Sanwo-Olu fẹẹ gbalejo Iyawo Buhari ati Gboyega Oyetọla nibi ipagọ COWLSO

Iyawo Aarẹ Muhammadu Buhari, Hajia Aisha Buhari; gomina ipinlẹ Ọṣun, Gboyega Oyetọla; ati ẹgbẹrun mẹfa eeyan nireti wa pe wọn maa kopa nibi ipagọ ọlọdọọdun awọn obinrin to maa n waye nipinlẹ Eko, eyi ti wọn pe ni COWLSO.Ohun ti Aya gomina ipinlẹ Eko, Dokita Ibijọkẹ Sanwo-Olu sọ fawọn oniroyin lọsan oni ni pe iyawo Aarẹ Buhari lo maa ṣide eto naa nigba ti Gomina Oyetọla maa jẹ alejo pataki ọjọ naa.Ipagọ ọhun to maa waye lati ọjọ kẹrinla si ọjọ kẹẹdogun, oṣu yii maa waye ninu gbọngan igbalejo Eko Hotels. Ṣugbọn kiki awọn diẹ lo maa lanfaani ati wa sibi ayẹyẹ ọhun nitori ilaalẹ arun Korona to ṣi n ja lọwọ.Nigba to n ba awọn oniroyin sọrọ loni ni Alausa Ikẹja, o ni ilọpo awọn eeyan to kopa lọdun to kọja lo maa kopa lori ẹrọ ayelujara lọdun yii, iyẹn ni pe awọn eeyan bii ẹgbẹrun mẹfa lawọn n reti nibi ipagọ naa.Bakan naa lo ṣalaye pe awọn to ba nifẹẹ si ipagọ naa le forukosilẹ lori ẹrọ ayelujara – www.cowlso.org.ng, ati pe dipo ẹgbẹrun lọna aadọta ti awọn olukopa san lọdun to kọja, ẹgbẹrun mẹwaa lawọn eeyan maa san lọdun yii.


O ṣee ṣe kijọba fofin de awọn to n ta gaasi idana l’Ekoo

Bo tiẹ jẹ pe ijọba ipinlẹ Eko ko ti i sọ pato ohun kan nipa rẹ, ohun ti Aṣejere n gbọ lọwọ yii ni pe o ṣee ṣe ki ijọba fofin de tita afẹfẹ gaasi idana lawọn adugbo nipinlẹ Eko.Eyi jẹyọ nitori ijamba gaasi idana to paayan marun un to si tun ṣe ọpọlọpọ eeyan leṣe ni agbegbe Baruwa ni Ipaja, l’Ekoo laarọ oni.Gomina Babajide Sanwo-Olu nigba to n fi ọrọ ibanikẹdun rẹ ranṣẹ lati ọwọ akọwe iroyin rẹ, Gboyega Akọṣilẹ, o sọ pe ijọba ti ṣetan lati gbe igbesẹ to nipọn lori awọn to n ṣowo gaasi idana kiru ijamba bẹẹ maa ba a ṣẹlẹ lọjọ iwaju.Nigba to n sọrọ ibanikẹdun naa, gomina ni oun ba awọn to padanu ẹmi wọn, atawọn to padanu dukia kẹdun iṣẹlẹ naa, o ni iṣẹlẹ buruku tijọba oun ko le gbagbe laelae ni.Amọ ṣa, gbogbo igbiyanju wa lati ba awọn alaṣẹ sọrọ lori ọrọ naa lo ja si pabo, atẹjiṣẹ taa fi ranṣẹ si kọmiṣanna fun eto iroyin nipinlẹ Eko, Gbenga Ọmọtọṣọ, ni ọkunrin naa ko ti i fesi si titi di akoko ti a n kọ iroyin yii, ṣugbọn awọn to sunmọ ijọba sọ pe ko daju pe gomina maa faaye gba awọn to n ṣiṣẹ tita afẹfẹ gaasi idana lawọn adugbo lati maa ṣe owo wọn lọ mọ, nitori ijamba ti kinni ọhun n mu wa.Ninu ọrọ tiẹ ṣa, Fẹmi Oke Ọsanyintolu, to jẹ alakooso iṣẹlẹ pajawiri l’Ekoo sọ pe awọn marun un lo padanu ẹmi wọn ninu ijamba naa, o ni eeyan mẹjọ lo wa ni ọsibitu ti wọn n gba itọju ni Gbagada, ile mẹẹẹdọgbọn lo ba iṣẹlẹ naa lọ, ṣọọbu mẹrindinlogun lo jona rau rau, ileewe adani kan naa lọ si i, otẹẹli kan naa jona rau, bẹẹ ni mọto mẹta fara gba iṣẹlẹ naa.


Ọpẹ o! Sanwo-Olu dariji Funkẹ Akindele atawọn ẹlẹwọn mẹrindinlọgọta

Gomina Babajide Sanwo-Olu ti dariji Funkẹ Akindele ati ọkọ rẹ, AbdulRasheed Bello. Awọn mejeeji jẹbi ẹsun tijọba fi kan wọn pe wọn ṣe ariya ninu eyi ti wọn fi ko ọpọ eeyan jọ lasiko igbele arun Korona nile wọn ni Amen Estate, ni Ẹlẹkọ, l’Ekoo.Ninu atẹjade kan ti agbẹnusọ ileeṣẹ to n ṣakoso eto idajọ nipinlẹ Eko, Kayọde Oyekanmi fi ranṣẹ si awọn oniroyin, gomina dariji Funkẹ ati ọkọ rẹ, o ni ki wọn maa lọ lalaafia, wọn kii ṣe arufin mọ.Owo tiye re le ni ẹgbẹrun lọna ọgọrun un naira nileẹjọ ni ki Funkẹ Akindele ati ọkọ rẹ san lasiko to ṣe ẹsẹ naa.Kii ṣe bẹẹ nikan, ṣe ni gomina tun dariji awọn ẹlẹwọn mẹrindinlọgọta mi in pẹlu Funkẹ Akindele ati ọkọ rẹ.Ninu atẹjade naa ti kọmiṣanna feto idajọ, Moyọsọrẹ Onigbanjo, SAN, fọwọ si, ni wọn ti dariji awọn eeyan naa. Bẹẹ ni kọmiṣanna si gba wọn niyanju pe ki wọn maa lọ, ki wọn dẹṣẹ mọ.


Babalọja dagbere faye, nnkan ṣe!

Ṣeni iroyin agbọsọgbanu iku Babalọja ṣi n jẹ kayeefi, lẹni ti ko ṣaisan rara, koda o to ọgbọn iṣẹju ti wọn lo lọfiisi iyalọja lọjọ yẹn ti wọn fi n ba Alaba onipọnmọ bẹbẹ pe ki wọn dariji i. Alaba alafojudi, ọbun ṣiọṣiọ lọmọbinrin ọhun, omi pọnmọ lo da siwaju isọ ẹ ti wọn baa wi o, lo ba sọ pe ki ẹnikan ma halẹ mo Kayọde oun toripe iyalọja paapaa n gba pọnmọ lọfẹẹ lọwọ oun ati pe ko sibi toun ko le da omi pọnmọ si; toripe oun n ja tikẹẹti isọ meji, nitori naa ki alayọnusọ gbe ẹnu ẹ sọhun un . O ran olofofo niṣẹ o tun ro pe ko ni jẹ ẹ daadaa, niṣoju Morufa ni Alaba ṣe sọrọ naa; ṣebi ẹ ranti Morufa ọmọ aburo iyaloja to maa n ṣeke fun Adisa yẹn, oun lo wa tu pẹrẹpẹrẹ Alaba lọfiisi iya ọja koda o fi kun un pe, ọmọbinrin onipọnmọ naa sọ pe, igba gbogbo niya ọja maa n ranṣẹ wa gba pọnmọ lowo oun. Ṣebi ẹyin naa ti mọ pe ọrọ ẹyin maa n le si i ni, ṣugbọn alasọ jaamu ni Alaba funra ẹ toripe o sọrọ kan to jẹ pe oun ati iyalọja nikan ni wọn mọ si i. Orọ yẹn lo bi iya ọja ninu ti wọn fi sọ pe ki obinrin naa kuro lọja Aṣejere ko maa lọ na ọja rẹ nibomiiran. Ṣe ẹyin naa ri i pe ọfọ nla ni bi wọn ba le eeyan kurọ lọja Aṣejere nitori ẹ ni babalọja ṣe lọ baa bẹbẹ lọdọ iyalọja. Yatọsi pe asọju Alaba pọ, ọmọbinrin naa ṣeeyan, o lawọ, o lọyaya ṣugbọn ẹnu yii naa ni. Iyalọja ko tiẹ kọkọ fẹẹ gba o, ṣugbọn nigba ti baba ọja ni ki wọn ranti pe owo ti Alaba n pa lọja Aṣejere lo fi n gbọ bukata awọn ọmọ mẹrin ti ọkọ rẹ da silẹ to fi dagbere faye ati pe igba akọkọ ree ti ẹjọ ọmọbinrin naa de iwaju awọn alaṣẹ ọja tori naa ki wọn fi eyi faa leti.


Babalọja dagbere faye, nnkan ṣe!

Ṣe ẹyin naa ri i pe ọfọ nla ni bi wọn ba le eeyan kurọ lọja Aṣejere nitori ẹ ni babalọja ṣe lọ baa bẹbẹ lọdọ iyalọja. Yatọsi pe asọju Alaba pọ, ọmọbinrin naa ṣeeyan, o lawọ, o lọyaya ṣugbọn ẹnu yii naa ni. Iyalọja ko tiẹ kọkọ fẹẹ gba o, ṣugbọn nigba ti baba ọja ni ki wọn ranti pe owo ti Alaba n pa lọja Aṣejere lo fi n gbọ bukata awọn ọmọ mẹrin ti ọkọ rẹ da silẹ to fi dagbere faye ati pe igba akọkọ ree ti ẹjọ ọmọbinrin naa de iwaju awọn alaṣẹ ọja tori naa ki wọn fi eyi faa leti. Ọrọ iku ọkọ Alaba lo bu omi tutu sọkan iyalọja ti wọn fi dariji i, ṣugbọn wọn sọ pe eyin awọn ko ran pọnmọ mọ, tori ẹ ko ma wulẹ gbe pọnmọ ẹ de iwaju awọn mọ. Nigba ti sẹkitiri Babalọja sare wọle lọja to kọja, ti iyalọja sọ pe ki emi Adisa nikan lọ sibẹ, ṣebi ẹ ranti pe emi naa dọgbọn sa ti mo sọ pe mo fẹẹ lo pe awọn gende meji wa ki wọn le kun Adisa lọwọ. Mo kuku lọọ pe Tayelolu ati Muraina, emi naa tẹle wọn o ṣugbọn ṣe ni mo ta kete.


Babalọja dagbere faye, nnkan ṣe!

Ọrọ iku ọkọ Alaba lo bu omi tutu sọkan iyalọja ti wọn fi dariji i, ṣugbọn wọn sọ pe eyin awọn ko ran pọnmọ mọ, tori ẹ ko ma wulẹ gbe pọnmọ ẹ de iwaju awọn mọ. Nigba ti sẹkitiri Babalọja sare wọle lọja to kọja, ti iyalọja sọ pe ki emi Adisa nikan lọ sibẹ, ṣebi ẹ ranti pe emi naa dọgbọn sa ti mo sọ pe mo fẹẹ lo pe awọn gende meji wa ki wọn le kun Adisa lọwọ. Mo kuku lọọ pe Tayelolu ati Muraina, emi naa tẹle wọn o ṣugbọn ṣe ni mo ta kete. Ẹ woo, Yoruba laajo o jare! Ani ṣeni Adisa ati Tayelolu bẹrẹ si i fun ara wọn nimọran nipa nnkan ti wọn le ṣe, kii ṣe arun Korona lo ṣe Babalọja wa o. Wọn ni ṣeni ọkunrin naa deede di aya rẹ mu to si n fọwọ gbaa tagbara-tagbara, Babalọja ni aisan ẹjẹ riru tẹlẹ ti dokita si ti sọ fun un pe ko maa sinmi daadaa ṣugbọn oju kii gbaa lo maa n gbe wọn wa sọja lojoojumọ, aisinmi to lo pa Babalọja kii ṣe korona koda Ọlọrun ko ni jẹ ki awa ri ogun korona lọja Aṣejere tiwa. Tayelolu ati Adisa gbiyanju awọn mejeeji ni wọn jọ gbe Babalọja lọ si ọsibitu jẹnẹra toripe ọwọ awọn nọọsi to wa losibitu ọja ko ran an, ṣugbọn wọn ni ko debẹ to fi pajude!


Babalọja dagbere faye, nnkan ṣe!

Ẹ woo, Yoruba laajo o jare! Ani ṣeni Adisa ati Tayelolu bẹrẹ si i fun ara wọn nimọran nipa nnkan ti wọn le ṣe, kii ṣe arun Korona lo ṣe Babalọja wa o. Wọn ni ṣeni ọkunrin naa deede di aya rẹ mu to si n fọwọ gbaa tagbara-tagbara, Babalọja ni aisan ẹjẹ riru tẹlẹ ti dokita si ti sọ fun un pe ko maa sinmi daadaa ṣugbọn oju kii gbaa lo maa n gbe wọn wa sọja lojoojumọ, aisinmi to lo pa Babalọja kii ṣe korona koda Ọlọrun ko ni jẹ ki awa ri ogun korona lọja Aṣejere tiwa. Tayelolu ati Adisa gbiyanju awọn mejeeji ni wọn jọ gbe Babalọja lọ si ọsibitu jẹnẹra toripe ọwọ awọn nọọsi to wa losibitu ọja ko ran an, ṣugbọn wọn ni ko debẹ to fi pajude! Lojuẹsẹ mama sọ pe ki alaago kede ki wọn ti ọja toripe iroyin iku naa ba wa lojiji! Babalọja to fi ẹsẹ ara ẹ rin wọ inu ọja lọjọ yẹn ti di alejo mọṣuari. Ẹmọ ku; oju opo di, ọpalamba ọti oyinbo fọ, onigbansọ ko ri i sọ.


Babalọja dagbere faye, nnkan ṣe!

Lojuẹsẹ mama sọ pe ki alaago kede ki wọn ti ọja toripe iroyin iku naa ba wa lojiji! Babalọja to fi ẹsẹ ara ẹ rin wọ inu ọja lọjọ yẹn ti di alejo mọṣuari. Ẹmọ ku; oju opo di, ọpalamba ọti oyinbo fọ, onigbansọ ko ri i sọ. Babalọja Arẹmu Gbadeyanka lọ laarin wa, ko ṣe e pe pada. O di arinnako, o tun doju ala firi, ipade di ọjọ agbedide. Lọjọ ti wọn ṣe adura ọjọ mẹjọ Babalọja ni Tayelolu ati Adisa di ọrẹ apapandodo, alabosi ni kinni buruku Adisa ọwala yẹn o, ṣe lo n ki Taye ni mẹsan an mẹwaa.


Babalọja dagbere faye, nnkan ṣe!

Babalọja Arẹmu Gbadeyanka lọ laarin wa, ko ṣe e pe pada. O di arinnako, o tun doju ala firi, ipade di ọjọ agbedide. Lọjọ ti wọn ṣe adura ọjọ mẹjọ Babalọja ni Tayelolu ati Adisa di ọrẹ apapandodo, alabosi ni kinni buruku Adisa ọwala yẹn o, ṣe lo n ki Taye ni mẹsan an mẹwaa. Kii ṣe pe wọn ṣe kinni ọhun rẹpẹtẹ, iwọnba ni wọn ṣe e tori ati pa ofin ti ijọba la kalẹ lati pa ajakalẹ arun koronafairọọsi mọ ṣugbọn sibẹ awọn eeyan wa ṣe ẹyẹ ikẹyin fun ẹni rere to lọ. Ka pa ti awada ti, yatọ si pe Babalọja fẹran obinrin, wọn ṣeeyan pupọ, ara ẹ ni nnkan ti wọn ṣe fun Alaba lọjọ yẹn ti wọn o tiẹ mo pe ọlọjọ yoo de, kii ṣe pe Babalọja n fẹ Alaba o. Ta lo tiẹ maa fẹ Alaba ọbun rairai, ọmọbinrin naa sanra, apa ẹ kọọkan dabi itan maalu, ẹsẹ rẹ dabi ti erin lakatabu; o dudu họhọ bẹẹ ni aṣọ ọrun rẹ maa n rin bi isọ olororo, koda aṣọ to n ro fi taja dabi itẹ ọmọ ọbun. Ohun to jọniloju ni bi Alaba ṣe le fi ẹnu rẹ jẹun toripe ko si eyin to mọ ninu kaa ẹnu rẹ, oorun pọnmọ ko jẹ ki eeyan le mọ bi ẹnu rẹ ṣe n run to, lọrọ kan ṣa Babalọja mi ko le fẹ Alaba, afinju ni Arẹmu baba Kadija to doloogbe, o kan ṣe tiẹ fun Ọlọrun ni ati pe o ṣee ṣe ko jẹ pe o ti n wo ibode ọrun lọọkan to fi ṣiṣẹ oloore naa lati fi ra ọrun funra ẹ. Nnkan kan sọ si mi lọkan, o jọ bi ẹni pe Adisa fẹẹ fa oju Tayelolu mọra, ta ni ko ni i ṣọrẹ ejirẹ, bi eeyan ba fẹẹ ta ọja jere lọjọ Aṣejere ko gbọdọ ko iyan ọmọkunrin naa kere rara koda emi ni mo maa n bẹẹ lọpọ igba to ba fẹẹ lọọ gbe kanta Adisa danu.


Babalọja dagbere faye, nnkan ṣe!

Kii ṣe pe wọn ṣe kinni ọhun rẹpẹtẹ, iwọnba ni wọn ṣe e tori ati pa ofin ti ijọba la kalẹ lati pa ajakalẹ arun koronafairọọsi mọ ṣugbọn sibẹ awọn eeyan wa ṣe ẹyẹ ikẹyin fun ẹni rere to lọ. Ka pa ti awada ti, yatọ si pe Babalọja fẹran obinrin, wọn ṣeeyan pupọ, ara ẹ ni nnkan ti wọn ṣe fun Alaba lọjọ yẹn ti wọn o tiẹ mo pe ọlọjọ yoo de, kii ṣe pe Babalọja n fẹ Alaba o. Ta lo tiẹ maa fẹ Alaba ọbun rairai, ọmọbinrin naa sanra, apa ẹ kọọkan dabi itan maalu, ẹsẹ rẹ dabi ti erin lakatabu; o dudu họhọ bẹẹ ni aṣọ ọrun rẹ maa n rin bi isọ olororo, koda aṣọ to n ro fi taja dabi itẹ ọmọ ọbun. Ohun to jọniloju ni bi Alaba ṣe le fi ẹnu rẹ jẹun toripe ko si eyin to mọ ninu kaa ẹnu rẹ, oorun pọnmọ ko jẹ ki eeyan le mọ bi ẹnu rẹ ṣe n run to, lọrọ kan ṣa Babalọja mi ko le fẹ Alaba, afinju ni Arẹmu baba Kadija to doloogbe, o kan ṣe tiẹ fun Ọlọrun ni ati pe o ṣee ṣe ko jẹ pe o ti n wo ibode ọrun lọọkan to fi ṣiṣẹ oloore naa lati fi ra ọrun funra ẹ. Nnkan kan sọ si mi lọkan, o jọ bi ẹni pe Adisa fẹẹ fa oju Tayelolu mọra, ta ni ko ni i ṣọrẹ ejirẹ, bi eeyan ba fẹẹ ta ọja jere lọjọ Aṣejere ko gbọdọ ko iyan ọmọkunrin naa kere rara koda emi ni mo maa n bẹẹ lọpọ igba to ba fẹẹ lọọ gbe kanta Adisa danu. ṣugbọn ni bayii ti iku Babalọja ti so awọn mejeeji pọ bayii, ta lo fẹẹ maa ba mi da sẹria fun Adisa bẹẹ mo gbọdọ ni paṣan kan lọwọ lati ba alakọri ẹ wi. Mo maa ronu si nnkan ti mo maa ṣe, a ṣi n ṣaaro babalọja lọwọ.


Babalọja dagbere faye, nnkan ṣe!

ṣugbọn ni bayii ti iku Babalọja ti so awọn mejeeji pọ bayii, ta lo fẹẹ maa ba mi da sẹria fun Adisa bẹẹ mo gbọdọ ni paṣan kan lọwọ lati ba alakọri ẹ wi. Mo maa ronu si nnkan ti mo maa ṣe, a ṣi n ṣaaro babalọja lọwọ.


