узначальваў абодва інстытуты і, натуральна, застаўся яго навуковым кіраўніком.
Асноўным напрамкам даследаванняў А. Н. Сеўчанкі ў ДАІ стала люмінесцэнцыя арганічных і неарганічных рэчываў, крышталяфосфараў. Пры вывучэнні люмінесцэнцыі ўранілавых злучэнняў ім была выяўлена з’ява палярызацыі выпраменьвання і памяншэнне яе ступені па меры згасання свячэння. Пазней на вельмі вялікай колькасці ўранілавых злучэнняў ён даследаваў тэмпературную залежнасць квантавага выхаду люмінесцэнцыі і сярэдняй працягласці ўзрушанага стану.
У сакавіку 1937 г. А. Н. Сеўчанка паспяхова абараніў кандыдацкую дысертацыю, прысвечаную вывучэнню палярызаванай люмінесцэнцыі раствораў арганічных фарбавальнікаў.
Падчас Вялікай Айчыннай вайны Антон Нікіфаравіч з уласцівай яму энергіяй і настойлівасцю займаўся абароннай тэматыкай у Казані і ў Яшкар-Але, куды быў эвакуяваны ДАІ. Распрацаваў прылады для падсвятлення шкал прыбораў, лупы, якія самі свяціліся, і іншыя прылады з выкарыстаннем святлосаставаў пастаяннага дзеяння. Створаныя ім аптычныя прыборы былі ўкаранёныя і сталі шырока ўжывацца ў прамысловасці, за што А. Н. Сеўчанка ў цяжкія ваенныя гады (у снежні 1943 г.) быў узнагароджаны медалём «За працоўную доблесць», а ў маі 1945 г. – медалём «За доблесную працу ў Вялікай Айчыннай вайне 1941–1945 гг.».
У 1946 г. Антон Нікіфаравіч быў залічаны ў дактарантуру Акадэміі навук СССР пры Фізічным інстытуце імя П. М. Лебедзева (г. Масква). Вынікам даследаванняў люмінесцэнцыі ўранілавых злучэнняў стала доктарская дысертацыя, паспяхова абароненая ў сакавіку 1952 г.
У студзені 1953 г. А. Н. Сеўчанка быў абраны акадэмікам АН БССР і пераехаў на пастаянную працу ў г. Мінск. З гэтага часу ўсё жыццё Антона Нікіфаравіча было звязана з роднай Беларуссю. У маі 1953 г. А. Н. Сеўчанка ўзначаліў сектар фізікі і матэматыкі Фізіка-тэхнічнага інстытута АН БССР, за кароткі час ім быў арганізаваны Інстытут фізікі і матэматыкі АН БССР. 15 сакавіка 1955 г. А. Н. Сеўчанка быў зацверджаны яго дырэктарам і на працягу двух гадоў кіраваў гэтым інстытутам. Адначасова А. Н. Сеўчанка выконваў абавязкі акадэміка-сакратара Аддзялення фізіка-матэматычных і тэхнічных навук АН БССР (1955–1956). У верасні 1953 г. арганізаваў кафедру фізічнай оптыкі БДУ, якую ўзначальваў да апошніх дзён свайго жыцця.
У красавіку 1957 г. А. Н. Сеўчанка быў прызначаны рэктарам БДУ (узначальваў больш за 15 гадоў – да кастрычніка 1972 года). Пад яго кіраўніцтвам БДУ стаў вядучай ВНУ рэспублікі, адным з найбуйнейшых універсітэтаў СССР, быў уключаны ў лік 25 вядучых ВНУ СССР і ўзнагароджаны ў 1967 г. ордэнам Працоўнага Чырвонага Сцяга. У апошнія гады жыцця Антон Нікіфаравіч уклаў шмат сіл і энергіі ў арганізацыю пры БДУ НДІ прыкладных фізічных праблем – першага навукова-даследчага інстытута ў сістэме вышэйшай школы Беларусі. З верасня 1972 і па 1978 гг. быў дырэктарам гэтага інстытута, загадчыкам лабараторыі спектраскапіі, працягваючы кіраваць кафедрай фізічнай оптыкі. Дзякуючы высілкам А. Н. Сеўчанкі ў БДУ паспяхова развіваліся і развіваюцца такія важныя навуковыя напрамкі, як: спектральныя і люмінесцэнтныя метады вывучэння будовы і ўласцівасцяў цвёрдых, вадкіх, газападобных асяроддзяў і плазмы, сінтэз і вывучэнне фізіка-хімічных уласцівасцяў вадкакрышталічных рэчываў, фарбавальнікаў, арганічных палімераў, фотарэзістаў; радыёгалаграфія; фізіка цвёрдага цела і паўправаднікоў; радыёфізіка; інфарматыка; электроннае і аптычнае прыборабудаванне і інш. Пад яго кіраўніцтвам абаронена 10 доктарскіх і звыш 40 кандыдацкіх дысертацый. А. Н. Сеўчанка – аўтар больш чым 250 навуковых і навукова-папулярных прац, 3 манаграфій.
Навуковую, навукова-арганізацыйную і педагагічную працу
А. Н. Сеўчанка сумяшчаў з грамадскай дзейнасцю: удзельнічаў у міжнародных канферэнцыях ААН, у 1956 г. – у стварэнні Міжнароднага агенцтва па мірным выкарыстанні атамнай энергіі (МАГАТЭ). А. Н. Сеўчанка з’яўляўся дэпутатам Вярхоўнага Савета СССР у 1958–1962 гг., дэпутатам Вярхоўнага Савета БССР VI–VIII скліканняў (1963–1976). У ліпені 1971 г. за вялікія заслугі ў развіцці фізічнай навукі і тэхнікі, укараненне вынікаў навуковых даследаванняў у народную гаспадарку яму прысвоена званне Героя Сацыялістычнай Працы. Антон Нікіфаравіч узнагароджаны двума ордэнамі Леніна, ордэнам «Знак Пашаны», некалькімі медалямі, Ганаровымі граматамі Вярхоўнага Савета БССР (тройчы). А. Н. Сеўчанка – заслужаны дзеяч навукі БССР.
Пастановай Савета Міністраў БССР ад 2 жніўня 1979 г. № 236 Навукова-даследчаму інстытуту прыкладных фізічных праблем БДУ прысвоена імя А. Н. Сеўчанкі.
Да 90-гадовага юбілею БДУ ў фае галоўнага корпуса адкрыта мемарыяльная кампазіцыя памяці А. Н. Сеўчанкі.
Паслядовіч Міхаіл Раманавіч, загадчык кафедры ў 1978–1979 гг.
У 1971 г. пад кіраўніцтвам Л. В. Валадзько абараніў кандыдацкую дысертацыю. Ім усталявана прырода выпраменьвальнага асцылятара ўранілавага комплексу. Як было адзначана П. П. Феафілавым і А. Н. Сеўчанкам, атрыманы і сістэматызаваны ім унікальны матэрыял каштоўны для далейшага развіцця тэорыі спектраскапіі, для пошуку высокаэфектыўных біялагічна актыўных рэчываў і комплексных злучэнняў, у тым ліку для ядзернай энергетыкі.
Бельскі Аляксандр Міхайлавіч (1944–2001), загадчык кафедры ў 1979–1981 гг.
У 1974 г. пад кіраўніцтвам прафесара А. П. Хапалюка абараніў кандыдацкую дысертацыю, а ў 1997 г. – доктарскую. Ім назапашаны і абагульнены багаты матэрыял па тэарэтычных даследаваннях канічнай рэфракцыі лазернага выпраменьвання ў двухвосевых крышталях; прадказаны эфект няроўнасці вугла адбіцця пучка вуглу падзення і інш.
Зяцькоў Іван Паўлавіч (1926–2009), загадчык кафедры ў 1981–1993 гг.
У 1963 г. пад кіраўніцтвам А. Н. Сеўчанкі абараніў кандыдацкую дысертацыю. На працягу 16 гадоў быў дэканам фізічнага факультэта. У 1979–1986 гг. – прарэктар па навуковай рабоце БДУ, 1981–1993 гг. – загадчык кафедры фізічнай оптыкі. Навуковая праца І. П. Зяцькова была звязана з эксперыментальнымі і прыкладнымі даследаваннямі ў галіне малекулярнай спектраскапіі арганічных пераксідаў і карбанілзмяшчальных палімераў з асаблівымі ўласцівасцямі.
Мінько Анатоль Антонавіч, загадчык кафедры з 1993 г.
У 1979–2008 гг. – намеснік дырэктара па навуковай рабоце НДІ ПФП імя А. Н. Сеўчанкі БДУ, з 1993 г. – загадчык кафедры фізічнай оптыкі (з 01.09.2017 г. – кафедра фізічнай оптыкі і прыкладной інфарматыкі). Доктар фізіка-матэматычных навук, прафесар.
А. А. Мінько – вучань акадэміка Л. В. Валадзько, кіраўнік важнага навуковага напрамку ў галіне оптыкі і спектраскапіі складаных малекулярных сістэм, фізіцы і хіміі вадкіх крышталяў. Лаўрэат прэміі Савета Міністраў БССР і прэміі імя А. Н. Сеўчанкі. Заслужаны дзеяч навукі Рэспублікі Беларусь, заслужаны работнік БДУ.
Супрацоўнікі і выпускнікі
кафедры фізічнай
оптыкі, якія зрабілі
значны ўнёсак у яе
развіццё і ганараваныя
ўрадавых узнагарод
Валадзько Леанід Вікенцьевіч (1928–1978)
Навуковай працай Л. В. Валадзько пачаў займацца з 1953 г. пад кіраўніцтвам А. Н. Сеўчанкі. Ім выкананы шэраг важных прац у галіне спектраскапіі ўранілавых злучэнняў, радыёоптыкі і стварэнні антэн касмічных апаратаў. Па прапанове Л. В. Валадзько праведзена вывучэнне малекулярных механізмаў вострых метабалічных парушэнняў у тканках галаўнога мозгу пры кіслароднай недастатковасці. Навуковую і педагагічную працу Л. В. Валадзько паспяхова сумяшчаў з абавязкамі прарэктара па навуковай рабоце ўніверсітэта, загадчыка кафедры спектральнага аналізу, загадчыка лабараторыі оптыкі кандэнсаваных асяроддзяў НДІ ПФП пры БДУ. Лаўрэат прэміі імя А. Н. Сеўчанкі, лаўрэат Дзяржаўнай прэміі БССР.
Камяк Анатоль Іванавіч
У 1974 г. абараніў дысертацыю на суісканне ступені доктара фізіка-матэматычных навук. У 1977 г. яму прысвоена званне прафесара. А. І. Камяк – вучань А. Н. Сеўчанкі, у 1979–1997 гг. – загадчык кафедры лазернай фізікі і спектраскапіі. Буйны спецыяліст у галіне спектраскапіі і люмінесцэнцыі арганічных і неарганічных злучэнняў. Лаўрэат прэміі імя А. Н. Сеўчанкі, заслужаны дзеяч навукі Беларусі, заслужаны работнік БДУ.
Умрэйка Дзмітрый Сцяпанавіч (1934–2015)
Вучань А. Н. Сеўчанкі, у 1962 г. абараніў кандыдацкую дысертацыю, а ў 1971 г. – доктарскую. Д. С. Умрэйка – адзін з арганізатараў НДІ ПФП. Ім быў сфарміраваны новы навуковы напрамак – малекулярны спектральна-структурны аналіз каардынацыйных злучэнняў цяжкіх металаў. Лаўрэат прэміі Савета Міністраў БССР, прэміі імя А. Н. Сеўчанкі. Заслужаны дзеяч навукі Рэспублікі Беларусь, заслужаны работнік БДУ.
Саржэўскі Аляксандр Міхайлавіч (1930–1983)
У 1961 г. абараніў кандыдацкую дысертацыю, а ў 1973 г. – доктарскую. З 1 чэрвеня 1967 г. – дацэнт кафедры фізічнай оптыкі, з кастрычніка 1967 г. па 1983 г. загадчык кафедры агульнай фізікі БДУ. А. М. Саржэўскі – кіраўнік навуковага напрамку па даследаванні палярызацыі люмінесцэнцыі, узаемадзеянні лазернага выпраменьвання са складанымі арганічнымі малекуламі. Заслужаны дзеяч навукі і тэхнікі БССР.
Гайсёнак Віктар Анатольевіч
У 1977 г. абараніў кандыдацкую дысертацыю, а ў 1990 г. – доктарскую. Вучань А. М. Саржэўскага, у 1972–1992 гг. працаваў у БДУ, прайшоў шлях ад асістэнта да загадчыка кафедры, дэкана фізічнага факультэта. З 1992 па 2014 г. на высокіх дзяржаўных пасадах. З 2014 г. – рэктар РІВШ БДУ.
В. А. Гайсёнак – буйны спецыяліст у галіне спектраскапіі і люмінесцэнцыі складаных малекул, праблем нелінейнай оптыкі і фізікі лазераў. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Рэспублікі Беларусь.
Гурыновіч Георгій Паўлавіч (1933–1994)
Навуковай працай Г. П. Гурыновіч займаўся ў галіне фатонікі біялагічна важных пігментаў і іх аналагаў пад кіраўніцтвам А. Н. Сеўчанкі і пад ідэйным уплывам акадэмікаў Ц. М. Годнева і А. М. Цярэніна. У 1960 г. абараніў кандыдацкую, а ў 1969 г. – доктарскую дысертацыю. Акадэмік НАН Рэспублікі Беларусь, лаўрэат Дзяржаўнай прэміі БССР. Кембрыджскім Міжнародным біяграфічным цэнтрам Г. П. Гурыновіч прызнаны Чалавекам 1998 года.
Салаўёў Канстанцін Мікалаевіч
У 1970 г. абараніў доктарскую дысертацыю, вучань А. Н. Сеўчанкі. Яго даследаванні ў галіне спектраскапіі і люмінесцэнцыі макрацыклічных тэтрапірольных злучэнняў і іх комплексаў з металамі, уключаючы біялагічна важныя злучэнні тыпу хларафілу і гему, сталі асноўнымі ў навуковай дзейнасці. Лаўрэат Дзяржаўных прэмій БССР і СССР. За вялікі ўнёсак у спектраскапію парфірынаў узнагароджаны прэміяй імя А. М. Цярэніна.
Рубанаў Аляксандр Сяргеевіч (1936–2003)
Доктар фізіка-матэматычных навук, прафесар, акадэмік НАН Беларусі, заслужаны дзеяч навукі Рэспублікі Беларусь. З 1978 г. – загадчык лабараторыі аптычнай галаграфіі Інстытута фізікі імя Б. І. Сцяпанава АН БССР. З 1996 г. – старшыня савета БРФФД. Распрацаваў фізічныя асновы дынамічнай галаграфіі і оптыкі фазавага спалучэння. Выявіў новую з’яву – ператварэнне хвалевага фронту пры чатыроххвалевым узаемадзеянні. Лаўрэат Дзяржаўных прэмій БССР і СССР.
Гапоненка Сяргей Васільевіч
Доктар фізіка-матэматычных навук, прафесар, акадэмік НАН Беларусі. З 2001 г. чытае спецкурсы на кафедры фізічнай оптыкі. У 2000–2007 гг. дырэктар ІМАФ НАН Беларусі, з 2007 – загадчык лабараторыі нанаоптыкі Інстытута фізікі імя Б. І. Сцяпанава НАН Беларусі, з 2014 г. – старшыня Беларускага рэспубліканскага фонду фундаментальных даследаванняў. Аўтар некалькіх манаграфій, выдадзеных у Вялікабрытаніі, Германіі і Кітаі. Сфера навуковых інтарэсаў: фізіка нанаструктур і оптыка кандэнсаваных асяроддзяў. Актыўна развівае новы навуковы напрамак – даследаванне ўзаемадзеяння электрамагнітнага выпраменьвання з квантавымі сістэмамі ва ўмовах прасторавага абмежавання электрамагнітных хваль.
Казак Мікалай Станіслававіч
Дырэктар Інстытута фізікі імя Б. І. Сцяпанава НАН Беларусі, доктар фізіка-матэматычных навук, прафесар, акадэмік. Выдатны навуковец у галіне крышталяоптыкі, крышталяакустыкі і нелінейнай оптыкі, чытаў спецкурсы студэнтам фізічнага факультэта. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Рэспублікі Беларусь.
Міжкафедральны сімбіёз
Гістарычна абедзве аптычныя кафедры (фізічнай оптыкі і прыкладной інфарматыкі; лазернай фізікі і спектраскапіі), арганізаваныя ў 1953 г., былі цесна ўзаемазвязаныя: дзейнічалі адзіныя навучальныя праграмы спецкурсаў, былі арганізаваны агульныя спецлабараторыі, вялося агульнае справаводства і г. д. Да цяперашняга часу практыкуецца правядзенне сумесных пасяджэнняў гэтых кафедраў, навукова-практычных семінараў, узгадняюцца навучальныя праграмы. Кафедру фізічнай оптыкі і прыкладной інфарматыкі ўзначальвае А. А. Мінько, кафедрай лазернай фізікі і спектраскапіі кіруе А. Л. Толсцік.
Толсцік Аляксей Леанідавіч
У 2010–2017 гг. – прарэктар БДУ па вучэбнай рабоце, з 2018 г. загадчык кафедры лазернай фізікі і спектраскапіі. Доктар фізіка-матэматычных навук, прафесар, вучань А. С. Рубанава. Лаўрэат прэміі імя А. Н. Сеўчанкі і прэміі НАН Беларусі, заслужаны работнік БДУ.
Галіна навуковых інтарэсаў: нелінейная оптыка і дынамічная галаграфія, галаграфічныя тэхналогіі абароны каштоўных папер і дакументаў, лазерна-аптычнае і навукова-навучальнае прыборабудаванне. Ім развіты новы навуковы напрамак – сінгулярная дынамічная галаграфія.
Варапай Яўген Сямёнавіч
У 1997–2017 гг. – загадчык кафедры лазернай фізікі і спектраскапіі. Доктар фізіка-матэматычных навук, прафесар, вучань А. М. Саржэўскага. Лаўрэат Дзяржаўнай прэміі Рэспублікі Беларусь і прэміі імя А. Н. Сеўчанкі, заслужаны работнік БДУ.
Галіна навуковых інтарэсаў – даследаванне нелінейнай люмінесцэнцыі раствораў складаных малекул, аптычнае прыборабудаванне і ўжыванне новых арганічных злучэнняў (фарбавальнікаў) у якасці фотасэнсібілізатараў для дыягностыкі і тэрапіі анкалагічных захворванняў.
З дня заснавання кафедры фізічнай оптыкі ўвесь час пашыраюцца яе сувязі з вядучымі навуковымі цэнтрамі Расійскай Федэрацыі. У 1960-х гг. на кафедры фізічнай оптыкі пад кіраўніцтвам А. Н. Сеўчанкі і Л. В. Валадзько былі пачаты даследаванні ў галіне касманаўтыкі, у 1980-х гг. яны атрымалі развіццё пад кіраўніцтвам Л. І. Кісялеўскага, а з 2003 г. вядуцца даследаванні па стварэнні апаратуры для зандавання Зямлі ў ІЧ-дыяпазоне (А. А. Мінько, М. М. Каваленка) па праграмах Саюзнай дзяржавы «Космас-СГ», «Космас-НТ», «Маніторынг-СГ».
У наш час створаная А. Н. Сеўчанкам навуковая школа фізічнай оптыкі паспяхова развіваецца. На фізічным факультэце, у НДІ ПФП імя А. Н. Сеўчанкі БДУ і Інстытуце фізікі імя А. Н. Сеўчанкі НАН Беларусі плённа працуюць дзясяткі «ўнукаў» і «праўнукаў» Антона Нікіфаравіча Сеўчанкі.
Чалавек застаецца ў памяці наступных пакаленняў у першую чаргу дзякуючы сваім справам і здзяйсненням. Антон Нікіфаравіч застаецца ў нашай памяці як навуковец і педагог, які нястомна працаваў на карысць Радзімы. Яго імя назаўжды ўвайшло ў гісторыю беларускай навукі як заснавальніка буйной навуковай школы, якую сёння годна прадстаўляюць і развіваюць яго шматлікія паслядоўнікі. А. Н. Сеўчанка быў патрыётам Айчыны, выбітным навукоўцам, славутым сынам беларускага народа і Чалавекам з вялікай літары!
Анатоль МІНЬКО,
загадчык кафедры фізічнай оптыкі і прыкладной інфарматыкі


