FUNAM ni awọn gbiyanju lati jija yii lọdun 1800 laye Usman Danfodio , ṣugbọn kò ṣeeṣe. Won ni agbara wa, owo wa, awọn sí ni ohun tó máa gbà láti gba gbogbo Naijiria," Ortom ṣalaye. Gomina Ortom ti n tako ìjọba àpapọ lori eto abo to mẹhẹ ni Naijiria. O ni ijọba Aarẹ Muhammadu Buhari fi ọwọ yẹpẹrẹ mu eto abo ni Naijiria. Ortom ni iroyin igbesunmọmi ti awọn ọmọ Naijiria maa n gbọ lokeere tẹlẹ nipa Afghanístàn, Iraq at'awọn orileede agbaye mii ti wa n ṣẹlẹ ni Naijiria bayii. "O dàbí ẹni pé ijọba n ṣegbe lẹyin awon janduku adaluru yii, tori ijọba ko sọ ohun kan nipa gbogbo nkan ti o n ṣẹlẹ," gomina Benue lo sọ bẹẹ.


Ortom: Àwọn Fulani tó fẹ́ gbẹ̀mí mi ní àwọn ló ni gbogbo Nàíjíríà

O ni ijọba Aarẹ Muhammadu Buhari fi ọwọ yẹpẹrẹ mu eto abo ni Naijiria. Ortom ni iroyin igbesunmọmi ti awọn ọmọ Naijiria maa n gbọ lokeere tẹlẹ nipa Afghanístàn, Iraq at'awọn orileede agbaye mii ti wa n ṣẹlẹ ni Naijiria bayii. "O dàbí ẹni pé ijọba n ṣegbe lẹyin awon janduku adaluru yii, tori ijọba ko sọ ohun kan nipa gbogbo nkan ti o n ṣẹlẹ," gomina Benue lo sọ bẹẹ. Awọn agbebọn ti ṣekupa akọbi ọmọ sẹnetọ to n ṣoju ẹkun ila oorun Kebbi nile igbimọ aṣofin agba, Abdulkarim Bala Na'allah. Oloogbe naa, to jẹ awakọ ọfurufu ni wọn pa nile rẹ to wa lagbegbe Malali niluu Kaduna. Agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Kaduna, ASP Muhammad Jalige ṣalaye fun BBC pe awọn agbebọn naa gbe ọkọ oloogbe ọhun lọ lẹyin ti wọn gbẹmi rẹ tan.


Awọn agbebọn ti ṣekupa akọbi ọmọ sẹnetọ to n ṣoju ẹkun ila oorun Kebbi nile igbimọ aṣofin agba, Abdulkarim Bala Na'allah. Oloogbe naa, to jẹ awakọ ọfurufu ni wọn pa nile rẹ to wa lagbegbe Malali niluu Kaduna. Agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Kaduna, ASP Muhammad Jalige ṣalaye fun BBC pe awọn agbebọn naa gbe ọkọ oloogbe ọhun lọ lẹyin ti wọn gbẹmi rẹ tan. O ni "Lootọ ni awọn agbebọn ti yinbọn pa ọmọ sẹnetọ naa nile rẹ lagbegba Malali ni irọlẹ ọjọ Aiku ti wọn si gbe ọkọ rẹ lọ." "Ṣugbọn nigba ti wọn lọ sibi ti iyawo rẹ wa, ko si nible tọkọ-taya naa ko si tii bi ọmọ." Iku ọmọ sẹnetọ yii lo waye lẹyin ti awọn agbebọn ti kọkọ n ṣekupa awọn eeyan mii nipinlẹ ọhun.


O ni "Lootọ ni awọn agbebọn ti yinbọn pa ọmọ sẹnetọ naa nile rẹ lagbegba Malali ni irọlẹ ọjọ Aiku ti wọn si gbe ọkọ rẹ lọ." "Ṣugbọn nigba ti wọn lọ sibi ti iyawo rẹ wa, ko si nible tọkọ-taya naa ko si tii bi ọmọ." Iku ọmọ sẹnetọ yii lo waye lẹyin ti awọn agbebọn ti kọkọ n ṣekupa awọn eeyan mii nipinlẹ ọhun. Lọjọ Abamẹta, awọn agbebọn ṣekupa eeyan meji ni abule Makoro to wa ni ijọba ibilẹ Kajuru, nipinlẹ Kaduna yii kan naa. Kọmiṣọna fun ọrọ eto abo abẹle, Samuel Aruwan sọ fun awọn akọroyin pe awọn agbebọn ọhun yabo abule naa ki wọn to ṣekupa awọn eeyan meji ọhun to fi orukọ wọn lede gẹgẹ bii  Gideon Mumini ati Barnabas Ezra. Ẹwẹ, ori ko awọn arinrinajo mẹta kan yọ lọwọ awọn agbebọn loju ọna Gidan Waya-Godogodo ni ijọba ibilẹ Jema ni ipinlẹ yiin kan naa lọsẹ to kọja.


Lọjọ Abamẹta, awọn agbebọn ṣekupa eeyan meji ni abule Makoro to wa ni ijọba ibilẹ Kajuru, nipinlẹ Kaduna yii kan naa. Kọmiṣọna fun ọrọ eto abo abẹle, Samuel Aruwan sọ fun awọn akọroyin pe awọn agbebọn ọhun yabo abule naa ki wọn to ṣekupa awọn eeyan meji ọhun to fi orukọ wọn lede gẹgẹ bii  Gideon Mumini ati Barnabas Ezra. Ẹwẹ, ori ko awọn arinrinajo mẹta kan yọ lọwọ awọn agbebọn loju ọna Gidan Waya-Godogodo ni ijọba ibilẹ Jema ni ipinlẹ yiin kan naa lọsẹ to kọja.


Pigeon: Wo ìdí tí wọ́n fi ta ẹyẹlé kan ṣoṣo ní ₦893,000,000

Elo ni ẹyin ro pe ẹ le ri ẹyẹle ra l'ọja? Ẹyin ni kii ṣe owo gọbọi. Amọ, ẹyẹle kan ree ti orukọ rẹ n jẹ New Kim, miliọnu ₦893,000,000 ni wọn ta ẹyẹle naa. Kinni idi abajọ ti ẹyẹle ṣe wọn to bẹẹ? Ara ọtọ ni ti ẹyẹle New Kim to wa lati orilẹ-ede Belgium nitori o maa n dije ninu ere sisa. Ẹnikan to wa lati China lo ra ẹyẹle New Kim to jẹ abo ti ko si ju ọdun meji lọ.


Kinni idi abajọ ti ẹyẹle ṣe wọn to bẹẹ? Ara ọtọ ni ti ẹyẹle New Kim to wa lati orilẹ-ede Belgium nitori o maa n dije ninu ere sisa. Ẹnikan to wa lati China lo ra ẹyẹle New Kim to jẹ abo ti ko si ju ọdun meji lọ. Kurt Van de Wouwer ti ẹbi rẹ wo ẹyẹle New Kim dagba ni iyalẹnu nla ni iye ti wọn ra ẹyẹle naa jẹ fawọn. €1.25m ni wọn ta akọ ẹyẹle ti owo rẹ wọn julọ lagbaaye tẹlẹ. Aṣiwaju ere awọn ẹyẹle tẹlẹ, ayara bi aṣa, Armando ti wọn sọ ni orúkọ agbaọjẹ F1, Lewis Hamilton ti fẹyin ti ki wọn to ta a lọdun 2019.


Kurt Van de Wouwer ti ẹbi rẹ wo ẹyẹle New Kim dagba ni iyalẹnu nla ni iye ti wọn ra ẹyẹle naa jẹ fawọn. €1.25m ni wọn ta akọ ẹyẹle ti owo rẹ wọn julọ lagbaaye tẹlẹ. Aṣiwaju ere awọn ẹyẹle tẹlẹ, ayara bi aṣa, Armando ti wọn sọ ni orúkọ agbaọjẹ F1, Lewis Hamilton ti fẹyin ti ki wọn to ta a lọdun 2019. New Kim gba oriṣiiriṣii ami ẹyẹ lẹyin to kopa ninu awọn idije ereeje kan. Ṣugbọn ẹyẹle New Kim naa ti fẹyin ti bayii. Gẹgẹ bi Armando, New Kim di tita lẹyin ti awọn onibara meji lati orilẹ-ede China fi obibiti duna dura lori rẹ. Lilo ẹyẹle fun idije ere sisa ti di gbajugbaja lorilẹede China.


New Kim gba oriṣiiriṣii ami ẹyẹ lẹyin to kopa ninu awọn idije ereeje kan. Ṣugbọn ẹyẹle New Kim naa ti fẹyin ti bayii. Gẹgẹ bi Armando, New Kim di tita lẹyin ti awọn onibara meji lati orilẹ-ede China fi obibiti duna dura lori rẹ. Lilo ẹyẹle fun idije ere sisa ti di gbajugbaja lorilẹede China. Awọn ẹyẹle ti wọn n kopa ninu ereeje le bimọ titi ti wọn yoo fi pe ọdun mẹwaa. O ṣeeṣe ki ẹni to ṣẹṣẹ ra New Kim lo lati bi ọpọlọpọ ọmọ. Awọn onimọ nipa kata kara gan an jẹri pe owo ti ra New Kim ya agbado ha sawọn lẹnu.


Awọn ẹyẹle ti wọn n kopa ninu ereeje le bimọ titi ti wọn yoo fi pe ọdun mẹwaa. O ṣeeṣe ki ẹni to ṣẹṣẹ ra New Kim lo lati bi ọpọlọpọ ọmọ. Awọn onimọ nipa kata kara gan an jẹri pe owo ti ra New Kim ya agbado ha sawọn lẹnu. Orilẹ-ede Belgium ti jẹ gbajugbaja fún awọn ọlọsin ẹyẹle at'awọn ololufẹ ẹyẹle. Iroyin kan tiẹ sọ pe o le ni ẹgbẹrun lọna ogun awọn ọlọsin ẹyẹle lo wa


Orilẹ-ede Belgium ti jẹ gbajugbaja fún awọn ọlọsin ẹyẹle at'awọn ololufẹ ẹyẹle. Iroyin kan tiẹ sọ pe o le ni ẹgbẹrun lọna ogun awọn ọlọsin ẹyẹle lo wa


Covid-19 Delta variant Update: Ẹ̀dà Delta Variant COVID-19 ń gbèrú síi ní Nàìjíríà, ìjọba àpapọ̀ ra abẹ́rẹ́ àjẹsára 176,000

Bi ọwọ kẹta ajakalẹ arun  COVID-19 tun ti ṣe n gbilẹ sii lorilẹede Naijiria, ajọ to n gbogun ti ajakalẹ arun lorilẹede Naijiria, NCDC ti sọ pe ẹda kokoro arun naa ti wọn n pe ni Delta variant ti n gbilẹ sii lorilẹede Naijiria bayii ati pe lojumọ eeyan ẹẹdẹgbẹrin lo n ko arun naa. Ni bayii, aadọjọ ẹgbẹrun  abẹrẹ ajẹsara Johnson and Johnson ni Naijiria n reti lọjọbọ. Ko din ni ẹgbẹrin o din mẹwaa eeyan to tun ti ko aarun naa laarin wakati mẹrinlelogun sẹyin bi o tilẹ jẹ pe bi awọn eeyan ṣe n ṣe ayẹwo si ko mu ori ya to. Lorilẹede Naijiria, o le ni miliọnu meji eeyan ti o ti ṣe ayẹwo kokoro arun naa, ninu eyi ti nnkan bii ọgọsan ẹgbẹrun eeyan ti ko arun naa to si ran ẹgbẹrun meji ati igba o din marun un eeyan lọ sọrun. Bakan naa lawọn ibudo ayẹwo arun naa kaakiri orilẹede Naijiria wa ni ṣiṣi pẹlu bi awọn dokita ilewosan ẹkọṣẹ iṣegun kaakiri orilẹede Naijiria ṣe n gun le iyanṣẹlodi lọwọlọwọ bayii lori. Amọṣa, ijsba apapọ kede pe awọn ti ra abẹrẹ ajẹsara Johnson and Johnson to to ẹgbẹrun lọna ọgbọn gẹgẹ bi ara igbesẹ lati jawe sobi gbigba abẹrẹ ajẹsara arun ọhun.


Lorilẹede Naijiria, o le ni miliọnu meji eeyan ti o ti ṣe ayẹwo kokoro arun naa, ninu eyi ti nnkan bii ọgọsan ẹgbẹrun eeyan ti ko arun naa to si ran ẹgbẹrun meji ati igba o din marun un eeyan lọ sọrun. Bakan naa lawọn ibudo ayẹwo arun naa kaakiri orilẹede Naijiria wa ni ṣiṣi pẹlu bi awọn dokita ilewosan ẹkọṣẹ iṣegun kaakiri orilẹede Naijiria ṣe n gun le iyanṣẹlodi lọwọlọwọ bayii lori. Amọṣa, ijsba apapọ kede pe awọn ti ra abẹrẹ ajẹsara Johnson and Johnson to to ẹgbẹrun lọna ọgbọn gẹgẹ bi ara igbesẹ lati jawe sobi gbigba abẹrẹ ajẹsara arun ọhun. Bakan naa ni ijsba orilẹede Naijiria tun fi kun un pe oun ṣi n tiraka lati rii pe ọwọ keji abẹrẹ ajẹsara naa tẹ awọn lọwọ lati lee ri pe ọpọ eeyan lo tun n gba abẹrẹ ajẹsara naa bẹrẹ lati sjọ Iṣẹgun ọsẹ to n bọ. Ni bi a ṣe n sọrọ yii, nnkan bii miliọnu mẹrin eeyan lo ti gba abẹrẹ ajọsara COVID-19 pẹlu AstraZenecca ninu igba miliọnu eeyan to wa lorilẹede Naijiria.


Bakan naa ni ijsba orilẹede Naijiria tun fi kun un pe oun ṣi n tiraka lati rii pe ọwọ keji abẹrẹ ajẹsara naa tẹ awọn lọwọ lati lee ri pe ọpọ eeyan lo tun n gba abẹrẹ ajẹsara naa bẹrẹ lati sjọ Iṣẹgun ọsẹ to n bọ. Ni bi a ṣe n sọrọ yii, nnkan bii miliọnu mẹrin eeyan lo ti gba abẹrẹ ajọsara COVID-19 pẹlu AstraZenecca ninu igba miliọnu eeyan to wa lorilẹede Naijiria.


Ibrahim Mantu ti dágbére fáyé lẹ́yìn àìsàn ọjọ́ mẹ́wàá

Igbakeiji Aarẹ ile igbimọ aṣofin Naijiria tẹlẹ, Ibrahim Mantu ti jade laye. Ẹnikan to sun mọ mọlẹbi oloogbe ọhun, Shehu Nura sọ pe o  jade laye lẹyin aisan ranpẹ. Oloogbe naa di gbajumọ ni Naijria lasiko to wa nile igbimọ aṣofin gẹgẹ bii igbakeji Aarẹ ile ọhun laarin ọdun 2003 si 2007. Iroyin ni o ku sile iwosan DIFF to wa niluu Abuja lẹyin ọjọ mẹwaa to ti dubulẹ aisan. O ni ni oloogbe naa yoo wọ kaa ilẹw sun ni ilana ẹsin Musulumi. Ọpọ awọn oloṣelu ni Naijiria atawọn mọlẹbi rẹ lo ti bẹrẹ si n sẹdaro iku rẹ.


Iroyin ni o ku sile iwosan DIFF to wa niluu Abuja lẹyin ọjọ mẹwaa to ti dubulẹ aisan. O ni ni oloogbe naa yoo wọ kaa ilẹw sun ni ilana ẹsin Musulumi. Ọpọ awọn oloṣelu ni Naijiria atawọn mọlẹbi rẹ lo ti bẹrẹ si n sẹdaro iku rẹ. Lara awọn to n ṣedaro rẹ ni Abubakar Bukola Saraki to gbadura pe ki Ọlọrun tẹ si afẹfẹ rere. Gbajugbaja oloṣelu ti ẹnu kii sìn lara rẹ ni Ibrahim Mantu nigba aye rẹ. O jẹ ọkan lara ọmọ igbimọ oludari ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party, PDP.


Lara awọn to n ṣedaro rẹ ni Abubakar Bukola Saraki to gbadura pe ki Ọlọrun tẹ si afẹfẹ rere. Gbajugbaja oloṣelu ti ẹnu kii sìn lara rẹ ni Ibrahim Mantu nigba aye rẹ. O jẹ ọkan lara ọmọ igbimọ oludari ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party, PDP. Ọdun 1978 lo kọkọ darapọ mọ oṣelu. Lọdun 1993, o di Oludari Agba fun ikọ ipolongo ẹgbẹ oṣelu National Republican Covention Presidential Campaign Organisation. Lọdun 1999, Mantu jawe olubori si ipo sẹnetọ lati ṣoju ipinlẹ Plateau labẹ asia ẹgbẹ PDP.


Ọdun 1978 lo kọkọ darapọ mọ oṣelu. Lọdun 1993, o di Oludari Agba fun ikọ ipolongo ẹgbẹ oṣelu National Republican Covention Presidential Campaign Organisation. Lọdun 1999, Mantu jawe olubori si ipo sẹnetọ lati ṣoju ipinlẹ Plateau labẹ asia ẹgbẹ PDP. O si jẹ Igbakeji Aarẹ ile aṣofin Naijiria laarin ọdun 2003 si 2007.


O si jẹ Igbakeji Aarẹ ile aṣofin Naijiria laarin ọdun 2003 si 2007.


Who are the Talibans: Àwọn wo gan ni Taliban to da ojú ìjọba bolẹ̀ ní Afganistan?

Ọdun 2001 ni awọn ọmọ ogun Afganistan ni adehun pẹlu ileeṣẹ ọmọ ogun Amẹrika le Taliban kuro lori ijọba ilẹ naa, ṣugbọn laarin oṣu diẹ ni Taliban bẹrẹ awọn ikọlu kan pẹlu erongba lati gba ijọba pada lọwọ ijọba. Lẹyin ogun ọdun ni Afganistan, ilẹ Amẹrika pinnu lati ko gbogbo jagunjagun rẹ kuro nilẹ naa titi oṣu Kẹsan an ọdun yii. Ni 2018, Taliban ni ijiroro pẹlu ijọba Amẹrika, ṣugbọn nigba ti yoo fi di oṣu Keji ọdun 2020, awọn mejeji wọnu adehun alaafia niluu Doha, eyii to n tumọ si pe ijọba Amẹrika yoo ko awọn ọmọ ogun rẹ kuro ni Afganistan. Adehun naa tun sọ pe ikọ Taliban ko ni ṣe ikọlu si ikọ ọmọ ogun Afganistan mọ, bakan naa ni Taliban ko ni de awọn agbegbe kan ti wọn jọjọ fọwọ si ninu adehun ọhun. Ṣugbọn lẹyin ọdun kan, Taliban bẹrẹ si n kọlu awọn ọmọ ogun ilẹ Afganistan atawọn eeyan ilu, eyii to mu ki Taliban ni ilọsiwaju ninu akitiyan rẹ lati ja ijọba gba. Nnkan bii ibẹrẹ ọdun 1990 ni wọn da Taliban silẹ lagbegbe oke ọya orilẹ-ede Afganistan lẹyin ti awọn ọmọ ogun Soviet Union fi ilẹ naa silẹ.


Adehun naa tun sọ pe ikọ Taliban ko ni ṣe ikọlu si ikọ ọmọ ogun Afganistan mọ, bakan naa ni Taliban ko ni de awọn agbegbe kan ti wọn jọjọ fọwọ si ninu adehun ọhun. Ṣugbọn lẹyin ọdun kan, Taliban bẹrẹ si n kọlu awọn ọmọ ogun ilẹ Afganistan atawọn eeyan ilu, eyii to mu ki Taliban ni ilọsiwaju ninu akitiyan rẹ lati ja ijọba gba. Nnkan bii ibẹrẹ ọdun 1990 ni wọn da Taliban silẹ lagbegbe oke ọya orilẹ-ede Afganistan lẹyin ti awọn ọmọ ogun Soviet Union fi ilẹ naa silẹ. Iroyin ni wọn bẹrẹ pẹlu awọn eto ẹsin, eyii ti ilẹ Saudi Arabia n ṣagbatẹru rẹ lọdun naa lọhun nibi ti wọn ti maa n waasu nipa eṣin Sunni, to jẹ apakan ẹsin Islam. Lọdun naa lọhun, Taliban ṣeleri lati da alaafia pada si agbegbe Pashun, eyii ti ko jina si ala Pakistan ati Afganistan, wọn si tun ṣeleri pe awọn yoo ri daju pe ofin Sharia to ba ẹsin Islam mu ni awọn yoo maa lo latio dari ilu ti awọn ba de ori alefa. Lati Guusu iwọ-oorun Afganistan, Taliban bẹrẹ si n gbajumọ siwaju si.


