Ọkan ninu awọn ẹsun ti wọn fi kan afurasi ọdaran naa ka pe: “Iwọ, Ọgbẹni Stephen Oshinọwọ, to o jẹ oṣiṣẹ ijọba ipinlẹ Eko huwa ainitiju nigba kan lọdun 2018, nigba to o sọ owo ti iye rẹ jẹ ọgbọn miliọnu Naira di nina fun Abilekọ Adenikẹ Ọshinọwọ, to o si mọ pe ẹka ileeṣẹ ijọba ipinlẹ Eko lo lowo ọhun.” Ninu iwe ẹsun mi-in, wọn fẹsun kan afurasi naa pe o fọna eru lo ileeṣẹ aladaani kan ti wọn pe ni Julikam International Limited lati baana owo to din diẹ ni ogoji miliọnu Naira (N39,934,919.00) to jẹ ti ijọba ipinlẹ Eko, laarin ọjọ kẹjọ, oṣu keji, ọdun 2016, si ọgbọn ọjọ, oṣu kejila, ọdun kan naa. O si jẹ asiko tọkunrin ọhun wa nipo gẹgẹ bii akọwe agba ẹka ileeṣẹ ọba naa. Agbejọro fun EFCC, Amofin Usman Buhari, ni alaye ti ko lori ti ko nidii, lafurasi naa ṣe nigba tawọn n ṣewadii, n lajọ naa fi wọ ọ dele-ẹjọ. Nigba ti wọn beere lọwọ olujẹjọ boya o jẹbi tabi ko jẹbi, ọkunrin naa ni oun ko jẹbi pẹlu alaye. Buhari rawọ ẹbẹ si kootu pe ki wọn mu ọjọ pato ti igbẹjọ ẹsun ti wọn fi kan ọkunrin naa maa bẹrẹ, ki wọn si ma fun un ni beeli tori awọn ko fọkan tan an pe ko le sa lọ. Ṣugbọn agbẹjọrọ olujẹjọ, Ọgbẹni Lawal Pedro bẹ ile-ẹjọ lati ma ṣe da akoko gigun fun igbẹjọ to kan, ki oun le raaye ṣeto lati bẹbẹ beeli fun onibaara oun, tori oun ẹsun ti wọn fi kan an ki i ṣe eyi ti ko le gba beeli fun.


Ọshinọwọ ti dero ẹwọn o, owo ijọba lo ko jẹ l’Ekoo

Nigba ti wọn beere lọwọ olujẹjọ boya o jẹbi tabi ko jẹbi, ọkunrin naa ni oun ko jẹbi pẹlu alaye. Buhari rawọ ẹbẹ si kootu pe ki wọn mu ọjọ pato ti igbẹjọ ẹsun ti wọn fi kan ọkunrin naa maa bẹrẹ, ki wọn si ma fun un ni beeli tori awọn ko fọkan tan an pe ko le sa lọ. Ṣugbọn agbẹjọrọ olujẹjọ, Ọgbẹni Lawal Pedro bẹ ile-ẹjọ lati ma ṣe da akoko gigun fun igbẹjọ to kan, ki oun le raaye ṣeto lati bẹbẹ beeli fun onibaara oun, tori oun ẹsun ti wọn fi kan an ki i ṣe eyi ti ko le gba beeli fun. Adajọ Oluwatoyin Taiwo paṣẹ pe ki afurasi naa si lọọ maa gbatẹgun lọgba ẹwọn Kirikiri, l’Ekoo, titi ti wọn fi maa kọkọ gbọ ẹbẹ rẹ fun beeli, ki igbẹjọ too bẹrẹ.


Adajọ Oluwatoyin Taiwo paṣẹ pe ki afurasi naa si lọọ maa gbatẹgun lọgba ẹwọn Kirikiri, l’Ekoo, titi ti wọn fi maa kọkọ gbọ ẹbẹ rẹ fun beeli, ki igbẹjọ too bẹrẹ.


Adesọji Aderẹmi ni arole mi yoo maa jẹ – Ọọni Ogunwusi

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Nibi ayẹyẹ iranti ogoji ọdun ti Ọba Aderẹmi jade laye, eleyii to waye ni Ile Oduduwa, lopin ọsẹ to kọja ni Ọọni Ogunwusi ti ṣalaye pe ko si iran Yoruba kankan to le gbọ orukọ Ọba Aderẹmi ti ko ni i kan saara si i nitori laarin ọdun 1930 si 1980 to fi jọba, o la ipa rere. Loju awọn ọmọ ati ọmọ-ọmọ Ọba Aderẹmi ni Ọọni Ogunwusi ti sọ pe ti awọn oloṣelu asiko yii ba le kọ ẹkọ ifara ẹni ji ati irẹlẹ lara baba naa, aye aa rọrun lati gbe fun gbogbo eniyan. “Lara awọn nnkan ti gbogbo wa ni lati kọ ninu aye Ọba Aderẹmi ni orukọ rere to n fọhun titi di oni, eleyii to san ju wura ati fadaka lọ. Sir Aderẹmi mu idagbasoke orileede yii lọkun-un-kundun. “Loni-in, amuyangan ni Aderẹmi jẹ fun wa nilẹ Ifẹ ati ni gbogbo agbaye, gbogbo igba la oo si maa ṣeranti wọn. Mo ti ba awọn mọlẹbi sọrọ lori ọna lati sọ orukọ yẹn di manigbagbe, yatọ si pe Adesọji Aderẹmi ni mo maa sọ arole mi”.


Sir Aderẹmi mu idagbasoke orileede yii lọkun-un-kundun. “Loni-in, amuyangan ni Aderẹmi jẹ fun wa nilẹ Ifẹ ati ni gbogbo agbaye, gbogbo igba la oo si maa ṣeranti wọn. Mo ti ba awọn mọlẹbi sọrọ lori ọna lati sọ orukọ yẹn di manigbagbe, yatọ si pe Adesọji Aderẹmi ni mo maa sọ arole mi”. Ọkan lara awọn ọmọ Aderẹmi, Ọmọọba Ọwọade Aderẹmi dupẹ lọwọ Ọọni Ogunwusi fun bo ṣe ṣamojuto iranti baba wọn, o ni inu baba awọn aa maa dun lọrun lati ri i pe awọn ọmọ rẹ wa niṣọkan lati ogoji ọdun to ti faye silẹ. Bakan naa ni Ọbalufẹ ti Ifẹ, Ọba Idowu Adediwura, ẹni to sọrọ lorukọ awọn Ifẹ Traditional Council, kan saara si Aderẹmi fun awọn iṣẹ takuntakun to ṣe lati le mu idagbasoke ba orukọ ilu Ileefẹ kaakiri agbaye. Ọbalufẹ ṣalaye pe igbesi aye baba naa kun fun ifẹ ati iṣọkan, eleyii to ni o jẹ awokọṣe rere fun gbogbo eniyan.


Ọkan lara awọn ọmọ Aderẹmi, Ọmọọba Ọwọade Aderẹmi dupẹ lọwọ Ọọni Ogunwusi fun bo ṣe ṣamojuto iranti baba wọn, o ni inu baba awọn aa maa dun lọrun lati ri i pe awọn ọmọ rẹ wa niṣọkan lati ogoji ọdun to ti faye silẹ. Bakan naa ni Ọbalufẹ ti Ifẹ, Ọba Idowu Adediwura, ẹni to sọrọ lorukọ awọn Ifẹ Traditional Council, kan saara si Aderẹmi fun awọn iṣẹ takuntakun to ṣe lati le mu idagbasoke ba orukọ ilu Ileefẹ kaakiri agbaye. Ọbalufẹ ṣalaye pe igbesi aye baba naa kun fun ifẹ ati iṣọkan, eleyii to ni o jẹ awokọṣe rere fun gbogbo eniyan. Ṣaaju ni Ọọni Ogunwusi ti ko awọn mọlẹbi baba naa lọ si oju oori rẹ lati bu ọla fun un, bẹẹ ni wọn tun ṣabẹwo si White House, ti baba naa kọ ni 1937, eleyii ti Ọọni Ogunwusi ti mu rẹwa si i bayii. Ninu iroyin mi-in, gomina ipinlẹ Ọṣun, Alhaji Gboyega Oyetọla ti ṣapejuwe Adesọji Aderẹmi gẹgẹ bii ọba to dangajia nidii iṣelu ati oṣelu. Ninu atẹjade lati fi ṣayẹyẹ iranti ogoji ọdun ti baba naa jade laye, Oyetọla ni ọkẹ aimọye idagbasoke lo ba ilu Ileefẹ lasiko baba naa, bẹẹ ni ko gbẹyin rara ninu oṣelu lorileede yii, manigbagbe si ni orukọ atawọn iṣẹ rere to fi silẹ fun iran Yoruba.


Ṣaaju ni Ọọni Ogunwusi ti ko awọn mọlẹbi baba naa lọ si oju oori rẹ lati bu ọla fun un, bẹẹ ni wọn tun ṣabẹwo si White House, ti baba naa kọ ni 1937, eleyii ti Ọọni Ogunwusi ti mu rẹwa si i bayii. Ninu iroyin mi-in, gomina ipinlẹ Ọṣun, Alhaji Gboyega Oyetọla ti ṣapejuwe Adesọji Aderẹmi gẹgẹ bii ọba to dangajia nidii iṣelu ati oṣelu. Ninu atẹjade lati fi ṣayẹyẹ iranti ogoji ọdun ti baba naa jade laye, Oyetọla ni ọkẹ aimọye idagbasoke lo ba ilu Ileefẹ lasiko baba naa, bẹẹ ni ko gbẹyin rara ninu oṣelu lorileede yii, manigbagbe si ni orukọ atawọn iṣẹ rere to fi silẹ fun iran Yoruba.


Gomina Ebonyi lugbadi koronafairọọsi, aṣẹ bọ sọwọ igbakeji

Gomina ipinlẹ Ebonyi, Dave Umahi, ti lugbadi arun koronafairọọsi pẹlu awọn amugbalẹgbẹ rẹ kan. Umahi lo kede ọrọ ọhun funra ẹ ninu atẹjade kan to fọwọ si lonii, ọjọ Abamẹta, Satide. Atẹjade naa ṣalaye pe igbakeji gomina, Kelechi Igwe, ni yoo maa tukọ ipinlẹ naa lati oni lọ titi digba ti ara gomina yoo ya. Lọwọlọwọ bayii, irinwo-le-mejidinlogoji (438) eeyan lo ti lugbadi koronafairọọsi nipinlẹ Ebonyi, ninu eyi ti ọọdunrun-le-mẹtadinlọgọta (357) ti ri iwosan, tawọn mẹta si ti dagbere faye. Ẹwẹ, ṣaaju ni ijọba ipinlẹ Benue ti kede pe iyawo gomina, Eunice Ortom, ọmọ rẹ atawọn oṣiṣẹ ile ijọba kan ti lugbadi koronafairọọsi.


Dessers darapọ mọ Genk ilẹ Belgium

Oluyinka Soyemi Atamatase ẹgbẹ agbabọọlu Super Eagles tuntun, Cyriel Dessers, ti darapọ mọ Kilọọbu Genk ilẹ Belgium fun ọdun mẹrin. Heracles Almero ilẹ Netherlands lọmọkunrin ẹni ọdun mẹẹẹdọgbọn naa ti kuro lẹyin ọdun kan, bọọlu mejidinlogun lo si gba wọle ninu ifẹsẹwọnsẹ mọkandinlọgbọn nibẹ. Genk ni kilọọbu kẹfa ti Dessers yoo ti gba bọọlu, bẹẹ lo jẹ pe laarin orilẹ-ede Belgium ati Netherlands lo ti n lọ lati kilọọbu kan si ekeji. Ọmọ ilẹ Belgium ni baba agbabọọlu yii, ṣugbọn ọmọ Naijria ni iya rẹ, eyi lo ṣe pinnu lati maa kopa fun Super Eagles ilẹ wa.


Miliọnu mẹta eeyan forukọ silẹ fun N-Power

Ijọba apapọ ti kede pe awọn to le ni miliọnu mẹta lo ti forukọ silẹ fun eto igbanisiṣẹ ati ironilagbara N-Power, bẹẹ ẹgbẹrun lọna irinwo (400,000) pere niṣẹ wa fun. Eyi waye lẹyin ọsẹ kan pere ti ijọba ṣi ẹka iforukọsilẹ eto naa lori intanẹẹti, eyi to bẹrẹ lọjọ kẹrindinlọgbọn, oṣu to kọja. Igbakeji adari ileeṣẹ to n ri si eto ọmọniyan, Rhoda Iliya, lo kede ọrọ naa lonii, ọjọ Ẹti, Furaidee. O ni ẹgbẹrun lọna irinwo pere lawọn lanfaani lati fun niṣẹ, laipẹ yii si ni gbogbo eto yoo wa sopin lori abala kẹta eto naa to n lọ lọwọ. Ọjọ kẹjọ, oṣu kẹfa, ọdun 2016, ni Aarẹ Muhammadu Buhari kede eto N-Power lati ran awọn ọdọ ti ko niṣẹ lọwọ, abala meji lo si ti kọkọ waye tẹlẹ lọdun 2016 ati 2017 ko too di ti asiko yii.


Awọn ileewe Eko yoo ṣi loṣu to n bọ

Ijọba ipinlẹ Eko ti kede pe awọn ileewe ipinlẹ naa yoo ṣi lọjọ kẹta, oṣu to n bọ, fawọn to wa ni kilaasi aṣekagba. Gomina Babatunde Sanwo-Olu lo kede ọrọ naa lonii, ọjọ Ẹti, Furaidee, o si ni awọn ileewe to jẹ tojoojumọ ni eyi wa fun, ki i ṣe eyi tawọn akẹkọọ n gbe ninu ọgba. Awọn to lanfaani lati wọle ni awọn to wa ni kilaasi aṣekagba nileewe alakọọbẹrẹ, ipele kẹta ileewe girama ati ipele kẹfa ileewe girama. Ọjọ kejidinlogun, oṣu kẹta, ọdun yii, nijọba Eko kede pe awọn ileewe ti di titi pa latari arun koronafairọọsi to gba ilu kan. Lọwọlọwọ, awọn to le lẹgbẹrun mẹwaa (10, 823) lo ti lugbadi arun naa nipinlẹ ọhun.


Ijọba ṣeleri lati ṣatunṣe ọna Kaiama si Baruten

Stephen Ajagbe, Ilọrin Abẹnugan ile igbimọ aṣofin ipinlẹ Kwara, Ọnarebu Yakubu Danladi-Salihu, ti fi da awọn araalu loju pe ijọba yoo ṣe ọna Kaiama si Baruten tijọba ana lawọn na biliọnu kan naira si lai si ayipada rere kankan. Ọna ọhun, bẹrẹ lati Kaiama si Kpura wọ Kosubosu nijọba ibilẹ Baruten lo ti bajẹ patapata to si mu iṣoro ba awọn arinrinajo to n gba oju ọna naa kọja. Danladi, sọrọ ọhun ninu atẹjade kan ti oluranlọwọ pataki rẹ feto iroyin, Ibrahim Sheriff gbe sita, lasiko to ko awọn ikọ kan sodi lati lọọ yẹ ọna naa wo laarin ọsẹ to kọja lo sọrọ idaniloju naa fun Emir ilu Kaiama, Sheu Omar Muazu, laafinẹ rẹ. O ni o jẹ ohun to bani lọkan jẹ pe pẹlu ipa ti agbegbe naa n ko ninu idagbasoke ọrọ-aje Kwara awọn ijọba to kọja ko ṣe atunṣe oju ọna naa. O ni ile aṣofin naa ṣi n tẹsiwaju ninu iwadii lori biliọnu kan le igba naira, N1.2b, tijọba ana lawọn na fun atunṣe ọna naa. Ninu esi ti wọn ni ọba ilu Kaiama fun olori aṣofin naa, o ni inira nla ni ọna naa n mu ba araalu, paapaa julọ iṣẹlẹ ijinigbe wọpọ lagbegbe naa.


O ni o jẹ ohun to bani lọkan jẹ pe pẹlu ipa ti agbegbe naa n ko ninu idagbasoke ọrọ-aje Kwara awọn ijọba to kọja ko ṣe atunṣe oju ọna naa. O ni ile aṣofin naa ṣi n tẹsiwaju ninu iwadii lori biliọnu kan le igba naira, N1.2b, tijọba ana lawọn na fun atunṣe ọna naa. Ninu esi ti wọn ni ọba ilu Kaiama fun olori aṣofin naa, o ni inira nla ni ọna naa n mu ba araalu, paapaa julọ iṣẹlẹ ijinigbe wọpọ lagbegbe naa. Awọn aṣofin naa pẹlu kọmiṣana fun iṣẹ-ode ati eto irina, Rotimi Iliasu tun ṣe abẹwo si awọn afara meji to so Kaiama ati Kemanji pọ eyi to ti fẹẹ da wo. Iliasu ni ijọba yoo wa nnkan ṣe si i ni kiakia.


Awọn aṣofin naa pẹlu kọmiṣana fun iṣẹ-ode ati eto irina, Rotimi Iliasu tun ṣe abẹwo si awọn afara meji to so Kaiama ati Kemanji pọ eyi to ti fẹẹ da wo. Iliasu ni ijọba yoo wa nnkan ṣe si i ni kiakia.


Ijamba ina ba dukia jẹ nile itaja nla niluu Ilọrin

Stephen Ajagbe, Ilọrin Ṣọọbu mẹta ọtọọtọ nile itaja nla oniyara mẹrinla kan, Abdulsalam Shopping Complex, lọna Western Reservoir, lagbegbe Ọlọrunṣogo, niluu Ilorin, ni ijamba ina to ṣẹlẹ l’Ọjọbọ, Tọsidee, to kọja jo. Ninu atẹjade kan lati ọwọ alukoro ileeṣẹ panapana nipinlẹ Kwara, Ọgẹni Hassan Hakeem Adekunle, nnkan bii aago mẹjọ alẹ niṣẹlẹ naa ṣẹlẹ. O ṣalaye pe ẹnikan torukọ rẹ n jẹ Kazeem lo pe ileeṣẹ naa lori foonu lalẹ iṣẹ ọhun ni nnkan bii aagọ mẹjọ kọja iṣẹju marun-un. Oju ẹsẹ lawọn si gbera lọ koju ina naa. O ni lai fi akoko ṣofo awọn ikọ to lọ pana ọhun balẹ sibẹ laago mẹjọ kọja iṣẹju mẹwaa ti wọn si ba ina naa to n jo awọn ọja nile itaja naa. O tẹsiwaju pe awọn tete ri ina naa pa ko si raaye tan ka awọn ṣọọbu yooku.


