Losu Karun ọdun to kọja, 2021, iroyin kede pe igbakeji aarẹ wa nile iwosan fun itọju ara rẹ.


Lẹ́yìn ìròyìn pé káláìsàn ó máa san ẹgbẹ̀rún kan owó iná, ẹlẹ́yinjú àánú fi ẹgbẹ̀rún kan lítà epo dísù ránṣẹ́ sí iléèwòsàn UCH

Ni ọjọ Aje ni ileeṣẹ BBC News Yoruba gbe iroyin nipa ileewosan nla UCH nibi ti iwe akọranṣẹ labẹle kan ti lu sita . Aṣẹ inu lẹta naa lo ni pe awọn alaṣẹ ileewosan naa fé ki awọn aláìsàn tó bá wà ní ilé ìwòsàn náà óò máa san ẹgbẹ̀rún kan náírà ní ojoojúmọ́ gẹ́gẹ́ bí owó iná. Iroyin to n tẹ BBC News Yoruba lọwọ bayii n sọ pe eeyan kan to ri apinka iroyin naa to lu ori ayelujara pa lanaa ni eyi ti wọn fi ranṣẹ sii lati ilẹ okeere ti gbe owo kalẹ fun rira ẹgbẹrun kan lita epo disu lati fi tan ina ni ileewosan nla naa. Alukoro ileewosan nla UCH, Ogbeni Toye Akinrinọla ṣalaye fun BBC News Yoruba pe ẹlẹyinju aanu kan ti orukọ rẹ n jẹ Họnọrebu Lanre Laoshe se eto aanu naa. O ni pe Laoshe lo pe ileewosan naa to si sọ fun wọn pe oun mọ ipenija ti irufẹ ileewosan nla bii ti UCH lee maa dojukọ laarin bi nnkan ṣe n lọ kaakiri bayii. O ni Họnọrebu Laoshe lo wa gbe owo kalẹ pe ki wọn fi ra ẹgbẹrun kan lita disu fun elo ileewosan nla naa.


Alukoro ileewosan nla UCH, Ogbeni Toye Akinrinọla ṣalaye fun BBC News Yoruba pe ẹlẹyinju aanu kan ti orukọ rẹ n jẹ Họnọrebu Lanre Laoshe se eto aanu naa. O ni pe Laoshe lo pe ileewosan naa to si sọ fun wọn pe oun mọ ipenija ti irufẹ ileewosan nla bii ti UCH lee maa dojukọ laarin bi nnkan ṣe n lọ kaakiri bayii. O ni Họnọrebu Laoshe lo wa gbe owo kalẹ pe ki wọn fi ra ẹgbẹrun kan lita disu fun elo ileewosan nla naa. Ninu atẹjade kan ti awọn alaṣẹ ileewosan nla UCH nilu Ibadan fi sita,  dokita agba nibẹ  Ọjọgbọn Jesse Abiọdun Ọtẹgbayọ kan sara si ẹlẹyinju aanu naa. O pe orukọ rẹ ni Họnọrebu Lanre Laoshe lati ilu Eko fun itọrẹ aanu lati ran ileewosan nla naa lọwọ. Gẹgẹ bi ohun ti Ọjọgbọn Ọtẹgbayọ kọ, Họnọrebu Laoshe sọ pe: “Mo wa ninu ẹgbẹ ikanni ori 'Whatsapp' kan nibi ti iroyin kan ti jade lori ile iwosan UCH pe awọn alaisan yoo maa san ẹgbẹrun kan Naira owo ina.


Ninu atẹjade kan ti awọn alaṣẹ ileewosan nla UCH nilu Ibadan fi sita,  dokita agba nibẹ  Ọjọgbọn Jesse Abiọdun Ọtẹgbayọ kan sara si ẹlẹyinju aanu naa. O pe orukọ rẹ ni Họnọrebu Lanre Laoshe lati ilu Eko fun itọrẹ aanu lati ran ileewosan nla naa lọwọ. Gẹgẹ bi ohun ti Ọjọgbọn Ọtẹgbayọ kọ, Họnọrebu Laoshe sọ pe: “Mo wa ninu ẹgbẹ ikanni ori 'Whatsapp' kan nibi ti iroyin kan ti jade lori ile iwosan UCH pe awọn alaisan yoo maa san ẹgbẹrun kan Naira owo ina. "Mo kaanu gidi fun ileewosan UCH nitori pe  mo woo pe ki wọn to le fọkan pọ sori igbesẹ bẹẹ a jẹ wi pe nnkan ti kọja ẹmi wọn ni. "Mo sọ fun awọn akẹgbẹ mi lori ikanni naa pe dipo bibu ẹnu atẹ lu ileewosan UCH, o yẹ ki a wa ọna lati ran ileewosan naa lọwọ ni. Honorebu naa ni pe: “Ogo orilẹ-ede Naijiria ni UCH, Ogo ajumọni gbogbo wa ni ileewosan nla UCH jẹ.


"Mo kaanu gidi fun ileewosan UCH nitori pe  mo woo pe ki wọn to le fọkan pọ sori igbesẹ bẹẹ a jẹ wi pe nnkan ti kọja ẹmi wọn ni. "Mo sọ fun awọn akẹgbẹ mi lori ikanni naa pe dipo bibu ẹnu atẹ lu ileewosan UCH, o yẹ ki a wa ọna lati ran ileewosan naa lọwọ ni. Honorebu naa ni pe: “Ogo orilẹ-ede Naijiria ni UCH, Ogo ajumọni gbogbo wa ni ileewosan nla UCH jẹ. Eyi ni mo fi pinnu lati gbe disu ẹgbẹrun lita kan silẹ gẹgẹ bi iwọnba igbesẹ majẹ ko bajẹ temi lati koju ipenija ipese ina mọnamọna ni ileewosan naa.” Ọjọgbọ̀n Ọtẹgbayọ ni ki agogo marun un irọlẹ ọjọ Aje to lu ni epo disu ti Họnọrebu Laoshe ṣeleri ti de ikawọ awọn alaṣẹ ileewosan naa. Ninu ọrọ to ba BBC News Yoruba sọ, alukoro ileewosan nla UCH, Ọgbẹni Akinrinọla ṣalaye pe nigba ti wahala ipese ina fẹ pin ileewosan naa lẹmi lawọn alaṣẹ ileewosan naa fi gbe ipade dide nibi ti aba orisiirisii ti jẹyọ lori ọna ati wa ojuutu si iṣoro ipese ina. Awọn miran n gbamoran orisii bii eyi fun awon alase UCH lati fi wa ojutu si isoro naa: 1.


Eyi ni mo fi pinnu lati gbe disu ẹgbẹrun lita kan silẹ gẹgẹ bi iwọnba igbesẹ majẹ ko bajẹ temi lati koju ipenija ipese ina mọnamọna ni ileewosan naa.” Ọjọgbọ̀n Ọtẹgbayọ ni ki agogo marun un irọlẹ ọjọ Aje to lu ni epo disu ti Họnọrebu Laoshe ṣeleri ti de ikawọ awọn alaṣẹ ileewosan naa. Ninu ọrọ to ba BBC News Yoruba sọ, alukoro ileewosan nla UCH, Ọgbẹni Akinrinọla ṣalaye pe nigba ti wahala ipese ina fẹ pin ileewosan naa lẹmi lawọn alaṣẹ ileewosan naa fi gbe ipade dide nibi ti aba orisiirisii ti jẹyọ lori ọna ati wa ojuutu si iṣoro ipese ina. Awọn miran n gbamoran orisii bii eyi fun awon alase UCH lati fi wa ojutu si isoro naa: 1. Mimu ki awọn alaisan to wa nibẹ o san ẹgbẹrun kan Nairia owo ina 2. Lilọ kaakiri ori ayelujara lati sọ nipa iṣoro yii fun awọn oninudidun ọlọrẹ ti o ba lee ṣe ileewosan naa laanu 3. Tabi fifi ẹgbẹrun kan owo ina sisan naa sori iye owo ti olukuluku awọn alaisan to ba wa sileewosan naa yoo maa san, ṣugbọn wọn ko ni jẹ ki wọn mọ.


Mimu ki awọn alaisan to wa nibẹ o san ẹgbẹrun kan Nairia owo ina 2. Lilọ kaakiri ori ayelujara lati sọ nipa iṣoro yii fun awọn oninudidun ọlọrẹ ti o ba lee ṣe ileewosan naa laanu 3. Tabi fifi ẹgbẹrun kan owo ina sisan naa sori iye owo ti olukuluku awọn alaisan to ba wa sileewosan naa yoo maa san, ṣugbọn wọn ko ni jẹ ki wọn mọ. Pelu ọpọ imoran mii lo n jade bayii Bakan naa ni ọpọ eeyan n sọrọ si ijọba Naijiria lori pe abuku ijọba to wa lori aleefa ni pe ileewosan Fasiti akọkọ ni Naijiria ko ri owo fi pese ina Oba fun alaisan lasiko yii. Awọn miran tun sọrọ si awọn alaṣẹ pe ajẹbanu wọn ti pọju ninu awon oloselu orilẹede yii. Amọṣa, ko tii si eyikeyi ninu awọn alaisan to wa nileewosan naa to tii san owo naa titi di bi a ṣe n sọrọ yii.


Pelu ọpọ imoran mii lo n jade bayii Bakan naa ni ọpọ eeyan n sọrọ si ijọba Naijiria lori pe abuku ijọba to wa lori aleefa ni pe ileewosan Fasiti akọkọ ni Naijiria ko ri owo fi pese ina Oba fun alaisan lasiko yii. Awọn miran tun sọrọ si awọn alaṣẹ pe ajẹbanu wọn ti pọju ninu awon oloselu orilẹede yii. Amọṣa, ko tii si eyikeyi ninu awọn alaisan to wa nileewosan naa to tii san owo naa titi di bi a ṣe n sọrọ yii. Ni kete ti iroyin naa jade lọjọ Aje ni awọn ọmọ Naijiria ti n ba ileewosan naa ṣi iye ti owo naa yoo maa ja si fun wọn lojumọ. Bi awọn kan ṣe n sọ pe iye awọn alaisan to n wọ ileewosan naa lojumọ ko din ni ẹgbẹrun lọna ogun lawọn kan n sọ pe yoo to biliọnu kan naira ti wọn yoo maa ri rejọ lori owo epo disu naa. Amọṣa, nigba ti BBC News Yoruba gbọ ọrọ lẹnu alukoro ileewosan naa, o ni gbogbo aye bẹẹdi to wa lati gba alaisan si ni ileewosan naa ko ju ẹgbẹrun kan o le igba lọ (1, 200).


Ni kete ti iroyin naa jade lọjọ Aje ni awọn ọmọ Naijiria ti n ba ileewosan naa ṣi iye ti owo naa yoo maa ja si fun wọn lojumọ. Bi awọn kan ṣe n sọ pe iye awọn alaisan to n wọ ileewosan naa lojumọ ko din ni ẹgbẹrun lọna ogun lawọn kan n sọ pe yoo to biliọnu kan naira ti wọn yoo maa ri rejọ lori owo epo disu naa. Amọṣa, nigba ti BBC News Yoruba gbọ ọrọ lẹnu alukoro ileewosan naa, o ni gbogbo aye bẹẹdi to wa lati gba alaisan si ni ileewosan naa ko ju ẹgbẹrun kan o le igba lọ (1, 200). O ṣalaye pe ko si ileewosan kankan lagbaye to le e ni aaye lati gba alaisan ẹgbẹrun lọna ogun lojumọ. O fi kun un pe gbogbo ohun to ṣokunfa wahala yii ko ju bi ileeṣẹ apinna ọba IBEDC ṣe n kuna lati pese ina fun ileewosan naa bi o ti tọ ati bi o ti yẹ. O fi kun un pe nnkan bii aadọta si adoorin rin miliọnu lawọn alaṣẹ ileewosan naa nsan loṣu fun ina ọba ti wọn si tun maa n na bii ogun miliọnu miran lati fi ra epo disu si ẹrọ amunawa gbogbo ti wọn n lo nibẹ.


O ṣalaye pe ko si ileewosan kankan lagbaye to le e ni aaye lati gba alaisan ẹgbẹrun lọna ogun lojumọ. O fi kun un pe gbogbo ohun to ṣokunfa wahala yii ko ju bi ileeṣẹ apinna ọba IBEDC ṣe n kuna lati pese ina fun ileewosan naa bi o ti tọ ati bi o ti yẹ. O fi kun un pe nnkan bii aadọta si adoorin rin miliọnu lawọn alaṣẹ ileewosan naa nsan loṣu fun ina ọba ti wọn si tun maa n na bii ogun miliọnu miran lati fi ra epo disu si ẹrọ amunawa gbogbo ti wọn n lo nibẹ. Àwọn aláṣẹ ilé ìwòsàn University College Hospital, UCH, Ibadan, ìpínlẹ̀ Oyo ti ní àwọn aláìsàn tó bá wà ní ilé ìwòsàn náà yóò máa san ẹgbẹ̀rún kan náírà ní ojoojúmọ́ gẹ́gẹ́ bí owó iná. Wọ́n ní èyí jẹ́ láti mú àdínkù bá ìpèníjà tí ilé ìwòsàn náà ń kojú lórí sísan owó iná ọba àti ríra dísù sínú gẹnẹrétọ̀ tí wọ́n fi ń tan iná ní ilé ìwòsàn náà. Nínú ìwé àkọránṣẹ́ lábẹ́lé lọ́jọ́ Kọkànlélógún, oṣù Kẹfà, ọdún 2022 ní owó tó ń lé owó iná ọba àti bí dísù ṣe ń fi ojoojúmọ́ gbẹ́nu sókè si ló mú àwọn pinnu láti ní kí àwọn aláìsàn máa san owó iná tí wọ́n bá lò.


Àwọn aláṣẹ ilé ìwòsàn University College Hospital, UCH, Ibadan, ìpínlẹ̀ Oyo ti ní àwọn aláìsàn tó bá wà ní ilé ìwòsàn náà yóò máa san ẹgbẹ̀rún kan náírà ní ojoojúmọ́ gẹ́gẹ́ bí owó iná. Wọ́n ní èyí jẹ́ láti mú àdínkù bá ìpèníjà tí ilé ìwòsàn náà ń kojú lórí sísan owó iná ọba àti ríra dísù sínú gẹnẹrétọ̀ tí wọ́n fi ń tan iná ní ilé ìwòsàn náà. Nínú ìwé àkọránṣẹ́ lábẹ́lé lọ́jọ́ Kọkànlélógún, oṣù Kẹfà, ọdún 2022 ní owó tó ń lé owó iná ọba àti bí dísù ṣe ń fi ojoojúmọ́ gbẹ́nu sókè si ló mú àwọn pinnu láti ní kí àwọn aláìsàn máa san owó iná tí wọ́n bá lò. Ìwé náà tí alákoso ilé ìwòsàn náà, Wole Oyeyemi buwọ́lu lórúkọ gíwà àgbà ilé ìwòsàn ọ̀hún ní ìgbésẹ̀ yìí yóò jẹ́ kí àwọn le pèsè ìwòsàn tó péye fún àwọn aláìsàn. Bákan náà ló ní àwọn ti buwọ́lu ìpinnu nìyí.


Ìwé náà tí alákoso ilé ìwòsàn náà, Wole Oyeyemi buwọ́lu lórúkọ gíwà àgbà ilé ìwòsàn ọ̀hún ní ìgbésẹ̀ yìí yóò jẹ́ kí àwọn le pèsè ìwòsàn tó péye fún àwọn aláìsàn. Bákan náà ló ní àwọn ti buwọ́lu ìpinnu nìyí.


'Ọlọ́run fúnra rẹ̀ ló pè mi tó fún mi l'ànfàní láti kọrin ayé díẹ̀ kí n tó di olórin ẹ̀mí'

Ọmọ ọdun kan ati ọjọ́ méjì ni African Stevie Wonder ti awọn eeyan agbegbe rẹ mọ ọ si bayii ti di ẹni ti ko ni oju mọ. "Lati kekere ni mo ti fẹran lati maa kọrin mo si tun maa n lu ilu fun awọn olorin ko to di pe irawọ temi naa yọ gẹgẹ bi olorin". Oluwanisola Ayinla Babatunde ti wọn n pe ni African Stevie Wonder sọ fun BBC Yoruba pe Ọlọrun funrarẹ lo pe oun pe oun kan fun un lanfani diẹ lati kọrin fun aye. "Nigba ti iya jẹ mi ti awọn eeyan ko gbe iṣẹ fun mi mọ ni mo mọ pe, o dabii pe baba yii lo le ṣee o". O ṣalaye bo ṣe bẹrẹ lasiko to ni ifẹ si orin Fuji amọ ti o dede yi biri nigba to ni oun gba ipe lati ọdọ Ọlọrun. Bakan naa ni o gba awọn ọdọ Naijiria nimọran ki wọn wo oun fi ṣe awokọṣe.


"Ẹ wo àwòkọ́ṣe Osinbajo, ẹ dẹ́kun lílọ sókè òkun fétó ìwòsàn"

Ẹgbẹ awọn dokita oniṣegun oyinbo ti parọwa si awọn oloṣelu Naijiria pe ki wọn tẹle awokọṣe Igbakeji Aarẹ orilẹede Naijiria, Ọjoọgbọn Yemi Osinbajo, bi o ṣe ni igbagbọ ninu eto ilera Naijiria. NMA wa rọ awọn oloselu lati dẹkun lilọ oke okun fun itọju ara wọn. Aarẹ ẹgbẹ NMA, Uche Ojinmah, lo gba wọn ni imọran bẹẹ niluu Abuja. Bẹẹ ba gbagbe, laipẹ ni Igbakeji aarẹ kede loju opo Twitter rẹ lọjọ Satide pe oun wa nile iwosan lati sisẹ abẹ lẹyin ti oun n ni irora ooreekoore ni ẹsẹ oun. Lẹyin isẹ abẹ ni alaafia de ba Igbakeji Aarẹ, to si ti kuro ni ilewosan, nibi ti o ti lọ sisẹ abẹ. Ile iwosan Duchess International Hospital to wa niluu Eko, ni igbakeji aarẹ ti sisẹ abẹ naa.


Bẹẹ ba gbagbe, laipẹ ni Igbakeji aarẹ kede loju opo Twitter rẹ lọjọ Satide pe oun wa nile iwosan lati sisẹ abẹ lẹyin ti oun n ni irora ooreekoore ni ẹsẹ oun. Lẹyin isẹ abẹ ni alaafia de ba Igbakeji Aarẹ, to si ti kuro ni ilewosan, nibi ti o ti lọ sisẹ abẹ. Ile iwosan Duchess International Hospital to wa niluu Eko, ni igbakeji aarẹ ti sisẹ abẹ naa. Ojinmah ni oun kan saara si Igbakeji Aarẹ fun bi o ṣe ni igbagbọ ninu awọn dokita oniṣegun ati eto ilera Naijiria. O fikun pe asiko ti to lati ṣe atunṣe si ọrọ eto ilera to mẹyẹ nilẹ wa, ka le fi mu idagbasoke ba eto ọrọ aje wa. Gẹgẹ bi Ojinmah ṣe sọ, o ni inu awọn ẹgbẹ naa dun bi Igbakeji Aarẹ ṣe ransẹ ikini si ẹgbẹ fun isẹ takuntakun ti wọn ṣe lori isẹ abẹ naa.


Ojinmah ni oun kan saara si Igbakeji Aarẹ fun bi o ṣe ni igbagbọ ninu awọn dokita oniṣegun ati eto ilera Naijiria. O fikun pe asiko ti to lati ṣe atunṣe si ọrọ eto ilera to mẹyẹ nilẹ wa, ka le fi mu idagbasoke ba eto ọrọ aje wa. Gẹgẹ bi Ojinmah ṣe sọ, o ni inu awọn ẹgbẹ naa dun bi Igbakeji Aarẹ ṣe ransẹ ikini si ẹgbẹ fun isẹ takuntakun ti wọn ṣe lori isẹ abẹ naa. ”A fẹ dupẹ lọwọ Ọlọrun fun isẹ abẹ ti Igbakeji Aarẹ ṣe, ti a si gba ni adura pe ki Ọlọrun fun ni alafia.” Ọpọlọpọ ọmọ Naijiria ni wọn ma lọ si oke okun fun itọju nitori bi eto ilera ṣe mẹyẹ eyi to ti ṣe akoba fun idagbasoke fun wa.” “Lati dẹkun iwa yii, a nilo lati ṣe atunṣe si eto ilera wa, ki awọn oloṣelu si gbaruku ti wa.”


”A fẹ dupẹ lọwọ Ọlọrun fun isẹ abẹ ti Igbakeji Aarẹ ṣe, ti a si gba ni adura pe ki Ọlọrun fun ni alafia.” Ọpọlọpọ ọmọ Naijiria ni wọn ma lọ si oke okun fun itọju nitori bi eto ilera ṣe mẹyẹ eyi to ti ṣe akoba fun idagbasoke fun wa.” “Lati dẹkun iwa yii, a nilo lati ṣe atunṣe si eto ilera wa, ki awọn oloṣelu si gbaruku ti wa.”