title: З пярсцёнкам не толькі ў ЗАГС, але і на Дзень роднай мовы

maintext:
Зраніцы 21 лютага ў Інстытуце журналістыкі было вельмі ажыўлена. Адусюль гучала музыка, чуліся жарты, звонка разліваўся смех. Гэта вясёлыя дзяўчаты ў вышыванках сустракалі “насельнікаў” факультэта. “Абмяняю беларускае слоўка на абдымашкі”, — чыталася на вялікім плакаце, які прыгажуні трымалі над галавой. Акрамя шчырых усмешак і абаяльнасці дзяўчаты дарылі ранішнім наведвальнікам установы стужкі з нацыянальнымі ўзорамі, цытаты вядомых беларускіх дзеячаў, а таксама салодкія пачастункі.
Сёлета Дзень роднай мовы святкуецца на факультэце восьмы раз. За гэты час “Дзень роднай мовы на Кальварыйскай” паспеў стаць адным з пераможцаў конкурса “Лепшы моладзевы праект” і расказаць пра сябе далёка за межамі Інстытута журналістыкі. Мінулыя гады слоганамі свята былі словы: “Мова родная – мова модная!”,“Скажы сваё слова”, “Прыслухайся да мовы”, “Абяры свой сімвал” і іншыя. Дзень роднай мовы – 2018 прайшоў пад дэвізам “Заручыся з мовай”, асімвалам мерапрыемства выступіў пярсцёнак. Гэта было зроблена арганізатарамі нездарма: тэматыка мерапрыемства чырвонай лініяй праходзіла праз увесь святочны дзень.
Першым адпраўным пунктам у набліжэнні да мовы стаў слоўнікавы дыктант, дзе кожны змог праверыць свой узровень валодання арфаграфіяй роднай мовы. Як бы вы замянілі адным словам рускія словазлучэнні “анютины глазки”і “летучая мышь”? А як бы пераклалі сказ “Гарри Поттер живет в Манчестере”? Так адразу і не адкажаш, праўда? Але прысутныя справіліся з прапанаванымі заданнямі. А тром студэнам, якія напісалі дыктоўку лепш за ўсіх, на вечарыне ўручылі спецыяльны сертыфікат ад кафедры стылістыкі і літаратурнага рэдагавання.
Паспаборнічаць паміж сабой студэнты змаглі не толькі ў правільным напісанні родных слоў, але і ў вырабе сімвала свята. На майстар-класе Паліны Даўгіленка “Лепш, чым у дачкі мамінай сяброўкі” з дапамогай падручных рэчаў маладыя людзі зрабілі сабе пярсцёнкі. Гэтым чынам хлопцы і дзяўчаты зрабілі яшчэ адзін крок, каб “заручыцца” з мовай.
Прыемным сюрпрызам для студэнтаў і гасцей факультэта журналістыкі стала сустрэча з вядомым беларускім паэтам Віктарам Жыбулем, кніга якога “Тазік беларускі” з моманту свайго выхада ў свет адзначыла дваццацігоддзе. Аўтар чытаў сваім слухачам вершы, расказваў ім пра крыніцы натхнення, захапленні ў музыцы, любімых паэтаў і акцёраў кіно.
“Я не люблю чытаць свае вершы з паперкі, бо яна робіцца нейкай мяжой паміж мной і аўдыторыяй”, — зазначыў Віктар Жыбуль.
Традыцыйным мерапрыемствам на журфаку з’яўляецца і “Лад жыцця” — дыялог выкладчыкаў са студэнтамі, у межах якога старэйшыя таварышы дзеляцца з малодшымі вопытам шчаслівага сямейнага жыцця, расказваюць цікавыя гісторыі і даюць парады. Па словах студэнтаў, такія сустрэчы — нагода, каб з новага боку адкрыць для сябе любімых выкладчыкаў. Сёлета сакрэтамі з аўдыторыяй дзяліліся намеснік дэкана па выхаваўчай рабоце Фёдар Драбеня і старэйшы выкладчык кафедры тэлебачання і радыёвяшчання Алена Смірнова.
«Сама я не мінчанка, а, гэтак мовіць, “панаехалі” – з Салігорска. Муж гэтаксама з “панаехалі” — горада Петрыкаў. Да знаёмства мы жылі ў адным інтэрнаце, але адзін аднаго не ведалі. Пазнаёміліся на сайце знаёмстваў і адразу стэлефанаваліся і сустрэліся. Калі сустракаеш “свайго” чалавека, адчуваеш гэта адразу, — падзялілася Алена Аляксанраўна. А Фёдар Валянцінавіч расказаў пра сямейную традыцыю (лепка гаршка) і сямейны рэкорд (825 белых грыбоў за адзін дзень).
Кладзезем ведаў і добрых уражанняў сталі святочныя лекцыі ад кафедры стылістыкі і літаратурнага рэдагавання. Лекцыю “Мова — крыніца жыцця” правёў загадчык кафедры прафесар Віктар Іўчанкаў. Віктар Іванавіч адзначыў актуальнасць беларускай мовы, а таксама расказаў пра асаблівасці яе ўжывання ў сацыяльных сетках. А з гісторыяй ткацтва і вышыўкі вёскі Дзятлавічы Лунінецкага раёна Брэсцкай вобласці гасцей свята пазнаёміла імпрэза дацэнта кафедры Ліліі Шасцярнёвай. Прысутныя даведаліся пра віды рушнікоў, пазнаёміліся з элементамі нацыянальнага жаночага адзення, паслухалі народныя песні, а таксама паказалі свае веды ў віктарынах і атрымалі майстар-клас па выкананні полькі ад студэнткі Анастасіі Рудзскай. З вершам Сяргея Грахоўскага “Як я жыў без цябе” ў дзявочы сэрцах Інстытута журналістыкі трывала пасяліўся Генадзь Барадун. А салодкім завяршэннем лекцыі сталі салодкія імбірныя пернікі ўласнай вытворчасці.
Традыцыйны “Лад жыцця” стаў дадатковай кропкай узаемадзеяння студэнтаў з выкладчыкамі. Дыялог са сваімі старэйшымі калегамі студэнты вялі ў межах гульні “Хмарачос”. Гульня, якая замяніла мінулагодні “Капялюш”, утрымлівала ў сабе некалькі этапаў: “Кракадзіл”, “Угадай мелодыю” і “Асацыяцыі”. У асацыяцыях патрэбна было без ужывання аднакарэнных словаў расказаць пра пэўную з’яву ці прадмет, звязаную з вяселлем, у “Кракадзіле” — паказаць іх. А здагадацца пра назву пэўнай мелодыі патрэбна было, пераклаўшы яе на рускую мову, пасля таго, як нехта з каманды праспявае яе па-беларску. Каманда “Хмарачосікі” (выкладчыкаў) з адрывам у восем балаў перамагла каманду “Іпатэка”(студэнтаў). “Як карабель назавеш, так ён і паплыве. Ці не паплыве, як у нашым выпадку”, — жартавалі маладыя людзі.
Разыходзіліся з “Хмарачоса” ў добрым гуморы: наперадзе гасцей Дня роднай мовы на Кальварыйскай чакаў заключны этап — вечарына-заручыны. Прысутных сустракала жвавая бабуська ў каляровай хустцы і прыгожым народным строі — свацця, як высветлілася пасля. Яна расказала гасцям гісторыю знаёмства галоўных персанажаў вечара — маладых Ягора і Паліны, а пасля запрасіла ўсіх прысутных да іх на вяселле. Для таго, каб туды трапіць, хлопцы прыбіралі дзяўчат у конкурсе прычосах, а пасля выбіралі сабе суджаных у гульнях “Пярсцёнак” і “Ручаёк”. Сёлета сярод удзельнікаў імпрэзы былі і выпускнікі журфака – у мінулым – арганізатары Дня роднай мовы, і студэнты іншых факультэтаў. На заручыны на Кальварыйскай прыйўшлі нават госці з БДПУ імя Максіма Танка.
Перад тым, як пачаць вяселле патрэбна было правесці вынікі дня — кафедра стылістыкі і літаратурнага рэдагавання назвала пераможцаў у штогадовай алімпіядзе для студэнтаў. Сёлета маладым людзям для напісаня сваіх творчых прац было прапанавана чатыры тэмы:“ Ода любімаму беларускаму паэту”, “Кампліменты па-беларуску”, “З нагоды юбілею мне хочацца сказаць...” і “Маёй малой радзіме прысвячаецца”. У сваіх творах студэнты змаглі ў любым жанры выказацца на тую ці іншую тэму. Сертыфікаты і падарункі ад кафедры атрымалі трынаццаць чалавек.
Як і кожная маладая сям’я, Ягор і Паліна павінны былі вызначыцца з тым, хто будзе гаспадарыць у хаце. А як жа гэта зрабіць без дапамогі каравая? Пакуль маладыя адламвалі ад яго кавалкі, свацця расказвала прысутным пра правілы прыгатавання бяссменнага вясельнага атрыбута. Паколькі Ягор і Паліна атрымалі роўныя часткі каравая, старая прапанавала ім вырашыць спрэчку з дапамогай рушніка. Маўляў, хто першы на яго стане, той і будзе галоўным ў сям’і. Ні хлопец, ні дзяўчына не хацелі саступаць — прыйшлося брацца за справу сябрам жаніха і нявесты. Дзяўчаты вырашылі ператанцаваць хлопцаў, хлопцы хацелі паказаць сябе перад дзяўчатамі. У выніку імправізаваныхспаборніцтваў маладыя разам крочылі на рушнік.
Для маладых і іх гасцей выступілі Алена Карбоўская з песняй “Новы дзень” і спявачка Ліса з песняй уласнага сачынення “Каханне”, пасля чаго запрошаныя вырашылі пагадаць. У гульнях “Прарок” і “Калыска” моладзь назычыла Ягору і Паліне шчасця і “добрай здачы экзаменаў”. Затым “свякрыў” правяла старажытны абрад — зняла вэлюм з галавы нявесты, змяніўшы яго на хустку — гэткім чынам прымаючы яе ў сям’ю. Гэта частка перайшла ў “вясельнае застолле” з квасам і дранікамі.
“Галоўны інгрыдыент у прыгатаанні дранікаў — гэта любоў да беларускай кухні!”, — прызналіся арганізатары вечарыны. Прысутныя частаваліся традыцыйным блюдам беларускай кухні пад віншавальныя словы вядучай-свацці, затым спявалі песні, водзячы карагод. А кропку ў святкаванні Дня роднай мовы-2018 паставіла выступленне гурта “HandmadE”.
— Ужо з самай раніцы было атмасферна і ўтульна, з парога адчувалася, што на журфаку сапраўднае свята, — падзялілася пераможца фотаконкурсу “ад маладых” Ірына Лукашык. —Асаблівай ўвагі заслугоўвае прграма мерапрыемстваў. Цікава і ў той жа час незвычайна было паслухаць аб жыцці Ф. В. Драбені, паспрабаваць сябе ў ролі майстра па вырабу пярсцёнкаў, паўдзельнічаць у шматлікіх конкурсах і нават даведацца нешта новае. Дзень роднай мовы пакінуў толькі лепшыя і прыемныя ўспаміны.
— Дзень роднай мовы без перабольшвання быў шчаслівым для мяне, — зазначыла Паліна Забэла, якая ў ліку трох студэнтаў лепш за ўсіх на факультэце справілася са слоўнікавым дыктантам. — Мне спадабалася ўсё: ад раніцы да вечара. Пачынаючы з таго, як старастат сустракаў сваіх з абдымкамі і ўсмешкамі і заканчваючы гуртам Handmade, з якім спявалі нават тыя, хто бачыў іх упершыню. Найбольш мне запомнілася вечарына і гульні, бо мы смяяліся з саміх сябе і пелі ў карагодзе песні. Усё гэта стварыла атмасферу роднасці і адзінства. І я хачу сказаць “дзякуй” старастату і ўсім, хто дапамагаў стварыць гэты дзень.
“Ніякае багацце людзей не бывае даражэйшым за іх родную мову”, — падкрэсліваў некалі Якуб Колас. І ў гэтым сваіх гасцей сёлета чарговы раз пераканаў тандэм выкладчыкаў і студэнтаў Інстытута журналістыкі, якія на доўгі час заручыліся з мовай.
Ірына ІВАШКА.
Фота Валерыі Козіч

