Mó fi ọ̀rọ̀ náà lọ Alhaji Bello alága Meyetti Allah nípìínlẹ̀ Ondo, sùgbọ́n títí di àsìkò yìí kò ṣe nkankan si, láàrín ọjọ́ díẹ̀ sí àsìkò yìí, wọ́n tún lọ si oko èso ti wọ́n sì kó gbogbo àwọn osàn ti a ko silẹ sálọ. Ilé iṣẹ́ ọlọ́pàá rán àwọn ènìyàn rẹ̀, lati lọ lé wọ́n kúrò, sùgbọ́n títí di àsìkò yìí, òròòru ni wọ́n n wa láti ṣe awọn òṣìṣẹ́ mi ni jàmba, já ìlẹ̀kùn wọ́n ti wọ́n sì n ko wọn ni ẹru lọ. "Amotekun, ẹ jọ̀wọ́, ẹgbà mi àti àwọn ǹkan ìní mi, Wọ́n ji mi gbé lọ́dún 2015, mí ò fẹ́ ki wọ́n ji mi gbé lẹ́ẹ̀kan si."


Ọba Samule Kolapo Adegbite Adedoyin: Wo ohun tí wọ́n sọ nípa Owa Ale ìlú Ikare tó wàjà

Ọjọ kinni, oṣu Kẹsan an, ọdun 2020 ni Owa Ale ti ilu Ikare, Ọba Samule Kolapo Adegbite Adedoyin jade laye lẹyin to ti lo ọdun mejidinlaadọta lori itẹ. Ọpọ awọn ara ilu Ikare atawọn ẹbi Ọba alaye naa lo n ṣedare lẹyin rẹ lẹyin to lọ darapọ mọ awọn baba nla rẹ lẹni ọdun marundinlaadọrun un. Nigba ti ikọ ileeṣẹ iroyin BBC ṣe abẹwo si aafin rẹ lọjọ to papoda, aṣoju rẹ, Oloye Olabisi Babajide sọ iru eeyan ti Ọba alaye naa jẹ ko to waja. O ni “Owa Ale jẹ ẹni to ko awọn eeyan mọra, o si tun jẹ ẹni to ni iwa tutu.” Bakan naa ni Oloye naa tẹsiwaju pe akoko Ọba alaye ọhun san awọn eeyan ilu Ikare nitori pe oriṣirṣi awọn ilọsiwaju lo de ba ilu naa lasiko to wa lori oye. Oloye babajide tun mẹnuba diẹ lara oriki Kabiesi naa. Ẹ wo fidio yii fun ẹkunrẹrẹ.


Ondo Kidnap: Ọlọ́pàá ní ìyàwó adarí òṣìṣẹ́ Ondo tì gba òmìnira lẹ́yìn ọjọ́ méjì ní páńpẹ́ àwọn agbébọn

Ileeṣẹ ọlọpaa nipinlẹ Ondo lawọn ti ribi doola ẹmi iyawo adari oṣiṣẹ ipinlẹ Ondo to wa ni ọdọ awọn ajinigbepawo. Ọjọ meji gbako ni  Arabinrin Ale  ati arabinrin kan ti wọn ko darukọ rẹ lo nigbekun awọn alaburu yi. Alukoro ọlọpaa Teo-Leo Ikoro ṣalaye fun BBC pe awọn ọlọpaa pẹlu fijilante ni wọn jijọ ṣawari awọn meji wọn yi. O tun ṣalaye pe awọn ko san owo ẹmi fawọn ajinigbe naa nitori wọn salọ ni nigba ti wọn ri pe awọn agbofinro ti n sunmọ awọn. ''Awọn mejeeji ta doola wa lalaafia ti wọn si ti pada sọdọ mọlẹbi wọn.Ninu igbo tawọn aṣebi yi gbe wọn lọ la ti ri wọn.'' Lọjọbọ ni awọn ajinigbe wọn yi da ọkọ arabinrin Ale lọna lopopona Ondo-Akure nigba ti wọn dari pada si Akure lati Eko.


O tun ṣalaye pe awọn ko san owo ẹmi fawọn ajinigbe naa nitori wọn salọ ni nigba ti wọn ri pe awọn agbofinro ti n sunmọ awọn. ''Awọn mejeeji ta doola wa lalaafia ti wọn si ti pada sọdọ mọlẹbi wọn.Ninu igbo tawọn aṣebi yi gbe wọn lọ la ti ri wọn.'' Lọjọbọ ni awọn ajinigbe wọn yi da ọkọ arabinrin Ale lọna lopopona Ondo-Akure nigba ti wọn dari pada si Akure lati Eko. Ninu ọrọ rẹ Leo sọ pe inu awọn dun pe awọn ko doju  ija kọ awọn ajinigbe yi nitori o le ṣakoba fẹmi awọn ti wọn ji gbe. Ileeṣẹ ọlọpaa ni ipinlẹ Ondo ti fi da awọn eniyan loju wi pe ki ọjọ oni to pari awọn a doola ẹmi iyawo adari awọn oṣiṣẹ ti wọn jigbe lọ pada. Agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa nipinlẹ Ondo, Teo-Leo Ikoro lo sọ bẹẹ fun BBC News Yoruba lasiko ifọrọwanilẹuwo lori iṣẹlẹ ijinigbe naa.


Ninu ọrọ rẹ Leo sọ pe inu awọn dun pe awọn ko doju  ija kọ awọn ajinigbe yi nitori o le ṣakoba fẹmi awọn ti wọn ji gbe. Ileeṣẹ ọlọpaa ni ipinlẹ Ondo ti fi da awọn eniyan loju wi pe ki ọjọ oni to pari awọn a doola ẹmi iyawo adari awọn oṣiṣẹ ti wọn jigbe lọ pada. Agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa nipinlẹ Ondo, Teo-Leo Ikoro lo sọ bẹẹ fun BBC News Yoruba lasiko ifọrọwanilẹuwo lori iṣẹlẹ ijinigbe naa. Ikoro ni lootọ ni iṣẹlẹ naa waye ni agbegbe Owena ni ipinlẹ Ondo, eleyii to sunmọ ibugbe awọn ologun ni ipinlẹ Ondo. ''Ohun to ṣẹlẹ ni pe awọn agbebọn naa dasi wọn lọna, ti wọn si gba ọkọ lọwọ wọn pẹlu awọn to wa ninu ọkọ'' ''Awọn meji jajabọ ninu ọkọ naa, ti wọn si pe ọlọpaa.'' ''Lẹsẹkẹsẹ ni awọn ọlọpaa ati soja ti tọ ipaṣẹ awọn ajinigbe naa lọ, amọ wọn ti sa wọ inu igbo rere'' ''Nibayii, awọn ọlọpaa pẹlu awọn ikọ ọmọogun to wa ni ipinlẹ Ondo ti n wa wọn, to si da wa loju pe ki ilẹ oni to ṣu wọn yoo gba itusilẹ'' Ni Ọjọbọ oṣẹ yii ni iroyin gbe e pe awọn ajinigbe ti ji ọkan lara awọn iyawo Adari Oṣiṣẹ nipinlẹ Ondo, Arakunrin Olugbenga Ale lọ lasiko to n bọ lati ilu Eko to ti lọ ra ọja.


Ikoro ni lootọ ni iṣẹlẹ naa waye ni agbegbe Owena ni ipinlẹ Ondo, eleyii to sunmọ ibugbe awọn ologun ni ipinlẹ Ondo. ''Ohun to ṣẹlẹ ni pe awọn agbebọn naa dasi wọn lọna, ti wọn si gba ọkọ lọwọ wọn pẹlu awọn to wa ninu ọkọ'' ''Awọn meji jajabọ ninu ọkọ naa, ti wọn si pe ọlọpaa.'' ''Lẹsẹkẹsẹ ni awọn ọlọpaa ati soja ti tọ ipaṣẹ awọn ajinigbe naa lọ, amọ wọn ti sa wọ inu igbo rere'' ''Nibayii, awọn ọlọpaa pẹlu awọn ikọ ọmọogun to wa ni ipinlẹ Ondo ti n wa wọn, to si da wa loju pe ki ilẹ oni to ṣu wọn yoo gba itusilẹ'' Ni Ọjọbọ oṣẹ yii ni iroyin gbe e pe awọn ajinigbe ti ji ọkan lara awọn iyawo Adari Oṣiṣẹ nipinlẹ Ondo, Arakunrin Olugbenga Ale lọ lasiko to n bọ lati ilu Eko to ti lọ ra ọja. Ọkan lara awọn iyawo Adari Oṣiṣẹ nipinlẹ Ondo, Arakunrin Olugbenga Ale ni awọn agbebọn ti jigbe lọ nipinlẹ Ondo. Arabinrin naa ni awọn agbebọn dasi ni agbegbe Owena, ni opopona Ondo si Akure lasiko ti oun ati obinrin miran to wa ninu ọkọ rẹ n bọ lati ipinle Eko ti wọn ti lọ ra ọja. Awọn ti iṣẹlẹ naa ṣoju wọn ni alẹ Ọjọbọ ni iṣẹlẹ naa waye lẹyin ti awọn agbebọn naa pa ọba Olufọn ti Ifọ ni agbegbe Elegbeka ni opopona Ọwọ si Ifọn.


Ọkan lara awọn iyawo Adari Oṣiṣẹ nipinlẹ Ondo, Arakunrin Olugbenga Ale ni awọn agbebọn ti jigbe lọ nipinlẹ Ondo. Arabinrin naa ni awọn agbebọn dasi ni agbegbe Owena, ni opopona Ondo si Akure lasiko ti oun ati obinrin miran to wa ninu ọkọ rẹ n bọ lati ipinle Eko ti wọn ti lọ ra ọja. Awọn ti iṣẹlẹ naa ṣoju wọn ni alẹ Ọjọbọ ni iṣẹlẹ naa waye lẹyin ti awọn agbebọn naa pa ọba Olufọn ti Ifọ ni agbegbe Elegbeka ni opopona Ọwọ si Ifọn. Awọn ti iṣẹlẹ naa ṣoju wọn ni ọkan lara awọn to wa ninu ọkọ naa to jẹ obinrin sa mọ awọn ajinigbe naa lọwọ. Bakan naa ni wọn  wi pe awọn ajinigbe naa yọnda awakọ ọkọ iyawo adari oṣiṣẹ nipinlẹ Ondo naa. Wọn fikun wi pe Gomina ipinlẹ Ondo, Oluwarotimi Akeredolu mọ nipa iṣẹlẹ naa, ti wọn si ti lọ si ranṣẹ ibanikẹdun si wọn ni ile wọn.


Awọn ti iṣẹlẹ naa ṣoju wọn ni ọkan lara awọn to wa ninu ọkọ naa to jẹ obinrin sa mọ awọn ajinigbe naa lọwọ. Bakan naa ni wọn  wi pe awọn ajinigbe naa yọnda awakọ ọkọ iyawo adari oṣiṣẹ nipinlẹ Ondo naa. Wọn fikun wi pe Gomina ipinlẹ Ondo, Oluwarotimi Akeredolu mọ nipa iṣẹlẹ naa, ti wọn si ti lọ si ranṣẹ ibanikẹdun si wọn ni ile wọn. Ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ondo ni ọwọ awọn ti tẹ afurasi ajinigbepawo mẹrin, ti awọn si doola ẹmi awọn eeyan mẹwaa ninu eeyan mẹrindinlogun ti wọn ji gbe nipinlẹ naa. Ijinigbe ti a n wi yi waye l'Ọjọbọ ni opopona marose Akure si Owo gẹgẹ bi alukoro ọlọpaa Ondo, ọgbẹni Tee-Leo Ikoro ṣe sọ . Ninu ifọrọwerọ pẹlu BBC, o ṣalaye pe lootọ lawọn eeyan mẹrindinlogun ti ọkunrin ati obinrin si wa ninu wọn ko si ọwọ awọn ajinigbe wọnyi.


Ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ondo ni ọwọ awọn ti tẹ afurasi ajinigbepawo mẹrin, ti awọn si doola ẹmi awọn eeyan mẹwaa ninu eeyan mẹrindinlogun ti wọn ji gbe nipinlẹ naa. Ijinigbe ti a n wi yi waye l'Ọjọbọ ni opopona marose Akure si Owo gẹgẹ bi alukoro ọlọpaa Ondo, ọgbẹni Tee-Leo Ikoro ṣe sọ . Ninu ifọrọwerọ pẹlu BBC, o ṣalaye pe lootọ lawọn eeyan mẹrindinlogun ti ọkunrin ati obinrin si wa ninu wọn ko si ọwọ awọn ajinigbe wọnyi. Ikoro ni ''A ti mu eeyan mẹrin ti a fura si pe wọn mọ si iṣẹlẹ yi; ti a si tun doola ẹmi awọn mẹwaa ti wọn ji gbe. O ku eeyan mẹfa ti a ko ti ri ninu wọn'' Awọn iwe iroyin Naijiria kan jabọ pe awọn ti o kagbako awọn ajinigbe wọnyi n dari bọ pada lati ipade oloṣooṣu awọn iyalọja Akure ni. Ileeṣẹ iroyin abẹle sọ pe ninu awọn ti wọn ji gbe ni iyalọja Isua Akoko, arabinrin Helen Edward wa.


Ikoro ni ''A ti mu eeyan mẹrin ti a fura si pe wọn mọ si iṣẹlẹ yi; ti a si tun doola ẹmi awọn mẹwaa ti wọn ji gbe. O ku eeyan mẹfa ti a ko ti ri ninu wọn'' Awọn iwe iroyin Naijiria kan jabọ pe awọn ti o kagbako awọn ajinigbe wọnyi n dari bọ pada lati ipade oloṣooṣu awọn iyalọja Akure ni. Ileeṣẹ iroyin abẹle sọ pe ninu awọn ti wọn ji gbe ni iyalọja Isua Akoko, arabinrin Helen Edward wa. Nigba ti BBC beere lọwọ Leo-Ikoro boya lootọ ni  iyalọja naa wa lara awọn ti wọn ribi doola o ni oun ko le sọ pato nitori awọn ti ọlọpaa doola pọ. ''Ati ọkunrin ati obinrin la ribi doola. Mi o mọ boya ẹni ti wọn n pe ni Iyalọja wa lara wọn ṣugbọn mo maa ṣe iwadii lori rẹ'' Alukoro ọlọpaa ni awọn ṣi n gbiyanju lati ṣawari awọn eeyan mẹfa to ku.


Nigba ti BBC beere lọwọ Leo-Ikoro boya lootọ ni  iyalọja naa wa lara awọn ti wọn ribi doola o ni oun ko le sọ pato nitori awọn ti ọlọpaa doola pọ. ''Ati ọkunrin ati obinrin la ribi doola. Mi o mọ boya ẹni ti wọn n pe ni Iyalọja wa lara wọn ṣugbọn mo maa ṣe iwadii lori rẹ'' Alukoro ọlọpaa ni awọn ṣi n gbiyanju lati ṣawari awọn eeyan mẹfa to ku.


Akomolede ati Aṣa: Mọ̀ síi nípa ìró afárànma àti agbárànmọ́ fáwẹ́ẹ̀lì Yorùbá

Òfin mélòó ní o mọ̀ tí Àrànmọ́ Fáwẹ́ẹ̀lì Yorùbá gbọ́dọ̀ ní? Akomolede ati Aṣa lori BBC Yoruba lo tun jade lonii. Aranmọ Fawẹẹli ni olukọ to dantọ ni o n kọ wa bayii. Alagba Oyewole Isaac lati ile ẹkọ Awaye Comprehensive Grammar School ni Ilẹ Oluji ni ipinlẹ Ondo ni olukọ wa lonii. Agbara ti iro kọọkan ni lori ikeji rẹ wa lara ohun ti a n gbe yẹwo. Eto yii jẹ ajóṣẹpọ ẹgbẹ Onimọ Yoruba, YSAN ati ti apapọ ẹgbẹ Akomolede ati Aṣa Yoruba ti Naijiria lapapọ.


Alagba Oyewole Isaac lati ile ẹkọ Awaye Comprehensive Grammar School ni Ilẹ Oluji ni ipinlẹ Ondo ni olukọ wa lonii. Agbara ti iro kọọkan ni lori ikeji rẹ wa lara ohun ti a n gbe yẹwo. Eto yii jẹ ajóṣẹpọ ẹgbẹ Onimọ Yoruba, YSAN ati ti apapọ ẹgbẹ Akomolede ati Aṣa Yoruba ti Naijiria lapapọ. Ofin to rọ mọ aran ma gbigba ati oriṣii Aranmọ mẹrin to wa wa lara koko ti a gbe yẹwo lonii pẹlu apẹẹrẹ.


Ofin to rọ mọ aran ma gbigba ati oriṣii Aranmọ mẹrin to wa wa lara koko ti a gbe yẹwo lonii pẹlu apẹẹrẹ.


Ondo Fulani ultimatum: Gbogbo ẹ̀yin Fulani darandaran tó wà ní ìgbó ìjọba ní Ondo, ọjọ méje lẹní láti pòórá - Gomina Akeredolu

Gomina ipinlẹ Ondo, Oluwarotimi Akeredolu ti fun awọn Fulani darandaran ni ọjọ meje lati kuro ni igbo ijọba to wa ni ipinlẹ naa. Gomina Akeredolu fi aṣẹ yii lede loju opo ikansiraẹni Twitter rẹ. O ni ọna lati dẹkun gbogbo iwa ọdaran to fi mọ ijinigbe to peleke ni ipinlẹ naa. Akeredolu ni awọn Fulani darandaran ti sọ igbo ijọba ni ibujoko awọn ọdaran ati awọn ajinigbe, ti wọn si n lọ awọn agbegbe yii lati sapamọ kuro lọwọ ijọba. ''Ọpọlọpọ ijinigbe ni a ti tọ ipasẹ rẹ lọ si ọdọ awọn to n kaakiri gẹgẹbi darandaran, ti wọn si lọ igbo ijọba lati ko awọn eniyan pamọ ati lati gba owo lọwọ awọn ẹni ti wọn ba jigbe.'' ''Gẹgẹ bi alasẹ lori eto aabo nipinlẹ Ondo, mo ṣetan lati da abo bo awọn eniyan ati ohun inu wọn ni ipinlẹ Ondo.''


Akeredolu ni awọn Fulani darandaran ti sọ igbo ijọba ni ibujoko awọn ọdaran ati awọn ajinigbe, ti wọn si n lọ awọn agbegbe yii lati sapamọ kuro lọwọ ijọba. ''Ọpọlọpọ ijinigbe ni a ti tọ ipasẹ rẹ lọ si ọdọ awọn to n kaakiri gẹgẹbi darandaran, ti wọn si lọ igbo ijọba lati ko awọn eniyan pamọ ati lati gba owo lọwọ awọn ẹni ti wọn ba jigbe.'' ''Gẹgẹ bi alasẹ lori eto aabo nipinlẹ Ondo, mo ṣetan lati da abo bo awọn eniyan ati ohun inu wọn ni ipinlẹ Ondo.'' ''Nitori naa mọ paṣẹ pe ki gbogbo awọn darandaran to ba wa ni igbo ijọba kuro nibẹ ni aarin ọjọ meje'' ''Mo fopin si dida ẹran kaakiri igboro ni alẹ ni kiakia, nitori ọpọlọpọ oko ni wọn n bajẹ ni alẹ.'' ''Ko gbọdọ si dida ẹran laarin igboro ati opopona ni ipinlẹ Ondo mọ.'' ''Ko gbọdọ si awọn ọmọde ti yoo ma da ẹran kaakiri ipinlẹ Ondo'' Bakan naa ni Gomina ipinlẹ Ondo, Oluwarotimi Akeredolu wa fikun wi pe ijọba ipinlẹ naa ninu aanu rẹ wa fun wọn ni gbedeke ọjọ meje fun awọn Fulani darandaran to ba fẹ ma a ṣiṣẹ ni ipinlẹ Ondo lati fi orukọ wọn silẹ pẹlu awọn alaṣẹ.


''Nitori naa mọ paṣẹ pe ki gbogbo awọn darandaran to ba wa ni igbo ijọba kuro nibẹ ni aarin ọjọ meje'' ''Mo fopin si dida ẹran kaakiri igboro ni alẹ ni kiakia, nitori ọpọlọpọ oko ni wọn n bajẹ ni alẹ.'' ''Ko gbọdọ si dida ẹran laarin igboro ati opopona ni ipinlẹ Ondo mọ.'' ''Ko gbọdọ si awọn ọmọde ti yoo ma da ẹran kaakiri ipinlẹ Ondo'' Bakan naa ni Gomina ipinlẹ Ondo, Oluwarotimi Akeredolu wa fikun wi pe ijọba ipinlẹ naa ninu aanu rẹ wa fun wọn ni gbedeke ọjọ meje fun awọn Fulani darandaran to ba fẹ ma a ṣiṣẹ ni ipinlẹ Ondo lati fi orukọ wọn silẹ pẹlu awọn alaṣẹ.