Iroyin ni wọn bẹrẹ pẹlu awọn eto ẹsin, eyii ti ilẹ Saudi Arabia n ṣagbatẹru rẹ lọdun naa lọhun nibi ti wọn ti maa n waasu nipa eṣin Sunni, to jẹ apakan ẹsin Islam. Lọdun naa lọhun, Taliban ṣeleri lati da alaafia pada si agbegbe Pashun, eyii ti ko jina si ala Pakistan ati Afganistan, wọn si tun ṣeleri pe awọn yoo ri daju pe ofin Sharia to ba ẹsin Islam mu ni awọn yoo maa lo latio dari ilu ti awọn ba de ori alefa. Lati Guusu iwọ-oorun Afganistan, Taliban bẹrẹ si n gbajumọ siwaju si. Ni 1995, wọn gba agbegbe Herat to jẹ ala Iran, lẹyin ọdun diẹ si wọn tun gba olu ilu ilẹ naa, iyẹn Kabul lẹyin ti wọn ti kọkọ rọ Aarẹ Burhanuddi Rabani loye. Nigba ti yoo fi di ọdun 1998, Taliban ti n dari nnkan bii ida aadọrin ilẹ naa. Awọn eeyan ilẹ naa kọkọ tẹwọ gba ijọba Taliban nitori wọn gba wọn lọwọ wahala awọn mujahideen, wọn si tun ṣe gudugudu meje ati yaya mẹfa lati gbogun ti iwa ajẹbanu.


Ni 1995, wọn gba agbegbe Herat to jẹ ala Iran, lẹyin ọdun diẹ si wọn tun gba olu ilu ilẹ naa, iyẹn Kabul lẹyin ti wọn ti kọkọ rọ Aarẹ Burhanuddi Rabani loye. Nigba ti yoo fi di ọdun 1998, Taliban ti n dari nnkan bii ida aadọrin ilẹ naa. Awọn eeyan ilẹ naa kọkọ tẹwọ gba ijọba Taliban nitori wọn gba wọn lọwọ wahala awọn mujahideen, wọn si tun ṣe gudugudu meje ati yaya mẹfa lati gbogun ti iwa ajẹbanu. Ṣugbọn Taliban gbe awọn ofin tuntun kan kalẹ  labẹ ofin Sharia, bii ki wọn maa bẹ apaayan lori, ki wọn maa ge ọwọ awọn to ba jale, ati bẹẹ bẹẹ lọ. Bakan naa ni Taliban tun fofin de tẹlifiṣọn wiwo, gbigbọ taka-sufe, lilọ si ile sinima, bẹẹ ni wọn ko tun faye gba ọmọbinrin ti ọjọ ori rẹ ko tii pe mẹwaa lati maa lọ sile ẹkọ. Nigba to ya, awọn araalu bẹrẹ si n fẹsun kan Taliban pe wọn n tẹ ẹtọ awọn eeyan loju mọlẹ.


Ṣugbọn Taliban gbe awọn ofin tuntun kan kalẹ  labẹ ofin Sharia, bii ki wọn maa bẹ apaayan lori, ki wọn maa ge ọwọ awọn to ba jale, ati bẹẹ bẹẹ lọ. Bakan naa ni Taliban tun fofin de tẹlifiṣọn wiwo, gbigbọ taka-sufe, lilọ si ile sinima, bẹẹ ni wọn ko tun faye gba ọmọbinrin ti ọjọ ori rẹ ko tii pe mẹwaa lati maa lọ sile ẹkọ. Nigba to ya, awọn araalu bẹrẹ si n fẹsun kan Taliban pe wọn n tẹ ẹtọ awọn eeyan loju mọlẹ. Bo tilẹ jẹ pe orilẹ-ede Pakistan n sẹ pe oun ko lọwọ ninu iṣẹjọba Taliban, o wa lara awọn orilẹ-ede to tẹwọ gba ẹgbẹ naa, toun ti Saudi Arabia ati United Aran Emirates, UAE. Nigba to ya, Taliba n dukoko mọ Pakistan pe oun yoo da oju ijọba rẹ bolẹ lagbegbe Ariwa-iwọ-oorun rẹ. Ni 2021, Taliban yinbọn lu Malala Yousafzai, to jẹ ọmọ ilẹ Pakistan lasiko to n bọ lati ilu Mingora.


Bo tilẹ jẹ pe orilẹ-ede Pakistan n sẹ pe oun ko lọwọ ninu iṣẹjọba Taliban, o wa lara awọn orilẹ-ede to tẹwọ gba ẹgbẹ naa, toun ti Saudi Arabia ati United Aran Emirates, UAE. Nigba to ya, Taliba n dukoko mọ Pakistan pe oun yoo da oju ijọba rẹ bolẹ lagbegbe Ariwa-iwọ-oorun rẹ. Ni 2021, Taliban yinbọn lu Malala Yousafzai, to jẹ ọmọ ilẹ Pakistan lasiko to n bọ lati ilu Mingora. Lẹyin ọdun meji si asiko naa ni Taliban kọlu ile ẹkọ kan lagbegbe Peshawar. Ọpọ eeyan kaakiri agbaye lo ti bẹrẹ si n bu ẹnu atẹ lu ẹgbẹ Taliban nitori atilẹyin ti wọn ṣe fun ẹgbẹ agbesumọmi Al-Qaeda lẹyin ti wọn kọlu ile itaja agbaye, World Trade Center lọjọ kọkanla, oṣu Kẹsan an, ọdun 2011. Ninu oṣu Kẹwaa ọdun kan naa ni ijọba Amẹrika ko ọmọ ogun rẹ lọ si Afganistan to si bẹrẹ si n kọlu awọn ọmọ ogun Taliban, eyii to da oju ijọba ẹgbẹ naa bolẹ to si le ẹgbẹ naa kuro lori iṣejọba orilẹ-ede ọhun.


Lẹyin ọdun meji si asiko naa ni Taliban kọlu ile ẹkọ kan lagbegbe Peshawar. Ọpọ eeyan kaakiri agbaye lo ti bẹrẹ si n bu ẹnu atẹ lu ẹgbẹ Taliban nitori atilẹyin ti wọn ṣe fun ẹgbẹ agbesumọmi Al-Qaeda lẹyin ti wọn kọlu ile itaja agbaye, World Trade Center lọjọ kọkanla, oṣu Kẹsan an, ọdun 2011. Ninu oṣu Kẹwaa ọdun kan naa ni ijọba Amẹrika ko ọmọ ogun rẹ lọ si Afganistan to si bẹrẹ si n kọlu awọn ọmọ ogun Taliban, eyii to da oju ijọba ẹgbẹ naa bolẹ to si le ẹgbẹ naa kuro lori iṣejọba orilẹ-ede ọhun. Ninu awọn ikọlu ọhun ni Amẹrika ti mu awọn adari ẹgbẹ naa bii Mullah Mohammad Omara ti Osama Bin Laden. Bo tilẹ jẹ pe awọn ọmọ ogun ilẹ okeere pọ ni Afganistan, ẹgbẹ naa gbiyanju lati gba ijọba pada, eyii to da orilẹ-ede ọhun pada sinu ibẹru bojo ti awọn eeyan rẹ ko tii ri lati ọdun 2001. Lọdun 2016, ijọba Amẹrika ṣekupa Mullar mansour to jẹ ọkan pataki lara aọn olori ẹgbẹ naa, ṣugbọn ẹgbẹ ọhun fi igabkeji rẹ, Mawlawi Hibatullah Akhundzada rọpo rẹ, oun ṣi ni olori naa titi di oni.


Ninu awọn ikọlu ọhun ni Amẹrika ti mu awọn adari ẹgbẹ naa bii Mullah Mohammad Omara ti Osama Bin Laden. Bo tilẹ jẹ pe awọn ọmọ ogun ilẹ okeere pọ ni Afganistan, ẹgbẹ naa gbiyanju lati gba ijọba pada, eyii to da orilẹ-ede ọhun pada sinu ibẹru bojo ti awọn eeyan rẹ ko tii ri lati ọdun 2001. Lọdun 2016, ijọba Amẹrika ṣekupa Mullar mansour to jẹ ọkan pataki lara aọn olori ẹgbẹ naa, ṣugbọn ẹgbẹ ọhun fi igabkeji rẹ, Mawlawi Hibatullah Akhundzada rọpo rẹ, oun ṣi ni olori naa titi di oni. Lẹyin ti Taliban tọwọ bọwe alafia pẹlu ọmọ ogun ilẹ okeere lọdun 2020, wọn dẹwọ igbogun ti awọn ohun meremere ati ile ijọba laari ilu, ṣugbọn wọn bẹrẹ si  n ṣekupa awọn eekan ilu. Lara awọn eekan ti wọn wọn n doju ija kọ ni awọn akọroyin, adajọ, ajafẹtọ ọmọniyan, awọn obinrin to di ipo agbara mu, eti bẹẹ lọ. Bo tilẹ jẹ pe awọn eeyan n kọminu lori aṣeyọri ti Taliban n ṣe ni Afganistan, Aarẹ Amẹrika, Joe Biden kede ninu oṣu Kẹrin ọdun 2021 pe oun yoo koo gbogbo ọmọ ogun ilẹ Amẹrika kuro lorilẹ-ede naa ko ti di ọjọ kọkanla, oṣu Kẹsan an, ọdun kan naa.


Lẹyin ti Taliban tọwọ bọwe alafia pẹlu ọmọ ogun ilẹ okeere lọdun 2020, wọn dẹwọ igbogun ti awọn ohun meremere ati ile ijọba laari ilu, ṣugbọn wọn bẹrẹ si  n ṣekupa awọn eekan ilu. Lara awọn eekan ti wọn wọn n doju ija kọ ni awọn akọroyin, adajọ, ajafẹtọ ọmọniyan, awọn obinrin to di ipo agbara mu, eti bẹẹ lọ. Bo tilẹ jẹ pe awọn eeyan n kọminu lori aṣeyọri ti Taliban n ṣe ni Afganistan, Aarẹ Amẹrika, Joe Biden kede ninu oṣu Kẹrin ọdun 2021 pe oun yoo koo gbogbo ọmọ ogun ilẹ Amẹrika kuro lorilẹ-ede naa ko ti di ọjọ kọkanla, oṣu Kẹsan an, ọdun kan naa. Lẹyin ọpọ ọdun ti Amẹika ti n gbogun ti Taliban, Taliban bẹrẹ si n ṣaṣeyọri ni bo ṣe n gba awọn agbege kan pada lọwọ ijọba ilẹ naa lẹyin ti Amẹrika yọ ọwọ rẹ kuro ninu ogun ọhun. Ni bayii, ọpọ eeyan lo gabgbọ pe agbara ti Taliban ni lọwọ ti pọ ju idiyele agbara ti wọn ni lọdun 2001, ni bi wọn ṣe ni ẹgbẹrun marundinlaadọrun un ọmọ ogun ni ikawọ gẹgẹ bii Nato ṣe sọ. Itẹsiwaju naa pọ to bẹ ti adari ikọ ọmọ ogun Amẹrika si Afganistan, Austin Miller fi sọ pe, o ṣeeṣe ki ogun abẹlẹ bẹ silẹ lorilẹ-ede ọhun.


Lẹyin ọpọ ọdun ti Amẹika ti n gbogun ti Taliban, Taliban bẹrẹ si n ṣaṣeyọri ni bo ṣe n gba awọn agbege kan pada lọwọ ijọba ilẹ naa lẹyin ti Amẹrika yọ ọwọ rẹ kuro ninu ogun ọhun. Ni bayii, ọpọ eeyan lo gabgbọ pe agbara ti Taliban ni lọwọ ti pọ ju idiyele agbara ti wọn ni lọdun 2001, ni bi wọn ṣe ni ẹgbẹrun marundinlaadọrun un ọmọ ogun ni ikawọ gẹgẹ bii Nato ṣe sọ. Itẹsiwaju naa pọ to bẹ ti adari ikọ ọmọ ogun Amẹrika si Afganistan, Austin Miller fi sọ pe, o ṣeeṣe ki ogun abẹlẹ bẹ silẹ lorilẹ-ede ọhun. Ẹwẹ, pupọ ninu awọn ilu ti Taliban gba ni ko lọwọ ija ninu lẹyin ti awọn ọmọ ogun Afganistan jọwọ ohun ija wọn ki awọn alaiṣẹ ma baa ba ija ọhun lọ. Bakan naa, iroyin kan lati ilẹ Amẹrika ti sọ ṣaaju pe o ṣeeṣe ki Taliban gba ijọba Afganistan laarin oṣu mẹfa ti Amẹrika ba le ko awọn ọmọ ogun rẹ kuro nilẹ ọhun.


Ẹwẹ, pupọ ninu awọn ilu ti Taliban gba ni ko lọwọ ija ninu lẹyin ti awọn ọmọ ogun Afganistan jọwọ ohun ija wọn ki awọn alaiṣẹ ma baa ba ija ọhun lọ. Bakan naa, iroyin kan lati ilẹ Amẹrika ti sọ ṣaaju pe o ṣeeṣe ki Taliban gba ijọba Afganistan laarin oṣu mẹfa ti Amẹrika ba le ko awọn ọmọ ogun rẹ kuro nilẹ ọhun.


Adedayo Omolafe Expensive ti jáde láyé

Oloṣelu ọmọ ipinlẹ Ondo to n ṣoju ẹkun Guusu ati Ariwa Akure nile aṣoju-ṣofin l'Abuja, Adedayo Omolafe, ti ọpọ mọ si Expensive ti jade laye. Ẹnikan to sunmọ oloogbe naa sọ fun awọn akọroyin  pe nnkan bii aago meji orumọju ọjọ Aje ni oloṣelu naa jade laye niluu Akure. Gẹgẹ bii ohun to sọ, oloogbe naa ko ṣaisan kankan ki ọlọjọ to de. O ni "Expensive ko ṣaisan, a ṣi jọ wa papọ laarọ ọjọ Aiku ni ki a to gbọ iroyin iku rẹ." Expensive ni alaga ijọba ibilẹ Guusu Akure lasiko iṣejọba gomina ipinlẹ Ondo tẹlẹ, oloogbe Olusegun Agagu. Ọdun 2019 ni wọn tun dibo yan Expensive lati ṣoju ẹkun Guusu ati Ariwa Akure nile aṣoju-ṣofin labẹ aisa ẹgbẹ oṣelu PDP.


Adedayo Omolafe Expensive ti jáde láyé

O ni "Expensive ko ṣaisan, a ṣi jọ wa papọ laarọ ọjọ Aiku ni ki a to gbọ iroyin iku rẹ." Expensive ni alaga ijọba ibilẹ Guusu Akure lasiko iṣejọba gomina ipinlẹ Ondo tẹlẹ, oloogbe Olusegun Agagu. Ọdun 2019 ni wọn tun dibo yan Expensive lati ṣoju ẹkun Guusu ati Ariwa Akure nile aṣoju-ṣofin labẹ aisa ẹgbẹ oṣelu PDP. Ọpọ awọn awọn ololufẹ rẹ, to fi mọ ẹbi, ọrẹ atawọn oloṣelu bii tirẹ lo ti bẹrẹ si n sẹdaro iku oloogbe ọhun. Ki Ọlọrun tẹ si afẹfẹ rere.


Adedayo Omolafe Expensive ti jáde láyé

Ọpọ awọn awọn ololufẹ rẹ, to fi mọ ẹbi, ọrẹ atawọn oloṣelu bii tirẹ lo ti bẹrẹ si n sẹdaro iku oloogbe ọhun. Ki Ọlọrun tẹ si afẹfẹ rere.


Haiti earthquake pa èèyàn 304 ilé 1,800 bá ìṣẹ̀lẹ̀ ilẹ̀ rírì lọ ní haiti

Iṣẹlẹ ilẹ riri kan ti gbẹmi eeyan mẹrinleniọọdunrun, ti ọpọlọpọ si fi ara pa. Ilẹ riri naa waye ni ilu Saint -Louis du Sud, nitosi olu ilu lorilẹ-ede Haiti laarọ ọjọ Satide. Olootu ijọba orilẹ naa sọ pe yoo gba awọn oṣiṣẹ pajawiri ni nnkan bii oṣu kan lati yanju wahala ti iṣẹlẹ ilẹ riri ọhun da silẹ. Ọdun 2010 ni iru iṣẹlẹ ilẹ riri bayii waye ni Haiti, eyi to pa eeyan bi ẹgbẹrun lọna ọgọrun, ti ọpọ fi ara pa, ti awọn kan si di alainilelori. Bakan naa lo tun ṣe akoba fun ọrọ aje orilẹ-ede naa, ti wọn  ko si tii pada bọ sipo ki iṣẹlẹ tuntun yii to tun waye. Ileeṣẹ ilẹ Amẹrika to maa n ṣe iwadii nipa bi oju ọjọ ṣe ri sọ pe ẹgbẹgbẹrun eeyan ni yoo faragba ninu iṣẹlẹ naa. Ọpọ awọn eeyan lo ti bẹrẹ si n pin oniruru fidio nipa ohun ti oju wọn to lasiko iṣẹlẹ ilẹ riri naa lori ayelujara.


Bakan naa lo tun ṣe akoba fun ọrọ aje orilẹ-ede naa, ti wọn  ko si tii pada bọ sipo ki iṣẹlẹ tuntun yii to tun waye. Ileeṣẹ ilẹ Amẹrika to maa n ṣe iwadii nipa bi oju ọjọ ṣe ri sọ pe ẹgbẹgbẹrun eeyan ni yoo faragba ninu iṣẹlẹ naa. Ọpọ awọn eeyan lo ti bẹrẹ si n pin oniruru fidio nipa ohun ti oju wọn to lasiko iṣẹlẹ ilẹ riri naa lori ayelujara. Ẹwẹ, olootu ijọba, Ariel Henry sọ pe iṣẹ ti bẹrẹ lati ṣe iranwọ fun gbogbo awọn ti iṣẹlẹ naa kan. O ni ohun to ṣe pataki lasiko yii ni bi awọn yoo ṣe doola awọn eeyan to ha si abẹ awọn ile to wo lulẹ. Henry ni bo tilẹ jẹ pe awọn ile iwosan ti kun fọfọ fun awọn eeyan to farapa lagbegbe Les Cayes, awọn yoo gbiyanju lati doola ọpọ awọn eeyan miran ni kiakia.


Ẹwẹ, olootu ijọba, Ariel Henry sọ pe iṣẹ ti bẹrẹ lati ṣe iranwọ fun gbogbo awọn ti iṣẹlẹ naa kan. O ni ohun to ṣe pataki lasiko yii ni bi awọn yoo ṣe doola awọn eeyan to ha si abẹ awọn ile to wo lulẹ. Henry ni bo tilẹ jẹ pe awọn ile iwosan ti kun fọfọ fun awọn eeyan to farapa lagbegbe Les Cayes, awọn yoo gbiyanju lati doola ọpọ awọn eeyan miran ni kiakia.


Notorious Armed Robbers in Nigeria: Lára àwọn ọ̀daràn méje ni Mufu Oloosa Oko àti Godogodo

Ẹya Yoruba jẹ ẹya to maa n wa alaafia, to si korira iwa idaluru abi ọdaran ni gbogbo ọna. Ọwọ yẹpẹrẹ si kọ ni Yoruba fi n mu agbega aṣa ati ise wa to da lori iwa ọmọluabi ati iwa rere ni awujọ. Ṣugbọn awọn ẹda kan wa, ti wọn jẹ kanda ninu irẹsi fun iran Yoruba, nitori awọn iwa to tako ti ọmọluabi ti wọn n hu. Ọpọ awọn eniyan naa si lo jẹ ogboju adigunjale ati adaluru, ti wọn ti da ẹmi ọpọlọpọ eeyan legbodo. BBC Yoruba wa ṣe akojọpọ itan igbe aye awọn adigunjale ati ọdaran naa pẹlu iwa aidaa ti wọn hu ati ijiya ti ijọba fun wọn, eyi ti yoo kọ ọpọ ọdọ lọgbọn. Ogboju adigunjale ni Abiodun Egunjobi, ti ọpọ eeyan mọ si Godogodo nigba aye rẹ, to si gbajumọ fun isẹ to yan laayo naa.


Ọpọ awọn eniyan naa si lo jẹ ogboju adigunjale ati adaluru, ti wọn ti da ẹmi ọpọlọpọ eeyan legbodo. BBC Yoruba wa ṣe akojọpọ itan igbe aye awọn adigunjale ati ọdaran naa pẹlu iwa aidaa ti wọn hu ati ijiya ti ijọba fun wọn, eyi ti yoo kọ ọpọ ọdọ lọgbọn. Ogboju adigunjale ni Abiodun Egunjobi, ti ọpọ eeyan mọ si Godogodo nigba aye rẹ, to si gbajumọ fun isẹ to yan laayo naa. Oju kan pere ni Godogodo ni, amọ o buru ju àpáàrà lọ, ti awọn kan si ni oun lo buru julọ laarin awọn ilumọọka adigunjale nilẹ Naijiria. Ọmọ gọta ati atapata dìde ni Godogodo, to si pada di olori ikọ adigunjale ti kii gbọ ẹbẹ nilu Eko, afi ko mu ẹjẹ. Odidi ọdun mẹrinla lo fi da Ileesẹ ọlọpaa ipinlẹ Eko riba ribo, ki ọwọ palaba rẹ to segi ni ọjọ kinni osu kẹjọ ọdun 2013, ti wọn mu.


Oju kan pere ni Godogodo ni, amọ o buru ju àpáàrà lọ, ti awọn kan si ni oun lo buru julọ laarin awọn ilumọọka adigunjale nilẹ Naijiria. Ọmọ gọta ati atapata dìde ni Godogodo, to si pada di olori ikọ adigunjale ti kii gbọ ẹbẹ nilu Eko, afi ko mu ẹjẹ. Odidi ọdun mẹrinla lo fi da Ileesẹ ọlọpaa ipinlẹ Eko riba ribo, ki ọwọ palaba rẹ to segi ni ọjọ kinni osu kẹjọ ọdun 2013, ti wọn mu. Laarin saa ọdun 1970s ni Ishola Oyenusi da omi alaafia ilẹ Yoruba ru, ti ọpọ ẹmi si ti ọwọ rẹ bọ. Oyenusi ni adigunjale akọkọ nilẹ Naijiria, eyi to gbajumọ ni kete ta pari ogun abẹle tan. Ogboju adigunjale naa ni oogun abẹnu gọngọ pupọ, to si maa n rẹrin pade awọn ọlọpaa ati Sọja lasiko to ba n ṣíṣẹ ibi naa lọwọ.


