Ṣe ọrọ mi ye yin bẹẹ yẹn.” Nitori ija to ti wa nilẹ tẹlẹ, Muritala ko kọju si Akindele, bẹẹ ni ko tilẹ ṣe bii ẹni to ri awọn to ku, Williams ti i ṣe akọwe agba lo kọju si, to n ro gbogbo ẹjọ to wa lọkan rẹ fun un. Ṣugbọn akọwe agba yii ko ni esi ti yoo fun Muritala, nitori bẹẹ, esi to le fun un naa ni pe, ‘Oludari agba ileeṣẹ ibanisọrọ lo maa mọ gbogbo ohun ti ẹ n beere yii, oun lo le sọ bi yoo ti ri, ati bi yoo ṣee ṣe tabi ko ni i ṣee ṣe!” Ni Akindele ba sọrọ, bo si tilẹ jẹ pe ibinu ẹ ti ga soke bayii, oun saa ṣe suuru debi to le ṣe e de, o fi ohun tutu diẹ sọrọ, bo tilẹ jẹ inira lo jẹ fun un. O kọju si Muritala, o si sọ fun un pe: “Birigedia, idi ipade ti a waa ṣe yii ni lati mọ ọna to dara ju lọ ti a fi le ṣe irimọlẹ awọn irinṣẹ ti a fẹẹ lo fun iṣẹ yii, n ko si lero pe o wa ni aaye kankan lati le paṣẹ lori bi iṣẹ naa yoo ti ṣe lọ si. Emi ni mo le fun ọ nimọran lori ohun ti ẹ fẹẹ ṣe yii, ati ọna ti kinni naa yoo fi daa. Mo ti wo gbogbo agbekalẹ eto naa ati bi irinṣẹ naa ti ri, ẹ ko le ri i mọlẹ ni apa ibi yii, afi ki ẹ wa ibi ti ero ko pọ si, ibi yii ki i ṣe ibi ti o ba iru iṣẹ bẹẹ mu.” Muritala ko jẹ ki Akindele pari ọrọ rẹ nigba to fa ibinu yọ, o sọ pe, “Ọgẹni Darekitọ, ohun to gbe mi wa sibi yii ni lati paṣẹ ohun ti mo fẹ ko o ṣe fun ẹ, mi o wa sibi ki o waa fun mi ni idanilẹkọọ rara.” Akindele ta ku. O ni, “Emi ni mo le paṣẹ kinni yii, nitori emi ni mo ni imọ lori bo ṣe le ṣee ṣe ati ọna to dara ju lọ lati gba ṣe e!


Nigba t’Abiọla atawọn eeyan rẹ kọju ija si Awolọwọ ni 1979 (Apa Kẹfa)

Emi ni mo le fun ọ nimọran lori ohun ti ẹ fẹẹ ṣe yii, ati ọna ti kinni naa yoo fi daa. Mo ti wo gbogbo agbekalẹ eto naa ati bi irinṣẹ naa ti ri, ẹ ko le ri i mọlẹ ni apa ibi yii, afi ki ẹ wa ibi ti ero ko pọ si, ibi yii ki i ṣe ibi ti o ba iru iṣẹ bẹẹ mu.” Muritala ko jẹ ki Akindele pari ọrọ rẹ nigba to fa ibinu yọ, o sọ pe, “Ọgẹni Darekitọ, ohun to gbe mi wa sibi yii ni lati paṣẹ ohun ti mo fẹ ko o ṣe fun ẹ, mi o wa sibi ki o waa fun mi ni idanilẹkọọ rara.” Akindele ta ku. O ni, “Emi ni mo le paṣẹ kinni yii, nitori emi ni mo ni imọ lori bo ṣe le ṣee ṣe ati ọna to dara ju lọ lati gba ṣe e! Mo wa sibi lati gba ọ nimọran lori iṣẹ naa ni, nitori iṣẹ tẹ ẹ fẹẹ ṣe yii ki i ṣe iṣẹ ti awọn eeyan n ri ni gbangba, iṣẹ to gbọdọ wa ni kọrọ patapata ni.” Eleyii tun bi Muritala ninu. O ni, “Bawo ni iwọ sifilian lasanlasan ṣe mọ iru iṣẹ ti awa ologun fẹẹ ṣe! Abi iru palapala wo tiẹ leleyii” Akindele naa tun dahun, “Mi o le ṣe ki n ma mọ ọn, nitori emi ni mo ṣe agbakalẹ ẹ, emi ni mo pilaani gbogbo ohun ti ẹ fẹẹ ṣe yii.


Mo wa sibi lati gba ọ nimọran lori iṣẹ naa ni, nitori iṣẹ tẹ ẹ fẹẹ ṣe yii ki i ṣe iṣẹ ti awọn eeyan n ri ni gbangba, iṣẹ to gbọdọ wa ni kọrọ patapata ni.” Eleyii tun bi Muritala ninu. O ni, “Bawo ni iwọ sifilian lasanlasan ṣe mọ iru iṣẹ ti awa ologun fẹẹ ṣe! Abi iru palapala wo tiẹ leleyii” Akindele naa tun dahun, “Mi o le ṣe ki n ma mọ ọn, nitori emi ni mo ṣe agbakalẹ ẹ, emi ni mo pilaani gbogbo ohun ti ẹ fẹẹ ṣe yii. Mi o ni i sọ ju bẹẹ lọ!” Pẹlu oju pipọn ati ibinu gidi, Muritala kọju si alakooso eto ibanisọrọ fun gbogbo agbegbe Eko to wa nibẹ, Ọgbẹni Uzoigwe, o ni ṣe gbogbo ohun ti oun wi yẹn yoo ṣee ṣe laarin ọsẹ kan pere. Niyẹn ba fi ọgbọn da a lohun pe ọga oun agba, iyẹn Akindele, nikan lo le mọ bi yoo ṣee ṣe tabi ko ni i ṣee ṣe. Nigba ti iyẹn tun sọ bayii, ibinu Muritala ko ṣee pa mọra mọ, o binu, lo n da ilẹ laamu, lo n fara ya rẹkẹrẹkẹ.


Mi o ni i sọ ju bẹẹ lọ!” Pẹlu oju pipọn ati ibinu gidi, Muritala kọju si alakooso eto ibanisọrọ fun gbogbo agbegbe Eko to wa nibẹ, Ọgbẹni Uzoigwe, o ni ṣe gbogbo ohun ti oun wi yẹn yoo ṣee ṣe laarin ọsẹ kan pere. Niyẹn ba fi ọgbọn da a lohun pe ọga oun agba, iyẹn Akindele, nikan lo le mọ bi yoo ṣee ṣe tabi ko ni i ṣee ṣe. Nigba ti iyẹn tun sọ bayii, ibinu Muritala ko ṣee pa mọra mọ, o binu, lo n da ilẹ laamu, lo n fara ya rẹkẹrẹkẹ. Nigba ti Akindele naa si ri i pe ibinu toun naa ti fẹẹ doju gẹngẹto, o yaa ko faili rẹ mọlẹ, n lo ba fi Muritala ati awọn akọwe ijọba to ku silẹ nibẹ, o jade lọ! Nigba ti Akindele de ọọfiisi rẹ, o pe akọwe ijọba apapọ, o si ṣalaye ohun to ṣelẹ fun un pe Muritala ko jẹ ki awọn jọ jokoo ronu o, kaka bẹẹ, niṣe lo n bu oun atawọn oṣiṣẹ oun, to si n sọrọ alufanṣa oriṣiiriṣii sawọn. Akọwe ijọba apapọ gbe ọrọ naa paa, o di ọdọ Gowon, ọrọ yii si ka olori ijọba ologun ana lara gan-an.


Nigba ti Akindele naa si ri i pe ibinu toun naa ti fẹẹ doju gẹngẹto, o yaa ko faili rẹ mọlẹ, n lo ba fi Muritala ati awọn akọwe ijọba to ku silẹ nibẹ, o jade lọ! Nigba ti Akindele de ọọfiisi rẹ, o pe akọwe ijọba apapọ, o si ṣalaye ohun to ṣelẹ fun un pe Muritala ko jẹ ki awọn jọ jokoo ronu o, kaka bẹẹ, niṣe lo n bu oun atawọn oṣiṣẹ oun, to si n sọrọ alufanṣa oriṣiiriṣii sawọn. Akọwe ijọba apapọ gbe ọrọ naa paa, o di ọdọ Gowon, ọrọ yii si ka olori ijọba ologun ana lara gan-an. Nigbẹyin, lẹyin ti wọn ti gbe ọrọ naa wo sọtun-un sosi, ohun ti Akindele sọ naa ni wọn pada waa tẹle, nitori gbogbo ọrọ to sọ pata lori iṣẹ naa lo ye awọn ọmọ igbimọ apaṣẹ ologun to ku, ti wọn si ni bo ṣe yẹ ko jẹ gan-an niyẹn. Nitori rẹ, wọn fi Falọmọ ti Muritala ni oun fẹẹ lo, ti Akindele sọ pe ko daa, silẹ, wọn wa ibomi-in ti awọn Akindele yii kan naa wa fun wọn lati ri irinṣẹ naa si, o si dara bi wọn ti ṣe e. Ṣugbọn ọrọ naa ka Muritala lara de gongo, pe iru Akindele, sifilian lasan, ni yoo maa kọ aṣẹ oun olori ologun. Idi niyi to fi jẹ nigba ti MKO Abiọla pe Akindele ni aarọ kutuktu ọjọ yii pe wọn ti fi ọrẹ oun, Birigedia Muritala, ṣe kọmiṣanna (minisita) fun eto ibanisọrọ, eyi to sọ ọ di ọga Akindele pata, idi ọkunrin naa domi.


Nigbẹyin, lẹyin ti wọn ti gbe ọrọ naa wo sọtun-un sosi, ohun ti Akindele sọ naa ni wọn pada waa tẹle, nitori gbogbo ọrọ to sọ pata lori iṣẹ naa lo ye awọn ọmọ igbimọ apaṣẹ ologun to ku, ti wọn si ni bo ṣe yẹ ko jẹ gan-an niyẹn. Nitori rẹ, wọn fi Falọmọ ti Muritala ni oun fẹẹ lo, ti Akindele sọ pe ko daa, silẹ, wọn wa ibomi-in ti awọn Akindele yii kan naa wa fun wọn lati ri irinṣẹ naa si, o si dara bi wọn ti ṣe e. Ṣugbọn ọrọ naa ka Muritala lara de gongo, pe iru Akindele, sifilian lasan, ni yoo maa kọ aṣẹ oun olori ologun. Idi niyi to fi jẹ nigba ti MKO Abiọla pe Akindele ni aarọ kutuktu ọjọ yii pe wọn ti fi ọrẹ oun, Birigedia Muritala, ṣe kọmiṣanna (minisita) fun eto ibanisọrọ, eyi to sọ ọ di ọga Akindele pata, idi ọkunrin naa domi. Oun naa ranti gbogbo ohun to ti re kọja laarin awọn mejeeji, ko si si onifa ti yoo ṣẹṣẹ sọ fun un pe Muritala ko fẹran rẹ, gbogbo ohun to ti n wa lati ọjọ yii ni ọna ti yoo gba mu un. Ni bayii, ọna naa ti ṣi silẹ gbayau, Muritala ti di ọga, oun si ti di ẹni keji rẹ ti awọn yoo jọ maa rira lojoojumọ, ti awọn yoo jọ maa ṣeto ibanisọrọ bayii. Ko si ki ọrọ naa ma di ariwo ati wahala, Akindele naa si mọ pe ni bayii, bi ariwo kan ba le ṣelẹ, Muritala ni yoo jare, nitori oun ṣaa lọga oun.


Oun naa ranti gbogbo ohun to ti re kọja laarin awọn mejeeji, ko si si onifa ti yoo ṣẹṣẹ sọ fun un pe Muritala ko fẹran rẹ, gbogbo ohun to ti n wa lati ọjọ yii ni ọna ti yoo gba mu un. Ni bayii, ọna naa ti ṣi silẹ gbayau, Muritala ti di ọga, oun si ti di ẹni keji rẹ ti awọn yoo jọ maa rira lojoojumọ, ti awọn yoo jọ maa ṣeto ibanisọrọ bayii. Ko si ki ọrọ naa ma di ariwo ati wahala, Akindele naa si mọ pe ni bayii, bi ariwo kan ba le ṣelẹ, Muritala ni yoo jare, nitori oun ṣaa lọga oun. Loootọ ni Akindele ju Muritala lọ lọjọ ori, ṣugbọn ipo to wa yii ju tirẹ lọ. Ati pe nigba to ranti ohun to wa laarin oun ati Abiọla tẹlẹ, lori ọrọ ileeṣẹ ITT, o mọ pe nnkan naa ko ni i rọgbọ. Kia lo palẹ ẹru ẹ mọ niluu oyinbo to wa, ile ya!


Loootọ ni Akindele ju Muritala lọ lọjọ ori, ṣugbọn ipo to wa yii ju tirẹ lọ. Ati pe nigba to ranti ohun to wa laarin oun ati Abiọla tẹlẹ, lori ọrọ ileeṣẹ ITT, o mọ pe nnkan naa ko ni i rọgbọ. Kia lo palẹ ẹru ẹ mọ niluu oyinbo to wa, ile ya! Oun ati Muritala gbọdọ koju ara wọn! Ẹ maa ka a lọ lọsẹ to n bọ.


Oun ati Muritala gbọdọ koju ara wọn! Ẹ maa ka a lọ lọsẹ to n bọ.


Oju ole ree: Lati ipinlẹ Anambra ni Chidi ati Obinna ti wa n ja ọkada gba l’Owode Yewa

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Lẹyin ti wọn ti wa si Owode Yewa lẹẹmẹta, ti wọn si ti fi ọgbọn buruku gba ọkada lọwọ eeyan mẹta lasiko ọtọọtọ, ọwọ palaba Chidi Umeh, ẹni ogoji ọdun, ati Obinna Onyebuchi, ẹni ọdun mejidinlọgbọn, ti wọn n ti ipinlẹ Anambra, nilẹ Ibo, waa ja ọkada gba nipinlẹ Ogun ti segi. Ojọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹwaa, oṣu kẹjọ yii, ni awọn ọlọpaa teṣan Owode-Ẹgbado, gba ipe kan pe awọn ọkunrin meji kan ti fẹẹ gbe ọkada ọlọkada kan lọ laduugbo Alaanu, l’Owode-Yewa, lẹyin ti wọn ti fun ọlọkada naa ni nnkan mu, tiyẹn si ti sun kalẹ bii oku. Nigba ti DPO teṣan naa, Ọlabisi Elebute, debẹ ti wọn fọwọ ofin mu awọn ọmọ Ibo yii ni wọn sọ orukọ wọn ati ibi ti wọn ti wa. Chidi ṣalaye pe paati ọkada loun n ta ni Nnewi, lati ibẹ loun ti maa n wa si Owode Yewa lati gba ọkada ọlọkada, oun yoo si lọọ tu u ta niluu oun. Lori ọgbọn to n lo fawọn ọlọkada naa, ọkunrin yii sọ pe oun maa n ṣe bii ẹni ṣe wọn loore ni, nitori oun maa n fi nnkan mimu ti ko ni i jẹ ko rẹ wọn (Energy drink) lọ wọn, bẹẹ oun yoo ti foogun oorun sinu nnkan mimu naa, eyi to ba fi le gba a lọwọ oun ninu awọn ọlọkada naa, to si mu un, yoo sun lọ fọnfọn ni, bẹẹ loun yoo ṣe gbe ọkada rẹ lọ tefetefe, toun yoo lọọ tu u ta nipinlẹ Anambra. Koda, DSP Abimbọla Oyeyẹmi sọ pe ọlọkada ti wọn gba maṣinni rẹ ṣikẹrin ti aṣiri wọn fi tu yii ko ti i ji lasiko ti awọn mu Chidi ati Obinna, niṣe lo ṣi n sun fọnfọn lọsibitu ti wọn gbe e lọ latari nnkan mimu ti awọn ọmọ Ibo yii fun un mu.


Chidi ṣalaye pe paati ọkada loun n ta ni Nnewi, lati ibẹ loun ti maa n wa si Owode Yewa lati gba ọkada ọlọkada, oun yoo si lọọ tu u ta niluu oun. Lori ọgbọn to n lo fawọn ọlọkada naa, ọkunrin yii sọ pe oun maa n ṣe bii ẹni ṣe wọn loore ni, nitori oun maa n fi nnkan mimu ti ko ni i jẹ ko rẹ wọn (Energy drink) lọ wọn, bẹẹ oun yoo ti foogun oorun sinu nnkan mimu naa, eyi to ba fi le gba a lọwọ oun ninu awọn ọlọkada naa, to si mu un, yoo sun lọ fọnfọn ni, bẹẹ loun yoo ṣe gbe ọkada rẹ lọ tefetefe, toun yoo lọọ tu u ta nipinlẹ Anambra. Koda, DSP Abimbọla Oyeyẹmi sọ pe ọlọkada ti wọn gba maṣinni rẹ ṣikẹrin ti aṣiri wọn fi tu yii ko ti i ji lasiko ti awọn mu Chidi ati Obinna, niṣe lo ṣi n sun fọnfọn lọsibitu ti wọn gbe e lọ latari nnkan mimu ti awọn ọmọ Ibo yii fun un mu. Ni ti Obinna ti wọn jọ mu wọn, oun sọ pe igba akọkọ ree toun yoo tẹle Chidi wa s’Owode waa jale, ṣugbọn apapọ ọkada ti wọn ti fi atẹnujẹ gba lọwọ awọn ọlọkada jẹ mẹrin. Eyi ni ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ogun fi kilọ fawọn ọlọkada, pe ki wọn ma gba nnkan jẹ, tabi mu, lọwọ ẹni ti wọn ko mọ ri to kan fẹẹ gun ọkada wọn lasan, ko ma di pe atẹnujẹ yoo ko ba wọn, ki anfaani ma si le fi wa fawọn to n lo ọgbọn buruku naa lati jale.


Ni ti Obinna ti wọn jọ mu wọn, oun sọ pe igba akọkọ ree toun yoo tẹle Chidi wa s’Owode waa jale, ṣugbọn apapọ ọkada ti wọn ti fi atẹnujẹ gba lọwọ awọn ọlọkada jẹ mẹrin. Eyi ni ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ogun fi kilọ fawọn ọlọkada, pe ki wọn ma gba nnkan jẹ, tabi mu, lọwọ ẹni ti wọn ko mọ ri to kan fẹẹ gun ọkada wọn lasan, ko ma di pe atẹnujẹ yoo ko ba wọn, ki anfaani ma si le fi wa fawọn to n lo ọgbọn buruku naa lati jale.


Ohun to fa wahala lasiko ibo ti wọn di ni 1964 niyi o (5)

Nigba ti yoo fi di ọjọ keji ti wọn dibo 1964 yii tan, awọn ijọba orilẹ-ede Naijiria ati awọn ẹgbẹ NPC labẹ Sardauna Ahmadu Bello ti wọn n ṣejọba naa ti mọ pe wahala gidi n bẹ fawọn. Wọn mọ pe ibo ti wọn di ti wọn n sọ pe awọn lawọn wọle yii yoo da rogbodiyan gidi silẹ, nitori ohun to n jade niluu ko daa, iroyin to si n jade lati ọdọ awọn orile-ede agbaye to ku naa ko bọ si i rara. Bi esi idibo ti n wọle lo n han pe o fẹrẹ ma si ibo ni ibomiiran ju ilẹ Hausa ati apa kan ilẹ Yoruba lọ. Lọootọ ni wọn dibo ni gbogbo ilẹ Hausa, ṣugbọn apa kan ni wọn ti dibo nilẹ Yoruba, nitori wọn ko tilẹ dibo l’Ekoo rara ni ka sọ. Ọna mẹrin ni wọn ti fẹẹ dibo lọ si ile aṣofin lati Eko, ọna kan ṣoṣo, nibi ti wọn ni wọn dibo fun TOS Benson nikan ni wọn ri gbe wọle, ibi ti wọn ni Adeniran Ogunsanya lo wọle ni Ikẹja, iyẹn loun ki i ṣe ara wọn, ki wọn ma forukọ oun si i. Nibikibi ti wọn ba ti darukọ pe ọmọ ẹgbẹ UPGA kan lo wọle, bẹẹ lawọn yẹn n kọwe fi ipo ti wọn ni wọn yan wọn si naa silẹ, wọn yoo ni awọn ki i ṣe ọmọ ile-igbimọ aṣofin, bẹẹ ni ko sẹni to yan awọn si ile-igbimọ, ki ẹnikẹni ma darukọ awọn si i o, nitori o jọ pe awọn ti wọn n ṣeto idibo naa ti wọn n pe ni FEC, labẹ Ọgbẹni Esuam, ni wọn n ṣe ohun to wu wọn ni tiwọn. Gbajumọ eeyan gbaa ni Babatunde Akin-Olugbade, ọkan pataki ninu ẹgbẹ AG ati UPGA ni.


