Bi ina ṣe bẹrẹ nibẹ lo n ran mọ gbogbo nnkan to wa layiika, ko si pẹ rara to fi ran mọ Art Deco Gallery to jẹ ile alaja meji ọhun. Yetunde fi kun ọrọ rẹ pe gbogbo awọn ti wọn n gbe inu ile ti wọn ti n ta foomu fọn sita lai mu ohunkohun, bi awọn kan ṣe n bu omi, lawọn kan n pe ileeṣẹ panapana. Ṣugbọn ijọloju lo jẹ pe bi wọn ṣe n pa ina naa to naa lo tun n pọ si i, ṣe ni eefin n ru lati origun kan si ekeji, titi ti ilẹ fi mọ, ti wọn ko si ri ohunkohun mu jade nibẹ. Nigba to n sọrọ lori iṣẹlẹ naa, ọga agba kan nileeṣẹ Sifu Difẹnsi nipinlẹ Ọṣun, CSC Abioye Toyin, ṣalaye pe aago meji oru ti ina naa bẹrẹ lawọn ti gbọ, ti awọn si ti wa sibẹ. O ni awọn ba awọn ajọ panapana ti ijọba apapọ nibẹ, awọn si gbiyanju lati pa ina naa. Bo tilẹ jẹ pe ko si ẹni ti ẹmi rẹ ba iṣẹlẹ naa lọ, sibẹ ọkẹ aimọye miliọnu Naira ni dukia to ṣofo nibẹ.


Ijamba ina fi ọkẹ aimọye dukia ṣofo nileetaja nla l’Oṣogbo

Nigba to n sọrọ lori iṣẹlẹ naa, ọga agba kan nileeṣẹ Sifu Difẹnsi nipinlẹ Ọṣun, CSC Abioye Toyin, ṣalaye pe aago meji oru ti ina naa bẹrẹ lawọn ti gbọ, ti awọn si ti wa sibẹ. O ni awọn ba awọn ajọ panapana ti ijọba apapọ nibẹ, awọn si gbiyanju lati pa ina naa. Bo tilẹ jẹ pe ko si ẹni ti ẹmi rẹ ba iṣẹlẹ naa lọ, sibẹ ọkẹ aimọye miliọnu Naira ni dukia to ṣofo nibẹ.


Arifin ni ki wọn maa darukọ Funkẹ Akindele nibi ti mo ba wa-Tinubu

Adewumi Adegoke Oriṣiiriṣii oju ni awọn eeyan fi wo fidio kan to n ja ran-in lori ayelujara bayii, eyi to ni i ṣe pẹlu bi oludije funpo aarẹ ninu ẹgbẹ APC, Aṣiwaju Bọla Tinubu ṣe sọko ọrọ si igbakeji oludije funpo gomina nipinlẹ Eko to tun jẹ gbajumọ oṣere nilẹ wa, Funkẹ Akindele. Ninu fido ọhun ti Aṣiwaju Tinubu ti n ba awọn alatilẹyin rẹ kan sọrọ, bẹẹ lawọn eeyan naa n kọrin pe ‘Ta ni Funkẹ Akindele, niwaju Sanwoolu Eko, eera ni’ Lasiko ti wọn n kọrin yii lọwọ ni Tinubu sọ fun wọn pe ki wọn ma tiẹ wọri lati darukọ yẹn mọ, o ni arifin ni. ‘Tinubu ni, ẹ ma tiẹ wọri lati darukọ yẹn mọ, arifin, arinfin ni ki ẹ maa darukọ Funkẹ lẹgbẹẹ mi.’’ Ọrọ yii ti da oriṣiiriṣii awuyewuye silẹ, ọkan-o-jọkan esi ni awọn eeyan si ti n fun Tinubu lori fidio naa. Ẹnikan to pe ara rẹ ni gab_b_ella fun Tinubu lesi pe ‘idi to fi yẹ ki o lọọ sinmi niyẹn grandpa. Ẹlomi-in to tun sọrọ ni I.tobilọba. O ni, ‘Igberaga to fi sọrọ, loju temi jọ pe to ba di aarẹ, yoo yi oju kuro lẹgbẹẹ kan lọdọ awọn ọdọ ni.


Ẹnikan to pe ara rẹ ni gab_b_ella fun Tinubu lesi pe ‘idi to fi yẹ ki o lọọ sinmi niyẹn grandpa. Ẹlomi-in to tun sọrọ ni I.tobilọba. O ni, ‘Igberaga to fi sọrọ, loju temi jọ pe to ba di aarẹ, yoo yi oju kuro lẹgbẹẹ kan lọdọ awọn ọdọ ni. Ẹni to ba dibo fun un ṣẹ bẹẹ fun adanu ara rẹ, ẹ maa ri shege’’ City_of_urobo sọ ni tiẹ pe ‘Akikanju ọkunrin ti ko bẹru ohunkohun, ẹ ma lọọ maa fi Funkẹ Akindele we Emi lo kan o, Arifin ni loootọ’’ faitthysia sọ ni tie pe ‘Gbogbo ẹyin tẹ ẹ tun fẹ ki ẹgbẹ APC maa ṣejọba lọ pẹlu gbogbo iya tẹ ẹ ti jẹ, alaafia yoo jinna si yin’. Bakan naa ni awọn kan n sọ pe ọrọ abuku ti Tinubu sọ si Funkẹ Akindele yii ku diẹ kaato. Wọn ni ọmọ orileede Naijiria ni, oun naa lẹtọọ labẹ ofin lati dibo, oun naa si le dupo oṣelu, ki ni Tinubu wa n sọ pe ki wọn ma tiẹ darukọ Funkẹ lẹgbẹẹ oun si, ṣe oun jẹ Ọlọrun ni, wọn ni igberaga ni.


Ẹni to ba dibo fun un ṣẹ bẹẹ fun adanu ara rẹ, ẹ maa ri shege’’ City_of_urobo sọ ni tiẹ pe ‘Akikanju ọkunrin ti ko bẹru ohunkohun, ẹ ma lọọ maa fi Funkẹ Akindele we Emi lo kan o, Arifin ni loootọ’’ faitthysia sọ ni tie pe ‘Gbogbo ẹyin tẹ ẹ tun fẹ ki ẹgbẹ APC maa ṣejọba lọ pẹlu gbogbo iya tẹ ẹ ti jẹ, alaafia yoo jinna si yin’. Bakan naa ni awọn kan n sọ pe ọrọ abuku ti Tinubu sọ si Funkẹ Akindele yii ku diẹ kaato. Wọn ni ọmọ orileede Naijiria ni, oun naa lẹtọọ labẹ ofin lati dibo, oun naa si le dupo oṣelu, ki ni Tinubu wa n sọ pe ki wọn ma tiẹ darukọ Funkẹ lẹgbẹẹ oun si, ṣe oun jẹ Ọlọrun ni, wọn ni igberaga ni. Pe ṣe Tinubu ti gbagbe ọrọ David ati Golaiath inu bibeli ni. Ẹlomi-in to tun sọrọ ni ṣe Tinubu n fi ara rẹ pe Ọlọrun ni. Ọpọ awon ololufẹ Funkẹ Akindele ni wọn ti n sọ pe ko yẹ ki baba to sọ pe oun fẹran awọn ọdọ yii baa foju tẹmbẹlu Funkẹ, oun naa gbiyanju ara rẹ wo ni lati ran ilu lọwo gẹgẹ bi Tinubu naa ṣe fẹẹ ṣe.


Pe ṣe Tinubu ti gbagbe ọrọ David ati Golaiath inu bibeli ni. Ẹlomi-in to tun sọrọ ni ṣe Tinubu n fi ara rẹ pe Ọlọrun ni. Ọpọ awon ololufẹ Funkẹ Akindele ni wọn ti n sọ pe ko yẹ ki baba to sọ pe oun fẹran awọn ọdọ yii baa foju tẹmbẹlu Funkẹ, oun naa gbiyanju ara rẹ wo ni lati ran ilu lọwo gẹgẹ bi Tinubu naa ṣe fẹẹ ṣe.


Ọlọpaa doola awọn ọmọkunrin mẹrin lọwọ ajinigbe l’Ekoo

Monisọla Saka Ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Eko ti sọ pe awọn ti doola awọn ọdọmọdekunrin mẹrin kan ti ọjọ ori wọn wa laarin ọdun mẹrindinlogun (16) si mejidinlogun (18). Bẹẹ ni wọn ni awọn ti mu afurasi ọdaran to mu wọn nigbekun lagbegbe Surulere, nipinlẹ naa. Agbẹnusọ ọlọpaa Eko, Benjamin Hundenyin, lo sọ eleyii di mimọ ninu atẹjade to fi lede lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọjọ kin-in-ni, oṣu Kọkanla, ọdun yii. O ni awọn ti ṣatọna bi awọn ọmọ naa ṣe pada sọdọ awọn ẹbi wọn. Awọn ọmọ yii, ni Hundenyin sọ pe wọn ri ni nnkan bii aago mẹjọ alẹ kọja iṣẹju mẹwaa lọjọ Abamẹta, Satide, nibi kọlọfin kan to da paro ninu papa iṣere nla National Stadium, Surulere, l’Ekoo. O lọgaa agba awọn ẹṣọ papa iṣere ọhun ni Ọlọrun fi ṣe angẹli wọn, oun lo ri wọn lasiko ti wọn n yika inu papa iṣere naa, to si pe agọ ọlọpaa agbegbe yii lati ṣalaye ohun toju ẹ ri fun wọn.


O ni awọn ti ṣatọna bi awọn ọmọ naa ṣe pada sọdọ awọn ẹbi wọn. Awọn ọmọ yii, ni Hundenyin sọ pe wọn ri ni nnkan bii aago mẹjọ alẹ kọja iṣẹju mẹwaa lọjọ Abamẹta, Satide, nibi kọlọfin kan to da paro ninu papa iṣere nla National Stadium, Surulere, l’Ekoo. O lọgaa agba awọn ẹṣọ papa iṣere ọhun ni Ọlọrun fi ṣe angẹli wọn, oun lo ri wọn lasiko ti wọn n yika inu papa iṣere naa, to si pe agọ ọlọpaa agbegbe yii lati ṣalaye ohun toju ẹ ri fun wọn. Benjamin ni iwadii tawọn agbofinro ṣe fihan pe lati agbegbe Ọgba ati Agege, nipinlẹ Eko, lafurasi naa ti fọgbọn tan awọn ọmọ yii wa si Surulere. O fi kun un pe lasiko ti wọn gba awọn ọmọkunrin naa silẹ lawọn ọlọpaa teṣan agbegbe Surulere fi panpẹ ofin gbe ọkunrin ẹni ọdun mọkanlelaaadọta kan, Austin Kanu, to ji wọn gbe pamọ. Nigba ti wọn si pe awọn obi wọn, inu wọn dun, wọn si fẹmi imoore han.


Benjamin ni iwadii tawọn agbofinro ṣe fihan pe lati agbegbe Ọgba ati Agege, nipinlẹ Eko, lafurasi naa ti fọgbọn tan awọn ọmọ yii wa si Surulere. O fi kun un pe lasiko ti wọn gba awọn ọmọkunrin naa silẹ lawọn ọlọpaa teṣan agbegbe Surulere fi panpẹ ofin gbe ọkunrin ẹni ọdun mọkanlelaaadọta kan, Austin Kanu, to ji wọn gbe pamọ. Nigba ti wọn si pe awọn obi wọn, inu wọn dun, wọn si fẹmi imoore han. Wọn ni lati aarọ kutukutu ọjọ Abamẹta, ọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu Kẹwaa, to kọja yii, lawọn ọmọ naa ti dawati, tawọn si ti daamu gidi gan-an lati le ri wọn laaye ati alaafia ara. Iwadii ṣi n tẹsiwaju, ni kete ta a ba si ti pari ẹ ni wọn yoo foju afurasi ọdaran naa bale ẹjọ”. Hundenyin waa gba awọn ọmọ Naijiria nimọran lati maa kiyesara nitori oju lalakan fi i ṣọ’ri, ki wọn si tete maa fi ohunkohun to ba mu ifura lọwọ layiika wọn to awọn oṣiṣẹ eleto aabo leti.


Wọn ni lati aarọ kutukutu ọjọ Abamẹta, ọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu Kẹwaa, to kọja yii, lawọn ọmọ naa ti dawati, tawọn si ti daamu gidi gan-an lati le ri wọn laaye ati alaafia ara. Iwadii ṣi n tẹsiwaju, ni kete ta a ba si ti pari ẹ ni wọn yoo foju afurasi ọdaran naa bale ẹjọ”. Hundenyin waa gba awọn ọmọ Naijiria nimọran lati maa kiyesara nitori oju lalakan fi i ṣọ’ri, ki wọn si tete maa fi ohunkohun to ba mu ifura lọwọ layiika wọn to awọn oṣiṣẹ eleto aabo leti.


Oyetọla/Adeleke: Ile-ẹjọ ti gba ẹri ibo  ti wọn di ju lawọn ijọba ibilẹ meje

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Ile-ẹjọ to n gbọ ẹsun to ṣu yọ lẹyin idibo gomina ipinlẹ Ọṣun to waye lọjọ kẹrindinlogun, oṣu Keje, ọdun yii, ti gba awọn akọsilẹ ẹsun àdìjù ibo ti Gomina Gboyega Oyetọla gbe siwaju ẹ. Ijọba ibilẹ mẹwaa ni Oyetọla ati ẹgbẹ oṣelu rẹ, APC, gbe siwaju ile-ẹjọ pe adiju ibo ti waye, to si sọ pe ti wọn ba yọ awọn ibo naa kuro gẹgẹ bo ṣe wa ninu iwe ofin idibo orileede yii, o di dandan ki oun gba kinni naa pada lọwọ Sẹnetọ Ademọla Adeleke. Ninu ijokoo kootu lọjọ Iṣẹgun,Tusidee, ọsẹ yii, lẹyin ọpọlọpọ ariyanjiyan laarin awọn agbẹjọro fun olupẹjọ, iyẹn, Gomina Oyetọla ati ẹgbẹ APC, pẹlu ti awọn olujẹjọ, iyẹn Sẹnetọ Ademọla Adeleke, ẹgbẹ PDP ati ajọ INEC, awọn igbimọ onidaajọ naa sọ pe awọn yoo gba awọn akọsilẹ to duro fun ẹri naa wọle. Lọjọ naa, wọn gba akọsilẹ esi idibo (Forms EC8As) nijọba ibilẹ mẹta; ijọba ibilẹ Oṣogbo, ijọba ibilẹ Ariwa Ẹdẹ ati ijọba ibilẹ Guusu Ẹdẹ. L’Ọjọruu, Wẹsidee, awọn igbimọ naa, labẹ alaga wọn, Onidaajọ Tertsea Kume, gba awọn akọsilẹ lati ijọba ibilẹ mẹrin miiran, iyẹn ijọba ibilẹ Ẹgbẹdọrẹ, Ejigbo, Iwọ Oorun Ileṣa ati Irẹpọdun. Agbẹjọro to ṣoju fun Oyetọla, Lateef Fagbemi (SAN), sọ pe ẹtọ olupẹjọ ni labẹ ofin lati gbe ẹdun ọkan rẹ lọ si kootu pẹlu gbogbo ẹri to ba ni. Bo tilẹ jẹ pe awọn agbẹjọro fun awọn olujẹjọ; Barisita Niyi Owolade, Nathaniel Ọkẹ (SAN), ati Ọlakunle Faokunla, ta ko gbigbe awọn akọsilẹ naa kalẹ, sibẹ wọn ni awọn yoo fi itako awọn han ninu akọsilẹ awọn (Final written address).


L’Ọjọruu, Wẹsidee, awọn igbimọ naa, labẹ alaga wọn, Onidaajọ Tertsea Kume, gba awọn akọsilẹ lati ijọba ibilẹ mẹrin miiran, iyẹn ijọba ibilẹ Ẹgbẹdọrẹ, Ejigbo, Iwọ Oorun Ileṣa ati Irẹpọdun. Agbẹjọro to ṣoju fun Oyetọla, Lateef Fagbemi (SAN), sọ pe ẹtọ olupẹjọ ni labẹ ofin lati gbe ẹdun ọkan rẹ lọ si kootu pẹlu gbogbo ẹri to ba ni. Bo tilẹ jẹ pe awọn agbẹjọro fun awọn olujẹjọ; Barisita Niyi Owolade, Nathaniel Ọkẹ (SAN), ati Ọlakunle Faokunla, ta ko gbigbe awọn akọsilẹ naa kalẹ, sibẹ wọn ni awọn yoo fi itako awọn han ninu akọsilẹ awọn (Final written address). Lẹyin eyi ni wọn sun ijokoo si Ọjọbọ, Tọsidee, ọsẹ yii, lati gba akọsilẹ awọn ijọba ibilẹ mẹta to ku wọle.


Lẹyin eyi ni wọn sun ijokoo si Ọjọbọ, Tọsidee, ọsẹ yii, lati gba akọsilẹ awọn ijọba ibilẹ mẹta to ku wọle.


Dubai nile Atiku, yoo tun pada sibẹ tawọn ọmọ Naijiria ba fibo ja a bọ lọdun to n bọ- Oshiomhole

Monisọla Saka Igbakeji adari igbimọ eleto ipolongo ibo aarẹ fun ẹgbẹ oṣelu APC, Adams Oshiomhole, ti sọ pe oun ni igboya ati ifọkanbalẹ pe awọn eeyan ilẹ yii maa tun ja oludije dupo aarẹ lẹgbẹ oṣelu PDP, Alaaji Atiku Abubakar, kulẹ lasiko ibo aarẹ ọdun to n bọ. Oshiomhole to jẹ gomina tẹlẹri nipinlẹ Edo, lo n yan ọrọ kan ti wọn sọ ta ko ẹni ti yoo ṣe igbakeji aarẹ ninu ẹgbẹ wọn, Kashim Shettima, laaarọ Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ keji, oṣu Kọkanla, ọdun yii, lasiko to n sọrọ lori eto kan nileeṣẹ Tẹlifiṣan Arise TV, o lo da oun loju pe Atiku yoo tun dero Dubai pada lẹyin tawọn ba dibo tan lọdun 2023, tori ko ni i wọle. O ni ta a ba tibi itan wo o, lati ọdun ti Atiku ti n gbegba ibo aarẹ lawọn ọmọ Naijiria ti n dojuti i, ti wọn o dibo fun un, to ba si ti di pe o ja lulẹ bayii ni yoo fori le Dubai rẹ. Oshiomhole waa sọ pe o da oun loju pe Atiku yoo tun mu ọna Dubai pọn ni kete ti ibo ba ti pari lọdun 2023, o loun gba a laduura kawọn ijọba Dubai ti gbegi le ofin to ni kawọn ọmọ Naijiria ma wa siluu awọn, ki adiẹ Atiku le rọna debi ẹyin ẹ pada. O ni, “Ta a ba wo bi Atiku ṣe maa n ṣe latẹyin wa, to jẹ pe ti ko ba ti wọle ibo bayii, Dubai lo maa gba lọ. O ti to bii igba mẹta si mẹrin tawọn ọmọ Naijiria ti ja a kulẹ bayii, koda bo ṣe jẹ pe oun ati Obi ni wọn jọ lẹ pọ lasiko ti wọn gbegba ibo lọdun 2019, iyẹn o tori bẹẹ ni ko wọle.


Oshiomhole waa sọ pe o da oun loju pe Atiku yoo tun mu ọna Dubai pọn ni kete ti ibo ba ti pari lọdun 2023, o loun gba a laduura kawọn ijọba Dubai ti gbegi le ofin to ni kawọn ọmọ Naijiria ma wa siluu awọn, ki adiẹ Atiku le rọna debi ẹyin ẹ pada. O ni, “Ta a ba wo bi Atiku ṣe maa n ṣe latẹyin wa, to jẹ pe ti ko ba ti wọle ibo bayii, Dubai lo maa gba lọ. O ti to bii igba mẹta si mẹrin tawọn ọmọ Naijiria ti ja a kulẹ bayii, koda bo ṣe jẹ pe oun ati Obi ni wọn jọ lẹ pọ lasiko ti wọn gbegba ibo lọdun 2019, iyẹn o tori bẹẹ ni ko wọle. Nigba ti gbogbo ẹ maa tiẹ kuku waa dojuru patapata, Atiku o lẹsẹ nilẹ bii ti ọdun 2019 yẹn nisinyii. O da wa loju gbangba gbangba pe, awọn eeyan wa yii kan naa ti wọn ti n fibo wọn le e pada sile lati ọdun yii wa ko tun ni i fibo gbe e wọle lọtẹ yii. Nitori bo si ṣe jẹ pe o ti wa ninu itan pe ti ko ba ti rọwọ mu ninu ibo bayii, o maa n ko lọ siluu Dubai titi digba tibo mi-in ba n bọ ni, o daju pe bẹẹ ni yoo tun ri lọdun to n bọ tori iṣe rẹ niyẹn.


