Gaari ti kuro lounjẹ mẹkunnu, afi k’Ọlọrun ṣaanu wa – Olori Onigaari lọja Ketu

Kemi Olanipekun Oruko mi ni Joke Olusanya, mo je iya egbe fun gbogbo awon onigaari ni Ketu Oja Oba Mo ti wa ninu oja garri yii lati odun 1980. Mo maa n ra gaari lati ijebu ati Ondo, iyato nla wa laarin garri ijebu ati Ondo oja gaari lasiko yii ko se e fenu so, oja won gan an. Fun apeere, lodun 1980, a n ra gaari ni egberun merin naira, sugbon lasiko yii o ti di egberun mejilelogun si egberun meedogbon naira. Ohun ti mo ro pe o fa owon gogo gaari ni pe wahala boko haram to n pa awon agbe, o ti je ki gbogbo awon agbe sa kuro loko won, ati pe opolopo awon agbe tun ti sa kuro loko lati daabobo emi ara won. Bi oja gaari se won si i lawa nan n fi tiwa si i ki a le ri ere je.


Lẹyin igbeyawo aadọta ọdun, ifẹ Alaafin ati Iyalekoto ṣi n gbona si i

Sam Akinrole Ọpọ awọn ọdọ ode oni ni wọn ko mọ itumọ ohun ti wọn n pe ni ifẹ tabi igbeyawo, ko ye wọn, bẹẹ ni wọn ko ṣetan ati ṣewadii ohun ti wọn n pe bẹẹ, ero ọkan ati oye tiwọn ni pe bọmọkunrin ba ti balaga to toju i bọ, to si ti niṣẹ kan lọwọ, obinrin lo kan. Loootọ bo ṣe yẹ ko ri niyẹn, ṣugbọn ohun to wa lẹyin ọfa o ju oje lọ, lawọn Yoruba maa n sọ, ohun to wa lẹyin ka gbe obinrin sile ju ka ṣere lọkọ laya, ṣere ifẹ tabi bimọ lọ, awọn ojuṣe ọkunrin si obinrin, ati tobinrin si ọkunrin naa kii ṣe keremi rara. Eyi lo mu ki Iku baba yeye, Alaafin Lamidi Ọlayiwọla Adeyẹmi III, ti i ṣe Alaafin Ọyọ, ti wọn fi da Ayaba Ramat Adedayọ Adeyẹmi lọla, nigba ti Iyalekoto ṣe ayẹyẹ ọjọọbi ọdun kejindinlọgọrin, 78, laipẹ yii niluu Ọyọ. Ọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu taa lo tan yii ni wọn ṣọjọọbi naa. Ẹni ba ri Ayaba Adedayọ yoo ti mọ pe iṣẹ nla ni baba ṣe, ṣugbọn ẹwa Iyalekoto nikan kọ ni Baba n bu ọla fun, bikoṣe awọn igba togun le janjan, Iyalekoto wa ninu awọn ti wọn duro gbagba sẹyin iku baba yeye. Ẹwa nikan ko lọrọ to wa nilẹ yii, kii si i ṣe ki obinrin gbajumọ, bẹẹ ni ki i ṣe ko lowo lọwọ ko ri taje ṣe, ṣugbọn iwa rere leṣọ eniyan lawọn agba n sọ, bọrọ Iyalekoto ṣe ri gan an niyẹn lọdọ Alaafin Adeyẹmi III. Ayaba Ramat Adedayọ Adeyẹmi, jẹ ọkan ninu awọn obinrin ti wọn lọpọlọ pipe ti wọn si mọ ohun ti wọn n ṣe lawujọ wa, awokọṣe nla si leyi jẹ fun awọn ọdọ ode oni atawọn to ṣẹṣẹ n dide bọ ninu igbeyawo.


Ẹni ba ri Ayaba Adedayọ yoo ti mọ pe iṣẹ nla ni baba ṣe, ṣugbọn ẹwa Iyalekoto nikan kọ ni Baba n bu ọla fun, bikoṣe awọn igba togun le janjan, Iyalekoto wa ninu awọn ti wọn duro gbagba sẹyin iku baba yeye. Ẹwa nikan ko lọrọ to wa nilẹ yii, kii si i ṣe ki obinrin gbajumọ, bẹẹ ni ki i ṣe ko lowo lọwọ ko ri taje ṣe, ṣugbọn iwa rere leṣọ eniyan lawọn agba n sọ, bọrọ Iyalekoto ṣe ri gan an niyẹn lọdọ Alaafin Adeyẹmi III. Ayaba Ramat Adedayọ Adeyẹmi, jẹ ọkan ninu awọn obinrin ti wọn lọpọlọ pipe ti wọn si mọ ohun ti wọn n ṣe lawujọ wa, awokọṣe nla si leyi jẹ fun awọn ọdọ ode oni atawọn to ṣẹṣẹ n dide bọ ninu igbeyawo. Bi ẹ ba n wa akọni obinrin ti Ọlọrun Ọba Oke figboya jinki ẹ, Ayaba Adedayọ ni, ohun to si fi n ba gbogbo awọn eeyan to wa layika rẹ lo niyẹn. Ko sibi ti ko le de lati lo igboya rẹ fun ọmọlakeji, paapaa julọ awọn ọmọ Yoruba. Awọn ohun to maa n mu inu ẹni dun ni Iyalekoto maa n lo asiko rẹ le lori, ko si figbakan ri ipenija nibi kankan, ko si ko-ṣee-ṣe lọrọ Ayaba rara, awọn to sunmọ ọn mọ eyi daju.


Bi ẹ ba n wa akọni obinrin ti Ọlọrun Ọba Oke figboya jinki ẹ, Ayaba Adedayọ ni, ohun to si fi n ba gbogbo awọn eeyan to wa layika rẹ lo niyẹn. Ko sibi ti ko le de lati lo igboya rẹ fun ọmọlakeji, paapaa julọ awọn ọmọ Yoruba. Awọn ohun to maa n mu inu ẹni dun ni Iyalekoto maa n lo asiko rẹ le lori, ko si figbakan ri ipenija nibi kankan, ko si ko-ṣee-ṣe lọrọ Ayaba rara, awọn to sunmọ ọn mọ eyi daju. Afọjọ-gbogbo-dara-bi-egbin ni mama. Bo tiẹ jẹ pe iku ti le lẹni ọgọrin ọdun bayii, anfaani nla ni ọjọ ori Iyalekoto jẹ fun Alaafin, tori ajọṣepọ awọn mejeeji, paapaa ifẹ aarin wọn, ojoojumọ lo n le si i, afi bi obinrin aṣẹṣẹfẹ. Wọn jo jagun ni, wọn si jọ bori ogun ni, oriṣii awọn ọmọ alalubarika l’Ọlọrun si ti fi jinki wọn.


Afọjọ-gbogbo-dara-bi-egbin ni mama. Bo tiẹ jẹ pe iku ti le lẹni ọgọrin ọdun bayii, anfaani nla ni ọjọ ori Iyalekoto jẹ fun Alaafin, tori ajọṣepọ awọn mejeeji, paapaa ifẹ aarin wọn, ojoojumọ lo n le si i, afi bi obinrin aṣẹṣẹfẹ. Wọn jo jagun ni, wọn si jọ bori ogun ni, oriṣii awọn ọmọ alalubarika l’Ọlọrun si ti fi jinki wọn. Afi bi ibeji lawọn mejeeji si ṣe sira wọn pẹlu ọjọ ori wọn, ẹkọ nla leleyii jẹ fawọn ọdọ ode oni, pe lẹyin igbeyawo aadọta ọdun ṣi le dun bi igbeyawo oṣu kan, ẹkọ nla ti Iyalekoto ati Alaafin n kọ wọn niyẹn. Ninu ohun ti Alagba Bọde Durojaiye ti wọn je alakooso eto iroyin fun Alaafin, sọ fun Aṣejere lọsẹ to kọja, ko sẹni ti Iyalekoto ko ko mọra, atawọn ọmọ, atawọn ana, atawọn oṣiṣẹ, gbogbo wọn pata ni Ayaba n ṣe’ya fun, ko si sẹni kan to sọrọ wọn laidaa, afi olubi eeyan. Eyi lo mu ki ikọ Aṣejere maa ki Iyalekoto, Ayaba Adedayọ ku oriire ọjọọbi ọdun kejidinlọgọrin, aṣeyiṣamọdun.


Afi bi ibeji lawọn mejeeji si ṣe sira wọn pẹlu ọjọ ori wọn, ẹkọ nla leleyii jẹ fawọn ọdọ ode oni, pe lẹyin igbeyawo aadọta ọdun ṣi le dun bi igbeyawo oṣu kan, ẹkọ nla ti Iyalekoto ati Alaafin n kọ wọn niyẹn. Ninu ohun ti Alagba Bọde Durojaiye ti wọn je alakooso eto iroyin fun Alaafin, sọ fun Aṣejere lọsẹ to kọja, ko sẹni ti Iyalekoto ko ko mọra, atawọn ọmọ, atawọn ana, atawọn oṣiṣẹ, gbogbo wọn pata ni Ayaba n ṣe’ya fun, ko si sẹni kan to sọrọ wọn laidaa, afi olubi eeyan. Eyi lo mu ki ikọ Aṣejere maa ki Iyalekoto, Ayaba Adedayọ ku oriire ọjọọbi ọdun kejidinlọgọrin, aṣeyiṣamọdun. Kaaaabiyesi o!


Kii ṣe awọn mẹkunnu nikan lo tọju, TB Joshua maa n fun emi naa lowo – Akeredolu

“Kii ṣe awọn mẹkunnu nikan lo toju, TB Joshua maa n fun emi naa lowo.” Gomina Rotimi Akeredolu lo ṣe bayii sọrọ nipa Wolii Temitọpẹ Balogun Joshua nibi eto isinku rẹ to n lọ lọwọ nileejọsin ijọ naa to wa Ikọtun, l’Ekoo. Akeredolu ni, lẹyin toun wọle gẹgẹ bii gomina tan lọdun naa lọhun un, o ni, ṣe ni TB Joshua wa sile oun niluu Ọwọ, to si fun oun lowo, bẹẹ lo si tun fun iyawo oun lowo pe ko fi maa ṣe alejo awọn ti wọn ba waa ki oun. Gomina ni, loootọ lo maa n fun gbogbo awọn opo, awọn alainiyaa, ati awọn mẹkunnu, ṣugbọn kii ṣe awọn eeyan wọnyi nikan lo maa n fun lowo nigba to wa laye, o ni, oun ati awọn mọlẹbi oun naa wa ninu awọn to gbadun oore ọfẹ wolii naa nigba to wa laye. Bakan naa ni gomina tun sọ pe, lati kekere loun gbọ pe ọkunrin naa ti maa n ṣiṣẹ iyanu laarin awọn ẹlẹgbẹ rẹ nileewe, o ni, bi TB Joshua ba sọ fun awọn ẹlẹgbẹ rẹ pe ki wọn ma ṣe nnkan, bi wọn ba ṣe e, wọn maa n kabamọ gbẹyin ni. O tun sọ pe TB Joshua lo sanwo ina mọnamọna ti awọn ijọba ibilẹ kan jẹ nipinlẹ Ondo, bẹẹ lo si tun fun wọn ni ẹrọ tiransifọma ti wọn n lo lawọn ilu naa titi donii. O ni, Zaki tiluu Arigidi Akoko gbiyanju pe ki wọn sin ọkunrin naa siluu ẹ, ṣugbọn oun sọ fun un pe awọn mọlẹbi nikan lo le sọ ibi ti wọn maa si Joshua si.


TB Joshua ti kọ wa lẹkọọ pupọ – Olori Ọọni

Olori Naomi Silekunola Ẹnitan Ogunwusi, Olori Ọọni Babatunde Ogunwusi, Ọjaja II, Ọọni Ile Ifẹ ti ṣapejuwe TB Joshua, gẹgẹ bii eeyan ọtọ to lo igbesi aye rẹ lati mu ki ohun gbogbo rọrun fawọn eeyan to wa layika rẹ. Olori Ooni ni, awọn ẹkọ ti TB Joshua ti kọ awọn eeyan yoo tubọ maa so eso rere si i, nitori o gbe igbesi aye daadaa. “O tun ile rẹ ṣe ko too ku, o gbe igbe aye daadaa, o palẹ ile rẹ mọ, o si ṣe ohun gbogbo to ṣe daadaa. “Inu mi dun pe mo wa lati ipinlẹ Ondo ti TB Joshua ti wa, Wolii yii fihan pe loootọ ọmọ onilẹ loun, bi a ba gba mi laaye ati maa sọrọ, n o maa sọ ọ lọ ni. Mo dupẹ lọwọ aya wọn, Evelyn Joshua. Lara awọn to wa nibi eto naa ni Gomina Rotimi Akeredolu, atawọn eeyan nla nla.


TB Joshua ko fi mẹkunnu, opo atawọn alainiyaa ṣere nigba aye ẹ – Sanwo-Olu

Gomina Babajide Sanwo-Olu ti ṣapejuwe gẹgẹ bi ẹnikan ti ko fi awọn mẹkunnu, opo, ati ọmọ alainiyaa ṣere rara. O ni, ojiṣẹ Ọlọrun to yatọ ninu gbogbo awọn oniṣẹ Ọlọrun ni. Sanwo-OIu sọrọ yii nibi isinku Wolii TB Joshua rẹ to waye ninu ṣọọṣi rẹ to wa ni Ikọtun, l’Ekoo. Kọmiṣanna fun ọrọ abẹle, Ọnarebu Anọfiu Eleguṣi lo ṣoju gomina nibi eto isinku naa. Ninu iṣẹ to fi ran an, o ni; Gbogbo onigbagbọ gbọdọ kẹkọọ lara TB Joshua, nitori ohun to ṣe fun awọn to ku diẹ kaato fun. O wa rọ awọn onigbagbọ ki wọn tubọ ṣamulo awọn amuyẹ ti ọkunrin naa ni, nigba to wa laye, paapaa ifẹ, ati alaafia.


Awọn ọdaran mẹta ha sọwọ Sanwo-Olu

Ọwọ awọn ọlọpaa to n ṣiṣẹ pẹlu Gomina Babajide Sanwo-Olu ti tẹ awọn ọdaran mẹta ti wọn n ṣọṣẹ fawọn eeyan ni agbegbe Ọjọta, l’Ekoo. Aarọ ọjọ Aje, Mọnde ni ọwọ gomina tẹ awọn ọdaran naa nigba to n bọ lọfiisi rẹ to wa ni Alausa, l’Ekoo. Ohun taa gbọ ni pe awọn ọdaran naa n wa bi wọn ṣe maa ja awọn eeyan lole pẹlu ada atawọn ohun ija oloro, ko too di pe ọwọ palaba wọn sẹgi. Aworan awọn ọdaran naa niyi pẹlu gomina atawọn ọtẹlẹmuyẹ to n ba a ṣiṣẹ.


Wọn ti gbẹsẹ le owo tawọn kan n da fun Baba Ijẹṣa

Won ti gbese le akanti owo ti omokunrin ara Dublin kan si fun Lanre Omiyinka, tawon eeyan n pe ni Baba Ijesa. GoFundMe ni won pe akanti naa. Ibe lawon araalu oyinbo maa n saaba gba kowo jo fun enikeni to ba nilo iranlowo. Dele Matti loruko omokunrin ara ile Dubin naa, oun lo n seto ikowojo naa fun Baba Ijesa ti won fesun ibalopo kan. Se e ranti pe Baba Ijesa ti wa nileejo bayii, o si nilo iranlowo owo lati fi sanwo fun awon looya re. Eyi lo mu ki Dele Matti gba ori GoFundMe yii lo lati loo se ikowojo fun Baba Ijesa.


Dele Matti loruko omokunrin ara ile Dubin naa, oun lo n seto ikowojo naa fun Baba Ijesa ti won fesun ibalopo kan. Se e ranti pe Baba Ijesa ti wa nileejo bayii, o si nilo iranlowo owo lati fi sanwo fun awon looya re. Eyi lo mu ki Dele Matti gba ori GoFundMe yii lo lati loo se ikowojo fun Baba Ijesa. Egberun lona aadota Yuro ni won fee kojo fun Baba Ijesa. Sugbon keteti won bere ikowojo naa lawon bere si i tako o, ti won n so pe baba Ijesa ko ye leni taa n kowojo fun, kia lawon to ni opo naa ti fagile e, bo tie je pe won ti ri ogun Yuro ko jo ko too di pe won fagile e. Akanti GoFundMe yii ni won fi maa n kowojo fun awon ti won ba nilo iranlowo, ori opo ayelujara ni won si ti maa n se e.


Egberun lona aadota Yuro ni won fee kojo fun Baba Ijesa. Sugbon keteti won bere ikowojo naa lawon bere si i tako o, ti won n so pe baba Ijesa ko ye leni taa n kowojo fun, kia lawon to ni opo naa ti fagile e, bo tie je pe won ti ri ogun Yuro ko jo ko too di pe won fagile e. Akanti GoFundMe yii ni won fi maa n kowojo fun awon ti won ba nilo iranlowo, ori opo ayelujara ni won si ti maa n se e.


Awujalẹ fagile Ojude Ọba tọdun yii

Awujale ti Ijebu Ode, Oba Sikiru Adetona ti fagile ayeye ojude-Oba todun yii. Ninu atejade kan ti Ojogbon Baagbimo tile Ijebu, Omowe Fassy Yusuf fi sita, kabiyesi gbe igbese ohun nitori ajakale arun COVID-19, to tun sese gba ona miiran yo lakotun, laipe yii nile wa Naijiria. Ojogbon Fassy to tun je alakooso fun ayeye ajodun ohun so pe, Kabiyesi o fee fi emi awon eeyan tafala, nigba to je pe ogunlogo awon ero ni won maa n peju s’Ijebu-Ode lodoodun lati se ayajo ayeye Ojude-Oba. O ni Kabiyesi ki gbogbo omo Ijebu lapapo fun iwapele ati alaafia ti won gba laaye lati joba nilu ijebu ati agbegbe re. O wa gba awon eeyan l’amoran lati rii wipe won n tele gbogbo alaale idabobo fun arun COVID-19 nipa wiwo ibomu won daada loorekore ati lati ri wipe won o se if’aralura. Oba Adetona tun dupe lowo awon oluranwo fun Ojude-Oba lati igba de igba, -iyen awon ileese nlanla ti on se alatileyin fun ayeye ohun.


Ọrọ Adenuga, Baba Glo ati Nora ololufẹ rẹ diṣu ata yan-an yan-an

Ohun to n ṣẹlẹ laarin gbajumọ oniṣowo ilẹ wa nni, to tun jẹ oludasilẹ ileeṣẹ Globacom, iyẹn ẹrọ ibanisọrọ ilẹ wa, Ọtunba Mike Adenuga, ti kuro ni nnkan kekere, koda gbogbo agbaye lọrọ naa ti tan kaari bayii. Nora Olumide lorukọ obinrin ti Adenuga n ṣe wọle wọde ifẹ pẹlu naa. “Mike Adenuga fi mi sile o, kin ni mo ṣe fun ẹ, ṣe mo ji owo ẹ ni, mi o ji owo ẹ o, mi o fẹ ẹ mọ, jẹ ki n maa lọ. Fun bii ọgbọn ọdun ni mo fi nifẹ ẹ, o wa fẹẹ le mi lọ, ile ti mo fowo ara mi kọ. ile meloo ni mo kọ, kin ni mo ṣe fun ẹ, ko ṣe nnkan fun mi o. Ko sọkọ, ko sọmọ, temi ti bajẹ.” Obinrin naa lo ṣe bayii n sọrọ ninu fọnran kan to n tan kari ori intanẹẹti. Ohun taa gbọ ni pe obinrin naa sọ niwaju adajọ ileẹjọ ti Adenuga gbe obinrin naa lo pe, ọga oun ni Adenuga, ṣe lo fẹsun ole ati ẹtan kan oun, nitori oun sọ pe oun ko ṣere ifẹ ọlọdun mẹtadinlọgbọn pẹlu rẹ.


Fun bii ọgbọn ọdun ni mo fi nifẹ ẹ, o wa fẹẹ le mi lọ, ile ti mo fowo ara mi kọ. ile meloo ni mo kọ, kin ni mo ṣe fun ẹ, ko ṣe nnkan fun mi o. Ko sọkọ, ko sọmọ, temi ti bajẹ.” Obinrin naa lo ṣe bayii n sọrọ ninu fọnran kan to n tan kari ori intanẹẹti. Ohun taa gbọ ni pe obinrin naa sọ niwaju adajọ ileẹjọ ti Adenuga gbe obinrin naa lo pe, ọga oun ni Adenuga, ṣe lo fẹsun ole ati ẹtan kan oun, nitori oun sọ pe oun ko ṣere ifẹ ọlọdun mẹtadinlọgbọn pẹlu rẹ. Aṣejere gbọ pe ọmọbinrin yii ti kẹjọ lọ sọdọ awọn ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ nilẹ wa, iyẹn Economic and Financial Crimes Commission (EFCC) nitori Adenuga fẹẹ le e kuro nile to n gbe. Ṣugbọn Adajọ Lewis Allagoa, ti ileẹjọ giga kan to filuu Eko ṣebugbe ti paṣẹ fun ajọ EFCC ki wọn gba gbogbo dukia to wa lọwọ obinrin naa, iyẹn Nora Johnson. Ohun taa gbọ ni pe wọn ni obinrin naa hu awọn iwa kan nigba to n ṣiṣẹ pẹlu Adenuga.