ENDSARS: Nítorí ìwọ́de #EndSARS, ìjọba gbé iléèwé tì pa ní Oyo, Ekiti, Ondo, Eko, Edo, Plateau àti Osun

Lọwọ lọwọ yii ipinlé Osun, Ondo, Ekiti, Eko, Plateau, Edo ti gbe ilọkun ile iwe ti pa. Koda, ipinlẹ́ Ogun ti ni ojoojumọ ni ijọba oun yoo maa satunse ofin alakale, ti yoo mu ki alaafia joba lasiko iwode #End SARS to ti n bi ige ati Adubi kaakiri Naijiria bayii. Ọrọ iwọde #EndSARS to bẹrẹ bi ipe alaafia awọn ọdọ fun ijọba lati dẹkun iwa aitọ awọn ọlọpaa, paapaa, ikọ SARS ti wa di wahala to n mu ki ijọba o maa kaya soke lori igbayegbadun araalu. Ni Ọjọ Aje awọn janduku ni ipinlẹ Edo ya bo awọn ọgba ẹwọn meji ti wọn si tu awọn ẹlẹwọn to wa nibẹ silẹ. Bakan naa ni ọjọ aje kan naa awọn janduku miran ṣọṣẹ ni ipinlẹ Eko ti wọn si tun tẹsiwaju lowurọ ọjọ Iṣẹgun nibi ti wọn  ti dana sun awọn agọ ọlọpaa ti iroyin si tun kede rẹ pe ẹmi awọn eeyan kan lọ sii ti awọn miran si tun farapa. Gẹgẹ bi ara igbesẹ lati dena ifẹmiṣofo, awọn ijọba ipinlẹ kọọkan ti n gbe igbesẹ nitori rẹ lati ti ileewe pa. Lẹyin gbogbo wahala to ṣẹlẹ lọjọ Aje, gomina ipinlẹ naa, Godwin Obaseki kede ofin konile o gbele ọlọjọ yipo eleyi to tumọ si pe ko si si ijade lọ si ibikibi ti kan awọn ileewe. Ni ọjọ Aje ni ipinlẹ Eko ti kede pe ki gbogbo ileewe, yala ti ijọba ni tabi ti aladani o wa ni titi pa titi di igba ti alaafia yoo fi jọba ni ipinlẹ naa pẹlu ọwọ tuntun ti ọrọ iwọde #EndSARS n yọ.


Bakan naa ni ọjọ aje kan naa awọn janduku miran ṣọṣẹ ni ipinlẹ Eko ti wọn si tun tẹsiwaju lowurọ ọjọ Iṣẹgun nibi ti wọn  ti dana sun awọn agọ ọlọpaa ti iroyin si tun kede rẹ pe ẹmi awọn eeyan kan lọ sii ti awọn miran si tun farapa. Gẹgẹ bi ara igbesẹ lati dena ifẹmiṣofo, awọn ijọba ipinlẹ kọọkan ti n gbe igbesẹ nitori rẹ lati ti ileewe pa. Lẹyin gbogbo wahala to ṣẹlẹ lọjọ Aje, gomina ipinlẹ naa, Godwin Obaseki kede ofin konile o gbele ọlọjọ yipo eleyi to tumọ si pe ko si si ijade lọ si ibikibi ti kan awọn ileewe. Ni ọjọ Aje ni ipinlẹ Eko ti kede pe ki gbogbo ileewe, yala ti ijọba ni tabi ti aladani o wa ni titi pa titi di igba ti alaafia yoo fi jọba ni ipinlẹ naa pẹlu ọwọ tuntun ti ọrọ iwọde #EndSARS n yọ. Ni ọjọ kejila oṣu kẹwaa ọdun 2020 ni ijọba ipinlẹ Eko kede wiwọle ni Ọjọ kọkandinlogun oṣu kẹwaa. Ọjọ kọkandinlogun naa ti awọn akẹkọọ wọle ni ijọba ipinlẹ naa kede pe ki awọn akẹkọọ o gbe ile wọn naa titi di igba ti ọrs yoo fi tutu nigboro. Awọn akẹkọọ ni ipinlẹ Ondo ṣẹṣẹ wọle ni Ọjọ Aje, ọjọ kọkandinlogun ni lẹyin ti wọn ti fi iwe kikọ ni kilaasi rẹ ni oṣu kẹta ọdun yii nitori ajakalẹ arun COVID-19.


Ni ọjọ kejila oṣu kẹwaa ọdun 2020 ni ijọba ipinlẹ Eko kede wiwọle ni Ọjọ kọkandinlogun oṣu kẹwaa. Ọjọ kọkandinlogun naa ti awọn akẹkọọ wọle ni ijọba ipinlẹ naa kede pe ki awọn akẹkọọ o gbe ile wọn naa titi di igba ti ọrs yoo fi tutu nigboro. Awọn akẹkọọ ni ipinlẹ Ondo ṣẹṣẹ wọle ni Ọjọ Aje, ọjọ kọkandinlogun ni lẹyin ti wọn ti fi iwe kikọ ni kilaasi rẹ ni oṣu kẹta ọdun yii nitori ajakalẹ arun COVID-19. Amọ, ọjọ keji ti wọn bẹrẹ iwe kikọ pada ni ijọba tun kede ki olukuluku akẹkọọ ati olukọ o fi idi mọle wọn nitori gbọnmọgbọnmọ wahala awọn janduku to ti ja iwọde #EndSARS gba ti wọn si ti fi n da ilu laamu bayii. Ni ọjọ Iṣẹgun ni gomina Rotimi Akeredolu kede pe ki gbogbo iloro ileewe ni ipinlẹ Ondo di titipa lẹyin tawọn janduku ti gba igboro kan pẹlu awọn ohun elo  ija loriṣiriṣi ti wọn si ti sọ iwọde di nnkan miran. Ni ọan ọjọ Iṣẹgun ni gomina Makinde ba awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ sọrọ lori rukerudo to n waye lori bi awọn janduku kan ṣe ti sa wọ aarin awọn oluwọde ni ipinlẹ Ọyọ ti wọn si ti n lo iwọde naa lati fi kọlu awọn dukia ijọba, ẹmi ati dukia araalu.


Amọ, ọjọ keji ti wọn bẹrẹ iwe kikọ pada ni ijọba tun kede ki olukuluku akẹkọọ ati olukọ o fi idi mọle wọn nitori gbọnmọgbọnmọ wahala awọn janduku to ti ja iwọde #EndSARS gba ti wọn si ti fi n da ilu laamu bayii. Ni ọjọ Iṣẹgun ni gomina Rotimi Akeredolu kede pe ki gbogbo iloro ileewe ni ipinlẹ Ondo di titipa lẹyin tawọn janduku ti gba igboro kan pẹlu awọn ohun elo  ija loriṣiriṣi ti wọn si ti sọ iwọde di nnkan miran. Ni ọan ọjọ Iṣẹgun ni gomina Makinde ba awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ sọrọ lori rukerudo to n waye lori bi awọn janduku kan ṣe ti sa wọ aarin awọn oluwọde ni ipinlẹ Ọyọ ti wọn si ti n lo iwọde naa lati fi kọlu awọn dukia ijọba, ẹmi ati dukia araalu. Ninu ọrọ to ba awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ sọ naa,  Gomina Makinde ṣalaye pe ko gbọdọ si ileewe ti yoo ṣi fun ẹkọ kikọ bẹrẹ lati ọjọru, ọjọ kọkanlelogun, oṣu kẹwaa. O ni wọn yoo wo bi nnkan yoo ṣe ri lọjọ Ẹti, ọjọ kẹtalelogun oṣu kẹwaa lati mọ boya aṣẹ naa yoo tẹsiswaju abi kawọn akẹkọọ pada sẹnu ẹkọ wọn. Ni ipinlẹ Ekiti, ijọba ipinlẹ naa ti ti gbogbo  ileewe pa; yala ileewe aladani ni tabi ti ijọba fun iyoku ọsẹ yii.


Ninu ọrọ to ba awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ sọ naa,  Gomina Makinde ṣalaye pe ko gbọdọ si ileewe ti yoo ṣi fun ẹkọ kikọ bẹrẹ lati ọjọru, ọjọ kọkanlelogun, oṣu kẹwaa. O ni wọn yoo wo bi nnkan yoo ṣe ri lọjọ Ẹti, ọjọ kẹtalelogun oṣu kẹwaa lati mọ boya aṣẹ naa yoo tẹsiswaju abi kawọn akẹkọọ pada sẹnu ẹkọ wọn. Ni ipinlẹ Ekiti, ijọba ipinlẹ naa ti ti gbogbo  ileewe pa; yala ileewe aladani ni tabi ti ijọba fun iyoku ọsẹ yii. Akọroyin BBC nibẹ jẹ ko di mimọ pe kọmiṣọna fun Eto Ẹkọ, imọ sayẹnsi ati imọ ẹrọ, Ọmọwe Ọlabimpe Aderiye ṣalaye pe igbesẹ naa di kanranngida lati daabo bo ẹmi awọn akẹkọọ, olukọ atawọn oṣiṣẹ miran kaakiri awọn ileewe. Ijọba ipinlẹ naa ni lati gba ti iwọde naa ti bẹrẹ, ẹnu ọjọ mẹta yii ti n mu idiwọ wa fawọn akẹkọọ ati oṣiṣẹ ileewe gbogbo lati de ileewe wọn. O ni o di ọjọ kẹrindinlọgbọn oṣu kẹwaa ki ileewe to tun ṣi pada.


Akọroyin BBC nibẹ jẹ ko di mimọ pe kọmiṣọna fun Eto Ẹkọ, imọ sayẹnsi ati imọ ẹrọ, Ọmọwe Ọlabimpe Aderiye ṣalaye pe igbesẹ naa di kanranngida lati daabo bo ẹmi awọn akẹkọọ, olukọ atawọn oṣiṣẹ miran kaakiri awọn ileewe. Ijọba ipinlẹ naa ni lati gba ti iwọde naa ti bẹrẹ, ẹnu ọjọ mẹta yii ti n mu idiwọ wa fawọn akẹkọọ ati oṣiṣẹ ileewe gbogbo lati de ileewe wọn. O ni o di ọjọ kẹrindinlọgbọn oṣu kẹwaa ki ileewe to tun ṣi pada.


Sotitobire: Ọkọ mi kò mọ̀ Jegede PDP rí, kódà kò fa ẹnikẹ́ni kalẹ̀ dípò Akeredolu- Bisola ìyàwó Alfa Sotitobire

Lati igba ti wọn ti gbe Ọkọ mi ni ọlọpaa ko ti wa ọmọ mọ- Bisola aya Wolii Sotitobirẹ Idajọ buruku ni wọn da fun ọkọ mi ni ariwo ti Arabinrin Bisola Alfa to jẹ iyawo Wolii sotitobire n pa bayii. O ni aṣiri ikọkọ wa lori idajọ naa ti ko han si ọpọ eeyan. Aya wolii ṣalaye lẹkunrẹrẹ fun BBC Yoruba lori ohun to ṣẹlẹ gangan ati igbesẹ ti ọkọ rẹ gbe. Bisola alfa sọ bi Woli se sanwo ikede ni gbogbo radio kaakiri ipinlẹ Ondo lati fi ṣawari ọmọ to sọnu, iyẹn Kolawole Gold. O sọ irinajo ọkọ rẹ ni ọgba DSS ati ohun ti oju wọn ri to fun BBC Yoruba. Bisola Alfa ni irọ oriṣiriṣi ni wọn pa mọ ọkọ ohun ati pe wolii kii ṣe oloselu.


Bisola alfa sọ bi Woli se sanwo ikede ni gbogbo radio kaakiri ipinlẹ Ondo lati fi ṣawari ọmọ to sọnu, iyẹn Kolawole Gold. O sọ irinajo ọkọ rẹ ni ọgba DSS ati ohun ti oju wọn ri to fun BBC Yoruba. Bisola Alfa ni irọ oriṣiriṣi ni wọn pa mọ ọkọ ohun ati pe wolii kii ṣe oloselu. Nitori ki BBC Yoruba ma baa jẹ agbẹjọ ẹni kan da to jẹ agba oṣika ni wọn ṣe kan si aya Wolii naa ko sọ iha ti ẹbi wọn lori idajọ naa. Ki Olorun ṣawari Kolawole Gold to sọnu ni adura BBC.


Nitori ki BBC Yoruba ma baa jẹ agbẹjọ ẹni kan da to jẹ agba oṣika ni wọn ṣe kan si aya Wolii naa ko sọ iha ti ẹbi wọn lori idajọ naa. Ki Olorun ṣawari Kolawole Gold to sọnu ni adura BBC.


Idanre Kingship tussle:Adelé Ọba Idanre ní Ọba Aroloye wà lórí ìtẹ́ nígbà tí àwọn jàndùkú lù ú

Adele Ọba Alade Idanre, Temilolu Akinboola ti ṣalaye fun BBC bi awọn janduku kan ṣe ya bo aafin rẹ ti wọn si lu u ni ilu bara. Temilolu sọ pe inu ile igbọnsẹ ni oun farapamọ si lọjọ naa ki awọn janduku ọhun to fi tipatikuku wọ oun jade lọ si aafin Owa ilu Idanre, Ọba Frederick Aroloye. O ni wahala bẹrẹ lẹyin ti wọn fi oun jẹ Adele Ọba tan, ti wọn si ti ọja ilu Alade. Gẹgẹ bo ṣe sọ, o ni "Mo gburo ọkada ti wọn pọ rẹrẹ, ti wọn n pariwo, ti wọn si n kọ orin bi ẹni to n lọ soju ogun, bẹẹ naa ni wọn n pariwo Adele da, Adele da!? O ni " Wọn gba mi loju, wọn lu mi, wọn si fi aṣọ mi wọ mi sita." Temilolu sọ pe awọn janduku naa kọlu awọn oloye oun mẹta, bẹẹ ni wọn kan apa ọkan lara wọn.


Gẹgẹ bo ṣe sọ, o ni "Mo gburo ọkada ti wọn pọ rẹrẹ, ti wọn n pariwo, ti wọn si n kọ orin bi ẹni to n lọ soju ogun, bẹẹ naa ni wọn n pariwo Adele da, Adele da!? O ni " Wọn gba mi loju, wọn lu mi, wọn si fi aṣọ mi wọ mi sita." Temilolu sọ pe awọn janduku naa kọlu awọn oloye oun mẹta, bẹẹ ni wọn kan apa ọkan lara wọn. Adele naa sọ pe Ọba Aroloye wa lori itẹ nigba ti awọn janduku naa n na oun ninu aafin rẹ. O pari ọrọ rẹ pe eredi gbogbo rogbodiyan naa ko ṣẹyin bi wọn ṣe fi oun jẹ oye Adele, eyii ti Owa ilu Idanre sọ pe o lodi si aṣa ilu naa. Gbogbo akitiyan lati kan si Ọba Frederick Aroloye lati sọ bi ọrọ naa ṣe jẹ lo ja si pabo.


Adele naa sọ pe Ọba Aroloye wa lori itẹ nigba ti awọn janduku naa n na oun ninu aafin rẹ. O pari ọrọ rẹ pe eredi gbogbo rogbodiyan naa ko ṣẹyin bi wọn ṣe fi oun jẹ oye Adele, eyii ti Owa ilu Idanre sọ pe o lodi si aṣa ilu naa. Gbogbo akitiyan lati kan si Ọba Frederick Aroloye lati sọ bi ọrọ naa ṣe jẹ lo ja si pabo. Ẹwẹ, ninu atẹjade kan to fi lede, o ni irọ pọnbele ni gbogbo ohun ti Adele sọ, nitori oun ko ran janduku kankan lati fi iya jẹ. Ṣugbọn Aroloye sọ pe o lodi si iṣẹṣe ilu Idanre ki obinrin jẹ Adele Ọba. Gbogbo igbiyanju BBC lati ri Owa ba sọrọ jasi pabo titi di asiko yii Ki lo ti ṣẹlẹ sẹyin?


Ẹwẹ, ninu atẹjade kan to fi lede, o ni irọ pọnbele ni gbogbo ohun ti Adele sọ, nitori oun ko ran janduku kankan lati fi iya jẹ. Ṣugbọn Aroloye sọ pe o lodi si iṣẹṣe ilu Idanre ki obinrin jẹ Adele Ọba. Gbogbo igbiyanju BBC lati ri Owa ba sọrọ jasi pabo titi di asiko yii Ki lo ti ṣẹlẹ sẹyin? Rogbodiyan bẹ silẹ ni ilu Alade Idanre, iyẹn ni ipinlẹ Ondo lori ẹni to yẹ ko gori itẹ Ọba Olusegun Akinbola to di oloogbe lọjọ kẹrindinlogun,oṣu Kẹwaa, ọdun 2020. Lẹyin ọjọ meji ti Ọba naa waja ni wọn fi akọbi ọmọ rẹ obinrin, Temilolu Akinboola, sori oye gẹgẹ Adele, ṣugbọn o da bii pe igbesẹ yii ko dun mọ awọn kan ninu. Iroyin ni lẹyin ọjọ karun un ti wọn fi Temilolu jẹ adele ni awọn janduku kọlu afin rẹ ti wọn si luu ni ilu bara toun ti iya rẹ.


Rogbodiyan bẹ silẹ ni ilu Alade Idanre, iyẹn ni ipinlẹ Ondo lori ẹni to yẹ ko gori itẹ Ọba Olusegun Akinbola to di oloogbe lọjọ kẹrindinlogun,oṣu Kẹwaa, ọdun 2020. Lẹyin ọjọ meji ti Ọba naa waja ni wọn fi akọbi ọmọ rẹ obinrin, Temilolu Akinboola, sori oye gẹgẹ Adele, ṣugbọn o da bii pe igbesẹ yii ko dun mọ awọn kan ninu. Iroyin ni lẹyin ọjọ karun un ti wọn fi Temilolu jẹ adele ni awọn janduku kọlu afin rẹ ti wọn si luu ni ilu bara toun ti iya rẹ. Ninu iwe ẹbẹ kan to kọ si kọmisọnna ọlọpaa ipinlẹ Ondo, adele Ọba ọhun ṣalaye ohun ti oju rẹ ri lọwọ awọn janduku to kọlu afin naa. O ni awọn tọọgi ọhun "ti iye wọn to ogun ya bo afin oun lori ọkada pẹlu ibọn, ada, kondo atawọn ohun ija oloro miran" lati ṣakọlu si afin naa. Temilolu fẹsun kan Owa ti ilu Idanre, Frederick Aroloye, pe oun lo ran awọn janduku naa lati ṣakọlu si oun.


Ninu iwe ẹbẹ kan to kọ si kọmisọnna ọlọpaa ipinlẹ Ondo, adele Ọba ọhun ṣalaye ohun ti oju rẹ ri lọwọ awọn janduku to kọlu afin naa. O ni awọn tọọgi ọhun "ti iye wọn to ogun ya bo afin oun lori ọkada pẹlu ibọn, ada, kondo atawọn ohun ija oloro miran" lati ṣakọlu si afin naa. Temilolu fẹsun kan Owa ti ilu Idanre, Frederick Aroloye, pe oun lo ran awọn janduku naa lati ṣakọlu si oun. Bakan naa lo sọ pe awọn janduku ọhun ba gbogbo ọkọ to wa ninu afin naa jẹ, bẹẹ ni wọn tun ko awọn ohun ini oun bii ounjẹ, ọti ẹlẹrindodo, aṣọ olowo iyebiye, ohun ẹṣọ ara, ẹrọ kọmputa alagbeka ati owo lọ. Adele naa fi kun un pe awọn janduku ọhun fi agidi gbe oun lọ si afin Aroloye nibi ti wọn ti fi ija jẹ oun niwaju rẹ. Temilolu sọ pe awọn tọọgi naa fi iya jẹ oun atawọn eeyan miran to wa ni afin lọjọ naa ki wọn to gbe oun sori ọkada lọ afin Aroloye.


Bakan naa lo sọ pe awọn janduku ọhun ba gbogbo ọkọ to wa ninu afin naa jẹ, bẹẹ ni wọn tun ko awọn ohun ini oun bii ounjẹ, ọti ẹlẹrindodo, aṣọ olowo iyebiye, ohun ẹṣọ ara, ẹrọ kọmputa alagbeka ati owo lọ. Adele naa fi kun un pe awọn janduku ọhun fi agidi gbe oun lọ si afin Aroloye nibi ti wọn ti fi ija jẹ oun niwaju rẹ. Temilolu sọ pe awọn tọọgi naa fi iya jẹ oun atawọn eeyan miran to wa ni afin lọjọ naa ki wọn to gbe oun sori ọkada lọ afin Aroloye. O ni Owa ti ilu Idanre joko sori itẹ rẹ to si n wo bi awọn janduku naa ṣe n na oun ni ilu bara. Ẹwẹ, ninu atẹjade kan ti Aroloye fi lede, o ni irọ pọnbele ni gbogbo ohun ti Adele ọhun sọ, nitori oun ko ran janduku kankan lati fi iya jẹ. Ṣugbọn Aroloye sọ pe lodi si iṣẹṣe ilu Idanre ki obinrin jẹ Adele Ọba.