Nigba ti gbogbo ẹ maa tiẹ kuku waa dojuru patapata, Atiku o lẹsẹ nilẹ bii ti ọdun 2019 yẹn nisinyii. O da wa loju gbangba gbangba pe, awọn eeyan wa yii kan naa ti wọn ti n fibo wọn le e pada sile lati ọdun yii wa ko tun ni i fibo gbe e wọle lọtẹ yii. Nitori bo si ṣe jẹ pe o ti wa ninu itan pe ti ko ba ti rọwọ mu ninu ibo bayii, o maa n ko lọ siluu Dubai titi digba tibo mi-in ba n bọ ni, o daju pe bẹẹ ni yoo tun ri lọdun to n bọ tori iṣe rẹ niyẹn. O da bii pe ọkan ẹ balẹ lọhun-un yẹn, ki ori ẹ ba a ṣe e, ki ofin ti wọn fi de awọn ọmọ Naijiria niluu yẹn ma kan an, ko le tete ribi pada sibi to rọ ọ lọrun”. Bayii ni Oshiomhole dọgbọn ta si Atiku, o lo da oun loju pe ẹgbẹ awọn lo maa wọle lọdun to n bọ, tawọn yoo si fibo le Atiku pada sibi to ti n bọ nilẹ Dubai lọhun-un.


O da bii pe ọkan ẹ balẹ lọhun-un yẹn, ki ori ẹ ba a ṣe e, ki ofin ti wọn fi de awọn ọmọ Naijiria niluu yẹn ma kan an, ko le tete ribi pada sibi to rọ ọ lọrun”. Bayii ni Oshiomhole dọgbọn ta si Atiku, o lo da oun loju pe ẹgbẹ awọn lo maa wọle lọdun to n bọ, tawọn yoo si fibo le Atiku pada sibi to ti n bọ nilẹ Dubai lọhun-un.


Awọn agbebọn lati ilẹ okeere ti gbakoso awọn ibi kan nilẹ Yoruba- Akintoye

Ọlawale Ajao, Ibadan Pẹlu iroyin to lu sita bayii, pe awọn agbebọn to ti ilẹ okeere wa si Naijiria ti gbakoso awọn ibi kan nilẹ Yoruba, afi ki awọn ijọba ati gbogbo ọmọ Yoruba tete mura lelẹ. Aṣaaju ilẹ Yoruba, Ọjọgbọn Banji Akintoye, lo ke gbajare yii sita ninu ipade ẹgbẹ Ilana Ọmọ Oodua to waye niluu Ibadan lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii. A o ṣakiesi pe o ṣe diẹ ti awọn agbebọn ti n ṣoro lapa Iwọ-Oorun Guusu orileede yii, to jẹ pe bi wọn ṣe n paayan ni wọn n ji awọn eeyan gbe. Eyi ti gbogbo aye n sọ nipa ẹ lọwọlọwọ bayii leyi to waye loju ọna Eko s’Ibadan, nibi tawọn agbebọn ọhun ti ji awọn arinrin-ajo mẹfa gbe lẹyin ti wọn yinbọn paayan bii mẹrin, ti wọn si ṣe ọkẹ aimọye ẹni leṣẹ Ọjọgbọn Akintoye Woye pe ilana ti a n gba ṣejọba Naijiria lo faaye gba ipenija eto aabo to wa nilẹ yii, ti ko si faaye silẹ fun eto lati dena tabi fopin si iṣoro naa. O ni ọna abayọ kan ṣoṣo sọrọ wahala eto aabo yii ko ju ki ilẹ Yoruba da duro laaye ara wọn lọ. O waa fi awọn ọmọ Kaaarọ-o-o-jiire lọkan, o ni nigba ti yoo ba fi di inu oṣu Kejila, ọdun 2022, ta a wa yii, eto gbogbo yoo ti pari lori idasilẹ Ilẹ Olominira Oodua, ti iran Yoruba yoo le maa mojuto eto aabo ilẹ wọn bi wọn ba ṣe fẹ.


Ọwọ tẹ awọn ajoji mejidinlogun pẹlu kaadi idibo ilẹ wa

Ọlawale Ajao, Ibadan Ọga agba awọn aṣọbode to n ri si iwọle-wọde nilẹ wa, ẹka ti ipinlẹ Ọyọ, Isah Dansuleiman, ti kilọ fawọn ajoji to wa nipinlẹ naa pe ki wọn ṣọra wọn gidigidi, ki wọn ma si ṣe gbidanwo pe awọn yoo kopa ninu eto idibo to n bọ lọdun 2023. O ni ẹnikẹni ti ọwọ ba tẹ pe ki i ṣe ọmọ ilẹ wa, ṣugbọn to fẹẹ gbiyanju lati dibo yoo fimu kata ofin. Ikilọ yii waye pẹlu bi wọn ṣe ka kaadi idibo ilẹ wa mọ awọn ajoji bii mejidinlogun lọwọ lasiko ti wọn n lọ kaakiri ipinlẹ naa lati ṣawari iru awọn kọlọransi eeyan bẹẹ ninu oṣu Kẹwaa, ọdun yii. Isah sọ eleyii di mimọ lasiko eto itaniji kan ti wọn ṣe nipa eto idibo to n bọ fun awọn alẹnulọrọ, eyi ti wọn pe akori rẹ ni ‘Eto idibo to muna doko ni Naijiria:Ohun ti wọn n reti lọwọ awọn ajoji ki o to di ọjọ ibo, lasiko idibo ati lẹyin idibo’, eyi to waye ni Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ keji, oṣu Kọkanla yii. Ọga awọn aṣọbode yii ni ọwọ awọn tẹ awọn ajoji naa pẹlu kaadi idanimọ Naijiria lasiko tawọn n fimu finlẹ kaakiri awọn agbegbe kan nipinlẹ Ọyọ. O ni ohun ti awọn ajoji naa ṣe jẹ iwa ọdaran, o si lodi si ofin ilẹ wa.


Isah sọ eleyii di mimọ lasiko eto itaniji kan ti wọn ṣe nipa eto idibo to n bọ fun awọn alẹnulọrọ, eyi ti wọn pe akori rẹ ni ‘Eto idibo to muna doko ni Naijiria:Ohun ti wọn n reti lọwọ awọn ajoji ki o to di ọjọ ibo, lasiko idibo ati lẹyin idibo’, eyi to waye ni Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ keji, oṣu Kọkanla yii. Ọga awọn aṣọbode yii ni ọwọ awọn tẹ awọn ajoji naa pẹlu kaadi idanimọ Naijiria lasiko tawọn n fimu finlẹ kaakiri awọn agbegbe kan nipinlẹ Ọyọ. O ni ohun ti awọn ajoji naa ṣe jẹ iwa ọdaran, o si lodi si ofin ilẹ wa. Ọkunrin naa ni oju-ẹsẹ lawọn ti ju wọn loko pada si orileede ti onikaluku wọn ti wa. O waa fi kun un pe ko si ajoji kankan, labẹ akoso bo ṣe wu ko ri, to gbọdọ kopa ninu eto idibo ọdun to n bọ, ati pe ajeji yoowu ti awọn ba ri kaadi idibo lọwọ rẹ yoo jẹ’yan rẹ niṣu. O fi kun un pe awọn ti wọn n lo awọn ajoji naa mọ pe wọn o ki i ṣe ọmọ ilẹ wa, awọn kan n lo wọn fun ifẹ ara tiwọn lati gba kaadi idibo ni.


Ọkunrin naa ni oju-ẹsẹ lawọn ti ju wọn loko pada si orileede ti onikaluku wọn ti wa. O waa fi kun un pe ko si ajoji kankan, labẹ akoso bo ṣe wu ko ri, to gbọdọ kopa ninu eto idibo ọdun to n bọ, ati pe ajeji yoowu ti awọn ba ri kaadi idibo lọwọ rẹ yoo jẹ’yan rẹ niṣu. O fi kun un pe awọn ti wọn n lo awọn ajoji naa mọ pe wọn o ki i ṣe ọmọ ilẹ wa, awọn kan n lo wọn fun ifẹ ara tiwọn lati gba kaadi idibo ni. Dansuleiman waa kilọ pe awọn ajeji ko gbọdọ dibo, o ni ijọba faaye gba wọn lati maa gbe niluu ti wọn ba wa, ki wọn si ma ṣẹ sofin ibẹ, iyẹn ti wọn ba ni iwe lati gbeluu naa. Bẹẹ lo rọ awọn ti ko ba ti i waa ṣe atunṣe iforukọsilẹ wọn ki wọn waa ṣẹ bẹẹ, nitori gbogbo wọn lawọn yoo hu jade nibikibi ti wọn ba sa pamọ si. Dansuleiman waa rọ awọn araalu lati fẹjọ ajeji ti wọn ba ri kaadi idibo lọwọ rẹ sun.


Dansuleiman waa kilọ pe awọn ajeji ko gbọdọ dibo, o ni ijọba faaye gba wọn lati maa gbe niluu ti wọn ba wa, ki wọn si ma ṣẹ sofin ibẹ, iyẹn ti wọn ba ni iwe lati gbeluu naa. Bẹẹ lo rọ awọn ti ko ba ti i waa ṣe atunṣe iforukọsilẹ wọn ki wọn waa ṣẹ bẹẹ, nitori gbogbo wọn lawọn yoo hu jade nibikibi ti wọn ba sa pamọ si. Dansuleiman waa rọ awọn araalu lati fẹjọ ajeji ti wọn ba ri kaadi idibo lọwọ rẹ sun.


Ṣe awọn baba wa nilẹ Yoruba ṣe aṣiṣe ni? (10)

ỌMỌ ỌDỌ AGBA Nigba ti asiko idibo ba n bọ bayii, awọn ti wọn n pe ara wọn ni aṣaaju Yoruba, wọn aa si pin si yẹlẹyẹlẹ. Awọn kan aa gba iwaju, awọn kan aa gba ẹyijn, awọn kan aa gba aarin, awọn kan aa gba ọtun, awọn kan aa gba osi, bi wọn ṣe ma pin ara wọn kaakiri ree titi ti idibo aa fi pari, ti Yoruba ò si ni i ri nnkan gidi kan mu jade lati inu ibo naa. Bii ṣee ri fun Yoruba ree. O ti tun bẹrẹ bayii o, Ọlọrun ma jẹ ki Yoruba tun pada mofo. Ẹni ba n ka ọrọ yii, o le sare sọ pe ki i ṣe Yoruba nikan, bo ṣe maa n ri fun Hausa ati Ibo naa niyẹn, awọn naa n pin bi ibo ba n bọ. Ootọ ni, nitori ko si ẹya kan ti gbogbo wọn n sun ti wọn n kọri sibi kan. Iyatọ to wa ni ti Hausa ati Ibo ni pe ti wọn ba bara wọn ja lasiko ibo bẹẹ, bi ibo ba ti pari, wọn aa di ọrẹ pada, bi anfaani kan ba si yọ nibi ibo naa, wọn aa jọ maa jẹ ẹ ni.


O ti tun bẹrẹ bayii o, Ọlọrun ma jẹ ki Yoruba tun pada mofo. Ẹni ba n ka ọrọ yii, o le sare sọ pe ki i ṣe Yoruba nikan, bo ṣe maa n ri fun Hausa ati Ibo naa niyẹn, awọn naa n pin bi ibo ba n bọ. Ootọ ni, nitori ko si ẹya kan ti gbogbo wọn n sun ti wọn n kọri sibi kan. Iyatọ to wa ni ti Hausa ati Ibo ni pe ti wọn ba bara wọn ja lasiko ibo bẹẹ, bi ibo ba ti pari, wọn aa di ọrẹ pada, bi anfaani kan ba si yọ nibi ibo naa, wọn aa jọ maa jẹ ẹ ni. Ti Yoruba ò ri bẹẹ. Ija tawọn aṣaaju wa n ba ara wọn ja ki i i tan, ìjaa titi aye ni. Lati igba tija awọn oloṣelu wa ti bẹrẹ laye Awolọwọ, titi dìsìnyí, wọn ki i dari ji ara wọn, wọn koriira ara wọn debii pe wọn le pa ara wọn ti wọn ba pade ninu ookun.


Ti Yoruba ò ri bẹẹ. Ija tawọn aṣaaju wa n ba ara wọn ja ki i i tan, ìjaa titi aye ni. Lati igba tija awọn oloṣelu wa ti bẹrẹ laye Awolọwọ, titi dìsìnyí, wọn ki i dari ji ara wọn, wọn koriira ara wọn debii pe wọn le pa ara wọn ti wọn ba pade ninu ookun. Ikoriira buruku yii ni ki i jẹ ki wọn le fohun ṣọkan nibi ohunkohun. Aṣaaju ọtun aa ṣe tiẹ lọtọ, aṣaaju osi aa ṣe tiẹ lọtọ, nigbẹyin, awọn ti wọn ko gbọn to wọn, ṣugbọn ti wọn ni iṣọkan laarin ara wọn aa rá si wọn laarin, wọn aa si ko anfaani to yẹ ki Yoruba jẹ lọ. Nitori nigba tawọn agba yii ba n ba ara wọn ja ija ajadiju, ti wọn lawọn ko ni i bara awọn ṣe, ti wọn n tori ifẹ tara wọn nikan ti wọn n lodi sira wọn, ṣugbọn ti wọn aa ni Yoruba lawọn n ja fun, awọn ti wọn jẹ ọmọ Yoruba tootọ ko ni i mọ ibi ti wọn maa ya si, wọn aa kan maa rin pondoro-pondoro kiri bii agutan ti ko loluṣọ ni.


Ikoriira buruku yii ni ki i jẹ ki wọn le fohun ṣọkan nibi ohunkohun. Aṣaaju ọtun aa ṣe tiẹ lọtọ, aṣaaju osi aa ṣe tiẹ lọtọ, nigbẹyin, awọn ti wọn ko gbọn to wọn, ṣugbọn ti wọn ni iṣọkan laarin ara wọn aa rá si wọn laarin, wọn aa si ko anfaani to yẹ ki Yoruba jẹ lọ. Nitori nigba tawọn agba yii ba n ba ara wọn ja ija ajadiju, ti wọn lawọn ko ni i bara awọn ṣe, ti wọn n tori ifẹ tara wọn nikan ti wọn n lodi sira wọn, ṣugbọn ti wọn aa ni Yoruba lawọn n ja fun, awọn ti wọn jẹ ọmọ Yoruba tootọ ko ni i mọ ibi ti wọn maa ya si, wọn aa kan maa rin pondoro-pondoro kiri bii agutan ti ko loluṣọ ni. Yoruba ko si loluṣọ loootọ, nitori ko sẹni kan bayii to ku to n ronu fun Yoruba mọ. Ko si laarin ọba ko si laarin oloṣelu, nitori ati ọba atawọn oloṣelu yii, awọn n forukọ Yoruba jẹun lasan ni. Nibi ti wọn ti n ṣe eleyii ni wọn ti fa Yoruba sẹyin, nibi ti wọn si ba wa de bayii, Ọlọrun nikan lo mọ ibi ti Yoruba aa gbẹyin si.


Yoruba ko si loluṣọ loootọ, nitori ko sẹni kan bayii to ku to n ronu fun Yoruba mọ. Ko si laarin ọba ko si laarin oloṣelu, nitori ati ọba atawọn oloṣelu yii, awọn n forukọ Yoruba jẹun lasan ni. Nibi ti wọn ti n ṣe eleyii ni wọn ti fa Yoruba sẹyin, nibi ti wọn si ba wa de bayii, Ọlọrun nikan lo mọ ibi ti Yoruba aa gbẹyin si. Mo wo ohun to n ṣẹle si Afẹnifẹre loni-in yii, ẹgbẹ ti wọn pe lẹgbẹ awọn agbaagba Yoruba, omi si fẹrẹ maa ja bọ loju mi. Idi ni pe iyi to wa lara Afẹnifere ti tan, awọn oṣelu ati awọn agba Yoruba ti wọn n ṣe atako ara wọn ti lu ẹgbẹ ọhun fọ. Ẹgbẹ to yẹ ko jẹ igi iṣọkan fun Yoruba, to yẹ ko jẹ ọpa ti Yoruba maa mu dani fi mọna, wọn ti lu ẹgbẹ naa fọ mọ ara wọn lori, wọn ba a jẹ pata.


Mo wo ohun to n ṣẹle si Afẹnifẹre loni-in yii, ẹgbẹ ti wọn pe lẹgbẹ awọn agbaagba Yoruba, omi si fẹrẹ maa ja bọ loju mi. Idi ni pe iyi to wa lara Afẹnifere ti tan, awọn oṣelu ati awọn agba Yoruba ti wọn n ṣe atako ara wọn ti lu ẹgbẹ ọhun fọ. Ẹgbẹ to yẹ ko jẹ igi iṣọkan fun Yoruba, to yẹ ko jẹ ọpa ti Yoruba maa mu dani fi mọna, wọn ti lu ẹgbẹ naa fọ mọ ara wọn lori, wọn ba a jẹ pata. Nitori pe ẹgbẹ yii bajẹ ni Yoruba ṣe pin si yẹlẹyẹlẹ, tori awọn aṣaaju Afẹnifere yii ti pin tipẹ. Nigba ti mo rohun to ṣẹlẹ ni Akurẹ, ti Bọla ko awọn Yoruba pataki pataki kan lẹyin, ti wọn lọ sile Baba Faṣọranti, ti wọn ni ọdọ Afẹnifẹre lawọn lọ, mo mi kanlẹ, mo ni ọrọ doju ẹ wayi! Onijibiti, ọmọ buruku gbaa, ni Bọla!


Nitori pe ẹgbẹ yii bajẹ ni Yoruba ṣe pin si yẹlẹyẹlẹ, tori awọn aṣaaju Afẹnifere yii ti pin tipẹ. Nigba ti mo rohun to ṣẹlẹ ni Akurẹ, ti Bọla ko awọn Yoruba pataki pataki kan lẹyin, ti wọn lọ sile Baba Faṣọranti, ti wọn ni ọdọ Afẹnifẹre lawọn lọ, mo mi kanlẹ, mo ni ọrọ doju ẹ wayi! Onijibiti, ọmọ buruku gbaa, ni Bọla! Gbogbo ẹnu ni mo si fi sọ bẹẹ. Jibiti ni Bọla lu Yoruba, jibiti lo lu awọn Afẹnifẹre. Oun naa mọ pe jibiti ni, awọn ti wọn tẹle e naa mọ pe jibiti ni.


Gbogbo ẹnu ni mo si fi sọ bẹẹ. Jibiti ni Bọla lu Yoruba, jibiti lo lu awọn Afẹnifẹre. Oun naa mọ pe jibiti ni, awọn ti wọn tẹle e naa mọ pe jibiti ni. Jibiti ni, nitori Faṣọranti kọ lolori Afẹnifẹre. Gbogbo awọn ti wọn tẹle Bọla atawọn ti wọn duro de e lọdọ baba yii, ẹni kan ṣoṣo leeyan le sọ pe o ṣi wa ninu Afẹnifẹre, iyẹn ni Kọle. Awọn to ku ti kuro ninu ẹgbẹ yii tipẹ gan-an!


Jibiti ni, nitori Faṣọranti kọ lolori Afẹnifẹre. Gbogbo awọn ti wọn tẹle Bọla atawọn ti wọn duro de e lọdọ baba yii, ẹni kan ṣoṣo leeyan le sọ pe o ṣi wa ninu Afẹnifẹre, iyẹn ni Kọle. Awọn to ku ti kuro ninu ẹgbẹ yii tipẹ gan-an! Bẹẹ awọn Bọla yii ni wọn fọ Afẹnifẹre o, oun ati Bisi (Akande), ati Ṣẹgun (Ọṣọba). Wọn lu ẹgbẹ naa fọ pata. Ṣugbọn lasiko yii ti wọn nilo pe kawọn ara ilẹ Hausa mọ pe awọn Yoruba naa wa lẹyin Bọla, wọn gbe ọgbọn jibiti dide, wọn lọ sile Faṣoranti, wọn loun lolori Afẹnifẹre.


Bẹẹ awọn Bọla yii ni wọn fọ Afẹnifẹre o, oun ati Bisi (Akande), ati Ṣẹgun (Ọṣọba). Wọn lu ẹgbẹ naa fọ pata. Ṣugbọn lasiko yii ti wọn nilo pe kawọn ara ilẹ Hausa mọ pe awọn Yoruba naa wa lẹyin Bọla, wọn gbe ọgbọn jibiti dide, wọn lọ sile Faṣoranti, wọn loun lolori Afẹnifẹre. Lẹyin tawọn Fulani ajinigbe ti pa Funkẹ, ọmọ baba yii ni Ọrẹ, ni 2019, ibanuje ọjọ naa ko jẹ ki baba le ṣe akitiyan Afẹnifẹre mọ, o si kọwe fipo olori wọn silẹ nigba to ya, o lagbara oun ò gbe e mọ. Ninu ẹgbẹ wọn yii, bi aṣaaju kan ba kuro, igbakeji ẹ lo maa gbapo ẹ, iyẹn lo sọ Baba Adebanjọ di olori Afẹnifẹre. Amọ Bọla atawọn eeyan ẹ ko le lọ sile Adebanjọ, nitori Adebanjọ ti ni Obi lawọn Afẹnifẹre n ba lọ.