Aṣejere gbọ pe ọmọbinrin yii ti kẹjọ lọ sọdọ awọn ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ nilẹ wa, iyẹn Economic and Financial Crimes Commission (EFCC) nitori Adenuga fẹẹ le e kuro nile to n gbe. Ṣugbọn Adajọ Lewis Allagoa, ti ileẹjọ giga kan to filuu Eko ṣebugbe ti paṣẹ fun ajọ EFCC ki wọn gba gbogbo dukia to wa lọwọ obinrin naa, iyẹn Nora Johnson. Ohun taa gbọ ni pe wọn ni obinrin naa hu awọn iwa kan nigba to n ṣiṣẹ pẹlu Adenuga. Wọn lo yi awọn iwe owo kan ti wọn fi ra ọkọ ati fun tikẹẹti irinajo ọkọ ofurufu eyi ti wọn fi owo ilẹ okeere ati owo ilẹ wa ra. Wọn lowo naa le ni biliọnu kan naira. Eyi lo mu ki wọn gbẹsẹ le owo rẹ ni banki.


Wọn lo yi awọn iwe owo kan ti wọn fi ra ọkọ ati fun tikẹẹti irinajo ọkọ ofurufu eyi ti wọn fi owo ilẹ okeere ati owo ilẹ wa ra. Wọn lowo naa le ni biliọnu kan naira. Eyi lo mu ki wọn gbẹsẹ le owo rẹ ni banki. Ṣugbọn Arabinrin Johnson pẹlu Babajide Arẹmu Johnson, Ọlaboṣe Ibrahim Falobi, Steve Nnamdi Izebu, Steve Ibem ati ileeṣẹ Bakoliza Limited naa gba ileẹjọ lọ, lati gbẹsẹ le aṣẹ ti adajọ yẹn pa lori dukia obinrin naa. Wọn si ti ri oju rere adajọ gba.


Ṣugbọn Arabinrin Johnson pẹlu Babajide Arẹmu Johnson, Ọlaboṣe Ibrahim Falobi, Steve Nnamdi Izebu, Steve Ibem ati ileeṣẹ Bakoliza Limited naa gba ileẹjọ lọ, lati gbẹsẹ le aṣẹ ti adajọ yẹn pa lori dukia obinrin naa. Wọn si ti ri oju rere adajọ gba.


“Ko sija laaarin iyawo TB Joshua atawọn alagba ijọ, oun ṣi ladari”

Awọn aṣaaju ijọ Synagogua Church of All Nations, iyẹn SCOAN, ti Oloogbe Wolii TB Joshua to jade laye laipẹ yii da silẹ, ti ṣalaye pe ko si ija kankan laarin awọn adari ijọ naa. Bẹẹ ni wọn si tun sọ pe aya oloogbe naa, iyẹn Evelyn Temitọpẹ Joshua ṣi ni olori ijọ naa lọwọ yii, titi digba tawọn agbaagba ijọ yoo fi fẹnuko pe ẹni bayii ni yoo maa ṣe adari lọ. Ninu atẹjade kan ti awọn adari ijọ naa fi sita laipẹ yii ni wọn ti ṣalaye pe Evelyn Joshua, iyẹn aya oloogbe ni adari, oun ni yoo maa tukọ ijọ naa lọ, titi digba ti awọn alagba yoo fi yan ẹlomii.


Baba Adeboye sọrọ nipa TB Joshua: ‘A maa pade lẹsẹ Jesu’

O ti han gbangba pe olori ijọ Redemed Christian Church of God, RCCG, Pasitọ Enoch Adeboye fiwe ibanikẹdun ranṣẹ si aya Oloogbe Temitọpẹ Joshua. Ọsan oni ni aṣiri naa tu sita pe ọjọ kẹẹẹdogun, oṣu kẹfa to kọja yii ni Baba Adeboye ti kọ lẹta naa. Ọjọ karun un, oṣu naa ni TB Joshua jade laye. Aṣejere ri ẹda lẹta naa gba latọdọ awọn to sunmọ ijọ Sinagọọgu. Ninu lẹta ibanikẹdun ni Baba Adeboye ti ki aya Joshua pẹlẹ, bẹẹ naa lo si gbadura pe iku aitọjọ yoo dẹkun ninu ijọ Ọlọrun. Bẹẹ ni baba si gbadura pe oun gbagbọ pe awọn maa pade lẹsẹ Jesu.


Aṣejere ri ẹda lẹta naa gba latọdọ awọn to sunmọ ijọ Sinagọọgu. Ninu lẹta ibanikẹdun ni Baba Adeboye ti ki aya Joshua pẹlẹ, bẹẹ naa lo si gbadura pe iku aitọjọ yoo dẹkun ninu ijọ Ọlọrun. Bẹẹ ni baba si gbadura pe oun gbagbọ pe awọn maa pade lẹsẹ Jesu. Temitọpẹ Abidoye lo gba lẹta naa lorukọ aya Temitọpẹ Joshua. Bẹẹ o ba gbagbe, ọpọ awọn eeyan lo ti fabuku kan awọn ojiṣẹ Ọlọrun nla nla, paapaa Baba Adeboye atawọn yooku rẹ, nitori bi wọn ko ṣe fifẹ han si mọlẹbi TB Joshua lẹyin to jade laye, ati nibi isinku rẹ.


Temitọpẹ Abidoye lo gba lẹta naa lorukọ aya Temitọpẹ Joshua. Bẹẹ o ba gbagbe, ọpọ awọn eeyan lo ti fabuku kan awọn ojiṣẹ Ọlọrun nla nla, paapaa Baba Adeboye atawọn yooku rẹ, nitori bi wọn ko ṣe fifẹ han si mọlẹbi TB Joshua lẹyin to jade laye, ati nibi isinku rẹ.


Ibudo Ọjaja to wa n’Ileefẹ maa gba awọn Ẹgbẹta ọdọ sẹnu iṣẹ – Ọọni

Ọjọgbọn Ibarahim Gambari, to ṣoju fun Aarẹ Muhammadu Buhari, Gomina Gboyega Oyetọla, Oloye Ọlagunsoye Oyinlọla, Sẹnetọ Iyiọla Omiṣore, Oloye Fẹmi Fani Kayọde, Erelu Oluṣọla Ọbada, Mama Esther Ajayi atawọn nla nla ni wọn peju sibi ayẹyẹ ifiọlẹ gbọngan ayẹyẹ ti Ọọni Babatunde Ogunwusi ṣẹṣẹ si siluu Ileefẹ. Lori eeka ẹgbẹrun kan ni wọn kọ papa igbafẹ naa si, eyi ti Ọọni ṣalaye pe yoo le gba ọpọlọpọ awọn ọdọ ti wọn ko niṣẹ lọwọ sẹnu iṣẹ, bẹẹ lawọn eeyan kaakiri agbaye yoo maa wa gbafẹ ni ibudo naa. Ọọni ṣalaye pe awọn ọgọrun ọdọ ni wọn ri iṣẹ latigba ti ibudo naa ti bẹrẹ, bẹẹ lawọn ẹẹdẹgbẹta mi in naa yoo tun ri iṣẹ mi in ninu ibudo naa.


Ẹ da muso! Toyin Kọlade di Iyalaje Oodua

“Mo mọ iṣẹ ribiribi to wa niwaju mi, mo mọ bi ẹru naa ṣe tobi to, ṣugbọn mi o ni ṣaarẹ lati lo gbogbo agbara mi lati mu ki ọla ati ọrọ de silẹ Yoruba lapapọ.” Iyalaje Oodua tuntun ti Ọọni Ileefẹ ṣẹṣẹ fi jẹ, Oloye Toyin Kọlade lo ṣe bayii sọrọ lopin ọsẹ to kọja yii. Ọmọbibi ilu Ileṣa naa to ti n ṣe agbatẹru ọdun Aje fun odidi ọdun marun un ni Ọọni Babatunde Ẹnitan Ogunwusi, Ọjaja II fi jẹ Iyalaje Oodua lọsẹ to kọja yii niluu Ileefẹ. Bakan naa lo sọ pe niwọn igba toun sun mọ Ọọni, oun ti kọ ọpọlọpọ nipa aṣa ati iṣẹ ilẹ Yoruba, paapaa ohun to ni i ṣe pẹlu Iṣẹṣe, nitori ko le nira foun lati ṣiṣẹ ninu ipo tuntun naa. “Nigba ti mo de lọjọ Ọjọbọ, Tọsde, ọwọ awọn obinrin Ilero ni mo de si, ni ibudo Ilero ni ojuna Iremo niluu Ileefẹ, nibẹ lawọn Ẹmẹsẹ ti bẹrẹ gbogbo etutu to yẹ ki wọn ṣe, lẹyin naa ni wọn rin lọ si aafin Arole Oodua, ko too di pe wọn mu mi lo si kanga Yeyemolu fun iwure. “Lọjọ Satide ni gbogbo awọn Isoro ati awọn Iyalaje kaakiri awọn ọja peju si gbọngan Aje to wa ni ọja Aje, iyẹn Ọja Ejigbomẹkun, nibẹ lemi atawọn Ẹmẹsẹ pẹlu awọn ẹṣin meje atawọn alejo mi ti pade. “Ibi yii gan an ni wọn ti wọ mi laṣọ Aje, gẹgẹ bii Iyalaje Oodua, ti wọn si ṣe gbogbo etutu to yẹ ki wọn ṣe fun mi, nitori iṣẹ nla to wa niwaju mi gẹgẹ bii Iyalaje Oodua, lẹyin naa a pada sile Oodua, ko too di pe awọn oloye pade wa ni Ẹnugeru, awọn ni wọn mu mi lọ si Ogun Laadin to wa laafin fun awọn Iwure to tun kan. “Ogun Laadin yii ni wọn ti jawe akoko le mi lori, ko too di pe wọn mu mi wa siwaju Arole Oodua, iyẹn Ọọni fun awọn ayẹyẹ to kan lati kede mi gẹgẹ bii Iyalaje Oodua”


Ẹni to tọ soye naa la fi jẹ Iyalaje Oodua – Ọọni Ifẹ

Arole Oodua, Ọọni Babatunde Ẹnitan Ogunwusi, Ọjaja II, ti ṣalaye pe Ọọni kii fi eeyan lasan jẹ oye Iyalaje Oodua, nitori ipo to ṣe koko to ṣe pataki nilẹ Yoruba ni. O sọrọ yii lasiko to n jawe oye lori Iyalaje Oodua tuntun, Oloye Toyin Kọlade ni Ile Oodua to wa ni Ileefẹ. Ọọni sọ pe, ọrọ ipo Iyalaje Oodua ṣe pataki, kii ṣe nnkan teeyan le fọwọ yẹpẹrẹ mu rara, nitori naa la ṣe yan Toyin Kọlade. “A lọra lati yan ẹni ti a mu yii, nitori ọrọ to ṣe pataki lọrọ Aje nilẹ Oodua. Ileefẹ nibi lo ti bẹrẹ ko too di pe o tan kaakiri, nitori naa a n lo asiko yii lati ji oriṣa Aje ni, paapaa lasiko yii ti ọrọ aje ilẹ wa ko ṣe dede. “Ọmọọbabinrin Toyin Kọlade jẹ oniṣowo pataki, to si tun ṣe daadaa lẹnu iṣẹ ati owo to yan laayo, o jẹ eeyan nla laarin awọn oniṣowo, nitori naa yoo lo anfaani yii lati tan Aje kaakiri ilẹ wa, ohun to mu wa yan an niyẹn.” Ohun ti Ọọni sọ niyẹn.


“A lọra lati yan ẹni ti a mu yii, nitori ọrọ to ṣe pataki lọrọ Aje nilẹ Oodua. Ileefẹ nibi lo ti bẹrẹ ko too di pe o tan kaakiri, nitori naa a n lo asiko yii lati ji oriṣa Aje ni, paapaa lasiko yii ti ọrọ aje ilẹ wa ko ṣe dede. “Ọmọọbabinrin Toyin Kọlade jẹ oniṣowo pataki, to si tun ṣe daadaa lẹnu iṣẹ ati owo to yan laayo, o jẹ eeyan nla laarin awọn oniṣowo, nitori naa yoo lo anfaani yii lati tan Aje kaakiri ilẹ wa, ohun to mu wa yan an niyẹn.” Ohun ti Ọọni sọ niyẹn. Lara awọn to wa nibi ayẹyẹ naa ni Gomina Yahaya Bello ti ipinlẹ Kogi, ti igbakeji rẹ ṣoju fun, iyẹn Edward Onoja, Olubadan, Olowo, Alara, Ajero, Oore ti Otun Ekiti, Deji Akure, pelu awon eeyan nla nla ni won peju sibe.


Lara awọn to wa nibi ayẹyẹ naa ni Gomina Yahaya Bello ti ipinlẹ Kogi, ti igbakeji rẹ ṣoju fun, iyẹn Edward Onoja, Olubadan, Olowo, Alara, Ajero, Oore ti Otun Ekiti, Deji Akure, pelu awon eeyan nla nla ni won peju sibe.


Idi tawọn Pasitọ to n ṣiṣẹ ni ṣọọṣi Oyedepo fi padanu iṣẹ wọn

Aṣiri idi ti awọn pasitọ kan ti wọn n ṣiṣẹ pẹlu ijọ LIving Faith Church, eyi ti a mọ si Winners Chapel, ti wọn to ogoji fi padanu iṣẹ wọn ti tu sita, ohun ti Aṣejere gbọ ni pe ọpọ awọn pasitọ naa ni wọn ko koju oṣuwọn, bẹẹ ni iwa wọn ku diẹ kaato. Ọkan ninu awọn ọga nileejosin naa ni wọn fi eyi to wa leti laarọ oni, ọjọ Mọnde, bo tiẹ jẹ pe baba naa ni awọn olori ijọ ko ti gba ẹnikẹni laaye lati fesi sọrọ naa to n ja rain-rain lọwọ, nitori naa la o ṣe le daruko rẹ. Lọsan ana ni fọnran kan bọ si ori ẹrọ ayelujara nibi ti pasitọ kan ti fẹsun kan ijọ naa pe wọn gbaṣẹ lọwọ oun nitori oun ko pawo wọle daadaa. Pasitọ kan torukẹ rẹ n jẹ Peter Godwin lo sọrọ ninu fọnran naa. Ṣugbọn Aṣejere gbọ pe, irọ funfun balau lohun ti ọkunrin naa sọ, kii ṣe nitori owo ni wọn ṣe yọ ọ niṣẹ. Ohun ti Aṣejere gbọ ni pe lati ọdun 2019 ni ijọ Winners ti n da awọn ijọ tuntun silẹ, eyi ti wọn pe ni Ijọ Igberiko, kaakiri orilẹ-ede yii, bẹẹ si ni wọn gba awọn ojiṣẹ Ọlọrun ti wọn a ma bojuto awọn ijọ naa.


Pasitọ kan torukẹ rẹ n jẹ Peter Godwin lo sọrọ ninu fọnran naa. Ṣugbọn Aṣejere gbọ pe, irọ funfun balau lohun ti ọkunrin naa sọ, kii ṣe nitori owo ni wọn ṣe yọ ọ niṣẹ. Ohun ti Aṣejere gbọ ni pe lati ọdun 2019 ni ijọ Winners ti n da awọn ijọ tuntun silẹ, eyi ti wọn pe ni Ijọ Igberiko, kaakiri orilẹ-ede yii, bẹẹ si ni wọn gba awọn ojiṣẹ Ọlọrun ti wọn a ma bojuto awọn ijọ naa. Bi wọn ṣe n da awọn ijọ naa silẹ ni wọn nilo awọn pasitọ ti wọn a maa ṣiṣẹ nibẹ, eyi lo mu ki wọn pe awọn to ba nifẹẹ si iṣẹ pasitọ lati jade wa, bẹẹ lọpọ si jade wa. Oniruuru awọn eeyan ni wọn yọju ti wọn si gba lasiko naa, ṣugbọn nitori bi iṣẹ naa ṣe jẹ pajawiri, awọn olori ijọ ko lanfaani ati ṣe ayẹwo to munadoko fun awọn ti wọn fifẹ han lati sise pasito lasiko naa. Eyi lo fa a to fi jẹ pe ọpọ awọn pasitọ ti wọn gba naa lo jẹ pe iwa ati ise wọn ko dara to, ọpọ wọn ko tiẹ yẹ lẹni ti a ba maa pe ni pasitọ.


Bi wọn ṣe n da awọn ijọ naa silẹ ni wọn nilo awọn pasitọ ti wọn a maa ṣiṣẹ nibẹ, eyi lo mu ki wọn pe awọn to ba nifẹẹ si iṣẹ pasitọ lati jade wa, bẹẹ lọpọ si jade wa. Oniruuru awọn eeyan ni wọn yọju ti wọn si gba lasiko naa, ṣugbọn nitori bi iṣẹ naa ṣe jẹ pajawiri, awọn olori ijọ ko lanfaani ati ṣe ayẹwo to munadoko fun awọn ti wọn fifẹ han lati sise pasito lasiko naa. Eyi lo fa a to fi jẹ pe ọpọ awọn pasitọ ti wọn gba naa lo jẹ pe iwa ati ise wọn ko dara to, ọpọ wọn ko tiẹ yẹ lẹni ti a ba maa pe ni pasitọ. Iroyin awọn olubẹwo, ti ijọ yan lati maa ṣe ayẹwo fun awọn pasitọ tuntun yii, ko mu inu awọn adari ijọ dun rara, nitori bi ẹni fa owo ago ijọ naa sẹyin ni, paapaa pẹlu iwa ati iṣẹ wọn. Ohun tawọn eeyan n sọ kiri, ti ọkunrin naa n sọ pe nitori owo ni wọn ṣe le oun, ko sootọ ninu rẹ, nitori Winners gan an lo n gbọ bukata gbogbo awọn ijọ ati pasitọ to wa ni igberiko naa, lohun ti ẹni to ba wa sọrọ sọ.


Iroyin awọn olubẹwo, ti ijọ yan lati maa ṣe ayẹwo fun awọn pasitọ tuntun yii, ko mu inu awọn adari ijọ dun rara, nitori bi ẹni fa owo ago ijọ naa sẹyin ni, paapaa pẹlu iwa ati iṣẹ wọn. Ohun tawọn eeyan n sọ kiri, ti ọkunrin naa n sọ pe nitori owo ni wọn ṣe le oun, ko sootọ ninu rẹ, nitori Winners gan an lo n gbọ bukata gbogbo awọn ijọ ati pasitọ to wa ni igberiko naa, lohun ti ẹni to ba wa sọrọ sọ.