Àwọn dókítà ṣe ìpínyà ìbejì tí orí wọn lẹ̀pọ̀ láti orílẹ̀-èdè méjì ọ̀tọ̀tọ̀ pẹ̀lú ẹ̀rọ Virtual Reality

Awọn dokita lorilẹ-ede Brazil to ṣe ipinya awọn ibeji ti wọn lẹpọ lati ori pẹlu imọ ẹrọ Virtual Reality, VR. Wọn ṣe iṣẹ abẹ naa fun awọn ọmọde ọhun ti wọn jẹ ọmọ ọdun mẹta, Bernardo ati Arthur Lima nile iwosan kan niluu Rio de Janeiro pẹlu itọsọna lati ile iwosan miran,  Great Ormond Street Hospital, to wa niluu London. Ikọ to ṣiṣẹ abẹ naa lo ọpọlọpọ oṣu lati kẹkọọ nipa bi wọn yoo ṣe ṣiṣẹ abẹ ọhun lẹyin ti wọn ti kọkọ ya aworan awọn ọmọ naa pẹlu ẹrọ CT ati MRI. Ajọ kan ti kii ṣe ti ijọba ti wọn ṣe onigbọwọ bi wọn ṣe pin awọn ọmọ ọhun, Gemini Untwined, ni ipinya naa jẹ eyii to lagbara ju ti awọn tii ṣe. Adari ajọ naa, ọgbẹni Jeelani sọ pe o jẹ igba akọkọ ti awọn dokita yoo wa ni orilẹ-ede ọtọtọ ti wọn yoo si ṣiṣẹ abẹ ninu yara kan naa lori ẹrọ Virtual Reality. Igba meje ọtọtọ lawọn ibeji naa ṣiṣẹ abẹ eyii ti ko din ni wakati mẹtadinlọgbọn, nnkan bii ọgọrun oṣiṣẹ lo si wa nibẹ nigba ti wọn n ṣẹ eyii to kẹyin.


Ajọ kan ti kii ṣe ti ijọba ti wọn ṣe onigbọwọ bi wọn ṣe pin awọn ọmọ ọhun, Gemini Untwined, ni ipinya naa jẹ eyii to lagbara ju ti awọn tii ṣe. Adari ajọ naa, ọgbẹni Jeelani sọ pe o jẹ igba akọkọ ti awọn dokita yoo wa ni orilẹ-ede ọtọtọ ti wọn yoo si ṣiṣẹ abẹ ninu yara kan naa lori ẹrọ Virtual Reality. Igba meje ọtọtọ lawọn ibeji naa ṣiṣẹ abẹ eyii ti ko din ni wakati mẹtadinlọgbọn, nnkan bii ọgọrun oṣiṣẹ lo si wa nibẹ nigba ti wọn n ṣẹ eyii to kẹyin. Nigba ti yoo sọrọ lori bi iṣẹ abẹ naa ṣe waye lori ẹrọ VR, ọgbẹni Jeelani sọ fun ileeṣẹ iroyin PA pe “Ohun iyalẹnu ni iṣẹ abẹ naa jẹ, ara meeriri ni pe a le maa wo ohun ti yoo ṣẹlẹ ki a si le ṣiṣẹ abẹ naa lori kọmputa ko to di pe a fi awọn ọmọ naa sinu ewu kankan.” “Awọn eeyan kan gbabọ pe irufẹ iṣẹ abẹ bayii lo lewu julọ ninu iran tiwa yii amọ bi a ṣe ṣiṣe abẹ naa lori Virtual Relaity dabi igba ti eeyan ba lọ sinu aye miran lori Mars ni.” Ni bayii, awọn ibeji naa ti wa  nile iwosan nibi ti wọn ti n gba itọju lẹyin iṣẹ abẹ ọhun. Awọn dokita sọ pe oṣu mẹfa gbako ni wọn yoo lo nile iwasan naa lẹyin iṣẹ abẹn ọhun ki ara wọn le mokun daadaa. Ẹwẹ, ajọ Gemini Untwined sọ pe ẹyọkan ninu ẹgbẹrun lọna ọgọta ibeji lagbaye ni wọn maa n lẹpọ lati ori.


Nigba ti yoo sọrọ lori bi iṣẹ abẹ naa ṣe waye lori ẹrọ VR, ọgbẹni Jeelani sọ fun ileeṣẹ iroyin PA pe “Ohun iyalẹnu ni iṣẹ abẹ naa jẹ, ara meeriri ni pe a le maa wo ohun ti yoo ṣẹlẹ ki a si le ṣiṣẹ abẹ naa lori kọmputa ko to di pe a fi awọn ọmọ naa sinu ewu kankan.” “Awọn eeyan kan gbabọ pe irufẹ iṣẹ abẹ bayii lo lewu julọ ninu iran tiwa yii amọ bi a ṣe ṣiṣe abẹ naa lori Virtual Relaity dabi igba ti eeyan ba lọ sinu aye miran lori Mars ni.” Ni bayii, awọn ibeji naa ti wa  nile iwosan nibi ti wọn ti n gba itọju lẹyin iṣẹ abẹ ọhun. Awọn dokita sọ pe oṣu mẹfa gbako ni wọn yoo lo nile iwasan naa lẹyin iṣẹ abẹn ọhun ki ara wọn le mokun daadaa. Ẹwẹ, ajọ Gemini Untwined sọ pe ẹyọkan ninu ẹgbẹrun lọna ọgọta ibeji lagbaye ni wọn maa n lẹpọ lati ori.


Soyinka Cancer: Àṣe ara mi ni iso ti n run gbogbo bí mo ṣe n ṣèrànwọ́ lórí jẹjẹrẹ

Ko ko koo, "lọdun 2014 bi ana ni arun buruku yii wọle tọ mi wa". Ọjọgbọn Wole Soyinka ni ṣe loun jẹ ọkan lara awọn to n da ile iwosan silẹ lati ran eeyan lọwọ fun itọju iru aisan bayii, lalai mọ pe iso n run lara tirẹ gan - O ni arun jẹjẹrẹ gbẹdun abẹ. Ṣe lootọ ni pe bi eeyan ni arun jẹjẹrẹ, kii ṣe idajọ iku? Wole Soyinka ni "mo kọ́kọ́ wò ó pé ṣe mo máa tètè fa orí yẹn ni àbí mo fẹ́ kí àrùn yẹn fá a fún mi". Kó tó wa di pé ẹ̀pa ò bóró mọ́, Ọ̀jọ̀gbọ́n lo ọgbọ́n láti mú ìkìlọ̀ àti ìmọ̀ràn dókìtà akọ́ṣẹ́mọsẹ́ lò. Ọrọ pọ ninu iwe kọbọ fọnran ifọrọwanilẹnuwo pẹlu Wole Soyinka.


Ọkùnrin ẹni ọdún 66 mórí bọ́ lọ́wọ́ àrùn HIV

Ọkùnrin kan tó ti ń bá àìsàn kògbóògùn HIV fínra láti bíi ọdún 1988 ti mórí bọ́ lọ́wọ́ àìsàn náà. Àwọn dókítà ní òun ni ẹni kẹrin tó ma bọ́ lọ́wọ́ àìsàn náà. Ẹnìkan tí àìsàn kògbóògùn náà kò lè mú ló gbà láti fún jẹ́ kí wọ́n ló òun fún ìtọ́jú àìsàn jẹjẹrẹ inú ẹ̀jẹ̀ tó tún ń bá ọkùnrin náà fínra. Ní báyìí ọkùnrin náà tí ṣe ìdádúró lílo ògùn HIV. Ọkùnrin náà tí kò fẹ́ kí àwọn akọ̀ròyìn dárúkọ rẹ̀ ní òun dúpẹ́ lọ́wọ́ Ọlọ́run wí pé òun kò ní àìsàn náà mọ́. Orúkọ ilé ìwòsàn tí wọ́n ti tọ́jú okunrin náà "City of Hope" tó wà ní Duarte, California ni wọ́n fi ń pè é.  Ó ní ó jẹ́ ohun ìyàlẹ́nu fún òun wí pé òun lè bọ́ lọ́wọ́ àìsàn aṣekúpani èyí tó ti rán ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọ̀rẹ́ òun lọ sí ọ̀run.


Ní báyìí ọkùnrin náà tí ṣe ìdádúró lílo ògùn HIV. Ọkùnrin náà tí kò fẹ́ kí àwọn akọ̀ròyìn dárúkọ rẹ̀ ní òun dúpẹ́ lọ́wọ́ Ọlọ́run wí pé òun kò ní àìsàn náà mọ́. Orúkọ ilé ìwòsàn tí wọ́n ti tọ́jú okunrin náà "City of Hope" tó wà ní Duarte, California ni wọ́n fi ń pè é.  Ó ní ó jẹ́ ohun ìyàlẹ́nu fún òun wí pé òun lè bọ́ lọ́wọ́ àìsàn aṣekúpani èyí tó ti rán ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọ̀rẹ́ òun lọ sí ọ̀run. Ọkùnrin náà nínú ọ̀rọ̀ rẹ̀ ní láti ìgbà tí wọ́n ti sọ fún òun wí pé òun ni àìsàn HIV lọ́dún 1988 níṣe ló  dàbí wí pé òpin ayé ti dé fún òun ni. Ó ní òun kò mọ̀ wí pé ọjọ́ kan le wáyé báyìí tí òun kò ní ní àìsàn náà. Bí ó tilẹ̀ jẹ́ wí pé iṣẹ́ abẹ tí wọ́n ṣe fún ọkùnrin yìí kìí ṣe láti dènà HIV, ó gbà á kalẹ̀ láti àwọn àìsàn tó ń bá fínra náà.


Ọkùnrin náà nínú ọ̀rọ̀ rẹ̀ ní láti ìgbà tí wọ́n ti sọ fún òun wí pé òun ni àìsàn HIV lọ́dún 1988 níṣe ló  dàbí wí pé òpin ayé ti dé fún òun ni. Ó ní òun kò mọ̀ wí pé ọjọ́ kan le wáyé báyìí tí òun kò ní ní àìsàn náà. Bí ó tilẹ̀ jẹ́ wí pé iṣẹ́ abẹ tí wọ́n ṣe fún ọkùnrin yìí kìí ṣe láti dènà HIV, ó gbà á kalẹ̀ láti àwọn àìsàn tó ń bá fínra náà. Dókítà Jana Dicketer ní lẹ́yìn tí à yẹ̀wò àkọ́kọ́ fìdí ẹ̀ múlẹ̀ pé ọkùnrin ohun kò ní àìsàn yìí mọ́, àwọn fi sí abẹ́ àyẹ̀wò fún oṣù mẹ́tàdínlógún mìíràn kí àwọn tó gbà pé àìsàn náà tí tán lára rẹ̀ pátápátá. Wọ́n ní àwọn ri dájú pé kò lo ògùn rẹ̀ ní gbogbo àsìkò tó fi wà lábẹ́ àmójútó yìí. Ní ọdún 2011 ni ẹnìkan tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Timothy Ray Brown kọ́kọ́ bọ́ lọ́wọ́ àìsàn yìí.


Dókítà Jana Dicketer ní lẹ́yìn tí à yẹ̀wò àkọ́kọ́ fìdí ẹ̀ múlẹ̀ pé ọkùnrin ohun kò ní àìsàn yìí mọ́, àwọn fi sí abẹ́ àyẹ̀wò fún oṣù mẹ́tàdínlógún mìíràn kí àwọn tó gbà pé àìsàn náà tí tán lára rẹ̀ pátápátá. Wọ́n ní àwọn ri dájú pé kò lo ògùn rẹ̀ ní gbogbo àsìkò tó fi wà lábẹ́ àmójútó yìí. Ní ọdún 2011 ni ẹnìkan tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Timothy Ray Brown kọ́kọ́ bọ́ lọ́wọ́ àìsàn yìí. Dókítà Dickter ní  àwọn mẹ́ta ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ ni àwọn tí tọ́jú láàárín ọdún mẹ́ta báyìí. Ó ní bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé irú iṣẹ́ abẹ tí àwọn ṣe fún ọkùnrin le jẹ́ kí àìsàn HIV lọ, ohun náà ni àwọn kùdìẹ̀kudiẹ tí ó le mú ẹ̀mí àwọn tó ń ṣe é lọ. Ọ̀jọ̀gbọ́n Sharon Lewin ni àwọn ènìyàn ń rí ìwòsàn kúrò lọ́wọ́ àrùn náà àti pé ìrètí ṣì wà fún àwọn tó ṣì ń bá àìsàn náà fínra.


Dókítà Dickter ní  àwọn mẹ́ta ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ ni àwọn tí tọ́jú láàárín ọdún mẹ́ta báyìí. Ó ní bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé irú iṣẹ́ abẹ tí àwọn ṣe fún ọkùnrin le jẹ́ kí àìsàn HIV lọ, ohun náà ni àwọn kùdìẹ̀kudiẹ tí ó le mú ẹ̀mí àwọn tó ń ṣe é lọ. Ọ̀jọ̀gbọ́n Sharon Lewin ni àwọn ènìyàn ń rí ìwòsàn kúrò lọ́wọ́ àrùn náà àti pé ìrètí ṣì wà fún àwọn tó ṣì ń bá àìsàn náà fínra.


Ṣé lóòtọ́ ni akẹ́kọ̀ọ́jáde fásitì Ibadan gbé $1m fún UCH?

Akẹkọọ imọ iṣegun nigba kan ri ni nile ẹkọ ẹkọṣẹ iṣegun fasiti ijọba apapọ to wa niluu Ibadan, College of Medicine, dokita Philip O. Ozuah, ti gbe miliọnu kan dọla kalẹ fun ile ẹkọ naa. Tako iroyin to n lọ kaakiri ori ayelujara, ile ẹkọ College of Medicine, ti fasiti ilu Ibadan, UI, ni wọn gbe owo yii kalẹ fun, kii ṣe ile iwosan nla UCH ilu Ibadan. Ọkan lara awọn ẹka ẹkọ iṣegun fasiti Ibadan, UI, ni College of Medicine jẹ, kii ṣe ara UCH bo tilẹ jẹ pe ileewosan naa ni wọn n lo. Ozuah gbe owo tabua yii kale nibi ipade awọn ọmọ ẹgbẹ akẹkọọjade ile ẹkọ naa kan to wa lori ikanni Zoom, lori ayelujara. Nibi ipade naa, ti ọga agba fidihẹ ile ẹkọ naa, Ọjọgbọn Olayinka Omigbodun pe awọn eeyan ọhun si lo ti bere fun iranlọwọ wọn. Ọjọgbọn Olayinka Omigbodun ni ipo ti ile ẹkọ naa wa ko tẹ awọn lọrun, awọn si nilo owo lati ṣe awọn atunṣe kan si ile ẹkọ ọhun.


Ozuah gbe owo tabua yii kale nibi ipade awọn ọmọ ẹgbẹ akẹkọọjade ile ẹkọ naa kan to wa lori ikanni Zoom, lori ayelujara. Nibi ipade naa, ti ọga agba fidihẹ ile ẹkọ naa, Ọjọgbọn Olayinka Omigbodun pe awọn eeyan ọhun si lo ti bere fun iranlọwọ wọn. Ọjọgbọn Olayinka Omigbodun ni ipo ti ile ẹkọ naa wa ko tẹ awọn lọrun, awọn si nilo owo lati ṣe awọn atunṣe kan si ile ẹkọ ọhun. Lara awọn atunṣe naa ni kikọ ileegbe tuntun fun awọn akẹkọọ, atunsẹ awọn kilaasi wọn atawọn nnkan mii. O ni ojuṣe ijọba n lati ṣe awọn nnkan wọnyii amọ ijọba ko lowo lọwọ, eredi ree to fi ke si awọn akẹkọọjade naa lati dide iranlọwọ fun ile ẹkọ ọhun to jẹ orisun wọn. Ko pẹ ti ikede naa jade ti awọn akẹkọọjade ọhun, ti gbogbo wọn ti di dokita bayii, bẹrẹ si n ṣeleri iye owo ti awọn yoo fi ran ile ẹkọ naa lọwọ.


Lara awọn atunṣe naa ni kikọ ileegbe tuntun fun awọn akẹkọọ, atunsẹ awọn kilaasi wọn atawọn nnkan mii. O ni ojuṣe ijọba n lati ṣe awọn nnkan wọnyii amọ ijọba ko lowo lọwọ, eredi ree to fi ke si awọn akẹkọọjade naa lati dide iranlọwọ fun ile ẹkọ ọhun to jẹ orisun wọn. Ko pẹ ti ikede naa jade ti awọn akẹkọọjade ọhun, ti gbogbo wọn ti di dokita bayii, bẹrẹ si n ṣeleri iye owo ti awọn yoo fi ran ile ẹkọ naa lọwọ. Bi awọn kan ṣe n ṣeleri ẹgbẹrun lọna igba naira, miliọnu kan naira ati bẹẹ lọ, ni dokita Ozuah, si iyalẹnu gbogbo awọn akẹgbẹ rẹ ṣeleri miliọnu kan dọla. Ozuah ni oun gbe owo naa kalẹ fun kikọ ilegbe fun awọn akẹkọọ ile ẹkọ ọhun. Dokita Philip O. Ozuah jẹ ọkan lara awọn to kẹkọọ gboye nipa imọ iṣegun ni ile ẹkọ ẹkọṣẹ iṣegun, College of Medicine, to wa ni fasiti ilu Ibadan, UI.


Bi awọn kan ṣe n ṣeleri ẹgbẹrun lọna igba naira, miliọnu kan naira ati bẹẹ lọ, ni dokita Ozuah, si iyalẹnu gbogbo awọn akẹgbẹ rẹ ṣeleri miliọnu kan dọla. Ozuah ni oun gbe owo naa kalẹ fun kikọ ilegbe fun awọn akẹkọọ ile ẹkọ ọhun. Dokita Philip O. Ozuah jẹ ọkan lara awọn to kẹkọọ gboye nipa imọ iṣegun ni ile ẹkọ ẹkọṣẹ iṣegun, College of Medicine, to wa ni fasiti ilu Ibadan, UI. Ọdun 1985 ni Ozuah jade nile ẹkọ naa ko to lọ kawe siwaju si niluu Carlifornia, nilẹ Amẹrika, lẹyin naa lo tun gboye ọmọwe nipa imọ iṣegun ni fasiti University of Nebraska-Lincoln, nilẹ Amẹrika.Oun ni alaṣẹ ati oludari ileeṣẹ Montefiore Medicine, to ni ajọṣepọ pẹlu ile ẹkọ Albert Einstein College of Medicine, nilẹ Amẹrika yii kan naa.Ṣáájú ni ìròyìn to ń jáde lórí ayélujára nípa ìròyìn ẹ̀bùn owó yìí sọ pé ojogbon Ogunbiyi ni adari koleeji tó ń kọ́ni ni imọ nípa ètò ìlera lọ tẹ́wọ́ gbà owó náà. Ṣáájú ni ìròyìn to ń jáde lórí ayélujára nípa ìròyìn ẹ̀bùn owó yìí sọ pé ojogbon Ogunbiyi ni adari koleeji tó ń kọ́ni ni imọ nípa ètò ìlera lọ tẹ́wọ́ gbà owó náà . Àti pé ojogbon Olayinka Olusola omigbodun ni adari eka eto eko náà lásìkò yii, Òun sì ni obìnrin àkókò tí yóò jẹ adari eka eko eto ìlera college of medicine ni Fáṣítì ibadan.