fasttext_language: be


title: Ёркшырскі тэр’ер замест аўчаркі? У БДУ завітала кіналагічная служба мытні "Мінск-2"

maintext:
Універсітэт на 23 лютага зрабіў студэнтам адразу некалькі падарункаў. Адным з іх стала прэзентацыя працы кіналагічнай службы мытні «Мінск-2». І сур’ёзна, і весела: з аднаго боку, важная інфармацыя і відэа пра наркотыкі, з іншага – выступленні кінолагаў са сваімі чатырохногімі сябрамі.
«Звычайна такія сустрэчы праходзілі для студэнтаў мытнай справы ФМ. Мы захапіліся працай кінолагаў з сабакамі і запрасілі іх і прадстаўнікоў мытні на адкрытую сустрэчу са студэнтамі» , – адзначае Наталля Капацэвіч, начальнік упраўлення моладзевымі праектамі КВПМ. З Днём абаронцаў Айчыны студэнтаў павіншаваў кіраўнік мытні Андрэй Міхалькевіч, які таксама распавёў пра актуальнасць працы беларускай мытнай службы па забеспячэнні бяспекі жыцця і здароўя грамадзян, якія едуць праз мяжу. Таксама аўдыторыі прадэманстравалі відэа па прафілактыцы наркаманіі, наступствах ужывання псіхатропных рэчываў. Кіраўнік аддзела кіналагічнай службы Андрэй Фядзяеў распавёў пра выкарыстанне службовых сабак пры правядзенні мытнага кантролю, цікавыя факты з практыкі работы, папярэдні адбор «чатырохногіх сяброў» для службы і іх дрэсіроўку.
Напрыклад, сабака не ведае, што ён выконвае небяспечную працу і шукае злачынцаў. З гэтай прычыны кожнае заданне кінолагі завяршаюць пазітыўна – даюць любімую цацку ці частуюць спецыяльным пячэннем. На дзіва, нямецкіх аўчарак не было. На службе – асабістыя сабакі кінолагаў розных парод. Гэта мітэльшнаўцар Лока Вольгі Шушкевіч, джэк-расэл-тэр'ер Буба Анжэлы Харэвіч і фаварыт – ёркшырскі тэр'ер Віні Аляксандры Кабец. Такая разнастайнасць апраўданая: напрыклад, маленькі сабака можа працаваць на стале, прайсці ў самалёт. Кінолагі прадэманстравалі свае прафесійныя навыкі і выдатную дрэсіроўку сваіх гадаванцаў. Чым і выклікалі захапленне студэнтаў, шмат пытанняў не толькі пра сабак, але і пра дэталі прафесіі.
Пасля заканчэння сустрэчы студэнты яшчэ доўга не разыходзіліся. Адзначалі падабенства гаспадароў і сабак, фатаграфаваліся, задавалі пытанні. Найбольшую ўвагу атрымаў Віні – гэтае мілае стварэнне са званочкам паслухмяна выконвае ўсе каманды, умее лічыць да пяці і нават прыкідвацца мёртвым! «Выклікае станоўчыя эмоцыі нават у крымінальнага элемента», – кажа пра сабаку Андрэй Фядзяеў.
Надзея МАРХЕЛЬ
Фота Васіля Кузьмічкіна
Яшчэ больш фота у лічбавым фотаархіве БДУ


title: Студэнтам у Парыжы даюцца зніжкі практычна на ўсё. Студэнтка БДУ пра стажыроўку ў Францыі

maintext:
У межах праекта "Магчымасці з БДУ" пра сваю стажыроўку ў Францыю распавяла студэнтка філалагічнага факультэта Ганна Новікава.
–Ганна, добры дзень! Распавядзіце, дзе Вы праходзілі навучанне, які менавіта горад, краіна, навучальная ўстанова?
–Добры дзень! Я праходзіла стажыроўку c лютага па ліпень у 2016 года ў Францыі, г. Парыж, у Інстытуце ўсходніх моў і цывілізацый (INaLCO), які ўваходзіць у аб'яднанне ўніверсітэтаў Сарбоны (Sorbonne Paris cité).
–Што гэта была за праграма?
Стажыроўка была арганізавана як праграма абмену паміж студэнтамі БДУ і INaLCO. Мне прапанавалі паехаць ад кафедры раманскага мовазнаўства. Умовы былі досыць простыя: сярэдні бал з'яўляецца перавагай пры ўдзеле ў конкурсе кандыдатаў на паездку, ён павінен быць даволі высокі (8–9 балаў), веды французскай мовы і жаданне, вядома. Я была першай удзельніцай гэтай праграмы з беларускага боку.
–Як Вы афармлялі ўсе дакументы, распавядзіце паэтапна.
–Для афармлення дакументаў патрэбныя: матывацыйны ліст, запрашэнне ад універсітэта, віза, падпісаная дамова на стажыроўку ў рэктараце. Афармленне кожнага з гэтых дакументаў патрабуе індывідуальнага набору папер, якія падаюцца на запыт ад французскага боку, візавага аддзела і міжнароднага аддзела БДУ. На момант маёй стажыроўкі адзінага пераліку ўсіх дакументаў на сайце не было. Не ведаю, ці змянілася сітуацыя цяпер.
Этап падрыхтоўкі дакументаў для мяне стаў нялёгкім, як у нас, так і ў Францыі. Спачатку афармляюцца дакументы для таго, каб французскі бок даслаў запрашэнне з подпісамі ў дэканаце і міжнародным аддзеле, у вельмі сціслыя тэрміны. Затым афармляецца загад ад універсітэта (ізноў запаўненне формаў і подпісаў) – і сама віза. Гэта быў велізарны досвед для мяне, які будаваўся на пераадоленні цяжкасцяў ужо з першых імгненняў.
–Падзяліцеся ўражаннямі пра тое, як упершыню патрапілі ва ўніверсітэт, у якім праходзіла навучанне?
–Я прыляцела з велізарным багажом вагай у 26 кг і ў адзіноце падарожнічала з ім па Парыжы пад лёгкім зімовым дожджыкам, афармляючы дакументы і адначасова спрабуючы лавіць таксі, каб даехаць да свайго жылля. Я жыла на поўначы Парыжа паблізу ўзгорка Манмартр, месца, дзе жылі і стваралі Рэнуар, ван Гог, Тулуз-Латрэк, Пікасо і шматлікія-шматлікія іншыя. Прыйшлося прывыкаць да шалёнага рытму Парыжа, горада, дзе толькі метро 14 галін, у якім усё ж прыйшлося разабрацца, каб даехаць да ўніверсітэта.
Універсітэт – выдатны новы сяміпавярховы корпус з шыкоўнымі аўдыторыямі. Ва ўсіх аўдыторыях мікрафоны, праектары і г. д. У Іналько вывучаюць 96 моў, сярод якіх, дарэчы, ёсць беларуская. Мне было дазволена хадзіць на ўсё, што я захачу: "Хоць на персідскую ідзіце, мадэмуазель", – сказала мне адміністрацыя. Паколькі ў гэтым універсітэце рыхтуюць перакладчыкаў з французскай мовы на рускую, я запісалася на разнастайныя курсы перакладаў (юрыдычны, эканамічны, пераклад прэсы, літаратурны і г. д.), таксама я наведвала курсы літаратуры і цэлую серыю прадметаў французскай мовы для замежнікаў. На гэтыя прадметы са мной хадзілі італьянцы, іспанцы, немцы, кітайцы і многія іншыя, было цікава.
–А ці магчыма падарожнічаць падчас стажыроўкі, калі так, то што Вы наведалі?
–За паўгода знаходжання ў Францыі мне ўдалося павандраваць як па гэтай выдатнай краіне, так і за яе межамі, пабываць у Амстэрдаме, Ратэрдаме і Брусэлі. Усё гэта цалкам рэальна, галоўнае – проста захацець.
–Якое жыццё студэнта ў Францыі?
–Студэнтам у Парыжы даюцца зніжкі практычна на ўсё. Напрыклад, аплата праезду абыходзіцца ў 2 два разы танней, у крамах адзення стандартна 10–15 працэнтаў зніжка, ва ўніверсітэцкіх сталовых любы паўнавартасны абед 3 еўра, тыя ж музеі бясплатна.
Мне выдалі студэнцкі, па якім можна было бясплатна наведаць усе дзяржаўныя музеі Парыжа і рэгіёна Іль-дэ-Франс (Луўр, Версальскі палац, назіральную пляцоўку Трыумфальнай аркі і яшчэ каля 90 музеяў Парыжа).
–Мэта вашай стажыроўкі была дасягнута?
–У выніку стажыроўкі я палепшыла веды французскай мовы і пазнаёмілася з асаблівасцямі культуры Францыі. Узровень французскай паляпшаецца адназначна, асабліва калі на гэтай мове адкрываеш рахунак у банку, афармляеш страхоўкі і г. д. Плюс самі зносіны з французамі непазбежныя. Яны ўсе вельмі таварыскія і мілыя. І любыя дробязі, звязаныя з афармленнем дакументаў, проста гаснуць, калі шпацыруеш па набярэжнай Сены міма Луўра, гледзячы здалёку, як мільгаціць Эйфелева вежа. Таму з упэўненасцю магу сказаць: мэта дасягнута!
–Што для Вас БДУ? Якія планы на будучыню?
–БДУ для мяне – гэта велізарная колькасць магчымасцяў, якія дапамагаюць мне ўдасканальваць здольнасці і навыкі, а філфак за ўсе гэтыя гады стаў сям'ёй. Гэта стажыроўка ажыццявілася дзякуючы падтрымцы і дапамозе выкладчыкаў з кафедры раманскага мовазнаўства. У будучыні я хачу працягваць працаваць з французскай мовай у якасці перакладчыка. Пасля праграмы я пачуваюся больш упэўнена, і мае веды французскай значна палепшыліся.
Гутарыла Кацярына ШАЙКО