Laarin saa ọdun 1970s ni Ishola Oyenusi da omi alaafia ilẹ Yoruba ru, ti ọpọ ẹmi si ti ọwọ rẹ bọ. Oyenusi ni adigunjale akọkọ nilẹ Naijiria, eyi to gbajumọ ni kete ta pari ogun abẹle tan. Ogboju adigunjale naa ni oogun abẹnu gọngọ pupọ, to si maa n rẹrin pade awọn ọlọpaa ati Sọja lasiko to ba n ṣíṣẹ ibi naa lọwọ. Ọta ìbọn kii ran Oyenusi, bẹẹ lo maa n poora lasiko tawọn agbofinro ba fẹ mu, kii si lọ si ode idigunjale lai gba ẹmi eeyan, koda, ọdaju adigunjale pọnbele ni. Gẹgẹ bi Oyenusi ti salaye obinrin afẹsọna oun to nilo owo nigba naa lo sun oun de idi ole jija. Lẹyin o rẹyìn, ọwọ ofin tẹ ẹ, ti wọn si fi ẹyin rẹ ti agba ni Ọjọru, ọjọ kẹjọ oṣù Kẹsan-an ọdun 1971 ni eti okun nilu Eko.


Ọta ìbọn kii ran Oyenusi, bẹẹ lo maa n poora lasiko tawọn agbofinro ba fẹ mu, kii si lọ si ode idigunjale lai gba ẹmi eeyan, koda, ọdaju adigunjale pọnbele ni. Gẹgẹ bi Oyenusi ti salaye obinrin afẹsọna oun to nilo owo nigba naa lo sun oun de idi ole jija. Lẹyin o rẹyìn, ọwọ ofin tẹ ẹ, ti wọn si fi ẹyin rẹ ti agba ni Ọjọru, ọjọ kẹjọ oṣù Kẹsan-an ọdun 1971 ni eti okun nilu Eko. Ọmọ ileewe ni Kayode Williams wa nigba to dara pọ mọ ikọ Adigunjale Isola Oyenusi. Oun nikan si lo sẹku lẹyin ti wọn pa Oyenusi tan, to si buru pupọ nitori ọwọ oun naa yara lati pa eeyan, ti ko si loju aanu. Koda, ogbontagi adigunjale yii naa maa n gun ọmọ tuntun ninu odo lati fi ṣe oogun isọra, to si daamu agbofinro, ki ọwọ to tẹ ẹ. Kayode Williams lọ ṣe ẹwọn ọdun mẹwa nigba ti ọwọ ijọba tẹ ẹ, ibẹ si lo ti ba Ọlọrun pade, to si di ọmọlẹyin Kristi.


Ọmọ ileewe ni Kayode Williams wa nigba to dara pọ mọ ikọ Adigunjale Isola Oyenusi. Oun nikan si lo sẹku lẹyin ti wọn pa Oyenusi tan, to si buru pupọ nitori ọwọ oun naa yara lati pa eeyan, ti ko si loju aanu. Koda, ogbontagi adigunjale yii naa maa n gun ọmọ tuntun ninu odo lati fi ṣe oogun isọra, to si daamu agbofinro, ki ọwọ to tẹ ẹ. Kayode Williams lọ ṣe ẹwọn ọdun mẹwa nigba ti ọwọ ijọba tẹ ẹ, ibẹ si lo ti ba Ọlọrun pade, to si di ọmọlẹyin Kristi. Ojisẹ Ọlọrun naa wa laye lonii, to si n lo iriri rẹ bii adigunjale lati waasu fun awọn ọdaran iwoyi lati yipada kuro ninu isẹ ibi, bẹẹ lo tun n ṣe ayipada igbe aye awọn ẹlẹwọn. Ọmọ bibi ilu Abeokuta ni ogbontagi adigunjale ti ọpọ eeyan mọ si Shina Rambo, aarin saa ọdun 1990s si lo da ilu risa risa. Fun bii ọdun meje, ní Rambo fi n ja ọkọ ayọkẹlẹ gba laarin ilu, bo si ṣe n pa agbofinro, naa lo n pa araalu, ọdaju adigunjale pọnbele si ni.


Ojisẹ Ọlọrun naa wa laye lonii, to si n lo iriri rẹ bii adigunjale lati waasu fun awọn ọdaran iwoyi lati yipada kuro ninu isẹ ibi, bẹẹ lo tun n ṣe ayipada igbe aye awọn ẹlẹwọn. Ọmọ bibi ilu Abeokuta ni ogbontagi adigunjale ti ọpọ eeyan mọ si Shina Rambo, aarin saa ọdun 1990s si lo da ilu risa risa. Fun bii ọdun meje, ní Rambo fi n ja ọkọ ayọkẹlẹ gba laarin ilu, bo si ṣe n pa agbofinro, naa lo n pa araalu, ọdaju adigunjale pọnbele si ni. Rambo gbẹkẹle oogun abẹnu gọngọ pupọ, o fi ọlẹ̀ inu alaboyun mẹtadinlọgbọn gun ọṣẹ fun isọra, to si fi ahọn eeyan ọgọrun mu ẹkọ. Bo ṣe n gbe inu igi iroko oluwere, lo n sun si itẹ oku fun aabo, koda ẹbọra kan to ṣe bii obinrin, ti wọn n pe ni Alhaja, lo maa n wa ọkọ rẹ, ẹni ti ẹda kankan ko le e pa. Ilu Cotonou nilẹ Benin ni Rambo fi ṣe ile, nibi ti aya ati ọmọ rẹ wa, to si maa n ko ẹrú ole to ba gba ni Naijiria lọ. Lẹyin o rẹyin, Shina Rambo padanu ohun gbogbo to ṣíṣe fun, to fi mọ aya ati ọmọ mẹta, to si jọwọ ara rẹ silẹ fawọn ọlọpaa.


Rambo gbẹkẹle oogun abẹnu gọngọ pupọ, o fi ọlẹ̀ inu alaboyun mẹtadinlọgbọn gun ọṣẹ fun isọra, to si fi ahọn eeyan ọgọrun mu ẹkọ. Bo ṣe n gbe inu igi iroko oluwere, lo n sun si itẹ oku fun aabo, koda ẹbọra kan to ṣe bii obinrin, ti wọn n pe ni Alhaja, lo maa n wa ọkọ rẹ, ẹni ti ẹda kankan ko le e pa. Ilu Cotonou nilẹ Benin ni Rambo fi ṣe ile, nibi ti aya ati ọmọ rẹ wa, to si maa n ko ẹrú ole to ba gba ni Naijiria lọ. Lẹyin o rẹyin, Shina Rambo padanu ohun gbogbo to ṣíṣe fun, to fi mọ aya ati ọmọ mẹta, to si jọwọ ara rẹ silẹ fawọn ọlọpaa. Ijọba sọ Shina Rambo si ẹwọn níbi toun naa ti ba Ọlọrun pade, to si ji ajihinrere to n waasu ihinrere Jesu kiri fawọn ọdaran lonii. Isiaka Busari, ti wọn n pe ni Mighty Joe laarin awọn adigunjale, ni igbakeji Ishola Oyenusi ninu ikọ adigunjale wọn. Oun si lo tẹsiwaju ninu iṣẹ ole jija lẹyin ti wọn pa Oyenusi tan.


Ijọba sọ Shina Rambo si ẹwọn níbi toun naa ti ba Ọlọrun pade, to si ji ajihinrere to n waasu ihinrere Jesu kiri fawọn ọdaran lonii. Isiaka Busari, ti wọn n pe ni Mighty Joe laarin awọn adigunjale, ni igbakeji Ishola Oyenusi ninu ikọ adigunjale wọn. Oun si lo tẹsiwaju ninu iṣẹ ole jija lẹyin ti wọn pa Oyenusi tan. Iṣẹ yii rọrun fun Mighty Joe pupọ nitori ọpọ awọn abọde Sọja to ṣẹṣẹ ja ogun abẹle tan lo ko mọra, ti wọn si n lo ohun ija oloro lati digun jale. Ọka bimọ silẹ, o bi oro ni ọrọ Mighty Joe, to si buru ju Oyenusi to jẹ ọga rẹ lọ, igbakugba to ba wu lo n lọ soko ole, ẹmi eeyan ko si jọ loju. Fun ọpọ ọdun lo fi da ilu Eko laamu laarin ọdun 1971 si 1973, ti agbegbe Mushin to n gbe ko si rọrun fun tonile talejo rara.


Iṣẹ yii rọrun fun Mighty Joe pupọ nitori ọpọ awọn abọde Sọja to ṣẹṣẹ ja ogun abẹle tan lo ko mọra, ti wọn si n lo ohun ija oloro lati digun jale. Ọka bimọ silẹ, o bi oro ni ọrọ Mighty Joe, to si buru ju Oyenusi to jẹ ọga rẹ lọ, igbakugba to ba wu lo n lọ soko ole, ẹmi eeyan ko si jọ loju. Fun ọpọ ọdun lo fi da ilu Eko laamu laarin ọdun 1971 si 1973, ti agbegbe Mushin to n gbe ko si rọrun fun tonile talejo rara. Amọ ọwọ palaba oun naa papa segi nigba ti ọwọ ọlọpaa tẹ ẹ lẹyin to digun jale nile Itura kan, to si gba odidi naira mẹwaa lọwọ osisẹ ile itura naa, eyi tii ṣe owo nla nigba naa. Nigba to wa ni ahamọ to n reti ọjọ ti wọn yoo fi ẹyin rẹ ti agba, Mighty Joe gba ẹṣin Islam to si di musulumi ododo. Ẹyin agba leti okun nilu Eko ni ogboju apamọlẹkunjaye ẹda naa pari aye rẹ si, nigba táwọn ọmọ ologun rọ ojo ìbọn le lori.


Amọ ọwọ palaba oun naa papa segi nigba ti ọwọ ọlọpaa tẹ ẹ lẹyin to digun jale nile Itura kan, to si gba odidi naira mẹwaa lọwọ osisẹ ile itura naa, eyi tii ṣe owo nla nigba naa. Nigba to wa ni ahamọ to n reti ọjọ ti wọn yoo fi ẹyin rẹ ti agba, Mighty Joe gba ẹṣin Islam to si di musulumi ododo. Ẹyin agba leti okun nilu Eko ni ogboju apamọlẹkunjaye ẹda naa pari aye rẹ si, nigba táwọn ọmọ ologun rọ ojo ìbọn le lori. Agbegbe Abebi, Idikan, Oloosa oko, Beere titi de Mokola, Oja Ọba nilu Ibadan ni Mufutau gbe dagba, to si ti ṣe ìpátá. Ni ibẹrẹ aye rẹ, onirẹlẹ ẹda ni Mufutau, ti kii si gbe oju soke wo ẹnikẹni loju, koda, ko le sọrọ ẹnu ẹnu rẹ tan. Ẹda tẹẹrẹ ti ko ni omi lara ni Mufu amọ tori adugbo to gbe dagba, ko si ẹda ti wọn jọ ja, tí Mufu ko ni fi ẹyin rẹ balẹ.


Agbegbe Abebi, Idikan, Oloosa oko, Beere titi de Mokola, Oja Ọba nilu Ibadan ni Mufutau gbe dagba, to si ti ṣe ìpátá. Ni ibẹrẹ aye rẹ, onirẹlẹ ẹda ni Mufutau, ti kii si gbe oju soke wo ẹnikẹni loju, koda, ko le sọrọ ẹnu ẹnu rẹ tan. Ẹda tẹẹrẹ ti ko ni omi lara ni Mufu amọ tori adugbo to gbe dagba, ko si ẹda ti wọn jọ ja, tí Mufu ko ni fi ẹyin rẹ balẹ. Olugbeja mẹkunnu ni Mufu, ẹnikẹni ti wọn ba yan jẹ ladugbo, tabi ti wọn gba iyawo rẹ lo maa n gbe wọn nija pẹlu awọn ọmọlẹyin rẹ. Awakọ ero ni Mufutau, ilu Portharcourt si lo maa n fi ọkọ pijo 504 rẹ na titi wọ ọdun 1976, ti wahala de ba. Lasiko ti Mufu wa laye, ko si ẹni to mọ bii adigunjale, amọ ọmọ líle, tọ́ọ̀gì ati janduku to n da agbo ariya ru ni, ko si si olorin tí yoo fẹ ṣeré nilu Ibadan, ti ko ni kọkọ juba Mufu Oloosa Oko pẹlu owo nla.


Olugbeja mẹkunnu ni Mufu, ẹnikẹni ti wọn ba yan jẹ ladugbo, tabi ti wọn gba iyawo rẹ lo maa n gbe wọn nija pẹlu awọn ọmọlẹyin rẹ. Awakọ ero ni Mufutau, ilu Portharcourt si lo maa n fi ọkọ pijo 504 rẹ na titi wọ ọdun 1976, ti wahala de ba. Lasiko ti Mufu wa laye, ko si ẹni to mọ bii adigunjale, amọ ọmọ líle, tọ́ọ̀gì ati janduku to n da agbo ariya ru ni, ko si si olorin tí yoo fẹ ṣeré nilu Ibadan, ti ko ni kọkọ juba Mufu Oloosa Oko pẹlu owo nla. Lọdun 1975, oun ati awọn ikọ rẹ na eeyan kan wọ inu mọsalasi, ibẹ ni Lemọmu ti ṣẹ epe fun pe ko ni si laarin awọn ni iwoyi ọdun to n bọ. Nigba to di ọdun 1976, Mufu n dari bọ lati ilu Portharcourt to n na pẹlu awọn ikọ rẹ, wọn ya sile epo kan nilu Ondo. Wọn ba owo tuulu lọwọ osisẹ ileepo naa to n ka lọwọ, ti wọn si fi ìbon gba owo naa lọwọ rẹ.


Lọdun 1975, oun ati awọn ikọ rẹ na eeyan kan wọ inu mọsalasi, ibẹ ni Lemọmu ti ṣẹ epe fun pe ko ni si laarin awọn ni iwoyi ọdun to n bọ. Nigba to di ọdun 1976, Mufu n dari bọ lati ilu Portharcourt to n na pẹlu awọn ikọ rẹ, wọn ya sile epo kan nilu Ondo. Wọn ba owo tuulu lọwọ osisẹ ileepo naa to n ka lọwọ, ti wọn si fi ìbon gba owo naa lọwọ rẹ. Ọwọ ọlọpaa papa tẹ Mufu, ti adajọ si ni ki wọn lọ yẹgi fun nilu Akure lọdun 1976. Agbegbe Ikorodu nipinlẹ Eko ni ọkunrin kan tí ọpọ eeyan mọ si Baddo, ti sọṣẹ. Badoo yii jẹ ọmọ líle, ọdaran ati adigunjale to doju kọ awọn obinrin ati ọmọde nikan.


Ọwọ ọlọpaa papa tẹ Mufu, ti adajọ si ni ki wọn lọ yẹgi fun nilu Akure lọdun 1976. Agbegbe Ikorodu nipinlẹ Eko ni ọkunrin kan tí ọpọ eeyan mọ si Baddo, ti sọṣẹ. Badoo yii jẹ ọmọ líle, ọdaran ati adigunjale to doju kọ awọn obinrin ati ọmọde nikan. Fun ọdun pipẹ ni Badoo fi pa ọmọ lẹkun jaye, to si ni awọn omilẹgbẹ ọmọ lẹyin rẹ, ti wọn n da ẹmi eeyan legbodo. Bi Badoo ati awọn ọmọlẹyin rẹ ba pa eeyan tan, wọn yoo fi aṣọ nu ẹjẹ rẹ, ti ọpọ eeyan si ni oogun owo ni wọn n fi ẹjẹ naa ṣe tabi ki wọn ta aṣọ ẹlẹjẹ naa fun Babalawo ti yoo lo o. Lootọ ni awọn ọlọpaa maa n mu Badoo si atimọle lori awọn iwa ọdaran to n hu, amọ kii pẹ ki wọn to ju silẹ, ti yoo si tun tẹsiwaju pẹlu iwa ipaniyan ati idigunjale rẹ. Nigba to ya, ti ara awọn eeyan Ikorodu ko gba iwa ọdaran yii mọ, wọn mu Badoo, ti wọn si dana sun titi to fi jade laye.


Fun ọdun pipẹ ni Badoo fi pa ọmọ lẹkun jaye, to si ni awọn omilẹgbẹ ọmọ lẹyin rẹ, ti wọn n da ẹmi eeyan legbodo. Bi Badoo ati awọn ọmọlẹyin rẹ ba pa eeyan tan, wọn yoo fi aṣọ nu ẹjẹ rẹ, ti ọpọ eeyan si ni oogun owo ni wọn n fi ẹjẹ naa ṣe tabi ki wọn ta aṣọ ẹlẹjẹ naa fun Babalawo ti yoo lo o. Lootọ ni awọn ọlọpaa maa n mu Badoo si atimọle lori awọn iwa ọdaran to n hu, amọ kii pẹ ki wọn to ju silẹ, ti yoo si tun tẹsiwaju pẹlu iwa ipaniyan ati idigunjale rẹ. Nigba to ya, ti ara awọn eeyan Ikorodu ko gba iwa ọdaran yii mọ, wọn mu Badoo, ti wọn si dana sun titi to fi jade laye.


Mushin cultist attack: Dúkìá olówó iyebíye ṣòfò lásìkò ìkọlù àwọn ọmọ ẹgbẹ́ òkùnkùn l'Eko

Inu ibanujẹ ati iporuru ọkan ni awọn eeyan adugbo Akinbode, to wa ni Mushin, nipinlẹ Eko wa bayii lẹyin ti awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun kan kọlu adugbo naa. Akọroyin BBC to ṣabẹwo si adugbo naa jabọ pe iṣẹlẹ ọhun waye ni nnkan bii aago meje alẹ ọjọ Aje. Gẹgẹ bii ohun to sọ, aarọ ọjọ Aje ni ija kan kọkọ waye laarin awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa ki awọn ọlọpa to pana aawọ ọhun. Ṣugbọn nigba ti yoo fi di nnkan bii aago meje alẹ ọjọ Aje kan naa ni awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun ọhun tun pada wa lati kọlu adugbo naa. Lara awọn nnkan ti awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa ṣe ni bi wọn ṣe dana sun ọpọ ṣọọbu, kẹkẹ Maruwa, ti wọn si tun ja awọn eeyan agbegbe naa lole. Ti kii ba ṣe igbiyanju awọn ọdọ adugbo naa, o ṣeeṣe ki nnkan bajẹ ju bo ṣe yẹ lọ.


Ṣugbọn nigba ti yoo fi di nnkan bii aago meje alẹ ọjọ Aje kan naa ni awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun ọhun tun pada wa lati kọlu adugbo naa. Lara awọn nnkan ti awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa ṣe ni bi wọn ṣe dana sun ọpọ ṣọọbu, kẹkẹ Maruwa, ti wọn si tun ja awọn eeyan agbegbe naa lole. Ti kii ba ṣe igbiyanju awọn ọdọ adugbo naa, o ṣeeṣe ki nnkan bajẹ ju bo ṣe yẹ lọ. Gẹgẹ bii ohun ti akọroyion BBC Yoruba foju ri, yatọ si awọn ṣọọbu ti wọn dana sun, awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa tun ba ọpọlọpọ ọkọ to wa ni adugbo naa jẹ. Oṣiṣẹ eto abo kan ti BBC ba sọrọ ṣalaye pe awọn ti gbọ iroyin pe awọn awọn eeyan to ṣe ikọlu naa tun ti n ko ara wọn jọ lati pada ṣọṣẹ. Ọkan lara awọn ti ṣoọbu wọn jona ninu iṣẹlẹ naa ṣalaye fun BBC pe gbogbo igba ni awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa maa n ja ladugbo ọhun.


Gẹgẹ bii ohun ti akọroyion BBC Yoruba foju ri, yatọ si awọn ṣọọbu ti wọn dana sun, awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa tun ba ọpọlọpọ ọkọ to wa ni adugbo naa jẹ. Oṣiṣẹ eto abo kan ti BBC ba sọrọ ṣalaye pe awọn ti gbọ iroyin pe awọn awọn eeyan to ṣe ikọlu naa tun ti n ko ara wọn jọ lati pada ṣọṣẹ. Ọkan lara awọn ti ṣoọbu wọn jona ninu iṣẹlẹ naa ṣalaye fun BBC pe gbogbo igba ni awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa maa n ja ladugbo ọhun. Obinrin naa sọ pe ẹran tolotolo ni oun n ta ti ọja si kun inu ṣọọbu oun bamu, ṣugbọn o ṣeni lanu pe gbogbo ọja naa ni awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa jo nina. Ẹlomiran to tun ba BBC Yoruba sọrọ sọ pe oriṣiriṣi ohun ija oloro ni awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa ko lọwọ lati wa ṣọṣẹ. Wọn ṣalaye fun BBC pe yatọ si pe wọn da adugbo naa ru ti wọn tun jo awọn ṣọọbu nina, wọn tun wọ inu iyẹwu awọn eeyan adugbo naa ti wọn si ja wọn lole.