Ọdun 1985 ni Ozuah jade nile ẹkọ naa ko to lọ kawe siwaju si niluu Carlifornia, nilẹ Amẹrika, lẹyin naa lo tun gboye ọmọwe nipa imọ iṣegun ni fasiti University of Nebraska-Lincoln, nilẹ Amẹrika.Oun ni alaṣẹ ati oludari ileeṣẹ Montefiore Medicine, to ni ajọṣepọ pẹlu ile ẹkọ Albert Einstein College of Medicine, nilẹ Amẹrika yii kan naa.Ṣáájú ni ìròyìn to ń jáde lórí ayélujára nípa ìròyìn ẹ̀bùn owó yìí sọ pé ojogbon Ogunbiyi ni adari koleeji tó ń kọ́ni ni imọ nípa ètò ìlera lọ tẹ́wọ́ gbà owó náà. Ṣáájú ni ìròyìn to ń jáde lórí ayélujára nípa ìròyìn ẹ̀bùn owó yìí sọ pé ojogbon Ogunbiyi ni adari koleeji tó ń kọ́ni ni imọ nípa ètò ìlera lọ tẹ́wọ́ gbà owó náà . Àti pé ojogbon Olayinka Olusola omigbodun ni adari eka eto eko náà lásìkò yii, Òun sì ni obìnrin àkókò tí yóò jẹ adari eka eko eto ìlera college of medicine ni Fáṣítì ibadan. O je akosemose imọ nipa itọju ọpọlọ, (Psychiatry) psychatry Ṣùgbọ́n nígbà tí bbc yoruba kan sì àwọn aláṣẹ eka eto eko náà ni Fáṣítì Ibadan ni wọn ṣàlàyé lórí àṣìṣe náà pé ọ̀rọ̀ kò rí bẹẹ. Ṣùgbọ́n nígbà tí bbc yoruba kan sì àwọn aláṣẹ eka eto eko náà ni Fáṣítì Ibadan ni wọn ṣàlàyé lórí àṣìṣe náà pé ọ̀rọ̀ kò rí bẹ́ẹ̀.ọÀti pé ojogbon Olayinka Olusola omigbodun ni adari eka eto eko náà lásìkò yii, \nÒun sì ni obìnrin àkókò tí yóò jẹ adari eka eko eto ìlera college of medicine ni Fáṣítì ibadan. O je akosemose imọ nipa itọju ọpọlọ, (Psychiatry)


O je akosemose imọ nipa itọju ọpọlọ, (Psychiatry) psychatry Ṣùgbọ́n nígbà tí bbc yoruba kan sì àwọn aláṣẹ eka eto eko náà ni Fáṣítì Ibadan ni wọn ṣàlàyé lórí àṣìṣe náà pé ọ̀rọ̀ kò rí bẹẹ. Ṣùgbọ́n nígbà tí bbc yoruba kan sì àwọn aláṣẹ eka eto eko náà ni Fáṣítì Ibadan ni wọn ṣàlàyé lórí àṣìṣe náà pé ọ̀rọ̀ kò rí bẹ́ẹ̀.ọÀti pé ojogbon Olayinka Olusola omigbodun ni adari eka eto eko náà lásìkò yii, \nÒun sì ni obìnrin àkókò tí yóò jẹ adari eka eko eto ìlera college of medicine ni Fáṣítì ibadan. O je akosemose imọ nipa itọju ọpọlọ, (Psychiatry)


Wo arákùnrin tó fi ọ̀bẹ gé nǹkan ọmọkùnrin rẹ̀ lójú orun

Ọkunrin Agbẹ kan lorilẹede Ghana ti wa lẹsẹ kan aye, ẹsẹ kan ọrun lẹyin to ge nnkan ọmọ ọkunrin rẹ loju orun. Arakunrin agbẹ naa, Koffi Atta ṣalaye fun BBC pe ile iwosan loun wa bayii lati gba iwosan. “Nibayii, mo wa ni ileewosan omi ati abẹrẹ nikan ni wọn n fun mi, ṣugbọn iṣẹ abẹ ni mo nilo. “Mi o lowo lati ra epo si ọkọ ambulansi ti yoo gbe mi lọ si ile iwosan nla Komfo Anokye Teaching Hospital, KATH fun iṣẹ abẹ.” Koffi Atta ni nṣe laya oun ja nigba tiu oun ji nigba ti awọn alabagbe oun n sọ pe ẹjẹ n da lara oun. Nigba to dide lori aga to sun si lo  ni oun bẹrẹ si ni ni irora nla ni nnkan ọmọ ọkunrin oun ati koropọn oun. Arakunrin agbẹ naa ṣalaye fun BBC pe lọjọ ti iṣẹlẹ naa waye, oun kan ni ki oun sun orun ranpẹ lọsan ọjọ naa lori aga ninu ile oun ni.


“Mi o lowo lati ra epo si ọkọ ambulansi ti yoo gbe mi lọ si ile iwosan nla Komfo Anokye Teaching Hospital, KATH fun iṣẹ abẹ.” Koffi Atta ni nṣe laya oun ja nigba tiu oun ji nigba ti awọn alabagbe oun n sọ pe ẹjẹ n da lara oun. Nigba to dide lori aga to sun si lo  ni oun bẹrẹ si ni ni irora nla ni nnkan ọmọ ọkunrin oun ati koropọn oun. Arakunrin agbẹ naa ṣalaye fun BBC pe lọjọ ti iṣẹlẹ naa waye, oun kan ni ki oun sun orun ranpẹ lọsan ọjọ naa lori aga ninu ile oun ni. “Mo sun sori aga ninu ile. Mo la ala pe mo n ge ẹran kan to wa niwaju mi mi” Gbogbo rẹ da bi pe loju aye lo ti n ge ẹran to n ge naa. Ariwo ibosi ara adugbo to ke sita lo mu ki awọn alabagbe rẹ o sa wọle nibi ti wọn ti rii ninu agbara ẹjẹ.


“Mo sun sori aga ninu ile. Mo la ala pe mo n ge ẹran kan to wa niwaju mi mi” Gbogbo rẹ da bi pe loju aye lo ti n ge ẹran to n ge naa. Ariwo ibosi ara adugbo to ke sita lo mu ki awọn alabagbe rẹ o sa wọle nibi ti wọn ti rii ninu agbara ẹjẹ. Oun funra rẹ ko mọ nnkan to ṣẹlẹ ni pato. Nigba to gbiyanju ati dide lo to mọ pe nnkan ti ṣe oun nigba to n ni irora lori nnkan ọmọ ọkunrin rẹ. Igba yi gan an lo tọ mọ pe oun ti ge nnkan ọmọ ọkunrin oun laimọ.


Oun funra rẹ ko mọ nnkan to ṣẹlẹ ni pato. Nigba to gbiyanju ati dide lo to mọ pe nnkan ti ṣe oun nigba to n ni irora lori nnkan ọmọ ọkunrin rẹ. Igba yi gan an lo tọ mọ pe oun ti ge nnkan ọmọ ọkunrin oun laimọ. “Mi o ranti igba ti mo mu ọbẹ, o n ṣe ẹmi pẹlu ni kayefi.” Agbẹ ni Koffi Attah. Ẹni ọdun mẹtadinlaadọta nilagbegbe Assim Akomfode lẹkun aringbungbun orilẹede Ghana. Bi o tilẹ jẹ pe o ti n gba itọju bayii ni ile iwosan, sibẹ o ni awọn dokita sọ pe iṣẹ abẹ loun yoo nilo.


“Mi o ranti igba ti mo mu ọbẹ, o n ṣe ẹmi pẹlu ni kayefi.” Agbẹ ni Koffi Attah. Ẹni ọdun mẹtadinlaadọta nilagbegbe Assim Akomfode lẹkun aringbungbun orilẹede Ghana. Bi o tilẹ jẹ pe o ti n gba itọju bayii ni ile iwosan, sibẹ o ni awọn dokita sọ pe iṣẹ abẹ loun yoo nilo. O ni oun ṣi n la ala oun lọ lẹyin ti oun fi ọbẹ ge nnkan ọmọkunrin oun. Koda o ni oju ala naa loun ti pariwo sita fun aladugbo oun fun iranwọ. Igba ti awọn aladugbo rẹ gbe e de ile iwosan lo to taji kuro ninu ala to n la naa.


O ni oun ṣi n la ala oun lọ lẹyin ti oun fi ọbẹ ge nnkan ọmọkunrin oun. Koda o ni oju ala naa loun ti pariwo sita fun aladugbo oun fun iranwọ. Igba ti awọn aladugbo rẹ gbe e de ile iwosan lo to taji kuro ninu ala to n la naa. O ṣalaye pe oun ti  de ile iwosan tan ki oun to mọ pe oun ti ṣeṣi fi abẹ ge nnkan ọmọkunrin oun loju aye nigba ti oun n la ala pe oun n ge ẹran loju orun. Ṣiṣe iranran, ti oyinbo n pe ni Parasomnia jẹ ohun to n mu ki eeyan o maa hu awọn iwa kotọ kan loju orun. Ko si igba ti eniyan ko lee ṣe iranran loju orun.


O ṣalaye pe oun ti  de ile iwosan tan ki oun to mọ pe oun ti ṣeṣi fi abẹ ge nnkan ọmọkunrin oun loju aye nigba ti oun n la ala pe oun n ge ẹran loju orun. Ṣiṣe iranran, ti oyinbo n pe ni Parasomnia jẹ ohun to n mu ki eeyan o maa hu awọn iwa kotọ kan loju orun. Ko si igba ti eniyan ko lee ṣe iranran loju orun. Gẹgẹ bi iwe akọsilẹ iroyin aigbadegba lori  imọ ilera kan ti akọle rẹ n jẹ Healthline ṣe sọ, ṣiṣe iranran maa n mu ki eniyan maa rin kiri, sọrọ tabi ṣe awọn ohun ti ko bojumu kan loju orun wọn. Awọn miran layika iru ẹni bẹẹ yoo maa ro pe o ti ji saye ni ṣugbọn to jẹ pe oju orun lo ṣi wa. Lasiko yii ko si ohunkohun ti iru ẹni bẹẹ baa ṣe ti yoo ranti mọ bo ba ji soju aye.


Gẹgẹ bi iwe akọsilẹ iroyin aigbadegba lori  imọ ilera kan ti akọle rẹ n jẹ Healthline ṣe sọ, ṣiṣe iranran maa n mu ki eniyan maa rin kiri, sọrọ tabi ṣe awọn ohun ti ko bojumu kan loju orun wọn. Awọn miran layika iru ẹni bẹẹ yoo maa ro pe o ti ji saye ni ṣugbọn to jẹ pe oju orun lo ṣi wa. Lasiko yii ko si ohunkohun ti iru ẹni bẹẹ baa ṣe ti yoo ranti mọ bo ba ji soju aye. Sisọrọ loju orun, rinrin kiri loju orun, titọ sile loju orun, ala to n dẹrubani ati awọn nnkan miran wa lara oun to maa n jẹyọ lasiko ti eniyan ba n ṣeranran.


Sisọrọ loju orun, rinrin kiri loju orun, titọ sile loju orun, ala to n dẹrubani ati awọn nnkan miran wa lara oun to maa n jẹyọ lasiko ti eniyan ba n ṣeranran.


Mo gbíyànjú títí kí ọmọ mi jáwọ́ nínú òògùn olóró àti ọtí kó tó kú àmọ́ ... - Ebenezer Obey

"Nkan to ṣẹlẹ si ọmọ oun yii, lo mu ki n pinnu lati da ajọ kan silẹ, ti yoo ma ṣe iranlọwọ fun awọn obi to ba ni iru ọmọ to n mu oogun oloro ati ọti". Agba akọrin Juju, Oloye Ebenezer Obey-Fabiyi, ti fesi lori iku ọkan lara awọn ọmọ rẹ, Olayinka Olalekan, to jade laye ni ọjọ Ẹti, ọjọ kọkanlelọgbọn, oṣu Keje, ọdun 2022, ni ẹni ọdun mejidinlaadọta. Wọn si ti sin oku rẹ ni ọjọ keji, ọjọ Satide Ọgbọnjọ, oṣu Keje, ọdun 2021. Ninu atẹjade to fi sita fun awọn akọroyin ni ọjọ Iṣẹgun, Oloye Obey-Fabiyi sọ pe oṣu mẹfa sẹyin ni awọn dokita ti sọ fun oun pe Olayinka ko ni to oṣu mẹfa ti yoo lo laye mọ. “Iroyin ibanujẹ gbaa ni, ti baba ko gbọdọ gbọ nipa ọmọ rẹ.” Obey to dupẹ lọwọ awọn eeyan nile ati nilẹ okeere, to n baa kẹdun iku ọmọ rẹ ọhun, sọ pe ọmọ naa ku latari ipa ilokulo oogun oloro ati ọti. O ṣalaye pe gbogbo igbiyanju oun lati mu ki ọmọ naa dẹkun ‘ṣugbọn’ aye rẹ, lo ja si ofo.


Ninu atẹjade to fi sita fun awọn akọroyin ni ọjọ Iṣẹgun, Oloye Obey-Fabiyi sọ pe oṣu mẹfa sẹyin ni awọn dokita ti sọ fun oun pe Olayinka ko ni to oṣu mẹfa ti yoo lo laye mọ. “Iroyin ibanujẹ gbaa ni, ti baba ko gbọdọ gbọ nipa ọmọ rẹ.” Obey to dupẹ lọwọ awọn eeyan nile ati nilẹ okeere, to n baa kẹdun iku ọmọ rẹ ọhun, sọ pe ọmọ naa ku latari ipa ilokulo oogun oloro ati ọti. O ṣalaye pe gbogbo igbiyanju oun lati mu ki ọmọ naa dẹkun ‘ṣugbọn’ aye rẹ, lo ja si ofo. O ni nkan to ṣẹlẹ si ọmọ oun yii, lo mu ki oun pinnu lati da ajọ kan silẹ, ti yoo ma ṣe iranlọwọ fun awọn obi to ba ni iru ọmọ bẹẹ. “Nigba ti awọn dokita sọ asiko ti Yinka yoo ku fun mi, mo ba Ẹmi Mimọ sọrọ, lati kọ mi ni nkan ti ma a ṣe lori ọrọ rẹ. Ṣugbọn idahun to fun mi ni pe ki n da ileeṣẹ iranṣẹ silẹ fun ipolongo tako ọti amupara ati ilokulo oogun oloro.” Oloye obey sọ pe ileeṣẹ iranṣẹ naa, "Freedom from Alcohonism and Drug Addiction Ministry", yoo jẹ akitiyan oun lati gbogun ti ọti amuju, ati lilo oogun oloro, paapaa laarin awọn ọdọ ni Naijiria ati awọn to wa nilẹ okeere.


O ni nkan to ṣẹlẹ si ọmọ oun yii, lo mu ki oun pinnu lati da ajọ kan silẹ, ti yoo ma ṣe iranlọwọ fun awọn obi to ba ni iru ọmọ bẹẹ. “Nigba ti awọn dokita sọ asiko ti Yinka yoo ku fun mi, mo ba Ẹmi Mimọ sọrọ, lati kọ mi ni nkan ti ma a ṣe lori ọrọ rẹ. Ṣugbọn idahun to fun mi ni pe ki n da ileeṣẹ iranṣẹ silẹ fun ipolongo tako ọti amupara ati ilokulo oogun oloro.” Oloye obey sọ pe ileeṣẹ iranṣẹ naa, "Freedom from Alcohonism and Drug Addiction Ministry", yoo jẹ akitiyan oun lati gbogun ti ọti amuju, ati lilo oogun oloro, paapaa laarin awọn ọdọ ni Naijiria ati awọn to wa nilẹ okeere. O ni lootọ ni oun mọ riri ibanikẹdun awọn eeyan, ṣugbọn oun fẹ ki wọn o sọ awọn ibanikẹdun ti wọn ba tun fẹ ṣe, di adura ati atilẹyin fun iṣẹ iranṣẹ tuntun naa, fun idande awọn  to wa ninu ewu amuju ọti ati oogun oloro lilo. Yatọ si eyi, o ni iṣẹ iranṣẹ FADAM, yoo tun ma  a ṣe iranlọwọ fun awọn obi ati ẹbi awọn ọmọ tabi ọdọ ti oogun oloro ati ọti ti sọ di idakuda, ki wọn o le di eeyan gidi ni awujọ.


O ni lootọ ni oun mọ riri ibanikẹdun awọn eeyan, ṣugbọn oun fẹ ki wọn o sọ awọn ibanikẹdun ti wọn ba tun fẹ ṣe, di adura ati atilẹyin fun iṣẹ iranṣẹ tuntun naa, fun idande awọn  to wa ninu ewu amuju ọti ati oogun oloro lilo. Yatọ si eyi, o ni iṣẹ iranṣẹ FADAM, yoo tun ma  a ṣe iranlọwọ fun awọn obi ati ẹbi awọn ọmọ tabi ọdọ ti oogun oloro ati ọti ti sọ di idakuda, ki wọn o le di eeyan gidi ni awujọ.


Fayose dèrò ilé ìwòsàn, ó ṣiṣẹ́ abẹ méjì láàrín oṣu márùn ún

Gomina ipinlẹ Ekiti nigba kan ri, Ayodele Fayose ti dero ile iwosan bayii lẹyin to ṣiṣẹ abẹ. Iroyin ni ẹyin Fayose ni wọn ti ṣiṣẹ abẹ naa ti o ṣẹṣẹ ṣe. Gẹgẹ bii ohun ti a gbọ, igbakeji ree ri Fayose yoo ṣe isẹ abẹ laarin oṣu marun un sira wọn. Bo tilẹ jẹ pe a ko le sọ ile iwosan ti isẹ abẹ naa ti waye, agbẹnusọ Fayose, Lere Olayinka ni iṣẹ abẹ naa waye nitori bo ṣe farapa lẹyin ikọlu ti awọn kan ṣe si lasiko eto idibo ọdun 2018. Ninu fido kan to fa ori ayelujara ya lẹyin ikọlu naa lọdun naa lọhun, ni Fayeṣe ti ke gbajare pe oun wa ninu irora ti ko ṣe fẹnusọ, amọ ọpọ eeyan lo  ṣe yẹyẹ lẹyin ti wọn ri fidio naa tan. Gẹgẹ bii ohun ti Lere Olayinka sọ, inu oṣu keji ọdun yii ni iṣẹ abẹ akọkọ waye, nigba ti wọn ṣe iṣẹ abẹ keji bayii.


Bo tilẹ jẹ pe a ko le sọ ile iwosan ti isẹ abẹ naa ti waye, agbẹnusọ Fayose, Lere Olayinka ni iṣẹ abẹ naa waye nitori bo ṣe farapa lẹyin ikọlu ti awọn kan ṣe si lasiko eto idibo ọdun 2018. Ninu fido kan to fa ori ayelujara ya lẹyin ikọlu naa lọdun naa lọhun, ni Fayeṣe ti ke gbajare pe oun wa ninu irora ti ko ṣe fẹnusọ, amọ ọpọ eeyan lo  ṣe yẹyẹ lẹyin ti wọn ri fidio naa tan. Gẹgẹ bii ohun ti Lere Olayinka sọ, inu oṣu keji ọdun yii ni iṣẹ abẹ akọkọ waye, nigba ti wọn ṣe iṣẹ abẹ keji bayii. O ni “Iṣẹ abẹ meji laarin oṣu marun un sira wọn, iṣẹ abẹ akọkọ ni wọn ṣe ni ọrun rẹ loṣu keji, nigba ti wọn ṣiṣẹ abẹ miran bayii ni ẹyin rẹ.” “Iṣẹ abẹ yii ko ṣẹyin ikọlu ti wọn ṣe si lasiko eto idibo gomina to waye lọdun 2018.” Lẹyin naa lo ki Fayosem, to si gbadura pe ki Ọlọrun fun ni alaafia ni kankan. Ayodele Fayose ni gomina ipinlẹ Ekiti laarin ọdun 2003 si 2006 ati ọdun 2014 si 2018.


O ni “Iṣẹ abẹ meji laarin oṣu marun un sira wọn, iṣẹ abẹ akọkọ ni wọn ṣe ni ọrun rẹ loṣu keji, nigba ti wọn ṣiṣẹ abẹ miran bayii ni ẹyin rẹ.” “Iṣẹ abẹ yii ko ṣẹyin ikọlu ti wọn ṣe si lasiko eto idibo gomina to waye lọdun 2018.” Lẹyin naa lo ki Fayosem, to si gbadura pe ki Ọlọrun fun ni alaafia ni kankan. Ayodele Fayose ni gomina ipinlẹ Ekiti laarin ọdun 2003 si 2006 ati ọdun 2014 si 2018.


bedsheet and your health: Ẹ wo ewu tó wà nínú lílo ‘’bedsheet’’ fún ìgbà pípẹ́

Awọn ẹlomiran ro wipe eleyii kii ṣe ohun ti o yẹ ki a maa sọ ni gbangba amọ igba melo ni o ma n fọ aṣọ ibusun rẹ? Iwadi ti fihan wipe ọpọ eniyan ni Ilẹ Gẹẹsi ni ko panupọ tabi ni adehun  lori ọrọ yii. Ọpọlọpọ awọn ọdọkunrin ti ko tii ni iyawo sọ wipe igba kan laarin oṣu mẹrin ni awọn ma n fọ aṣọ ibusun wọn. Awọn miran tilẹ sọ wipe awọn kii ranti  rara lati fọ ọ,  amọ onimọ nipa ọrọ ilera ati  ihuwasi eniyan, Lindsay Browning sọ fun BBC Radio 1 Newsbeat pe eyi ko bojumu rara. Ǹjẹ́ o nímọ̀ nípa agogo inú ara rẹ? Ọmọ ọdún mẹ́rin wa ọkọ̀ ìyá rẹ̀, o kọlu ọkọ̀ méjì míì Àwọn afurasí apààyàn pa 'Atiku' ní Ibarapa!


Awọn miran tilẹ sọ wipe awọn kii ranti  rara lati fọ ọ,  amọ onimọ nipa ọrọ ilera ati  ihuwasi eniyan, Lindsay Browning sọ fun BBC Radio 1 Newsbeat pe eyi ko bojumu rara. Ǹjẹ́ o nímọ̀ nípa agogo inú ara rẹ? Ọmọ ọdún mẹ́rin wa ọkọ̀ ìyá rẹ̀, o kọlu ọkọ̀ méjì míì Àwọn afurasí apààyàn pa 'Atiku' ní Ibarapa! Ọlọ́run mi ló ní kí n bèèrè fún N310,000 lọ́wọ́ àwọn ọmọ ìjọ mi láti kó wọn lọ sí ọ̀run - Pásítọ̀ Noah Abraham Awọn obinrin tilẹ ma n fọ aṣọ bẹẹdi wọn loorekoore ti ida mejilelọgọta ninu wọn si n fọ ọ lọsẹ meji meji. Awọn lọkọlaya ni ẹẹkan laarin ọsẹ mẹta ni awọn maa n fọ aṣọ ori ibusun wọn. Dokita Browning ni ki a ma fa ọrọ gun,ọsọọsẹ ni o yẹ ki a maa fọ aṣọ ibusun wa, abi o pe tan ẹẹkan laarin ọsẹ meji.