title: Знайшлі сабе час. Спартакіяда "Здароўе" сярод работнікаў БДУ выявіла пераможцаў

maintext:
У БДУ спартыўныя не толькі студэнты, але і супрацоўнікі! Гэта даказалі спаборніцтвы штогадовай спартакіяды «Здароўе».
Арганізатарам спартакіяды з’яўляецца спартыўна-масавая камісія прафкама работнікаў БДУ і кафедра фізвыхавання і спорту. Усяго ў спартакіядзе прынялі ўдзел каманды 20 падраздзяленняў БДУ. Яны пазмагаліся за першае месца ў 10 відах спорту, сярод якіх валейбол, армрэстлінг, дартс, плаванне, шахматы і інш. Змаганні праходзілі на працягу ўсёй восені і зімы. А фінальным акордам стала спартыўна-аздараўленчае мерапрыемства «Дні здароўя», якое прайшло 9–11 лютага на базе САК «Брыганціна».
Прадстаўнікі каманд прыехалі сюды на «Дні здароўя», каб і паўдзельнічаць у спартыўных змаганнях, і атрымаць зарад здароўя ад знаходжання на свежым паветры. Акрамя таго, для ўдзельнікаў былі арганізаваны культурна-масавыя мерапрыемствы: дыскатэка і святочны канцэрт са знакамітым выпускніком БДУ Георгіем Калдуном. Спявак прызнаўся, што заўсёды з радасцю прымае запрашэнне выступіць у альма-матар, яму прыемна бачыць знаёмыя твары і быць тут. Арганізатары падрыхтавалі яшчэ адзін сюрпрыз: пабегаць на лыжах можна было не толькі па лясах «Брыганціны», але і ў… віртуальнай рэальнасці! Дарэчы, надвор’е спрыяла і лыжам, і пешым прагулкам, якія, безумоўна, яшчэ больш зблізілі супрацоўнікаў БДУ. Дзецям таксама было весела – сюды прыязджалі сем’ямі – яны падтрымлівалі і перажывалі за бацькоў, вучыліся плаваць і хадзіць на лыжах.
Спартыўныя змаганні праходзілі ў сяброўскай, цёплай атмасферы, з запалам: жарты, смех і ветлівая падтрымка. Выдатны прыклад адносін у калектыве, універсітэце для студэнтаў і дзяцей! Супрацоўнікі БДУ ўмеюць перамагаць і прайграваць, і гэта пацвярджае званне найлепшага ўніверсітэта краіны.
А зараз час ушаноўваць пераможцаў! Першае месца ў агульным заліку заняла каманда КФВС, другое – фізічны факультэт, трэцяе дасталася ФРКТ. У армрэстлінгу перамогу атрымаў фізфак, другое і трэцяе за Службай аховы і бяспекі і Ліцэем БДУ. У валейболе сярод жанчын першае месца ў студгарадка, другое – КФВС, трэцяе ў ФПМІ. У мужчын першынствавала кафедра фізвыхавання і спорту, другое месца ў студгарадка і трэцяе ў фізфака. У гіравым спорце лідарам стаў ваенны факультэт, другое за ліцэем, трэцяе ў фізфака. У дартсе самым трапным быў ФРКТ, фізфак другі, трэцяе месца ў НДІ ФХП. У міні-футболе перамагла кафедра фізвыхавання і спорту, другія – ваенны факультэт, затым Ліцэй БДУ. У настольным тэнісе найлепш паказала сябе КФВС, затым ФРКТ і ДІКСТ. У плаванні наймацнейшай стала кафедра фізвыхавання і спорту, другое месца ў ФРКТ, трэцяе ў ФМА. Лідарства ў стрытболе зноў за КФВС, другое і трэцяе месцы за студгарадком і ліцэем. У шахматах найлепшы фізфак, другое месца за ММФ, трэцяе ў Інстытута журналістыкі.
Вось так прайшла штогадовая спартакіяда «Здароўе» сярод супрацоўнікаў БДУ. У чарговы раз яна паказала і даказала, што Беларускі дзяржаўны ўніверсітэт можа ганарыцца не толькі інтэлектуальным патэнцыялам, але і спартыўнымі кадрамі!
Надзея МАРХЕЛЬ
Фота аўтара
Яшчэ больш фота у лічбавым фотаархіве БДУ


title: “Балансуючы паміж”. У Інстытуце журналістыкі адкрылася незвычайная экспазіцыя з фатаграфіямі на столі

maintext:
На факультэт павышэння і перападрыхтоўкі павышэння кваліфікацыі кадраў прыходзяць самыя розныя людзі, з розным узроўнем адукацыі і досведам працы. Але ўсіх іх аб'ядноўвае мэтанакіраванасць і ўсвядомленасць свайго выбару. Таму што цяпер гэта не імпульсіўнае рашэнне, а ўзважанае разуменне таго, чаму хочацца прысвяціць жыццё.
Са слоў выкладчыка Кацярыны Гуртавой, выстава "Балансуючы паміж" – гэта спроба аб'яднаць вельмі розных аўтараў у незвычайную экспазіцыю. Фотапрацы развесілі на сценах у некалькі шэрагаў, частку з іх нават на столі. Каб быць бліжэй да гледача, фатаграфіі экспануюцца без рамак і шкла. Ніжні шэраг сімвалізуе зямлю і ўсё, што з ёй звязана. Верхні, на столі, – неба. Паміж небам і зямлёй працякае жыццё чалавека. Яно прадстаўлена сцэнамі з жыцця, знакамі, метафарамі. Такая канцэпцыя выставы, якую слухачы прыдумалі, адшліфавалі на занятках, а пасля ажыццявілі. Узровень удзельнікаў такі, што яны могуць зрабіць і персанальную выставу, на што і спадзяюцца.
– Кацярына, Вы таленавіты паспяховы фатограф, чаму Вы вырашылі стаць выкладчыкам, што Вас у гэтым прыцягвае?
– На факультэт перападрыхтоўкі прыходзяць вучыцца розныя, непадобныя адзін да аднаго людзі, з розным узроўнем валодання фатаграфіяй: ад пачаткоўцаў, якія нядаўна набылі фотакамеру, да вельмі спрактыкаваных у фатаграфіі людзей. Аднак кожны з іх з'яўляецца яркай асобай, прычым творчай, г. зн. чакаць ад іх можна чаго заўгодна ў любы момант: і непрадказальнае пытанне, і нечаканая творчая прапанова. Менавіта таму выкладаць па спецыяльнасці "Фотажурналістыка", з аднаго боку, вельмі складана і энергазатратна, таму што ў зносінах з такімі людзьмі трэба аддаваць сябе цалкам, інакш будзе фармальнае навучанне, з іншага боку, менавіта з гэтай жа прычыны так цікава там працаваць.
Думаю, што навучыць фатаграфіі немагчыма, а задача выкладчыка – стварыць спрыяльнае асяроддзе, у якой расквітае індывідуальнасць. Цяпер модна казаць пра індывідуальнасць. З пункта гледжання этымалогіі, індывідуальнасць літаральна азначае "не-падзельнасць". Чалавек, яго сутнасць – гэта заўсёды цэлае. І важна гэта цэлае распазнаць, ачысціць ад наноснага. Таму на сваіх занятках я спрабую стварыць такое асяроддзе, у якім гэта было б магчыма.
– Цяпер кожны другі ў нас фатограф, які сэнс атрымліваць адукацыю?
– У мяне было шмат студэнтаў-першакурснікаў (17–18 гадоў) з факультэта журналістыкі, якія былі адораны ад прыроды пачуццём выдатнага і без усякага навучання былі здольныя ствараць кампазіцыйна добрыя фатаграфіі, яны інтуітыўна адчувалі прастору кадра, святло. Але часта паўтаралася сітуацыя, калі яны зноў прыходзілі да мяне праз некалькі гадоў і казалі, што пры ўсім сваім таленце яны не робяць нічога вартага, бо не ведаюць, што менавіта фатаграфаваць, на якія тэмы. Гэта кажа пра тое, што сапраўдны фатограф, фотажурналіст – гэта не проста чалавек, які авалодаў фатаграфічнай тэхналогіяй, час ад часу ствараючы добрыя "карцінкі". Фотажурналіст – гэта чалавек, які працуе першым за ўсё з сэнсамі. Візуальнымі сэнсамі. І яму трэба выразна разумець, куды ён рухаецца з кожным сваім новым здымкам. Яго творчасць – гэта не набор прыгожых, удалых, незвычайных ці яшчэ якіх выяў, якія набіраюць шмат "лайкаў" у сацсетках. Яго творчасць – гэта яго ўнікальнае паведамленне свету, і гэтаму свету фотажурналісту павінна быць, што сказаць ад свайго імя.
Прыемны факт: Інстытут журналістыкі не толькі рыхтуе прафесіяналаў, але і ў далейшым запрашае іх на працу. Так, выпускніца факультэта перападрыхтоўкі па спецыяльнасці "Фотажурналістыка" Вольга Мароз стала выкладчыкам і знайшла сябе ў асяроддзі аднадумцаў.
Вольга распавяла, што па першай адукацыі яна мастак, настаўнік выяўленчага мастацтва. Фатаграфіяй пачала займацца ў 2008 годзе, спрабавала сябе ў розных жанрах і апошнія чатыры гады цалкам аддалася фотажурналістыцы. Яе працы ўбачылі ў сацыяльных сетках, Citydog прапанаваў размясціць іх у сябе на партале. Потым запрасілі ў “Культпросвет” пазаштатна, здымаць для іх рэпартажы на тэатральную тэму. З 2008 года Вольга скончыла некалькі курсаў па фатаграфіі, у тым ліку і анлайн-курс. Прыйшла на перападрыхтоўку ўжо спрактыкаваным фотажурналістам па тэарэтычную базу і зносіны з такімі ж зацікаўленымі людзьмі.
– Чаму Вы вырашылі вярнуцца на факультэт?
– Мяне запрасіла Ганна Іванаўна Басава. Быў час падумаць, і я прыняла для сябе рашэнне, што для мяне гэта будзе добрай магчымасцю, як гэта дзіўна ні гучыць, працягнуць сваю адукацыю ў сферы фатаграфіі, фотажурналістыкі. Таму што, як вядома, найлепшы спосаб навучыцца самому – пачаць вучыць іншых. Мая першая адукацыя дапаўняе другую, усё ідэальна злілося. Таму мне камфортна, і ўсё вельмі падабаецца. Падабралася выдатная група слухачоў, якія захапляюцца фатаграфіяй. Усё, што я ім даю, не сыходзіць у нікуды. Асаблівасць гэтай адукацыі ў тым, што няма нічога лішняга, толькі спецыяльнасць, а ўлічваючы дэфіцыт часу, гэта аптымальна для ўсіх.
– Якую асноўную думку вы хацелі б падкрэсліць для сваіх выпускнікоў?
– Мне хацелася б, каб мае студэнты атрымлівалі задавальненне ад працэсу і не расчараваліся ў фатаграфіі. А мы – педагогі – будзем ім дапамагаць і спрабаваць усяляк зацікаўляць. Вельмі важна развівацца, дамагацца поспехаў, браць удзел у конкурсах, спрабаваць сябе.
Хацелася б трохі і пра слухачоў распавесці, тым больш што заўсёды ёсць пра каго. Гэта натхнёныя і цікавыя людзі, якія маюць за плячамі зайздросны багаж досведу і ведаў. Адным з іх сёлета стаў Платон Македонскі, сын вядомага фотамастака СССР Лолія Махмутавіча Македонскага , члена Саюза журналістаў.
З ранніх гадоў Платон удзельнічаў у прафесійнай дзейнасці бацькі: дзіцем у якасці фотамадэлі для ілюстрацый у розных выданнях, пасталеўшы, дапамагаў яму пры фотаздымках горада. Таму аматарская фатаграфія стала яго захапленнем. Асабліва падчас вучобы ў каледжы (1999–2001 гг.) і ў інстытуце (2001–2005 гг.), дзе ён вучыўся прафесіі эканаміста.
Прапрацаваўшы па спецыяльнасці каля 9 гадоў, ён прыняў канчатковае рашэнне перайсці з аматарскай фатаграфіі ў прафесійную. Скончыў навучанне: пачатковы і асноўны ўзроўні ў прадстаўніцтве кампаніі Nikon (г. Масква) у 2010 годзе.
У 2012 годзе ўдзельнічаў у міжнароднай канферэнцыі "Бізнес вясельнага фатографа" (г. Масква). Прайшоў два двухдзённыя майстар-класы вядомых фатографаў: Дэніс Рэгі (ЗША) і Аляксандра Ноздрына (РФ), дзе павысіў свае прафесійныя навыкі па партрэтнай і вясельнай фатаграфіі.
Працаваў асістэнтам у рэкламнага фатографа Мікіты Бязрукава, асвоіў асновы рэкламнай і інтэр’ернай фатаграфіі.
Удзельнічаў у міжнароднай акцыі "Бэз Перамогі", ілюструючы гатункі бэзу, прысвечаныя героям Вялікай Айчыннай вайны. Фотаздымка калекцыі бэзу прайшла ў ЦБС НАН Беларусі. Куратарам праекта выступала мама Платона – Наталля Віктараўна Македонская.
З 2014 года працуе пазаштатным фотакарэспандэнтам у часопісе "Расійскае фота", выконвае рэпартажную фотаздымку мерапрыемстваў.
У 2015 годзе атрымаў сертыфікат ад першай штогадовай міжнароднай фотапрэміі 35AWARDS па конкурсным праекце "100 найлепшых фатаграфій Расіі".
Па ўсім відаць, у Платона ёсць чаму павучыцца. На пытанне: "Платон, навошта Вы сюды прыйшлі, маючы такую практыку і аб'ём ведаў у сферы фатаграфіі?" – ён адказаў, што вучыцца і развівацца трэба заўсёды, а лепшай альтэрнатывы маскоўскай ВНУ, чым факультэт перападрыхтоўкі Інстытута журналістыкі БДУ, ён не знайшоў. Так што ласкава запрашаем "да нашага стала", у нашы творчыя аўдыторыі. Чакаем вас з нецярпеннем, дарагія будучыя слухачы і калегі.
Таццяна БАГАМАЗАВА
Фота Кацярыны Гуртавой