Lẹyin tawọn Fulani ajinigbe ti pa Funkẹ, ọmọ baba yii ni Ọrẹ, ni 2019, ibanuje ọjọ naa ko jẹ ki baba le ṣe akitiyan Afẹnifẹre mọ, o si kọwe fipo olori wọn silẹ nigba to ya, o lagbara oun ò gbe e mọ. Ninu ẹgbẹ wọn yii, bi aṣaaju kan ba kuro, igbakeji ẹ lo maa gbapo ẹ, iyẹn lo sọ Baba Adebanjọ di olori Afẹnifẹre. Amọ Bọla atawọn eeyan ẹ ko le lọ sile Adebanjọ, nitori Adebanjọ ti ni Obi lawọn Afẹnifẹre n ba lọ. Awọn Bọla ko ri ẹgbẹ mi-in ti wọn le lọọ sa ba tawọn Hausa maa gba pe ẹgbẹ Yoruba ni, Afẹnifẹre nikan ni wọn mọ. Iyẹn ni wọn ṣe ji Faṣọranti dide bii olori Afẹnifẹre. Bẹẹ Faṣọranti ti awọn Bọla lọọ ba yii, o le lọdun mẹwaa ti wọn fi ba a ja, oun, Bisi, Ṣegun, atawọn ẹgbẹ wọn to ku.


Awọn Bọla ko ri ẹgbẹ mi-in ti wọn le lọọ sa ba tawọn Hausa maa gba pe ẹgbẹ Yoruba ni, Afẹnifẹre nikan ni wọn mọ. Iyẹn ni wọn ṣe ji Faṣọranti dide bii olori Afẹnifẹre. Bẹẹ Faṣọranti ti awọn Bọla lọọ ba yii, o le lọdun mẹwaa ti wọn fi ba a ja, oun, Bisi, Ṣegun, atawọn ẹgbẹ wọn to ku. Wọn binu jalẹ, wọn lawọn ko ni i gba pe Faṣọranti lolori Afẹnifẹre, wọn ni ẹni ti awọn mu ni tawọn ni Ayọ Fasanmi. Nitori pe Fasanmi ko si laye mọ bayii lawọn onijibiti oṣelu yii ṣe yi sọdo Faṣọranti. Ki lo de tawọn Bọla ko gba pe Faṣọranti ni aṣaaju Afẹnifẹre nigba ti gbogbo ọmọ ẹgbẹ to ku ti yan an nijọsi, ti wọn si n ṣepade nile ẹ l’Akurẹ.


Wọn binu jalẹ, wọn lawọn ko ni i gba pe Faṣọranti lolori Afẹnifẹre, wọn ni ẹni ti awọn mu ni tawọn ni Ayọ Fasanmi. Nitori pe Fasanmi ko si laye mọ bayii lawọn onijibiti oṣelu yii ṣe yi sọdo Faṣọranti. Ki lo de tawọn Bọla ko gba pe Faṣọranti ni aṣaaju Afẹnifẹre nigba ti gbogbo ọmọ ẹgbẹ to ku ti yan an nijọsi, ti wọn si n ṣepade nile ẹ l’Akurẹ. Ṣebi nitori ija oṣelu yii naa ni, nitori pe awọn Bọla fẹ ko jẹ Bisi lo maa ṣe alaga ẹgbẹ AD, tawọn baba to ku ni Mojisoluwa Akinfẹnwa lawọn fẹ. Bọla ṣaaju awọn ẹgbẹ ẹ ti wọn jọ ṣe gomina pe ti Akinfẹnwa ba jẹ alaga AD, awọn ko ni i le lo o sibi ti awọn ba fẹ, ṣugbọn to ba jẹ Akande ni, bii bọọlu lawọn le gba a sibi to ba wu awọn. Ṣebi iyẹn ni wọn ṣe ko owo ati gbogbo agbara ti wọn ni fi tẹle Bisi lẹyin pe dandan ni ko ṣe alaga AD, ti wọn ni awọn maa ni Afẹnifẹre tawọn naa, ki Fasanmi ṣe alaga Afẹnifẹre awọn nitori Oṣogbo lo n gbe, ajọṣe si wa laarin oun ati Bisi.


Ṣebi nitori ija oṣelu yii naa ni, nitori pe awọn Bọla fẹ ko jẹ Bisi lo maa ṣe alaga ẹgbẹ AD, tawọn baba to ku ni Mojisoluwa Akinfẹnwa lawọn fẹ. Bọla ṣaaju awọn ẹgbẹ ẹ ti wọn jọ ṣe gomina pe ti Akinfẹnwa ba jẹ alaga AD, awọn ko ni i le lo o sibi ti awọn ba fẹ, ṣugbọn to ba jẹ Akande ni, bii bọọlu lawọn le gba a sibi to ba wu awọn. Ṣebi iyẹn ni wọn ṣe ko owo ati gbogbo agbara ti wọn ni fi tẹle Bisi lẹyin pe dandan ni ko ṣe alaga AD, ti wọn ni awọn maa ni Afẹnifẹre tawọn naa, ki Fasanmi ṣe alaga Afẹnifẹre awọn nitori Oṣogbo lo n gbe, ajọṣe si wa laarin oun ati Bisi. Bẹẹ ni wọn fọ AD, ti wọn fọ Afẹnifẹre. Ohun ti wọn si ṣe koriira Faṣọranti, ti wọn o delẹ ẹ, niyẹn. Igba ti ọmọ Faṣọranti yii ku ti gbogbo eeyan n sọ pe awọn Fulani lo pa a, awon Afẹnifẹre ayederu yii lọ sibẹ.


Bẹẹ ni wọn fọ AD, ti wọn fọ Afẹnifẹre. Ohun ti wọn si ṣe koriira Faṣọranti, ti wọn o delẹ ẹ, niyẹn. Igba ti ọmọ Faṣọranti yii ku ti gbogbo eeyan n sọ pe awọn Fulani lo pa a, awon Afẹnifẹre ayederu yii lọ sibẹ. Ṣugbọn ki i ṣe pe wọn lọọ ba Faṣọranti daro, wọn lọ lati ta ko awọn to n sọ pe Fulani lo pa ọmọ ẹ ni. Bọla ni awọn to n sọ pe Fulani lo pa Funkẹ, nibo ni maaluu awọn Fulani naa wa, tori nibi ti ko ba ti si maaluu, Fulani ki i si nibẹ, ki i ṣe Fulani lo pa ọmọ Faṣọranti. Igba ti wọn mu awọn ọdaran naa, ti wọn ri i pe loootọ Fulani ni wọn, Bọla ko pada wi kinni kan mọ.


Ṣugbọn ki i ṣe pe wọn lọọ ba Faṣọranti daro, wọn lọ lati ta ko awọn to n sọ pe Fulani lo pa ọmọ ẹ ni. Bọla ni awọn to n sọ pe Fulani lo pa Funkẹ, nibo ni maaluu awọn Fulani naa wa, tori nibi ti ko ba ti si maaluu, Fulani ki i si nibẹ, ki i ṣe Fulani lo pa ọmọ Faṣọranti. Igba ti wọn mu awọn ọdaran naa, ti wọn ri i pe loootọ Fulani ni wọn, Bọla ko pada wi kinni kan mọ. Ohun to n tori ẹ sọ bẹẹ nigba naa ni pe ko fẹ kawọn Buhari binu, ki wọn le gbejọba foun. Wọn ni Afẹnifẹre ko daa, sibẹ wọn ko ri ẹgbẹ mi-in fi rọpo ẹ. Kaka ki wọn si jokoo ki wọn ba ara wọn sọrọ, ki wọn tun ẹgbẹ naa ṣe, jibiti bayii ni wọn maa n lu araalu bi oṣelu ba ti de, ti awọn kan aa ko ara wọn lẹyin tẹle Bọla, ti wọn aa ni awọn l’Afẹnifẹre, bẹẹ irọ buruku ni. Eeyan ko si le bu Bọla atawọn ti wọn n tẹle e yii o, awọn aṣaaju Afẹnifẹre funra wọn lo ti da nnkan wọn ru lati ibẹrẹ.


Ohun to n tori ẹ sọ bẹẹ nigba naa ni pe ko fẹ kawọn Buhari binu, ki wọn le gbejọba foun. Wọn ni Afẹnifẹre ko daa, sibẹ wọn ko ri ẹgbẹ mi-in fi rọpo ẹ. Kaka ki wọn si jokoo ki wọn ba ara wọn sọrọ, ki wọn tun ẹgbẹ naa ṣe, jibiti bayii ni wọn maa n lu araalu bi oṣelu ba ti de, ti awọn kan aa ko ara wọn lẹyin tẹle Bọla, ti wọn aa ni awọn l’Afẹnifẹre, bẹẹ irọ buruku ni. Eeyan ko si le bu Bọla atawọn ti wọn n tẹle e yii o, awọn aṣaaju Afẹnifẹre funra wọn lo ti da nnkan wọn ru lati ibẹrẹ. Ṣebi awọn ọlọgbọn kilọ fun wọn to, pe ti wọn ba fẹẹ ṣe e daadaa, ki wọn ri i pe Afẹnifẹre ko da sọrọ oṣelu, ọrọ Yoruba nikan ni ki wọn maa da si, pe ki ẹgbẹ naa jẹ ẹgbẹ awọn aṣaaju Yoruba nikan. Ṣugbọn awọn ti wọn fẹran oṣelu ninu wọn o gba, wọn fẹẹ jẹ aṣaaju Yoruba, ki wọn tun jẹ aṣaaju oloṣelu, wọn n fi ara wọn we aye Awolọwọ, bi wọn ṣe lu kinni naa fọ mọ ara wọn lori niyẹn. Ṣugbọn akoba lo ṣe fun Yoruba.


Ṣebi awọn ọlọgbọn kilọ fun wọn to, pe ti wọn ba fẹẹ ṣe e daadaa, ki wọn ri i pe Afẹnifẹre ko da sọrọ oṣelu, ọrọ Yoruba nikan ni ki wọn maa da si, pe ki ẹgbẹ naa jẹ ẹgbẹ awọn aṣaaju Yoruba nikan. Ṣugbọn awọn ti wọn fẹran oṣelu ninu wọn o gba, wọn fẹẹ jẹ aṣaaju Yoruba, ki wọn tun jẹ aṣaaju oloṣelu, wọn n fi ara wọn we aye Awolọwọ, bi wọn ṣe lu kinni naa fọ mọ ara wọn lori niyẹn. Ṣugbọn akoba lo ṣe fun Yoruba. Loni-in, Yoruba o le duro ki wọn lẹni kan laṣaaju awọn! Bi a ti n sọro yii, olukọ agba kan ni Yunifasiti Ibadan, igbakeji olori yunifasiti naa nigba kan, Adigun Agbaje, awọn Fuani ji i gbe ni gbangbaa titi marosẹ Ibadan. Asiko tawọn olukọ ẹgbẹ ẹ n da owo tawọn Fulani lawọn fẹẹ gba jọ lawọn Bọla wa lọdọ Faṣọranti ti wọn n ṣe yalayolo yii, ko sẹni to ranti aburu to n ba Yoruba lọwọlọwọ ninu wọn.


Loni-in, Yoruba o le duro ki wọn lẹni kan laṣaaju awọn! Bi a ti n sọro yii, olukọ agba kan ni Yunifasiti Ibadan, igbakeji olori yunifasiti naa nigba kan, Adigun Agbaje, awọn Fuani ji i gbe ni gbangbaa titi marosẹ Ibadan. Asiko tawọn olukọ ẹgbẹ ẹ n da owo tawọn Fulani lawọn fẹẹ gba jọ lawọn Bọla wa lọdọ Faṣọranti ti wọn n ṣe yalayolo yii, ko sẹni to ranti aburu to n ba Yoruba lọwọlọwọ ninu wọn. Yoruba ko lolori, nnkan wa ko si daa. Awọn ọmọ wa ko ni adari to le fọna han wọn, awọn aṣaaju wa ti gbabọde. Radarada ni pupọ ninu wọn n ba kiri, awọn agbalagba to yẹ ka ba nidii ọgbọn, idi agọ la ba wọn, ti wọn n fi agbalagba ara jo langba-langba kiri.


Yoruba ko lolori, nnkan wa ko si daa. Awọn ọmọ wa ko ni adari to le fọna han wọn, awọn aṣaaju wa ti gbabọde. Radarada ni pupọ ninu wọn n ba kiri, awọn agbalagba to yẹ ka ba nidii ọgbọn, idi agọ la ba wọn, ti wọn n fi agbalagba ara jo langba-langba kiri. Ṣe awọn baba nla wa ṣe aṣiṣe ni, abi bawo ni gbogbo ẹ kuku ṣe daru bayii fun Yoruba!


Ṣe awọn baba nla wa ṣe aṣiṣe ni, abi bawo ni gbogbo ẹ kuku ṣe daru bayii fun Yoruba!


Eyi ni bi awọn agbebọn ṣe yinbọn pa ọlọpaa ati arinrin-ajo meji, ti wọn si ji awọn mi-in gbe

Ọlawale Ajao, Ibadan O kere tan, ẹni mẹrin ni wọn yinbọn pa, bẹẹ ni wọn ji ọpọ eeyan gbe, nigba ti wọn ji aimọye eeyan gbe lasiko tawọn agbebọn ṣoro fawọn agbẹ atawọn arinrin-ajo ninu ikọlu meji ọtọọtọ n’Ibadan, lọsẹ to kọja. Abule Fẹkọ, nitosi Dominion University, lọna Eko s’Ibadan, lọkan ninu awọn iṣẹlẹ yii ti waye, nigba ti awọn agbebọn gẹgun sinu igbo lẹgbẹẹ ọna naa lọjọ Ẹti, Furaidee, to kọja, iyẹn lọjọ kejidinlọgbọn, oṣu Kẹwaa, ọdun 2022 yii, ti wọn bẹrẹ si i yinbọn mọ awọn ọkọ to n ti Eko lọ s’Ibadan. Ọkunrin ẹni ogoji (40) ọdun kan, Ọgbẹni Fatunmbi, wa lara awọn to fara gbọta ibọn ọhun, to si jẹ Ọlọrun nipe, ọlọpaa meji paapaa fara gbọta ibọn ninu awọn ikọlu naa, ọkan ku, ekeji si fara pa yannayanna. Gẹgẹ b’ALAROYE ṣe gbọ, iyawo pẹlu awọn ọmọ meji ni Fatunmbi gbe sinu ọkọ Jiipu rẹ dudu kan bayii ti wọn n pe ni Toyota Rav4 ti wọn jọ n rinrin-ajo wọn jẹẹjẹ ki wọn too ko sọwọ awọn ajinigbe yii. Oun nikan ni wọn yinbọn mọ ki wọn le ribi ji wọn gbe. Bo si tilẹ jẹ pe ibọn ba a, sibẹ, ko duro, o n rọju wa mọto lọ ṣaa ni ki ọwọ awọn ajinigbe ma baa to wọn.


Gẹgẹ b’ALAROYE ṣe gbọ, iyawo pẹlu awọn ọmọ meji ni Fatunmbi gbe sinu ọkọ Jiipu rẹ dudu kan bayii ti wọn n pe ni Toyota Rav4 ti wọn jọ n rinrin-ajo wọn jẹẹjẹ ki wọn too ko sọwọ awọn ajinigbe yii. Oun nikan ni wọn yinbọn mọ ki wọn le ribi ji wọn gbe. Bo si tilẹ jẹ pe ibọn ba a, sibẹ, ko duro, o n rọju wa mọto lọ ṣaa ni ki ọwọ awọn ajinigbe ma baa to wọn. Ẹjẹ to ti jade lara ọkunrin arinrin-ajo naa laarin asiko yii ti pọ ju, nigba to ṣe, ko ni okun kankan ninu mọ, lẹẹkan naa lọkọ gbokiti sinu igbo, nigba naa lọkunrin naa mi kanlẹ, to si dagbere faye. Awọn oṣiṣẹ alaabo oju popo, iyẹn Federal Road Service Corps (FRSC), ni wọn gbe oku ọkunrin naa lọ si yara ti wọn n tọju oku si nileewosan ijoba ipinlẹ Ogun to wa niluu Iṣara-Rẹmọ, nipinle Ogun. Ni nnkan bii aago mẹrin aabọ ọjọ keji iṣẹlẹ yii, ti i ṣe ọjọ Abamẹta, Satide to kọja, lawọn agbofinro ṣẹṣẹ ri oku ọkan ninu awọn ti wọn yinbọn pa wọnyi ninu igbo, nibi ti wọn ti n wa awọn ajinigbe ọhun kiri pẹlu awọn eeyan ti wọn mu nigbekun.


Ẹjẹ to ti jade lara ọkunrin arinrin-ajo naa laarin asiko yii ti pọ ju, nigba to ṣe, ko ni okun kankan ninu mọ, lẹẹkan naa lọkọ gbokiti sinu igbo, nigba naa lọkunrin naa mi kanlẹ, to si dagbere faye. Awọn oṣiṣẹ alaabo oju popo, iyẹn Federal Road Service Corps (FRSC), ni wọn gbe oku ọkunrin naa lọ si yara ti wọn n tọju oku si nileewosan ijoba ipinlẹ Ogun to wa niluu Iṣara-Rẹmọ, nipinle Ogun. Ni nnkan bii aago mẹrin aabọ ọjọ keji iṣẹlẹ yii, ti i ṣe ọjọ Abamẹta, Satide to kọja, lawọn agbofinro ṣẹṣẹ ri oku ọkan ninu awọn ti wọn yinbọn pa wọnyi ninu igbo, nibi ti wọn ti n wa awọn ajinigbe ọhun kiri pẹlu awọn eeyan ti wọn mu nigbekun. Wọn ko ti i ri oku awọn yooku titi di ba a ṣe n kọroyin yii, ṣugbọn awọn ajinigbe ti kan si mọlẹbi awọn ti wọn ji gbe, pe ki wọn tete gbe owo nla waa fun awọn ki awọn le yọnda ẹni wọn to wa ninu igbekun awọn. Lara awọn arinrin-ajo ti awọn ẹruuku naa ji gbe l’Ọgbẹni Adigun Agbaje, ọkunrin onimọ iwe kan n’Ibadan. ALAROYE gbọ pe ni nnkan bii wakati meji ṣaaju iṣẹlẹ yii lawọn ọbayejẹ eeyan yii ti kọkọ pitu lagbegbe naa, labule kan ti wọn n pe ni Aba Agbo.


Wọn ko ti i ri oku awọn yooku titi di ba a ṣe n kọroyin yii, ṣugbọn awọn ajinigbe ti kan si mọlẹbi awọn ti wọn ji gbe, pe ki wọn tete gbe owo nla waa fun awọn ki awọn le yọnda ẹni wọn to wa ninu igbekun awọn. Lara awọn arinrin-ajo ti awọn ẹruuku naa ji gbe l’Ọgbẹni Adigun Agbaje, ọkunrin onimọ iwe kan n’Ibadan. ALAROYE gbọ pe ni nnkan bii wakati meji ṣaaju iṣẹlẹ yii lawọn ọbayejẹ eeyan yii ti kọkọ pitu lagbegbe naa, labule kan ti wọn n pe ni Aba Agbo. Abule yii ko jinna si ilu Ogunmakin, nitosi Ibadan, bo tilẹ jẹ pe wọn ko raaye ṣiṣẹ ibi kankan nibẹ, nitori ti awọn ọlọpaa tete doju ija kọ wọn. Lẹyin naa ni wọn ṣẹṣẹ lọọ gẹgun soju ọna Eko s’Ibadan, nibi ti wọn ti yinbọn pa eeyan bii meloo kan, ti wọn ṣe aimọye leṣe, ko too di pe wọn ji awọn kan gbe lọ sinu igbo rere, ti wọn si n beere ọpọlọpọ miliọnu Naira lọwọ awọn ẹbi wọn gẹgẹ bii owo irapada ẹmi wọn ki awọn ma baa yinbọn pa wọn. Lọsẹ mẹta sẹyin la gbọ pe awọn kanranjagbọn ẹda wọnyi ti kọkọ ya wọ inu oko nla kan tibọntibọn labule kan ti wọn n pe ni Aba Agbo, nitosi Ibadan, ọkunrin ara ilẹ okeere kan to ni oko nla ọhun ni wọn fẹẹ ji gbe, ṣugbọn awọn ikọ eleto aabo ilu ta a mọ si sifu difẹnsi, sọ ipinnu naa di otubantẹ mọ wọn lọwọ pẹlu bi awọn agbofinro naa ṣe gbena woju wọn, koda wọn yinbọn pa ọkan ninu awọn ọbayejẹ eeyan naa nibi ti wọn ti jọ n fija pẹẹta.


Abule yii ko jinna si ilu Ogunmakin, nitosi Ibadan, bo tilẹ jẹ pe wọn ko raaye ṣiṣẹ ibi kankan nibẹ, nitori ti awọn ọlọpaa tete doju ija kọ wọn. Lẹyin naa ni wọn ṣẹṣẹ lọọ gẹgun soju ọna Eko s’Ibadan, nibi ti wọn ti yinbọn pa eeyan bii meloo kan, ti wọn ṣe aimọye leṣe, ko too di pe wọn ji awọn kan gbe lọ sinu igbo rere, ti wọn si n beere ọpọlọpọ miliọnu Naira lọwọ awọn ẹbi wọn gẹgẹ bii owo irapada ẹmi wọn ki awọn ma baa yinbọn pa wọn. Lọsẹ mẹta sẹyin la gbọ pe awọn kanranjagbọn ẹda wọnyi ti kọkọ ya wọ inu oko nla kan tibọntibọn labule kan ti wọn n pe ni Aba Agbo, nitosi Ibadan, ọkunrin ara ilẹ okeere kan to ni oko nla ọhun ni wọn fẹẹ ji gbe, ṣugbọn awọn ikọ eleto aabo ilu ta a mọ si sifu difẹnsi, sọ ipinnu naa di otubantẹ mọ wọn lọwọ pẹlu bi awọn agbofinro naa ṣe gbena woju wọn, koda wọn yinbọn pa ọkan ninu awọn ọbayejẹ eeyan naa nibi ti wọn ti jọ n fija pẹẹta. Ẹni to fidi iṣẹlẹ yii mulẹ f’ALAROYE ṣalaye pe “nigba ti wọn pada lọ sinu oko yẹn lọjọ Furaidee, meje ni wọn, aṣọ ṣọja lawọn kan ninu wọn wọ, gbogbo wọn ni wọn si gbe ibọn AK47 lọwọ. Awọn to n ṣiṣẹ ninu oko yẹn ko mọ pe wọn ti fara pamọ sinu igbo to kọju si oko awọn. Ni nnkan bii aago mọkanla aarọ si aago mejila ọsan lawọn marun-un ninu wọn ya wọ inu oko yẹn.