Ọlọ́run mi ló ní kí n bèèrè fún N310,000 lọ́wọ́ àwọn ọmọ ìjọ mi láti kó wọn lọ sí ọ̀run - Pásítọ̀ Noah Abraham Awọn obinrin tilẹ ma n fọ aṣọ bẹẹdi wọn loorekoore ti ida mejilelọgọta ninu wọn si n fọ ọ lọsẹ meji meji. Awọn lọkọlaya ni ẹẹkan laarin ọsẹ mẹta ni awọn maa n fọ aṣọ ori ibusun wọn. Dokita Browning ni ki a ma fa ọrọ gun,ọsọọsẹ ni o yẹ ki a maa fọ aṣọ ibusun wa, abi o pe tan ẹẹkan laarin ọsẹ meji. Idi ni wipe imọtoto ṣe koko paapaa nitori ilaagun to n bọ lara eniyan. Eni ti o ba sun ninu ooru ni yio mọ bi o ti n ri, nitori ilaagun ara ti o ma n mu ori ibusun run, ti o si ma n di oju iho aṣọ ibusun. Onimọ nipa eto ilera ni a gbọdọ jẹ ki atẹgun fẹ si ara daadaa ni igba ti a ba n sun ki oorun naa le wọ ara.


Idi ni wipe imọtoto ṣe koko paapaa nitori ilaagun to n bọ lara eniyan. Eni ti o ba sun ninu ooru ni yio mọ bi o ti n ri, nitori ilaagun ara ti o ma n mu ori ibusun run, ti o si ma n di oju iho aṣọ ibusun. Onimọ nipa eto ilera ni a gbọdọ jẹ ki atẹgun fẹ si ara daadaa ni igba ti a ba n sun ki oorun naa le wọ ara. Yatọ si ilaagun,a tun le wo bi sẹẹli ara ti ko dara ṣe n jade ni ara ni asiko ti eniyan ba n sun. Ibusun ti o ba dọti  yoo di oju ara "ti o ko ba fọ aṣọ ibusun rẹ daadaa,awọn sẹẹli ara ti o ti bajẹ yoo ma parapọ si ori bẹẹdi" Eleyi si tun mọ si wi pe awọn kokoro kekeeke ti o fimọ idun yoo ma wọ inu ara, ti o si le fa kokoro aifojuri ati aisan si agọ ara. Bí wọ́n ṣe pa Sójà méjì tó ń lọ fún ìgbéyàwó ara wọn ní ìlú Ẹni tí mo máa gbé ìjọba lé lọ́wọ́ rèé - Ààrẹ Buhari Kí ni ìmọ̀ Sáyẹ́nsì sọ nípa àwọn ènìyàn tó ń bá ajá lòpọ̀?


Yatọ si ilaagun,a tun le wo bi sẹẹli ara ti ko dara ṣe n jade ni ara ni asiko ti eniyan ba n sun. Ibusun ti o ba dọti  yoo di oju ara "ti o ko ba fọ aṣọ ibusun rẹ daadaa,awọn sẹẹli ara ti o ti bajẹ yoo ma parapọ si ori bẹẹdi" Eleyi si tun mọ si wi pe awọn kokoro kekeeke ti o fimọ idun yoo ma wọ inu ara, ti o si le fa kokoro aifojuri ati aisan si agọ ara. Bí wọ́n ṣe pa Sójà méjì tó ń lọ fún ìgbéyàwó ara wọn ní ìlú Ẹni tí mo máa gbé ìjọba lé lọ́wọ́ rèé - Ààrẹ Buhari Kí ni ìmọ̀ Sáyẹ́nsì sọ nípa àwọn ènìyàn tó ń bá ajá lòpọ̀? Ìwàdìí ìjìnlẹ̀ rèé Ṣé bí ọyàn rẹ ṣe tóbi tàbí kéré tó leè nípa lára ìpèsè omi ọyàn? Ni asiko otutu, o le fọ aṣọ ibusun rẹ ni  ẹẹkan laarin ọṣẹ mẹji, sugbọn ẹẹkan laarin ọsẹ lo dara julọ. Ti o ba ti kọja ọsẹ meji, ohun wa wahala si agọ ara rẹ niyẹn.


Ìwàdìí ìjìnlẹ̀ rèé Ṣé bí ọyàn rẹ ṣe tóbi tàbí kéré tó leè nípa lára ìpèsè omi ọyàn? Ni asiko otutu, o le fọ aṣọ ibusun rẹ ni  ẹẹkan laarin ọṣẹ mẹji, sugbọn ẹẹkan laarin ọsẹ lo dara julọ. Ti o ba ti kọja ọsẹ meji, ohun wa wahala si agọ ara rẹ niyẹn. Bi o tilẹ jẹ wipe eniyan ki ilaagun pupọ lasiko òjò, ara si ma n ṣi si ori ibusun. Asiko ooru lo buru ju nitori pe awọn kokoro ma n pọ ni asiko yii. Nitori naa o ṣe pataki ki o fọ aṣọ ibusun rẹ ni orekoore fun imọtoto ara.


Bi o tilẹ jẹ wipe eniyan ki ilaagun pupọ lasiko òjò, ara si ma n ṣi si ori ibusun. Asiko ooru lo buru ju nitori pe awọn kokoro ma n pọ ni asiko yii. Nitori naa o ṣe pataki ki o fọ aṣọ ibusun rẹ ni orekoore fun imọtoto ara. Jẹ ki ibi ibusun rẹ jẹ ibi iyasọtọ nitori ti o ba mọ,inu rẹ yoo dun lati sun si ori rẹ,sugbọn bi o ba dọti, o ṣeeṣe  ki o fa ailera, o si le mu ki eniyan ma le e sun daadaa,eleyii ti awọn oloyinbo n pe ni 'insomnia.'


Jẹ ki ibi ibusun rẹ jẹ ibi iyasọtọ nitori ti o ba mọ,inu rẹ yoo dun lati sun si ori rẹ,sugbọn bi o ba dọti, o ṣeeṣe  ki o fa ailera, o si le mu ki eniyan ma le e sun daadaa,eleyii ti awọn oloyinbo n pe ni 'insomnia.'


Dead woman bangs on coffin: Bí wọ́n ṣe gbọ́ pé òkú Rosa Isabel ń pariwo látinú pósí ara rẹ̀ rèé

Eto isinku kan to n ṣẹlẹ ni ilẹ Peru dede tuka nigba ti eeyan ti wọn gbe sinu posi lati lọ ri bọlẹ dede n kan ilẹkun lati inu posi. Gẹgẹ bi iwe iroyin Metro ṣe fi fidio naa sita, ẹbi Rosa Isabel Cespedes Callaca ti pejọ pọ ni ilu Lambayeque lati ṣe isin idagbere ikẹyin fun ni ire to lọ amọ to pada wa ni ọjọ Kẹrindinlọgbọn oṣu Kẹrin ọdun 2022. Rosa ti ṣaaju ni ijamba ọkọ to buru jai kan loju ọna ni ẹkun Chiclayo-Picsi eyi to mu ẹmi àna rẹ lọ ti awọn mọlẹbi rẹ mii ti wọn jọ wa nibẹ si farapa yanayan. Pósí tí wọn ń tà lẹ́nu ọ̀nà ilé ìwòsàn àpàpọ̀ ló ń tètè pa wá - Aláìsàn figbeta Ẹ wo bí àwọn ajínígbé ṣe gbé ọmọ ọdún 12 sí inú pósí láàyè Àràbarà pósí rèé, ibùgbé ìkẹyìn tó jẹ ojú ní gbèsè Wo ìdí tí àwọn tọkọ-taya kan ṣe ń ṣe ìgbéyàwó nínú pósí Ìdí rèé táa ṣe fi pósí gbe Baba Suwe tó jẹ́ Mùsùlúmì - Aya rẹ̀ àkọ́fẹ́ ṣàlàyé Wo ọkùnrin kan tó fi N1.2m gbẹ́ ibojì rẹ̀ sílẹ̀ nígbà tó sì wà láàyè Ikú d'óró! Wole Adetiran tó kọ orin àdákọ àgùnbánirọ̀ Naijiria 'NYSC Anthem'  ti jáde láyé Lẹyin ijamba yii ni wọn ti kede rẹ pe o ku ti wọn si ti gbe e sinu posi lati lọ ṣe isinku rẹ. Amọ bi awọn mọlẹbi rẹ ṣe gbe posi oni pako ti wọn fi n gbe e lọ lori ejika ni wọn bẹrẹ si ni gburo nkan abami.


Pósí tí wọn ń tà lẹ́nu ọ̀nà ilé ìwòsàn àpàpọ̀ ló ń tètè pa wá - Aláìsàn figbeta Ẹ wo bí àwọn ajínígbé ṣe gbé ọmọ ọdún 12 sí inú pósí láàyè Àràbarà pósí rèé, ibùgbé ìkẹyìn tó jẹ ojú ní gbèsè Wo ìdí tí àwọn tọkọ-taya kan ṣe ń ṣe ìgbéyàwó nínú pósí Ìdí rèé táa ṣe fi pósí gbe Baba Suwe tó jẹ́ Mùsùlúmì - Aya rẹ̀ àkọ́fẹ́ ṣàlàyé Wo ọkùnrin kan tó fi N1.2m gbẹ́ ibojì rẹ̀ sílẹ̀ nígbà tó sì wà láàyè Ikú d'óró! Wole Adetiran tó kọ orin àdákọ àgùnbánirọ̀ Naijiria 'NYSC Anthem'  ti jáde láyé Lẹyin ijamba yii ni wọn ti kede rẹ pe o ku ti wọn si ti gbe e sinu posi lati lọ ṣe isinku rẹ. Amọ bi awọn mọlẹbi rẹ ṣe gbe posi oni pako ti wọn fi n gbe e lọ lori ejika ni wọn bẹrẹ si ni gburo nkan abami. Wọn ba gbe posi silẹ, wọn si ṣi i lati mọ ki lo ṣẹlẹ - Afi ti wọn ri arabinrin wọn bo tilẹ jẹ pe o ti rẹ ẹ gidi gan, oju rẹ la silẹ kedere to si n wo gbogbo wọn loke. Olutọju ọgba isinku ti wọn wa ṣalaye fun awọn oniroyin pe: "niṣe lobinrin naa la oju rẹ silẹ to n laagun. Lọgan ni mo lọ si ọfiisi mi ti mo si lọ pe awọn ọlọpaa".


Wọn ba gbe posi silẹ, wọn si ṣi i lati mọ ki lo ṣẹlẹ - Afi ti wọn ri arabinrin wọn bo tilẹ jẹ pe o ti rẹ ẹ gidi gan, oju rẹ la silẹ kedere to si n wo gbogbo wọn loke. Olutọju ọgba isinku ti wọn wa ṣalaye fun awọn oniroyin pe: "niṣe lobinrin naa la oju rẹ silẹ to n laagun. Lọgan ni mo lọ si ọfiisi mi ti mo si lọ pe awọn ọlọpaa". Awọn mọlẹbi ti ọrọ yii jẹ iyalẹnu fun sare gbe Rosa pẹlu bo ṣi ṣe wa ninu posi rẹ lọ si ile iwosan Referential Hospital Ferrenafe ni Lambayeque. Kete ti wọn de ibẹ, awọn Dokita ri i pe Rosa ni ami eemi iye di diẹ ninu amọ ti ko lagbara rara bẹ si ni wọn sare gbe e sori ẹrọ to n ran eemi lọwọ. Amọ, ọrọ naa buru sii, o si ku lẹyin wakati diẹ si asiko naa.


Awọn mọlẹbi ti ọrọ yii jẹ iyalẹnu fun sare gbe Rosa pẹlu bo ṣi ṣe wa ninu posi rẹ lọ si ile iwosan Referential Hospital Ferrenafe ni Lambayeque. Kete ti wọn de ibẹ, awọn Dokita ri i pe Rosa ni ami eemi iye di diẹ ninu amọ ti ko lagbara rara bẹ si ni wọn sare gbe e sori ẹrọ to n ran eemi lọwọ. Amọ, ọrọ naa buru sii, o si ku lẹyin wakati diẹ si asiko naa. Ẹwẹ, awọn mọlẹbi rẹ ti wọn ni lati ṣe idagbere lẹmeji ti n beere fun oniruuru alaye ti wọn si ni awọn n fẹ idahun. Wọn fi ibinu wọn han si awọn alaṣẹ ile iwosan ti wọn wa nitori wọn ti kede rẹ nigba akọkọ pe o ti ku. Ọkan lara awọn agba ile wọn lobinrin ti ko fẹ darukọ ara rẹ sọ fun awọn oniroyin ilẹ naa pe: "A fẹ mọ ohun to faa ti aburo mi taji lana, nigba ta n gbe e lọ fun isinku rẹ.


Ẹwẹ, awọn mọlẹbi rẹ ti wọn ni lati ṣe idagbere lẹmeji ti n beere fun oniruuru alaye ti wọn si ni awọn n fẹ idahun. Wọn fi ibinu wọn han si awọn alaṣẹ ile iwosan ti wọn wa nitori wọn ti kede rẹ nigba akọkọ pe o ti ku. Ọkan lara awọn agba ile wọn lobinrin ti ko fẹ darukọ ara rẹ sọ fun awọn oniroyin ilẹ naa pe: "A fẹ mọ ohun to faa ti aburo mi taji lana, nigba ta n gbe e lọ fun isinku rẹ. 'A ni fidio rẹ nibi to ti n gba posi ti a ṣii". Awọn mọlẹbi Rosa fura pe boya o kan wa ni ipo aimọ nkankan ni lẹyin to ni ijamba ọkọ naa eyi to lee ṣalaye idi ti wọn fi kede rẹ pe o ti ku. Ọkùnrin tó bá ọmọ ọdún 17 lòpọ́, tí ọmọ náà sì padà kú d'èrò àtìmọ́lé 'Ẹ yẹgi fún un'!


'A ni fidio rẹ nibi to ti n gba posi ti a ṣii". Awọn mọlẹbi Rosa fura pe boya o kan wa ni ipo aimọ nkankan ni lẹyin to ni ijamba ọkọ naa eyi to lee ṣalaye idi ti wọn fi kede rẹ pe o ti ku. Ọkùnrin tó bá ọmọ ọdún 17 lòpọ́, tí ọmọ náà sì padà kú d'èrò àtìmọ́lé 'Ẹ yẹgi fún un'! Ọkùnrin ẹni ọdún 42 gba ìdájọ́ ikú lẹ́yìn tó pa Ọba aládé l'Ekiti Wo ǹkan 21 tó yẹ kí obìnrin mọ̀ nípa ojú abẹ́ rẹ̀, Vagina Ileeṣẹ Ọlọpaa orilẹede Peru ni awọn ti n ṣiṣẹ lati ṣewadii ohun to ṣẹlẹ ni ileewosan ẹkun Lambayeque - nibi ti Rosa ti kọkọ gba itọju eyi ti wọn fi ni o ku. Nibayii, awọn mọlẹbi Rosa mẹta ti wọn jọ wa ninu ijamba naa amọ ti awọn fara pa ni iroyin sọ pe ara wọn ti n ya diẹ diẹ nileewosan amọ ti ipo ti wọn wa buru gidi. Eeyan kan ni ki wọn to maa kede pe awọn eeyan ku, ayẹwo akọṣẹmọṣẹ ṣe pataki.


Ọkùnrin ẹni ọdún 42 gba ìdájọ́ ikú lẹ́yìn tó pa Ọba aládé l'Ekiti Wo ǹkan 21 tó yẹ kí obìnrin mọ̀ nípa ojú abẹ́ rẹ̀, Vagina Ileeṣẹ Ọlọpaa orilẹede Peru ni awọn ti n ṣiṣẹ lati ṣewadii ohun to ṣẹlẹ ni ileewosan ẹkun Lambayeque - nibi ti Rosa ti kọkọ gba itọju eyi ti wọn fi ni o ku. Nibayii, awọn mọlẹbi Rosa mẹta ti wọn jọ wa ninu ijamba naa amọ ti awọn fara pa ni iroyin sọ pe ara wọn ti n ya diẹ diẹ nileewosan amọ ti ipo ti wọn wa buru gidi. Eeyan kan ni ki wọn to maa kede pe awọn eeyan ku, ayẹwo akọṣẹmọṣẹ ṣe pataki. O ni awọn ọgba isinku to ti ni iriri awọn oku to n gbiyanju ati jade ninu posi amọ ti wọn pada ku iku gbona wa. Eeyan kan ni oun mọ pe awọn eeyan to ba wa ni ipo aimọ nkankan ṣi maa n mi torinaa, kilode ti wọn o ko firi eleyii. Eeyan kan ni ko yẹ ki awọn eeyan maa kanju ṣe isinku bo tilẹ jẹ bi ọjọ keji ti ẹni naa ku.


O ni awọn ọgba isinku to ti ni iriri awọn oku to n gbiyanju ati jade ninu posi amọ ti wọn pada ku iku gbona wa. Eeyan kan ni oun mọ pe awọn eeyan to ba wa ni ipo aimọ nkankan ṣi maa n mi torinaa, kilode ti wọn o ko firi eleyii. Eeyan kan ni ko yẹ ki awọn eeyan maa kanju ṣe isinku bo tilẹ jẹ bi ọjọ keji ti ẹni naa ku.


'Gbogbo èèyàn 43 tó súnmọ́ ẹni tó kó Monkey Pox wọ Kwara láti rí'

Kọmíṣánnà fún ètò ìlera nípìnlẹ̀ Kwara, Dokita Raji Rasak, ti sọ pé ìjọba ìpínlẹ̀ nàá, ti fín àwọn òògùn apakòkòrò sí agbègbè tí ààrùn Monkey Pox ti bú jáde. Dokita Rasak sọ fún BBC pé ní kété tí ìròyìn jáde pé ààrùn nàá wọ agbègbè Gbugbu ní ìjọba ìbílẹ̀ Edu ni àwọn ti bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́. “Gbogbo èèyàn mẹ́tàdínlógún tó ní ìfarakínra pẹ̀lú ọkùnrin awakọ̀ nàá, lá ṣàwárí. Bákan nàá la rí àwọn èèyàn mìí tí àwọn nàá súnmọ́. “Àpapọ̀ wọn sì jẹ́ mẹ́tàdínlógójì.” Ẹ̀wẹ̀, Rasak sọ pé ẹnìkan lára àwọn èèyàn nàá ti n fi àpẹẹrẹ Monkey Pox hàn, tí àwọn sì ti n ṣe àyẹ̀wò rẹ̀. Ṣáájú ni iléeṣẹ́ ètò ìlera ìpínlẹ̀ Kwara ni àwọn ti rí ẹnìkan tó ní ààrùn ‘monkeypox’ ní ìpínlẹ̀ náà.


Bákan nàá la rí àwọn èèyàn mìí tí àwọn nàá súnmọ́. “Àpapọ̀ wọn sì jẹ́ mẹ́tàdínlógójì.” Ẹ̀wẹ̀, Rasak sọ pé ẹnìkan lára àwọn èèyàn nàá ti n fi àpẹẹrẹ Monkey Pox hàn, tí àwọn sì ti n ṣe àyẹ̀wò rẹ̀. Ṣáájú ni iléeṣẹ́ ètò ìlera ìpínlẹ̀ Kwara ni àwọn ti rí ẹnìkan tó ní ààrùn ‘monkeypox’ ní ìpínlẹ̀ náà. Nínú àtẹ̀jáde kan tí Kọmíṣọ́nà fétò ìlera ìpínlẹ̀ Kwara, Raji Rasak fi síta lọ́jọ́bọ̀, ọjọ́ Kẹtàlélógún, oṣù Kẹfà, ọdún 2022 ní wọ́n ti fìdí èyí múlẹ̀. Rasak ní láti ìgbà tí wọ́n ti kọ́kọ́ ṣàwárí àrùn náà ní orílẹ̀ èdè Nàìjíríà nínú oṣù Kejì, ọdún yìí ni àwọn ti wà ní ojú lalákàn fi ń ṣọ́rí, tí àwọn sì ti pọn kún ìgbáradì àwọn. Ó ní lára awakọ̀ kan, tó jẹ́ ẹni ọdún mọ́kàndínlọ́gbọ̀n, tó ń gbé ní agbègbè Gbugbu ní ìjọba ìbílẹ̀ Edu ni àwọn ti ṣàwárí àrùn náà.