O ni Owa ti ilu Idanre joko sori itẹ rẹ to si n wo bi awọn janduku naa ṣe n na oun ni ilu bara. Ẹwẹ, ninu atẹjade kan ti Aroloye fi lede, o ni irọ pọnbele ni gbogbo ohun ti Adele ọhun sọ, nitori oun ko ran janduku kankan lati fi iya jẹ. Ṣugbọn Aroloye sọ pe lodi si iṣẹṣe ilu Idanre ki obinrin jẹ Adele Ọba.


Ondo Politics: Eyitayo Jegede gbé Akeredolu lọ síwájú ìgbìmọ̀ tó n gbọ́ ẹ̀sùn ìdìbò

Oludije fun ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party, ninu idibo gomina ipinlẹ Ondo, to waye laipẹ yii, Eyitayo Jegede, ti pe ẹjọ tako iyansipo Gomina Rotimi Akeredolu. Jegede gbe ẹjọ lọ siwaju igbimọ to n gbọ awuyewuye to ba ṣuyọ lẹyin eto idibo, nitori "awọn mago-mago, ihalẹ mọ ni ati rogbodiyan to waye lasiko idibo naa". Gomina Akeredolu bori ni ijọba ibilẹ mẹẹdogun, ninu mejidinlogun to wa ni ipinlẹ Ondo, eyi to mu ko fi ẹyin Jegede janlẹ pẹlu esi ibo to pọ. Akeredolu lo gba ibo ju bẹrẹ lati ijọba ibilẹ Akoko North West, Akoko North East, Akoko South East ati Akoko South West. Awọn yoku ni Ile Oluji/Okeigbo, Owo, Idanre ati Ondo East. Awọn ijọba ibilẹ ti PDP ti moke ni ijọba ibilẹ Ifedore, Akure North ati Akure South.


Akeredolu lo gba ibo ju bẹrẹ lati ijọba ibilẹ Akoko North West, Akoko North East, Akoko South East ati Akoko South West. Awọn yoku ni Ile Oluji/Okeigbo, Owo, Idanre ati Ondo East. Awọn ijọba ibilẹ ti PDP ti moke ni ijọba ibilẹ Ifedore, Akure North ati Akure South. Amugbalẹgbẹ fun Jegede to ba BBC Yoruba sọrọ, Kunle, sọ pe awọn gbe igbesẹ yii lẹyin ọpọlọpọ ifarabalẹ. O ni idajọ ile ẹjọ nikan ni yoo mu ki awọn gba pe bi nkan ṣe ri gan-an niyẹn. "Ọrọ naa dabi ayo tita ni, asiko ọtọọtọ ni awọn to n ta ayo ma n mu olori ayo wọn jade."


Amugbalẹgbẹ fun Jegede to ba BBC Yoruba sọrọ, Kunle, sọ pe awọn gbe igbesẹ yii lẹyin ọpọlọpọ ifarabalẹ. O ni idajọ ile ẹjọ nikan ni yoo mu ki awọn gba pe bi nkan ṣe ri gan-an niyẹn. "Ọrọ naa dabi ayo tita ni, asiko ọtọọtọ ni awọn to n ta ayo ma n mu olori ayo wọn jade." O ni nibi ti ọrọ de duro yii, awọn ẹkọ ti Jegede kọ ninu eto idibo ọdun 2016, lo n ṣamulo bayii.


O ni nibi ti ọrọ de duro yii, awọn ẹkọ ti Jegede kọ ninu eto idibo ọdun 2016, lo n ṣamulo bayii.


Ore Hospital Mortuary: Ìjọba Ondo ní òun yóò gbé ibùdó ìgbókùsíí kúrò nílé ìwòsàn náà

Ìjọba Ondo ṣetán láti wá ojútùú sí bí mọ́súárì ilé ìwòsan Ore ko ṣe ráyè gba òkú mọ́ Ore General Hospital: Ìjọba Ondo yóò wá wọ̀rọ̀kọ̀ ṣàdá lórí bí mọ́súárì ilé ìwòsan Ore ko ṣe ráyè gba òkú mọ́ Ijọba ipinlẹ Ondo ti sọ pe, oun ṣetan lati wa ojutuu sí bi ile igbokusi, mọsuari ile iwosan ijoba to wa Ore ṣe kun fọfọ, debi pe ko raye gba oku mọ bayii. Adele Kọmiṣọnna eto ilera ipinlẹ naa, Dokita Ajibayo Adeyeye, to ba BBC Yoruba sọrọ ṣalaye pe, lootọọ ni mọsuari ile iwosan naa ti kun debi pe ita ni wọn n tẹ oku si bayii, eleyi to le fa ajakalẹ arun lagbegbe naa. Dokita Adeyeye ni, oku awọn eeyan to ku ninu ijamba ọkọ lopopona mọrosẹ Ore si ilu Benin, lawọn ọlọpaa maa n ṣaaba gbe lọ si mọsuari ile iwosan naa. Adele Kọmiṣọnna eto ilera ipinlẹ Ondo ni, ọrọ naa ti ju agbara awọn oṣiṣẹ ile iwosan ọhun lọ nitori wọn o ti yanju ọrọ awọn alaisan ti wọn n tọju tan, ka to wa sọ nípa àwọn to ti ku. "Ọga ile iwosan naa sọ fun mi pe, awọn ọlọpaa ko dẹkun gbigbe oku awọn eeyan wa lẹyin ti ile igbokusi ile iwosan ọhun ti kun," Dokita Adeyeye lo sọ bẹẹ. Dokita Adeyeye ni oun lọ si ile iwosan naa lati ri bi nkan ṣe ri gan an níbẹ, o ni ijọba ko ba sọ mọsuari ile iwosan naa di nla amọ ko s'aye mọ níbẹ.


Adele Kọmiṣọnna eto ilera ipinlẹ Ondo ni, ọrọ naa ti ju agbara awọn oṣiṣẹ ile iwosan ọhun lọ nitori wọn o ti yanju ọrọ awọn alaisan ti wọn n tọju tan, ka to wa sọ nípa àwọn to ti ku. "Ọga ile iwosan naa sọ fun mi pe, awọn ọlọpaa ko dẹkun gbigbe oku awọn eeyan wa lẹyin ti ile igbokusi ile iwosan ọhun ti kun," Dokita Adeyeye lo sọ bẹẹ. Dokita Adeyeye ni oun lọ si ile iwosan naa lati ri bi nkan ṣe ri gan an níbẹ, o ni ijọba ko ba sọ mọsuari ile iwosan naa di nla amọ ko s'aye mọ níbẹ. Kọmiṣọnna eto ilera Ondo ni, ohun ti ijọba n gbero lati ṣe bayii ni ki wọn ko mọsuari kuro nile iwosan ọhun, lati lọ kọ ọ sí ibo miran. Dokita Adeyeye ni lai deena pẹnu, ijọba ipinlẹ Ondo n ṣiṣẹ lori ọrọ naa. Saaju la ti mu iroyin wa fun yin pe o se e se ki ajakalẹ arun bẹ silẹ lagbegbe Ore nipinlẹ Ondo nitori iwadii ti fihan pe ọgọọrọ oku lo sun sori ara wọn nile iwosan ijọba to wa nilu naa.


Kọmiṣọnna eto ilera Ondo ni, ohun ti ijọba n gbero lati ṣe bayii ni ki wọn ko mọsuari kuro nile iwosan ọhun, lati lọ kọ ọ sí ibo miran. Dokita Adeyeye ni lai deena pẹnu, ijọba ipinlẹ Ondo n ṣiṣẹ lori ọrọ naa. Saaju la ti mu iroyin wa fun yin pe o se e se ki ajakalẹ arun bẹ silẹ lagbegbe Ore nipinlẹ Ondo nitori iwadii ti fihan pe ọgọọrọ oku lo sun sori ara wọn nile iwosan ijọba to wa nilu naa. Gẹgẹ bi iwe iroyin Punch ti salaye, se ni wọn gbe awọn oku silẹ kaakiri awọn ilk ile iwosan naa, ti ojo si n pa wọn mọ ibẹ. Awọn aworan to ba ni lẹru ati fidio to ba ni ninujẹ nipa ayika ibudo igbokusi to wa nile iwosan naa, fihan pe awsn oku ti kun de ẹnu ọna, ti wsn si fi paanu bo awọ́n miran mọlẹ. Koda, wọn tun lo biriki lati se aala laarin oku kan si ekeji, bẹẹ si ni ninu ibi kan to dabi yara, oku ọkunrin ati obinrin lọpọlọpọ lo wa nilẹ ilẹ.


Gẹgẹ bi iwe iroyin Punch ti salaye, se ni wọn gbe awọn oku silẹ kaakiri awọn ilk ile iwosan naa, ti ojo si n pa wọn mọ ibẹ. Awọn aworan to ba ni lẹru ati fidio to ba ni ninujẹ nipa ayika ibudo igbokusi to wa nile iwosan naa, fihan pe awsn oku ti kun de ẹnu ọna, ti wsn si fi paanu bo awọ́n miran mọlẹ. Koda, wọn tun lo biriki lati se aala laarin oku kan si ekeji, bẹẹ si ni ninu ibi kan to dabi yara, oku ọkunrin ati obinrin lọpọlọpọ lo wa nilẹ ilẹ. Iyalẹnu tun lo jẹ pe oku meji mii ti wọn fẹyin ti lara ogiri ni wọn ti gbẹ di egungun, to si jẹ pe ẹrọ amunawa kekere meji pere ni ibudo igbokusi naa ni. Awọn ara adugbo ibi ti ile iwosan ijọba naa wa ni ọrọ naa ti ka laya, to si ti ko ipaya ati irẹwẹsi ba. Nigba to n sọrọ lori isẹlẹ yii, Kọmisana feto ilera, Ajibayo Adeyeye ni ibi ti wọn kọ ile iwosan naa si lo fa isoro nitori oju titi lo wa.


Iyalẹnu tun lo jẹ pe oku meji mii ti wọn fẹyin ti lara ogiri ni wọn ti gbẹ di egungun, to si jẹ pe ẹrọ amunawa kekere meji pere ni ibudo igbokusi naa ni. Awọn ara adugbo ibi ti ile iwosan ijọba naa wa ni ọrọ naa ti ka laya, to si ti ko ipaya ati irẹwẹsi ba. Nigba to n sọrọ lori isẹlẹ yii, Kọmisana feto ilera, Ajibayo Adeyeye ni ibi ti wọn kọ ile iwosan naa si lo fa isoro nitori oju titi lo wa. "Ọpọ awọn eeyan to lugbadi ijamba ọkọ ni wọn maa n gbe wa sile iwosan naa, ti wsn yoo si gbagbe wọn sibẹ. Nigba mii, awọn ọlọpaa yoo kan gbe oku miran wa, ti wsn yoo si gbe wọn kalẹ lai boju wẹyin mọ." Adeyeye fikun pe pupọ ninu awọn oku naa lo ku lati ipasẹ ijamba ọkọ lai ri ẹni beere wọn, ti ẹjọ si tun n lọ lọwọ nipa iku awọn oku miran eyi ti ko jẹ ki wọn le e sin wọn.


"Ọpọ awọn eeyan to lugbadi ijamba ọkọ ni wọn maa n gbe wa sile iwosan naa, ti wsn yoo si gbagbe wọn sibẹ. Nigba mii, awọn ọlọpaa yoo kan gbe oku miran wa, ti wsn yoo si gbe wọn kalẹ lai boju wẹyin mọ." Adeyeye fikun pe pupọ ninu awọn oku naa lo ku lati ipasẹ ijamba ọkọ lai ri ẹni beere wọn, ti ẹjọ si tun n lọ lọwọ nipa iku awọn oku miran eyi ti ko jẹ ki wọn le e sin wọn. O wa pari ọrọ rẹ pe bawọn eeyan to ni ilẹ lagbegbe naa se maa n taku lati fi ilẹ wọn silẹ pe ki wọn sin awsn oku naa si, lo mu ko nira lati sin awsn oku naa papọ. Amọ o woye pe o seese ki wọn wa ibudo kan ti wọn yoo ti dana sun awọn oku naa, ti ko ba si ọna abayọ miran, lọna ati wa ojutu si isẹlẹ yii.


O wa pari ọrọ rẹ pe bawọn eeyan to ni ilẹ lagbegbe naa se maa n taku lati fi ilẹ wọn silẹ pe ki wọn sin awsn oku naa si, lo mu ko nira lati sin awsn oku naa papọ. Amọ o woye pe o seese ki wọn wa ibudo kan ti wọn yoo ti dana sun awọn oku naa, ti ko ba si ọna abayọ miran, lọna ati wa ojutu si isẹlẹ yii.


Ondo election 2020: Àwọn ara ìpínlẹ̀ Ondo ránṣẹ́ sí Akeredolu ohun ti wọ́n ń retí ní báyìí

Inu wa ko dun ṣugbọn.... Alaga ẹgbẹ oṣelu SDP Lẹyin ti ajọ INEC kede Rotimi Akeredolu pe oun lo wọle ibo lẹẹkeji ni ipinlẹ Ondo lọjọ Aiku ni awọn eeyan sọ ohun to wa ni ọkan koowa wọn. Ogbẹni Oladele Olugbemi to jé alaga ẹgbẹ SDP ni Ondo salaye fun BBC pe ko si ohun ti ẹgbẹ naa le ṣe lẹyin awọn eeyan ipinlẹ Ondo. O ni: O dun wa pe wọn ti ta ibo wọn ni Ondo nitori pe igboro ko rẹrin. Ogbeni Olalere Ola to jẹ aṣoju ADP sọ nipa bo ṣe pe ebi ati iṣẹ lo jẹ ki awọn eeyan ta ibo wọn laiwo ẹyin wo ni Ondo. Ogbeni victor Olabintan to jẹ aṣoju ẹgbẹ APC to gbegba oroke ni tirẹ sọ pe inu gbogbo ọmọ ẹgbẹ APC dun pupọ si abajade esi idibo naa. Awọn ADP ni inu Olorun kod un si ipinlẹ Ondo bayii.


Ogbeni Olalere Ola to jẹ aṣoju ADP sọ nipa bo ṣe pe ebi ati iṣẹ lo jẹ ki awọn eeyan ta ibo wọn laiwo ẹyin wo ni Ondo. Ogbeni victor Olabintan to jẹ aṣoju ẹgbẹ APC to gbegba oroke ni tirẹ sọ pe inu gbogbo ọmọ ẹgbẹ APC dun pupọ si abajade esi idibo naa. Awọn ADP ni inu Olorun kod un si ipinlẹ Ondo bayii. Awọn ara ilu naa ba BBC sọrọ, wọn ṣalaye ohun to wu wọn ati ohun ti wọn n reti lọdọ Akẹti to jẹ gomina tuntun to wọle bayii.


Awọn ara ilu naa ba BBC sọrọ, wọn ṣalaye ohun to wu wọn ati ohun ti wọn n reti lọdọ Akẹti to jẹ gomina tuntun to wọle bayii.


2020 International day for Rural Women, Garri Ondo: Owó tà ń ná láti ṣe Garri tà kìí ṣe kékeré

Garri olóyọ̀ ti dé'lẹ̀! Wo iṣẹ́ tó wà nínú rẹ̀ kó tó dé'lẹ̀. Arabinrin Felicia to jẹ oniṣowo Garri ni agbègbè ilu Akure ṣalaye ilana ti wọn maa n tẹle lati yan ounjẹ ilẹ Naijiria yii, Garri. "Owó tà ń ná láti ṣe Garri tà kìí ṣe kékeré". Felicia jẹ ko di mimọ wi pe ki wọn to lọ wu ẹgẹ ni oko, ki wọn to bẹẹ, ṣiṣan, lilọ, kiko, titẹ ri ati bẹẹ bẹẹ lọ plu imọtoto, kii ṣe ere ọmọde rara. Bakan naa iye ọjọ ti wọn fi n ṣe Garri ko kere ṣugbọn ko le din ni ọjọ mẹfa rara.


"Owó tà ń ná láti ṣe Garri tà kìí ṣe kékeré". Felicia jẹ ko di mimọ wi pe ki wọn to lọ wu ẹgẹ ni oko, ki wọn to bẹẹ, ṣiṣan, lilọ, kiko, titẹ ri ati bẹẹ bẹẹ lọ plu imọtoto, kii ṣe ere ọmọde rara. Bakan naa iye ọjọ ti wọn fi n ṣe Garri ko kere ṣugbọn ko le din ni ọjọ mẹfa rara. Iṣẹ Garri yiyan nilo agbara ati ọpọlọpọ iṣẹ gẹgẹ bi Felicia ati awọn akẹgbẹ rẹ to ku ṣe n ṣe e ni ibudo yii. Sibẹ pẹlu gbogbo eleyii, awọn obinrin to n yan Garri ta yii ni owo ti wọn n na lati ṣe e gan pọ ṣugbọn ere to wa lori  ni wọn fi n gbe ọpọlọpọ nkan ṣe ninu ile.


Iṣẹ Garri yiyan nilo agbara ati ọpọlọpọ iṣẹ gẹgẹ bi Felicia ati awọn akẹgbẹ rẹ to ku ṣe n ṣe e ni ibudo yii. Sibẹ pẹlu gbogbo eleyii, awọn obinrin to n yan Garri ta yii ni owo ti wọn n na lati ṣe e gan pọ ṣugbọn ere to wa lori  ni wọn fi n gbe ọpọlọpọ nkan ṣe ninu ile.


Ondo State Election result 2020: INEC kéde èsì ìbò gómìnà níjọba ìbílẹ̀ méjìlá

Ajọ eleto idibo nilẹ wa, INEC, ti bẹrẹ ikede esi ibo gomina nipinlẹ Ondo bẹrẹ lati oru ọjọ Satide si Aiku. Ibo kika naa, to bẹrẹ ni bii aago mejila aabọ loru ọjọ Aiku, ni alamojuto eto idibo gomina ni ipinlẹ Ondo, Ọjọgbọn Idowu Olayinka, tii se ọga agba fasiti Ibadan, ṣide rẹ. Nigba to n ki awọn alẹnulọrọ ninu eto idibo naa kaabọ, Ọjọgbọn Olayinka ti ka esi idibo ijọba ibilẹ mẹẹdogun ninu mejidinlogun to wa ni ipinlẹ Ondo. Awọn ijọba ibilẹ ti wọn kọkọ fi fi bẹrẹ naa ni Ifedore, Ile oluji/oke igbo, Irele ati Akoko North West. Titi di asiko yii eyitayo Jegede ni meta nigba ti Akeredolu Rotimi ni mejila ninu ijọba ibilẹ mẹẹdogun ti wọn ti ka Ṣaaju, ninu ọrọ ikinni kaabọ rẹ, Kọmiṣọnna fajọ eleto idibo nipinlẹ Ondo, Oluwatoyin Akeju dupẹ lọwọ gbogbo awọn eeyan to wa nikalẹ fun atilẹyin wọn, lati ri daju pe eto idibo naa kẹsẹ jari. Alakoso apapọ fajọ eleto idibo to n bojuto ipinlẹ Ondo, Ọmọwe Ademola Ogunmola ninu ọrọ tiẹ, wa gboriyin fawọn oludibo, fun bi wọn se jẹ ki ileri ajọ INEC, lati se aseyọri kọja ohun to waye nipinlẹ Edo, di mimusẹ.


Awọn ijọba ibilẹ ti wọn kọkọ fi fi bẹrẹ naa ni Ifedore, Ile oluji/oke igbo, Irele ati Akoko North West. Titi di asiko yii eyitayo Jegede ni meta nigba ti Akeredolu Rotimi ni mejila ninu ijọba ibilẹ mẹẹdogun ti wọn ti ka Ṣaaju, ninu ọrọ ikinni kaabọ rẹ, Kọmiṣọnna fajọ eleto idibo nipinlẹ Ondo, Oluwatoyin Akeju dupẹ lọwọ gbogbo awọn eeyan to wa nikalẹ fun atilẹyin wọn, lati ri daju pe eto idibo naa kẹsẹ jari. Alakoso apapọ fajọ eleto idibo to n bojuto ipinlẹ Ondo, Ọmọwe Ademola Ogunmola ninu ọrọ tiẹ, wa gboriyin fawọn oludibo, fun bi wọn se jẹ ki ileri ajọ INEC, lati se aseyọri kọja ohun to waye nipinlẹ Edo, di mimusẹ. Ni kete ti eto kika naa bẹrẹ si ni awọn ijọba ibilẹ miran n wọle, yatọ si ti mẹrin to wa nilẹ saaju. Nigba ti yoo si fi di aago meji aabọ oru, ajọ INEC ti kede esi ibo nijọba ibilẹ mejila ninu mejidinlogun to wa nipinlẹ Ondo. Awọn ijọba ibilẹ ti wọn kede naa ni Irele, Ile Oluji, Ondo East, Owo, Akoko North East, Akoko South West, Idanre, Akoko North West, Akure North, Akoko South East and Akure South.