Obinrin naa sọ pe ẹran tolotolo ni oun n ta ti ọja si kun inu ṣọọbu oun bamu, ṣugbọn o ṣeni lanu pe gbogbo ọja naa ni awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa jo nina. Ẹlomiran to tun ba BBC Yoruba sọrọ sọ pe oriṣiriṣi ohun ija oloro ni awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun naa ko lọwọ lati wa ṣọṣẹ. Wọn ṣalaye fun BBC pe yatọ si pe wọn da adugbo naa ru ti wọn tun jo awọn ṣọọbu nina, wọn tun wọ inu iyẹwu awọn eeyan adugbo naa ti wọn si ja wọn lole. Ẹwẹ, ninu atẹjade kan ti ileeṣẹ panapana ipinlẹ Eko fi lede, wọn ni awọn gbiyanju lati pa ina to sọ lara awọn ṣọọbu adugbo naa, ṣugbọn awọn ọdọ adugbo ọhun ko fun awọn laaye lati ṣisẹ nitori wọn n binu lasiko ti awọn de ibẹ.


Ẹwẹ, ninu atẹjade kan ti ileeṣẹ panapana ipinlẹ Eko fi lede, wọn ni awọn gbiyanju lati pa ina to sọ lara awọn ṣọọbu adugbo naa, ṣugbọn awọn ọdọ adugbo ọhun ko fun awọn laaye lati ṣisẹ nitori wọn n binu lasiko ti awọn de ibẹ.


Iree Osogbo Bank Robbery: Ara olóògbé Dauda Jelili Kayode ti wọ káà ilẹ̀ lọ ní Iree

Lẹyin ti ileewosan ti fidiẹ mulẹ pe sajẹnti ọlọpaa ti awọn adigunjale pa sileeṣẹ ọlọpaa ni ilu Iree lọjọ ru naa ni wọn sin in.Àwọn olùgbé ìpínlẹ̀ Osun bínú yabo iléeṣẹ́ ọlọ́pàá lẹ́yìn ìdigunjalẹ̀ tó gba ẹ̀mí eèyàn ní Iree Ana, ọjọ kẹfa, oṣu kẹjọ, ọdun 2021 ni wọn gbe oloogbe Dauda Jelili Kayode wọ kaa ilẹ lọ. Ilu Iree nibi to ti n ṣiṣẹ ti o ti ku iru iku yii naa ni wọn sin Dauda Jelili Kayode si. Tẹbi tara ati iyekan lo peju sibẹ pẹlu omije kikoro loju wọn. Awọn alaba ṣiṣẹ rẹ naa royin iwa akọni to ni pe o ṣeni laanu pe nibi ti yoo ba lọ ni ẹnu iṣẹọba to n ṣe. Awọn olugbẹ ilu Ire ni ipinlẹ̀ Osun ti yabo ileeṣẹ ọlọpaa to wa ni ilu na pẹlu ibinu. Wọn ṣe iwọde de ileeṣẹ ọlọpaa to wa ni Iree lẹyin ti awọn adigunjale yabo banki UBA ati Access Bank nibẹ ti wọn si ṣọṣẹ.


Awọn alaba ṣiṣẹ rẹ naa royin iwa akọni to ni pe o ṣeni laanu pe nibi ti yoo ba lọ ni ẹnu iṣẹọba to n ṣe. Awọn olugbẹ ilu Ire ni ipinlẹ̀ Osun ti yabo ileeṣẹ ọlọpaa to wa ni ilu na pẹlu ibinu. Wọn ṣe iwọde de ileeṣẹ ọlọpaa to wa ni Iree lẹyin ti awọn adigunjale yabo banki UBA ati Access Bank nibẹ ti wọn si ṣọṣẹ. Ninu idigunjale naa ni ẹmi agbofinro kan ti ba iṣẹlẹ naa lọ ni irọle ana, ọjọbọ, ọjọ karun un, oṣu kẹjọ, ọdun 2021. Wo àwòrán ìgbéyàwó ọkùnrin tó gbé obìnrin mẹ́rin níyàwó lọ́jọ́ kan ṣoṣo Òjò àrọ̀rọ̀dá gbẹ̀mí èèyàn mẹ́ta ní Oshogbo,ọ̀pọ̀ dúkìá ṣòfò Kò sí olóṣèlú kankan tó ń pàṣẹ fún wa pé kí á máa ti aráálú mọ́lé- DSS Àwọn ìlúmọ̀ọ́ká Mẹ́wàá to kú nínú oṣù keje odun 2021 "Ẹ yé fún àwọn ọkọ yín lọ́yàn mu mọ́, àwọn ọmọ ló lọyàn" Ilé ẹjọ́ ju ọmọ ààrẹ Naijiria tẹ́lẹ̀, Umar Musa Yar'Adua sí ẹ̀wọ̀n nítorí ẹ̀sùn ìpànìyàn Àwọn olùgbé ìpínlẹ̀ Osun bínú yabo iléeṣẹ́ ọlọ́pàá lẹ́yìn ìdigunjalẹ̀ tó gba ẹ̀mí eèyàn ní Iree Awọn adigunjale naa lo fi ibọn pa ọkunrin naa ni agọ ọlọpaa to wa nitosi ibẹ lati fi le awọn agbofinro kuro ni agbegbe naa ki wọn to ṣoṣẹ. Awọn olugbe Iree binu nitori lati nkan bii aago mẹrin ni wọn ni awọn oniṣẹ ibi naa ti bẹrẹ iṣẹ nibẹ.


Ninu idigunjale naa ni ẹmi agbofinro kan ti ba iṣẹlẹ naa lọ ni irọle ana, ọjọbọ, ọjọ karun un, oṣu kẹjọ, ọdun 2021. Wo àwòrán ìgbéyàwó ọkùnrin tó gbé obìnrin mẹ́rin níyàwó lọ́jọ́ kan ṣoṣo Òjò àrọ̀rọ̀dá gbẹ̀mí èèyàn mẹ́ta ní Oshogbo,ọ̀pọ̀ dúkìá ṣòfò Kò sí olóṣèlú kankan tó ń pàṣẹ fún wa pé kí á máa ti aráálú mọ́lé- DSS Àwọn ìlúmọ̀ọ́ká Mẹ́wàá to kú nínú oṣù keje odun 2021 "Ẹ yé fún àwọn ọkọ yín lọ́yàn mu mọ́, àwọn ọmọ ló lọyàn" Ilé ẹjọ́ ju ọmọ ààrẹ Naijiria tẹ́lẹ̀, Umar Musa Yar'Adua sí ẹ̀wọ̀n nítorí ẹ̀sùn ìpànìyàn Àwọn olùgbé ìpínlẹ̀ Osun bínú yabo iléeṣẹ́ ọlọ́pàá lẹ́yìn ìdigunjalẹ̀ tó gba ẹ̀mí eèyàn ní Iree Awọn adigunjale naa lo fi ibọn pa ọkunrin naa ni agọ ọlọpaa to wa nitosi ibẹ lati fi le awọn agbofinro kuro ni agbegbe naa ki wọn to ṣoṣẹ. Awọn olugbe Iree binu nitori lati nkan bii aago mẹrin ni wọn ni awọn oniṣẹ ibi naa ti bẹrẹ iṣẹ nibẹ. Agbẹnusọ fun ileeṣẹ ọlọpaa nibẹ, Yemisi Opalola fidi iṣẹlẹ naa mulẹ lẹyin to ni awọn akọṣẹmọṣẹ agbopfinro ti bẹrẹ iṣẹ nibẹ bayii. O ni awọn ọlọpaa n fọwọsowọpọ pẹlu awọn ẹgbẹ Olọdẹ ibilẹ ati awọn ẹgbẹ alaabo mii nibẹ bayii. Awọn ti iṣẹlẹ ibinu awọn ara ilu ṣoju wọn sọ pe awọn ara ilu kan n ṣe iwọde alaafia ni.


Agbẹnusọ fun ileeṣẹ ọlọpaa nibẹ, Yemisi Opalola fidi iṣẹlẹ naa mulẹ lẹyin to ni awọn akọṣẹmọṣẹ agbopfinro ti bẹrẹ iṣẹ nibẹ bayii. O ni awọn ọlọpaa n fọwọsowọpọ pẹlu awọn ẹgbẹ Olọdẹ ibilẹ ati awọn ẹgbẹ alaabo mii nibẹ bayii. Awọn ti iṣẹlẹ ibinu awọn ara ilu ṣoju wọn sọ pe awọn ara ilu kan n ṣe iwọde alaafia ni. Ati pe wọn ko ba nkan ini ilu kankan jẹ. Bẹẹ naa ni wọn ko ṣe ọlọpaa kankan ni ijamba. Wọn ni wọn ti gbe oku Sajẹnti ọlọpaa ti awọn adigunjale pa naa lọ si aagọ ọlọpaa miran ni Ikirun.


Ati pe wọn ko ba nkan ini ilu kankan jẹ. Bẹẹ naa ni wọn ko ṣe ọlọpaa kankan ni ijamba. Wọn ni wọn ti gbe oku Sajẹnti ọlọpaa ti awọn adigunjale pa naa lọ si aagọ ọlọpaa miran ni Ikirun. Kọstabu ọlọ́pàá ni awọn adigunjale pa ní ìlú Ire ti wọ́n ti fọ BankiAkọroyin BBC ti fidi ọrọ mulẹ fun BBC pe kọstabu ọlọpaa ni awọn adigunjale to ṣọṣẹ ni Banki meji kan ni ilu Ire. Bakan naa lo fi kun pe ibọn ba asọna banki ti Access naa sugbọn o ti n gba itoju nile iwosan.Nibayii eniyan kan lo ku nibi iṣẹ̀lẹ̀ naa ti eniyan kan si wa ni ile iwosan. Àwọn adigunjalè ṣọṣẹ ni Banki méjì nípìnlẹ̀ Osun.


Kọstabu ọlọ́pàá ni awọn adigunjale pa ní ìlú Ire ti wọ́n ti fọ BankiAkọroyin BBC ti fidi ọrọ mulẹ fun BBC pe kọstabu ọlọpaa ni awọn adigunjale to ṣọṣẹ ni Banki meji kan ni ilu Ire. Bakan naa lo fi kun pe ibọn ba asọna banki ti Access naa sugbọn o ti n gba itoju nile iwosan.Nibayii eniyan kan lo ku nibi iṣẹ̀lẹ̀ naa ti eniyan kan si wa ni ile iwosan. Àwọn adigunjalè ṣọṣẹ ni Banki méjì nípìnlẹ̀ Osun. Àwọn adigunjale kan ti lọ kọlu ile ifowopamọ meji ni ilu Iree ni ipinlẹ Osun. Gẹgẹ bi akọroyin BBC to debi iṣẹlẹ naa ṣe sọ ibọn ba okunrin kan ti wọn si ri oku rẹ nilẹ, bi o tilẹ jẹ pe ko si ẹni ti o ti le sọ iye eniyan ti o ti ba iṣẹlẹ naa rin. Awọn ti isẹlẹ naa ṣẹ loju wọn salaye pe akẹkọọ ni ọmọkunrin ti ibọn ba naa sugbọn ko si ẹni to tii mọ eni to jẹ.


Àwọn adigunjale kan ti lọ kọlu ile ifowopamọ meji ni ilu Iree ni ipinlẹ Osun. Gẹgẹ bi akọroyin BBC to debi iṣẹlẹ naa ṣe sọ ibọn ba okunrin kan ti wọn si ri oku rẹ nilẹ, bi o tilẹ jẹ pe ko si ẹni ti o ti le sọ iye eniyan ti o ti ba iṣẹlẹ naa rin. Awọn ti isẹlẹ naa ṣẹ loju wọn salaye pe akẹkọọ ni ọmọkunrin ti ibọn ba naa sugbọn ko si ẹni to tii mọ eni to jẹ. Wọn fi kun pe awọn adigunjale naa dede yabo ile ifowopamọ UBA ati banki miiran ni agbegbe ijoba ibile Boripe. Bakan naa ni wọn fi kun pe ilu Ada ni wọn gba salọ. Ninu awọn ti ọrọ soju wọn ohun, bi awọn kan se n fidi rẹ mulẹ fun akọroyin wa pe awọn ri pe ọkọ meji ni wọn gbe wa ni awọn miiran sọ pe ọkọ mẹta ni wọn gbe wa titi di asiko yii ko si ẹni to mọ iye wọn.


Wọn fi kun pe awọn adigunjale naa dede yabo ile ifowopamọ UBA ati banki miiran ni agbegbe ijoba ibile Boripe. Bakan naa ni wọn fi kun pe ilu Ada ni wọn gba salọ. Ninu awọn ti ọrọ soju wọn ohun, bi awọn kan se n fidi rẹ mulẹ fun akọroyin wa pe awọn ri pe ọkọ meji ni wọn gbe wa ni awọn miiran sọ pe ọkọ mẹta ni wọn gbe wa titi di asiko yii ko si ẹni to mọ iye wọn. Agbesnusọ ọlọpaa ipinlẹ Osun SP Yemisi Opalola fidi ọrọ naa, o si fi kun pe awọn ikọ ọlọpaa ti le awọn adigunjale naa lati se awari wọn.


Agbesnusọ ọlọpaa ipinlẹ Osun SP Yemisi Opalola fidi ọrọ naa, o si fi kun pe awọn ikọ ọlọpaa ti le awọn adigunjale naa lati se awari wọn.


Plateau Killing: Ẹgbẹ̀ CAN àti NSCIA ké gbàjarè bi wàhálà se n rúgbó

Akẹkọọbinrin fasiti Jos, UNIJOS, ni awọn janduku tun pa lasiko to n lọ si ile ijọsin lọjọ Aiku lẹyin ti ijọba ṣe ofin konileogbele ni ijoba ibilẹ Jos North, Jos South ati Bassa. Iroyin sọ pe wọn tun pa awọn miiran, ti ọpọ si tun farapa ni awọn orisirisi, to fi mọ Farin-Gada, ni opopona Bauchi ati agbegbe Terminus. Lẹyin eyi ni gbogbo agbegbe ọja Terminus da paroparo lọsan ọjọ Aiku naa. Iroyin sọ pe ọmọ akẹkọọ UNIJOS ti wọn paa naa n lọ si ile ijọsin laaro ọjọ Aiku nigba ti awọn janduku paa ni agbegbe Ring Road, niluu Jos. Saaju ni Gomina Simon Lalong ti kọkọ pe fun konileogbele ni ijọba ibilẹ mẹta lọjọ Satide nitori wahala to waye ni opopona Rukuba ni ijọba ibilẹ Jos North. Ẹwẹ, aarẹ ẹgbẹ awọn akẹkọọ ni Jos, Joshua Danladi fidi rẹ mulẹ pe wọn pa ọkan ninu awọn akẹkọọ ile ẹkọ naa lọjọ Aiku.


Iroyin sọ pe ọmọ akẹkọọ UNIJOS ti wọn paa naa n lọ si ile ijọsin laaro ọjọ Aiku nigba ti awọn janduku paa ni agbegbe Ring Road, niluu Jos. Saaju ni Gomina Simon Lalong ti kọkọ pe fun konileogbele ni ijọba ibilẹ mẹta lọjọ Satide nitori wahala to waye ni opopona Rukuba ni ijọba ibilẹ Jos North. Ẹwẹ, aarẹ ẹgbẹ awọn akẹkọọ ni Jos, Joshua Danladi fidi rẹ mulẹ pe wọn pa ọkan ninu awọn akẹkọọ ile ẹkọ naa lọjọ Aiku. Bakan naa ni atẹjade kan lati ọwọ alaga agbarijọpọ awon akẹkọọ to jẹ Kristẹni ni ipinlẹ Plateau, Jeremiah Dalong naa tun fi idi ọrọ naa mulẹ pe awọn padanu ọkan lara awọn, ti awọn miiran si farapa. O ni awon n kepe ijọba ipinlẹ naa lati gbe igbesẹ to yẹ lati ri pe awọn akẹkọọ ni Plateau ko fara kaasa ninu iṣẹlẹ yii ki wọn si ri aabo to yẹ, ati itọju to peye fun awon to wa nile iwosan lọwọ. Ọ̀gá agba ọlọpaa ni Naijiria ni Usman Baba ti ran awon ikọ iwadii lọ si ipinlẹ ọhun lati ṣe iwadii to peye lori iku awon eniyan to le ni ogun ti wọn funrasi pe awọn ọdọ Irigwe lo ṣiṣẹ ibi ọhun.


Bakan naa ni atẹjade kan lati ọwọ alaga agbarijọpọ awon akẹkọọ to jẹ Kristẹni ni ipinlẹ Plateau, Jeremiah Dalong naa tun fi idi ọrọ naa mulẹ pe awọn padanu ọkan lara awọn, ti awọn miiran si farapa. O ni awon n kepe ijọba ipinlẹ naa lati gbe igbesẹ to yẹ lati ri pe awọn akẹkọọ ni Plateau ko fara kaasa ninu iṣẹlẹ yii ki wọn si ri aabo to yẹ, ati itọju to peye fun awon to wa nile iwosan lọwọ. Ọ̀gá agba ọlọpaa ni Naijiria ni Usman Baba ti ran awon ikọ iwadii lọ si ipinlẹ ọhun lati ṣe iwadii to peye lori iku awon eniyan to le ni ogun ti wọn funrasi pe awọn ọdọ Irigwe lo ṣiṣẹ ibi ọhun. Oniruuru ẹka ọlọpaa ni awọn ikọ ti wọn ran lọ yii ti n ṣiṣẹ lati ri daju pe iwadii to ye kooro jade. Eyi jẹyọ ninu atejade ti agbẹnusọ ọlọpaa ni Naijiria, Frank Mba fọwọsi to si nibi to ti sọ pe awọn ti mu awọn afurasi ogun, ti wọn si doola awọn eniyan mẹtalelọgbọn. Ninu atẹjade ile iṣẹ ọmọ ogun ti ikọ Operation Safe Haven, Ishaku Takwa fi sita lọjọ Aiku bakan naa, o ni pe awọn soja ti yi igboro Jos ka lati mu ki gbogbo nnkan bọ sipo.


Oniruuru ẹka ọlọpaa ni awọn ikọ ti wọn ran lọ yii ti n ṣiṣẹ lati ri daju pe iwadii to ye kooro jade. Eyi jẹyọ ninu atejade ti agbẹnusọ ọlọpaa ni Naijiria, Frank Mba fọwọsi to si nibi to ti sọ pe awọn ti mu awọn afurasi ogun, ti wọn si doola awọn eniyan mẹtalelọgbọn. Ninu atẹjade ile iṣẹ ọmọ ogun ti ikọ Operation Safe Haven, Ishaku Takwa fi sita lọjọ Aiku bakan naa, o ni pe awọn soja ti yi igboro Jos ka lati mu ki gbogbo nnkan bọ sipo. Ẹgbẹ to n ri si ọrọ awọn Musulumi ni Naijiria, NSCIA, ti pe fun alafia. Aarẹ gbogboogbo fun ẹgbẹ naa, Sultan ti Sokoto, Alhaji Muhammad Sa'ad Abubakar bẹnu atẹ lu iṣẹlẹ naa, to si pe ni ipakupa awọn Musulumi to n bọ jẹjẹ wọn lati bi ipade kan ni Bauch ti wọn si n lọ si ipinlẹ Ondo. Ẹwẹ, ẹgbẹ ọmọlẹyin Kristi ni Naijiria, CAN, eka ti Plateau pẹlu naa ti ke gbajare pe awon ko faramọ ipaniyan to waye ni Jos.


Ẹgbẹ to n ri si ọrọ awọn Musulumi ni Naijiria, NSCIA, ti pe fun alafia. Aarẹ gbogboogbo fun ẹgbẹ naa, Sultan ti Sokoto, Alhaji Muhammad Sa'ad Abubakar bẹnu atẹ lu iṣẹlẹ naa, to si pe ni ipakupa awọn Musulumi to n bọ jẹjẹ wọn lati bi ipade kan ni Bauch ti wọn si n lọ si ipinlẹ Ondo. Ẹwẹ, ẹgbẹ ọmọlẹyin Kristi ni Naijiria, CAN, eka ti Plateau pẹlu naa ti ke gbajare pe awon ko faramọ ipaniyan to waye ni Jos. Ninu atejade ti CAN fi sita lọjọ Aiku ti alaga egbe naa, Polycarp Lubo fi ọwọ si, ẹgbẹ naa ke si ile isẹ ọlọpaa ati awọn eleto abo to ku lati se awari ojulowo awon to ṣe iṣẹ ibi naa.


Ninu atejade ti CAN fi sita lọjọ Aiku ti alaga egbe naa, Polycarp Lubo fi ọwọ si, ẹgbẹ naa ke si ile isẹ ọlọpaa ati awọn eleto abo to ku lati se awari ojulowo awon to ṣe iṣẹ ibi naa.