Nínú àtẹ̀jáde kan tí Kọmíṣọ́nà fétò ìlera ìpínlẹ̀ Kwara, Raji Rasak fi síta lọ́jọ́bọ̀, ọjọ́ Kẹtàlélógún, oṣù Kẹfà, ọdún 2022 ní wọ́n ti fìdí èyí múlẹ̀. Rasak ní láti ìgbà tí wọ́n ti kọ́kọ́ ṣàwárí àrùn náà ní orílẹ̀ èdè Nàìjíríà nínú oṣù Kejì, ọdún yìí ni àwọn ti wà ní ojú lalákàn fi ń ṣọ́rí, tí àwọn sì ti pọn kún ìgbáradì àwọn. Ó ní lára awakọ̀ kan, tó jẹ́ ẹni ọdún mọ́kàndínlọ́gbọ̀n, tó ń gbé ní agbègbè Gbugbu ní ìjọba ìbílẹ̀ Edu ni àwọn ti ṣàwárí àrùn náà. Ó fi kún un pé ọkùnrin náà tó ti wà ní abẹ́ àmójútó àwọn láti ọ̀sẹ̀ méjì sẹ́yìn nígbà tó bẹ̀rẹ̀ àárẹ̀, tí ara rẹ̀ sì bẹ̀rẹ̀ sí ní ṣú. Rasak tẹ̀síwájú wí pé gbogbo àwọn tó ní àjọṣepọ̀ pẹ̀lú ọkùnrin náà bí i ìyàwó àti àwọn alámùúlétì rẹ̀ tí àwọn náà ń ṣàárẹ̀ ni wọ́n ti wà lábẹ́ àkóso àwọn. Ó ṣàlàyé pé láti bí ọ̀sẹ̀ kan sẹ́yìn ni àwọn ti ni ọkùnrin náà ti wà ní ilé ìwòsàn àwọn nítorí àwọn ti ń fura wí pé monkeypox ló ní.


Ó fi kún un pé ọkùnrin náà tó ti wà ní abẹ́ àmójútó àwọn láti ọ̀sẹ̀ méjì sẹ́yìn nígbà tó bẹ̀rẹ̀ àárẹ̀, tí ara rẹ̀ sì bẹ̀rẹ̀ sí ní ṣú. Rasak tẹ̀síwájú wí pé gbogbo àwọn tó ní àjọṣepọ̀ pẹ̀lú ọkùnrin náà bí i ìyàwó àti àwọn alámùúlétì rẹ̀ tí àwọn náà ń ṣàárẹ̀ ni wọ́n ti wà lábẹ́ àkóso àwọn. Ó ṣàlàyé pé láti bí ọ̀sẹ̀ kan sẹ́yìn ni àwọn ti ni ọkùnrin náà ti wà ní ilé ìwòsàn àwọn nítorí àwọn ti ń fura wí pé monkeypox ló ní. Bákan náà ló ní àwọn ti bẹ̀rẹ̀ ìwádìí lórí gbogbo àwọn tí wọ́n ní àwọn tó ní àjọṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn tí wọ́n fura sí wí pé wọ́n ní àrùn náà. Bẹ́ẹ̀ náà ló ni àwọn ti bẹ̀rẹ̀ ìdánilẹ́kọ̀ọ́ fún àwọn ara ìlú lórí àwọn ọ̀nà tí wọ́n le fi dá ààbò bo ara wọ́n lọ́wọ́ àjàkálẹ̀ àrùn yìí. ‘A ti bẹ̀rẹ̀ ìdánilẹ́kọ̀ọ́ fún àwọn òṣìṣẹ́ ètò ìlera wa kí wọ́n le mọ bí wọ́n yóò ṣe jí gìrì sí ojúṣe wọn àti ohun tó yẹ kí wọ́n ṣe tí wọ́n bá ṣàwárí rẹ̀ lára ènìyàn’ ‘A ti fi tó àwọn iléeṣẹ́ àti lájọlájọ tó yẹ léti pàápàá àjọ NCDC létí.’ Nígbà tó ń fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé ọkùnrin náà ti ń gbádùn, ó rọ àwọn ènìyàn ìpínlẹ̀ Kwara láti máa ṣàmójútó àyíká wọn bó ti yẹ.


Bákan náà ló ní àwọn ti bẹ̀rẹ̀ ìwádìí lórí gbogbo àwọn tí wọ́n ní àwọn tó ní àjọṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn tí wọ́n fura sí wí pé wọ́n ní àrùn náà. Bẹ́ẹ̀ náà ló ni àwọn ti bẹ̀rẹ̀ ìdánilẹ́kọ̀ọ́ fún àwọn ara ìlú lórí àwọn ọ̀nà tí wọ́n le fi dá ààbò bo ara wọ́n lọ́wọ́ àjàkálẹ̀ àrùn yìí. ‘A ti bẹ̀rẹ̀ ìdánilẹ́kọ̀ọ́ fún àwọn òṣìṣẹ́ ètò ìlera wa kí wọ́n le mọ bí wọ́n yóò ṣe jí gìrì sí ojúṣe wọn àti ohun tó yẹ kí wọ́n ṣe tí wọ́n bá ṣàwárí rẹ̀ lára ènìyàn’ ‘A ti fi tó àwọn iléeṣẹ́ àti lájọlájọ tó yẹ léti pàápàá àjọ NCDC létí.’ Nígbà tó ń fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé ọkùnrin náà ti ń gbádùn, ó rọ àwọn ènìyàn ìpínlẹ̀ Kwara láti máa ṣàmójútó àyíká wọn bó ti yẹ.


Osun spider man: Mo ń ṣe ìtanijí láti gbógunti ìdọ̀tí láwùjọ ló sún mi dé ìdí 'Spider-man'

Mo korira idọti pupọ- Jonathan Olakunle Olanlokun Ooru maa n mu mi nitootọ ti mo ba wa ninu aṣọ alantakun mi- Jonathan Ariwo ọkunrin alantakun to n fọ ilu Osogbo mọ nipinlẹ Osun ni Iwo oorun guusu Naijiria ni aye n pariwo lori ayelujara bayii. Eyi lo mu ki Abeeb Alawiye to jẹ ọkan lara awọn akọroyin BBC Yoruba lọ wa a kan ni Osogbo. ẹwo ohun ti wọn ba bọ ninu fọnran fidio yii. Bawo ni 'Spider Man'se bẹrẹ iṣẹ naa? Ogbeni Jonathan Olakunle Olanlokun salaye fun BBC Yoruba pe oṣu kejila, ọdun 2020 ni oun bẹrẹ si ni wọ aṣọ naa. O salaye pe orilẹ-ede America ni oun ti wa aṣọ naa kan ko too de si Naijiria fun oun.


Bawo ni 'Spider Man'se bẹrẹ iṣẹ naa? Ogbeni Jonathan Olakunle Olanlokun salaye fun BBC Yoruba pe oṣu kejila, ọdun 2020 ni oun bẹrẹ si ni wọ aṣọ naa. O salaye pe orilẹ-ede America ni oun ti wa aṣọ naa kan ko too de si Naijiria fun oun. O ni ìran lati bẹrẹ itaniji lati gbogun ti iwa idọti ni o sun oun de idi fifi aṣọ alantakun gba opopona ati adugbo ati ọja kaakiri Osogbo.


O ni ìran lati bẹrẹ itaniji lati gbogun ti iwa idọti ni o sun oun de idi fifi aṣọ alantakun gba opopona ati adugbo ati ọja kaakiri Osogbo.


Adeoye Damilare disabled shoe maker: Bí ẹ̀sẹ̀ mi méjèjì ṣe dédé di jọwọlọ láàrin òru ọ̀gànjọ́ ní kékeré nìyí

"Wọn o bi mi bayii, awọn obi mi sọ fun mi pe mo n rin titi di ọmọ ọdun kan amọ ni oru ọjọ kan..." Adeoye Oluwadamilare di ẹni to n ṣe bata nitori ko ki n si ẹni ti yoo maa gbe e lọ si ile ẹkọ alọ ati abọ. Nigba to n ba BBC Yoruba sọrọ̀ nipa ohun toju rẹ ri. Irọ́ ni pé ẹ̀rọ ayàwòrán CCTV kò ṣiṣẹ́ lọ́jọ́ tí Timothy Adegoke kú - òṣìṣẹ́ ilé ìtura Hilton Shina Peller àti Teslim Folarin tahùn síra wọn lórí ẹ̀sùn ìpànìyàn, wàhálà ṣẹlẹ̀ n'ídìbò abẹ́nú Oyo Kunle Adeyanju tí ó gun alùpùpù láti London ti balẹ̀ bìbà sí Nàìjíríà Orí  ko olórí ìjọ Methodist, àlùfáà méjì yọ lọ́wọ́ ajínigbé  ní Abia. "A ó pàdé níbi ìdájọ́ lọ́run" ni ọ̀rọ̀ tí obìnrin tó pa ara l'Eko fi sílẹ̀ fún ẹbí rẹ̀ - Ọlọ́pàá sọ ohun tí wọ́n mọ̀ Èèyàn 31 kú lẹ́yìn tí wọ́n tẹ wọ́n pa níbi tí ilé ìjọsìn ti ń pín oúnjẹ ọ̀fẹ́ ní Port Harcourt


London Bicycle ride to Lagos: Ọmọ Naijiria kan ti bẹ̀rẹ̀ ìrìnàjò láti London wá sí Naijiria pẹ̀lú kẹ̀kẹ̀

Adeyanju ni nitori ati pa owo jọ fun itọrẹaanu awọn alaini ni oun ṣe gbe igbesẹ naa. Irinajo lati ilu Ọba wa si ilu Eko yoo gba arakunrin naa ni ọjọ marundinlọ̣gbọn. Bakan naa ni yoo gba orilẹede Faranse, Spain, Gibraltae, Morocco, Iwọ oorun agbegbe Sahara, Mauritana,Senegal, Gambia, Mali, Ivory Coast, Ghana, Togo ati Benin ki wọn to wa kọja si Naijiria. Adeyanju ni owo naa ti oun ba ri tujọ lasiko irinajo oun naa ni yoo lo lati ṣe iranwọ fun ẹka ilera, ipese omi ati ayika mimọ toni toni. ''Ni oni Ọjọ kọkandinlogun ni mo bẹrẹ irinajo lọ si ilu Eko lati ilu Ọba'' ''Ọjọ marundinlọgbọn ni o ṣeeṣe ki n lọ lati fi rin irinajo naa to le ni ẹgberun kilomita ẹgbẹrun lọna mejila.'' Lara awọn ololufẹ rẹ to kii fun iwa akinkanju loju opo Twitter naa ni awọn n gbero lati ṣe iru rẹ.


Adeyanju ni owo naa ti oun ba ri tujọ lasiko irinajo oun naa ni yoo lo lati ṣe iranwọ fun ẹka ilera, ipese omi ati ayika mimọ toni toni. ''Ni oni Ọjọ kọkandinlogun ni mo bẹrẹ irinajo lọ si ilu Eko lati ilu Ọba'' ''Ọjọ marundinlọgbọn ni o ṣeeṣe ki n lọ lati fi rin irinajo naa to le ni ẹgberun kilomita ẹgbẹrun lọna mejila.'' Lara awọn ololufẹ rẹ to kii fun iwa akinkanju loju opo Twitter naa ni awọn n gbero lati ṣe iru rẹ. Wọn wa gbadura fun un lati rin irinajo naa laisi ewu abi ijamba ni gbogbo ibi ti o ba n de.Arakunrin ọmọ Naijiria, Kunle Adeyanju ti bẹrẹ igbesẹ lati rin irinajo pẹlu ọkada rẹ lati ilu Ọba wa si ilu Eko.


Wọn wa gbadura fun un lati rin irinajo naa laisi ewu abi ijamba ni gbogbo ibi ti o ba n de.Arakunrin ọmọ Naijiria, Kunle Adeyanju ti bẹrẹ igbesẹ lati rin irinajo pẹlu ọkada rẹ lati ilu Ọba wa si ilu Eko.


Vaginal Health and Sex: Wo ǹkan 21 tó yẹ kí obìnrin mọ̀ nípa ojú abẹ́ rẹ̀, Vagina

Ọpọlọpọ obinrin ni kọ mọ ohun pupo nipa oju abẹ wọn eleyii ti awọn oloyinbo n pe ni Vagina. Ni aye ode oni, awọn obinrin miran ko mọ nipa iyatọ to n de ba oju ara ni oṣooṣu, imọtoto ati ẹya ara naa, ti eleyii si ṣọwọn loju wọn. Awọn onimọ nipa obinrin ti ṣalaye awọn nkan ti yoo ran awọn obinrin lọwọ lati mọ nipa ẹya ara wọn, iyẹn vagina daadaa. Inu ara ni vagina wa, ti o si jẹ egungun bi ẹran to so vulva mọ oju ara obinrin ati ilẹ ọmọ. Vulva lo yẹ ki awọn eniyan ma a pe e ti wọn ba n sọrọ nipa oju abẹ obinrin to wa ni ita. Vulva ọhun lo di iru abẹ, clitoris ati oju ile ọmọ papọ.


Inu ara ni vagina wa, ti o si jẹ egungun bi ẹran to so vulva mọ oju ara obinrin ati ilẹ ọmọ. Vulva lo yẹ ki awọn eniyan ma a pe e ti wọn ba n sọrọ nipa oju abẹ obinrin to wa ni ita. Vulva ọhun lo di iru abẹ, clitoris ati oju ile ọmọ papọ. Òkú obìnrin yìí kan ìlẹ̀kùn pósí gbà-gbà-gbà pé òun ò kú lọ́jọ́ ìsìnkú rẹ̀! Kàyéfì tuntun Ohun ìṣeré abánilòpọ̀ há sójú ara mi, mo kú tán - Obìnrin ológun kan Wo nkan márùn-ún tí o kò mọ̀ nípa ìbálòpọ̀ láàrin tọkọ-taya Wo àwọn ohun mẹ́jọ́ tí àwọn olólùfẹ́ gbọ̀dọ̀ ṣe lẹ́yìn ìbálòpọ̀ Ọmọ orílẹ̀èdè Lebanon tó gba 'One way' l'Eko fi ọkọ̀ fọ́ ẹsẹ̀ obìrin kan Oju abẹ obinrin nita ti wọn n pe ni vulva yẹn gan lo ni awọn agbegbe ti o ma n mu ki ibalopọ dun fun obinrin, ti o si ma n mu ki ara obinrin ji pepe ti wọn ba fi ọwọ kan an lasiko ere ibalopọ.Kii ṣe vagina rẹ lo fi n to bi ko se Urethra Eleyii lo n gbe itọ lati inu ara bladder wa si ode ara. Eleyi le jẹ iyalnu fun ẹ. Awọn kunrin a maa ṣe ẹyọ gba oju ọmọ nkan ọkunrin.


Òkú obìnrin yìí kan ìlẹ̀kùn pósí gbà-gbà-gbà pé òun ò kú lọ́jọ́ ìsìnkú rẹ̀! Kàyéfì tuntun Ohun ìṣeré abánilòpọ̀ há sójú ara mi, mo kú tán - Obìnrin ológun kan Wo nkan márùn-ún tí o kò mọ̀ nípa ìbálòpọ̀ láàrin tọkọ-taya Wo àwọn ohun mẹ́jọ́ tí àwọn olólùfẹ́ gbọ̀dọ̀ ṣe lẹ́yìn ìbálòpọ̀ Ọmọ orílẹ̀èdè Lebanon tó gba 'One way' l'Eko fi ọkọ̀ fọ́ ẹsẹ̀ obìrin kan Oju abẹ obinrin nita ti wọn n pe ni vulva yẹn gan lo ni awọn agbegbe ti o ma n mu ki ibalopọ dun fun obinrin, ti o si ma n mu ki ara obinrin ji pepe ti wọn ba fi ọwọ kan an lasiko ere ibalopọ.Kii ṣe vagina rẹ lo fi n to bi ko se Urethra Eleyii lo n gbe itọ lati inu ara bladder wa si ode ara. Eleyi le jẹ iyalnu fun ẹ. Awọn kunrin a maa ṣe ẹyọ gba oju ọmọ nkan ọkunrin. Awọn obinrin a si maaṣe ẹyọ gba oju ara wọn to wa lati inu ara wọn. Lati iwaju de ẹyin, iho alakọkọ a maa gbe itọ jade wn a si maa pari iṣẹ gba oju nkan ara ọmọ obinrin taa mọ si Vagina to wa loke ile igbẹ wọn. Irun abẹ re lo n ṣiṣẹ fun idabobo awọn ẹya ara abẹ paapaa ki kokoro aifojuri ma ba ko wọ ibẹ.


Awọn obinrin a si maaṣe ẹyọ gba oju ara wọn to wa lati inu ara wọn. Lati iwaju de ẹyin, iho alakọkọ a maa gbe itọ jade wn a si maa pari iṣẹ gba oju nkan ara ọmọ obinrin taa mọ si Vagina to wa loke ile igbẹ wọn. Irun abẹ re lo n ṣiṣẹ fun idabobo awọn ẹya ara abẹ paapaa ki kokoro aifojuri ma ba ko wọ ibẹ. Eleyii ti si mu ki dokita onimọ nipa obinrin, Jen Gunter gba awọn obinrin ni imọran pe ki wọn ṣora lati ma a fa irun abẹ wọn. Ọpọlọpọ obinrin ni kii le sọ jade pe oju abẹ n dun wọn lasiko ibalopọ bio tilẹ jẹpe kii ṣe ohun to yẹ ko waye. Lọ si ọdọ dokita rẹ ti oju abẹ ba n dun ọ lasiko ibalopọ.


Eleyii ti si mu ki dokita onimọ nipa obinrin, Jen Gunter gba awọn obinrin ni imọran pe ki wọn ṣora lati ma a fa irun abẹ wọn. Ọpọlọpọ obinrin ni kii le sọ jade pe oju abẹ n dun wọn lasiko ibalopọ bio tilẹ jẹpe kii ṣe ohun to yẹ ko waye. Lọ si ọdọ dokita rẹ ti oju abẹ ba n dun ọ lasiko ibalopọ. Kí ló fa gbas-gbos láàrín àwọn òṣèrébìnrin méjì, Laide Bakare àti Eniola Badmus? Wo ǹkan mẹ́ta tó n jẹ́ kí abẹ́ obìnrin má a rùn... Awọn onimọ ma n gba awọn obinrin ni imọran pe ki wọn ṣọra lati ma a fi ọṣẹ fọ oju abẹ wọn nitori oju abẹ naa ma n fọ ara rẹ mọ pẹlu awọn omi ti o ma n jade ni oju ara. Lilo ọṣẹ tabi awọn eroja miran lati fi fọ oju ara le fa awọn kokoro aifojuri si ara obinrin Awọn kokoro aifojuri ti obinrin le kagbako rẹ lasiko ibalopọ bi o tilẹ lo roba idabobo ni arun herpes, arun HPV, pubic lice ati molluscum contagiosum.


Kí ló fa gbas-gbos láàrín àwọn òṣèrébìnrin méjì, Laide Bakare àti Eniola Badmus? Wo ǹkan mẹ́ta tó n jẹ́ kí abẹ́ obìnrin má a rùn... Awọn onimọ ma n gba awọn obinrin ni imọran pe ki wọn ṣọra lati ma a fi ọṣẹ fọ oju abẹ wọn nitori oju abẹ naa ma n fọ ara rẹ mọ pẹlu awọn omi ti o ma n jade ni oju ara. Lilo ọṣẹ tabi awọn eroja miran lati fi fọ oju ara le fa awọn kokoro aifojuri si ara obinrin Awọn kokoro aifojuri ti obinrin le kagbako rẹ lasiko ibalopọ bi o tilẹ lo roba idabobo ni arun herpes, arun HPV, pubic lice ati molluscum contagiosum. Nitori pe vulva le kan blocus lasiko ibalopọ eleyii to le fa aisan si ara. Ọpọlọpọ obinrin lo nilo ki o ba wọn ṣere tabi fi ọwọ kan oju ara wọn lasiko ibalopo ki ara wọn le ta giri ki wọn si gbadun ibalopọ nitori awọn miran kii gbadun ibalopọ de ibi gbi ( Climax) lasiko ti ọkunrin ba ki nkan ọmọkunrin bọ oju ara rẹ. Awọn obinrin miran ma n ni iṣoro lasiko ibalopọ bii awọn obinrin ti ko ṣe nkan oṣu mọ tabi obinrin to n fun ọmọ ni ọyan.


Nitori pe vulva le kan blocus lasiko ibalopọ eleyii to le fa aisan si ara. Ọpọlọpọ obinrin lo nilo ki o ba wọn ṣere tabi fi ọwọ kan oju ara wọn lasiko ibalopo ki ara wọn le ta giri ki wọn si gbadun ibalopọ nitori awọn miran kii gbadun ibalopọ de ibi gbi ( Climax) lasiko ti ọkunrin ba ki nkan ọmọkunrin bọ oju ara rẹ. Awọn obinrin miran ma n ni iṣoro lasiko ibalopọ bii awọn obinrin ti ko ṣe nkan oṣu mọ tabi obinrin to n fun ọmọ ni ọyan. Nitori naa o ṣe pataki lati ripe oju abẹ naa ni ororo lasiko ibalopọ ki ohun gbogbo le lọ deede. Awọn dokita ti gba obinrin ni imọran wi pe ki wọn ṣọra fun ibalopọ laarin bi ọsẹ mẹrin si mẹfa lẹyin ti wọn ba bimọ ki oju ara le pada si ipo bi o ṣe yẹ. Iwadii ni awọn egungun to wa ni agbegbe oju ara naa ma n na daradara ti obinrin ba gbadun ibalopọ daadaa, nitori naa ko ni mọ inira lasiko nkan oṣu.Agba n tara ma n ṣakoba fun oju abẹ obinrin.