Ni kete ti eto kika naa bẹrẹ si ni awọn ijọba ibilẹ miran n wọle, yatọ si ti mẹrin to wa nilẹ saaju. Nigba ti yoo si fi di aago meji aabọ oru, ajọ INEC ti kede esi ibo nijọba ibilẹ mejila ninu mejidinlogun to wa nipinlẹ Ondo. Awọn ijọba ibilẹ ti wọn kede naa ni Irele, Ile Oluji, Ondo East, Owo, Akoko North East, Akoko South West, Idanre, Akoko North West, Akure North, Akoko South East and Akure South. Awn ijọba ibilẹ mẹfa yoku ti wọn ko tii kede ni Ondo West, Odigbo, Okitipupa, Ilaje, Ese Odo ati Ondo West. Ninu awọn esi ibo ti wọn kede naa, ijọba ibilẹ mẹta pere ni ẹgbẹ oselu PDP ti moke, nigba ti ẹgbẹ oselu APC jawe olubori nijọba ibilẹ mẹsan. Awọn ijọba ibilẹ ti PDP ti moke ni ijọba ibilẹ Ifedore, Akure North ati Akure South.


Awn ijọba ibilẹ mẹfa yoku ti wọn ko tii kede ni Ondo West, Odigbo, Okitipupa, Ilaje, Ese Odo ati Ondo West. Ninu awọn esi ibo ti wọn kede naa, ijọba ibilẹ mẹta pere ni ẹgbẹ oselu PDP ti moke, nigba ti ẹgbẹ oselu APC jawe olubori nijọba ibilẹ mẹsan. Awọn ijọba ibilẹ ti PDP ti moke ni ijọba ibilẹ Ifedore, Akure North ati Akure South. Awọn ijọba ibilẹ ti APC ti moke ninu mẹsan to ti jawe olubori bayii ni, Akoko North West, Akoko North East, Akoko South East ati Akoko South West. Awọn yoku ni le Oluji/Okeigbo, Owo, Idanre ati Ondo East. Deede aago meji oru ni ajọ INEC kede pe oun fẹ lọ rẹju diẹ naa lati sinmi, ti oun yoo si pada ni aago mẹsan owurọ ọjọ Aiku, lati kede awọn esi ibo to ku lawọn ijọba ibilẹ mẹfa.


Awọn ijọba ibilẹ ti APC ti moke ninu mẹsan to ti jawe olubori bayii ni, Akoko North West, Akoko North East, Akoko South East ati Akoko South West. Awọn yoku ni le Oluji/Okeigbo, Owo, Idanre ati Ondo East. Deede aago meji oru ni ajọ INEC kede pe oun fẹ lọ rẹju diẹ naa lati sinmi, ti oun yoo si pada ni aago mẹsan owurọ ọjọ Aiku, lati kede awọn esi ibo to ku lawọn ijọba ibilẹ mẹfa.


Seyi Makinde: Ọ̀sẹ̀ àkọ́kọ́ ní December ni màá sìnkú ìyá mí

Gomina ipinlẹ Oyo, Seyi Makinde ti ṣapejuwe iya rẹ gẹgẹ bi obinrin to ni akinkanju, to ṣe gbẹkẹle, to ṣiṣẹ karakara nigba aye rẹ. Seyi Makinde lo sọ eyi lasiko to gbalejo Deji ti ilu Akure, to ṣe abẹwo si lati ba kẹdun lori iku iya rẹ to papoda ni ẹni ọdun mọkanlelọgọrin. Makinde ninu ọrọ rẹ sọ wi pe, iya oun to jẹ ọmọ ilu Akure fihan gbangba pe, awọn ara ilu Akure jẹ eniyan ọtọ to ṣe e fi ọkan tan. ''Ti o ba ri ọmọ ilu Akure, ohun ti wa ri ni awọn eniyan to jẹ akinkanju, ti ọrọ wọn si ṣee gbẹkẹle. Bakan naa ni gomina Makinde kede pe, o di ọsẹ kini, Oṣu Kejila, ọdun 2020 ki oun to ṣe oku iya oun to papoda. Gomina wa dupẹ lọwọ Deji ti Akure fun abẹwo rẹ, to si fi da wọn loju pe, awọn ara ilu Akure yoo ko ipa ribiribi ninu eto isinku iya oun.


''Ti o ba ri ọmọ ilu Akure, ohun ti wa ri ni awọn eniyan to jẹ akinkanju, ti ọrọ wọn si ṣee gbẹkẹle. Bakan naa ni gomina Makinde kede pe, o di ọsẹ kini, Oṣu Kejila, ọdun 2020 ki oun to ṣe oku iya oun to papoda. Gomina wa dupẹ lọwọ Deji ti Akure fun abẹwo rẹ, to si fi da wọn loju pe, awọn ara ilu Akure yoo ko ipa ribiribi ninu eto isinku iya oun. Bẹẹ si ni gomina ipinlẹ Oyo lo asiko naa, lati fi ki awọn eniyan ipinlẹ Ondo, fun atilẹyin ti wọn ṣe fun ẹgbẹ oṣelu PDP, lasiko idibo sipo gomina to waye ni Osu Kẹwaa, ọdun 2020. ''Paapaa ilu Akure, wọn fihan pe awọn ṣetan lati jẹ ki ọmọ wọn di gomina ipinlẹ naa pẹlu bii wọn ṣe dibo wọn fun ẹgbẹ oṣelu PDP'' ''Amọ, a o tẹsiwaju lati ma a rọ awọn ẹkun to ku nipinlẹ Ondo, lati fi ọwọ sọwọpọ fun gomina to wa lati ilu Akure, nipinlẹ Ondo.'' Ninu ọrọ tirẹ, Deji ti ilu Akure ni iya Gomina naa, Abigail Omojolagbe Makinde to wa lati idile Omoregie, jẹ idile ti awọn eniyan mọ fun iwa ọtọ ati awọn eniyan to ṣe e gbẹkẹle.


Bẹẹ si ni gomina ipinlẹ Oyo lo asiko naa, lati fi ki awọn eniyan ipinlẹ Ondo, fun atilẹyin ti wọn ṣe fun ẹgbẹ oṣelu PDP, lasiko idibo sipo gomina to waye ni Osu Kẹwaa, ọdun 2020. ''Paapaa ilu Akure, wọn fihan pe awọn ṣetan lati jẹ ki ọmọ wọn di gomina ipinlẹ naa pẹlu bii wọn ṣe dibo wọn fun ẹgbẹ oṣelu PDP'' ''Amọ, a o tẹsiwaju lati ma a rọ awọn ẹkun to ku nipinlẹ Ondo, lati fi ọwọ sọwọpọ fun gomina to wa lati ilu Akure, nipinlẹ Ondo.'' Ninu ọrọ tirẹ, Deji ti ilu Akure ni iya Gomina naa, Abigail Omojolagbe Makinde to wa lati idile Omoregie, jẹ idile ti awọn eniyan mọ fun iwa ọtọ ati awọn eniyan to ṣe e gbẹkẹle. Deji naa si gbadura ki Olorun fi ọrun kẹ mama to doloogbe. Iya to ṣe ọlọkọ to wa gomina ipinlẹ Oyo wa saye, Arabinrin Abigail Omojolagbe Makinde ti faye silẹ. Bo tilẹ jẹ pe gomina Makinde funrarẹ ko tii fi ọrọ sita, iroyin taa gbọ ni pe Mama Abigail dakẹ lowurọ ọjọbọ ọjọ kẹẹdogun oṣu kẹwa ọdun 2020.


Deji naa si gbadura ki Olorun fi ọrun kẹ mama to doloogbe. Iya to ṣe ọlọkọ to wa gomina ipinlẹ Oyo wa saye, Arabinrin Abigail Omojolagbe Makinde ti faye silẹ. Bo tilẹ jẹ pe gomina Makinde funrarẹ ko tii fi ọrọ sita, iroyin taa gbọ ni pe Mama Abigail dakẹ lowurọ ọjọbọ ọjọ kẹẹdogun oṣu kẹwa ọdun 2020. Ni ibẹrẹ ọdun yii ni wọn ṣe ayẹyẹ ọgọrin ọdun ti mama naa pe lorilẹ aye. Lẹyin aisan ranpẹ toripe ọjọ ogbo ni mama wa lọ sinmi. Ṣaaju asiko yii gomina Makinde ti ṣapejuwe iya rẹ ri gẹgẹ bii ẹni ti wi bẹ ki wọn ba a bẹẹ to si ni oun fi iru eyi jọ iya to bi oun lọmọ.


Ni ibẹrẹ ọdun yii ni wọn ṣe ayẹyẹ ọgọrin ọdun ti mama naa pe lorilẹ aye. Lẹyin aisan ranpẹ toripe ọjọ ogbo ni mama wa lọ sinmi. Ṣaaju asiko yii gomina Makinde ti ṣapejuwe iya rẹ ri gẹgẹ bii ẹni ti wi bẹ ki wọn ba a bẹẹ to si ni oun fi iru eyi jọ iya to bi oun lọmọ. Ọpọlọpọ ọrọ ni gomina Seyi Makinde sọ nibi ayẹyẹ ọjọ ibi ti iya rẹ ṣe gbẹyin eyi to fihan pe o mọ riri iya yii ko si ko iyan rẹ kere. A o mu ẹkunrẹrẹ iroyin wa fun yin bo ba ṣe n lọ.


Ọpọlọpọ ọrọ ni gomina Seyi Makinde sọ nibi ayẹyẹ ọjọ ibi ti iya rẹ ṣe gbẹyin eyi to fihan pe o mọ riri iya yii ko si ko iyan rẹ kere. A o mu ẹkunrẹrẹ iroyin wa fun yin bo ba ṣe n lọ.


Ondo State Election result 2020: Bí èsì ìdìbò gómìnà ìpínlẹ̀ Ondo ṣe ń jáde rèé..

Lẹ́yìn tí àwọn ènìyàn ìpínlẹ̀ Ondo dìbò tàn; èsì ìdìbò ti ń jáde báyìí... Ni ibudo idibo ti wọ́n ti kọ


Ondo politics: Ta ló ń lépa ẹ̀mí Eyitayo Jegede, olùdíje gómìnà Ondo lẹ́gbẹ́ òṣèlú PDP?

Lẹyin idibo sipo gomina to waye ni ipinlẹ Ondo, eyi ti Gomina Akeredolu ti fi ẹyin oludije fun ẹgbẹ oṣelu PDP, Eyitayọ Jẹgẹdẹ atawọn oludije marundinlogun miran gbolẹ, ko daju pe ọrọ ti tan laarin Akeredolu ati Eyitayọ o. Nibayii, ohun ti Eyitayọ Jẹgẹdẹ n pariwo rẹ sita bayii ni pe awọn eeyan kan n lepa ẹmi oun. O ni eyi ko si ṣẹyin bi oun ṣe pe ẹjọ kotẹmilọrun tako abajade ibo gomina ipinlẹ Ondo to waye lọjọ Kẹwaa oṣu kẹwaa ọdun 2020. Atẹjade kan eyi ti agbẹnusọ fun Amofin Jẹgẹdẹ, Gbenga Akinmoyọ gbe jade ṣalaye pe awọn hu gbọ pe awọn alagbara kan n ṣe ipade lori igbesẹ ipẹjọ naa eleyii ti wọn ni o ṣeeṣe ko ṣẹ wọn leegun ẹyin. Amọṣa o, ikọ ipolongo fun Gomina Rotimi Akeredolu ati igbakeji rẹ, Aiyedatiwa ti ṣe akawe ẹsun naa gẹgẹ bi yẹyẹ lasan lati fi mu ki awọn eeyan ri toun ro. Atẹjade kan ti ikọ naa gbe jade latọwọ Ọlabọde Richard Ọlatunde ṣalaye pe ko si ẹni ti ko mọ pe "abaniwọran ba o ri da ni Jẹgẹdẹ" ati pe o fẹ ki wọn mọ pe oun naa ṣi wa loju agbo oṣelu ni. O ni bi o ba jẹ lootọ ni ọrọ ọhun ri, ile lo yẹ ki Jẹgẹdẹ o wo nitori pẹlu aawọ ọrọ adari to n waye laarin ẹgbẹ oṣelu PDP, ko yẹ ko wota lati mọ awọn to lee maa lepa ẹmi rẹ.


Ondo Election 2020:Tani Akeredolu tó ń díje dupò gómìnà fún ìgbà kejì nípìnlẹ̀ Ondo

A bi Oluwarotimi Odunayo Akeredolu ( SAN) ni ọjọ kọkanlelogun, Oṣu keje, ọdun 1956. Idile Ẹni ọwọ Ola Akeredolu ati idile "Lady Evangelist" Grace Akeredolu ni ilu Igbotu, ijọba ibilẹ Ese Odo nipinlẹ Ondo. O lọ si ile iwe alakọbẹrẹ ni ilu Owo lẹyin naa lo lọ si ile-iwe girama St Aquinas College ni ilu Akure, Loyola College ni Ibadan ati Comprehensive High ni Ayetoro nibi to ti gba iwe ẹri aṣe kagba girama. Lẹyin naa lo lọ si fasiti ile Ife to ti di Obafemi Awolowo bayii, lati gboye amofin to si kẹkọọ jade ni ọdun 1977,  bakan naa ni wọn gbaa si ile ẹkọ awọn amofin lọdun 1978. Akeredolu di kọmisọnna eto idajọ ati agbẹjọro ijọba ìpinlẹ Ondo lọdun 1997 si 1999, O si di amofin agba (SAN)  lẹyin naa lo di alaga awọn oluranlọwọ awọn to nilo agbẹjọro  laarin ọdun 2005 si 2006. Wọn fẹsun iwa jẹgudujẹra kan ninu oṣu kọkanla, ọdun 2009 nigba ti igbakeji ààrẹ ẹgbẹ awọn agbẹjọro (NBA), akọwe eto itọju ọmọ ẹgbẹ àti igbakeji akọwe owo n pin iwe ẹsun kaakiri pe Akeredolu kowojẹ ati pe o tẹ gbogbo ofin ẹgbẹ loju mọlẹ.


Lẹyin naa lo lọ si fasiti ile Ife to ti di Obafemi Awolowo bayii, lati gboye amofin to si kẹkọọ jade ni ọdun 1977,  bakan naa ni wọn gbaa si ile ẹkọ awọn amofin lọdun 1978. Akeredolu di kọmisọnna eto idajọ ati agbẹjọro ijọba ìpinlẹ Ondo lọdun 1997 si 1999, O si di amofin agba (SAN)  lẹyin naa lo di alaga awọn oluranlọwọ awọn to nilo agbẹjọro  laarin ọdun 2005 si 2006. Wọn fẹsun iwa jẹgudujẹra kan ninu oṣu kọkanla, ọdun 2009 nigba ti igbakeji ààrẹ ẹgbẹ awọn agbẹjọro (NBA), akọwe eto itọju ọmọ ẹgbẹ àti igbakeji akọwe owo n pin iwe ẹsun kaakiri pe Akeredolu kowojẹ ati pe o tẹ gbogbo ofin ẹgbẹ loju mọlẹ. Ko pẹ ti ọrọ naa ṣẹlẹ ni awọn alaṣẹ ẹgbẹ NBA  se atungbeyẹwo ẹsun naa wọn si da ẹjọ naa sigbo. Ninu oṣu kejila, lọdun 2009 lasiko ti Akeredolu n ṣe idanilẹkọ ni Akeredolu sọ fun awọn ero pe ko si nkan ti ijọba le se lati ṣe atunto ẹka idajọ ti idibo Naijiria fi le lọ lai ni magomago ninu, bi awọn ara ilu gan ba kọ lati gbe igbesẹ to yẹ lati jẹ ki ibo wọn ni itumọ. Ni ọdun 2012 ẹgbẹ NBA fi ile ẹgbẹ wọn tuntun ti wọn kọ s'Abuja sọ ori Rotimi Akerdolu nitori gbogbo iṣẹ takuntakun to ti ṣe fun ẹgbẹ ati bi o ṣe sọ ẹgbẹ naa di ilumọọka.


Ko pẹ ti ọrọ naa ṣẹlẹ ni awọn alaṣẹ ẹgbẹ NBA  se atungbeyẹwo ẹsun naa wọn si da ẹjọ naa sigbo. Ninu oṣu kejila, lọdun 2009 lasiko ti Akeredolu n ṣe idanilẹkọ ni Akeredolu sọ fun awọn ero pe ko si nkan ti ijọba le se lati ṣe atunto ẹka idajọ ti idibo Naijiria fi le lọ lai ni magomago ninu, bi awọn ara ilu gan ba kọ lati gbe igbesẹ to yẹ lati jẹ ki ibo wọn ni itumọ. Ni ọdun 2012 ẹgbẹ NBA fi ile ẹgbẹ wọn tuntun ti wọn kọ s'Abuja sọ ori Rotimi Akerdolu nitori gbogbo iṣẹ takuntakun to ti ṣe fun ẹgbẹ ati bi o ṣe sọ ẹgbẹ naa di ilumọọka. Ni ọdun 2011 Akeredolu wa lara ọpọ ero to  fẹ di gomina labẹ asia ẹgbẹ Action Congress of Nigeria (ACN) lati di gomina ipinlẹ Ondo ninu idibo ọdun  2013. Akeredolu dide labẹ asia ẹgbẹ oṣelu ACN to si fori gbari pẹlu Olusola Oke ati Mimiko. Ni ọdun  2016  Akeredolu dide labẹ oṣelu APC ti ajọ INEC si kede rẹ bi olujawe olubori ni ọjọkẹtadinlọgbọn osu kọkanla ọdun 2016.


Ni ọdun 2011 Akeredolu wa lara ọpọ ero to  fẹ di gomina labẹ asia ẹgbẹ Action Congress of Nigeria (ACN) lati di gomina ipinlẹ Ondo ninu idibo ọdun  2013. Akeredolu dide labẹ asia ẹgbẹ oṣelu ACN to si fori gbari pẹlu Olusola Oke ati Mimiko. Ni ọdun  2016  Akeredolu dide labẹ oṣelu APC ti ajọ INEC si kede rẹ bi olujawe olubori ni ọjọkẹtadinlọgbọn osu kọkanla ọdun 2016. Ni ọjọ kẹtadinlọgbọn oṣu kọkanla ọdun 2016, wọn kede Akerdolu bi ẹni to jawe olubori pẹ idibo 244, 842 nigba ti ọgbẹni Jegede ni ibo 150, 380 ti ọgbẹni Oke si ni 126, 889 gẹgẹ ọjọgbọn Ganiyu Ambali to jẹ alaboju to ibo to soju ajọ INEC. Ni Bayii, ẹgbẹ oṣelu APC tun fun Akeredolu ni aaye lati tun dije dupo gomina fun idibo ọdun 2020 lẹyin to fi ẹyi Olusola Oke, DI Kkemeke, Segun Abraham àti àwọn miran janlẹ ninu idibo komẹsẹoyọ to waye. Ni ọjọkọkandinlọgbọn  oṣu keje ọdun 2020, Rotimi Akeredolu yan Lucky Aiyedatiwa gẹ́gẹ́ bi olujumọ dije dupo fun idibo ọdun 2020 lẹyin oun ati igbakeji rẹ Agboola Ajayi  fija pẹẹta.


Ni ọjọ kẹtadinlọgbọn oṣu kọkanla ọdun 2016, wọn kede Akerdolu bi ẹni to jawe olubori pẹ idibo 244, 842 nigba ti ọgbẹni Jegede ni ibo 150, 380 ti ọgbẹni Oke si ni 126, 889 gẹgẹ ọjọgbọn Ganiyu Ambali to jẹ alaboju to ibo to soju ajọ INEC. Ni Bayii, ẹgbẹ oṣelu APC tun fun Akeredolu ni aaye lati tun dije dupo gomina fun idibo ọdun 2020 lẹyin to fi ẹyi Olusola Oke, DI Kkemeke, Segun Abraham àti àwọn miran janlẹ ninu idibo komẹsẹoyọ to waye. Ni ọjọkọkandinlọgbọn  oṣu keje ọdun 2020, Rotimi Akeredolu yan Lucky Aiyedatiwa gẹ́gẹ́ bi olujumọ dije dupo fun idibo ọdun 2020 lẹyin oun ati igbakeji rẹ Agboola Ajayi  fija pẹẹta. Rotimi Akeredolu  fẹ Betty Akeredolu ni Iyawo, Ọlọrun si fi ọmọ tawọn lọrẹ


Rotimi Akeredolu  fẹ Betty Akeredolu ni Iyawo, Ọlọrun si fi ọmọ tawọn lọrẹ


Akomolede Yoruba: Kí ni ìdí tí aṣọ fi máa ń pọ̀ lára Egúngún ju Orò lọ́?

Ki ni idi ti aṣọ fi maa n pọ lara Egungun ju Oro lọ́? Idi wo ni Ẹṣa Eegun fi bẹrẹ? Ki lo de ti ilu Ondo ko ṣe gbudọ jẹ ẹran Okete? Ẹ gbọ ki lo fa a ti Oloṣun kii jẹ aja, ti ọlọya kii jẹ ẹran agbo? Olu Jacobs àti Joke Silva yan orúkọ ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀, àmọ́ wo ohun tó mú ìgbéyàwó wọn dúró Gudugudu ni olukọ toni gan funrarẹ ti ko figba kan tura silẹ ninu pipe ẹṣa eegun. Olukọ lori eto Akomolede ati Aṣatoni ni Olalekan Ojelade ti ileewe Orisumibare Community High School, Ondo.


