prop · GE03101 · 1990-12-31 00:00:00 — 2.Ovddasvästideaddji eiseväldditgalget dähkidit däid ålbmogiid lahtuid skuvlema ja osolasvuoda skuvlenprogråmmaidplänemis ja ollasuhttimis dainna uibmiliin ahte dät älbmogat dadistaga sähttetväldit ain stuorit ovddasvästädusa däid progrämmaid jodiheamis. 3.Dåsa lassin räddehusat galget dovddastitdåid ålbmogiid vuoigatvu- oda vuoddudit iezaset skuvlenäsahusaidja -bälvalusaid dainna eavttuin 35 ahte dåkkär äsahusat devdetunnimus norpmaid maid ovddasvästideaddji Skr. 1990/91: 101 eisevälddit leat räddälagaid däiguin älbmogiiguin råhkadan. Däidålbmogiid mänäide galgä vejolasvuodaid mielde addit lohkanja cällinoahpahusa sin eatnigillii dahje dan gillii mii eanemus geavahuvvo dan joavkkus masa sii . Juos dät ii leat geavatlaccat vejolas, de ovddasvästideaddji eisevälddit galget räddädallat däiguin älbmogiiguin dän ulbmila joksandoaimmaid birra. 2.Muttägis doaimmaiguin galgä dorvvastitdåidda älbmogiidda vejolasvuoda oahppat geavahit njuovzilit virggälas gieladahje virggålas gielain ovtta. 3.Galgä bidjat johtui doaimmaidmat seailluhit ja ovddidit däid ålbmogiid iezaset gielaid ahtanussama ja geavaheami. Däidålbmogiid oahpahusa ulbmilin galgä leat måhttähit mänäide dåkkär däbålas dieduidja däidduid maiguin sii bastet doaibmat servodatlahttun dievvasit ja dåsseärvvussihke sin iezaset servodagas ja däsis. 1.Räddehusat galget ålggahit doaimmaidmat däid ålbmogiid ärbevieru-id ja kultuvrra däfus muttägis lähkäi cilgejit sidjiidesin iezaset vuoigatvuodaid ja geatnegasvuodaid earenoamåzit barggu, ekonomalasvejolasvuodaid, skuvlejumi ja dearvvasvuoda gazaladagaid, sosiäla fälaldagaidja dakkår vuoigatvuodaid hårråi maid vuoddun lea dät konvensuvdna. 2.Därbbu mielde dän galgä doaimmahitgirjjälasjorgalusaiguin ja joav-kodiedihangaskaomiiguin däid ålbmogiid iezaset gillii. Cuvgendoaimmatgalget älggahuvvot riikkaservodaga buot veagadatjoavk-kuid gaskkas, earenoamåzitdaid gaskkas geat leat eanemus dahkamusas däiguin älbmogiiguin sihkkun dihte ovdagättuidmat dain joavkkuin sähttet leat däid ålbmogiid guovdu. Dän väräs galgä sihkkarastitahte historjä-girjjiin ja earä oahppamateriålas addojuvvo duohta, dårkilisja vuoiggalasgovva däid ålbmogiid servodagas ja kultuvrras. VII oassi.Oktavuodat ja oktasasbargu riikkaréjiid rasta Räddehusatgalget ålggahit doaimmaid ee. riikkaidgaskasas soahpamusaid bokte älkidahttin väråseamiålbmogiid ja cearddalas ålbmogiid oktavuodaid ja oktasasbarggu riikkaråjiidrasta, daid gaskkas ekonomalas, sosiäla, kultuvrralas, vuoirjOalas ja birrasiiguoski doaimmat. I. Eiseväldi gean ovddasvästådussiidån konvensuvnna ässit , gal gä sihkkarastit ahte gävdnojit doaimmahagat ja earä muttägis äsahusat 36 jodihanväiäs progrämmaid mat gusket dåidda älbmogiidda, ja ahte dain Skr.1990/91:101 leat doaiväi varit diksut dåidda addojuvvon doaimmaid nu mot ässit Bilaga 3 gäibidit. Dåidda doaimmaide galget gullat (a)dän konvensuvnna mearrädusaidplånen, oktiiheiveheapmi, ollasuhttin ja ärvvostallan ovttasradiid däiguin älbmogiiguin; (b)lähkaåsahus- ja earä doaimmaid ärvaleapmiovddasvästideaddji ei-sevälddiide ja maiddäi doaimmaid ollasuhttima goziheapmi veahkkälagaiddäiguin älbmogiiguin. Daiddoaimmaid lågäsvuohta ja viidodat mat älggahuvvojit dän konvensuvnna ollasuhttimaväräs, galget merostallojuvvot dävgasit iesgudege earenoamäs dilälasvuodaidvuhtii