Sunday Igboho ti ko sọwọ awọn ọtẹlẹmuyẹ ni Kutọnu

Sam Akinrole Iroyin to n tẹ awọn oniroyin lọwọ bayii ni pe ọwọ awọn agbofinro ti tẹ Oloye Sunday Adeyẹmọ, ti gbogbo eeyan mọ si Sunday Igboho. Alẹ ana, ọjọ Aje, Mọnde lọwọ awọn ọtẹlẹmuyẹ tẹ ọkunrin naa ni Kutọnu lasiko to fẹẹ wọ baalu to fẹẹ gun sa lọ siluu oyinbo. Ẹkunrẹrẹ n bọ lọna…


A o le maa tu aṣiri igbesẹ taa n gbe labẹlẹ lori Sunday Igboho – Sanwo-Olu

Sam Akinrole Gomina Babajide Sanwo-Olu ti sọ ọ di mimọ pe ọpọ igbesẹ lawọn n gbe labẹlẹ lati yanju ọrọ Oloye Sunday Adeyẹmọ ti gbogbo eeyan mọ si Sunday Igboho. Sanwo-Olu sọrọ yii lasiko to n dahun ibeere awọn oniroyin lati mọ igbesẹ ti awọn gomina ilẹ Yoruba n gbe lori ọrọ Sunday Igboho, lẹyin to dibo tan lonii, ọjọ Satide ni Ikoyi. O ni, ọpọ igbesẹ lawọn ti n gbe labẹlẹ lati yanju ọrọ naa, eyi ti awọn ko le maa sọ fun awọn oniroyin nita gbangba, o ni, laipẹ lai jinna, awọn maa yanju ọrọ naa. Bakan naa ni gomina tun rọ awọn oniroyin ki wọn tubọ maa rọ awọn araalu lati waa jade waa dibo, nitori ibo kansu yii lo ṣe pataki julọ fun awọn araalu, tori awọn ti won fẹẹ dibo yan ni aṣoju wọn ni ẹsẹ kuku, ati igberiko. Aago mọkanla kọja iṣẹju mẹta ni gomina de sibi to ti dibo pẹlu iyawo rẹ, Dokita Ibijọkẹ Sanwo-Olu, eto ibo naa ko si gba wọn ju iṣẹju mẹwaa lọ. Ẹkunrẹrẹ n bọ lọna


“Ko si wahala, ṣugbọn awọn eeyan ko jade waa dibo”

Gomina Babajide Sanwo-Olu ti so pe loooto ni eto idibo kansu to n lo lowo nipinle Eko lo woorowo, sugbon, opo awon araalu ni won ko jade waa dibo. O soro yii lasiko to dibo ni adubo re to wa ni Unit 019 Femi Okunnu/Jakande ni Ikoyi, l’Ekoo. O ro awon araalu ki won jade waa dibo, nitori eto won ni. Bakan naa ni gomina tun rọ awọn oniroyin ki wọn tubọ maa rọ awọn araalu lati waa jade waa dibo, nitori ibo kansu yii lo ṣe pataki julọ fun awọn araalu, tori awọn ti won fẹẹ dibo yan ni aṣoju wọn ni ẹsẹ kuku, ati igberiko. Aago mọkanla kọja iṣẹju mẹta ni gomina de sibi to ti dibo pẹlu iyawo rẹ, Dokita Ibijọkẹ Sanwo-Olu, eto ibo naa ko si gba wọn ju iṣẹju mẹwaa lọ. Ẹkunrẹrẹ n bọ lọna


A o ni dojuti awọn ara Ayọbọ Ipaja – Shobowale

Alaga kansu Ayọbọ Ipaja tuntun ti wọn ṣẹṣẹ dibo yan, ninu eto idibo kansu to waye lopin ọsẹ to kọja yii, Oloye Bọla Shobowale ti ṣeleri pe oun ati igbakeji oun, Ọtunba Ladi Oluwaloni ko ni dojuti awọn eeyan agbegbe naa ti wọn ti dibo yan awọn. O sọrọ yii lasiko ti ajọ LASIEC, iyẹn ajọ to n ṣakoso eto idibo kansu naa, kede oun, igbakeji rẹ, atawọn kansẹlọ ti wọn dije labẹ asia ẹgbẹ oṣelu APC, gẹgẹ bi ẹni to jawe olubori ninu eto idibo naa. Oloye Shobowale ni, awọn ṣetan lati sa ipa awọn lati ṣiṣẹ fun igbega agbegbe Ayọbọ Ipaja, bẹẹ lo si tun bẹbẹ fun adura ati iranlọwọ awọn araalu, lati tubọ gbe agbegbe naa lọ sibi giga.


Olubadan dide fun Sunday Igboho, o ti ran aṣoju lọ silẹ Benin

Olubadan tilẹ Ibadan, Ọba Saliu Akanmu Adetunji, Aje Ogungunnisọ I, ti ran awọn aṣoju lọ silẹ Benin lati lọọ wo ohun to maa ṣẹlẹ nileẹjọ ti wọn fẹẹ gbe Sunday Adeyemọ, ti awọn eeyan n pe ni Sunday Igboho wa. Ọla, ọjọ Aje, Mọnde ni wọn fẹẹ gbe Sunday Igboho wa sileẹjọ, lati mọ boya ijọba ilẹ Benin maa yọnda rẹ fun Naijiria, abi wọn ko ni yọnda rẹ. Ninu atẹjade ti Adeọla Ọlọkọ to jẹ akọwe iroyin Olubadan fi ṣọwọ si Aṣejere ni baba ti sọ pe awọn ko le fi Sunday Igboho silẹ, tori Ibadan lo n gbe, ibẹ lo kọle si, ibẹ lo fẹyawo to si bimọ si, tori naa awọn ko le maa wo o niran ki nnkan ṣẹlẹ si i. Nigba ti Olubadan n ṣepade ni Opopoyemoja, nibi ti aafin rẹ wa pẹlu awọn ọmọ ẹgbẹ Central Council of Ibadan Indigenes, lo ti sọrọ naa. Awọn to wa nibi ipade ọhun ni, Aare egbe; Omooba Yemisi Adeaga, Tirimisiyu Oladimeji; Ekefa Olubadan, Oloye Lekan Alabi; Ajia Olubadan, Oloye Aderoju Alaadorin; Mogaji Makusota, Ojogbon Oluwasegun Adekunle ati Adeola Oloko. Olubadan ni, oun fẹẹ fi da awọn araalu loju pe, oun ko kawọ-gbera lori ọrọ ọmọkunrin naa rara, atawọn ẹmẹwa rẹ tawọn agbofinro mu timọle.


Wọn ti tu ṣẹkẹṣẹkẹ to wa lọwọ ati ẹsẹ Sunday Igboho

Awọn ọlọpaa ilẹ Benin ti wọn fi Sunday Igboho sipamọ ti tu ṣẹkẹṣẹkẹ ti wọn fi de e lọwọ ati ẹsẹ. Iroyin to n ṣẹyọ lọwọ ree laarọ Mọnde. Inu igbekun ni Sunday Igboho wa latọjọ yii, ṣugbọn awọn ọlọpaa Benin ti gba a laaye ati yọ ṣẹkẹṣẹkẹ ọwọ ati ẹsẹ rẹ lẹẹmẹta lojumọ, ko ba a le lanfaani eto ilera ati iyawo rẹ. Ẹẹmẹta lojumọ niyawo rẹ lanfaani ati ri i ba sọrọ, bẹẹ lawọn dokita naa tun n yẹ ẹ wo lawọn asiko yii. Ohun ti Maxwell Adelẹyẹ, to jẹ akọwe iroyin fun ẹgbẹ ilana ọmọ Oodua sọ fun awọn oniroyin niyẹn. A n tun hu u gbọ pe awọn ọlọpaa ti gbe Sunday Igboho wa si ileẹjọ wọn laarọ kutu hai, bẹẹ lawọn eeyan ti peju si kootu naa.


Nitori atunṣe irinṣẹ igbohunsafẹfẹ, Traffic Radio fẹẹ dawo iṣẹ duro

Awọn alaṣẹ ileeṣẹ redio to n tọka awọn araalu nipa eto irinna loju popo, eyi ti a mọ si Traffic Road 96.1FM ti kede pe awọn yoo dawo iṣẹ duro lati oru Tọsde ọla si aago mẹrin irọlẹ Fraide. Gẹgẹ bi atẹjade kan ti Abilekọ Adeọla Akindele, to jẹ igbakeji ọga agba lẹka eto iroyin fi ṣọwọ sileeṣẹ Aṣejere, o mẹnuba a pe ọga agba ileeṣẹ naa, Alagba Tayọ Akanle ti ṣalaye pe idi tawọn fi fẹẹ dawọ iṣẹ duro naa ni lati ṣe awọn atunṣe kan lara awọn irinṣẹ igbohunsafẹfẹ ileeṣẹ redio naa. O ni, Alagba Akanle sọ ọ di mimọ pe lati le mu ki awọn eto ọlọkan-o-jọkan tileeṣẹ naa n fun awọn araalu le tubọ munadoko ni atunṣẹ naa ṣe fẹẹ waye, kii ṣe nitori ohun laabi kan. Akanle wa ṣeleri pe ileeṣẹ naa yoo tẹ siwaju lati maa mu iroyin ati eto to ni i ṣe pẹlu igbokogbodo ọkọ nipinlẹ Eko ati agbegbe rẹ wa setiigbọ awọn araalu, ni ibamu pẹlu eto THEMES ti ijọba Gomina Babajide Sanwo-Olu gbe kalẹ.


Sunday Igboho: Aṣoju Buhari ṣepade pẹlu Aarẹ ilẹ Bẹnin

Olori awọn ologun ilẹ wa tẹlẹ, to ti fẹyinti, ti Aarẹ Muhammadu Buhari fi ṣe aṣoju orilẹ-ede Naijiria silẹ Benin Republic, Ọgagun Tukur Buratai Yusuf ti ṣepade pẹlu Aarẹ ilẹ Benin, Patrice Talon. Ana ọjọ Iṣẹgun, Tusde nipade naa waye lorilẹ-ede Benin. Orilẹ-ede Benin yii ni wọn fi Sunday Adeyẹmọ taa n pe ni Sunday Igboho pamọ si, to ti n jẹjọ lọwọ. Iroyin taa n gbọ ni pe ọrọ ọmọkunrin naa wa ninu ohun ti Ambasadọ tuntun yii lọọ ba Aarẹ ilẹ Benin, Talon, sọ lanaa. Bo tiẹ jẹ pe ọjọ naa ni Buratai lọọ farahan Aarẹ Talon fun igba akọkọ, gẹgẹ bi awọn aṣoju orilẹ-ede ṣe maa n ṣe nigba ti wọn ba ṣẹṣẹ gbe wọn lọ siluu kan, ohun taa n gbọ ni pe o ṣee ṣe ki Buratai, iyẹn Ambasadọ tuntun naa tun ba Aarẹ sọrọ nipa bi wọn ṣe maa ṣu Sunday Igboho lọbara pada silẹ Naijiria to ti sa kuro. Amọ, wọn fi to wa leti pe Aarẹ Talon ṣeleri atilẹyin fun aṣoju Naijiria naa, paapaa lẹka eto ọrọ aje, eto aabo, ati ohun to maa mu ki ilọsiwaju ba ilẹ iwọ-oorun Afrika.


Iroyin taa n gbọ ni pe ọrọ ọmọkunrin naa wa ninu ohun ti Ambasadọ tuntun yii lọọ ba Aarẹ ilẹ Benin, Talon, sọ lanaa. Bo tiẹ jẹ pe ọjọ naa ni Buratai lọọ farahan Aarẹ Talon fun igba akọkọ, gẹgẹ bi awọn aṣoju orilẹ-ede ṣe maa n ṣe nigba ti wọn ba ṣẹṣẹ gbe wọn lọ siluu kan, ohun taa n gbọ ni pe o ṣee ṣe ki Buratai, iyẹn Ambasadọ tuntun naa tun ba Aarẹ sọrọ nipa bi wọn ṣe maa ṣu Sunday Igboho lọbara pada silẹ Naijiria to ti sa kuro. Amọ, wọn fi to wa leti pe Aarẹ Talon ṣeleri atilẹyin fun aṣoju Naijiria naa, paapaa lẹka eto ọrọ aje, eto aabo, ati ohun to maa mu ki ilọsiwaju ba ilẹ iwọ-oorun Afrika. Laipẹ yii ni Aarẹ Muhammadu Buhari yan Buratai lati jẹ aṣoju ilẹ wa ni orilẹ-ede Benin, lẹyin to kuro nipo olori awọn ologun ilẹ wa.


Laipẹ yii ni Aarẹ Muhammadu Buhari yan Buratai lati jẹ aṣoju ilẹ wa ni orilẹ-ede Benin, lẹyin to kuro nipo olori awọn ologun ilẹ wa.


“Tinubu ko ṣaarẹ, alaafia lo wa niluu oyinbo”

Onimọran fun Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu lori eto iroyin, Ọgbẹni Tunde Rahman ti sọrọ ranṣẹ si gbogbo awọn ti wọn gbe iroyin ọhun kiri pe Aṣiwaju n ṣaarẹ niluu oyinbo, ati pe wọn ṣẹṣẹ pari iṣẹ abẹ fun un ni. Rahman fi ohun yii ranṣẹ sita nitori awọn iroyin kan to gbode kan lati alẹ ana Fraide, titi di aarọ Satide to n ja kiri pe wọn ṣẹṣẹ ṣiṣẹ abẹ fun Tinubu ni, ati pe wọn tun maa ṣe omi i fun un ni ọsibitu kan to wa ni Maryland, niluu Amẹrika. Ọkunrin naa ni, loootọ ni Aṣiwaju wa niluu oyinbo, ko sohun kan to ṣe e, ko si ni ọsibitu kan, bẹẹ ni ko ṣaarẹ, o si maa pade wale laipẹ jọjọ. O ni, o yanilẹnu pe gbogbo igba ti Tinubu ba ti rinrinajo lọ siluu oyinbo, ni wọn maa n parọ iku mọ ọn, bẹẹ ọwọ Ọlọrun ni ẹmi gbogbo ẹda wa.


Awọn akẹkọọ, ajijagbara, oniṣẹ ọwọ naa ti da ẹgbẹ oṣelu silẹ

Ẹgbẹ kan ti a mọ si League of Patriots, ti kọwe si ajọ to n ṣakoso idibo INEC lati foruko ẹgbẹ naa silẹ. Awọn ẹgbẹ ajijagbara, awọn akẹkọọ, awọn oniṣẹ ọwọ, atawọn alẹnulọrọ nidi iṣẹ wọn ni wọn maa wa ninu ẹgbẹ naa. Orukẹ ẹgbẹ yii ni OUR PARTY, idape rẹ si ni OP, bẹẹ ni wọn si tun n lo baalu to n fo gẹgẹ bii ami idanimọ wọn. Ọjọ Tọsde ni wọn fi iwe wọn ranṣẹ si olu ileeṣẹ INEC to wa niluu Abuja. Alaga ẹgbẹ naa lọwọ, Ọgbẹni Mark Adebayọ lo fọrọ naa to awọn oniroyin leti. O ni; ẹgbẹ tuntun ọhun ṣetan ati fun gbogbo awọn ọmọ Naijiria nireti tuntun, ati idagbasoke to lọọrin.


“Awọn mọlẹbi ko nifẹẹ sohun ti wọn n sọ nipa iku Rachael Oniga”

Diakoni-obinrin Toyin Oduṣọtẹ, to jẹ aburo Oloogbe Rachael Oniga ti ṣalaye pe kii ṣe arun korona to n paayan kaakiri agbaye lo pa mama awọn. Obinrin naa ni, inu awọn ko dun si iroyin to n ja kiri ori ẹrọ ayelujara pe korona lo pa oṣere tiata naa, ẹni to ku lẹni ọdun mẹrinlelọgọta, 64. Bo tiẹ jẹ pe aisan ọkan ti wọn lo n yọ obinrin naa lẹnu ni wọn lo pa a, awọn mọlẹbi naa sọ pe awọn ko nifẹẹ si isọkusọ tawọn eeyan n sọ kiri nipa obinrin naa, nitori naa ki wọn jẹ kawọn ṣedaro rẹ ni bonkẹlẹ.


Ojoojumọ lawọn eeyan n beere pe kin ni mo lọọ ṣe lọdọ Ọọni – Olori Naomi

* Iranlọwọ ti mo ri gba ni kekere lo n mu mi ran awọn ọmọde ati obinrin lọwọ * Awọn ọdọ to maa tun Naijiria ṣe maa rọpo awọn agba laipẹ * Iṣẹṣe ko di iṣẹ iranṣẹ mi lọwọ rara, mo ṣi maa n ṣe isọji laafin Morẹnikẹ Naomi Ṣilẹkunọla Ogunwusi ni Olori Ọọni Babatunde Ogunwusi, Ọjaja II. Ọdun mejidinlogun lo ti bẹrẹ iṣẹ ajihinrere, Wolii si ni pẹlu. Oun ni oludasilẹ En-Herald Ministry, ni Akurẹ, l’Ondo. Bẹẹ lo si tun jẹ Aarẹ fun ajọ aladaani kan ti wọn pe ni Women in Need of Guidance Support & WINGS. Ọjọ kejila, oṣu kẹwaa, ọdun 1993 ni wọn bi Yeyeluwa ọjọ kẹtadinlogun, oṣu kẹwaa, ọdun 2018 lo di olori laafin Ọọniriṣa. Laipẹ yii ni Yeyeluwa ba awọn oniroyin sọrọ nipa ohun ti won n se lati fi ran awọn araalu lọwọ, ohun ti wọn sọ lọjọ naa ree Ẹ jẹ ka mọ diẹ nipa ibẹrẹ yin?


Bẹẹ lo si tun jẹ Aarẹ fun ajọ aladaani kan ti wọn pe ni Women in Need of Guidance Support & WINGS. Ọjọ kejila, oṣu kẹwaa, ọdun 1993 ni wọn bi Yeyeluwa ọjọ kẹtadinlogun, oṣu kẹwaa, ọdun 2018 lo di olori laafin Ọọniriṣa. Laipẹ yii ni Yeyeluwa ba awọn oniroyin sọrọ nipa ohun ti won n se lati fi ran awọn araalu lọwọ, ohun ti wọn sọ lọjọ naa ree Ẹ jẹ ka mọ diẹ nipa ibẹrẹ yin? Mo lọ sileewe akọbẹrẹ, iya mi fẹ ka lọ sileewe to dara. Ileewe girama ti mo lọ niya mi ti n ṣiṣẹ, awọn ni wọn n ṣe ounjẹ fun wa. Olori ileewe wa nigba naa, ọmọ ilẹ Ghana ni.


Mo lọ sileewe akọbẹrẹ, iya mi fẹ ka lọ sileewe to dara. Ileewe girama ti mo lọ niya mi ti n ṣiṣẹ, awọn ni wọn n ṣe ounjẹ fun wa. Olori ileewe wa nigba naa, ọmọ ilẹ Ghana ni. Maami lo ba a nigba naa pe oun fẹ ki n wa sileewe wọn, ṣugbọn ko sowo, ki wọn ran oun lọwọ. Ọkunrin naa ba beere lọwọ ẹ pe eelo lo le san, maami ni idaji, idaji owo yii ni maami san titi mo fi jade, ileewe lo san iyooku owo naa. Ohun to fa a ti mo fi yan an laayo lati ran awọn eeyan lọwọ niyẹn.


Maami lo ba a nigba naa pe oun fẹ ki n wa sileewe wọn, ṣugbọn ko sowo, ki wọn ran oun lọwọ. Ọkunrin naa ba beere lọwọ ẹ pe eelo lo le san, maami ni idaji, idaji owo yii ni maami san titi mo fi jade, ileewe lo san iyooku owo naa. Ohun to fa a ti mo fi yan an laayo lati ran awọn eeyan lọwọ niyẹn. Ọkunrin yẹn lo ran mi lọwọ, oun lo kọ mi bi a ṣe n sọ gẹẹsi, gbogbo awọn ẹgbọn mi lo lọ sibẹ, yatọ si akọbi wa. Ọpọ awọn owo to yẹ ka san ni wọn foju fo fun wa. Ohun to fa a ti mo fi yan iṣẹ ti mo n ṣe laayo niyẹn.


Ọkunrin yẹn lo ran mi lọwọ, oun lo kọ mi bi a ṣe n sọ gẹẹsi, gbogbo awọn ẹgbọn mi lo lọ sibẹ, yatọ si akọbi wa. Ọpọ awọn owo to yẹ ka san ni wọn foju fo fun wa. Ohun to fa a ti mo fi yan iṣẹ ti mo n ṣe laayo niyẹn. Mo ranti pe mo ti sọ fun maami ri pe mo fẹẹ da ileewe kan silẹ, ti awọn ọmọ to ba maa wa sibẹ ko ni san owo kan. Ounjẹ ọfẹ, aṣọ ọfẹ ati bẹẹ bẹẹ lọ. Nitori awọn to ku diẹ kaato fun yẹn, awọn lo dara ju ninu gbogbo wa. Beeyan ba fẹẹ wadii ohun kan ṣe ọdọ yin gẹgẹ bii Wolii ni ko wa ni, abi ọdọ Ifa?


Mo ranti pe mo ti sọ fun maami ri pe mo fẹẹ da ileewe kan silẹ, ti awọn ọmọ to ba maa wa sibẹ ko ni san owo kan. Ounjẹ ọfẹ, aṣọ ọfẹ ati bẹẹ bẹẹ lọ. Nitori awọn to ku diẹ kaato fun yẹn, awọn lo dara ju ninu gbogbo wa. Beeyan ba fẹẹ wadii ohun kan ṣe ọdọ yin gẹgẹ bii Wolii ni ko wa ni, abi ọdọ Ifa? Bibeli ni mo mọ, Kristẹni ni wọn bi mi sinu ẹ, ọna ti mo n tọ niyẹn, ohun ti mo si n ṣe niyẹn. Loootọ wọn maa n sọrọ Ifa leti mi, ọkọ mi maa n sọ ọ, awọn to wa laafin naa maa n sọ ọ, ṣugbọn ohun ti mo mọ ti mo si n ṣe ni ẹsin Kristẹni. Ọna teeyan ba mọ lo yẹ ko tọ.