Lọootọ ni wọn dibo ni gbogbo ilẹ Hausa, ṣugbọn apa kan ni wọn ti dibo nilẹ Yoruba, nitori wọn ko tilẹ dibo l’Ekoo rara ni ka sọ. Ọna mẹrin ni wọn ti fẹẹ dibo lọ si ile aṣofin lati Eko, ọna kan ṣoṣo, nibi ti wọn ni wọn dibo fun TOS Benson nikan ni wọn ri gbe wọle, ibi ti wọn ni Adeniran Ogunsanya lo wọle ni Ikẹja, iyẹn loun ki i ṣe ara wọn, ki wọn ma forukọ oun si i. Nibikibi ti wọn ba ti darukọ pe ọmọ ẹgbẹ UPGA kan lo wọle, bẹẹ lawọn yẹn n kọwe fi ipo ti wọn ni wọn yan wọn si naa silẹ, wọn yoo ni awọn ki i ṣe ọmọ ile-igbimọ aṣofin, bẹẹ ni ko sẹni to yan awọn si ile-igbimọ, ki ẹnikẹni ma darukọ awọn si i o, nitori o jọ pe awọn ti wọn n ṣeto idibo naa ti wọn n pe ni FEC, labẹ Ọgbẹni Esuam, ni wọn n ṣe ohun to wu wọn ni tiwọn. Gbajumọ eeyan gbaa ni Babatunde Akin-Olugbade, ọkan pataki ninu ẹgbẹ AG ati UPGA ni. Ọjọ ti wọn yoo dibo gan-an lo de lati ilu oyinbo, sibẹ, nigba ti wọn dibo naa tan, wọn ni oun ni wọn da pada pe ko maa lọ sile-igbimọ aṣofin l’Ekoo lati adugbo wọn ni Abẹokuta. Ṣugbọn nigba ti wọn kede orukọ rẹ, ẹsẹkẹsẹ naa lo ti kede pe oun kọwe fi ipo ti wọn yan oun si naa silẹ, nitori oun ki i ṣe ara wọn rara. O ni gbọn-in loun wa ninu ẹgbẹ UPGA, oun si duro giri ninu ẹgbẹ ọhun, oun ko lọ sile-igbimọ aṣofin kankan o. Ni ọjọ keji ti wọn dibo tan ni gbogbo eleyii ṣẹlẹ, ti esi idibo naa ko si ti i wọle tan, ṣugbọn o jọ pe o ti han bayii pe gbogbo ibi ti wọn ba ti ni UPGA wọle, awọn ti wọn ba darukọ ninu wọn yoo fi ipo naa silẹ ni, bẹẹ gbogbo ibi ti wọn ba ti le sọ pe ẹgbẹ NNA, iyẹn apapọ ẹgbẹ Dẹmọ ti Samuel Ladoke Akintọla ti i ṣe olori ijọba West, ati NPC, ẹgbẹ awon Sardauna, ti i ṣe olori ijọba ilẹ Hausa, lo wọle, bo jẹ ijokoo meji si mẹta, wọn gbọdọ fun awọn alatako wọn naa.


Ọjọ ti wọn yoo dibo gan-an lo de lati ilu oyinbo, sibẹ, nigba ti wọn dibo naa tan, wọn ni oun ni wọn da pada pe ko maa lọ sile-igbimọ aṣofin l’Ekoo lati adugbo wọn ni Abẹokuta. Ṣugbọn nigba ti wọn kede orukọ rẹ, ẹsẹkẹsẹ naa lo ti kede pe oun kọwe fi ipo ti wọn yan oun si naa silẹ, nitori oun ki i ṣe ara wọn rara. O ni gbọn-in loun wa ninu ẹgbẹ UPGA, oun si duro giri ninu ẹgbẹ ọhun, oun ko lọ sile-igbimọ aṣofin kankan o. Ni ọjọ keji ti wọn dibo tan ni gbogbo eleyii ṣẹlẹ, ti esi idibo naa ko si ti i wọle tan, ṣugbọn o jọ pe o ti han bayii pe gbogbo ibi ti wọn ba ti ni UPGA wọle, awọn ti wọn ba darukọ ninu wọn yoo fi ipo naa silẹ ni, bẹẹ gbogbo ibi ti wọn ba ti le sọ pe ẹgbẹ NNA, iyẹn apapọ ẹgbẹ Dẹmọ ti Samuel Ladoke Akintọla ti i ṣe olori ijọba West, ati NPC, ẹgbẹ awon Sardauna, ti i ṣe olori ijọba ilẹ Hausa, lo wọle, bo jẹ ijokoo meji si mẹta, wọn gbọdọ fun awọn alatako wọn naa. Bi bẹẹ kọ, gbogbo aye ni yoo pariwo ole le wọn lori. Nigba to waa jẹ bi wọn ba ti darukọ UPGA nibi kan lawọn ti wọn ba ni wọn wọle n kọwe fipo silẹ yii nkọ o! Ọrọ naa gbe jẹbẹtẹ le wọn lọwọ, wọn ko si mọ ohun ti wọn yoo ṣe.


Bi bẹẹ kọ, gbogbo aye ni yoo pariwo ole le wọn lori. Nigba to waa jẹ bi wọn ba ti darukọ UPGA nibi kan lawọn ti wọn ba ni wọn wọle n kọwe fipo silẹ yii nkọ o! Ọrọ naa gbe jẹbẹtẹ le wọn lọwọ, wọn ko si mọ ohun ti wọn yoo ṣe. Ohun ti awọn si ṣe n kọwe fipo silẹ ni ọrọ ti Muhammadu Ribadu, ọkan ninu awọn igbakeji ẹgbẹ NPC, to tun jẹ aṣaaju ninu NNA ti sọ. Ohun to sọ ni pe irọ ni UPGA n pa, wọn kopa ninu ibo naa, esi ibo to n wọle lo tu wọn fo. Lati jẹ ki wọn mọ pe ko si UPGA to kopa ninu idibo ju awọn ti wọn jẹ aja ati ọmọlẹyin awọn Akintọla ati Sardauna lọ lawọn ti wọn ba darukọ ṣe n sare kọwe fipo silẹ, ko ma di pe wọn darukọ wọn si ohun ti ko dara.


Ohun ti awọn si ṣe n kọwe fipo silẹ ni ọrọ ti Muhammadu Ribadu, ọkan ninu awọn igbakeji ẹgbẹ NPC, to tun jẹ aṣaaju ninu NNA ti sọ. Ohun to sọ ni pe irọ ni UPGA n pa, wọn kopa ninu ibo naa, esi ibo to n wọle lo tu wọn fo. Lati jẹ ki wọn mọ pe ko si UPGA to kopa ninu idibo ju awọn ti wọn jẹ aja ati ọmọlẹyin awọn Akintọla ati Sardauna lọ lawọn ti wọn ba darukọ ṣe n sare kọwe fipo silẹ, ko ma di pe wọn darukọ wọn si ohun ti ko dara. Nigba ti yoo fi di ọwọ ọsan ni ọjọ yii, awọn mọkanla ti wọn darukọ bẹẹ pe ọmọ UPGA to wọle sile aṣofin ti kọwe fipo naa silẹ, wọn lawọn ko ṣe o. Nigba ti nnkan yoo kuku tilẹ fọ loju pata, awọn mẹta ninu igbimọ to n ṣeto idibo yii kọwe fi ipo silẹ, wọn ni awọn ko le kopa ninu eto idibo naa mọ, tori awọn ohun to n ṣẹlẹ yii, ẹmi awọn ko gbe e rara. Itumọ eyi ni pe gbogbo ibo ti wọn di, ojooro ni. Awọn mẹta ti wọn kọwe fi ipo silẹ yii naa ni Ọgbẹni Anthony Aniagolu, olori awọn ti yoo ṣeto idibo ni gbogbo ilẹ Ibo; Ọgbẹni David Akenzua, olori awọn ti yoo ṣeto idibo ni gbogbo Mid-West ati Ẹni-ọwọ B.


Nigba ti yoo fi di ọwọ ọsan ni ọjọ yii, awọn mọkanla ti wọn darukọ bẹẹ pe ọmọ UPGA to wọle sile aṣofin ti kọwe fipo naa silẹ, wọn lawọn ko ṣe o. Nigba ti nnkan yoo kuku tilẹ fọ loju pata, awọn mẹta ninu igbimọ to n ṣeto idibo yii kọwe fi ipo silẹ, wọn ni awọn ko le kopa ninu eto idibo naa mọ, tori awọn ohun to n ṣẹlẹ yii, ẹmi awọn ko gbe e rara. Itumọ eyi ni pe gbogbo ibo ti wọn di, ojooro ni. Awọn mẹta ti wọn kọwe fi ipo silẹ yii naa ni Ọgbẹni Anthony Aniagolu, olori awọn ti yoo ṣeto idibo ni gbogbo ilẹ Ibo; Ọgbẹni David Akenzua, olori awọn ti yoo ṣeto idibo ni gbogbo Mid-West ati Ẹni-ọwọ B. A. Adelaja, olori awọn ti yoo ṣeto idibo naa lagbegbe Eko. Marun-un ni gbogbo awọn olori eleto idibo yii, ti ilẹ Ibo (East), ti ilẹ Yoruba (West), ti Mid-West, ti Eko (Lagos) ati ti ilẹ Hausa (North). Nigba tawọn mẹta ti waa kọwe fipo silẹ ninu wọn yii, ọrọ naa yoo le gan-an ni o, nitori ohun to tumọ si ni pe gbogbo ohun yoowu ti wọn ba kede, iyẹn esi idibo ti ajọ to ṣeto idibo yii, Federal Electoral Commisssion (FEC) ba lawọn kede, ko ṣeni ti yoo gba esi naa wọle, nigba ti awọn mẹta ninu marun-un ti lawọn ko lọwọ si i. Ohun to jẹ ki awọn NNA binu pe awọn kọmiṣanna eto idibo yii fi ipo wọn silẹ gan-an niyẹn.


A. Adelaja, olori awọn ti yoo ṣeto idibo naa lagbegbe Eko. Marun-un ni gbogbo awọn olori eleto idibo yii, ti ilẹ Ibo (East), ti ilẹ Yoruba (West), ti Mid-West, ti Eko (Lagos) ati ti ilẹ Hausa (North). Nigba tawọn mẹta ti waa kọwe fipo silẹ ninu wọn yii, ọrọ naa yoo le gan-an ni o, nitori ohun to tumọ si ni pe gbogbo ohun yoowu ti wọn ba kede, iyẹn esi idibo ti ajọ to ṣeto idibo yii, Federal Electoral Commisssion (FEC) ba lawọn kede, ko ṣeni ti yoo gba esi naa wọle, nigba ti awọn mẹta ninu marun-un ti lawọn ko lọwọ si i. Ohun to jẹ ki awọn NNA binu pe awọn kọmiṣanna eto idibo yii fi ipo wọn silẹ gan-an niyẹn. Wọn ni nitori kin ni, wọn ni awọn mọ ohun to ṣe wọn ti wọn fi kọwe fipo silẹ, pe ki i ṣe eto idibo ni ko daa, iṣẹ ti awọn egbẹ UPGA ran wọn ni wọn waa jẹ ni. Ẹgbẹ NNA yii, iyẹn ẹgbẹ Akintọla ati Sardauna, kọ ninu atẹjade ti wọn gbe sita lọjọ keji idibo yii pe awọn kọmiṣanna mẹtẹẹta ti mura lati da Naijiria ru pẹlu UPGA, ohun ti wọn ṣe kowe fipo silẹ niyẹn. Ṣugbọn awọn UPGA naa ti gbọn, wọn ki i jẹ ki iru ọrọ bayii balẹ ti wọn yoo fi da si i. Lọjọ yii kan naa lawọn naa ti yaa sare gbe iwe jade, wọn ni awọn NNA n ṣaran lasan ni.


Wọn ni nitori kin ni, wọn ni awọn mọ ohun to ṣe wọn ti wọn fi kọwe fipo silẹ, pe ki i ṣe eto idibo ni ko daa, iṣẹ ti awọn egbẹ UPGA ran wọn ni wọn waa jẹ ni. Ẹgbẹ NNA yii, iyẹn ẹgbẹ Akintọla ati Sardauna, kọ ninu atẹjade ti wọn gbe sita lọjọ keji idibo yii pe awọn kọmiṣanna mẹtẹẹta ti mura lati da Naijiria ru pẹlu UPGA, ohun ti wọn ṣe kowe fipo silẹ niyẹn. Ṣugbọn awọn UPGA naa ti gbọn, wọn ki i jẹ ki iru ọrọ bayii balẹ ti wọn yoo fi da si i. Lọjọ yii kan naa lawọn naa ti yaa sare gbe iwe jade, wọn ni awọn NNA n ṣaran lasan ni. UPGA ni ki lo kan awọn kan ileeṣẹ to n ṣeto idibo, pe iwa ifiniwọlẹ ati arifin gbaa lo jẹ si awọn eeyan gidi ti ijọba Naijiria ko jọ lati ṣeto idibo, ki wọn waa maa fẹsun kan wọn nitori wọn fi ipo silẹ, pe wọn ko ni ironu, tabi pe ẹni kan lo n ti wọn ti wọn fi ṣe ohun ti wọn ṣe. UPGA ni ṣebi gbogbo aye lo n woran pe ijọba Naijiria lo wa nidii gbogbo aburu ti eto idibo yii n mu wa yii, awọn NNA to jẹ ti ara ilẹ Hausa, ati awọn oponu eeyan ti wọn fẹẹ ta ogun ilẹ baba wọn ti wọn n lo nilẹ Yoruba ni wọn fẹẹ da orilẹ-ede naa ru pẹlu ojooro eto idibo, ki ijọba Naijiria le fi tipatipa wa lọwọ awọn Hausa yii ṣaa. UPGA ni ohun tawọn kọmiṣanna eto idibo yii ṣe, ki Naijiria le wa niṣọkan, ko si le duro giri ni, ki i ṣe fohun meji, tabi pe ẹni kan fun wọn lowo.


UPGA ni ki lo kan awọn kan ileeṣẹ to n ṣeto idibo, pe iwa ifiniwọlẹ ati arifin gbaa lo jẹ si awọn eeyan gidi ti ijọba Naijiria ko jọ lati ṣeto idibo, ki wọn waa maa fẹsun kan wọn nitori wọn fi ipo silẹ, pe wọn ko ni ironu, tabi pe ẹni kan lo n ti wọn ti wọn fi ṣe ohun ti wọn ṣe. UPGA ni ṣebi gbogbo aye lo n woran pe ijọba Naijiria lo wa nidii gbogbo aburu ti eto idibo yii n mu wa yii, awọn NNA to jẹ ti ara ilẹ Hausa, ati awọn oponu eeyan ti wọn fẹẹ ta ogun ilẹ baba wọn ti wọn n lo nilẹ Yoruba ni wọn fẹẹ da orilẹ-ede naa ru pẹlu ojooro eto idibo, ki ijọba Naijiria le fi tipatipa wa lọwọ awọn Hausa yii ṣaa. UPGA ni ohun tawọn kọmiṣanna eto idibo yii ṣe, ki Naijiria le wa niṣọkan, ko si le duro giri ni, ki i ṣe fohun meji, tabi pe ẹni kan fun wọn lowo. Nigba ti awọn naa ti ri i bi nnkan ṣe n lọ, gomina ilẹ Yoruba igba naa, Oloye Ọdẹlẹyẹ Fadahunsi, sare gbe iwe jade fun gbogbo awọn ara Western Region, o ni ko si ohun to ku bayii lati ṣe ju ki wọn ṣe suuru gidi lọ o. O ni ki awọn oloṣelu gbogbo bu omi suuru mu, nitori ibo to waye ti waye, esi idibo naa si le le diẹ fun awọn mi-in lati gba a, ṣugbọn ki wọn gba a nitori ilọsiwaju Naijiria, ati alaafia ni ilẹ Yoruba. O ni bi awọn ba ti gba esi idibo naa wọle, wọn yoo tun ni aaye lati kopa ninu eto idibo mi-in lọjọ iwaju, pe eyi ti ko dara ni ki wọn ba nnkan jẹ lasiko yii, nitori wọn ko wọle, ki wọn ranti pe Naijiria yoo wa titi fun wọn lati kopa ninu eto idibo mi-in lọjọ iwaju o. Ṣugbọn awọn eeyan gbọ ọrọ baba yii ni, wọn ko gba a gbọ, koda, awọn mi-in ko feti si i, wọn ni kin ni yoo wi, ṣebi Akintọla lo gbe e sipo, kin ni yoo pada sọ! Bi oun ti sọrọ naa ni gomina ilẹ Hausa, Alaaji Kashim Ibrahim, naa sọ ọ. Oun naa ni gbogbo ohun to ṣẹlẹ yii, ki awọn oloṣelu ṣaa ti gba pe amuwa Ọlọrun ni.


Nigba ti awọn naa ti ri i bi nnkan ṣe n lọ, gomina ilẹ Yoruba igba naa, Oloye Ọdẹlẹyẹ Fadahunsi, sare gbe iwe jade fun gbogbo awọn ara Western Region, o ni ko si ohun to ku bayii lati ṣe ju ki wọn ṣe suuru gidi lọ o. O ni ki awọn oloṣelu gbogbo bu omi suuru mu, nitori ibo to waye ti waye, esi idibo naa si le le diẹ fun awọn mi-in lati gba a, ṣugbọn ki wọn gba a nitori ilọsiwaju Naijiria, ati alaafia ni ilẹ Yoruba. O ni bi awọn ba ti gba esi idibo naa wọle, wọn yoo tun ni aaye lati kopa ninu eto idibo mi-in lọjọ iwaju, pe eyi ti ko dara ni ki wọn ba nnkan jẹ lasiko yii, nitori wọn ko wọle, ki wọn ranti pe Naijiria yoo wa titi fun wọn lati kopa ninu eto idibo mi-in lọjọ iwaju o. Ṣugbọn awọn eeyan gbọ ọrọ baba yii ni, wọn ko gba a gbọ, koda, awọn mi-in ko feti si i, wọn ni kin ni yoo wi, ṣebi Akintọla lo gbe e sipo, kin ni yoo pada sọ! Bi oun ti sọrọ naa ni gomina ilẹ Hausa, Alaaji Kashim Ibrahim, naa sọ ọ. Oun naa ni gbogbo ohun to ṣẹlẹ yii, ki awọn oloṣelu ṣaa ti gba pe amuwa Ọlọrun ni. O ni o ti ṣẹlẹ, o ti ṣẹlẹ na, ibo ti waye ibo si ti lọ, ki wọn fara wọn mọra, ki wọn si maa ṣejọba lọ, ko ma di pe Naijiria to ṣẹṣẹ gba ominira yii yoo tun wogba mọ wọn lori. Wọn loun naa ko ni ọrọ gidi kan ti yoo sọ lẹnu, pe ṣebi Sardauna lo yan an sipo rẹ, ọpọ anfaani loun naa si n jẹ ninu ijọba tawọn Hausa n ṣe yii, ki waa ni yoo ni ohun to ṣẹlẹ ko dara si. Awọn oloṣẹlu UPGA ni ohun to ṣẹlẹ ki i ṣe amuwa Ọlọrun, amuwa Sardauna pẹlu Akintọla ni, awọn ko si ni i gba fun wọn.


O ni o ti ṣẹlẹ, o ti ṣẹlẹ na, ibo ti waye ibo si ti lọ, ki wọn fara wọn mọra, ki wọn si maa ṣejọba lọ, ko ma di pe Naijiria to ṣẹṣẹ gba ominira yii yoo tun wogba mọ wọn lori. Wọn loun naa ko ni ọrọ gidi kan ti yoo sọ lẹnu, pe ṣebi Sardauna lo yan an sipo rẹ, ọpọ anfaani loun naa si n jẹ ninu ijọba tawọn Hausa n ṣe yii, ki waa ni yoo ni ohun to ṣẹlẹ ko dara si. Awọn oloṣẹlu UPGA ni ohun to ṣẹlẹ ki i ṣe amuwa Ọlọrun, amuwa Sardauna pẹlu Akintọla ni, awọn ko si ni i gba fun wọn. Wọn ni ko si kinni kan ti ẹni kan le ṣe si ọrọ yii, afi ki wọn dajọ ibo mi-in kia, ki wọn si ṣe gbogbo eto to yẹ lati ri i pe ko si ojooro ati iwa ole buruku ti awọn NNA at iijọba Balewa ṣe kọja yii. Ni ọjọ keji ti wọn dibo tan, iyẹn ọjọ kin-in-ni, oṣu kin-in-ni, ọdun 1965, ni gbogbo eleyii n ṣẹlẹ ni Naijiria, ko si jọ pe ọdun naa yoo mu eeso rere kan wa, nitori ko sẹni to mọ ibi tọrọ naa yoo yọri si rara o. Gbogbo agbaye n reti Azikiwe, wọn n reti ohun ti yoo wi, nigba to jẹ gbogbo ibo ti wọn di yii, oun naa ni yoo pe ẹni ti yoo ṣejọba ko waa ṣe e, bi ko ba pe ẹnikẹni, ko si ohun ti wọn yoo le ṣe. Ṣugbọn ko jọ pe Azikiwe yoo raaye pe Balewa, nitori ariwo to n lọ lẹyin ibo yii ko daa.