Oju ẹsẹ lawọn si gbera lọ koju ina naa. O ni lai fi akoko ṣofo awọn ikọ to lọ pana ọhun balẹ sibẹ laago mẹjọ kọja iṣẹju mẹwaa ti wọn si ba ina naa to n jo awọn ọja nile itaja naa. O tẹsiwaju pe awọn tete ri ina naa pa ko si raaye tan ka awọn ṣọọbu yooku. ́O ni awọn fura pe ina mọnamọna to ṣẹju laarin awọn igun ti waya ti sopọ mọra lo ṣokunfa ijamba naa. O ni Ọga agba ileeṣẹ panapana ni Kwara, Alhaji Waheed I. Yakub, rọ araalu lati maa kiye sara nigba gbogbo. O gbadura ki Ọlọrun fi ọpọ rọpo fun awọn to padanu dukia wọn ninu ijamba ina naa.


́O ni awọn fura pe ina mọnamọna to ṣẹju laarin awọn igun ti waya ti sopọ mọra lo ṣokunfa ijamba naa. O ni Ọga agba ileeṣẹ panapana ni Kwara, Alhaji Waheed I. Yakub, rọ araalu lati maa kiye sara nigba gbogbo. O gbadura ki Ọlọrun fi ọpọ rọpo fun awọn to padanu dukia wọn ninu ijamba ina naa.


Oju ole ree! Nibi ti Isiaka ti lọọ ji pọmpu omi lọwọ ti tẹ ẹ n’Ilọrin

Stephen Ajagbe, Ilorin Awọn araadugbo Adeta, niluu Ilọrin, ti fa afurasi ẹni ọdun marundinlọgbọn kan, Isiaka, tọwọ tẹ nibi to ti lọọ ji pọmbu lara kanga-dẹrọ le awọn agbofinro lọwọ. Ẹnikan tiṣẹlẹ naa ṣoju ẹ ṣalaye pe ni nnkan bii aago kan oru lọwọ tẹ ọkunrin naa lasiko to n tu pọmbu ọhun. Bi wọn ṣe mu u ni wọn ja sihooho, ti wọn si de e lapa ati ẹsẹ, ti wọn waa fa a le ileeṣẹ NSCDC lọwọ. Ọmọkunrin naa ni adugbo Ita-Kudimoh, loun n gbe oun si niyawo atawọn ọmọ nile. Awọn araadugbo ni ki i ṣe igba akọkọ ree tawọn ole yoo gbiyanju lati ji pọmbu naa gbe, idi niyi tawọn fi yan awọn eeyan ti yoo maa ṣọ ọ, ko too di pe ọwọ tẹ ọmọkunrin naa.


Awọn ti mi o ba rowo ji nile wọn ni mo maa n ba iyawo tabi ọmọọdọ wọn lo pọ – Adeniyi

Faith Adebọla, Eko “Ẹ wo o, lati oṣu kin-in-ni, ọdun 2019, lemi ti n digunjale, mi o si le ṣiwọ. Ti mi o ba gbe ibọn dani gan-an, ti mo ba ṣaa ti ri ina tọṣilaiti (touchlight), mo maa pari iṣẹ lai sewu. “Ẹyin ọlọpaa, ẹ ma wulẹ da mi pada sọgba ẹwọn, tori ẹ kan fẹẹ maa fakoko ṣofo ni, tori ti mo ba pada de, ma a tun lọọ gboro si i ni. Afi tẹẹ ba pa mi danu nikan lawọn ọmọ Naijiria le bọ lọwọ mi.” Eyi lawọn ọrọ ti ọdaju afurasi adigunjale kan, Adeniyi Ajayi, ẹni ọdun mẹtadinlọgbọn, n sọ ni teṣan SARS, nigba tọwọ ikọ ọlọpaa to n gbogun ti iwa idigunjale tẹ ẹ l’Ọjọbọ, Wẹsidee,ọsẹ kọja yii ninu otẹẹli kan lagbegbe 7-Up, n’Ijọra Badiya. AKEDE AGBAYE gbọ pe o pẹ ti Adeniyiti maa n paara ọgba ẹwọn. Aipẹ yii ni wọn lo ṣẹṣẹ tẹwọn kan de latari ẹsun idigunjale ti wọn lo jẹbi rẹ nigba kan, ṣugbọn bo ṣe tẹwọn ọhun de lo tun pada sidii iṣẹ buruku rẹ.


Afi tẹẹ ba pa mi danu nikan lawọn ọmọ Naijiria le bọ lọwọ mi.” Eyi lawọn ọrọ ti ọdaju afurasi adigunjale kan, Adeniyi Ajayi, ẹni ọdun mẹtadinlọgbọn, n sọ ni teṣan SARS, nigba tọwọ ikọ ọlọpaa to n gbogun ti iwa idigunjale tẹ ẹ l’Ọjọbọ, Wẹsidee,ọsẹ kọja yii ninu otẹẹli kan lagbegbe 7-Up, n’Ijọra Badiya. AKEDE AGBAYE gbọ pe o pẹ ti Adeniyiti maa n paara ọgba ẹwọn. Aipẹ yii ni wọn lo ṣẹṣẹ tẹwọn kan de latari ẹsun idigunjale ti wọn lo jẹbi rẹ nigba kan, ṣugbọn bo ṣe tẹwọn ọhun de lo tun pada sidii iṣẹ buruku rẹ. Wọn ni bawọn eeyan ṣe gbọ pe ọwọ tun ti tẹ jagunlabi lawọn eeyan bii mẹjọ kan ti ya bo teṣan ọlọpaa SARS, ni Panti, tawọn obinrin si fẹsun kan ọkunrin naa pe yatọ si iwa idigunjale, o tun maa n fipa ba awọn lo pọ. Meji ninu awọn obinrin to ti ṣe kinni ọhun fun royin pe lọjọ kẹrindinlogun, oṣu kẹfa, to kọja yii, afurasi naa waa digun ja ileeṣẹ tawọn ti n ṣiṣẹ lagbegbe Sabo lole, niṣoju awọn oṣiṣẹ to ku lo ti fipa ba awọn sun lọsan-an gangan. Eyi ni wọn lo mu kawọn ọlọpaa wọ ọ jade lahaamọ to wa lati fidi otitọ mulẹ.


Wọn ni bawọn eeyan ṣe gbọ pe ọwọ tun ti tẹ jagunlabi lawọn eeyan bii mẹjọ kan ti ya bo teṣan ọlọpaa SARS, ni Panti, tawọn obinrin si fẹsun kan ọkunrin naa pe yatọ si iwa idigunjale, o tun maa n fipa ba awọn lo pọ. Meji ninu awọn obinrin to ti ṣe kinni ọhun fun royin pe lọjọ kẹrindinlogun, oṣu kẹfa, to kọja yii, afurasi naa waa digun ja ileeṣẹ tawọn ti n ṣiṣẹ lagbegbe Sabo lole, niṣoju awọn oṣiṣẹ to ku lo ti fipa ba awọn sun lọsan-an gangan. Eyi ni wọn lo mu kawọn ọlọpaa wọ ọ jade lahaamọ to wa lati fidi otitọ mulẹ. Nigba ti Adeniyi maa fesi, o ni ko sirọ ninu ẹsun ti wọn fi kan oun, ṣugbọn ki i ṣe pe oun kan maa n ṣadeede ba awọn obinrin sun o, igba tawọn ọkọ wọn ko ba ri owo toun beere fun loun maa n fi iyawo tabi ọmọọdọ wọn di i. O loun ki i paayan ni toun, afi tawọn toun fẹẹ ja lole ko ba kọpureeti tabi tawọn obinrin wọn ba fẹẹ ṣagidi lo le mu ki wọn tọ iku la. Afurasi naa tun jẹwọ pe lọpọ igba, awọn eeyan ki i mọ pe oun nikan ṣoṣo loun n ṣe opureṣan, o ni niṣe loun maa n dibọn, toun maa n paṣẹ bii pe awọn bọis oun wa nita, kẹru le ba awọn toun fẹẹ ja lole, ṣugbọn oun nikan loun maa n da iṣẹ ṣe. Afaimọ ko ma jẹ ibi ti Adeniyi fẹ kọrọ ọun ja si naa lo maa ja si, tori Alukoro ọlọpaa ipinlẹ Eko, Bala Elkana, to fidi iṣẹlẹ yii mulẹ ti sọ pe kete tawọn ba ti pari iwadii to n lọ lọwọ lawọn maa taari afurasi naa sile-ẹjọ, ki wọn le da sẹria to tọ fun un.


Nigba ti Adeniyi maa fesi, o ni ko sirọ ninu ẹsun ti wọn fi kan oun, ṣugbọn ki i ṣe pe oun kan maa n ṣadeede ba awọn obinrin sun o, igba tawọn ọkọ wọn ko ba ri owo toun beere fun loun maa n fi iyawo tabi ọmọọdọ wọn di i. O loun ki i paayan ni toun, afi tawọn toun fẹẹ ja lole ko ba kọpureeti tabi tawọn obinrin wọn ba fẹẹ ṣagidi lo le mu ki wọn tọ iku la. Afurasi naa tun jẹwọ pe lọpọ igba, awọn eeyan ki i mọ pe oun nikan ṣoṣo loun n ṣe opureṣan, o ni niṣe loun maa n dibọn, toun maa n paṣẹ bii pe awọn bọis oun wa nita, kẹru le ba awọn toun fẹẹ ja lole, ṣugbọn oun nikan loun maa n da iṣẹ ṣe. Afaimọ ko ma jẹ ibi ti Adeniyi fẹ kọrọ ọun ja si naa lo maa ja si, tori Alukoro ọlọpaa ipinlẹ Eko, Bala Elkana, to fidi iṣẹlẹ yii mulẹ ti sọ pe kete tawọn ba ti pari iwadii to n lọ lọwọ lawọn maa taari afurasi naa sile-ẹjọ, ki wọn le da sẹria to tọ fun un.


Awọn eeyan ni ki won le ọga banki FCMB lẹnu iṣẹ, wọn loun lo bayawo oniyawo sun tọkọ iyẹn fi ronu ku

Jide Alabi Pẹlu ibinu lawọn araalu fi n ke si ileefowopamọ FCMB lati tete le ọga banki ọhun danu lori ẹsun ti wọn fi kan an pe oun lo bayawo oniyawo sun tọkọ iyẹn fi ronu ku. Ori ikanni abẹyẹfo ni wọn kọkọ gbe iroyin ọhun si lọjọ ọdun tuntun, bi awọn eniyan si ti ri i, ti wọn ka gbogbo bo ṣe ṣẹlẹ ni wọn ti n gbe ọga banki FCMB, Ọgbẹni Adam Nuru, ṣepe nla, ti wọn si n sọ pe niṣe lo fi ọwọ ọla gba Oloogbe Tunde Thomas, loju. Tunde Thomas yii ni wọn sọ pe o ronu ku nigba ti iyawo ẹ, Moyọ Thomas, sọ fun un pe ko ma wulẹ da ara ẹ laamu mọ o, ilu Amẹrika ti oun wa, oun ko ṣetan ile, ati pe ọmọ meji to ro pe oun loun ni wọn yẹn, ọga oun ni banki FCMB loun bi wọn fun, ko ni ọmọ kankan lọdọ toun. Nibi ti wọn sọ pe wahala ti de ba ọkunrin yii niyẹn, ti aisan rọpa-rọsẹ si ṣe bẹẹ kọ lu u, lẹyin ẹ naa lo tun pada ku lọjọ kẹẹẹdogun, oṣu kejila, ọdun to pari yii. Ohun ti awọn araalu n sọ bayii ni pe banki FCMB gbọdọ le ọkunrin naa lẹnu iṣẹ, bẹẹ lo yẹ ko tun jiya labẹ ofin, nitori iwa to hu yii, ki i ṣe ohun to bojumu rara fun ọmọluabi, bẹẹ lo le ṣakoba fun orukọ rere ti ileefowopamọ ọhun ti ni. Ni bayii, lori ikanni ayelujara nikan, awọn eeyan ti wọn fẹẹ to ẹgbẹwa (1,927) ni wọn ti fọwọ si i bayii pe wọn gbọdọ le ọkunrin yii ni banki FCMB ni.


Nibi ti wọn sọ pe wahala ti de ba ọkunrin yii niyẹn, ti aisan rọpa-rọsẹ si ṣe bẹẹ kọ lu u, lẹyin ẹ naa lo tun pada ku lọjọ kẹẹẹdogun, oṣu kejila, ọdun to pari yii. Ohun ti awọn araalu n sọ bayii ni pe banki FCMB gbọdọ le ọkunrin naa lẹnu iṣẹ, bẹẹ lo yẹ ko tun jiya labẹ ofin, nitori iwa to hu yii, ki i ṣe ohun to bojumu rara fun ọmọluabi, bẹẹ lo le ṣakoba fun orukọ rere ti ileefowopamọ ọhun ti ni. Ni bayii, lori ikanni ayelujara nikan, awọn eeyan ti wọn fẹẹ to ẹgbẹwa (1,927) ni wọn ti fọwọ si i bayii pe wọn gbọdọ le ọkunrin yii ni banki FCMB ni. Bakan naa ni wọn tun sọ pe banki agba ilẹ Naijiria, iyẹn CBN, paapaa gbọdọ fofin de e pe ko gbọdọ ṣiṣẹ mọ, nitori to n ba ọmọọṣẹ ẹ sun, paapaa bi iyẹn ti ṣe jẹ iyawo ile, to si tun bimọ meji fun un ninu iwa agbere wọn. Ni bayii, ileefowopamọ naa ti bẹrẹ iwadii lori ẹsun ti wọn fi kan ọgba agba ẹ yii. Ṣa o, ninu ọrọ ti agbẹnusọ fun ileefowopamọ naa, Ọgbẹni Diran Ọlọjọ, sọ, lo ti sọ pe awọn alaṣẹ ileefowopamọ ọhun ni yoo sọ boya Adam Nuru yoo si maa tẹ siwaju pelu iṣẹ ẹ bi iwadii ṣe n lọ lọwọ, tabi yoo fiṣẹ silẹ na.


Bakan naa ni wọn tun sọ pe banki agba ilẹ Naijiria, iyẹn CBN, paapaa gbọdọ fofin de e pe ko gbọdọ ṣiṣẹ mọ, nitori to n ba ọmọọṣẹ ẹ sun, paapaa bi iyẹn ti ṣe jẹ iyawo ile, to si tun bimọ meji fun un ninu iwa agbere wọn. Ni bayii, ileefowopamọ naa ti bẹrẹ iwadii lori ẹsun ti wọn fi kan ọgba agba ẹ yii. Ṣa o, ninu ọrọ ti agbẹnusọ fun ileefowopamọ naa, Ọgbẹni Diran Ọlọjọ, sọ, lo ti sọ pe awọn alaṣẹ ileefowopamọ ọhun ni yoo sọ boya Adam Nuru yoo si maa tẹ siwaju pelu iṣẹ ẹ bi iwadii ṣe n lọ lọwọ, tabi yoo fiṣẹ silẹ na. O ni gbogbo bo ṣe n lọ lori ikanni oriṣiriiṣii lori ẹrọ ayelujara ni banki ọhun ti ri, bẹẹ ni igbesẹ ti n lọ lọwọ laarin awọn ọga agba lati tọpinpin bi ọrọ ọhun ṣe jẹ gan-an.


O ni gbogbo bo ṣe n lọ lori ikanni oriṣiriiṣii lori ẹrọ ayelujara ni banki ọhun ti ri, bẹẹ ni igbesẹ ti n lọ lọwọ laarin awọn ọga agba lati tọpinpin bi ọrọ ọhun ṣe jẹ gan-an.


Iya Ọga Bello onitiata ti ku o!

Titi di ba a ṣe n sọ yii ni awọn oṣere, awọn afẹnifẹre atawọn ololufẹ ọkan pataki ninu awọn oṣere ilẹ wa, Adebayo Salami ti gbogbo eeyan mọ si Ọga Bello, n ki i fun ti mama rẹ, Alaaja Aishat Ayọka Abdulkareem, to jade laye Ọmọ oloogbe naa, Ọga Bello, lo kọkọ kede iku iya rẹ lori ikanni Instagraamu rẹ, to si kọ ọ sibẹ pe ‘Pẹlu ọkan idupẹ ati ironujinlẹ ni mo fi kede iku mama mi ọwọn. Ni nnkan bii wakati diẹ ni Ọlọrun pe wọn sọdọ. ‘Ni deede aago meji ọsan oni (Tusidee) la maa sin wọn ni ilana Musulumi si Agboole Bello to wa ni Pakata, niluu Ilọrin. ‘Ẹ jọwọ, ẹ gbadura fun mama mi ati idile wa lasiko yii.’ Bi oṣere ti ọpọ ninu awọn ọmọ rẹ naa jẹ oṣere ṣe gbe ọrọ yii jade lawọn oṣere ẹgbẹ ẹ ti n ki i ku oriire. Ọkan ninu wọn, Okunnu, sọ pe awọn ba a dupẹ lọwọ Ọlọrun pe ẹlẹyẹ ko ṣiwaju, ki Ọlọrun tẹ ẹ si afẹfẹ rere. Bakan naa ni Bimbọ Ọṣhin, Muka Ray, Kẹmi Korede atawọn oṣere mi-in pẹlu awọn afẹnifẹre ti n ki i ku oriire pe o gbẹyin iya rẹ.


Ibo abẹle APC: Buhari tun wọle ipade pẹlu awọn gomina ilẹ Hausa

Adewumi Adegoke Pẹlu bo ṣe ku wakati diẹ ki eto idibo abẹle lati yan oludije ti yoo ṣoju ẹgbẹ APC ninu ibo aarẹ ọdun to n bọ waye, Aarẹ Muhamadu Buhari ti tun wọle ipade mi-in pẹlu awọn gomina ilẹ Hausa. ALAROYE gbọ pe eyi ni yoo jẹ ipade kẹrin ti Aarẹ yoo ṣe lati ri i pe wọn fẹnu ko lori ẹni kan ṣoṣo ti wọn yoo fa kalẹ lati dije dupo aarẹ nitori fa-a-ka-ja-a to le tidi rẹ yọ ti wọn ba gba gbogbo awọn oludije naa laaye lati kopa. Awọn gomina ilẹ Hausa bii mẹtala la gbọ pe wọn ti de sibi ipade naa, nigba ti wọn ṣi n reti Gomina ipinlẹ Kogi, Yahaya Bello, gẹgẹ bi iweeroyin Vanguard ṣe sọ.