Bibeli ni mo mọ, Kristẹni ni wọn bi mi sinu ẹ, ọna ti mo n tọ niyẹn, ohun ti mo si n ṣe niyẹn. Loootọ wọn maa n sọrọ Ifa leti mi, ọkọ mi maa n sọ ọ, awọn to wa laafin naa maa n sọ ọ, ṣugbọn ohun ti mo mọ ti mo si n ṣe ni ẹsin Kristẹni. Ọna teeyan ba mọ lo yẹ ko tọ. Nitori awọn ọdọbinrin ti wọn n wo yin gẹgẹ bii awokọṣe, bawo ni Ọọni ṣe nawo ifẹ si i yin, bawo ni wọn ṣe dẹnu ifẹ kọ yin, ṣe bo ṣe n ṣẹlẹ laaarin awọn ololufẹ meji ni. Ki si lawọn mọlẹbi yin naa sọ nipa ẹ? Iṣẹ ti mo nifẹ ati maa ṣe lemi gbajumọ.


Nitori awọn ọdọbinrin ti wọn n wo yin gẹgẹ bii awokọṣe, bawo ni Ọọni ṣe nawo ifẹ si i yin, bawo ni wọn ṣe dẹnu ifẹ kọ yin, ṣe bo ṣe n ṣẹlẹ laaarin awọn ololufẹ meji ni. Ki si lawọn mọlẹbi yin naa sọ nipa ẹ? Iṣẹ ti mo nifẹ ati maa ṣe lemi gbajumọ. Ọba ni wọn, nitori naa la o ṣe le fi igbesẹ tiwọn we igbesẹ ti ọmọkunrin to nifẹ ọmọbinrin n gbe, o yatọ sira wọn. Wọn waa ba mi, wọn sọ fun mi pe awọn ti gbadura nipa ẹ, wọn lawọn si maa fun mi laaye kemi naa gbadura nipa ẹ, wọn ni ti mo ba gbadura tan, to ba jẹ ohun kan naa ni Ọlọrun sọ fun mi, a jẹ pe bẹẹ naa ni, ‘ṣugbọn emi Ọọni Ogunwusi nifẹ rẹ o, o si jẹ ẹni to jẹ mi logun pupọ. Awọn mọlẹbi mi naa ran mi lọwọ, wọn gbaruku ti mi, wọn sowọpọ pẹlu mi, wọn si sọ fun mi pe ki n tẹ siwaju pe ti ko ba ri bẹẹ, awọn ṣi wa lẹyin mi.


Ọba ni wọn, nitori naa la o ṣe le fi igbesẹ tiwọn we igbesẹ ti ọmọkunrin to nifẹ ọmọbinrin n gbe, o yatọ sira wọn. Wọn waa ba mi, wọn sọ fun mi pe awọn ti gbadura nipa ẹ, wọn lawọn si maa fun mi laaye kemi naa gbadura nipa ẹ, wọn ni ti mo ba gbadura tan, to ba jẹ ohun kan naa ni Ọlọrun sọ fun mi, a jẹ pe bẹẹ naa ni, ‘ṣugbọn emi Ọọni Ogunwusi nifẹ rẹ o, o si jẹ ẹni to jẹ mi logun pupọ. Awọn mọlẹbi mi naa ran mi lọwọ, wọn gbaruku ti mi, wọn sowọpọ pẹlu mi, wọn si sọ fun mi pe ki n tẹ siwaju pe ti ko ba ri bẹẹ, awọn ṣi wa lẹyin mi. Emi atawọn mọlẹbi mi sunmọ ara gan an, a jọ gba adrua naa ni. Bawo lo ṣe wa ri lara yin? Mi o le gbagbe lae, o ṣi wa lara mi paapaa, ọmọde ni mi.


Emi atawọn mọlẹbi mi sunmọ ara gan an, a jọ gba adrua naa ni. Bawo lo ṣe wa ri lara yin? Mi o le gbagbe lae, o ṣi wa lara mi paapaa, ọmọde ni mi. Erongba mi ni pe awọn agbalagba lo yẹ ko maa ni iru iriri yii, ṣugbọn o bọ si emi ọmọde lọwọ. Ọrọ taa n sọ yii kii ṣe ọrọ ọkunrin ati obinrin lasan, a n sọrọ nipa Ọọni, ọba ilu ti gbogbo eeyan wa layika rẹ, ti wọn di ipo nla mu. Nitori naa mi o le gbagbe alẹ ọjọ ti wọn dẹnukọ mi.


Erongba mi ni pe awọn agbalagba lo yẹ ko maa ni iru iriri yii, ṣugbọn o bọ si emi ọmọde lọwọ. Ọrọ taa n sọ yii kii ṣe ọrọ ọkunrin ati obinrin lasan, a n sọrọ nipa Ọọni, ọba ilu ti gbogbo eeyan wa layika rẹ, ti wọn di ipo nla mu. Nitori naa mi o le gbagbe alẹ ọjọ ti wọn dẹnukọ mi. Ṣe ipo ti ẹ wa lonii lo sọ yin deni to nifẹẹ awọn ọmọde ati obinrin ni, abi ifẹ yii ti wa lara yin tipẹ? O ti wa lara mi tipẹ o, bẹẹ naa lo si jẹ ohun ti Ọọni fẹran ti wọn si ri ninu mi. Lati kekere ni mo ti n ṣe e pẹlu awọn obinrin, awọn ọmọde, atawọn ọkunrin paapaa.


Ṣe ipo ti ẹ wa lonii lo sọ yin deni to nifẹẹ awọn ọmọde ati obinrin ni, abi ifẹ yii ti wa lara yin tipẹ? O ti wa lara mi tipẹ o, bẹẹ naa lo si jẹ ohun ti Ọọni fẹran ti wọn si ri ninu mi. Lati kekere ni mo ti n ṣe e pẹlu awọn obinrin, awọn ọmọde, atawọn ọkunrin paapaa. Eyi lo mu mi gba awọn ọdọmọde niyanju pe ki wọn ma ṣe gbe igbesẹ kan laye la i jẹ pe o nidii ti wọn fi n gbe igbesẹ ọhun. Mo mọ nnkan ti mo fẹẹ ṣe fawọn eeyan, mo si mọ irin ti mo fẹẹ rin, nitori naa nigba ti Ọọni waa ba mi, mo ri i gẹgẹ bii anfani lati gbe igbesẹ ti mo fẹẹ gbe laye. Asiko wo lẹ mọ pe ohun ti Ọlọrun yan fun yin lati ṣe niyi, ati pe bawo lẹ ṣe mọ pe ipe ti Ọlọrun pe yin si niyi?


Eyi lo mu mi gba awọn ọdọmọde niyanju pe ki wọn ma ṣe gbe igbesẹ kan laye la i jẹ pe o nidii ti wọn fi n gbe igbesẹ ọhun. Mo mọ nnkan ti mo fẹẹ ṣe fawọn eeyan, mo si mọ irin ti mo fẹẹ rin, nitori naa nigba ti Ọọni waa ba mi, mo ri i gẹgẹ bii anfani lati gbe igbesẹ ti mo fẹẹ gbe laye. Asiko wo lẹ mọ pe ohun ti Ọlọrun yan fun yin lati ṣe niyi, ati pe bawo lẹ ṣe mọ pe ipe ti Ọlọrun pe yin si niyi? Mo mọ daadaa, tori mo yatọ sawọn ẹlẹgbẹ mi. Mo le sọ pe akanda ẹda ni mi. Lati ileewe pamari ni mo ti n ṣe nnkan yatọ, nigba naa mi o kii ṣere bii awọn ọmọde, bii ka maa fi iyẹpẹ ṣere, rara o, mi o kii ṣe iru ere yẹn, mo kan maa lọọ jokoo sibi kan, mo maa bẹrẹ si i kawe, ohun ti mo n ṣe nigba naa niyẹn.


Mo mọ daadaa, tori mo yatọ sawọn ẹlẹgbẹ mi. Mo le sọ pe akanda ẹda ni mi. Lati ileewe pamari ni mo ti n ṣe nnkan yatọ, nigba naa mi o kii ṣere bii awọn ọmọde, bii ka maa fi iyẹpẹ ṣere, rara o, mi o kii ṣe iru ere yẹn, mo kan maa lọọ jokoo sibi kan, mo maa bẹrẹ si i kawe, ohun ti mo n ṣe nigba naa niyẹn. Mo ranti ọjọ kan ti mo sọ fun maami pe; mo maa bẹrẹ iṣẹ iranṣẹ mi laipẹ o. Maami wo mi, pe kin ni mo n sọ lẹnu yii. Ṣugbọn lọdun yẹn gan an ni mo jade ti mo si bẹrẹ iṣẹ iranṣẹ mi, ni ọdun 2011 ninu oṣu kẹwaa ọdun, ọdun ti mo sọrọ yẹn naa ni mo bẹrẹ iṣẹ iranṣẹ mi. Wọn ni ẹ maa n ṣe isọji laafin, ṣe loootọ ni?


Mo ranti ọjọ kan ti mo sọ fun maami pe; mo maa bẹrẹ iṣẹ iranṣẹ mi laipẹ o. Maami wo mi, pe kin ni mo n sọ lẹnu yii. Ṣugbọn lọdun yẹn gan an ni mo jade ti mo si bẹrẹ iṣẹ iranṣẹ mi, ni ọdun 2011 ninu oṣu kẹwaa ọdun, ọdun ti mo sọrọ yẹn naa ni mo bẹrẹ iṣẹ iranṣẹ mi. Wọn ni ẹ maa n ṣe isọji laafin, ṣe loootọ ni? Bẹẹ ni, ninu ọgba Afeworan la ti n ṣe e, ibẹ ni Oduduwa sọkalẹ si laye igba yẹn. A ṣe isọji nibẹ looootọ, ọpọ eeyan ni wọn si farahan nibẹ, bo tiẹ jẹ pe iye awọn ti a lero pe wọn maa wa, ero to wa sibẹ ju bẹẹ lọ. Awọn oloye wa nibẹ, awọn oniṣẹṣẹ naa wa nibẹ, awọn musulumi naa wa nibẹ.


Bẹẹ ni, ninu ọgba Afeworan la ti n ṣe e, ibẹ ni Oduduwa sọkalẹ si laye igba yẹn. A ṣe isọji nibẹ looootọ, ọpọ eeyan ni wọn si farahan nibẹ, bo tiẹ jẹ pe iye awọn ti a lero pe wọn maa wa, ero to wa sibẹ ju bẹẹ lọ. Awọn oloye wa nibẹ, awọn oniṣẹṣẹ naa wa nibẹ, awọn musulumi naa wa nibẹ. Bi anfaani ba tun wa, iru awọn nnkan bẹẹ yẹn gbọdọ maa waye loorekoore. Biru awọn nnkan bayii ba n ṣẹlẹ, ko ni si ija laarin awọn ẹlẹsin. Ọna ti a le gba ṣapejuwe ara wa lai ba ara wa ja, la i si ogun niyẹn.


Bi anfaani ba tun wa, iru awọn nnkan bẹẹ yẹn gbọdọ maa waye loorekoore. Biru awọn nnkan bayii ba n ṣẹlẹ, ko ni si ija laarin awọn ẹlẹsin. Ọna ti a le gba ṣapejuwe ara wa lai ba ara wa ja, la i si ogun niyẹn. Ju gbogbo ẹ lọ, a gbọdọ maa bu ọla fun ara wa. Ki lawọn ipenija yin gẹgẹ bii Olori Ọọni? Meji ni wọn: Ko ti i ye awọn eeyan, gẹgẹ bii Wolii kristẹni, awọn eeyan ṣi n beere lọwọ ara wọn pe ki lo lọọ ṣe laafin.


Ju gbogbo ẹ lọ, a gbọdọ maa bu ọla fun ara wa. Ki lawọn ipenija yin gẹgẹ bii Olori Ọọni? Meji ni wọn: Ko ti i ye awọn eeyan, gẹgẹ bii Wolii kristẹni, awọn eeyan ṣi n beere lọwọ ara wọn pe ki lo lọọ ṣe laafin. Awọn kan naa ṣi n wo o pe kii ṣe ara awọn. Awọn eeyan ko mọ iru eeyan ti mo jẹ, wọn ko mọ pe ẹni to ba gbe iru igbesẹ yii, o ni idi to fi ṣe bẹẹ. Ekeji ni, awọn ẹbẹ fun iranlọwọ to maa n wa ni gbogbo igba.


Awọn kan naa ṣi n wo o pe kii ṣe ara awọn. Awọn eeyan ko mọ iru eeyan ti mo jẹ, wọn ko mọ pe ẹni to ba gbe iru igbesẹ yii, o ni idi to fi ṣe bẹẹ. Ekeji ni, awọn ẹbẹ fun iranlọwọ to maa n wa ni gbogbo igba. Ohun tawọn eeyan n beere lọwọ mi ju ohun to n wa si ikawọ mi lọ, iyẹn ni pe ohun taa lagbara lati ṣe ko to nnkan rara. A gbọdọ maa ran awọn to wa nipo ati laafin lọwọ. Gbogbo wa la si niṣẹ lati ṣe nibẹ.


Ohun tawọn eeyan n beere lọwọ mi ju ohun to n wa si ikawọ mi lọ, iyẹn ni pe ohun taa lagbara lati ṣe ko to nnkan rara. A gbọdọ maa ran awọn to wa nipo ati laafin lọwọ. Gbogbo wa la si niṣẹ lati ṣe nibẹ. Laye atijọ, awọn eeyan maa n gbe nnkan lọ saafin ni, ṣugbọn lasiko yii; awọn eeyan maa n wa saafin lati waa gba ni. Nitori naa lawọn eeyan t’Ọlọrun bukun fun ṣe gbọdọ maa ran aafin lọwọ. Nitori aafin lo rọrun fawọn eeyan lati wa iranlọwọ wa.


Laye atijọ, awọn eeyan maa n gbe nnkan lọ saafin ni, ṣugbọn lasiko yii; awọn eeyan maa n wa saafin lati waa gba ni. Nitori naa lawọn eeyan t’Ọlọrun bukun fun ṣe gbọdọ maa ran aafin lọwọ. Nitori aafin lo rọrun fawọn eeyan lati wa iranlọwọ wa. Lọna wo lẹ n gba ran awọn eeyan lọwọ? Ọpọ awọn ọmọ ni mo ni nileewe ti mo n sanwo ileewe wọn, bẹẹ naa lo si ri fun Ọọni to jẹ ọkọ mi naa, ọpọ awọn eeyan ni wọn n ṣe iwe ẹkọ ọfẹ fun, ti wọn n sanwo ileewe wọn. Wọn pọ.


Lọna wo lẹ n gba ran awọn eeyan lọwọ? Ọpọ awọn ọmọ ni mo ni nileewe ti mo n sanwo ileewe wọn, bẹẹ naa lo si ri fun Ọọni to jẹ ọkọ mi naa, ọpọ awọn eeyan ni wọn n ṣe iwe ẹkọ ọfẹ fun, ti wọn n sanwo ileewe wọn. Wọn pọ. A tun fẹẹ ṣe si i, ko yẹ kinu awọn eeyan to wa layika wa maa bajẹ. Iru eeyan wo l’Ọọni? Ẹ o le sọ pe iru eeyan bayii ni o. Bi ẹ ba sọ pe eeyan bayii ni lonii, bo ba dọla, yoo tun gbe nnkan mi in yo fun yin.


A tun fẹẹ ṣe si i, ko yẹ kinu awọn eeyan to wa layika wa maa bajẹ. Iru eeyan wo l’Ọọni? Ẹ o le sọ pe iru eeyan bayii ni o. Bi ẹ ba sọ pe eeyan bayii ni lonii, bo ba dọla, yoo tun gbe nnkan mi in yo fun yin. Ojoojumo ni mo n mọ ohun ọtun nipa ẹ. O fẹran kinu rẹ ṣaa maa dun. Ko fẹ keeyan banujẹ, o fẹẹ maa wa laarin awọn eeyan kinu rẹ maa dun. Ṣugbọn, ipo ko gba a laaye kawọn eeyan maa fọwọ kan an bi wọn ti fẹ.


Ojoojumo ni mo n mọ ohun ọtun nipa ẹ. O fẹran kinu rẹ ṣaa maa dun. Ko fẹ keeyan banujẹ, o fẹẹ maa wa laarin awọn eeyan kinu rẹ maa dun. Ṣugbọn, ipo ko gba a laaye kawọn eeyan maa fọwọ kan an bi wọn ti fẹ. Kin ni nnkan ti ẹ le sọ nipa Naijiria ati l’Afrika? Ohun rere, ohun ọtun maa jade nilẹ yii laipẹ. Ọpọ awọn ohun rere ni Ọlọrun ti gbin silẹ wa ni Afrika, Ọlọrun ti fun wa lọpọlọ, awọn eeyan to lọpọlọ pọ daadaa niluu yii, bo tiẹ jẹ pe ọpọlọ naa lawọn kan n lo lati fi jale, ṣugbọn ẹ jẹ ka sọ fun awọn agba wa pe ki wọn maa palẹmọ, tori awọn eeyan tuntun maa dide laipẹ ti wọn si maa gbajọba, laipẹ rara, nitori naa ki wọn maa kẹru wọn o!


Kin ni nnkan ti ẹ le sọ nipa Naijiria ati l’Afrika? Ohun rere, ohun ọtun maa jade nilẹ yii laipẹ. Ọpọ awọn ohun rere ni Ọlọrun ti gbin silẹ wa ni Afrika, Ọlọrun ti fun wa lọpọlọ, awọn eeyan to lọpọlọ pọ daadaa niluu yii, bo tiẹ jẹ pe ọpọlọ naa lawọn kan n lo lati fi jale, ṣugbọn ẹ jẹ ka sọ fun awọn agba wa pe ki wọn maa palẹmọ, tori awọn eeyan tuntun maa dide laipẹ ti wọn si maa gbajọba, laipẹ rara, nitori naa ki wọn maa kẹru wọn o!


“Laye atijọ ni apọnmita ki i ṣọọti, ọpọ wa lo ti lu ileeṣẹ wọn ta ni gbanjo”

* Ijọba ko fojuure wo wa, bẹẹ lawọn tọọgi adugbo naa ko jọ ka sinmi rara Oloye Christopher Bassey ni Aarẹ ẹgbẹ awọn to n ṣe omi inu ọra, taa mọ si piọ wọta, ati inu ike, eyi ti a mọ si Guild of Water Purifiers and Researchers of Nigeria(GOWPARN)Laipẹ yii ni wọn gbalejo ikọ Aṣejere nibi ti a ti fọrọwerọ pẹlu wọn lori ẹkunwo to de ba owo omi mimu. Laye atijọ lawọn maa n sọ ọ wipe apọnmita ki i ṣọọti, ṣugbọn ṣe bẹẹ ni, awọn nnkan wọnyi pẹlu ipenija tawọn to n ṣiṣẹ naa n koju ni Aarẹ ẹgbẹ pẹlu awọn isọngbe rẹ; Alagba Solomon Ọladimeji ati Alagba Don Collins ba Olootu, SAM AKINROLE ati KẸMI ỌLANIPẸKUN sọ nibi ipade naa to waye nileeṣẹ wọn. Ẹ farabalẹ ka idi ti owo omi piọ wọta fi gbowo lori. Ki lo fa a ti ẹ fi fowo kun owo omi, ṣe dọla naa lo fa a ni? Bi ẹ ba rẹni to n sọ fun yin pe nnkan ṣẹnure lọdọ awa oni piọ wọta, irọ lo n pa o. Ko too di pe arun Korona de, ẹẹdẹgbẹta o din ni ogun naira(N480)la n ra lailọọnu tẹlẹ fun kilo kan. Kilo kan yii la maa yọ baagi mejidinlọgbọn, ṣugbọn laarin arun yẹn ni owo yẹn lọ soke, a waa n ra a ni ẹgbẹrun kan o le ẹẹdẹgbẹrin naira (N1700) Ṣugbọn ele to gun ori lailọọnu yii, iye baagi kan naa la si fi n yọ ọ. Njẹ ẹ sọ fun awọn araalu pe ẹ fẹẹ fowo kun owo omi, gẹgẹ bi awọn oni burẹẹdi ṣe maa n ṣe tiwọn? Njẹ awọn to n ṣe iyẹfun fulawa maa n sọ fun awọn araalu pe a ti fẹẹ fowo kun owo fulawa.