Awọn ọlọja ti ko fọwọ mẹwẹẹwa jẹun lo mori bọ lasiko Korona

Tobi Adeyemo Aṣejere: Ẹ jẹ ka mọ yin Oloye Badmus: Orukọ mi ni Oloye Badmus Israel. Tẹlẹ ni mo n jẹ Alaaji Badmus, ṣugbọn mo ti di Badmus Israel. Olori awọn eleso ati olounjẹ ni Abaranjẹ Okerube ni mi. Aṣejere: Nigba wo lẹ di baba ẹgbẹ eleso ati olounjẹ ni Abaranjẹ-Okerube? Oloye Badmus: Wọn yan mi sipo baba olounjẹ lọdun 1996 nigba ti wọn yan mi sipo baba ẹgbẹ eleso ni 1998. Aṣejere: Bawo le ṣe n dari ẹgbẹ mejeeji ati pe kinni ajọṣepọ ẹgbẹ mejeeji yii?


Aṣejere: Nigba wo lẹ di baba ẹgbẹ eleso ati olounjẹ ni Abaranjẹ-Okerube? Oloye Badmus: Wọn yan mi sipo baba olounjẹ lọdun 1996 nigba ti wọn yan mi sipo baba ẹgbẹ eleso ni 1998. Aṣejere: Bawo le ṣe n dari ẹgbẹ mejeeji ati pe kinni ajọṣepọ ẹgbẹ mejeeji yii? Oloye Badmus: Bi mo ṣe n dari wọn ni pe awọn eleso maa ṣe mitinni tiwọn lọjọ Tọsde, awọn ẹgbẹ olounjẹ maa ṣe tiwọn lọjọ Wẹsde, ero si maa n pọ lọjọ ipade yii. Aṣejere: Ki lawọn iriri yin nidii iṣẹ eso ati ounjẹ tita? Oloye Badmus: Awọn ẹgbẹ olounjẹ maa n gbọran si mi lẹnu, wọn kii kọja ofin ti mo ba fun wọn, wọn tun n ṣe daadaa nibikibi taa ba lọ.


Oloye Badmus: Bi mo ṣe n dari wọn ni pe awọn eleso maa ṣe mitinni tiwọn lọjọ Tọsde, awọn ẹgbẹ olounjẹ maa ṣe tiwọn lọjọ Wẹsde, ero si maa n pọ lọjọ ipade yii. Aṣejere: Ki lawọn iriri yin nidii iṣẹ eso ati ounjẹ tita? Oloye Badmus: Awọn ẹgbẹ olounjẹ maa n gbọran si mi lẹnu, wọn kii kọja ofin ti mo ba fun wọn, wọn tun n ṣe daadaa nibikibi taa ba lọ. Ẹgbẹ eleso naa jẹgbẹ to nibẹru eeyan, ki n too sọ ọ tan, o ti ye wọn. Ati wipe ẹni to ba fẹẹ jẹ baba ẹgbẹ mejeeji gbọdọ ṣora fun iṣekuṣe, ko gbudọ maa ba ọmọ ẹgbẹ ṣohun aburu. Igba yẹn lo maa bẹru ẹ, mo si fun wọn ni ibawi to jẹ wipe iru nnkan bẹẹ ko ṣẹlẹ lọdọ mi.


Ẹgbẹ eleso naa jẹgbẹ to nibẹru eeyan, ki n too sọ ọ tan, o ti ye wọn. Ati wipe ẹni to ba fẹẹ jẹ baba ẹgbẹ mejeeji gbọdọ ṣora fun iṣekuṣe, ko gbudọ maa ba ọmọ ẹgbẹ ṣohun aburu. Igba yẹn lo maa bẹru ẹ, mo si fun wọn ni ibawi to jẹ wipe iru nnkan bẹẹ ko ṣẹlẹ lọdọ mi. Aṣejere: Ki lawọn igbesẹ tẹni to nifẹẹ si eso tabi ounjẹ tita gbọdọ gbe? Oloye Badmus: O nilati darapọ mọ ẹgbẹ. Ti o ba fẹẹ darapọ mọ ẹgbẹ eleso, o maa wa sọdọ mi, maa de ni ki o lọ sọdọ iya ẹgbẹ, to ba ti sọ iru eso ti o fẹẹ ta.


Aṣejere: Ki lawọn igbesẹ tẹni to nifẹẹ si eso tabi ounjẹ tita gbọdọ gbe? Oloye Badmus: O nilati darapọ mọ ẹgbẹ. Ti o ba fẹẹ darapọ mọ ẹgbẹ eleso, o maa wa sọdọ mi, maa de ni ki o lọ sọdọ iya ẹgbẹ, to ba ti sọ iru eso ti o fẹẹ ta. Nigba naa ni waa wa forukọsilẹ, orukẹ rẹ pẹlu ẹgbẹrun mẹta. Igbesẹ kan naa le ma gbe tẹẹ ba fẹẹ ta ounjẹ ṣugbọn ẹgbẹrun marun un lonitọhun maa san lati forukọsilẹ. Aṣejere: Lasiko arun Korona, ṣe ẹyin ẹgbẹ eleso tabi olounjẹ mọ ọn lara, ati pe kinni ipa to ko lọdọ tiyin?


Nigba naa ni waa wa forukọsilẹ, orukẹ rẹ pẹlu ẹgbẹrun mẹta. Igbesẹ kan naa le ma gbe tẹẹ ba fẹẹ ta ounjẹ ṣugbọn ẹgbẹrun marun un lonitọhun maa san lati forukọsilẹ. Aṣejere: Lasiko arun Korona, ṣe ẹyin ẹgbẹ eleso tabi olounjẹ mọ ọn lara, ati pe kinni ipa to ko lọdọ tiyin? Oloye Badmus: Nigba ti Korona de, ko sẹni ti ko fọwọ ba, koda o fọwọ ba ọba to wa lori oye. Ẹ jẹ ka tele ofin ijọba, igba ti wọn ba ni ka patẹ ni ki a patẹ. Ti ẹ ba fẹẹ ta ounjẹ; ẹ bo imu yin, ẹ ṣe imọtoto, ki ẹ lo ibọwọ, ki ẹ si tun lo ọṣẹ a-pa-kokoro.


Oloye Badmus: Nigba ti Korona de, ko sẹni ti ko fọwọ ba, koda o fọwọ ba ọba to wa lori oye. Ẹ jẹ ka tele ofin ijọba, igba ti wọn ba ni ka patẹ ni ki a patẹ. Ti ẹ ba fẹẹ ta ounjẹ; ẹ bo imu yin, ẹ ṣe imọtoto, ki ẹ lo ibọwọ, ki ẹ si tun lo ọṣẹ a-pa-kokoro. Mo maa n la wọn lọyẹ loorekoore. Nitori pe ilera loogun ọrọ. Aṣejere: Bawo le ṣe n ran awọn ọmọ ẹgbẹ lọwọ lasiko aini wọn?


Mo maa n la wọn lọyẹ loorekoore. Nitori pe ilera loogun ọrọ. Aṣejere: Bawo le ṣe n ran awọn ọmọ ẹgbẹ lọwọ lasiko aini wọn? Oloye Badmus: Gẹgẹ bi aṣa Yoruba pe; “Ẹlẹru lo n kọfẹ” wọn maa n da ajọ lọjọ mẹjọ-mẹjọ, ẹlomiiran maa n ko iye to to ẹgbẹrun lọna aadọrin naira, iyẹn N70,000, bẹẹ si lẹlomii n ko ẹgbẹrun lọna ọgọrun un naira lọsẹ kan. Ẹni to ba si fẹẹ nilo iranwọ mo maa n jẹ ko ko ajọ ṣaaju, ẹlomiiran le ko ẹgbẹrun lọna ọọdunrun naira, bẹẹ si lẹlomii maa n ko ẹgbẹrun lọna ọgọrun mẹfa, iyẹn N600,000 fun ọsẹ meji, to ba fẹẹ ṣe ṣiṣe tabi o fẹẹ lowo. Mo si maa gbadura fun won pe ki won fi se ohun ire. Aṣejere: Njẹ ẹ maa n sanwo ori funjọba?


Oloye Badmus: Gẹgẹ bi aṣa Yoruba pe; “Ẹlẹru lo n kọfẹ” wọn maa n da ajọ lọjọ mẹjọ-mẹjọ, ẹlomiiran maa n ko iye to to ẹgbẹrun lọna aadọrin naira, iyẹn N70,000, bẹẹ si lẹlomii n ko ẹgbẹrun lọna ọgọrun un naira lọsẹ kan. Ẹni to ba si fẹẹ nilo iranwọ mo maa n jẹ ko ko ajọ ṣaaju, ẹlomiiran le ko ẹgbẹrun lọna ọọdunrun naira, bẹẹ si lẹlomii maa n ko ẹgbẹrun lọna ọgọrun mẹfa, iyẹn N600,000 fun ọsẹ meji, to ba fẹẹ ṣe ṣiṣe tabi o fẹẹ lowo. Mo si maa gbadura fun won pe ki won fi se ohun ire. Aṣejere: Njẹ ẹ maa n sanwo ori funjọba? Oloye Badmus: Bẹẹ ni; a maa n sanwo ori funjọba. Ti wọn ba ṣe ṣiṣe ni Alimọṣọ fun apẹẹrẹ; mo maa ran aṣoju lọ ki o lọọ ṣe ojuṣe nibẹ, awọn eleso naa wọn maa n ja tikẹẹti ni kansu, owo ori naa ni gbogbo rẹ lọna kan tabi omiiran, tori pe apo ijọba naa lo n lọ. Aṣejere: Lakotan, ki lawọn imọran yin fọmọ ẹgbẹ, ijọba tabi gbogbo eeyan lapapọ?


Oloye Badmus: Bẹẹ ni; a maa n sanwo ori funjọba. Ti wọn ba ṣe ṣiṣe ni Alimọṣọ fun apẹẹrẹ; mo maa ran aṣoju lọ ki o lọọ ṣe ojuṣe nibẹ, awọn eleso naa wọn maa n ja tikẹẹti ni kansu, owo ori naa ni gbogbo rẹ lọna kan tabi omiiran, tori pe apo ijọba naa lo n lọ. Aṣejere: Lakotan, ki lawọn imọran yin fọmọ ẹgbẹ, ijọba tabi gbogbo eeyan lapapọ? Oloye Badmus: Mo maa n sọ fawọn ẹgbẹ mi pe ki wọn maa farada ti ọja ko ba ta daadaa. Ati pe, a ni lati maa sunmọ Ọlọrun, ati ka maa gbadura loorekoore. Taa ba sunmọ Ọlọrun, oun naa a sunmọ wa.


Oloye Badmus: Mo maa n sọ fawọn ẹgbẹ mi pe ki wọn maa farada ti ọja ko ba ta daadaa. Ati pe, a ni lati maa sunmọ Ọlọrun, ati ka maa gbadura loorekoore. Taa ba sunmọ Ọlọrun, oun naa a sunmọ wa. Adura mi ni pe ki Naijiria toro fun wa, ka ma ri ogun ojiji. Ọlọrun a wa pẹlu wa.


Adura mi ni pe ki Naijiria toro fun wa, ka ma ri ogun ojiji. Ọlọrun a wa pẹlu wa.


Obinrin to ba yan iṣẹ alapata laayo, aṣiri rẹ ko le tu laelae – Ọlalere Alapata

Tobi Adeyemo Aṣejere: Ẹ kaasan ma, ẹ ja ka mọ yin? Arabinrin Ọlalere: Orukọ temi ni Arabinrin Ọlalere, mo n ta ẹran ni Baruwa-Ipaja. Aṣejere: Igba wo lẹ bẹrẹ si i ta ẹran nibi? Arabinrin Ọlalere: Mo ti wa nibi; o ti tọdun meje Aṣejere: Ṣe ko maa ya awọn eeyan lẹnu pe obinrin n ta ẹran? Arabinrin Ọlalere: Bẹẹ ni o, iyalẹnu lo jẹ fawọn eniyan pe obinrin n ta ẹran. Wọn si maa n ri i pe mọ ni imọtoto.


Arabinrin Ọlalere: Mo ti wa nibi; o ti tọdun meje Aṣejere: Ṣe ko maa ya awọn eeyan lẹnu pe obinrin n ta ẹran? Arabinrin Ọlalere: Bẹẹ ni o, iyalẹnu lo jẹ fawọn eniyan pe obinrin n ta ẹran. Wọn si maa n ri i pe mọ ni imọtoto. Ohun to mu kawọn eeyan maa ba mi raja niyẹn, tori pe ẹran mi mọ, mo tun maa n mura daadaa. Inu wọn si maa n dun simi pupọ. Tẹẹ ba ri ẹlẹran miiran o ma mura jakujaku ni, ṣugbọn emi yan imọtoto laayo.


Ohun to mu kawọn eeyan maa ba mi raja niyẹn, tori pe ẹran mi mọ, mo tun maa n mura daadaa. Inu wọn si maa n dun simi pupọ. Tẹẹ ba ri ẹlẹran miiran o ma mura jakujaku ni, ṣugbọn emi yan imọtoto laayo. Aṣejere: Ṣe ko si awọn to n foju tẹnbẹlu awọn obinrin alapata ninu ẹgbẹ yin? Arabinrin Ọlalere: Rara o, wọn ko ni ṣe bẹẹ, ko sẹni to n foju di awọn obinrin alapata ni ọdọ tiwa. Koda ẹnikan ti waa ba mi pe wọn ti royin mi pe pẹlu atike ati imọtoto ni mo maa n wa.


Aṣejere: Ṣe ko si awọn to n foju tẹnbẹlu awọn obinrin alapata ninu ẹgbẹ yin? Arabinrin Ọlalere: Rara o, wọn ko ni ṣe bẹẹ, ko sẹni to n foju di awọn obinrin alapata ni ọdọ tiwa. Koda ẹnikan ti waa ba mi pe wọn ti royin mi pe pẹlu atike ati imọtoto ni mo maa n wa. Aṣejere: Ki lohun tawọn ẹbi yin n sọ nipa iṣẹ alapata yii? Arabinrin Ọlalere: Iya to bi mi gangan lo n ta ẹran. Wọn wa ni Adebowale Electronics ni Ọnipanu, Ẹlẹdiyẹ.


Aṣejere: Ki lohun tawọn ẹbi yin n sọ nipa iṣẹ alapata yii? Arabinrin Ọlalere: Iya to bi mi gangan lo n ta ẹran. Wọn wa ni Adebowale Electronics ni Ọnipanu, Ẹlẹdiyẹ. Nigba ti mo lọ ileewe ni Baptist Academy, Ọbanikoro, taa ba ti de lati ile iwe, la maa n ba wọn kun iṣẹ ẹran. Ọja yẹn si ni maami n ta donii. Aṣejere: Imọran wo lẹ n gbawọn obinrin to n wo o pe iṣẹ alapata, iṣẹ ọkunrin ni?


Nigba ti mo lọ ileewe ni Baptist Academy, Ọbanikoro, taa ba ti de lati ile iwe, la maa n ba wọn kun iṣẹ ẹran. Ọja yẹn si ni maami n ta donii. Aṣejere: Imọran wo lẹ n gbawọn obinrin to n wo o pe iṣẹ alapata, iṣẹ ọkunrin ni? Arabinrin Ọlalere: Imọran mi fawọn obinrin ni pe iṣẹ apata daa pupọ ju, to dẹ maa bo yin laṣiiri. Ẹ maa jẹ ninu rẹ, ọkọ ati ọmọ naa maa jẹ ninu ẹ. Gbogbo obinrin ti ko niṣẹ, ko gbiyanju ati farabalẹ kọ ọ, eeyan kii pẹ i mọ ọn, awọn olounjẹ ni wọn maa ta a fun, lati ibẹ lẹ ma ni onibaara tiyin. Iṣẹ to daa pupọ ni, to dẹ ni alubarika, to dẹ maa n bo ni laṣiiri.


Arabinrin Ọlalere: Imọran mi fawọn obinrin ni pe iṣẹ apata daa pupọ ju, to dẹ maa bo yin laṣiiri. Ẹ maa jẹ ninu rẹ, ọkọ ati ọmọ naa maa jẹ ninu ẹ. Gbogbo obinrin ti ko niṣẹ, ko gbiyanju ati farabalẹ kọ ọ, eeyan kii pẹ i mọ ọn, awọn olounjẹ ni wọn maa ta a fun, lati ibẹ lẹ ma ni onibaara tiyin. Iṣẹ to daa pupọ ni, to dẹ ni alubarika, to dẹ maa n bo ni laṣiiri.


‘Loootọ ijọ Deeper Life ni mo n lọ, ṣugbọn iṣẹ iṣegun ibilẹ ni mo n ṣe’

Ogbeni Bayo Abraham Lawal je pataki lara awon elegboogi ibile ti won po nilana igbalode lati se orisirisi iwosan fun aisan ara eniyan. Omo bibi ilu Abeokuta ni Ogbeni Lawal sugbon Ibadan lo fi sebujoko re, nibi to ti ta awon oogun lorisirisi. Opo awon eniyan ni igbooro ilu Ibadan ti won ti lo ogun ti baba naa se fun itoju ara lorisirisi, won si ti jeri si ise rere ti baba naa gunle. E pe e si 07042662500. Ohun ti won ba OLUSEYI ONI so ree Asejere: E so nipa ise yin fun wa? Ogbeni Lawal: Ise ti mo yan laayo nise oogun ibile lati maa wo eniyan san (Herbal health Doctor) sugbon temi yato si ti babalawo, ewe ati egbo la maa n lo, a ki pofo bii ti babalawo, nitori mo je onigbagbo ododo ninu ijo Deeper Life Bible Church, ile ijosin yii ko fi aye gba wa lati maa pofo tabi maa sagbere.


E pe e si 07042662500. Ohun ti won ba OLUSEYI ONI so ree Asejere: E so nipa ise yin fun wa? Ogbeni Lawal: Ise ti mo yan laayo nise oogun ibile lati maa wo eniyan san (Herbal health Doctor) sugbon temi yato si ti babalawo, ewe ati egbo la maa n lo, a ki pofo bii ti babalawo, nitori mo je onigbagbo ododo ninu ijo Deeper Life Bible Church, ile ijosin yii ko fi aye gba wa lati maa pofo tabi maa sagbere. Asejere: Bawo le se bere ise yii? Ogbeni Lawal: Nigba ti mo jade ile iwe, mo ni oore ofe lati sise ni orisirisi ile ise, sugbon ni akoko kan ti mo fise sile ni Kanfacha ni mo pinnu lati waa tedo si Ibadan pelu awon molebi mi. Ni akoko yii lodun 1987 mo maa gba oja lati odo oga mi; iyen Alaaji Saka Magro ni Oke Baale niluu Osogbo, odo baba yii ni mo ti maa gba agbo ti maa tun loo tun un ta kaakiri, paapaa n’Ibadan ati Eko.


Asejere: Bawo le se bere ise yii? Ogbeni Lawal: Nigba ti mo jade ile iwe, mo ni oore ofe lati sise ni orisirisi ile ise, sugbon ni akoko kan ti mo fise sile ni Kanfacha ni mo pinnu lati waa tedo si Ibadan pelu awon molebi mi. Ni akoko yii lodun 1987 mo maa gba oja lati odo oga mi; iyen Alaaji Saka Magro ni Oke Baale niluu Osogbo, odo baba yii ni mo ti maa gba agbo ti maa tun loo tun un ta kaakiri, paapaa n’Ibadan ati Eko. Akoko yii ni mo ri i pe ogun yii nitewogba lodo awon eniyan, eyi lo wu mi lori ti mo fi ko ise naa lodo Alaaji yii fodun mejila ti mo fi ba a sise agbo tita. Asejere…kinni Erongba yin lori Ise yi? Ogbeni Lawal…Esee pupo.Erongba mi ni wipe mo ri pe Orisirisi Aisan po pupo ni ode Oni,mo wa se akiyesi pe ogun Ibile ti mo gbe dani ati eyi ti mo ko je awogba aisan ti o le se omo araye lore.mo joko ni oru ojo kan mo si woye pe Olorun fun mi ni ore ofe lati kapa Ogbon aisan eyi tumo si wipe mo ni ore ofe lati wo orisirisi aisan ti o to ogbon laisi wahala Kankan.


Akoko yii ni mo ri i pe ogun yii nitewogba lodo awon eniyan, eyi lo wu mi lori ti mo fi ko ise naa lodo Alaaji yii fodun mejila ti mo fi ba a sise agbo tita. Asejere…kinni Erongba yin lori Ise yi? Ogbeni Lawal…Esee pupo.Erongba mi ni wipe mo ri pe Orisirisi Aisan po pupo ni ode Oni,mo wa se akiyesi pe ogun Ibile ti mo gbe dani ati eyi ti mo ko je awogba aisan ti o le se omo araye lore.mo joko ni oru ojo kan mo si woye pe Olorun fun mi ni ore ofe lati kapa Ogbon aisan eyi tumo si wipe mo ni ore ofe lati wo orisirisi aisan ti o to ogbon laisi wahala Kankan. Eyi lo je ki fun iyawo mi ni mewaa, omo mi ni mewaa ti emi naa si mojuto mewaa to lagbara ninu won ni aisan jejere, ati aisan ti awon eniyan maa pe e ni kogboogun iyen HIV Iro patapata ni eyi, arun yii gboogun, osu meta pere ni maa fi wo eni to ba ni aisan naa san patapata. Asejere: Awon oogun wo lo wa ni ikawo yin ni akoko yii fun iwulo awon eniyan wa? Ogbeni Lawal: Ogun fun aisan jedojedo, aisan HIV, jejere, ogun fun eni ti ko loyun iju, ogun fun olo inu to maa mu obinrin, ogun fun ato omokunrin to ba san, ogun fun aisan oju, eje riru tabi ito suga, ogun fun arun ropa rose ogun fun ogbe inu ati ipake, awon miiran tun wa ti a ko le so tan.