Ẹ gbọ ki lo fa a ti Oloṣun kii jẹ aja, ti ọlọya kii jẹ ẹran agbo? Olu Jacobs àti Joke Silva yan orúkọ ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀, àmọ́ wo ohun tó mú ìgbéyàwó wọn dúró Gudugudu ni olukọ toni gan funrarẹ ti ko figba kan tura silẹ ninu pipe ẹṣa eegun. Olukọ lori eto Akomolede ati Aṣatoni ni Olalekan Ojelade ti ileewe Orisumibare Community High School, Ondo. Olukọ pa itan adayeba pe korikosun ni Eegun ati Oro nigba alaye ti de aye. Ọgbẹni Olalekan ṣe atupalẹ ohun ti ẹ ko gbọ ri nipa itan Egungun, orin eegun ati ọpọlọpọ nkan to rọ mọ ọ.


Olukọ pa itan adayeba pe korikosun ni Eegun ati Oro nigba alaye ti de aye. Ọgbẹni Olalekan ṣe atupalẹ ohun ti ẹ ko gbọ ri nipa itan Egungun, orin eegun ati ọpọlọpọ nkan to rọ mọ ọ.


Ondo state Amotekun: Léyìn tí ìwọ́de EndSARS parí tán ni ìwà ọ̀daràn búrẹ́kẹ ní Naijiria

Adari ikọ Amotekun ni ipinlẹ Ondo, Adeleye Olusanyero, ti sọ fun BBC pe lati igba ti awọn janduku ti ja iwọde EndSARS gba mọ awọn oluwọde lọwọ ni eto abo ti mẹhẹ ni ipinlẹ Ondo. Olusanyero lo sọ bẹ ninu ifọrọwerọ pẹlu BBC Yoruba. Adari Amotekun naa ni yatọ si ohun to ṣẹlẹ lẹyin iwọde EndSARS, iwa ọdaran naa ti n peleke sii lasiko ti ọdun ba ti n sunmọ etile. O ṣalaye pe ikọ Amotekun ni ipinlẹ Ondo n ṣiṣẹ takuntakun lati rii pe iwa ọdaran di ohun igbagbe ni ipinlẹ naa. Gẹgẹ bo ṣe sọ, o ni "ninu awọn ti wọn ji gbe ni ilu Owo, laarin wakati mẹrin si akoko ti wọn ji wọn gbe ni a gba eeyan marun un mu pada." "Bi a ṣe n sọrọ lọwọ yii, awọn afurasi meje to ji eeyan gbe ni agbegbe ilu Owo ni a ti fi panpẹ ofin mu ti a si ti fa le ọlọpaa lọwọ."


O ṣalaye pe ikọ Amotekun ni ipinlẹ Ondo n ṣiṣẹ takuntakun lati rii pe iwa ọdaran di ohun igbagbe ni ipinlẹ naa. Gẹgẹ bo ṣe sọ, o ni "ninu awọn ti wọn ji gbe ni ilu Owo, laarin wakati mẹrin si akoko ti wọn ji wọn gbe ni a gba eeyan marun un mu pada." "Bi a ṣe n sọrọ lọwọ yii, awọn afurasi meje to ji eeyan gbe ni agbegbe ilu Owo ni a ti fi panpẹ ofin mu ti a si ti fa le ọlọpaa lọwọ." Olusanyero sọ fun BBC pe ojojumọ ni ikọ Amotekun maa n kaakiri ni ipinlẹ Ondo lati aago mẹjọ alẹ si marun un aarọ. O ni "bi mo ṣe n ba yin sọrọ lọwọ yii, eeyan mẹrinla ni a ti da sinu igbo lati maa wa awọn iya ati ọmọ ti wọn ji gbe laipẹ yii." Nigba to n da si ọrọ naa, onimọ nipa eto abo kan, Tunde Akande, ni ti ọdun ba ti n sumọle ni iwa ọdaran bii ijinigbe ati idigunjale maa n pọ si ni Naijiria.


Olusanyero sọ fun BBC pe ojojumọ ni ikọ Amotekun maa n kaakiri ni ipinlẹ Ondo lati aago mẹjọ alẹ si marun un aarọ. O ni "bi mo ṣe n ba yin sọrọ lọwọ yii, eeyan mẹrinla ni a ti da sinu igbo lati maa wa awọn iya ati ọmọ ti wọn ji gbe laipẹ yii." Nigba to n da si ọrọ naa, onimọ nipa eto abo kan, Tunde Akande, ni ti ọdun ba ti n sumọle ni iwa ọdaran bii ijinigbe ati idigunjale maa n pọ si ni Naijiria. Akande ni o yẹ ki awọn eeyan maa ṣọra wọn lasiko yii nitori oju ni alakan fi n ṣọri. O ni aarin awọn ara ilu ni awọn ọdaran n gbe, nitori na lo fi yẹ ki awọn eeyan maa ṣe amí fun awọn oṣiṣẹ eto abo nitori wọn ko lee da iṣẹ naa ṣẹ. Ẹwẹ, alukoro ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ondo, Tee-Leo Ikoro sọ fun BBC pe alaafia ni ipinlẹ Ondo wa nitori awọn ọlọpaa n ṣiṣẹ wọn bi iṣẹ.


Akande ni o yẹ ki awọn eeyan maa ṣọra wọn lasiko yii nitori oju ni alakan fi n ṣọri. O ni aarin awọn ara ilu ni awọn ọdaran n gbe, nitori na lo fi yẹ ki awọn eeyan maa ṣe amí fun awọn oṣiṣẹ eto abo nitori wọn ko lee da iṣẹ naa ṣẹ. Ẹwẹ, alukoro ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ondo, Tee-Leo Ikoro sọ fun BBC pe alaafia ni ipinlẹ Ondo wa nitori awọn ọlọpaa n ṣiṣẹ wọn bi iṣẹ. Ikoro ni awọn ọlọpaa ti gba awọn ti wọn ji gbe pada, ọwọ si ti tẹ awọn ọdaran to n ji eeyan gbe, nitori naa ko sewu loko.


Ikoro ni awọn ọlọpaa ti gba awọn ti wọn ji gbe pada, ọwọ si ti tẹ awọn ọdaran to n ji eeyan gbe, nitori naa ko sewu loko.


Ondo Election 2020: Àwọn òfin àjọ INEC l'Ondo fún ìdìbò ọjọ́ Sátidé

Ọga agba ajọ INEC ni ipinlẹ Ondo, Rufus Akeju ni ireti awọn lọdọ awọn oludibo ti yatọ lọtẹ yii si ti tẹlẹ o torinaa ohun ti wọn yoo mu wa lati dibo ju kaadi idibo wọn nikan lọ. O tun mẹnu ba ọrọ ẹrọ to n ṣayẹwo kaadi to jona ni ipinlẹ Ondo nigba diẹ sẹyin ki asiko idibo to de. O ni "amuwa Ọlọrun la le pe e. Kii ṣe pe eniyan kan dana sun un". O ṣalaye pe awọn ti bẹrẹ si ni gbaradi fun eto idibo to n bọ ṣugbọn asiko ti wọn maa n muna ọba lo ni nkan yiwọ ti inu ibudo ti wọn n ko awọn ẹrọ to n yẹ kaadi wo si. Ọgbẹni Rufus bu ẹnu atẹ lu ipo ti ipese ina mọnamọna wa lorilẹede yii pe ko muna doko. O ni bo tilẹ jẹ pe awọn ni nkan to maa ba awọn da abo bo ina mọnamọna ṣugbọn iṣẹlẹ naa fihan pe o ti rẹ ẹ ni.


O ṣalaye pe awọn ti bẹrẹ si ni gbaradi fun eto idibo to n bọ ṣugbọn asiko ti wọn maa n muna ọba lo ni nkan yiwọ ti inu ibudo ti wọn n ko awọn ẹrọ to n yẹ kaadi wo si. Ọgbẹni Rufus bu ẹnu atẹ lu ipo ti ipese ina mọnamọna wa lorilẹede yii pe ko muna doko. O ni bo tilẹ jẹ pe awọn ni nkan to maa ba awọn da abo bo ina mọnamọna ṣugbọn iṣẹlẹ naa fihan pe o ti rẹ ẹ ni. "Ago meje abọ alẹ ni wọn pe wa pe o ṣẹlẹ, a dupẹ pe o ṣẹlẹ lasiko to ṣẹlẹ tori ẹmi kankan ko ba a lọ". Torinaa o ni Ọlọrun kii ṣe nkan ko ma faye ọpẹ silẹ tori ẹmi kankan o ba a lọ. Ọga ajọ INEC ni awọn ti ṣe tan fun idibo.


"Ago meje abọ alẹ ni wọn pe wa pe o ṣẹlẹ, a dupẹ pe o ṣẹlẹ lasiko to ṣẹlẹ tori ẹmi kankan ko ba a lọ". Torinaa o ni Ọlọrun kii ṣe nkan ko ma faye ọpẹ silẹ tori ẹmi kankan o ba a lọ. Ọga ajọ INEC ni awọn ti ṣe tan fun idibo. O ni toripe idibo yii wa lasiko iṣẹlẹ Covid 19, igbaradi ati ireti awọn lọdọ awọn oludibo ti yatọ. "O gbudọ ni kaadi idibo rẹ ati ibomu rẹ, too ba ni i wọn o ni jẹ koo dibo o". Ọga INEC fi kun pe ẹnikẹni ko gbud w ibomu tabi aṣọ to ni ami ẹgbẹ oṣelu kankan tori asiko ipolongo idibo ti kọja bi bẹẹ kọ ko ni lanfani lati dibo.


O ni toripe idibo yii wa lasiko iṣẹlẹ Covid 19, igbaradi ati ireti awọn lọdọ awọn oludibo ti yatọ. "O gbudọ ni kaadi idibo rẹ ati ibomu rẹ, too ba ni i wọn o ni jẹ koo dibo o". Ọga INEC fi kun pe ẹnikẹni ko gbud w ibomu tabi aṣọ to ni ami ẹgbẹ oṣelu kankan tori asiko ipolongo idibo ti kọja bi bẹẹ kọ ko ni lanfani lati dibo. INEC bẹ̀rẹ̀ pínpín ohun èlò ìdìbò káàkiri ìpínlẹ̀ Ondo ṣáájú ìdìbò Sátidé


INEC bẹ̀rẹ̀ pínpín ohun èlò ìdìbò káàkiri ìpínlẹ̀ Ondo ṣáájú ìdìbò Sátidé


Ondo Election 2020: Eyitayo Jegede bu ẹnu àtẹ́ bí Akeredolu ṣe ń ṣejọba lọ́wọ́lọ́wọ́

Eyitayo Jegede ni oludije dupo gomina labẹ ẹgbẹ oṣelu PDP ninu idibo sipo gomina ti yoo waye ni ipinlẹ Ondo ni Ọjọ Kẹwaa, Oṣu Kẹwaa, ọdun 2020. O ṣalaye idi ti o fi yẹ ki awọn eeyan yọwọ ẹgbẹ oṣelu APC lawo iṣejọba Ondo lasiko yii. O ni lati igba ijọba ti oun ṣiṣẹ fun gẹgẹ bii amofin agba titi to fi dori ijọba Olusegun Mimiko to gbeṣẹ le Rotimi Akeredolu to wa nibẹ bayii lọwọ lawọn ti sọ pe owo ileewe ko gbudọ ga ju N35,000 si N45,000 lọ. "A fẹ ki awọn ọmọ mẹkunu, atawọn ọmọ to ba wu atawọn ti ko tilẹ ki n ṣe ọmọ Ondo ni anfani lati lọ ileewe giga fasiti". O bu ẹnu atẹ lu bi ijọba Akeredolu ṣe n ṣe ọrọ eto ẹkọ, eto ilera atawọn ẹka mii lasiko yii eyi to fi ẹkọ we eto ẹkọ to nira fun awọn ọmọ ati iwosan olowo gọbọi. O ni wọn bẹgi dina irọrun ẹkọ fawọn ọmọ toripe awọn ọmọ tiwọn o si ni ileewe kankan ni ipinlẹ Ondo.


Ondo Election 2020: Mo ṣèlérí N500 lóṣooṣù fún gbogbo ọmọ tuntun - Adeleye AAC

Bo tilẹ jẹ pe o ti to ẹgbẹ oṣelu mọkanla taa gbọ pe o ti darapọ mọ ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party ni ipinlẹ Ondo fun idibo gomina to n bọ, awọ  oludije ṣi sọ afojusun wọn fun BBC Yoruba. Adekunle Peter Adeleye ni oludije gomina labẹ asia ẹgbẹ oṣelu African Action Congress, AAC to si jẹ ọmọ bibi ilu Itibukunmi ni Ilaje, Ondo. Funrarẹ naa lo fi n fọwọ sọya ara rẹ pe "olootọ eeyan ni Adekunle Adeleye jẹ to jẹ pe to ba sọ bẹẹ, o maa n ri bẹẹ". Ojú àwọn èèyàn Ondo ti là pé ìnira ni ẹgbẹ́ APC mú wá - Jegede PDP "Eto ipese ẹẹdẹgbẹta naira lao maa fi pamọ fun gbogbo ọmọ ikoko lati ọjọ ti wọn ba ti bi i. O ni igba ti ọmọ yoo ba fi gbọnju di bii ọmọ ọdun mejidinlogun, owo naa yoo ti maa wọ ẹgbẹrun lọna ọọdunrun eyi to to bẹrẹ okoowo tabi san owo ile iwe fasiti bo ba ṣe pe iwe ni ọmọ naa n ka. Aeleye kẹnu bọ ọrọ lorii bi ipo ipinlẹ Ondo ni ilẹ Yoruba gẹgẹ bi aṣaaju gẹgẹ bo ṣe sọ ọ.


Ondo Election 2020: Ẹgbẹ́ òṣèlú PDP ní ó dá àwọn lójú pé àwọn yóò jáwé olúborí

Ẹgbẹ oṣelu PDP ti ni bi awọn ṣe jawe olubori ni idibo sipo gomina nipinlẹ Edo, bẹẹ ni yoo ṣe ri fun awọn ni ipinlẹ Ondo. Ẹgbẹ oṣelu PDP, lo fi lede bẹẹ nibi ti wọn ti n dun inu wi pe ẹgbẹ oṣelu PDP jawe olubori ni ipinlẹ Edo. PDP ni bi awọn ṣe jawe olubori naa ni ipinlẹ Edo fun awọn ni agbara lati ṣiṣẹ takuntakun, ki awọn le jawe olubori ninu idibo ti yoo waye ni ipinlẹ Ondo ni oṣu to n bọ. Ajọ eleto idibo lorilẹede Naijiria, INEC lo kede Gomina Godwin Obaseki ti ẹgbẹ oṣelu PDP lo bori ninu idibo sipo gomina to waye ni ipinlẹ naa ni Ọjọ Satide. Nibayii, gbogbo oju lo wa lara idibo sipo Ondo ti yoo waye ni Ọjọ Kẹwa, Oṣu Kẹwa, ọdun 2020. Gomina Oluwarotimi Akeredolu n dije dupo labẹ ẹgbẹ oṣelu APC, nigba ti Eyitayo Jegede n dije labẹ ẹgbẹ oṣelu PDP.


Ajọ eleto idibo lorilẹede Naijiria, INEC lo kede Gomina Godwin Obaseki ti ẹgbẹ oṣelu PDP lo bori ninu idibo sipo gomina to waye ni ipinlẹ naa ni Ọjọ Satide. Nibayii, gbogbo oju lo wa lara idibo sipo Ondo ti yoo waye ni Ọjọ Kẹwa, Oṣu Kẹwa, ọdun 2020. Gomina Oluwarotimi Akeredolu n dije dupo labẹ ẹgbẹ oṣelu APC, nigba ti Eyitayo Jegede n dije labẹ ẹgbẹ oṣelu PDP. Igbakeji gomina ipinlẹ Ondo, Agboola Ajayi naa ko gbẹyin nibi idibo sipo gomina nipinlẹ Ondo naa, ẹgbẹ oṣelu ZLP niawọn yoo ti dije dupo. Ajọ to n ri si eto idibo lorilẹ-ede Naijiria, INEC, ti sọ pe Ina to ṣẹyọ ni ọfiisi rẹ to wa ni ilu Akure ko ni ṣakoba fun eto idibo to n bọ ni ipinlẹ ọhun loṣu kẹwaa ọdun yii. Alaga ajọ naa ni ipinlẹ Ondo, Rufus Akeju ni iwadii ti bẹrẹ lati mọ ohun to ṣokunfa ina ọhun ni eyi ti wọn yoo si gbe si ojutaye bi o ṣe yẹ.


Igbakeji gomina ipinlẹ Ondo, Agboola Ajayi naa ko gbẹyin nibi idibo sipo gomina nipinlẹ Ondo naa, ẹgbẹ oṣelu ZLP niawọn yoo ti dije dupo. Ajọ to n ri si eto idibo lorilẹ-ede Naijiria, INEC, ti sọ pe Ina to ṣẹyọ ni ọfiisi rẹ to wa ni ilu Akure ko ni ṣakoba fun eto idibo to n bọ ni ipinlẹ ọhun loṣu kẹwaa ọdun yii. Alaga ajọ naa ni ipinlẹ Ondo, Rufus Akeju ni iwadii ti bẹrẹ lati mọ ohun to ṣokunfa ina ọhun ni eyi ti wọn yoo si gbe si ojutaye bi o ṣe yẹ. Bakan naa lo fi awọn Oludibo ni ipinlẹ Ondo lọkan balẹ pe, ijamba ina naa ko ni ṣakoba kankan fun bi eto idibo naa yoo ṣe lọ ni ọjọ kẹwaa, oṣu kẹwaa, ọdun 2020. Iṣẹ́ jìbìtì ni INEC fi ọ́ọ́fìsì rẹ̀ tó jóná l'Ondo ṣe - Eyitayo Jegede Àwọn olùdíje dupò gómìnà ní ìpínlẹ̀ Ondo ń fapájánu lórí ilé iṣẹ́ INEC to jọ́ná Ó ṣeni laanu pe iru iṣẹlẹ yìí ṣẹlẹ nítori pe o fi han pe, awọn kan ko fẹ́ ki idije yiìí yọri si rere, àwọn èèyàn mu ero ọkan wọ́n ṣẹ ni. Ó jẹ́ ibàlórúkọ jẹ́ fún ìpińlẹ̀ Ondo nítori pe ilu to ni iyi ati ogo ni.


Bakan naa lo fi awọn Oludibo ni ipinlẹ Ondo lọkan balẹ pe, ijamba ina naa ko ni ṣakoba kankan fun bi eto idibo naa yoo ṣe lọ ni ọjọ kẹwaa, oṣu kẹwaa, ọdun 2020. Iṣẹ́ jìbìtì ni INEC fi ọ́ọ́fìsì rẹ̀ tó jóná l'Ondo ṣe - Eyitayo Jegede Àwọn olùdíje dupò gómìnà ní ìpínlẹ̀ Ondo ń fapájánu lórí ilé iṣẹ́ INEC to jọ́ná Ó ṣeni laanu pe iru iṣẹlẹ yìí ṣẹlẹ nítori pe o fi han pe, awọn kan ko fẹ́ ki idije yiìí yọri si rere, àwọn èèyàn mu ero ọkan wọ́n ṣẹ ni. Ó jẹ́ ibàlórúkọ jẹ́ fún ìpińlẹ̀ Ondo nítori pe ilu to ni iyi ati ogo ni. Eyi ni ọ̀rọ̀ ọmọ ọba Dapo Adelegan tó jẹ́ oludije dupo gomina labẹ asia ẹgbẹ oṣelu African Democratic Congress (ADC). Adelegan ní ètò idìbò ṣe pataki si idagbasoke ara ilu lọdun mẹrin-mẹrin, nitori naa ko yẹ ki iru nkan bayii maa ṣẹlẹ niru asiko ti a wa yìí O yẹ ki wọn ni ore ọfẹ lati yan ẹni to ba wu wọn kii ṣe pe ki awọn oloṣelu nitori ifẹ ara wọn ma a di wọn lọwọ. O ní kaadi ko le dede jona, awọn kan lo lọ fi ina sii.


Eyi ni ọ̀rọ̀ ọmọ ọba Dapo Adelegan tó jẹ́ oludije dupo gomina labẹ asia ẹgbẹ oṣelu African Democratic Congress (ADC). Adelegan ní ètò idìbò ṣe pataki si idagbasoke ara ilu lọdun mẹrin-mẹrin, nitori naa ko yẹ ki iru nkan bayii maa ṣẹlẹ niru asiko ti a wa yìí O yẹ ki wọn ni ore ọfẹ lati yan ẹni to ba wu wọn kii ṣe pe ki awọn oloṣelu nitori ifẹ ara wọn ma a di wọn lọwọ. O ní kaadi ko le dede jona, awọn kan lo lọ fi ina sii. Adelegan wa rọ ijọba apapọ lati daabo bo àwọn nkan idibo yii ju ti tẹlẹ lọ. "Mo fẹ lọ si ile iṣẹ ajọ eleto idibo bayii fun ibanikẹdun ati lati sọ fun wọ́n pé, ki wọn tete wa ojutu si gbogbo nkan to jona lasiko iṣẹlẹ naa. Ninu ọrọ tirẹ, oludije dupo gomina labẹ asia ẹgbẹ oṣelu People's Democratic Party (PDP) ni ìpínlẹ̀ Ondo Eyitayo Jegede ni, oju oluwa n ri ẹni to dan nkan to ṣẹlẹ naa wò.