Wọn ni ko si kinni kan ti ẹni kan le ṣe si ọrọ yii, afi ki wọn dajọ ibo mi-in kia, ki wọn si ṣe gbogbo eto to yẹ lati ri i pe ko si ojooro ati iwa ole buruku ti awọn NNA at iijọba Balewa ṣe kọja yii. Ni ọjọ keji ti wọn dibo tan, iyẹn ọjọ kin-in-ni, oṣu kin-in-ni, ọdun 1965, ni gbogbo eleyii n ṣẹlẹ ni Naijiria, ko si jọ pe ọdun naa yoo mu eeso rere kan wa, nitori ko sẹni to mọ ibi tọrọ naa yoo yọri si rara o. Gbogbo agbaye n reti Azikiwe, wọn n reti ohun ti yoo wi, nigba to jẹ gbogbo ibo ti wọn di yii, oun naa ni yoo pe ẹni ti yoo ṣejọba ko waa ṣe e, bi ko ba pe ẹnikẹni, ko si ohun ti wọn yoo le ṣe. Ṣugbọn ko jọ pe Azikiwe yoo raaye pe Balewa, nitori ariwo to n lọ lẹyin ibo yii ko daa. Ẹ ka a siwaju si i lọsẹ to n bọ.


Ẹ ka a siwaju si i lọsẹ to n bọ.


Ẹ gba mi o: awọn ọlopaa SARS ti ọmọ mi mọle nitori owo biribiri ti wọn fẹẹ gba ti ko fun wọn

Ile-ẹjọ giga Eko lo pariwo lọ o. Obinrin oniṣowo Eko kan, Regina Stanley ni. O pariwo pe ki awọn adajọ gba oun, ki wọn ba oun yọ ọmọ oun ti awọn ọlọpaa SARS ti mu lati inu oṣu kẹta ọdun yii, ti wọn ko si fi i silẹ nitori ti awọn ko ni ẹẹdẹgbẹta ẹgbẹrun Naira (N500,000) ti wọn ni ki awọn waa san fun wọn. Regina ni ọmọ oun yii, Sunday, lo maa n ran oun lọwọ ni ṣọọbu nibi ti oun ti n taja ni Morogbo, awọn si jọ maa n lọ ni. O ni lọjọ kejidinlọgbọn, oṣu kẹta, ọdun yii lawọn de ṣọọbu, oun si ran ọmọ naa niṣẹ, afi bi awọn ọlopaa SARS si ṣe ri i lọna ti wọn mu un. O ni bi awọn aladuugbo ṣe waa sare sọ foun ni ṣoọbu pe wọn mu ọmọ oun loun sare de ọdọ wọn lati sọ pe oun loun ran ọmọ oun niṣẹ, ṣugbọn gbogbo alaye ti oun ṣe fun wọn, wọn ko da oun lohun, nitori wọn ti tun mu awọn mi-in ti wọn n gba owo nla lọwọ wọn. Obinrin naa ni bi wọn ṣe mu ọmọ oun lọ si agọ wọn ni Ikẹja niyi, ti wọn si ka oriṣiiriṣii ẹsun ti ko mọdi si i lẹsẹ, ti wọn wa ni ko tete lọọ mu owo wa, bi bẹẹ ko, ewọn lo n lọ.


O ni lọjọ kejidinlọgbọn, oṣu kẹta, ọdun yii lawọn de ṣọọbu, oun si ran ọmọ naa niṣẹ, afi bi awọn ọlopaa SARS si ṣe ri i lọna ti wọn mu un. O ni bi awọn aladuugbo ṣe waa sare sọ foun ni ṣoọbu pe wọn mu ọmọ oun loun sare de ọdọ wọn lati sọ pe oun loun ran ọmọ oun niṣẹ, ṣugbọn gbogbo alaye ti oun ṣe fun wọn, wọn ko da oun lohun, nitori wọn ti tun mu awọn mi-in ti wọn n gba owo nla lọwọ wọn. Obinrin naa ni bi wọn ṣe mu ọmọ oun lọ si agọ wọn ni Ikẹja niyi, ti wọn si ka oriṣiiriṣii ẹsun ti ko mọdi si i lẹsẹ, ti wọn wa ni ko tete lọọ mu owo wa, bi bẹẹ ko, ewọn lo n lọ. Regina ni nigba ti wọn yoo beere owo, ti wọn ni afi ki awọn wa ẹgbẹrun lọna ẹẹdẹgbẹta Naira (N500,000) wa, loun mọ pe ọrọ naa ki i ṣe kekere. O ni bo tilẹ jẹ pe oun ṣalaye fun wọn pe opó loun, ọko oun ti ku lati ọdun to kọja, awọn ọlọpaa SARS yii ko da oun lohun, wọn ni afi ki oun wa owo yii wa adandan, nigba ti oun ko si le ri owo yii loun ṣe sa wa siwaju awọn adajọ o. Olukọya Ogungbẹjẹ ni agbẹjọro to gba, iyẹn si ti ni ki awọn adajọ da a pe mimu ti awọn SARS mu Sunday ko ba ofin mu, ki wọn si paṣẹ pe ki wọn fi i silẹ kia.


Regina ni nigba ti wọn yoo beere owo, ti wọn ni afi ki awọn wa ẹgbẹrun lọna ẹẹdẹgbẹta Naira (N500,000) wa, loun mọ pe ọrọ naa ki i ṣe kekere. O ni bo tilẹ jẹ pe oun ṣalaye fun wọn pe opó loun, ọko oun ti ku lati ọdun to kọja, awọn ọlọpaa SARS yii ko da oun lohun, wọn ni afi ki oun wa owo yii wa adandan, nigba ti oun ko si le ri owo yii loun ṣe sa wa siwaju awọn adajọ o. Olukọya Ogungbẹjẹ ni agbẹjọro to gba, iyẹn si ti ni ki awọn adajọ da a pe mimu ti awọn SARS mu Sunday ko ba ofin mu, ki wọn si paṣẹ pe ki wọn fi i silẹ kia.


Eemọ ree o: wọn ni gomina ilẹ Hausa kan ni olori awọn Boko Haram

Ọkunrin kan to ti fi igba kan jẹ igbakeji ọga pata ni ileefowopamọ apapọ ilẹ wa (Central Bank of Nigieria), Ọmọwe Obadiah Mailafiya, tun tẹnu mọ ọn lanaa pe gomina ilẹ Hausa kan to wa lori aga ijọba lọwọlọwọ bayii ni olori pata fun awọn Boko Haram. O ni nibi ti ọrọ de bayii, ki a ma jẹ ki ẹnikẹni pe aja ni ọbọ fun wa mọ o, ki gbogbo ọmọ Naijiria mọ pe gomina yii lo wa nidii aburu to n ba wọn. Ọjọ Aje, Mọnde ijẹrin, ni ọkunrin naa ti kọko sọrọ yii lori eto redio kan, to ni lara awọn ti wọn ṣẹṣẹ ronu piwada ninu awọn ọmọ ogun afẹmiṣofo Boko Haram yii sọ foun pe gomina naa ni olori awọn kaafata, ko si si ohun kan to n lọ to ṣẹyin ọkunrin gomina naa. Bi Mailafiya ti sọ bayii lawọn agbofinro DSS ranṣẹ si i, wọn ni ko waa ṣalaye ohun to mu un sọ bẹẹ. Ni wọn ba mu un lọ si agọ wọn to wa ni Kuba Road niluu Jos lanaa. Ṣugbọn wọn fi i silẹ nigbẹyin, bo si ti jade lo tun tẹnu mọ ọn pe oun ko le ko ọrọ oun jẹ, nitori ootọ pọnnbele ni.


Bi Mailafiya ti sọ bayii lawọn agbofinro DSS ranṣẹ si i, wọn ni ko waa ṣalaye ohun to mu un sọ bẹẹ. Ni wọn ba mu un lọ si agọ wọn to wa ni Kuba Road niluu Jos lanaa. Ṣugbọn wọn fi i silẹ nigbẹyin, bo si ti jade lo tun tẹnu mọ ọn pe oun ko le ko ọrọ oun jẹ, nitori ootọ pọnnbele ni. O jọ pe wọn ni ko bọ si gbangba ko ni oun ko sọ bẹẹ mọ ni, ṣugbọn Mailafiya loun ko ni i sọ bẹẹ, nitori ododo to fidi mulẹ ni ohun ti oun sọ. Awọn gomina ilẹ Hausa paapaa tilẹ ti kin Mailafiya lẹyin, wọn ni ki ẹnikẹni ma tori ọrọ to sọ yii pa ohùn mọ agogo rẹ lẹnu o, kaka bẹẹ, ki wọn jẹ ko wi tẹnu ẹ, ki ijọba si gbe iwadii to rinlẹ dide lori ọrọ naa, ki wọn le mọ eyi ti i ṣe ododo.


O jọ pe wọn ni ko bọ si gbangba ko ni oun ko sọ bẹẹ mọ ni, ṣugbọn Mailafiya loun ko ni i sọ bẹẹ, nitori ododo to fidi mulẹ ni ohun ti oun sọ. Awọn gomina ilẹ Hausa paapaa tilẹ ti kin Mailafiya lẹyin, wọn ni ki ẹnikẹni ma tori ọrọ to sọ yii pa ohùn mọ agogo rẹ lẹnu o, kaka bẹẹ, ki wọn jẹ ko wi tẹnu ẹ, ki ijọba si gbe iwadii to rinlẹ dide lori ọrọ naa, ki wọn le mọ eyi ti i ṣe ododo.


Ẹyin ọmọde, ẹ le awọn arugbo wọnyi kuro nile ijọba, Ọbasanjọ lo sọ bẹẹ

Olori ilẹ wa yii nigba kan, Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ, ti sọ pe bi awọn ọdọ, awọn ọmọde ọlọgbọn, ko ba mura daadaa, awọn arugbo ti wọn n ṣejọba le wọn lori lorilẹ-ede yii ko ni i fi ipo naa silẹ, wọn yoo jokoo sibẹ pa ni, koda ki won ti le ni ọgọrin (80) ọdun. Nibi ipade agbaye kan ti wọn ṣe lori ẹrọ ayelujara lati fi saami ayajọ ọjọ awọn ọdọ ni Ọbasanjọ ti n sọro yii, to ni o ti han bayii si gbogbo aye pe awọn agbalagba, awọn arugbo, kan wa ni Naijiria ati ni ilẹ Afrika lapapọ, to jẹ ko si ohun to wu wọn ju ki wọn ku sile ijọba lọ. O ni bi wọn a ti de ile ijọba wọn ko ni fẹẹ fi ojubọrọ gbe ijọba ọhun silẹ mọ, wọn yoo fẹ ki wọn wa nibẹ titi, koda ki wọn ti di arugbo kujẹkujẹ. Ṣugbọn, gẹgẹ bi aarẹ tẹlẹ naa ti wi, ko sẹni to le gba awọn ọdọ silẹ ninu iru eyi, awọn nikan ni wọn le gba ara wọn. Ọna ti wọn le fi gba ara won ni ki awọn naa bẹrẹ si i fi gbogbo ara da si ọrọ oṣelu, ki wọn maa kopa ninu iṣelu ati idagbasoke agbegbe won. O ni bi wọn ba ti n ṣe bayii, ti wọn si parapọ ninu iṣọkan, wọn yoo le awọn arugbo naa lọ.


Ijọba Makinde ṣefilọlẹ ọja Akẹsan tuntun niluu Ọyọ

Tilu-tifọn ni Gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde, fi ṣefilọlẹ Ọja Akẹsan tuntun, niluu Ọyọ, eyi tijọba fẹẹ berẹ atunkọ rẹ lẹyin ti ọja naa jona lọjọ karun-un, oṣu kin-in-ni, ọdun to kọja. Ileri ijọba bayii ni pe awọn yoo sọ ọja naa di ti igbalode, ti yoo si ni awọn ohun amayedẹrun loriṣiiriṣii ti yoo dena iru wahala to ṣẹlẹ ninu ọja naa lọdun to kọja. Gomina Makinde ṣalaye pe awọn waa mu ileri awọn lati kọ ọja naa ṣẹ lẹyin tawọn pese owo iranlọwọ fun awọn ọlọja to lugbadi ijamba ina naa gẹgẹ bi agbara ijọba ṣe mọ. Gẹgẹ bii eto ti ijọba gbe kalẹ, awọn sọọbu nla to le ni ẹẹdẹgbẹta (520) nijọba yoo kọ sibe, nigba ti awọn isọ bii mejidinlasaadọsan-an yoo wa nibẹ pẹlu. Bakan naa ni ọja yii yoo ni ile-ẹja, agọ ọlọpaa, omi ẹrọ, ileewosan ati bẹẹ bẹẹ lọ. O fi kun un pe pe ẹrọ omi ati awọn nnkan eelo to le pana loju ẹsẹ yoo wa nibẹ lati dena ki ina tun jo ọja yii lọjọ iwaju.


Gẹgẹ bii eto ti ijọba gbe kalẹ, awọn sọọbu nla to le ni ẹẹdẹgbẹta (520) nijọba yoo kọ sibe, nigba ti awọn isọ bii mejidinlasaadọsan-an yoo wa nibẹ pẹlu. Bakan naa ni ọja yii yoo ni ile-ẹja, agọ ọlọpaa, omi ẹrọ, ileewosan ati bẹẹ bẹẹ lọ. O fi kun un pe pe ẹrọ omi ati awọn nnkan eelo to le pana loju ẹsẹ yoo wa nibẹ lati dena ki ina tun jo ọja yii lọjọ iwaju. O fi kun un pe agbaṣẹṣe kan lati ilu Ọyọ, MORTAYUS NIGERIA LIMITED, ni yoo ṣiṣẹ naa, wọn si ti ṣeleri pe awọn yoo pari iṣẹ lori ọja yii laarin ọdun kan, eyi ti yoo fi di lilo fun awọn araalu. Niṣe ni inu awọn iyalọja n dun sinkin, ti wọn si n gbadura pe ki Ọlọrun ran ijọba ati awọn agbaṣẹṣe lọwọ ki ọja naa le tete pari fun lilo. Igbakeji Gomina Ọyọ, Ẹnjinnia, Rafiu Ọlaniyan, Alaafin Ọyọ, Ọba Lamidi Ọlayiwọla Adeyẹmi atawọn alaṣẹ ijọba lo peju sibi ifilọlẹ ọhun.


O fi kun un pe agbaṣẹṣe kan lati ilu Ọyọ, MORTAYUS NIGERIA LIMITED, ni yoo ṣiṣẹ naa, wọn si ti ṣeleri pe awọn yoo pari iṣẹ lori ọja yii laarin ọdun kan, eyi ti yoo fi di lilo fun awọn araalu. Niṣe ni inu awọn iyalọja n dun sinkin, ti wọn si n gbadura pe ki Ọlọrun ran ijọba ati awọn agbaṣẹṣe lọwọ ki ọja naa le tete pari fun lilo. Igbakeji Gomina Ọyọ, Ẹnjinnia, Rafiu Ọlaniyan, Alaafin Ọyọ, Ọba Lamidi Ọlayiwọla Adeyẹmi atawọn alaṣẹ ijọba lo peju sibi ifilọlẹ ọhun.


Wọn le ọga-agba Yunifasiti Eko lẹnu iṣẹ, ṣugbọn Purofẹsọ ta ku, o loun o lọ

Igbimọ apaṣẹ pata fun ile-ẹkọ giga yunifasiti Eko (University of Lagos) ti le ọga-agba ileewe naa, Purofẹsọ Oluwatoyin Ogundipẹ kuro lẹnu iṣẹ o. Wọn ni ko ko ẹru ẹ, ko gba ile rẹ lọ lẹsẹkẹsẹ. Ṣugbọn bi awọn ti n kọwe pe ki ọga yii ko ẹru e, bẹẹ loun naa kọwe mi-in sita pe a ki i gba àkàkà lọwọ akítì, ko sẹni ti i ba èṣù du ilẹ oríta, oun ko nibi kan ti oun fẹẹ lọ. Ni ilu Abuja ni igbimọ to ga julọ yii ti pade, ṣe awọn ni wọn n paṣẹ yunifasiti yii lorukọ ijọba apapọ, awọn ni wọn le gba ọga-agba siṣẹ, awọn naa ni wọn si le le e lọ, bo tilẹ jẹ pe wọn gbọdọ tẹ le ofin. Nibi ti wahala ti wa gan-an niyẹn o, nitori Purofẹsọ Ogundipẹ ni lile ti wọn le oun yii ko ba ofin mu, oun ko si ni i lọ, wọn kan n da ara won laamu lasan ni. Bẹẹ ni tododo, o to ọjo mẹta kan ti ija buruku ti n waye laarin olori igbimọ apaṣẹ yii, Ọmọwe Wale Babalakin, ati Ogundipẹ ti i ṣe ọga agba nibẹ. Igba kan ti wa ti Babalakin ati awọn ọmọ igbimọ rẹ fẹẹ ṣe ipade ninu ọgba yunifasti yii ṣugbọn ti ẹgbẹ awọn oṣiṣẹ ati olukọ nibẹ lawọn ko gbọdo ri i ninu ọgba awọn.


Nibi ti wahala ti wa gan-an niyẹn o, nitori Purofẹsọ Ogundipẹ ni lile ti wọn le oun yii ko ba ofin mu, oun ko si ni i lọ, wọn kan n da ara won laamu lasan ni. Bẹẹ ni tododo, o to ọjo mẹta kan ti ija buruku ti n waye laarin olori igbimọ apaṣẹ yii, Ọmọwe Wale Babalakin, ati Ogundipẹ ti i ṣe ọga agba nibẹ. Igba kan ti wa ti Babalakin ati awọn ọmọ igbimọ rẹ fẹẹ ṣe ipade ninu ọgba yunifasti yii ṣugbọn ti ẹgbẹ awọn oṣiṣẹ ati olukọ nibẹ lawọn ko gbọdo ri i ninu ọgba awọn. Ohun to jẹ ki wọn gbe ipade naa lọ si Abuja niyi. Nibi ipade Abuja yii, wọn fẹsun kan Purofẹsọ Ogundipẹ pe o ṣe aṣemaṣe, o nawo ni inakuuna, o ṣi agbara lo, ati awọn ẹṣẹ mi-in bẹẹ. Awọn mejila ni ọmọ igbimọ naa ti wọn pade, nigba ti ọrọ si di ti ibo didi, awọn meje dibo pe ki wọn le e lọ, awọn mẹrin dibo pe ki wọn ma le e, ẹni kan si dibo pe ki wọn kan da a duro fun igba diẹ ni.


Ohun to jẹ ki wọn gbe ipade naa lọ si Abuja niyi. Nibi ipade Abuja yii, wọn fẹsun kan Purofẹsọ Ogundipẹ pe o ṣe aṣemaṣe, o nawo ni inakuuna, o ṣi agbara lo, ati awọn ẹṣẹ mi-in bẹẹ. Awọn mejila ni ọmọ igbimọ naa ti wọn pade, nigba ti ọrọ si di ti ibo didi, awọn meje dibo pe ki wọn le e lọ, awọn mẹrin dibo pe ki wọn ma le e, ẹni kan si dibo pe ki wọn kan da a duro fun igba diẹ ni. Nigba ti awọn ti wọn si ni ki wọn le e lọ ti pọ ju awọn ti wọn ni ki wọn ma le e lọ, wọn paṣẹ fun akọwe igbimọ, Ọladẹjọ Azeez, pe ko kọwe idaduro fun un kiakia. Ṣugbọn bi iwe yii ti n jade ni Ogundipẹ naa kọwe mi-in, o ni gbogbo iṣoro oun ko tọwọ ẹni meji wa bi ko ṣe lati ọdọ Babalakin, ṣugbọn o ti feeli bii ọrọ awọn oloyinbo, nitori oun ko nibi kan ti oun fẹẹ lọ, awọn yoo jọ na an tan bi owo ni. Boya ni ko jẹ ọrọ to sọ yii lo jẹ ki igbimọ naa tun sare jokoo, ni wọn ba yan adele ọga-agba tuntun fun yunifasiti Eko naa, Purofẹsọ Theophilous Ṣoyọmbọ ni.