O ma ṣe o! Oṣere tiata Yoruba ku lojiji

Jọkẹ Amọri Loootọ ni aisan to lagbara da oṣere ilẹ wa kan, Akingbemisọla Dorcas Anjọla, gbalẹ lati bii ọdun diẹ sẹyin, ti gbogbo awọn ololufẹ rẹ si wọle adura fun un. Ki i ṣe pe wọn n gbadura fun un nikan, ọpọ eeyan lo nawọ iranwọ owo si ọmọbirin ti wọn pe ni manija Kesari Productions, to jẹ ti Ibrahim Yẹkinni, ti gbogbo eeyan mọ si Itele, nitori aisan to lagbara lo ṣe e, iyẹn jẹjẹrẹ ile ọmọ ti wọn n pe ni (Ovarian Cancer), eyi ti wọn ni o ti wọ ọ lara gan-an. Ṣugbọn nigba to dinu oṣu Kejila, ọdun to kọja yii, iyẹn lọjọ ti ọdun naa pari gan-an, ti oṣere naa jade, to gbe fọto rẹ jade, nibi to ti ki awọn oṣere ẹgbẹ ẹ ati gbogbo awọn ololufẹ rẹ, to fi mọ gbogbo awọn to dide iranlọwọ fun un nigba to n saisan, gbogbo eeyan lọkan wọn balẹ, tinu wọn si n dun pe ewu ti fo ọmọbinrin naa ru, aisan to n ṣe e ti lọ. Ohun to tun fi awọn eeyan lọkan balẹ ni nigba ti wọn tun n ri oṣere naa loko ere. Koda, ọpọ ninu awọn ẹgbẹ rẹ ni wọn n sọ pe iyanu Ọlọrun lo gbe e dide. Ọkan ninu awọn oṣere ẹgbẹ ẹ, Jamiu Azeez, kọ ọ nigba naa pe, ‘Aburo mi daadaa, o jẹ ọkan ninu awọn ẹri to jẹ ki n gbagbọ pe loootọ ni iṣẹ iyanu wa, ati pe loootọ ni Ọlọrun wa.


O ma ṣe o! Oṣere tiata Yoruba ku lojiji

Ohun to tun fi awọn eeyan lọkan balẹ ni nigba ti wọn tun n ri oṣere naa loko ere. Koda, ọpọ ninu awọn ẹgbẹ rẹ ni wọn n sọ pe iyanu Ọlọrun lo gbe e dide. Ọkan ninu awọn oṣere ẹgbẹ ẹ, Jamiu Azeez, kọ ọ nigba naa pe, ‘Aburo mi daadaa, o jẹ ọkan ninu awọn ẹri to jẹ ki n gbagbọ pe loootọ ni iṣẹ iyanu wa, ati pe loootọ ni Ọlọrun wa. Inu mi dun gidigidi pẹlu bi mo ṣe ri ẹ ti inu rẹ n dun, ti o si n lokun si i lojoojumọ, gbogbo ẹru wa lo ti fo lọ, wa a si lo ọpọlọpọ ọdun si i loke eepẹ ninu ilera pipe ati ọpọlọ ọrọ̀’’. Bakan naa ni ọrẹ oṣere yii kan kọ ọ sabẹ ọrọ idupẹ to sọ pe oṣere naa ni iyanu oun fun ọdun 2022. Afi bi wọn ṣe tufọ pe Gbemisọla ku lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Kẹta, ọdun yii, wọn ni aisan jẹjẹrẹ to n ṣe e naa lo pada, ṣe aisan lo si ṣee wo, ko sẹni to ri ti ọlọjọ ṣe, arẹwa oṣere naa faye silẹ, o gba ọrun lọ.


O ma ṣe o! Oṣere tiata Yoruba ku lojiji

Inu mi dun gidigidi pẹlu bi mo ṣe ri ẹ ti inu rẹ n dun, ti o si n lokun si i lojoojumọ, gbogbo ẹru wa lo ti fo lọ, wa a si lo ọpọlọpọ ọdun si i loke eepẹ ninu ilera pipe ati ọpọlọ ọrọ̀’’. Bakan naa ni ọrẹ oṣere yii kan kọ ọ sabẹ ọrọ idupẹ to sọ pe oṣere naa ni iyanu oun fun ọdun 2022. Afi bi wọn ṣe tufọ pe Gbemisọla ku lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Kẹta, ọdun yii, wọn ni aisan jẹjẹrẹ to n ṣe e naa lo pada, ṣe aisan lo si ṣee wo, ko sẹni to ri ti ọlọjọ ṣe, arẹwa oṣere naa faye silẹ, o gba ọrun lọ. Awọn oṣere ẹgbẹ ẹ ti wọn ba akọroyin wa sọrọ nidakọnkọ, ti wọn ko fẹ ka darukọ awọn sọ pe ọmọbinrin naa ṣe ọkan akin lasiko aisan naa, wọn ni pẹlu bi aisan naa ṣe da a gbalẹ lawọn akoko kan, ọpọ eeyan ni ko mọ, nitori bi ara rẹ ṣe ya diẹ lo jade sita, to si maa n gbe aworan ara rẹ sori Instagraamu rẹ, ti yoo si kọ ọrọ ireti ati iwuri si i. Koda, wọn ni lasiko to wa lori ibusun to n gba itọju lọsibitu, ko bọkan jẹ rara, ẹrin naa lo n rin, pẹlu igbagbọ pe Ọlọrun yoo wo oun san. Bo tilẹ jẹ pe oṣere to ṣẹṣẹ n dide bọ ni, wọn ṣapejuwe rẹ gẹgẹ bii onirẹlẹ ọmọ, ọpọ awọn oṣere ẹgbẹ ẹ lo si fẹran rẹ nitori ọyaya to maa n ṣe. Latigba ti wọn ti tufọ Gbemisọla ni gbogbo awọn oṣere ẹgbẹ ẹ ti n banujẹ, ti wọn si n daro iku ọmọbinrin ti ko ti i dagba pupọ ọhun.


O ma ṣe o! Oṣere tiata Yoruba ku lojiji

Awọn oṣere ẹgbẹ ẹ ti wọn ba akọroyin wa sọrọ nidakọnkọ, ti wọn ko fẹ ka darukọ awọn sọ pe ọmọbinrin naa ṣe ọkan akin lasiko aisan naa, wọn ni pẹlu bi aisan naa ṣe da a gbalẹ lawọn akoko kan, ọpọ eeyan ni ko mọ, nitori bi ara rẹ ṣe ya diẹ lo jade sita, to si maa n gbe aworan ara rẹ sori Instagraamu rẹ, ti yoo si kọ ọrọ ireti ati iwuri si i. Koda, wọn ni lasiko to wa lori ibusun to n gba itọju lọsibitu, ko bọkan jẹ rara, ẹrin naa lo n rin, pẹlu igbagbọ pe Ọlọrun yoo wo oun san. Bo tilẹ jẹ pe oṣere to ṣẹṣẹ n dide bọ ni, wọn ṣapejuwe rẹ gẹgẹ bii onirẹlẹ ọmọ, ọpọ awọn oṣere ẹgbẹ ẹ lo si fẹran rẹ nitori ọyaya to maa n ṣe. Latigba ti wọn ti tufọ Gbemisọla ni gbogbo awọn oṣere ẹgbẹ ẹ ti n banujẹ, ti wọn si n daro iku ọmọbinrin ti ko ti i dagba pupọ ọhun. Ọkan ninu awọn oṣere to tun jẹ bii ọga fun Gbemisọla, Ibrahim Yẹkinni, ti gbogbo eeyan mọ si Itele, lo kọkọ tufọ oṣere-binrin naa lori Instagraamu rẹ, nibi to kọ ọ si pe, ‘Allahu Akbar, sinmi ninu alaafia o, Gbemi. O ma ṣe o. Asan ninu asan. To si fi ami ẹni ti ọkan rẹ bajẹ sibẹ.


O ma ṣe o! Oṣere tiata Yoruba ku lojiji

Ọkan ninu awọn oṣere to tun jẹ bii ọga fun Gbemisọla, Ibrahim Yẹkinni, ti gbogbo eeyan mọ si Itele, lo kọkọ tufọ oṣere-binrin naa lori Instagraamu rẹ, nibi to kọ ọ si pe, ‘Allahu Akbar, sinmi ninu alaafia o, Gbemi. O ma ṣe o. Asan ninu asan. To si fi ami ẹni ti ọkan rẹ bajẹ sibẹ. ALAROYE gbọ pe ọmọọṣẹ rẹ ni ọmọbinrin yii. Yatọ si pe o jẹ ọmọ iṣẹ rẹ, oun lo tun jẹ manija fun ileeṣẹ to fi n gbe fiimu jade, Kesari Productions. Gbemisọla to doloogbe yii kopa ninu fiimu kan ti wọn pe akọle rẹ ni ‘Titled Razor’, eyi ti Itele funra rẹ dari.


O ma ṣe o! Oṣere tiata Yoruba ku lojiji

ALAROYE gbọ pe ọmọọṣẹ rẹ ni ọmọbinrin yii. Yatọ si pe o jẹ ọmọ iṣẹ rẹ, oun lo tun jẹ manija fun ileeṣẹ to fi n gbe fiimu jade, Kesari Productions. Gbemisọla to doloogbe yii kopa ninu fiimu kan ti wọn pe akọle rẹ ni ‘Titled Razor’, eyi ti Itele funra rẹ dari. Bakan naa lo tun wa ninu fiimu ‘Ajifowope’, eyi ti Afeez Abiọdun dari. Ẹni kan to kọ ọrọ sabẹ ohun ti Itele kọ yii, ade_solaa, sọ pe ‘Ara rẹ si ti n ya o, to ti n lọ si oko ere. O jẹ ẹni kan to nigbagbọ gan-an.


O ma ṣe o! Oṣere tiata Yoruba ku lojiji

Bakan naa lo tun wa ninu fiimu ‘Ajifowope’, eyi ti Afeez Abiọdun dari. Ẹni kan to kọ ọrọ sabẹ ohun ti Itele kọ yii, ade_solaa, sọ pe ‘Ara rẹ si ti n ya o, to ti n lọ si oko ere. O jẹ ẹni kan to nigbagbọ gan-an. Ki Ọlọrun fun ọkan rẹ nisinmi. O jẹ ohun to ba ni lọkan jẹ lati gbọ. Bakan naa ni oṣere mi-in, Jamiu Azeez kọ ọ sori Instagraamu rẹ pe, ‘O daarọ o, gbemi, mo koriira ki n maa gbe iru awọn nnkan bayii sori ikanni mi, ṣugbọn eleyii ba mi nibi ti ko dara.


O ma ṣe o! Oṣere tiata Yoruba ku lojiji

Ki Ọlọrun fun ọkan rẹ nisinmi. O jẹ ohun to ba ni lọkan jẹ lati gbọ. Bakan naa ni oṣere mi-in, Jamiu Azeez kọ ọ sori Instagraamu rẹ pe, ‘O daarọ o, gbemi, mo koriira ki n maa gbe iru awọn nnkan bayii sori ikanni mi, ṣugbọn eleyii ba mi nibi ti ko dara. Alujanna onidẹra fun ọ, arabinrin mi’. ALAROYE gbọ pe yatọ si iṣe ere ori itage to n ṣe, oṣere ọmọ bibi Igbọkọda, nipinlẹ Ondo yii, tun n ta awọn pafuumu olooorun didun, ipara atawọn nnkan aṣaraloge bẹẹ bẹẹ lọ.


O ma ṣe o! Oṣere tiata Yoruba ku lojiji

Alujanna onidẹra fun ọ, arabinrin mi’. ALAROYE gbọ pe yatọ si iṣe ere ori itage to n ṣe, oṣere ọmọ bibi Igbọkọda, nipinlẹ Ondo yii, tun n ta awọn pafuumu olooorun didun, ipara atawọn nnkan aṣaraloge bẹẹ bẹẹ lọ.


Wọn ni Wolii Salami mọ nipa iyawo ile to ku sinu ṣọọsi rẹ n’Idanre

Oluṣẹyẹ Iyiade, Akurẹ Wolii ijọ alaṣọ funfun kan to wa niluu Alade-Idanre, nijọba ibilẹ Idanre, Salami Kayọde, ti n ran awọn agbofinro lọwọ ninu iwadii ti wọn n ṣe lori ọrọ iku abilekọ kan, Adejọkẹ Ọlọjẹ, ẹni ti wọn ba oku rẹ ninu yara kan ni ṣọọsi ọhun lọsan-an gangan Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ kẹẹẹdogun, oṣu Kẹta, ọdun 2023 ta a wa yii, ti wọn si ni pasitọ naa mọ nipa rẹ. Gẹgẹ bii iwadii t’ALAROYE ṣe lori iṣẹlẹ ọhun, ilu oyinbo ni ọkọ Adejọkẹ wa, to si gba ile aladaagbe kan fun iyawo rẹ l’Akurẹ, nibi ti wọn fi ṣe ibugbe. Nigba to ya lo ko ẹru rẹ, to si gba ilu Idanre, lọdọ iya rẹ lọ, nibi to gbe fun bii oṣu diẹ ki ọmọ aburo baba rẹ kan ti wọn n pe ni Aderonkẹ too tun mu un lọ sile ara rẹ ni Alade, nitosi Idanre. Aderonkẹ ọhun naa lo si ṣe ọna bi Adejọkẹ ṣe dero ṣọọsi Kérúbù àti Serafu Òkè-Ìràpadà Church of Christ, ni Alade-Idanre. Ko sẹni to mọ ohun ti Aderonkẹ to gba iyaale ile yii sọdọ lẹyin to sa kuro lọdọ iya rẹ ri to fi le iya ọlọmọ kan ọhun sita lọsan-an kan, oru kan, o ni ki i sẹni ti oun le ba gbe ile pọ mọ. Eyi lo mu ko ko iwọnba ẹru to n ko kiri, to si mori le ṣọọsi Wolii Salami, nibi toun ati ọmọ rẹ n sun si lati bii oṣu meji sẹyin, ko too pade iku airotẹlẹ.


Aderonkẹ ọhun naa lo si ṣe ọna bi Adejọkẹ ṣe dero ṣọọsi Kérúbù àti Serafu Òkè-Ìràpadà Church of Christ, ni Alade-Idanre. Ko sẹni to mọ ohun ti Aderonkẹ to gba iyaale ile yii sọdọ lẹyin to sa kuro lọdọ iya rẹ ri to fi le iya ọlọmọ kan ọhun sita lọsan-an kan, oru kan, o ni ki i sẹni ti oun le ba gbe ile pọ mọ. Eyi lo mu ko ko iwọnba ẹru to n ko kiri, to si mori le ṣọọsi Wolii Salami, nibi toun ati ọmọ rẹ n sun si lati bii oṣu meji sẹyin, ko too pade iku airotẹlẹ. O ti to bii oṣu meji to ti n sun, to n ji, ninu sọọsi naa ki iya rẹ too pada mọ pe ibẹ lo ku to fi ṣe ibugbe lẹyin to sa kuro lọdọ oun. Nigba ti akọroyin ALAROYE ṣabẹwo si ṣọọsi ọhun, ifẹgbẹkẹgbẹ ni yara ti oloogbe n sun, nibi ti wọn ti pada ba oku rẹ ati eyi ti wolii n lo nigbakuugba to ba fẹẹ sun ninu ile-ìjọsìn. Ilẹkun wa laarin awọn iyẹwu mejeeji yii loootọ, ṣugbọn ẹnu abawọle kan ṣoṣo lo wọ awọn yara naa.


O ti to bii oṣu meji to ti n sun, to n ji, ninu sọọsi naa ki iya rẹ too pada mọ pe ibẹ lo ku to fi ṣe ibugbe lẹyin to sa kuro lọdọ oun. Nigba ti akọroyin ALAROYE ṣabẹwo si ṣọọsi ọhun, ifẹgbẹkẹgbẹ ni yara ti oloogbe n sun, nibi ti wọn ti pada ba oku rẹ ati eyi ti wolii n lo nigbakuugba to ba fẹẹ sun ninu ile-ìjọsìn. Ilẹkun wa laarin awọn iyẹwu mejeeji yii loootọ, ṣugbọn ẹnu abawọle kan ṣoṣo lo wọ awọn yara naa. Yara Wolii Salami lo wa ninu lọhun-un, ti eyi ti oloogbe n lo si yọju sita. Ohun ta a gbọ ni pe o ti kọkọ wa a lọ sinu ṣọọsi yii bii igba meji sẹyin, igba kẹta ti yoo lọọ ṣe abẹwo si oun ati ọmọ rẹ lo ba oku rẹ nibi to n sun. Bi Iya Adejọkẹ ṣe wọnu ọgba ṣọọsi naa lo n gbọ igbe ọmọ kékeré ti ọmọ rẹ n gbe lọwọ kíkankíkan, nigba ti yoo si wọlé lati mọ ohun to n pa ọmọ naa nigbe, oku iya rẹ lo ba to sun silẹ gbalaja lori ilẹ, ti wọn si ti bọ pata to wọ sidii de ibi itan rẹ.


Yara Wolii Salami lo wa ninu lọhun-un, ti eyi ti oloogbe n lo si yọju sita. Ohun ta a gbọ ni pe o ti kọkọ wa a lọ sinu ṣọọsi yii bii igba meji sẹyin, igba kẹta ti yoo lọọ ṣe abẹwo si oun ati ọmọ rẹ lo ba oku rẹ nibi to n sun. Bi Iya Adejọkẹ ṣe wọnu ọgba ṣọọsi naa lo n gbọ igbe ọmọ kékeré ti ọmọ rẹ n gbe lọwọ kíkankíkan, nigba ti yoo si wọlé lati mọ ohun to n pa ọmọ naa nigbe, oku iya rẹ lo ba to sun silẹ gbalaja lori ilẹ, ti wọn si ti bọ pata to wọ sidii de ibi itan rẹ. Iya yii lo fariwo ta tawọn eeyan to wa lagbegbe ile-ijọsin ọhun fi mọ ohun to n ṣẹlẹ̀ gan-an. Lara ohun to mu ki wọn fura si Wolii Salami lori iṣẹlẹ ta a n sọrọ rẹ yii ni ti sokoto to wọ lasiko naa, eyi to ja labẹ, ati ẹjẹ ti wọn ri to n jade lati oju ọgbẹ kekere kan to wa ni igi-imu rẹ, eyi tawọn eeyan fi n sọ pe o ṣee ṣe ko jẹ pe oun ati oloogbe naa wọdimu, lasiko naa niyẹn si da ọgbẹ naa si i lara. Ninu alaye ti Iya Adejọkẹ ṣe, o ni ọjọ kẹtadinlogun, oṣu Kin-in-ni, ọdun 2023, ni ọmọ oun deedee ko ẹru rẹ kuro nile oun n’Idanre.


Iya yii lo fariwo ta tawọn eeyan to wa lagbegbe ile-ijọsin ọhun fi mọ ohun to n ṣẹlẹ̀ gan-an. Lara ohun to mu ki wọn fura si Wolii Salami lori iṣẹlẹ ta a n sọrọ rẹ yii ni ti sokoto to wọ lasiko naa, eyi to ja labẹ, ati ẹjẹ ti wọn ri to n jade lati oju ọgbẹ kekere kan to wa ni igi-imu rẹ, eyi tawọn eeyan fi n sọ pe o ṣee ṣe ko jẹ pe oun ati oloogbe naa wọdimu, lasiko naa niyẹn si da ọgbẹ naa si i lara. Ninu alaye ti Iya Adejọkẹ ṣe, o ni ọjọ kẹtadinlogun, oṣu Kin-in-ni, ọdun 2023, ni ọmọ oun deedee ko ẹru rẹ kuro nile oun n’Idanre. O ni gbogbo ero ọkan oun ni pe ile ọkọ rẹ l’Akurẹ lo gba lọ, lai mọ pe Aderonkẹ lo mu un tira. Obinrin naa ni ọpọlọpọ igba loun ti pe e sori aago rẹ, ṣugbọn ti ko ni i gbe e, bẹẹ ni ki i bikita lati pe oun pada. O ni laipẹ yii loun tun gbiyanju lati pe e wo lori foonu, to si gbe e. Mama Ronkẹ ni asiko naa lo ṣẹṣẹ jẹwọ foun pe inu ṣọọsi kan ti oun ti n ṣe igbele adura loun wa ni Alade-Idanre.