Working religious women: Mo rí i pé kò sí obìnrin Mùsùlùmí tó n ṣe bàtà ló jẹ́ kí n kọ́ ọ - Aminat Adegoke

Elehaa Amina Adegoke to n ṣe bata ni BBC lọ ba lalejo lati jẹ ki awọn ọdọ, paapaa awọn obinrin to gba ẹsin ri awokọṣe rere lasiko yii. Iṣẹ ni iṣẹ n jẹ ni ọrọ awọn agba nilẹ ku ootu, oojiire bi?. Aminat jẹ iyawo ile ẹni ọdun mọkanlelọgbọn ti o gba ẹha lọdọ ọkọ rẹ ninu ẹsin Islam lai kabamọ. O ṣalaye bi oun ṣe lọ kọ iṣẹ bata ṣiṣe ati irufẹ atilẹyin ti ọkọ rẹ fun un lasiko naa. Eyi tun jẹ iṣẹ to ran si awọn ọkọ obinrin to ba gba ẹsin yala ti Musulumi tabi ti Kristiẹni tabi ti ẹlẹsin abalaye lati maa pese iranlọwọ ati atilẹyin to yẹ fun wọn. Amina ṣalaye bi awọn onibara rẹ ọkunrin ṣe maa n fi Whatsapp baa sọrọ nitori wọn ti mọ pe Elẹhaa ni oun tabi ki awọn iyawo wọn ba oun sọrọ tabi ki wọn ba ọkọ oun sọrọ lori ẹrọ foonu oun.


O ṣalaye bi oun ṣe lọ kọ iṣẹ bata ṣiṣe ati irufẹ atilẹyin ti ọkọ rẹ fun un lasiko naa. Eyi tun jẹ iṣẹ to ran si awọn ọkọ obinrin to ba gba ẹsin yala ti Musulumi tabi ti Kristiẹni tabi ti ẹlẹsin abalaye lati maa pese iranlọwọ ati atilẹyin to yẹ fun wọn. Amina ṣalaye bi awọn onibara rẹ ọkunrin ṣe maa n fi Whatsapp baa sọrọ nitori wọn ti mọ pe Elẹhaa ni oun tabi ki awọn iyawo wọn ba oun sọrọ tabi ki wọn ba ọkọ oun sọrọ lori ẹrọ foonu oun. O fihan pe ẹsin ko sọ pe ki eeyan ma ni apa lati ṣiṣẹ. Elẹhaa Amina Adegoke wa gba awọn obinrin to gba ẹsin bii tirẹ niyanju pe ẹha ko yẹ ko di wọn lọwọ lati ṣe aṣeyọri. O ni ki wọn gbiyanju ipa wọn pẹlu adura lọwọ Olorun fun aṣeyọri.


O fihan pe ẹsin ko sọ pe ki eeyan ma ni apa lati ṣiṣẹ. Elẹhaa Amina Adegoke wa gba awọn obinrin to gba ẹsin bii tirẹ niyanju pe ẹha ko yẹ ko di wọn lọwọ lati ṣe aṣeyọri. O ni ki wọn gbiyanju ipa wọn pẹlu adura lọwọ Olorun fun aṣeyọri.


Apẹja náà ní ó ti pẹ́ tí òun ti ń gbèrò láti pa irúfẹ́ ẹja bẹ́ẹ̀

Iwọ apẹja kan ti ri ẹja kan to ni eyin bii ti eeyan he nilẹ Amẹrika. Ẹja naa ni wọn ri he nibi kan ti wọn n pe ni Jannette's Pier to gbajumọ fun ẹja pipa lagbegbe North Carolina. Ẹja ọhun ni eyin lẹnu, eyin ọhun si farajọ eyin ọmọ eniyan eyii ti wọn ni o maa n lo lati fi mu ijẹ. Iroyin ni ọkunrin kan ti orukẹ rẹ n jẹ Nathan Martin to maa n ṣabẹwo si Jannette's Pier lo ri ẹja naa he ninu odo. Martin ni o ti to ọjọ mẹta kan ti oun ti n gbero lati ri iru ẹja bẹẹ mu ki oun to ri eyii ti eyin kun ẹnu rẹ yii. O sọ fun ileeṣẹ iroyin McClatchy News pe "Ko rọrun lati ri ẹja mu ninu ibu ṣugbọn inu mi dun pe mo ri eyii mu, o si dun lẹnu gigi."


Iroyin ni ọkunrin kan ti orukẹ rẹ n jẹ Nathan Martin to maa n ṣabẹwo si Jannette's Pier lo ri ẹja naa he ninu odo. Martin ni o ti to ọjọ mẹta kan ti oun ti n gbero lati ri iru ẹja bẹẹ mu ki oun to ri eyii ti eyin kun ẹnu rẹ yii. O sọ fun ileeṣẹ iroyin McClatchy News pe "Ko rọrun lati ri ẹja mu ninu ibu ṣugbọn inu mi dun pe mo ri eyii mu, o si dun lẹnu gigi." Ọpọ awọn eeyan lo ti bẹrẹ si n sọ erongba wọn nipa ẹja naa lori ayelujara lẹyin ti wọn fi aworan rẹ lede. Bi awọn kan ṣe n fi oju kayeefi wo ẹja naa, lawọn mii n sọ pe ẹyin ẹja ọhun fẹẹ pọ ju ti awọn lọ.


Ọpọ awọn eeyan lo ti bẹrẹ si n sọ erongba wọn nipa ẹja naa lori ayelujara lẹyin ti wọn fi aworan rẹ lede. Bi awọn kan ṣe n fi oju kayeefi wo ẹja naa, lawọn mii n sọ pe ẹyin ẹja ọhun fẹẹ pọ ju ti awọn lọ.


Afghanistan crisis: Dele Farotimi ní àwọn agbésùnmọ̀mí le gbàjọba Nàíjíríà tí ìjọba kò bá jáwọ́ nínú ojúṣàájú àti ẹlẹ́yàmẹ̀yà

Agbẹjọro kan, to tun jẹ ajafẹtọ ọmọniyan, Dele Farotimi ti sọ pe o ṣeeṣe ki awọn ọmọ ẹgbẹ agbesumọmi gbajọba ni Naijiria gẹgẹ bii ẹgbẹgun ọlọtẹ Taliban ṣe gbajọba ni Afganistan. Farotimi lo sọ bẹẹ ninu ifọrọwerọ kan pẹlu BBC Yoruba. O ni ijọba Naijiria ko sa ipa rẹ to bo ṣe yẹ lati kapa awọn jaduku, awọn ọdaran Fulani darandaran atawọn ajinigbe. Agbẹjọro ọhun ṣalaye siwaju pe ko si iyatọ kankan ninu ohun ti awọn Taliban n ṣe ni Afganistan ati ohun ti awọn ijọba ipinlẹ kan n ṣe ni Naijiria. O ni "Ki ni Taliban fẹ ṣe ni Afganistan to yatọ si ohun ti Ganduje n ṣe ni Kano?" "Koda, awọn mii gan nilẹ Yoruba n dunnu lori ohun to ṣelẹ ni Afganistan nitori pe ẹsin kan nii awọn atawọn ọmọ ogun Taliban ṣe."


Agbẹjọro ọhun ṣalaye siwaju pe ko si iyatọ kankan ninu ohun ti awọn Taliban n ṣe ni Afganistan ati ohun ti awọn ijọba ipinlẹ kan n ṣe ni Naijiria. O ni "Ki ni Taliban fẹ ṣe ni Afganistan to yatọ si ohun ti Ganduje n ṣe ni Kano?" "Koda, awọn mii gan nilẹ Yoruba n dunnu lori ohun to ṣelẹ ni Afganistan nitori pe ẹsin kan nii awọn atawọn ọmọ ogun Taliban ṣe." Farotimi tẹsiwaju pe iwa ti ijọba Najiria n wu fẹẹ buru ju eyii ti awọn Taliban n wu lọ ni Afgnistan lọ." O ṣalaye pe "Ohun to n ṣẹlẹ ni Naijiria lọwọ yii ti n sunmọ eyii to ṣẹlẹ ni iru awọn ilu bii Kigali, Mogadisu ati bẹẹ lọ ti a ba ko ba tete fa ọwọ ọmọ wa s'akọ." "Itajẹsilẹ to n waye ni Naijiria ti n kọja irufẹ awọn ifẹmiṣofo to ṣẹlẹ lawọn ilu wọnyii, ki ni a wa fi yatọ si Afganistan?


Farotimi tẹsiwaju pe iwa ti ijọba Najiria n wu fẹẹ buru ju eyii ti awọn Taliban n wu lọ ni Afgnistan lọ." O ṣalaye pe "Ohun to n ṣẹlẹ ni Naijiria lọwọ yii ti n sunmọ eyii to ṣẹlẹ ni iru awọn ilu bii Kigali, Mogadisu ati bẹẹ lọ ti a ba ko ba tete fa ọwọ ọmọ wa s'akọ." "Itajẹsilẹ to n waye ni Naijiria ti n kọja irufẹ awọn ifẹmiṣofo to ṣẹlẹ lawọn ilu wọnyii, ki ni a wa fi yatọ si Afganistan? O ni ti naijiria ba kọ lati pada si ẹsẹ aarọ ti ko si jawọ ninu ẹlẹyamẹya, igbẹyin rẹ yoo buru ju ti Afganistan lọ. Bo tilẹ jẹ pe Farotimi ni oun ko faramọ ki Naijiria pin, ṣugbọn ti nnkan ba n lọ bo ṣe n lọ yii, o ṣeeṣe ko jẹ pe Aarẹ Muhammadu Buhari ni yoo jẹ Aarẹ ikẹyin ni Naijiria gẹgẹ bii orilẹ-ede. O pari ọrọ rẹ pe "Ibi ti ko ba ti si ootọ ati idajọ ododo, ko ni si ifọkanbalẹ nibẹ."


O ni ti naijiria ba kọ lati pada si ẹsẹ aarọ ti ko si jawọ ninu ẹlẹyamẹya, igbẹyin rẹ yoo buru ju ti Afganistan lọ. Bo tilẹ jẹ pe Farotimi ni oun ko faramọ ki Naijiria pin, ṣugbọn ti nnkan ba n lọ bo ṣe n lọ yii, o ṣeeṣe ko jẹ pe Aarẹ Muhammadu Buhari ni yoo jẹ Aarẹ ikẹyin ni Naijiria gẹgẹ bii orilẹ-ede. O pari ọrọ rẹ pe "Ibi ti ko ba ti si ootọ ati idajọ ododo, ko ni si ifọkanbalẹ nibẹ." "Iyẹn ni pe ti a ko ba pada si ẹsẹ aarọ ni Naijiria, omi yoo tẹyin wọ igbin Naijiria lẹnu."


"Iyẹn ni pe ti a ko ba pada si ẹsẹ aarọ ni Naijiria, omi yoo tẹyin wọ igbin Naijiria lẹnu."


EndSARS: Iléeṣẹ́ tó ń ṣàkóso "Billboard" tó wà ní Lekki Toll Gate ṣàlàyé ìdí tó ṣe pa iná pátákó ìkéde nàá

Ileeṣẹ to n ṣakoso patako ikede to wa ni iloro Lekki Toll Gate, Loatsad Promo-media Ltd, ti pari ẹri rẹ niwaju igbimọ oluwadi ti ijọba ipinlẹ Eko gbe dide lati risi ẹsun ifiyajẹni ti awọn araalu fi kan awọn ọlọpaa SARS. Ṣaaju ni akọwe ileeṣẹ naa, Abimbola Eniola ti kọkọ yọju siwaju igbimọ naa lẹyin ti wọn ke si lati sọ ipa ti ileeṣẹ naa ko ninu rogbodiyan to waye ni iloro ọhun logunjọ, oṣu Kẹwaa, ọdun 2020. Nigba ti agbẹjọro awọn oluwọde EndSARS n fi ọrọ wa ọgbẹni Eniola lẹnu wo lori idi ti wọn fi pa ina patako ikede to wa ni Toll gate naa, lasiko ti iroyin sọ pe awọn ọmọ ologun da ibọn bo awọn oluwọde, akọwe ileeṣẹ ọhun ni patako naa ko wa fun titan imọlẹ si iloro naa, bikoṣe lati polowo ọja. Eniola sọ ọrọ naa lasiko to n dahun si ibere lori ẹni to paṣẹ pe ki wọn pa ina iloro ọhun. Ọkan lara awọn agbẹjọro oluwọde, Adesina Ogunlana bere ni pato pe "Ta ni ẹni to paṣẹ pe ki wọn pa ina patako ikede naa?" Nigba to n fesi, Eniola sọ pe ọga awọn lo kede lori ikanni WhatsApp ileeṣẹ naa pe ijọba Eko ti kede konile-o-gbele,  ti yoo bẹrẹ ni aago mẹrin irọlẹ ọjọ naa.


Eniola sọ ọrọ naa lasiko to n dahun si ibere lori ẹni to paṣẹ pe ki wọn pa ina iloro ọhun. Ọkan lara awọn agbẹjọro oluwọde, Adesina Ogunlana bere ni pato pe "Ta ni ẹni to paṣẹ pe ki wọn pa ina patako ikede naa?" Nigba to n fesi, Eniola sọ pe ọga awọn lo kede lori ikanni WhatsApp ileeṣẹ naa pe ijọba Eko ti kede konile-o-gbele,  ti yoo bẹrẹ ni aago mẹrin irọlẹ ọjọ naa. O ni  eredi ree ti awọn fi pa ina patako ikede ọhun ni aago mẹta ọsan ki awọn oṣiṣẹ awọn le tete de ile wọn ko to di aago mẹrin irọlẹ ti ijọba kede. Bakan naa ni ẹlẹri keji fun awọn oluwọde to ti kọkọ sọ  pe eeyan mejila ni ẹmi wọn ṣonu ni Toll Gate naa, Serah Ibrahim, ko yọju siwaju igbimọ ọhun nitori ara rẹ ti ko ya. Ti ẹ ko ba gbagbe, ogunjọ, oṣu Kẹwaa, ọdun 2020 ni rogbodiyan bẹ silẹ lasiko ti awọn ọmọ ogun ṣina ibọn bolẹ fun awọn oluwọde EndSARS ni iloro ọhun, nibi ti awọn eeyan kan ti jade laye, ti awọn mii si farapa.


O ni  eredi ree ti awọn fi pa ina patako ikede ọhun ni aago mẹta ọsan ki awọn oṣiṣẹ awọn le tete de ile wọn ko to di aago mẹrin irọlẹ ti ijọba kede. Bakan naa ni ẹlẹri keji fun awọn oluwọde to ti kọkọ sọ  pe eeyan mejila ni ẹmi wọn ṣonu ni Toll Gate naa, Serah Ibrahim, ko yọju siwaju igbimọ ọhun nitori ara rẹ ti ko ya. Ti ẹ ko ba gbagbe, ogunjọ, oṣu Kẹwaa, ọdun 2020 ni rogbodiyan bẹ silẹ lasiko ti awọn ọmọ ogun ṣina ibọn bolẹ fun awọn oluwọde EndSARS ni iloro ọhun, nibi ti awọn eeyan kan ti jade laye, ti awọn mii si farapa.


Lagos bans street hawking: Ìjọba ìpìnlẹ̀ Eko fòfin de ọjà títà àti títọọrọ báárà lójú pópó

Ijọba ipinlẹ Eko ti ṣagbakalẹ igbimọ kan ti yoo fopin si ki kiri ọja laarin oju popo atawọn to n tọrọ baara nipinlẹ naa. Ijọba Eko sọ pe awọn gbe igbesẹ yii nitori awọn adigunajle to maa n fara pamọ sabẹ irufẹ ọja tita tabi agbe lati lo ọna ẹburu ja awọn araalu lole. Ikede igbimọ tuntun naa lo waye nibi ipade awọn akọroyin kan ti kọmiṣona fun ọrọ awọn ọdọ ati idagbasoke awujọ, Olusegu Dawodu, ṣe onigbọnwọ rẹ, eyii to waye ni Alausa. Dawodu ni wọn gbe igbimọ naa kalẹ lati kapa iwa ọdaran nipinlẹ Eko, eyii ti awọn kọlọrọsi kan n wu labẹ asia pe awọn taja tabi tọrọ baara. O ni igbimimọ naa yoo bẹrẹ iṣẹ laipẹ lati fopin iwa idigunjale bẹẹ. Gẹgẹ bii ohun to sọ, awọn n fopin si ki kiri ọja laarin oju popo nitori iroyin ti awọn gbọ pe pupọ lara awọn onibara atawọn ọlọja bẹẹ lo ni oniruru ohun ija oloro lara wọn.


Dawodu ni wọn gbe igbimọ naa kalẹ lati kapa iwa ọdaran nipinlẹ Eko, eyii ti awọn kọlọrọsi kan n wu labẹ asia pe awọn taja tabi tọrọ baara. O ni igbimimọ naa yoo bẹrẹ iṣẹ laipẹ lati fopin iwa idigunjale bẹẹ. Gẹgẹ bii ohun to sọ, awọn n fopin si ki kiri ọja laarin oju popo nitori iroyin ti awọn gbọ pe pupọ lara awọn onibara atawọn ọlọja bẹẹ lo ni oniruru ohun ija oloro lara wọn. O ni "Ijọba yoo ṣe ọpọ itaniji lawọn ileeṣẹ iroyin ki awọn eeyan le mọ igbesẹ ti ijọba n gbe lori ọrọ naa." Dawodu gba awọn olugbe ipinlẹ Eko nimọran lati maa ko awọn owo tabi dukia wọn lọ sile awọn ọmọ alaini iya tabi opo nibi ti wọn yoo ti lo owo naa bo ṣe yẹ ti ba  fẹ fi ṣe saraa. Ninu ọrọ rẹ, "Titọrọ baara laarin adugbo kii ṣe ohun to yẹ ki a gba laaye lawujọ wa, bẹẹ naa ni tita ọjsa loju popo."


O ni "Ijọba yoo ṣe ọpọ itaniji lawọn ileeṣẹ iroyin ki awọn eeyan le mọ igbesẹ ti ijọba n gbe lori ọrọ naa." Dawodu gba awọn olugbe ipinlẹ Eko nimọran lati maa ko awọn owo tabi dukia wọn lọ sile awọn ọmọ alaini iya tabi opo nibi ti wọn yoo ti lo owo naa bo ṣe yẹ ti ba  fẹ fi ṣe saraa. Ninu ọrọ rẹ, "Titọrọ baara laarin adugbo kii ṣe ohun to yẹ ki a gba laaye lawujọ wa, bẹẹ naa ni tita ọjsa loju popo." Kọmiṣọna ọhun fi kun pe igbesẹ awọn ko lodi si ofin ipinlẹ Eko ti wọn gbe kalẹ lọdun 2015. O ṣalaye pe igbese yii wa ni ibamu pẹlu ori 157, ati abala kinni ofin ipinlẹ Eko. Lasiko to n sọrọ nibi ipade ọhun, kọmiṣona ọlọpaa ipinlẹ Eko, Hakeem Odumosu sọ pe "Opin ti de ba ọja tita loju popo nipinlẹ Eko."


Kọmiṣọna ọhun fi kun pe igbesẹ awọn ko lodi si ofin ipinlẹ Eko ti wọn gbe kalẹ lọdun 2015. O ṣalaye pe igbese yii wa ni ibamu pẹlu ori 157, ati abala kinni ofin ipinlẹ Eko. Lasiko to n sọrọ nibi ipade ọhun, kọmiṣona ọlọpaa ipinlẹ Eko, Hakeem Odumosu sọ pe "Opin ti de ba ọja tita loju popo nipinlẹ Eko." Odumosu ni ileeṣẹ ọlọpaa yoo fọwọsowọpọ pẹlu ijọba lati ri daju pe asiko awọn kọlọrọsi a lọ kolohun kigbe di ohun itan ni ipinlẹ Eko.


Odumosu ni ileeṣẹ ọlọpaa yoo fọwọsowọpọ pẹlu ijọba lati ri daju pe asiko awọn kọlọrọsi a lọ kolohun kigbe di ohun itan ni ipinlẹ Eko.


Ondo government bans tippers and Quarry associations: Oní Típà tó bá ta yanrìn ní owó gọbọi yóò fojú winá òfin - Ijọba ìpínlẹ̀ Ondo

Ijọba ipinlẹ Ondo ti sọ pe awọn yoo fi ṣikun ofin mu ẹnikẹni tabi ẹgbẹ to ba n ta yanri ni owo gọbọi ti awọn ko fọwọ si nipinlẹ naa. Olubadamọran pataki si Gomina ipinlẹ ọhun lori akanṣe isẹ, Ọmọwe Doyin Odebowale lo sọ bẹẹ fun BBC Yoruba. Ṣaaju ni Odebowale ti kọkọ paṣẹ pe ki awọn ẹgbẹ naa da iye owo ti wọn n ta yanri pada si iye to wa tẹlẹ dipo owo gọbọi ti wọn fi kun, tabi ki wọn fi ipinlẹ ọhjun silẹ ni kankan. Aṣẹ yii jade lẹyin ti iroyin to sọ pe awọn ẹgbẹ oni Tipa naa sun iye owo ti wọn n ta yanri lati ₦25,000 si ₦60,000. Odebowale ṣalaye fun BBC pe "Awọn eeyan wa maa jade si igboro, ẹni ti a gba mu pe o tapa si ohun ti sọ, a oo fi ọlọpa mu irufẹ ẹni bẹẹ, yoo si foju bale ẹjọ." "Ileeṣẹ to n pa owo wọle fun ijọba nipinlẹ Ondo, iyẹn Board of Internal Revenue, ODBIR, nikan lo laṣẹ lati gbe gege le iye owo ti ẹnikẹni le maa gba lọwọ araalu, o si ni iye ti yoo wọ apo ijọba ninu rẹ."