Adelegan wa rọ ijọba apapọ lati daabo bo àwọn nkan idibo yii ju ti tẹlẹ lọ. "Mo fẹ lọ si ile iṣẹ ajọ eleto idibo bayii fun ibanikẹdun ati lati sọ fun wọ́n pé, ki wọn tete wa ojutu si gbogbo nkan to jona lasiko iṣẹlẹ naa. Ninu ọrọ tirẹ, oludije dupo gomina labẹ asia ẹgbẹ oṣelu People's Democratic Party (PDP) ni ìpínlẹ̀ Ondo Eyitayo Jegede ni, oju oluwa n ri ẹni to dan nkan to ṣẹlẹ naa wò. Jẹgẹde ni ki lo de ti ile iṣẹ INEC ko jona saaju asiko yii. "Iṣẹ jibiti wọn lo bẹrẹ yẹ"  " Nkan itiju ni" sebi Naijiria yii ti da tẹlẹ rii, "kilo de ti a le gbe ogo orilede yii" Jegede ni ki ẹnikẹni ma sọ pé ǹkan idi kankan jona oo, " ṣe bi wọn ni ilé iṣẹ́ ni Abuja, ki wọn ya ko àwọn nkan miran wa lati Abuja fun eto idibo to n bọ. Ọkẹ aimọye awọn ohun elo fun ayẹwo kaadi awon oludibo lo ti jona mọle lolu ileeṣẹ ajọ eleto idibo orilẹede Naijiria, INEC ni ipinlẹ Ondo to wa niluu Akurẹ.


Jẹgẹde ni ki lo de ti ile iṣẹ INEC ko jona saaju asiko yii. "Iṣẹ jibiti wọn lo bẹrẹ yẹ"  " Nkan itiju ni" sebi Naijiria yii ti da tẹlẹ rii, "kilo de ti a le gbe ogo orilede yii" Jegede ni ki ẹnikẹni ma sọ pé ǹkan idi kankan jona oo, " ṣe bi wọn ni ilé iṣẹ́ ni Abuja, ki wọn ya ko àwọn nkan miran wa lati Abuja fun eto idibo to n bọ. Ọkẹ aimọye awọn ohun elo fun ayẹwo kaadi awon oludibo lo ti jona mọle lolu ileeṣẹ ajọ eleto idibo orilẹede Naijiria, INEC ni ipinlẹ Ondo to wa niluu Akurẹ. Gẹgẹbi, iroyin ṣe sọ, ni aṣalẹ Ọjọbọ ni iṣẹlẹ naa wa'ye. Amugbalẹgbẹ fun alaga ajọ INEC lori eto iroyin, Rotimi Oyekanmi fi idi rẹ mulẹ fun ileeṣẹ iroyin abẹle kan lorilẹede Naijiria pe lootọ ni iṣẹlẹ naa waye. Ọkan lara awọn kọmiṣọna agba fajọ INEC, Amofin Festus Okoye to wa ni ipinlẹ̀ Ondo lọ̀wọ bayii lori ọrọ idibo naa la gbọ pe o sa kijokijo lọ si olu ileeṣẹ ajọ INEC naa lati mọ bi ọwọ̀ja rẹ ṣe pọ to.


Gẹgẹbi, iroyin ṣe sọ, ni aṣalẹ Ọjọbọ ni iṣẹlẹ naa wa'ye. Amugbalẹgbẹ fun alaga ajọ INEC lori eto iroyin, Rotimi Oyekanmi fi idi rẹ mulẹ fun ileeṣẹ iroyin abẹle kan lorilẹede Naijiria pe lootọ ni iṣẹlẹ naa waye. Ọkan lara awọn kọmiṣọna agba fajọ INEC, Amofin Festus Okoye to wa ni ipinlẹ̀ Ondo lọ̀wọ bayii lori ọrọ idibo naa la gbọ pe o sa kijokijo lọ si olu ileeṣẹ ajọ INEC naa lati mọ bi ọwọ̀ja rẹ ṣe pọ to. Awọn oṣiṣẹ panapana tete de sibi iṣẹlẹ ọhun lati bu omi pa ina naa eleyii to ti bẹrẹ si ni jo inu agolo ikẹrususi kọntena ti wọn ko awọn ẹrọ ayẹwo kaadi oludibo naa si Bi o tilẹ jẹ wipe ko si ẹni lee sọ ni pato bi ina naa ṣe bẹrẹ ati ohun to ṣokunfa rẹ, Amofin Okoye ti fi da araalu loju pe iwadii yoo waye lati tu mọ ohun to ṣokunfa ijamba ina ọhun. Ajọ eleto idibo Naijiria, Independent National Electoral Commission (INEC)  ti kede pe eto gbogbo ti to de eto idibo lati yan gomina tuntun ti yoo waye ni ipinlẹ Ondo lọjọ kẹwaa, oṣu kẹwaa, ọdun 2020. INEC ni awọn ẹgbẹrun mẹẹdogun oṣiṣẹ ni yoo jẹ awọn agunbanirọ ti wọn n sinru ilu ilẹ baba wọn nipinlẹ Ondo.


Awọn oṣiṣẹ panapana tete de sibi iṣẹlẹ ọhun lati bu omi pa ina naa eleyii to ti bẹrẹ si ni jo inu agolo ikẹrususi kọntena ti wọn ko awọn ẹrọ ayẹwo kaadi oludibo naa si Bi o tilẹ jẹ wipe ko si ẹni lee sọ ni pato bi ina naa ṣe bẹrẹ ati ohun to ṣokunfa rẹ, Amofin Okoye ti fi da araalu loju pe iwadii yoo waye lati tu mọ ohun to ṣokunfa ijamba ina ọhun. Ajọ eleto idibo Naijiria, Independent National Electoral Commission (INEC)  ti kede pe eto gbogbo ti to de eto idibo lati yan gomina tuntun ti yoo waye ni ipinlẹ Ondo lọjọ kẹwaa, oṣu kẹwaa, ọdun 2020. INEC ni awọn ẹgbẹrun mẹẹdogun oṣiṣẹ ni yoo jẹ awọn agunbanirọ ti wọn n sinru ilu ilẹ baba wọn nipinlẹ Ondo. Awọn ẹgbẹrun meji to ku yoo jẹ oṣiṣe awọn oṣiṣẹ ile iwe giga kaakiri Naijiria ti yoo to esi papọ, ti wọn yoo si jẹ alabojuto. Ogbẹni Fetsus Okoye to jẹ kọmiṣọnna agba fun idanilẹkọọ lori eto idibo ati oludibo sọ eyi di mimọ nibi idanilẹkọọ ọlọjọ kan ti wọn ṣe pẹlu awọn akọroryin. Okoye ṣalaye awọn igbesẹ ti ajọ INEC ti la kalẹ nipa eto idibo naa.


Awọn ẹgbẹrun meji to ku yoo jẹ oṣiṣe awọn oṣiṣẹ ile iwe giga kaakiri Naijiria ti yoo to esi papọ, ti wọn yoo si jẹ alabojuto. Ogbẹni Fetsus Okoye to jẹ kọmiṣọnna agba fun idanilẹkọọ lori eto idibo ati oludibo sọ eyi di mimọ nibi idanilẹkọọ ọlọjọ kan ti wọn ṣe pẹlu awọn akọroryin. Okoye ṣalaye awọn igbesẹ ti ajọ INEC ti la kalẹ nipa eto idibo naa. O ni aago mẹjọ abọ aarọ ni eto idibo naa yoo bẹrẹ ti yoo si pari ni aago meji abọ ọsan ọjọ naa.


O ni aago mẹjọ abọ aarọ ni eto idibo naa yoo bẹrẹ ti yoo si pari ni aago meji abọ ọsan ọjọ naa.


Taiwo Bamidele Ondo Dwarf Judge: Ọlọ́run kò ṣe àṣìṣe pé ó dá mi ní aràrá

“Gbogbo awọn ti wọn bi ṣiwaju mi lo ga to sin gbọnlẹ!”. “Ẹni to jẹ ọkọ fun mi leni, Ọlọrun lo yan an fun mi bo tilẹ jẹ pe gbogbo ẹbi mi lo yari pe mi o le fẹ arara”. Iyawo Bamidele lo sọ eyi fun BBC Yoruba. Adajọ ni Taiwo Bamidele Ezekiel ni ile ẹjọ Majisireeti ipinlẹ Ondo. O ni ọpọlọpọ igba ti oun ba n rin laarin igboro ni oun maa n ri idẹyẹsi ti ko ṣee ka. Ìtàn ọ̀rẹ́ tó fi ògùn gba ọkọ ọ̀rẹ́ rẹ̀ ni Akomolede BBC Yorùbá fẹ́ kọ́ wa lònìí Ǹjẹ́ o mọ̀ pé àwọn tó wá láti ìdílé ẹrú kìí lọ́kọ tàbí aya láyé òde òni ní Nàìjíríà?


Adajọ ni Taiwo Bamidele Ezekiel ni ile ẹjọ Majisireeti ipinlẹ Ondo. O ni ọpọlọpọ igba ti oun ba n rin laarin igboro ni oun maa n ri idẹyẹsi ti ko ṣee ka. Ìtàn ọ̀rẹ́ tó fi ògùn gba ọkọ ọ̀rẹ́ rẹ̀ ni Akomolede BBC Yorùbá fẹ́ kọ́ wa lònìí Ǹjẹ́ o mọ̀ pé àwọn tó wá láti ìdílé ẹrú kìí lọ́kọ tàbí aya láyé òde òni ní Nàìjíríà? “Ọpọlọpọ igba ti wọn ba ni  ẹ wo baba kukuru yii, emi naa a ni ẹ wo baba giga yii, a kan ma sọ ọ di awada tori naa mi o jẹ ki gbogbo iyẹn mu irẹwẹsi de ba mi” Koda, oluṣọ aguntan ni pẹlu ni ijọ Redeem Church. Nigba ti wọn bi i, ọrọ o ba di nigbo lo ti gbe oyun wa fun mi too fi bi arara lọmọ, ṣugbọn o ni tori pe baba oun gbagbọ pe iya oun kii ṣe oniṣekuṣe lo ṣe gba pe sababi ni. Ni kekere nigba ti ko tii ni oye iru eeyan to lee da lọjọ iwaju lai wo ti ipo rẹ, o maa n bi Ọlọrun leere pe ki lo de to fi da oun ni arara.


“Ọpọlọpọ igba ti wọn ba ni  ẹ wo baba kukuru yii, emi naa a ni ẹ wo baba giga yii, a kan ma sọ ọ di awada tori naa mi o jẹ ki gbogbo iyẹn mu irẹwẹsi de ba mi” Koda, oluṣọ aguntan ni pẹlu ni ijọ Redeem Church. Nigba ti wọn bi i, ọrọ o ba di nigbo lo ti gbe oyun wa fun mi too fi bi arara lọmọ, ṣugbọn o ni tori pe baba oun gbagbọ pe iya oun kii ṣe oniṣekuṣe lo ṣe gba pe sababi ni. Ni kekere nigba ti ko tii ni oye iru eeyan to lee da lọjọ iwaju lai wo ti ipo rẹ, o maa n bi Ọlọrun leere pe ki lo de to fi da oun ni arara. Ọmọkùnrin tó ya 'Blue film' nínú igbó Osun Osogbo ti bayé ara rẹ̀ jẹ́ - Yemi Elebuibon “Ninu idile mi, a fẹrẹẹ pe ogun ti baba mi bi ṣugbọn emi nikan ni arara”. Ẹ wo bi Taiwo ṣe  ja fita fita lati borii ainigbagbọ ninu ara ẹni.


Ọmọkùnrin tó ya 'Blue film' nínú igbó Osun Osogbo ti bayé ara rẹ̀ jẹ́ - Yemi Elebuibon “Ninu idile mi, a fẹrẹẹ pe ogun ti baba mi bi ṣugbọn emi nikan ni arara”. Ẹ wo bi Taiwo ṣe  ja fita fita lati borii ainigbagbọ ninu ara ẹni.


Obateru Akinruntan: Wíwá ohun tá jẹ títí láé ló gbé wa kúrò nílé Ife

Yoruba ni bi ọmọ ko ba itan , yoo ba arọba, tii se baba itan. Olugbo tilẹ Ugbo, Ọba Frederick Obateru Enitiolorunda Akinruntan ti salaye fun BBC Yoruba pe ilẹ Ugbo lo ilẹ Yoruba lapapọ. Ọba Akinruntan sọ pe Oghonne ni orukọ ọba Ile Ifẹ n jẹ tẹlẹ, eyi to tumọ si ẹni ọwọ ati ẹni iyi ati igbakeji orisa, inu rẹ si ni wọn ti fa Ooni yọ. O ni Ikedu ni ede ti awọn Ugbo n sọ nile Ife, Ugbomokun si ni orukọ Ile Ife tẹlẹ. Ọba alaye naa salaye pe ọna lati wa ohun tawsn yoo jẹ titi laelae lo mu awsn kuro nilu ile Ife lọ silẹ Igbo tawọn wa bayii, nibi ti awọn ti ni ọpọlọpọ ẹja ati epoo rọbi. Bakan naa lo tun sọ nipa oju ti wọn fi n wo Moremi, to da awọn .


O ni Ikedu ni ede ti awọn Ugbo n sọ nile Ife, Ugbomokun si ni orukọ Ile Ife tẹlẹ. Ọba alaye naa salaye pe ọna lati wa ohun tawsn yoo jẹ titi laelae lo mu awsn kuro nilu ile Ife lọ silẹ Igbo tawọn wa bayii, nibi ti awọn ti ni ọpọlọpọ ẹja ati epoo rọbi. Bakan naa lo tun sọ nipa oju ti wọn fi n wo Moremi, to da awọn . Amọ sa, Ooni tilu Ile Ife, Ọba Enitan Adeyeye Ogunwusi naa ti fesi pe ọpọ eeyan lo n sọ itan ti ko tọ lasiko yii amọ oun ko ni ija pẹlu ẹnikẹni, ohun ti Eledumare ran oun wa se, ni oun fẹ gbajumọ.


Amọ sa, Ooni tilu Ile Ife, Ọba Enitan Adeyeye Ogunwusi naa ti fesi pe ọpọ eeyan lo n sọ itan ti ko tọ lasiko yii amọ oun ko ni ija pẹlu ẹnikẹni, ohun ti Eledumare ran oun wa se, ni oun fẹ gbajumọ.


Ondo Elections 2020: Ọgọ́rùn-ún ọjọ́ àkọ́kọ́ tí a máa lò lórí oyè l'Ondo, ẹ ó rí àrà - Ojon YPP

"A o wa agbara, ipo, a o wa ọla ku ọla ti a ti ni, a o fẹ di ọlọla julọ ṣugbọn a fẹ ki gbogbo eeyan ni iriri ijọba". Dotun Ojon to jẹ oludije gomina ipinlẹ Ondo ni ẹgbẹ oṣelu YPP  ni iṣoro bii ọna, ina mọnamọna ati bẹẹ bẹẹ lọ ni awọn yoo ṣe. O ni kii si ki n ṣe toripe o wa sọkan awọn lati ṣe ṣugbọn toripe awọn araalu nilo rẹ. "A fẹ ṣe kaadi igbelu fun gbogbo ara ipinlẹ Ondo". Lasiko iṣejọba rẹ, Ojon ni ijọba yoo maa san ida marinlelogun ninu owo ileewe awọn akẹkọọ fasiti to jẹ ọmọ bibi ilu Ondo. Tí wọ́n bá kó owó wá fun yín lásìkò ìdìbò, owó tí wọ́n jí ni o, ẹ gbà á àmọ́... Ìdájọ́ òdòdò ló fẹsẹ̀ múlẹ̀ lórí ọ̀rọ̀ Pásítọ̀ Sotitobire - Agbẹjọ́rò fún ìjọba 'N500 dé fún gbogbo ọmọ tuntun lóṣooṣù bí mo bá di gómìnà Ondo - Adeleye AAC Bó tilẹ ṣe 70%, ó yẹ kí ẹ máàkì wa pé "ọmọ yìí ṣe dáadáa" - Akeredolu O ni ọrọ sisan owo ileewe gọbọi maa n pa awọn eeyan lara bi wọn ba lọ kawe ni ileewe giga kan ti kii ṣe ti ipinlẹ wọn gangan torinaa o ni ijọba yoo ṣe iranwọ lori eyi.


"A fẹ ṣe kaadi igbelu fun gbogbo ara ipinlẹ Ondo". Lasiko iṣejọba rẹ, Ojon ni ijọba yoo maa san ida marinlelogun ninu owo ileewe awọn akẹkọọ fasiti to jẹ ọmọ bibi ilu Ondo. Tí wọ́n bá kó owó wá fun yín lásìkò ìdìbò, owó tí wọ́n jí ni o, ẹ gbà á àmọ́... Ìdájọ́ òdòdò ló fẹsẹ̀ múlẹ̀ lórí ọ̀rọ̀ Pásítọ̀ Sotitobire - Agbẹjọ́rò fún ìjọba 'N500 dé fún gbogbo ọmọ tuntun lóṣooṣù bí mo bá di gómìnà Ondo - Adeleye AAC Bó tilẹ ṣe 70%, ó yẹ kí ẹ máàkì wa pé "ọmọ yìí ṣe dáadáa" - Akeredolu O ni ọrọ sisan owo ileewe gọbọi maa n pa awọn eeyan lara bi wọn ba lọ kawe ni ileewe giga kan ti kii ṣe ti ipinlẹ wọn gangan torinaa o ni ijọba yoo ṣe iranwọ lori eyi. O ni o yẹ ki gbogbo nkan ti ijọba ma ṣe jẹ nkan to jẹ awọn araalu logun bẹẹ gẹlẹ si ni ẹgbẹ oun yoo ṣe. Dotun Ojon jẹ ẹ̀ni ọdun mejidinlaadọta to n gbe apoti ibo oludije gomina Ondo labẹ asia ẹgbẹ oṣelu Young Progressives Party, YPP. Tani Akeredolu tó ń díje dupò gómìnà fún ìgbà kejì nípìnlẹ̀ Ondo?


O ni o yẹ ki gbogbo nkan ti ijọba ma ṣe jẹ nkan to jẹ awọn araalu logun bẹẹ gẹlẹ si ni ẹgbẹ oun yoo ṣe. Dotun Ojon jẹ ẹ̀ni ọdun mejidinlaadọta to n gbe apoti ibo oludije gomina Ondo labẹ asia ẹgbẹ oṣelu Young Progressives Party, YPP. Tani Akeredolu tó ń díje dupò gómìnà fún ìgbà kejì nípìnlẹ̀ Ondo? Ojú àwọn èèyàn Ondo ti là pé ìnira ni ẹgbẹ́ APC mú wá - Jegede PDP Ọlọ́pàá 33,000 àti ẹlikọ́pítà mẹ́ta ni yóò mójútó ìbò gómìnà Ondo


Ojú àwọn èèyàn Ondo ti là pé ìnira ni ẹgbẹ́ APC mú wá - Jegede PDP Ọlọ́pàá 33,000 àti ẹlikọ́pítà mẹ́ta ni yóò mójútó ìbò gómìnà Ondo


Ondo Election 2020: Ẹ wo àwọn olùdíje sípò gómìnà nípínlẹ̀ Ondo tó takò bàbá ìsàlẹ̀

Awọn oludije ninu idibo sipo gomina ni ipinlẹ Ondo ti s fun ara ilu ohun ti awọn yoo ṣe. Idibo sipo gomina yoo waye ni ọjọ kẹwaa, oṣu Kẹwaa, ọdun 2020. Diẹ lara ohun ti wọn sọ ni yii; Iṣẹ pọ niwaju mi ti maa ṣe siwaju nigba tara ilu ba tun dibo yan mi ni eekeji, tori mo ṣẹṣẹ n mu ẹyẹ bọ lapo ni. Oludije fun ẹgbẹ oselu APC, tii sun ṣe gomina ipinlẹ Ondo, Rotimi Akeredolu lo sísọ loju ọrọ yii lọjọ Isẹgun lasiko to n kopa lori akanse eto lori BBC Yoruba pẹlu awọn Oludije gomina miran nipinlẹ naa, ti akori rẹ n jẹ itakurọsọ pẹlu awọn Oludije nipinlẹ Ondo. Gomina Rotimi Akeredolu fi ogun rẹ gbari pe eto ilera nipinlẹ Ondo ti lọ soke lati igba toun ti de ipo gomina. O ni lasiko to n dahun ibeere lori itakurọsọ BBC Yoruba ni ko si ijọba to ti kọja lọ nipinlẹ naa, to gbe eto lárugẹ to ijọba toun.