O ni gbogbo ero ọkan oun ni pe ile ọkọ rẹ l’Akurẹ lo gba lọ, lai mọ pe Aderonkẹ lo mu un tira. Obinrin naa ni ọpọlọpọ igba loun ti pe e sori aago rẹ, ṣugbọn ti ko ni i gbe e, bẹẹ ni ki i bikita lati pe oun pada. O ni laipẹ yii loun tun gbiyanju lati pe e wo lori foonu, to si gbe e. Mama Ronkẹ ni asiko naa lo ṣẹṣẹ jẹwọ foun pe inu ṣọọsi kan ti oun ti n ṣe igbele adura loun wa ni Alade-Idanre. Obinrin yii ni kiakia loun ti mu ọna ibẹ pọn, Adejọkẹ funra rẹ lo ni o waa duro de oun ni iyana abawọ ṣọọsi ọhun lọjọ naa ki oun le tete mọbẹ, tawọn si jọ wọle lọ. A gbiyanju lati ṣawari Wolii Salami ka le gbọ bọrọ iku ọmọbinrin naa ṣe ṣẹlẹ. Alaye to ṣe fun akọroyin wa ni pe ṣọọbu oun, nibi ti oun ti n ṣiṣẹ wẹda, loun wa nigba ti oun gbọ nipa iku ọmọbìnrin naa.


Obinrin yii ni kiakia loun ti mu ọna ibẹ pọn, Adejọkẹ funra rẹ lo ni o waa duro de oun ni iyana abawọ ṣọọsi ọhun lọjọ naa ki oun le tete mọbẹ, tawọn si jọ wọle lọ. A gbiyanju lati ṣawari Wolii Salami ka le gbọ bọrọ iku ọmọbinrin naa ṣe ṣẹlẹ. Alaye to ṣe fun akọroyin wa ni pe ṣọọbu oun, nibi ti oun ti n ṣiṣẹ wẹda, loun wa nigba ti oun gbọ nipa iku ọmọbìnrin naa. O ni eeyan rẹ kan lo kọkọ mu wa si ṣọọsi oun lati waa kopa ninu akanṣe adura kan ti awọn n ṣe lọwọ nigba naa, lẹyin eyi lo ni Adejọkẹ pada waa ba oun pe oun niṣoro ile, ti oun si fun un ni yara kan ti yoo maa sun ninu ile-ijosin naa. Obìnrin yii lo ni oun gba sọdọ lai beere ọkọ tabi eyikeyii ninu awọn ẹbi rẹ lọwọ rẹ. Ọpọ igba lo ni awọn maa n ṣe iṣọ-oru ti Adejọkẹ si maa n darapọ mọ awọn.


O ni eeyan rẹ kan lo kọkọ mu wa si ṣọọsi oun lati waa kopa ninu akanṣe adura kan ti awọn n ṣe lọwọ nigba naa, lẹyin eyi lo ni Adejọkẹ pada waa ba oun pe oun niṣoro ile, ti oun si fun un ni yara kan ti yoo maa sun ninu ile-ijosin naa. Obìnrin yii lo ni oun gba sọdọ lai beere ọkọ tabi eyikeyii ninu awọn ẹbi rẹ lọwọ rẹ. Ọpọ igba lo ni awọn maa n ṣe iṣọ-oru ti Adejọkẹ si maa n darapọ mọ awọn. Wolii ẹni ọdun mẹtadinlogoji ọhun ni kayeefi patapata lọrọ iku obinrin naa ṣi n jẹ foun, nitori lójijì loun gbọ ariwo iya rẹ lasiko ti oun wa ninu ṣọọbu oun, eyi ti ko fi bẹẹ jinna si ṣọọsi. Nigba ta a beere bi ọrọ sokoto rẹ to ja labẹ ati ẹjẹ to wa nigiimu rẹ ṣe jẹ, àti idi to fi jẹ iru sokoto yii lo wọ lọjọ naa. Esi to fun wa ni pe ṣe loun mọ-ọn wọ sokoto ọhun nitori o ṣee ṣe ki oun ma lanfaani ati lo o mọ lẹyin ọjọ naa.


Wolii ẹni ọdun mẹtadinlogoji ọhun ni kayeefi patapata lọrọ iku obinrin naa ṣi n jẹ foun, nitori lójijì loun gbọ ariwo iya rẹ lasiko ti oun wa ninu ṣọọbu oun, eyi ti ko fi bẹẹ jinna si ṣọọsi. Nigba ta a beere bi ọrọ sokoto rẹ to ja labẹ ati ẹjẹ to wa nigiimu rẹ ṣe jẹ, àti idi to fi jẹ iru sokoto yii lo wọ lọjọ naa. Esi to fun wa ni pe ṣe loun mọ-ọn wọ sokoto ọhun nitori o ṣee ṣe ki oun ma lanfaani ati lo o mọ lẹyin ọjọ naa. Nipa ti ẹjẹ to tun wa nigiimu rẹ, o ni ẹnikan lo gba oun lẹṣẹẹ nimu, nibi ti oun ti n laja laarin tọkọ-taya kan lọsan-an ọjọ naa gan-an. Wolii Salami ni sababi lasan lọrọ iku iya ọlọmọ kan ọhun jẹ nile-ìjọsìn oun, o ni funfun lọwọ oun mọ nipa rẹ, adura to ni oun n gba ni pe ki awọn ọlọpaa le ridii ohunkohun to ṣokunfa iku obinrin naa kiakia, ki oloootọ oun ma baa ku sipo ika. ALAROYE gbọ pe ọlọpaa atawọn ẹbi oloogbe ti n gbe igbesẹ lati gbe oku ọmọbìnrin naa lọ fun ayẹwo, nibi ti wọn yoo ti fidi ohun to ṣeku pa a mulẹ, nigba ti Wolii ati Aderonkẹ to ṣe atọna ọmọ aburo baba rẹ de ibi to ku si ṣi wa lọdọ awọn agbofinro ni olu ileeṣẹ wọn to wa l’Akurẹ.


Nipa ti ẹjẹ to tun wa nigiimu rẹ, o ni ẹnikan lo gba oun lẹṣẹẹ nimu, nibi ti oun ti n laja laarin tọkọ-taya kan lọsan-an ọjọ naa gan-an. Wolii Salami ni sababi lasan lọrọ iku iya ọlọmọ kan ọhun jẹ nile-ìjọsìn oun, o ni funfun lọwọ oun mọ nipa rẹ, adura to ni oun n gba ni pe ki awọn ọlọpaa le ridii ohunkohun to ṣokunfa iku obinrin naa kiakia, ki oloootọ oun ma baa ku sipo ika. ALAROYE gbọ pe ọlọpaa atawọn ẹbi oloogbe ti n gbe igbesẹ lati gbe oku ọmọbìnrin naa lọ fun ayẹwo, nibi ti wọn yoo ti fidi ohun to ṣeku pa a mulẹ, nigba ti Wolii ati Aderonkẹ to ṣe atọna ọmọ aburo baba rẹ de ibi to ku si ṣi wa lọdọ awọn agbofinro ni olu ileeṣẹ wọn to wa l’Akurẹ.


Eko lawọn mẹrin yii n gbe, Ijẹbu ni wọn ti n lọọ digunjale lojoojumọ

Faith Adebọla Beeyan ba ri awọn afurasi mẹrin wọnyi lagbegbe Mushin, nijọba Ibilẹ Oṣodi-Isọlọ, nipinlẹ Eko, ti wọn n gbe, oju ọmọluabi ati gende to lọjọ iwaju rere ni yoo kọkọ fi wo wọn, tori ọjọ-ori wọn kere, abarapa si ni wọn, amọ iṣẹẹbi lo wa lọwọ wọn, wọn kan fi ilu Eko ti wọn n gbe boju ni, iṣẹ adigunjale ni wọn n ṣe, agbegbe Ijẹbu, nipinlẹ Ogun si ni wọn ti n lọọ pawọn eeyan lẹkun lojoojumọ, kọwọ awọn agbofinro too ba mẹrin ninu ikọ ẹlẹni meje ọhun. Orukọ awọn afurasi naa ni Ezekiel Jayesinmi, ẹni ọgbọn ọdun, oun lo dagba ju laarin wọn, Ọlaitan Ṣonibarẹ, ẹni ọdun mẹẹẹdọgbọn, Habeeb Salaudeen, ẹni ọdun mẹrinlelogun, ati Ọlamilekan Tẹniọla, tọjọ ori ẹ kere ju, ẹni ọdun mejilelogun pere loun. Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ogun, SP Abimbọla Oyeyẹmi, to sọrọ yii di mimọ ninu atẹjade kan to fi ṣọwọ sori ikanni wa sọ pe nnkan bii aago meji aabọ ọganjọ oru ọjọ kẹtala, oṣu Kẹta, ọdun yii, lawọn ọlọpaa ẹka ileeṣẹ wọn to wa l’Ode-Rẹmọ, gba ipe idagiri lori aago, pe awọn adigunjale kan ti n ṣe awọn eeyan bi ata ṣe n ṣe oju lagboole kan to wa lọna COTCO Road, lagbegbe naa, wọn n ja wọn lole foonu, owo atawọn dukia wọn mi-in. Kia ni DPO teṣan Ode-Rẹmọ, CSP Ọlayẹmi Faṣọgbọn, ti ṣeto awọn ọmọọṣẹ ẹ lati lọọ koju wọn, amọ ojubọrọ kọ la fi i gbọmọ lọwọ ekurọ, nigba ti wọn si debẹ, awọn adigunjale naa gboju agan si wọn, wọn bẹrẹ si i yinbọn lu awọn ọlọpaa, bẹẹ lawọn ọlọpaa n fibọn da wọn lohun. Nigba to ya lawọn ole naa ko sọkọ Toyota Rav-4 ti wọn gbe wa, ni wọn ba ṣina bolẹ, wọn sa lọ. Alukoro ni pẹlu ere buruku ti wọn sa ọhun, wọn kan awọn ọlọpaa mi-in lọna lagbegbe Wárewá, wọn si da wọn duro, tori wọn ti ri apa ọta ibọn kitikiti tawọn ọlọpaa ti yin lu mọto ọhun nibi ti wọn ti n bọ, eyi si mu ki kawọn agbofinro naa fura.


Kia ni DPO teṣan Ode-Rẹmọ, CSP Ọlayẹmi Faṣọgbọn, ti ṣeto awọn ọmọọṣẹ ẹ lati lọọ koju wọn, amọ ojubọrọ kọ la fi i gbọmọ lọwọ ekurọ, nigba ti wọn si debẹ, awọn adigunjale naa gboju agan si wọn, wọn bẹrẹ si i yinbọn lu awọn ọlọpaa, bẹẹ lawọn ọlọpaa n fibọn da wọn lohun. Nigba to ya lawọn ole naa ko sọkọ Toyota Rav-4 ti wọn gbe wa, ni wọn ba ṣina bolẹ, wọn sa lọ. Alukoro ni pẹlu ere buruku ti wọn sa ọhun, wọn kan awọn ọlọpaa mi-in lọna lagbegbe Wárewá, wọn si da wọn duro, tori wọn ti ri apa ọta ibọn kitikiti tawọn ọlọpaa ti yin lu mọto ọhun nibi ti wọn ti n bọ, eyi si mu ki kawọn agbofinro naa fura. Lọgan ni wọn lawọn afurasi yii fi ọkọ wọn ọhun silẹ, wọn bẹ lugbẹ, wọn si na papa bora ni Warewa. Amọ bi wọn ṣe n sa lọ lawọn ọlọpaa naa n tọpasẹ wọn lai fu wọn lara. Lẹyin ọjọ diẹ ti wọn pada sibugbe wọn ni Mushin, ọwọ ọlọpaa ti wọn n sa fun naa ni wọn pada de si, lọwọ ba tẹ mẹrin ninu wọn.


Lọgan ni wọn lawọn afurasi yii fi ọkọ wọn ọhun silẹ, wọn bẹ lugbẹ, wọn si na papa bora ni Warewa. Amọ bi wọn ṣe n sa lọ lawọn ọlọpaa naa n tọpasẹ wọn lai fu wọn lara. Lẹyin ọjọ diẹ ti wọn pada sibugbe wọn ni Mushin, ọwọ ọlọpaa ti wọn n sa fun naa ni wọn pada de si, lọwọ ba tẹ mẹrin ninu wọn. Wọn lawọn mẹrin yii ti jẹwọ pe loootọ lawọn n digun jale, meje lawọn, Eko lawọn n gbe, agbegbe ilẹ Ijẹbu lawọn ti n jale, ojooojumọ si lawọn n ṣiṣẹẹbi ọhun, bawọn ba lọ sapa oke loni-in, awọn yoo lọ sodo lọla ni. Lara ẹru ole ti wọn ka mọ wọn lọwọ ni foonu iPhone olowo nla mẹrin, Android foonu igbalode oriṣiiriṣii mẹtala atawọn nnkan mi-in. Kọmiṣanna ọlọpaa ti paṣẹ ki wọn tete rọ wọn da sẹka tawọn ọtẹlẹmuyẹ ti n tọpinpin iwa idigunjale lolu-ileeṣẹ ọlọpaa to wa l’Eleweeran, l’Abẹokuta.


Wọn lawọn mẹrin yii ti jẹwọ pe loootọ lawọn n digun jale, meje lawọn, Eko lawọn n gbe, agbegbe ilẹ Ijẹbu lawọn ti n jale, ojooojumọ si lawọn n ṣiṣẹẹbi ọhun, bawọn ba lọ sapa oke loni-in, awọn yoo lọ sodo lọla ni. Lara ẹru ole ti wọn ka mọ wọn lọwọ ni foonu iPhone olowo nla mẹrin, Android foonu igbalode oriṣiiriṣii mẹtala atawọn nnkan mi-in. Kọmiṣanna ọlọpaa ti paṣẹ ki wọn tete rọ wọn da sẹka tawọn ọtẹlẹmuyẹ ti n tọpinpin iwa idigunjale lolu-ileeṣẹ ọlọpaa to wa l’Eleweeran, l’Abẹokuta. Bẹẹ lo ni kawọn agbofinro wa awọn mẹta to sa lọ ọhun lawaari, tori gbogbo wọn gbọdọ kawọ pọnyin rọjọ ni kootu laipẹ.


Bẹẹ lo ni kawọn agbofinro wa awọn mẹta to sa lọ ọhun lawaari, tori gbogbo wọn gbọdọ kawọ pọnyin rọjọ ni kootu laipẹ.


Awọn araalu fẹhonu han l’Ọgbẹsẹ, wọn lawọn ajinigbe ko jẹ ki awọn sinmi

Oluṣẹyẹ Iyiade, Akurẹ Ọgọọrọ awọn eeyan ni wọn jade niluu Ọgbẹsẹ, n’ijọba ibilẹ Ariwa Akurẹ, laaarọ ọjọ Ẹti, Furaidee, ọsẹ ọjọ kẹrinlelogun, oṣu Kẹta ta a wa yii lati fẹhonu han lori ọrọ ijinigbe to n waye lemọlemọ lagbegbe naa Awọn olufẹhonu han ọhun ni wọn di oju ọna marosẹ Akurẹ-Ọwọ-Benin, to gba ilu Ọgbẹsẹ kọja, fun bii wakati mẹrin gbako, ti ko si si ọkọ tabi awọn arinrin-ajo to raaye kọja laarin asiko ti ifẹhonu naa fi waye. Wọn ni inu awọn araalu ọhun ko dun rara lori bawọn agbebọn ṣe n fi igba gbogbo ji awọn eeyan wọn gbe, ti ko si sẹni to laya lati lọ sibi iṣẹ oojọ wọn mọ nitori ibẹru. Wọn ni awọn n ṣe iwọde alaafia naa ki ijọba le gbe igbesẹ to yẹ lori iṣẹlẹ ọhun, nitori ọkan awọn eeyan ko bakẹ mọ latari ọsẹ buruku ti awọn ọdaju naa n ṣe. Awọn ṣọja la gbọ pe wọn pada tu awọn olufẹhonu ọhun ka lẹyin-o-rẹyìn tawọn eeyan fi raaye kọja.


Iru ki waa leleyii! Wọn ge ori atọwọ baale kan n’Ilọrin, wọn ju oku ẹ sinu kanga

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Epe rabandẹ rabandẹ lawọn eeyan ti wọn ri oku gende kan ti awọn ọbayejẹ to ṣee ṣe ko jẹ afini-ṣetutu kun bii ẹran, ti wọn ge ori ati ọwọ re lọ, ti wọn si wọ gbunduku ara baale ile naa sinu kanga. Baale ile ọhun ti ko sẹni to da a mọ ni wọn ba oku ẹ ninu kanga kan lagbegbe Olókońlá, Wáráh, nijọba ibilẹ Iwọ-Oorun, Ilọrin, nipinlẹ Kwara. Awọn ti wọn ri oku naa ni wọn gbe e jade ninu kanga, iyalẹnu lo si je fun wọn nigba ti wọn gbe e jade ti ko si ori ati apa kan lara rẹ mọ. Awọn olugbe agbegbe naa sọ fun awọn oniroyin pe laaarọ kutu ti awọn ọmọ ileewe Sẹkọndiri agba ni Wáráh (Wáráh Community Senior Secondary School), fẹẹ pọn omi ninu kanga ti wọn ri oku baale naa ni wọn figbe ta, eyi lo sokunfa bi gbogbo adugbo ṣe mọ. Ọkan lara awọn olugbe agbegbe naa to ba awọn oniroyin sọrọ sọ pe awọn n gbọ ariwo loru mọju ninu igbo kan to sun mọ agbegbe naa, sugbọn ko sẹni to le jade sita lọjọ buruku yii, nitori niṣe ni ibẹrubojo gbilẹ lọkan awọn eeyan lọjọ naa, bo tilẹ jẹ pe ko sẹni to mọ ohun to n sẹlẹ. Afi nigba ti ilẹmọ tawọn ọmọọleewe fẹẹ pọmi nibi kanga na ti wọn ri oku ti wọn ti ge ori ati ọwọ kan rẹ lọ yii.