Nigba ti awọn ti wọn si ni ki wọn le e lọ ti pọ ju awọn ti wọn ni ki wọn ma le e lọ, wọn paṣẹ fun akọwe igbimọ, Ọladẹjọ Azeez, pe ko kọwe idaduro fun un kiakia. Ṣugbọn bi iwe yii ti n jade ni Ogundipẹ naa kọwe mi-in, o ni gbogbo iṣoro oun ko tọwọ ẹni meji wa bi ko ṣe lati ọdọ Babalakin, ṣugbọn o ti feeli bii ọrọ awọn oloyinbo, nitori oun ko nibi kan ti oun fẹẹ lọ, awọn yoo jọ na an tan bi owo ni. Boya ni ko jẹ ọrọ to sọ yii lo jẹ ki igbimọ naa tun sare jokoo, ni wọn ba yan adele ọga-agba tuntun fun yunifasiti Eko naa, Purofẹsọ Theophilous Ṣoyọmbọ ni. Ko waa si ẹni to ti i mọ, boya ikún lo ni oko, bi pakute ni, o digba naa na o.


Ko waa si ẹni to ti i mọ, boya ikún lo ni oko, bi pakute ni, o digba naa na o.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Bi mo ṣe fẹẹ jade nile ni mo pade Sẹki, mo fẹẹ maa sọ pe ṣe ko si nnkan laaarọ kutu, o ma ṣe ajimuna, lo waa sọ fun mi pe itosi wa loun sun nile ọkọ oun, awọn ti gbe Iya Tọmiwa pada lanaa, ara ẹ ti ya daadaa, pe ki n le waa ki i loun ṣe tete waa sọ ki n too jade. Mo waa ni ṣe oun naa ti ri i bayii, mo fẹẹ tete de sọọbu nitori awọn eeyan to n bọ lati banki, nitori ọrọ ile yẹn. Kia lo ni ki n tete maa lọ, o ni ki n ma duro rara, nitori oun gan-an n bọ waa ba mi nibẹ bayii. Mo ni ko ma wa, ti mo ba de ni o waa ṣalaye ohun ti mo ba ba bọ. Nigba naa ni inu ẹ too dun, lo ba tun di mi lọwọ mu ni gbangba ita nibẹ, lo ni, ‘Iya mi, ohun to wa lọkan yin yii, Ọlọrun maa ṣe e fun yin, ẹ ko ni i ṣe wahala lasan lori ẹ!’ Ni mo ba ṣe amin ẹ. Bo ṣe n ṣadura yẹn, ọdọ Safu ni ọkan mi tun lọ, awọn ọmọ mejeeji yii ṣe waa jọ ara wọn bayii. Ọlọrun funra ẹ lo fi wọn kẹ mi.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Mo ni ko ma wa, ti mo ba de ni o waa ṣalaye ohun ti mo ba ba bọ. Nigba naa ni inu ẹ too dun, lo ba tun di mi lọwọ mu ni gbangba ita nibẹ, lo ni, ‘Iya mi, ohun to wa lọkan yin yii, Ọlọrun maa ṣe e fun yin, ẹ ko ni i ṣe wahala lasan lori ẹ!’ Ni mo ba ṣe amin ẹ. Bo ṣe n ṣadura yẹn, ọdọ Safu ni ọkan mi tun lọ, awọn ọmọ mejeeji yii ṣe waa jọ ara wọn bayii. Ọlọrun funra ẹ lo fi wọn kẹ mi. Ibi ti mo ti n sọ pe o ṣeun, ko tete maa lọ, ni Aunti Sikira ti jade, ni Sẹki ba ni, ‘Mọmi Eko’, orukọ to maa n pe aunti yẹn niyẹn ti inu ẹ ba dun si i, ti ko sija laarin wọn, nitori Aunti Sikira laiki ki wọn pe oun lọmọ Eko, tabi ki wọn ni oun ja si i! ‘O tiẹ daa, Ọmọ Jọ Dadi, o daa too wa sibi loni-in!’ Sẹki loun naa maa n pe ni Ọmọ-Jọ-Dadi ti ko ba ti sija kankan nilẹ tẹlẹ, ‘Iyawo ti baba ẹ fẹ maa fi ibasun pa a o! Kẹyin ọmọ ma ni emi Mọmi Eko kan lo ṣe baba yin leṣe, ọmọ to gbe wale yẹn fẹẹ ṣe e leṣe, mo dẹ n wi temi to o!


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Ibi ti mo ti n sọ pe o ṣeun, ko tete maa lọ, ni Aunti Sikira ti jade, ni Sẹki ba ni, ‘Mọmi Eko’, orukọ to maa n pe aunti yẹn niyẹn ti inu ẹ ba dun si i, ti ko sija laarin wọn, nitori Aunti Sikira laiki ki wọn pe oun lọmọ Eko, tabi ki wọn ni oun ja si i! ‘O tiẹ daa, Ọmọ Jọ Dadi, o daa too wa sibi loni-in!’ Sẹki loun naa maa n pe ni Ọmọ-Jọ-Dadi ti ko ba ti sija kankan nilẹ tẹlẹ, ‘Iyawo ti baba ẹ fẹ maa fi ibasun pa a o! Kẹyin ọmọ ma ni emi Mọmi Eko kan lo ṣe baba yin leṣe, ọmọ to gbe wale yẹn fẹẹ ṣe e leṣe, mo dẹ n wi temi to o! To ba …’ Ibi ti emi gbọ ọrọ ẹ de niyẹn nitori mo ti ta kẹẹkẹẹ bọ sita, n ko le duro maa gbọ ọrọ rirun bẹẹ, ohun ti mo n sa fun lataarọ ree, obinrin eleṣu yii ṣaa n wa ẹni to maa ko ba. Sẹki naa mọ, o mọ pe bi iya oun ko ba ti fẹran ọrọ kan ni yoo tete maa lọ bẹẹ, ko yaa pe mi! Ki eeyan ji laaarọ ọjọ ẹ ko jẹ ẹjọ ti yoo maa ro niyẹn.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

To ba …’ Ibi ti emi gbọ ọrọ ẹ de niyẹn nitori mo ti ta kẹẹkẹẹ bọ sita, n ko le duro maa gbọ ọrọ rirun bẹẹ, ohun ti mo n sa fun lataarọ ree, obinrin eleṣu yii ṣaa n wa ẹni to maa ko ba. Sẹki naa mọ, o mọ pe bi iya oun ko ba ti fẹran ọrọ kan ni yoo tete maa lọ bẹẹ, ko yaa pe mi! Ki eeyan ji laaarọ ọjọ ẹ ko jẹ ẹjọ ti yoo maa ro niyẹn. Mo yaa sare jade, ko si ti i ju aago mẹsan-an aabọ ti mo pada de ṣọọbu mi. Safu ni awọn ara banki ko ti i de, ṣugbọn mo ba a to ti n ta awọn ọja kan lọwọ ara ẹ. Ọlọrun lo tiẹ waa ni ki n wa bẹẹ, ko si Abbey, ko si Raṣida, Safu nikan lo wa ni ṣọọbu. Nibo lawọn ọmọ yii waa wa, ti ko ba waa si Safu nkọ.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Mo yaa sare jade, ko si ti i ju aago mẹsan-an aabọ ti mo pada de ṣọọbu mi. Safu ni awọn ara banki ko ti i de, ṣugbọn mo ba a to ti n ta awọn ọja kan lọwọ ara ẹ. Ọlọrun lo tiẹ waa ni ki n wa bẹẹ, ko si Abbey, ko si Raṣida, Safu nikan lo wa ni ṣọọbu. Nibo lawọn ọmọ yii waa wa, ti ko ba waa si Safu nkọ. Nigba to taja yẹn tan lo wa n ṣalaye fun mi pe Abbey ti ya sọọbu tẹlẹ, ara ọmọ ẹ ko ya ni. ‘Haa’, ni mo ṣe. Mo ni mo n lọ sibẹ niyẹn.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Nigba to taja yẹn tan lo wa n ṣalaye fun mi pe Abbey ti ya sọọbu tẹlẹ, ara ọmọ ẹ ko ya ni. ‘Haa’, ni mo ṣe. Mo ni mo n lọ sibẹ niyẹn. Lo ba ni wọn o si nile, wọn ti fi mọto ṣọja gbe e lọ, igba ti wọn n lọ lo ya yẹn, o da bii pe ọsibitu awọn ọkọ ẹ ninu baraaki awọn ṣọja ni wọn n gbe e lọ. Oun naa ri i pe ara mi ko balẹ mọ, lo ṣaa n sọ pe ‘Iya mi ẹ ni suuru! Ṣebi mo rọmọ naa, ohun to n ṣe e ko le to bẹẹ, ko ma jẹ wọn ti loyun mi-in le e ni!’ Ohun to fi ọkan mi balẹ diẹ ko ju pe o ni ti oun ba ti n pada bọ, oun maa ya lọ.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Lo ba ni wọn o si nile, wọn ti fi mọto ṣọja gbe e lọ, igba ti wọn n lọ lo ya yẹn, o da bii pe ọsibitu awọn ọkọ ẹ ninu baraaki awọn ṣọja ni wọn n gbe e lọ. Oun naa ri i pe ara mi ko balẹ mọ, lo ṣaa n sọ pe ‘Iya mi ẹ ni suuru! Ṣebi mo rọmọ naa, ohun to n ṣe e ko le to bẹẹ, ko ma jẹ wọn ti loyun mi-in le e ni!’ Ohun to fi ọkan mi balẹ diẹ ko ju pe o ni ti oun ba ti n pada bọ, oun maa ya lọ. N la ba jokoo, a ko gburoo Raṣida ni tiẹ, Safu n taja ẹ lọ, n ko le fi i silẹ. Awọn ti a n reti lati banki ko wa, o si ti n lọ si bii aago mejila, mo ni bi awọn alakọwe ti maa n ṣe niyẹn nigba mi-in. Mo waa ni ko waa lọọ ra iyan ka jẹ o, nitori mo mọ pe oun naa o ti i jẹun.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

N la ba jokoo, a ko gburoo Raṣida ni tiẹ, Safu n taja ẹ lọ, n ko le fi i silẹ. Awọn ti a n reti lati banki ko wa, o si ti n lọ si bii aago mejila, mo ni bi awọn alakọwe ti maa n ṣe niyẹn nigba mi-in. Mo waa ni ko waa lọọ ra iyan ka jẹ o, nitori mo mọ pe oun naa o ti i jẹun. Ṣugbọn Safu o ṣee fara we, o le gbe e ṣulẹ bẹẹ, bi aje ba ti n wọgba! Lo ba ni oun maa diidi wa iyan ologunfe ti mo maa n laiki yẹn lọ ni, pe oun fẹẹ ṣe iya oun lalejo loni-in to jẹ awa meji pere naa la wa ni sọọbu. Bo ṣe gbe lailọọnu pe ko jade, ti emi naa n rin bọ nita ki n le baa duro sibẹ, bi ẹnikan ṣe n paaki mọto niyẹn, mo tiẹ ro pe awọn ara banki ni tẹlẹ.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Ṣugbọn Safu o ṣee fara we, o le gbe e ṣulẹ bẹẹ, bi aje ba ti n wọgba! Lo ba ni oun maa diidi wa iyan ologunfe ti mo maa n laiki yẹn lọ ni, pe oun fẹẹ ṣe iya oun lalejo loni-in to jẹ awa meji pere naa la wa ni sọọbu. Bo ṣe gbe lailọọnu pe ko jade, ti emi naa n rin bọ nita ki n le baa duro sibẹ, bi ẹnikan ṣe n paaki mọto niyẹn, mo tiẹ ro pe awọn ara banki ni tẹlẹ. Safu naa ro pe awọn ni, kia lo ti sare pada wa sile to gbe lailọọnu ati awo to n lọọ fi ra iyan silẹ, o ti ṣoju furu, to ti tun yan jade. Nigba ti awọn yẹn bọ sile la ri i pe ki i ṣe awọn ara banki, awọn Mọla kan leleyii. Ni wọn ba rin ba Safu nita, emi ti wọle.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Safu naa ro pe awọn ni, kia lo ti sare pada wa sile to gbe lailọọnu ati awo to n lọọ fi ra iyan silẹ, o ti ṣoju furu, to ti tun yan jade. Nigba ti awọn yẹn bọ sile la ri i pe ki i ṣe awọn ara banki, awọn Mọla kan leleyii. Ni wọn ba rin ba Safu nita, emi ti wọle. Mo ṣaa n gbọ ti wọn n sọrọ, wọn ni emi lawọn waa ri, pe ẹnikan lo juwe ọdọ wa fawọn, wọn si ti ni ti awọn ba ri mi, ohun ti awọn ba wa maa yanju. Ni Safu ba waa sọ fun mi, ‘Iya mi, wọn lẹyin lawọn waa ri o!’ Ni mo ba jade, mo mu wọn wọle lẹyin ti mo ti ki wọn tọyaya-tọyaya tan. Ni wọn ba sọ pe lati Abuja ni awọn ti wa, wọn ni Alaaji kan lo ni ki awọn waa ba mi.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Mo ṣaa n gbọ ti wọn n sọrọ, wọn ni emi lawọn waa ri, pe ẹnikan lo juwe ọdọ wa fawọn, wọn si ti ni ti awọn ba ri mi, ohun ti awọn ba wa maa yanju. Ni Safu ba waa sọ fun mi, ‘Iya mi, wọn lẹyin lawọn waa ri o!’ Ni mo ba jade, mo mu wọn wọle lẹyin ti mo ti ki wọn tọyaya-tọyaya tan. Ni wọn ba sọ pe lati Abuja ni awọn ti wa, wọn ni Alaaji kan lo ni ki awọn waa ba mi. Mo ni ki lorukọ ẹ, nigba ti wọn fun mi ni kaadi ẹ lo ba di Alaaji kan ti a lọọ ba ni Abuja nijọsi, emi ati Sẹki, Iyẹn ti n lọ si bii ọdun marun-un bayii o, nigba ti mo fi fẹẹ maa sọpulai wọn nibẹ. Gbogbo eyi ti a n wi yii, Safu ti gbe omi siwaju wọn, o ko miniraasi meji tutu si i, o ko kọọpu ti i, inu awọn naa dun gan-an. Nigba naa ni mo beere ohun ti wọn ba wa gan-an.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Mo ni ki lorukọ ẹ, nigba ti wọn fun mi ni kaadi ẹ lo ba di Alaaji kan ti a lọọ ba ni Abuja nijọsi, emi ati Sẹki, Iyẹn ti n lọ si bii ọdun marun-un bayii o, nigba ti mo fi fẹẹ maa sọpulai wọn nibẹ. Gbogbo eyi ti a n wi yii, Safu ti gbe omi siwaju wọn, o ko miniraasi meji tutu si i, o ko kọọpu ti i, inu awọn naa dun gan-an. Nigba naa ni mo beere ohun ti wọn ba wa gan-an. Ni wọn ba ni afi ki n gba awọn. Irẹsi lawọn n wa, o dẹ pọ gan-an ni, awọn si gbọdọ ri i laarin ọsẹ meji si mẹrin. Mo ni iyẹn ko le, ni wọn ba n rẹrin-in, mo ni ki lo de, wọn ni o le o!


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Ni wọn ba ni afi ki n gba awọn. Irẹsi lawọn n wa, o dẹ pọ gan-an ni, awọn si gbọdọ ri i laarin ọsẹ meji si mẹrin. Mo ni iyẹn ko le, ni wọn ba n rẹrin-in, mo ni ki lo de, wọn ni o le o! pe ki i ṣe ẹyọ apo kan lawọn n wa, bẹẹ ni ki i ṣe tirela kan, lakọọkọ gbara, awọn maa nilo to tirela ogun, lẹyin naa lawọn maa tun ko tirela ogun mi-in, ati ogun mi-in, iyẹn to ba jẹ mo le ba awọn wa a. Ọkan mi n sare ṣiṣẹ bii aago ni, mo mọ pe tirela nla kan, bii ẹgbẹta apo ni yoo kun inu ẹ, ogun tirela, ẹgbẹrun mejila apo irẹsi niyẹn, ẹgbẹrun mejila lọna mẹta, iyẹn yoo si jẹ bii apo ẹgbẹrun mẹrindijlogoji, ni mo ba foyinbo sọro, mo ni bii fọọti-taosan baagi lẹ n fẹ yẹn, ni wọn ba woju ara wọn. Ki i ṣe iru oyinbo fọọti fifti bẹẹ ni n ko gbọ o, ka ṣaa dupẹ lọwọ awọn ọmọ wa, paapaa Sẹki yẹn. Niṣe lawọn mọla mejeeji woju ara wọn, wọn ni bẹẹ ni.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

pe ki i ṣe ẹyọ apo kan lawọn n wa, bẹẹ ni ki i ṣe tirela kan, lakọọkọ gbara, awọn maa nilo to tirela ogun, lẹyin naa lawọn maa tun ko tirela ogun mi-in, ati ogun mi-in, iyẹn to ba jẹ mo le ba awọn wa a. Ọkan mi n sare ṣiṣẹ bii aago ni, mo mọ pe tirela nla kan, bii ẹgbẹta apo ni yoo kun inu ẹ, ogun tirela, ẹgbẹrun mejila apo irẹsi niyẹn, ẹgbẹrun mejila lọna mẹta, iyẹn yoo si jẹ bii apo ẹgbẹrun mẹrindijlogoji, ni mo ba foyinbo sọro, mo ni bii fọọti-taosan baagi lẹ n fẹ yẹn, ni wọn ba woju ara wọn. Ki i ṣe iru oyinbo fọọti fifti bẹẹ ni n ko gbọ o, ka ṣaa dupẹ lọwọ awọn ọmọ wa, paapaa Sẹki yẹn. Niṣe lawọn mọla mejeeji woju ara wọn, wọn ni bẹẹ ni. Ni mo ba fọgbọn pe Safu, mo mọ pe o n gbọ. Mo ni eelo ni wọn n ra apo raisi bayii. Mo kuku mọ ẹni ti mo ni, mo mọ Safu.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Ni mo ba fọgbọn pe Safu, mo mọ pe o n gbọ. Mo ni eelo ni wọn n ra apo raisi bayii. Mo kuku mọ ẹni ti mo ni, mo mọ Safu. Ẹgbẹrun marun-un lo bu le e lori hau, yatọ si iye to n ta a fawọn onibaara ẹ tẹlẹ ti mo ni o ti fi ẹgbẹrun marun-un le e lori. Owo ti a kọkọ ṣẹ gbara ti n lọ si bii miliọnu lọna ẹgbẹrun kan, niṣe ni mo si n laagun labẹ aṣọ nigba ti awọn yẹn ni ki n mu akaunti mi fawọn, ti wọn si ṣi kọmuputa kekere ti wọn gbe dani. Eyi to wa nibẹ si fi owo to to ẹẹdẹgbẹta miliọnu ranṣẹ lẹekan naa sinu banki mi.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Ẹgbẹrun marun-un lo bu le e lori hau, yatọ si iye to n ta a fawọn onibaara ẹ tẹlẹ ti mo ni o ti fi ẹgbẹrun marun-un le e lori. Owo ti a kọkọ ṣẹ gbara ti n lọ si bii miliọnu lọna ẹgbẹrun kan, niṣe ni mo si n laagun labẹ aṣọ nigba ti awọn yẹn ni ki n mu akaunti mi fawọn, ti wọn si ṣi kọmuputa kekere ti wọn gbe dani. Eyi to wa nibẹ si fi owo to to ẹẹdẹgbẹta miliọnu ranṣẹ lẹekan naa sinu banki mi. O ni ki n le fi bẹrẹ iṣẹ ni o, ti mo ba ti n ri i ni ki n maa pe awọn, awọn aa maa fi tirela ranṣẹ lẹsẹkẹkẹsẹ, wọn ni Alaaji to juwe emi fawọn ti sọ pe ko sewu, eeyan daadaa ni mi. Tit ti a fi sin wọn wọ mọto, niṣe ni mo n laagun. Nigba ti a pada wọle, ooyi fẹẹ kọ mi, Safu lo kunlẹ to bu mi so, toun naa n pariwo, ‘Iyaa mi!


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

O ni ki n le fi bẹrẹ iṣẹ ni o, ti mo ba ti n ri i ni ki n maa pe awọn, awọn aa maa fi tirela ranṣẹ lẹsẹkẹkẹsẹ, wọn ni Alaaji to juwe emi fawọn ti sọ pe ko sewu, eeyan daadaa ni mi. Tit ti a fi sin wọn wọ mọto, niṣe ni mo n laagun. Nigba ti a pada wọle, ooyi fẹẹ kọ mi, Safu lo kunlẹ to bu mi so, toun naa n pariwo, ‘Iyaa mi! Iyaami! Abẹẹ r’Ọlọrun!’ Ọrọ owo ile ti kuro ninu eleyii, owo nla gidi ti n ko ri iru ẹ ri niyi. Nibo loju ẹ wa Olodumare.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Iyaami! Abẹẹ r’Ọlọrun!’ Ọrọ owo ile ti kuro ninu eleyii, owo nla gidi ti n ko ri iru ẹ ri niyi. Nibo loju ẹ wa Olodumare. Ṣugbọn nibo ni mo ti fẹẹ ri irẹsi egbẹrun lọna ogoji, n ko ro pe emi funra mi da ni ẹgbẹrun marun-un sibi kan. Ṣugbọn mo mọ pe Ọlọrun to ṣe eyi yoo ṣe eyi to ku. Awọn wo leleyii, nibo ni wọn ti waa wa, kin ni wọn fẹẹ fi irẹsi to to bayii ṣe! Haa, haa, haa ni mo n ṣe.