Aṣẹ yii jade lẹyin ti iroyin to sọ pe awọn ẹgbẹ oni Tipa naa sun iye owo ti wọn n ta yanri lati ₦25,000 si ₦60,000. Odebowale ṣalaye fun BBC pe "Awọn eeyan wa maa jade si igboro, ẹni ti a gba mu pe o tapa si ohun ti sọ, a oo fi ọlọpa mu irufẹ ẹni bẹẹ, yoo si foju bale ẹjọ." "Ileeṣẹ to n pa owo wọle fun ijọba nipinlẹ Ondo, iyẹn Board of Internal Revenue, ODBIR, nikan lo laṣẹ lati gbe gege le iye owo ti ẹnikẹni le maa gba lọwọ araalu, o si ni iye ti yoo wọ apo ijọba ninu rẹ." Alabaṣiṣẹ gomina ọhun ni awọn ti kọkọ ke si ẹgbẹ awọn ni Tipa naa lati yi iye owo tuntu naa pada ṣugbọn wọn kọ jalẹ. O ni "Olubadamọran pataki si gomina lori ọrọ to jọ mọ ẹgbẹ, ọgbẹni Dare Aragbaye, ti ba awọn eeyan naa sọrọ, ṣugbọn kaka ki wọn ṣe ohun ti ijọba n fẹ, ni ṣe ni wọn bẹrẹ si n da aṣoju gomina lẹkọọ bi ẹni ti ko mọ iṣẹ rẹ ni iṣẹ." "Awa ni a wa ni ijọba, a kii ta yẹpẹ tabi yanri, ṣugbọn ẹnikẹni ko kan le dede ku giiri wa si ipinlẹ Ondo lati maa fi aye ni awọn araalu lara."


Alabaṣiṣẹ gomina ọhun ni awọn ti kọkọ ke si ẹgbẹ awọn ni Tipa naa lati yi iye owo tuntu naa pada ṣugbọn wọn kọ jalẹ. O ni "Olubadamọran pataki si gomina lori ọrọ to jọ mọ ẹgbẹ, ọgbẹni Dare Aragbaye, ti ba awọn eeyan naa sọrọ, ṣugbọn kaka ki wọn ṣe ohun ti ijọba n fẹ, ni ṣe ni wọn bẹrẹ si n da aṣoju gomina lẹkọọ bi ẹni ti ko mọ iṣẹ rẹ ni iṣẹ." "Awa ni a wa ni ijọba, a kii ta yẹpẹ tabi yanri, ṣugbọn ẹnikẹni ko kan le dede ku giiri wa si ipinlẹ Ondo lati maa fi aye ni awọn araalu lara." Ẹwẹ, nigba ti BBC kan si Aarẹ ẹgbẹ awọn oniyanri naa nipinlẹ Ondo, Oguntayo Emmanuel, o ṣalaye pe lootọ ni awọn ti ṣe ipade kan pẹlu ijọba lori ọrọ naa, ṣugbọn ipade naa ko yọri si rere nitori awọn mejeji ko fẹnu ko lori igbesẹ to kan. O fi kun pe ijọba ko bun awọn gbọ ki wọn to gbe igbesẹ lati fun awọn ni gbedeke. Emmanuel ṣalaye siwaju si pe inu iroyin ni awọn ti gbọ aṣẹ ijọba ipinlẹ Ondo pe ki awọn da owo naa pada si iye to wa tẹlẹ tabi ki awọn fi ipinlẹ Ondo silẹ. Ni ti igbesẹ to kan fun ẹgbẹ oniyanri ọhun, Emmanuel ni awọn yoo ṣe ipade pajawiri mii pẹlu ijọba laipẹ lati wa ọna abayọ si họwu-họwu naa.


Ẹwẹ, nigba ti BBC kan si Aarẹ ẹgbẹ awọn oniyanri naa nipinlẹ Ondo, Oguntayo Emmanuel, o ṣalaye pe lootọ ni awọn ti ṣe ipade kan pẹlu ijọba lori ọrọ naa, ṣugbọn ipade naa ko yọri si rere nitori awọn mejeji ko fẹnu ko lori igbesẹ to kan. O fi kun pe ijọba ko bun awọn gbọ ki wọn to gbe igbesẹ lati fun awọn ni gbedeke. Emmanuel ṣalaye siwaju si pe inu iroyin ni awọn ti gbọ aṣẹ ijọba ipinlẹ Ondo pe ki awọn da owo naa pada si iye to wa tẹlẹ tabi ki awọn fi ipinlẹ Ondo silẹ. Ni ti igbesẹ to kan fun ẹgbẹ oniyanri ọhun, Emmanuel ni awọn yoo ṣe ipade pajawiri mii pẹlu ijọba laipẹ lati wa ọna abayọ si họwu-họwu naa. Gomina ipinlẹ Ondo Oluwarotimi  Akeredolu ti paṣẹ pe ko si aaye fun ẹgbẹ awọn awakọ Tipa ati kusa nitori owo gọbọi ti wọn gbe le yẹpẹ funfun laipẹ yii. Lasiko ipade awọn oniroyin ti gomina pe, oluranlọwọ pataki  lori isẹ akanse fun gomina Doyin Odebowale to soju fun gomina  lo sọ bẹ Lasiko to n kede iru inira ti awon to n ta yẹpẹ n ko ba ara ilu ni ipinlẹ Ondo, Ọdẹbọwale ni ijọba Ipinlẹ Ondo ko ni fi aaye gba ẹgbẹkẹgbẹ kankan lati maa lọ ara ilu lọwọ gba. Ni bayii awọn ẹgbẹ awakọ yẹpẹ ikọle ti gbe owo yẹpẹ funfun lati ẹgbẹrun marundinlọgbọn naira si ẹgbẹrunlọna ọgọta Naira fun loodu kan. Ijọba ipinlẹ Ondo ti wa pasẹ ki wọn da owo naa pada si bi o ṣe wa tẹlẹ tabi ki wọn ṣetan lati fi ipinlẹ Ondo silẹ.


Gomina ipinlẹ Ondo Oluwarotimi  Akeredolu ti paṣẹ pe ko si aaye fun ẹgbẹ awọn awakọ Tipa ati kusa nitori owo gọbọi ti wọn gbe le yẹpẹ funfun laipẹ yii. Lasiko ipade awọn oniroyin ti gomina pe, oluranlọwọ pataki  lori isẹ akanse fun gomina Doyin Odebowale to soju fun gomina  lo sọ bẹ Lasiko to n kede iru inira ti awon to n ta yẹpẹ n ko ba ara ilu ni ipinlẹ Ondo, Ọdẹbọwale ni ijọba Ipinlẹ Ondo ko ni fi aaye gba ẹgbẹkẹgbẹ kankan lati maa lọ ara ilu lọwọ gba. Ni bayii awọn ẹgbẹ awakọ yẹpẹ ikọle ti gbe owo yẹpẹ funfun lati ẹgbẹrun marundinlọgbọn naira si ẹgbẹrunlọna ọgọta Naira fun loodu kan. Ijọba ipinlẹ Ondo ti wa pasẹ ki wọn da owo naa pada si bi o ṣe wa tẹlẹ tabi ki wọn ṣetan lati fi ipinlẹ Ondo silẹ. Oluranlọwọ pataki  lori isẹ akanse fun gomina Doyin Ọdẹbọwale "Ìjọba ko ni fi aaye gba iwa irẹnijẹ mọ, bakan naa ni ko ni dẹkun lati fi ọwọ ofin mu ọmọ ẹgbẹ kankan to ba keti ikun si aṣẹ ijọba. "Gomina Akeredolu ko ni faramọ awon awakọ akoyẹpẹ lati maa yan awon ara ilu jẹ, ati lati maa niwọn lara" O fi kun pe ijọba ni agbara lati ri daju pe oun gbogun ti ohunkohun to ba le mu inira ba ara ilu. "Ni pato a n sọ fun awọn to wa ni ibi ti wọn ti n fọ okuta ni ipinlẹ yii ti wọn si n pe ara wọn ni ọmọ egbẹ awọn oni Tipa lati fi ipinlẹ Ondo silẹ ni kiakia.


Oluranlọwọ pataki  lori isẹ akanse fun gomina Doyin Ọdẹbọwale "Ìjọba ko ni fi aaye gba iwa irẹnijẹ mọ, bakan naa ni ko ni dẹkun lati fi ọwọ ofin mu ọmọ ẹgbẹ kankan to ba keti ikun si aṣẹ ijọba. "Gomina Akeredolu ko ni faramọ awon awakọ akoyẹpẹ lati maa yan awon ara ilu jẹ, ati lati maa niwọn lara" O fi kun pe ijọba ni agbara lati ri daju pe oun gbogun ti ohunkohun to ba le mu inira ba ara ilu. "Ni pato a n sọ fun awọn to wa ni ibi ti wọn ti n fọ okuta ni ipinlẹ yii ti wọn si n pe ara wọn ni ọmọ egbẹ awọn oni Tipa lati fi ipinlẹ Ondo silẹ ni kiakia.


Hushpuppi: Kíni àwọn nkán tí kò hàn s'awọn èèyàn nípa arákùnrin tí ọlọ̀pàá Dubai fí ẹ̀sùn gbájúẹ̀ kàn?

Hushpuppi lorukọ ti ọpọ mọ si ti o si jẹ pe isọwọ fi ọla rẹ han sọ di ilumọọka loju opo ayelujara. Ṣugbọn ta ni arakunrin ti awọn ọlọpaa ilẹ Dubai ati ọtẹlẹmuyẹ Amẹrika gbe fun ẹsun gbajuẹ olowo iyebiyẹ yi? Nibo ni wọn ti bi,ta lawọn obi rẹ ati pe bawo lo ti se di ọlọrọ ti awọn eeyan kan n fi ọla rẹ tọrọ ki awọn naa ri bi tiẹ? Diẹ ree ninu nkan ti a ri ko jọ nipa Hushpuppi Ni pato ọjọ ti wọn bi Hushpuppi ti orukọ rẹ gangan n jẹ Ramoni ''Raymond'' Igbalode ko ye wa ṣugbọn bi a ba fi awọn nkan to sọ nipa ara rẹ wo ọrọ yi, ko le ti to ogoji ọdun. Eyi to sunmọ ootọ ni pe nilu Eko lo dagba si ki o to kuro lorileede Naijiria. Ninu awọn aworan rẹ nigba to wa ni kekere, a ri  ibi to ti duro lara ọkọ nilu Eko ati awọn omiran to tọka si pe o ti gbe Naijiria daada ki o to lọ si ilu okere.


Diẹ ree ninu nkan ti a ri ko jọ nipa Hushpuppi Ni pato ọjọ ti wọn bi Hushpuppi ti orukọ rẹ gangan n jẹ Ramoni ''Raymond'' Igbalode ko ye wa ṣugbọn bi a ba fi awọn nkan to sọ nipa ara rẹ wo ọrọ yi, ko le ti to ogoji ọdun. Eyi to sunmọ ootọ ni pe nilu Eko lo dagba si ki o to kuro lorileede Naijiria. Ninu awọn aworan rẹ nigba to wa ni kekere, a ri  ibi to ti duro lara ọkọ nilu Eko ati awọn omiran to tọka si pe o ti gbe Naijiria daada ki o to lọ si ilu okere. Loju opo rẹ ni Instagram, o tun sọ nipa ọjọ ori rẹ pe oun ti gun oke agba bọ diẹ diẹ wọ ọmọ ọgbọn ọdun. Loṣu Kẹwa ọdun 2019 lo fi ọrọ yi sita eyi to jẹ ki a lero pe oṣu Kẹwa ni wọn bi. O ti ṣe awọn isẹ ọwọ kan ki o to kuro ni Naijiria ṣugbọn a ko ri aridaju lati fidi ọrọ mulẹ iru iṣẹ to jẹ.


Loju opo rẹ ni Instagram, o tun sọ nipa ọjọ ori rẹ pe oun ti gun oke agba bọ diẹ diẹ wọ ọmọ ọgbọn ọdun. Loṣu Kẹwa ọdun 2019 lo fi ọrọ yi sita eyi to jẹ ki a lero pe oṣu Kẹwa ni wọn bi. O ti ṣe awọn isẹ ọwọ kan ki o to kuro ni Naijiria ṣugbọn a ko ri aridaju lati fidi ọrọ mulẹ iru iṣẹ to jẹ. Lẹyin ti awọn ọlọpaa Dubai mu tan la bẹrẹ si ni ri aworan orisirisi to se afihan iru iṣẹ to kọkọ bẹrẹ si ni ṣe ki o to kuro ni Naijiria. Ọkan ninu iṣẹ ti wọn lo ṣe ni pe o jẹ olootu orin ti a mọ si Music Producer ti o si ba awọn olorin Naijiria kọọkan ṣiṣẹ pọ. Gẹgẹ bi awọn kan ti se sọ,  wọn tun ni Ramoni ti ta aṣọ bọsikọrọ nigba to wa l'Eko koda wọn tun sọ wi pe o kọ isẹ foonu ati kọmputa tita ni Computer Village nilu Eko kan naa.


Lẹyin ti awọn ọlọpaa Dubai mu tan la bẹrẹ si ni ri aworan orisirisi to se afihan iru iṣẹ to kọkọ bẹrẹ si ni ṣe ki o to kuro ni Naijiria. Ọkan ninu iṣẹ ti wọn lo ṣe ni pe o jẹ olootu orin ti a mọ si Music Producer ti o si ba awọn olorin Naijiria kọọkan ṣiṣẹ pọ. Gẹgẹ bi awọn kan ti se sọ,  wọn tun ni Ramoni ti ta aṣọ bọsikọrọ nigba to wa l'Eko koda wọn tun sọ wi pe o kọ isẹ foonu ati kọmputa tita ni Computer Village nilu Eko kan naa. Pẹlu gbogbo nkan ti a ka kalẹ yi, eleyi ti ohun gangan kii ye sọ nipa rẹ ni pe awọn obi rẹ kii se olowo ati pe ohun t'apata dide ni ki ẹlẹda to wa kọdi ọla si ọdọ ohun. Awọn mọlẹbi rẹ ko foju han lẹyin ti ọwọ tẹẹ Wọn ni ọwọ epo lọmọ araye n ba ni la, wọn kii ba ni la ọwọ ẹjẹ. Ṣaaju ki ọwọ to tẹ Hushpuppi, kii saba sọrọ nipa awọn mọlẹbi rẹ to bẹ loju opo ayelujara.


Pẹlu gbogbo nkan ti a ka kalẹ yi, eleyi ti ohun gangan kii ye sọ nipa rẹ ni pe awọn obi rẹ kii se olowo ati pe ohun t'apata dide ni ki ẹlẹda to wa kọdi ọla si ọdọ ohun. Awọn mọlẹbi rẹ ko foju han lẹyin ti ọwọ tẹẹ Wọn ni ọwọ epo lọmọ araye n ba ni la, wọn kii ba ni la ọwọ ẹjẹ. Ṣaaju ki ọwọ to tẹ Hushpuppi, kii saba sọrọ nipa awọn mọlẹbi rẹ to bẹ loju opo ayelujara. Yatọ si aworan ko to fi sita nipa ọmọ iya rẹ obinrin to bimọ lọdun 2019 awọn eeyan ko le tọ ka si pe lagbaja tabi tamẹdun ni ọmọ iya Hushpuppi. Layajọ iya tabi Baba ti a ma si Father's Day ati Mother's Day, Hushpuppi kii kọ nkankannipa awọn obi rẹ debi ti awọn eeyan yoo fi le sọ pe bi awọn obi rẹ ti se ri ree tabi nibi ni wọn n gbe. Loju opo ẹni to pe ni ọmọ iya rẹ obinrin@ rawflesh_may_9 ko si nkankan nibẹ ni Instagram lati le fi tọka ẹni to n jẹ bẹ.


Yatọ si aworan ko to fi sita nipa ọmọ iya rẹ obinrin to bimọ lọdun 2019 awọn eeyan ko le tọ ka si pe lagbaja tabi tamẹdun ni ọmọ iya Hushpuppi. Layajọ iya tabi Baba ti a ma si Father's Day ati Mother's Day, Hushpuppi kii kọ nkankannipa awọn obi rẹ debi ti awọn eeyan yoo fi le sọ pe bi awọn obi rẹ ti se ri ree tabi nibi ni wọn n gbe. Loju opo ẹni to pe ni ọmọ iya rẹ obinrin@ rawflesh_may_9 ko si nkankan nibẹ ni Instagram lati le fi tọka ẹni to n jẹ bẹ. Bi a ba sọ pe Hushpuppi nikan lo ri ara rẹ lasiko yi ati pe awọn mọlẹbi ko foju han pe eeyan awọn nii ṣe, a ko kuna rara lati sọ bẹ. Idahun si ibeere yi pin si ọna meji. Akọkọ ni pe ti a ba fi orukọ abinibi rẹ wo, tii se Ramoni, idile musulumi lo ṣeese ki o ti jade.


Bi a ba sọ pe Hushpuppi nikan lo ri ara rẹ lasiko yi ati pe awọn mọlẹbi ko foju han pe eeyan awọn nii ṣe, a ko kuna rara lati sọ bẹ. Idahun si ibeere yi pin si ọna meji. Akọkọ ni pe ti a ba fi orukọ abinibi rẹ wo, tii se Ramoni, idile musulumi lo ṣeese ki o ti jade. Ninu awọn ọrọ kan to fi sioju opo Instagram rẹ, o sọ pe oore ti Allah ṣe fun ohun to ga ju lọ ni pe oun jẹ musulumi. Lọdun 2012  lo fi ọrọ yi sita ti a ko si le sọ boya o ṣi n ṣe ẹsin Islam titi di igba ti wọn fi mu. Bi a ba tibi orukọ rẹ to yi pada si Raymond wo, o ti le fi ẹsin Islam silẹ ṣugbọn o le jẹ inagijẹ lasan ni Raymond ki o ma se wi pe o pa ẹsin da.


Ninu awọn ọrọ kan to fi sioju opo Instagram rẹ, o sọ pe oore ti Allah ṣe fun ohun to ga ju lọ ni pe oun jẹ musulumi. Lọdun 2012  lo fi ọrọ yi sita ti a ko si le sọ boya o ṣi n ṣe ẹsin Islam titi di igba ti wọn fi mu. Bi a ba tibi orukọ rẹ to yi pada si Raymond wo, o ti le fi ẹsin Islam silẹ ṣugbọn o le jẹ inagijẹ lasan ni Raymond ki o ma se wi pe o pa ẹsin da. Bakan naa ninu fọnran fidio kan to fi si oju opo Instagram to ti n wẹ ninu omi iluwẹ igbalode, orin iyin ẹsin Kristẹni ni o n kọ ninu rẹ. Yatọ si eyi, pupọ awọn nkan to ma n kọ soju opo ayelujara, a ma fi adura to jọ ti Kristẹni sinu rẹ. Gbogbo awọn kan wọn yi ni ko jẹ ki a le sọ boya Kristẹni ni Hushpuppi tabi Musulumi.


Bakan naa ninu fọnran fidio kan to fi si oju opo Instagram to ti n wẹ ninu omi iluwẹ igbalode, orin iyin ẹsin Kristẹni ni o n kọ ninu rẹ. Yatọ si eyi, pupọ awọn nkan to ma n kọ soju opo ayelujara, a ma fi adura to jọ ti Kristẹni sinu rẹ. Gbogbo awọn kan wọn yi ni ko jẹ ki a le sọ boya Kristẹni ni Hushpuppi tabi Musulumi. Eyi to daju ni pe ati ẹlẹsin Kristẹni ati ẹlẹsin musulumi lo wa ninu awọn eeyan to le ni miliọnu meji to n tẹle loju opo Instagram Wo bí ọwọ́ orílẹ̀-èdè Dubai ṣe tẹ Ramoni Igbalode tí gbogbo ayé ń pè ní Hushpuppi Ramoni Igbalode ti ọpọ eeyan mọ si Hushpuppi to fi orilẹ-ede Dubai ṣe ibujoko lasiko yii ni ọwọ awọn agbofinro ilẹ Dubai ti tẹ. Ninu fọnran fidio 'Fox Hunt 2' ni wọn ti ṣafihan rẹ. Lọjọbọ ni ileeṣẹ agbofinro dubai fi fidio bi wọn ṣe mu gbajugbaja ori ayelujara Instagram naa sita.


Eyi to daju ni pe ati ẹlẹsin Kristẹni ati ẹlẹsin musulumi lo wa ninu awọn eeyan to le ni miliọnu meji to n tẹle loju opo Instagram Wo bí ọwọ́ orílẹ̀-èdè Dubai ṣe tẹ Ramoni Igbalode tí gbogbo ayé ń pè ní Hushpuppi Ramoni Igbalode ti ọpọ eeyan mọ si Hushpuppi to fi orilẹ-ede Dubai ṣe ibujoko lasiko yii ni ọwọ awọn agbofinro ilẹ Dubai ti tẹ. Ninu fọnran fidio 'Fox Hunt 2' ni wọn ti ṣafihan rẹ. Lọjọbọ ni ileeṣẹ agbofinro dubai fi fidio bi wọn ṣe mu gbajugbaja ori ayelujara Instagram naa sita. Ọpọlọpọ owo bii owo to wa fun itọju Covid 19 ni Amẹrika ati awọn owo to le ni biliọnu dọla mẹrinlelogun ni wọn ti fi gbajuẹ gba. Ọlọpaa Dubai ṣalaye bi wọn ṣe mu Hushpuppi ninu atẹjade ti wọn fi sita ti BBC ri. Wọn ni awọn ti n fura sii ti pe pe o n ṣe awọn 'ọmọ Yahoo'ti wọn n gba awọn eeyan lori ayelujara.