Ki lo fa a ti ẹ fi fowo kun owo omi, ṣe dọla naa lo fa a ni? Bi ẹ ba rẹni to n sọ fun yin pe nnkan ṣẹnure lọdọ awa oni piọ wọta, irọ lo n pa o. Ko too di pe arun Korona de, ẹẹdẹgbẹta o din ni ogun naira(N480)la n ra lailọọnu tẹlẹ fun kilo kan. Kilo kan yii la maa yọ baagi mejidinlọgbọn, ṣugbọn laarin arun yẹn ni owo yẹn lọ soke, a waa n ra a ni ẹgbẹrun kan o le ẹẹdẹgbẹrin naira (N1700) Ṣugbọn ele to gun ori lailọọnu yii, iye baagi kan naa la si fi n yọ ọ. Njẹ ẹ sọ fun awọn araalu pe ẹ fẹẹ fowo kun owo omi, gẹgẹ bi awọn oni burẹẹdi ṣe maa n ṣe tiwọn? Njẹ awọn to n ṣe iyẹfun fulawa maa n sọ fun awọn araalu pe a ti fẹẹ fowo kun owo fulawa. Bi ko ba ri bẹẹ, ki lo de to jẹ awa taa n ṣe omi la maa sọ fun awọn araalu, ko yẹ ko ri bẹẹ, awọn to n ta omi lo yẹ ko sọ fun awọn araalu. Ẹ jẹ ka sọ fun awọn araalu pe ileeṣẹ to n ṣe lailọọnu kan ṣoṣo lo wa nilẹ wa, niluu Pọta, bẹẹ ijọba ti ta ileeṣẹ naa fun awọn ara India. N lo fi jẹ pe ilẹ okeere la ti n ko ohun eelo taa fi n ṣe lailọọnu yii wa silẹ wa nibi.


Bi ko ba ri bẹẹ, ki lo de to jẹ awa taa n ṣe omi la maa sọ fun awọn araalu, ko yẹ ko ri bẹẹ, awọn to n ta omi lo yẹ ko sọ fun awọn araalu. Ẹ jẹ ka sọ fun awọn araalu pe ileeṣẹ to n ṣe lailọọnu kan ṣoṣo lo wa nilẹ wa, niluu Pọta, bẹẹ ijọba ti ta ileeṣẹ naa fun awọn ara India. N lo fi jẹ pe ilẹ okeere la ti n ko ohun eelo taa fi n ṣe lailọọnu yii wa silẹ wa nibi. Iye tawọn to n ṣe e nibi n ta a, naa lawọn to n ko o wọle n ta a. Ohun ti dọla naa n sọ nita ko ṣe e fẹnusọ, gbogbo wa naa la si mọ nipa nnkan ti a n sọ yii. Eelo la n ra dọla tẹlẹ, eelo la n ra a bayii? Ohun ti ẹ n sọ ni pe bi ẹ ba tẹ siwaju pẹlu iye ti ẹ n ta piọ wọta tẹlẹ, ẹ o le jere kankan?


Iye tawọn to n ṣe e nibi n ta a, naa lawọn to n ko o wọle n ta a. Ohun ti dọla naa n sọ nita ko ṣe e fẹnusọ, gbogbo wa naa la si mọ nipa nnkan ti a n sọ yii. Eelo la n ra dọla tẹlẹ, eelo la n ra a bayii? Ohun ti ẹ n sọ ni pe bi ẹ ba tẹ siwaju pẹlu iye ti ẹ n ta piọ wọta tẹlẹ, ẹ o le jere kankan? Ko si bi a ṣe fẹẹ jere rara, ẹyin naa ẹ ṣiro iye owo to gun kilo lailọọnu kan bi a ba tẹ siwaju lati maa ta a ni aadọta naira, tori ko si nnkan ti a dinku. Ibeere mi ni pe njẹ ẹ sọ fẹnikẹni, boya ijọba, tori ojiji lẹ fi kun owo naa? Ko ṣee ṣe fun mama to n ta ata lọja lati sọ fun awọn araalu pe oun fẹẹ fi kun owo ata o, ohun to ra lọja lo n ta, bo ṣe ri fun ẹni to n ta iṣu niyẹn, bo si ṣe ri fun ọpọ awọn to n ta ọja lọja niyẹn.


Ko si bi a ṣe fẹẹ jere rara, ẹyin naa ẹ ṣiro iye owo to gun kilo lailọọnu kan bi a ba tẹ siwaju lati maa ta a ni aadọta naira, tori ko si nnkan ti a dinku. Ibeere mi ni pe njẹ ẹ sọ fẹnikẹni, boya ijọba, tori ojiji lẹ fi kun owo naa? Ko ṣee ṣe fun mama to n ta ata lọja lati sọ fun awọn araalu pe oun fẹẹ fi kun owo ata o, ohun to ra lọja lo n ta, bo ṣe ri fun ẹni to n ta iṣu niyẹn, bo si ṣe ri fun ọpọ awọn to n ta ọja lọja niyẹn. Bo ṣe ri kaakiri niyẹn. Ko si bi a ṣe fẹẹ maa sọ kaakiri fun awọn araalu pe a fẹẹ fi kun owo omi, ohun ti a ra lọja la n ta. Ibo ni wahala wa gan an?


Bo ṣe ri kaakiri niyẹn. Ko si bi a ṣe fẹẹ maa sọ kaakiri fun awọn araalu pe a fẹẹ fi kun owo omi, ohun ti a ra lọja la n ta. Ibo ni wahala wa gan an? Ọpọ igba lo jẹ pe ṣe la maa na owo lori iṣẹ yii, tori kii ṣe ohun to pe rara, ko too di pe arun Korona de niyẹn o. Loootọ korona koba wa, ṣugbọn wahala ti wa nilẹ tẹlẹ, tori ohun tijọba n foju wa ri naa ko daa. Lasiko isede korona yẹn ni awọn banki agba ilẹ wa, iyẹn CBN tun sọ pe awọn ko ni maa ta owo dọla fun awọn to fẹẹ maa lọọ ra kẹmika nilẹ okeere mọ. Ẹ jẹ ki n sare sọ fun yin pe kẹmika taa fi n ṣe lailọọnu yẹn, resin ni wọn n pe e, ilẹ okeere ni wọn ti n lọọ ko o wa, ohun ni banki wa sọ pe awọn ko ni fun wa lowo dọla fi ra mọ, tori naa, ọdọ awọn aboki lawọn to n ra a ti n lọọ ra a. Idi ti CBN ṣe sọ bẹẹ ni pe, wọn ni awọn nnkan tẹnu n jẹ nikan lawọn fẹẹ maa ta dọla fun, wọn ko mọ pe kẹmika taa fi n ṣe lailọọnu yii, ni a n lo fun awọn piọ wọta wa, bi ko ba si lailọọnu yẹn, a o le ṣe omi inu ọra, piọ wọta, bi ko ba si si piọ wọta, kọlẹra de niyẹn.


Ọpọ igba lo jẹ pe ṣe la maa na owo lori iṣẹ yii, tori kii ṣe ohun to pe rara, ko too di pe arun Korona de niyẹn o. Loootọ korona koba wa, ṣugbọn wahala ti wa nilẹ tẹlẹ, tori ohun tijọba n foju wa ri naa ko daa. Lasiko isede korona yẹn ni awọn banki agba ilẹ wa, iyẹn CBN tun sọ pe awọn ko ni maa ta owo dọla fun awọn to fẹẹ maa lọọ ra kẹmika nilẹ okeere mọ. Ẹ jẹ ki n sare sọ fun yin pe kẹmika taa fi n ṣe lailọọnu yẹn, resin ni wọn n pe e, ilẹ okeere ni wọn ti n lọọ ko o wa, ohun ni banki wa sọ pe awọn ko ni fun wa lowo dọla fi ra mọ, tori naa, ọdọ awọn aboki lawọn to n ra a ti n lọọ ra a. Idi ti CBN ṣe sọ bẹẹ ni pe, wọn ni awọn nnkan tẹnu n jẹ nikan lawọn fẹẹ maa ta dọla fun, wọn ko mọ pe kẹmika taa fi n ṣe lailọọnu yii, ni a n lo fun awọn piọ wọta wa, bi ko ba si lailọọnu yẹn, a o le ṣe omi inu ọra, piọ wọta, bi ko ba si si piọ wọta, kọlẹra de niyẹn. Ibẹ gan an nidaamu ti bẹrẹ fun awọn to n ṣiṣẹ yẹn, tori ọdọ awọn mọla ni wọn ti n lọọ ra dọla ti wọn fi maa ra kẹmika resin lati ilẹ okeere, ẹyin naa si mọ iye ti wọn n ra dọla lọdọ wọn. Iye ti CBN n ta dọla ko pọ rara to iye ti awọn aboki n ta a. Njẹ ẹ fi to banki ilẹ wa CBN leti? Ṣebi awọn naa mọ, ṣebi oṣu mẹta mẹta ni wọn n gbe aṣẹ yii jade, ki lẹ tun fẹ ki a ṣe, wọn mọ, oriṣii lẹta la ti kọ si wọn.


Ibẹ gan an nidaamu ti bẹrẹ fun awọn to n ṣiṣẹ yẹn, tori ọdọ awọn mọla ni wọn ti n lọọ ra dọla ti wọn fi maa ra kẹmika resin lati ilẹ okeere, ẹyin naa si mọ iye ti wọn n ra dọla lọdọ wọn. Iye ti CBN n ta dọla ko pọ rara to iye ti awọn aboki n ta a. Njẹ ẹ fi to banki ilẹ wa CBN leti? Ṣebi awọn naa mọ, ṣebi oṣu mẹta mẹta ni wọn n gbe aṣẹ yii jade, ki lẹ tun fẹ ki a ṣe, wọn mọ, oriṣii lẹta la ti kọ si wọn. Kii ṣe eyi nikan o, awọn NAFDAC naa tun fi kun owo ti wọn n gba lọwọ wa lati ẹgbẹrun lọna aadọta naira, (N50,000) si ẹgbẹrun lọna Aadọjọ naira, (N150,000), bẹẹ naa ni baagi taa n ko awọn piọ wọta yẹn si naa gbowo lori lati naira meji si naira meje. Wahala nla lo jẹ fun wa, kii ṣe ẹjọ wa pe a fi kun owo omi rara. Ọpọ awọn to n ṣiṣẹ yii ni wọn ti sa kuro, wọn ko le duro rara, ọpọ lo ti ta manṣinni wọn danu, tori owo naa ko pe mọ rara.


Kii ṣe eyi nikan o, awọn NAFDAC naa tun fi kun owo ti wọn n gba lọwọ wa lati ẹgbẹrun lọna aadọta naira, (N50,000) si ẹgbẹrun lọna Aadọjọ naira, (N150,000), bẹẹ naa ni baagi taa n ko awọn piọ wọta yẹn si naa gbowo lori lati naira meji si naira meje. Wahala nla lo jẹ fun wa, kii ṣe ẹjọ wa pe a fi kun owo omi rara. Ọpọ awọn to n ṣiṣẹ yii ni wọn ti sa kuro, wọn ko le duro rara, ọpọ lo ti ta manṣinni wọn danu, tori owo naa ko pe mọ rara. Ẹlomii ninu wa ti ko iye to to ọgọrun un miliọnu naira sori rẹ, sibẹ ko ti i si nnkan ti wọn ri mu jade, ọpọ lo lọọ yawo ni banki, ti wọn ti ko sinu wahala bayii. Ọgbọn wo le wa fẹẹ da si? Ko si nnkan ti a le ṣe si i, afi ki ijọba ran wa lọwọ, tori ohun to n ṣẹlẹ yii lo n fun awọn ayederu to wa laarin wa ni agbara, paapaa lasiko ẹrun, tori awọn eeyan kii kọbi ara si omi ti wọn ba mu lasiko ẹrun, tori ongbẹ n gbẹ wọn, ṣugbọn ko ri bẹẹ lasiko ojo, tori naa lawọn ayederu yẹn ṣe pọ lasiko ẹrun.


Ẹlomii ninu wa ti ko iye to to ọgọrun un miliọnu naira sori rẹ, sibẹ ko ti i si nnkan ti wọn ri mu jade, ọpọ lo lọọ yawo ni banki, ti wọn ti ko sinu wahala bayii. Ọgbọn wo le wa fẹẹ da si? Ko si nnkan ti a le ṣe si i, afi ki ijọba ran wa lọwọ, tori ohun to n ṣẹlẹ yii lo n fun awọn ayederu to wa laarin wa ni agbara, paapaa lasiko ẹrun, tori awọn eeyan kii kọbi ara si omi ti wọn ba mu lasiko ẹrun, tori ongbẹ n gbẹ wọn, ṣugbọn ko ri bẹẹ lasiko ojo, tori naa lawọn ayederu yẹn ṣe pọ lasiko ẹrun. Awọn nnkan ti mo ka silẹ yii lo si n fun wọn lagbara. Awọn wo lo n gbogun ti awọn ayederu yii? Ijọba mọ wọn, awa naa mọ wọn, ṣugbọn bi ẹ ba tọka wọn funjọba, abi fun awọn ọlọpaa, o ṣee ṣe ko jẹ pe ẹyin gan an lẹ maa foriko wahala yẹn.


Awọn nnkan ti mo ka silẹ yii lo si n fun wọn lagbara. Awọn wo lo n gbogun ti awọn ayederu yii? Ijọba mọ wọn, awa naa mọ wọn, ṣugbọn bi ẹ ba tọka wọn funjọba, abi fun awọn ọlọpaa, o ṣee ṣe ko jẹ pe ẹyin gan an lẹ maa foriko wahala yẹn. A fun awọn ajọ NAFDAC lawọn eeyan wa pe ki wọn lọ kaakiri lati mu awọn ayederu to wa laarin wa, ṣugbọn awọn ajọ yii ko ṣe ohun to yẹ ki wọn ṣe. A n gbiyanju lati le won danu, ṣugbọn kii ṣe iṣẹ wa, a o le lọọ tilẹkun ileeṣẹ onileeṣẹ, koda awọn ajọ NAFDAC yii gan an lo tun n tu aṣiri fun awọn ayederu, tori owo. Ta la maa di eru ẹbi le lori bayii?


A fun awọn ajọ NAFDAC lawọn eeyan wa pe ki wọn lọ kaakiri lati mu awọn ayederu to wa laarin wa, ṣugbọn awọn ajọ yii ko ṣe ohun to yẹ ki wọn ṣe. A n gbiyanju lati le won danu, ṣugbọn kii ṣe iṣẹ wa, a o le lọọ tilẹkun ileeṣẹ onileeṣẹ, koda awọn ajọ NAFDAC yii gan an lo tun n tu aṣiri fun awọn ayederu, tori owo. Ta la maa di eru ẹbi le lori bayii? Ijọba ni! Kani wọn ko yọ kẹmika rira yii kuro ninu awọn nnkan teeyan le fi owo ra lọdọ wọn, to fi di pe ọwọ awọn aboki la ti n ra dọla, a o ni ri iru wahala yii. Njẹ awọn eeyan n gbe omi inu ọra yii wọle lati ilẹ okeere?


Ijọba ni! Kani wọn ko yọ kẹmika rira yii kuro ninu awọn nnkan teeyan le fi owo ra lọdọ wọn, to fi di pe ọwọ awọn aboki la ti n ra dọla, a o ni ri iru wahala yii. Njẹ awọn eeyan n gbe omi inu ọra yii wọle lati ilẹ okeere? KI Buhari too de, awọn eeyan n ṣe bẹẹ. Dora Akunyili lo fagile e, tori wọn maa n ko o wọle tẹlẹ. Iya yẹn lo ni ka fun awọn eeyan ni lasẹnsi ki wọn maa ṣe omi nilẹ wa nibi.


KI Buhari too de, awọn eeyan n ṣe bẹẹ. Dora Akunyili lo fagile e, tori wọn maa n ko o wọle tẹlẹ. Iya yẹn lo ni ka fun awọn eeyan ni lasẹnsi ki wọn maa ṣe omi nilẹ wa nibi. Manṣinni taa n lo tẹlẹ ti di owo gọbọi bayii, miliọnu miliọnu naira la n ra awọn manṣinni yẹn lọwọ yii. Ohun to yẹ kijọba ṣe fun wa ni wọn ko ṣe. Awọn owo tijọba n gba lọwọ yii naa, njẹ ẹ ṣalaye fun wọn pe awọn nnkan wọnyi n kọba ọrọ aje yin?


Manṣinni taa n lo tẹlẹ ti di owo gọbọi bayii, miliọnu miliọnu naira la n ra awọn manṣinni yẹn lọwọ yii. Ohun to yẹ kijọba ṣe fun wa ni wọn ko ṣe. Awọn owo tijọba n gba lọwọ yii naa, njẹ ẹ ṣalaye fun wọn pe awọn nnkan wọnyi n kọba ọrọ aje yin? Bẹẹ ni, igba kan ni ajọ kan bẹrẹ si i gba owo lọwọ wa, ṣugbọn a fẹjọ sun ijọba, wọn si ni ki wọn dẹkun ati maa yọ wa lẹnu. Oriṣii awọn gbendeke ni wọn fun wa nigba yẹn, awọn nnkan to n ni awọn onileeṣẹ lara, awọn nnkan yẹn n fa ọwọ aago sẹyin ni, tori ijọba kọ lo da ileeṣẹ silẹ fun wa. Bẹẹ lawọn kansu naa maa wa pẹlu tiwọn, awọn iṣẹ ti wọn ko ṣe ni wọn fẹẹ gbowo ẹ. Awọn ti Alausa naa maa wa, bẹẹ lawọn tọọgi naa n gba tiwọn, o niye ti wọn n gba lọwọ awọn mọto wa lojoojumọ, ẹgbẹrun meji naira ni wọn n gba lọwọ wa.


Bẹẹ ni, igba kan ni ajọ kan bẹrẹ si i gba owo lọwọ wa, ṣugbọn a fẹjọ sun ijọba, wọn si ni ki wọn dẹkun ati maa yọ wa lẹnu. Oriṣii awọn gbendeke ni wọn fun wa nigba yẹn, awọn nnkan to n ni awọn onileeṣẹ lara, awọn nnkan yẹn n fa ọwọ aago sẹyin ni, tori ijọba kọ lo da ileeṣẹ silẹ fun wa. Bẹẹ lawọn kansu naa maa wa pẹlu tiwọn, awọn iṣẹ ti wọn ko ṣe ni wọn fẹẹ gbowo ẹ. Awọn ti Alausa naa maa wa, bẹẹ lawọn tọọgi naa n gba tiwọn, o niye ti wọn n gba lọwọ awọn mọto wa lojoojumọ, ẹgbẹrun meji naira ni wọn n gba lọwọ wa. Iyẹn ni pe ẹgbẹrun lọna ọgọta naira la n san fun wọn loṣu, mọto kan niyẹn o. Awọn ọlọpaa naa n ṣe tiwọn, awọn VIO, ati bẹẹ bẹẹ lọ. Njẹ ẹ le fi gbogbo ẹnu sọ pe owo omi tita yii ko pe mọ? Ijọba gbọdọ ran wa lọwọ pẹlu gbogbo awọn nnkan ti a la kalẹ yii.


Iyẹn ni pe ẹgbẹrun lọna ọgọta naira la n san fun wọn loṣu, mọto kan niyẹn o. Awọn ọlọpaa naa n ṣe tiwọn, awọn VIO, ati bẹẹ bẹẹ lọ. Njẹ ẹ le fi gbogbo ẹnu sọ pe owo omi tita yii ko pe mọ? Ijọba gbọdọ ran wa lọwọ pẹlu gbogbo awọn nnkan ti a la kalẹ yii. Tẹlẹ owo to niye lori ni, ṣugbọn a ko le fi gbogbo ẹnu sọ pe o si niye lori, ijọba gbọdọ ran awọn to n ṣe iṣẹ yii lọwọ, tori ijọba ko le da nikan pese omi fun gbogbo araalu, ṣugbọn ti wọn ko ba fẹ ki arun onigba meji kọlẹra yọ awọn araalu lẹnu. Ọpọ awọn to n ṣe omi piọ wọta ni wọn ti n gbero ati lọọ darapọ mọ awọn to n ṣe ọti ẹlẹrindodo, tori o pe lati ṣe iru owo bẹẹ ju owo omi lọ, wahala naa ti pọ ju. Lọrọ kan, ko niye lori mọ bayii o!


Tẹlẹ owo to niye lori ni, ṣugbọn a ko le fi gbogbo ẹnu sọ pe o si niye lori, ijọba gbọdọ ran awọn to n ṣe iṣẹ yii lọwọ, tori ijọba ko le da nikan pese omi fun gbogbo araalu, ṣugbọn ti wọn ko ba fẹ ki arun onigba meji kọlẹra yọ awọn araalu lẹnu. Ọpọ awọn to n ṣe omi piọ wọta ni wọn ti n gbero ati lọọ darapọ mọ awọn to n ṣe ọti ẹlẹrindodo, tori o pe lati ṣe iru owo bẹẹ ju owo omi lọ, wahala naa ti pọ ju. Lọrọ kan, ko niye lori mọ bayii o! Koda awọn ileeṣẹ nla ti wọn n ṣe e naa, ohun kekere kọ ni wọn n ri o, bẹẹ lawọn araalu si gbọdọ kiyesi omi ti wọn n mu. Ki lọna abayọ? A n gbero ati ṣe ipagọ titi oṣu kọkanla, a n reti gomina Eko, ajọ NAFDAC, ajọ FIIRO, awọn to n gba owo ori, FIRS, ati LIRS, bi a ṣe le din wahala owo ori ku fun awọn to n ṣe iṣẹ yẹn, awọn nnkan ti a fẹẹ korajọ lati jirooro le lori niyẹn.