Ẹni to fidi iṣẹlẹ yii mulẹ f’ALAROYE ṣalaye pe “nigba ti wọn pada lọ sinu oko yẹn lọjọ Furaidee, meje ni wọn, aṣọ ṣọja lawọn kan ninu wọn wọ, gbogbo wọn ni wọn si gbe ibọn AK47 lọwọ. Awọn to n ṣiṣẹ ninu oko yẹn ko mọ pe wọn ti fara pamọ sinu igbo to kọju si oko awọn. Ni nnkan bii aago mọkanla aarọ si aago mejila ọsan lawọn marun-un ninu wọn ya wọ inu oko yẹn. “Wọn ti sun mọ ẹnu ọna abawọle ki baba to n ṣọ geeti too ri wọn. Nibi to ti n sare ti geeti lọwọ lọkan ninu awọn ajinigbe yẹn ti fipa taari ilẹkun mọ ọn laya, wọn si kọri taara sọna ọdọ alamoojuto oko yẹn ta a mọ si Manija. “Manija bẹrẹ si i sa lọ nitori oun naa ti ri wọn lọọọkan, bẹẹ lawọn naa n fibọn dẹruba a pe niṣe lawọn yoo yinbọn pa a bi ko ba tete duro.


“Wọn ti sun mọ ẹnu ọna abawọle ki baba to n ṣọ geeti too ri wọn. Nibi to ti n sare ti geeti lọwọ lọkan ninu awọn ajinigbe yẹn ti fipa taari ilẹkun mọ ọn laya, wọn si kọri taara sọna ọdọ alamoojuto oko yẹn ta a mọ si Manija. “Manija bẹrẹ si i sa lọ nitori oun naa ti ri wọn lọọọkan, bẹẹ lawọn naa n fibọn dẹruba a pe niṣe lawọn yoo yinbọn pa a bi ko ba tete duro. Ṣugbọn Ọlọrun ba manija ṣe e, wọn ko ri i mu titi to fi ba inu oko koko kan to wa lẹgbẹẹ oko rẹ sa lọ mọ wọn lọwọ. “Manija padanu foonu rẹ mẹtẹẹta nibi to ti n sa asala fun ẹmi ẹ. O jọ pe bo ṣe da awọn foonu naa silẹ lawọn ajinigbe ti ko wọn, ṣugbọn ko bikita, ṣe bi iku ba fẹẹ pa ni, to ba ṣi ni ni fila, ka maa tun dupẹ ni”. Gẹgẹ bii iwadii akọroyin wa, awọn ọlọpaa to n paraaro oju titi kiri fun eto aabo lagbegbe naa ni wọn ko jẹ ki awọn agbebọn naa ri iṣẹ laabi kankan ṣe ninu oko ọhun lọjọ naa.


Ṣugbọn Ọlọrun ba manija ṣe e, wọn ko ri i mu titi to fi ba inu oko koko kan to wa lẹgbẹẹ oko rẹ sa lọ mọ wọn lọwọ. “Manija padanu foonu rẹ mẹtẹẹta nibi to ti n sa asala fun ẹmi ẹ. O jọ pe bo ṣe da awọn foonu naa silẹ lawọn ajinigbe ti ko wọn, ṣugbọn ko bikita, ṣe bi iku ba fẹẹ pa ni, to ba ṣi ni ni fila, ka maa tun dupẹ ni”. Gẹgẹ bii iwadii akọroyin wa, awọn ọlọpaa to n paraaro oju titi kiri fun eto aabo lagbegbe naa ni wọn ko jẹ ki awọn agbebọn naa ri iṣẹ laabi kankan ṣe ninu oko ọhun lọjọ naa. Ibọn ti awọn ajinigbe yii n yin nigba ti wọn n le Manija lọ lawọn agbofinro ọhun gbọ ti wọn fi sare lọ sibẹ lati pese aabo. Wọn fija pẹẹta pẹlu awọn ọbayejẹ ẹda naa. Amọ ṣaa, wọn yinbọn pa ọkan ninu awọn ọlọpaa naa, ọkan mi-in si ṣeṣe lapa ati ẹsẹ to bẹẹ to jẹ pe ileewosan lo gba a nitẹẹ ni kete ti ori ko yọ lọwọ wọn.


Ibọn ti awọn ajinigbe yii n yin nigba ti wọn n le Manija lọ lawọn agbofinro ọhun gbọ ti wọn fi sare lọ sibẹ lati pese aabo. Wọn fija pẹẹta pẹlu awọn ọbayejẹ ẹda naa. Amọ ṣaa, wọn yinbọn pa ọkan ninu awọn ọlọpaa naa, ọkan mi-in si ṣeṣe lapa ati ẹsẹ to bẹẹ to jẹ pe ileewosan lo gba a nitẹẹ ni kete ti ori ko yọ lọwọ wọn. Ko ju wakati mẹta lọ lẹyin ti awọn ọlọpaa ko jẹ ki wọn ri eeyan gbe ninu oko abule Aba Agbo yii, lawọn kọlọransi eeyan yii tun lọọ binu gẹgun si ẹba ọna l’Abule Fẹkọ, nitosi Dominion University, lọna Eko s’Ibadan. Ibi ti wọn ti ṣọṣẹ yii ko ju irin iṣẹju mẹẹẹdọgbọn (25) lọ si inu oko ti wọn ti kọkọ lọ ti awọn ọlọpaa ti le wọn ni nnkan bii wakati mẹta ṣaaju. Bi wọn ṣe n yinbọn nidaamu n ba awọn awakọ to n ti Eko lọ s’Ibadan, ti awọn ọkọ si n kọ lu ara wọn nibi ti wọn ti n duro lojiji.


Ko ju wakati mẹta lọ lẹyin ti awọn ọlọpaa ko jẹ ki wọn ri eeyan gbe ninu oko abule Aba Agbo yii, lawọn kọlọransi eeyan yii tun lọọ binu gẹgun si ẹba ọna l’Abule Fẹkọ, nitosi Dominion University, lọna Eko s’Ibadan. Ibi ti wọn ti ṣọṣẹ yii ko ju irin iṣẹju mẹẹẹdọgbọn (25) lọ si inu oko ti wọn ti kọkọ lọ ti awọn ọlọpaa ti le wọn ni nnkan bii wakati mẹta ṣaaju. Bi wọn ṣe n yinbọn nidaamu n ba awọn awakọ to n ti Eko lọ s’Ibadan, ti awọn ọkọ si n kọ lu ara wọn nibi ti wọn ti n duro lojiji. Nibẹ lọpọlọpọ ero ọkọ si ti fara pa, ti ẹlomi-in paapaa ti ku sara lai tiẹ ti i foju kan awọn ẹruuku to n lepa wọn. Lẹyin ti ẹni to ku, ti ku, ti awọn to fara pa, ti fara pa, lawọn ọdaju eeyan naa ko iwọnba awọn ti ko fara pa ninu awọn arinrin-ajo naa wọ inu igbo lọ. ALAROYE gbọ pe fotofoto lawọn ẹrujẹjẹ ọdaran yii fi ibọn lu awọn ọkọ ti wọn da lọna naa.


Nibẹ lọpọlọpọ ero ọkọ si ti fara pa, ti ẹlomi-in paapaa ti ku sara lai tiẹ ti i foju kan awọn ẹruuku to n lepa wọn. Lẹyin ti ẹni to ku, ti ku, ti awọn to fara pa, ti fara pa, lawọn ọdaju eeyan naa ko iwọnba awọn ti ko fara pa ninu awọn arinrin-ajo naa wọ inu igbo lọ. ALAROYE gbọ pe fotofoto lawọn ẹrujẹjẹ ọdaran yii fi ibọn lu awọn ọkọ ti wọn da lọna naa. Diẹ ninu awọn ọkọ ọhun, ni ọkọ ayọkẹlẹ Toyota Sienna kan, Hundai kan, mẹsidiisi kan pẹlu ọkọ bọọsi akero kan. Ọkan ninu awọn awakọ ero to kagbako iku ojiji latari ikọlu naa ni wọn pe ni Sherif, ẹgbẹ ati apa osi ibọn awọn araabi ti ba a. Ọkunrin ti wọn pe ni Sherif yii ti kọkọ n gbe ọgbẹ ibọn naa sa lọ, ṣugbọn oun naa ko rin jinna pupọ to fi ṣubu lulẹ to fi dagbere faye. O wa lara awọn oku eeyan meji ti awọn agbofinro ri ninu igbo lọjọ Satide. Nibi ti nnkan de duro bayii, awọn ọlọpaa pẹlu atilẹyin awọn agbofinro bii ṣọja, Amọtẹkun atawọn ọdẹ ibilẹ, labẹ akoso Oloye Sunday Ẹgẹ, ti i ṣe Oluọdẹ ilẹ Ibadan ti wa ninu aginju igbo bayii, nibi ti wọn ti n wa awọn ajinigbe naa kiri.


Diẹ ninu awọn ọkọ ọhun, ni ọkọ ayọkẹlẹ Toyota Sienna kan, Hundai kan, mẹsidiisi kan pẹlu ọkọ bọọsi akero kan. Ọkan ninu awọn awakọ ero to kagbako iku ojiji latari ikọlu naa ni wọn pe ni Sherif, ẹgbẹ ati apa osi ibọn awọn araabi ti ba a. Ọkunrin ti wọn pe ni Sherif yii ti kọkọ n gbe ọgbẹ ibọn naa sa lọ, ṣugbọn oun naa ko rin jinna pupọ to fi ṣubu lulẹ to fi dagbere faye. O wa lara awọn oku eeyan meji ti awọn agbofinro ri ninu igbo lọjọ Satide. Nibi ti nnkan de duro bayii, awọn ọlọpaa pẹlu atilẹyin awọn agbofinro bii ṣọja, Amọtẹkun atawọn ọdẹ ibilẹ, labẹ akoso Oloye Sunday Ẹgẹ, ti i ṣe Oluọdẹ ilẹ Ibadan ti wa ninu aginju igbo bayii, nibi ti wọn ti n wa awọn ajinigbe naa kiri.


Oluwoo ranṣẹ ibanikẹdun si idile Adeleke lori iku ọmọ Davido

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Oluwoo ti ilu Iwo, Ọba Abdulrosheed Adewale Akanbi, ti ranṣẹ ibanikẹdun si idile Adeleke lori iku ọmọ David Adeleke, Ifeanyi. Ninu atẹjade kan ti Akọwe iroyin kabiesi, Alli Ibraheem, fi sita lorukọ ọba naa, Oluwoo ṣapejuwe iroyin iku naa gẹgẹ bii agbọ-sọgba-nu. O ni, “Pipadanu ọmọ to ṣe iyebiye jẹ ẹdun ọkan nla, ṣugbọn eeyan gbọdọ gba fun Ọlọrun. “Mo ba Davido, Dokita Deji Adeleke, gomina tuntun l’Ọṣun, Senetọ Ademọla Adeleke, ati gbogbo idile Adeleke niluu Ẹdẹ, nipinlẹ Ọṣun, kẹdun lori iṣẹlẹ naa. Mimu ọkan ro lasiko yii jẹ ọkan lara iwa Ọlọrun. “Ki Ọlọrun tubọ maa tọ idile naa, ko si daabo bo wọn”.


Ẹgbẹ PDP ni ki adajọ wọgi le iyansipo igbimọ amuṣẹṣe APC

Monisọla Saka Ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party (PDP), ti rọ ile-ẹjọ lati wọgi le iyansipo awọn ọmọ igbimọ amuṣẹṣe ẹgbẹ oṣelu APC, eyi ti Abdullahi Adamu n dari gẹgẹ bii alaga wọn nipo naa, nitori ọna ti ko lẹsẹ nilẹ, ti ko tọna, ti ko si bofin mu ni wọn fi yan awọn oloye ẹgbẹ ọhun ati awọn aṣoju wọn fun eto idibo ọdun to n bọ. Ninu iwe ipẹjọ ti agbẹjọro wọn, Ọgbẹni Ayọ Kamladeen Ajibade, gbe siwaju kootu lorukọ ẹgbẹ PDP lo ti n rọ ile-ẹjọ pe ko wọgi le gbogbo awọn oludije to fẹẹ dupo kan tabi omi-in ninu idibo ọdun to n bọ lorukọ ẹgbẹ APC nitori igbimọ to yan wọn ti ṣe lodi si ofin ilẹ wa ti ọdun 1999, ati ofin to rọ mọ eto idibo ti wọn n pe ni Electoral Act, ti ọdun 2022 yii. Wọn gbe ẹjọ ti wọn pe yii lori idajọ kan to ti waye ni ọgbọnjọ, oṣu Kẹsan-an, ọdun yii, leyii ti adajọ ti dajọ pe gbogbo igbesẹ ti Gomina ipinlẹ Yobe to duro bii adele alaga ẹgbẹ naa gbe gẹgẹ bii alaga igbimọ pataki to yan awọn to ri si ipade apapọ egbẹ naa lodi sofin. Lara awọn ti ẹgbẹ PDP n bẹ kootu pe ko wogi le iyansipo wọn lati dupo lọdun to n bọ ni oludije sipo aarẹ ẹgbẹ APC ninu ibo ọdun to n bọ, Aṣiwaju Bọla Tinubu ati igbakeji rẹ, Kashim Shettima, gbogbo awọn oludije sipo gomina ati igbakeji wọn, awọn oludije sipo aṣofin agba ati awọn aṣoju-ṣofin. Adajọ agba fun ile-ẹjọ giga ilẹ wa, Onidaajọ John Tsoho, ti waa gbe ẹjọ naa ti nọmba rẹ jẹ FH/ABJ/CS/1864/2022, fun Onidaajọ Inyang Edem Ekwo lati gbọ. Bẹẹ ni adajọ yii ti fi igbẹjọ si ọjọ kejilelogun, oṣu Kọkanla yii.


Lara awọn ti ẹgbẹ PDP n bẹ kootu pe ko wogi le iyansipo wọn lati dupo lọdun to n bọ ni oludije sipo aarẹ ẹgbẹ APC ninu ibo ọdun to n bọ, Aṣiwaju Bọla Tinubu ati igbakeji rẹ, Kashim Shettima, gbogbo awọn oludije sipo gomina ati igbakeji wọn, awọn oludije sipo aṣofin agba ati awọn aṣoju-ṣofin. Adajọ agba fun ile-ẹjọ giga ilẹ wa, Onidaajọ John Tsoho, ti waa gbe ẹjọ naa ti nọmba rẹ jẹ FH/ABJ/CS/1864/2022, fun Onidaajọ Inyang Edem Ekwo lati gbọ. Bẹẹ ni adajọ yii ti fi igbẹjọ si ọjọ kejilelogun, oṣu Kọkanla yii. O waa paṣẹ pe ki wọn fi iwe ipẹjọ ranṣẹ si gbogbo awọn mẹtẹẹtalelaaadọta ti ẹgbẹ PDP darukọ ninu iwe ipẹjọ wọn.


O waa paṣẹ pe ki wọn fi iwe ipẹjọ ranṣẹ si gbogbo awọn mẹtẹẹtalelaaadọta ti ẹgbẹ PDP darukọ ninu iwe ipẹjọ wọn.


Mimu omi kanga lasiko omiyale yii lewu gidi o – Ijọba Ogun

Gbenga Amos, Ogun Ijọba ipinlẹ Ogun ti ṣekilọ fawọn araalu lati yẹra fun mimu omi kanga, tabi omi kanga-dẹrọ ti wọn n pe ni borehole water lede oyinbo lasiko yii. Wọn ni ewu nla ati fifi ilera ẹni dẹjaa lo jẹ lasiko yii, tori iṣoro omiyale to gbode kan lawọn agbegbe kan nipinlẹ naa. Kọmiṣanna to n mojuto ọrọ ayika nipinlẹ Ogun, Ọgbẹni Ọla Ọrẹsanya, lo parọwa yii lọjọ Aiku, Sunday to lọ, lasiko to n ṣabẹwo sawọn agbegbe ti omiyale ti n han wọn leemọ lọna ati wa ojuutu siṣoro naa. Lasiko abẹwo ọhun, Ọrẹsanya de awọn ilu to wa lẹnu aala ipinlẹ Ogun si Eko, bii Iṣẹri, Warewa, Magboro, Arepo ati bẹẹ bẹẹ lọ, pẹlu awọn ẹsiteeti oriṣiiriṣii to wa lagbegbe wọnyi. O ni arọwa yii pọn dandan tori akunya omi to ṣẹlẹ lawọn agbegbe yii ti ṣakoba fun omi abẹlẹ to n ṣan kọja, ọpọ ẹgbin ati arun lo si ti sodo sinu omi naa, to mu ko lewu lati mu iru omi bẹẹ. Lara ohun to sọ mimu omi naa deewọ ni awọn oogun apakokoro oniruuru to ti rọ da sinu omiyale ọhun, ẹgbin ori akitan, irin to ti dipẹta, awọn saare oku ti ọgbara wẹ sita, koto ti wọn n ṣe igbọnsẹ si to kun akunfaya, awọn oku ẹran ati bẹẹ bẹẹ lọ.


Lasiko abẹwo ọhun, Ọrẹsanya de awọn ilu to wa lẹnu aala ipinlẹ Ogun si Eko, bii Iṣẹri, Warewa, Magboro, Arepo ati bẹẹ bẹẹ lọ, pẹlu awọn ẹsiteeti oriṣiiriṣii to wa lagbegbe wọnyi. O ni arọwa yii pọn dandan tori akunya omi to ṣẹlẹ lawọn agbegbe yii ti ṣakoba fun omi abẹlẹ to n ṣan kọja, ọpọ ẹgbin ati arun lo si ti sodo sinu omi naa, to mu ko lewu lati mu iru omi bẹẹ. Lara ohun to sọ mimu omi naa deewọ ni awọn oogun apakokoro oniruuru to ti rọ da sinu omiyale ọhun, ẹgbin ori akitan, irin to ti dipẹta, awọn saare oku ti ọgbara wẹ sita, koto ti wọn n ṣe igbọnsẹ si to kun akunfaya, awọn oku ẹran ati bẹẹ bẹẹ lọ. Gbogbo nnkan ẹgbin yii lo lawọn to ba mu omi kanga yoo kagbako rẹ, ti eyi si le kọle arun nla sagọọ ara wọn. Bakan naa ni Kọmiṣanna ọhun ṣalaye pe ki i ṣe omi ti wọn ṣi silẹ ni Ọyan Dam to wa l’Abẹokuta lo ṣokunfa omiyale yii, o ni irọ lawọn to n sọ bẹẹ n pa, arọọda ojo ati awọn koto idaminu ti idọti di lo mu ki wahala omi naa pọ to bẹẹ lọdun yii, ṣugbọn gbogbo igbesẹ nijọba ipinlẹ Ogun ti n gbe lati daabo bo awọn araalu ati dukia lọwọ ofo ati adanu omiyale.


Gbogbo nnkan ẹgbin yii lo lawọn to ba mu omi kanga yoo kagbako rẹ, ti eyi si le kọle arun nla sagọọ ara wọn. Bakan naa ni Kọmiṣanna ọhun ṣalaye pe ki i ṣe omi ti wọn ṣi silẹ ni Ọyan Dam to wa l’Abẹokuta lo ṣokunfa omiyale yii, o ni irọ lawọn to n sọ bẹẹ n pa, arọọda ojo ati awọn koto idaminu ti idọti di lo mu ki wahala omi naa pọ to bẹẹ lọdun yii, ṣugbọn gbogbo igbesẹ nijọba ipinlẹ Ogun ti n gbe lati daabo bo awọn araalu ati dukia lọwọ ofo ati adanu omiyale.