Awọn olugbe agbegbe naa sọ fun awọn oniroyin pe laaarọ kutu ti awọn ọmọ ileewe Sẹkọndiri agba ni Wáráh (Wáráh Community Senior Secondary School), fẹẹ pọn omi ninu kanga ti wọn ri oku baale naa ni wọn figbe ta, eyi lo sokunfa bi gbogbo adugbo ṣe mọ. Ọkan lara awọn olugbe agbegbe naa to ba awọn oniroyin sọrọ sọ pe awọn n gbọ ariwo loru mọju ninu igbo kan to sun mọ agbegbe naa, sugbọn ko sẹni to le jade sita lọjọ buruku yii, nitori niṣe ni ibẹrubojo gbilẹ lọkan awọn eeyan lọjọ naa, bo tilẹ jẹ pe ko sẹni to mọ ohun to n sẹlẹ. Afi nigba ti ilẹmọ tawọn ọmọọleewe fẹẹ pọmi nibi kanga na ti wọn ri oku ti wọn ti ge ori ati ọwọ kan rẹ lọ yii. Alaga agbegbe Wáráh, Alaaji Salman AbdulQadir, ṣalaye fawọn oniroyin pe iṣẹlẹ naa jọ ni loju, to si ka ni laya pẹlu, tori pe awọn ko ri iru iṣẹlẹ kayeefi bayii ri lagbegbe naa lati igba ti aye ti n wa. O tẹsiwaju pe awọn igi kaṣu lo yi agbegbe ibi ti wọn ti pa arakunrin yii ka, eyi to jẹ ko rọrun fawọn oniṣẹ buruku naa lati pitu ọwọ wọn. O rọ ijọba ipinlẹ Kwara, labẹ isejọba Gomina AbdulRazaq, lati gbe agọ ọlọpaa kan wa si agbegbe naa ki eto aabo le gbopọn si i, ti awọn olugbe agbegbe naa yoo si le maa sun oorun asun fori le osuka.


Alaga agbegbe Wáráh, Alaaji Salman AbdulQadir, ṣalaye fawọn oniroyin pe iṣẹlẹ naa jọ ni loju, to si ka ni laya pẹlu, tori pe awọn ko ri iru iṣẹlẹ kayeefi bayii ri lagbegbe naa lati igba ti aye ti n wa. O tẹsiwaju pe awọn igi kaṣu lo yi agbegbe ibi ti wọn ti pa arakunrin yii ka, eyi to jẹ ko rọrun fawọn oniṣẹ buruku naa lati pitu ọwọ wọn. O rọ ijọba ipinlẹ Kwara, labẹ isejọba Gomina AbdulRazaq, lati gbe agọ ọlọpaa kan wa si agbegbe naa ki eto aabo le gbopọn si i, ti awọn olugbe agbegbe naa yoo si le maa sun oorun asun fori le osuka. Alukoro ileesẹ ọlọpaa ni Kwara, SP Ajayi Ọkasanmi, fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, o ni wọn ti gbe oku arakunrin naa kuro nibi ti iṣẹlẹ yii ti ṣẹ, ti ileeṣẹ ọlọpaa si ti n ṣe iwadii lori iṣẹlẹ naa.


Alukoro ileesẹ ọlọpaa ni Kwara, SP Ajayi Ọkasanmi, fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, o ni wọn ti gbe oku arakunrin naa kuro nibi ti iṣẹlẹ yii ti ṣẹ, ti ileeṣẹ ọlọpaa si ti n ṣe iwadii lori iṣẹlẹ naa.


Nitori aawẹ Ramadan, ijọba din akoko tawọn oṣiṣẹ yoo maa lo lẹnu iṣẹ ku

Monisọla Saka Ijọba ipinlẹ Jigawa ti din iye akoko tawọn oṣiṣẹ ijọba fi n ṣiṣẹ nipinlẹ naa ku pẹlu wakati meji, pẹlu bi aawẹ Ramadan ọdun 2023 ṣe gbera sọ. Ninu atẹjade ti Olori oṣiṣẹ nipinlẹ naa, Hussaini Kila, fi sita lati ọwọ Alukoro ileeṣẹ naa, Ismail Dutse, ni wọn ti sọrọ yii di mimọ niluu Dutse, ti i ṣe olu ilu ipinlẹ naa. Gẹgẹ bi ohun to wa ninu atẹjade ti wọn fi sita lọjọ Ẹti, Furaidee, ọjọ kẹrinlelogun, oṣu Kẹta, ọdun yii, aago mẹsan-an aarọ ni wọn lawọn oṣiṣẹ yoo maa de ẹnu iṣẹ wọn, ti wọn yoo si maa ṣiwọ iṣẹ laago mẹta ọsan, lati ọjọ Aje, Mọnde, si Ọjọbọ, Tọsidee, dipo aago marun-un ti wọn n ṣiwọ iṣẹ tẹlẹ. O ni, “Lawọn ọjọ Ẹti, Furaidee, bakan naa, aago mẹsan-an aarọ ni wọn yoo maa wọṣẹ, ṣugbọn ti wọn yoo maa lọ sile wọn laago kan ọsan”. O tẹsiwaju pe awọn ṣe eleyii lati fun awọn oṣiṣẹ laaye lati le ribi palẹmọ fun iṣinu, ki wọn si tun le raaye ṣe awọn iṣẹ laada loriṣiiriṣii ninu oṣu mimọ yii. Ijọba ni igbagbọ awọn ni pe awọn oṣiṣẹ ijọba ipinlẹ naa yoo lo akoko gbigbadura yii lati beere fun itọsọna ati ibukun Ọlọrun fun ipinlẹ naa.


O ni, “Lawọn ọjọ Ẹti, Furaidee, bakan naa, aago mẹsan-an aarọ ni wọn yoo maa wọṣẹ, ṣugbọn ti wọn yoo maa lọ sile wọn laago kan ọsan”. O tẹsiwaju pe awọn ṣe eleyii lati fun awọn oṣiṣẹ laaye lati le ribi palẹmọ fun iṣinu, ki wọn si tun le raaye ṣe awọn iṣẹ laada loriṣiiriṣii ninu oṣu mimọ yii. Ijọba ni igbagbọ awọn ni pe awọn oṣiṣẹ ijọba ipinlẹ naa yoo lo akoko gbigbadura yii lati beere fun itọsọna ati ibukun Ọlọrun fun ipinlẹ naa. Wọn yoo si tun lo anfaani akoko aawẹ yii lati gbadura fun alaafia ati eto ọrọ aje to gbooro fun ipinlẹ yii ati ilẹ Naijiria ni lapapọ.


Wọn yoo si tun lo anfaani akoko aawẹ yii lati gbadura fun alaafia ati eto ọrọ aje to gbooro fun ipinlẹ yii ati ilẹ Naijiria ni lapapọ.


Ile-ẹjọ da Gomina Adeleke lare

Florence Babaṣọla Ile-ẹjọ Kotẹmilọrun ti fi ọwọ osi da idajọ to kọkọ waye nipinlẹ Ọṣun, nibi ti ile-ẹjọ to n gbọ awọn ẹsun to ba su yọ lasiko idibo ti sọ pe Oyetọla ni ko pada sipo nu, wọn ni ko sohun to jọ ọ, bẹẹ ni wọn fi ontẹ lu u pe Gomina ipinlẹ Ọṣun lọwọlọwọ, Ademọla Adeleke, lo bori idibo ti wọn ṣe lọjọ kẹrindinlogun, oṣu Keje, ọdun to kọja, nipinlẹ naa, wọn ni ko maa ba ijọba rẹ lọ. Lasiko igbẹjọ naa to waye ni ọjọ Ẹti, Furaidee, ọjọ kẹtalelogun, oṣu Kẹta, ọdun yii ni wọn gbe idajọ naa kalẹ nile-ẹjọ ọhun to wa niluu Abuja. Ninu igbimọ ẹlẹni mẹta to gbe idajọ naa kalẹ, eyi ti Onidaajọ Muhammed Shuaibu dari ni wọn ti fẹnu ko pe Adegboyega Oyetọla ati ẹgbẹ APC ko ni ẹri to to lati fi han pe adiju ibo waye lasiko eto idibo naa. Ninu idajọ naa ti nọmba rẹ jẹ CA/AK/EPT/GOV/01/2023 ni wọn ti sọ pe ko tọna bi i ijokoo ile-ẹjọ akọkọ ṣe gba ọrọ ti awọn ẹlẹrii sọ nikan gbọ pe adiju ibo wa lawọn ibi kan wọle lai jẹ pe wọn wo akọsile iwe eto idibo ati ẹrọ to n gba aworan ati orukọ awọn oludibo silẹ ti wọn n pe ni BIVAS. Wọn ni iwe iforukọsilẹ awọn oludibo lo ṣe pataki, to si jẹ ipinlẹ akọkọ ninu eyikeyii idibo, eyi naa lo si yẹ ki wọn ṣamulo, ki i ṣe ohun ti awọn ẹlẹrii sọ. Tẹ o ba gbagbe, lọjọ kẹrindinlogun, oṣu Keje, ọdun to kọja, ni eto idibo gomina waye nipinlẹ Ọṣun, lẹyin eto idibo naa ni ajọ eleto idibo kede Ademọla Adeleke gẹgẹ bii ẹni to jawe olubori pẹlu ibo ẹgbẹrun lọna irinwo le mẹta ati diẹ (403, 371), nigba ti Oyetọla ni ibo ẹgbẹrun lọna ọrinlenirinwo din marun-un ati diẹ (375, 027).


Ile-ẹjọ da Gomina Adeleke lare

Ninu idajọ naa ti nọmba rẹ jẹ CA/AK/EPT/GOV/01/2023 ni wọn ti sọ pe ko tọna bi i ijokoo ile-ẹjọ akọkọ ṣe gba ọrọ ti awọn ẹlẹrii sọ nikan gbọ pe adiju ibo wa lawọn ibi kan wọle lai jẹ pe wọn wo akọsile iwe eto idibo ati ẹrọ to n gba aworan ati orukọ awọn oludibo silẹ ti wọn n pe ni BIVAS. Wọn ni iwe iforukọsilẹ awọn oludibo lo ṣe pataki, to si jẹ ipinlẹ akọkọ ninu eyikeyii idibo, eyi naa lo si yẹ ki wọn ṣamulo, ki i ṣe ohun ti awọn ẹlẹrii sọ. Tẹ o ba gbagbe, lọjọ kẹrindinlogun, oṣu Keje, ọdun to kọja, ni eto idibo gomina waye nipinlẹ Ọṣun, lẹyin eto idibo naa ni ajọ eleto idibo kede Ademọla Adeleke gẹgẹ bii ẹni to jawe olubori pẹlu ibo ẹgbẹrun lọna irinwo le mẹta ati diẹ (403, 371), nigba ti Oyetọla ni ibo ẹgbẹrun lọna ọrinlenirinwo din marun-un ati diẹ (375, 027). Ṣugbọn ni kete ti esi idibo yii jade ni Oyetọla ati ẹgbẹ oṣelu APC ti gba ile-ẹjọ lọ, wọn ni awọn lawọn bori eto idibo naa, ki ile-ẹjọ gbe ikede ajọ eleto idibo ti sẹgbẹẹ kan, ki wọn si gba iwe-ẹri ti wọn fun Adeleke, ki wọn da a pada fun Oyetọla. Ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Kin-in-ni, ọdun yii ni idajọ naa waye, eyi ti Onidaajọ Tertse Kume ati awọn igbimọ rẹ gbe kalẹ pe adiju ibo wa lawọn ijọba ibilẹ kan, ati pe nigba tawọn yọ awọn adiju ibo naa kuro, Oyetọla lo bori. Ṣugbọn ọkan ninu awọn onidaajọ naa, Adajọ Ogbuli sọ pe oun ko fara mọ idajọ naa, o ni loju toun, Adeleke lo wọle ibo ọhun.


Ile-ẹjọ da Gomina Adeleke lare

Ṣugbọn ni kete ti esi idibo yii jade ni Oyetọla ati ẹgbẹ oṣelu APC ti gba ile-ẹjọ lọ, wọn ni awọn lawọn bori eto idibo naa, ki ile-ẹjọ gbe ikede ajọ eleto idibo ti sẹgbẹẹ kan, ki wọn si gba iwe-ẹri ti wọn fun Adeleke, ki wọn da a pada fun Oyetọla. Ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Kin-in-ni, ọdun yii ni idajọ naa waye, eyi ti Onidaajọ Tertse Kume ati awọn igbimọ rẹ gbe kalẹ pe adiju ibo wa lawọn ijọba ibilẹ kan, ati pe nigba tawọn yọ awọn adiju ibo naa kuro, Oyetọla lo bori. Ṣugbọn ọkan ninu awọn onidaajọ naa, Adajọ Ogbuli sọ pe oun ko fara mọ idajọ naa, o ni loju toun, Adeleke lo wọle ibo ọhun. Idajọ yii lo mu Adeleke gba ile-ẹjọ Kotẹmilọrun lọ, nibi to ti ni ki wọn tun ba awọn fi oju agba wo idajọ ti ile-ẹjọ takọkọ da. Ile-ẹjọ naa ti waa sọ pe ki ọkunrin naa maa ba ijọba rẹ lọ nipinlẹ Ọṣun gẹgẹ bii gomina ti wọn dibo yan. Wọn ni Oyetọla ati ẹgbẹ APC ko ni ẹri to to lati sọ pe adiju ibo waye nitori wọn ko wo iwe ti wọn fi kọrukọ awọn oludibo sile, ọrọ awọn ẹlerii nikan ni wọn gbe idajọ wọn le lori.


Ile-ẹjọ da Gomina Adeleke lare

Idajọ yii lo mu Adeleke gba ile-ẹjọ Kotẹmilọrun lọ, nibi to ti ni ki wọn tun ba awọn fi oju agba wo idajọ ti ile-ẹjọ takọkọ da. Ile-ẹjọ naa ti waa sọ pe ki ọkunrin naa maa ba ijọba rẹ lọ nipinlẹ Ọṣun gẹgẹ bii gomina ti wọn dibo yan. Wọn ni Oyetọla ati ẹgbẹ APC ko ni ẹri to to lati sọ pe adiju ibo waye nitori wọn ko wo iwe ti wọn fi kọrukọ awọn oludibo sile, ọrọ awọn ẹlerii nikan ni wọn gbe idajọ wọn le lori. Afi bii oju ogun ni kootu naa ri laaarọ ọjọ Ẹti, Furaidee, ti idajọ naa waye. Niṣe ni awọn agbofinro kun ibẹ girangiran, lati pese aabo, ati lati ri i pe ohun gbogbo lọ bo ṣe yẹ. Bẹẹ ni awọn alatilẹyin ẹgbẹ oṣelu mejeeji kun inu ọgba ile-ẹjọ naa lati wo bi nnkan ṣe n lọ.


Ile-ẹjọ da Gomina Adeleke lare

Afi bii oju ogun ni kootu naa ri laaarọ ọjọ Ẹti, Furaidee, ti idajọ naa waye. Niṣe ni awọn agbofinro kun ibẹ girangiran, lati pese aabo, ati lati ri i pe ohun gbogbo lọ bo ṣe yẹ. Bẹẹ ni awọn alatilẹyin ẹgbẹ oṣelu mejeeji kun inu ọgba ile-ẹjọ naa lati wo bi nnkan ṣe n lọ.


Oyetọla/Adeleke: Furaidee, ọsẹ yii, nile-ẹjọ Kotẹmilọrun yoo gbe idajọ kalẹ

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Lọwọlọwọ bayii, ko si eyi ti ọkan rẹ balẹ laarin awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC ati PDP nipinlẹ Ọṣun, pẹlu bi ile-ẹjọ Kotẹmilọrun ṣe ti ṣetan lati gbe idajọ kalẹ lori ẹjọ ibo gomina to waye lọdun to kọja. Ọjọ Aje, ọjọ kẹtala, oṣu Kẹta, ọdun yii, ni awọn adajọ ẹlẹni mẹta naa, eleyii ti Onidaajọ Mohammed Shuaibu jẹ alaga fun, gbọ awijare awọn agbẹjọro olujẹjọ ati olupẹjọ. Ikede to wa lati ile-ẹjọ yii to fikalẹ si Abuja fihan pe aago mejila ni awọn adajọ naa yoo ka idajọ wọn. Oṣu Kin-in-ni, ọdun yii, ni igbimọ ẹlẹni-mẹta to kọkọ gbọ ẹsun naa niluu Oṣogbo, labẹ alaga wọn, Onidajọ Kume, gbe idajọ kalẹ, meji lara awọn onidaajọ naa gba pe adiju ibo waye lawọn ibudo idibo kọọkan. Nigba ti wọn yọ awọn ibo naa kuro ninu ojulowo ibo ti ajọ INEC fi kede Adeleke gẹgẹ bii gomina ni wọn ri i pe ibo Oyetọla ju ti Adeleke lọ, nitori naa, wọn ni ki ajọ INEC gba satifikeeti ọwọ Adeleke, ki wọn si fun Oyetọla. Ṣugbọn Gomina Adeleke, ẹgbẹ oṣelu PDP ati ajọ INEC fori le ile-ẹjọ Kotẹmilọrun, wọn ni idajọ naa ni ọwọ kan eru ninu, ati pe adajọ ko lẹtọọ lati yọ ibo adiju kuro ninu esi ibo.


Oṣu Kin-in-ni, ọdun yii, ni igbimọ ẹlẹni-mẹta to kọkọ gbọ ẹsun naa niluu Oṣogbo, labẹ alaga wọn, Onidajọ Kume, gbe idajọ kalẹ, meji lara awọn onidaajọ naa gba pe adiju ibo waye lawọn ibudo idibo kọọkan. Nigba ti wọn yọ awọn ibo naa kuro ninu ojulowo ibo ti ajọ INEC fi kede Adeleke gẹgẹ bii gomina ni wọn ri i pe ibo Oyetọla ju ti Adeleke lọ, nitori naa, wọn ni ki ajọ INEC gba satifikeeti ọwọ Adeleke, ki wọn si fun Oyetọla. Ṣugbọn Gomina Adeleke, ẹgbẹ oṣelu PDP ati ajọ INEC fori le ile-ẹjọ Kotẹmilọrun, wọn ni idajọ naa ni ọwọ kan eru ninu, ati pe adajọ ko lẹtọọ lati yọ ibo adiju kuro ninu esi ibo. Nile-ẹjọ Kotẹmilọrun ni agbẹjọro Adeleke, Onyechi Ikpeazu ati ti Oyetọla, Lateef Fagbemi, ti ro arojare wọn, lẹyin naa si ni Onidaajọ Shuaibu sọ pe awọn yoo fi ọjọ idajọ ṣọwọ si wọn laipẹ. Ọjọ idajọ naa lo si ti de yii. Ni bayii, oju gbogbo lo wa lara ile-ẹjọ Kotẹmilọrun naa, abala mejeeji lo si n leri kaakiri pe didun lọsan yoo so fawọn.