Koda awọn ileeṣẹ nla ti wọn n ṣe e naa, ohun kekere kọ ni wọn n ri o, bẹẹ lawọn araalu si gbọdọ kiyesi omi ti wọn n mu. Ki lọna abayọ? A n gbero ati ṣe ipagọ titi oṣu kọkanla, a n reti gomina Eko, ajọ NAFDAC, ajọ FIIRO, awọn to n gba owo ori, FIRS, ati LIRS, bi a ṣe le din wahala owo ori ku fun awọn to n ṣe iṣẹ yẹn, awọn nnkan ti a fẹẹ korajọ lati jirooro le lori niyẹn. Ijọba gbọdọ mọ pe awa naa n ran wọn lọwọ lati ṣeto ilera to peye fun awọn araalu, bẹẹ la si tun n gba awọn eeyan siṣẹ, nipa bẹẹ a n din iya ku laarin awujọ wa.


Ijọba gbọdọ mọ pe awa naa n ran wọn lọwọ lati ṣeto ilera to peye fun awọn araalu, bẹẹ la si tun n gba awọn eeyan siṣẹ, nipa bẹẹ a n din iya ku laarin awujọ wa.


Atupalẹ owo tawọn agbero n gba lọwọ awọn onimọto lojoojumọ

* Awọn lo n fa ọwọngogo owo mọto ati ounjẹ * Iṣẹ wa la n ṣe, a n sanwo ori funjọba Ojuoluwakotimi Olusina Lọsẹ to kọja yii ni iroyin naa tan kalẹ, nipa owo tawọn agbero n gba lọwọ awọn onimọto kaakiri awọn gareeji ati ibusọ to wa nipinlẹ Eko. O pẹ tawọn eeyan ti maa n sọ wi pe owo tawọn agbero maa n gba yii lo n tubọ jẹ ki nnkan gbowo lori lọja. Idi ni pe ko si bi owo epo ṣe le wale to, owo tawọn ọmọ yii n gba lọwọ awọn onimọto ko ni jẹ ki wọn ma le fowo kun owo mọto ti wọn n gba lọwọ awọn ero, ori awọn ọja ti wọn gbe yii naa si ni wọn ti maa yọ gbogbo rẹ. Ṣugbọn ajọ awọn oniroyin kan ti a mọ si ICIR, ti wọn n pe ni The International Center for Investigative Reporting, ICIR, lo gbe iroyin naa jade. Iṣẹ ti ajọ yii yan laayo ni lati maa ṣewadii awọn nnkan ti ko ba tọ lawujọ wa, bẹẹ ni wọn si maa n fi ẹri nla nla gbe e abọ iwadii wọn lẹsẹ, ajọ naa lo gbe iwadii yii jade lọsẹ to kọja. Ohun ti wọn so ni pe ẹgbẹ awọn onimọto ti a mọ si NURTW ti ipinlẹ Eko, owo tiye rẹ to biliọnu mẹtalelọgọfa naira, iyẹn N123billion, ni wọn n pa wọle lọdọọdun.


Ṣugbọn ajọ awọn oniroyin kan ti a mọ si ICIR, ti wọn n pe ni The International Center for Investigative Reporting, ICIR, lo gbe iroyin naa jade. Iṣẹ ti ajọ yii yan laayo ni lati maa ṣewadii awọn nnkan ti ko ba tọ lawujọ wa, bẹẹ ni wọn si maa n fi ẹri nla nla gbe e abọ iwadii wọn lẹsẹ, ajọ naa lo gbe iwadii yii jade lọsẹ to kọja. Ohun ti wọn so ni pe ẹgbẹ awọn onimọto ti a mọ si NURTW ti ipinlẹ Eko, owo tiye rẹ to biliọnu mẹtalelọgọfa naira, iyẹn N123billion, ni wọn n pa wọle lọdọọdun. Ohun ti iwadii naa sọ ni pe awọn agbero lo n ba wọn fi tipa gba owo naa. Bi a ba ni ka wo o daadaa, owo ti a n sọrọ rẹ, iyẹn biliọnu mẹtalelọgọfa yii, koja iye owo ti gbogbo awọn ipinlẹ marundinlogoji to wa nilẹ wa, yatọ si ipinlẹ Eko n pa wọle lọdọọdun. Bẹẹ, ọwọ awọn onimoto, paapaa awọn danfo, ọlọkada, ati onikẹkẹ marwa ni wọn ti n gba owo naa.


Ohun ti iwadii naa sọ ni pe awọn agbero lo n ba wọn fi tipa gba owo naa. Bi a ba ni ka wo o daadaa, owo ti a n sọrọ rẹ, iyẹn biliọnu mẹtalelọgọfa yii, koja iye owo ti gbogbo awọn ipinlẹ marundinlogoji to wa nilẹ wa, yatọ si ipinlẹ Eko n pa wọle lọdọọdun. Bẹẹ, ọwọ awọn onimoto, paapaa awọn danfo, ọlọkada, ati onikẹkẹ marwa ni wọn ti n gba owo naa. Ninu awọn akọsilẹ ti wọn fi ṣọwọ si Aṣejere lọsẹ to kọja yii, iwadii ajọ ICIR fihan pe yatọ si owo ti wọn maa n gba lọwọ awọn onimọto yii, o niye ti ẹnikọọkan wọn; ọkada, danfo, marwa ati bẹẹ bẹẹ lọ maa n san lọsọọsẹ, ati loṣooṣu. Bo tiẹ jẹ pe awọn ọna mi in towo n gba wọle ko si ninu akọsilẹ ajọ ICIR, lara ọna towo tun n gba wọle fun wọn ni awọn owo ti wọn maa n gba lọwọ awọn to n kiri ọja, awọn ọlọkọ nla to n gba ọdọ wọn kọja, pẹlu owo ti wọn n gba lọwọ awọn ti won waa raja ninu gareeji ti wọn wa. Iwadii naa ṣe akọsilẹ awọn ẹgbẹrun marundinlọgọrin bọọsi, 75,000; ẹgbẹrun lọna aadọta kẹkẹ marwa; ati ẹgbẹrun mẹtadinlogoji ọkada.


Ninu awọn akọsilẹ ti wọn fi ṣọwọ si Aṣejere lọsẹ to kọja yii, iwadii ajọ ICIR fihan pe yatọ si owo ti wọn maa n gba lọwọ awọn onimọto yii, o niye ti ẹnikọọkan wọn; ọkada, danfo, marwa ati bẹẹ bẹẹ lọ maa n san lọsọọsẹ, ati loṣooṣu. Bo tiẹ jẹ pe awọn ọna mi in towo n gba wọle ko si ninu akọsilẹ ajọ ICIR, lara ọna towo tun n gba wọle fun wọn ni awọn owo ti wọn maa n gba lọwọ awọn to n kiri ọja, awọn ọlọkọ nla to n gba ọdọ wọn kọja, pẹlu owo ti wọn n gba lọwọ awọn ti won waa raja ninu gareeji ti wọn wa. Iwadii naa ṣe akọsilẹ awọn ẹgbẹrun marundinlọgọrin bọọsi, 75,000; ẹgbẹrun lọna aadọta kẹkẹ marwa; ati ẹgbẹrun mẹtadinlogoji ọkada. Ninu awọn akọsilẹ yii, ẹgbẹrun mẹta niwadii fihan pe awọn bọọsi n san lojumọ, awọn ọkada n san ẹgbẹta naira, nigba ti awọn kẹkẹ marwa n san ẹgbẹrun meji o din igba naira. Bi a ba ṣe akojọpọ ati iṣiro iye ti ẹnikọọkan wọn n san, iye ti awọn agbero n gba lọwọ awọn bọọsi le ni biliọnu mejilelọgọrin naira; o le ni biliọnu mẹjọ naira fun awọn ọkada; nigba ti wọn n gba owo tiye rẹ to ogoji biliọnu naira lọwọ awọn onikẹkẹ lọdọọdun. O pẹ tawọn araalu ti maa n kigbe nipa owo ti awọn adari awọn onimọto maa n gba lọwọ awọn ero, ati awọn onimọto.


Ninu awọn akọsilẹ yii, ẹgbẹrun mẹta niwadii fihan pe awọn bọọsi n san lojumọ, awọn ọkada n san ẹgbẹta naira, nigba ti awọn kẹkẹ marwa n san ẹgbẹrun meji o din igba naira. Bi a ba ṣe akojọpọ ati iṣiro iye ti ẹnikọọkan wọn n san, iye ti awọn agbero n gba lọwọ awọn bọọsi le ni biliọnu mejilelọgọrin naira; o le ni biliọnu mẹjọ naira fun awọn ọkada; nigba ti wọn n gba owo tiye rẹ to ogoji biliọnu naira lọwọ awọn onikẹkẹ lọdọọdun. O pẹ tawọn araalu ti maa n kigbe nipa owo ti awọn adari awọn onimọto maa n gba lọwọ awọn ero, ati awọn onimọto. Ibi tọrọ naa le de, awọn agbero yii ni wọn maa sọ iye owo ti dẹrẹba maa gba lọwọ awọn ero, paapaa lasiko ti ero ba pọ ni gareeji, ti wọn fẹẹ wọ mọto lọ sibi ti wọn n lọ. Bẹẹ lọrọ si ri fun awọn ọlọja ti wọn fẹẹ gbe ọja wọnu mọto naa. Eyi lo fa a ti gomina ipinlẹ Ọyọ, Ṣeyi Makinde fi gba akoso awọn gareeji lọwọ ẹgbẹ awọn onimọto, NURTW to wa nipinlẹ naa, to si gbe akoso naa le awọn alakooso aladaani lọwọ.


Ibi tọrọ naa le de, awọn agbero yii ni wọn maa sọ iye owo ti dẹrẹba maa gba lọwọ awọn ero, paapaa lasiko ti ero ba pọ ni gareeji, ti wọn fẹẹ wọ mọto lọ sibi ti wọn n lọ. Bẹẹ lọrọ si ri fun awọn ọlọja ti wọn fẹẹ gbe ọja wọnu mọto naa. Eyi lo fa a ti gomina ipinlẹ Ọyọ, Ṣeyi Makinde fi gba akoso awọn gareeji lọwọ ẹgbẹ awọn onimọto, NURTW to wa nipinlẹ naa, to si gbe akoso naa le awọn alakooso aladaani lọwọ. Bo tiẹ jẹ pe ileẹjọ pa a laṣẹ pe gomina ko laṣẹ ati ṣe bẹẹ, ileẹjọ ni ijọba ibilẹ, iyẹn kansu lo laṣẹ lati maa dari gbogbo gareeji to wa nipinlẹ naa. Awọn to sunmọ ileejọba sọ pe owo tawọn agbero n pa wọle fun awọn ọga wọn loootọ kii ṣe owo kekere, nitori naa lo ṣe jẹ dandan kijọba tojubọ ohun ti wọn n ṣe ni gbogbo gareeji kaakiri orilẹ ede yii, paapaa lasiko ti ọrọ aje dẹnukọlẹ kaakiri agbaye. Gbogbo igbiyanju Aṣejere lati ba adari ẹgbẹ awọn onimọto nipinlẹ Eko, Alaaji Musiliu Akinsanya, ti gbogbo eeyan mọ si MC Oluọmọ sọrọ lo ja si pabo.


Bo tiẹ jẹ pe ileẹjọ pa a laṣẹ pe gomina ko laṣẹ ati ṣe bẹẹ, ileẹjọ ni ijọba ibilẹ, iyẹn kansu lo laṣẹ lati maa dari gbogbo gareeji to wa nipinlẹ naa. Awọn to sunmọ ileejọba sọ pe owo tawọn agbero n pa wọle fun awọn ọga wọn loootọ kii ṣe owo kekere, nitori naa lo ṣe jẹ dandan kijọba tojubọ ohun ti wọn n ṣe ni gbogbo gareeji kaakiri orilẹ ede yii, paapaa lasiko ti ọrọ aje dẹnukọlẹ kaakiri agbaye. Gbogbo igbiyanju Aṣejere lati ba adari ẹgbẹ awọn onimọto nipinlẹ Eko, Alaaji Musiliu Akinsanya, ti gbogbo eeyan mọ si MC Oluọmọ sọrọ lo ja si pabo. Ṣugbọn, ọkan ninu awọn adari gareeji to wa nipinlẹ naa, to ni ka forukọ bo oun laṣiiri sọ fun wa pe owo ti ajọ ICIR ṣiro silẹ, ko sootọ kan nibẹ, tori kii ṣe awọn nikan lawọn ni gbogbo owo tawọn n gba lọwọ awọn onimọto naa. O ni, ajọsọ ti wa laarin awọn onimọto pẹlu awọn agbero, o ti niye ti wọn n gba lọwọ ara wọn lojoojumọ, iye ti wọn ba gba lọwọ awọn ero, ida rẹ ni awọn agbero maa gba lọwọ awọn onimọto naa. O lawọn to n ṣiṣẹ laarọ, o lawọn to n ṣiṣẹ lọsan an, bẹẹ lo si lawọn to n ṣiṣẹ lalẹ.


Ṣugbọn, ọkan ninu awọn adari gareeji to wa nipinlẹ naa, to ni ka forukọ bo oun laṣiiri sọ fun wa pe owo ti ajọ ICIR ṣiro silẹ, ko sootọ kan nibẹ, tori kii ṣe awọn nikan lawọn ni gbogbo owo tawọn n gba lọwọ awọn onimọto naa. O ni, ajọsọ ti wa laarin awọn onimọto pẹlu awọn agbero, o ti niye ti wọn n gba lọwọ ara wọn lojoojumọ, iye ti wọn ba gba lọwọ awọn ero, ida rẹ ni awọn agbero maa gba lọwọ awọn onimọto naa. O lawọn to n ṣiṣẹ laarọ, o lawọn to n ṣiṣẹ lọsan an, bẹẹ lo si lawọn to n ṣiṣẹ lalẹ. Isọri isọri si ni gbogbo wọn wa. Ọkunrin yii tun ni gbogbo igbesẹ tawọn n gbe naa ni ijọba mọ nipa rẹ, paapaa ijọba kansu. Bakan naa lo si tun sọ pe wọn n lo awọn fun eto aabo, tori awọn n ṣiṣẹ gẹgẹ bii ami fun awọn ọlọpaa ati fun ijọba.


Isọri isọri si ni gbogbo wọn wa. Ọkunrin yii tun ni gbogbo igbesẹ tawọn n gbe naa ni ijọba mọ nipa rẹ, paapaa ijọba kansu. Bakan naa lo si tun sọ pe wọn n lo awọn fun eto aabo, tori awọn n ṣiṣẹ gẹgẹ bii ami fun awọn ọlọpaa ati fun ijọba. “Ọrọ owo ni wọn n sọ, wọn ko sọrọ nipa awọn iṣẹ nla ti a n ṣe fawọn agbofinro, paapaa awọn ọlọpaa. Ko sohun to n ṣẹlẹ ni awọn gareeji wa ta o mọ nipa rẹ, awa la n ta ijọba lolobo, bẹẹ la si tun n san owo ori naa fun wọn.” Ohun ti ọkunrin naa sọ niyẹn.


“Ọrọ owo ni wọn n sọ, wọn ko sọrọ nipa awọn iṣẹ nla ti a n ṣe fawọn agbofinro, paapaa awọn ọlọpaa. Ko sohun to n ṣẹlẹ ni awọn gareeji wa ta o mọ nipa rẹ, awa la n ta ijọba lolobo, bẹẹ la si tun n san owo ori naa fun wọn.” Ohun ti ọkunrin naa sọ niyẹn.


Ijọba Eko san ọtalelọọọdunrun miliọnu naira fawọn oṣiṣẹ kansu to doloogbe

Ijoba ipinle Eko ti san owo tiye re le ni otalelooodunrun milionu naira fun molebi awon osise ijoba ibile ati osise ajo to n sakoso eto eko alakoobere, taa mo si State Universal Basic Education Board (SUBEB) kaakiri ipinle Eko. Komisanna to n sakoso oro awon ijoba ibile ati agbegbe igberiko nipinle naa, Dokita Wale Ahmed lo soro yii lasiko to n yonda sowedowo fun molebi awon osise to ti di oloogbe naa. Awon eeyan mokandinlogojo ni won gba eto idiyelofo naa ni Alausa, Ikeja, l’Ekoo. Nibi eto naa ti akowe agba nileese naa ti soju komisanna re, Arabinrin Kikelomo Sanyaolu to je akowe agba naa so ninu ise ti won fi ran an pe owo adojutofo ti ijoba san naa fi han, iha ti ijoba ko si awon osise re. O ni, ijoba gba pe awon osise ijoba ni opomulero pataki ati atuko fun gbogbo awon eto ijoba, nitori naa ipa ti won n ko kii se eyi teeyan le fowo ro seyin rara. Bee lo si ro gbogbo awon molebi naa lati na owo ohun lori ohun ti ko ye rara.


Nibi eto naa ti akowe agba nileese naa ti soju komisanna re, Arabinrin Kikelomo Sanyaolu to je akowe agba naa so ninu ise ti won fi ran an pe owo adojutofo ti ijoba san naa fi han, iha ti ijoba ko si awon osise re. O ni, ijoba gba pe awon osise ijoba ni opomulero pataki ati atuko fun gbogbo awon eto ijoba, nitori naa ipa ti won n ko kii se eyi teeyan le fowo ro seyin rara. Bee lo si ro gbogbo awon molebi naa lati na owo ohun lori ohun ti ko ye rara. O ro won pe ki won da owo naa lori ohun to maa so eso rere lojo iwaju, paapaa fun awon omo ti oloogbe ba fi sile. Oga agba fun ileese LASACO Assurance PLC, Ogbeni Rasaq Abiodun, naa dupe lowo Gomina Babajide Sanwo-Olu fun sisan awon owo adojutofo naa, nitori pe owo naa yoo ran awon molebi gbogbo awon oloogbe naa lowo, lati bojuto awon bukata ti oloogbe fi sile ki won too lo. O ni, ileese LASACO ti n san owo adojutofo fun awon molebi awon osise ijoba ibile ati ajo SUBEB lati odun 2009, eyi ko si seyin sisan owo insoransi gbogbo awon osise naa dede eyi ti ijoba Eko fi se koko.


O ro won pe ki won da owo naa lori ohun to maa so eso rere lojo iwaju, paapaa fun awon omo ti oloogbe ba fi sile. Oga agba fun ileese LASACO Assurance PLC, Ogbeni Rasaq Abiodun, naa dupe lowo Gomina Babajide Sanwo-Olu fun sisan awon owo adojutofo naa, nitori pe owo naa yoo ran awon molebi gbogbo awon oloogbe naa lowo, lati bojuto awon bukata ti oloogbe fi sile ki won too lo. O ni, ileese LASACO ti n san owo adojutofo fun awon molebi awon osise ijoba ibile ati ajo SUBEB lati odun 2009, eyi ko si seyin sisan owo insoransi gbogbo awon osise naa dede eyi ti ijoba Eko fi se koko. Alaga ajo SUBEB, Ogbeni Wahab Alawyie-King, so pe lati bu ola fun gbogbo awon osise to ti di oloogbe wonyi ni won se yonda eto won fun won. Nitori won ti sise takuntakun fun ipinle Eko nigba ti won wa laye. Arabinrin Adenike Odusanya lo soju fun alaga SUBEB naa.


Alaga ajo SUBEB, Ogbeni Wahab Alawyie-King, so pe lati bu ola fun gbogbo awon osise to ti di oloogbe wonyi ni won se yonda eto won fun won. Nitori won ti sise takuntakun fun ipinle Eko nigba ti won wa laye. Arabinrin Adenike Odusanya lo soju fun alaga SUBEB naa. Bee loun naa ro gbogbo awon ti won je anfaani eto adojutofo naa pe ki won na owo naa sibi to to, ati ibi to ye, ki won ma se na anadanu rara, ki won si ri i pe gbogbo awon omo oloogbe ri owo awon obi won gba lasiko.


Bee loun naa ro gbogbo awon ti won je anfaani eto adojutofo naa pe ki won na owo naa sibi to to, ati ibi to ye, ki won ma se na anadanu rara, ki won si ri i pe gbogbo awon omo oloogbe ri owo awon obi won gba lasiko.