Eyi lo je ki fun iyawo mi ni mewaa, omo mi ni mewaa ti emi naa si mojuto mewaa to lagbara ninu won ni aisan jejere, ati aisan ti awon eniyan maa pe e ni kogboogun iyen HIV Iro patapata ni eyi, arun yii gboogun, osu meta pere ni maa fi wo eni to ba ni aisan naa san patapata. Asejere: Awon oogun wo lo wa ni ikawo yin ni akoko yii fun iwulo awon eniyan wa? Ogbeni Lawal: Ogun fun aisan jedojedo, aisan HIV, jejere, ogun fun eni ti ko loyun iju, ogun fun olo inu to maa mu obinrin, ogun fun ato omokunrin to ba san, ogun fun aisan oju, eje riru tabi ito suga, ogun fun arun ropa rose ogun fun ogbe inu ati ipake, awon miiran tun wa ti a ko le so tan. Asejere: Ojo wo ninu yin dun ju lenu ise yii ati ojo wo lojo ipenija? Ogbeni Lawal: Ojo ti inu mi dun ju lojo ti won pe gbe mi lo si afin Seriki Sasa, Oba awon Hausa, latari pe okan ninu won ni arun HIV, okunrin yii ko arun naa ran iyawo re, o si ti ku, sugbon Olorun wo okunrin naa san, lati owo mi. Ojo ipenija po lenu ise yii, sugbon Olorun mumi bori re.


Asejere: Ojo wo ninu yin dun ju lenu ise yii ati ojo wo lojo ipenija? Ogbeni Lawal: Ojo ti inu mi dun ju lojo ti won pe gbe mi lo si afin Seriki Sasa, Oba awon Hausa, latari pe okan ninu won ni arun HIV, okunrin yii ko arun naa ran iyawo re, o si ti ku, sugbon Olorun wo okunrin naa san, lati owo mi. Ojo ipenija po lenu ise yii, sugbon Olorun mumi bori re. Asejere: Kin nimoran yin fawon araalu lori ogun ibile? Ogbeni Lawal: Ki won maa je eso lorisirisi nitori awon eso wonyi niwulo won ti won se lara gbogbo eniyan ki won si sora fun ibalopo ni gbogbo igba pelu orisiirisii obinrin.


Asejere: Kin nimoran yin fawon araalu lori ogun ibile? Ogbeni Lawal: Ki won maa je eso lorisirisi nitori awon eso wonyi niwulo won ti won se lara gbogbo eniyan ki won si sora fun ibalopo ni gbogbo igba pelu orisiirisii obinrin.


‘O lewu lati fipa mu ọmọ kọṣẹ ti ko ba wu u’

Iyaafin Arewa Itunu Lawal ni Oludasile Arewa Picmaar Hair Care Centre, to wa ni adugbo Apata ni igbooro ilu Ibadan. Omo bibi ilu Ondo ni Arigidi Akoko ni mama naa, sugbon ilu Ibadan lo tedo si lati sise oojo re gege bi Aserunloge. Opo n’Ibadan ni won maa kan saara siya naa fun ise rere to gunle ni adugbo Apata lati ogbon odun seyin, eko imototo ati ibowo fagba ti won fi maa n ko awon omo ise re lekoo lo je ki opo awon eeyan maa gboriyin fun mama naa, eyi naa lo fa a tawon oyinbo lati oke okun fi maa n wa lati serun loge lodo won. Tokunrin, tobinrin lo wa labe ekose iya naa to si fi eko to ye kooro ko won lekoo nipa irun didi ati opo ohun miiran teeyan le di sara loge. Lawal ni lati kekere l’Olorun ti je kawon obi oun mo pe ise yii loun maa se nigbeyin aye oun latari awon iwa kan eyi toun n hu. Mama naa wa salaye pe lati kekere loun ti nifee ati maa dirun fun bebi, eyi ti mama awon ba ra fawon lati maa sere gege bise omode nigba ewe.


Tokunrin, tobinrin lo wa labe ekose iya naa to si fi eko to ye kooro ko won lekoo nipa irun didi ati opo ohun miiran teeyan le di sara loge. Lawal ni lati kekere l’Olorun ti je kawon obi oun mo pe ise yii loun maa se nigbeyin aye oun latari awon iwa kan eyi toun n hu. Mama naa wa salaye pe lati kekere loun ti nifee ati maa dirun fun bebi, eyi ti mama awon ba ra fawon lati maa sere gege bise omode nigba ewe. Odun meji ni won salaye pe awon fi kose naa ni Ibadan, tawon si gba ominira lenu ise naa lodun 1987, odun naa ni won ti bere ise naa ni Apata Ibadan. Won ni opo awon omokunrin lo wa labe ekose aserunloge lodo awon, ati pe ko sohun ti obinrin se tokunrin ko le se lo fa a tomo bibi inu awon to jokunrin fi jokoo sidii ise naa ti Olorun si gba fun un . Arewa naa so pe awon ise pataki ti ile ise naa maa n se fawon eeyan pe awon maa se wigi orisirisi fun lilo awon obinrin, bakan naa ni won lawon tun maa sise iyawo, eyi tumo si pe awon maa loo mura funyawo lojo nnkan eye re, won tun salaye pe awon maa se eekana, awon tun maa tun oju se, gbogbo ohun tobinrin fi le sara re loge ni won ni lodo tiwon.


Odun meji ni won salaye pe awon fi kose naa ni Ibadan, tawon si gba ominira lenu ise naa lodun 1987, odun naa ni won ti bere ise naa ni Apata Ibadan. Won ni opo awon omokunrin lo wa labe ekose aserunloge lodo awon, ati pe ko sohun ti obinrin se tokunrin ko le se lo fa a tomo bibi inu awon to jokunrin fi jokoo sidii ise naa ti Olorun si gba fun un . Arewa naa so pe awon ise pataki ti ile ise naa maa n se fawon eeyan pe awon maa se wigi orisirisi fun lilo awon obinrin, bakan naa ni won lawon tun maa sise iyawo, eyi tumo si pe awon maa loo mura funyawo lojo nnkan eye re, won tun salaye pe awon maa se eekana, awon tun maa tun oju se, gbogbo ohun tobinrin fi le sara re loge ni won ni lodo tiwon. Mama naa tun je ki o di mimo pe, ogbon agba lawon fi maa n sise eyi ni ko je ko ni enikeni lara, ati pe olukuluku ti ni eka tire, eyi tumo si pe eni ti o se eekana wa laaye re ti eni to se irun naa wa laaye re, eni ti o maa lo si ile iyawo naa wo loto olukuluku ni eka ti o kogun si. Iyaafin Lawal wa je ki o di mimo pe ojo ipenija wa lenu ise naa eyi toun ko le gbagbe titi lailai. Won ni eemeje lawon adigunjale ko irinse awon.


Mama naa tun je ki o di mimo pe, ogbon agba lawon fi maa n sise eyi ni ko je ko ni enikeni lara, ati pe olukuluku ti ni eka tire, eyi tumo si pe eni ti o se eekana wa laaye re ti eni to se irun naa wa laaye re, eni ti o maa lo si ile iyawo naa wo loto olukuluku ni eka ti o kogun si. Iyaafin Lawal wa je ki o di mimo pe ojo ipenija wa lenu ise naa eyi toun ko le gbagbe titi lailai. Won ni eemeje lawon adigunjale ko irinse awon. Bakan naa ni won ni ojo ti inu awon dun ju lenu ise naa ni ojo ti omo awon okunrin dirun fawon oyinbo lati oke okun, leyin to pari irun naa ti won si wo ara won loju pe okunrin tun le serun ti o dara ju obinrin lo, awon gboriyin fun un. O gba awon obi nimoran lati maa fagidi yan ise kan fomo lati loo ko, ise to ba wu won ni ki won fun awon omo yii loore ofe lati loo ko, eyi yoo je ki won fokan bale kose naa.


Bakan naa ni won ni ojo ti inu awon dun ju lenu ise naa ni ojo ti omo awon okunrin dirun fawon oyinbo lati oke okun, leyin to pari irun naa ti won si wo ara won loju pe okunrin tun le serun ti o dara ju obinrin lo, awon gboriyin fun un. O gba awon obi nimoran lati maa fagidi yan ise kan fomo lati loo ko, ise to ba wu won ni ki won fun awon omo yii loore ofe lati loo ko, eyi yoo je ki won fokan bale kose naa.


Ẹ wo owo tabua tawọn gomina-atijọ ṣi n gba lọdọọdun

* Bẹẹ ogunlọgọ awọn oṣiṣẹ-fẹyinti ni ko ti i gbowo tiwọn Sinmisola Ajadi Oru ojo Aje, Mọnde to kọja yii lawọn adari awọn oṣiṣẹ ilẹ wa fagile iyanṣelodi ti wọn ti kede pe yoo bẹrẹ lọjọ naa, wọn lawọn sun un siwaju. Ohun ti wọn n ja fun ni afikun owo ina mọna-mọna ati bẹntiroolu. Wọn ni ara n ni awọn araalu. Bẹẹ si nijọba n sọ pe ko si owo lapo awọn, ohun to ku ni ki awọn yowo lọrọ sọbsidi tawọn n san lori owo epo ati owo ina tawọn araalu n lo. Ko sẹni to gbọ ohun tijọba sọ yii ti wọn gba a wọle rara. Ọpọ awọn eeyan ni wọn n sọ pe bi ẹni i sọ isọkusọ nijọba n sọ, wọn ni ọpọ nnkan nijọba le ṣe la i ni awọn araalu lara rara, lara rẹ ni owo buruku tawọn oloṣelu to wa nileegbimọ aṣofin n pin mọra wọn lọwọ, ati owo ti awọn gomina-atijọ pẹlu awọn igbakeji wọn naa n gba lọdọọdun.


Bẹẹ si nijọba n sọ pe ko si owo lapo awọn, ohun to ku ni ki awọn yowo lọrọ sọbsidi tawọn n san lori owo epo ati owo ina tawọn araalu n lo. Ko sẹni to gbọ ohun tijọba sọ yii ti wọn gba a wọle rara. Ọpọ awọn eeyan ni wọn n sọ pe bi ẹni i sọ isọkusọ nijọba n sọ, wọn ni ọpọ nnkan nijọba le ṣe la i ni awọn araalu lara rara, lara rẹ ni owo buruku tawọn oloṣelu to wa nileegbimọ aṣofin n pin mọra wọn lọwọ, ati owo ti awọn gomina-atijọ pẹlu awọn igbakeji wọn naa n gba lọdọọdun. Bi a ba ni ka wo owo tawọn gomina atijo yii ati igbakeji wọn nikan n gba lọdọọdun, kii ṣe kekere. Iwadii Aṣejere fihan pe, pẹlu bi nnkan ṣe le to lọdun yii, owo tiye rẹ le ni Ọgọrun-un miliọnu naira ni wọn fi ra mọto ọṣara bọginni mẹta fun igbakeji gomina atijọ kan nilẹ Yoruba yii, bẹẹ gbese ti ijọba ipinlẹ naa ṣi n rọ san lọwọ kii ṣe kekere rara. Bakan naa niwadii wa fi han pe owo ti wọn fi ra mọto mẹta fun igbakeji gomina ana yii le nikan tun ileewosan alabọọde to wa nijọba ibilẹ marun-un ṣe, ṣugbọn o tẹ awọn gomina lọrun lati nawo lori awọn gomina atijọ, nitori wọn gba pe awọn naa maa to o di gomina atijọ, wọn si fẹ ki gomina to wa lori ipo ṣeru ẹ fawọn naa.


Bi a ba ni ka wo owo tawọn gomina atijo yii ati igbakeji wọn nikan n gba lọdọọdun, kii ṣe kekere. Iwadii Aṣejere fihan pe, pẹlu bi nnkan ṣe le to lọdun yii, owo tiye rẹ le ni Ọgọrun-un miliọnu naira ni wọn fi ra mọto ọṣara bọginni mẹta fun igbakeji gomina atijọ kan nilẹ Yoruba yii, bẹẹ gbese ti ijọba ipinlẹ naa ṣi n rọ san lọwọ kii ṣe kekere rara. Bakan naa niwadii wa fi han pe owo ti wọn fi ra mọto mẹta fun igbakeji gomina ana yii le nikan tun ileewosan alabọọde to wa nijọba ibilẹ marun-un ṣe, ṣugbọn o tẹ awọn gomina lọrun lati nawo lori awọn gomina atijọ, nitori wọn gba pe awọn naa maa to o di gomina atijọ, wọn si fẹ ki gomina to wa lori ipo ṣeru ẹ fawọn naa. Yatọ si mọto ti wọn ra fun igbakeji gomina ana yii, oriṣii nnkan ni pupọ ninu wọn n jẹ anfaani rẹ lọdọ ijọba, owo kekere kọ si nijọba n na. Ohun to bani lọkan jẹ ni pe, awọn gomina ko ṣadeede maa fun awọn gomina atijọ lowo o, ofin lo pa a laṣẹ fun wọn lati maa ṣe bẹẹ. Ṣe ẹyin naa kuku mọ pe apo wọn lawọn aṣofin wọn wa nigba ti wọn wa nileejọba, nitori naa o rọrun lati paṣẹ fawọn aṣofin pe ki wọn ṣe ofin to maa tẹ awọn gomina lọrun.


Yatọ si mọto ti wọn ra fun igbakeji gomina ana yii, oriṣii nnkan ni pupọ ninu wọn n jẹ anfaani rẹ lọdọ ijọba, owo kekere kọ si nijọba n na. Ohun to bani lọkan jẹ ni pe, awọn gomina ko ṣadeede maa fun awọn gomina atijọ lowo o, ofin lo pa a laṣẹ fun wọn lati maa ṣe bẹẹ. Ṣe ẹyin naa kuku mọ pe apo wọn lawọn aṣofin wọn wa nigba ti wọn wa nileejọba, nitori naa o rọrun lati paṣẹ fawọn aṣofin pe ki wọn ṣe ofin to maa tẹ awọn gomina lọrun. Lara awọn ipinle ti ofin ọhun si ti mulẹ ni ipinlẹ Eko, Ọyọ, Ọṣun, Edo, Kogi, Kwara, ati Rivers, Delta, Akwa Ibom, Bayelsa, Kano ati Bauchi. Awọn ipinlẹ yooku ti wọn tun ṣe ofin naa ni; Nasarawa, Borno, Gombe, Abia, Katsina, Enugu, Ebonyi, Niger, Jigawa, Sokoto, Anambra ati Yobe. Bo tiẹ jẹ pe Zamfara ati Imo naa wa nibẹ tẹlẹ, aipẹ yii lawọn aṣofin ipinlẹ wọn fagile ofin ọhun, nitori naa ko si ohun to jọ bẹẹ mọ lawọn ipinlẹ naa.


Lara awọn ipinle ti ofin ọhun si ti mulẹ ni ipinlẹ Eko, Ọyọ, Ọṣun, Edo, Kogi, Kwara, ati Rivers, Delta, Akwa Ibom, Bayelsa, Kano ati Bauchi. Awọn ipinlẹ yooku ti wọn tun ṣe ofin naa ni; Nasarawa, Borno, Gombe, Abia, Katsina, Enugu, Ebonyi, Niger, Jigawa, Sokoto, Anambra ati Yobe. Bo tiẹ jẹ pe Zamfara ati Imo naa wa nibẹ tẹlẹ, aipẹ yii lawọn aṣofin ipinlẹ wọn fagile ofin ọhun, nitori naa ko si ohun to jọ bẹẹ mọ lawọn ipinlẹ naa. Eyi lo mu kawọn kan maa sọ pe o di dandan ki gbogbo awọn ipinlẹ ti wọn n lo ofin naa fagile e, nitori ọpọ awọn oṣiṣẹ-fẹyinti ti wọn o rowo lasiko ti wọn wa lẹnu iṣẹ ọba ni ko ti i rowo ifẹyinti wọn gba. Ọdun mẹta-mẹta lofin yii ni ki wọn maa paarọ mọto awọn gomina atijọ, mọto mẹfa lofin naa si ni ki wọn maa gba. Bakan naa lofin yii tun ni ki wọn maa gba miliọnu meje naira ataabọ lọdọọdun, pẹlu eto ilera ọfẹ fun wọn ati awọn mọlẹbi wọn.


Eyi lo mu kawọn kan maa sọ pe o di dandan ki gbogbo awọn ipinlẹ ti wọn n lo ofin naa fagile e, nitori ọpọ awọn oṣiṣẹ-fẹyinti ti wọn o rowo lasiko ti wọn wa lẹnu iṣẹ ọba ni ko ti i rowo ifẹyinti wọn gba. Ọdun mẹta-mẹta lofin yii ni ki wọn maa paarọ mọto awọn gomina atijọ, mọto mẹfa lofin naa si ni ki wọn maa gba. Bakan naa lofin yii tun ni ki wọn maa gba miliọnu meje naira ataabọ lọdọọdun, pẹlu eto ilera ọfẹ fun wọn ati awọn mọlẹbi wọn. Bẹẹ si ni owo ti wọn a fi maa tun ile wọn ṣe na wa ninu owo ti wọn a maa gba lọdọọdun, iyẹn n lọ si bii miliọnu mẹtalelogun ataabọ naira. Ka ma purọ, aye buruku lawọn oloṣelu yii n jẹ mọ awa araalu lara. Nipinlẹ Kwara nikan, ofin ti wọn ṣe silẹ sọ pe, gomina atijọ yoo maa gba owo to le ni miliọnu meji naira, yoo ni oṣiṣẹ marun, ẹnikọọkan wọn yoo si maa gba owo oṣu.


Bẹẹ si ni owo ti wọn a fi maa tun ile wọn ṣe na wa ninu owo ti wọn a maa gba lọdọọdun, iyẹn n lọ si bii miliọnu mẹtalelogun ataabọ naira. Ka ma purọ, aye buruku lawọn oloṣelu yii n jẹ mọ awa araalu lara. Nipinlẹ Kwara nikan, ofin ti wọn ṣe silẹ sọ pe, gomina atijọ yoo maa gba owo to le ni miliọnu meji naira, yoo ni oṣiṣẹ marun, ẹnikọọkan wọn yoo si maa gba owo oṣu. O maa nile ti yoo maa gbe, bẹẹ ni yoo si tun ni ọkọ mẹta pẹlu awọn oṣiṣẹ mẹrin ti yoo maa ṣiṣẹ ninu ile rẹ. Ọtọ lowo itọju, ọtọ lowo awọn ẹlẹṣọ aabo, ọtọ lowo awọn amugbalẹgbẹẹ, ida mẹrin owo to n gba lọdun niyẹn naa yoo maa gba, bẹẹ nijọba gbọdọ maa sanwo atunṣẹ ile ati ọkọ gbogbo ti wọn ti ra fawọn mejeeji; iyẹn gomina atijọ ati igbakeji rẹ naa. Bo ṣe ri nipinlẹ Eko naa niyẹn, ṣugbọn dipo mọto mẹta ti Kwara n ṣe, mọto mẹfa ni tipinlẹ Eko.


O maa nile ti yoo maa gbe, bẹẹ ni yoo si tun ni ọkọ mẹta pẹlu awọn oṣiṣẹ mẹrin ti yoo maa ṣiṣẹ ninu ile rẹ. Ọtọ lowo itọju, ọtọ lowo awọn ẹlẹṣọ aabo, ọtọ lowo awọn amugbalẹgbẹẹ, ida mẹrin owo to n gba lọdun niyẹn naa yoo maa gba, bẹẹ nijọba gbọdọ maa sanwo atunṣẹ ile ati ọkọ gbogbo ti wọn ti ra fawọn mejeeji; iyẹn gomina atijọ ati igbakeji rẹ naa. Bo ṣe ri nipinlẹ Eko naa niyẹn, ṣugbọn dipo mọto mẹta ti Kwara n ṣe, mọto mẹfa ni tipinlẹ Eko. Bi a ba ko gbogbo owo yii jọ, o ma ni nnkan ti wọn maa fowo naa ṣe, yatọ si owo ti wọn fi kun ina ati bẹntiroolu. Ohun tawọn araalu n sọ niyi. Ẹgbẹ kan ti kii ṣe tijọba ti wọn pe ara wọn ni Centre for Human and Socio-economic Rights(CHSR)ninu oṣu keje ọdun yii ti kọ lẹta sijọba pe ki wọn paṣẹ fun gbogbo awọn ileegbimọ aṣofin ipinlẹ ti wọn ṣe ofin naa pe ki wọn fagile, ṣugbọn titi di akoko yii, ko daju pe awọn gomina to n ṣejọba lọwọ ti i ri ọrọ naa ro rara, bẹẹ naa si ni aṣaaju gbogbo wọn, iyẹn Gomina Kayọde Fayẹmi ko ti i gba ibi kan sọrọ nipa ofin naa.