description: САПРАЎДНАЙ зімовай казкай сталі канікулы для сірыйскіх дзяцей, якія прыехалі на

title: Беларуская казка сірыйскіх дзяцей


description: Аддзяленне дзённага прабывання для грамадзян пажылога ўзросту ДУ “Мядзельскі

title: Навіны Мядзельшчыны


description: ПРЫЕМНАЯ навіна прыйшла ў санаторый Сосны. Рэспубліканскі цэнтр па аздараўленні і

title: У ліку лепшых


description: Як расказала старшыня Сваткаўскай участковай камісіі № 22 па выбарах дэпутатаў

title: Першы ў жыцці бюлетэнь для галасавання атрымала Аксана Шаўчанок


description: ПАЗАЎЧОРА ў райвыканкаме прыём насельніцтва з адзінаццаці да дванаццаці гадзін

title: ХТО ЗВЯРНУЎСЯ, НЕ ПАШКАДАВАЎ


description: БОЛЬШ як на 4,5 кг павялічыўся ў параўнанне з адпаведным перыядам мінулага года

title: "Нарачанская зара" (пасведчанне аб рэгістрацыі №765 ад 4.11.2009)


description: Стаць кадравым ваенным Ілья Семяненка вырашыў, калі вучыўся ў 9 класе. Летась мара юнака

title: Збываецца юнацкая мара


description: 12 лютага з 9 да 12 гадзін выязны прыём грамадзян ва ўнітарным прадпрыемстве “ААБ


description: ЯЎГЕН Клус, які жыве ў гарадскім пасёлку Крывічы, працуе спецыялістам

title: Ад токара да каморніка


description: ЛАДЗЯЦЦА справы ў жывёлаводаў ТАА «Нарачанская Ніва 2004». У гэтыя дні сярэднясутачны

title: Лідарскія пазіцыі нарачанцаў


description: У ДАЛЁКІМ 1958 годзе 15 лютага ў дзень свайго нараджэння ва ўзросце 28 гадоў ажаніўся наш

title: У брыльянтавым зіхценні часу


description: ЛЕТАСЬ у раёне створана 89 новых працоўных месцаў (111,3% ад задання). Зарэгістравана 12

title: Новыя працоўныя месцы


description: СЯРОД работнікаў УП Мядзельская ЖКГ прайшлі спаборніцтвы па падлёднай лоўлі рыбы.

title: Спаборнічалі рыбаловы


description: 9 лютага Прэзідэнт Беларусі Аляксандр Лукашэнка ўзнагародзіў лепшых работнікаў і

title: Узнагароджаны лепшыя з лепшых


description: У гімназіі-інтэрнаце горада Мядзела прайшлі дзясяты конкурс даследчых работ малодшых

title: Першыя крокі ў свет навукі


description: КАЛІ пацікавіцца набыткамі ад сумесных намаганняў праваахоўнікаў, органаў выканаўчай

title: НАЙБОЛЬШЫ ЭФЕКТ - АД ПРАФІЛАКТЫКІ ПРАВАПАРУШЭННЯЎ


description: НЯДАЎНА Беларускі рэспубліканскі саюз моладзі і Беларуская рэспубліканская

title: “100 ідэй для Беларусі” і сірыйскія дзяці


description: Датэрмінова  выказаў сваю грамадзянскую пазіцыю настаяцель прыхода Крывіцкай

title: Праходзіць датэрміновае галасаванне


description: У гімназіі №2 Вілейкі адбыўся абласны этап І-га рэспубліканскага агляду-конкурсу

title: "Раўненне на сцяг!"


description: МАШЫННА-трактарны парк Мядзельскага раёна электрычных сетак зусім нядаўна папоўніўся


description: РЭСПУБЛІКАНСКІ цэнтр па аздараўленні і санаторна-курортным лячэнні насельніцтва


description: Вераснёўскі ўчастак для галасавання №2 размяшчаецца ў будынку гімназіі-інтэрната г.

title: Мядзельшчына актыўна прымае ўдзел у выбарах дэпутатаў мясцовых Саветаў Рэспублікі Беларусь 28 склікання


description: Усё менш часу застаецца да веснавой пасяўной, і вельмі важна як след падрыхтаваць да яе

title: Полю - тэхніка, а тэхніцы - рамонт


description: РАЗГЛЯДВАЮЧЫ фотаздымкі сяброў і знаёмых у інтэрнэце, якімі многія дзеляцца пасля

title: Ад пасажыраў рэйса 1993


description: ГРАМАДСКАЯ арганізацыя Ахова птушак Бацькаўшчыны птушкай 2018 года вылучыла шчыгла


description: У чацвер у Мядзеле па вуліцы 17 верасня, д. 2 праводзіўся пікет, арганізаваны райкамам ГА

title: У падтрымку кандыдата


description: У Мядзельскай сярэдняй школе №1 імя Уладзіміра Дубоўкі ў суботу прайшла раённая

title: На лепшага знаўца правілаў


description: У спакойнай і добразычлівай абстаноўцы праходзіць галасаванне на Старагабскім

title: У назіральнікаў няма заўваг да ходу галасавання


description: У санаторыі “Спадарожнік” адкрыўся новы басейн на чатыры дарожкі. Яго даўжыня складае

title: Навіны Мядзельшчыны


description: АДДЗЯЛЕННЕ дзённага прабывання для грамадзян пажылога ўзросту дзяржаўнай установы

title: Па новым адрасе


description: У другой палове студзеня 90-гадовы юбілей адзначыла жыхарка Мядзела Людміла Барыла. З

title: 90-гадовы юбілей


description: У фізкультурна-аздараўленчым цэнтры прайшоў міжраённы валейбольны турнір.

title: У валейбольным турніры перамаглі ашмянцы


description: НЯДАЎНА ў актавай зале цэнтральнай раённай бібліятэкі імя Максіма Танка на чарговае

title: У накірунку вызначаных прыярытэтаў


description: У Нацыянальным дзіцячым адукацыйна-аздараўленчым цэнтры «Зубраня» 9 лютага года

title: Адкрылася змена будучых прадпрымальнікаў


description: У Цэнтры творчасці, турызму дзяцей і моладзі раёна правялі шэраг мерапрыемстваў на

title: Навіны Мядзельшчыны


description: З кожным днём  набліжаецца да нас дата выбараў  дэпутатаў мясцовых Саветаў дэпутатаў

title: Згодна з каляндарным планам


description: У ПЕРЫЯД з 16 кастрычніка па 30 лістапада 2017 года дзяржаўная ўстанова “Мядзельскі

title: Марафон дабрачыннасці


description: У чарговы раз у Мядзельскай сярэдняй школе №1 імя Уладзіміра Дубоўкі прайшла раённая

title: Спаборнічалі знаўцы правілаў


description: У Свіры адбылася апошняя занальная гульня другога раённага фестывалю КВЗ.

title: Навіны Мядзельшчыны


description: ДЛЯ спецыялістаў і метадыстаў абласных упраўленняў і раённых аддзелаў, якія займаюцца


description: У бліжэйшую суботу на базе Мядзельскай СШ №1 імя Уладзіміра Дубоўкі пройдзе раённая

title: Раённая алімпіяда па правілах дарожнага руху


description: СУПРАЦОЎНІКІ навуковага аддзела Нацыянальнага парку Нарачанскі праводзяць

title: Навукоўны працуюць на азёрах


description: Па традыцыі Дзень памяці воінаў-інтэрнацыяналістаў збірае былых ваеннаслужачых, якія

title: А памяць сэрца беражэ


description: Каманда раёна 31 студзеня  ўдзельнічала ў занальных спаборніцтвах па зімовым

title: На лепшага "Абаронцу Айчыны"


description: 3 ЛЮТАГА 2018 года з 9 да 12 гадзін прамую тэлефонную лінію па нумары 55-6-65 правядзе першы


description: На Будслаўскім участку для галасавання № 18 у дзень выбараў таксама было ажыўлена. Па

title: Надомнае галасаванне для людзей пажылога ўзросту


description: ВЫБАРЧЫ марафон набліжаецца да завяршэння. З 13 лютага пачалося датэрміновае

title: Участковыя камісіі: строга ў рамках заканадаўства


description: СЕЛЬГАСАРГАНІЗАЦЫЯМІ раёна за мнулы год выраблена валавой сельгаспрадукцыі на суму 46,8

title: Вырабатка сельгаспрадукцыі


description: ЗГОДНА з палажэннем, ён праводзіцца ў тры этапы сярод моладзі, якая навучаецца і працуе,

title: Залатое пяро “Белай Русі” - 2018


description: Учора ў сярэднім па раёне ад каровы атрымалі 10,21 кг малака. Найлепшы вынік — у Нацпарку


description: Да пачатку выбараў у дэпутаты мясцовых Саветаў дэпутатаў Рэспублікі Беларусь дваццаць

title: Быць дэпутатам - ганарова і адказна


description: Планавую сустрэчу з работнікамі філіяла “ДЭУ № 66” РУП “Мінскаўтадар-Цэнтр” правёў

title: Пытанні задаваліся розныя


description: ЛЕТАСЬ у гаспадарках раёна ад адной рагулі ў сярэднім надаілі 4071 кг малака (109,8% да

title: Навіны Мядзельшчыны


description: Напэўна, наўрад ці знойдзецца ў азёрным краі чалавек, які б не ведаў маёра Якушава.

title: Зоркі маёра Якушава


description: Учора ў раёне пачалося датэрміновае галасаванне па выбарах дэпутатаў мясцовых Саветаў

title: Датэрміновае галасаванне


description: Як паведамілі ў аддзеле загс райвыканкама, у студзені на Мядзельшчыне 11 пар прынялі

title: Навіны Мядзельшчыны


description: Артуру Ярашэвічу з г. п. Свір сення споўнілася васямнаццаць год. На выбарчым участку,

title: Дзве падзеі ў адзін дзень


description: З РОЗНЫХ куточкаў Беларусі едуць хлопчыкі і дзяўчынкі ў Рэспубліканскі дзіцячы цэнтр

title: З цеплынёй і спагадай


description: Ажыўлена ў дзень выбараў і на Княгінінскім участку для галасавання № 20, размешчаным у

title: Княгінінскі ўчастак для галасавання інфармуе


description: 17 ЛЮТАГА ў 10 гадзін 3 хвіліны ў службу выратавання патэлефанаваў паштальён. Прыехаўшы

title: НА ПАЖАРЫ Ў ВЁСЦЫ БОНДА ЗАГІНУЛА ЖАНЧЫНА


description: Культура / Беларусь отмечает 210 лет со дня рождения Винцента Дунина-Марцинкевича Беларусь адзначае 210 гадоў са дня нараджэння Вінцэнта Дуніна-Марцінкевіча /


description: Спорт / Спортивный арбитражный суд в Лозанне принял решение удовлетворить апелляции 28 российских атлетов Спартыўны арбітражны суд у Лазане прыняў рашэнне задаволіць апеляцыі 28 расійскіх атлетаў /


description: В мире / Сурок Фил вылез из норы и увидел свою тень. Весна в США придет поздно Сурок Філ вылез з нары і ўбачыў свой цень. Вясна ў ЗША прыйдзе позна /


description: Общество / Боевая дискуссия в "Клубе редакторов" в вечернем эфире на "Беларусь 1" Баявая дыскусія ў "Клубе рэдактараў" у вячэрнім эфіры на "Беларусь 1" /


description: Спорт / Национальная сборная Беларуси по фристайлу проводит тренировочный сбор в Японии Нацыянальная зборная Беларусі па фрыстайле гэтымі днямі праводзіць трэніровачны збор у Японіі / National freestyle team of Belarus holding training camp in Japan


description: Президент / Подписан указ о создании инкассаторской компании "Белинкасгрупп" Падпісаны ўказ аб стварэнні інкасатарскай кампаніі "Белінкасгруп" / Decree signed on creation of Belinkasgroup


description: Общество / В Минске на стажировку приехали полсотни студентов из Индии У Мінску на стажыроўку прыехалі паўсотні студэнтаў з Індыі / 50 students from India arrive in Minsk for training


description: Краіна / Акция "28 петель" объединила мам во всем мире Акцыя "28 петляў" аб’яднала матуль ва ўсім свеце /


description: Спорт / "Шахтер" не смог пробиться в четвертьфинал Кубка ЕКВ "Шахцёр" не змог прабіцца ў чвэрцьфінал Кубка ЕКВ /


description: Общество / Воссоздать уникальное ремесло. Вплетаем свою нить в историю! Сегодня в "Главном эфире" Узнавіць унікальнае рамяство. Уплятаем сваю нітку ў гісторыю! Сёння ў "Галоўным эфіры" /


description: Общество / МЧС Беларуси и Узбекистана провели совместные учения в Ташкентской области МНС Беларусі і Узбекістана правялі сумесныя вучэнні ў Ташкенцкай вобласці /