Ọlọpaa ti da nani ọmọ Davido ati alase duro sagọọ wọn

Adewumi Adegoke O ṣee ṣe ki ileeṣẹ ọlọpaa lọọ ṣe ayẹwo si oku ọmọ gbajumọ olorin taka-sufee nni, Ifeanyi Adeleke, to ku lojiji lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, sinu odo iwẹ baba rẹ to wa nile wọn ni Banana Island, l’Erekuṣu Eko. Alaroye gbọ pe igbesẹ yii wa lara iwadii ti awọn ọlọpaa maa n ṣe lati le mọ iru iku to pa ẹni kan ti iru iṣẹlẹ bayii ba waye. Ṣugbọn ti awọn mọlẹbi oku ba ni awọn ko fẹ, awọn agbofinro ko ni i ṣe e. Bakan naa ni ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Eko ti da meji ninu awọn oṣiṣẹ ile Davido ti wọn ko ni ọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, duro sọdọ won fun iwadii si i. Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Eko, Benjamin Hundeyin, lo sọ eleyii di mimọ. O ni lẹyin ọpọlọpọ iwadii ati ifọrọwerọ pẹlu awọn eeyan naa, awọn ti da mẹfa ninu awọn oṣiṣẹ naa silẹ pe ki wọn maa lọ. Bẹẹ ni nani to n tọju ọmọ naa ati alase ile wọn wa pẹlu awọn fun ifọrọwerọ siwaju si i. Bakan naa ni iwadii ti n lọ lati ṣe ayẹwo fọnran aṣofofo ti wọn maa n gbe sinu ile lati mọ ohun to n lọ. Tẹ o ba gbagbe, ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kọkanlelọgbọn, oṣu Kẹwaa, ọdun yii, ni ọmọ naa ku sinu odo iwẹ atọwọda to wa nile wọn ti wọn n pe ni Swimming pool.


O ni lẹyin ọpọlọpọ iwadii ati ifọrọwerọ pẹlu awọn eeyan naa, awọn ti da mẹfa ninu awọn oṣiṣẹ naa silẹ pe ki wọn maa lọ. Bẹẹ ni nani to n tọju ọmọ naa ati alase ile wọn wa pẹlu awọn fun ifọrọwerọ siwaju si i. Bakan naa ni iwadii ti n lọ lati ṣe ayẹwo fọnran aṣofofo ti wọn maa n gbe sinu ile lati mọ ohun to n lọ. Tẹ o ba gbagbe, ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kọkanlelọgbọn, oṣu Kẹwaa, ọdun yii, ni ọmọ naa ku sinu odo iwẹ atọwọda to wa nile wọn ti wọn n pe ni Swimming pool. Baba ati iya ọmọ yii ko si nile nigba ti iṣẹlẹ na waye.


Baba ati iya ọmọ yii ko si nile nigba ti iṣẹlẹ na waye.


Nidii aṣọ ofi ti Adebayọ n hun lawọn ọmọ ẹgbẹ okunkun pa a si n’Ilọrin

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Okere tan, eeyan mẹta ni wọn ti ṣeku pa nibi ija agba awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun lagbegbe Kankatu, Okelele, nijọba ibilẹ Ila-Oorun Ilọrin, nipinlẹ Kwara, lọjọ Aje, Mọnde, si ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii. ALAROYE gbọ pe ni nnkan bii aago mẹjọ alẹ ọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ni awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa fija pẹẹta ni agbegbe naa, ti wọn si yinbọn pa ọkunrin kan, AbdulGaniy, ti ọpọ eniyan mọ si ‘Messi’. Bakan naa, ni ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ni awọn afurasi to jẹ ẹlẹgbẹ AbdulGaniy ti wọn pa lọọ gbesan iku ọkan ninu wọn yii, ti wọn si pa arakunrin kan ti wọn n pe ni Adebayọ Yitta, nidii ofi to ti n hun aṣọ. Awọn tọrọ naa ṣoju wọn sọ pe lẹyin ti wọn yin Adebayọ nibọn tan ni wọn tun n ṣa a ladaa titi ti ẹmi fi bọ lara rẹ. Siwaju si, wọn tun ṣeku pa Lanre, lọjọ Tusidee yii kan naa, lagbegbe Kankatu, si Okelele, niluu Ilọrin. Alukoro ọlọpaa ni Kwara, Ajayi Okasanmi, fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, o ni awọn yoo ṣe ẹkunrẹrẹ iwadii lori ẹ, awọn yoo si fi to awọn oniroyin leti.


Awọn tọrọ naa ṣoju wọn sọ pe lẹyin ti wọn yin Adebayọ nibọn tan ni wọn tun n ṣa a ladaa titi ti ẹmi fi bọ lara rẹ. Siwaju si, wọn tun ṣeku pa Lanre, lọjọ Tusidee yii kan naa, lagbegbe Kankatu, si Okelele, niluu Ilọrin. Alukoro ọlọpaa ni Kwara, Ajayi Okasanmi, fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, o ni awọn yoo ṣe ẹkunrẹrẹ iwadii lori ẹ, awọn yoo si fi to awọn oniroyin leti. Magaji agbegbe Ibagun, ni Okelele, niluu Ilọrin, Malam Sakariyau Ilufẹmiloye, bu ẹnu atẹ lu bi awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa ṣe ya bo agbegbe naa, ti wọn si n rẹ ara wọn danu bii ila, oju-ẹsẹ lo pe ipade pajawiri pẹlu awọn olori ẹbi atawọn igbimọ ẹṣọ alaabo lagbegbe naa ki wọn le wa ọna abayọ si iṣoro to n ba wọn finra.


Magaji agbegbe Ibagun, ni Okelele, niluu Ilọrin, Malam Sakariyau Ilufẹmiloye, bu ẹnu atẹ lu bi awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa ṣe ya bo agbegbe naa, ti wọn si n rẹ ara wọn danu bii ila, oju-ẹsẹ lo pe ipade pajawiri pẹlu awọn olori ẹbi atawọn igbimọ ẹṣọ alaabo lagbegbe naa ki wọn le wa ọna abayọ si iṣoro to n ba wọn finra.


Ọga mi lu mi lalubami, o ja mi sihooho, nitori mo kọ lati fẹ ẹ-Insipẹkitọ Bamidele

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Ọga agba ọlọpaa lorileede Naijiria, Usman Alkali Baba, ti paṣẹ pe ki Kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Ọṣun, Ọlalẹyẹ Falẹyẹ, bẹrẹ iwadii lori wahala kan to bẹ silẹ laarin obinrin ọlọpaa kan ati ọga rẹ. Insipẹkitọ ọlọpaa naa, Ọlọrunṣogo Bamidele, to n ṣiṣẹ ni Ọdẹ-Omu, nijọba ibilẹ Ayedaade, nipinlẹ Ọṣun, lo fẹsun kan ọga rẹ, DCO Ajayi Matthew, ninu fidio kan to ṣe jade, pe o ja oun sihooho, to si lu oun lalubami lọjọ Tusidee ọsẹ yii. Ẹṣẹ to ni oun ṣe Ajayi ni pe o dẹnu ifẹ kọ oun, oun si sọ fun un pe oun ko le fẹ ẹ nitori iyawo ile loun, o ni latigba naa lo ti n parọ oriṣiiriṣii mọ oun nibi iṣẹ. O ni nigba to di ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii, lo bẹrẹ si i lu oun nilukulu, o ja oun sihooho, o si gbe ibọn pe oun yoo yin in lu oun. Gẹgẹ bi Bamidele ṣe sọ, “Ki ni ẹṣẹ mi, o lu mi, o ṣe mi leṣe ni aya, apa, orukọ rẹ ni Ajayi Matthew. Nitori pe o ni ki emi ati oun maa jade, mo si sọ fun un pe iyawo ile ni mi, mi o le ṣe e, igba yẹn lo bẹrẹ si i ba mi lorukọ jẹ.


O ni nigba to di ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii, lo bẹrẹ si i lu oun nilukulu, o ja oun sihooho, o si gbe ibọn pe oun yoo yin in lu oun. Gẹgẹ bi Bamidele ṣe sọ, “Ki ni ẹṣẹ mi, o lu mi, o ṣe mi leṣe ni aya, apa, orukọ rẹ ni Ajayi Matthew. Nitori pe o ni ki emi ati oun maa jade, mo si sọ fun un pe iyawo ile ni mi, mi o le ṣe e, igba yẹn lo bẹrẹ si i ba mi lorukọ jẹ. “O n sọ fawọn eeyan kaakiri pe emi ati oun n fẹra wa, eleyii bi mi ninu. Awọn kọnstebu meji atawọn araalu mẹwaa ni wọn wa nibẹ. O lọ sinu ile, o lọọ gbe ibọn, o loun yoo yin in lu mi, awọn ti wọn wa nibẹ sọ pe ki n maa sa lọ, ṣugbọn mo kọ jalẹ pe n ko ni i sa lọ.


“O n sọ fawọn eeyan kaakiri pe emi ati oun n fẹra wa, eleyii bi mi ninu. Awọn kọnstebu meji atawọn araalu mẹwaa ni wọn wa nibẹ. O lọ sinu ile, o lọọ gbe ibọn, o loun yoo yin in lu mi, awọn ti wọn wa nibẹ sọ pe ki n maa sa lọ, ṣugbọn mo kọ jalẹ pe n ko ni i sa lọ. “Ẹ gba mi lọwọ Ajayi o, o fẹẹ pa mi o” Ni bayii, IGP Alkali, ninu atẹjade kan ti Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa lorileede yii, Muyiwa Adejọbi, fi sita, sọ pe oun yoo maa reti abọ iwadii kọmiṣanna ọlọpaa lori iṣẹlẹ naa. O fi da awọn araalu loju pe idajọ ododo yoo waye lori ọrọ naa.


“Ẹ gba mi lọwọ Ajayi o, o fẹẹ pa mi o” Ni bayii, IGP Alkali, ninu atẹjade kan ti Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa lorileede yii, Muyiwa Adejọbi, fi sita, sọ pe oun yoo maa reti abọ iwadii kọmiṣanna ọlọpaa lori iṣẹlẹ naa. O fi da awọn araalu loju pe idajọ ododo yoo waye lori ọrọ naa.


Ọkọ Mercy Aigbe pariwo: Emi kọ ni wọn n wa fun oogun oloro o, ẹ ma borukọ mi jẹ

Jọkẹ Amọri Inu ibinu ati irunu gidi ni Alaaji Kazim Adeoti Adesọji, ọkunrin kan to maa n gbe fiimu awọn oṣere jade, to si tun n ta awọn kasẹẹti oṣere, to tun waa jẹ ọkọ fun gbajumọ oṣere ilẹ wa, Mercy Aigbe, wa bayii. Ko si pa ibinu naa mọra rara. Eyi ko sẹyin bi aWọn kan ṣe lo fọto rẹ si iroyin ọmọ jayejaye Eko kan ti wọn ni ileeṣẹ to n gbogun ti lilo ati tita oogun oloro nilẹ wa, NDLEA n wa. Ṣe bi wọn ba n sọ pe ‘gbe e gbe e gbe e, teeyan ko ba tete ba wọn gbe e, afaimọ ki wọn ma gbe e sọ si ẹyinkule oluwarẹ. Eyi lo difa fun ọkunrin to ni Ibakatv to wa lori ayelujara ọhun, to fi pariwo sita pe oun kọ ni ọmọ jayejaye Eko tawọn NDLEA n wa niitori to gbe oogun oloro. Ninu atẹjade kan ti ọkunrin to fẹ arẹwa oṣere nni, Mercy Aigbe, fi sori Instagraamu rẹ lo ti sọ pe ‘Awon eeyan ti pe akiyesi mi si ọrọ kan to n lọ nigboro, ninu eyi ti awọn kan ti kọ ọ sibẹ pe ‘NDLEA n wa Adekaz lori oogun oloro.’ ‘Ẹ jẹ ki n fi asiko yii sọ ootọ to wa nidii ọrọ ti wọn n gbe kiri yii, mo fẹẹ ṣe eleyii nitori awọn ọrẹ mi, awọn alabaaṣiṣẹpọ mi, ati gbogbo araalu lapapọ ti wọn ti n kan si emi ati awọn mọlẹbi mi nitori ọrọ yii.


Ṣe bi wọn ba n sọ pe ‘gbe e gbe e gbe e, teeyan ko ba tete ba wọn gbe e, afaimọ ki wọn ma gbe e sọ si ẹyinkule oluwarẹ. Eyi lo difa fun ọkunrin to ni Ibakatv to wa lori ayelujara ọhun, to fi pariwo sita pe oun kọ ni ọmọ jayejaye Eko tawọn NDLEA n wa niitori to gbe oogun oloro. Ninu atẹjade kan ti ọkunrin to fẹ arẹwa oṣere nni, Mercy Aigbe, fi sori Instagraamu rẹ lo ti sọ pe ‘Awon eeyan ti pe akiyesi mi si ọrọ kan to n lọ nigboro, ninu eyi ti awọn kan ti kọ ọ sibẹ pe ‘NDLEA n wa Adekaz lori oogun oloro.’ ‘Ẹ jẹ ki n fi asiko yii sọ ootọ to wa nidii ọrọ ti wọn n gbe kiri yii, mo fẹẹ ṣe eleyii nitori awọn ọrẹ mi, awọn alabaaṣiṣẹpọ mi, ati gbogbo araalu lapapọ ti wọn ti n kan si emi ati awọn mọlẹbi mi nitori ọrọ yii. ‘Lakọọkọ na, Họnọrebu Kazim Adesọji Adeoti lorukọ mi, emi ni Alaga Ibakatv ati Alaṣẹ Adekaz Production, emi ki i ṣe Alaaji Ademọla Afọlabi Kazeem, ẹni ti ileeṣẹ to n gbogun ti lilo ati tita oogun oloro, (NDLEA) n wa kiri. Mo jẹ ilu mọ-ọn-ka to n gbe fiimu jade, mo tun n ta fiimu, bẹẹ ni mo si tun n ṣowo ka ba ni ra ile ati ilẹ. Mi o ba wọn lọwọ si awọn owo ti ko bofin mu ri, ootọ ti mo n sọ yii, awọn ọrẹ mi atawọn ẹlẹgbẹ mi l’Amẹrika le jẹrii si i.


‘Lakọọkọ na, Họnọrebu Kazim Adesọji Adeoti lorukọ mi, emi ni Alaga Ibakatv ati Alaṣẹ Adekaz Production, emi ki i ṣe Alaaji Ademọla Afọlabi Kazeem, ẹni ti ileeṣẹ to n gbogun ti lilo ati tita oogun oloro, (NDLEA) n wa kiri. Mo jẹ ilu mọ-ọn-ka to n gbe fiimu jade, mo tun n ta fiimu, bẹẹ ni mo si tun n ṣowo ka ba ni ra ile ati ilẹ. Mi o ba wọn lọwọ si awọn owo ti ko bofin mu ri, ootọ ti mo n sọ yii, awọn ọrẹ mi atawọn ẹlẹgbẹ mi l’Amẹrika le jẹrii si i. ‘O jẹ ohun to ya mi lẹnu, bẹẹ ni mo si n fura pe ejo ọrọ naa lọwọ ninu lori bi awọn iweeroyin kan ṣe n gbe iroyin naa pẹlu fọto mi. ‘O yẹ ki iru awọn ileeṣẹ iweeroyin to n gbe orukọ orukọ mi yii ṣe iwadii wọn daadaa, ki wọn si beere fọto to yẹ ki wọn lo pẹlu iroyin wọn, dipo ti wọn fi n ba orukọ mi ati ti idile mi jẹ pelu bi wọn ṣe n lo fọto mi lọna ti ko tọ. Mi o mọ ibi ti iwadii ijinlẹ lori iroyin lọ lorileede yii lasiko yii.


‘O jẹ ohun to ya mi lẹnu, bẹẹ ni mo si n fura pe ejo ọrọ naa lọwọ ninu lori bi awọn iweeroyin kan ṣe n gbe iroyin naa pẹlu fọto mi. ‘O yẹ ki iru awọn ileeṣẹ iweeroyin to n gbe orukọ orukọ mi yii ṣe iwadii wọn daadaa, ki wọn si beere fọto to yẹ ki wọn lo pẹlu iroyin wọn, dipo ti wọn fi n ba orukọ mi ati ti idile mi jẹ pelu bi wọn ṣe n lo fọto mi lọna ti ko tọ. Mi o mọ ibi ti iwadii ijinlẹ lori iroyin lọ lorileede yii lasiko yii. ‘Ni itẹnumọ, mi o ki i ṣe ẹni kan naa tabi lọnakọna tan mọ Alaaji Ademọla, ọkunrin olotẹẹli , to si tun jẹ ọmọ jayejaye ti wọn sọ pe wọn n wa lori ọrọ oogun oloro. ‘Mo rọ awọn mọlẹbi mi, awọn ọrẹ, alabaaṣiṣẹpọ, awọn ti okoowo jọ pa wa pọ ati gbogbo araalu ki wọn ma gba ọrọ yii gbọ, ki wọn si ma ki orukọ mi mọ ọkunrin ọmọ jayjaye tawọn NDLEA n wa. ‘Lakootan, emi ati mọlẹbi mi n reti ki awọn iweeroyin ati awọn akọroyin ori ayelujara tabi ẹnikẹni toti ṣeeṣẹ lo fọto mi pẹlu iroyin ti ki i ṣe ootọ yii tọrọ aforiji kiakia.


‘Ni itẹnumọ, mi o ki i ṣe ẹni kan naa tabi lọnakọna tan mọ Alaaji Ademọla, ọkunrin olotẹẹli , to si tun jẹ ọmọ jayejaye ti wọn sọ pe wọn n wa lori ọrọ oogun oloro. ‘Mo rọ awọn mọlẹbi mi, awọn ọrẹ, alabaaṣiṣẹpọ, awọn ti okoowo jọ pa wa pọ ati gbogbo araalu ki wọn ma gba ọrọ yii gbọ, ki wọn si ma ki orukọ mi mọ ọkunrin ọmọ jayjaye tawọn NDLEA n wa. ‘Lakootan, emi ati mọlẹbi mi n reti ki awọn iweeroyin ati awọn akọroyin ori ayelujara tabi ẹnikẹni toti ṣeeṣẹ lo fọto mi pẹlu iroyin ti ki i ṣe ootọ yii tọrọ aforiji kiakia. Bi wọn ba kọ lati ṣe bẹẹ laarin wakati mejidinlaaadọta, mo maa gbe wọn lọ sile-ẹjọ. Bẹẹ ni ọkọ Mercy kọ ọrọ naa si ori Instagraamu rẹ lati wẹ ara rẹ mọ kuro ninu ọrọ ti ko kan an ti wọn n gbe kiri.


Bi wọn ba kọ lati ṣe bẹẹ laarin wakati mejidinlaaadọta, mo maa gbe wọn lọ sile-ẹjọ. Bẹẹ ni ọkọ Mercy kọ ọrọ naa si ori Instagraamu rẹ lati wẹ ara rẹ mọ kuro ninu ọrọ ti ko kan an ti wọn n gbe kiri.


Nibi ti obinrin yii ti n lọ’ta lọwọ ni tipa tẹ ẹ pa si l’Oke-Aro

Gbenga Amos, Ogun Adura gidi lorin gbajugbaja olorin Juju nni, Ebenezer Obey, to kọrin pe “ohun ta o jẹ la n wa lọ Baba, ka ma pade ohun ti yoo jẹ wa” o. Iyaale ile kan, Abilekọ Tawakalitu Abdulazeez, tawọn eeyan mọ si Alaaja, ti kagbako iku ojiji, ata ti kọsitọma ẹ fẹẹ fi sebẹ lo n lọ lọwọ, idi ẹrọ ilọta naa lo wa ti ọkọ tipa kan fi ya bara kuro lori titi lojiji, to si pa a lẹsẹkẹsẹ. Iṣẹlẹ yii waye ni nnkan bii aago marun-un aabọ irọlẹ ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọjọ ki-in-ni, oṣu Kọkanla, ọdun yii, ni ibudokọ Oluwo-Geeti, nidojukọ Ojodu Carwash, lagbegbe Oke-Aro, lẹnu aala ipinlẹ Ogun ati Eko. Ẹnikan tiṣẹlẹ naa ṣoju ẹ sọ f’Alaroye pe ere buruku ni tipa naa n sa bọ, to fi ya pa ẹni ẹlẹni yii, wọn l’Ọlọrun lo ko Priscilia, ọmọbinrin to waa lọ’ta naa yọ, afi bii ẹni pe o ti mọ pe ewu nla kan fẹẹ ṣẹlẹ, tori gẹrẹ to gbe ata naa silẹ pe ki Alaaja ba oun lọ ọ, oun fẹẹ sure mu nnkan ninu ṣọọbu mama oun to wa nitosi, niṣẹlẹ aburu naa waye. A gbọ pe kete ti jamba yii ṣẹlẹ ni dẹrẹba ọkọ naa ati awọn ọmọọṣẹ meji ti fo bọ silẹ ninu ọkọ naa, k’awọn eeyan si too mọ ohun to n ṣẹlẹ, wọn ti juba ehoro, wọn sa lọ rau. Awọn aladuugbo ni wọn waa fa oku mama agbalagba naa yọ labẹ tipa ọhun, ti kaluku wọn si n ṣedaro iku gbigbona to ku. Ko pẹ lẹyin eyi lawọn ọlọpaa de lati ẹka ileeṣẹ wọn to wa l’Agbado, nipinlẹ Ogun.