Oju ole ree! Awọn ọmọ Naijiria ti wọn jale miliọnu mẹfa owo dọla l’Amẹrika ree

* Awọn ọmọge to ṣira sihooho ni wọn n lo lori ẹrọ ayelujara Nojeem Ege Awon otelemuye to maa n sewadii awon odaran nile Amerika, iyen awon ti won n pe ni FBI ti kede pe awon n wa awon omo Naijiria mefa ti won lowo si iwa ka maa lu awon eeyan ni jibi ti ori ero ayelujara. Owo tiye re to milionu mefa, owo dola ni won lawon eeyan naa ti se gbajue fun awon ileese to le ni aadorin nile Amerika. Sugbon ohun to sese n te Asejere lowo ni pe aworan ati oruko awon afurasi odaran naa ti han si gbangba bayii, bee si lawon omo Yoruba kan naa wa ninu won. Oruko awon eeyan naa ni; Michael Olorunyomi, Richard Izuchukwu Uzuh, Alex Afolabi Ogunsakin, Felix Osilama Okpoh, Abiola Ayorinde Kayode ati Nnamdi Orson Benson. Esun ti awon otelemuye ile Amerika fi kan awon eeyan naa ni pe won lu jibiti oro ero ayelujara, nipa titowobo apoti isura awon ileese bii aadorin to wa nile Amerika, eyi ti wa mu ki awon onileese ile Amerika yii ti padanu owo tiye re to milionu mefa dola. Okan ninu won toruko re n je Uzuh la gbo pe o n dari gbogbo won, bee la si tun gbo pe, ojo kejidinlogun, osu kewaa, odun 2016 ni won koko kede pe won n wa omokunrin yii, niluu Nebraska, Omaha, awon esun ti ileejo ilu naa si ka si i lese ni pe o lu awon eeyan ni jibiti, n ni adajo ba pase pe ki won loo wa a wa nibikibi to ba wa kaakiri agbaye.


Oruko awon eeyan naa ni; Michael Olorunyomi, Richard Izuchukwu Uzuh, Alex Afolabi Ogunsakin, Felix Osilama Okpoh, Abiola Ayorinde Kayode ati Nnamdi Orson Benson. Esun ti awon otelemuye ile Amerika fi kan awon eeyan naa ni pe won lu jibiti oro ero ayelujara, nipa titowobo apoti isura awon ileese bii aadorin to wa nile Amerika, eyi ti wa mu ki awon onileese ile Amerika yii ti padanu owo tiye re to milionu mefa dola. Okan ninu won toruko re n je Uzuh la gbo pe o n dari gbogbo won, bee la si tun gbo pe, ojo kejidinlogun, osu kewaa, odun 2016 ni won koko kede pe won n wa omokunrin yii, niluu Nebraska, Omaha, awon esun ti ileejo ilu naa si ka si i lese ni pe o lu awon eeyan ni jibiti, n ni adajo ba pase pe ki won loo wa a wa nibikibi to ba wa kaakiri agbaye. Amo, awon otelemuye lawon fura pe ile Naijiria nibi lomokunrin yii, pelu awon emewa re sa pamo si, won si farapamo sibi na, sugbon awon ko mo pato ibi ti won wa. Se ni omokunrin yii maa n fi awon ayederu ise ranse sawon ileese ile Amerika yii, won a maa beere fun owo ti won ko sise fun, bee si ni, won ti ni akanti ti awon ileese naa yoo maa fowo ohun ranse si, ohun ti awon n fi sise se ni tiwon niyen. Awon iranse ti omokunrin yii maa n lo ni awon omobinrin to maa n si ara sihooho, ti won maa n se yahoo yahoo, awon ni won maa n lo lati gba owo naa lo sibikibi ti won ba fee gbe e lo.


Amo, awon otelemuye lawon fura pe ile Naijiria nibi lomokunrin yii, pelu awon emewa re sa pamo si, won si farapamo sibi na, sugbon awon ko mo pato ibi ti won wa. Se ni omokunrin yii maa n fi awon ayederu ise ranse sawon ileese ile Amerika yii, won a maa beere fun owo ti won ko sise fun, bee si ni, won ti ni akanti ti awon ileese naa yoo maa fowo ohun ranse si, ohun ti awon n fi sise se ni tiwon niyen. Awon iranse ti omokunrin yii maa n lo ni awon omobinrin to maa n si ara sihooho, ti won maa n se yahoo yahoo, awon ni won maa n lo lati gba owo naa lo sibikibi ti won ba fee gbe e lo. Ise nla lawon agbofinro n se ki won too ri asiri bi awon eeyan naa se n sise ibi won. Afolabi Ogunsakin, okan ninu awon ti odaran ti won n wa naa, ni won lo maa n wa awon akanti ti Uzuh maa fowo ranse si, won ni nigba ti awon owo buruku to n jade nidi owo naa, loun naa ba kuku gbajumo on, to si n se e loju mejeeji. Ohun taa gbo ni pe Naijiria ni gbogbo awon afurasi yii wa lowo, bee ni akitiyan ti n lo lati fowo ofin mu gbogbo won.


Ise nla lawon agbofinro n se ki won too ri asiri bi awon eeyan naa se n sise ibi won. Afolabi Ogunsakin, okan ninu awon ti odaran ti won n wa naa, ni won lo maa n wa awon akanti ti Uzuh maa fowo ranse si, won ni nigba ti awon owo buruku to n jade nidi owo naa, loun naa ba kuku gbajumo on, to si n se e loju mejeeji. Ohun taa gbo ni pe Naijiria ni gbogbo awon afurasi yii wa lowo, bee ni akitiyan ti n lo lati fowo ofin mu gbogbo won.


Sanwo-Olu fẹẹ gbalejo awọn alẹnulọrọ nidii iṣẹ abanirale lọla

Gomina Babajide Sanwo-Olu ti ipinlẹ maa gbalejo gbogbo awọn alẹnulọrọ nidii iṣẹ abanirale, abanikọle ati abaniralẹ ni ipinlẹ naa. Gẹgẹ bi Aṣejere ṣe gbọ, ipade ọhun ti yoo waye pẹlu ifọwọsowọpọ ẹgbẹ awọn to n ba ni rale taa mọ si REDAN, yoo waye nileetura Oriental to wa ni ojuna Lekki, l’Ekoo. Ọgbẹni Gboyega Fatimilẹyin ni alejo pataki ti wọn fiwe pe lati ba awọn alẹnulọrọ naa sọrọ nibi ipade yii, ṣugbọn kiki awọn ti wọn fiwe pe nikan ni wọn n reti nibi ipade ọhun. Aago mẹwaa aarọ nipade maa bẹrẹ. Onimọran fun gomina nipinlẹ Eko, Abilekọ Tokẹ Benson-Awoyinka, lo maa gba awọn eeyan lalejo pẹlu gomina nibi ipade naa.


O tan! Alaafia ni Tinubu wa o, oun ati Sanwo-Olu ṣepade ni London

Iroyin to n tẹ Aṣejere lọwọ bayii fihan pe alaafia ni Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu wa, ko si nnkan to ṣe e, koda oun ati Gomina Babajide Sanwo-Olu ti ṣepade niluu London. Irọlẹ oni Tusde ni awọn amugbalẹgbẹ Sanwo-Olu fi awọn aworan ipade naa ranṣẹ si wa, o si fihan pe lonii ni gomina ṣepade pẹlu Aṣiwaju. Bakan naa la gbọ pe bi gomina ṣe pari ipade awọn ọmọ igbimọ alaṣẹ lanaa Mọnde lo sare gba ilu London lọọ ki ọga rẹ tawọn alabosi kan n gbe e pooyi ẹnu pe o ti ku. Awọn aworan naa ree.


Ohun ti emi ati Tinubu sọ niluu London – Sanwo-Olu

Gomina Babajide Sanwo-Olu ti sọ aṣiri ohun to ba adari ẹgbẹ oṣelu APC nilẹ wa, Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu sọ niluu London. Bẹẹ o ba gbagbe, lanaa ni Sanwo-Olu ṣabẹwo siluu London nibi ti Tinubu wa. Ko too di pe o lọọ ṣabẹwo si Aṣiwaju ni ọpọ awuyewuye ti n lọ nigbooro pe agba oloṣelu naa ti gbẹmi mi, bẹẹ lawọn kan n sọ ọ kiri pe o ti rọ lapa, rọ lẹsẹ. Ṣugbọn, ninu aworan ti awọn amugbalẹgbẹ gomina fi ṣọwọ si Aṣejere lanaa la ti ri i pe ipade bonkẹlẹ kan waye laarin awọn mejeeji. Gomina nigba to n ba awọn oniroyin sọrọ, nibi ifilọlẹ ọkọ akolẹ-kodoti to waye nileejọba to wa ni Alausa Ikẹja, sọ pe; ọrọ ẹgbẹ oṣelu APC ati bi gbogbo nnkan ṣe n lọ lawọn jọ sọ, bẹẹ lawọn si tun sọrọ nipa bi itẹsiwaju yoo ṣe ba ipinlẹ Eko. O ni, alaafia ni baba naa wa, ko sohun to ṣe e rara, gẹgẹ bawọn oniroyin ẹlẹjẹ kan ti n sọ ọ kiri.


Ṣugbọn, ninu aworan ti awọn amugbalẹgbẹ gomina fi ṣọwọ si Aṣejere lanaa la ti ri i pe ipade bonkẹlẹ kan waye laarin awọn mejeeji. Gomina nigba to n ba awọn oniroyin sọrọ, nibi ifilọlẹ ọkọ akolẹ-kodoti to waye nileejọba to wa ni Alausa Ikẹja, sọ pe; ọrọ ẹgbẹ oṣelu APC ati bi gbogbo nnkan ṣe n lọ lawọn jọ sọ, bẹẹ lawọn si tun sọrọ nipa bi itẹsiwaju yoo ṣe ba ipinlẹ Eko. O ni, alaafia ni baba naa wa, ko sohun to ṣe e rara, gẹgẹ bawọn oniroyin ẹlẹjẹ kan ti n sọ ọ kiri. Nigba ti wọn beere lọwọ ẹ igba ti Aṣiwaju maa pada de, ọkunrin gomina naa sọ pe ko kan oun lati sọ igba ti Tinubu maa pada si Naijiria,. nitori oun kọ ni gomina, igba to ba wu u lo le pada wa.


Nigba ti wọn beere lọwọ ẹ igba ti Aṣiwaju maa pada de, ọkunrin gomina naa sọ pe ko kan oun lati sọ igba ti Tinubu maa pada si Naijiria,. nitori oun kọ ni gomina, igba to ba wu u lo le pada wa.


Kani mo gbejọba fun MKO Abiọla ni, wọn i ba pa a sori oye – Babangida

Ọgagun Ibrahim Babangida to ti figba kan jẹ aarẹ orilẹ-ede yii sọ pe, kani oun gbejọba fun ẹni to wọle fun ipo aarẹ ninu eto idibo to waye ni June 12 ni ọdun 1993 ni, awọn ṣọja iba tun gbajọba lọwọ rẹ, wọn i ba ṣi pa a danu. Babangida sọrọ yii nigba to n ba awọn oniroyin sọrọ laarọ yii lori awọn ohun to n ṣẹlẹ lọwọ lorilẹ-ede wa. Nigba to n sọrọ nipa Oluṣẹgun Ọbasanjọ, Babangida ni, ẹnikan to fẹran orilẹ-ede yii ni Ọbasanjọ, o si gbagbọ ninu iṣọkan Naijiria. Lara awọn nnkan ti Babangida sọ pe o dun oun ju laye ni pe, awọn obi oun ko si laye lati ṣẹlẹri awọn aṣeyọri toun ṣe nile aye. Nipa ipo aarẹ fọdun 2023, Babangida sọ pe oun gbagbọ pe, ẹni to ba maa jẹ aarẹ orilẹ-ede yii lodun naa ko gbọdọ ju ọgọta ọdun lọ.


Germany yọnda aja to n tọpinpin oogun oloro onimiliọnu meji yuro

Ajọ to n gbogun ti oogun oloro nilẹ wa, iyẹn National Drug Law Enforcement Agency, NDLEA, ti dupẹ lọwọ ijọba ilẹ Germany fun igbiyanju wọn lati ṣatilẹyin fun ijọba ilẹ Naijiria, lati gbogun ti oogun oloro. Alaga ajọ naa, Ọgagunfẹyinti Buba Marwa sọ ọ di mimọ lọjọ Fraide ti Ọgbẹni Jan Ritterhoff, to jẹ aṣoju ilẹ Germany ṣabẹwo sọfiisi rẹ. Akọwe iroyin rẹ, Fẹmi Babafẹmi, lo fi ọrọ naa ranṣẹ si ẹgbẹ NAOSRE. Marwa dupẹ lọwọ alejo rẹ fun atilẹyin ti wọn ti n fun ajọ naa, ati eto idanilẹkọọ ti wọn ti ṣe fun awọn oṣiṣẹ ajọ NDLEA, pẹlu yiyọnda awọn oogun fun awọn aja to le topinpin ibi ti oogun oloro farapamọ si, pẹlu awọn ọkọ iṣẹ tiye rẹ n lọ si miliọnu meji Yuro. Marwa ni iṣẹ nla ni gbigbogun ti oogun oloro jẹ, o si di dandan ki gbogbo awọn pawọpọ ṣiṣẹ naa, bẹẹ lo tun rọ ijọba ilẹ Germany ki wọn ronu bi wọn tun ṣe maa yọnda awọn aja to n pinpin awọn oloogun oloro si i fun ajọ naa.


Buhari pada sile, lẹyin to ṣabẹwo si Tinubu ni London

Aarẹ Muhammadu Buhari ti pada si Abuja, lẹyin to ṣabẹwo si Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu niluu London. Bẹẹ o ba gbagbe, laipẹ yii ni Buhari lọ fun ipade awọn eleto ẹkọ kan niluu London, lẹyin ipade naa lo tun lọọ bẹ awọn dokita rẹ wo, ko le gba itọju gẹgẹ bi awọn akọwe iroyin rẹ ṣe sọ fun wa. Lẹyin to pari eto ilera rẹ tan lo ṣe abẹwo si ọdọ Tinubu, toun naa n gbatọju lọwọ niluu London. Oriṣii ọrọ lawọn to ri aworan awọn mejeeji n sọ nigba ti wọn ri aworan naa, paapaa pẹlu bi Tinubu ṣe mu ọpa itẹlẹ dani ninu aworan naa. Ni bayii, Buhari ti pada sile ni Abuja o


Bata ti Maami bọ silẹ tobi fẹnikẹni lati wọ – Kendoo

Ọkan ninu awọn ọmọ Mama Oloogbe Taye Almaroof ni alaga kansu Oshodi Isọlọ, iyen Onarẹbu Kehinde Oloyede Almaroof, awọn naa pẹlu awọn ọmọ ti wọn sọ ohun ribiribi nipa mama nigba ti wọn jade laye. Iwadii wa fihan pe, lara awọn to sunmọ Mama julọ nigba aye wọn ni Ọnarebu Oloyede ti gbogbo eeyan n pe ni Kendoo, koda ọdọ mama naa ni ọkunrin oniṣowo yii ti kẹkọọ imo nipa oṣelu. Awọn to fọrọ naa to wa leti ninu ẹbi ṣalaye pe Kendoo lo maa n gbe mama lọ sibikibi ti wọn ba ti fẹẹ lọọ ṣepade oṣelu, lasiko ti mama ṣi n jade oṣelu daadaa, laarọ, lọsan tabi lalẹ. Ohun to fa a ti ọkunrin naa fi gbegba oṣelu ni ijọba ibilẹ Oṣodi gan an niyẹn. Bo tiẹ jẹ pe ọkunrin oloṣelu naa ko si nile nigba ti mama naa jade laye, o si pada ba ọjọ kẹjọ ti wọn ṣe fun mama, oun funra ẹ wa nibẹ. Ọdọ Kendoo naa ni Mama yii gbe titi ti wọn fi jade laye, ṣugbọn ko si nile nigba ti iṣẹlẹ naa ṣẹlẹ.


Ohun to fa a ti ọkunrin naa fi gbegba oṣelu ni ijọba ibilẹ Oṣodi gan an niyẹn. Bo tiẹ jẹ pe ọkunrin oloṣelu naa ko si nile nigba ti mama naa jade laye, o si pada ba ọjọ kẹjọ ti wọn ṣe fun mama, oun funra ẹ wa nibẹ. Ọdọ Kendoo naa ni Mama yii gbe titi ti wọn fi jade laye, ṣugbọn ko si nile nigba ti iṣẹlẹ naa ṣẹlẹ. Ọpọ ọrọ ni Kendoo ti sọ nipa mama rẹ lẹyin ti wọn jade laye, lara rẹ ni pe Mama Almaroof n fojoojumọ ronu nipa bi ilọsiwaju ṣe maa ba awọn ọlọja lọkunrin ati lobinrin ni ipinlẹ Eko ati paapaa julọ niluu Oṣodi ni. Kendoo ni, “Bata ẹsẹ ti maami bọ silẹ kii ṣe nnkan tẹnikan le tẹsẹ bọ, o tobi ju fẹnikẹni. Mo ranti bi mo ṣe maa n wa sẹgbẹ yin lori bẹẹdi, bi ẹ ṣe maa n fi ọrọ to tobi ju mi lọ lọ mi, awọn nnkan to ju ọjọ ori mi lọ, awọn ohun ti ẹ maa n pe mi si niyẹn, paapaa igbe aye rere fun awọn ọlọja nipinlẹ Eko.


Ọpọ ọrọ ni Kendoo ti sọ nipa mama rẹ lẹyin ti wọn jade laye, lara rẹ ni pe Mama Almaroof n fojoojumọ ronu nipa bi ilọsiwaju ṣe maa ba awọn ọlọja lọkunrin ati lobinrin ni ipinlẹ Eko ati paapaa julọ niluu Oṣodi ni. Kendoo ni, “Bata ẹsẹ ti maami bọ silẹ kii ṣe nnkan tẹnikan le tẹsẹ bọ, o tobi ju fẹnikẹni. Mo ranti bi mo ṣe maa n wa sẹgbẹ yin lori bẹẹdi, bi ẹ ṣe maa n fi ọrọ to tobi ju mi lọ lọ mi, awọn nnkan to ju ọjọ ori mi lọ, awọn ohun ti ẹ maa n pe mi si niyẹn, paapaa igbe aye rere fun awọn ọlọja nipinlẹ Eko. Ko ṣai sọ ipa ribiribi ti iyawo rẹ, Ọmọfadekẹmi Oloyede Almaroof ko lori mama naa nigba ti wọn wa laye, paapaa bi obinrin naa ṣe maa n dana aarọ, ọsan, ati alẹ fun Mama Almaroof, ati bi wọn ṣe maa n gbe e lọ si ileewosan lasiko to ba ni lati gba itọju. Kendoo ni, Maami lo, obinrin akinkanju bii ọkunrin omi tutu ti n joni faifai, ẹni ire lo!


Ko ṣai sọ ipa ribiribi ti iyawo rẹ, Ọmọfadekẹmi Oloyede Almaroof ko lori mama naa nigba ti wọn wa laye, paapaa bi obinrin naa ṣe maa n dana aarọ, ọsan, ati alẹ fun Mama Almaroof, ati bi wọn ṣe maa n gbe e lọ si ileewosan lasiko to ba ni lati gba itọju. Kendoo ni, Maami lo, obinrin akinkanju bii ọkunrin omi tutu ti n joni faifai, ẹni ire lo!


Bi ọkọ akolẹ tuntun ti Sanwo-Olu ṣẹṣẹ ra ṣe maa pese iṣẹ fawọn olugbe Eko

Sam Akinrole Ọrọ idọti kii ṣe nnkan kekere lawọn ilu bii ipinlẹ Eko, owo kekere kọ nijọba n na le e lori, bo tiẹ jẹ pe ijọba ṣeto pe ki awọn aladaani da sọrọ naa, ki wọn le maa kun ijọba lọwọ, sibẹ ṣe lo da bii pe omi pọ ju ọka lọ. Ṣugbọn ohun nla kan ṣẹlẹ laipẹ yii, ti Gomina Babajidce Sanwo-Olu ṣe bẹbẹ pẹlu awọn ọkọ akọle-kodọti Ohun taa gbọ ni pe lẹyin eyi to waye lọdun 2008, ko ti i si ijọba to kowo lori awọn irinṣẹ ti wọn fi n kọle kodọti nipinlẹ Eko, ọdun yẹn lohun un lasiko Gomina Babatunde Faṣọla ni iru ẹ waye gbẹyin, lẹyin ọdun mẹtala niyẹn. Nigba naa, awọn Ẹgbẹta ọkọ akolẹ pere lo wa nipinlẹ naa, awọn okoolelẹẹdẹgbẹrun ọkọ ni awọn ileeṣẹ akolẹ ni tiwọn ni, iyẹn lawọn taa n pe ni PSP operators. Pẹlu gbogbo ẹ naa, awọn irinṣẹ yii ko to nnkan rara. Ṣugbọn iṣẹ iyanu kan ṣẹlẹ laipẹ yii, ohun naa ni pe awọn ọkọ akolẹ mejilelọgọrun un ni gomina ra ni tuntun fun ileeṣẹ LAWMA. Iyẹn nikan kọ, awọn akoto idalẹnusi, iyẹn garawa ti wọn n dalẹ si, bii ọgọrun ni gomina tun ra fun ileeṣẹ naa.