Ọlọrun oju ẹ da, Ọba to tobi ni ọ o!

Ṣugbọn nibo ni mo ti fẹẹ ri irẹsi egbẹrun lọna ogoji, n ko ro pe emi funra mi da ni ẹgbẹrun marun-un sibi kan. Ṣugbọn mo mọ pe Ọlọrun to ṣe eyi yoo ṣe eyi to ku. Awọn wo leleyii, nibo ni wọn ti waa wa, kin ni wọn fẹẹ fi irẹsi to to bayii ṣe! Haa, haa, haa ni mo n ṣe. Ọlọrun oju ẹ da!


Iku Buruji Kashamu: Idaamu ti ba awọn oloṣelu o

Ki i ṣe e pe ọkan wọn le naa tẹlẹ, ṣugbọn iku to waa pa ọkunrin oloṣelu pataki ipinlẹ Ogun, Oloye Ẹṣọ Jinadu ti wọn n pe ni Buruji Kaṣamu lọjọ Abamẹta, Satide, to kọja yii, ti ko ọkan awọn oloṣelu gbogbo ni Naijiria soke gidigidi. Ni bayii, gbogbo ọna ni awọn olowo nla ninu wọn n wa lati kọja si ilu oyinbo, paapaa awọn orilẹ-ede ti wọn ti kapa arun Korona, nitori ohun ti wọn n ro ni pe awọn ko le gboju le iwadii ati ayẹwo awọn oniṣegun ni Naijiria, wọn ko si mọ boya arun naa ti wa lara awọn. Ohun to fa a ni pe ko too di pe arun naa jade sita lara awọn to n pa yii, yoo ti wa lara wọn fungba diẹ, ni gbogbo akoko yii ni wọn yoo si maa fi ara yira pẹlu awọn ọlọla ati oloṣelu ẹlẹgbẹ wọn, ọpọ awọn ti wọn si ba Buruji Kaṣamu ṣe lẹnu ọjọ mẹta yii ni wọn ti bẹrẹ si i paya poro, ibi ti kinni naa si bọ si lara wọn ko daa. Ileewosan nla kan naa to jẹ ti awọn olowo, ti wọn royin pe owo ti wọn n gba nibẹ ki i duro lori ẹgbẹrun lasan, miliọnu miliọnu ni fun ẹni ti kinni naa ba ti mu, to si jẹ gbogbo wọn lo maa n pariwo pe ibẹ ni ki wọn gbe awọn lọ naa ni ko jọ pe o ṣiṣẹ fun wọn mọ yii, nitori o fẹrẹ jẹ pe ọpọ awọn olowo nla ti wọn n ru wọle sibẹ yii, oku wọn ni wọn n gbe jade. Abba Kyari ni wọn kọkọ gbe pamọ sibẹ, ti oun wa nibẹ titi, koda, awọn ara Eko ko mọ, ti wọn si tọju Korona naa titi to fi ja si iku fun un. Ibẹ naa ni wọn ru gomina ipinlẹ Ọyọ ana, Abiọla Ajimọbi lọ, ohun ti awọn eeyan si kọkọ gbọ ni pe o ti gbẹmi-in mi, ki iroyin mi-in too tun jade pe ko ma ti i ku o, o wa laaye to n ṣere, ti wọn lo ti gbadun lọṣibitu naa.


Ileewosan nla kan naa to jẹ ti awọn olowo, ti wọn royin pe owo ti wọn n gba nibẹ ki i duro lori ẹgbẹrun lasan, miliọnu miliọnu ni fun ẹni ti kinni naa ba ti mu, to si jẹ gbogbo wọn lo maa n pariwo pe ibẹ ni ki wọn gbe awọn lọ naa ni ko jọ pe o ṣiṣẹ fun wọn mọ yii, nitori o fẹrẹ jẹ pe ọpọ awọn olowo nla ti wọn n ru wọle sibẹ yii, oku wọn ni wọn n gbe jade. Abba Kyari ni wọn kọkọ gbe pamọ sibẹ, ti oun wa nibẹ titi, koda, awọn ara Eko ko mọ, ti wọn si tọju Korona naa titi to fi ja si iku fun un. Ibẹ naa ni wọn ru gomina ipinlẹ Ọyọ ana, Abiọla Ajimọbi lọ, ohun ti awọn eeyan si kọkọ gbọ ni pe o ti gbẹmi-in mi, ki iroyin mi-in too tun jade pe ko ma ti i ku o, o wa laaye to n ṣere, ti wọn lo ti gbadun lọṣibitu naa. Ṣugbọn nigbẹyin, irọ lọrọ naa pada ja si, nitori ni ọsibitu to wa naa, ko jade nibẹ laaye. Nibẹ lo ku si. Eyi to ka awọn ara Eko lara ju ni ti awọn oloṣelu meji to gbajumọ bii iṣana ẹlẹẹta laarin wọn, Adebayọ Ọṣinọwọ ti wọn n pe ni Pẹpẹrito ati Ọtunba Tunde Burahimọ, ti wọn jọ ku laarin ọsẹ meji sira wọn.


Ṣugbọn nigbẹyin, irọ lọrọ naa pada ja si, nitori ni ọsibitu to wa naa, ko jade nibẹ laaye. Nibẹ lo ku si. Eyi to ka awọn ara Eko lara ju ni ti awọn oloṣelu meji to gbajumọ bii iṣana ẹlẹẹta laarin wọn, Adebayọ Ọṣinọwọ ti wọn n pe ni Pẹpẹrito ati Ọtunba Tunde Burahimọ, ti wọn jọ ku laarin ọsẹ meji sira wọn. Ọrẹ lawọn mejeeji, aṣofin Eko si ni wọn, ọkan n bẹ ni Abuja, ekeji si wa nile-igbimọ aṣofin Eko, bi wọn ṣe ku lojiji bẹẹ ya araalu lẹnu. Korona naa lo pa wọn, ọsibitu ti wọn n gbe wọn lọ ni Ikoyi, l’Ekoo, yii naa ni wọn si gbe wọn lọ, nibẹ naa lawọn mejeeji yii si dakẹ si. Yatọ si awọn oloṣelu ti wọn ku yii, awọn olowo nla nla mi-in naa ti ku sọhun-un ti ko si araalu to mọ, nitori orukọ tiwọn ko fi bẹẹ si laarin igboro.


Ọrẹ lawọn mejeeji, aṣofin Eko si ni wọn, ọkan n bẹ ni Abuja, ekeji si wa nile-igbimọ aṣofin Eko, bi wọn ṣe ku lojiji bẹẹ ya araalu lẹnu. Korona naa lo pa wọn, ọsibitu ti wọn n gbe wọn lọ ni Ikoyi, l’Ekoo, yii naa ni wọn si gbe wọn lọ, nibẹ naa lawọn mejeeji yii si dakẹ si. Yatọ si awọn oloṣelu ti wọn ku yii, awọn olowo nla nla mi-in naa ti ku sọhun-un ti ko si araalu to mọ, nitori orukọ tiwọn ko fi bẹẹ si laarin igboro. Awọn iṣẹlẹ yii ti n jẹ ki ọkan awọn oloṣelu nla nla nilẹ yii ko soke tẹlẹ, nitori wọn ti bẹrẹ si i ri i pe ko daju pe ileewosan Ikoyi yii yoo gba awọn bi kinni naa ba mu awọn, ọna ati lọ siluu oyinbo ni wọn si n wa, koda nigba ti ko sẹni to ti i sọ pe Koro ti mu wọn. ALAROYE gbọ pe lara ohun to jẹ ki wọn tete gbe iyawo Aarẹ ilẹ wa, Ọgagun agba Muhammadu Buhari, lọ siluu oyinbo ree, nitori wọn ko mọ pato arun naa, awọn dokita si ti sọ fun wọn pe ko si ọna ti arun Korona yii ki i ba wa, o le gba ibi ọrun didun tabi nnkan mi-in, ki ọrọ naa si too di baami-in, ni wọn ṣe yaa gbe obinrin naa jade lọ si Dubai. Bo ba jẹ ti tẹlẹ ni, o ṣee ṣe ko jẹ ọsibitu Eko yii ni wọn yoo gbe e wa, nibi ti yoo ti maa gba itọju rẹ lọ, ṣugbọn ọsibitu naa ti di ijaya bayii, awọn olowo ko si mọ eyi ti wọn yoo ṣe.


Awọn iṣẹlẹ yii ti n jẹ ki ọkan awọn oloṣelu nla nla nilẹ yii ko soke tẹlẹ, nitori wọn ti bẹrẹ si i ri i pe ko daju pe ileewosan Ikoyi yii yoo gba awọn bi kinni naa ba mu awọn, ọna ati lọ siluu oyinbo ni wọn si n wa, koda nigba ti ko sẹni to ti i sọ pe Koro ti mu wọn. ALAROYE gbọ pe lara ohun to jẹ ki wọn tete gbe iyawo Aarẹ ilẹ wa, Ọgagun agba Muhammadu Buhari, lọ siluu oyinbo ree, nitori wọn ko mọ pato arun naa, awọn dokita si ti sọ fun wọn pe ko si ọna ti arun Korona yii ki i ba wa, o le gba ibi ọrun didun tabi nnkan mi-in, ki ọrọ naa si too di baami-in, ni wọn ṣe yaa gbe obinrin naa jade lọ si Dubai. Bo ba jẹ ti tẹlẹ ni, o ṣee ṣe ko jẹ ọsibitu Eko yii ni wọn yoo gbe e wa, nibi ti yoo ti maa gba itọju rẹ lọ, ṣugbọn ọsibitu naa ti di ijaya bayii, awọn olowo ko si mọ eyi ti wọn yoo ṣe. Iku ti Buruji Kaṣamu yii lo tubọ waa fa gulegule ti ọkan wọn n ṣe bayii, nitori wọn mọ pe bo ba jẹ apa owo ka kinni yii ni, ko si ọna ti wọn ti beere owo, ko si si iye ti wọn yoo beere ti yoo jẹ nnkan kan loju Kaṣamu, nigba to jẹ agbọn-ọn-gbẹ lowo to ni. Ṣugbọn o han pe apa owo ko ka kinni naa lọsibitu yii, ọrọ naa si toju su gbogbo alagbara. Ṣebi ni bii ọsẹ meji sẹyin ni iroyin naa kọkọ jade pe Buruji Kasamu ti ni arun Korona, ṣugbọn nigba to jẹ kinni naa ti di kari aye, to si jẹ awọn gomina mi-in ti wọn n pariwo pe awọn ni in ki i pẹẹ jade lai ku, to si jẹ ile wọn ni wọn yoo wa, bii ti El-Rufai ni Kaduna, Arakunrin Akeredolu ni Ondo, Kayọde Fayẹmi ni Ekiti, atawọn mi-in bẹẹ, ọpọ eeyan ti fọkan si i pe bi ọkunrin naa ti wọ ọṣibitu ni yoo jade.


Iku ti Buruji Kaṣamu yii lo tubọ waa fa gulegule ti ọkan wọn n ṣe bayii, nitori wọn mọ pe bo ba jẹ apa owo ka kinni yii ni, ko si ọna ti wọn ti beere owo, ko si si iye ti wọn yoo beere ti yoo jẹ nnkan kan loju Kaṣamu, nigba to jẹ agbọn-ọn-gbẹ lowo to ni. Ṣugbọn o han pe apa owo ko ka kinni naa lọsibitu yii, ọrọ naa si toju su gbogbo alagbara. Ṣebi ni bii ọsẹ meji sẹyin ni iroyin naa kọkọ jade pe Buruji Kasamu ti ni arun Korona, ṣugbọn nigba to jẹ kinni naa ti di kari aye, to si jẹ awọn gomina mi-in ti wọn n pariwo pe awọn ni in ki i pẹẹ jade lai ku, to si jẹ ile wọn ni wọn yoo wa, bii ti El-Rufai ni Kaduna, Arakunrin Akeredolu ni Ondo, Kayọde Fayẹmi ni Ekiti, atawọn mi-in bẹẹ, ọpọ eeyan ti fọkan si i pe bi ọkunrin naa ti wọ ọṣibitu ni yoo jade. Afi bo ṣe ya ti ko sẹni to tun gbọ kinni kan, ti wọn ni wọn ti gbe e lọ si ọṣibitu awọn olowo to wa ni Ikoyi, l’Ekoo yii. Sibẹ naa, ko sẹni to ro pe yoo tori eyi ku, wọn ni yoo jade nibẹ laipẹ, yoo si maa pada waa ṣe awọn ohun to n ṣe laarin ilu lọ. Awọn oloṣelu to jẹ oun ni agbojule wọn ninu ẹgbẹ PDP, paapaa ti ipinlẹ Ogun n duro de e, pe oun ni yoo jẹ ki ẹgbẹ naa gbajọba ipinlẹ naa ni ọdun 2023, nitori oun lo ku to n nawo ẹgbẹ naa lati igba to pẹ wa.


Afi bo ṣe ya ti ko sẹni to tun gbọ kinni kan, ti wọn ni wọn ti gbe e lọ si ọṣibitu awọn olowo to wa ni Ikoyi, l’Ekoo yii. Sibẹ naa, ko sẹni to ro pe yoo tori eyi ku, wọn ni yoo jade nibẹ laipẹ, yoo si maa pada waa ṣe awọn ohun to n ṣe laarin ilu lọ. Awọn oloṣelu to jẹ oun ni agbojule wọn ninu ẹgbẹ PDP, paapaa ti ipinlẹ Ogun n duro de e, pe oun ni yoo jẹ ki ẹgbẹ naa gbajọba ipinlẹ naa ni ọdun 2023, nitori oun lo ku to n nawo ẹgbẹ naa lati igba to pẹ wa. Bakan naa ni awọn mẹkunnu to maa n ṣe loore nile rẹ naa n reti pe ko ni i pẹẹ de. Ohun to jẹ ki iku naa jẹ agbọ-sọgba-nu nigba ti wọn gbọ ree, ko si sẹni kan to tete gba iroyin naa gbọ, eebu lawọn mi-in si n bu awọn oniroyin ti wọn kọkọ gbe jade, wọn ni iroyin ẹlẹjẹ lasan ni. Ṣugbọn nigba ti yoo fi to bi wakati meji ti iroyin akọkọ jade, o han pe ko si ariyanjiyan ninu kinni naa mọ, awọn eeyan gba ni tootọ pe iku ti mu Kaṣamu lọ.


Bakan naa ni awọn mẹkunnu to maa n ṣe loore nile rẹ naa n reti pe ko ni i pẹẹ de. Ohun to jẹ ki iku naa jẹ agbọ-sọgba-nu nigba ti wọn gbọ ree, ko si sẹni kan to tete gba iroyin naa gbọ, eebu lawọn mi-in si n bu awọn oniroyin ti wọn kọkọ gbe jade, wọn ni iroyin ẹlẹjẹ lasan ni. Ṣugbọn nigba ti yoo fi to bi wakati meji ti iroyin akọkọ jade, o han pe ko si ariyanjiyan ninu kinni naa mọ, awọn eeyan gba ni tootọ pe iku ti mu Kaṣamu lọ. Bi arun Korona yii si ti wa nita to, latigba tawọn eeyan ti gbọ iku rẹ ni wọn ti n rọ lọ si ile rẹ ni ilu Ijẹbu-Igbo, awọn mi-in ko si kuro nile naa titi ti wọn fi gbe oku rẹ de, wọn fẹẹ foju ara wọn ri i pe loootọ lo ti ku. Ohun to ya awọn eeyan lẹnu ju ni pe ko sẹni to gbagbọ pe ero yoo pọ to bẹẹ nibi oku ẹni kan lasiko ti ajakalẹ-arun Koro yii n ja kiri bayii, ati bi wọn ti sọ pe ẹnikẹni ko gbọdọ jade, ti wọn si n kilọ pe ki awọn eeyan ma sun mọ ara wọn rara, ki wọn jinna sira wọn ni gbangba. Awọn eeyan yii lawọn ko le jinna si ara wọn, awọn miiran si fẹẹ fọwọ kan oku rẹ, wọn ni oloore awọn ni.


Bi arun Korona yii si ti wa nita to, latigba tawọn eeyan ti gbọ iku rẹ ni wọn ti n rọ lọ si ile rẹ ni ilu Ijẹbu-Igbo, awọn mi-in ko si kuro nile naa titi ti wọn fi gbe oku rẹ de, wọn fẹẹ foju ara wọn ri i pe loootọ lo ti ku. Ohun to ya awọn eeyan lẹnu ju ni pe ko sẹni to gbagbọ pe ero yoo pọ to bẹẹ nibi oku ẹni kan lasiko ti ajakalẹ-arun Koro yii n ja kiri bayii, ati bi wọn ti sọ pe ẹnikẹni ko gbọdọ jade, ti wọn si n kilọ pe ki awọn eeyan ma sun mọ ara wọn rara, ki wọn jinna sira wọn ni gbangba. Awọn eeyan yii lawọn ko le jinna si ara wọn, awọn miiran si fẹẹ fọwọ kan oku rẹ, wọn ni oloore awọn ni. Nigba naa ni awọn eeyan pupọ too mọ pe Kaṣamu ti wọn n gbọ orukọ rẹ, pe oloṣelu ni, po wa lara awọn ti wọn n ko owo jẹ, tabi pe ẹni kan to ni ẹjọ niluu oyinbo ti awọn oyinbo n wa ni, yatọ pata si Kaṣamu ti awọn ara Ijẹbu ati agbegbe rẹ mọ. Wọn ni ni gbogbo igba ni i fi owo gidi ṣaanu ni agbegbe naa, bẹẹ ni ki i ṣe owo ounjẹ lo n fun wọn, owo ti wọn yoo fi da ara wọn lokoowo, owo ti wọn yoo fi le ṣe daadaa, tabi owo lati ran awọn ọmọ nileewe lo maa n fun wọn. Ọpọ akẹkọọ lo si wa nileewe to jẹ oun lo n san owo wọn.


Nigba naa ni awọn eeyan pupọ too mọ pe Kaṣamu ti wọn n gbọ orukọ rẹ, pe oloṣelu ni, po wa lara awọn ti wọn n ko owo jẹ, tabi pe ẹni kan to ni ẹjọ niluu oyinbo ti awọn oyinbo n wa ni, yatọ pata si Kaṣamu ti awọn ara Ijẹbu ati agbegbe rẹ mọ. Wọn ni ni gbogbo igba ni i fi owo gidi ṣaanu ni agbegbe naa, bẹẹ ni ki i ṣe owo ounjẹ lo n fun wọn, owo ti wọn yoo fi da ara wọn lokoowo, owo ti wọn yoo fi le ṣe daadaa, tabi owo lati ran awọn ọmọ nileewe lo maa n fun wọn. Ọpọ akẹkọọ lo si wa nileewe to jẹ oun lo n san owo wọn. Nidii eyi ni gbogbo awọn ero ṣe rọ jade, ti wọn si tẹle oku rẹ de gbagede ti wọn sin in si. Bo tilẹ jẹ pe awọn ọlọpaa wa nibẹ, agbara ati isapa awọn naa ko ka ero ọhun mọ, wọn fi wọn silẹ, wọn n woran ni. Bi awọn mi-in ti n ke paapaa ni wọn n gbara dalẹ, wọn n pariwo pe oloore awọn ti lọ.


Nidii eyi ni gbogbo awọn ero ṣe rọ jade, ti wọn si tẹle oku rẹ de gbagede ti wọn sin in si. Bo tilẹ jẹ pe awọn ọlọpaa wa nibẹ, agbara ati isapa awọn naa ko ka ero ọhun mọ, wọn fi wọn silẹ, wọn n woran ni. Bi awọn mi-in ti n ke paapaa ni wọn n gbara dalẹ, wọn n pariwo pe oloore awọn ti lọ. Ohun to jẹ ki awọn mi-in binu si aarẹ tẹlẹ, Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ, niyi. Aarẹ ana naa sọ pe Buruji Kaṣamu lo ọgbọn ati ete lati sa fun awọn adajọ aye, ṣugbọn ko le sa fun awọn ọlopaa ati adajọ ọrun. Awọn eeyan binu si baba naa pe ko daa ko sọ bẹẹ si oku ọrun, awọn ti wọn si ti jẹ ninu owo Buruji ni gbọọrọgbọọrọ lo fi san ju Ọbasanjọ to n sọrọ yii lọ.