Nile-ẹjọ Kotẹmilọrun ni agbẹjọro Adeleke, Onyechi Ikpeazu ati ti Oyetọla, Lateef Fagbemi, ti ro arojare wọn, lẹyin naa si ni Onidaajọ Shuaibu sọ pe awọn yoo fi ọjọ idajọ ṣọwọ si wọn laipẹ. Ọjọ idajọ naa lo si ti de yii. Ni bayii, oju gbogbo lo wa lara ile-ẹjọ Kotẹmilọrun naa, abala mejeeji lo si n leri kaakiri pe didun lọsan yoo so fawọn. Ile-ẹjọ to n gbọ ẹsun awuyewuye to suyọ ninu eto idibo l’Ondo ti gba iwe ipẹjọ mẹwaa


Ile-ẹjọ to n gbọ ẹsun awuyewuye to suyọ ninu eto idibo l’Ondo ti gba iwe ipẹjọ mẹwaa


Ekweremadu atiyawo ẹ jẹbi ẹsun ṣiṣowo ẹya ara eeyan ti wọn fi kan wọn

Monisọla Saka Igbakeji olori ileEgbimọ aṣofin ilẹ wa tẹlẹ, Ike Ekweremadu atiyawo ẹ, Nwanneka Beatrice Ekweremadu, ni ijọba ilẹ UK ti da lẹbi lori ọrọ kindinrin ọmọ kan ti wọn ni wọn fẹẹ lo lati fi paarọ ti ọmọ wọn ti aisan kindinrin n yọ lẹnu. Awọn tọkọ-taya yii ati ọmọ wọn, Sonia, to fi mọ dokita to n ba wọn ṣe agbodegba, Dokita Obinna Obeta, nilee-ẹjọ ti da lẹbi lori bi wọn ṣe ṣeto irinajo ọmọkunrin kan lọ si orilẹ-ede Britain, pẹlu erongba ati lo kindinrin ọmọ naa. Lẹyin ti ile-ẹjọ Old Bailey, ti bẹrẹ igbẹjọ yii pada lati ọsẹ mẹfa sẹyin, ni wọn ti sọ pe wọn jẹbi ẹsun ti wọn fi kan wọn. L’Ọjọbọ, Tọsidee, ọjọ kẹtalelogun, oṣu Kẹta, ọdun yii, ni Onidaajọ Jeremy Johnson, sọ pe niṣe lawọn eeyan yii gbimọ-pọ mu ọmọkunrin ẹni ọdun mọkanlelogun kan to n ta awọn ọja pẹẹpẹẹpẹ bii ẹya ara foonu, kiri inu kẹkẹ ọmọlanke niluu Eko, wa si London, lojuna ati le lo kindinrin rẹ fọmọ tiwọn. Latọdun to kọja ni Ekweremadu, iyawo ati ọmọ ẹ obinrin, Sonia yii ti n kawọ pọnyin rojọ niwaju ile-ẹjọ, ṣugbọn ninu igbẹjọ to waye l’Ọjọbọ Tọsidee yii, ni yoo jẹ igba akọkọ ti wọn yoo da wọn lẹbi labẹ ofin ifiniṣowo ẹru igbalode. Tẹ o ba gbagbe, lorilẹ-ede United Kingdom ni wọn ti fi panpẹ ofin gbe Ekweremadu atiyawo ẹ lọdun to kọja, nitori bi wọn ṣe tan ọmọkunrin kan wa siluu ọhun, lojuna ati le lo kindinrin rẹ.


L’Ọjọbọ, Tọsidee, ọjọ kẹtalelogun, oṣu Kẹta, ọdun yii, ni Onidaajọ Jeremy Johnson, sọ pe niṣe lawọn eeyan yii gbimọ-pọ mu ọmọkunrin ẹni ọdun mọkanlelogun kan to n ta awọn ọja pẹẹpẹẹpẹ bii ẹya ara foonu, kiri inu kẹkẹ ọmọlanke niluu Eko, wa si London, lojuna ati le lo kindinrin rẹ fọmọ tiwọn. Latọdun to kọja ni Ekweremadu, iyawo ati ọmọ ẹ obinrin, Sonia yii ti n kawọ pọnyin rojọ niwaju ile-ẹjọ, ṣugbọn ninu igbẹjọ to waye l’Ọjọbọ Tọsidee yii, ni yoo jẹ igba akọkọ ti wọn yoo da wọn lẹbi labẹ ofin ifiniṣowo ẹru igbalode. Tẹ o ba gbagbe, lorilẹ-ede United Kingdom ni wọn ti fi panpẹ ofin gbe Ekweremadu atiyawo ẹ lọdun to kọja, nitori bi wọn ṣe tan ọmọkunrin kan wa siluu ọhun, lojuna ati le lo kindinrin rẹ. Ọmọkunrin yii ni wọn parọ fawọn alaṣẹ ileewosan pe ọmọ tẹgbọn-taburo loun pẹlu Sonia, ọmọ wọn, ti ara rẹ ko ya, nitori ki wọn le ba awọn dokita naa sọrọ, ki wọn gba ẹgbẹrun lọna ọgọrin (80,000 pounds), owo ilu oyinbo, ki wọn le ṣe e bii iṣẹ adani nile iwosan Royal Free Hospital, London. Owo taṣẹrẹ kan ni wọn fi lọ ọmọ naa gẹgẹ bii owo iṣẹ ẹ, to ba le fi kindinrin rẹ silẹ fun Sonia, ti aisan kindinrin ti mu ko fi iwe akagboye ẹlẹẹkeji to waa ka lorilẹ-ede naa silẹ nileewe giga Newcastle University. Agbefọba nile ẹjọ, Hugh Davies KC, ṣalaye fun kootu pe “bii ṣibi anumadaaro, eeyan kan ti ko ni nnkan to fẹẹ faye ẹ ṣe, ti wọn le ṣa ẹya ara ẹ ta ni Ekweremadu atiyawo ẹ, Obeta, n ṣe ọmọkunrin naa atawọn mi-in ti wọn ṣetan lati fi kindinrin wọn silẹ fọmọ ẹ. Ọrọ iṣẹ owo ni wọn ba ọmọ naa sọ, iṣesi ati ihuwasi Ekweremadu paapaa fi i han bii alailoootọ ati alabosi eeyan”.


Ọmọkunrin yii ni wọn parọ fawọn alaṣẹ ileewosan pe ọmọ tẹgbọn-taburo loun pẹlu Sonia, ọmọ wọn, ti ara rẹ ko ya, nitori ki wọn le ba awọn dokita naa sọrọ, ki wọn gba ẹgbẹrun lọna ọgọrin (80,000 pounds), owo ilu oyinbo, ki wọn le ṣe e bii iṣẹ adani nile iwosan Royal Free Hospital, London. Owo taṣẹrẹ kan ni wọn fi lọ ọmọ naa gẹgẹ bii owo iṣẹ ẹ, to ba le fi kindinrin rẹ silẹ fun Sonia, ti aisan kindinrin ti mu ko fi iwe akagboye ẹlẹẹkeji to waa ka lorilẹ-ede naa silẹ nileewe giga Newcastle University. Agbefọba nile ẹjọ, Hugh Davies KC, ṣalaye fun kootu pe “bii ṣibi anumadaaro, eeyan kan ti ko ni nnkan to fẹẹ faye ẹ ṣe, ti wọn le ṣa ẹya ara ẹ ta ni Ekweremadu atiyawo ẹ, Obeta, n ṣe ọmọkunrin naa atawọn mi-in ti wọn ṣetan lati fi kindinrin wọn silẹ fọmọ ẹ. Ọrọ iṣẹ owo ni wọn ba ọmọ naa sọ, iṣesi ati ihuwasi Ekweremadu paapaa fi i han bii alailoootọ ati alabosi eeyan”. O ni Ekweremadu fẹẹ fun eeyan lowo lati le lo kindinrin rẹ fọmọ ẹ, eeyan to jẹ pe inu iṣẹ ati iya lo n gbe, to si tun jẹ pe oun funra ẹ mọ-ọn-mọ jinna si i, bẹẹ ni ko ṣe iwadii Kankan nipa rẹ, o tun wa n gbọna ikọkọ lati ṣe gbogbo ohun to n ṣe, nitori ki orukọ ẹ gẹgẹ bii oloṣelu ma baa bajẹ. Davies tẹsiwaju pe nnkan to fẹẹ ṣe ki i ṣe nitori alaafia ọmọ ẹ nikan, o fẹẹ fi ọmọ yẹn ṣe owo ẹru ni, iwa ọdaran si ni. O ni ko le wẹ ọrọ yii mọ kuro lara ẹ pe nitori ifẹ toun ni si Sonia, ọmọ oun ni.


O ni Ekweremadu fẹẹ fun eeyan lowo lati le lo kindinrin rẹ fọmọ ẹ, eeyan to jẹ pe inu iṣẹ ati iya lo n gbe, to si tun jẹ pe oun funra ẹ mọ-ọn-mọ jinna si i, bẹẹ ni ko ṣe iwadii Kankan nipa rẹ, o tun wa n gbọna ikọkọ lati ṣe gbogbo ohun to n ṣe, nitori ki orukọ ẹ gẹgẹ bii oloṣelu ma baa bajẹ. Davies tẹsiwaju pe nnkan to fẹẹ ṣe ki i ṣe nitori alaafia ọmọ ẹ nikan, o fẹẹ fi ọmọ yẹn ṣe owo ẹru ni, iwa ọdaran si ni. O ni ko le wẹ ọrọ yii mọ kuro lara ẹ pe nitori ifẹ toun ni si Sonia, ọmọ oun ni. O ni, “Igbaye-gbadun ọmọ rẹ ko gbọdọ la ẹmi ọmọ ọlọmọ ti ailowo lọwọ n ba finra lọ”. Ninu ọrọ tiẹ, Ekweremadu ṣalaye pe oun pe ọmọ naa lati fun ọmọ oun ni kindinrin rẹ, nitori imọran ti dokita gba oun ni pe koun ma gba kindinrin fun Sonia latinu mọlẹbi awọn.


O ni, “Igbaye-gbadun ọmọ rẹ ko gbọdọ la ẹmi ọmọ ọlọmọ ti ailowo lọwọ n ba finra lọ”. Ninu ọrọ tiẹ, Ekweremadu ṣalaye pe oun pe ọmọ naa lati fun ọmọ oun ni kindinrin rẹ, nitori imọran ti dokita gba oun ni pe koun ma gba kindinrin fun Sonia latinu mọlẹbi awọn.


Ẹgbẹ PDP jawe gbele-ẹ fun Fayoṣe atawọn ọmọ ẹgbẹ mi-in

Adewumi Adegoke Ninu atejade kan ti Akọwe apapọ ẹgbẹ oṣelu PDP, Debọ Ologunagba, gbe jade l’Ọjọbọ, Tọsidee, ọjọ kẹtalelgun, oṣu Kẹta yii, lo ti kede lorukọ gbogbo ẹgbẹ naa pe awọn ti jawee gbele-ẹ fun gomina ipinlẹ Ekiti tẹlẹ, Ayọdele Fayoṣe, olori ileegbimọ aṣofin tẹlẹ, Pius Anyim Pius. Bakan naa lọrọ ọhun kan Ọjọgbọn Dennis Ityavyar ati Dokita Alam Aliyu. Ẹsun ti wọn tori rẹ gbe igbesẹ yii ni pe wọn n ṣe oju meji pẹlu ẹgbẹ naa pẹlu bi wọn ṣẹ n ṣe ẹsẹ kan-ile ẹsẹ kan ode pẹlu ẹgbẹ oṣelu alatako. Bakan naa ni wọn taari Gomina ipinlẹ Benue, Gabriel Ortom, si igbimọ to n fiya jẹ ọmọ ẹgbẹ, iyẹn Disciplinary Committee lati da sẹria to ba tọ si i fun un. Ninu lẹta naa lo ti sọ pe: Lẹyin agbeyẹwo finnifinni, lori bi gbogbo nnkan ṣe n lọ ninu ẹgbẹ wa lorileede yii, ati ni ibamu pẹlu ofin ẹgbẹ wa, (eyi ti a ṣe atunṣe rẹ lọdun 2017), Igbimọ amuṣẹ-ṣe apapọ (National Wọrking Committee) ti ẹgbẹ oṣelu People’s Democratic Party (PDP), ti gbe Gomina ipinlẹ Benue, Samuel Ortom, lọ siwaju igbimọ olufiyajẹni (Disciplinary Committee) ẹgbẹ naa lori oju meji to n ṣe pẹlu ẹgbẹ wa. ‘‘Bakan naa ni igbimọ yii tun fọwọ si i pe ka jawee gbele-ẹ fun awọn eeyan wọnyi, eyi to bẹrẹ lati ọjọ kẹtalelogun, oṣu Kẹta, ọdun yii.


Bakan naa ni wọn taari Gomina ipinlẹ Benue, Gabriel Ortom, si igbimọ to n fiya jẹ ọmọ ẹgbẹ, iyẹn Disciplinary Committee lati da sẹria to ba tọ si i fun un. Ninu lẹta naa lo ti sọ pe: Lẹyin agbeyẹwo finnifinni, lori bi gbogbo nnkan ṣe n lọ ninu ẹgbẹ wa lorileede yii, ati ni ibamu pẹlu ofin ẹgbẹ wa, (eyi ti a ṣe atunṣe rẹ lọdun 2017), Igbimọ amuṣẹ-ṣe apapọ (National Wọrking Committee) ti ẹgbẹ oṣelu People’s Democratic Party (PDP), ti gbe Gomina ipinlẹ Benue, Samuel Ortom, lọ siwaju igbimọ olufiyajẹni (Disciplinary Committee) ẹgbẹ naa lori oju meji to n ṣe pẹlu ẹgbẹ wa. ‘‘Bakan naa ni igbimọ yii tun fọwọ si i pe ka jawee gbele-ẹ fun awọn eeyan wọnyi, eyi to bẹrẹ lati ọjọ kẹtalelogun, oṣu Kẹta, ọdun yii. Awọn eeyan naa ni: Ayọdele Fayoṣe (Ipinlẹ Ekiti) Sẹnatọ Pius Anyim (Ipinlẹ Ebonyi) Ọjọgbọn Dennis Ityavyar (Ipinlẹ Benue) Dokita Alam Aliyu (Ipinlẹ Zamfara) Wọn waa rọ gbogbo ọmọ ẹgbẹ naa lapapọ lati wa ni iṣọkan niru akoko bayii. Tẹ o ba gbagbe, Gomina Ortom, ti ipinlẹ Benue, wa lara awọn gomina marun-un ti wọn pera wọn ni G-5, ti wọn n binu ninu ẹgbẹ naa lori bi wọn ṣe yan Iyorchia Ayu gẹgẹ bii alaga wọn. Ọrọ naa ni wọn fa titi ti wọn ko si ri ojutuu rẹ titi ti wọn fi dibo aarẹ lọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, pẹlu bi awọn gomina tinu n bi yii ati awọn agbaagba ẹgbẹ kan, ninu eyi ti Fayoṣe atawọn mi-in wa fi pinnu pe awọn ko ni i ṣatilẹyin fun oludije awọn, Atiku Abubakar.


Awọn eeyan naa ni: Ayọdele Fayoṣe (Ipinlẹ Ekiti) Sẹnatọ Pius Anyim (Ipinlẹ Ebonyi) Ọjọgbọn Dennis Ityavyar (Ipinlẹ Benue) Dokita Alam Aliyu (Ipinlẹ Zamfara) Wọn waa rọ gbogbo ọmọ ẹgbẹ naa lapapọ lati wa ni iṣọkan niru akoko bayii. Tẹ o ba gbagbe, Gomina Ortom, ti ipinlẹ Benue, wa lara awọn gomina marun-un ti wọn pera wọn ni G-5, ti wọn n binu ninu ẹgbẹ naa lori bi wọn ṣe yan Iyorchia Ayu gẹgẹ bii alaga wọn. Ọrọ naa ni wọn fa titi ti wọn ko si ri ojutuu rẹ titi ti wọn fi dibo aarẹ lọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, pẹlu bi awọn gomina tinu n bi yii ati awọn agbaagba ẹgbẹ kan, ninu eyi ti Fayoṣe atawọn mi-in wa fi pinnu pe awọn ko ni i ṣatilẹyin fun oludije awọn, Atiku Abubakar. Igbesẹ ti awọn eeyan naa gbe wa ninu ohun to ṣakoba fun ẹgbẹ yii ti wọn fi fidi-rẹmi ninu ibo aarẹ to kọja ọhun. Ortom ko si fi bo ni tirẹ pe oludije ẹgbẹ oṣelu Labour, Peter Obi, loun maa ṣatilẹyin fun. Bẹẹ naa lo si ṣe lasiko ibo ọhun.


Igbesẹ ti awọn eeyan naa gbe wa ninu ohun to ṣakoba fun ẹgbẹ yii ti wọn fi fidi-rẹmi ninu ibo aarẹ to kọja ọhun. Ortom ko si fi bo ni tirẹ pe oludije ẹgbẹ oṣelu Labour, Peter Obi, loun maa ṣatilẹyin fun. Bẹẹ naa lo si ṣe lasiko ibo ọhun. Bẹẹ ni gomina ipinlẹ Ekiti, Ayọdele Fayoṣe, ko yee fi atilẹyin rẹ han ni gbangba si oludije ẹgbẹ APC to pada wọle ibo aarẹ, Aṣiwaju Bọla Tinubu. Bakan naa lo si jade lati polongo ibo fun Bababjide Sanwoolu ti i ṣe oludije ẹgbẹ APC, bo tilẹ jẹ pe PDP naa ni oludije ti wọn fa kalẹ funpo naa nipinlẹ Eko. Ipa ti awọn agbaagba ẹgbẹ yii ko ọhun ni ALAROYE gbọ pe o fa a ti awọn igbimọ naa fi jawee gbele-ẹ fun wọn pe ki wọn lọọ rọọkun ninu ẹgbẹ naa fungba diẹ naa.


Bẹẹ ni gomina ipinlẹ Ekiti, Ayọdele Fayoṣe, ko yee fi atilẹyin rẹ han ni gbangba si oludije ẹgbẹ APC to pada wọle ibo aarẹ, Aṣiwaju Bọla Tinubu. Bakan naa lo si jade lati polongo ibo fun Bababjide Sanwoolu ti i ṣe oludije ẹgbẹ APC, bo tilẹ jẹ pe PDP naa ni oludije ti wọn fa kalẹ funpo naa nipinlẹ Eko. Ipa ti awọn agbaagba ẹgbẹ yii ko ọhun ni ALAROYE gbọ pe o fa a ti awọn igbimọ naa fi jawee gbele-ẹ fun wọn pe ki wọn lọọ rọọkun ninu ẹgbẹ naa fungba diẹ naa. Titi ta a fi pari iroyin yii, ko sẹyii to ti fesi kankan ninu awọn ti wọn fun niwee ọhun.


Titi ta a fi pari iroyin yii, ko sẹyii to ti fesi kankan ninu awọn ti wọn fun niwee ọhun.