Bi a ba ko gbogbo owo yii jọ, o ma ni nnkan ti wọn maa fowo naa ṣe, yatọ si owo ti wọn fi kun ina ati bẹntiroolu. Ohun tawọn araalu n sọ niyi. Ẹgbẹ kan ti kii ṣe tijọba ti wọn pe ara wọn ni Centre for Human and Socio-economic Rights(CHSR)ninu oṣu keje ọdun yii ti kọ lẹta sijọba pe ki wọn paṣẹ fun gbogbo awọn ileegbimọ aṣofin ipinlẹ ti wọn ṣe ofin naa pe ki wọn fagile, ṣugbọn titi di akoko yii, ko daju pe awọn gomina to n ṣejọba lọwọ ti i ri ọrọ naa ro rara, bẹẹ naa si ni aṣaaju gbogbo wọn, iyẹn Gomina Kayọde Fayẹmi ko ti i gba ibi kan sọrọ nipa ofin naa. Amọ ṣa, awọn araalu n wo wọn, ọdun 2023 n bọ lọna, ti wọn tun maa bẹbẹ fun ibo wọn, ṣugbọn ko too digba naa nkọ, njẹ owo buruku tawọn oloṣelu n gba yii ko ni koba ọrọ aje Naijiria, ati ti mẹkunnu bi?


Amọ ṣa, awọn araalu n wo wọn, ọdun 2023 n bọ lọna, ti wọn tun maa bẹbẹ fun ibo wọn, ṣugbọn ko too digba naa nkọ, njẹ owo buruku tawọn oloṣelu n gba yii ko ni koba ọrọ aje Naijiria, ati ti mẹkunnu bi?


Kii ṣe gbogbo oloṣelu lole – Moshood Salvador

Agba oṣelu ninu ẹgbẹ oṣelu APC nipinlẹ Eko ni Ọnarebu Moshood Adegoke Salvador, o ti figba kan jẹ Ọnarebu nile igbimọ aṣoju-ṣofin l’Abuja, bẹẹ oun si ni oludasilẹ ileeṣẹ agbẹ, Salvador Farms. Laipẹ yii lo gba AṢEJERE lalejo, nibi to ti ba wa sọ nipa bi nnkan ṣe n lọ si lagbo oṣelu ati idi to fi da iṣẹ agbẹ silẹ. Ohun to ba wa OYEṢIKẸMI ADISA sọ niyi. Ẹkọ taa ri kọ ninu ibo to waye nipinlẹ Ẹdo Ibo to waye nipinlẹ Edo lọsẹ meji sẹyin ti jẹ ka mọ ninu ọrọ ti Aarẹ Buhari sọ, o mu kawọn eeyan dibo, to si han gbangba pe ifẹ inu awọn eeyan ni wọn dibo fun. O si jẹ ka tun mọ pe a tun le ṣe ju bi a ti n ṣe tẹlẹ lọ. A o ri i pe ko si ẹri pe wahala bẹ silẹ lakooko ibo naa, ti gbogbo ẹ si lọ bo ṣe yẹ ko lọ.


Ẹkọ taa ri kọ ninu ibo to waye nipinlẹ Ẹdo Ibo to waye nipinlẹ Edo lọsẹ meji sẹyin ti jẹ ka mọ ninu ọrọ ti Aarẹ Buhari sọ, o mu kawọn eeyan dibo, to si han gbangba pe ifẹ inu awọn eeyan ni wọn dibo fun. O si jẹ ka tun mọ pe a tun le ṣe ju bi a ti n ṣe tẹlẹ lọ. A o ri i pe ko si ẹri pe wahala bẹ silẹ lakooko ibo naa, ti gbogbo ẹ si lọ bo ṣe yẹ ko lọ. Loootọ mi o bawọn lọ si Edo, bẹẹ ni mi o ki i ṣe oṣiṣe ajọ eleto idibo, mi o fi Eko ti mo wa silẹ rara. Ṣugbọn gbogbo iroyin taa gbọ ni pe ibo naa lọ ni mẹlọmẹlọ. Ohun ti mo tun ri ni pe ibo naa ki i ṣe pe iṣipo agbara, tabi gbigba oṣelu, nnkan ti mo kan ro ni pe awọn eeyan ko fẹran ẹni ti APC fa kalẹ ni wọn ṣe dibo fẹni tọkan wọn n fẹ.


Loootọ mi o bawọn lọ si Edo, bẹẹ ni mi o ki i ṣe oṣiṣe ajọ eleto idibo, mi o fi Eko ti mo wa silẹ rara. Ṣugbọn gbogbo iroyin taa gbọ ni pe ibo naa lọ ni mẹlọmẹlọ. Ohun ti mo tun ri ni pe ibo naa ki i ṣe pe iṣipo agbara, tabi gbigba oṣelu, nnkan ti mo kan ro ni pe awọn eeyan ko fẹran ẹni ti APC fa kalẹ ni wọn ṣe dibo fẹni tọkan wọn n fẹ. Eyi yoo jẹ ki APC ṣiṣẹ lori awọn aṣiṣe wọn. Igbesẹ to yẹ ki APC gbe nipinlẹ Ondo fun ibo to n bọ Ẹni to jin si koto, o kọ ara yooku lọgbọn, ohun to ṣẹlẹ ni Edo gbọdọ jẹ arikọgbọn fawọn agbaagba ẹgbẹ oṣelu APC, ki wọn le tun ile wọn ṣe. Bi wọn ba ṣe e daadaa wọn yoo ba, bi wọn ko si ṣe daadaa bakan naa wọn yoo ba pẹlu.


Eyi yoo jẹ ki APC ṣiṣẹ lori awọn aṣiṣe wọn. Igbesẹ to yẹ ki APC gbe nipinlẹ Ondo fun ibo to n bọ Ẹni to jin si koto, o kọ ara yooku lọgbọn, ohun to ṣẹlẹ ni Edo gbọdọ jẹ arikọgbọn fawọn agbaagba ẹgbẹ oṣelu APC, ki wọn le tun ile wọn ṣe. Bi wọn ba ṣe e daadaa wọn yoo ba, bi wọn ko si ṣe daadaa bakan naa wọn yoo ba pẹlu. Eeyan ki i gbin alubọsa ko ka ẹfọ, ohun teeyan ba gbin ni yoo ka. Bi ẹgbẹ oṣelu APC ba fẹẹ wọle l’Ondo ninu ibo to n bọ ninu oṣu kẹwaa yii, wọn gbọdọ mu awọn eeyan ni pataki, ki wọn ṣe nnkan tawọn eeyan n fẹ, ko to di pe wọn gba ibo lọwọ wọn. Fun ẹni to wa lori ipo, o gbọdọ jẹ kawọn araalu mọ awọn nnkan to ti ṣe lakooko ijọba akọkọ ẹ fun wọn.


Eeyan ki i gbin alubọsa ko ka ẹfọ, ohun teeyan ba gbin ni yoo ka. Bi ẹgbẹ oṣelu APC ba fẹẹ wọle l’Ondo ninu ibo to n bọ ninu oṣu kẹwaa yii, wọn gbọdọ mu awọn eeyan ni pataki, ki wọn ṣe nnkan tawọn eeyan n fẹ, ko to di pe wọn gba ibo lọwọ wọn. Fun ẹni to wa lori ipo, o gbọdọ jẹ kawọn araalu mọ awọn nnkan to ti ṣe lakooko ijọba akọkọ ẹ fun wọn. O ṣee ṣe fẹni ti ko si lori ipo ko ṣeleri pe toun ba dori ipo oun yoo ṣe bayii amọ fẹni to ti wa nibẹ, wọn a fẹẹ beere nnkan to ṣeleri to muṣẹ tẹlẹ. Nitori ẹ lo ṣe ṣee ṣe fẹni to wa lori ipo ko lo awọn nnkan to ti ṣe faraalu lati fi gba ibo lọwọ wọn lẹẹkeji. Yoruba sọ pe omi to ba mọ niwọn la n rẹla si, ko ṣee ṣe lati sọ pe awọn fẹẹ yi ibo.


O ṣee ṣe fẹni ti ko si lori ipo ko ṣeleri pe toun ba dori ipo oun yoo ṣe bayii amọ fẹni to ti wa nibẹ, wọn a fẹẹ beere nnkan to ṣeleri to muṣẹ tẹlẹ. Nitori ẹ lo ṣe ṣee ṣe fẹni to wa lori ipo ko lo awọn nnkan to ti ṣe faraalu lati fi gba ibo lọwọ wọn lẹẹkeji. Yoruba sọ pe omi to ba mọ niwọn la n rẹla si, ko ṣee ṣe lati sọ pe awọn fẹẹ yi ibo. O gbọdọ maa gba imọran awọn eeyan, bi imọran wọn ko ba tiẹ nitumọ, iwọ gẹgẹ bi aṣaaju, o le lo ofin lati ṣatunṣe, nipa imọ to ni ti ko nii da wahala silẹ. Ko yẹ ki aṣaaju sọ pe nitori ipo toun wa ko wa lo le wọn lori, ko yẹ ko ri bẹe. Gbogbo nnkan ti Yoruba ni lo ni lati lo lati fi fa oju wọn mọra.


O gbọdọ maa gba imọran awọn eeyan, bi imọran wọn ko ba tiẹ nitumọ, iwọ gẹgẹ bi aṣaaju, o le lo ofin lati ṣatunṣe, nipa imọ to ni ti ko nii da wahala silẹ. Ko yẹ ki aṣaaju sọ pe nitori ipo toun wa ko wa lo le wọn lori, ko yẹ ko ri bẹe. Gbogbo nnkan ti Yoruba ni lo ni lati lo lati fi fa oju wọn mọra. Ọrọ ti Aṣiwaju Bọla Ahmed sọ lori ibo Edo kọ lo mu ijakulẹ wa Awọn to sọ pe ohun ti olori APC, Bọla Ahmed sọ lo mu ijakulẹ bawọn ninu ibo to waye ni Edo, ko ri i sọ rara, ẹ ẹ ba mi beere lọwọ wọn pe tawọn ba jẹ olori ẹgbẹ kin ni nnkan ti wọn fẹẹ sọ. Ṣe wọn fẹe sọrọ tako ẹgbẹ wọn ni tabi kin ni ohun ti wọn fẹẹ sọ, ki ẹgbẹ naa ma daa, ko ma ra, ko ma ṣedin, ẹ ma fẹnu fẹ lọfinda si ni, ẹ ma fẹnu tun un ṣe ni, iwọnba ohun tiyẹn ṣe niyẹn. Ọmọ ẹni ko ni ṣedii bẹbẹrẹ, ka wa filẹkẹ sidii ọmọ ẹlomii in.


Ọrọ ti Aṣiwaju Bọla Ahmed sọ lori ibo Edo kọ lo mu ijakulẹ wa Awọn to sọ pe ohun ti olori APC, Bọla Ahmed sọ lo mu ijakulẹ bawọn ninu ibo to waye ni Edo, ko ri i sọ rara, ẹ ẹ ba mi beere lọwọ wọn pe tawọn ba jẹ olori ẹgbẹ kin ni nnkan ti wọn fẹẹ sọ. Ṣe wọn fẹe sọrọ tako ẹgbẹ wọn ni tabi kin ni ohun ti wọn fẹẹ sọ, ki ẹgbẹ naa ma daa, ko ma ra, ko ma ṣedin, ẹ ma fẹnu fẹ lọfinda si ni, ẹ ma fẹnu tun un ṣe ni, iwọnba ohun tiyẹn ṣe niyẹn. Ọmọ ẹni ko ni ṣedii bẹbẹrẹ, ka wa filẹkẹ sidii ọmọ ẹlomii in. Ọmọ ẹgbẹ kan ko le ṣedii bẹbẹrẹ, ki wọn wa sọ pe ko lọ so si tẹlomii in. Ohun to ṣẹlẹ ni apa ibẹ niyẹn.Awọn to sọ pe nnkan to sọ ku diẹ kaato, nibo lawọn wa ti wọn ko le ṣatunṣe. Lori pe APC ṣiṣẹ tako ara wọn Apẹẹrẹ niyẹn pe ki wọn ma maa ro pe ẹru ni ọmọ ẹgbẹ.


Ọmọ ẹgbẹ kan ko le ṣedii bẹbẹrẹ, ki wọn wa sọ pe ko lọ so si tẹlomii in. Ohun to ṣẹlẹ ni apa ibẹ niyẹn.Awọn to sọ pe nnkan to sọ ku diẹ kaato, nibo lawọn wa ti wọn ko le ṣatunṣe. Lori pe APC ṣiṣẹ tako ara wọn Apẹẹrẹ niyẹn pe ki wọn ma maa ro pe ẹru ni ọmọ ẹgbẹ. Ki wọn ma le ro pe ẹru lawọn eeyan tabi agbara kan wa lọwọ awọn ju awọn to gbe wọn sibẹ lọ, eeyan lo gbe wọn sibẹ. A ni mo n sọ, mo tun n tun un sọ pe ko si olori orile-ede, gomina tabi awọn oloṣelu to le sọ pe mo de iwaju oun gba owo ri. Mi o waṣẹ de iwaju wọn ri, mi o wa ipo de iwaju wọn ri, awọn ọmọ ẹgbẹ to n tẹle mi taa n pe ni Conscience Forun, awọn lawa n ja fun pe ki wọn fun niṣẹ.


Ki wọn ma le ro pe ẹru lawọn eeyan tabi agbara kan wa lọwọ awọn ju awọn to gbe wọn sibẹ lọ, eeyan lo gbe wọn sibẹ. A ni mo n sọ, mo tun n tun un sọ pe ko si olori orile-ede, gomina tabi awọn oloṣelu to le sọ pe mo de iwaju oun gba owo ri. Mi o waṣẹ de iwaju wọn ri, mi o wa ipo de iwaju wọn ri, awọn ọmọ ẹgbẹ to n tẹle mi taa n pe ni Conscience Forun, awọn lawa n ja fun pe ki wọn fun niṣẹ. Ebi o pa mi, iya o jẹ mi, ki wa ni nnkan ti mo n ba ka? Ero ọkan awọn eeyan ni pe gbogbo oloṣelu ni ole Ẹ ṣe e, mo dupẹ, gbogbo ero ọkan awọn eeyan ni pe gbogbo awọn to ba ti depo oṣelu ni ole, ṣugbọn mo le fi gbogbo ẹnu sọ pe temi yatọ, mo fẹẹ ki ẹ lọ beere kaakiri, koda lakooko ti mo jẹ Ọnarebu nile igbimọ aṣoju-ṣofin, akọsilẹ mi wa nibẹ, mi o gba owo to yẹ ki n lo fun nnkan ki n wa da a si apo mi, ko ṣẹlẹ ri. Ohun gan an lo fun mi ni anfaani lati sọrọ nibi gbogbo ti mo ba de.


Ebi o pa mi, iya o jẹ mi, ki wa ni nnkan ti mo n ba ka? Ero ọkan awọn eeyan ni pe gbogbo oloṣelu ni ole Ẹ ṣe e, mo dupẹ, gbogbo ero ọkan awọn eeyan ni pe gbogbo awọn to ba ti depo oṣelu ni ole, ṣugbọn mo le fi gbogbo ẹnu sọ pe temi yatọ, mo fẹẹ ki ẹ lọ beere kaakiri, koda lakooko ti mo jẹ Ọnarebu nile igbimọ aṣoju-ṣofin, akọsilẹ mi wa nibẹ, mi o gba owo to yẹ ki n lo fun nnkan ki n wa da a si apo mi, ko ṣẹlẹ ri. Ohun gan an lo fun mi ni anfaani lati sọrọ nibi gbogbo ti mo ba de. Latigba ti mo si ti fipo ọnarebu yii silẹ, mi o tun ti i gba ipo oṣelu kan titi di akoko yii. Mo jẹ alaga fun ẹgbẹ oṣelu, to jẹ pe mo tun nawo mi fun wọn ni. Ko si wahala laarin emi ati Aṣiwaju Bọla Tinubu Ko si nnkan to n jẹ pe wahala wa laaarin emi ati Aṣiwaju, ko si awuyewuye rara, emi ko raaye nitori mo ti jokoo sidii iṣẹ agbẹ, awọn naa ko si tun raaye, wọn ṣiṣẹ oṣelu wọn lọ.


Latigba ti mo si ti fipo ọnarebu yii silẹ, mi o tun ti i gba ipo oṣelu kan titi di akoko yii. Mo jẹ alaga fun ẹgbẹ oṣelu, to jẹ pe mo tun nawo mi fun wọn ni. Ko si wahala laarin emi ati Aṣiwaju Bọla Tinubu Ko si nnkan to n jẹ pe wahala wa laaarin emi ati Aṣiwaju, ko si awuyewuye rara, emi ko raaye nitori mo ti jokoo sidii iṣẹ agbẹ, awọn naa ko si tun raaye, wọn ṣiṣẹ oṣelu wọn lọ. Ohun to fa wahala niyẹn. Aṣiwaju kọjumọ oṣelu, emi naa yara kọjumọ iṣẹ agbẹ. Nitori iṣẹlẹ to kọja yii beeyan ko ba sọra yoo sọ o di alaisan.


Ohun to fa wahala niyẹn. Aṣiwaju kọjumọ oṣelu, emi naa yara kọjumọ iṣẹ agbẹ. Nitori iṣẹlẹ to kọja yii beeyan ko ba sọra yoo sọ o di alaisan. Nnkan to le mu ki ara mi jafafa, ti yoo tun ṣiṣẹ fun ilu, lo mu mi gba oko lọ, ẹ jẹ ki onikaluku maa ṣiṣẹ lọ, bo ba ṣe yẹ. Lori wahala oṣelu laarin Fayẹmi atawọn eeyan l’Ekiti Bi wọn ba le bawọn sọrọ, ṣebi a ti bawọn sọ o tipẹ, Bilbeli naa sọ pe igberaga lo n ṣiwaju iparun. Bi wọn ba ti fi olori fun olori, ki wọn fọwọ sibi tọwọ n gbe, nnkan to nṣẹlẹ yii naa ni yoo maa ṣẹlẹ.


Nnkan to le mu ki ara mi jafafa, ti yoo tun ṣiṣẹ fun ilu, lo mu mi gba oko lọ, ẹ jẹ ki onikaluku maa ṣiṣẹ lọ, bo ba ṣe yẹ. Lori wahala oṣelu laarin Fayẹmi atawọn eeyan l’Ekiti Bi wọn ba le bawọn sọrọ, ṣebi a ti bawọn sọ o tipẹ, Bilbeli naa sọ pe igberaga lo n ṣiwaju iparun. Bi wọn ba ti fi olori fun olori, ki wọn fọwọ sibi tọwọ n gbe, nnkan to nṣẹlẹ yii naa ni yoo maa ṣẹlẹ. Ka ni wọn ni olori nibẹ ni, wọn yoo ti pe wọn bawọn sọrọ, ko le to gbogbo nnkan ti wọn sọ pe wọn n fa yẹn. Gbogbo awọn nnkan ti mo n ṣe lẹgbẹ PDP, nigba ti mo fi jẹ alaga wọn, ṣugbọn nigba ti mo ri i pe wọn ti n paayan lakooko ti mo n ṣepade kaakiri lo mu fopin si i. Kin ni mo fẹẹ fipo ṣe, mo ya fẹgbẹ wọn silẹ fun wọn. Emi n nawo mi si ni, ki i ṣe pe wọn fun mi lowo nibẹ.


Ka ni wọn ni olori nibẹ ni, wọn yoo ti pe wọn bawọn sọrọ, ko le to gbogbo nnkan ti wọn sọ pe wọn n fa yẹn. Gbogbo awọn nnkan ti mo n ṣe lẹgbẹ PDP, nigba ti mo fi jẹ alaga wọn, ṣugbọn nigba ti mo ri i pe wọn ti n paayan lakooko ti mo n ṣepade kaakiri lo mu fopin si i. Kin ni mo fẹẹ fipo ṣe, mo ya fẹgbẹ wọn silẹ fun wọn. Emi n nawo mi si ni, ki i ṣe pe wọn fun mi lowo nibẹ. Mo fẹ kemi maa nawo ki ile aye mẹkunnu dara, ki wọn maa rile gbe, ju ko wa mu ẹmi lọ. Awọn ole ati oloju kokoro ni ko fẹ ki Yoruba di ominira Ẹ ẹ ma jẹ ka tan ara wa, lara iyanju iṣoro awa Yotuba gan-an niyẹn. Pataki aṣa lede, idi niyi ti mo fi ro pe nnkan ti wọn n ja fun ero daadaa ni.