Nitori naa o ṣe pataki lati ripe oju abẹ naa ni ororo lasiko ibalopọ ki ohun gbogbo le lọ deede. Awọn dokita ti gba obinrin ni imọran wi pe ki wọn ṣọra fun ibalopọ laarin bi ọsẹ mẹrin si mẹfa lẹyin ti wọn ba bimọ ki oju ara le pada si ipo bi o ṣe yẹ. Iwadii ni awọn egungun to wa ni agbegbe oju ara naa ma n na daradara ti obinrin ba gbadun ibalopọ daadaa, nitori naa ko ni mọ inira lasiko nkan oṣu.Agba n tara ma n ṣakoba fun oju abẹ obinrin. Bi obinrin ba ṣe n dagba si, awọn eroja ara to wa ni oju abẹ obinrin ko ni ṣiṣẹ karakara bi ti tẹlẹ mọ. Bakan naa ni nkan oṣu a duro, awọn eroja to n jẹki obinrin loyun ni kiakia naa yoo dopin, paapaa igbadun lasiko ibalopọ. Bi o tile jẹpe idi lo yẹ ki awọn obinrin fi so, awọn ẹlomiran ma n so lati oju ara.


Bi obinrin ba ṣe n dagba si, awọn eroja ara to wa ni oju abẹ obinrin ko ni ṣiṣẹ karakara bi ti tẹlẹ mọ. Bakan naa ni nkan oṣu a duro, awọn eroja to n jẹki obinrin loyun ni kiakia naa yoo dopin, paapaa igbadun lasiko ibalopọ. Bi o tile jẹpe idi lo yẹ ki awọn obinrin fi so, awọn ẹlomiran ma n so lati oju ara. Eleyii to ṣeeṣe ko jẹ nitori ibalopọ, iloyun, ibimọ abi ki ayipada de ba oju abẹ obinrin. Iwadii fihan pe ọtọọtọ ni oju abẹ obinrin ma n run, eleyii to nii ṣe pẹlu ounjẹ ti wọn n jẹ, aṣọ ti wọn n wọ, ilera ara wọn ati omi abẹ to n jade ni ara wọn ti ko ba ni aisan afojuri bii bacteria.Omi to n jade loju ara ma n yatọ lati igba de igbaAsiko ni gbogbo nkan fun awọn obinrin. Asiko ti obinrin ba n ṣe nkan oṣu ma n mu ki ayipada de ba omi oju abẹ obinrin.


Eleyii to ṣeeṣe ko jẹ nitori ibalopọ, iloyun, ibimọ abi ki ayipada de ba oju abẹ obinrin. Iwadii fihan pe ọtọọtọ ni oju abẹ obinrin ma n run, eleyii to nii ṣe pẹlu ounjẹ ti wọn n jẹ, aṣọ ti wọn n wọ, ilera ara wọn ati omi abẹ to n jade ni ara wọn ti ko ba ni aisan afojuri bii bacteria.Omi to n jade loju ara ma n yatọ lati igba de igbaAsiko ni gbogbo nkan fun awọn obinrin. Asiko ti obinrin ba n ṣe nkan oṣu ma n mu ki ayipada de ba omi oju abẹ obinrin. O ma n funfun ni ibẹrẹ oṣu, ti awọ rẹ si le yii pada kuro ni funfun diẹ to ba ti to asiko ti nkan oṣu obinrin bẹrẹ. Ọlọ́run mi ló ní kí n bèèrè fún N310,000 lọ́wọ́ àwọn ọmọ ìjọ mi láti kó wọn lọ sí ọ̀run - Pásítọ̀ Noah Abraham "Ọlọ́pàá ní kí n bọra sílẹ láti mọ bóyá obìnrin ní mí torí mo ní irùngbọ̀n" O dara ki awọn obinrin ṣe ere idaraya paapaa obinrin to ba ṣẹṣẹ bimọ, ere idaraya yii yoo fi aye silẹ fun awọn egungun ara rẹ lati pada si ipo.O ṣe pataki ki o ṣe idaraya yii lasiko to ba n lọ si ile igbọnsẹ- yoo di oju ara rẹ mu fun igba diẹ, ti yoo si ma a mi bakan naa. Eleyii yoo jẹ ki oju ara naa ni okun daradara.


O ma n funfun ni ibẹrẹ oṣu, ti awọ rẹ si le yii pada kuro ni funfun diẹ to ba ti to asiko ti nkan oṣu obinrin bẹrẹ. Ọlọ́run mi ló ní kí n bèèrè fún N310,000 lọ́wọ́ àwọn ọmọ ìjọ mi láti kó wọn lọ sí ọ̀run - Pásítọ̀ Noah Abraham "Ọlọ́pàá ní kí n bọra sílẹ láti mọ bóyá obìnrin ní mí torí mo ní irùngbọ̀n" O dara ki awọn obinrin ṣe ere idaraya paapaa obinrin to ba ṣẹṣẹ bimọ, ere idaraya yii yoo fi aye silẹ fun awọn egungun ara rẹ lati pada si ipo.O ṣe pataki ki o ṣe idaraya yii lasiko to ba n lọ si ile igbọnsẹ- yoo di oju ara rẹ mu fun igba diẹ, ti yoo si ma a mi bakan naa. Eleyii yoo jẹ ki oju ara naa ni okun daradara. Fun ọmọbinrin lati loyun, ẹda ọkunrin gbọdọ lọ si inu ara obinrin eleyii ti yoo muu di ọmọ nibẹ. Ki eleyii file waye, obinrin nilo pH balance 4.5 Awọn oloyinbo ti ni fifọ abẹ iyẹn ''douching'' ma n ṣe akoba fun oju abẹ obinrin ni, ko ni nkan rere kan lati ṣe fun obinrin, aisan lo n fa. Kii ṣe gbogbo obinrin lo ma n gbadun ibalopọ de bi gbi, ti awọn oloyinbo n pe ni ''orgasm'' ti wọn a si ''ejaculate.


Fun ọmọbinrin lati loyun, ẹda ọkunrin gbọdọ lọ si inu ara obinrin eleyii ti yoo muu di ọmọ nibẹ. Ki eleyii file waye, obinrin nilo pH balance 4.5 Awọn oloyinbo ti ni fifọ abẹ iyẹn ''douching'' ma n ṣe akoba fun oju abẹ obinrin ni, ko ni nkan rere kan lati ṣe fun obinrin, aisan lo n fa. Kii ṣe gbogbo obinrin lo ma n gbadun ibalopọ de bi gbi, ti awọn oloyinbo n pe ni ''orgasm'' ti wọn a si ''ejaculate. ''Amọ ti o ba n ''ejaculate'' gẹgẹ bi obinrin o ku oriire.Ti obinrin ba ''ejaculate'', o ma n dabi miliki lo jade ni oju ara ti a si dabi ẹni pe ọrun ni wọn wa nitori igbadun naa, eleyii yatọ si ti obinrin ba n tọ. Ifarajọra to wa ni nkan ọmọkunrin ati ti obinrin Awọn onimọ ni o jọ ara daadaa nitori ẹya ara ti wọn jọ ni bii ''frenulum ati prepuce'' Oju abẹ obinrin ma n yatọ si ara wọn, bi ti awọn kan ṣe wa ni inu, ni ti awọn miran wa ni ita ti o ṣe tete ri.Bakan naa ni aworan ati bi o ṣe tobi si yatọ si ara wọn. Ìgbà mélòó ló yẹ ko máa pàrọ̀ ‘bedsheet’ rẹ?


''Amọ ti o ba n ''ejaculate'' gẹgẹ bi obinrin o ku oriire.Ti obinrin ba ''ejaculate'', o ma n dabi miliki lo jade ni oju ara ti a si dabi ẹni pe ọrun ni wọn wa nitori igbadun naa, eleyii yatọ si ti obinrin ba n tọ. Ifarajọra to wa ni nkan ọmọkunrin ati ti obinrin Awọn onimọ ni o jọ ara daadaa nitori ẹya ara ti wọn jọ ni bii ''frenulum ati prepuce'' Oju abẹ obinrin ma n yatọ si ara wọn, bi ti awọn kan ṣe wa ni inu, ni ti awọn miran wa ni ita ti o ṣe tete ri.Bakan naa ni aworan ati bi o ṣe tobi si yatọ si ara wọn. Ìgbà mélòó ló yẹ ko máa pàrọ̀ ‘bedsheet’ rẹ? Ẹni tí mo máa gbé ìjọba lé lọ́wọ́ rèé - Ààrẹ Buhari Fayemi ní òun ṣetán láti gbéná wojú àwọn alágbára tí kò jẹ́ kí Nàìjíríà tẹ̀síwájú Bí wọ́n ṣe pa Sójà méjì tó ń lọ fún ìgbéyàwó ara wọn ní ìlú Ọlọ́run mi ló ní kí n bèèrè fún N310,000 lọ́wọ́ àwọn ọmọ ìjọ mi láti kó wọn lọ sí ọ̀run - Pásítọ̀ Noah Abraham Awọn onimo ni idi ni yii ti o ma n dabi ẹni pe  awon ọkunrin n kan ẹgbẹ ogiri lasiko ibalopọ laarin ọkunrin ati obinrin. Pink ball tumọ si aibalẹ ara paapaa nkan ọmọkunrin ti ko ba tii ni ibalopọ fun igba pipẹ.Wọn ni kii ṣe ọkunrin nikan lo n koju rẹ, awọn obinrin naa ni tiwọn ni ara.


Ẹni tí mo máa gbé ìjọba lé lọ́wọ́ rèé - Ààrẹ Buhari Fayemi ní òun ṣetán láti gbéná wojú àwọn alágbára tí kò jẹ́ kí Nàìjíríà tẹ̀síwájú Bí wọ́n ṣe pa Sójà méjì tó ń lọ fún ìgbéyàwó ara wọn ní ìlú Ọlọ́run mi ló ní kí n bèèrè fún N310,000 lọ́wọ́ àwọn ọmọ ìjọ mi láti kó wọn lọ sí ọ̀run - Pásítọ̀ Noah Abraham Awọn onimo ni idi ni yii ti o ma n dabi ẹni pe  awon ọkunrin n kan ẹgbẹ ogiri lasiko ibalopọ laarin ọkunrin ati obinrin. Pink ball tumọ si aibalẹ ara paapaa nkan ọmọkunrin ti ko ba tii ni ibalopọ fun igba pipẹ.Wọn ni kii ṣe ọkunrin nikan lo n koju rẹ, awọn obinrin naa ni tiwọn ni ara.


Body odour solution: Wo ǹkan tó ń fa 'body odour' àti bí o ṣè lè ṣẹ́gun rẹ̀

Àwọn onimọ sọ pe ọpọ eeyan lo gbagbọ pe òógùn lo ma n mu ki ara rùn, sugbọn otitọ to wa nibẹ ni pe óògùn ara eniyan kii rùn rara. Oorun ti ko dara ma n wa lati àwọn ẹ̀yà ara bi ẹnu ati awọn ẹ̀yà mii. Ṣùgbọ́n ninu akọsilẹ yii, awọn òórùn to n jade lati awọ ara ni yoo jẹ afojusun wa. Ati bi kokoro aifojuri ṣe ma n jẹyọ ninu óògùn eniyan. Àwọn nkan to ma n fa òórùn ti ko dara 'body odour' ninu ara: Iwe iroyin imọ iṣegun oyinbo, British Medical News Today, sọ pe oorun yii ma n bẹ̀rẹ̀ lasiko ti eeyan ba ṣẹṣẹ n bàlágà, paapaa nitori awọn ayipada to n ba àwọn ẹ̀yà ara. Yatọ si eyi, o ṣe e ṣe ki awọn eeyan to sanra jù ati awọn to ni aisan bi itọ ṣuga ní oorun ti ko dara ninu ara wọn.


Ati bi kokoro aifojuri ṣe ma n jẹyọ ninu óògùn eniyan. Àwọn nkan to ma n fa òórùn ti ko dara 'body odour' ninu ara: Iwe iroyin imọ iṣegun oyinbo, British Medical News Today, sọ pe oorun yii ma n bẹ̀rẹ̀ lasiko ti eeyan ba ṣẹṣẹ n bàlágà, paapaa nitori awọn ayipada to n ba àwọn ẹ̀yà ara. Yatọ si eyi, o ṣe e ṣe ki awọn eeyan to sanra jù ati awọn to ni aisan bi itọ ṣuga ní oorun ti ko dara ninu ara wọn. Oorun buruku ma n jade ni ara nigba ti awọn kokoro aifojuri ba n la orisirisi ipele kọja, lati darí pinpin eroja PROTEIN to wa ninu òógùn, nibi ti o ti n ri oúnjẹ. Dokita Abubakar Mohammed, ti ileewosan Specialist Hospital, Maiduguri, sọ pe àwọn kokoro aifojuri to n gbe nibi to ba tutu ninu ara lo n fa ki òórùn buruku ma jade, kii ṣe óògùn fúnra rẹ. Idi ree ti awọn to ma n làá gùn pupọ ṣe ma n ni 'body odour'.


Oorun buruku ma n jade ni ara nigba ti awọn kokoro aifojuri ba n la orisirisi ipele kọja, lati darí pinpin eroja PROTEIN to wa ninu òógùn, nibi ti o ti n ri oúnjẹ. Dokita Abubakar Mohammed, ti ileewosan Specialist Hospital, Maiduguri, sọ pe àwọn kokoro aifojuri to n gbe nibi to ba tutu ninu ara lo n fa ki òórùn buruku ma jade, kii ṣe óògùn fúnra rẹ. Idi ree ti awọn to ma n làá gùn pupọ ṣe ma n ni 'body odour'. Dokita Mohammed tun sọ pe jíjẹ awọn oúnjẹ bii galiiki, alubosa ati ata, le mu ki eeyan laagun ju bó ṣe yẹ. Bi o ṣe le dena ati ọna abayọ si 'body odour' Ọ̀pọ̀ eeyan ma n ni iriri 'body odour' ni àwọn ẹ̀yà ara wọn ti aṣọ bá bò - eyi to ma n fa óògùn ati ki aṣọ tutu. Dokita Abubakar sọ pe ọkan gboogi lara nkan to n fa "body odour" nìyẹn.


Dokita Mohammed tun sọ pe jíjẹ awọn oúnjẹ bii galiiki, alubosa ati ata, le mu ki eeyan laagun ju bó ṣe yẹ. Bi o ṣe le dena ati ọna abayọ si 'body odour' Ọ̀pọ̀ eeyan ma n ni iriri 'body odour' ni àwọn ẹ̀yà ara wọn ti aṣọ bá bò - eyi to ma n fa óògùn ati ki aṣọ tutu. Dokita Abubakar sọ pe ọkan gboogi lara nkan to n fa "body odour" nìyẹn. Lati dena rẹ, awọn ọna ti awọn onímọ̀ ilera sọ ree: - Wiwẹ pẹlu omi to mọ ati ọṣẹ oloorun didun. Ki eeyan si fọ awọn ibi to le run bii ẹnu, abiya ati abẹ́ daadaa. - Wiwọ aṣọ to mọ- nitori ko si bi eeyan ṣe le wẹ̀ tó, ara rẹ yoo rùn to ba wọ aṣọ to dọti.


Lati dena rẹ, awọn ọna ti awọn onímọ̀ ilera sọ ree: - Wiwẹ pẹlu omi to mọ ati ọṣẹ oloorun didun. Ki eeyan si fọ awọn ibi to le run bii ẹnu, abiya ati abẹ́ daadaa. - Wiwọ aṣọ to mọ- nitori ko si bi eeyan ṣe le wẹ̀ tó, ara rẹ yoo rùn to ba wọ aṣọ to dọti. Paapaa aṣọ bi awọtẹlẹ, pátá, ibọsẹ, sikẹẹti, kọmu ati aṣọ olooru. - Fifa irun ara - Ti irun ba kún ni àwọn ibi kan ninu ara, yoo fa óògùn, eyi to má n pada fi ààyè gba kokoro aifojuri to n fa òórùn buburu ninu ara. Nitori naa lo ṣe yẹ ki o fa irun ni awọn ẹ̀yà ara kan, lati le dena rẹ.


Paapaa aṣọ bi awọtẹlẹ, pátá, ibọsẹ, sikẹẹti, kọmu ati aṣọ olooru. - Fifa irun ara - Ti irun ba kún ni àwọn ibi kan ninu ara, yoo fa óògùn, eyi to má n pada fi ààyè gba kokoro aifojuri to n fa òórùn buburu ninu ara. Nitori naa lo ṣe yẹ ki o fa irun ni awọn ẹ̀yà ara kan, lati le dena rẹ. - Lilo lọfinda - Lilo lọfinda loore-koore, ṣe pataki ninu igbesẹ didena oorun buburu. Yatọ si awọn nkan ti dokita sọ, o tun le lo àwọn nkan bí omi orombo wẹ́wẹ́ (lemon) lati fi òpin si oorun buburu ninu ara rẹ. Fi omi orombo naa pa awọn ibi to ba n run, saaju ki o to wẹ.


- Lilo lọfinda - Lilo lọfinda loore-koore, ṣe pataki ninu igbesẹ didena oorun buburu. Yatọ si awọn nkan ti dokita sọ, o tun le lo àwọn nkan bí omi orombo wẹ́wẹ́ (lemon) lati fi òpin si oorun buburu ninu ara rẹ. Fi omi orombo naa pa awọn ibi to ba n run, saaju ki o to wẹ. O tun le fi alọọmu sinu omi iwẹ rẹ, to ba jẹ pe oorun ara rẹ pọ. Ṣùgbọ́n ti o ba ṣe gbogbo nkan wọn yii, ti oorun naa ko ba dinku tabi lọ patapata, tete lọ ri dokita. Idi ni pe ki eeyan ma laagun ju, ati ki oorun buruku ma jade ninu ara, le jẹ ami aisan bi itọ ṣuga, aisan kíndìnrín, ati bẹẹ bẹẹ lọ.


O tun le fi alọọmu sinu omi iwẹ rẹ, to ba jẹ pe oorun ara rẹ pọ. Ṣùgbọ́n ti o ba ṣe gbogbo nkan wọn yii, ti oorun naa ko ba dinku tabi lọ patapata, tete lọ ri dokita. Idi ni pe ki eeyan ma laagun ju, ati ki oorun buruku ma jade ninu ara, le jẹ ami aisan bi itọ ṣuga, aisan kíndìnrín, ati bẹẹ bẹẹ lọ.


"Mo ní àìsàn Lupus, n kò le bá ọkọ mi lòpọ̀ fún ọdún márùn-ún àkọ́kọ́ lẹ́yìn ìgbeyàwó"

Adura gbogbo ẹda ni pe ka ma se aisan amọ nigba to ba de adura ki ọlọjọ mase de lo ku ta maa gba. Obinrin kan ree, ti a ko fẹ darukọ tabi fi oju rẹ han to ni aisan to maa n mu ki awọn eroja ara maa ba ara wọn ja, eyi ti wọn n pe ni Lupus. Bẹẹ ba gbagbe, gbajumọ osere kan, Kemi Afolabi Adedipe naa kede losu diẹ sẹyin pe oun ni aisan naa, eyi to n ba agọ ara oun ja. Nigba ti wọn n ba BBC Yoruba sọrọ lori aisan naa, obinrin alaisan ọhun ati dokita kan to ni imọ nipa arun ọhun, Hakeem Olaosebikan salaye itu ti aisan naa le fi ẹni to ba mu pa. Ninu alaye obinrin naa, o sọ pe ọdun ti oun se igbeyawo gan ni aisan Lupus yii bẹrẹ, bii iba ati ikọ wiwu si lo ba wọle. O ni oun ko tiẹ tete mọ lara afi igba ti ikọ naa le laleju, ti ayẹwo si fi fidi rẹ mulẹ lẹyin ọdun meji ti oun ti n jẹ irora pe aisan Lupus lo n ba oun finra. O salaye pe oun ko tiẹ kọkọ gbagbọ, ti oun si morile oke okun, ki wn wa sọ pe lootọ ni Lupus wa ni agọ ara oun.


Nigba ti wọn n ba BBC Yoruba sọrọ lori aisan naa, obinrin alaisan ọhun ati dokita kan to ni imọ nipa arun ọhun, Hakeem Olaosebikan salaye itu ti aisan naa le fi ẹni to ba mu pa. Ninu alaye obinrin naa, o sọ pe ọdun ti oun se igbeyawo gan ni aisan Lupus yii bẹrẹ, bii iba ati ikọ wiwu si lo ba wọle. O ni oun ko tiẹ tete mọ lara afi igba ti ikọ naa le laleju, ti ayẹwo si fi fidi rẹ mulẹ lẹyin ọdun meji ti oun ti n jẹ irora pe aisan Lupus lo n ba oun finra. O salaye pe oun ko tiẹ kọkọ gbagbọ, ti oun si morile oke okun, ki wn wa sọ pe lootọ ni Lupus wa ni agọ ara oun. Ninu ọrọ rẹ, obinrin alaisan Lupus naa ni orisirisi ẹya ara ni Lupus maa n kọju ija si nitori o le ba oju ati awọ ara jẹ. Amọ o ni niti oun, ẹdọ fooro oun lo kọkọ nawọ gan, ti oun yoo si wukọ awule tọntọ, ti awọ ara oun gan ko si bọ lọwọ rẹ. O fikun pe aisan naa ni irora pupọ to si dabi ki oun lọ pokunso lati bọ lọwọ rẹ, ti oun si nilo lati fi isẹ oojọ oun silẹ nitori aisan naa.