Ramadan: Oyetola rọ awọn Musulumi lati tubọ sun mọ Ọlọrun

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Gomina ana nipinlẹ Ọṣun, Alhaji Gboyega Oyetọla, ti ba awọn Musulumi kaakiri ipinlẹ Ọṣun ati kaakiri agbaye yọ lori oṣu aawẹ lamulaana to wọle de. Ninu atẹjade kan ti Akọwe iroyin Oyetọla, Ismail Omipidan, fi sita lo ti rọ awọn Musulumi gbogbo lati lo asiko naa lati fi tun igbagbọ wọn ṣe, ki wọn si sun mọ Ọlọrun si i. O ni pataki oṣu mimọ naa ni lati jẹ pipe niwaju Ọlọrun Allah, awọn Musulumi si gbọdọ ṣafihan ifẹ, ipamọra, aanu ṣiṣe, iyọnusi, ki wọn si maa gbe igbe aye alaafia pẹlu eniyan gbogbo. Oyetọla ṣapejuwe oṣu Ramadan gẹgẹ bii oṣu ibunkun, aanu ati idariji ẹsẹ latọdọ Allah, o waa ke si awọn Musulumi nipinlẹ Ọṣun lati fi asiko naa gbadura fun idagbasoke ati alaafia pipe kaakiri orileede Naijiria. Oyetọla tun gbadura fun ilera to peye fun gbogbo awọn Musulumi ododo lati le gba aawẹ naa, ki wọn si le ṣe gbogbo ojuṣe inu rẹ.


Awọn oluwọde bẹ Buhari: Ẹ gbe ijọba fidi-hẹ ti yoo ṣeto idibo tuntun dide

Ọrẹoluwa Adedeji Ariyanjiyan to n lọ lori eto idibo aarẹ to waye lọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, ko ti i rodo lọọ mumi rara. Eyi ko sẹyin bi awọn ẹgbẹ kan ti wọn pera wọn ni National Youth League for Defence of Democracy (NYLDD), ti wọn ṣewọde niluu Abuja l’Ọjọbọ, Tọsidee, ọjọ kẹtalelogun, oṣu yii. Lara ohun ti wọn n beere, ti wọn si tori rẹ ṣewọde naa to bẹrẹ ni Unity Fountain, ni pe ki ijọba Buhari ṣeto ijọba fidi-hẹ ko too kuro lori ipo, ko si paṣẹ pe ki ileeṣẹ ọtẹlẹmuyẹ nilẹ wa (DSS), fọwọ ofin gbe Alaga ajọ eleto idibo ilẹ wa, Mahmood Yaqub kuro nipo rẹ. Nigba to n sọrọ lorukọ ẹgbẹ naa, Dokita Moses Paul, sọ pe ijọba fidi-hẹ tawọn n beere fun yii ni yoo yan alaga eleto idibo mi-in, ti yoo si ṣeto idibo tuntun ti awọn araalu yoo fi yan aarẹ to yẹ fun orileede yii. Bakan naa ni wọn bẹ ileeṣẹ ilẹ Amẹrika to wa ni Naijiria, iyẹn United State Embassy Consulate, pe ki wọn jọwọ, ki wọn gba iwe irinna ilẹ Amẹrika ti wọn fun Mahmood, ati gbogbo awọn alaga ajọ eleto idibo awọn ipinlẹ bii Zamfara, Eko, Rivers, Borno, Niger, Jigawa, Kano, Imo, Ebonyi, Ekiti, Ogun ati bẹẹ bẹẹ lọ, ti awọn wahala ati fifi ẹtọ ẹni du ni lati dibo yii ti waye. Ninu ọrọ rẹ lo ti sọ pe, ‘‘Koko nnkan meji la n beere fun.


Nigba to n sọrọ lorukọ ẹgbẹ naa, Dokita Moses Paul, sọ pe ijọba fidi-hẹ tawọn n beere fun yii ni yoo yan alaga eleto idibo mi-in, ti yoo si ṣeto idibo tuntun ti awọn araalu yoo fi yan aarẹ to yẹ fun orileede yii. Bakan naa ni wọn bẹ ileeṣẹ ilẹ Amẹrika to wa ni Naijiria, iyẹn United State Embassy Consulate, pe ki wọn jọwọ, ki wọn gba iwe irinna ilẹ Amẹrika ti wọn fun Mahmood, ati gbogbo awọn alaga ajọ eleto idibo awọn ipinlẹ bii Zamfara, Eko, Rivers, Borno, Niger, Jigawa, Kano, Imo, Ebonyi, Ekiti, Ogun ati bẹẹ bẹẹ lọ, ti awọn wahala ati fifi ẹtọ ẹni du ni lati dibo yii ti waye. Ninu ọrọ rẹ lo ti sọ pe, ‘‘Koko nnkan meji la n beere fun. Akọkọ ni pe ki wọn fọwọ ofin mu Alaga eleto idibo ilẹ wa, Mahmood Yaqoob, ki wọn si ba a ṣẹjọ. O nilo ki wọn mu Mahmood, ẹni to hu iwa jibiti to buru ju ninu itan iran eeyan, ki wọn si ba a ṣẹjọ. ‘‘Ibeere wa keji ni ki wọn gbe ijọba fidi-hẹ dide.


Akọkọ ni pe ki wọn fọwọ ofin mu Alaga eleto idibo ilẹ wa, Mahmood Yaqoob, ki wọn si ba a ṣẹjọ. O nilo ki wọn mu Mahmood, ẹni to hu iwa jibiti to buru ju ninu itan iran eeyan, ki wọn si ba a ṣẹjọ. ‘‘Ibeere wa keji ni ki wọn gbe ijọba fidi-hẹ dide. A n sọ eleyii nitori a ko fẹ ki Aarẹ Buhari tẹsiwaju lori ipo, gẹgẹ bii baba, a fẹ ko ṣeto ijọba fidi-hẹ. Ijọba fidi-hẹ yii ni yoo waa yan alaga ajọ eleto idibo mi-in ti yoo ṣeto idibo tuntun to maa waye, ti ko ni i ni eru tabi jibiti ninu, ti wọn yoo si le yan aarẹ to poju owo fun wa. ‘‘Ọmọ orileede Naijiria ni wa, olufẹ orileede yii ni wa pẹlu, a si n tọ ilana ofin ati ẹtọ wa gẹgẹ bii ọmọ orileede.


A n sọ eleyii nitori a ko fẹ ki Aarẹ Buhari tẹsiwaju lori ipo, gẹgẹ bii baba, a fẹ ko ṣeto ijọba fidi-hẹ. Ijọba fidi-hẹ yii ni yoo waa yan alaga ajọ eleto idibo mi-in ti yoo ṣeto idibo tuntun to maa waye, ti ko ni i ni eru tabi jibiti ninu, ti wọn yoo si le yan aarẹ to poju owo fun wa. ‘‘Ọmọ orileede Naijiria ni wa, olufẹ orileede yii ni wa pẹlu, a si n tọ ilana ofin ati ẹtọ wa gẹgẹ bii ọmọ orileede. A wa lati sọrọ nipa iwa ọdaran to buru ju ninu itan gbogbo agbaye to waye ni Naijiria. Wọn dana sun ọpọ eeyan ni Kano, wọn yinbọn pa awọn eeyan ni Rivers, ohun ti wọn si foju awọn eeyan ri nipinlẹ Eko lori eto idibo yii ko ṣee fẹnu sọ. A wa sibi yii gẹgẹ bii ọmọ Naijiria ti gbogbo rẹ ti su, ati lati fehonu han lori bi Alaga ajọ eleto idibo, Yaqub Mahmood ṣe fi ẹtọ awọn ọmọ orileede yii du wọn.


A wa lati sọrọ nipa iwa ọdaran to buru ju ninu itan gbogbo agbaye to waye ni Naijiria. Wọn dana sun ọpọ eeyan ni Kano, wọn yinbọn pa awọn eeyan ni Rivers, ohun ti wọn si foju awọn eeyan ri nipinlẹ Eko lori eto idibo yii ko ṣee fẹnu sọ. A wa sibi yii gẹgẹ bii ọmọ Naijiria ti gbogbo rẹ ti su, ati lati fehonu han lori bi Alaga ajọ eleto idibo, Yaqub Mahmood ṣe fi ẹtọ awọn ọmọ orileede yii du wọn. Idi niyi ti a fi n pe fun pe ko kọwe fipo silẹ loju-ẹsẹ, ki ileeṣẹ ọtẹlẹmuyẹ ilẹ wa si fọwọ ofin gbe e, ki ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ nilẹ wa, (EFCC) si wadii rẹ. Bakan naa la n beere fun idajọ ododo lati ọdọ awọn adajọ ilẹ wa pẹlu bi awọn ti ọrọ kan ṣe ti gba kootu lọ lati gba ẹtọ wọn pada. ‘‘A ti lọ si Ẹmbasi awọn Amẹrika, a ti lọ si ti British Coouncil to wa ni Naijiria, bẹẹ la si ti kọwe ranṣẹ si awọn aṣoju ilẹ France, to wa lorileede wa.


Idi niyi ti a fi n pe fun pe ko kọwe fipo silẹ loju-ẹsẹ, ki ileeṣẹ ọtẹlẹmuyẹ ilẹ wa si fọwọ ofin gbe e, ki ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ nilẹ wa, (EFCC) si wadii rẹ. Bakan naa la n beere fun idajọ ododo lati ọdọ awọn adajọ ilẹ wa pẹlu bi awọn ti ọrọ kan ṣe ti gba kootu lọ lati gba ẹtọ wọn pada. ‘‘A ti lọ si Ẹmbasi awọn Amẹrika, a ti lọ si ti British Coouncil to wa ni Naijiria, bẹẹ la si ti kọwe ranṣẹ si awọn aṣoju ilẹ France, to wa lorileede wa. A ti sọ fun wọn ki wọn gba ijọba Naijiria nimọran, nitori inu awọn ọmọ orileede yii ko dun si ohun to n lọ nilẹ wa. A le jẹ eeyan alaafia loootọ o, ṣugbọn bi wọn ba sun ewurẹ paapaa kan ogiri, dandan ni ko paju da. Oriṣiiriṣii patako pẹlu ọkan-o-jọkan akọle ni wọn gbe lọwọ pẹlu awọn ọrọ ti wọn kọ sibẹ pe, ‘Iwa ọdaran ni fifi ẹtọ awọn oludibo du wọn’, ‘A mọ ẹni to wọle idibo’ ‘Ti a ba gba eto idibo ọdun 2023 yii wọle, bawo la ṣe fẹẹ sọ fun awọn adigunjalẹ ati awọn ajinigbe pe ohun ti wọn n ṣe ko dara’ ‘Idajọ ododo la n wa, a ja fun Naijiria tuntun’’ ati bẹẹ bẹẹ lọ.


A ti sọ fun wọn ki wọn gba ijọba Naijiria nimọran, nitori inu awọn ọmọ orileede yii ko dun si ohun to n lọ nilẹ wa. A le jẹ eeyan alaafia loootọ o, ṣugbọn bi wọn ba sun ewurẹ paapaa kan ogiri, dandan ni ko paju da. Oriṣiiriṣii patako pẹlu ọkan-o-jọkan akọle ni wọn gbe lọwọ pẹlu awọn ọrọ ti wọn kọ sibẹ pe, ‘Iwa ọdaran ni fifi ẹtọ awọn oludibo du wọn’, ‘A mọ ẹni to wọle idibo’ ‘Ti a ba gba eto idibo ọdun 2023 yii wọle, bawo la ṣe fẹẹ sọ fun awọn adigunjalẹ ati awọn ajinigbe pe ohun ti wọn n ṣe ko dara’ ‘Idajọ ododo la n wa, a ja fun Naijiria tuntun’’ ati bẹẹ bẹẹ lọ.


Tinubu ranṣẹ sawọn ọmọ Naijiria

Monisọla Saka Aarẹ ilẹ Naijiria tuntun ti wọn ṣẹṣẹ dibo yan, Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu, ti bu ẹnu atẹ lu oniruuru iwa janduku to ṣẹlẹ jake-jado orilẹ-ede Naijiria lasiko eto idibo mejeeji to waye, iyẹn ibo aarẹ to waye lọjọ karundinlọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, ati tawọn gomina to waye lọjọ kejidinlogun, oṣu Kẹta, ọdun yii. Tinubu sọrọ yii ninu atẹjade to fi sori ẹrọ ayelujara eto ipolongo ibo oun ati Shettima, o waa rọ awọn ọmọ Naijiria lati fa ara wọn mọra, ki wọn si fimọ ṣọkan, lai wo ti gbogbo iwa ẹlẹyamẹya to waye lasiko idibo. O ni, “Pẹlu bi eto idibo gomina ati tawọn aṣofin ipinlẹ ṣe kasẹ nilẹ yii, mo ki awọn gomina tuntun atawọn aṣofin tuntun ku oriire fun bawọn eeyan ṣe gbe agbara le wọn lọwọ. Eto idibo gomina to waye lọjọ kejidinlogun, oṣu Kẹta, ọdun yii, lawọn ipinlẹ mejidinlọgbọn ati tawọn aṣofin to waye jake-jado orilẹ-ede yii, ti mu eto idibo ọdun 2023 wa sopin. Amọ ṣa o, inu mi ko dun pẹlu iroyin iwa ẹlẹyamẹya ti wọn lo waye lasiko idibo ati lẹyin ti wọn pari ẹ lawọn ipinlẹ kan. Mo koro oju si iwa naa, bẹẹ naa ni ọrọ ile atawọn nnkan mi-in ti wọn n mọ-ọn-mọ dana sun lẹyin ti wọn kede esi idibo gomina nipinlẹ kan, eyi ko ṣafihan iru eeyan ta a jẹ rara, nitori eeyan kan to nifẹẹ alaafia ni wa. “Gbogbo awọn ọrọ alufanṣa, ati bi wọn ṣe n lu awọn eeyan ko le jẹ itẹwọgba, bẹẹ ni ko wa ni ibamu pẹlu ijọba awa-ara-wa.


Tinubu ranṣẹ sawọn ọmọ Naijiria

Eto idibo gomina to waye lọjọ kejidinlogun, oṣu Kẹta, ọdun yii, lawọn ipinlẹ mejidinlọgbọn ati tawọn aṣofin to waye jake-jado orilẹ-ede yii, ti mu eto idibo ọdun 2023 wa sopin. Amọ ṣa o, inu mi ko dun pẹlu iroyin iwa ẹlẹyamẹya ti wọn lo waye lasiko idibo ati lẹyin ti wọn pari ẹ lawọn ipinlẹ kan. Mo koro oju si iwa naa, bẹẹ naa ni ọrọ ile atawọn nnkan mi-in ti wọn n mọ-ọn-mọ dana sun lẹyin ti wọn kede esi idibo gomina nipinlẹ kan, eyi ko ṣafihan iru eeyan ta a jẹ rara, nitori eeyan kan to nifẹẹ alaafia ni wa. “Gbogbo awọn ọrọ alufanṣa, ati bi wọn ṣe n lu awọn eeyan ko le jẹ itẹwọgba, bẹẹ ni ko wa ni ibamu pẹlu ijọba awa-ara-wa. Ajọyọ ominira ati ijọba awa-ara-wa lo yẹ ki eto idibo jẹ, ko yẹ ko jẹ asiko ibanujẹ fun wa. Ọrọ ẹlẹyamẹya yẹn lo ka mi lara ju, nitori eleyii le da wahala nla, iru awọn eyi ti wọn lo ṣẹlẹ lapa ibi kan silẹ. Mo wa n rọ wa pe ka jọọ, ka pa ọrọ apa ibi ti onikaluku ti wa ti, ka si fọwọsowọpọ lai wo ti ẹya tabi ede wa”.


Tinubu ranṣẹ sawọn ọmọ Naijiria

Ajọyọ ominira ati ijọba awa-ara-wa lo yẹ ki eto idibo jẹ, ko yẹ ko jẹ asiko ibanujẹ fun wa. Ọrọ ẹlẹyamẹya yẹn lo ka mi lara ju, nitori eleyii le da wahala nla, iru awọn eyi ti wọn lo ṣẹlẹ lapa ibi kan silẹ. Mo wa n rọ wa pe ka jọọ, ka pa ọrọ apa ibi ti onikaluku ti wa ti, ka si fọwọsowọpọ lai wo ti ẹya tabi ede wa”. Tinubu tẹsiwaju pe, gẹgẹ bii gomina ipinlẹ Eko tẹlẹri, oun le sọ bi iṣọkan ṣe jọba laarin wa to. O ni gẹgẹ bii aarẹ ilẹ Naijiria tuntun, ọrọ ajọṣepọ to fẹsẹ mulẹ nipinlẹ Eko yẹn gangan loun fẹẹ fi ṣe atẹgun ijọba oun, ki ajọṣepọ wa le mu igbega ba orilẹ-ede yii. Bakan naa lo tun ṣeleri pe oun yoo pese ayika ti yoo fawọn eeyan lanfaani lati dibo yan ẹni to wu wọn lai si ifoya.


Tinubu ranṣẹ sawọn ọmọ Naijiria

Tinubu tẹsiwaju pe, gẹgẹ bii gomina ipinlẹ Eko tẹlẹri, oun le sọ bi iṣọkan ṣe jọba laarin wa to. O ni gẹgẹ bii aarẹ ilẹ Naijiria tuntun, ọrọ ajọṣepọ to fẹsẹ mulẹ nipinlẹ Eko yẹn gangan loun fẹẹ fi ṣe atẹgun ijọba oun, ki ajọṣepọ wa le mu igbega ba orilẹ-ede yii. Bakan naa lo tun ṣeleri pe oun yoo pese ayika ti yoo fawọn eeyan lanfaani lati dibo yan ẹni to wu wọn lai si ifoya. Tinubu ni, gẹgẹ bii adari ti wọn dibo yan, ojuṣe koowa awọn ni lati sin awọn eeyan ti wọn gbe awọn depo, lati lọọ ṣoju wọn, o ni ki gbogbo wọn ṣiṣẹ takuntakun lati le mu aye dẹrun fawọn araalu. O tun gba wọn nimọran lati ṣiṣẹ tọ bi iṣọkan yoo ṣe wa laarin awọn eeyan, atawọn ti wọn dibo fun wọn, atawọn ti wọn ko di. O ran wọn leti pe asiko oṣelu ti lọ, iṣẹ bi orilẹ-ede yoo ṣe goke agba lo ku.


Tinubu ranṣẹ sawọn ọmọ Naijiria

Tinubu ni, gẹgẹ bii adari ti wọn dibo yan, ojuṣe koowa awọn ni lati sin awọn eeyan ti wọn gbe awọn depo, lati lọọ ṣoju wọn, o ni ki gbogbo wọn ṣiṣẹ takuntakun lati le mu aye dẹrun fawọn araalu. O tun gba wọn nimọran lati ṣiṣẹ tọ bi iṣọkan yoo ṣe wa laarin awọn eeyan, atawọn ti wọn dibo fun wọn, atawọn ti wọn ko di. O ran wọn leti pe asiko oṣelu ti lọ, iṣẹ bi orilẹ-ede yoo ṣe goke agba lo ku. Tinubu waa fi wọn lọkan balẹ pe oun gẹgẹ bii aarẹ ti ṣetan lati ṣiṣẹ papọ pẹlu wọn, lati le jẹ ki Naijiria daa ju bayii lọ.


Tinubu ranṣẹ sawọn ọmọ Naijiria

Tinubu waa fi wọn lọkan balẹ pe oun gẹgẹ bii aarẹ ti ṣetan lati ṣiṣẹ papọ pẹlu wọn, lati le jẹ ki Naijiria daa ju bayii lọ.