Mo fẹ kemi maa nawo ki ile aye mẹkunnu dara, ki wọn maa rile gbe, ju ko wa mu ẹmi lọ. Awọn ole ati oloju kokoro ni ko fẹ ki Yoruba di ominira Ẹ ẹ ma jẹ ka tan ara wa, lara iyanju iṣoro awa Yotuba gan-an niyẹn. Pataki aṣa lede, idi niyi ti mo fi ro pe nnkan ti wọn n ja fun ero daadaa ni. Yoruba wa kaakiri, ki i ṣe ni Naijiria nikan. Ẹyin ẹ jẹ ko di nnkan to ṣee ṣe tan, ti Ọlọrun fọwọ si, ẹ o maa ri bawọn eeyan yoo ṣe maa pada wa sile. Ṣe ẹ ri lori awọn ti ko fọwọ si, gbogbo wa ko le sun ka kọri sibi kan naa., ẹni ti ko ba pe to ti mọ pe oun ko nii ri jẹ nibẹ, ẹni to n wa lati jẹ ninu mọdaru, wọn ko le fọwọ si, ẹni to ba ri nnkan to n lọ lọwọ, to n rowo ji, ko le fọwọ si.


Yoruba wa kaakiri, ki i ṣe ni Naijiria nikan. Ẹyin ẹ jẹ ko di nnkan to ṣee ṣe tan, ti Ọlọrun fọwọ si, ẹ o maa ri bawọn eeyan yoo ṣe maa pada wa sile. Ṣe ẹ ri lori awọn ti ko fọwọ si, gbogbo wa ko le sun ka kọri sibi kan naa., ẹni ti ko ba pe to ti mọ pe oun ko nii ri jẹ nibẹ, ẹni to n wa lati jẹ ninu mọdaru, wọn ko le fọwọ si, ẹni to ba ri nnkan to n lọ lọwọ, to n rowo ji, ko le fọwọ si. Wọn fi ede ko wa lẹru, awa fi ede ti wa, a a sọnu. Inu mi maa n bajẹ ni. Ẹ jọwọ, ẹ ba wa pariwo taa ba ri ọmọ Yoruba to n wọṣọ Chinnese, epe ni ki wọn maa gbe wọn ṣẹ.


Wọn fi ede ko wa lẹru, awa fi ede ti wa, a a sọnu. Inu mi maa n bajẹ ni. Ẹ jọwọ, ẹ ba wa pariwo taa ba ri ọmọ Yoruba to n wọṣọ Chinnese, epe ni ki wọn maa gbe wọn ṣẹ. Ṣe ẹ mọ pe awọn ede taa mọ itumọ ẹ lawọn China yii maa n kọ sinu iwe adehun wa, ohun to jẹ ka ko si wọn lọwọ niyẹn. Ẹni t‘Ọlọrun ba gba fun ni yoo wọle l’Ekoo ni 2023 Ṣe bi gbogbo ọmọ ni Jagun loju iya ẹ, ko sẹgbẹ kan to maa sọ pe nnkan to dara ko wu oun, ẹ jẹ ki PDP loọ ṣiṣẹ, ẹni ti Ọlọrun ba gba fun ni.


Ṣe ẹ mọ pe awọn ede taa mọ itumọ ẹ lawọn China yii maa n kọ sinu iwe adehun wa, ohun to jẹ ka ko si wọn lọwọ niyẹn. Ẹni t‘Ọlọrun ba gba fun ni yoo wọle l’Ekoo ni 2023 Ṣe bi gbogbo ọmọ ni Jagun loju iya ẹ, ko sẹgbẹ kan to maa sọ pe nnkan to dara ko wu oun, ẹ jẹ ki PDP loọ ṣiṣẹ, ẹni ti Ọlọrun ba gba fun ni.


Lẹyin ọdun kan nipo gomina, Dapọ Abiọdun ko ti i ko lọ sileejọba l’Oke-Igbein

Lẹyin ẹẹdẹgbẹta ọjọ nipo gomina ipinlẹ Ogun, Ọmọọba Dapọ Abiọdun ko ti i ko lọ sileejọba. Iwadii tawọn oniroyin ṣe lo fihan bẹẹ. Ohun ti iwadii yii fihan ni pe ileejọba to wa ni Oke Igbein, ni Abẹokuta tawọn to ti jẹ gomina ṣaaju ti ṣejọba ṣi ṣofo, ko sẹnikan nibẹ. Bẹẹ la si tun gbọ pe latigba ti Dapọ Abiọdun ti di gomina lọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu karun un, ọdun 2019, ọkunrin naa ko ti i tẹsẹ bọ ileejọba naa ni Oke Igbein rara. Ile rẹ to wa ni Ipẹru lo ti n waa ṣejọba lojoojumọ. Irinajo ọhun si to kilomita marundinlaaadọta si ọfiisi rẹ l’Abẹokuta.


Bẹẹ la si tun gbọ pe latigba ti Dapọ Abiọdun ti di gomina lọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu karun un, ọdun 2019, ọkunrin naa ko ti i tẹsẹ bọ ileejọba naa ni Oke Igbein rara. Ile rẹ to wa ni Ipẹru lo ti n waa ṣejọba lojoojumọ. Irinajo ọhun si to kilomita marundinlaaadọta si ọfiisi rẹ l’Abẹokuta. Bo tiẹ jẹ pe ọpọ gba pe igbesẹ yii n fa iṣẹ iṣejọba sẹyin nipinlẹ naa, bẹẹ lawọn to sunmọ gomina n sọ pe gomina n lo anfaani ọhun lati pa owo sapo ijọba ni. Pẹlu awuyewuye yii, Kunle Ṣomọrin to jẹ akọwe iroyin gomina ti ni ko sohun to buru ninu ohun ti gomina n ṣe, nitori ko di iṣejọba rẹ lọwọ rara. O ni, ninu ile alejo ti wọn ṣeto fun Aarẹ ni gomina ti n ṣiṣẹ, nitori atunṣe ṣi n lọ lọwọ ni ileejọba to wa ni Oke Igbein, nigba tiṣẹ naa ba pari, gomina a ko wọle.


Bo tiẹ jẹ pe ọpọ gba pe igbesẹ yii n fa iṣẹ iṣejọba sẹyin nipinlẹ naa, bẹẹ lawọn to sunmọ gomina n sọ pe gomina n lo anfaani ọhun lati pa owo sapo ijọba ni. Pẹlu awuyewuye yii, Kunle Ṣomọrin to jẹ akọwe iroyin gomina ti ni ko sohun to buru ninu ohun ti gomina n ṣe, nitori ko di iṣejọba rẹ lọwọ rara. O ni, ninu ile alejo ti wọn ṣeto fun Aarẹ ni gomina ti n ṣiṣẹ, nitori atunṣe ṣi n lọ lọwọ ni ileejọba to wa ni Oke Igbein, nigba tiṣẹ naa ba pari, gomina a ko wọle.


Ẹ wo awọn fọto ti Mama Rainbow fi ṣayẹyẹ ọjọọbi rẹ

Afi bi ọmọge ti ko ti i ju ọgbọn ọdun lọ, bẹẹ lawọn aworan ti agba oṣere tiata nni, ti gbogbo eeyan mọ si Mama Rainbow, ṣugbọn torukọ rẹ n jẹ, Idowu Philips fi ṣe ọjọọbi rẹ. Ọjọ kẹrindinlogun, oṣu kẹwaa ni mama ojiṣẹ Ọlọrun naa ṣayẹyẹ ọjọọbi ọdun mejidinlọgọrin, 78. Ohun ti ọpọ eeyan ti wọn ri awọn aworan ọhun n sọ ni pe Mama Rainbow ti pada dọmọ tuntun.


O ku dẹdẹ ko ṣọjọọbi ọgọrin ọdun, Tọla Oyediran, ọmọ Awolọwọ jade laye

Abilekọ Tọla Oyediran, ọkan ninu awọn ọmọ Oloogbe Ọbafẹmi Awolọwọ ti jade laye.Oni la gbọ pe iya naa pajude lẹni ọdun mọkandinlọgọrin, 79.Iya naa tun ni ẹgbọn fun Mama to bi aya igbakeji aarẹ ilẹ wa, Dọlapọ Ọṣinbajo.


Wọn ti sinku Wuraọla Aṣakẹ, Iyalọja gbogbo ipinlẹ Ọyọ to jade laye

Iyalọja gbogbo ipinlẹ Ọyọ, Alaaja Wuraọla Aṣakẹ Kọla-Daisi ti jade laye, wọn si ti sinku rẹ. Ẹni ọdun mẹrindinlaaadọrun ni ko too jade laye.Gẹgẹ bi ọmọ rẹ, Oloye Rotimi Jogunosinmi, ti wọn jẹ Mọgaji agboole Jogunosinmi, Ọja’ba, ti sọ fun awọn oniroyin.Ohun taa gbọ ni pe wọn ti sinku rẹ nile rẹ to wa ni Ring Road, ni Ibadan, nipinlẹ Ọyọ.Gomina Alao Akala lo fi Alaaja Wuraọla Aṣakẹ Kọla-Daisi jẹ iyalọja gbogbo Ọyọ lọdun 2008, bo tiẹ jẹ pe kọmiṣanna fun ọrọ awọn obinrin asiko naa, Arabinrin Deborah Oyelade, lo ṣagbatẹru eto naa.Oloye Jogunosinmi, dupẹ lọwọ gbogbo awọn igbimọ ọlọja l’Ọyọọ, iyẹn Oyo State Market Leaders Council; adari ẹgbẹ awọn ọlọja nilẹ Yoruba, iyẹn National Association of Nigerian Traders, Arabinrin Odunayọ Ọmọkayọde Danjuma, ati Iyalọja tilẹ Ibadan, Alaaja Risiwat Amẹringun, fun iranlọwọ ti wọn fun Wuraọla Aṣakẹ Kọla-Daisi lasiko rẹ gẹgẹ bii Iyalọja gbogbo ipinlẹ Ọyọ.


Nnkan de! Wasiu Ayinde fabinu yọ, orin buruku lo kọ nipa ijọba

Nojeem EgeMayegun ilẹ Yoruba, Alaaji Waisu Ayinde, tawọn eeyan mọ si K1, ti kọrin tuntun jade.Orin naa to ti n ja rain rain lori ẹrọ ayelujara ni Wasiu ti sọ oriṣii inira tawọn araalu n sọ kaakiri orilẹ-ede yii.Loootọ adura ni Wasiu forin naa ṣe, ṣugbọn ohun to n tẹnumọ ni pe ki Ọlọrun mu baba kuro gẹgẹ bo ti mu Sani Abacha kuro.Ohun tawọn eeyan n tẹnumọ lori ẹrọ ayelujara ni pe inu lo n bi ọkunrin onifuji naa.Wasiu sọrọ nipa iya to n jẹ awọn araalu, ebi to n pa wọn, ina mọna-mọna ti ko si, iṣẹ tawọn ọdọ ko ri ṣe, ati bi awọn iyaale ile ti sọra wọn di aṣẹwo, n lọkunrin naa ba pari orin rẹ pẹlu: ‘A fẹ k’Ọlọrun Ọba mu baba kuro, ko maa lọ sile, ara n ni wa.’O fi iriri to ni nilẹ Ghana ati nilẹ Kutọnu we ti Naijiria, o lo fihan pe awọn ilu yẹn dara ju tiwa lo nibi, ati pe wọn kii fi ẹtọ ọmọ eeyan du wọn, bi awa ti n ṣe nibi.Pupọ lọrọ tonifuji naa sọ, paapaa bi ijọba ṣe n ṣe awọn ọmọ Naijiria.Ṣugbọn, K1 ko mẹnuba orukọ ẹnikẹni, ko darukọ gomina tabi oloṣelu kankan, ṣugbọn awọn eeyan ni Aarẹ Muhammadu Buhari lọkunrin naa n ba wi, ṣugbọn awọn to mọ nipa orin rẹ sọ pe o ti kọrin naa tipẹ lasiko ijọba Oluṣẹgun Ọbasanjọ. E gbọ orin ọhun lori: www.twitter.com/asejerenews


Abọde iwọde sọrọ soke! Ẹru n ba awọn oṣiṣẹ, nitori dukia ti wọn dana sun

Sam Akinrole ati Ojuoluwakotimi Olusina Abilekọ Juliana Ogundana jẹ ọkan lara awọn to ni ṣọọbu loju ọna Bọde Thomas, ni Suurulere, l’Ekoo. Aṣọ igbalode lobinrin yii n ta, paapaa aṣọ awọn obinrin, ati tọmọde ati tagba, ilu oyinbo lobinrin naa ti n lọọ ko awọn ọja rẹ wa, nitori nibẹ ni ọkọ rẹ wa, ọkọ rẹ yii lo maa n fi ọja naa ranṣẹ si i ni Naijiria nibi. Yatọ si awọn aṣọ tobinrin yii tun n ta, bẹẹ lo n ta awọn ohun iṣaraloge tawọn obinrin n lo loriṣiiriṣii, o si tun ni apa kan ni ṣọọbu rẹ to ti n da awọn ọmọge Suurulere lohun, nibẹ lo ti n ba wọn ṣe ara wọn loge. Awọn ọmọọṣẹ mejila ni Arabinrin Juliana ni titi di oṣu to kọja yii, iyẹn awọn to n gba owo oṣu lọwọ rẹ niyẹn, bo tiẹ jẹ pe a o le fidi iye tobinrin naa n fun awọn oṣiṣẹ rẹ loṣooṣu mulẹ, ṣugbọn yatọ sawọn tobinrin naa n sanwo fun, o tun ni awọn ti wọn n kọṣẹ lọdọ rẹ, nitori iwadii Aṣejere fihan pe obinrin naa n ṣerun lọṣọọ, bẹẹ lo si tun n ṣiṣẹ oge ara. Awọn ọmọọṣẹ ti wọn ko gba owo-oṣu ti wọn n kọṣẹ lọdọ obinrin yii naa fẹrẹ to mẹwaa, lọrọ kan gbogbo awọn oṣiṣẹ ti wọn ṣiṣẹ oojọ wọn lọdọ Arabinrin Juliana ko din ni mejilelogun. Amọ ṣa, ọpọ awọn oṣiṣẹ yii ni wọn o ti i mọ nnkan to maa ṣẹlẹ si wọn, nitori ṣọọbu ọga wọn wa ninu awọn ṣọọbu tawọn janduku kọluu, ti wọn si ji gbogbo awọn ẹru to wa ninu rẹ, gbogbo irinṣẹ, ati ohun eelo ti wọn n lo fawọn kọsitọma pata lawọn ẹni ji gbe lọ, eyi ti wọn o le gbe, ṣe ni wọn ba a jẹ.


Awọn ọmọọṣẹ mejila ni Arabinrin Juliana ni titi di oṣu to kọja yii, iyẹn awọn to n gba owo oṣu lọwọ rẹ niyẹn, bo tiẹ jẹ pe a o le fidi iye tobinrin naa n fun awọn oṣiṣẹ rẹ loṣooṣu mulẹ, ṣugbọn yatọ sawọn tobinrin naa n sanwo fun, o tun ni awọn ti wọn n kọṣẹ lọdọ rẹ, nitori iwadii Aṣejere fihan pe obinrin naa n ṣerun lọṣọọ, bẹẹ lo si tun n ṣiṣẹ oge ara. Awọn ọmọọṣẹ ti wọn ko gba owo-oṣu ti wọn n kọṣẹ lọdọ obinrin yii naa fẹrẹ to mẹwaa, lọrọ kan gbogbo awọn oṣiṣẹ ti wọn ṣiṣẹ oojọ wọn lọdọ Arabinrin Juliana ko din ni mejilelogun. Amọ ṣa, ọpọ awọn oṣiṣẹ yii ni wọn o ti i mọ nnkan to maa ṣẹlẹ si wọn, nitori ṣọọbu ọga wọn wa ninu awọn ṣọọbu tawọn janduku kọluu, ti wọn si ji gbogbo awọn ẹru to wa ninu rẹ, gbogbo irinṣẹ, ati ohun eelo ti wọn n lo fawọn kọsitọma pata lawọn ẹni ji gbe lọ, eyi ti wọn o le gbe, ṣe ni wọn ba a jẹ. Ẹṣẹ tobinrin naa ṣẹ wọn lẹnikan ko ti i le sọ pato. Ohun ti ọkan ninu awọn oṣiṣẹ obinrin yii n sọ fun wa ni pe ọga ti ni kawọn lọọ sinmi sile na, wọn lo sọ pe ko ti i si iṣẹ kankan, ki wọn jẹ koun ronu ibi toun maa gbe ọrọ oun gba. Iriri Ogundana yii ni iriri ọpọ awọn eeyan loṣu to kọja yii nigba ti awọn janduku gbinaya kaakiri ilẹ Yoruba.


Ẹṣẹ tobinrin naa ṣẹ wọn lẹnikan ko ti i le sọ pato. Ohun ti ọkan ninu awọn oṣiṣẹ obinrin yii n sọ fun wa ni pe ọga ti ni kawọn lọọ sinmi sile na, wọn lo sọ pe ko ti i si iṣẹ kankan, ki wọn jẹ koun ronu ibi toun maa gbe ọrọ oun gba. Iriri Ogundana yii ni iriri ọpọ awọn eeyan loṣu to kọja yii nigba ti awọn janduku gbinaya kaakiri ilẹ Yoruba. Lati ipinlẹ Eko titi de Ọyọ, de Ọṣun, Ekiti, Ogun kaakiri lawọn tọọgi ti lọọ kọlu awọn araalu, wọn ji ẹru wọn gbe, wọn o duro nibẹ nikan, eyi ti wọn o le ji gbe, ṣe ni wọn ba a jẹ, lọna ti kinni ọhun ko fi ni i latunṣe rara. Ọjọ kẹta, oṣu kẹwaa, ọdun yii ni wahala naa bẹrẹ. Iroyin kan lo ja rain rain lori ẹrọ ayelujara, pe awọn ọlọpaa to n gbogun ti awọn adigunjale, taa mọ si Special Anti-Robbery Squad, SARS ni wọn sọ pe wọn mu ọmọkunrin kan sinu mọto wọn, nipinlẹ Delta lọhun un, bi wọn si ti n wa mọto ọhun lọ, ni wọn sare ti ọmọ naa kuro ninu ọkọ, to si ṣubu gbagbe ku.


Lati ipinlẹ Eko titi de Ọyọ, de Ọṣun, Ekiti, Ogun kaakiri lawọn tọọgi ti lọọ kọlu awọn araalu, wọn ji ẹru wọn gbe, wọn o duro nibẹ nikan, eyi ti wọn o le ji gbe, ṣe ni wọn ba a jẹ, lọna ti kinni ọhun ko fi ni i latunṣe rara. Ọjọ kẹta, oṣu kẹwaa, ọdun yii ni wahala naa bẹrẹ. Iroyin kan lo ja rain rain lori ẹrọ ayelujara, pe awọn ọlọpaa to n gbogun ti awọn adigunjale, taa mọ si Special Anti-Robbery Squad, SARS ni wọn sọ pe wọn mu ọmọkunrin kan sinu mọto wọn, nipinlẹ Delta lọhun un, bi wọn si ti n wa mọto ọhun lọ, ni wọn sare ti ọmọ naa kuro ninu ọkọ, to si ṣubu gbagbe ku. Ẹni to ya fọnran yii n sọ lori fidio naa pe ọmọkunrin naa ti ku, ko pẹ ko jinna ni fidio naa ti bẹrẹ si i jo bi ina lori ẹrọ ayelujara, tawọn ọdọ ti wọn pọju lopo naa ti bẹrẹ si i fi ẹhonu wọn han. Loootọ ọkan ninu awọn minisita ilẹ wa, Festus Keyamo pada ṣalaye fawọn araalu pe irọ gbuu niroyin naa, pe ọmọkunrin naa ko ku. Ṣugbọn aroye Keyamo ko tiẹ wọ awọn ọdọ leti mọ, ṣeni wọn ya sigbooro ti wọn si bẹrẹ iwọde ifẹhonu-han lati tako iwa ibi tawọn ọlọpaa SARS naa n hu.


Ẹni to ya fọnran yii n sọ lori fidio naa pe ọmọkunrin naa ti ku, ko pẹ ko jinna ni fidio naa ti bẹrẹ si i jo bi ina lori ẹrọ ayelujara, tawọn ọdọ ti wọn pọju lopo naa ti bẹrẹ si i fi ẹhonu wọn han. Loootọ ọkan ninu awọn minisita ilẹ wa, Festus Keyamo pada ṣalaye fawọn araalu pe irọ gbuu niroyin naa, pe ọmọkunrin naa ko ku. Ṣugbọn aroye Keyamo ko tiẹ wọ awọn ọdọ leti mọ, ṣeni wọn ya sigbooro ti wọn si bẹrẹ iwọde ifẹhonu-han lati tako iwa ibi tawọn ọlọpaa SARS naa n hu. Ṣe ọpọ wọn lawọn ọlọpaa SARS n gbogun ti ju. Ọjọ mẹrinla gbako ni wọn fi ṣewọde naa, laarin asiko yii, ara ko rokun; ara ko ro adiẹ rara. Ka ma purọ, awọn ọmọ naa mi Naijria titi.