Ohun to jẹ ki awọn mi-in binu si aarẹ tẹlẹ, Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ, niyi. Aarẹ ana naa sọ pe Buruji Kaṣamu lo ọgbọn ati ete lati sa fun awọn adajọ aye, ṣugbọn ko le sa fun awọn ọlopaa ati adajọ ọrun. Awọn eeyan binu si baba naa pe ko daa ko sọ bẹẹ si oku ọrun, awọn ti wọn si ti jẹ ninu owo Buruji ni gbọọrọgbọọrọ lo fi san ju Ọbasanjọ to n sọrọ yii lọ. Koda, gomina Ekiti tẹlẹ, Ayọdele Fayoṣe, da sọrọ naa, o lo ti mọ Ọbasanjọ lara ko maa ṣe bii angẹli, bii ẹni ti ko ni abawọn lara, bẹẹ irọ ni baba naa n pa, ọwọ oun naa ko mọ. Bakan naa ni Aṣiwaju Bọla Tinubu si sọ o, lẹyin to ti daro iku to pa Buruji Kaṣamu tan, o ni ko daa ki ẹnikẹni maa sọrọ abuku tabi eebu si oku ọrun. Yatọ si awọn yii ṣaa, ogunlọgọ awọn oloṣelu atawọn olowo ni wọn n daro iku ọkunrin naa.


Koda, gomina Ekiti tẹlẹ, Ayọdele Fayoṣe, da sọrọ naa, o lo ti mọ Ọbasanjọ lara ko maa ṣe bii angẹli, bii ẹni ti ko ni abawọn lara, bẹẹ irọ ni baba naa n pa, ọwọ oun naa ko mọ. Bakan naa ni Aṣiwaju Bọla Tinubu si sọ o, lẹyin to ti daro iku to pa Buruji Kaṣamu tan, o ni ko daa ki ẹnikẹni maa sọrọ abuku tabi eebu si oku ọrun. Yatọ si awọn yii ṣaa, ogunlọgọ awọn oloṣelu atawọn olowo ni wọn n daro iku ọkunrin naa. Ṣugbọn nisalẹ ikun wọn, ẹru n ba wọn, idaamu si ba wọn, nitori awọn naa mọ pe iku to n pa ojugba ẹni, owe lo n pa fun ni. Bẹẹ ni ko seyii to n dun wọn ju nibẹ ju ilu oyinbo ti wọn ko ti i ri ọna lọ. Awọn oyinbo ni ki wọn ma ti i wa, wọn ni ẹni to ba ti wa, wọn yoo karantain ẹ, bi wọn ba si ti ri i pe o ni Koro, wọn yoo da a pada sibi to ti n bọ ni.


Ṣugbọn nisalẹ ikun wọn, ẹru n ba wọn, idaamu si ba wọn, nitori awọn naa mọ pe iku to n pa ojugba ẹni, owe lo n pa fun ni. Bẹẹ ni ko seyii to n dun wọn ju nibẹ ju ilu oyinbo ti wọn ko ti i ri ọna lọ. Awọn oyinbo ni ki wọn ma ti i wa, wọn ni ẹni to ba ti wa, wọn yoo karantain ẹ, bi wọn ba si ti ri i pe o ni Koro, wọn yoo da a pada sibi to ti n bọ ni. Ni tootọ, ko si igba kan ti idaamu ba awọn oloṣelu ati olowo ni Naijiria to bayii ri, ti asiko yii le koko fun wọn ju.


Ni tootọ, ko si igba kan ti idaamu ba awọn oloṣelu ati olowo ni Naijiria to bayii ri, ti asiko yii le koko fun wọn ju.


Konikaluku fidi mọle, ko ni i si ipejọpọ fun ayẹyẹ Ọṣun Oṣogbo- Adebisi

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Latari bi awọn to n lugbadi arun Korona ṣe n pọ si i lojoojumọ nipinlẹ Ọṣun, ijọba ti paṣẹ bayii pe ko ni i si ipejọpọ fun ayẹyẹ ọdun Ọṣun Oṣogbo lọdun yii. Kọmisanna fun ọrọ aṣa ati ibudo igbafẹ, Ọnarebu Ọbawale Adebisi, lo gbe atẹjade naa sita. O ni ki onikaluku fidi mọle rẹ, awọn olubọ-Ọṣun atawọn tijọba ba fun lanfaani nikan ni wọn yoo lanfaani lati lọ soju odo Ọṣun. Ọbawale ṣalaye pe awọn eeyan perete ti wọn n lọ si odo Ọṣun gan-an gbọdọ ṣe gbogbo nnkan wọn nibaamu pẹlu ilana tijọba gbe kale lati dena arun Korona.


Ọwọ tẹ awọn ọmọ ‘yahoo’ mejilelọgbọn niluu Ogbomọṣọ, akẹkọo fasiti lo pọ ninu wọn

Owe Yoruba kan lo sọ pe ọjọ gbogbo ni tole, ṣugbọn ọjọ kan bayii ni tolohun. Owe yii lo ṣe rẹgi pẹlu awọn ọdọkunrin mejilelọgbọ kan ti ọwọ ileeṣẹ to n ri si iwa ibajẹ ati ajẹbanu lorileede yii (EFCC), tẹ niluu Ogbomọṣọ, nipinlẹ Ọyọ, ti wọn si ṣafihan wọn ni ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii, ni olu ileeṣẹ wọn to wa niluu Ibadan. ALAROYE gbọ pe lasiko ti awọn EFCC ya bo ibuba wọn niluu Ogbomọṣọ lọwọ tẹ awọn ọdọ mejilelọgbọn ti wọn ni jibiti ori ẹrọ ayelujara ni wọn fi n ṣiṣẹ ṣe ọhun. Mẹta ninu wọn ni wọn jẹ akẹkọọ-jade yunifasiti, ti wọn n sin ijọba lọwọ, nigba ti mọkandinlogun ninu awọn ọdọ naa jẹ akẹkọọ ni awọn yunifasiti kaakiri ilẹ wa, ti awọn mẹwaa to ku si jẹ oniṣẹ ọwọ. Awọn eeyan naa ni Oyebamiji Francis; Aremọ Jeremiah; Ogbonnaya Prosper John; Anuoluwapọ Matthew; Ọladele Victor; Mumuni Waliyullah; Ọlawọyin Abiọdun; Oluwatoyin Henry; Ariṣekọla Shina; Babarinde Solomon; Samson Gideon; Joshua Ọla Adebayọ; Ajayi Joseph Ajibọla; Garba Mojeed, Ọlatunbọsun Tobilọba and Azeez Ridwan. Awọn yooku ni: Ajala Timilẹhin; Adebọlapọ Bakare; Alaba Gideon; Ogunkẹyẹ Olumide; Ogunleke Tolu; Ọlapade Emmanuel; Adegoke Aanu Abiọdun; Job Ayantoye; Oyebọde Pẹlumi; Babayanju Toluwani; Ọladele Ayọbami; Omonaiye Abubakar; Sattong Baking; Abisoye Kẹhinde, Iwajọmọ Nathan and Aniyikaye Tọpẹ.


Mẹta ninu wọn ni wọn jẹ akẹkọọ-jade yunifasiti, ti wọn n sin ijọba lọwọ, nigba ti mọkandinlogun ninu awọn ọdọ naa jẹ akẹkọọ ni awọn yunifasiti kaakiri ilẹ wa, ti awọn mẹwaa to ku si jẹ oniṣẹ ọwọ. Awọn eeyan naa ni Oyebamiji Francis; Aremọ Jeremiah; Ogbonnaya Prosper John; Anuoluwapọ Matthew; Ọladele Victor; Mumuni Waliyullah; Ọlawọyin Abiọdun; Oluwatoyin Henry; Ariṣekọla Shina; Babarinde Solomon; Samson Gideon; Joshua Ọla Adebayọ; Ajayi Joseph Ajibọla; Garba Mojeed, Ọlatunbọsun Tobilọba and Azeez Ridwan. Awọn yooku ni: Ajala Timilẹhin; Adebọlapọ Bakare; Alaba Gideon; Ogunkẹyẹ Olumide; Ogunleke Tolu; Ọlapade Emmanuel; Adegoke Aanu Abiọdun; Job Ayantoye; Oyebọde Pẹlumi; Babayanju Toluwani; Ọladele Ayọbami; Omonaiye Abubakar; Sattong Baking; Abisoye Kẹhinde, Iwajọmọ Nathan and Aniyikaye Tọpẹ. Oriṣiiriṣii awọn ọkọ igbalode olowo nla, awọn foonu olowo nla, ẹrọ alaagbeletan atawọn iwe ti wọn fi n lu awọn eeyan ni jibiti ni wọn ba nikaawọ wọn. Ileeṣẹ naa ti ni awọn yoo foju wọn ba ile-ẹjọ lẹyin iwadii awọn


Oriṣiiriṣii awọn ọkọ igbalode olowo nla, awọn foonu olowo nla, ẹrọ alaagbeletan atawọn iwe ti wọn fi n lu awọn eeyan ni jibiti ni wọn ba nikaawọ wọn. Ileeṣẹ naa ti ni awọn yoo foju wọn ba ile-ẹjọ lẹyin iwadii awọn


Korona tun pa Alaga Ijọba Ibilẹ Idagbasoke Onigbongbo

Ọkan ninu awọn alaga ijọba ibilẹ nipinlẹ Eko, Ọgbẹni Francis Babatunde Oke, to jẹ alaga Ijọba Ibilẹ Onigbongbo ti ku o. Arun aṣekunpani to gbode nni, Koronafairọọsi, ni wọn lo mu ẹmi ọkunrin naa lọ ni Ọjọbọ, Wẹsidee, ọsẹ yii. ALAROYE gbọ pe pe ọkunrin to n lo saa keji lọ nipo alaga naa ti n saisan fun ọsẹ diẹ, to si da bii ẹni pe o ti n gbadun diẹdiẹ. Ẹẹkan naa ni wọn ni aisan ọhun tun mi pada, ti wọn si sare gbe e lọ sileewosan kan ni ọjọ Ẹti, Furaidee, ọsẹ to kọja. Ọsibitu ọhun lo pada ku si ni fẹẹrẹ Ọjọbọ, Wẹsidee ọsẹ yii. A gbọ pe ipa takuntakun ni ọkunrin naa ko lati la awọn eeyan ijọba ibilẹ rẹ lọyẹ nipa arun Korona yii. Awọn kan ni o ṣee ṣe ko jẹ asiko to n lọ kaakiri yii lo ti ko kinni ọhun ti ko mọ, eyi to pada pa a yii.


Ọsibitu ọhun lo pada ku si ni fẹẹrẹ Ọjọbọ, Wẹsidee ọsẹ yii. A gbọ pe ipa takuntakun ni ọkunrin naa ko lati la awọn eeyan ijọba ibilẹ rẹ lọyẹ nipa arun Korona yii. Awọn kan ni o ṣee ṣe ko jẹ asiko to n lọ kaakiri yii lo ti ko kinni ọhun ti ko mọ, eyi to pada pa a yii. Ojiji ni iku ọkunrin naa ja lu awọn ololufẹ rẹ, paapaa awọn ti ko mọ pe ọkunrin naa wa nileewosan. Awọn ọrẹ atawọn alatilẹyin rẹ nidii oṣelu ti n rọ lọ sile rẹ lati ba awọn ẹbi rẹ kẹdun.


Ojiji ni iku ọkunrin naa ja lu awọn ololufẹ rẹ, paapaa awọn ti ko mọ pe ọkunrin naa wa nileewosan. Awọn ọrẹ atawọn alatilẹyin rẹ nidii oṣelu ti n rọ lọ sile rẹ lati ba awọn ẹbi rẹ kẹdun.


Wọn fẹsun buruku kan Purofẹsọ ọmọ Yoruba, wọn lo gbowo lọwọ awọn afẹmiṣofo

Wọn ti fi ẹsun buruku kan Purofẹsọ ọmọ Yoruba kan o, Ishaq Akintọla ti yunifasiti LASU, wọn lo n gbowo lọwọ awọn ọmọ ogun afẹmiṣofo ti wọn n daamu aye. Ọjọgbọn Akintọla ni olori ẹgbẹ ẹlẹsin kan to pe ni MURIC, ẹgbẹ to sọ pe oun fi n ja fun ẹtọ awọn musulumi ni Naijiria ni. Ṣugbọn igbimọ agbaye kan to n gbogun ti ọrọ awọn afẹmiṣofo yii sọ niluu Abidjan lọsẹ to kọja yii pe ẹgbẹ afẹmiṣofo to buru ju lọ laye, ẹka ti West Afrika (ISWAP), ti gbe owo nla kan fawọn MURIC. Ọgbẹni San Lous Keita, ẹni ti i ṣe ọkan ninu awọn ọmọ igbimọ agbaye ti wọn n pe ni Sahara Strategy Group (SSG), ti wọn ko ni iṣẹ meji ti wọn n ṣe ju ọna lati gbogun ti awọn afẹmiṣofo lọ, lo tu aṣiri ọrọ yii fun awọn ọmọ igbimọ to ku nibi ipade wọn, nibẹ lọrọ naa si ti kari aye. Ọmọ orilẹ-ede Mali ni Keita, olori awọn ọtẹlẹmuyẹn ibẹ si ni nigba kan. Ohun to jẹ ki ọrọ rẹ tẹ̀wọ̀n, ti ọpọ eeyan si gba a gbọ, niyi. Ọkunrin naa sọ nibi ipade wọn naa pe aṣiri to tu si awọn lọwọ nibi iwadii ti awọn n ṣe lori ọrọ awọn afẹmiṣofo nilẹ Afrika lawọn ti ri i pe awọn apani-lainidii ISWAP, ti wọn ti n da awọn eeyan laamu kiri aye, ti wọn si ti ba ọna kan wọ ilẹ Hausa lọhun-un, ti n fun MURIC, ẹgbẹ Akintọla, lowo lati bii ọdun meji sẹyin, ati pe owo ti won ti gba bayii ti le ni ẹgbẹrun lọna aadọta-le-nigba dọla ($250,000).


Ọgbẹni San Lous Keita, ẹni ti i ṣe ọkan ninu awọn ọmọ igbimọ agbaye ti wọn n pe ni Sahara Strategy Group (SSG), ti wọn ko ni iṣẹ meji ti wọn n ṣe ju ọna lati gbogun ti awọn afẹmiṣofo lọ, lo tu aṣiri ọrọ yii fun awọn ọmọ igbimọ to ku nibi ipade wọn, nibẹ lọrọ naa si ti kari aye. Ọmọ orilẹ-ede Mali ni Keita, olori awọn ọtẹlẹmuyẹn ibẹ si ni nigba kan. Ohun to jẹ ki ọrọ rẹ tẹ̀wọ̀n, ti ọpọ eeyan si gba a gbọ, niyi. Ọkunrin naa sọ nibi ipade wọn naa pe aṣiri to tu si awọn lọwọ nibi iwadii ti awọn n ṣe lori ọrọ awọn afẹmiṣofo nilẹ Afrika lawọn ti ri i pe awọn apani-lainidii ISWAP, ti wọn ti n da awọn eeyan laamu kiri aye, ti wọn si ti ba ọna kan wọ ilẹ Hausa lọhun-un, ti n fun MURIC, ẹgbẹ Akintọla, lowo lati bii ọdun meji sẹyin, ati pe owo ti won ti gba bayii ti le ni ẹgbẹrun lọna aadọta-le-nigba dọla ($250,000). Ohun ti wọn sọ pe wọn ni ki Akintọla fi owo naa ṣe ni lati fi ko awọn ọmọ ogun afẹmiṣofo jọ̀ ni ilẹ Yoruba, ki wọn le mura silẹ fun ogun ti awọn apaayan naa yoo gbe ja guusu (South) ilẹ Naijiria laipẹ rara. Lati igba ti iroyin yii ti jade lawọn eeyan ti n pe ijọba apapọ lọtun-un losi, pe ki wọn mu ọkunrin olori MURIC yii ko waa ṣalaye bi ọrọ ba ti jẹ, ko ma di ohun ti yoo ko wahala ba gbogbo ọmọ orilẹ-ede yii bo ba ya. Awọn ọmọ ogun afẹmiṣofo ti fẹsẹ mulẹ nilẹ Hausa, iroyin ibẹru to si n jade ni pe wọn n bọ nilẹ Yoruba laipẹ jọjọ, ṣugbọn ko sẹni to mọ ọna ti wọn fẹẹ ba wọle, ni iroyin ọrọ Akintọla ati MURIC rẹ yii ṣe mu ijaya nla wa fun gbogbo ẹni to gbọ ọ.


Ohun ti wọn sọ pe wọn ni ki Akintọla fi owo naa ṣe ni lati fi ko awọn ọmọ ogun afẹmiṣofo jọ̀ ni ilẹ Yoruba, ki wọn le mura silẹ fun ogun ti awọn apaayan naa yoo gbe ja guusu (South) ilẹ Naijiria laipẹ rara. Lati igba ti iroyin yii ti jade lawọn eeyan ti n pe ijọba apapọ lọtun-un losi, pe ki wọn mu ọkunrin olori MURIC yii ko waa ṣalaye bi ọrọ ba ti jẹ, ko ma di ohun ti yoo ko wahala ba gbogbo ọmọ orilẹ-ede yii bo ba ya. Awọn ọmọ ogun afẹmiṣofo ti fẹsẹ mulẹ nilẹ Hausa, iroyin ibẹru to si n jade ni pe wọn n bọ nilẹ Yoruba laipẹ jọjọ, ṣugbọn ko sẹni to mọ ọna ti wọn fẹẹ ba wọle, ni iroyin ọrọ Akintọla ati MURIC rẹ yii ṣe mu ijaya nla wa fun gbogbo ẹni to gbọ ọ.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Nibo lawọn eeyan yii wa o Nigba ti wọn gbe fidio kan jade lọsẹ to kọja yii, ẹni ba ranti ọrọ naa yoo si miri titi. Fidio ohun to ṣẹlẹ lọdun mẹwaa ṣẹyin ni. Lasiko tawọn araalu n fi ibinu han ni, nigba ti awọn oloṣelu fẹẹ doju ijọba Jonathan bolẹ ni tipatipa, ti wọn waa lo awọn ajijagbara lati mu erongba wọn ṣẹ. Nigba ti Ọlọrun yoo mu Jonathan naa, niṣe lo fi owo kun owo epo lojiji lọjo kin-in-ni, oṣu kin-in-ni, ọdun 2012, ni epo ba fo lau lati N65, lo ba di N141, fun lita epo bẹntirooolu kan. N lawọn araalu ba yari, bawo lawọn yoo ṣe maa ra epo ni ọkanlelogoje naira, fun kin ni, ati nitori kin ni! Eyi lawọn oloṣelu igba naa mu lọwọ, ni wọn ba dẹ awọn ajijagbara sijọba yii. Kia ni iparojọ nla kan ti ṣẹlẹ ni Ọjọta, l’Ekoo,*** nibi ti ẹgbẹ kan ti Pasitọ Tunde Bakare, Save Nigeria Group, ti ko ọpọlọpọ ero jọ, ti kaluku n sọrọ pe afi ki ijọba da owo epo bẹntiroolu yii pada.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Nigba ti Ọlọrun yoo mu Jonathan naa, niṣe lo fi owo kun owo epo lojiji lọjo kin-in-ni, oṣu kin-in-ni, ọdun 2012, ni epo ba fo lau lati N65, lo ba di N141, fun lita epo bẹntirooolu kan. N lawọn araalu ba yari, bawo lawọn yoo ṣe maa ra epo ni ọkanlelogoje naira, fun kin ni, ati nitori kin ni! Eyi lawọn oloṣelu igba naa mu lọwọ, ni wọn ba dẹ awọn ajijagbara sijọba yii. Kia ni iparojọ nla kan ti ṣẹlẹ ni Ọjọta, l’Ekoo,*** nibi ti ẹgbẹ kan ti Pasitọ Tunde Bakare, Save Nigeria Group, ti ko ọpọlọpọ ero jọ, ti kaluku n sọrọ pe afi ki ijọba da owo epo bẹntiroolu yii pada. Oloṣelu wo ni ko debẹ sọrọ, bẹẹ ni wọn n fi owo ranṣẹ, bẹẹ ni wọn n fi ounjẹ ranṣẹ, bẹẹ ni awọn akọrin ati onitiata n wa, bẹẹ ni mọto ko ṣiṣẹ, ti ko si ṣẹni to le lọ sibi kan fun bii ọjọ mẹta. Nigba ti ọrọ naa le gan-an, ijọba ko le ṣe ohun meji, wọn da owo epo naa pada si naira mẹtadinlọgọrun-un (N97) kiakia, nigba ti nnkan si tun dara, wọn da a pada si naira metadinlaaadọrun-un. Bẹẹ lawọn eeyan yii gba araalu silẹ nigba naa, wọn si ko wa yọ ninu ewu ati ijọba pakaleke.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Oloṣelu wo ni ko debẹ sọrọ, bẹẹ ni wọn n fi owo ranṣẹ, bẹẹ ni wọn n fi ounjẹ ranṣẹ, bẹẹ ni awọn akọrin ati onitiata n wa, bẹẹ ni mọto ko ṣiṣẹ, ti ko si ṣẹni to le lọ sibi kan fun bii ọjọ mẹta. Nigba ti ọrọ naa le gan-an, ijọba ko le ṣe ohun meji, wọn da owo epo naa pada si naira mẹtadinlọgọrun-un (N97) kiakia, nigba ti nnkan si tun dara, wọn da a pada si naira metadinlaaadọrun-un. Bẹẹ lawọn eeyan yii gba araalu silẹ nigba naa, wọn si ko wa yọ ninu ewu ati ijọba pakaleke. Ṣugbọn ijọba Buhari to ba owo epo ni N87 ti ṣe kẹrẹkẹrẹ sọ owo epo naa di aadọjọ naira (N150) bayii, bo si tilẹ jẹ pe asiko inira lo bọ si faraalu, ko sẹni kan ti wọn ri ti yoo dide ja fun wọn. Ki lo de? Nibo lawọn eeyan ti wọn ja ija yii nijọsi wa?