Ninu ọrọ rẹ, obinrin alaisan Lupus naa ni orisirisi ẹya ara ni Lupus maa n kọju ija si nitori o le ba oju ati awọ ara jẹ. Amọ o ni niti oun, ẹdọ fooro oun lo kọkọ nawọ gan, ti oun yoo si wukọ awule tọntọ, ti awọ ara oun gan ko si bọ lọwọ rẹ. O fikun pe aisan naa ni irora pupọ to si dabi ki oun lọ pokunso lati bọ lọwọ rẹ, ti oun si nilo lati fi isẹ oojọ oun silẹ nitori aisan naa. Arabinrin naa ni ọpẹlọpẹ adura ni oun fi bimọ kan soso ti oun bi nitori pe aisan Lupus maa n jo oyun mu ni. Idi si ree, to fi ni awọn dokita gba oun ati ọkọ oun nimọran lati mase sun mọ ara awọn, titi di ẹyin ọdun marun. Asiko naa si ni oun bi ọmọ kan soso ti oun bi naa pẹlu ẹbẹadura ati atilẹyin ọkọ oun, to si n mọ riri awn obi ati ọkọ rẹ fun atilyin wọn.


Arabinrin naa ni ọpẹlọpẹ adura ni oun fi bimọ kan soso ti oun bi nitori pe aisan Lupus maa n jo oyun mu ni. Idi si ree, to fi ni awọn dokita gba oun ati ọkọ oun nimọran lati mase sun mọ ara awọn, titi di ẹyin ọdun marun. Asiko naa si ni oun bi ọmọ kan soso ti oun bi naa pẹlu ẹbẹadura ati atilẹyin ọkọ oun, to si n mọ riri awn obi ati ọkọ rẹ fun atilyin wọn. Arabinrin naa gba gba awọn to ni aisan naa nimọran pe Lupus see wo amọ ko le san patapata ninu agọ ara ni, ti wn si nilo ifẹ ati iranwọ ẹbi wn lati gbe ile aye. Nigba to n ba wa sọrọ, dokita Olaosebikan to nimọ nipa arun Lupus salaye pe obinrin ni arun naa maa n ba finra julọ ju awọn ọkunrin lọ. Dokita ni awọn mọge ti wọn wa ni ọjọ ori ọdun mejidinlogun siwaju si lo saba maa n ni arun Lupus julọ.


Arabinrin naa gba gba awọn to ni aisan naa nimọran pe Lupus see wo amọ ko le san patapata ninu agọ ara ni, ti wn si nilo ifẹ ati iranwọ ẹbi wn lati gbe ile aye. Nigba to n ba wa sọrọ, dokita Olaosebikan to nimọ nipa arun Lupus salaye pe obinrin ni arun naa maa n ba finra julọ ju awọn ọkunrin lọ. Dokita ni awọn mọge ti wọn wa ni ọjọ ori ọdun mejidinlogun siwaju si lo saba maa n ni arun Lupus julọ. O salaye pe lara awọn ohun ta fi le mọ Lupus ni ara gbigbona, keeyan maa laagun pupọ ati ikọ hihu. O wa gba awọn ẹbi awọn to ba ni arun naa nimọran lati sugba wọn nitori wn nilo ifẹ ati iranwọ lati ọdọ ẹbi wọn.


O salaye pe lara awọn ohun ta fi le mọ Lupus ni ara gbigbona, keeyan maa laagun pupọ ati ikọ hihu. O wa gba awọn ẹbi awọn to ba ni arun naa nimọran lati sugba wọn nitori wn nilo ifẹ ati iranwọ lati ọdọ ẹbi wọn.


Sex Addiction: Mò ń ba obìnrin mẹ́fà dọ́rẹ̀ ìbálopọ̀ lẹ́ẹ̀kàn ṣoṣo pẹ̀lú aṣẹ́wó mẹ́ta láàrìn ọ̀ṣẹ̀ kan

Awọn eniyan kan ti sọ iriri wọn fun BBC lori bi awọn ko ṣe le ṣe lai ni ibalopọ ati ohun to faa. Arabinrin Neila to sọ iriri rẹ ni Ilẹ Gẹẹsi ni oun ṣiṣẹ ni ileeṣẹ to jẹ kiki da ọkunrin ti oun si rii ti awọn eniyan yoo ṣi ẹrọ wọn lati maa wo fiimu ibalopọ (pornography) lori ẹrọ kọmputa laibikita ẹni to n wo o. Neila ni o kọkọ dabi irira loju oun pẹlu bi awọn ọkunrin wọnyii ṣe n ṣe, ti ko si ba oun lara mu amọ oun ko fẹ fi iṣẹ naa silẹ nitori owo ti oun mu wọle ni abẹle. Nitori naa ni oun ṣe bẹrẹ si ni wo fiimu agbelewo ibalopo nitori ki oun ma baa sọrọ lori awọn to n wo o ni ọfiisi. Amọ ki o to pẹ, o ti di baraku fun Neila ti ko si lee sọ fun mọlẹbi rẹ kankan nitori idile to ti jade wa. ''Ojoojumọ ero ọkan mi ni bi maa ṣe de ile lati lọ wo fiimu ibalopo ti yoo mumi bẹrẹ si ni fi ọwọ kan ara mi titi ara mi yoo fi walẹ'.' Diẹdiẹ ni o ma n kọkọ bẹrẹ.


Amọ ki o to pẹ, o ti di baraku fun Neila ti ko si lee sọ fun mọlẹbi rẹ kankan nitori idile to ti jade wa. ''Ojoojumọ ero ọkan mi ni bi maa ṣe de ile lati lọ wo fiimu ibalopo ti yoo mumi bẹrẹ si ni fi ọwọ kan ara mi titi ara mi yoo fi walẹ'.' Diẹdiẹ ni o ma n kọkọ bẹrẹ. Ara rẹ yoo wa lọna fun ibalopọ, nigba naa ni ẹni naa yo ṣi ẹrọ rẹ ti gbogbo ẹya ara rẹ yoo si wa lati wo o. Gbogbo ọkan rẹ yoo wa nibẹ ki ẹni naa to bẹrẹ si ni fi ọwọ kan ara rẹ, titi ti yoo fi de opin ibalopọ naa. ''Gbogbo akoko ti yoo gba lati ṣe eyi ko ju iṣẹju marun un si mẹwaa lọ, ti ẹni naa yoo si bẹrẹ si ni wa ọna lati jẹ ki oun pẹ nidi fifi ọwọ kan ara rẹ naa''. ''Eyi tun mọ si pe oun wo fiimu ibalọpọ yii bi wakati meji si mẹta ni ojojumọ laarin ọṣẹ kan.'' ''O ṣe ni laanu pe ko lee ṣe laini ibalopọ, ti ẹni naa yoo si maa wo orisirisi amọ ko ni to fun un mọ.''


Ara rẹ yoo wa lọna fun ibalopọ, nigba naa ni ẹni naa yo ṣi ẹrọ rẹ ti gbogbo ẹya ara rẹ yoo si wa lati wo o. Gbogbo ọkan rẹ yoo wa nibẹ ki ẹni naa to bẹrẹ si ni fi ọwọ kan ara rẹ, titi ti yoo fi de opin ibalopọ naa. ''Gbogbo akoko ti yoo gba lati ṣe eyi ko ju iṣẹju marun un si mẹwaa lọ, ti ẹni naa yoo si bẹrẹ si ni wa ọna lati jẹ ki oun pẹ nidi fifi ọwọ kan ara rẹ naa''. ''Eyi tun mọ si pe oun wo fiimu ibalọpọ yii bi wakati meji si mẹta ni ojojumọ laarin ọṣẹ kan.'' ''O ṣe ni laanu pe ko lee ṣe laini ibalopọ, ti ẹni naa yoo si maa wo orisirisi amọ ko ni to fun un mọ.'' ''Nitori naa ẹni naa yoo bẹrẹ si ni wo eleyii to wu u, to fi mọ ibalopọ laarin akọ si abo, abo si abo, ibalopọ pẹlu ọpọlọpọ eniyan''. ''Ibẹru de fun mi nigba ti mo bẹrẹ si ni wo fiimu ibalopọ ti wọn ti n fi iya jẹ obinrin lasiko ibalopọ''. Neila ni eleyii ko jẹ ki oun dọrẹ pẹlu ẹnikẹni nitori ko si ẹni to lee tẹ oun lọrun, gbogbo eniyan ni ko mọ ọ ṣe tabi pe ni oju rẹ.


''Nitori naa ẹni naa yoo bẹrẹ si ni wo eleyii to wu u, to fi mọ ibalopọ laarin akọ si abo, abo si abo, ibalopọ pẹlu ọpọlọpọ eniyan''. ''Ibẹru de fun mi nigba ti mo bẹrẹ si ni wo fiimu ibalopọ ti wọn ti n fi iya jẹ obinrin lasiko ibalopọ''. Neila ni eleyii ko jẹ ki oun dọrẹ pẹlu ẹnikẹni nitori ko si ẹni to lee tẹ oun lọrun, gbogbo eniyan ni ko mọ ọ ṣe tabi pe ni oju rẹ. Lẹyin naa ni Neila kuro ni ilu ibẹ ti o si kẹkọ lati maa danilẹkọ lọna ati ran awọn miran lọwọ. Ajọ Iṣọkan Agbaye (WHO) ti sọ di mimọ pe awọn kan wa ti wọn ko lee da ara wọn duro lai ni ibalopọ (Compulsive Sexual Behaviour Disorder). Ajọ to n risi ọrọ eto ilera ni Ilẹ Gẹẹsi (NHS) ko ri ibalopọ to ti di baraku gẹgẹ bi aisan.


Lẹyin naa ni Neila kuro ni ilu ibẹ ti o si kẹkọ lati maa danilẹkọ lọna ati ran awọn miran lọwọ. Ajọ Iṣọkan Agbaye (WHO) ti sọ di mimọ pe awọn kan wa ti wọn ko lee da ara wọn duro lai ni ibalopọ (Compulsive Sexual Behaviour Disorder). Ajọ to n risi ọrọ eto ilera ni Ilẹ Gẹẹsi (NHS) ko ri ibalopọ to ti di baraku gẹgẹ bi aisan. O ni aisan baraku nii se pẹlu tita ayo, oogun oloro, oti mimu (gambling, drugs, alcohol) ati oogun to n jẹ Nicotine. Awọn ileewosan ni Ilẹ Gẹẹsi ni ẹgbẹgbẹrun awọn eniyan lo n wa si ọdọ wọn fun iranwọ ni ọdọọdun. Ọkunrin miran to sọ iriri rẹ, Paul ni ọgbọn ọdun ṣẹyin nigba to wa ni fasiti ni oun ti bẹrẹ.


O ni aisan baraku nii se pẹlu tita ayo, oogun oloro, oti mimu (gambling, drugs, alcohol) ati oogun to n jẹ Nicotine. Awọn ileewosan ni Ilẹ Gẹẹsi ni ẹgbẹgbẹrun awọn eniyan lo n wa si ọdọ wọn fun iranwọ ni ọdọọdun. Ọkunrin miran to sọ iriri rẹ, Paul ni ọgbọn ọdun ṣẹyin nigba to wa ni fasiti ni oun ti bẹrẹ. O ni ọrẹbinrin ti wọn ni ifẹ ara wọn amọ sadede ni ifẹ rẹ ko to oun mọ ti o si bẹrẹ si ni lọ si ile asẹwo. Lẹyin ọṣẹ diẹ ni o di baraku to si bẹrẹ si ni dọrẹ ibalopọ pẹlu bii obinrin mẹfa lẹẹkan naa, ti a si tun lọ si ọdọ awọn oni owo nọọbi bi mẹta laarin ọṣẹ. Lasiko to n gbiyanju lati


O ni ọrẹbinrin ti wọn ni ifẹ ara wọn amọ sadede ni ifẹ rẹ ko to oun mọ ti o si bẹrẹ si ni lọ si ile asẹwo. Lẹyin ọṣẹ diẹ ni o di baraku to si bẹrẹ si ni dọrẹ ibalopọ pẹlu bii obinrin mẹfa lẹẹkan naa, ti a si tun lọ si ọdọ awọn oni owo nọọbi bi mẹta laarin ọṣẹ. Lasiko to n gbiyanju lati


Ondo School Bus Fire: Bàbá ọ̀kan lára akẹ́kọ̀ọ́ tó kú ní òun ti rí ìṣẹ̀lẹ̀ náà saájú lójúràn, òun sì gbàdúrà si

Meji ninu awọn akẹkọ to wa ninu ọkọ bọọsi ile-iwe to jona lọjọ iṣẹgun nilu Akungba-Akoko nipinlẹ Ondo lo ti padanu ẹmi wọn. Awọn akẹkọ ọun ti wọn jẹ mọkandinlogoji, ni ẹyọ meji pere ninu wọn, ko ni ipalara kankan ninu ijamba ina naa ni bi wọn ṣe gba oju ferese jade. Pupọ lara wọn ti ina naa mu kọja ala, ni wọn ko lọ ile iwosan ijọba apapọ to wa nilu Ọwọ, tawọn to ku si n gba itọju nilu Akungba. BBc Yoruba de ilu Akungba akoko, nibi ti isẹlẹ naa ti waye, bi eeyan ba si jẹ ori ahun, yoo sunkun nipa ọsẹ ti ijamba naa se. Ọpọlọpọ awọn idile to ni ọmọ ninu ọkọ ile ẹkọ to jona naa ni ibanujẹ ti gba ọkan wọn, paapaa awọn to padanu ọmọ wọn. Koda, awọn obi tawọn ọmọ wọn gan fara pa wa ninu iporuru ọkan, ti ohun gbogbo si doju de fun wọn.


BBc Yoruba de ilu Akungba akoko, nibi ti isẹlẹ naa ti waye, bi eeyan ba si jẹ ori ahun, yoo sunkun nipa ọsẹ ti ijamba naa se. Ọpọlọpọ awọn idile to ni ọmọ ninu ọkọ ile ẹkọ to jona naa ni ibanujẹ ti gba ọkan wọn, paapaa awọn to padanu ọmọ wọn. Koda, awọn obi tawọn ọmọ wọn gan fara pa wa ninu iporuru ọkan, ti ohun gbogbo si doju de fun wọn. Awọn obi tawọn ọmọ wọn fori sọta isẹlẹ naa, to ba BBC Yoruba sọrọ wa n tara poro nipa ipo irora tawọn ọmọde naa wa. Alufa John Oluwaseun, ti ọkan lara awọn ọmọ rẹ meji to wa ninu ọkọ naa padanu ẹmi rẹ wipe oun nigbagbọ pe amuwa Ọlọrun ni. Oluwaseun ni oun ti ri ijamba naa lojuran,  ti oun si pe fun adura tako irufẹ iṣẹlẹ laabi bẹẹ.


Awọn obi tawọn ọmọ wọn fori sọta isẹlẹ naa, to ba BBC Yoruba sọrọ wa n tara poro nipa ipo irora tawọn ọmọde naa wa. Alufa John Oluwaseun, ti ọkan lara awọn ọmọ rẹ meji to wa ninu ọkọ naa padanu ẹmi rẹ wipe oun nigbagbọ pe amuwa Ọlọrun ni. Oluwaseun ni oun ti ri ijamba naa lojuran,  ti oun si pe fun adura tako irufẹ iṣẹlẹ laabi bẹẹ. O fikun pe ọmọ oun to jẹ ọmọ ọdun mẹta to padanu ẹmi rẹ lọjọ keji ti wọn gbe de ile iwosan nilu Ọwọ, lakoko ti wọn n gbiyanju lati ṣe iṣẹ abẹ fun, ni wọn ti sinku rẹ. Ọmọ ọmọ mi mẹrin lo fara pa ninu ijamba bọọsi ileẹkọ to jona, inu iporuru ọna la wa: Alagba Oloke Festus, nigba to n ba BBC Yoruba sọrọ ni mẹrin ninu awọn ọmọ-ọmọ oun lo farapa ninu iṣẹlẹ naa. O ni oun wa n gbadura kikan kikan wipe ki Ọlọrun mu wọn lara da.


O fikun pe ọmọ oun to jẹ ọmọ ọdun mẹta to padanu ẹmi rẹ lọjọ keji ti wọn gbe de ile iwosan nilu Ọwọ, lakoko ti wọn n gbiyanju lati ṣe iṣẹ abẹ fun, ni wọn ti sinku rẹ. Ọmọ ọmọ mi mẹrin lo fara pa ninu ijamba bọọsi ileẹkọ to jona, inu iporuru ọna la wa: Alagba Oloke Festus, nigba to n ba BBC Yoruba sọrọ ni mẹrin ninu awọn ọmọ-ọmọ oun lo farapa ninu iṣẹlẹ naa. O ni oun wa n gbadura kikan kikan wipe ki Ọlọrun mu wọn lara da. O ṣalaye pe ọkan lara awọn ọmọ naa to farapa julọ wa nile iwosan nilu Ọwọ, tawọn mẹta toku si n gba itọju nilana ibilẹ nilu Akungba. Alagba Oloke fikun pe ninu iporuuru ọkan ni oun ati awọn mọlẹbi oun wa lati igba ti iṣẹlẹ naa ti ṣẹ. Omidan Eunice Onigiobi ti iṣẹlẹ naa soju rẹ ṣalaye fun BBC Yoruba pe awọn ara adugbo ni wọn sa gbogbo ipa wọn lati doola ẹmi awọn ọmọde naa.


O ṣalaye pe ọkan lara awọn ọmọ naa to farapa julọ wa nile iwosan nilu Ọwọ, tawọn mẹta toku si n gba itọju nilana ibilẹ nilu Akungba. Alagba Oloke fikun pe ninu iporuuru ọkan ni oun ati awọn mọlẹbi oun wa lati igba ti iṣẹlẹ naa ti ṣẹ. Omidan Eunice Onigiobi ti iṣẹlẹ naa soju rẹ ṣalaye fun BBC Yoruba pe awọn ara adugbo ni wọn sa gbogbo ipa wọn lati doola ẹmi awọn ọmọde naa. Onigiobi ni se lawọn fọ awọn ferese ọkọ ọun lati le tete ri awọn ọmọ naa yọ lakoko ti ọkọ ọun n jona bo ṣe jẹ pẹ ọpọ awọn ọmọ naa ni gbogbo aṣọ wọn ti jona, ti ara wọn si n ṣi mọ awọn eeyan lọwọ. BBC Yoruba kan si ileesẹ ọlọpaa Akungba Akoko nibi ti wọn gbe ajoku ọkọ naa si, a si ri pe gbogbo inu ọkọ ọhun lo fẹ ẹ jona tan. Koda a foju wa ri diẹ lara bata awọn akẹkọ naa, to si wa ninu mọto naa.


Onigiobi ni se lawọn fọ awọn ferese ọkọ ọun lati le tete ri awọn ọmọ naa yọ lakoko ti ọkọ ọun n jona bo ṣe jẹ pẹ ọpọ awọn ọmọ naa ni gbogbo aṣọ wọn ti jona, ti ara wọn si n ṣi mọ awọn eeyan lọwọ. BBC Yoruba kan si ileesẹ ọlọpaa Akungba Akoko nibi ti wọn gbe ajoku ọkọ naa si, a si ri pe gbogbo inu ọkọ ọhun lo fẹ ẹ jona tan. Koda a foju wa ri diẹ lara bata awọn akẹkọ naa, to si wa ninu mọto naa. Ẹwẹ, oludasilẹ ileewe ọhun, ọgbẹni Hope Akadiri ati dẹrẹba ọkọ naa ni iwadi fihan pe wọn wa nihamọ awọn agbofinro latigba ti iṣẹlẹ naa ti ṣẹ. Alukoro ileesẹ ọlọpa nipinlẹ Ondo, arabirin Funmilayo Odunlami ni irin-ajo rẹ ko jẹ ko le ba ileeṣẹ iroyin BBC Yoruba sọrọ lakoko abẹwo si ọfiisi rẹ. Saaju la ti mu iroyin wa fun yin pe o kere tan, awọn akẹkọọ bii mẹẹdogun lo fara pa yanna yanna, ti ẹmi akẹkọọ kan si bọ sinu isẹlẹ ijamba ina kan to waye nilu Akungba Akoko, nipinlẹ Ondo.