Oludije fun ẹgbẹ oselu APC, tii sun ṣe gomina ipinlẹ Ondo, Rotimi Akeredolu lo sísọ loju ọrọ yii lọjọ Isẹgun lasiko to n kopa lori akanse eto lori BBC Yoruba pẹlu awọn Oludije gomina miran nipinlẹ naa, ti akori rẹ n jẹ itakurọsọ pẹlu awọn Oludije nipinlẹ Ondo. Gomina Rotimi Akeredolu fi ogun rẹ gbari pe eto ilera nipinlẹ Ondo ti lọ soke lati igba toun ti de ipo gomina. O ni lasiko to n dahun ibeere lori itakurọsọ BBC Yoruba ni ko si ijọba to ti kọja lọ nipinlẹ naa, to gbe eto lárugẹ to ijọba toun. Akeredolu tesiwaju pé "mo ti safikun awọn ilu to n jẹ anfaani eto itọju tiya-tomo taa mọ si Mother and Child ti ijọba Olusegun Mimiko fi lélẹ̀. Mo ti ṣe afikun ilu marun miran kun ilu meji to n jẹ anfaani eto itọju tiya-tomo, ti inu ọpọ eeyan si dun sì. "Akeredolu tun fikun pe oun ti gba ọpọlọpọ awọn dokita si ẹnu isẹ eyi to tun mu kí eto ilera nipinlẹ Ondo túbọ̀ ru gọgọ sì.


Akeredolu tesiwaju pé "mo ti safikun awọn ilu to n jẹ anfaani eto itọju tiya-tomo taa mọ si Mother and Child ti ijọba Olusegun Mimiko fi lélẹ̀. Mo ti ṣe afikun ilu marun miran kun ilu meji to n jẹ anfaani eto itọju tiya-tomo, ti inu ọpọ eeyan si dun sì. "Akeredolu tun fikun pe oun ti gba ọpọlọpọ awọn dokita si ẹnu isẹ eyi to tun mu kí eto ilera nipinlẹ Ondo túbọ̀ ru gọgọ sì. Akeredolu ni oun yoo tun dabira siwaju si nidi atunse ọna, agbega ile ẹkọ ati ipese awọn ohun eelo amayederun lorisirisi. "Tí ẹ bá fún mi láyé lẹ́ẹ̀kan síi, máa dá bírà." Ìlú Ondo ló ń gba owó ìná jùlọ ju àwọn ìlú míràn lọ Gomina Rotimi Akeredolu ti sísọ loju rẹ pe owo ti ijọba oun n na silu Ondo kọja iye ti wọn n na silu miran nipinlẹ naa lọ.


Akeredolu ni oun yoo tun dabira siwaju si nidi atunse ọna, agbega ile ẹkọ ati ipese awọn ohun eelo amayederun lorisirisi. "Tí ẹ bá fún mi láyé lẹ́ẹ̀kan síi, máa dá bírà." Ìlú Ondo ló ń gba owó ìná jùlọ ju àwọn ìlú míràn lọ Gomina Rotimi Akeredolu ti sísọ loju rẹ pe owo ti ijọba oun n na silu Ondo kọja iye ti wọn n na silu miran nipinlẹ naa lọ. Gomina Akeredolu, ẹni to kede pe ile ẹkọ fasiti to wa nilu naa n gba obitibiti owo lapo ijọba. O fikun pe ọpọlọpọ gbese ni ijọba to kọja lọ nipinlẹ naa fi silẹ fun òun, gbogbo rẹ̀ si lawọn n gbọ bukata le lori. Bakan naa lo ni ijọba oun ti n mu iṣẹ ṣe lati satunse awọn opopona to ti dẹnu kọlẹ nilu naa.


Gomina Akeredolu, ẹni to kede pe ile ẹkọ fasiti to wa nilu naa n gba obitibiti owo lapo ijọba. O fikun pe ọpọlọpọ gbese ni ijọba to kọja lọ nipinlẹ naa fi silẹ fun òun, gbogbo rẹ̀ si lawọn n gbọ bukata le lori. Bakan naa lo ni ijọba oun ti n mu iṣẹ ṣe lati satunse awọn opopona to ti dẹnu kọlẹ nilu naa. Gomina Rotimi Akeredolu ti kede pe owo ile ẹkọ fasiti ipinlẹ Ondo lo kere julọ ni Naijiria. Akeredolu, lasiko to n dahun ibeere lori boya afikun yoo wa lori owo ile ẹkọ fasiti ipinlẹ naa to wa nilu Akungba Akoko. Akeredolu ni ijọba oun ti ṣe adinku si owo ile ẹkọ fasiti naa lẹyin ti awọn akẹkọọ fasiti naa ṣe iwadi kaakiri ẹkun ìwọ oorun Naijiria lati mọ fasiti to n sanwo ile ẹkọ to kere julọ.


Gomina Rotimi Akeredolu ti kede pe owo ile ẹkọ fasiti ipinlẹ Ondo lo kere julọ ni Naijiria. Akeredolu, lasiko to n dahun ibeere lori boya afikun yoo wa lori owo ile ẹkọ fasiti ipinlẹ naa to wa nilu Akungba Akoko. Akeredolu ni ijọba oun ti ṣe adinku si owo ile ẹkọ fasiti naa lẹyin ti awọn akẹkọọ fasiti naa ṣe iwadi kaakiri ẹkun ìwọ oorun Naijiria lati mọ fasiti to n sanwo ile ẹkọ to kere julọ. Akeredolu ni awọn akẹkọọ fasiti ipinle naa to wa ni Akungba, ti fara mọ owo ile ẹkọ tuntun naa. O wa gba wọn nimoran lati mase jẹ káwọn oloselu si wọn lọna. Akeredolu, ẹni to fi ọwọ idaniloju naa sọya lori eto itakurọsọ BBC Yoruba tun ni oun yoo tesiwaju lati pari awọn isẹ ti oun n ṣe lọwọ, tara ilu ba fi dibo yan oun pada.


Akeredolu ni awọn akẹkọọ fasiti ipinle naa to wa ni Akungba, ti fara mọ owo ile ẹkọ tuntun naa. O wa gba wọn nimoran lati mase jẹ káwọn oloselu si wọn lọna. Akeredolu, ẹni to fi ọwọ idaniloju naa sọya lori eto itakurọsọ BBC Yoruba tun ni oun yoo tesiwaju lati pari awọn isẹ ti oun n ṣe lọwọ, tara ilu ba fi dibo yan oun pada. Gomina Akeredolu ti kede pe oun ti mu ileri oun ṣẹ lati mase jẹ awọn osisẹ ni owo oṣù.Akeredolu, ni owo osu to fẹ pari yii ni ijọba oun jẹ awọn oṣiṣẹ ipinlẹ naa, ti oun yoo si san.Bakan naa lo fikun pe awọn oṣiṣẹ naa ti gba owo ajemonu ìsinmi lẹ́nu isẹ, ti oun ko si ni jẹ oṣiṣẹ ni owo osu rara, bi wọn ba dibo fun oun sipo gomina ni eekeji. Gomina Ipinlẹ Ondo, Rotimi Akeredolu ti salaye pe oun ti yan àwọn olóṣèlú sípò igbimo olùdarí Ileesẹ ìjọba dáadáa. Bakan naa lo ni ti oun ba pada sípò, oun yoo túbọ̀ yan oloselu sẹnu isẹ si.


Gomina Akeredolu ti kede pe oun ti mu ileri oun ṣẹ lati mase jẹ awọn osisẹ ni owo oṣù.Akeredolu, ni owo osu to fẹ pari yii ni ijọba oun jẹ awọn oṣiṣẹ ipinlẹ naa, ti oun yoo si san.Bakan naa lo fikun pe awọn oṣiṣẹ naa ti gba owo ajemonu ìsinmi lẹ́nu isẹ, ti oun ko si ni jẹ oṣiṣẹ ni owo osu rara, bi wọn ba dibo fun oun sipo gomina ni eekeji. Gomina Ipinlẹ Ondo, Rotimi Akeredolu ti salaye pe oun ti yan àwọn olóṣèlú sípò igbimo olùdarí Ileesẹ ìjọba dáadáa. Bakan naa lo ni ti oun ba pada sípò, oun yoo túbọ̀ yan oloselu sẹnu isẹ si. Nigba to tun n dahun ibeere lori itọju awọn akanda ẹda, Akeredolu ni oun kii ta awọn akanda ẹda nu rara. "Ijọba mi lo kọ́kọ́ sedasile Igbimọ oludari fáwọn akanda ẹda, koda mo yan amugbalegbe fun ara mi nitori ọ̀rọ̀ wọn." Gomina ipinlẹ Ondo tun salaye pe ijọba oun gba akanda ẹda marundinlogoji sẹnu isẹ, ti oun yoo si ṣe ju bẹẹ lọ fun wọn, ti oun ba pada sipo ni ẹkeji.


Nigba to tun n dahun ibeere lori itọju awọn akanda ẹda, Akeredolu ni oun kii ta awọn akanda ẹda nu rara. "Ijọba mi lo kọ́kọ́ sedasile Igbimọ oludari fáwọn akanda ẹda, koda mo yan amugbalegbe fun ara mi nitori ọ̀rọ̀ wọn." Gomina ipinlẹ Ondo tun salaye pe ijọba oun gba akanda ẹda marundinlogoji sẹnu isẹ, ti oun yoo si ṣe ju bẹẹ lọ fun wọn, ti oun ba pada sipo ni ẹkeji. Gomina Ipinlẹ Ondo, Rotimi Akeredolu ti ni ilana bi oun ṣe di gomina ti safihan pe oun ko ni gbagbọ rara ninu agbara baba isalẹ. Akeredolu, lasiko to n foju laifi wo amulo baba isalẹ to fojuhan ni Edo, tun fikun pe o foju han gbangba ninu idibo naa pe agbara awọn baba isalẹ ti n lọ silẹ ni Naijiria. Gomina Ipinlẹ Ondo tun fọwọ sọya pe oun ko ni baba isalẹ kankan, Ọlọrun ni baba isalẹ oun.


Gomina Ipinlẹ Ondo, Rotimi Akeredolu ti ni ilana bi oun ṣe di gomina ti safihan pe oun ko ni gbagbọ rara ninu agbara baba isalẹ. Akeredolu, lasiko to n foju laifi wo amulo baba isalẹ to fojuhan ni Edo, tun fikun pe o foju han gbangba ninu idibo naa pe agbara awọn baba isalẹ ti n lọ silẹ ni Naijiria. Gomina Ipinlẹ Ondo tun fọwọ sọya pe oun ko ni baba isalẹ kankan, Ọlọrun ni baba isalẹ oun. O wa gboriyin fun àjọ eleto idibo lori isẹ takuntakun to ṣe lori eto idibo ni Edo. Nigba to n kadi ọrọ rẹ nilẹ, Akeredolu wa rọ awọn araalu lati wo ọpọlọpọ àṣeyọrí oun ni saa akọkọ, lati dibo fun oun ni ẹkeji nitori oun yoo ṣe bẹbẹ siwaju si. Eyitayo Jegede to jẹ oludije ipo gomina ni  ipinlẹ  Ondo labẹ asia ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party, PDP fesi si idahun awọn eeyan pe iṣẹ akanṣe ti awọn fẹ dawọle yoo fun tagba tọdọ ni iṣẹ.


O wa gboriyin fun àjọ eleto idibo lori isẹ takuntakun to ṣe lori eto idibo ni Edo. Nigba to n kadi ọrọ rẹ nilẹ, Akeredolu wa rọ awọn araalu lati wo ọpọlọpọ àṣeyọrí oun ni saa akọkọ, lati dibo fun oun ni ẹkeji nitori oun yoo ṣe bẹbẹ siwaju si. Eyitayo Jegede to jẹ oludije ipo gomina ni  ipinlẹ  Ondo labẹ asia ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party, PDP fesi si idahun awọn eeyan pe iṣẹ akanṣe ti awọn fẹ dawọle yoo fun tagba tọdọ ni iṣẹ. Jẹgẹdẹ ni ọrọ abo n kọ ẹgbẹ oun lominu torinaa "a maa kọ agọ ọlọpaa, bareke awọn sọja sawọn ilu ti wọn ti n ji eeyan gbe. O tun ni o yẹ ki ofin ipinlẹ jọju, iṣejọba oun yoo si fi ontẹ luu nipa biba awọn lọba lọba ṣiṣẹ. O ni ọrọ abo kii ṣe iṣẹ ọlọpaa nikan.


Jẹgẹdẹ ni ọrọ abo n kọ ẹgbẹ oun lominu torinaa "a maa kọ agọ ọlọpaa, bareke awọn sọja sawọn ilu ti wọn ti n ji eeyan gbe. O tun ni o yẹ ki ofin ipinlẹ jọju, iṣejọba oun yoo si fi ontẹ luu nipa biba awọn lọba lọba ṣiṣẹ. O ni ọrọ abo kii ṣe iṣẹ ọlọpaa nikan. oludije ipo gomina ni  ipinlẹ  Ondo labẹ asia ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party, PDP, Eyitayo Jegede ni ọrọ awọn agbẹ ko ṣee fọwọ rọ sẹyin ni ipinlẹ Ondo torinaa oun yoo ṣeranwọ fun wọn. Jegede ni agbẹ lo to ida to le ni aadọrin awọn ara Ondo nitorinaa iṣejọba oun yoo ran awọn agbẹ lọwọ lorii eso fun irugbin atawọn nkan to le ṣe moriya fun wọn. Araale kan bere pe lọdun mejọ ti Eyitayo Jegede fi ṣiṣẹ gẹgẹ bi agbẹjọro agba ipinlẹ Ondo labẹ iṣejọba Olusegun Mimiko, ki ni iṣẹ apẹrẹ rere to ṣe tawọn le wo mọ ọ lara lati dibo yan an lọtẹ yii.


oludije ipo gomina ni  ipinlẹ  Ondo labẹ asia ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party, PDP, Eyitayo Jegede ni ọrọ awọn agbẹ ko ṣee fọwọ rọ sẹyin ni ipinlẹ Ondo torinaa oun yoo ṣeranwọ fun wọn. Jegede ni agbẹ lo to ida to le ni aadọrin awọn ara Ondo nitorinaa iṣejọba oun yoo ran awọn agbẹ lọwọ lorii eso fun irugbin atawọn nkan to le ṣe moriya fun wọn. Araale kan bere pe lọdun mejọ ti Eyitayo Jegede fi ṣiṣẹ gẹgẹ bi agbẹjọro agba ipinlẹ Ondo labẹ iṣejọba Olusegun Mimiko, ki ni iṣẹ apẹrẹ rere to ṣe tawọn le wo mọ ọ lara lati dibo yan an lọtẹ yii. Eyitayo ni lootọ ni oun wa lara ikọ aṣofin Mimoko nigba naa lọhun ti iṣẹ ire awọn ko si parẹ. O ṣalaye pe awa ko gba iṣẹ akanṣe jọ fun awọn ẹbi wa ṣugbọn a pin in ko kan taraale tara oko to tọ  si ni. Jegede ni ki wọn ranti gbogbo iranwọ ti awọn ṣe lẹka eto ẹkọ to fi rọ awọn ọmọ ileewe lọrun ti wọn ko si ri alebu kankan lara rẹ.


Eyitayo ni lootọ ni oun wa lara ikọ aṣofin Mimoko nigba naa lọhun ti iṣẹ ire awọn ko si parẹ. O ṣalaye pe awa ko gba iṣẹ akanṣe jọ fun awọn ẹbi wa ṣugbọn a pin in ko kan taraale tara oko to tọ  si ni. Jegede ni ki wọn ranti gbogbo iranwọ ti awọn ṣe lẹka eto ẹkọ to fi rọ awọn ọmọ ileewe lọrun ti wọn ko si ri alebu kankan lara rẹ. To fi mọ iranwọ lẹka ilera ati ọna titunṣe ni Jegede tẹnumọ to si ni bi wọn ba fun oun laye, wọn o ni ri alebu ninu iṣẹ oun gẹgẹ bii gomina. Oun ti Eyitayo Jegede ni iṣejọba oun yoo ṣe fun awọn akanda ẹda ni wipe ileewe awọn akanda yoo ri iranlọwọ lọdọ ijọba oun paapaa lori irinṣẹ ti wọn fi n kawe. O tun ni ọpọ wọn lo fẹ wọ ileewe giga bii fasiti ṣugbọn ti ko si owo, "iṣejọba mi yoo ran wọn lọwọ".


To fi mọ iranwọ lẹka ilera ati ọna titunṣe ni Jegede tẹnumọ to si ni bi wọn ba fun oun laye, wọn o ni ri alebu ninu iṣẹ oun gẹgẹ bii gomina. Oun ti Eyitayo Jegede ni iṣejọba oun yoo ṣe fun awọn akanda ẹda ni wipe ileewe awọn akanda yoo ri iranlọwọ lọdọ ijọba oun paapaa lori irinṣẹ ti wọn fi n kawe. O tun ni ọpọ wọn lo fẹ wọ ileewe giga bii fasiti ṣugbọn ti ko si owo, "iṣejọba mi yoo ran wọn lọwọ". Eyitayo ni awọn akanda to fẹ ṣe ere idaraya naa yoo ri iranwọ. Araale kan bere pe ki ni Eyitayo Jegede yoo ṣe nipa ọrọ aje ipinlẹ Ondo. Eyitayo Jegede ni lootọ Covid 19 n ṣọṣẹ lagbaye lọwọ lọwọ, amọ "lagbara Ọlọrun, a o pese iṣẹ ọwọ pupọ fawọn ọdọ".


Eyitayo ni awọn akanda to fẹ ṣe ere idaraya naa yoo ri iranwọ. Araale kan bere pe ki ni Eyitayo Jegede yoo ṣe nipa ọrọ aje ipinlẹ Ondo. Eyitayo Jegede ni lootọ Covid 19 n ṣọṣẹ lagbaye lọwọ lọwọ, amọ "lagbara Ọlọrun, a o pese iṣẹ ọwọ pupọ fawọn ọdọ". O ni awọn olokoowo kekeke, "o yẹ ki ijọba ran wọn lọwọ kawọn naa le gba eeyan siṣẹ, ki ijọba si  ko awọn oniṣẹ aladani wa si Ondo lai san owo ori". Gbogbo eyi lo ni iṣejọba oun yoo ṣe bi wọn ba dibo fun oun. Jegede ti ni ko sohun kankan to n jẹ baba isalẹ ninu oṣelu.


O ni awọn olokoowo kekeke, "o yẹ ki ijọba ran wọn lọwọ kawọn naa le gba eeyan siṣẹ, ki ijọba si  ko awọn oniṣẹ aladani wa si Ondo lai san owo ori". Gbogbo eyi lo ni iṣejọba oun yoo ṣe bi wọn ba dibo fun oun. Jegede ti ni ko sohun kankan to n jẹ baba isalẹ ninu oṣelu. O ni o yẹ ki wọn maa dibo ni alafia ni ki esi si jade bi wọn ba ṣe n ṣe idibo tan. Jegede kasẹ ọrọ rẹ nilẹ pe "ni ti idibo to n bọ lọna yii, a o ni fi ọmọ ṣe". Dotun Ojon Nínú ọ̀rọ̀ rẹ̀, Oludije yi sọ pe nkan ti oun  maa se yatọ ti oun ba jawe olu bori ni ọrọ idaari (leadership) O ni eto idari doju kọ ibi kan da apa kan si ni ipinlẹ Ondo.


O ni o yẹ ki wọn maa dibo ni alafia ni ki esi si jade bi wọn ba ṣe n ṣe idibo tan. Jegede kasẹ ọrọ rẹ nilẹ pe "ni ti idibo to n bọ lọna yii, a o ni fi ọmọ ṣe". Dotun Ojon Nínú ọ̀rọ̀ rẹ̀, Oludije yi sọ pe nkan ti oun  maa se yatọ ti oun ba jawe olu bori ni ọrọ idaari (leadership) O ni eto idari doju kọ ibi kan da apa kan si ni ipinlẹ Ondo. O sọ pe kii se pe ipinlẹ Ondo ko ni alumọni tabi awọn to kawe daada sugbọn eto idari ku diẹ kaato. O ni awọn fẹ ki awọn ara ilu jẹ adojukọ  gboogi awọn to n dari eto ijọba. Nitorin naa o fẹ ki awọn eeyan ipinlẹ Ondo  ni adari daada.


O sọ pe kii se pe ipinlẹ Ondo ko ni alumọni tabi awọn to kawe daada sugbọn eto idari ku diẹ kaato. O ni awọn fẹ ki awọn ara ilu jẹ adojukọ  gboogi awọn to n dari eto ijọba. Nitorin naa o fẹ ki awọn eeyan ipinlẹ Ondo  ni adari daada. O ni oye oun ni ipinlẹ Ondo ni lo lasiko yi lati le lọ si ibi giga yatọ si ti tẹlẹ. Oludije ẹgbẹ YPP ti sọ idi ti o se yẹ ki wọn fun awọn ọdọ lanfaani lati se ijọba. O fesi yi ni idahun si ibeere ti eeyan kan fi sọwọ si lori itakurọsọ BBC Yoruba.