A gbọ pe kete ti jamba yii ṣẹlẹ ni dẹrẹba ọkọ naa ati awọn ọmọọṣẹ meji ti fo bọ silẹ ninu ọkọ naa, k’awọn eeyan si too mọ ohun to n ṣẹlẹ, wọn ti juba ehoro, wọn sa lọ rau. Awọn aladuugbo ni wọn waa fa oku mama agbalagba naa yọ labẹ tipa ọhun, ti kaluku wọn si n ṣedaro iku gbigbona to ku. Ko pẹ lẹyin eyi lawọn ọlọpaa de lati ẹka ileeṣẹ wọn to wa l’Agbado, nipinlẹ Ogun. Wọn lawọn ọlọpaa naa fẹẹ wọ mọto fa jamba yii lọọ teṣan wọn, ṣugbọn awọn bọisi adugbo naa yari mọ wọn lọwọ, wọn o si gba pe ki wọn gbe mọto ọhun kuro nibi iṣẹlẹ yii, wọn lọgbọn ati doju ẹjọ ru lawọn ọlọpaa fẹẹ da, bo tilẹ jẹ pe eyi fa awuyewuye gidi. Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa Ogun, SP Abimbọla Oyeyẹmi, loun o ti i gbọ nipa ọrọ yii nigba ta a kan si i lori aago. A gbọ pe wọn ti gbe oku Tawakalitu lọọ ileewosan, wọn si ti tu’fọ iṣẹlẹ yii fawọn mọlẹbi atọmọ rẹ.


Wọn lawọn ọlọpaa naa fẹẹ wọ mọto fa jamba yii lọọ teṣan wọn, ṣugbọn awọn bọisi adugbo naa yari mọ wọn lọwọ, wọn o si gba pe ki wọn gbe mọto ọhun kuro nibi iṣẹlẹ yii, wọn lọgbọn ati doju ẹjọ ru lawọn ọlọpaa fẹẹ da, bo tilẹ jẹ pe eyi fa awuyewuye gidi. Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa Ogun, SP Abimbọla Oyeyẹmi, loun o ti i gbọ nipa ọrọ yii nigba ta a kan si i lori aago. A gbọ pe wọn ti gbe oku Tawakalitu lọọ ileewosan, wọn si ti tu’fọ iṣẹlẹ yii fawọn mọlẹbi atọmọ rẹ.


Nitori gbese to jẹ ẹ, agbẹjọro Fayoṣe wọ ọ lọ si kootu

Taofeek Surdiq, Ado-Ekiti Lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii, ni agbẹjọro, to tun jẹ kọmiṣanna fun eto idajọ tẹlẹ nipinlẹ Ekiti, Ọgbẹni Owoṣeni Ajayi, wọ gomina ipinlẹ Ekiti nigba kan, Ọgbẹni Ayọ Fayoṣe, lọ sile-ẹjọ giga kan nipinlẹ Ekiti lori gbese to jẹ ẹ, eyi to to miliọnu lọna ẹẹdẹgbaarun Naira (N900m) Ajayi ni kọmiṣanna eto idajọ fun ijọba Fayọṣe nigba mejeeji to fi ṣe gomina lọdun 2003 si 2006, ati 2014 titi de 2018. Ninu iwe ipẹjọ naa ti Ajayi pe lọjọ kẹtadinlogun, oṣu Kejila, ọdun 2018, ti nọmba rẹ jẹ HAD/113/2018, lo ti sọ pe oun ba Fayoṣe ṣe ẹjọ bii mejidinlogun lati ọfiisi agbẹjọro oun to wa ni Ado-Ekiti, ti ọkọọkan awọn ẹjọ naa jẹ aadọta miliọnu Naira (N50m) gẹgẹ bii owo iṣẹ oun, ṣugbọn gomina tẹlẹ naa kuna lati san owo ọhun. Ajayi ṣalaye pe awọn ẹjọ wọnyi loun duro gẹgẹ bii agbẹjọro fun un lati ọdun 2006 si ọdun 2014, eyi ti diẹ lara ẹ waye lakooko ti awọn aṣofin ipinlẹ naa fẹẹ fọwọ osi juwe ile fun Fayoṣe lori ẹsun jẹgudujẹra ti ajọ to n gbogun ti lilu owo ilu ni ponpo fi kan an. Ninu iwe ipẹjọ naa, Ajayi ni ki ile-ẹjọ paṣẹ fun Fayoṣe ko san owo iṣẹ oun lai fi akoko ṣofo. O tun ni ki kootu naa paṣẹ fun gomina ana naa ko san ele lori owo iṣẹ oun lati ọjọ karun-un, oṣu Kẹwaa, ọdun 2018, ti wọn ti da ẹjọ naa. Ṣugbọn ninu awijare rẹ, Fayoṣe sọ pe ki kootu da gbogbo ẹjọ ti agbẹjọro ọhun pe, nitori pe ko ni ẹri to daju lati fi gbe ọrọ rẹ lẹsẹ, ati pe ko ba ilana ati ofin ile-ẹjọ naa mu.


Ninu iwe ipẹjọ naa, Ajayi ni ki ile-ẹjọ paṣẹ fun Fayoṣe ko san owo iṣẹ oun lai fi akoko ṣofo. O tun ni ki kootu naa paṣẹ fun gomina ana naa ko san ele lori owo iṣẹ oun lati ọjọ karun-un, oṣu Kẹwaa, ọdun 2018, ti wọn ti da ẹjọ naa. Ṣugbọn ninu awijare rẹ, Fayoṣe sọ pe ki kootu da gbogbo ẹjọ ti agbẹjọro ọhun pe, nitori pe ko ni ẹri to daju lati fi gbe ọrọ rẹ lẹsẹ, ati pe ko ba ilana ati ofin ile-ẹjọ naa mu. Nigba ti ile-ẹjọ n beere ibeere lọwọ gomina tẹlẹri ọhun, Fayọṣe juwe ara rẹ gẹgẹ bii oloṣelu tootọ, o ni oun duro ti ibura ti oun ti bu nibẹrẹ ẹjọ naa lọjọ kẹrindinlogun, ọṣun Kẹrin, ọdun 2019, pe ẹjọ naa ko lẹsẹ nilẹ. Nigba to n sọrọ lori ibaṣepọ to wa laarin oun ati Ajayi, Fayọṣe sọ pe loootọ loun mọ ọn gẹgẹ bii agbẹjọro, to si ti ba oun ṣe iṣẹ ri nigba kan. O fi kun un pe laarin ọdun 2007 si ọdun 2017 lo ba oun ṣe awọn iṣẹ kan, to si n ba oun ko awọn iwe kan pamọ. Lakooko ti igbẹjọ naa waye lọjọ Tuside yii, Bayọ Idowu lo ṣoju fun Ajayi ni kootu, nigba ti Ahmed Tafa ṣoju fun Fayoṣe.


Nigba ti ile-ẹjọ n beere ibeere lọwọ gomina tẹlẹri ọhun, Fayọṣe juwe ara rẹ gẹgẹ bii oloṣelu tootọ, o ni oun duro ti ibura ti oun ti bu nibẹrẹ ẹjọ naa lọjọ kẹrindinlogun, ọṣun Kẹrin, ọdun 2019, pe ẹjọ naa ko lẹsẹ nilẹ. Nigba to n sọrọ lori ibaṣepọ to wa laarin oun ati Ajayi, Fayọṣe sọ pe loootọ loun mọ ọn gẹgẹ bii agbẹjọro, to si ti ba oun ṣe iṣẹ ri nigba kan. O fi kun un pe laarin ọdun 2007 si ọdun 2017 lo ba oun ṣe awọn iṣẹ kan, to si n ba oun ko awọn iwe kan pamọ. Lakooko ti igbẹjọ naa waye lọjọ Tuside yii, Bayọ Idowu lo ṣoju fun Ajayi ni kootu, nigba ti Ahmed Tafa ṣoju fun Fayoṣe. Lẹyin gbogbo atotonu lati ẹnu awọn agbẹjọro mejeeji, Onidaajọ Olukayọde Ogundana sun igbẹjọ mi-in si ọjọ kẹtala, oṣu Kejila, ọdun 2022, ti awọn mejeeji yoo lanfaani lati sọrọ ipari wọn lori ẹjọ naa.


Lẹyin gbogbo atotonu lati ẹnu awọn agbẹjọro mejeeji, Onidaajọ Olukayọde Ogundana sun igbẹjọ mi-in si ọjọ kẹtala, oṣu Kejila, ọdun 2022, ti awọn mejeeji yoo lanfaani lati sọrọ ipari wọn lori ẹjọ naa.


Wọn fi oye Ọmowe da Sunday Igboho lola ni yunifasiti Amẹrika

Adewumi Adegoke Titi di ba a ṣe n sọ yii ni awọn ololufẹ ajijagbara ọmọ Yoruba nni, Sunday Igbohoṣi n ki i ku oriire. Eyi ko sẹyin oye ọmọwe lori pipẹtu saawọ, wiwa alaafia ati ajumọṣepọ laarin awọn orileede, iyẹn Doctor of Peace and Security/International Relation with Specialization in War/Conflict and Peace Studies, ti Triune Biblical University, to wa lorileeede Amẹrika fi da a lọla lọjọ ki-in-ni, oṣu Kọkanla yii. Ṣe wolii kan ki i lọla niluu rẹ, o jọ pe eyi lo ṣẹ mọ Igboho lara pẹlu bo ṣe jẹ pe ijọba Naijiria ko nifẹẹ rẹ nitori bo ṣe n ja fun ominira Yoruba, bi ki i baa si ṣe yiyọ Ọlọrun, wọn iba ti pa a danu. Ṣugbọn awọn yunifasiti yii ṣe akiyesi awọn akitiyan ati ijangbara rẹ lori ominira awọn eeyan rẹ ati ipa takuntakun to ti ko lati ri i pe Yoruba wa ni aaye to tọ si wọn. Ninu aworan kan to gbe jade, nibi to ti wọ aṣọ awọn ọmọwe ni Oludari awọn to n ja fun ominira Yoruba to tun jẹ adari ẹgbẹ kan ti wọn n pe ni Ilana Oodua, Ojọgbọn Banji Akintoye ti duro gbagbaagba lẹgbẹẹ dokita tuntun yii, ti wọn jọ ya fọto, bẹẹ ni awọn afẹnifẹre naa ko gbeyin, gbogbo wọn ni wọn ba ọkunrin ti wọn tun maa n pe ni Igboho Ooṣa yii ya fọto, ti wọn si n ki i ku oriire. Tẹ o ba gbagbe, nitori bi Igboho ṣe n ja fun ominira ilẹ Yoruba lo sọ ọ di ọta ijọba, ti awọn DSS si lọọ kọ lu ile rẹ, nibi ti wọn ti paayan.


Ṣugbọn awọn yunifasiti yii ṣe akiyesi awọn akitiyan ati ijangbara rẹ lori ominira awọn eeyan rẹ ati ipa takuntakun to ti ko lati ri i pe Yoruba wa ni aaye to tọ si wọn. Ninu aworan kan to gbe jade, nibi to ti wọ aṣọ awọn ọmọwe ni Oludari awọn to n ja fun ominira Yoruba to tun jẹ adari ẹgbẹ kan ti wọn n pe ni Ilana Oodua, Ojọgbọn Banji Akintoye ti duro gbagbaagba lẹgbẹẹ dokita tuntun yii, ti wọn jọ ya fọto, bẹẹ ni awọn afẹnifẹre naa ko gbeyin, gbogbo wọn ni wọn ba ọkunrin ti wọn tun maa n pe ni Igboho Ooṣa yii ya fọto, ti wọn si n ki i ku oriire. Tẹ o ba gbagbe, nitori bi Igboho ṣe n ja fun ominira ilẹ Yoruba lo sọ ọ di ọta ijọba, ti awọn DSS si lọọ kọ lu ile rẹ, nibi ti wọn ti paayan. Lasiko ti ọkunrin naa n rin irinajo lọ si orileede Germany ni awọn ọlopaa mu un. Latigba naa ni wọn si ti da a duro si orileede Benne, iyẹn lẹyin to gbominira kuro ni atimọle ti wọn fi i si.


Lasiko ti ọkunrin naa n rin irinajo lọ si orileede Germany ni awọn ọlopaa mu un. Latigba naa ni wọn si ti da a duro si orileede Benne, iyẹn lẹyin to gbominira kuro ni atimọle ti wọn fi i si.


Lẹyin ti wọn sanwo nla, awọn mẹrin ti wọn ji gbe l’Ekiti gbominira

Taofeek Surdiq, Ado-Ekiti Lẹyin ti wọn san miliọnu mẹrin Naira, awọn ara Ibadan mẹrin ti awọn agbebọn ji gbe n’Irele-Ekiti lopin ọsẹ to kọja yii ti gba iyọnda. Awọn mẹrin naa ti wọn wa lati Ibadan lati waa ṣe ayẹyẹ kan nipinlẹ Kogi ni wọn ji ko, ti wọn si ko wọn wọ inu igbo kan ni agbegbe naa, nigba ti wọn n dari bọ lati ibi ayẹyẹ ọhun. Awọn ajinigbe naa ti kọkọ pe awọn mọlẹbi awọn eeyan naa, ti wọn si beere miliọnu mẹwaa Naira ki wọn too le tu wọn silẹ, ṣugbọn awon mọlẹbi wọn bẹ wọn si miliọnu mẹrin Naira. Nigba to n sọrọ lori iṣẹlẹ naa, Ọga awọn Amọtẹkun, Ajagun-fẹyinti Joe Kọmọlafẹ, sọ pe oun ti gbọ pe wọn ti tu awọn ti wọn ji ko naa silẹ pẹlu ibẹru. Kọmọlafẹ sọ pe oun ko gbọ boya wọn san owo ki wọn too tu wọn silẹ, ṣugbọn awọn ọmọ ogun oun ati awọn ọdẹ ibilẹ ti wọn wa ni agbegbe naa ni wọn ṣiṣẹ takuntakun ki wọn too gba iyọnda.


Ibanujẹ nla ni iku ọmọ Davido jẹ – Gomina Oyetọla

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Gomina ipinlẹ Ọṣun, Alhaji Gboyega Oyetọla, ti ba David Adeleke, ti gbogbo eeyan mọ si Davido, kẹdun iku ọmọ rẹ ọkunrin, Ifeanyi, o ni ajalu nla ti ẹnikẹni ko le gbadura rẹ ni. Bakan naa ni Oyetọla ba Baba Davido, Dokita Deji Adeleke, ṣọfọ lori iku ọmọ-ọmọ rẹ, o ni oun ni imọlara irora naa. Gomina gbadura pe ki Ọlọrun tu gbogbo idile naa ninu lasiko ilakọja nla yii. Ninu atẹjade ti Akọwe iroyin gomina, Ismail Omipidan, fi sita ni Oyetọla ti sọ pe, “Lorukọ mi ati awọn eeyan ipinlẹ Ọṣun, mo kẹdun pẹlu Davido lori iku ọmọ rẹ, Ifeanyi. “Mo mọ bo ṣe lagbara to lati padanu ọmọkunrin ti gbogbo wa ri to n ṣere kaakiri lọsẹ to kọja. Mo gbadura pe ki Ọlọrun tu iwọ ati Chioma ninu.


Ninu atẹjade ti Akọwe iroyin gomina, Ismail Omipidan, fi sita ni Oyetọla ti sọ pe, “Lorukọ mi ati awọn eeyan ipinlẹ Ọṣun, mo kẹdun pẹlu Davido lori iku ọmọ rẹ, Ifeanyi. “Mo mọ bo ṣe lagbara to lati padanu ọmọkunrin ti gbogbo wa ri to n ṣere kaakiri lọsẹ to kọja. Mo gbadura pe ki Ọlọrun tu iwọ ati Chioma ninu. “Mọ daju pe Ọlọrun yoo bukun ẹyin mejeeji pẹlu ọmọkunrin miiran ti yoo ba yin kalẹ laipẹ. “Mo gbadura pe ki Ọlọrun fun awọn obi ẹyin mejeeji ni ọkan lati gba adanu nla yii.”


“Mọ daju pe Ọlọrun yoo bukun ẹyin mejeeji pẹlu ọmọkunrin miiran ti yoo ba yin kalẹ laipẹ. “Mo gbadura pe ki Ọlọrun fun awọn obi ẹyin mejeeji ni ọkan lati gba adanu nla yii.”


EFCC mu ọmọleegbimọ aṣofin fẹsun jibiti, owo rẹpetẹ ni wọn ba lọwọ ẹ

Jọkẹ Amọri Miliọnu lọnaa ọọdunrun o le mẹrindinlogbọn Naira, (326m) ati ẹgbẹrun lọna ogoje owo dọla le ẹẹdẹgbẹta($140,500)ni ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ ati ṣiṣe owo ilu mọkumọku nilẹ wa, ka mọ ọkan ninu awọn ọmọleegbimọ aṣofin ipinlẹ Kogi, to tun jẹ oludije sipo ileegbimọ aṣofin ninu eto idibo ọdun to n bọ labẹ ẹgbẹ oṣelu New Nigeria Peoples party, Ismaila Atumeyi lowo. Ni wọn ba gbe e janto, wọn ni ko waa ṣalaye ibi to ti ri awọn owo naa. Opopona kan ti wọn n pe ni Mercedonia, ni adugbo Queen Estate, to wa ni Karsana, Gwarinpa, l’Abuja, ni wọn ti mu un lojọ Aiku, Sannde, ọgbọnjọ, oṣu Kẹwaa, to ṣẹṣẹ pari yii, fẹsun iwa ọdaran. Oun nikan kọ ni wọn mu, ọwọ tun ba ọmokunrin kan toun jẹ ogbologboo ninu jibiti lilu, Joshua Dominic. Bakan na ni wọn mu AbdulMalik Fẹmi toun ti figba kan jẹ oṣiṣẹ ọkan ninu awọn banki ilẹ wa. Fẹmi yii ni wọn lo maa n tu aṣiri awọn banki yii, to si maa n fọna ti wọn le gba lu wọn ni jibiti han awọn ẹlẹgbẹ rẹ.


Oun nikan kọ ni wọn mu, ọwọ tun ba ọmokunrin kan toun jẹ ogbologboo ninu jibiti lilu, Joshua Dominic. Bakan na ni wọn mu AbdulMalik Fẹmi toun ti figba kan jẹ oṣiṣẹ ọkan ninu awọn banki ilẹ wa. Fẹmi yii ni wọn lo maa n tu aṣiri awọn banki yii, to si maa n fọna ti wọn le gba lu wọn ni jibiti han awọn ẹlẹgbẹ rẹ. Ṣugbọn ilu Eko ni wọn ti mu oun ni otẹẹli Radisson Blu, to wa ni Ikẹja. Awọn EFCC ko si fakoko ṣofo ti wọn fi ni ko maa niṣo ni ile rẹ to wa ni Morgan Estate, Ojodu, niluu Eko kan naa. Nigba ti wọn de ile atilaawi, ẹgbẹrun lọna ọtalenirinwo owo dọla ($460,000) ni wọn ba ninu ile rẹ.


Ṣugbọn ilu Eko ni wọn ti mu oun ni otẹẹli Radisson Blu, to wa ni Ikẹja. Awọn EFCC ko si fakoko ṣofo ti wọn fi ni ko maa niṣo ni ile rẹ to wa ni Morgan Estate, Ojodu, niluu Eko kan naa. Nigba ti wọn de ile atilaawi, ẹgbẹrun lọna ọtalenirinwo owo dọla ($460,000) ni wọn ba ninu ile rẹ. O pẹ diẹ tawọn ọlọpa ti bẹrẹ iwadii lori iṣẹlẹ to ṣẹlẹ ni ọkan ninu awọn banki ilẹ wa, nibi ti awọn eeyan naa ti lu banki ọhun ni jibiti owo to le ni biliọnu kan Naira(1.4b). Fẹmi yii wa lara awọn ti wọn lu jibiti yii gẹge ba a ṣe gbọ. Dominic yii ni wọn ni aṣofin Kogi yii mọ, to si tun mu un mọ Fẹmi to jẹ ki wọn ri iṣẹ naa ṣe.


O pẹ diẹ tawọn ọlọpa ti bẹrẹ iwadii lori iṣẹlẹ to ṣẹlẹ ni ọkan ninu awọn banki ilẹ wa, nibi ti awọn eeyan naa ti lu banki ọhun ni jibiti owo to le ni biliọnu kan Naira(1.4b). Fẹmi yii wa lara awọn ti wọn lu jibiti yii gẹge ba a ṣe gbọ. Dominic yii ni wọn ni aṣofin Kogi yii mọ, to si tun mu un mọ Fẹmi to jẹ ki wọn ri iṣẹ naa ṣe. Joshua yii ni wọn ṣapejuwe gẹgẹ bii onijibiti pọnble, ọpọ igba lawọn olọpaa ti mu un fẹsun jibiti.


Joshua yii ni wọn ṣapejuwe gẹgẹ bii onijibiti pọnble, ọpọ igba lawọn olọpaa ti mu un fẹsun jibiti.


Tinubu, Sanwoolu ṣedaro pẹlu Davido olorin tọmọ rẹ ku

Monisọla Saka Oludije sipo aarẹ lẹgbẹ oṣelu APC, Aṣiwaju Tinubu ati iyawo rẹ, Olurẹmi, ti ranṣẹ ibanikẹdun si David Adeleke, ọdọmọkunrin olorin taka-sufee ti ọmọ rẹ ku lojiji lọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kọkanlelogun, oṣu Kẹwaa yii. Lori ikanni abẹyẹfo rẹ (twitter), lo ti sọrọ ikẹdun naa pe oun ba Davido ati Chioma kẹdun iku ojiji to pa ọmọ wọn, o gbadura pe ki Ọlọrun fun wọn ni idalọkanle lasiko iṣẹlẹ ibanujẹ yii. Bakan naa ni Gomina ipinlẹ Eko, Babajide Sanwoolu ti ranṣẹ ibanikẹdun si ọmokunrin olorin yii. Ninu ọrọ ibanikẹdun naa lo ti kọ ọ pe ‘‘Iku maa n fi ọgbẹ ọkan ti ko si ọrọ kan to le jina rẹ sọkan eeyan. Lonii, mo n ba Davido ati Chioma daro lori iku ọmọ wọn. Ko si ani-ani nibẹ pe gbogbo mọlẹbi lo fẹran Ifeanyi, mo gbadura pe ki Ọlọrun to dara fun wọn ni okun, bi wọn ṣe n la asiko to nira yii kọja.