Ọpọlọpọ owo bii owo to wa fun itọju Covid 19 ni Amẹrika ati awọn owo to le ni biliọnu dọla mẹrinlelogun ni wọn ti fi gbajuẹ gba. Ọlọpaa Dubai ṣalaye bi wọn ṣe mu Hushpuppi ninu atẹjade ti wọn fi sita ti BBC ri. Wọn ni awọn ti n fura sii ti pe pe o n ṣe awọn 'ọmọ Yahoo'ti wọn n gba awọn eeyan lori ayelujara. Nibẹ ni wọn ti fi si ori ikanni naa nipa Ramoni Igbalode ati Olalekan Jacb Ponle ti wọn n pe ni 'Woodberry'ati awọn ọmọ ilẹ Adulawọ miran. Iṣẹ akanṣẹ lati mu awọn ọmọ Yahoo ori ayelujara yii ni awọn agbofinro Dubai pe ni: 'Operation Fox Hunt 2' Awọn ẹṣẹ bii jiji owo ko lati asuwọn kan si ikeji, jiji owo lori ayelujara, wiwọ akata ayelujara ati eto inawo ẹlomiran lọna aitọ, ṣiṣẹ gbajuẹ fun awọn eeyan ni awujọ ati fun awọn banki ni wọn mu wọn fun. Ogagun Abdulla Khalifa Al Marri to n tukọ ileeṣẹ ọlọpaa gboriyin fun awọn ọlọpaa Dubai fun iṣẹ takuntakun ti wọn ti fi mu awọn mẹwaa naa.


Nibẹ ni wọn ti fi si ori ikanni naa nipa Ramoni Igbalode ati Olalekan Jacb Ponle ti wọn n pe ni 'Woodberry'ati awọn ọmọ ilẹ Adulawọ miran. Iṣẹ akanṣẹ lati mu awọn ọmọ Yahoo ori ayelujara yii ni awọn agbofinro Dubai pe ni: 'Operation Fox Hunt 2' Awọn ẹṣẹ bii jiji owo ko lati asuwọn kan si ikeji, jiji owo lori ayelujara, wiwọ akata ayelujara ati eto inawo ẹlomiran lọna aitọ, ṣiṣẹ gbajuẹ fun awọn eeyan ni awujọ ati fun awọn banki ni wọn mu wọn fun. Ogagun Abdulla Khalifa Al Marri to n tukọ ileeṣẹ ọlọpaa gboriyin fun awọn ọlọpaa Dubai fun iṣẹ takuntakun ti wọn ti fi mu awọn mẹwaa naa. O ni eyi yoo tun din ole ori ayelujara ati gbajuẹ pẹlu ẹrọ ayarabiaṣa kọmputa ku diẹ lagbaye lasiko yii. Ki ni o ti kọkọ ṣẹlẹ lori mimu awọn Invictus àti Hushpuppi Invictus Obi, Hushpuppi, àwọn ọ̀dọ́ Nàìjíríà méjì tí ẹ̀sùn gbájúẹ̀ wà lọ́rùn wọn Ajọ to n koju iwa jẹgudujẹra lorilẹede Naijiria, EFCC ti ni Ramoni Igbalode, alias Ray hushpuppy ni ẹjọ lati jẹ ni ọdọ wọn. EFCC to fi eyi lede loju opo ikansiraẹni Twitter wọn ni Hushpuppy is ẹni to gajulọ lorilẹede Naijiria ti wọn n wa bayii fun ẹsun iwa ọdaran lori ẹrọ ayelujara.


O ni eyi yoo tun din ole ori ayelujara ati gbajuẹ pẹlu ẹrọ ayarabiaṣa kọmputa ku diẹ lagbaye lasiko yii. Ki ni o ti kọkọ ṣẹlẹ lori mimu awọn Invictus àti Hushpuppi Invictus Obi, Hushpuppi, àwọn ọ̀dọ́ Nàìjíríà méjì tí ẹ̀sùn gbájúẹ̀ wà lọ́rùn wọn Ajọ to n koju iwa jẹgudujẹra lorilẹede Naijiria, EFCC ti ni Ramoni Igbalode, alias Ray hushpuppy ni ẹjọ lati jẹ ni ọdọ wọn. EFCC to fi eyi lede loju opo ikansiraẹni Twitter wọn ni Hushpuppy is ẹni to gajulọ lorilẹede Naijiria ti wọn n wa bayii fun ẹsun iwa ọdaran lori ẹrọ ayelujara. Ọjọ kẹ̀wá, Osù Kẹfa ní wọn fí panpẹ́ ọba mú Hushpuppi ní United Arab Emirates lórí ẹ̀sùn lilọ gbajuẹ pẹlu ẹrọ ventilator to le ni $35million. Ajọ naa ni awọn mọ nipa jibiti owo ati 419 to ṣe ni Niajiria, ti awọn amugbalẹgbẹ rẹ si ti wa ni panpẹ awọn bayii lorilẹede Naijiria. EFCC fikun wi pe awọn n ṣiṣẹ pẹlu Ajọ Otẹlẹmuyẹ ilẹ Amerika, FBI titi ọwọ palaba rẹ fi segi.


Ọjọ kẹ̀wá, Osù Kẹfa ní wọn fí panpẹ́ ọba mú Hushpuppi ní United Arab Emirates lórí ẹ̀sùn lilọ gbajuẹ pẹlu ẹrọ ventilator to le ni $35million. Ajọ naa ni awọn mọ nipa jibiti owo ati 419 to ṣe ni Niajiria, ti awọn amugbalẹgbẹ rẹ si ti wa ni panpẹ awọn bayii lorilẹede Naijiria. EFCC fikun wi pe awọn n ṣiṣẹ pẹlu Ajọ Otẹlẹmuyẹ ilẹ Amerika, FBI titi ọwọ palaba rẹ fi segi.


Ọmọ Naijiria 350 ló dèrò ọ̀run nínú ìjàmbá ọkọ̀ ojú omi lọ́dún 2020

Ko din ni aadọta le lọọdunrun eeyan to ba omi lọ lẹyin ijamba ọkọ oju omi ni Naijiria lọdun 2020. Alaga ileeṣẹ to n ri si idagbasoke awọn agbegbe ti wọn ti n pese ina ijọba, HYPPADEC, Joseph Ityav, lo fi ọrọ naa lede ni ipinlẹ Niger. Ityav lo sọ ọrọ naa niluu Malale, ni ijọba ibilẹ Borgu lasiko ti wọn n ṣe ifilọlẹ gige awọn igi to wo sinu odo Kainji ati Shiroro. O ni wọn n ṣe akanṣẹ iṣẹ naa pẹlu ajọṣepọ ileeṣẹ to n ri si ọrọ omi ni Naijiria. Ityav sọ pe awọn ijamba naa n waye nitori ipo ti ọpọ ọkọ oju omi wa ni Naijiria, bi wọn ṣe maa n ko ero akoju to fi mọ awọn igi to wo sinu omi. O ni ti wọn ba ti ko awọn igi to wa loju omi atawọn idọti naa tan, adinku yoo de ba iye ijamba to n waye ati iṣoro ti awọn olugbe agbegbe eti omi n doju kọ.


O ni wọn n ṣe akanṣẹ iṣẹ naa pẹlu ajọṣepọ ileeṣẹ to n ri si ọrọ omi ni Naijiria. Ityav sọ pe awọn ijamba naa n waye nitori ipo ti ọpọ ọkọ oju omi wa ni Naijiria, bi wọn ṣe maa n ko ero akoju to fi mọ awọn igi to wo sinu omi. O ni ti wọn ba ti ko awọn igi to wa loju omi atawọn idọti naa tan, adinku yoo de ba iye ijamba to n waye ati iṣoro ti awọn olugbe agbegbe eti omi n doju kọ. Lasiko to n sọrọ, adari agba ileeṣẹ HYPPADEC, Abubakar Yelwa ni ileeṣẹ ọhun yoo bojuto awọn iṣoro ati ifẹmiṣofo to waye lasiko ti wọn n ṣatunṣe adagun omi Kainji ati Shiroro. Ọdun 1964 ni wọn kọ adagun omi Kainji pẹlu $209 miliọnu, ti wọn si ṣi lọdun 1968. Nigba ti wọn kọ adagun omi Shiroro nipinlẹ Kaduna lọdun 1983.


Lasiko to n sọrọ, adari agba ileeṣẹ HYPPADEC, Abubakar Yelwa ni ileeṣẹ ọhun yoo bojuto awọn iṣoro ati ifẹmiṣofo to waye lasiko ti wọn n ṣatunṣe adagun omi Kainji ati Shiroro. Ọdun 1964 ni wọn kọ adagun omi Kainji pẹlu $209 miliọnu, ti wọn si ṣi lọdun 1968. Nigba ti wọn kọ adagun omi Shiroro nipinlẹ Kaduna lọdun 1983.


COVID19Nigeria: Èèyàn mẹ́rin kú, 747 míràn tún lùgbàdì aàrùn náà ní Nàìjíria

Aarun Coronavirus tun ti mu ẹmi eeyan mẹrin miran lọ ni Naijiria. Gẹgẹ bi ọrọ ti ajọ NCDC fi lede loju opo wn ni Facebook lalẹ Ọjọru, eeyan 747 tuntun miran lo tun fara kasa arun ọhun bayii. Esi yii ti sọ apapọ awon to ti ko arun naa ni Naijiria lapapọ di 176,011, awọn 165,208 ti ri iwosan nigba ti awọn 2,167 si ti dero ọrun. Ẹda tuntun aarun naa kan ti wọn pe orukọ r ni DeltaVariant ni ijọba ti kilọ pe ki araalu ṣọra fun. Bi iye awọn eeyan to ṣẹṣẹ ko arun naa kaakiri Naijiria ṣe lọ ree: Lagos-488 Akwa Ibom-121 Oyo-29 Rivers-25 Ogun-15 FCT -13 Kaduna-13 Kwara-11 Ekiti-10 Osun-10 Edo-6 Abia-3 Anambra-2 Plateau-1 Ipinlẹ mẹrin ni wọn ko ti ri eeyan kankan to ko aarun naa-Sokoto,Nasarawa,Kano ati Ondo.


Unilag shut down?: Àwọn aláṣẹ Fásitì UNILAG ti ibùgbé àwọn akẹ́kọ̀ọ́ pa torí ọwọ́jà Covid-19

Awọn alaṣẹ ileewe naa gbe igbesẹ naa lati da abo bo awọn akẹkọọ naa lọwọ ajakalẹ aarun Coronavirus ti ọwọja kẹta ni ipinlẹ Eko. Awọn alaṣẹ ileẹkọ Fasiti ipinlẹ Eko (UNILAG) ti paṣẹ ki gbogbo awọn akẹkọọ kuro ni ọgba ileẹkọ naa. Awọn adari ileẹkọ naa ni ki awọn akẹkọọ naa kuro ni yara igbe ileẹkọ naa. Wọ́n ní Ìyá Esabod yẹn ma ń ṣépè, fi òṣèré wọ́lẹ̀, mò ń retí èsì yín sí ọ̀rọ̀ tí mo fi síta yìí - Mr Portable 'Àṣẹ ni! Gbogbo àgbàlagbà gbúdọ̀ gba abẹ́rẹ́ àjẹsára Covid-19 ṣáájú 31 July' Vitamin D àti Covid-19: Òótọ́ nípa àṣírí tó wà níbi òògùn yìí fún ìwòsàn Covid Ṣé ǹkan oṣù rẹ ń dà hìì hìì lẹ́yìn tóó gba abẹ́rẹ́ àjẹsára Covid-19? Ẹ gbọ́ tuntun lẹ́nu àwọn Dókítà Bakan naa ni wọn kede pe awọn akẹkọọ yoo bẹrẹ ẹkọ kikọ lori ẹrọ ayelujara lati Ọjọ Kẹrindinlọgbọn, Oṣu Keje, ọdun 2021.


Wọ́n ní Ìyá Esabod yẹn ma ń ṣépè, fi òṣèré wọ́lẹ̀, mò ń retí èsì yín sí ọ̀rọ̀ tí mo fi síta yìí - Mr Portable 'Àṣẹ ni! Gbogbo àgbàlagbà gbúdọ̀ gba abẹ́rẹ́ àjẹsára Covid-19 ṣáájú 31 July' Vitamin D àti Covid-19: Òótọ́ nípa àṣírí tó wà níbi òògùn yìí fún ìwòsàn Covid Ṣé ǹkan oṣù rẹ ń dà hìì hìì lẹ́yìn tóó gba abẹ́rẹ́ àjẹsára Covid-19? Ẹ gbọ́ tuntun lẹ́nu àwọn Dókítà Bakan naa ni wọn kede pe awọn akẹkọọ yoo bẹrẹ ẹkọ kikọ lori ẹrọ ayelujara lati Ọjọ Kẹrindinlọgbọn, Oṣu Keje, ọdun 2021. Awọn alaṣẹ ileewe naa gbe igbesẹ naa lati da abo bo awọn akẹkọọ naa lọwọ ajakalẹ aarun Coronavirus ti ọwọja kẹta ni ipinlẹ Eko. Bakan naa ni wọn fi lede pe ọpọlọpọ akẹkọọ lọ ti wa ni ileewosan lori aisan to ṣeeṣe ko niiṣe pẹlu aarun Coronavirus.


Awọn alaṣẹ ileewe naa gbe igbesẹ naa lati da abo bo awọn akẹkọọ naa lọwọ ajakalẹ aarun Coronavirus ti ọwọja kẹta ni ipinlẹ Eko. Bakan naa ni wọn fi lede pe ọpọlọpọ akẹkọọ lọ ti wa ni ileewosan lori aisan to ṣeeṣe ko niiṣe pẹlu aarun Coronavirus.


Abba Kyari, Tunji Disu: Wo ohun tó yẹ kí o mọ̀ nípa ọ̀gá ọlọ́pàá tí wọ́n fi rọ́pò Abba Kyari

A bi Tunji Disu ni ọjọ kẹtala, oṣu kẹrin, ọdun 1966 ni ipinlẹ Eko ni guusu iwọ oorun Naijiria. O ti figba kan ṣe igbakeji kọmiṣọnna ọlọpaa ri ni abuja, o tun ti jẹ adari ajọ iṣẹ akanṣe ninu agbofinro ni ipinlẹ Eko, iyẹn Lagos State Rapid Response Squad (RRS). Disu kẹkọọ gboye ninu ede Oyinbo lati Fasiti ipinlẹ Eko LASU Ileeṣẹ ọlọpaa Naijiria ti kede ọgbẹni Tunji Disu gẹgẹ bii adari tuntun fun ẹka to n ri si ifimufinlẹ lori ọrọ awọn ọdaran, IRT. A bi Tunji Disu ni ọjọ kẹtala oṣu kẹrin, ọdun 1966 ni ìpínlẹ̀ Eko, ni ẹkun Gúúsù iwọ-oorun Nàìjíríà Ileeṣẹ ọlọpaa Naijiria ti kede ọgbẹni Tunji Disu gẹgẹ bii adari tuntun fun ẹka to n ri si ifimufinlẹ lori ọrọ awọn ọdaran, IRT. Ipo ti ileeṣẹ naa fi Disu si yii ni gbajugbaja ọlọpaa Abba Kyari wa tẹlẹ ki wọn to jawe lọ rọkun nille fun lẹyin ti ijọba ilẹ Amẹrika fẹsun kan pe o n ba afurasi onijibiti, Hushpuppi dowopọ. Ninu atẹjade kan ti alukoro ileeṣẹ naa, Frank Mba buwọlu niluu Abuja, o ni ọga agba ileeṣẹ naa ni Naijiria, Usman Alkali Baba lo paṣẹ pe ki wọn fi Disu si ipo naa.


A bi Tunji Disu ni ọjọ kẹtala oṣu kẹrin, ọdun 1966 ni ìpínlẹ̀ Eko, ni ẹkun Gúúsù iwọ-oorun Nàìjíríà Ileeṣẹ ọlọpaa Naijiria ti kede ọgbẹni Tunji Disu gẹgẹ bii adari tuntun fun ẹka to n ri si ifimufinlẹ lori ọrọ awọn ọdaran, IRT. Ipo ti ileeṣẹ naa fi Disu si yii ni gbajugbaja ọlọpaa Abba Kyari wa tẹlẹ ki wọn to jawe lọ rọkun nille fun lẹyin ti ijọba ilẹ Amẹrika fẹsun kan pe o n ba afurasi onijibiti, Hushpuppi dowopọ. Ninu atẹjade kan ti alukoro ileeṣẹ naa, Frank Mba buwọlu niluu Abuja, o ni ọga agba ileeṣẹ naa ni Naijiria, Usman Alkali Baba lo paṣẹ pe ki wọn fi Disu si ipo naa. Kéére óò! Ọ̀gá àgbà ọlọ́pàá tí yan igbákejì Kọmiṣọnna ọlọ́pàá,Tunji Disu ní olórí ikọ̀ àmúsẹ̀yá àwọn Ọlọpaa Mba sọ pe wọn yan Disu si ipo tuntun ọhun, ki iṣẹ ẹka naa le maa tẹsiwaju lai si idiwọ kankan. Ki wọn to yan Disu si ipo tuntun yii, o ti ṣiṣẹ ni ẹka to n ri si iṣẹlẹ pajawiri, RRS, nipinlẹ Eko.


Kéére óò! Ọ̀gá àgbà ọlọ́pàá tí yan igbákejì Kọmiṣọnna ọlọ́pàá,Tunji Disu ní olórí ikọ̀ àmúsẹ̀yá àwọn Ọlọpaa Mba sọ pe wọn yan Disu si ipo tuntun ọhun, ki iṣẹ ẹka naa le maa tẹsiwaju lai si idiwọ kankan. Ki wọn to yan Disu si ipo tuntun yii, o ti ṣiṣẹ ni ẹka to n ri si iṣẹlẹ pajawiri, RRS, nipinlẹ Eko. Bakan naa ni o wa ni ipo igbakeji kọmiṣọnna ọlọpaa nillu Abuja. Disu yii kan naa ti ṣiṣẹ ni ipinlẹ Rivers ri, iyẹn ni ẹka ti wọn ti n ṣe iwadii iwa ọdaran, CID, nibi to ti ṣe gudugudu meje ati yaya mẹfa. Tunji Disu wa lara awọn ọlọpaa to lọ ṣoju Naijiria lati da alaafia pada siluu Dafur, iyẹn lorilẹ-ede Sudan.


Bakan naa ni o wa ni ipo igbakeji kọmiṣọnna ọlọpaa nillu Abuja. Disu yii kan naa ti ṣiṣẹ ni ipinlẹ Rivers ri, iyẹn ni ẹka ti wọn ti n ṣe iwadii iwa ọdaran, CID, nibi to ti ṣe gudugudu meje ati yaya mẹfa. Tunji Disu wa lara awọn ọlọpaa to lọ ṣoju Naijiria lati da alaafia pada siluu Dafur, iyẹn lorilẹ-ede Sudan. O kawe gboye nipa ede Gẹẹsi ni fasiti ijọba ipinlẹ Eko, LASU. Lẹyin naa lo kawe siuwaju ni fasiti Adekunle Ajasin, to wa niluu Akungba-Akoko, nipinlẹ Ondo.


O kawe gboye nipa ede Gẹẹsi ni fasiti ijọba ipinlẹ Eko, LASU. Lẹyin naa lo kawe siuwaju ni fasiti Adekunle Ajasin, to wa niluu Akungba-Akoko, nipinlẹ Ondo.


Nnamdi Kanu: Malami ní Ohaneze Ndigbo lẹ́tọ̀ọ́ láti gba agbẹjọ́rò fún Nnamdi Kanu

Agbẹjọro agba ati minisita eto idajọ ni Naijiria, Abubakar Malami ti sọ pe ẹgbẹ Ohanaeze Ndigbo lẹtọọ lati gba agbẹjọro to ba wu wọn fun olori IPOB, Nnamdi Kanu. Malami ni ijọba apapọ ko ni le sọ pe ki ẹgbẹ naa maa gba amofin to wu wọn fun Kanu. Ninu atẹjade ti o fi sita, Malami lu ẹgbẹ Ohanaeze Ndigbo lọgọ ẹnu lori igbesẹ wọn lori bi wọn ti ṣugbaka Kanu. Lọjọ Aiku, ọjọ kejila oṣu keje ni ẹgbẹ Ohanaeze Ndigbo pe fun idajọ ododo fun Kanu to jẹ ajijagbara fun idasilẹ orilẹede Biafra. Amọ, alufaa ijọ Aguda to fi ilu Enugu ṣe ibugbe, Rev. Fr.


Lọjọ Aiku, ọjọ kejila oṣu keje ni ẹgbẹ Ohanaeze Ndigbo pe fun idajọ ododo fun Kanu to jẹ ajijagbara fun idasilẹ orilẹede Biafra. Amọ, alufaa ijọ Aguda to fi ilu Enugu ṣe ibugbe, Rev. Fr. Ejike Mbaka ti pe fun idasilẹ kanu ni tirẹ. Fada Mbaka kepe ijọba pe ko le agbara to n lo lori ọrọ Kanu lati wa ojutuu si ọrọ eto abo to mẹhẹ, iṣẹ, airiṣẹ ṣe ati awọn darandaran to n da alaafia ilu ru kaakiri. O ṣalaye pe Kanu ko payan, ijọba ko si ka ibọn mọ lọwọ, Mbaka ni kilode ti wọn fi mu?