välddidettiin. Dänkonvensuvnna mearrädusaid doaimmaheapmi ii oacco goaridit däid ålbmogiid vuoigatvuodaidiige buorrevuodaid maid vuoddun leat earä konvensuvnnat ja rävvehusat, riikkaidgaskasasdoaimmahusgirjjit, siehta-dusat dahje riikkaid siskkäldas lågat, njuolggadusat,vierut dahje siehta-dusat. Dätkonvensuvdna diwu jagi 1957 Eamiålbmogiid ja cearddalas ålbmogiid soahpamusa. Dänkonvensuvnna formåla dohkkeheamit galget almmuhuvvot Riikkaidgaskasas bargodoaimmahagaväldojodiheaddjäi registrerema väräs. Dätkonvensuvdna catnä dusse daid Riikkaidgaskasas bargoorganisa suvnna lahtuid maid dohkkeheami väldojodiheaddji lea registreren. 2.Konvensuvdna boahtä fäpmui guoktenuppelohkäimänu dan beaivvi marjrjil goas väldojodiheaddji lea registreren guovtti lahtu dohkkeheami. 3.Ovdalis namuhuvvon beaivvi maODilkonvensuvdna boahtä fäpmui gudege lahtu guovdu guoktenuppelohkäi mänu dan beaivvimarjgil goas lahtu dohkkeheapmi lea registrerejuwon. 1.Lahttu mii lea dohkkehan dän konvensuvnna,sähttä cealkit dan eret logi jagi mar|i)il dan beaivvi goas konvensuvdna lea boahtänfäpmui, vuolggahemiin eretcealkinalmmuhusa Riikkaidgaskasas bargodoaimmahaga väldojodiheaddjäiregistrerema väräs. 2.lesguhtege lahttu mii lea dån konvensuvnnadohkkehan iige geavat iezas eretcealkinvuoigatvuodajagi siste ovdaJis namuhuvvon logi jagi 37 äigodagamaooil, lea cadnojuvvon doahttalit konvensuvnna cuovvovas Skr. 1990/91:101logi jagi åigodagas, ja dat sähttä cealkit dän konvensuvnna eret easka Bilaga3 iesgudege logi jagi äigodaga loahpas daid eavttuid mielde mat leat cil-gejuvvondän artihkkalis. 1.Riikkaidgaskasas bargodoaimmahagaväldojodiheaddji galgä almmu-hit buot Riikkaidgaskasas bargoorganisasuvnna lahtuidebuot dohkkehe-miid ja eretcealkimiid maid lahtut leat sutnje vuolggahan. 2.Go väldojodiheaddji almmuha organisasuvnnalahtuide ahte son lea registreren nuppi dohkkeheami mii sutnje lea vuolggahuvvon,de son galgä cuiget lahtuide beaivemeari goas konvensuvdna boahtä fäpmui. Riikkaidgaskasasbargodoaimmahaga väldojodiheaddji galgä Ovttastuwan Nasuvnnaid vuoddudangirjji102 artihkkala mielde almmuhit Ovttastuwan Nasuvnnaid väldocålläi dievas dieduidbuot dohkkehemiin ja eretcealkimiin maid son lea ovddit artihkkaliid mearrädusaidmielde registreren. Riikkaidgaskasasbargodoaimmahaga hälddahusräddi galgä, dalle go oaid-nä dårbbaslazzan, buktit väldokonferensiiraportta dän konvensuvnna doaibmamis ja dutkat, leago såvahahtti bidjat konfereanssaässelistui gazaldaga olles konvensumna dahje dan osiid rievdadeamis. Juoskonfereansa dohkkeha ödda konvensuvnna mii rievdada dän konvensuvnna olläsit dahje dan osiid, de saddos nä, juos ödda konven suvdna ii mearrit earä lähkäi: (a)go lahttu dohkkeha ödda rievdaduvvonkonvensuvnna, de dat ipso jure maiddäi cealkä eret dän konvensuvnna 39. artihkkalaeavttuin fuola-keahttå, juos ja go ödda rievdaduvvon konvensuvdna lea boahtän fåpmui; (b)lahtut eai sähte dohkkehit dän konvensuvnnasat dan beaivvi mar)i)>l goas ödda rievdaduvvon konvensuvdna boahtä fäpmui. Dätkonvensuvdna galgä goitge bissut fämus dälä hämistis ja dälä sisdoaluinis buot daid lahtuid guovdu mat leat dohkkehan dan muhto eai leat dohkkehan rievdaduvvon konvensuvnna. Dänkonvensuvnna eogelas-ja fränskkagiel teavsttat leaba guktot seamma doallevaccat. (Jorgalus:Pekka Sammallahti) Tryckeri, Stocktiolm 1991 38