Ninu ọrọ ibanikẹdun naa lo ti kọ ọ pe ‘‘Iku maa n fi ọgbẹ ọkan ti ko si ọrọ kan to le jina rẹ sọkan eeyan. Lonii, mo n ba Davido ati Chioma daro lori iku ọmọ wọn. Ko si ani-ani nibẹ pe gbogbo mọlẹbi lo fẹran Ifeanyi, mo gbadura pe ki Ọlọrun to dara fun wọn ni okun, bi wọn ṣe n la asiko to nira yii kọja. ‘Ọkan mi ati adura mi n ba yin lọ’. Bẹẹ ni Sanwoolu pari ọrọ ibanikedun rẹ. Lojiji ni ariwo gba gbogbo ilu pe, Ifeanyi, ọmọ ọdun mẹta to jẹ ọmọ ọkunrin olorin taka-sufee yii ku lojiji.


‘Ọkan mi ati adura mi n ba yin lọ’. Bẹẹ ni Sanwoolu pari ọrọ ibanikedun rẹ. Lojiji ni ariwo gba gbogbo ilu pe, Ifeanyi, ọmọ ọdun mẹta to jẹ ọmọ ọkunrin olorin taka-sufee yii ku lojiji. Inu omi iwẹ atọwọda to wa nile wọn ni Banana Island lo ku si. A gbọ pe iya ati baba ọmọ naa ko si nile lasiko iṣẹlẹ yii, ilu Ibadan ni ọn lọ fun eto kan.


Inu omi iwẹ atọwọda to wa nile wọn ni Banana Island lo ku si. A gbọ pe iya ati baba ọmọ naa ko si nile lasiko iṣẹlẹ yii, ilu Ibadan ni ọn lọ fun eto kan.


Adajọ da ẹbẹ ẹgbẹ to ni ki kootu ma gbọ ẹsun ayederu iwe-ẹri ti wọn fi kan Tinubu nu

Jọkẹ Amọri Ile-ẹjọ kan to fikalẹ si olu ilu ilẹ wa, niluu Abuja, ti fọwọ osi da ẹjọ tawọn kan pe pe ki wọn ma gbọ ẹsun ayederu iwe-ẹri ti wọn fi kan oludije sipo aarẹ lẹgbẹ oṣelu APC, Aṣiwaju Bọla Tinubu. Lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ni kootu dajọ pe ẹjọ ti awọn ẹka kan ninu ẹgbẹ AA, iyẹn Action Alliance, pe pe kile-ẹjọ ma gbọ ẹjọ ẹsun ayederu iwe-ẹri ti wọn fi kan Tinubu ko lẹsẹ nilẹ. Awọn kan ti wọn jẹ alatilẹyin fun Tinubu ninu ẹgbẹ naa ni wọn ni ki wọn so awọn pọ mọ ẹjọ ayederu iwe-ẹri ti awọn ọmọ ẹgbẹ naa kan pe Tinubu. Awọn eeyan naa, eyi ti Adekunle Ọmọ-Aje ko sodi ni wọn lọ si kootu, ti wọn si bẹ ile-ẹjọ pe ko so awọn pọ mọ ẹjọ ọhun. Ṣugbọn kootu sọ pe awọn idi ti wọn fi sọ pe ki kootu so awọn mọ ẹjọ naa ko le mu ipalara ba ẹjọ yii ti wọn ko ba so wọn pọ mọ ọn. Wọn ni ọkunrin naa ko fi ẹri to to kalẹ lati fi han pe ohun ni alaga apapọ ẹgbẹ ọhun gẹgẹ bo ṣe sọ.


Awọn eeyan naa, eyi ti Adekunle Ọmọ-Aje ko sodi ni wọn lọ si kootu, ti wọn si bẹ ile-ẹjọ pe ko so awọn pọ mọ ẹjọ ọhun. Ṣugbọn kootu sọ pe awọn idi ti wọn fi sọ pe ki kootu so awọn mọ ẹjọ naa ko le mu ipalara ba ẹjọ yii ti wọn ko ba so wọn pọ mọ ọn. Wọn ni ọkunrin naa ko fi ẹri to to kalẹ lati fi han pe ohun ni alaga apapọ ẹgbẹ ọhun gẹgẹ bo ṣe sọ. Onidaajọ Obiora Egwuatu sọ pe bii alayọjura ati alayọnuso to n da si ohun ti ko kan wọn ni wọn maa jẹ lati sọ pe ki wọn so awọn pọ mọ ẹjọ ọhun. Awọn eeyan ti wọn jẹ alatilẹyin Tinubu ninu ẹgbẹ Action Alliance, ni wọn gba ile-ẹjọ lọ pe ki kootu ma gbọ ẹjọ ayederu iwe-ẹri ti awọn kan ninu ẹgbẹ wọn pe oludije funpo aarẹ lẹgbẹ oṣelu APC yii. Ni bayii ti adajọ ti da ẹjọ naa nu, ọjọ Ẹti, Furaidee, ọjọ kẹrin, oṣu Kọkanla, ọdun yii, ni igbẹjọ yoo bẹrẹ ni pẹrẹu lori ẹjọ naa.


Onidaajọ Obiora Egwuatu sọ pe bii alayọjura ati alayọnuso to n da si ohun ti ko kan wọn ni wọn maa jẹ lati sọ pe ki wọn so awọn pọ mọ ẹjọ ọhun. Awọn eeyan ti wọn jẹ alatilẹyin Tinubu ninu ẹgbẹ Action Alliance, ni wọn gba ile-ẹjọ lọ pe ki kootu ma gbọ ẹjọ ayederu iwe-ẹri ti awọn kan ninu ẹgbẹ wọn pe oludije funpo aarẹ lẹgbẹ oṣelu APC yii. Ni bayii ti adajọ ti da ẹjọ naa nu, ọjọ Ẹti, Furaidee, ọjọ kẹrin, oṣu Kọkanla, ọdun yii, ni igbẹjọ yoo bẹrẹ ni pẹrẹu lori ẹjọ naa. Adajọ si ti paṣẹ pe ki awọn olupẹjọ tete pese ẹlẹrii wọn silẹ ki igbẹjọ naa le tete pari ni asiko to yẹ labẹ ofin. Tẹ o ba gbagbe, ẹgbẹ Action Alliance yii lo gbe Tinubu lọ si kootu, ninu oṣu Kẹfa, ọdun yii, ti wọn si ni ki ajọ eleto idibo ilẹ wa ma fi orukọ rẹ sinu awọn ti yoo dije dupo aarẹ nitori pe ayederu iwe-ẹri lo n ko kiri. Ninu iwe ipẹjọ naa ni wọn ti sọ pe ẹgbẹ APC ati Tinubu ko lẹtọọ lati kopa ninu ibo aarẹ ọdun 2023 nitori ayederu iwe-ẹri to ko kalẹ lọdun 1999.


Adajọ si ti paṣẹ pe ki awọn olupẹjọ tete pese ẹlẹrii wọn silẹ ki igbẹjọ naa le tete pari ni asiko to yẹ labẹ ofin. Tẹ o ba gbagbe, ẹgbẹ Action Alliance yii lo gbe Tinubu lọ si kootu, ninu oṣu Kẹfa, ọdun yii, ti wọn si ni ki ajọ eleto idibo ilẹ wa ma fi orukọ rẹ sinu awọn ti yoo dije dupo aarẹ nitori pe ayederu iwe-ẹri lo n ko kiri. Ninu iwe ipẹjọ naa ni wọn ti sọ pe ẹgbẹ APC ati Tinubu ko lẹtọọ lati kopa ninu ibo aarẹ ọdun 2023 nitori ayederu iwe-ẹri to ko kalẹ lọdun 1999.


Eyi ni bi Ifeanyi, ọmọ Davido, ṣe ku gan-an

Monisọla Saka Titi di ba a ṣe n sọ yii ni awọn eean si n ba ọkan ninu aọn olori taka-sufee ilẹ wa, David Adeleke ti gbogbo eeyan mọ si Davido, daro iku akọbi ọmọ rẹ lọkunrin, Ifeanti Adeleke. ALAROYE gbọ pe ọmọkunrin to doloogbe naa wa pẹlu Nani, iyẹn obinrin to n tọju rẹ. Lẹyin naa ni alase to maa n se ounjẹ fun wọn ninu ile naa waa daraaapọ mọ awọn mejeeji nibi ti ọn duro si. Lasiko naa la gbọ pe Nani yii rọra yẹba kuro nibi ti wọn wa, to loọ gba ipe lori foonu rẹ. Nigba to pada de, ko ri Ifeanyi nibi to fi i si, ṣugbọn niṣe loun ro pe o ti tẹle alase ti ọn jọ duro ko too lọọ gba ipe lori foonu ni. A gbọ pe nigba to lọọ beere rẹ lọwọ alase yii niyẹn sọ fun un pe ọmọ naa ko si lodo oun, ni wọn ba bẹrẹ si i wa a kaakiri gbogbo inu ile naa.


Lasiko naa la gbọ pe Nani yii rọra yẹba kuro nibi ti wọn wa, to loọ gba ipe lori foonu rẹ. Nigba to pada de, ko ri Ifeanyi nibi to fi i si, ṣugbọn niṣe loun ro pe o ti tẹle alase ti ọn jọ duro ko too lọọ gba ipe lori foonu ni. A gbọ pe nigba to lọọ beere rẹ lọwọ alase yii niyẹn sọ fun un pe ọmọ naa ko si lodo oun, ni wọn ba bẹrẹ si i wa a kaakiri gbogbo inu ile naa. Fun odidi ogun iṣẹju ni wọn si fi wa a gẹgẹ bi aọn to sun mọ mọlẹbi naa ṣe sọ, ṣugbọn wọn ko ri i. Ọkan ninu awọn to n ṣọ ile naa lo ṣẹṣẹ waa ri ọmọ naa ninu omi iluwẹẹ to wa nile yii. Ṣugbọn nnkan ti bajẹ kọja atunṣe, ọmo naa ti ku sinu oni yii, oku rẹ ni wọn gbe lọ sọsibitu. Oju-ẹsẹ naa ni dokita si ti sọ fun wọn pe ọmọ naa ti ku.


Fun odidi ogun iṣẹju ni wọn si fi wa a gẹgẹ bi aọn to sun mọ mọlẹbi naa ṣe sọ, ṣugbọn wọn ko ri i. Ọkan ninu awọn to n ṣọ ile naa lo ṣẹṣẹ waa ri ọmọ naa ninu omi iluwẹẹ to wa nile yii. Ṣugbọn nnkan ti bajẹ kọja atunṣe, ọmo naa ti ku sinu oni yii, oku rẹ ni wọn gbe lọ sọsibitu. Oju-ẹsẹ naa ni dokita si ti sọ fun wọn pe ọmọ naa ti ku. Alaroye gbọ pe Davido fara ya, niṣe lo si fa aṣọ ya mọ ara rẹ lọrun nigba ti wọn tufọ iku ọmọ rẹ fun un. Koda, o fẹẹ ja sita nibi ti iṣẹlẹ naa ba a lojiji, to si ka a lara de, niṣe ni wọn tete rọ ọ mu. Ọmọ to fi silẹ lai jẹ pe o n saisan, to waa jẹ pe oku rẹ ni wọn waa tufọ rẹ fun un.


Alaroye gbọ pe Davido fara ya, niṣe lo si fa aṣọ ya mọ ara rẹ lọrun nigba ti wọn tufọ iku ọmọ rẹ fun un. Koda, o fẹẹ ja sita nibi ti iṣẹlẹ naa ba a lojiji, to si ka a lara de, niṣe ni wọn tete rọ ọ mu. Ọmọ to fi silẹ lai jẹ pe o n saisan, to waa jẹ pe oku rẹ ni wọn waa tufọ rẹ fun un. Ile baba ọkunrin olorin naa ni wọn gbe oun ati iyawo rẹ lọ. Bẹẹ ni wọn ko gba ẹnikẹni laaye lati ṣabẹwo si wọn. Alukoro ileesẹ ọlọpaa ipinlẹ Eko, Benjamin Hundeyin, fidi iṣẹlẹ iku ọmọkunrin naa mulẹ.


Ile baba ọkunrin olorin naa ni wọn gbe oun ati iyawo rẹ lọ. Bẹẹ ni wọn ko gba ẹnikẹni laaye lati ṣabẹwo si wọn. Alukoro ileesẹ ọlọpaa ipinlẹ Eko, Benjamin Hundeyin, fidi iṣẹlẹ iku ọmọkunrin naa mulẹ. Bẹẹ lo fi ku un pe loootọ ni awọn pe mẹsan-an ninu awọn oṣiṣẹ to wa ninu ile naa fun ifọrọwerọ, ki wọn le waa tan imọlẹ si bi iṣẹlẹ naa ṣe ṣẹlẹ.


Bẹẹ lo fi ku un pe loootọ ni awọn pe mẹsan-an ninu awọn oṣiṣẹ to wa ninu ile naa fun ifọrọwerọ, ki wọn le waa tan imọlẹ si bi iṣẹlẹ naa ṣe ṣẹlẹ.


Ọpẹ o, Kẹmi Afọlabi ti de lati Amẹrika to ti lọọ gba’tọju

Faith Adebọla Bi wọn ba n wa ẹnilọlobọ laarin awọn onitiata ilẹ wa lasiko yii, ẹnikan ti orukọ naa ba mu rẹgi ni Kẹmi Afọlabi, arẹwa oṣere-binrin kan to lọọ gba itọju lori ailera buruku to n dunkooko mọ ẹmi ẹ loṣu diẹ sẹyin. Kẹmi Afọlabi ti de o, awọn ololufẹ ẹ si ti n sọpẹ s’Eledua tori ẹmi to r’ẹmii. Kẹmi funra ẹ lo fayọ kede ọrọ naa lori ikanni ayelujara Instagiraamu rẹ, lọsan-an ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu Kẹwaa yii. O gbe fọto to ya ninu ọkọ ayọkẹlẹ rẹ bo ṣe de Naijiria sori ikanni naa, irisi rẹ fa ni mọra, o rẹwa, o ri rente rente, ara rẹ si da ṣaka ju bo ṣe ri nigba to n rinrinajo lọ, o daju pe alaafia gidi ti to obinrin naa lagọọ ara. Labẹ fọto naa lo kọ ọrọ si pe: “Mo ti de o, mo ti pada sorileede mi, Naijiria, ilu tẹru ẹ maa n ba mi gidi.” Lẹyin eyi ni Kẹmi fi ẹdun ọkan rẹ han lori awọn ohun to n ṣẹlẹ ni Naijiria ati ipo ti orileede naa wa, o ni inu oun ko dun pe “lati papakọ ofurufu Muritala Mohammed lọọ de Oṣodi si Mowe, lọna marosẹ Eko s’Ibadan, sun-kẹrẹ-fa-kẹrẹ lo gba titi kan, eeyan o si ni i mọ ohun to ṣokunfa ẹ nigbẹyin.” O sọrọ nipa titi ti ko daa, o si rawọ ẹbẹ si Gomina Dapọ Abiọdun ti ipinlẹ Ogun lati ṣaanu awọn eeyan agbegbe Ọfada si Mowe, nijọba ibilẹ Ọbafẹmi Owode. Kẹmi ni bi inu oun iba ṣe dun to pe oun tun pada sile layọ lẹyin ọpọ akoko toun fi wa niluu oyinbo, o ni bi nnkan ṣe ri lorileede yii n kọ oun lominu.


O gbe fọto to ya ninu ọkọ ayọkẹlẹ rẹ bo ṣe de Naijiria sori ikanni naa, irisi rẹ fa ni mọra, o rẹwa, o ri rente rente, ara rẹ si da ṣaka ju bo ṣe ri nigba to n rinrinajo lọ, o daju pe alaafia gidi ti to obinrin naa lagọọ ara. Labẹ fọto naa lo kọ ọrọ si pe: “Mo ti de o, mo ti pada sorileede mi, Naijiria, ilu tẹru ẹ maa n ba mi gidi.” Lẹyin eyi ni Kẹmi fi ẹdun ọkan rẹ han lori awọn ohun to n ṣẹlẹ ni Naijiria ati ipo ti orileede naa wa, o ni inu oun ko dun pe “lati papakọ ofurufu Muritala Mohammed lọọ de Oṣodi si Mowe, lọna marosẹ Eko s’Ibadan, sun-kẹrẹ-fa-kẹrẹ lo gba titi kan, eeyan o si ni i mọ ohun to ṣokunfa ẹ nigbẹyin.” O sọrọ nipa titi ti ko daa, o si rawọ ẹbẹ si Gomina Dapọ Abiọdun ti ipinlẹ Ogun lati ṣaanu awọn eeyan agbegbe Ọfada si Mowe, nijọba ibilẹ Ọbafẹmi Owode. Kẹmi ni bi inu oun iba ṣe dun to pe oun tun pada sile layọ lẹyin ọpọ akoko toun fi wa niluu oyinbo, o ni bi nnkan ṣe ri lorileede yii n kọ oun lominu. Bi ọrọ ọhun ṣe gori ayelujara lawọn oṣere tiata ẹlẹgbẹ rẹ, atawọn ololufẹ ẹ ti n ba a yọ, wọn n ki i kuu oriire, ọpọ wọn lo si gba a lamọran lati fi ọrọ Naijiria sẹgbẹẹ kan na, wọn ni idunnu nla ni dide rẹ yii ja si, kọmọ ọlọpẹ yaa maa ṣọpẹ ni o.


Bi ọrọ ọhun ṣe gori ayelujara lawọn oṣere tiata ẹlẹgbẹ rẹ, atawọn ololufẹ ẹ ti n ba a yọ, wọn n ki i kuu oriire, ọpọ wọn lo si gba a lamọran lati fi ọrọ Naijiria sẹgbẹẹ kan na, wọn ni idunnu nla ni dide rẹ yii ja si, kọmọ ọlọpẹ yaa maa ṣọpẹ ni o.


Ọpọ eeyan ku, aimọye dukia ṣofo, ninu ijamba ina to ṣẹlẹ l’Ekoo

Jọkẹ Amọri Titi di asiko ta a n kọ iroyin yii ni awọn panapana atawọn ẹṣọ alaabo gbogbo n gbiyanju lati pa ina ọmọ ọrara kan to fẹju kẹkẹ, nibi ti ọpọ eeyan ti ẹnikẹni ko ti i le sọ iye wọn ha si, lọjọ kin-in-ni, oṣu Kọkanla yii. Ina naa to bẹrẹ nibi ile nla kan ti banki Keystone, to wa lagbegbe Adeọla Ọdẹku, ni Erekuṣu Eko atawọn ileeṣẹ mi-in wa ni wọn lo fẹmi ọpọ eeyan ṣofo. Awọn ileeṣẹ panapana atawọn alaanu kan la gbọ pe wọn n gbiyanju lati gbe awọn eeyan jade ninu ile to n jona yii. Niṣe ni ọkọ ọlọpaa ti wọn paaki siwaju ile iṣe yii gbina, to si jo gburugburu, bẹẹ lawọn mọto mi-in ti ọn paaki sita ibẹ. Ko ti i sẹni to le sọ ohun to ṣokunfa ina ọhun, ṣugbọn ohun ta a gbọn ni pe ọpọ eeyan ni wọn lo ku, ti ọkẹ aimọye dukia si ba iṣẹlẹ naa lọ.