Ṣe ọpọ wọn lawọn ọlọpaa SARS n gbogun ti ju. Ọjọ mẹrinla gbako ni wọn fi ṣewọde naa, laarin asiko yii, ara ko rokun; ara ko ro adiẹ rara. Ka ma purọ, awọn ọmọ naa mi Naijria titi. Gbogbo igbiyanju ijọba ipinlẹ ati apapọ lati ba awọn ọmọ naa sọrọ, lo ja si pabo, koda bi wọn ti n sọ ọ fun wọn looṣa ile wọn n gun wọn, ti kinni ọhun si n fẹju si i. Eyi ni wọn ṣe titi to fi pe ọjọ mẹrinla ti Gomina Babajide Sanwo-Olu fi kede konile-o-gbele. Koun tiẹ too ṣe bẹẹ nijọba ipinlẹ Ọṣun ti kede konile-o-gbele tiẹ, tori ọpẹlọpẹ Ọlọrun, o ku diẹ ki wọn pa Gomina Gboyega Oyetọla, ori lo ko ọkunrin naa yọ, awọn janduku ko lawọn ko pa a. Ko pẹ ẹ ni Sanwo-Olu naa ṣe tiẹ. Ibi ti wahala naa ti bẹrẹ gan an niyẹn, bi Sanwo-Olu ti kede konile-o-gbele bayii, lawọn ṣoja ti bẹ sigbooro, paapaa si ọkan ninu awọn ibudo tawọn ọmọ naa ti n ṣewọde, ni toolu geeti Lẹkki.


Gbogbo igbiyanju ijọba ipinlẹ ati apapọ lati ba awọn ọmọ naa sọrọ, lo ja si pabo, koda bi wọn ti n sọ ọ fun wọn looṣa ile wọn n gun wọn, ti kinni ọhun si n fẹju si i. Eyi ni wọn ṣe titi to fi pe ọjọ mẹrinla ti Gomina Babajide Sanwo-Olu fi kede konile-o-gbele. Koun tiẹ too ṣe bẹẹ nijọba ipinlẹ Ọṣun ti kede konile-o-gbele tiẹ, tori ọpẹlọpẹ Ọlọrun, o ku diẹ ki wọn pa Gomina Gboyega Oyetọla, ori lo ko ọkunrin naa yọ, awọn janduku ko lawọn ko pa a. Ko pẹ ẹ ni Sanwo-Olu naa ṣe tiẹ. Ibi ti wahala naa ti bẹrẹ gan an niyẹn, bi Sanwo-Olu ti kede konile-o-gbele bayii, lawọn ṣoja ti bẹ sigbooro, paapaa si ọkan ninu awọn ibudo tawọn ọmọ naa ti n ṣewọde, ni toolu geeti Lẹkki. Nigba tawọn yẹn si debẹ, ẹyin naa kuku mọ ṣoja, iṣẹ ti wọn o ran wọn ni wọn lọọ jẹ. Lọrọ kan ṣa, ọrọ naa di ariyanjiyan, tori awọn ọdọ to wa nibẹ ni; wọn yinbọn pa awọn ọdọ kan tawọn jọ n ṣewọde. Awọn ṣoja sẹ, wọn lawọn ko yinbọn fẹnikan.


Nigba tawọn yẹn si debẹ, ẹyin naa kuku mọ ṣoja, iṣẹ ti wọn o ran wọn ni wọn lọọ jẹ. Lọrọ kan ṣa, ọrọ naa di ariyanjiyan, tori awọn ọdọ to wa nibẹ ni; wọn yinbọn pa awọn ọdọ kan tawọn jọ n ṣewọde. Awọn ṣoja sẹ, wọn lawọn ko yinbọn fẹnikan. Titi di asiko yii a o ti mọ ohun to ṣẹlẹ ni pato. Kia lawọn ọdọ naa ti firoyin sori ẹrọ ayelujara, wọn ni awọn ṣoja ti paayan rẹpẹtẹ, ọrọ yii lo da bẹntiroolu si iṣẹlẹ naa, nigba to maa fi di aarọ Wẹsde, awọn janduku ti gbinaya, wọn ti bẹ sigbooro wọn ti bẹrẹ si i dana sunle. Awọn dukia naa pọ, kii ṣe kekere rara.


Titi di asiko yii a o ti mọ ohun to ṣẹlẹ ni pato. Kia lawọn ọdọ naa ti firoyin sori ẹrọ ayelujara, wọn ni awọn ṣoja ti paayan rẹpẹtẹ, ọrọ yii lo da bẹntiroolu si iṣẹlẹ naa, nigba to maa fi di aarọ Wẹsde, awọn janduku ti gbinaya, wọn ti bẹ sigbooro wọn ti bẹrẹ si i dana sunle. Awọn dukia naa pọ, kii ṣe kekere rara. Ọpọ awọn ileeṣẹ nla nla to wa ni Lẹkki lawọn tọọgi dana sun, yatọ si awọn ileeṣẹ ijọba ati teṣan ọlọpaa ti wọn dana sun. Bi wọn ti dana sun awọn ileeṣẹ nla naa ni wọn dana sun ileeṣẹ kekere, koda titi kan awọn ṣọọbu adugbo. Lara rẹ ni ṣọọbu nla ti Arabinrin Ogundana taa sọrọ rẹ loke.


Ọpọ awọn ileeṣẹ nla nla to wa ni Lẹkki lawọn tọọgi dana sun, yatọ si awọn ileeṣẹ ijọba ati teṣan ọlọpaa ti wọn dana sun. Bi wọn ti dana sun awọn ileeṣẹ nla naa ni wọn dana sun ileeṣẹ kekere, koda titi kan awọn ṣọọbu adugbo. Lara rẹ ni ṣọọbu nla ti Arabinrin Ogundana taa sọrọ rẹ loke. Ipo ti awọn oṣiṣẹ Arabinrin Juliana wa lọpọ awọn oṣiṣẹ nilẹ wa wa bayii, paapaa nilẹ Yoruba lawọn ibi ti rogbodiyan ti ṣẹlẹ, ọpọ awọn ileeṣẹ ti wọn fọwọ ba ni wọn ti ni kawọn oṣiṣẹ wọn si sinmi sile na, ohun ti eyi si tunmọ si ni pe ko ti i siṣẹ bayii, bẹẹ naa ni ko ti i sowo naa. Koda awọn to tiẹ n lọ sibi iṣẹ gan an inu ibẹrubojo ni wọn wa, nitori wọn o mọ ohun to maa jade lẹnu awọn ọga si wọn. Ṣugbọn Gomina Babajide Sanwo-Olu ti bẹrẹ iṣẹ pada ni tiẹ, o ti dide iranlọwọ fun gbogbo awọn ti wọn nilo rẹ, paapaa awọn ti won dana sun ileeṣẹ wọn.


Ipo ti awọn oṣiṣẹ Arabinrin Juliana wa lọpọ awọn oṣiṣẹ nilẹ wa wa bayii, paapaa nilẹ Yoruba lawọn ibi ti rogbodiyan ti ṣẹlẹ, ọpọ awọn ileeṣẹ ti wọn fọwọ ba ni wọn ti ni kawọn oṣiṣẹ wọn si sinmi sile na, ohun ti eyi si tunmọ si ni pe ko ti i siṣẹ bayii, bẹẹ naa ni ko ti i sowo naa. Koda awọn to tiẹ n lọ sibi iṣẹ gan an inu ibẹrubojo ni wọn wa, nitori wọn o mọ ohun to maa jade lẹnu awọn ọga si wọn. Ṣugbọn Gomina Babajide Sanwo-Olu ti bẹrẹ iṣẹ pada ni tiẹ, o ti dide iranlọwọ fun gbogbo awọn ti wọn nilo rẹ, paapaa awọn ti won dana sun ileeṣẹ wọn. O ti paṣẹ pe kileeṣẹ to n yanilowoṣowo, taa mọ si Lagos State Employment Trust Fund dide lati ran awọn ti iṣẹlẹ jamba naa ṣẹlẹ si lọwọ.


O ti paṣẹ pe kileeṣẹ to n yanilowoṣowo, taa mọ si Lagos State Employment Trust Fund dide lati ran awọn ti iṣẹlẹ jamba naa ṣẹlẹ si lọwọ.


Ajọ LESTF ṣetan lati ran awọn araalu lọwọ – Abisoye

Ijọba Gomina Babajide Sanwo-Olu ti ṣetan ati ya awọn oniṣẹ ọwọ ati oniṣowo ti awọn janduku dana sun tabi ba dukia ati ọrọ aje wọn jẹ ninu laasigbo to ṣẹlẹ lẹyin ti iwọde awọn to n gbogun ti ọlọpaa SARS laipẹ yii. Abilekọ Tẹjumọla Abisoye to jẹ akọwe iṣakoso ni ajọ to n ya awọn araalu lowo nipinlẹ Eko, taa mọ si Lagos State Employment Trust Fund, LESTF, lo sọrọ yii di mimọ nigba to n ba awọn oniroyin sọrọ laipẹ yii l’Ekoo. Obinrin naa sọ pe iwe ipe to le lẹgbẹrun meji nileeṣẹ oun ti gba lẹyin rogbodiyan naa, ayẹwo si ti n lọ lọwọ lati wa ojuutu si ibeere awọn eeyan naa, lati mọ bi ṣọọbu wọn, tabi dukia wọn ṣe bajẹ to. Bakan naa lo sọ pe ohun to han gbangba ni pe yoo le lẹgbẹrun meji eeyan ti wọn maa padanu iṣẹ wọn lasiko yii nitori adanu nla to ṣẹlẹ bi awọn janduku ti ba ọpọ dukia jẹ nipinlẹ Eko. “Ọpọlọpọ iwe la ti n gba lọdọ awọn araalu ti wọn n beere iranlọwọ wa, awa naa si ti ṣetan, ajọ LESTF ti ṣetan lati ran wọn lọwọ, ohun taa si fẹẹ ṣe ni pe ka ran awọn eeyan lọ sibi ti awọn eeyan ti padanu dukia tabi ṣọọbu wọn, tabi awọn ti rogbodiyan ti ṣejamba fun, iru awọn eeyan yii la maa ṣayẹwo ohun ti wọn lo bajẹ. “Idi ni pe a gbọdọ mọ boya loootọ lawọn dukia wọnyẹn bajẹ, nitori ẹlomii le ni ẹgbẹrun mẹwaa ni ka ya oun, kiye to nilo lati tun ọrọ aje rẹ ṣe ma ju ẹgbẹrun kan lo, nitori ki owo naa ba a le kari, a maa lọ sọdọ awọn ti wọn ni ka ran awọn lọwọ yẹn, a maa ṣayẹwo to peye fun wọn.


Bakan naa lo sọ pe ohun to han gbangba ni pe yoo le lẹgbẹrun meji eeyan ti wọn maa padanu iṣẹ wọn lasiko yii nitori adanu nla to ṣẹlẹ bi awọn janduku ti ba ọpọ dukia jẹ nipinlẹ Eko. “Ọpọlọpọ iwe la ti n gba lọdọ awọn araalu ti wọn n beere iranlọwọ wa, awa naa si ti ṣetan, ajọ LESTF ti ṣetan lati ran wọn lọwọ, ohun taa si fẹẹ ṣe ni pe ka ran awọn eeyan lọ sibi ti awọn eeyan ti padanu dukia tabi ṣọọbu wọn, tabi awọn ti rogbodiyan ti ṣejamba fun, iru awọn eeyan yii la maa ṣayẹwo ohun ti wọn lo bajẹ. “Idi ni pe a gbọdọ mọ boya loootọ lawọn dukia wọnyẹn bajẹ, nitori ẹlomii le ni ẹgbẹrun mẹwaa ni ka ya oun, kiye to nilo lati tun ọrọ aje rẹ ṣe ma ju ẹgbẹrun kan lo, nitori ki owo naa ba a le kari, a maa lọ sọdọ awọn ti wọn ni ka ran awọn lọwọ yẹn, a maa ṣayẹwo to peye fun wọn. “Kii ṣe bẹẹ nikan, awọn aladugbo naa tun maa ran wa lowo, lati mọ boya rogbodiyan yẹn lo ba ṣọọbu wọn tabi ọja wọn jẹ, a mọ pe ọpọ eeyan ni kinni naa koba, ṣugbọn a nilati mọ awọn ti kinni ọhun kọluu gan an, nitori naa ayẹwo to peye maa wa.” Nigba to n sọrọ nipa ibi ti ajọ rẹ ti fẹẹ ri owo ti wọn maa fun araalu, obinrin naa ni Gomina Babajide Sanwo-Olu ti ṣeto owo lati ran awọn ti ọrọ naa kan lọwọ, bẹẹ lo si tun sọ pe awọn ti n ṣepade pẹlu awọn ileeṣẹ nla nla paapaa awọn banki lati ran wọn lọwọ ki wọn le ri owo to to fun awọn araalu ti rogbodiyan naa ṣejamba fun. Ko ṣai mẹnuba a pe awọn ileeṣẹ ilẹ okeere ti wọn n maa n ran awọn araalu lọwọ naa wa ninu awọn ti ajọ naa maa ke si pe ki wọn ran awọn lọwọ, lara wọn naa ni ileeṣẹ kan ti wọn n pe ni flutterwave, ileeṣẹ yii lo ba awọn ọdọ ti wọn n ṣewọde kowo jọ, owo naa ni wọn lo fun gbogbo eto ti wọn ṣe fun iwode naa, ileeṣẹ yii ni Abisoye sọ pe awọn maa ke si fun iranlọwọ.


“Kii ṣe bẹẹ nikan, awọn aladugbo naa tun maa ran wa lowo, lati mọ boya rogbodiyan yẹn lo ba ṣọọbu wọn tabi ọja wọn jẹ, a mọ pe ọpọ eeyan ni kinni naa koba, ṣugbọn a nilati mọ awọn ti kinni ọhun kọluu gan an, nitori naa ayẹwo to peye maa wa.” Nigba to n sọrọ nipa ibi ti ajọ rẹ ti fẹẹ ri owo ti wọn maa fun araalu, obinrin naa ni Gomina Babajide Sanwo-Olu ti ṣeto owo lati ran awọn ti ọrọ naa kan lọwọ, bẹẹ lo si tun sọ pe awọn ti n ṣepade pẹlu awọn ileeṣẹ nla nla paapaa awọn banki lati ran wọn lọwọ ki wọn le ri owo to to fun awọn araalu ti rogbodiyan naa ṣejamba fun. Ko ṣai mẹnuba a pe awọn ileeṣẹ ilẹ okeere ti wọn n maa n ran awọn araalu lọwọ naa wa ninu awọn ti ajọ naa maa ke si pe ki wọn ran awọn lọwọ, lara wọn naa ni ileeṣẹ kan ti wọn n pe ni flutterwave, ileeṣẹ yii lo ba awọn ọdọ ti wọn n ṣewọde kowo jọ, owo naa ni wọn lo fun gbogbo eto ti wọn ṣe fun iwode naa, ileeṣẹ yii ni Abisoye sọ pe awọn maa ke si fun iranlọwọ.


Ko siranlọwọ taa le ṣe fẹni ti ko ba ṣeto adiyelofo – Samuel Abọlarin

Bakan naa la tun gbọ pe ọpọ awọn ileeṣẹ ti wọn dana sun yii ni ko si eto adiyelofo fun. Ọgbẹni Samuel Banji Abọlarin, ti wọn jẹ ọga agba ileeṣẹ Nigeria Life and Provident Company Limited, NLPC, to wa l’Ekoo lo sọrọ yii di mimọ nigba to n ba akọroyin wa sọrọ lori eto ti awọn ileeṣẹ adiyelofo ni fawọn to fara kaaṣa iṣẹlẹ naa. Abọlarin to ti le logun ọdun lẹnu iṣẹ inṣọransi sọ fun Aṣejere pe; ‘Ohun ti mo fẹ ki ẹ mọ ni pe awọn ileeṣẹ adiyelofo ti ṣetan lati koju ipenija to wa nilẹ yii, bẹẹ lo si tun jẹ anfaani nla fun wa lati jẹ ki awọn araalu mọ riri iṣẹ wa, ati ohun ti a n ṣe ati ibi ti a le gba ran wọn lọwọ’ Bakan naa lo tun mẹnuba a pe awọn ileeṣẹ adiyelofo ṣetan lati san ẹtọ fun gbogbo awọn to ba lẹtọọ si nnkan latọdọ wa, paapaa awọn ti wọn ba padanu dukia wọn ninu iṣẹlẹ laasigbo to ṣẹlẹ laipẹ yii kaakiri ilẹ wa. ‘Ṣugbọn ohun ti mo fẹ kawọn eeyan mọ ni pe ileeṣẹ inṣọransi ko ni sanwo fẹni ti ko ba sanwo rẹ deede, kiki awọn ti wọn ba sanwo wọn deede nikan ni anfaani maa wa fun lati gba ẹtọ wọn labẹ ofin, ati igbekalẹ ileeṣẹ adiyelofo. Nigba to n sọrọ lori ipa ti iṣẹlẹ naa maa ni lara awọn ileeṣẹ adiyelofo to n ṣiṣẹ nilẹ wa, Alagba Abọlarin sọ pe; “Loootọ, iṣẹlẹ yii maa mu ipalara diẹ dani, nitori kii ṣe owo kekere lo maa jade lara awọn ileeṣẹ adiyelofo gbogbo ti wọn lẹtọọ ati sanwo fun awọn onibaara wọn, ṣugbọn mo fẹẹ fi da awọn araalu loju pe ko sewu rara, a kaju ẹ. “Mo n fi asiko yii rọ awọn eeyan wa, paapaa awọn oniṣowo keekeeke, anfaani nla lo wa ninu ka maa ṣe inṣọransi, loootọ ko sẹni to gbadura ibi, ko sẹni to si n reti ọjọ ibi, ṣugbọn awọn eeyan maa n sọ pe tibi-tire la da ile aye, nitori naa, a gbọdọ gbiyanju ka ṣe eto adiyelofo, ṣugbọn ọpọ wa kii fẹẹ ṣe e, o si dandan ka ṣe e.” Lohun to sọ fun akọroyin wa.


Ijọba gbọdọ sanwo fawọn to padanu dukia wọn, ohun tofin sọ niyẹn – Fẹmi Falana

Bakan naa ni agba ọjẹ agbẹjọro ilẹ wa nni, Alagba Fẹmi Falana ti ọmọ rẹ naa pẹlu awọn ọdọ to ṣewọde sọ pe o ti di dandan ki ijọba ṣeto iranlọwọ fun gbogbo awọn ti wọn ti padanu ohun ini wọn, tabi ti wọn padanu ẹmi wọn. O ni ohun ti ofin ilẹ wa sọ niyẹn. Oun naa sọrọ yii nigba to n ba awọn oniroyin sọrọ lori ipa tijọba gbọdọ ko lori iṣẹlẹ naa. Falana ni; “Mo ba gbogbo awọn ti wọn padanu ẹmi wọn kẹdun, bẹẹ ni mo si tun ba awọn ti wọn padanu dukia naa kẹdun, ṣugbọn ju gbogbo ẹ lọ, a gbọdọ bẹ ofin lọwẹ si gbogbo nnkan to ṣẹlẹ yii. Gbogbo awọn to padanu ẹmi wọn, to padanu ṣọọbu wọn, ti wọn padanu nnkan dukia wọn, wọn gbọdọ pa ti ọrọ oṣelu ti, wọn gbọdọ pa ti ọrọ ẹlẹyamẹya ti, ki wọn ma si sọ pe ko si nnkan Abuja fẹẹ ṣe sọrọ naa, rara o, ko yẹ ko ri bẹẹ. “Ohun ti ijọba wa fun ni lati daabobo awọn araalu ati dukia wọn, ohun ti a yan wọn sipo fun niyẹn, ohun ti ofin sọ niyẹn, ẹtọ wa ni labẹ ofin.