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ṣugbọn ijọba Buhari to ba owo epo ni N87 ti ṣe kẹrẹkẹrẹ sọ owo epo naa di aadọjọ naira (N150) bayii, bo si tilẹ jẹ pe asiko inira lo bọ si faraalu, ko sẹni kan ti wọn ri ti yoo dide ja fun wọn. Ki lo de? Nibo lawọn eeyan ti wọn ja ija yii nijọsi wa? Awọn eeyan ti wọn ja nijọsi yii kuku wa laye, wọn ko lọ sibi kan, koda, wọn wa laarin wa ti ohun gbogbo yii si n ṣẹlẹ loju wọn. Iyatọ to kan wa nibẹ ni pe awọn ni wọn n ṣejọba bayii, wọn ko si le jade ki wọn sọ faraalu pe ohun ti awọn n ṣe ko dara. Tunde Bakare to ṣaaju ikede ọjọ naa, ọrẹ timọtimọ lo jẹ fun Buhari, ko si si ohun ti Buhari ṣe loju rẹ ti ko ni i jẹ daradara ni.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Awọn eeyan ti wọn ja nijọsi yii kuku wa laye, wọn ko lọ sibi kan, koda, wọn wa laarin wa ti ohun gbogbo yii si n ṣẹlẹ loju wọn. Iyatọ to kan wa nibẹ ni pe awọn ni wọn n ṣejọba bayii, wọn ko si le jade ki wọn sọ faraalu pe ohun ti awọn n ṣe ko dara. Tunde Bakare to ṣaaju ikede ọjọ naa, ọrẹ timọtimọ lo jẹ fun Buhari, ko si si ohun ti Buhari ṣe loju rẹ ti ko ni i jẹ daradara ni. Bẹẹ naa lo jẹ pe awọn oloṣelu ti wọn pọ ninu awọn iwọde naa ju lọ, wọn ti wa ninu APC bayii, awọn ni aṣaaju ẹgbẹ yii, wọn ko si le gba ki ẹnikẹni ṣe iru iwọde ti wọn ṣe lọjọ naa lasiko yii rara. Ohun ti a si n wi niyẹn. Ibajẹ ko lorukọ meji, ibajẹ ni.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Bẹẹ naa lo jẹ pe awọn oloṣelu ti wọn pọ ninu awọn iwọde naa ju lọ, wọn ti wa ninu APC bayii, awọn ni aṣaaju ẹgbẹ yii, wọn ko si le gba ki ẹnikẹni ṣe iru iwọde ti wọn ṣe lọjọ naa lasiko yii rara. Ohun ti a si n wi niyẹn. Ibajẹ ko lorukọ meji, ibajẹ ni. Bi eeyan kan ba si n gbogun tiwa ibajẹ, ni gbogbo ibi to ba ti ri i lo yẹ ko ti gbogun ti i. Ki i ṣe ka gbogun tiwa ibajẹ loni-in, nitori pe awọn ọta wa lo n ṣe e, bo ba di asiko ti awọn ọrẹ wa, ka yiju si ẹgbẹ kan. Ohun ti awọn eeyan yii n ṣe ree, sibẹ, wọn yoo maa beere ẹsan iwa rere lọdọ Ọlọrun. Ọlọrun ki i ṣe alaboosi, yoo fun kaluku ni ẹsan to ba tọ si i. Ẹ ṣa ma tun ko wa si wahala tuntun Wahala tuntun mi-in lo tun n bọ yii, ijọba si gbọdọ tete yaa ri i pe awọn pana ẹ, ko too tun di ohun ti yoo ko ara ilu siyọnu, paapaa ni ilẹ Yoruba wa nibi o. Awọn tanka ti wọn n gbe epo ni wọn ni awọn yoo da iṣẹ silẹ, wọn ni awọn ko ni i lọọ gbe epo lati dẹpo epo l’Ekoo, wọn tilẹ ni tirela elepo kankan ko ni i wọ ilu Eko wa ni. Ohun ti eleyii n mu bọ ni idaamu fawọn eeyan, nitori laipẹ lai jinna, bi iru eleyii ba fi ṣẹlẹ, epo bẹntiroolu yoo di ọwọngogo, lẹsẹkẹsẹ ni wahala tuntun yoo si bẹrẹ fawọn eeyan kaakiri.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Bi eeyan kan ba si n gbogun tiwa ibajẹ, ni gbogbo ibi to ba ti ri i lo yẹ ko ti gbogun ti i. Ki i ṣe ka gbogun tiwa ibajẹ loni-in, nitori pe awọn ọta wa lo n ṣe e, bo ba di asiko ti awọn ọrẹ wa, ka yiju si ẹgbẹ kan. Ohun ti awọn eeyan yii n ṣe ree, sibẹ, wọn yoo maa beere ẹsan iwa rere lọdọ Ọlọrun. Ọlọrun ki i ṣe alaboosi, yoo fun kaluku ni ẹsan to ba tọ si i. Ẹ ṣa ma tun ko wa si wahala tuntun Wahala tuntun mi-in lo tun n bọ yii, ijọba si gbọdọ tete yaa ri i pe awọn pana ẹ, ko too tun di ohun ti yoo ko ara ilu siyọnu, paapaa ni ilẹ Yoruba wa nibi o. Awọn tanka ti wọn n gbe epo ni wọn ni awọn yoo da iṣẹ silẹ, wọn ni awọn ko ni i lọọ gbe epo lati dẹpo epo l’Ekoo, wọn tilẹ ni tirela elepo kankan ko ni i wọ ilu Eko wa ni. Ohun ti eleyii n mu bọ ni idaamu fawọn eeyan, nitori laipẹ lai jinna, bi iru eleyii ba fi ṣẹlẹ, epo bẹntiroolu yoo di ọwọngogo, lẹsẹkẹsẹ ni wahala tuntun yoo si bẹrẹ fawọn eeyan kaakiri. Bi wọn ko ba ti gbe epo ni Eko, yoo kan ara Ibadan, yoo de Ado-Ekiti pẹlu Ondo, gbogbo ara Ọṣun, Ijẹbu ati Abẹokuta ni yoo si mọ pe nnkan ṣẹlẹ, nitori gbogbo ibi yii ni epo ti wọn n gbe lati Eko n lọ ju lọ. Ko si ohun ti awọn eeyan yii ni awọn ko ni i tori ẹ gbe tanka epo awọn jade ju ọrọ awọn agbofinro ti wọn n yọ wọn lẹnu lọ. Wọn ni nigba yoowu ti tanka epo yoo ba jade kuro l’Ekoo, tabi ti yoo ba wọ ilu Eko, awọn ọlọpaa, ṣọja ati awọn mi-in ti wọn ko si ibi Ọja Kara yoo da awọn duro, wọn ko si ni i jẹ ki awọn lọ, afi ti wọn ba gba owo to to owo lọwọ awọn.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Bi wọn ko ba ti gbe epo ni Eko, yoo kan ara Ibadan, yoo de Ado-Ekiti pẹlu Ondo, gbogbo ara Ọṣun, Ijẹbu ati Abẹokuta ni yoo si mọ pe nnkan ṣẹlẹ, nitori gbogbo ibi yii ni epo ti wọn n gbe lati Eko n lọ ju lọ. Ko si ohun ti awọn eeyan yii ni awọn ko ni i tori ẹ gbe tanka epo awọn jade ju ọrọ awọn agbofinro ti wọn n yọ wọn lẹnu lọ. Wọn ni nigba yoowu ti tanka epo yoo ba jade kuro l’Ekoo, tabi ti yoo ba wọ ilu Eko, awọn ọlọpaa, ṣọja ati awọn mi-in ti wọn ko si ibi Ọja Kara yoo da awọn duro, wọn ko si ni i jẹ ki awọn lọ, afi ti wọn ba gba owo to to owo lọwọ awọn. Bi awakọ kan ba ṣe agidi pe oun o ni i sanwo yii, wọn yoo fo sori mọto rẹ, wọn yoo yọ mirọ, iyẹn gilaasi to fi n riran, tabi ki wọn lu gilaasi to wa niwaju mọto fọ pata. Gbogbo iwa ika yii ni awọn onitanka naa ni awọn ko ni i tori rẹ lọọ gbe epo mọ, nitori gbogbo igba lawọn ti fẹjọ sun awọn ti wọn n ṣejọba, sibẹ wọn ko ba awọn ṣe kinni kan si i. Lara ijakulẹ ijọba to wa lode yii ree. Bawo ni ijọba yoo ṣe ni ọlọpaa tabi awọn ṣọja ti ẹnu wọn ko ni i ka wọn.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Bi awakọ kan ba ṣe agidi pe oun o ni i sanwo yii, wọn yoo fo sori mọto rẹ, wọn yoo yọ mirọ, iyẹn gilaasi to fi n riran, tabi ki wọn lu gilaasi to wa niwaju mọto fọ pata. Gbogbo iwa ika yii ni awọn onitanka naa ni awọn ko ni i tori rẹ lọọ gbe epo mọ, nitori gbogbo igba lawọn ti fẹjọ sun awọn ti wọn n ṣejọba, sibẹ wọn ko ba awọn ṣe kinni kan si i. Lara ijakulẹ ijọba to wa lode yii ree. Bawo ni ijọba yoo ṣe ni ọlọpaa tabi awọn ṣọja ti ẹnu wọn ko ni i ka wọn. Olori ọlọpaa ti paṣẹ titi pe awọn ọlọpaa ko gbọdọ duro loju titi gba owo lọwọ ẹnikẹni, koda, wọn ko gbọdọ da ọlọkọ kankan duro. Ṣugbọn awọn eeyan naa ko kuro loju ọna, wọn wa nibẹ lojoojumọ pẹlu ibọn. Araalu wo ni yoo waa maa ba wọn lo agidi, nigba ti iroyin iku ojiji kun ilu lori awọn ti wọn ba ọlọpaa oju ọna ṣagidi, ti wọn yinbọn pa. Awọn ọlọpaa yii a maa paayan nitori ọgọrun-un naira pere, ṣe iyẹn leeyan yoo waa duro ti ko ni i tete yaa ṣe ohun ti wọn ba ni ko ṣe.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Olori ọlọpaa ti paṣẹ titi pe awọn ọlọpaa ko gbọdọ duro loju titi gba owo lọwọ ẹnikẹni, koda, wọn ko gbọdọ da ọlọkọ kankan duro. Ṣugbọn awọn eeyan naa ko kuro loju ọna, wọn wa nibẹ lojoojumọ pẹlu ibọn. Araalu wo ni yoo waa maa ba wọn lo agidi, nigba ti iroyin iku ojiji kun ilu lori awọn ti wọn ba ọlọpaa oju ọna ṣagidi, ti wọn yinbọn pa. Awọn ọlọpaa yii a maa paayan nitori ọgọrun-un naira pere, ṣe iyẹn leeyan yoo waa duro ti ko ni i tete yaa ṣe ohun ti wọn ba ni ko ṣe. Ijọba to ko wọn sọna lo le gba araalu, awọn olori ọlọpaa naa ni wọn le gba awọn eeyan yii lọọ awọn ole ati igaara ọlọṣa ti wọn n pe ara wọn ni ọlọpaa yii. Iṣoro to wa nibẹ ni pe ọpọ ọga ọlọpaa ti wọn wa ni tesan ni wọn n gbowo lọwọ awọn ti wọn ba ran jade. Nibi yii lọrọ ti kan ijọba, ijọba ni yoo gba awọn eeyan ilu, nipa riri i pe wọn ko awọn ọlọpaa afibọn-gba-riba yii kuro lọna, ti wọn si le awọn ọga wọn to n ran wọn jade lati da araalu lọna yii kuro lẹnu iṣẹ ọba.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ijọba to ko wọn sọna lo le gba araalu, awọn olori ọlọpaa naa ni wọn le gba awọn eeyan yii lọọ awọn ole ati igaara ọlọṣa ti wọn n pe ara wọn ni ọlọpaa yii. Iṣoro to wa nibẹ ni pe ọpọ ọga ọlọpaa ti wọn wa ni tesan ni wọn n gbowo lọwọ awọn ti wọn ba ran jade. Nibi yii lọrọ ti kan ijọba, ijọba ni yoo gba awọn eeyan ilu, nipa riri i pe wọn ko awọn ọlọpaa afibọn-gba-riba yii kuro lọna, ti wọn si le awọn ọga wọn to n ran wọn jade lati da araalu lọna yii kuro lẹnu iṣẹ ọba. Ṣugbọn ẹ tiẹ kọkọ yanju eleyii na, ẹ tete ba awọn onitanka yii sọrọ, ẹ fi wọn lọkan balẹ, ki ẹ si ko awọn ọlọpaa ole yii kuro ni popo. Asiko Korona yii kọ lo tun yẹ ki epo mọto wọn o. Ẹ ma fiya jẹ wa pa! Ki Mimiko ṣọra ẹ lẹyin Agboọla Iroyin to n jade kaakiri ipinlẹ Ondo, to tun n lọ kiri ilẹ Yoruba bayii ni pe Dokita Oluṣẹgun Mimiko to fọdun mẹjọ ṣe gomina ipinlẹ Ondo, to ṣe minisita, to si ṣe akọwe ijọba, lo wa lẹyin Agboọla Ajayi, Igbakeji gomina ipinlẹ naa, ẹni to sa kuro ninu ẹgbẹ oṣelu ti oun ati ọga rẹ jọ n ṣe, to sa lọ sinu egbẹ PDP, nigba ti ko si ri ohun to n wa ninu PDP, to sa wa sinu ẹgbẹ ZLP, ẹgbẹ ti Mimiko.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ṣugbọn ẹ tiẹ kọkọ yanju eleyii na, ẹ tete ba awọn onitanka yii sọrọ, ẹ fi wọn lọkan balẹ, ki ẹ si ko awọn ọlọpaa ole yii kuro ni popo. Asiko Korona yii kọ lo tun yẹ ki epo mọto wọn o. Ẹ ma fiya jẹ wa pa! Ki Mimiko ṣọra ẹ lẹyin Agboọla Iroyin to n jade kaakiri ipinlẹ Ondo, to tun n lọ kiri ilẹ Yoruba bayii ni pe Dokita Oluṣẹgun Mimiko to fọdun mẹjọ ṣe gomina ipinlẹ Ondo, to ṣe minisita, to si ṣe akọwe ijọba, lo wa lẹyin Agboọla Ajayi, Igbakeji gomina ipinlẹ naa, ẹni to sa kuro ninu ẹgbẹ oṣelu ti oun ati ọga rẹ jọ n ṣe, to sa lọ sinu egbẹ PDP, nigba ti ko si ri ohun to n wa ninu PDP, to sa wa sinu ẹgbẹ ZLP, ẹgbẹ ti Mimiko. Arun kan naa lo maa n ba awọn oloṣelu ja, iyẹn naa ni pe wọn ki i mọ bi agbara wọn ti to. Eyi ti agbara rẹ ko to nnkan yoo maa sọ pe oun le sọ oke dilẹ, oun le sọ apata nla di ilẹ gbẹrẹfu, o digba to ba ṣẹlẹ ko too ri i pe gbẹrẹfu lasan loun. Ninu awọn gomina to ti jẹ sẹyin, ipo apọnle kan ni Mimiko wa, ohun to si fi i si ipo apọnle yii ni ọwọ ati ọla ti ẹni to wa nipo naa bayii, iyẹn Akeredolu, n bu fun un.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Arun kan naa lo maa n ba awọn oloṣelu ja, iyẹn naa ni pe wọn ki i mọ bi agbara wọn ti to. Eyi ti agbara rẹ ko to nnkan yoo maa sọ pe oun le sọ oke dilẹ, oun le sọ apata nla di ilẹ gbẹrẹfu, o digba to ba ṣẹlẹ ko too ri i pe gbẹrẹfu lasan loun. Ninu awọn gomina to ti jẹ sẹyin, ipo apọnle kan ni Mimiko wa, ohun to si fi i si ipo apọnle yii ni ọwọ ati ọla ti ẹni to wa nipo naa bayii, iyẹn Akeredolu, n bu fun un. Bi Mimiko ba waa yipada, to n lẹdi apo pọ mọ alatako Akeredolu, oun naa yoo di ọkan ninu awọn alatako gomina naa ree, alatako ẹni ko si le ro rere si ni, bi oun ko ba si ti ro daadaa si Akeredolu, Akeredolu naa lẹtọọ lati ma ro daadaa si i. Itumọ eyi ni pe gbogbo aṣiri Mimiko ti wọn de mọlẹ tẹlẹ ni yoo bẹrẹ si i tu sita. Eleyii ko ni i daa fun gomina atijọ naa, ṣugbọn ko sẹni ti yoo ba a kẹdun, oun lo fori ara ẹ fa gọgọ, ohun to ba si ja le e lori, ko fara mọ ọn ni. Ati Ali Ọlanusi, ati Agboọla, ẹgbe ẹyẹ lẹyẹ i wọ tọ Ilu yii, ati orilẹ-ede yii, ni ọpọ eeyan wa nigba ti Alaaji Ali Ọlanusi kuro lẹyin Oluṣẹgun Miniko, to lọọ ṣiṣẹ pẹlu awọn ọta rẹ, to ni gomina naa ko fun oun ni ẹtọ oun.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Bi Mimiko ba waa yipada, to n lẹdi apo pọ mọ alatako Akeredolu, oun naa yoo di ọkan ninu awọn alatako gomina naa ree, alatako ẹni ko si le ro rere si ni, bi oun ko ba si ti ro daadaa si Akeredolu, Akeredolu naa lẹtọọ lati ma ro daadaa si i. Itumọ eyi ni pe gbogbo aṣiri Mimiko ti wọn de mọlẹ tẹlẹ ni yoo bẹrẹ si i tu sita. Eleyii ko ni i daa fun gomina atijọ naa, ṣugbọn ko sẹni ti yoo ba a kẹdun, oun lo fori ara ẹ fa gọgọ, ohun to ba si ja le e lori, ko fara mọ ọn ni. Ati Ali Ọlanusi, ati Agboọla, ẹgbe ẹyẹ lẹyẹ i wọ tọ Ilu yii, ati orilẹ-ede yii, ni ọpọ eeyan wa nigba ti Alaaji Ali Ọlanusi kuro lẹyin Oluṣẹgun Miniko, to lọọ ṣiṣẹ pẹlu awọn ọta rẹ, to ni gomina naa ko fun oun ni ẹtọ oun. Ohun ti oun ṣe lọjọ naa ni Agboọla Ajayi to jẹ Igbakeji gomina bayii naa fẹẹ ṣe. Bi a ba fẹ ilọsiwaju lorilẹ-ede yii, paapaa ni ilẹ Yoruba tiwa, a ko gbọdọ gba awọn oloṣelu yii laaye ki wọn maa gba araalu sibi ti wọn ba ti fẹ, tabi ki wọn maa pe awọn eeyan wa lọbọ. Agboọla ni ọga oun ṣẹ oun ni, kaka ko duro ninu APC ti wọn jọ wa ki wọn yanju ọrọ, o fi ibẹ silẹ, o sare gba inu PDP lọ.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ohun ti oun ṣe lọjọ naa ni Agboọla Ajayi to jẹ Igbakeji gomina bayii naa fẹẹ ṣe. Bi a ba fẹ ilọsiwaju lorilẹ-ede yii, paapaa ni ilẹ Yoruba tiwa, a ko gbọdọ gba awọn oloṣelu yii laaye ki wọn maa gba araalu sibi ti wọn ba ti fẹ, tabi ki wọn maa pe awọn eeyan wa lọbọ. Agboọla ni ọga oun ṣẹ oun ni, kaka ko duro ninu APC ti wọn jọ wa ki wọn yanju ọrọ, o fi ibẹ silẹ, o sare gba inu PDP lọ. O ti ro pe wọn yoo fi oun ṣe oludije gomina, ṣugbọn awọn ti wọn ti n jiya ẹgbẹ bọ lati bii ọdun mẹwaa tabi ju bẹẹ lọ sẹyin ko gba, wọn ni ko le waa ko ire nibi ti ko roko si. N lo ba tun sare jade nibẹ, o wa inu ẹgbẹ mi-in lati lọ. O ṣaa fẹẹ ṣe gomina yii ni gbogbo ọna.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