Awọn agbofinro fi mọto kọlu iya agbalagba ni Berger, ni wọn ba sa lọ

Faith Adebọla Bi a ba yọwọ ti pe oniṣẹ ara l’Ọlọrun kuro, ko daju pe mama agbalagba kan tawọn oṣiṣẹ ikọ amuṣẹya to mu awọn arufin irinna l’Ekoo ti wọn n pe ni Task Force, kọ lu lọsan-an ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kọkanlelọgbọn oṣu Kẹwaa yii yoo ru u la, tori bi wọn ṣe fi mọto wọn kọlu obinrin naa ni mọto ọhun tun gori rẹ kọja, o si fara pa yanna-yanna. Nnkan bii aago meji ọsan ọjọ naa niṣẹlẹ ibanujẹ yii waye, nibudokọ ti w wọn ti n wọ ọkọ Ibadan ati Abẹokuta, lẹgbẹ titi marosẹ Eko si Ibadan, ni Berger. Wọn lawọn agbofinro naa wọṣọ idanimọ wọn, ṣugbọn bọọsi akero kan ni wọn gbe wa. Awọn tiṣẹlẹ yii ṣoju wọn sọ f’ALAROYE pe ọkọ kan to tẹ siloo bii ẹni fẹẹ gbero leti titi naa lawọn agbofinro ti wọn ti lugọ pamọ sitosi fẹẹ mu, ere buruku ni wọn sa ki wọn le fi ọkọ wọn mu omi-in mọlẹ, ṣugbọn niṣe ni wọn yiwọ mọ mama agbalagba tẹnikan o morukọ ẹ yii, wọn fi mọto kọlu u, wọn tun gori kọja, tori gbara tiṣẹlẹ naa ti waye ni wọn ti ṣiyan-an ti wọn o si duro gbọbẹ, boya nitori kawọn ero to wa nibudokọ ma ba a ya bo wọn. Nigba t’ALAROYE debi iṣẹlẹ naa, a ri mama ọhun ninu ọgbara ẹjẹ, awọ ori ẹ bi bo borokoto lapakan, bẹẹ lo fi gbogbo ara ṣeṣe gidigidi, aṣọ ọrun ẹ si ti di akisa latari bi mọto naa ṣe lọ ọ mọlẹ. Awọn ẹsọ oju popo Road Safety to sare debi iṣẹlẹ naa lo ṣeto ọkọ agboku-u-gbalaaye wọn, ti wọn si gbe mama ọhun lọ sọsibitu, boya awọn dokita ṣi le doola ẹmi ẹ. Ọpọ awọn onimọto, atawọn ero to wa nibi iṣẹlẹ ọhun ni wọn fi itara sọrọ nipa iwakiwa awọn oṣiṣẹ Task Force naa, ati bi wọn ṣe maa n fooro ẹmi awọn ero ati onimọto nigbagbogbo.


Awọn tiṣẹlẹ yii ṣoju wọn sọ f’ALAROYE pe ọkọ kan to tẹ siloo bii ẹni fẹẹ gbero leti titi naa lawọn agbofinro ti wọn ti lugọ pamọ sitosi fẹẹ mu, ere buruku ni wọn sa ki wọn le fi ọkọ wọn mu omi-in mọlẹ, ṣugbọn niṣe ni wọn yiwọ mọ mama agbalagba tẹnikan o morukọ ẹ yii, wọn fi mọto kọlu u, wọn tun gori kọja, tori gbara tiṣẹlẹ naa ti waye ni wọn ti ṣiyan-an ti wọn o si duro gbọbẹ, boya nitori kawọn ero to wa nibudokọ ma ba a ya bo wọn. Nigba t’ALAROYE debi iṣẹlẹ naa, a ri mama ọhun ninu ọgbara ẹjẹ, awọ ori ẹ bi bo borokoto lapakan, bẹẹ lo fi gbogbo ara ṣeṣe gidigidi, aṣọ ọrun ẹ si ti di akisa latari bi mọto naa ṣe lọ ọ mọlẹ. Awọn ẹsọ oju popo Road Safety to sare debi iṣẹlẹ naa lo ṣeto ọkọ agboku-u-gbalaaye wọn, ti wọn si gbe mama ọhun lọ sọsibitu, boya awọn dokita ṣi le doola ẹmi ẹ. Ọpọ awọn onimọto, atawọn ero to wa nibi iṣẹlẹ ọhun ni wọn fi itara sọrọ nipa iwakiwa awọn oṣiṣẹ Task Force naa, ati bi wọn ṣe maa n fooro ẹmi awọn ero ati onimọto nigbagbogbo. Bẹẹ lawọn eeyan bẹnu atẹ lu bawọn agbofinro ṣe maa n haaya mọto ero tabi ọkọ adani lati fi i ṣiṣẹ, eyi to mu ko ṣoro lati da ojulowo oṣiṣẹ ijọba atawọn fawọraja ti wọn n dibọn bii agbofinro mọ. ALAROYE pe alaga ikọ Task Force naa, CSP Sọla Jẹjẹloye lori aago lati wadii nipa iṣẹlẹ yii, o loun ti beere boya awọn ọmọọṣẹ oun lo lọọ ṣiṣẹ ni Berger laaarọ ọjọ naa, ṣugbọn awọn toun ṣi ba sọrọ lawọn o mọ nipa ijamba to waye ọhun. O loun maa tubọ ṣewadii siwaju si i, o si tun sọ pe oun ti kilọ gidigidi fawọn oṣiṣẹ wọn lati maṣe lo ọkọ m-in yatọ sọkọ tijọba pese lẹnu iṣẹ wọn, bẹẹ ni ko tọna lati sare asapajude nitori ki wọn le mu arufin, tabi ki wọn wu awọn mi-in lewu lẹnu iṣẹ wọn.


Bẹẹ lawọn eeyan bẹnu atẹ lu bawọn agbofinro ṣe maa n haaya mọto ero tabi ọkọ adani lati fi i ṣiṣẹ, eyi to mu ko ṣoro lati da ojulowo oṣiṣẹ ijọba atawọn fawọraja ti wọn n dibọn bii agbofinro mọ. ALAROYE pe alaga ikọ Task Force naa, CSP Sọla Jẹjẹloye lori aago lati wadii nipa iṣẹlẹ yii, o loun ti beere boya awọn ọmọọṣẹ oun lo lọọ ṣiṣẹ ni Berger laaarọ ọjọ naa, ṣugbọn awọn toun ṣi ba sọrọ lawọn o mọ nipa ijamba to waye ọhun. O loun maa tubọ ṣewadii siwaju si i, o si tun sọ pe oun ti kilọ gidigidi fawọn oṣiṣẹ wọn lati maṣe lo ọkọ m-in yatọ sọkọ tijọba pese lẹnu iṣẹ wọn, bẹẹ ni ko tọna lati sare asapajude nitori ki wọn le mu arufin, tabi ki wọn wu awọn mi-in lewu lẹnu iṣẹ wọn.


Ẹ wo tọkọ-taya to n ṣiṣẹ gbọmọ-gbọmọ l’Abẹokuta

Gbenga Amos, Ogun Okoowo buruku lawọn tọkọ-taya yii, Godday Samuel ati Ebere Samuel, n fi n ṣọla l’Abẹokuta, ipinlẹ Ogun, kọwọ palaba wọn too segi laipẹ yii. Niṣe ni wọn n ji ọmọọlọ gbe nigboro, ti wọn si n fi wọn ṣọwọ sorileede Burkina Fasso, fun owo ẹru. Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ogun, SP Abimbọla Oyeyẹmi, lo ṣiṣọ loju eegun ọrọ yii lọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu Kẹwaa yii, ninu atẹjade kan to fi sọwọ s’ALAROYE. O ni ọjọ kẹtadinlogun, oṣu naa, lọwọ ba Godday ati Ebere, lẹyin ti wọn ti ji ọmọ ọdun mẹrindinlogun kan, Maria Adeniji, gbe. Baba Maria, Ọgbẹni Okikiolu Adeniji, lo kegbajare lọ si ẹka ileeṣẹ ọlọpaa to wa niluu Atan-Ọta, lọjọ kẹrindinlogun, oṣu Kẹwaa, pe ki wọn gba oun, ki wọn ma jẹ koun foju sunkun ọmọ, ṣadeede lawọn o ri Maria nile, ọmọ oun o si ki i rinrinkurin, o lawọn ti wa a titi, awọn o mọ’bi tawọn tun le wa a si, bẹẹ ọmọ ẹni ku san ju ọmọ ẹni sọnu lọ. Eyi lo mu kawọn ọlọpaa, atawọn aladuugbo kan gbe igbimọ dide lati wa gbogbo kọrọ kọlọfin ibi to ṣee ṣe kọmọbinrin naa jẹ si.


O ni ọjọ kẹtadinlogun, oṣu naa, lọwọ ba Godday ati Ebere, lẹyin ti wọn ti ji ọmọ ọdun mẹrindinlogun kan, Maria Adeniji, gbe. Baba Maria, Ọgbẹni Okikiolu Adeniji, lo kegbajare lọ si ẹka ileeṣẹ ọlọpaa to wa niluu Atan-Ọta, lọjọ kẹrindinlogun, oṣu Kẹwaa, pe ki wọn gba oun, ki wọn ma jẹ koun foju sunkun ọmọ, ṣadeede lawọn o ri Maria nile, ọmọ oun o si ki i rinrinkurin, o lawọn ti wa a titi, awọn o mọ’bi tawọn tun le wa a si, bẹẹ ọmọ ẹni ku san ju ọmọ ẹni sọnu lọ. Eyi lo mu kawọn ọlọpaa, atawọn aladuugbo kan gbe igbimọ dide lati wa gbogbo kọrọ kọlọfin ibi to ṣee ṣe kọmọbinrin naa jẹ si. Nibi ti wọn si ti n beere ẹ nibi ti wọn ti kẹẹfin ẹ kẹyin ko too dawati, ni wọn ti ta wọn lolobo pe o jọ pe awọn ri ọmọbinrin ọhun pẹlu Ebere, iyẹn iyawo Godday, laṣaalẹ ọjọ to sọnu naa. Kia lawọn ọlọpaa ti ke si Ebere pe ko sọ ohun to mọ nipa iṣẹlẹ naa fawọn, ṣugbọn niṣe lobinrin yii ni oun o tiẹ gbooorun ẹni ti wọn n wa ọhun rara, debi toun maa ri i soju, o nirọ lawọn ti wọn lawọn ri i pẹlu oun n pa, ko sohun toun fẹẹ fọmọọlọmọ ṣe. Ṣa, awọn ọlọpaa da a duro si teṣan, wọn si pe ọkọ ẹ lori aago pe ko yọju sawọn, iyawo ẹ ti wa lọdọ awọn.


Nibi ti wọn si ti n beere ẹ nibi ti wọn ti kẹẹfin ẹ kẹyin ko too dawati, ni wọn ti ta wọn lolobo pe o jọ pe awọn ri ọmọbinrin ọhun pẹlu Ebere, iyẹn iyawo Godday, laṣaalẹ ọjọ to sọnu naa. Kia lawọn ọlọpaa ti ke si Ebere pe ko sọ ohun to mọ nipa iṣẹlẹ naa fawọn, ṣugbọn niṣe lobinrin yii ni oun o tiẹ gbooorun ẹni ti wọn n wa ọhun rara, debi toun maa ri i soju, o nirọ lawọn ti wọn lawọn ri i pẹlu oun n pa, ko sohun toun fẹẹ fọmọọlọmọ ṣe. Ṣa, awọn ọlọpaa da a duro si teṣan, wọn si pe ọkọ ẹ lori aago pe ko yọju sawọn, iyawo ẹ ti wa lọdọ awọn. Nigba ti Godday de, ọrọ rẹ ko ba tiyawo ẹ dọgba, afurasi naa jẹwọ pe loootọ lawọn ri Maria, ọdọ awọn lo sun lalẹ ọjọ ti wọn n wa a mọju, ati pe idaji ọjọ keji lawọn ti fọmọbinrin naa ṣọwọ si Eko, tori ibẹ ni wọn ti maa di i mẹru lọ si orileede Burkina Fasso, wọn lawọn kọsitọma wọn kan ti n duro de e lọhun-un, yoo maa ṣiṣẹ ọmọọdọ, awọn yoo si maa ba a gbowo iṣẹ ẹ tọju pamọ, titi digba to ba fẹẹ pada wale. Wọn ni iwadii fihan pe ọmọ tuntun ki i ṣe akọpa ajẹ, awọn afurasi yii ti wa lẹnu owo jiji ọmọ gbe ati fifi ọmọ ọlọmọ ṣowo ẹru yii tipẹ, awọn alajọṣe wọn kan ni wọn n ba ṣiṣe lorileede Burkina Fasso. Ṣa, kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Ogun ti paṣẹ kawọn ọtẹlẹmuyẹ lẹka ti wọn ti n gbogun ti fifeeyan ṣowo ẹru nipinlẹ Ogun, lolu-ileeṣẹ ọlọpaa to wa l’Eleweẹran, Abẹokuta, tubọ ṣewadii to lọọrin lori iṣẹlẹ yii.


Nigba ti Godday de, ọrọ rẹ ko ba tiyawo ẹ dọgba, afurasi naa jẹwọ pe loootọ lawọn ri Maria, ọdọ awọn lo sun lalẹ ọjọ ti wọn n wa a mọju, ati pe idaji ọjọ keji lawọn ti fọmọbinrin naa ṣọwọ si Eko, tori ibẹ ni wọn ti maa di i mẹru lọ si orileede Burkina Fasso, wọn lawọn kọsitọma wọn kan ti n duro de e lọhun-un, yoo maa ṣiṣẹ ọmọọdọ, awọn yoo si maa ba a gbowo iṣẹ ẹ tọju pamọ, titi digba to ba fẹẹ pada wale. Wọn ni iwadii fihan pe ọmọ tuntun ki i ṣe akọpa ajẹ, awọn afurasi yii ti wa lẹnu owo jiji ọmọ gbe ati fifi ọmọ ọlọmọ ṣowo ẹru yii tipẹ, awọn alajọṣe wọn kan ni wọn n ba ṣiṣe lorileede Burkina Fasso. Ṣa, kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Ogun ti paṣẹ kawọn ọtẹlẹmuyẹ lẹka ti wọn ti n gbogun ti fifeeyan ṣowo ẹru nipinlẹ Ogun, lolu-ileeṣẹ ọlọpaa to wa l’Eleweẹran, Abẹokuta, tubọ ṣewadii to lọọrin lori iṣẹlẹ yii. Lẹyin iwadii, wọn ni Misita ati Misiisi Samuel yii maa kawọn pọyin rojọ niwaju adajọ.


Lẹyin iwadii, wọn ni Misita ati Misiisi Samuel yii maa kawọn pọyin rojọ niwaju adajọ.


Awọn agbeban ji eeyan mẹrin gbe n’Irele-Ekiti

Taofeek Surdiq, Ado-Ekiti Awọn agbeban kan ti ẹnikan ko ti i mọ ni wọn ti ji awọn arinrin-ajo mẹrin gbe ni Irele-Ekiti, nijọba ibilẹ Ajọni, nipinlẹ Ekiti. Awọn eeyan ilu naa sọ pe awọn arinrin-ajo ọhun n lọ si Ibadan, nipinlẹ Ọyọ, ni, lẹyin ti wọn lọ sibi ayẹyẹ kan nipinlẹ Kogi, ti wọn si n dari pada si Ibadan. Lasiko irin-ajo yii ni awọn ajinigbe kọ lu wọn, ni nnkan bii aago mọkanla owurọ ọjọ Aiku, Sannde, ti wọn si ko wọn wọnu igbo lọ. ALAROYE gbọ pe awọn arinrin-ajo naa lawọn ajinigbe ti ko din ni meje le tibọn tibọn lati Irele-Ekiti titi de Oke-Ako, nibi igbo kan ki wọn too ji wọn gbe. Ẹnikan to n gbe ni Irele-Ekiti, ti ko fẹ ka darukọ oun sọ pe awọn mẹrin naa n ndari pada bọ lati ibi ayẹyẹ kan ni ipinlẹ Kogi ni, wọn si n pada siluu Ibadan, ki wọn too ṣe akọlu si wọn ni oju ọna Irele-Ekiti si Oke-Ako. Gẹgẹ bo ṣe sọ, “A ko ti i gbọ ohun kankan lati ọdọ awọn ajinigbe naa lati ọjọ Sannde, ṣugbọn a ni igbagbọ pe wọn yoo pe awọn mọlẹbi awọn ti wọn ji gbe naa lati beere owo”.


ALAROYE gbọ pe awọn arinrin-ajo naa lawọn ajinigbe ti ko din ni meje le tibọn tibọn lati Irele-Ekiti titi de Oke-Ako, nibi igbo kan ki wọn too ji wọn gbe. Ẹnikan to n gbe ni Irele-Ekiti, ti ko fẹ ka darukọ oun sọ pe awọn mẹrin naa n ndari pada bọ lati ibi ayẹyẹ kan ni ipinlẹ Kogi ni, wọn si n pada siluu Ibadan, ki wọn too ṣe akọlu si wọn ni oju ọna Irele-Ekiti si Oke-Ako. Gẹgẹ bo ṣe sọ, “A ko ti i gbọ ohun kankan lati ọdọ awọn ajinigbe naa lati ọjọ Sannde, ṣugbọn a ni igbagbọ pe wọn yoo pe awọn mọlẹbi awọn ti wọn ji gbe naa lati beere owo”. Nigba to n sọrọ nipa ijinigbe naa, Oloye Kẹhinde Abejide to jẹ Akọgun ti Irele-Ekiti sọ pe ìṣẹlẹ ijinigbe to n waye leralera nipinlẹ naa n fẹ amojuto gidi lati ọdọ ijọba ipinlẹ Ekiti, o lo yẹ ki wọn wa ọna abayọ si i. Abejide pe Gomina ipinlẹ Ekiti, Ọgbẹni Biọdun Oyebanji, lati paṣẹ fawọn ṣọja ki wọn wa si agbegbe naa, ki wọn le.dẹkun iṣẹlẹ ijinigbe to ti n waye leralera ni agbegbe yii. “Gbogbo igba ni a ti n pe ijọba pe ki wọn ran wa lọwọ ni agbegbe yii, ṣugbọn o jọ bii ẹni pe ijọba ko gbe igbesẹ kankan, pẹlu bi iṣẹlẹ ijinigbe ṣe n ṣẹlẹ leralera ni agbegbe yii, bo tilẹ jẹ pe awa naa ti gbe igbesẹ, ṣugbọn eleyii ko to lati koju awọn ajinigbe yii” “Mo fi akoko yii ke pe gomina ipinlẹ Ekiti lati ṣe ohun gbogbo ni kankan nipa eto aabo, ki awọn ajinigbe too ko gbogbo awọn eeyan wa tan ninu ilu wa’’. Nigba to n fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, ọga awọn Amọtẹkun ipinlẹ Ekiti, Ajagun-fẹyinti, Joe Kọmọlafẹ, sọ pe awọn ẹṣọ oun ti wa ni gbogbo igberiko ati igbo to wa lagbegbe naa lati gba awọn ti wọn ji ko naa jade pelu ayọ ati alafia.


Nigba to n sọrọ nipa ijinigbe naa, Oloye Kẹhinde Abejide to jẹ Akọgun ti Irele-Ekiti sọ pe ìṣẹlẹ ijinigbe to n waye leralera nipinlẹ naa n fẹ amojuto gidi lati ọdọ ijọba ipinlẹ Ekiti, o lo yẹ ki wọn wa ọna abayọ si i. Abejide pe Gomina ipinlẹ Ekiti, Ọgbẹni Biọdun Oyebanji, lati paṣẹ fawọn ṣọja ki wọn wa si agbegbe naa, ki wọn le.dẹkun iṣẹlẹ ijinigbe to ti n waye leralera ni agbegbe yii. “Gbogbo igba ni a ti n pe ijọba pe ki wọn ran wa lọwọ ni agbegbe yii, ṣugbọn o jọ bii ẹni pe ijọba ko gbe igbesẹ kankan, pẹlu bi iṣẹlẹ ijinigbe ṣe n ṣẹlẹ leralera ni agbegbe yii, bo tilẹ jẹ pe awa naa ti gbe igbesẹ, ṣugbọn eleyii ko to lati koju awọn ajinigbe yii” “Mo fi akoko yii ke pe gomina ipinlẹ Ekiti lati ṣe ohun gbogbo ni kankan nipa eto aabo, ki awọn ajinigbe too ko gbogbo awọn eeyan wa tan ninu ilu wa’’. Nigba to n fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, ọga awọn Amọtẹkun ipinlẹ Ekiti, Ajagun-fẹyinti, Joe Kọmọlafẹ, sọ pe awọn ẹṣọ oun ti wa ni gbogbo igberiko ati igbo to wa lagbegbe naa lati gba awọn ti wọn ji ko naa jade pelu ayọ ati alafia.


O maa se o! afẹfẹ gaasi pa iyawo ile kan ni Kwara

Ibrahim Alagunmu Ilọrin L’Ọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ni ibugbamu afẹfẹ gaasi ṣeku pa iyawo ile kan, Arabinrin Adeọla Adewale, ni Tebanacle 2c Area, Garaji Ẹgbẹ, niluu Omu-Aran, nijọba ibilẹ Irẹpọdun, nipinlẹ Kwara, ti ọkọ rẹ, Adewale, si fara pa yanna-yanna. Ninu atẹjade kan ti Alukoro ajọ panapana ni Kwara, Hassan Akeem Adekunle, fi sita to tẹ ALAROYE lọwọ lo ti ṣalaye pe ni nnkan bii aago mẹwaa aabọ kọja isẹju marun-un laaarọ ọjọ Aje, ni iṣẹlẹ buruku naa sẹlẹ nigba ti Arabinrin Adeọla fẹẹ dana ounjẹ fun mọlẹbi rẹ ni gaasi naa gbana mọ ọn lọwọ. Adekunle sọ pe awọn agbegbe ti ina ṣe lọsẹ ni ileedana, yara igbalejo ati ile-ounjẹ, ti wọn si ti gbe ọkọ obinrin naa to fara kaasa nibi iṣẹlẹ yii lọ si ileewosan fun itọju to peye. Ọga ajọ panapana ni Kwara, Ọmọọba Falade John Olumuyiwa, rọ gbogbo awọn iyawo ile ki wọn lọọ kẹkọọ nipa bi wọn ṣe maa n ṣamulo afẹfẹ gaasi lati fi dana, ki wọn le dena pipadanu ẹmi ati dukia lọwọ afẹfẹ gaasi.