Ejike Mbaka ti pe fun idasilẹ kanu ni tirẹ. Fada Mbaka kepe ijọba pe ko le agbara to n lo lori ọrọ Kanu lati wa ojutuu si ọrọ eto abo to mẹhẹ, iṣẹ, airiṣẹ ṣe ati awọn darandaran to n da alaafia ilu ru kaakiri. O ṣalaye pe Kanu ko payan, ijọba ko si ka ibọn mọ lọwọ, Mbaka ni kilode ti wọn fi mu? Kanu ti kọkọ sa mọ ijọba lọwọ tẹlẹ ki wọn to tun mun un nilkẹ okeere laipẹ yii. A ti gbé ìgbésẹ̀ láti pèsè agbẹjọ́rò tó dántọ́ kí Kanu lè rí ìdájọ́ òdodo gbà - Ohaneze Ndigbo Agbarijọpọ ẹgbẹ awọn ọmọ Igbo kaakiri agbaye, Ohanaeze Ndigbo Worldwide ti sọrọ fun igba akọkọ lori bi ijọba apapọ ṣe fi pampẹ ofin mu Nnamdi Kanu. Awọn adari ẹgbẹ naa sọrọ lẹyin ipade kan ti wọn ṣe niluu Enugu nibi ti wọn ti sọ pe awọn n fẹ ki ijọba Najiria ṣe ẹjọ afurasi ọhun gẹgẹ bii ohun ti ofin Naijiria sọ.


Kanu ti kọkọ sa mọ ijọba lọwọ tẹlẹ ki wọn to tun mun un nilkẹ okeere laipẹ yii. A ti gbé ìgbésẹ̀ láti pèsè agbẹjọ́rò tó dántọ́ kí Kanu lè rí ìdájọ́ òdodo gbà - Ohaneze Ndigbo Agbarijọpọ ẹgbẹ awọn ọmọ Igbo kaakiri agbaye, Ohanaeze Ndigbo Worldwide ti sọrọ fun igba akọkọ lori bi ijọba apapọ ṣe fi pampẹ ofin mu Nnamdi Kanu. Awọn adari ẹgbẹ naa sọrọ lẹyin ipade kan ti wọn ṣe niluu Enugu nibi ti wọn ti sọ pe awọn n fẹ ki ijọba Najiria ṣe ẹjọ afurasi ọhun gẹgẹ bii ohun ti ofin Naijiria sọ. Ninu atẹjade ti wọn fi lede lẹyin ipade wọn, ẹgbẹ naa sọ pe awọn ko ni ki ijọba apapọ ma ṣe ẹjọ kanu, ṣugbọn ki wọn ṣe ni itẹwọgba pẹlu ofin to bọwọ fun ẹtọ ọmọniyan kaakiri agbaye. Wọn ni awọn ti gbe igbeṣe lati pese awọn agbẹjọro to dantọ lọna ati ri daju pe Kanu ri idajọ ododo gba. Wọn sọ pe agbẹjọro gbogbogbo fun ẹgbẹ ọhun ati gbobgo awọn agbagba ẹgbẹ naa yoo bojuto bi igbẹjọ naa yoo ṣe lọ.


Ninu atẹjade ti wọn fi lede lẹyin ipade wọn, ẹgbẹ naa sọ pe awọn ko ni ki ijọba apapọ ma ṣe ẹjọ kanu, ṣugbọn ki wọn ṣe ni itẹwọgba pẹlu ofin to bọwọ fun ẹtọ ọmọniyan kaakiri agbaye. Wọn ni awọn ti gbe igbeṣe lati pese awọn agbẹjọro to dantọ lọna ati ri daju pe Kanu ri idajọ ododo gba. Wọn sọ pe agbẹjọro gbogbogbo fun ẹgbẹ ọhun ati gbobgo awọn agbagba ẹgbẹ naa yoo bojuto bi igbẹjọ naa yoo ṣe lọ. Ohanaeze Ndigbo ni "Ẹgbẹ wa ti fi oju ṣunukun wo bi ijọba ṣe fi ṣikun ofin mu ọmọ wa, Nnamdi kanu ati bi igbẹjọ rẹ ṣe n lọ." "Bo tilẹ jẹ pe ẹgbẹ wa ko lodi si igbẹjọ Kanu, a fẹ ki wọn ṣe igbẹjọ ọhun gẹgẹ bii alakalẹ ofin Naijiria ati ni ibamu pẹlu ilana ofin to ṣe itẹwọgba kaakiri agbaye." Ninu atẹjade ọhun ti agbẹnusọ ẹgbẹ naa, Chiedozie Alex Ogbonnia fi ṣọwọ si BBC, o ni ọmọ awọn ni Kanu, ọrọ rẹ si ka awọn lara.


Ohanaeze Ndigbo ni "Ẹgbẹ wa ti fi oju ṣunukun wo bi ijọba ṣe fi ṣikun ofin mu ọmọ wa, Nnamdi kanu ati bi igbẹjọ rẹ ṣe n lọ." "Bo tilẹ jẹ pe ẹgbẹ wa ko lodi si igbẹjọ Kanu, a fẹ ki wọn ṣe igbẹjọ ọhun gẹgẹ bii alakalẹ ofin Naijiria ati ni ibamu pẹlu ilana ofin to ṣe itẹwọgba kaakiri agbaye." Ninu atẹjade ọhun ti agbẹnusọ ẹgbẹ naa, Chiedozie Alex Ogbonnia fi ṣọwọ si BBC, o ni ọmọ awọn ni Kanu, ọrọ rẹ si ka awọn lara. Nnamdi Kanu ni aṣaaju ẹgbẹ Indigenous People of Biafra, IPOB, to n pe fun iyapa ẹya Igbo kura lara Naijiria lati da wa gẹgẹ bi orilẹ-ede. Ṣugbọn lẹyin ti ijọba apapọ fi panpẹ ofin Kanu tan, ọpọ eeyan lo n woye pe opin ti de ba ilakaka ẹgbẹ naa. Kanu maa n ba awọn ọmọ ẹgbẹ IPOB sọrọ lati ori ẹrọ asọrọmagbesi Radio Biafra ati lori ayelujara nipa afojusun ẹgbẹ naa ati bi ijọba Naijiria ko ṣe naani ẹya Igbo, ṣugbọn awọn ọrọ naa ko dun mọ ijọba Naijiria ninu.


Nnamdi Kanu ni aṣaaju ẹgbẹ Indigenous People of Biafra, IPOB, to n pe fun iyapa ẹya Igbo kura lara Naijiria lati da wa gẹgẹ bi orilẹ-ede. Ṣugbọn lẹyin ti ijọba apapọ fi panpẹ ofin Kanu tan, ọpọ eeyan lo n woye pe opin ti de ba ilakaka ẹgbẹ naa. Kanu maa n ba awọn ọmọ ẹgbẹ IPOB sọrọ lati ori ẹrọ asọrọmagbesi Radio Biafra ati lori ayelujara nipa afojusun ẹgbẹ naa ati bi ijọba Naijiria ko ṣe naani ẹya Igbo, ṣugbọn awọn ọrọ naa ko dun mọ ijọba Naijiria ninu. Lẹnu ọjọ mẹta yii ni ijọba apapọ mu Kanu nilẹ okeere, ti wọn si gbe wa si Naijiria. Ṣaaju ni ijọba ti kọkọ sọ pe ilẹ Gẹẹsi ni wọn mu Kanu, ṣugbọn ijọba ilẹ naa ni awọn ko mọ ohun kankan nipa bi wọn ṣe mu afurasi naa, ati pe iroyin ofege ni pe awọn lọwọ ninu rẹ. Lẹyinorẹyin, iroyin lu sita pe orilẹ-ede Kenya ni wọn ti fi tiaptikuuku gbe wa si Naijiria.


Lẹnu ọjọ mẹta yii ni ijọba apapọ mu Kanu nilẹ okeere, ti wọn si gbe wa si Naijiria. Ṣaaju ni ijọba ti kọkọ sọ pe ilẹ Gẹẹsi ni wọn mu Kanu, ṣugbọn ijọba ilẹ naa ni awọn ko mọ ohun kankan nipa bi wọn ṣe mu afurasi naa, ati pe iroyin ofege ni pe awọn lọwọ ninu rẹ. Lẹyinorẹyin, iroyin lu sita pe orilẹ-ede Kenya ni wọn ti fi tiaptikuuku gbe wa si Naijiria.


US Covid-19 Moderna Vaccine:Amẹ́ríkà fí abẹ́rẹ́ àjẹsára Covid-19 mílíọ̀nù mẹ́rin ṣọwọ́ sí Nàìjíríà

Ijọba orileede Amẹrika ti ṣe iranwọ abẹrẹ ajẹsara Covid-19 miliọnu mẹrin ṣọwọ si orileede Naijiria. Eyi jẹ ọna kan gbogi lati fi koju ajakalẹ aarun naa gẹgẹ bi awọn alaṣẹ Naijiria ti ṣe sọ. Yatọ si abẹrẹ ajẹsara Moderna to kan Naijiria yi, awọn orileede Afrika mii yoo gba miliọnu marundinlọgbọn abẹrẹ yi lati ọdọ ijọba aarẹ Joe Biden. Iranlọwọ abẹrẹ yi to jẹ ẹlẹẹkeji iru rẹ wa lara eto Covax ti wọn fi n ṣe iranwọ abẹrẹ ajẹsara fawọn orileede ti o ku diẹ kaato fun. Awọn alaṣẹ ileeṣẹ ilera Naijiria lo gba abẹrẹ ajẹsara yi nilu Abuja tii ṣe olu ilu Naijiria. Loṣu kẹta ọdun yi ni Naijiria tiu ṣaaju gba abẹrẹ ajsara to fẹ ẹ to miliọnu mẹrin AstraZeneca nipasẹ eto Covax yi kan naa.


Iranlọwọ abẹrẹ yi to jẹ ẹlẹẹkeji iru rẹ wa lara eto Covax ti wọn fi n ṣe iranwọ abẹrẹ ajẹsara fawọn orileede ti o ku diẹ kaato fun. Awọn alaṣẹ ileeṣẹ ilera Naijiria lo gba abẹrẹ ajẹsara yi nilu Abuja tii ṣe olu ilu Naijiria. Loṣu kẹta ọdun yi ni Naijiria tiu ṣaaju gba abẹrẹ ajsara to fẹ ẹ to miliọnu mẹrin AstraZeneca nipasẹ eto Covax yi kan naa. Lọwọlọwọ bayi, ida kan ninu ida ọgọrun awọn eeyan Naijiria lo ṣẹṣẹ ri abẹrẹ ajẹsara gba ninu awọn eeyan igba miliọnu orileede ọhun. Niṣe ni awọn alaṣẹ n bẹru pe ọwọja aarun Covid-19 ni Naijiria le bẹ silẹ nitori bi awọn to n ko aarun naa ṣe n pọ si lẹnu ọjọ mẹta yi.


Lọwọlọwọ bayi, ida kan ninu ida ọgọrun awọn eeyan Naijiria lo ṣẹṣẹ ri abẹrẹ ajẹsara gba ninu awọn eeyan igba miliọnu orileede ọhun. Niṣe ni awọn alaṣẹ n bẹru pe ọwọja aarun Covid-19 ni Naijiria le bẹ silẹ nitori bi awọn to n ko aarun naa ṣe n pọ si lẹnu ọjọ mẹta yi.


Airtel office near me: Lóòtọ́ èmi ni mo ṣagbátẹrù òpó alátagbà Airtel lọ sí Ago Owu ṣùgbọ́n kìí ṣe àkànṣe iṣẹ́ agbègbè mi- Senator Adelere Oriolowo

Lori ọrọ iṣẹ akanṣe iṣẹ opo ibanisọrọ alatagba Aitel kan ni agbegbe Agọ Owu Farm settlement ti wọn ni Sẹnatọ to n ṣoju ẹkun iwọ oorun ipinlẹ Ọṣun ṣi gẹgẹ bi akanṣe iṣẹ la wa. Iṣẹ akanṣe eyi jẹ iroyin to n ja ranyinranyin lori ayelujara bayii. BBC ti kan si Sẹnetọ Adelere Oriolowo ti sọ pe lootọ ni ṣugbọn aigbọrọ jalẹ lo n da awọn to gbe iroyin naa kiri laamu. Ninu ọrọ to ba BBC News Yoruba sọ, Sẹnetọ Oriolowo ni lootọ oun loun ṣokunfa bi opo alatagba ibaraẹnisọrọ ileeṣẹ Airtell naa ṣe de agbegbe ọhun. Sugbọn oun ko sọ fun ẹnikẹni tabi kọọ sori iṣẹ naa pe akanṣe iṣẹ idagbasoke agbegbe (constituency project) oun ni. "Ibi ti wọn gbe opo alatagba ibaraẹnisọrọ si yẹn, ṣe ilu naa ṣẹṣẹ de ibẹ ni bi mo ba kọ pe emi ni mo ṣe agbatẹru bi opo alatagba ibaraẹnisọrọ naa ṣe de ibẹ, ṣe ẹṣẹ n bẹ nibẹ?"


Ninu ọrọ to ba BBC News Yoruba sọ, Sẹnetọ Oriolowo ni lootọ oun loun ṣokunfa bi opo alatagba ibaraẹnisọrọ ileeṣẹ Airtell naa ṣe de agbegbe ọhun. Sugbọn oun ko sọ fun ẹnikẹni tabi kọọ sori iṣẹ naa pe akanṣe iṣẹ idagbasoke agbegbe (constituency project) oun ni. "Ibi ti wọn gbe opo alatagba ibaraẹnisọrọ si yẹn, ṣe ilu naa ṣẹṣẹ de ibẹ ni bi mo ba kọ pe emi ni mo ṣe agbatẹru bi opo alatagba ibaraẹnisọrọ naa ṣe de ibẹ, ṣe ẹṣẹ n bẹ nibẹ?" "Ki ni yii ti wa nibẹ tipẹ. Igba ti mo lọ ṣe ipolongo idibo lọdọ wọn ni wọn sọ pe awọn n fẹ ọna ibaraẹnisọrọ lọdọ awọn naa. Ni mo ṣe gbe igbesẹ ni kete ti mo wọle."


"Ki ni yii ti wa nibẹ tipẹ. Igba ti mo lọ ṣe ipolongo idibo lọdọ wọn ni wọn sọ pe awọn n fẹ ọna ibaraẹnisọrọ lọdọ awọn naa. Ni mo ṣe gbe igbesẹ ni kete ti mo wọle." Sẹnetọ Oriolowo ni 'Mo ṣokunfa kini yii yatọ si pe emi ni mo ṣee sibẹ. Bakan naa lo fidi rẹ mulẹ pe awọn eeyan agbegbe naa lo mu aba wa pe awọn naa fẹ fẹ ayẹyẹ ṣiṣi rẹ loju, kii ṣe oun ati pe oun gan ko si nibi ayẹyẹ ṣiṣi opo alatagba ibaraẹnisọrọ  naa. Ọkan lara awọn ṣẹnetọ lẹgbẹ oṣelu APC nipinlẹ Osun, Adelere Oriolowo ti fi opo ayelujara ileeṣẹ Airtel han gẹgẹ bi iṣẹ akanṣe ẹkun rẹ to ṣe.


Sẹnetọ Oriolowo ni 'Mo ṣokunfa kini yii yatọ si pe emi ni mo ṣee sibẹ. Bakan naa lo fidi rẹ mulẹ pe awọn eeyan agbegbe naa lo mu aba wa pe awọn naa fẹ fẹ ayẹyẹ ṣiṣi rẹ loju, kii ṣe oun ati pe oun gan ko si nibi ayẹyẹ ṣiṣi opo alatagba ibaraẹnisọrọ  naa. Ọkan lara awọn ṣẹnetọ lẹgbẹ oṣelu APC nipinlẹ Osun, Adelere Oriolowo ti fi opo ayelujara ileeṣẹ Airtel han gẹgẹ bi iṣẹ akanṣe ẹkun rẹ to ṣe. Oriolowo to n ṣoju ẹkun Iwọ Oorun ipinlẹ Osun ni Ile Igbimọ Aṣofin lo safihan iṣẹ akanse naa ni agbegbe Ago Owu Farm Settlement. Ninu aworan opo ayelujara naa ti iroyin sọ pe sẹnetọ Odeyemi Oriolowolo ṣe agbatẹru rẹ lo ni akọle pe ''Ileri ti APC ṣe ti di mimu ṣẹ''. Amọ, titi di asiko yii ileeṣẹ Airtel ko i ti fesi si isafihan iṣẹ akanṣe naa.


Oriolowo to n ṣoju ẹkun Iwọ Oorun ipinlẹ Osun ni Ile Igbimọ Aṣofin lo safihan iṣẹ akanse naa ni agbegbe Ago Owu Farm Settlement. Ninu aworan opo ayelujara naa ti iroyin sọ pe sẹnetọ Odeyemi Oriolowolo ṣe agbatẹru rẹ lo ni akọle pe ''Ileri ti APC ṣe ti di mimu ṣẹ''. Amọ, titi di asiko yii ileeṣẹ Airtel ko i ti fesi si isafihan iṣẹ akanṣe naa. Iroyin ni ọdun to kọ̣ja ni Sẹnetọ naa ṣeleri lati lo gbogbo igbesi aye oun to ku lati sin ilu ati awọn ọmọ eniyan lapapọ, paapaa awọn to wa ni ẹkun ọhun. Oriolowo sọ awọn ọrọ yii lasiko to n gba ami ẹyẹ ni agbegbe Akobo, ni ilu Ibadan, nipinlẹ Oyo. O sọ nigba naa pe iwuri ni ami ẹyẹ naa jẹ fun oun, to si ṣe ileri wi pe oun yoo fi gbogbo aye oun sin awọn eniyan.


Iroyin ni ọdun to kọ̣ja ni Sẹnetọ naa ṣeleri lati lo gbogbo igbesi aye oun to ku lati sin ilu ati awọn ọmọ eniyan lapapọ, paapaa awọn to wa ni ẹkun ọhun. Oriolowo sọ awọn ọrọ yii lasiko to n gba ami ẹyẹ ni agbegbe Akobo, ni ilu Ibadan, nipinlẹ Oyo. O sọ nigba naa pe iwuri ni ami ẹyẹ naa jẹ fun oun, to si ṣe ileri wi pe oun yoo fi gbogbo aye oun sin awọn eniyan. Ṣẹnẹtọ naa ni imọ lai si iwa ọmọluwabi, asan lo jasi, nitori naa ni wọn gbọdọ ma a sa ipa wọn ni igba gbogbo.


Ṣẹnẹtọ naa ni imọ lai si iwa ọmọluwabi, asan lo jasi, nitori naa ni wọn gbọdọ ma a sa ipa wọn ni igba gbogbo.


Coronavirus Update: Àwọn àgùnbánirọ̀ 25 lùgbàdì àrún Coronavirus ní ìpàgọ̀ NYSC ní Gombe

O kere tan agunbanirọ mẹẹdọgbọn lo lugbadi aarun Coronavirus ni ipago awọn agunbanirọ NYSC to wa ni ipinlẹ Gombe. Ninu atẹjade ti Kọmiṣọnna fun eto ilẹra nipinlẹ Gombe,Dr. Habu Dahiru fi lede lo ti sọ wi pe lasiko ayẹwọ ti awọn ṣe fun awọn agunbanirọ ni aarin ọjọ mẹta. Dokita Dahiru ni gbogbo awọn ti ọrọ naa kan ni awọn ti ko lo si yara iyasọtọ  ni ile iwosan Idris Mohammed infectious disease centre, Kwadon. ''Ninu awọn agunbanirọ to le ni ẹgbẹrun kan ti a ṣe ayẹwo aarun Coronavirus fun, awọn mẹẹdgbọn ninu wọn lo ni aarun naa, ti iya ọlọmọ si wa laarin wọn.'' ''Bakan naa ni ipade pajawiri ti waye fun awọn oṣiṣẹ ile iwosan gbogboogbo, ti a si ti tẹlẹ awọn ilana to de fifi awọn eniyan si yara iyasọtọ.''


Dokita Dahiru ni gbogbo awọn ti ọrọ naa kan ni awọn ti ko lo si yara iyasọtọ  ni ile iwosan Idris Mohammed infectious disease centre, Kwadon. ''Ninu awọn agunbanirọ to le ni ẹgbẹrun kan ti a ṣe ayẹwo aarun Coronavirus fun, awọn mẹẹdgbọn ninu wọn lo ni aarun naa, ti iya ọlọmọ si wa laarin wọn.'' ''Bakan naa ni ipade pajawiri ti waye fun awọn oṣiṣẹ ile iwosan gbogboogbo, ti a si ti tẹlẹ awọn ilana to de fifi awọn eniyan si yara iyasọtọ.'' Kọmisọnna ni: ''A si ti pese bi wọn yoo ṣe ma a jẹun, gba iwosan ati eto aabo to gbooro fun wọn nitori naa ko si ipaya.'' ''Awọn ọlọpaa ti wa ni awọn yara iyasọtọ, ti wọn yoo si wa pẹlu wọn titi wọn yoo fi bori aarun Coronavirus naa, ti wọn yoo si da wọn pada lati lọ darapọ mọ awọn agunbanirọ to ku.'' ''Bakan naa ni awọn dokita nipa ihuwasi ọmọniyan yoo wa nibẹ lati ran wọn lọwọ nitori awọn miran wa nibẹ ti ko fi ami kankan han, amọ ti wọn ko mọ nipa aarun naa.''