O ti ro pe wọn yoo fi oun ṣe oludije gomina, ṣugbọn awọn ti wọn ti n jiya ẹgbẹ bọ lati bii ọdun mẹwaa tabi ju bẹẹ lọ sẹyin ko gba, wọn ni ko le waa ko ire nibi ti ko roko si. N lo ba tun sare jade nibẹ, o wa inu ẹgbẹ mi-in lati lọ. O ṣaa fẹẹ ṣe gomina yii ni gbogbo ọna. Ṣugbọn kin ni iru ẹni bayii yoo ṣe faraalu to ba di gomina to n le kiri yii, ẹni to jẹ iwọra ati wọbia lasan lo n ti i kiri, ti ki i ṣe ifẹ araalu. Tabi ẹ ti ri ẹni to fẹran aarala ti yoo maa rin irin are bayii kiri bi! Ti Agboọla ko waa ni i jọ ni loju mọ bi eeyan ba ri ti Alli Ọlanusi, ẹni to ba Mimiko ja nigba to n ṣe gomina pe oun ko ri ẹtọ gba, ṣe asiko ti Mimiko ko ṣe gomina mọ yii ni yoo waa ri ẹtọ gba.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ṣugbọn kin ni iru ẹni bayii yoo ṣe faraalu to ba di gomina to n le kiri yii, ẹni to jẹ iwọra ati wọbia lasan lo n ti i kiri, ti ki i ṣe ifẹ araalu. Tabi ẹ ti ri ẹni to fẹran aarala ti yoo maa rin irin are bayii kiri bi! Ti Agboọla ko waa ni i jọ ni loju mọ bi eeyan ba ri ti Alli Ọlanusi, ẹni to ba Mimiko ja nigba to n ṣe gomina pe oun ko ri ẹtọ gba, ṣe asiko ti Mimiko ko ṣe gomina mọ yii ni yoo waa ri ẹtọ gba. Bẹẹ kọ, nitori Agboọla loun naa ṣe n rin kiri, ki Agboọla wọle, ki gbogbo agbara ipinlẹ Ondo bọ si wọn lọwọ, ki owo ipinlẹ Ondo wa larọọwọto wọn, ki wọn si maa ṣe yalayolo bo ba ṣe wu wọn ni. Ohun ti baba arugbo yii n le kiri ree, oju si gbaayan ti, pe iru baba ni yoo wa nidii awọn nnkan bẹẹ yẹn. Bi Akeredolu ṣe e daadaa, bi ko ṣe e daadaa, awọn eeyan Ondo ki i ṣe ọdẹ, awọn ni wọn yoo fi ibo wọn fun un lesi idanwo to ba ṣe.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Bẹẹ kọ, nitori Agboọla loun naa ṣe n rin kiri, ki Agboọla wọle, ki gbogbo agbara ipinlẹ Ondo bọ si wọn lọwọ, ki owo ipinlẹ Ondo wa larọọwọto wọn, ki wọn si maa ṣe yalayolo bo ba ṣe wu wọn ni. Ohun ti baba arugbo yii n le kiri ree, oju si gbaayan ti, pe iru baba ni yoo wa nidii awọn nnkan bẹẹ yẹn. Bi Akeredolu ṣe e daadaa, bi ko ṣe e daadaa, awọn eeyan Ondo ki i ṣe ọdẹ, awọn ni wọn yoo fi ibo wọn fun un lesi idanwo to ba ṣe. Ṣugbọn ki i ṣe ki awọn ọjelu kan maa rin kiri lati fi juujuu bo araalu loju, iwa ika ni, Ọlọrun ko si fẹ ẹ. Koda, Odua naa ko fẹ ẹ! Ni ti iku Buruji Kasamu ati ọrọ Ọbasanjọ Nigba ti ariwo iku Ẹṣọ Jinadu (Buruji Kaṣamu) jade sita, awọn eeyan n pariwo lọtun-un losi, Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ si waa sọrọ kan. O ni Kasamu lo gbogbo ọgbọn ati ete lati ge awọn agbofinro ti wọn fẹẹ mu un fun iwa ọdaran ni Naijiria ati lẹyin odi legee iwọsi, o ge wọn titi ti wọn ko fi ri i mu, ṣugbọn ko le ge Ọlọrun legee, lọjọ ti iku de naa ni iku mu un lọ. Awọn eeyan ro pe eebu lọrọ naa, o si dun awọn mi-in pe Ọbasanjọ n sọrọ si oku ọrun.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ṣugbọn ki i ṣe ki awọn ọjelu kan maa rin kiri lati fi juujuu bo araalu loju, iwa ika ni, Ọlọrun ko si fẹ ẹ. Koda, Odua naa ko fẹ ẹ! Ni ti iku Buruji Kasamu ati ọrọ Ọbasanjọ Nigba ti ariwo iku Ẹṣọ Jinadu (Buruji Kaṣamu) jade sita, awọn eeyan n pariwo lọtun-un losi, Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ si waa sọrọ kan. O ni Kasamu lo gbogbo ọgbọn ati ete lati ge awọn agbofinro ti wọn fẹẹ mu un fun iwa ọdaran ni Naijiria ati lẹyin odi legee iwọsi, o ge wọn titi ti wọn ko fi ri i mu, ṣugbọn ko le ge Ọlọrun legee, lọjọ ti iku de naa ni iku mu un lọ. Awọn eeyan ro pe eebu lọrọ naa, o si dun awọn mi-in pe Ọbasanjọ n sọrọ si oku ọrun. Ṣugbọn ko si ohun ti eeyan yoo ṣe laye ti ko ni i ditan, nigba ti ẹda ba ku naa, dandan ni ki wọn ranti ohun to ba ṣe. Ati pe ilu bẹmbẹ nile aye, bo ba kọju si ẹni kan, ẹyi ni yoo kọ si ẹlomiiran. Bi Buruji ba ṣe daadaa loju awọn kan, awọn mi-in mọ ọn deledele, ti wọn si mọ pe ko ṣe daadaa.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ṣugbọn ko si ohun ti eeyan yoo ṣe laye ti ko ni i ditan, nigba ti ẹda ba ku naa, dandan ni ki wọn ranti ohun to ba ṣe. Ati pe ilu bẹmbẹ nile aye, bo ba kọju si ẹni kan, ẹyi ni yoo kọ si ẹlomiiran. Bi Buruji ba ṣe daadaa loju awọn kan, awọn mi-in mọ ọn deledele, ti wọn si mọ pe ko ṣe daadaa. Ṣugbon pataki to wa nibẹ ni pe ẹkọ gidi lo yẹ ki iku Kasamu yii jẹ fawọn oloṣelu, iyẹn awọn ti wọn ba ni laakaye ninu wọn. Tabi ọjọ wo ni Kaṣamu n ja fun akoso PDP l’Ogun, ọjọ wo nibi na! Ọjọ wo lo n ja lori ọrọ ileeṣẹ onitẹtẹ ti wọn jọ n ṣe.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ṣugbon pataki to wa nibẹ ni pe ẹkọ gidi lo yẹ ki iku Kasamu yii jẹ fawọn oloṣelu, iyẹn awọn ti wọn ba ni laakaye ninu wọn. Tabi ọjọ wo ni Kaṣamu n ja fun akoso PDP l’Ogun, ọjọ wo nibi na! Ọjọ wo lo n ja lori ọrọ ileeṣẹ onitẹtẹ ti wọn jọ n ṣe. Ọjọ wo ni na! Ọjọ wo nibi naa lawọn aye n pariwo Buruji Kaṣamu pẹlu owo to ni, ọjọ wo nibi na! Ṣugbọn Buruji Kaṣamu da loni-in, ẹran ti lọ!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ọjọ wo ni na! Ọjọ wo nibi naa lawọn aye n pariwo Buruji Kaṣamu pẹlu owo to ni, ọjọ wo nibi na! Ṣugbọn Buruji Kaṣamu da loni-in, ẹran ti lọ! Koda, beeyan n gun ẹṣin, ko le ba a mọ. Bi yoo si ti ṣẹlẹ si gbogbo ẹda aye niyẹn. Afi awọn oloṣelu ti ki i ṣe laakaye, ti wọn yoo ro pe aye yii ni wọn yoo ju si, pe ẹni to ku yẹn ko mọ ọn ṣe ni.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Koda, beeyan n gun ẹṣin, ko le ba a mọ. Bi yoo si ti ṣẹlẹ si gbogbo ẹda aye niyẹn. Afi awọn oloṣelu ti ki i ṣe laakaye, ti wọn yoo ro pe aye yii ni wọn yoo ju si, pe ẹni to ku yẹn ko mọ ọn ṣe ni. Ẹ wo o, ẹ jẹ yaa ṣe rere, nitori ko si ibi ti ẹ oo gbe e gba, iku to pa Kaṣamu ọrẹ yii yii naa yoo pa yin dandan!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ẹ wo o, ẹ jẹ yaa ṣe rere, nitori ko si ibi ti ẹ oo gbe e gba, iku to pa Kaṣamu ọrẹ yii yii naa yoo pa yin dandan!


O ṣoju mi koro (Apa kin-in-ni)

Ẹni ba moju baba yii, ẹ jẹ yaa ba a sọrọ Ni ọjọ kọkandinlogun, oṣu kọkanla, ọdun 2014, Muhammadu Buhari (Ko ti i di aarẹ nigba naa) ṣaaju, alaga ẹgbẹ APC igba naa, John Oyegun, tẹle e, bẹẹ si ni gomina ipinlẹ Rivers asiko ọhun, Rotimi Amaechi, ati awọn agbaagba pẹlu awọn ọmọ ẹgbẹ APC, wọn ṣe iwọde nla kan niluu Abuja, iwọde naa milẹ titi. Laye ijọba Goodluck Jonathan ni. Buhari lo ṣaaju, nibi ikede naa lo si ti sọ fun gbogbo aye pe ki Jonathan fijọba to n ṣe naa silẹ, ko kuro lori ipo nitori apa rẹ ko ka awọn ọmọ ogun afẹmiṣofo ti wọn n daamu araalu kiri. O ni yatọ si iyẹn, Jonathan ti ba eto ọrọ aje ilẹ wa jẹ, ko si si ohun meji to tọ si ọkunrin ara Ijaw naa ju ko ko ẹru rẹ kuro nile ijọba lọ, bi ko ba fẹ ki awọn araalu le oun ni tipatipa. Gbogbo awọn eeyan lo n kan saara si Buhari ati awọn ti wọn jọ ṣewọde lọjọ naa, ti wọn ni ohun to dara ju lọ ni wọn ṣe. Loootọ si ni, bo ṣe yẹ ko ri gan-an niyẹn.


O ṣoju mi koro (Apa kin-in-ni)

O ni yatọ si iyẹn, Jonathan ti ba eto ọrọ aje ilẹ wa jẹ, ko si si ohun meji to tọ si ọkunrin ara Ijaw naa ju ko ko ẹru rẹ kuro nile ijọba lọ, bi ko ba fẹ ki awọn araalu le oun ni tipatipa. Gbogbo awọn eeyan lo n kan saara si Buhari ati awọn ti wọn jọ ṣewọde lọjọ naa, ti wọn ni ohun to dara ju lọ ni wọn ṣe. Loootọ si ni, bo ṣe yẹ ko ri gan-an niyẹn. Ninu ijọba tiwa-n-tiwa ti wọn n pe ni dẹmokresi, bi ijọba kan ba wa ti ko ṣe daadaa to loju awọn araalu, awọn eeyan ni ẹtọ lati fi ẹhonu han, ki wọn jẹ ki ijọba naa mọ pe inu n bi awọn, ki wọn ṣe iwọde, ki wọn si sọrọ si ijọba ọhun daadaa. Ki i ṣe tuntun rara, ni gbogbo orilẹ-ede to laju lagbaaye ni wọn ti n ṣe bẹẹ. Iru nnkan bẹẹ ki i ba ohunkohun jẹ, yoo kan jẹ ki awọn ti ọrọ kan sun ṣokoto wọn giri, ki wọn si tubọ ṣe daadaa fawọn araalu ni.


O ṣoju mi koro (Apa kin-in-ni)

Ninu ijọba tiwa-n-tiwa ti wọn n pe ni dẹmokresi, bi ijọba kan ba wa ti ko ṣe daadaa to loju awọn araalu, awọn eeyan ni ẹtọ lati fi ẹhonu han, ki wọn jẹ ki ijọba naa mọ pe inu n bi awọn, ki wọn ṣe iwọde, ki wọn si sọrọ si ijọba ọhun daadaa. Ki i ṣe tuntun rara, ni gbogbo orilẹ-ede to laju lagbaaye ni wọn ti n ṣe bẹẹ. Iru nnkan bẹẹ ki i ba ohunkohun jẹ, yoo kan jẹ ki awọn ti ọrọ kan sun ṣokoto wọn giri, ki wọn si tubọ ṣe daadaa fawọn araalu ni. Ko ju bẹẹ lọ. Nitori ẹ lo ṣe jẹ ko si ohun ti eeyan le pe ohun tawọn agbofinro ijọba Buhari yii kan naa ṣe fawọn ọmọ Naijiria ti wọn n fi ẹhonu wọn han lọsẹ to koja ju iwa were lọ. Iwa ẹni ti nnkan ti daru mọ lọwọ ti ko mọ ọna ti yoo gba mọ, iwa ọba to n jo nihoohoo ti ko rẹni sọ fun un pe ihooho lo wa, iwa aṣaaju ilu to ko awọn olori-ma-ṣanfaani yi ara ẹ ka, awọn ti wọn ko jẹ sọ ododo fun un, to jẹ irọ ni wọn yoo maa pa fun un.


O ṣoju mi koro (Apa kin-in-ni)

Ko ju bẹẹ lọ. Nitori ẹ lo ṣe jẹ ko si ohun ti eeyan le pe ohun tawọn agbofinro ijọba Buhari yii kan naa ṣe fawọn ọmọ Naijiria ti wọn n fi ẹhonu wọn han lọsẹ to koja ju iwa were lọ. Iwa ẹni ti nnkan ti daru mọ lọwọ ti ko mọ ọna ti yoo gba mọ, iwa ọba to n jo nihoohoo ti ko rẹni sọ fun un pe ihooho lo wa, iwa aṣaaju ilu to ko awọn olori-ma-ṣanfaani yi ara ẹ ka, awọn ti wọn ko jẹ sọ ododo fun un, to jẹ irọ ni wọn yoo maa pa fun un. Bi Buhari ti jade ni ọdun 2014, awọn kan naa jade ni ọsẹ to kọja yii, wọn pe ara wọn ni Revolution Now (Ayipada Lẹsẹkẹsẹ! ), ohun ti wọn si n sọ ni pe bi nnkan ṣe n lọ yii, yoo bajẹ pata bi ayipada ko ba tete waye. Ootọ si ni, ṣe ọrọ awọn Boko Haram ti Buhari tori ẹ jade nijọsi ni ko ti buru ju ti ọdun naa lọ ni, abi ti eto ọrọ aje, abi ti iṣejọba funra rẹ, nibi ti ko sẹni to le tọka pato bayii pe ẹni to n dari ijọba yii ree.


O ṣoju mi koro (Apa kin-in-ni)

Bi Buhari ti jade ni ọdun 2014, awọn kan naa jade ni ọsẹ to kọja yii, wọn pe ara wọn ni Revolution Now (Ayipada Lẹsẹkẹsẹ! ), ohun ti wọn si n sọ ni pe bi nnkan ṣe n lọ yii, yoo bajẹ pata bi ayipada ko ba tete waye. Ootọ si ni, ṣe ọrọ awọn Boko Haram ti Buhari tori ẹ jade nijọsi ni ko ti buru ju ti ọdun naa lọ ni, abi ti eto ọrọ aje, abi ti iṣejọba funra rẹ, nibi ti ko sẹni to le tọka pato bayii pe ẹni to n dari ijọba yii ree. Ṣebi gbogbo rẹ lo ti bajẹ, to si jẹ awọn eeyan ti wọn n ṣejọba yii ko ni ootọ kan ṣoṣo bayii lẹnu ju irọ ti wọn n fi ojoojumọ pa faraalu lọ. Ki lawọn eeyan ko waa ni i jade ki wọn fi ibinu wọn han si! Ṣugbọn kaka kijọba Buhari gbọ ọrọ wọn bi awọn Jonathan ti ṣe nijọsi, niṣe ni wọn ko ọlọpaa ati ṣọja jade, wọn ni ki wọn maa na wọn, wọn ni ki wọn sa wọn soorun, wọn ni ki wọn ti wọn mọle, nitori wọn sọ pe ohun tijọba yii n ṣe ko dara.


O ṣoju mi koro (Apa kin-in-ni)

Ṣebi gbogbo rẹ lo ti bajẹ, to si jẹ awọn eeyan ti wọn n ṣejọba yii ko ni ootọ kan ṣoṣo bayii lẹnu ju irọ ti wọn n fi ojoojumọ pa faraalu lọ. Ki lawọn eeyan ko waa ni i jade ki wọn fi ibinu wọn han si! Ṣugbọn kaka kijọba Buhari gbọ ọrọ wọn bi awọn Jonathan ti ṣe nijọsi, niṣe ni wọn ko ọlọpaa ati ṣọja jade, wọn ni ki wọn maa na wọn, wọn ni ki wọn sa wọn soorun, wọn ni ki wọn ti wọn mọle, nitori wọn sọ pe ohun tijọba yii n ṣe ko dara. Ijọba to ba n ṣe bayii, bii ọmọde ti wọn n ba wi to n warun ki ni, yoo parun gbẹyin ni! Ẹni to ba fẹran Buhari ko ba a sọrọ, ẹni to ba fẹ iṣọkan ati iduroṣinṣin orilẹ-ede yii ko ba ijọba yii sọrọ, bi nnkan ṣe n lọ yii ko daa, ọrọ ti yoo di wahala ni. Wọn ko le fi gbogbo ọjọ aye pa araalu lẹnu mọ, ọjọ kan n bọ tawọn ṣọja ati ọlọpaa ti wọn n lo yii yoo doju ibọn kọ awọn funra wọn.


O ṣoju mi koro (Apa kin-in-ni)

Ijọba to ba n ṣe bayii, bii ọmọde ti wọn n ba wi to n warun ki ni, yoo parun gbẹyin ni! Ẹni to ba fẹran Buhari ko ba a sọrọ, ẹni to ba fẹ iṣọkan ati iduroṣinṣin orilẹ-ede yii ko ba ijọba yii sọrọ, bi nnkan ṣe n lọ yii ko daa, ọrọ ti yoo di wahala ni. Wọn ko le fi gbogbo ọjọ aye pa araalu lẹnu mọ, ọjọ kan n bọ tawọn ṣọja ati ọlọpaa ti wọn n lo yii yoo doju ibọn kọ awọn funra wọn. Ẹni to ba leti ko gbọ. Ẹ ba Buhari sọrọ. Bo ba ṣẹlẹ tan, ko ni i ribi kankan sa lọ.


O ṣoju mi koro (Apa kin-in-ni)

Ẹni to ba leti ko gbọ. Ẹ ba Buhari sọrọ. Bo ba ṣẹlẹ tan, ko ni i ribi kankan sa lọ. Awọn yii gangan ni baba awọn ole Ẹsịn iwaju ni tẹyin yoo wo sare, ohun ti aṣaaju kan ba n ṣe ni awọn ti wọn ba tẹle e yoo maa ṣe. Ninu ohun kan to n ba awọn eeyan ninu jẹ ju lọ ninu ijọba Buhari yii ni iwa ‘ka-sọro-ka-ma-ba-a-bẹẹ’ to mọ wọn lara. Koko ohun ti ijọba yii fi wọle ni pe awọn yoo gbogun ti iwa ibajẹ, awọn yoo si ri i pe ko si ẹni kan to huwa ibajẹ to fara rere lọ.


O ṣoju mi koro (Apa kin-in-ni)

Awọn yii gangan ni baba awọn ole Ẹsịn iwaju ni tẹyin yoo wo sare, ohun ti aṣaaju kan ba n ṣe ni awọn ti wọn ba tẹle e yoo maa ṣe. Ninu ohun kan to n ba awọn eeyan ninu jẹ ju lọ ninu ijọba Buhari yii ni iwa ‘ka-sọro-ka-ma-ba-a-bẹẹ’ to mọ wọn lara. Koko ohun ti ijọba yii fi wọle ni pe awọn yoo gbogun ti iwa ibajẹ, awọn yoo si ri i pe ko si ẹni kan to huwa ibajẹ to fara rere lọ. Ko sẹni ti ko mọ pe ojulowo ohun to n fa orilẹ-ede yii sẹyin ree, iwa ibajẹ, ikowojẹ, ati ojuṣaaju. Kaluku lo mọ pe bi eleyii ba ti le kuro ni Naijiria loootọ, nnkan wa yoo yatọ si bo ṣe ri. Ohun to jẹ ki ọpọ eeyan tẹle Buhari ree, ti wọn si gbe ijọba rẹ wọle.