Falana ni; “Mo ba gbogbo awọn ti wọn padanu ẹmi wọn kẹdun, bẹẹ ni mo si tun ba awọn ti wọn padanu dukia naa kẹdun, ṣugbọn ju gbogbo ẹ lọ, a gbọdọ bẹ ofin lọwẹ si gbogbo nnkan to ṣẹlẹ yii. Gbogbo awọn to padanu ẹmi wọn, to padanu ṣọọbu wọn, ti wọn padanu nnkan dukia wọn, wọn gbọdọ pa ti ọrọ oṣelu ti, wọn gbọdọ pa ti ọrọ ẹlẹyamẹya ti, ki wọn ma si sọ pe ko si nnkan Abuja fẹẹ ṣe sọrọ naa, rara o, ko yẹ ko ri bẹẹ. “Ohun ti ijọba wa fun ni lati daabobo awọn araalu ati dukia wọn, ohun ti a yan wọn sipo fun niyẹn, ohun ti ofin sọ niyẹn, ẹtọ wa ni labẹ ofin. Bi nnkan ba ṣẹlẹ nipasẹ aiṣedeede ijọba, eto gbọdọ wa fun iru awọn eeyan bẹẹ, apẹẹrẹ si wa taa le tọka si, nitori naa taa ba ri ẹni to padanu ẹmi tabi dukia, mo n rọ wọn pe ki wọn gbe ijọba lọ sileẹjọ, ki wọn gba ẹbun gba ma binu lọwọ ijọba, ohun ti ijọba sọ niyẹn. “Eyi maa mu kijọba gbe igbesẹ lati daabobo awọn araalu ati ẹtọ wọn. Kii ṣe aṣiṣe lohun to ṣẹlẹ yii, kaakiri agbaye ni wọn ti n ṣewọde, ti awọn eeyan n fẹhonu han, idi ti ijọba fi wa niyẹn lati daabobo awọn araalu, ṣugbọn bi ijọba ba kọ lati daabobo awọn araalu, a jẹ pe wọn o lẹtọọ ati wa nileejọba niyẹn.”


Bi nnkan ba ṣẹlẹ nipasẹ aiṣedeede ijọba, eto gbọdọ wa fun iru awọn eeyan bẹẹ, apẹẹrẹ si wa taa le tọka si, nitori naa taa ba ri ẹni to padanu ẹmi tabi dukia, mo n rọ wọn pe ki wọn gbe ijọba lọ sileẹjọ, ki wọn gba ẹbun gba ma binu lọwọ ijọba, ohun ti ijọba sọ niyẹn. “Eyi maa mu kijọba gbe igbesẹ lati daabobo awọn araalu ati ẹtọ wọn. Kii ṣe aṣiṣe lohun to ṣẹlẹ yii, kaakiri agbaye ni wọn ti n ṣewọde, ti awọn eeyan n fẹhonu han, idi ti ijọba fi wa niyẹn lati daabobo awọn araalu, ṣugbọn bi ijọba ba kọ lati daabobo awọn araalu, a jẹ pe wọn o lẹtọọ ati wa nileejọba niyẹn.”


Ohun kekere kọ lounjẹ to dara n ṣe lagọ ara, iṣẹ tawa yan laayo niyẹn – Funmilayọ Adekunle

Onimọ nipa ounjẹ to n ṣe ara loore ni Abilekọ Adekunle Funmilayọ, ounjẹ to n ṣe ara loore ni wọn yan laayo, wọn ti ba adele olootu sọrọ nipa awọn ounjẹ tawọn eeyan le maa jẹ ti ko ni i ṣakoba fun agọ ara wọn. Ohun ti wọn ba SINMISOLA AJADI sọ ree Nipa mi Orukọ mi ni Abilekọ Adekunle Hannah Funmilayọ, emi ni oludasilẹ ileeṣẹ GloHannah, ohun taa n ṣe ni ounjẹ to n ṣe ara loore, a ni ounjẹ taa le fi ṣe ounjẹ aarọ loriṣiiriṣii, eyi ti a le fi ṣe ounjẹ ọsan, ati eyi taa le fi ṣe ounjẹ alẹ. Ohun to mu mi bẹrẹ iṣẹ naa O ti tọdun meji ataabọ taa ti n ṣe awọn ounjẹ to n ṣe ara loore, to n wo ẹjẹ riru, ti wọn n pe ni hapatẹnṣọn, to n wo itọ ṣuga, to n wo aileriran daadaa. Emi funra mi niṣoro itọ ṣuga laipẹ yii, ti mi o le riran, ti mi o le rin, ṣe lẹnu mi n ṣẹjẹ, ohun to faa naa ni itọ ṣuga, kẹmika ti wọn n pe ni insulin ni wọn sọ pe ko to lara mi, wọn lohun lo fa a, nigba taa de ọdọ dokita ni wọn ni mo ti ni itọ ṣuga, wọn si lo le fa rọpa-rọsẹ. Iṣẹ sayẹnsi lemi kẹkọọ rẹ nileewe giga, ṣugbọn aburo mi lo kẹkọọ nipa ounjẹ. Lọrọ kan ṣa, ni ọsibitu ni wọn ti sọ fun mi pe ki n lọọ ra nnkan ti wọn n pe ni sogoomu, ni mo ba sọ fun aburo mi, ni a ba bẹrẹ ayẹwo, lori sogoomu, ati soya.


Emi funra mi niṣoro itọ ṣuga laipẹ yii, ti mi o le riran, ti mi o le rin, ṣe lẹnu mi n ṣẹjẹ, ohun to faa naa ni itọ ṣuga, kẹmika ti wọn n pe ni insulin ni wọn sọ pe ko to lara mi, wọn lohun lo fa a, nigba taa de ọdọ dokita ni wọn ni mo ti ni itọ ṣuga, wọn si lo le fa rọpa-rọsẹ. Iṣẹ sayẹnsi lemi kẹkọọ rẹ nileewe giga, ṣugbọn aburo mi lo kẹkọọ nipa ounjẹ. Lọrọ kan ṣa, ni ọsibitu ni wọn ti sọ fun mi pe ki n lọọ ra nnkan ti wọn n pe ni sogoomu, ni mo ba sọ fun aburo mi, ni a ba bẹrẹ ayẹwo, lori sogoomu, ati soya. Lẹyin iwadii loriṣiiriṣii, o niye iwọn taa gbọdọ maa jẹ, kii kan ṣe pe ka bẹrẹ si i yan kinni naa ka maa jẹ ẹ. Awa naa bẹrẹ si i sọ fawọn eeyan nipa ẹ, o si bẹrẹ si i ṣiṣẹ, la wa ri i pe eeyan le maa jẹ ounjẹ daadaa ko ma tiẹ loogun rara, kara si ya, ọpọ lo ti jẹ ounjẹ wa ti wọn si ri iwosan, ohun to gbe wa de ori BBC niyẹn. Nitori naa ounjẹ le ṣe iwosan fun oniruuru aisan, ko ni kẹmika, ounjẹ ilẹ wa ni. Pataki ounjẹ lago ara A nigbagbọ pe a maa jẹun lati wa laaye ni, kii ṣe pe ka kan jẹun ṣaa, ṣugbọn ka jẹun to ṣara loore, ohun gbogbo gbọdọ wa niwọn.


Lẹyin iwadii loriṣiiriṣii, o niye iwọn taa gbọdọ maa jẹ, kii kan ṣe pe ka bẹrẹ si i yan kinni naa ka maa jẹ ẹ. Awa naa bẹrẹ si i sọ fawọn eeyan nipa ẹ, o si bẹrẹ si i ṣiṣẹ, la wa ri i pe eeyan le maa jẹ ounjẹ daadaa ko ma tiẹ loogun rara, kara si ya, ọpọ lo ti jẹ ounjẹ wa ti wọn si ri iwosan, ohun to gbe wa de ori BBC niyẹn. Nitori naa ounjẹ le ṣe iwosan fun oniruuru aisan, ko ni kẹmika, ounjẹ ilẹ wa ni. Pataki ounjẹ lago ara A nigbagbọ pe a maa jẹun lati wa laaye ni, kii ṣe pe ka kan jẹun ṣaa, ṣugbọn ka jẹun to ṣara loore, ohun gbogbo gbọdọ wa niwọn. Fun apẹẹrẹ, oriṣii gaari lo wa lọja, ọpọ gaari lo ni kẹmika, nitori bi wọn ṣe pelo ẹ, nitori ẹ la ṣe gbọdọ maa kiyesi awọn ounjẹ taa n jẹ lẹnu. Ounjẹ wa maa n fọ agọ ara ni. Bẹẹ la tun maa n ṣedanilẹkọọ fawọn eeyan pe; iwọnba ni sise ewedu ati iyọ jijẹ, o ni baa ṣe le jẹ ewedu to maa ṣewosan ara, taa maa fi iru si i, ko daa ka maa lo kaun.


Fun apẹẹrẹ, oriṣii gaari lo wa lọja, ọpọ gaari lo ni kẹmika, nitori bi wọn ṣe pelo ẹ, nitori ẹ la ṣe gbọdọ maa kiyesi awọn ounjẹ taa n jẹ lẹnu. Ounjẹ wa maa n fọ agọ ara ni. Bẹẹ la tun maa n ṣedanilẹkọọ fawọn eeyan pe; iwọnba ni sise ewedu ati iyọ jijẹ, o ni baa ṣe le jẹ ewedu to maa ṣewosan ara, taa maa fi iru si i, ko daa ka maa lo kaun. Ounjẹ daa fun iwosan lara. A ti gba iyọnda lọdọ NAFDAC Awọn ounjẹ mẹrinla la ni, a si ti gba iyọnda lọdọ NAFDAC, oriṣii lo wa nileeṣẹ wa, tẹẹ ba to wa wa, ẹ o ri i loriiṣiriṣii. A maa n ṣedanilẹkọọ fawọn ọlọja A maa n ṣedanilẹkọọ fawọn eeyan kaakiri, a maa n lọ sọja lọọ ṣedanilẹkọọ fun wọn, a tun n ṣeto ilera fun wọn, a tun n ṣayẹwo fun wọn, a si n kọ wọn bi wọn ṣe le maa wọn awọn ẹya ara wọn funra wọn, ẹlomii ko mọ iru arun to wa lara rẹ, ohun taa maa n ṣe fun wọn lọja niyẹn, papaa lọja sunday sunday market, a maa n lọ si ṣọọṣi naa, a maa n lọ si ọdọ iyalọja Alade naa, kaakiri la ti maa n ṣedanilẹkọọ fun wọn, ṣugbọn a tun fẹẹ maa ṣe si i, bijọba ba le ro wa lagabra, paapaa taa ba le maa kaakiri gbogbo ọja, ka le ro awọn obinrin wa lagbara.


Ounjẹ daa fun iwosan lara. A ti gba iyọnda lọdọ NAFDAC Awọn ounjẹ mẹrinla la ni, a si ti gba iyọnda lọdọ NAFDAC, oriṣii lo wa nileeṣẹ wa, tẹẹ ba to wa wa, ẹ o ri i loriiṣiriṣii. A maa n ṣedanilẹkọọ fawọn ọlọja A maa n ṣedanilẹkọọ fawọn eeyan kaakiri, a maa n lọ sọja lọọ ṣedanilẹkọọ fun wọn, a tun n ṣeto ilera fun wọn, a tun n ṣayẹwo fun wọn, a si n kọ wọn bi wọn ṣe le maa wọn awọn ẹya ara wọn funra wọn, ẹlomii ko mọ iru arun to wa lara rẹ, ohun taa maa n ṣe fun wọn lọja niyẹn, papaa lọja sunday sunday market, a maa n lọ si ṣọọṣi naa, a maa n lọ si ọdọ iyalọja Alade naa, kaakiri la ti maa n ṣedanilẹkọọ fun wọn, ṣugbọn a tun fẹẹ maa ṣe si i, bijọba ba le ro wa lagabra, paapaa taa ba le maa kaakiri gbogbo ọja, ka le ro awọn obinrin wa lagbara. Imọran mi fawọn araalu Imọran mi fawọn araalu ni pe ka ma kan maa jẹ ounjẹ lasan, ka ṣe eyi to maa ṣe ara loore, ka jẹ ounjẹ to le tọju ara wa, to le tun ara ṣe, iwọntunwọnsi ni nnkan to yẹ ka maa jẹ, paapaa iyọ. Baa ba fẹẹ ṣe ẹfọ, ka ma sọ ọ di pẹtẹpẹtẹ, ka ma si jẹ ẹfọ kan, ka poo pọ, ka ma ṣe pupọ, ka ṣe e niwọnba, ka mu ẹran maalu kuro ninu ohun taa n jẹ, taa ba ti pe ogoji ọdun, ka maa jẹ ounjẹ ileeṣẹ wa ni GloHannah, gbogbo nnkan taa nilo lagọ ara wa lo wa nibẹ.


Imọran mi fawọn araalu Imọran mi fawọn araalu ni pe ka ma kan maa jẹ ounjẹ lasan, ka ṣe eyi to maa ṣe ara loore, ka jẹ ounjẹ to le tọju ara wa, to le tun ara ṣe, iwọntunwọnsi ni nnkan to yẹ ka maa jẹ, paapaa iyọ. Baa ba fẹẹ ṣe ẹfọ, ka ma sọ ọ di pẹtẹpẹtẹ, ka ma si jẹ ẹfọ kan, ka poo pọ, ka ma ṣe pupọ, ka ṣe e niwọnba, ka mu ẹran maalu kuro ninu ohun taa n jẹ, taa ba ti pe ogoji ọdun, ka maa jẹ ounjẹ ileeṣẹ wa ni GloHannah, gbogbo nnkan taa nilo lagọ ara wa lo wa nibẹ.


Airiṣẹ awọn ọdọ lo fa rogbodiyan – Ọpẹloyẹru

Akintunde Bashir, Ibadan Ọrọ awọn ọlọpaa SARS ilẹ wa, paapaa nilẹ Yoruba kii ṣe oju lasan baa ba ni ka wo o loootọ, ọpọ ẹsun ni awọn araalu ti fi kan wọn, paapaa lori ifiyajẹni lọna aitọ. Ohun ti Alaaja Alimọtu Ṣadia Ọpẹloyẹru ba akọroyin wa sọ laipẹ yii niyẹn. Alaaja Ọpẹloyẹru Ọla-Inukan sọ pupọ lọrọ, wọn ni afi ki a bẹ awọn olori wa lati pese iṣẹ fun awọn ọdọ wa, ọpọ airiṣẹṣẹ awọn ọdọ ti wọn kawe ati awọn ti wọn kọṣẹ ni wọn ko ri nnkan ṣe niluu. Obinrin naa ni ọwọ to ba dilẹ ni eṣu n ya lo, eyi lo mu ki Alaaja Ọlaanukan be ijọba lati mojuto eto aabo to ti dojuru, ipani nipakupa ati ifiyajẹni awọn ọdọ, wọn ni eyi lo fa laasigbo ENDSARS lati ọwọ awọn ọdọ, nitori wọn ti sun kan ogiri. Nigba ti Ọpẹloyẹru n tẹ siwaju lori ohun tijọba le ṣe ati ọna ti rogbodiyan yii yoo fi di ohun igbagbe, wọn nijọba ni lati mojuto gbogbo nnkan to gbe owo lori paapaa fun awọn to n ta ohun tẹnu n jẹ, paapaa; ata, epo, ati bẹẹ bẹẹ lọ. Gbajumọ oniṣowo naa ni gbogbo nnkan ti gbowo lori nilopo mẹta, bẹẹ bi ounjẹ ba ti kuro ninu iṣẹ, iṣẹ buṣe niyẹn.


Obinrin naa ni ọwọ to ba dilẹ ni eṣu n ya lo, eyi lo mu ki Alaaja Ọlaanukan be ijọba lati mojuto eto aabo to ti dojuru, ipani nipakupa ati ifiyajẹni awọn ọdọ, wọn ni eyi lo fa laasigbo ENDSARS lati ọwọ awọn ọdọ, nitori wọn ti sun kan ogiri. Nigba ti Ọpẹloyẹru n tẹ siwaju lori ohun tijọba le ṣe ati ọna ti rogbodiyan yii yoo fi di ohun igbagbe, wọn nijọba ni lati mojuto gbogbo nnkan to gbe owo lori paapaa fun awọn to n ta ohun tẹnu n jẹ, paapaa; ata, epo, ati bẹẹ bẹẹ lọ. Gbajumọ oniṣowo naa ni gbogbo nnkan ti gbowo lori nilopo mẹta, bẹẹ bi ounjẹ ba ti kuro ninu iṣẹ, iṣẹ buṣe niyẹn. Gẹgẹ bi ọmọ bibi Ibadan to fi Ṣaṣa l’Akowọnjọ niluu Eko ṣebujoko, wọn ni ifẹ tawọn ni siluu ibadan lo jẹ ki awọn gba lati di iya ẹgbẹ Ibadan Pillars Forum, wọn si lo anfaani naa lati ki gbogbo ọmọ Ibadan ni ilu Eko ati kaakiri pe ki wọn ma gbagbe ile; ajo ko le da bii ile o. Aarẹ Iyalaje ilẹ Mẹiran yii tun lo anfaani naa lati ki Olubadan tilẹ Ibadan; Ọba Saliu Akanmu Adetunji Aje Ogungunnisọ I ati gomina ipinlẹ Ọyọ; Onimọ-Ero Ṣeyi Makinde fun iṣẹ takun takun ti wọn n ṣe l’Ọyọọ.


Gẹgẹ bi ọmọ bibi Ibadan to fi Ṣaṣa l’Akowọnjọ niluu Eko ṣebujoko, wọn ni ifẹ tawọn ni siluu ibadan lo jẹ ki awọn gba lati di iya ẹgbẹ Ibadan Pillars Forum, wọn si lo anfaani naa lati ki gbogbo ọmọ Ibadan ni ilu Eko ati kaakiri pe ki wọn ma gbagbe ile; ajo ko le da bii ile o. Aarẹ Iyalaje ilẹ Mẹiran yii tun lo anfaani naa lati ki Olubadan tilẹ Ibadan; Ọba Saliu Akanmu Adetunji Aje Ogungunnisọ I ati gomina ipinlẹ Ọyọ; Onimọ-Ero Ṣeyi Makinde fun iṣẹ takun takun ti wọn n ṣe l’Ọyọọ.


MC Oluọmọ ni, ko sẹni to le jami lẹyin Tinubu laelae

Nojeem Ege Alaga ẹgbẹ awọn onimọto nipinlẹ Eko, iyẹn ẹgbẹ ti wọn n pe ni NURTW, Alaaji Musiliu Akinsanya tọpọ awọn alatilẹyin rẹ n pe ni MC Oluọmọ ti sọ pe ko baba nla ẹni to le ja oun lẹyin Aṣiwaju ilu Eko, iyẹn Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu. Akinsanya yii sọrọ yii lori ẹrọ ayelujara lọsẹ to kọja, ibẹ lọmọkunrin ọhun ti sọ pe aja ki jamọ lẹyin ẹkun, ko sẹni to le ja oun lẹyin Bọla Tinubu. Ọsẹ to kọja yii ni ọkan ninu awọn agba oloṣelu ẹgbẹ PDP nilẹ Yoruba, to tun jẹ ọmọ Eko, Oloye Bọde George pepade oniroyin, nibi ipade oniroyin naa lo ti sọ awọn ohun to le mu ki alaafia pada siluu Eko. Lara nnkan ti Bọde George sọ ni pe ki wọn yọ MC Oluọmọ nipa alaga ẹgbẹ NURTW, nitori Tinubu lo fi sibẹ. Awọn ololufẹẹ MC sọ pe ọrọ ti Musiliu sọ fihan pe o n da Bọde George lohun ọrọ to sọ fawọn oniroyin ni, ṣugbọn alaga awọn onimọto naa ko sọ pato ẹni to n ba wi. Awuyewuye to n lọ nigbooro ni pe Aṣiwaju Tinubu mọ bi MC Oluọmọ ṣe di alaga ẹgbẹ awọn onimọto, ati pe o pẹlu idi ti MC naa fi n ya fanda kiri igboro pe oun ni baba nigbẹjọ.


Lara nnkan ti Bọde George sọ ni pe ki wọn yọ MC Oluọmọ nipa alaga ẹgbẹ NURTW, nitori Tinubu lo fi sibẹ. Awọn ololufẹẹ MC sọ pe ọrọ ti Musiliu sọ fihan pe o n da Bọde George lohun ọrọ to sọ fawọn oniroyin ni, ṣugbọn alaga awọn onimọto naa ko sọ pato ẹni to n ba wi. Awuyewuye to n lọ nigbooro ni pe Aṣiwaju Tinubu mọ bi MC Oluọmọ ṣe di alaga ẹgbẹ awọn onimọto, ati pe o pẹlu idi ti MC naa fi n ya fanda kiri igboro pe oun ni baba nigbẹjọ. Eyi lo mu ki ọmọkunrin naa kọ ọ sori ẹrọ ayelujara rẹ pe oun ko ṣetan lati kuro lẹyin Bọla Tinubu, bẹẹ ni ko si baba nla ẹnikẹni to le ja oun lẹyin baba naa.


Eyi lo mu ki ọmọkunrin naa kọ ọ sori ẹrọ ayelujara rẹ pe oun ko ṣetan lati kuro lẹyin Bọla Tinubu, bẹẹ ni ko si baba nla ẹnikẹni to le ja oun lẹyin baba naa.