O ni oye oun ni ipinlẹ Ondo ni lo lasiko yi lati le lọ si ibi giga yatọ si ti tẹlẹ. Oludije ẹgbẹ YPP ti sọ idi ti o se yẹ ki wọn fun awọn ọdọ lanfaani lati se ijọba. O fesi yi ni idahun si ibeere ti eeyan kan fi sọwọ si lori itakurọsọ BBC Yoruba. O  sọ pe lootọ iriri se pataki sugbọn o yẹ ki awọn ọdọ ni anfaani lati se ijọba nitori lawọn orileede to ti gun oke agba, awọn ọdọ lo n dari eto. Oludije ẹgbẹ oselu YPP ti sọ pe ọgbọn ti INEC lo lati fi saseyọri ninu eto idibo Edo  jẹ eleyi to bọgbọn mu. Dotun Ajon ni iru nkan bayi ni awọn ọmọ ẹgbẹ oselu YPP ti n pariwo lọjọ to ti pẹ.


O  sọ pe lootọ iriri se pataki sugbọn o yẹ ki awọn ọdọ ni anfaani lati se ijọba nitori lawọn orileede to ti gun oke agba, awọn ọdọ lo n dari eto. Oludije ẹgbẹ oselu YPP ti sọ pe ọgbọn ti INEC lo lati fi saseyọri ninu eto idibo Edo  jẹ eleyi to bọgbọn mu. Dotun Ajon ni iru nkan bayi ni awọn ọmọ ẹgbẹ oselu YPP ti n pariwo lọjọ to ti pẹ. Ni idahun si ibeere lori igbagbọ ninu agbara baba isalẹ ninu oselu Naijiria o ni awọn oloseelu to saaju ni wọn ni igbagbọ ninu baba isalẹ. Ni ti tawọn ọdọ ode oni, o sọ pe awọn paapa julọ ninu ẹgbẹ YPP awọn ko niigbagbọ ninu baba isalẹ. O kadi ọrọ rẹ ni ikẹyin pe ki awọn ara ilu Ondo yi ọna ti wọn n tọ saaju pada ki nkan baa le yatọ ni Ondo.


Ni idahun si ibeere lori igbagbọ ninu agbara baba isalẹ ninu oselu Naijiria o ni awọn oloseelu to saaju ni wọn ni igbagbọ ninu baba isalẹ. Ni ti tawọn ọdọ ode oni, o sọ pe awọn paapa julọ ninu ẹgbẹ YPP awọn ko niigbagbọ ninu baba isalẹ. O kadi ọrọ rẹ ni ikẹyin pe ki awọn ara ilu Ondo yi ọna ti wọn n tọ saaju pada ki nkan baa le yatọ ni Ondo. Adekunle Adeleye Nínú ọrọ tirẹ, Adekunle Adeleye salaya pé gbogbo awọn iṣ ti oun ti ṣe kalẹ nilu Oyinbo, asiko ree lati ko ere rẹ. Adeleye ni ọkan pataki lara nkan ti oun yoo ṣe ni láti mu aabo ilu ati Ounjẹ rọrun fun ara ilu, nitori ọna yii nikan ni ilu fi le tuba ko tunṣẹ O fi kun un pe eto Mother and Child ti Mimiko ti se seyin ati awọn opopona ti  gomina Akeredolu n se.


Adekunle Adeleye Nínú ọrọ tirẹ, Adekunle Adeleye salaya pé gbogbo awọn iṣ ti oun ti ṣe kalẹ nilu Oyinbo, asiko ree lati ko ere rẹ. Adeleye ni ọkan pataki lara nkan ti oun yoo ṣe ni láti mu aabo ilu ati Ounjẹ rọrun fun ara ilu, nitori ọna yii nikan ni ilu fi le tuba ko tunṣẹ O fi kun un pe eto Mother and Child ti Mimiko ti se seyin ati awọn opopona ti  gomina Akeredolu n se.


Ondo Election 2020:Lóòtọ́ làwọn tọ́ọ̀gì APC kọlu PDP ní Oba Akoko, ìwádìí ti bẹ̀rẹ̀ - Ọ̀lọ́pàá

Ileeṣẹ ọlọpaa ni ipinlẹ Ondo ti ṣalaye pe lootọ lawọn janduku lẹyin ẹgbẹ oṣelu APC atawọn ti PDP kọlu ara wọn ni Ọjọru ni ilu Ọba Akoko ṣugbọn iwadii ti bẹrẹ lati mọ ohun pato to fa wahala naa. Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa ni ipinlẹ Ondo, DSP Tee Leo-Ikoro ṣalaye fun BBC pe iṣẹlẹ naa ko dun mọ kọmiṣọna ọlọpaa ni ipinlẹ Ondo to bẹẹ gẹ to fi pe awọn eekan ẹgbẹ oṣelu gbogbo ni ipinlẹ naa fun ijiroro lori rẹ l'Ọjọbọ. O ni wahala to bẹ silẹ naa tako adehun to wa laarin awọn ẹgbẹ oṣelu mejeeji ati ọlọpaa pe ko gbọdọ si ẹgbẹ oṣelu meji to gbọdọ maa ṣe ipolongo lagbegbe kan naa lasiko kan naa. O ṣalaye pe awọn ẹgbẹ oṣelu PDP lo n ṣe ipolongo ibo wọn ni ilu Ọba Akoko nigba ti ẹgbẹ oṣelu APC n kọja laarin ilu naa lọ si ilu Ikare Akoko. Nibẹ ni wọn ti kọlu ara wọn. Ileeṣẹ ọlọpaa ti pe ipade lori iṣẹlẹ naa pẹlu ileri pe irufẹ iṣẹlẹ bẹẹ ko ni ṣẹyọ mọ ṣsaju ati lasiko idibo gomina ni ipinlẹ Ondo to n bọ lọna.


O ṣalaye pe awọn ẹgbẹ oṣelu PDP lo n ṣe ipolongo ibo wọn ni ilu Ọba Akoko nigba ti ẹgbẹ oṣelu APC n kọja laarin ilu naa lọ si ilu Ikare Akoko. Nibẹ ni wọn ti kọlu ara wọn. Ileeṣẹ ọlọpaa ti pe ipade lori iṣẹlẹ naa pẹlu ileri pe irufẹ iṣẹlẹ bẹẹ ko ni ṣẹyọ mọ ṣsaju ati lasiko idibo gomina ni ipinlẹ Ondo to n bọ lọna. Awọn alatilẹyin Gomina Rotimi  Akeredolu ipinlẹ Ondo ati akẹgbẹ rẹ ninu ẹgbẹ PDP Eyitayo Jegede ti n naka abuku sirawọn lori ẹni to jẹbi ikọlu to waye lọjọru. Ikọlu naa gẹgẹ bi ohun ta ri gbọ waye nigba tawọn ikọ ipolongo mejeeji pade ni ilu Oba Akoko ni ijọba ibilẹ Akoko West. Lẹyin ti gbogbo nkan walẹ tan, ọpọ ọkọ ni wọn bajẹ ti awọn ẹgbẹ mejeeji si n naka si ara wọn pe ẹnikeji lo kọkọ da wahala silẹ.


Awọn alatilẹyin Gomina Rotimi  Akeredolu ipinlẹ Ondo ati akẹgbẹ rẹ ninu ẹgbẹ PDP Eyitayo Jegede ti n naka abuku sirawọn lori ẹni to jẹbi ikọlu to waye lọjọru. Ikọlu naa gẹgẹ bi ohun ta ri gbọ waye nigba tawọn ikọ ipolongo mejeeji pade ni ilu Oba Akoko ni ijọba ibilẹ Akoko West. Lẹyin ti gbogbo nkan walẹ tan, ọpọ ọkọ ni wọn bajẹ ti awọn ẹgbẹ mejeeji si n naka si ara wọn pe ẹnikeji lo kọkọ da wahala silẹ. Ninu ọrọ ti Eyitayo Jeged sọ fun BBC Yoruba, o ni awọn ti gba iyọnada ṣaaju lọdọ ọlọpaa ki awọn to bẹrẹ ipolongo. ''Iyalẹnu lo jẹ fun wa lati ri ki awọn ọmọ ẹgbẹ APC ya de niwaju aafin  Oba Akoko ti wọn si bẹrẹ si ni ṣe ikọlu awọn eeyan wa'' Eyitayo sọ pe oun wa ni ọdọ Kọmisana ọlọpaa lati lọ fi ẹjọ suin nitori pe awọn janduku ẹgbẹ APC ba ọkọ awọn to to ogun jẹ ninu ikọlu naa. O ṣalaye pe oun ti pe Gomina Akeredolu lori ago ti o si ni pe oun ti kọja tan ki iṣẹlẹ naa to waye ati pe oun ko mọ pe iru nkan bẹ waye.


Ninu ọrọ ti Eyitayo Jeged sọ fun BBC Yoruba, o ni awọn ti gba iyọnada ṣaaju lọdọ ọlọpaa ki awọn to bẹrẹ ipolongo. ''Iyalẹnu lo jẹ fun wa lati ri ki awọn ọmọ ẹgbẹ APC ya de niwaju aafin  Oba Akoko ti wọn si bẹrẹ si ni ṣe ikọlu awọn eeyan wa'' Eyitayo sọ pe oun wa ni ọdọ Kọmisana ọlọpaa lati lọ fi ẹjọ suin nitori pe awọn janduku ẹgbẹ APC ba ọkọ awọn to to ogun jẹ ninu ikọlu naa. O ṣalaye pe oun ti pe Gomina Akeredolu lori ago ti o si ni pe oun ti kọja tan ki iṣẹlẹ naa to waye ati pe oun ko mọ pe iru nkan bẹ waye. BBC kan si alaga ẹgbẹ APC ni Ondo lati gbọ alaye lẹnu rẹ. Alagba Ade Adetimehin sọ pe oun gẹgẹ bi ẹnikan ko mọ igba ti ikọlu naa waye nitori ọkọ ti oun wa ninu rẹ kọja ni Oba Akoko ti wọn ko si kọlu ẹnikankan ''Nigba ti a kọja lọ, a ri pe awọn PDP naa wa nilu Oba  Akoko. Lẹyin igba ti a ti kọja ti Gomina ti kọja a ko ri ẹyin la ti mọ boya awọn eeyan kan ti da awọn eeyan wa lẹyin'' O fi kun pe ''a o ni igbagbọ pe PDP yoo 'se ipolongo wọn loni.


BBC kan si alaga ẹgbẹ APC ni Ondo lati gbọ alaye lẹnu rẹ. Alagba Ade Adetimehin sọ pe oun gẹgẹ bi ẹnikan ko mọ igba ti ikọlu naa waye nitori ọkọ ti oun wa ninu rẹ kọja ni Oba Akoko ti wọn ko si kọlu ẹnikankan ''Nigba ti a kọja lọ, a ri pe awọn PDP naa wa nilu Oba  Akoko. Lẹyin igba ti a ti kọja ti Gomina ti kọja a ko ri ẹyin la ti mọ boya awọn eeyan kan ti da awọn eeyan wa lẹyin'' O fi kun pe ''a o ni igbagbọ pe PDP yoo 'se ipolongo wọn loni. A ti gba aaye lati ṣe ipolongo. Nigba ti a de ilu Ikare la gbọ pe wọn ṣe ikọlu si ọkọ wa.'' BBC Yoruba gbiyanju lati ba alukoro ọlọpaa ipinlẹ Ondo arakunrin Tee-Leo Ikoro sọrọ lori iṣẹlẹ yi ṣugbọn ko gbe ago rẹ.


A ti gba aaye lati ṣe ipolongo. Nigba ti a de ilu Ikare la gbọ pe wọn ṣe ikọlu si ọkọ wa.'' BBC Yoruba gbiyanju lati ba alukoro ọlọpaa ipinlẹ Ondo arakunrin Tee-Leo Ikoro sọrọ lori iṣẹlẹ yi ṣugbọn ko gbe ago rẹ. Awọn janduku oloselu ti gba akoso ile asofin nipinlẹ Ondo, ti wọn si n da idarudapọ silẹ nibẹ Iroyin to n tẹ wa lọwọ ni o le ni ọgọfa awọn tọọgi naa ti wọn gbarodan siwaju ile asofin ọhun, pẹlu ogunlọgọ ọkọ ayọkẹlẹ wọn. Bẹẹ ba gbagbe, a ti n mu iroyin wa fun yin tẹlẹ pe nnkan ko fararọ nile asofin ipinlẹ Ondo nitori eto idibo gomina to sunmọ etile. Laipẹ yii si ni ile asofin naa gbindanwo lati yọ igbakeji gomina, ti omi alaafia ibẹ ko si toro nitori awọn asofin mẹsan to tako igbesẹ naa.


Awọn janduku oloselu ti gba akoso ile asofin nipinlẹ Ondo, ti wọn si n da idarudapọ silẹ nibẹ Iroyin to n tẹ wa lọwọ ni o le ni ọgọfa awọn tọọgi naa ti wọn gbarodan siwaju ile asofin ọhun, pẹlu ogunlọgọ ọkọ ayọkẹlẹ wọn. Bẹẹ ba gbagbe, a ti n mu iroyin wa fun yin tẹlẹ pe nnkan ko fararọ nile asofin ipinlẹ Ondo nitori eto idibo gomina to sunmọ etile. Laipẹ yii si ni ile asofin naa gbindanwo lati yọ igbakeji gomina, ti omi alaafia ibẹ ko si toro nitori awọn asofin mẹsan to tako igbesẹ naa. Bi gbogbo ọrọ naa ba se jẹ, BBC Yoruba wa ni sẹpẹ lati mu ẹkunrẹrẹ iroyin wa fun yin.


Bi gbogbo ọrọ naa ba se jẹ, BBC Yoruba wa ni sẹpẹ lati mu ẹkunrẹrẹ iroyin wa fun yin.


Ondo Election 2020: Agboola Ajayi ní ₦12m lòun ń gbà lóṣù, kìí ṣe ₦13m

Igbakeji gomina nipinlẹ Ondo, Agboola Ajayi ti fesi pada fun gomina Rotimi Akeredolu, to ni oun n gba miliọnu mẹtala naira losu. Ajayi, tii se oludije gomina fẹgbẹ oselu ZLP lọwọ lọwọ bayii wa salaye pe, miliọnu lọna ọtalelẹẹdẹgbẹrin o din mẹwa naira, 750m ni gomina Akeredolu n gba losoosu fun owo ipese aabo taa mọ si Security Vote. Ko tan sibẹ o, Ajayi tun fikun pe miliọnu lọna aadọjọ naira, 150m, ni Akeredolu tun n gba lowo osu, to si n fun oun ni miliọnu mejila naira ninu rẹ losu. Igbakeji gomina ipinlẹ Ondo sisọ loju ọrọ yii ninu atẹjade kan ti akọwe iroyin rẹ, Allen Sowore fisita pẹlu afikun pe, ẹnu ya oun pe Akeredolu n pariwo pe oun n fun Ajayi ni miliọnu mẹtala naira losu, bii ẹni pe ẹbun lo n fun-un. O ni gomina Akeredolu ko fun oun ju miliọnu mejila naira lọ losu, ti ko tiẹ wa fun oun mọ bayii. Ajayi salaye pe awọn owo naa lo wa fun owo itọju ọọfisi oun, owo ajẹmọnu awọn osisẹ to wa lọdọ oun, owo epo mọto ati itọju awọn ẹsọ oun.


Igbakeji gomina ipinlẹ Ondo sisọ loju ọrọ yii ninu atẹjade kan ti akọwe iroyin rẹ, Allen Sowore fisita pẹlu afikun pe, ẹnu ya oun pe Akeredolu n pariwo pe oun n fun Ajayi ni miliọnu mẹtala naira losu, bii ẹni pe ẹbun lo n fun-un. O ni gomina Akeredolu ko fun oun ju miliọnu mejila naira lọ losu, ti ko tiẹ wa fun oun mọ bayii. Ajayi salaye pe awọn owo naa lo wa fun owo itọju ọọfisi oun, owo ajẹmọnu awọn osisẹ to wa lọdọ oun, owo epo mọto ati itọju awọn ẹsọ oun. "Owo yii le pọ lootọ amọ ko to fun iye eeyan to tọ si ati awọn eeyan ta fi gbọ bukata wọn." Bakan naa lo tun sisọ loju rẹ pe, iyawo ati ọmọ Akeredolu n gba ọpọ miliọnu naira bii owo ajẹmọnu losoosu lai si ni ipo kankan ti ofin la kalẹ. Saaju la ti mu iroyin wa fun yin pe, Gomina Ipinlẹ Ondo ati oludije lẹgbẹ oṣelu APC, Oluwarotimi Akeredolu ti ni ohun gbogbo ni oun fi tẹ Igbakeji gomina ni ipinlẹ Ondo, Agboola Ajayi lọrun, amọ o ya abara mu oore jẹ.


"Owo yii le pọ lootọ amọ ko to fun iye eeyan to tọ si ati awọn eeyan ta fi gbọ bukata wọn." Bakan naa lo tun sisọ loju rẹ pe, iyawo ati ọmọ Akeredolu n gba ọpọ miliọnu naira bii owo ajẹmọnu losoosu lai si ni ipo kankan ti ofin la kalẹ. Saaju la ti mu iroyin wa fun yin pe, Gomina Ipinlẹ Ondo ati oludije lẹgbẹ oṣelu APC, Oluwarotimi Akeredolu ti ni ohun gbogbo ni oun fi tẹ Igbakeji gomina ni ipinlẹ Ondo, Agboola Ajayi lọrun, amọ o ya abara mu oore jẹ. Gomina Akeredolu sọ eleyii lasiko to n ba awọn eniyan sọrọ lori ẹrọ amohunmaworan ni ipinlẹ Ondo. Akeredolu ni Agboola Ajayi ko fẹ duro di igba tirẹ, o fẹ fi waduwadu gba ipo gomina, eleyii ti ko le ṣeeṣe. "Mo ma n ran Agboola lati soju mi ni awọn ibi to ṣe pataki, amọ ko ni itẹlọrun.


Gomina Akeredolu sọ eleyii lasiko to n ba awọn eniyan sọrọ lori ẹrọ amohunmaworan ni ipinlẹ Ondo. Akeredolu ni Agboola Ajayi ko fẹ duro di igba tirẹ, o fẹ fi waduwadu gba ipo gomina, eleyii ti ko le ṣeeṣe. "Mo ma n ran Agboola lati soju mi ni awọn ibi to ṣe pataki, amọ ko ni itẹlọrun. Awọn eniyan ti kilọ fun mi lati maṣe gbe ọkan le Agboola, amọ mi o gbọ titi to fi bẹrẹ si ni ṣe alatako mi. Ko si igbakeji gomina to n gba owo oṣu ti Agboola n gba ninu itan ipinlẹ Ondo, ẹgbẹrun mẹtala miliọnu naira lo n gba ni owo oṣu . Gbogbo nnkan ni mo fi tẹ lọrun, amọ o ṣi fi ọbẹ ẹyin jẹ mi ni isu."


Awọn eniyan ti kilọ fun mi lati maṣe gbe ọkan le Agboola, amọ mi o gbọ titi to fi bẹrẹ si ni ṣe alatako mi. Ko si igbakeji gomina to n gba owo oṣu ti Agboola n gba ninu itan ipinlẹ Ondo, ẹgbẹrun mẹtala miliọnu naira lo n gba ni owo oṣu . Gbogbo nnkan ni mo fi tẹ lọrun, amọ o ṣi fi ọbẹ ẹyin jẹ mi ni isu." Amọ, gomina Akeredolu fikun wi pe, gbogbo awọn alatako oun ni oun ṣetan lati dariji gẹgẹ bi ọmọ lẹyin Kristi ti oun jẹ, ko le e mu ki oun ni ikunsinu si ẹnikẹni. Gomina naa ni o da oun loju wi pe, oun yoo jawe olubori ninu eto idibo sipo gomina to n bọ, nitori awọn ti ṣiṣẹ ribiribi ni ipinlẹ Ondo. "Gbogbo iṣẹ akanṣe ti ijọba Mimiko ṣe pati, ni a ti pari patapata, ti a si tun kọ ẹẹdẹgbẹta ileewe alakọbẹrẹ ni ipinlẹ naa, eleyii to ti mu ilọsiwaju ba eto ẹkọ ni ipinlẹ Ondo.


Amọ, gomina Akeredolu fikun wi pe, gbogbo awọn alatako oun ni oun ṣetan lati dariji gẹgẹ bi ọmọ lẹyin Kristi ti oun jẹ, ko le e mu ki oun ni ikunsinu si ẹnikẹni. Gomina naa ni o da oun loju wi pe, oun yoo jawe olubori ninu eto idibo sipo gomina to n bọ, nitori awọn ti ṣiṣẹ ribiribi ni ipinlẹ Ondo. "Gbogbo iṣẹ akanṣe ti ijọba Mimiko ṣe pati, ni a ti pari patapata, ti a si tun kọ ẹẹdẹgbẹta ileewe alakọbẹrẹ ni ipinlẹ naa, eleyii to ti mu ilọsiwaju ba eto ẹkọ ni ipinlẹ Ondo. A tun ti gba owo lati tun adagun omi Owena ṣe ati awọn marun un miran, eleyii ti yoo mu ilọsiwaju ba ipese omi ni ipinlẹ Ondo."


A tun ti gba owo lati tun adagun omi Owena ṣe ati awọn marun un miran, eleyii ti yoo mu ilọsiwaju ba ipese omi ni ipinlẹ Ondo."