description: Общество / Новоселье в Заводском районе Минска Наваселле ў Заводскім раёне Мінска /

title: Новоселье в Заводском районе Минска


description: Спорт / Бюджет минского "Динамо" в следующем сезоне останется на прежнем уровне Бюджэт мінскага "Дынама" ў наступным сезоне застанецца на ранейшым узроўні /


description: Краіна / Юбилейный год для регионов Юбілейны год для рэгіёнаў /

title: Юбилейный год для регионов


description: Общество / Счастливое спасение домашнего питомца Шчаслівае выратаванне хатняга гадаванца /

title: Счастливое спасение домашнего питомца


description: Президент / Кадровые решения Президента Кадравыя рашэнні Прэзідэнта / Personnel decisions of President

title: Кадровые решения Президента


description: Спорт / Нет права на ошибку! Первый раунд первой евро-африканской зоны Кубка Дэвиса. Болеем за наших на "Беларусь-5" Няма права на памылку! Першы раўнд першай еўра-афрыканскай зоны Кубка Дэвіса. Хварэем за нашых на "Беларусь-5" /


description: Спорт / Сегодня БГК имени Мешкова принимает македонский "Вардар" Сёння БГК імя Мяшкова прымае македонскі "Вардар" /


description: Экономика / Андрей Кобяков встретился с первым вице-премьером Грузии Дмитрием Кумсишвили Андрэй Кабякоў сустрэўся з першым віцэ-прэм'ерам Грузіі Дзмітрыем Кумсішвілі / Andrei Kobyakov meets with the first vice-premier of Georgia Dmitry Kumsishvili


description: В мире / Умные домашние тапки от компании Nissan Разумныя хатнія тапкі ад кампаніі Nissan /

title: Умные домашние тапки от компании Nissan


description: Общество / В Гомеле жители столкнулись с проблемой реакции на реагенты. Речь о смеси соли и песка У Гомелі жыхары сутыкнуліся з праблемай рэакцыі на рэагенты. Размова аб сумесі солі і пяску /


description: Общество / Белорус, который провел почти семь лет в ливийском плену, вернулся на родину Беларус, які правёў амаль сем гадоў у лівійскім палоне, вярнуўся на радзіму /


description: В мире / Самолет А-320 загорелся после посадки в аэропорту Волгограда Самалёт А-320 загарэўся пасля пасадкі ў аэрапорце Валгаграда /


description: ЧП / Два человека, пострадавшие в ДТП в Смоленской области, до сих пор находятся в больнице Два чалавекі, пацярпелыя падчас ДТЗ у Смаленскай вобласці, дагэтуль знаходзяцца ў бальніцы /


description: Президент / Во Дворце Независимости собралась научная элита страны У Палацы Незалежнасці сабралася навуковая эліта краіны / Scientific elite of Belarus gathers at Palace of Independence in Minsk


description: В мире / Вопрос мигрантов накаляет обстановку и в Германии Пытанне мігрантаў абвастрае становішча і ў Германіі /


description: Общество / Чем запомнилась уходящая неделя - завтра в девять вечера в "Главном эфире" Чым запомніўся адыходзячы тыдзень - заўтра ў дзевяць вечара ў "Галоўным эфіры" /


description: В мире / На севере Франции произошла крупная стычка мигрантов На поўначы Францыі адбылася буйная сутычка мігрантаў /


description: В мире / Гимн Канады. Изменения в тексте утвердил сенат Гімн Канады. Змяненні ў тэксце зацвердзіў сенат /


description: Общество / ДОСААФ России окажет поддержку Беларуси в создании школы подготовки промышленных водолазов ДТСААФ Расіі акажа падтрымку Беларусі ў стварэнні школы падрыхтоўкі прамысловых вадалазаў /


description: Культура / Арт-проект "Стол" белорусского художника - на международной выставке современного искусства в Венеции Арт-праект "Стол" беларускага мастака - на міжнароднай выставе сучаснага мастацтва ў Венецыі / Belarusian art project The Table presented at international exhibition of contemporary art in Venice


description: Спорт / Червенский "Строитель" сыграет против брестского "Меркурия" Чэрвенскі "Будаўнік" згуляе супраць брэсцкага "Меркурыя" /


description: ЧП / По факту ДТП в Смоленской области с участием белорусов проводится проверка Па факце ДТЗ у Смаленскай вобласці з удзелам беларусаў праводзіцца праверка /


description: В мире / Сильные дожди обрушились на Гватемалу Моцныя дажджы абрынуліся на Гватэмалу /

title: Сильные дожди обрушились на Гватемалу


description: Культура / Cтоличные школьники встречают китайский Новый год Cталічныя школьнікі сустракаюць кітайскі Новы год /


description: В мире / Киев будет оштрафован за недобросовестное проведение "Евровидения-2017" Кіеў будзе аштрафаваны за нядобрасумленнае правядзенне "Еўрабачання-2017" /


description: Общество / Председатель КГБ в проекте "Разговор у Президента" поделился подробностями громких коррупционных преступлений Старшыня КДБ у праекце "Размова ў Прэзідэнта" падзяліўся падрабязнасцямі гучных карупцыйных злачынстваў /


description: Культура / В Белтелерадиокомпании проходит съемка визиток финалистов национального отбора на "Евровидение-2018" У Белтэлерадыёкампаніі праходзіць здымка візітовак фіналістаў нацыянальнага адбору на "Еўрабачанне-2018" /


description: Экономика / Коллекцию одежды "Взгляд в будущее" презентовал Беллегпром в Национальной школе красоты Калекцыю адзення "Погляд у будучыню" прэзентаваў Беллёгпрам у Нацыянальнай школе прыгажосці / Fashion collection Look Into Future presented by Bellegprom at National Beauty School


description: Культура / В Большой театр Беларуси доставили сакральный памятник У Вялікі тэатр Беларусі даставілі сакральны помнік / Sacred monument delivered to Bolshoi Theater of Belarus


description: Общество / Беларусь и Япония расширили совместную программу "Корни травы" Беларусь і Японія пашырылі сумесную праграму "Карані травы" / Belarus and Japan expand their Grass Roots joint programme


description: Спорт / Шестая ракетка мира австриец Доминик Тим сыграет против белорусов в матче Кубка Дэвиса Шостая ракетка свету аўстрыец Дамінік Цім згуляе супраць беларусаў у матчы Кубка Дэвіса /


description: Президент / Государственную инвестпрограмму на 2018 год утвердил Президент Беларуси Дзяржаўную інвестпраграму на 2018 год зацвердзіў Прэзідэнт Беларусі / Alexander Lukashenko approves state investment programme 2018


description: Спорт / Зимние гонки на лыжной трассе в Веснянке организовала минская мэрия Зімовыя гонкі на лыжнай трасе ў Вяснянцы арганізавала мінская мэрыя /


description: Культура / Семь иллюзионистов со всего мира представят в Минске самые технологичные фокусы Сем ілюзіяністаў з усяго свету пакажуць у Мінску самыя тэхналагічныя фокусы / 7 Illusionists from all over the world to present most technological tricks in Minsk


description: Культура / Самая яркая галерея в городе появилась в одном из минских парков Самая яркая галерэя ў горадзе з'явілася ў адным з мінскіх паркаў /


description: Краіна / Плантации клубники в Щучинском районе Плантацыі клубніц у Шчучынскім раёне /

title: Плантации клубники в Щучинском районе


description: Экономика / В новом имидже готовится предстать общественный транспорт столицы У новым іміджы рыхтуецца паўстаць грамадскі транспарт сталіцы /


description: Экономика / Анатолий Калинин обсудил с Huawei серию совместных проектов Анатоль Калінін абмеркаваў з Huawei серыю сумесных праектаў / Anatoly Kalinin and Huawei discuss series of joint projects


description: Спорт / Сегодня стартует серия матчей Кубка Дэвиса между сборными Беларуси и Австрии Сёння стартуе серыя матчаў Кубка Дэвіса паміж зборнымі Беларусі і Аўстрыі / Belarus vs. Austria Davis Cup match kicks off today


description: Президент / Президент Беларуси встретился с научной элитой страны Прэзідэнт Беларусі сустрэўся з навуковай элітай краіны / President meets scientific elite of Belarus


description: Экономика / ЕАЭС без барьеров, изъятий и ограничений в торговле - позиция Беларуси по созданию общего рынка ЕАЭС без бар'ераў, вынятак і абмежаванняў у гандлі - пазіцыя Беларусі па стварэнні агульнага рынку / Belarus stands for unified no-barriers energy system within EAEU


description: В мире / В Шанхае фургон въехал в толпу людей Тэрміновая інфармацыя ў гэтыя хвіліны прыходзіць з Шанхая /

title: В Шанхае фургон въехал в толпу людей


description: ЧП / Два человека погибли в аварии под Солигорском Два чалавекі загінулі ў аварыi пад Салігорскам /


description: В мире / Десятки рейсов задержаны или отменены в московских аэропортах из-за снегопада Дзясяткі рэйсаў затрыманы або скасаваны ў маскоўскіх аэрапортах з-за снегападу /


description: Спорт / Виктория Азаренко поедет на турнир в Индиан-Уэллсе Вікторыя Азаранка паедзе на турнір у Індыян-Уэлсе / Victoria Azarenko to take part in Indian Wells


description: Общество / В выходные в Беларуси будет ветрено У выхадныя ў Беларусі будзе ветрана /

title: В выходные в Беларуси будет ветрено


description: В мире / Стали известны подробности утренней стрельбы в школе Лос-Анджелеса Сталі вядомыя падрабязнасці ранішняй стральбы ў школе Лос-Анджэлеса /


description: В мире / Сенат Польши принял закон о запрете "бандеровской идеологии" Сенат Польшчы прыняў закон аб забароне "бандэраўскай ідэалогіі" /


description: Спорт / Предолимпийский Пхенчхан и атмосфера грядущих стартов в топе мировых информационных лент Перадалімпійскі Пхёнчхан і атмасфера будучых стартаў у топе сусветных інфармацыйных стужак / News from PyeongChang dominate world newslines


description: В мире / Пентагон допустил применение ядерного оружия в чрезвычайных обстоятельствах Пентагон дапусціў прымяненне ядзернай зброі ў надзвычайных акалічнасцях /


description: Общество / В Беларуси вырос бюджет прожиточного минимума У Беларусі вырас бюджэт пражытачнага мінімуму / Minimum subsistence level increases in Belarus today


description: Президент / Поздравление Патриарху Московскому и всея Руси Кириллу Віншаванне Патрыярху Маскоўскаму і ўсяе Русі Кірылу /


description: Культура / Знаменитые джаз-музыканты создали в Минске феерию звука Знакамітыя джаз-музыканты стварылі ў Мінску феерыю гуку / Famous jazz musicians create sound extravaganza in Minsk


description: В мире / Наезд на пешеходов в Шанхае не был спланированной атакой Наезд на пешаходаў у Шанхаі не быў спланаванай атакай /


description: Экономика / Евразийский межправсовет сегодня принимает Казахстан Еўразійскі міжурадавы савет сёння прымае Казахстан / Kazakhstan hosting Eurasian Intergovernmental Council


description: Общество / Свои 100 идей для Беларуси представили школьники и учащиеся Минска Свае сто ідэй для Беларусі прапанавалі школьнікі і навучэнцы Мінска /


description: В мире / Два военных вертолета разбились на юге Франции Два ваенныя верталёты разбіліся на поўдні Францыі /


description: Общество / Президент Сирии поблагодарил Беларусь за гостеприимство и теплый прием сирийских детей Прэзідэнт Сірыі падзякаваў Беларусі за гасціннасць і цёплы прыём сірыйскіх дзяцей / President of Syria Bashar al-Assad thanks Belarus for hospitality and warm welcome of Syrian children


description: Спорт / Команда Президента Беларуси обыграла ветеранов хоккея Швейцарии в товарищеском матче Каманда Прэзідэнта Беларусі выйграла ў ветэранаў хакея Швейцарыі ў таварыскім матчы /


description: Экономика / Телеканал "Беларусь 1" первым демонстрирует новый имидж общественного транспорта Минска Тэлеканал "Беларусь 1" першым дэманструе новы імідж грамадскага транспарту Мінска / TV channel Belarus-1 presents new image of public transport in Minsk


description: Спорт / Премьера фильма "Непобежденный. Виталий Щербо" сегодня вечером на "Беларусь 1" Прэм'ера фільма "Непераможаны. Віталь Шчэрба" сёння ўвечар на "Беларусь 1" /


description: В мире / Небольшой рост напряженности в зоне конфликта в Украине Невялікі рост напружанасці ў зоне канфлікту ва Украіне /


description: Президент / Президент: Главное богатство Беларуси - это люди Прэзідэнт: Галоўнае багацце Беларусі - гэта людзі /


description: Спорт / На пути в мировую группу На шляху ў сусветную групу /

title: На пути в мировую группу


description: В мире / Сильнейшая за последние десятилетия засуха в ЮАР Наймацнейшая за апошнія дзесяцігоддзі засуха ў ПАР /


description: Общество / Сегодня в БГУ прошел семинар по новым методам образования Сёння ў БДУ прайшоў семінар па новых метадах адукацыі /


description: Спорт / Чемпионат мира по вертолетному спорту Беларусь примет в июле Чэмпіянат свету па верталётным спорце Беларусь прыме ў ліпені /


description: Спорт / МОК в ближайшее время озвучит решение по допуску оправданных российских спортсменов на Олимпийские игры МАК у найбліжэйшы час агучыць рашэнне па допуску апраўданых расійскіх спартсменаў на Алімпійскія гульні /


description: В мире / Российские космонавты побили рекорд пребывания в открытом космосе Расійскія касманаўты пабілі рэкорд знаходжання ў адкрытым космасе /