Pẹlu gbogbo ẹ naa, awọn irinṣẹ yii ko to nnkan rara. Ṣugbọn iṣẹ iyanu kan ṣẹlẹ laipẹ yii, ohun naa ni pe awọn ọkọ akolẹ mejilelọgọrun un ni gomina ra ni tuntun fun ileeṣẹ LAWMA. Iyẹn nikan kọ, awọn akoto idalẹnusi, iyẹn garawa ti wọn n dalẹ si, bii ọgọrun ni gomina tun ra fun ileeṣẹ naa. Gbogbo awọn irinṣẹ yii ni wọn ṣefilọlẹ rẹ laipẹ yii. Iyalẹnu ibẹ ni pe, ilẹ wa nibi ni wọn ti ṣe awọn ọkọ wọnyi, ibi naa ni wọn ti ṣe awọn garawa idalẹsi yii naa, bo tiẹ jẹ pe ilẹ okeere ni wọn ti lọọ ko eronja ti wọn lo wa, awọn onimọ ero wa nibi ni wọn ṣe awọn ọkọ naa, ni ti igbalode to ba ilẹ wa si ni pẹlu. Ileeṣẹ Dangote Sinotruck lo ṣe awọn ọkọ naa, eyi lo mu ki Aliko Dangote to nileeṣẹ naa fi sọ pe, bi rira awọn ọkọ yii ba ṣe n pọ si i naa niye tawọn n ṣe awọn ọkọ naa yoo dinku.


Gbogbo awọn irinṣẹ yii ni wọn ṣefilọlẹ rẹ laipẹ yii. Iyalẹnu ibẹ ni pe, ilẹ wa nibi ni wọn ti ṣe awọn ọkọ wọnyi, ibi naa ni wọn ti ṣe awọn garawa idalẹsi yii naa, bo tiẹ jẹ pe ilẹ okeere ni wọn ti lọọ ko eronja ti wọn lo wa, awọn onimọ ero wa nibi ni wọn ṣe awọn ọkọ naa, ni ti igbalode to ba ilẹ wa si ni pẹlu. Ileeṣẹ Dangote Sinotruck lo ṣe awọn ọkọ naa, eyi lo mu ki Aliko Dangote to nileeṣẹ naa fi sọ pe, bi rira awọn ọkọ yii ba ṣe n pọ si i naa niye tawọn n ṣe awọn ọkọ naa yoo dinku. Ẹnjinnia Ahmed Mansur ni Dangote fiṣẹ naa ran. Ọpọ igba lo jẹ pe bi ijọba ba gbe eto kalẹ, tabi to ra nnkan fun lilo awọn araalu, awọn ti kinni ọhun wa nikawọ rẹ kii tete ko wọn jade, ṣugbọn loju ẹsẹ ni gomina ti paṣẹ pe ki wọn pin gbogbo awọn ọkọ naa si gbogbo awọn ijọba ibilẹ mẹtadinlọgọta to wa nipinlẹ Eko, bẹẹ ni wọn si tun ya awọn ọkọ kan sọtọ fun kikọ awọn idọti to ni i ṣe pẹlu ileewosan, eyi ti wọn pe ni Medical Waste. Kiki awọn ilẹ to ba wa laarin titi lawọn ọkọ yii wa fun, kii ṣe fun awọn idoti inu ile tabi ti ileeṣẹ, eyi lo mu ki gomina tun gbẹnusọ fun awọn ileeṣẹ PSP, iyẹn awọn to n kolẹ pe, ki awọn araalu tete maa sanwo ilẹ wọn loorekoore, nitori ohun to le mu ki ilu Eko mọ tonitoni niyẹn, bẹẹ nikan kọ, ohun to le mu ki iṣẹ awọn akolẹ naa maa gberu si i niyẹn, tori awọn naa ni ọmọọṣẹ ti wọn n sanwo fun, bẹẹ si lọpọ wọn ti gba loonu, ti wọn yawo ni banki ti wọn fi n ṣiṣẹ.


Ẹnjinnia Ahmed Mansur ni Dangote fiṣẹ naa ran. Ọpọ igba lo jẹ pe bi ijọba ba gbe eto kalẹ, tabi to ra nnkan fun lilo awọn araalu, awọn ti kinni ọhun wa nikawọ rẹ kii tete ko wọn jade, ṣugbọn loju ẹsẹ ni gomina ti paṣẹ pe ki wọn pin gbogbo awọn ọkọ naa si gbogbo awọn ijọba ibilẹ mẹtadinlọgọta to wa nipinlẹ Eko, bẹẹ ni wọn si tun ya awọn ọkọ kan sọtọ fun kikọ awọn idọti to ni i ṣe pẹlu ileewosan, eyi ti wọn pe ni Medical Waste. Kiki awọn ilẹ to ba wa laarin titi lawọn ọkọ yii wa fun, kii ṣe fun awọn idoti inu ile tabi ti ileeṣẹ, eyi lo mu ki gomina tun gbẹnusọ fun awọn ileeṣẹ PSP, iyẹn awọn to n kolẹ pe, ki awọn araalu tete maa sanwo ilẹ wọn loorekoore, nitori ohun to le mu ki ilu Eko mọ tonitoni niyẹn, bẹẹ nikan kọ, ohun to le mu ki iṣẹ awọn akolẹ naa maa gberu si i niyẹn, tori awọn naa ni ọmọọṣẹ ti wọn n sanwo fun, bẹẹ si lọpọ wọn ti gba loonu, ti wọn yawo ni banki ti wọn fi n ṣiṣẹ. Gomina ni, owo tiye rẹ le ni biliọnu meji naira, nijoba oun ti na lori atunṣe awọn ile idalẹ si, paapaa eyi to wa ni Oluṣosun, ati eyi to wa ni Igando, bẹẹ loun si ti ṣetan ati mu atunṣe ba gbogbo awọn ibudo idalẹ to wa kaakiri ipinlẹ naa. Awọn akolẹ kodọti naa sọrọ, olori wọn, Alagba David Oriyọmi dupẹ lọwọ Sanwo-Olu tori to gba wọn lọwọ awọn to fẹẹ pa iṣẹ wọn run patapata. Bẹẹ loun naa rọ ijọba ki wọn tubọ ke si awọn araalu ki wọn maa sanwo wọn loorekoore.


Gomina ni, owo tiye rẹ le ni biliọnu meji naira, nijoba oun ti na lori atunṣe awọn ile idalẹ si, paapaa eyi to wa ni Oluṣosun, ati eyi to wa ni Igando, bẹẹ loun si ti ṣetan ati mu atunṣe ba gbogbo awọn ibudo idalẹ to wa kaakiri ipinlẹ naa. Awọn akolẹ kodọti naa sọrọ, olori wọn, Alagba David Oriyọmi dupẹ lọwọ Sanwo-Olu tori to gba wọn lọwọ awọn to fẹẹ pa iṣẹ wọn run patapata. Bẹẹ loun naa rọ ijọba ki wọn tubọ ke si awọn araalu ki wọn maa sanwo wọn loorekoore. O bẹ gomina pe kipade waye laarin pẹlu ẹgbẹ, loju ẹsẹ naa si ni gomina ti fọwọ si i pe ki ipade naa waye. Gomina tun ṣeleri lati jokoo sọrọ lori bi ẹgbẹ naa yoo ṣe jẹ anfaani awọn ọkọ tuntun naa ti ijọba ṣẹṣẹ ra lowo pooku.


O bẹ gomina pe kipade waye laarin pẹlu ẹgbẹ, loju ẹsẹ naa si ni gomina ti fọwọ si i pe ki ipade naa waye. Gomina tun ṣeleri lati jokoo sọrọ lori bi ẹgbẹ naa yoo ṣe jẹ anfaani awọn ọkọ tuntun naa ti ijọba ṣẹṣẹ ra lowo pooku.


Tunji Disu, ọtẹlẹmuyẹ ti wọn fi rọpo Abba Kyari

* Bo ṣe tu aṣiri Evans ajinigbe, ati bo ṣe da sẹria fawọn ọdaran l’Ekoo Kii ṣe iroyin tuntun mọ pe ileeṣẹ ọlọpaa ilẹ wa ti paarọ Abba Kyari, ọkunrin to n dari awọn ọtẹlẹmyẹ ti wọn n tọpinpin awọn ọdaran lorilẹ-ede wa. Ẹgbẹ ọhun ni wọn n pe ni Intelligence Response Team, iṣẹ wọn ni iṣẹ ọtẹlẹmuyẹ lati maa lọ kaakiri lati mu awọn ọdaran, paapaa awọn ti wọn n jinigbe atawọn ti wọn n huwa ọdaran bii awọn ọmọ yahoo. Bẹẹ o ba gbagbe, Abba Kyari niroyin gbe e pe o gba owo kọbẹ lọwọ ọmọkunrin to n ṣiṣẹ yahoo, ti wọn n pe ni Hushpuppi. Orukọ Hushpuppi yii gan an ni Ramon Abbas. Aipẹ yii lọwọ awọn ọtẹlẹmuyẹ ilẹ Amẹrika tẹ ẹ, o pẹ ti wọn ti n wa a lati mu, wọn ni ẹgbẹẹgbẹrun miliọnu dọla lọmọkunrin naa ti gbọna eru wọ jade lapo ikowosi awọn ileeṣẹ kan nilẹ Amẹrika. Iwa ọdaran nla gbaa ni!


Orukọ Hushpuppi yii gan an ni Ramon Abbas. Aipẹ yii lọwọ awọn ọtẹlẹmuyẹ ilẹ Amẹrika tẹ ẹ, o pẹ ti wọn ti n wa a lati mu, wọn ni ẹgbẹẹgbẹrun miliọnu dọla lọmọkunrin naa ti gbọna eru wọ jade lapo ikowosi awọn ileeṣẹ kan nilẹ Amẹrika. Iwa ọdaran nla gbaa ni! NI kete ti awọn Amẹrika ti da orukọ Abba Kyari pe o wa ninu awọn to gba owo lọwọ Hushpuppi lawọn ọga rẹ l’Abuja ti da a duro, ti wọn si fi Ọgbẹni Tunji Disu rọpo ẹ. Ọkunrin yii ti figba kan jẹ adari awọn ọlọpaa RRS nipinlẹ Eko, gbogbo awọn eeyan lo si sọ pe ọkunrin naa ṣe daadaa nigba to wa nipo naa, ko too di pe wọn gbe e lọ siluu Abuja. Ipo igbakeji ọlọpaa ti wọn n pe ni Deputy Commissioner of Police, ni Ọlatunji Disu wa, ọkunrin yii ti figba kan jẹ amugbalẹgbẹẹ fun Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu, eyi ti wọn n pe ni ADC. O kawe nileewe giga LASU, ati Adekunle Ajaṣin l’Ondo.


NI kete ti awọn Amẹrika ti da orukọ Abba Kyari pe o wa ninu awọn to gba owo lọwọ Hushpuppi lawọn ọga rẹ l’Abuja ti da a duro, ti wọn si fi Ọgbẹni Tunji Disu rọpo ẹ. Ọkunrin yii ti figba kan jẹ adari awọn ọlọpaa RRS nipinlẹ Eko, gbogbo awọn eeyan lo si sọ pe ọkunrin naa ṣe daadaa nigba to wa nipo naa, ko too di pe wọn gbe e lọ siluu Abuja. Ipo igbakeji ọlọpaa ti wọn n pe ni Deputy Commissioner of Police, ni Ọlatunji Disu wa, ọkunrin yii ti figba kan jẹ amugbalẹgbẹẹ fun Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu, eyi ti wọn n pe ni ADC. O kawe nileewe giga LASU, ati Adekunle Ajaṣin l’Ondo. O ti ṣiṣẹ kaakiri orilẹ-ede yii bẹẹ naa lo si tun lọ soke okun, o wa ninu awọn ọlọpaa ti wọn ran lọ siluu Sudan ti wọn ti n jagun lọdun 2005. Ko too di pe o gba iṣẹ adari awọn ọlọpaa RRS nigba yẹn, oriṣii awọn buruku lo wa lọwọ awọn ọlọpaa RRS nigba naa, ṣugbọn kete to gbaṣẹ naa lo ti bẹrẹ si i ko awọn ọmọọṣẹ rẹ ni bi wọ ti n huwa si awọn araalu, ko si too kuro lori aga naa, gbogbo eeyan lo jẹrii si i pe awọn ọlọpaa RRS yatọ ninu awọn ọlọpaa kaakiri orilẹ-ede yii. Koda nigba ti wahala ENDSARS n lọ lọwọ, ọpọ awọn ọdọ ni wọn lawọn fẹ ki Aarẹ Muhammadu Buhari fi Tunji Disu ṣe ọga awọn ọlọpaa, ko ba a le ṣatunṣe ileeṣẹ ọlọpaa gẹgẹ bo ṣe ṣe ni ẹka RRS niluu Eko.


O ti ṣiṣẹ kaakiri orilẹ-ede yii bẹẹ naa lo si tun lọ soke okun, o wa ninu awọn ọlọpaa ti wọn ran lọ siluu Sudan ti wọn ti n jagun lọdun 2005. Ko too di pe o gba iṣẹ adari awọn ọlọpaa RRS nigba yẹn, oriṣii awọn buruku lo wa lọwọ awọn ọlọpaa RRS nigba naa, ṣugbọn kete to gbaṣẹ naa lo ti bẹrẹ si i ko awọn ọmọọṣẹ rẹ ni bi wọ ti n huwa si awọn araalu, ko si too kuro lori aga naa, gbogbo eeyan lo jẹrii si i pe awọn ọlọpaa RRS yatọ ninu awọn ọlọpaa kaakiri orilẹ-ede yii. Koda nigba ti wahala ENDSARS n lọ lọwọ, ọpọ awọn ọdọ ni wọn lawọn fẹ ki Aarẹ Muhammadu Buhari fi Tunji Disu ṣe ọga awọn ọlọpaa, ko ba a le ṣatunṣe ileeṣẹ ọlọpaa gẹgẹ bo ṣe ṣe ni ẹka RRS niluu Eko. Iṣẹ kekere kọ lọkunrin yii ṣe lọdun kan ti awọn ajinigbe n yọ awọn ara Eko lẹnu, ti wọn n lọọ gbe awọn ọmọleewe, ti wọn si n pa awọn ara Ikorodu bo ṣe wun wọn. Lasiko naa ni Fatai Owoṣeni jẹ kọmiṣanna ọlọpaa nipinlẹ Eko, Tunji Disu lo dari ikọ ti wọn lọọ ṣiṣẹ lagbegbe naa, Ọlọrun si fun wọn ṣe. Ọpọlọpọ awọn ohun ija oloro ni wọn gba lọwọ awọn ọdaran tọwọ wọn tẹ lasiko naa.


Iṣẹ kekere kọ lọkunrin yii ṣe lọdun kan ti awọn ajinigbe n yọ awọn ara Eko lẹnu, ti wọn n lọọ gbe awọn ọmọleewe, ti wọn si n pa awọn ara Ikorodu bo ṣe wun wọn. Lasiko naa ni Fatai Owoṣeni jẹ kọmiṣanna ọlọpaa nipinlẹ Eko, Tunji Disu lo dari ikọ ti wọn lọọ ṣiṣẹ lagbegbe naa, Ọlọrun si fun wọn ṣe. Ọpọlọpọ awọn ohun ija oloro ni wọn gba lọwọ awọn ọdaran tọwọ wọn tẹ lasiko naa. Ohun kan ti ọpọ awọn araalu ko tun mọ ni pe Tunji Disu gan an lo kọkọ tu aṣiri ogbologbo ajinigbe ti wọn n pe ni Evans. Bẹẹ o ba gbagbe, awọn olowo ilu ni Evans yii maa n ji gbe ni tiẹ, owo buruku lo si maa n gba lọwọ wọn, lẹyin to ba ti ji wọn gbe tan. Eyikeyi ti awọn mọlẹbi rẹ ko ba tete sanwo, pipa lo maa n pa wọn.


Ohun kan ti ọpọ awọn araalu ko tun mọ ni pe Tunji Disu gan an lo kọkọ tu aṣiri ogbologbo ajinigbe ti wọn n pe ni Evans. Bẹẹ o ba gbagbe, awọn olowo ilu ni Evans yii maa n ji gbe ni tiẹ, owo buruku lo si maa n gba lọwọ wọn, lẹyin to ba ti ji wọn gbe tan. Eyikeyi ti awọn mọlẹbi rẹ ko ba tete sanwo, pipa lo maa n pa wọn. Ṣugbọn, o yanilẹnu pe Tunji Disu ko si ninu awọn ti wọn da lọla lẹyin ti wọn mu ọkunrin naa tan. Iṣẹ to fun Abba Kyari ni igbega gan an niyẹn, to fi de ipo to de lonii, ko too di pe awọn ọmọ yahoo ja a bọ.


Ṣugbọn, o yanilẹnu pe Tunji Disu ko si ninu awọn ti wọn da lọla lẹyin ti wọn mu ọkunrin naa tan. Iṣẹ to fun Abba Kyari ni igbega gan an niyẹn, to fi de ipo to de lonii, ko too di pe awọn ọmọ yahoo ja a bọ.


“Sanwo-Olu maa fọwọ si ofin awọn abaniwale laipẹ”

Ileeṣẹ to n ṣakoso ọrọ awọn abanirale, abaniralẹ, abanikọle ati bẹẹ bẹẹ lọ, ti a mọ si Lagos State Real Estate Regulatory Authority, LASRERA, ti sọ pe awọn ti ṣetan lati dawọ iṣẹ awọn alayederu duro lẹka naa, pẹlu awọn ofin to wa ni ibamu pẹlu eto ọrọ aje ti Gomina Babajide Sanwo-Olu ni fun awọn olugbe ipinlẹ Eko. Onimọran gomina lori ọrọ ile igbe, Abilekọ Tokẹ Benson-Awoyinka lo sọrọ yii di mimọ nibi ipade awọn alẹnulọrọ to waye laipẹ yii l’Ekoo. Bakan naa ni Kọmiṣanna fun eto idajọ nipinlẹ Eko ni tiẹ, Moyọsọrẹ Onigbanjo nibi ipade naa sọ pe awọn ọmọ ileegbimọ aṣofin ti fọwọ si ofin LASRERA fun awọn abanikọle ati abanirale, ṣugbọn laipẹ ni Gomina Babajide Sanwo-Olu maa fọwọ si ofin naa. Onigbanjo ni, ofin yii lo maa yọ gbogbo awọn ayederu to wa lẹka naa kuro, bẹẹ ni yoo si mu ki ọkan awọn olokoowo balẹ lẹka naa. Tokẹ Benson ṣalaye pe awọn pepade naa lati sọ asọyepọ pẹlu awọn ejẹẹnti to n ṣiṣẹ naa kaakiri ipinlẹ Eko, lati le fopin si iwa awọn ayederu to wa laarin wọn, ki wọn ba a le mu oju buruku tawọn eeyan fi n wo iṣẹ naa kuro. O ni, ijọba yoo tẹ siwaju lati mu ki o rọrun fun awọn to ba fẹẹ kowo le ẹka naa lati ṣe bẹẹ, la i si wahala awọn gbaju-ẹ.


Onigbanjo ni, ofin yii lo maa yọ gbogbo awọn ayederu to wa lẹka naa kuro, bẹẹ ni yoo si mu ki ọkan awọn olokoowo balẹ lẹka naa. Tokẹ Benson ṣalaye pe awọn pepade naa lati sọ asọyepọ pẹlu awọn ejẹẹnti to n ṣiṣẹ naa kaakiri ipinlẹ Eko, lati le fopin si iwa awọn ayederu to wa laarin wọn, ki wọn ba a le mu oju buruku tawọn eeyan fi n wo iṣẹ naa kuro. O ni, ijọba yoo tẹ siwaju lati mu ki o rọrun fun awọn to ba fẹẹ kowo le ẹka naa lati ṣe bẹẹ, la i si wahala awọn gbaju-ẹ. O tun ni, ojoojumọ lawọn ero n rọ wa siluu Eko, bẹẹ ni wọn si n beere ile ti wọn maa fori wọn pamọ si, atawọn to wa nilẹ wa nibi, atawọn to wa loke okun ni wọn n wa ibi ti wọn maa fori pamọ si, nitori naa lo ṣe jẹ dandan fun awọn to n ba ni wale lati mu iṣẹ wọn lọkunkundun. Ọgbẹni Gboyega Fatimilẹhin to ba awọn olukopa sọrọ nibi eto naa sọ pe awọn orilẹ-ede ti wọn ni eto ati ofin to ṣakoso ọrọ abaniwale ati abanirale maa n lanfaani si awọn olokoowo kaakiri agbaye. Ohun to mu ko rọrun fun iṣẹ naa lati gberu lawọn ilu yẹn niyẹn, bẹẹ ni ọkan awọn olokoowo naa si balẹ lati ko owo wọn le iru owo bẹẹ.