Ẹwẹ, oludasilẹ ileewe ọhun, ọgbẹni Hope Akadiri ati dẹrẹba ọkọ naa ni iwadi fihan pe wọn wa nihamọ awọn agbofinro latigba ti iṣẹlẹ naa ti ṣẹ. Alukoro ileesẹ ọlọpa nipinlẹ Ondo, arabirin Funmilayo Odunlami ni irin-ajo rẹ ko jẹ ko le ba ileeṣẹ iroyin BBC Yoruba sọrọ lakoko abẹwo si ọfiisi rẹ. Saaju la ti mu iroyin wa fun yin pe o kere tan, awọn akẹkọọ bii mẹẹdogun lo fara pa yanna yanna, ti ẹmi akẹkọọ kan si bọ sinu isẹlẹ ijamba ina kan to waye nilu Akungba Akoko, nipinlẹ Ondo. Ijamba ina ọhun waye nigba ti ọkọ ile ẹkọ wọn, to n ko awọn ọmọ naa ninu ile wọn lọ sile ẹkọ, sadede gbina lojiji. Deede aago mẹjọ aarọ ni isẹlẹ naa waye laarọ ọjọ Isẹgun, orukọ ile ẹkọ to ni ọkọ naa ni Hope of Tomorrow Academy. Akẹkọọ̀ọ to jade laye naa ni wọn lo jalaisi nitori pe wọn tete gbe pada lọ sile ni kete ti ijamba naa waye.


Ijamba ina ọhun waye nigba ti ọkọ ile ẹkọ wọn, to n ko awọn ọmọ naa ninu ile wọn lọ sile ẹkọ, sadede gbina lojiji. Deede aago mẹjọ aarọ ni isẹlẹ naa waye laarọ ọjọ Isẹgun, orukọ ile ẹkọ to ni ọkọ naa ni Hope of Tomorrow Academy. Akẹkọọ̀ọ to jade laye naa ni wọn lo jalaisi nitori pe wọn tete gbe pada lọ sile ni kete ti ijamba naa waye. Awọn eeyan ti isẹlẹ ijamba ina naa soju wọn ni awakọ mọto naa lo n ko awọn akẹkọọ yii ni ọkọọkan ninu ile wọn. Amọ wọn ni sadede ni ina sẹyọ lara ọkọ ile ẹkọ naa, ti eefin dudu si gba adugbo ti isẹlẹ ọhun ti waye kan. Eefin yii gan lo pe akiyesi ọpọ eeyan sibi isẹlẹ naa, ti wọn si ri pe awọn ogo wẹẹrẹ ni isẹlẹ naa kan. Bi ijamba ina naa si ti bẹrẹ ninu ọkọ ọhun, gbogbo iyanju awọn aladugbo lati silẹkun mọto naa lo ja si pabo nitori wọn ti ti ilkun naa pa mọ awọn akẹkọọ ọhun. Ọpẹlọpẹ awọn ara adugbo naa to tete fọ gilaasi ẹyin ọkọ naa lati ko awọn akkọ naa sita, bibẹẹkọ ijamba naa ko ba gba ẹmi pupọ lọ.


Awọn eeyan ti isẹlẹ ijamba ina naa soju wọn ni awakọ mọto naa lo n ko awọn akẹkọọ yii ni ọkọọkan ninu ile wọn. Amọ wọn ni sadede ni ina sẹyọ lara ọkọ ile ẹkọ naa, ti eefin dudu si gba adugbo ti isẹlẹ ọhun ti waye kan. Eefin yii gan lo pe akiyesi ọpọ eeyan sibi isẹlẹ naa, ti wọn si ri pe awọn ogo wẹẹrẹ ni isẹlẹ naa kan. Bi ijamba ina naa si ti bẹrẹ ninu ọkọ ọhun, gbogbo iyanju awọn aladugbo lati silẹkun mọto naa lo ja si pabo nitori wọn ti ti ilkun naa pa mọ awọn akẹkọọ ọhun. Ọpẹlọpẹ awọn ara adugbo naa to tete fọ gilaasi ẹyin ọkọ naa lati ko awọn akkọ naa sita, bibẹẹkọ ijamba naa ko ba gba ẹmi pupọ lọ. Alukoro fun ileesẹ ọlọpaa nipinlẹ Ondo, Funmilayo Odunlami ti wa fi idi isẹlẹ naa mulẹ. Odunlami ni wọn ti ko awọn akẹkọọ to lugbadi ijamba naa lọ sule iwosan fun itọju to peye.


Alukoro fun ileesẹ ọlọpaa nipinlẹ Ondo, Funmilayo Odunlami ti wa fi idi isẹlẹ naa mulẹ. Odunlami ni wọn ti ko awọn akẹkọọ to lugbadi ijamba naa lọ sule iwosan fun itọju to peye.


Seye Malaolu: Bí mo ṣe rí àgbára ẹ̀jẹ̀ tó kúnlẹ̀, mò ń bèrè pé ṣé wọ́n pa Turkey níbí ni, àṣé...

"Titi to fi de oju mi ni afẹfẹ inu Taya náà fa yọ, "artificial ni wọn gbe sibẹ bayii, koda ninu ẹyin oju keji, ida mẹẹdogun ninu ọgọrun nikan ni mo fi n riran". Ifarapa ati ipadanu ti baale ile ati ọmọ rẹ ni ko ṣee fẹnu sọ latari taya ọkọ Tirela kan to ta pau mọ awọn mejeji lọwọ lasiko ti wọn n ṣiṣẹ lori rẹ. Ọjọ́ burúkú èṣù gbomimu ni ọjọ ti iṣẹlẹ yii ṣẹlẹ ninu oṣu Kọkanla ọdun 2019 fun idile arakunrin Seye Malaolu ti wọn n gbe nilu Abeokut, ipinlẹ Ogun. Ninu ifọrọwanilẹnuwo pẹlu BBC Yoruba, ati baba ati ọmọ ṣalaye bi ile aye wọn ṣe di omii porogodo ati titi ayeraye. "Táyà tírélà tó ta pàù lójijì lo fọ mi loju, di mi leti, o tun ge apa èmi àti ọmọ mi" Ìjọba pàṣẹ fún àwọn iléeṣẹ́ ìbánisọ̀rọ̀ láti fi òfin de ìpè lórí fóònù àwọn tí kò so NIN mọ́ nọ́mbà wọn A máa ń lọ yọjú wo Yinka Quadri tó bá ń ṣe fíìmù ládùúgbò wa - Ẹ wo bí Dejo Tunfulu ṣe bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ Tíátà Ǹkan ọmọkùnrin rẹ ńgbálẹ̀ kiri, gbogbo ìlú ló wà fún; Gbas gbos tún bẹ̀rẹ̀ láàrin Tontoh dike àti olólùfẹ́ rẹ̀ Olaiya Igwe ló wá ra epo níbi tí mo ti ń di "nussle" epo mú mo bá bẹ́ mọ́ ọ́, bí ayé mi ṣe yí padà di òṣèré fíìmù rèé "Oju kan naa ti mo gbọwọ si lara taya tirela yẹn ni ọmọ mi naa gbe ọwọ si afi gbàùù taa gbọ́, mi o mọ ibi ti mo wa mọ". Yatọ fun Seye, ọmọ rẹ naa to jẹ ọmọ ọdun mẹrindinlogun Fisayo naa kagbako iṣẹlẹ ti awọn mejeji ni awọn ko le gbagbe laelae.


Ninu ifọrọwanilẹnuwo pẹlu BBC Yoruba, ati baba ati ọmọ ṣalaye bi ile aye wọn ṣe di omii porogodo ati titi ayeraye. "Táyà tírélà tó ta pàù lójijì lo fọ mi loju, di mi leti, o tun ge apa èmi àti ọmọ mi" Ìjọba pàṣẹ fún àwọn iléeṣẹ́ ìbánisọ̀rọ̀ láti fi òfin de ìpè lórí fóònù àwọn tí kò so NIN mọ́ nọ́mbà wọn A máa ń lọ yọjú wo Yinka Quadri tó bá ń ṣe fíìmù ládùúgbò wa - Ẹ wo bí Dejo Tunfulu ṣe bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ Tíátà Ǹkan ọmọkùnrin rẹ ńgbálẹ̀ kiri, gbogbo ìlú ló wà fún; Gbas gbos tún bẹ̀rẹ̀ láàrin Tontoh dike àti olólùfẹ́ rẹ̀ Olaiya Igwe ló wá ra epo níbi tí mo ti ń di "nussle" epo mú mo bá bẹ́ mọ́ ọ́, bí ayé mi ṣe yí padà di òṣèré fíìmù rèé "Oju kan naa ti mo gbọwọ si lara taya tirela yẹn ni ọmọ mi naa gbe ọwọ si afi gbàùù taa gbọ́, mi o mọ ibi ti mo wa mọ". Yatọ fun Seye, ọmọ rẹ naa to jẹ ọmọ ọdun mẹrindinlogun Fisayo naa kagbako iṣẹlẹ ti awọn mejeji ni awọn ko le gbagbe laelae. Fisayo naa ṣalaye bo ṣe ranti bi iṣẹlẹ naa ṣe ṣẹlẹ ati titi wọn fi ge ọwọ oun ati baba rẹ ti ẹsẹ oun funrarẹ si ti di kọndẹ. Ọ̀nà kan dí, ọ̀nà míì ṣí lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀! Imáàmù táwọ́n aláṣẹ́ dá dúró ti ríṣẹ́ míì tó ta lẹ́nu "Mo sá fún oògùn owó, igbó mímu, mo tún ní sùúrù fún ọdún 15 kí n tó di olókìkí" Hafsat Abiola-Costello, o tàbùku àwa táa dìbò fún bàbá rẹ̀ pẹ̀lú bóo ṣé ṣàfiwé Yahaya Bello àti MKO BBC Africa Eye díbọ́n bíi ọmọ ìjọ, àṣírí àwọn Pásítọ̀ èké nílẹ̀ yìí tú sí wa lọ́wọ́ Wọn jọ ṣalaye bi eeyan kan ṣe gbe taya ọkọ Tirela wa fun wọn lati tun tun ṣe ati bi awọn dokita ṣe ge ọwọ awọn mejeji.


Fisayo naa ṣalaye bo ṣe ranti bi iṣẹlẹ naa ṣe ṣẹlẹ ati titi wọn fi ge ọwọ oun ati baba rẹ ti ẹsẹ oun funrarẹ si ti di kọndẹ. Ọ̀nà kan dí, ọ̀nà míì ṣí lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀! Imáàmù táwọ́n aláṣẹ́ dá dúró ti ríṣẹ́ míì tó ta lẹ́nu "Mo sá fún oògùn owó, igbó mímu, mo tún ní sùúrù fún ọdún 15 kí n tó di olókìkí" Hafsat Abiola-Costello, o tàbùku àwa táa dìbò fún bàbá rẹ̀ pẹ̀lú bóo ṣé ṣàfiwé Yahaya Bello àti MKO BBC Africa Eye díbọ́n bíi ọmọ ìjọ, àṣírí àwọn Pásítọ̀ èké nílẹ̀ yìí tú sí wa lọ́wọ́ Wọn jọ ṣalaye bi eeyan kan ṣe gbe taya ọkọ Tirela wa fun wọn lati tun tun ṣe ati bi awọn dokita ṣe ge ọwọ awọn mejeji. Nibayii, titi de oju, eti ati ẹsẹ ni iṣẹlẹ ọhun ti pa lara ti seye si ni awọn ti na owo to le ni Miliọnu meje lori itọju toun ti gbogbo dukia ti wọn ti ta to si jẹ pe itọju ara wọn ṣi n tẹsiwaju.


Nibayii, titi de oju, eti ati ẹsẹ ni iṣẹlẹ ọhun ti pa lara ti seye si ni awọn ti na owo to le ni Miliọnu meje lori itọju toun ti gbogbo dukia ti wọn ti ta to si jẹ pe itọju ara wọn ṣi n tẹsiwaju.


Oluyemisi Orisabiyi: Ẹ̀ẹ̀mẹta péré làwọn òṣìṣẹ́ KAI bẹ̀ mí wò, mo kọ̀wé sí wọn lái rí èsì

Adura ti ọpọ ẹda maa n gba lojoojumọ to ba n jade lọ ni pe ka ma rin arinfẹsẹsi, ka ma ko ijamba lẹnu irinajo wa. Amọ ni ọjọ ti ijamba yoo ba waye, gaga ni ara ẹda maa n ya. Ọjọ si ni ọjọ kan ninu osu kẹwa ọdun to kọja nigba ti alagba Oluyemisi Orisabiyi jade amọ to sadede ko agbako ijamba lojiji. Lati igba naa si ni ara ko ti rọ okun, rọ adiẹ fun baba naa tii se ẹni ọdun mẹrinlelaadọrin pẹlu awọn eeyan to n se itọju wọn. Nigba to n ba BBC Yoruba sọrọ nipa ipo to n la kọja, Orishabiyi ni aburo iyawo oun ni ọkọ rẹ ku, ti oun si ni ki oun lọ ki wọn ku ara fẹra ku. O ni bi oun se n sọda titi marose Oshodi si Abule Egba ni adugbo Iyana Ipaja, ti oun si de opopona ti wọn ya sọtọ fun ọkọ bọọsi ijọba, ni mọto tẹ ẹsẹ oun.


Lati igba naa si ni ara ko ti rọ okun, rọ adiẹ fun baba naa tii se ẹni ọdun mẹrinlelaadọrin pẹlu awọn eeyan to n se itọju wọn. Nigba to n ba BBC Yoruba sọrọ nipa ipo to n la kọja, Orishabiyi ni aburo iyawo oun ni ọkọ rẹ ku, ti oun si ni ki oun lọ ki wọn ku ara fẹra ku. O ni bi oun se n sọda titi marose Oshodi si Abule Egba ni adugbo Iyana Ipaja, ti oun si de opopona ti wọn ya sọtọ fun ọkọ bọọsi ijọba, ni mọto tẹ ẹsẹ oun. Orishabiyi ni ọkan lara awọn mọto ileesẹ to n se akoso ayika nipinlẹ Eko, ti wọn n pe ni KAI lo tẹ ẹsẹ oun. O ni lati igba naa ni oun ti wọ wahala, ti jijẹ mimu si di ogun nla. Nigba to n salaye ohun ti oju rẹ ti ri lati igba ti ijamba naa ti waye, Orishabiyi ni isoro nla ni jijẹ mimu jẹ fun oun lati igba naa.


Orishabiyi ni ọkan lara awọn mọto ileesẹ to n se akoso ayika nipinlẹ Eko, ti wọn n pe ni KAI lo tẹ ẹsẹ oun. O ni lati igba naa ni oun ti wọ wahala, ti jijẹ mimu si di ogun nla. Nigba to n salaye ohun ti oju rẹ ti ri lati igba ti ijamba naa ti waye, Orishabiyi ni isoro nla ni jijẹ mimu jẹ fun oun lati igba naa. O sọ fun BBC Yoruba pe ẹẹmẹta pere lawọn osisẹ Ajọ KAI to fi mọto kan oun lẹsẹ wa yọju wo oun lati beere alaafia oun, ti oun ko si gburo wọn mọ. O ni owo ribi ribi ni oun n na lati se itọju ara oun, ti ko si si kọbọ lọwọ oun mọ lati maa setọju ẹsẹ naa siwaju. Baba agba naa salaye pe oun ti kọwe si ajọ KAI lati beere fun eto iranwọ amọ wọn ko tii fesi si ibeere oun.


O sọ fun BBC Yoruba pe ẹẹmẹta pere lawọn osisẹ Ajọ KAI to fi mọto kan oun lẹsẹ wa yọju wo oun lati beere alaafia oun, ti oun ko si gburo wọn mọ. O ni owo ribi ribi ni oun n na lati se itọju ara oun, ti ko si si kọbọ lọwọ oun mọ lati maa setọju ẹsẹ naa siwaju. Baba agba naa salaye pe oun ti kọwe si ajọ KAI lati beere fun eto iranwọ amọ wọn ko tii fesi si ibeere oun. O wa ke gbajare pe ebi n pa oun, iya n jẹ oun laisi oluranlọwọ kankan. Wọn ni ka maa wadi ohun gbogbo daju, ka si di eyi tii se otitọ mu. Ọna lati fidi otitọ mulẹ nipa isẹlẹ naa lo mu ki BBc Yoruba kan si ajọ KAI nipa ijamba to de ba Orisabiyi.


O wa ke gbajare pe ebi n pa oun, iya n jẹ oun laisi oluranlọwọ kankan. Wọn ni ka maa wadi ohun gbogbo daju, ka si di eyi tii se otitọ mu. Ọna lati fidi otitọ mulẹ nipa isẹlẹ naa lo mu ki BBc Yoruba kan si ajọ KAI nipa ijamba to de ba Orisabiyi. Nigba to n ba wa sọrọ, ọga agba fun ajọ KAI, arabinrin Gbemisola Akinpelu salaye pe lootọ ni isẹlẹ naa waye. O ni awọn lọ wo baba naa nile iwosan lati beere alaafia rẹ, ti oun si sọ fun dokita to n setọju rẹ pe ko kọwe lorukọ̀= baba naa nipa ijamba ọhun. Akinpelu ni iwe naa ni wọn fi n beere iranlọwọ lọdọ ileesẹ to wa fun ọrọ ayika.


Nigba to n ba wa sọrọ, ọga agba fun ajọ KAI, arabinrin Gbemisola Akinpelu salaye pe lootọ ni isẹlẹ naa waye. O ni awọn lọ wo baba naa nile iwosan lati beere alaafia rẹ, ti oun si sọ fun dokita to n setọju rẹ pe ko kọwe lorukọ̀= baba naa nipa ijamba ọhun. Akinpelu ni iwe naa ni wọn fi n beere iranlọwọ lọdọ ileesẹ to wa fun ọrọ ayika. O wa kede pe Kọmisana fun ọrọ ayika nipinlẹ Eko, Tunji Bello ti fọwọ si pe ki wọn san ẹgbẹrun lọna ẹẹdẹgbẹta naira (N500,000) fun Orisabiyi lati fi setọju ara rẹ lati bii osu kan sẹyin. Amọ o ni o seni laanu pe awọn ko mọ ile baba naa, nọmba foonu ọmọ rẹ, ti awọn si maa n pe ni ko lọ mọ rara.


O wa kede pe Kọmisana fun ọrọ ayika nipinlẹ Eko, Tunji Bello ti fọwọ si pe ki wọn san ẹgbẹrun lọna ẹẹdẹgbẹta naira (N500,000) fun Orisabiyi lati fi setọju ara rẹ lati bii osu kan sẹyin. Amọ o ni o seni laanu pe awọn ko mọ ile baba naa, nọmba foonu ọmọ rẹ, ti awọn si maa n pe ni ko lọ mọ rara.


Seye Malaolu: Mo ta gbogbo dúkìá mi kí ń tó rí N7m owó ìtọ́jú èmi àti ọmọ mi

Ọjọ buruku, eṣu gbomi mu lọjọ Satide, ọjọ keji, oṣu kọkanla, ọdun 2019 jẹ nigbe aye Ṣẹyẹ Malaolu, ẹni to yan iṣẹ ajorinmọrin laayo nilu Abeokuta. Idi ni pe ọjọ naa ni ijamba nla kan sẹlẹ si, eyi to mu ki oju rẹ fọ, ti eti rẹ di, ti apa rẹ naa si tun ge. Yatọ si eyi, isẹlẹ to waye lọjọ manigbagbe yii naa tun kan ọmọ rẹ, Fisayọ, ẹni to padanu ẹsẹ ati ọwọ rẹ sinu ijamba naa. Lọjọ naa, Ṣẹyẹ ati awọn ọmọ rẹ, Fisayo to fi mọ iyawo rẹ ṣẹṣẹ de ṣọọbu ni, ni ọkunrin kan gbe taya tirela wa fun lati tun se. Gẹgẹ bo ti salaye fun BBC Yoruba, Seye ni ọkunrin kan to n tun taya se lo gbe taya tirela kan wa fun oun lati ba oun tun se. Ṣẹyẹ, ẹni ti ko bawọn tun taya tirela se ri lati bi ọdun marundinlogoji to ti yan iṣẹ naa laayo ni owo ti ko fi bẹẹ si lọwọ oun, lo jẹ ki oun gba isẹ naa lai mọ pe ọrọ naa yoo bẹyin yọ.


Lọjọ naa, Ṣẹyẹ ati awọn ọmọ rẹ, Fisayo to fi mọ iyawo rẹ ṣẹṣẹ de ṣọọbu ni, ni ọkunrin kan gbe taya tirela wa fun lati tun se. Gẹgẹ bo ti salaye fun BBC Yoruba, Seye ni ọkunrin kan to n tun taya se lo gbe taya tirela kan wa fun oun lati ba oun tun se. Ṣẹyẹ, ẹni ti ko bawọn tun taya tirela se ri lati bi ọdun marundinlogoji to ti yan iṣẹ naa laayo ni owo ti ko fi bẹẹ si lọwọ oun, lo jẹ ki oun gba isẹ naa lai mọ pe ọrọ naa yoo bẹyin yọ. Ko si ina mọnamọna lọjọ ti a n sọ yii, ṣe ni Ṣẹyẹ si lọ tan ẹrọ amunawa ko le bawọn ṣiṣẹ naa. Ibi to ti n gbiyanju lati gbe irinṣẹ le taya naa, ni taya ọhun ti ta pau lojiji, ti Ṣẹyẹ ati ọmọ rẹ, Fisayọ si fọn danu. Baba ati ọmọ rẹ yii lo daku lọ rangbọndan amọ Ẹlẹdaa tun da wọn pada saye.