Ibo Aarẹ Amẹrika: Nitori Trump, awọn ọmọ Naijiria bẹrẹ adura ataawẹ

Ojuoluwakotimi Olusina Loooto inu ose yii gan an ni idibo naa maa waye, o ti fee le lose kan ti won ti bere si i dibo, eto idibo tiwon yato si tiwa ni Naijiria nibi, idi si ni pe won po gan an, won po ju wa lo nibi. Awon to mo Amerika daadaa maa so fun yin pe ilu to tobi gan an ni. Odun merin merin bii tiwa lawon Amerika maa n loo dibo fun Aare won, kii se awon meji nikan lo n dupo naa, sugbon Donald Trump ati Joe Biden, tegbe Repblican and Democratic mejeeji yi ni won n koju ara won. Odun to n bo ni won si maa sebura fun eni to ba wole ibo naa. Ojo kerin, osu kokanla leto idibo won maa waye, iyen ni pe inu ose yii gan an ni, sugbon won ti koko dibo lawon ibi kan, yoo si fee to ojo meji si meta ki esi ibo naa too jade fun gbogbo awon omo ile Amerika. Sugbon iroyin to n te Asejere lowo bayii ni pe Aare Donald Trump lo si n gbegba oroke lowo, won ni okunrin omo egbe Republic naa lo si n lewaju, bo tie je pe opo awon eeyan dudu ko feran re.


Odun to n bo ni won si maa sebura fun eni to ba wole ibo naa. Ojo kerin, osu kokanla leto idibo won maa waye, iyen ni pe inu ose yii gan an ni, sugbon won ti koko dibo lawon ibi kan, yoo si fee to ojo meji si meta ki esi ibo naa too jade fun gbogbo awon omo ile Amerika. Sugbon iroyin to n te Asejere lowo bayii ni pe Aare Donald Trump lo si n gbegba oroke lowo, won ni okunrin omo egbe Republic naa lo si n lewaju, bo tie je pe opo awon eeyan dudu ko feran re. Ohun to mu kawon omo Naijiria kaakirio agbaye, paapaa awon to wa lohun un atawon ti won fee lo sibe n gbadura gidigidi pe ki okunrin Trump ma wole ibo naa rara. Kii se asiri pe Trump ko feran awon eeyan dudu, bo tie je pe awon alatileyin re, atawon osise re n so pe aheso lasan ni, ati pe awon eeyan dudu wa ninu ijoba re, sugbon awon igbese kan ti Aare Trump gbe to tako ati tete gba fisa fun awon omo Naijiria ati bo se gbegi dina bi awon omo ile wa se le tete wo Amerika lo n bi awon omo ile wa ninu. Ko seni tee maa bi ninu won ti ko ni i so fun yin pe awon ko fe ki Trump wole rara, won ni o te awon lorun ki Joe Biden to je omo egbe Democratic wole, nitori awon eeyan to wa leyin re, awon bii Hillary Clinton ati Aare ana Barak Obama.


Ohun to mu kawon omo Naijiria kaakirio agbaye, paapaa awon to wa lohun un atawon ti won fee lo sibe n gbadura gidigidi pe ki okunrin Trump ma wole ibo naa rara. Kii se asiri pe Trump ko feran awon eeyan dudu, bo tie je pe awon alatileyin re, atawon osise re n so pe aheso lasan ni, ati pe awon eeyan dudu wa ninu ijoba re, sugbon awon igbese kan ti Aare Trump gbe to tako ati tete gba fisa fun awon omo Naijiria ati bo se gbegi dina bi awon omo ile wa se le tete wo Amerika lo n bi awon omo ile wa ninu. Ko seni tee maa bi ninu won ti ko ni i so fun yin pe awon ko fe ki Trump wole rara, won ni o te awon lorun ki Joe Biden to je omo egbe Democratic wole, nitori awon eeyan to wa leyin re, awon bii Hillary Clinton ati Aare ana Barak Obama. Sugbon bi nnkan se n lo yii, o daju pe Biden lo wole ibo naa, bo tie je pe ose yii naa ni gbogbo esi maa jade. Loro kan sa, awon omo Naijiria ti wole adura lo, paapaa awon ti Trump ti gbegi dina ati gba fisa won.


Sugbon bi nnkan se n lo yii, o daju pe Biden lo wole ibo naa, bo tie je pe ose yii naa ni gbogbo esi maa jade. Loro kan sa, awon omo Naijiria ti wole adura lo, paapaa awon ti Trump ti gbegi dina ati gba fisa won.


Toyin Afọlabi, Iyalaje Jẹnẹra dupẹ lọwọ Sanwo-Olu nitori ọja tijọba ṣi patapata

Tobi Adeyemo Alaaja Baliqis Toyin Afolabi, Iyalaje Jenera ipinle Eko ti dupe lowo Gomina Babajide Sanwo-Olu fun ti oja ti ijoba re silekun re fawon onisowo ati awon araalu lati maa ba oro aje ati kara-kata lo. Ose to koja yii ni gomina pase pe ki awon oni kara kata bere ise won ni pereu, ko ma si pe ojo kan lawon to n ta ohun tenu n je maa sise yato si awon to n ta ohun tenu ko je, gomina nigba to n tenu komisanna to n sakoso oro awon ijoba ibile, Dokita Wale Ahmed, soro, so pe; ki gbogbo oja ko bere ise ni kikun. Lati igba ti arun Korona ti suyo ninu osu keta odun yii lawon eeyan ko ti lanfaani ati sise oro aje, paapaa awon to n ta ohun tenu ko je, kiki awon to n ta ohun tenu n je nikan ni won gba laaye atisilekun oja. Sugbon nigba ti arun naa lo sile die, gomina fun awon oloja lanafaani ati maa sise ojo kan, sinmi ojo kan, bee ni won ko tun lanfaani ati maa lo opo akoko lenu oja won, koda opo won ko lo ju wakati meta lo lenu owo won. Eyi si se opo akoba fun kara-kata won. Sugbon ni bayii, ijoba ti ni ki won maa ba ise won lo, ki eto oro aje ba a le tubo gberu si i ni ipinle Eko, paapaa pelu rogbodiyan to sese sele to se akoba fun oro aje awon kan, awon nnkan ti gomina ro papo ree to fi ni ki won silekun won.


Sugbon nigba ti arun naa lo sile die, gomina fun awon oloja lanafaani ati maa sise ojo kan, sinmi ojo kan, bee ni won ko tun lanfaani ati maa lo opo akoko lenu oja won, koda opo won ko lo ju wakati meta lo lenu owo won. Eyi si se opo akoba fun kara-kata won. Sugbon ni bayii, ijoba ti ni ki won maa ba ise won lo, ki eto oro aje ba a le tubo gberu si i ni ipinle Eko, paapaa pelu rogbodiyan to sese sele to se akoba fun oro aje awon kan, awon nnkan ti gomina ro papo ree to fi ni ki won silekun won. Eyi lo mu ki iyalaje jenera ilu Eko wa dupe lowo gomina fun ero rere naa, o ni ohun to dara ni, o si ye keeyan dupe lowo ijoba re fun igbese naa. “Gbogbo wa la mo pe oro aje ko se daadaa lasiko yii, bee la tun ti n lo sopin odun, nitori naa lohun ti gomina se dara pupo, a gbodo dupe lowo won, awa oloja naa si gbodo fi emi imoore yii han nipa titele awon ofin ati alakale arun Korona ti won ni ka


Eyi lo mu ki iyalaje jenera ilu Eko wa dupe lowo gomina fun ero rere naa, o ni ohun to dara ni, o si ye keeyan dupe lowo ijoba re fun igbese naa. “Gbogbo wa la mo pe oro aje ko se daadaa lasiko yii, bee la tun ti n lo sopin odun, nitori naa lohun ti gomina se dara pupo, a gbodo dupe lowo won, awa oloja naa si gbodo fi emi imoore yii han nipa titele awon ofin ati alakale arun Korona ti won ni ka


Lara aṣiri mi niyawo t’Ọlọrun fi kẹ mi, ṣe lo duro ti mi gbagbaagba

*Idi ti mo fi gbe awo orin tuntun jade Ọkan ninu awọn gbajumọ agba oṣere ilẹ wa ni Admiral Dele Abiọdun, tawọn eeyan mọ si Adawa Super lẹnu iṣẹ wọn. Laipẹ yii ni wọn n gbaradi lati gbe awo orin tuntun kan ti wọn pe ni God’s Grace jade, ṣugbọn ṣaaju ikojade orin tuntun yii ni wọn ba awọn olootu iwe iroyin ilẹ wa sọrọ. Ikọ Aṣejere naa wa nibi ipade apero naa to waye nileetura White House to wa ni Toyin n’Ikeja, l’Ekoo. Nibẹ ni wọn ti sọrọ nipa igbesi aye wọn, ipenija ti wọn ni lẹnu ọjọ mẹta yii, ibi ti iṣẹ orin juju de lonii, ati idi ti wọn ṣe fẹẹ kuro l’Ekoo. Diẹ lara ohun ti wọn ba OJUOLUWAKOTIMI OLUṢINA sọ ree. Aṣejere: Ki lẹ le sọ nipa ibi ti gbogbo nnkan de duro lonii, paapaa nipa Admiral Dele Abiọdun, tawọn eeyan mọ si Adawa Super?


Nibẹ ni wọn ti sọrọ nipa igbesi aye wọn, ipenija ti wọn ni lẹnu ọjọ mẹta yii, ibi ti iṣẹ orin juju de lonii, ati idi ti wọn ṣe fẹẹ kuro l’Ekoo. Diẹ lara ohun ti wọn ba OJUOLUWAKOTIMI OLUṢINA sọ ree. Aṣejere: Ki lẹ le sọ nipa ibi ti gbogbo nnkan de duro lonii, paapaa nipa Admiral Dele Abiọdun, tawọn eeyan mọ si Adawa Super? Dele Abiọdun: Ko si nnkan to yatọ, gbogbo igba ni mo maa n ri ara mi bii Dele Abiọdun, nọmba lọjọ ori, ṣugbọn ko si nnkan ti ko le ṣẹlẹ, mo gba pe mo ti n dagba. Aṣejere: Ki lawọn nnkan to ti yatọ nipa Dele Abiọdun, baa ba ni ka wo ogun ọdun sẹyin, si asiko yii? Dele Abiọdun: Nigba ti mo pe aadọta ọdun, mo ri i pe nnkan ko ri bakan naa mọ, paapaa nipa ajọṣepọ mi pẹlu awọn eeyan ati iwuwasi, mo ṣaa gba pe mo n gbiyanju temi lati ṣe ohun ti mo le ṣe.


Dele Abiọdun: Ko si nnkan to yatọ, gbogbo igba ni mo maa n ri ara mi bii Dele Abiọdun, nọmba lọjọ ori, ṣugbọn ko si nnkan ti ko le ṣẹlẹ, mo gba pe mo ti n dagba. Aṣejere: Ki lawọn nnkan to ti yatọ nipa Dele Abiọdun, baa ba ni ka wo ogun ọdun sẹyin, si asiko yii? Dele Abiọdun: Nigba ti mo pe aadọta ọdun, mo ri i pe nnkan ko ri bakan naa mọ, paapaa nipa ajọṣepọ mi pẹlu awọn eeyan ati iwuwasi, mo ṣaa gba pe mo n gbiyanju temi lati ṣe ohun ti mo le ṣe. Aṣejere: Ki lawọn iwa ti ẹ n wu nigba yẹn, ti ẹ o wu mọ? Dele Abiọdun: Ko si nnkan to yatọ nipa mi lati ọjọ kinni, mi o si yipada Aṣejere: Nipa obinrin, ati ọti nkọ? Dele Abiọdun: Ọti kii ṣe ẹṣẹ, mo maa n mu u diẹdiẹ, mi o fi ba ara mi jẹ, ko ju bẹẹ lọ, ṣugbọn mi o mu u bii ti tẹlẹ mọ.


Aṣejere: Ki lawọn iwa ti ẹ n wu nigba yẹn, ti ẹ o wu mọ? Dele Abiọdun: Ko si nnkan to yatọ nipa mi lati ọjọ kinni, mi o si yipada Aṣejere: Nipa obinrin, ati ọti nkọ? Dele Abiọdun: Ọti kii ṣe ẹṣẹ, mo maa n mu u diẹdiẹ, mi o fi ba ara mi jẹ, ko ju bẹẹ lọ, ṣugbọn mi o mu u bii ti tẹlẹ mọ. Aṣejere: Ki lawọn nnkan ti ẹ ṣe sẹyin, to jẹ pe tẹẹ ba wo o, ẹ o ni fẹẹ ṣe iru ẹ mọ bayii? Dele Abiọdun: Gẹgẹ bi olorin, mo lo igba temi o, ni tootọ nigba ti mo wa lọmọde, yoyo lawn eeyan mọ mi si, ṣugbọn mo ti n dagba, mo si ti ri i pe mo gbọdọ din in ku, iyẹn ko tunmọ si pe mo ti di ọdẹ o, mo gba ara mi gbọ lati ṣe nnkan yatọ. Aṣejere: Lasiko tiyin, orin Juju wa loke, … Dele Abiọdun: Orin juju ko lafiwe o, ko si nnkan taa le fi we, o maa n ṣan ni, bi awọn orin mi in ba tun wa, iyẹn naa daa, oju ọrun tẹyẹ fo ni, ṣugbọn a o le sọ pe juju ti n lọ silẹ.


Aṣejere: Ki lawọn nnkan ti ẹ ṣe sẹyin, to jẹ pe tẹẹ ba wo o, ẹ o ni fẹẹ ṣe iru ẹ mọ bayii? Dele Abiọdun: Gẹgẹ bi olorin, mo lo igba temi o, ni tootọ nigba ti mo wa lọmọde, yoyo lawn eeyan mọ mi si, ṣugbọn mo ti n dagba, mo si ti ri i pe mo gbọdọ din in ku, iyẹn ko tunmọ si pe mo ti di ọdẹ o, mo gba ara mi gbọ lati ṣe nnkan yatọ. Aṣejere: Lasiko tiyin, orin Juju wa loke, … Dele Abiọdun: Orin juju ko lafiwe o, ko si nnkan taa le fi we, o maa n ṣan ni, bi awọn orin mi in ba tun wa, iyẹn naa daa, oju ọrun tẹyẹ fo ni, ṣugbọn a o le sọ pe juju ti n lọ silẹ. Aṣejere: Ohun taa n sọ ni pe orin juju lakooko tiyin lawọn eeyan n du lati gbọ, lati pe sagbo ere… Dele Abiọdun: Bi ko ba jẹ akọkọ, awọn baba wa, Ebenezer Obey ati Sunny Ade yoo ti kogba wọle, bi ko ba ri bẹẹ, wọn a ti lọ. Aṣejere: Ẹ jẹ ka sọrọ nipa mọlẹbi yin, njẹ wọn n sọwọpọ pẹlu yin? Dele Abiọdun: Ẹbi mi lo dara ju lagbaaye yii, ẹ jẹ ki n ma parọ fun yin, awọn mọlẹbi mi sowọpọ pẹlu mi, bi ko ba ri bẹẹ, a o ni si nibi yii.


Aṣejere: Ohun taa n sọ ni pe orin juju lakooko tiyin lawọn eeyan n du lati gbọ, lati pe sagbo ere… Dele Abiọdun: Bi ko ba jẹ akọkọ, awọn baba wa, Ebenezer Obey ati Sunny Ade yoo ti kogba wọle, bi ko ba ri bẹẹ, wọn a ti lọ. Aṣejere: Ẹ jẹ ka sọrọ nipa mọlẹbi yin, njẹ wọn n sọwọpọ pẹlu yin? Dele Abiọdun: Ẹbi mi lo dara ju lagbaaye yii, ẹ jẹ ki n ma parọ fun yin, awọn mọlẹbi mi sowọpọ pẹlu mi, bi ko ba ri bẹẹ, a o ni si nibi yii. Wọn si n ran mi lọwọ, wọn duro ti mi, emi naa duro tiwọn. Aṣejere: Lori ọrọ orin juju, taa ba n sọrọ orin nilẹ Yoruba, awọn bii Wasiu Ayinde ati awọn onifuji ati takaasufẹ, taa mọ si Hip Hop, ti gbajọba, ṣugbọn ki lo de taa o ni awọn ọdọ to n ṣiṣẹ ere juju bii ti tẹlẹ, ki lo ṣẹlẹ? Dele Abiọdun: Ẹ ṣe e, ko sohun to ṣẹlẹ, ṣugbọn ọlẹ ni wọn, wọn o le ronu ni, ọlẹ ni wọn.


Wọn si n ran mi lọwọ, wọn duro ti mi, emi naa duro tiwọn. Aṣejere: Lori ọrọ orin juju, taa ba n sọrọ orin nilẹ Yoruba, awọn bii Wasiu Ayinde ati awọn onifuji ati takaasufẹ, taa mọ si Hip Hop, ti gbajọba, ṣugbọn ki lo de taa o ni awọn ọdọ to n ṣiṣẹ ere juju bii ti tẹlẹ, ki lo ṣẹlẹ? Dele Abiọdun: Ẹ ṣe e, ko sohun to ṣẹlẹ, ṣugbọn ọlẹ ni wọn, wọn o le ronu ni, ọlẹ ni wọn. Bi bẹẹ kọ, awọn naa a le koju ipenija yẹn, won o mọ ibi ti wọn le gba. Nnkan tawa n ṣe lasiko tiwa, ati bi a ṣe n ṣe e, ohun ti a n fi agbara ati ẹmi wa ṣe lasiko tiwa niyẹn, ṣugbọn ko ri bẹẹ mọ. Ọpọ wọn fẹran ati maa ṣe afarawe, wọn o fẹẹ ronu, wọn o fẹẹ ṣe nnkan tuntun, ohun to faa ti wọn o fi le rọwọ mu niyẹn.


Bi bẹẹ kọ, awọn naa a le koju ipenija yẹn, won o mọ ibi ti wọn le gba. Nnkan tawa n ṣe lasiko tiwa, ati bi a ṣe n ṣe e, ohun ti a n fi agbara ati ẹmi wa ṣe lasiko tiwa niyẹn, ṣugbọn ko ri bẹẹ mọ. Ọpọ wọn fẹran ati maa ṣe afarawe, wọn o fẹẹ ronu, wọn o fẹẹ ṣe nnkan tuntun, ohun to faa ti wọn o fi le rọwọ mu niyẹn. Bi awọn ọdọ ko ba si dagba, awọn agba ibẹ ko le e kuro nibẹ, wọn o le kogba wọle. Aṣejere: Ki lọna abayọ, tori fuji ti bori orin juju mọlẹ bayii? Dele Abiọdun: Gbangba la wa yii, bi wọn o ba le ronu, ko si nnkan taa le ṣe si i, mo fi awọn kan ninu wọn sileewe, tori bi wọn ko ba kẹkọọ, ko si bi wọn ṣe le dagba ninu orin juju, ko si nnkan ti a le ṣe bi wọn o ba ṣetan ati kẹkọọ.


Bi awọn ọdọ ko ba si dagba, awọn agba ibẹ ko le e kuro nibẹ, wọn o le kogba wọle. Aṣejere: Ki lọna abayọ, tori fuji ti bori orin juju mọlẹ bayii? Dele Abiọdun: Gbangba la wa yii, bi wọn o ba le ronu, ko si nnkan taa le ṣe si i, mo fi awọn kan ninu wọn sileewe, tori bi wọn ko ba kẹkọọ, ko si bi wọn ṣe le dagba ninu orin juju, ko si nnkan ti a le ṣe bi wọn o ba ṣetan ati kẹkọọ. Aṣejere: Olorin kan sọ fun mi laipẹ yii pe ẹyin agba olorin ko ran wọn lọwọ rara, ati pe awọn kan to tiẹ fẹẹ dide ninu awọn, ṣe lẹ tun tẹ wọn mọlẹ, pe ki wọn ma dide? Dele Abiọdun: Ko ri bẹẹ, bi wọn ba fẹ ohunkohun, ki wọn sunmọ wa, ki wọn waa beere ọrọ lọwọ wa, ẹni ti ko ba n beere ko le mọ, ko le ju ẹnikẹni lọ. Igba ti wọn ba sunmọ wa ni wọn le dide, wọn a le ni imọ kun imọ, wọn a le ni ọgbọn kun ọgbọn.


Aṣejere: Olorin kan sọ fun mi laipẹ yii pe ẹyin agba olorin ko ran wọn lọwọ rara, ati pe awọn kan to tiẹ fẹẹ dide ninu awọn, ṣe lẹ tun tẹ wọn mọlẹ, pe ki wọn ma dide? Dele Abiọdun: Ko ri bẹẹ, bi wọn ba fẹ ohunkohun, ki wọn sunmọ wa, ki wọn waa beere ọrọ lọwọ wa, ẹni ti ko ba n beere ko le mọ, ko le ju ẹnikẹni lọ. Igba ti wọn ba sunmọ wa ni wọn le dide, wọn a le ni imọ kun imọ, wọn a le ni ọgbọn kun ọgbọn. Nitori naa ko ri bẹẹ rara. Ara iwa ọlẹ taa n sọ naa niyẹn, ko sẹni to kọ emi lorin juju, ohun ti mọ gbọnju ba ni, mo mọ le e lori ni. Aṣejere: Ta lo kọ yin niṣẹ?