description: Спорт / Сегодня из Минска в Южную Корею отправится основная часть белорусской спортивной делегации Сёння з Мінска ў Паўднёвую Карэю адправіцца асноўная частка беларускай спартыўнай дэлегацыі. / Belarusian Olympic teams heading off to South Korea today


description: Общество / Решить вопросы помогают прямые телефонные линии Вырашыць пытанні дапамагаюць прамыя тэлефонныя лініі /


description: В мире / Российские атлеты в ожидании ответа от Международного олимпийского комитета Расійскія атлеты чакаюць адказу ад Міжнароднага алімпійскага камітэта /


description: Культура / И секреты шоу Ани Лорак. Мировая премьера программы DIVA в Минске І сакрэты шоу Ані Лорак. Сусветная прэм'ера праграмы DIVA ў Мінску / Ani Lorak to present her new show DIVA in Minsk


description: Общество / Языковой и культурный центр Азербайджана появится в лингвистическом университете Минска Моўны і культурны цэнтр Азербайджана з'явіцца ў лінгвістычным універсітэце Мінска / Language and cultural center of Azerbaijan to be opened in Minsk linguistic university


description: Экономика / В ПВТ обсуждали Декрет "О развитии цифровой экономики" У ПВТ абмеркавалі Дэкрэта "Аб развіцці лічбавай эканомікі" / Park has become a large-scale platform for discussing the Decree "On the Development of the Digital Economy"


description: В мире / Конфликт Украины и Польши из-за слишком разных взглядов на общую историю вошел в новую фазу Канфлікт Украіны і Польшчы з-за занадта розных поглядаў на агульную гісторыю ўвайшоў у новую фазу /


description: Спорт / Более 300 спортсменов съехались в Брест для участия в открытом Кубке Беларуси по плаванию Больш за 300 спартсменаў з'ехаліся ў Брэст для ўдзелу ў адкрытым Кубку Беларусі па плаванні / More than 300 from athletes gathered in Brest to participate in open Swimming Cup of Belarus


description: Общество / Папа Римский Франциск заинтересован в визите в Беларусь Папа Рымскі Францыск зацікаўлены ў візіце ў Беларусь / Pope Francis interested in visiting Belarus in near future


description: Спорт / Спортивная дипломатия. Команда Президента Беларуси встретится с ветеранами хоккея Швейцарии и депутатами Спартыўная дыпламатыя. Каманда Прэзідэнта Беларусі сустрэнецца з ветэранамі хакея Швейцарыі і дэпутатамі /


description: Культура / В Музее истории белорусской литературы состоялся вернисаж, посвященный Адаму Мицкевичу У Музеі гісторыі беларускай літаратуры адбыўся вернісаж, прысвечаны Адаму Міцкевічу / History of Belarusian Literature Museum opens exhibition dedicated to Adam Mickiewicz


description: Общество / Изменились размеры некоторых детских пособий Змяніліся памеры некаторых дзіцячых дапамог / Child benefits raised today


description: Общество / Личные приемы граждан руководителями министерств и ведомств продолжаются в Совмине Асабістыя прыёмы грамадзян кіраўнікамі міністэрстваў і ведамстваў працягваюцца ў Саўміне /


description: В мире / На одном из пляжей Ниццы образовалась странная воронка На адным з пляжаў Ніцы ўтварылася дзіўная варонка /


description: Краіна / Арт-прогулка по Витебску Арт-прагулка па Віцебску /

title: Арт-прогулка по Витебску


description: В мире / Новые подробности стрельбы в итальянском городе Мачерата Новыя падрабязнасці страляніны ў італьянскім горадзе Мачарата /


description: Спорт / Гостями онлайн-конференции сегодня станут директор "Беларусь 5" Павел Булацкий и комментатор Владимир Новицкий Гасцямі анлайн-канферэнцыі сёння стануць дырэктар "Беларусь 5" Павел Булацкі і каментатар Уладзімір Навіцкі / Director of sports channel Belarus 5 Pavel Bulatsky and commentator Vladimir Novitsky to be guests at online conference today


description: В мире / Сегодня узнаем, ждать ли ранней весны Сёння даведаемся, ці чакаць ранняй вясны /

title: Сегодня узнаем, ждать ли ранней весны


description: Общество / Следов возгорания в самолете Москва – Минск не обнаружено Слядоў узгарання ў самалёце Масква - Мінск не выяўлена /

title: Следов возгорания в самолете Москва - Минск не обнаружено


description: Общество / Могилевская область празднует 80-летие Магілёўская вобласць святкуе 80-годдзе /

title: Могилевская область празднует 80-летие


description: В мире / Киевоблгаз прекратил газоснабжение Славутича Кіеўаблгаз спыніў газазабеспячэнне Славуціча /


description: Общество / Разговор у Президента. Председатель КГБ Беларуси Валерий Вакульчик Гутарка ў Прэзідэнта. Старшыня КДБ Беларусі Валерый Вакульчык /


description: ЧП / Пилот самолета, вылетевшего в Минск из Внуково, запросил посадку через 15 минут после взлета Пілот самалёта, які вылецеў у Мінск з Унукава, запытаў пасадку праз 15 хвілін пасля ўзлёту /


description: Общество / До выборов в местные Советы депутатов остается две недели Да выбараў у мясцовыя Саветы дэпутатаў застаюцца два тыдні / Elections to local councils of deputies in Belarus to be held in two weeks


description: Президент / Президент встретился с председателем КГБ Прэзідэнт сустрэўся са старшынёй КДБ / President meets with chairman of KGB


description: В мире / Российские флаги на Паралимпиаде могут привести к дисквалификации команды Расійскія флагі на Паралімпіядзе могуць прывесці да дыскваліфікацыі каманды /


description: Президент / Александр Лукашенко направил благодарственные послания Главе Чеченской Республики, Наследному Принцу Абу-Даби Аляксандр Лукашэнка падзякаваў кіраўніку Чачні і наследнаму прынцу Абу-Дабі за дапамогу ў вызваленні з Лівіі беларускага грамадзяніна / Alexander Lukashenko expresses gratitude to Head of Chechen Republic and Crown Prince of Abu Dhabi


description: Общество / Продолжают работу прямые телефонные линии Працягваюць працу прамыя тэлефонныя лініі /


description: Общество / Последние 10 лет белорусские санатории сохраняют стабильный спрос на свои услуги Апошнія 10 гадоў беларускія санаторыі захоўваюць стабільны попыт на свае паслугі /


description: Общество / Дистанционное репетиционное тестирование стало доступно абитуриентам Дыстанцыйнае рэпетыцыйнае тэсціраванне стала даступна абітурыентам /


description: В мире / Военный самолет-заправщик разбился на учениях в Китае Ваенны самалёт-запраўшчык разбіўся на вучэннях у Кітаі /


description: Президент / Объективность - основная задача Госкомитета судебных экспертиз Аб'ектыўнасць - асноўная задача Дзяржкамітэта судовых экспертыз / Complete objectivity is main task of State Forensic Examination Committee


description: Президент / Смотрите проект "Разговор у Президента" сегодня сразу после "Панорамы" Глядзіце праект "Размова ў Прэзідэнта" сёння адразу пасля "Панарамы" /


description: ЧП / Разбился рейсовый автобус Минск - Москва с белорусскими номерами Разбіўся рэйсавы аўтобус Мінск - Масква з беларускімі нумарамі /


description: В мире / Протесты под звуки "Лебединого озера" на улицах Аргентины Пратэсты пад гукі "Лебядзінага возера" на вуліцах Аргенціны /


description: Спорт / Наши лыжные акробаты готовятся к Олимпиаде на тренировочном сборе в Японии Нашы лыжныя акрабаты рыхтуюцца да Алімпіяды на трэніровачным зборы ў Японіі / Belarusian freestyle skiers preparing for Winter Olympics at training camp in Japan


description: Спорт / Белорусские спортсмены прибудут в олимпийскую деревню завтра Беларускія спартсмены прыбудуць у алімпійскую вёску заўтра /


description: Общество / В Минском районе трасса для велогонщиков-экстремалов разрушена У Мінскім раёне траса для велагоншчыкаў-экстрэмалаў разбураная /


description: Спорт / Гостями онлайн-конференции стали Павел Булацкий и комментатор Владимир Новицкий Гасцямі анлайн-канферэнцыі сталі Павел Булацкі і каментатар Уладзімір Навіцкі / Belteleradiocompany holds on-line conference on sports telethon


description: В мире / Российские правоохранители предотвратили теракт в Нижнем Новгороде Расійскія праваахоўнікі прадухілілі тэракт у Ніжнім Ноўгарадзе /


description: Общество / Разговор у Президента Размова ў Прэзідэнта /

title: Разговор у Президента


description: Общество / Либерализация при мелких ДТП и ужесточение для злостных нарушителей Лібералізацыя пры дробных ДТЗ і ўзмацненне адказнасці для злосных парушальнікаў /


description: В мире / Во Франции тысячи студентов вышли на улицы из-за университетской реформы У Францыі тысячы студэнтаў выйшлі на вуліцы з-за ўніверсітэцкай рэформы /


description: Общество / Могилевской и Витебской областям - 80 лет Магілёўскай і Віцебскай абласцям - 80 гадоў / Mogilev and Vitebsk regions celebrate their 80th anniversaries


description: В мире / Десятки тысяч туристов в Венеции наблюдали традиционный "полет ангела" Дзясяткі тысяч турыстаў у Венецыі назіралі традыцыйны "палёт анёла" /


description: Общество / Прямые телефонные линии пройдут в эту субботу Прамыя тэлефонныя лініі пройдуць у гэтую суботу /


description: Президент / Президент встретился с главой Госкомитета судебных экспертиз Прэзідэнт сустрэўся з кіраўніком Дзяржкамітэта судовых экспертыз /


description: В мире / Русская православная церковь отмечает 9-ю годовщину со дня интронизации Святейшего Патриарха Кирилла Руская праваслаўная царква адзначае 9-ю гадавіну з дня інтранізацыі Свяцейшага Патрыярха Кірыла /


description: В мире / ЧП в школе Лос-Анджелеса Надзвычайнае здарэнне ў школе Лос-Анджэлеса /

title: ЧП в школе Лос-Анджелеса


description: Общество / Новый комплекс заставы "Островецкая" открыт на границе с Литвой Новы комплекс заставы "Астравецкая" адкрыты на мяжы з Літвой / New complex of Ostrovetsky outpost opens on border with Lithuania


description: Президент / Президент вручил дипломы академика, доктора наук, аттестаты профессора Прэзідэнт уручыў дыпломы акадэміка, доктара навук, атэстаты прафесара / President awards diplomas of academician, doctor of sciences, professor's certificates


description: В мире / ЧП в Польше. Есть пострадавшие Надзвычайнае здарэнне ў Польшчы. Ёсць пацярпелыя /

title: ЧП в Польше. Есть пострадавшие


description: В мире / Президент Бразилии остался без пенсии Ваенны самалёт-запраўшчык разбіўся на вучэннях у Кітаі. Загінулі 12 чалавек /

title: Президент Бразилии остался без пенсии


description: Общество / Современные медицинские объекты в столице Сучасныя медыцынскія аб'екты ў сталіцы /


description: В мире / Второй тур президентских выборов пройдет сегодня в Республике Кипр Другі тур прэзідэнцкіх выбараў пройдзе сёння ў Рэспубліцы Кіпр /


description: ЧП / Сегодня утром водитель микроавтобуса устроил ДТП на выезде из Минска Сёння раніцай вадзіцель мікрааўтобуса ўчыніў ДТЗ на выездзе з Мінска /


description: Краіна / Арт-проект "Стол" представил Беларусь на международной выставке в Венеции Арт-праект "Стол" прадставіў Беларусь на міжнароднай выставе ў Венецыі /


description: Спорт / В Гродно чествовали лучших спортсменов региона У Гродне ўшаноўвалі лепшых спартсменаў рэгіёна / Best sportsmen of the region honored in Grodno


description: В мире / В Иране задержаны 29 противниц хиджабов У Іране затрыманыя 29 праціўніц хіджабаў /

title: В Иране задержаны 29 противниц хиджабов


description: Спорт / В Южную Корею отправится белорусская сборная У Паўднёвую Карэю адправіцца беларуская зборная / Belarusian team to leave for South Korea


description: Спорт / Экс-нападающий столичных "Крумкачоў" Филипп Иванов подписал контракт с минским "Динамо" Экс-форвард сталічных "Крумкачоў" Філіп Іваноў падпісаў кантракт з мінскім "Дынама" /


description: Спорт / Праздник "Мы выбираем спорт" соберет завтра сборные Мингорисполкома и СМИ Свята "Мы выбіраем спорт" збярэ заўтра зборныя Мінгарвыканкама і СМІ /


description: Общество / Председатель "Белой Руси" Геннадий Давыдько принял участие в торжественных мероприятиях Гомельской областной организации Старшыня "Белай Русі" Генадзь Давыдзька прыняў удзел ва ўрачыстых мерапрыемствах Гомельскай абласной арганізацыі / Belaya Rus Chairman Gennady Davydko takes part in events at Gomel regional organization


description: В мире / Небывало теплая погода установилась в Румынии Небывала цёплае надвор'е ўсталявалася ў Румыніі /


description: В мире / В Сирии сбит российский штурмовик. Ответственность на себя взяли две группировки У Сірыі збіты расійскі штурмавік. Адказнасць на сябе ўзялі дзве групоўкі /


description: Президент / Урегулированы первоочередные вопросы подготовки II Европейских игр Урэгуляваны першачарговыя пытанні падрыхтоўкі II Еўрапейскіх гульняў / Head of state signs decree on priority issues of preparation for II European Games


description: Спорт / Баскетбол. Единая лига ВТБ. УНИКС (Казань) - "Цмокi-Мiнск" в 18:00 на "Беларусь 5" Баскетбол. Адзіная ліга ВТБ. УНІКС (Казань) - "Цмокi-Мiнск" у 18:00 на "Беларусь 5" /


description: ЧП / СК возбудил уголовное дело в отношении директора и совладельца известной сети рыбных магазинов СК узбудзіў крымінальную справу ў дачыненні дырэктара і саўладальніка вядомай сеткі рыбных магазінаў /


description: Экономика / Будущее белорусско-российского сотрудничества обсудили в Алматы премьер-министры двух стран Будучыню беларуска-расійскага супрацоўніцтва абмеркавалі ў Алматы прэм'ер-міністры дзвюх краін / Future of Belarusian-Russian cooperation discussed today in Almaty by the prime ministers of two countries


description: Спорт / Владимир Самсонов выходит в полуфинал европейского турнира топ-16 по настольному теннису Уладзімір Самсонаў выходзіць у паўфінал еўрапейскага турніру топ-16 па настольным тэнісе /


description: Общество / "Разговор у Президента" смотрите сегодня сразу после "Панорамы" "Гутарку ў Прэзідэнта" глядзіце сёння адразу пасля "Панарамы" /


description: Краіна / Дайджест новостей Брестского региона Дайджэст навін Брэсцкага рэгіёна /

title: Дайджест новостей Брестского региона


description: Спорт / Белорусские спортсмены отправились в Южную Корею Каманда Беларусі адправілася ў Паўднёвую Карэю / Olympic Games 2018 kick off in PyeongChang in one week


description: Спорт / Владимир Игнатик проиграл в матче 2-го круга турнира во Франции Уладзімір Ігнацік прайграў у матчы 2-га круга турніру ў Францыі /


description: В мире / Ограбление ювелирного магазина со стрельбой на востоке Петербурга Рабаванне ювелірнага магазіна са стралянінай на ўсходзе Пецярбурга /


description: Спорт / Прямая трансляция матча Австрия - Беларусь в 17:00 на "Беларусь 5". Прамая трансляцыя матча Аўстрыя - Беларусь у 17:00 на "Беларусь 5". /


description: Я МАЮ ПРАВОЯ МАЮ ПРАВО

title: Я МАЮ ПРАВО


authors: Антон Кушнир

description: В честь Минска назовут площадь возле белорусского посольства в столице Венгрии. Вітаем рашэнне гарадской рады Будапешта аб наданні адной з плошчаў венгерскай сталіцы імя Мінска. Лагічны працяг супрацоўніцтва паміж гарадамі, распачатага ў 2016 г. Важны крок у падрыхтоўцы да Дзён Мінска, што маюць адбыцца ў красавіку. Прыемна, што плошча - побач з пасольствам. pic.twitter.com/818YPz2T1C

title: В Будапеште появится Минская площадь


authors: Наталья Кочанова

description: Кіраўнікі дыпмісій Велікабрытаніі, Румыніі і Ізраіля ў Беларусі падтрымалі паэтычны флэшмоб і прачыталі вядомыя вершы беларускіх класікаў. Выбар дыпламатаў упаў на творы Якуба Коласа і Пімена Панчанкі, а прэзентацыя відэаролікаў адбылася ў Дзень роднай мовы. Раней да флэшмобу ў рамках праекта «Чытаем па-беларуску з velcom» далучыліся іх калегі з іншых замежных місій, і таксама прачыталі беларускія творы.

title: Кіраўнікі дыпмісій Велікабрытаніі, Румыніі і Ізраіля прачыталі вершы беларускіх класікаў


authors: Александр Суриков

description: Падчас выстава «Мемарыял. Камнеапрацоўка», якая зараз праходзіць у Мінску, будуць выраблены 8 каменных шыльдаў у гонар знакамітых беларусаў.

title: У беларускіх мястэчках з’явяцца каменныя шыльды ў гонар знакамітых асобаў


authors: Лидия Ермошина

description: Воля і Павел Севярынцы адчынілі беларускую хрысціянскую інтэрнэт-краму “Кропля.бай”, заснаваную дзеля падтрымкі хрысціянскага інфармацыйнага парталу “Крыніца.інфа”. У kroplia.by можна набыць цішоткі, нататнікі, кубкі, завушніцы, гадзіннікі з цытатамі з Бібліі па-беларуску, вышыванкі, торбы з беларускай хрысціянскай сімволікай.

title: Севярынцы адчынілі хрысціянскую інтэрнэт-краму kroplia.by


description: МЗС Беларусі выказала спачуванні з нагоды смерці вядомага беларускага дзеяча замежжа, выдатны навукоўца Барыса Кіта, які пайшоў з жыцця 1 лютага 2018 года.

title: МЗС: адданасць Айчыне Барыс Кіт пранёс праз усё жыццё


authors:
Наташа Богданова
Яўген Меркіс
Евгения Крещук

title: Памяць аб БНР у Гомелі: што можна зрабіць

maintext:
Святкаванне стагоддзя Беларускай народнай рэспублікі з поспехам прайшло ў мінулую нядзелю ў гарадах Беларусі. У некаторых святочныя ўрачыстасці былі цалкам дазволеныя нават уладамі. Так у Мінску каля Опернага тэатра на святочнай пляцоўцы пабывала каля 40 тысяч чалавек. Дазволеныя былі мерапрыемствы і ў тых жа Гродна ці Брэсце. Святкаванні ў іншых мясцінах ладзіліся сіламі грамадскіх актывістаў. Не стаў выключэннем і Гомель, дзе гарадскія ўлады адмовілі ў прадастаўленні памяшкання для канцэрта. Тым не меньш можна дакладна ўдалося. Вось толькі для памяці аб тых пераломных часах у гісторыі нашага краю яшчэ варта шмат чаго зрабіць, у тым ліку і ў Гомелі.
Святкаванне стагоддзя Беларускай народнай рэспублікі з поспехам прайшло ў мінулую нядзелю ў гарадах Беларусі. У некаторых святочныя ўрачыстасці былі цалкам дазволеныя нават уладамі. Так у Мінску каля Опернага тэатра на святочнай пляцоўцы пабывала каля 40 тысяч чалавек. Дазволеныя былі мерапрыемствы і ў тых жа Гродна ці Брэсце. Святкаванні ў іншых мясцінах ладзіліся сіламі грамадскіх актывістаў. Не стаў выключэннем і Гомель, дзе гарадскія ўлады адмовілі ў прадастаўленні памяшкання для канцэрта. Тым не меньш можна дакладна ўдалося. Вось толькі для памяці аб тых пераломных часах у гісторыі нашага краю яшчэ варта шмат чаго зрабіць, у тым ліку і ў Гомелі.
Аб тым, у якіх накірунках варта працаваць, каб не забывацца на ўласную гісторыю, і пойдзе размова ў гэтым матэрыяле.
Гістарычныя даследаванні
На дадзены момант мы адносна добра ведаем гісторыю горада пры Румянцавых і Паскевічах, але мінулае нашага горада ў іншыя часіны часта пакрытае ну проста татальнай цемрай.
Не дзіва, што новыя звесткі аб тым, што рабілася ў Гомелі ў 1917 ці ў 1918-м гадах, калі ў горад ужо прыйшлі немцы наогул даводзіцца здабываць краязнаўцам-аматарам.
На гэтыя тэмы вы не ўбачыце тэматычных выстаў, у нас бракуе фатаздымкаў, мемуараў гараджан, у нас няма ўцямнага апісання што і як паслядоўна адбывалася ў горадзе ў тыя часы.
Гісторыкам варта яшчэ падрабязней вывучыць багатую гісторыю нашага горада ў тыя пераломныя моманты, а гарадскім уладам — падтрымаць гэтыя пачынанні.
Краязнаўчы падручнік
Ужо шмат год кажуць, што ў школах у якасці факультатыўных заняткаў будуць уводзіцца заняткі па краязнаўстве. Але ў гэтым вельмі істотнай з’яўляецца наяўнасць даступнай літаратуры.
На дадзены момант у гомельцаў няма паслядоўнага выкладання гісторыі іх горада ад старажытнасці да сучаснасці. Такіх кніг няма ні для дарослых, ні для маленькіх і ў гэтым накірунку, безумоўна, варта рухацца, каб людзі ведалі гісторыю роднага горада.
Тэматычныя выставы і дыскусі
Нельга замоўчваць нашую гісторыю, вылучаючы ў ёй адныя бакі і цалкам ігнаруючы іншыя. Чаму б да 25 сакавіка было не арганізаваць тэматычныя выставы ў гомельскіх галерэях і палацах? Проста хаця б паказаць фатаздымкі беларускіх гарадоў у тыя часы, у тым ліку і Гомеля.
Чаму б у тых жа бібліятэках не наладзіць дыскусіі і публічныя лекцыі аб падзеях, звязаных са станаўленнем беларускай дзяржавы? Няхай бы там нават былі людзі процілеглых поглядаў, але дыскусія заўжды лепей, чым глупае маўчанне.
Я сам бы з задавальненнем наведаў падобныя мерапрыемствы ў гомельскім палацы Румянцавых і Паскевічаў ці цэнтральнай гарадской бібліятэцы імя Герцэна. Судзячы па колькасці людзей, што наведалі ўрачыстыя мерапрыемствы ў межах #БНР100 ў Гомелі, сярод якіх быў і гістарычны вечар «Гарадскіх сходаў» ГДФ, я быў бы на такіх мерапрыемствах далёёка не адзіным наведнікам.
Экскурсіі
Людзі вельмі любяць наўпроставы і жывы фармат спазнання гісторыі праз наведванне экскурсій. Заўжды цікавей прайсціся па родным горадзе, чым чытаць шмат старонак з «сухой» інфармацыяй аб мінулым.
Але варта адзначыць, што ў Гомелі з неардынарнымі экскурсіямі, якія б распавядалі аб малазнаёмых аспектах нашай гісторыі наогул кепска. Самыя банальныя з іх гэта «Горад апалены вайной» ці «Горад Румянцавых і Паскевічаў». Такія маршруты маюць таксама быць, але вось паслухаць пра «Гомель у дарумянцаўскую эпоху», «Габрэйская гісторыя Гомеля» ці «Містычныя мясціны горада над Сожам» у вас наўрадці атрымаецца.
Тое ж самае тычыцца і перыяда станаўлення беларускай дзяржаўнасці, у які Гомель паспеў пабыць часткаю (намінальна ці рэальна) БНР, УНР і навар РНР (за часамі Стракапытаўскага мяцежа ў 1919 г.). Нямецкая акупацыя, станаўленне бальшавіцкай улады, адыход у склад РСФСР і вяртанне ў склад БССР у 1926 г. — нашаму гораду і яго жыхарам у тыя часы давялося шмат перажыць і паверце, пра гэта ёсць што распавесці. Першы крок у гэтым кірунку быў зроблены менавіта 25 сакавіка гэтага года, калі падобная экскурсія адбылася ў горадзе ўпершыню, але іх жа можа быць значна больш!
Ушанаванне памяці вядомых гомельцаў
Як вядома, прадстаўнікі Гомельшчыны зрабілі свой унёсак у станаўленне беларускай дзяржаўнасці. Гэта і Мітрафан Доўнар-Запольскі, ураджэнец Рэчыцы, які падтрымаў БНР не толькі на словах, але і дапамагаў наладзіць эканамічнае ўзаемадзеянне між украінскай і беларускай народнымі рэспублікамі.
Гэта і Язэп Няцецкі, які быў прызначаны ў траўні 1918 г. адмысловым прадстаўніком БНР па Гомелі. Пра лёс і дзейнасць гэтага чалавека дагэтуль, на вялікі жаль, вядома мала.
Гэта і Васіль Селіванаў ці Яўсей Канчар, але больш за іншых гомельцы маюць сапраўды ганарыцца Палутай Бадуновай. Ураджэнка Навабеліцы яна была сярод падпісантаў Трэцяй устаўной граматы, была адзінай жанчынай-міністаркай у першым урадзе БНР. Яна садзейнічала адкрыццю беларускіх школ і асвеце ў гарадах ды вёсках. За часамі савецка-польскай вайны нават арганізоўвала партызанку на занятых палякамі тэрыторыях.
Чалавек, які так шмат зрабіў для станаўлення незалежнасці і суверэнітэту Беларусі мае быць ушанаваным у сваім родным горадзе і сёння.
Гісторыкам вядома, што яе бацькоўскі дом знаходзіўся на сучаснай вуліцы Дзімітрава. Чаму б не перайменаваць вуліцу ў гонар Палуты? Такія спробы рабіліся гомельскімі актывістамі, але ўлады дагэтуль заставаліся глухімі.
Чаму б не ўсталяваць хаця б памятную шыльду, тым больш, што гэтая вуліца перасякаецца з вуліцай Склязнёва — героя грамадзянскай вайны ў Іспаніі, які даводзіўся Палуце пляменнікам. Няўжо такія гістарычныя сувязі, такая выбітная ўраджэнка Гомеля з боку гарадскіх уладаў дастойна толькі занядбання і ігнаравання?
Няўжо гомельскія чыноўнікі не падзяляюць ідэі незалезнасці і суверэннасці Беларусі — тых ідэяў, дзеля якіх Палута Бадунова фактычна паклала сваё жыццё?
Афіцыйныя ўрачыстасці
З галоваў гомельскіх чыноўнікаў дакладна не ўпала б карона, калі б яны ўсклалі кветкі да мемарыяльнай шыльды, прысвечанай той жа Палуце Бадуновай. Іх бы толькі пахвалілі, калі б яны хоць неяк ушанавалі тых, хто змагаўся і зацята адстойваў незалежнасць Беларусі.
Але пакуль што яны на афіцыйным узроўні гуляюць у глухіх і сляпых. Не бачаць не толькі запыты гомельцаў, але і ўласнай гісторыі. Да чаго даводзіць такое ігнараванне ўласнага мінулага, можна ўбачыць на шматлікіх канфліктах, якія разгортваліся ў ХХ ст. і разгортваюцца нават у ХХІ стагоддзі.
Хочацца спадзявацца, што мы перастанем ігнараваць уласную гісторыю і будзем разам адбудоўваць незалежную Беларусь, аб якой так марылі нашыя продкі!