Eyi lawọn ti yoo janfaani bi mo ṣe wọle lẹlẹẹkeji ju lọ- Makinde

Ọlawale Ajao, Ibadan Gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde, ti fi awọn ọdọ lọkan balẹ pe wiwọle ti oun wọle idibo fun saa keji nipo gomina yii yoo ṣi ọna aṣeyọri fun wọn. Nibi ariya ti wọn ṣe lati ṣajọyọ bi Gomina Makinde ṣe wọle idibo fun saa keji lo ti sọrọ naa nileegbafẹ Ilaji Hotel and Resort, to wa laduugbo Akanran, n’Ibadan, lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii. Gẹgẹ bo ṣe sọ, “Aparo kan ko ga ju ọkan lọ mọ nipinlẹ Ọyọ lọwọ ta a wa yii, awọn aparo ti wọn gori ebe lati fi han gbogbo aye pe awọn ga ju ara yooku lọ, emi Ṣeyi Makinde ti fi oko nla le wọn kuro lori ebe, bakan naa ni gbogbo wa ri bayii. O kan saara si oludasilẹ ileegbafẹ naa, Ẹnjinnia Dọtun Sanusi, fun ipa to ko ninu idibo to gbe e wọle. Bẹẹ lo dupẹ lọwọ awọn ẹlẹsinjẹsin gbogbo fun atilẹyin ti wọn ṣe fun un lasiko idibo naa lai fi ti ẹsin ṣe. Bakan naa lo fi awọn ti ko dibo fun un lọkan balẹ pe oun ko ni i ranro, koda oun ti ṣetan lati gba wọn mọra ninu iṣejọba oun.


O kan saara si oludasilẹ ileegbafẹ naa, Ẹnjinnia Dọtun Sanusi, fun ipa to ko ninu idibo to gbe e wọle. Bẹẹ lo dupẹ lọwọ awọn ẹlẹsinjẹsin gbogbo fun atilẹyin ti wọn ṣe fun un lasiko idibo naa lai fi ti ẹsin ṣe. Bakan naa lo fi awọn ti ko dibo fun un lọkan balẹ pe oun ko ni i ranro, koda oun ti ṣetan lati gba wọn mọra ninu iṣejọba oun. Lara awọn to peju sibi ayẹyẹ ọhun ni adari ẹgbẹ awọn omolẹyin Jesu (CAN), awọn Musulumi, ẹgbẹ awọn ontaja, ẹlẹsin ibilẹ ati bẹẹ bẹẹ lọ.


Lara awọn to peju sibi ayẹyẹ ọhun ni adari ẹgbẹ awọn omolẹyin Jesu (CAN), awọn Musulumi, ẹgbẹ awọn ontaja, ẹlẹsin ibilẹ ati bẹẹ bẹẹ lọ.


Datti rọ Buhari ati adajọ agba: Ẹ ma ṣe ibura fun Tinubu o, ko bofin mu

Monisọla Saka Igbakeji oludije funpo aarẹ lẹgbẹ oṣelu Labour Party, Datti Baba-Ahmed, ti ke si Aarẹ Muhammadu Buhari, ati adajọ agba ilẹ Naijiria, Olukayọde Ariwoọla, lati ma ṣe ṣe ayẹyẹ ibura wọle sipo aarẹ fun aarẹ ti wọn ṣẹṣẹ dibo yan, Aṣiwaju Bọla Tinubu, eyi ti yoo waye lọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu Karun-un, ọdun yii, nitori ijawe olubori ẹ gẹgẹ bii aarẹ tuntun, ko wa ni ibamu pẹlu ofin ilẹ Naijiria. Lasiko to n sọrọ lori tẹlifiṣan Channels nirọlẹ Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ kejilelogun, oṣu Kẹta, ọdun yii, Datti ni ẹgbẹ oṣelu APC ko tẹlẹ abala kẹrinlelaaadoje iwe ofin ilẹ wa lori didibo wọle sipo aarẹ. O ni gẹgẹ bi ohun to wa ninu iwe ofin ọhun, eeyan to lẹtọọ sipo aarẹ ni ẹni to ba ni ibo to pọ ju lọ lasiko idibo, ati pe iru ẹni bẹẹ gbọdọ ni ibo to to to ilarin ni bii ida meji ninu mẹta ibo gbogbo ipinlẹ lorilẹ-ede yii, ati niluu Abuja, ti i ṣe olu ilu ilẹ Naijiria. Datti ni pẹlu alaye toun ṣe kalẹ yii, ko wa ni ibamu pẹlu ofin Naijiria, ti wọn ba duro lori pe wọn yoo bura fun Tinubu. O ni, “Aarẹ wa, ẹ ma jẹ ki ayẹyẹ ibura wọle yẹn waye, Oluwa mi, ẹ jọọ, ẹ ma lọwọ ninu ohun ti ko bofin mu. Ohun ti emi tumọ abajade eto idibo yẹn si niyi, ohun to si tọna naa niyẹn.


Datti ni pẹlu alaye toun ṣe kalẹ yii, ko wa ni ibamu pẹlu ofin Naijiria, ti wọn ba duro lori pe wọn yoo bura fun Tinubu. O ni, “Aarẹ wa, ẹ ma jẹ ki ayẹyẹ ibura wọle yẹn waye, Oluwa mi, ẹ jọọ, ẹ ma lọwọ ninu ohun ti ko bofin mu. Ohun ti emi tumọ abajade eto idibo yẹn si niyi, ohun to si tọna naa niyẹn. Ẹ o le bura fẹni ti ko ṣe gbogbo nnkan ti ofin la kalẹ, ẹ o le ṣe bẹẹ. Tẹ ẹ ba waa ṣe bẹẹ, ẹ ti ṣe nnkan to ta ko ofin, nnkan ti ko wa ni ibamu pẹlu ofin, ẹ ti tẹ ofin loju mọlẹ niyẹn. Aṣeju ati iwanwara ni bi alaga ajọ INEC, Mahmood Yakubu, ṣe lọọ gbe iwe-ẹri ẹni to wọle ibo aarẹ le Tinubu lọwọ, iwa aibikita si ni pẹlu.


Ẹ o le bura fẹni ti ko ṣe gbogbo nnkan ti ofin la kalẹ, ẹ o le ṣe bẹẹ. Tẹ ẹ ba waa ṣe bẹẹ, ẹ ti ṣe nnkan to ta ko ofin, nnkan ti ko wa ni ibamu pẹlu ofin, ẹ ti tẹ ofin loju mọlẹ niyẹn. Aṣeju ati iwanwara ni bi alaga ajọ INEC, Mahmood Yakubu, ṣe lọọ gbe iwe-ẹri ẹni to wọle ibo aarẹ le Tinubu lọwọ, iwa aibikita si ni pẹlu. O n fi ẹmi gbogbo wa wewu ni o”. Datti tẹsiwaju pe, ti wọn ba ṣe ayẹyẹ ibura fun Tinubu gẹgẹ bii aarẹ ilẹ Naijiria tuntun, lai jẹ pe iru ẹni bẹẹ ti ṣe gbogbo ohun ti ofin wi, a jẹ pe wọn fẹẹ fopin si ijọba awa-ara-wa ni. Ka ranti pe lati Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ kin-in-ni, oṣu Kẹta, ọdun yii, ni ajọ eleto idibo ilẹ wa, INEC, ti kede oludije dupo aarẹ lẹgbẹ oṣelu All Progressives Congress (APC), Aṣiwaju Bọla Tinubu, gẹgẹ bii aarẹ tuntun, lẹyin ti wọn ni oun lo gbegba oroke ninu ibo aarẹ ti wọn di lọjọ karundinlọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii.


O n fi ẹmi gbogbo wa wewu ni o”. Datti tẹsiwaju pe, ti wọn ba ṣe ayẹyẹ ibura fun Tinubu gẹgẹ bii aarẹ ilẹ Naijiria tuntun, lai jẹ pe iru ẹni bẹẹ ti ṣe gbogbo ohun ti ofin wi, a jẹ pe wọn fẹẹ fopin si ijọba awa-ara-wa ni. Ka ranti pe lati Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ kin-in-ni, oṣu Kẹta, ọdun yii, ni ajọ eleto idibo ilẹ wa, INEC, ti kede oludije dupo aarẹ lẹgbẹ oṣelu All Progressives Congress (APC), Aṣiwaju Bọla Tinubu, gẹgẹ bii aarẹ tuntun, lẹyin ti wọn ni oun lo gbegba oroke ninu ibo aarẹ ti wọn di lọjọ karundinlọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii.


Ibo ọdun 2023 yii jẹ ọkan lara awọn eto idibo to daa ju nilẹ wa- Lai Mohammed

Monisọla Saka Minisita fun eto iroyin ati aṣa, Lai Mohammed, ti ṣapejuwe eto idibo ọdun 2023 to ṣẹṣẹ pari yii gẹgẹ bii ọkan lara awọn eto idibo to pegede ju lọ, to ti waye lorilẹ-ede Naijiria. Lai ṣalaye pe, ẹrọ BVAS ti wọn ṣagbekalẹ rẹ ti jẹ ki ọrọ magomago lasiko eto idibo ati ibo adiju dohun igbagbe. O ni, “Pẹlu nnkan ti mo ṣakiyesi lasiko ibo aarẹ lọjọ karundinlọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, ati ibo gomina yii, iyatọ rere ti de ba iṣẹ awọn ajọ eleto idibo ilẹ wa. “Lai fi igba kan bọ’kan ninu, ibo yii jẹ ọkan lara eyi to daa ju lorilẹ-ede yii. Idi niyi tọrọ awọn eeyan ti mo le pe ni olofo, ti esi idibo aarẹ n bi wọn ninu fi n ba mi lọkan jẹ. Inu mi dun lati sọ pe pupọ ninu awọn ẹgbẹ oṣelu tinu n bi ti gba ile-ẹjọ lọ, nnkan to daa ju ninu eto idibo yoowu lagbaaye naa si niyẹn.


“Lai fi igba kan bọ’kan ninu, ibo yii jẹ ọkan lara eyi to daa ju lorilẹ-ede yii. Idi niyi tọrọ awọn eeyan ti mo le pe ni olofo, ti esi idibo aarẹ n bi wọn ninu fi n ba mi lọkan jẹ. Inu mi dun lati sọ pe pupọ ninu awọn ẹgbẹ oṣelu tinu n bi ti gba ile-ẹjọ lọ, nnkan to daa ju ninu eto idibo yoowu lagbaaye naa si niyẹn. Ẹ jẹ ki kootu ṣedajọ ohun ti ofin ba sọ. “Lai si ani-ani, ẹrọ BVAS ti wọn gbe wa yii ti yi ọrọ eto idibo wa pada, latara pe eeyan le mọ iye eeyan to forukọ silẹ lati dibo pẹlu ilo BVAS. Bakan naa ni ko ṣee ṣe fẹnikẹni lati dibo lẹẹmeji pẹlu ẹrọ yii, nitori oju eeyan ni ẹrọ yii n gbe keeyan too le tẹka.


Ẹ jẹ ki kootu ṣedajọ ohun ti ofin ba sọ. “Lai si ani-ani, ẹrọ BVAS ti wọn gbe wa yii ti yi ọrọ eto idibo wa pada, latara pe eeyan le mọ iye eeyan to forukọ silẹ lati dibo pẹlu ilo BVAS. Bakan naa ni ko ṣee ṣe fẹnikẹni lati dibo lẹẹmeji pẹlu ẹrọ yii, nitori oju eeyan ni ẹrọ yii n gbe keeyan too le tẹka. ” O tẹsiwaju pe gbogbo ọrọ ti wọn n sọ ta ko ajọ INEC pe yọbọyọbọ leto idibo ti wọn ṣe, lati le da họwuhọwu silẹ ni. O ni akiyesi toun ṣe ni pe ọpọlọpọ awọn ileeṣẹ iroyin n ṣiṣẹ fawọn oludije dupo kan, eyi si tubọ mu ki wọn maa kọ oriṣiiriṣii nnkan to wu wọn lọkan nipa abajade esi idibo ti wọn n gbe sori ẹrọ ayelujara wọn.


” O tẹsiwaju pe gbogbo ọrọ ti wọn n sọ ta ko ajọ INEC pe yọbọyọbọ leto idibo ti wọn ṣe, lati le da họwuhọwu silẹ ni. O ni akiyesi toun ṣe ni pe ọpọlọpọ awọn ileeṣẹ iroyin n ṣiṣẹ fawọn oludije dupo kan, eyi si tubọ mu ki wọn maa kọ oriṣiiriṣii nnkan to wu wọn lọkan nipa abajade esi idibo ti wọn n gbe sori ẹrọ ayelujara wọn.


Buba ti dero ẹwọn o, wọn lo wa kusa lọna aitọ ni Kwara

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Arakunrin awakọ tirela, ẹni ọdun mẹtadinlogoji kan, Buba Mohammed, ni Adajọ A. Sanni, ti sọ sẹwọn ọdun kan bayii fẹsun pe o lọọ wa kusa lọna aitọ lagbegbe Lade, nijọba ibilẹ Pategi, nipinlẹ Kwara. Ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ nilẹ yii, EFCC, lo wọ afurasi ọdaran naa lọ si ile-ẹjọ fẹsun pe o lọọ wakusa lọna aitọ, o si fẹẹ lọọ ta awọn nnkan alumọọni ilẹ wa to wa jade ọhun lawọn ipinlẹ mi-in. Nigba ti wọn ka awọn ẹsun rẹ si i leti ni kootu, Buba gba pe loootọ loun ti rufin, oun si jẹbi. Ṣe bẹlẹjọ ba ti mọ ẹjọ rẹ lẹbi, wọn ni ki i pẹ lori ikunlẹ, bi Buba ṣe rawọ ẹbẹ ni kootu naa l’Adajọ Sanni gbe idajọ rẹ kalẹ pe ko lọọ ṣẹwọn ọdun kan, pẹlu iṣẹ aṣekara, tabi ko san ẹgbẹrun lọna irinwo Naira (#400,000) gẹgẹ bii owo itanran, ki gbogbo ẹru ofin ti wọn ba lọwọ rẹ si di tijọba apapọ. Wọn ni ti ko ba rowo itanran san, tabi to jẹ ẹwọn lo wu u iṣe, ki wọn bẹrẹ si i ka irinajo ẹwọn rẹ fun un lati lati ọgbọnjọ, oṣu Kẹjọ, ọdun 2022, tọwọ ti tẹ ẹ. Adajọ ni eyi yoo kọ awọn ọdaran bii tiẹ lọgbọn.


Eyi niṣẹ ti oludije sipo gomina ẹgbẹ Labour ran si Tinubu

Faith Adebọla, Eko Oludije funpo gomina ipinlẹ Eko, labẹ asia ẹgbẹ oṣelu Labour Party, Gbadebọ Rhodes-Vivour, ti ṣeleri pe gbogbo awọn tawọn janduku ṣakọlu si, ti wọn ṣe leṣe, tabi ti jijade wọn lọjọ idibo to waye kọja yii sọ dero ọsibitu lawọn maa ṣeranwọ owo fun, o lawọn maa san owo itọju iṣegun ti ọsibitu ba ni ki wọn san. Bakan naa lo sọ pe ko sọrọ ninu ipe fun alaafia ati irẹpọ ti aarẹ ti wọn ṣẹṣẹ-fibo-yan, Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu, pe laipẹ yii, pe ki eto wiwo ọgbẹ ọkan ti aawọ oṣelu da silẹ san bẹrẹ kaakiri awọn ipinlẹ, Gbadebọ ni ko le si iwosan ọgbẹ ọkan kankan ti idajọ ododo ko ba si, ko si le si ajọṣe alaafia nibi ti awọn eeyan ti wọn pa lara, ti wọn ṣakọlu si, ko ba ri itura ati idajọ ododo gba. Nibi ipade pẹlu awọn oniroyin ti oludije naa ṣe lọsan-an Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ kejilelogun, oṣu Kẹta yii, lọfiisi rẹ to wa lagbegbe Lẹkki, lo ti sọrọ ọhun. Ṣaaju ni Gbadebọ ti ṣabẹwo sawọn oṣibitu kaakiri, ti ọpọ awọn oludibo ti wọn ṣe leṣe lasiko idibo sipo gomina nipinlẹ Eko, eyi to waye lọjọ kejidinlogun, oṣu Kẹta yii, ti n gba itọju lọwọ. Ọkunrin ẹlẹyinju-aanu naa kede pe “Ọrọ ati ileri ta a ṣe pẹlu awọn olugbe Eko ni lati laaanu wọn, lati nifẹẹ wọn, lati pese ijọba rere ti gbogbo nnkan maa ṣe kedere si wọn, ti yoo si jihin iṣẹ iriju rẹ. Lanaa, mo ṣabẹwo sawọn ti awọn janduku ṣakọlu si, lati Abule-Ado de Surulere, Apapa ati Ikẹja.


Ṣaaju ni Gbadebọ ti ṣabẹwo sawọn oṣibitu kaakiri, ti ọpọ awọn oludibo ti wọn ṣe leṣe lasiko idibo sipo gomina nipinlẹ Eko, eyi to waye lọjọ kejidinlogun, oṣu Kẹta yii, ti n gba itọju lọwọ. Ọkunrin ẹlẹyinju-aanu naa kede pe “Ọrọ ati ileri ta a ṣe pẹlu awọn olugbe Eko ni lati laaanu wọn, lati nifẹẹ wọn, lati pese ijọba rere ti gbogbo nnkan maa ṣe kedere si wọn, ti yoo si jihin iṣẹ iriju rẹ. Lanaa, mo ṣabẹwo sawọn ti awọn janduku ṣakọlu si, lati Abule-Ado de Surulere, Apapa ati Ikẹja. Mo ri awọn gende atawọn ọdọbinrin ti wọn yọ ọta ibọn lara wọn, ti wọn ṣa yannayanna, awọn to fapa da, fẹsẹ da, atawọn ti wọn ṣe leṣe gbogbo. A ti ṣi ikanni tuntun kan sori ẹrọ ayelujara ta a pe ni GRVcares2023, a si rọ gbogbo ẹyin tẹ ẹ ba ni adujukọ kan tabi omi-in latari akọlu ti wọn ṣe si yin lasiko idibo pe kẹ ẹ lọọ fẹjọ sun lori ikanni yẹn pẹlu ẹri, fọto yin, iwe-ẹri owo tẹ ẹ san lọsibitu, akọsilẹ ọlọpaa to fidi akọlu mulẹ, gbogbo owo tẹ ẹ ba na la maa san pada fun un yin lati ran yin lọwọ. Niṣe lẹgbẹ oṣelu All Progressives Congress, APC, ṣina bolẹ fawọn olugbe Eko lasiko idibo to kọja yii, bi wọn ṣe n gbe ẹbọ ni wọn n ṣaagun, wọn si fun awọn janduku laaye lati ṣe awọn eeyan leṣe daadaa, o waa ya tan, wọn lawọn n fẹ alaafia, lẹyin ti wọn ti kọwe si wahala.


Mo ri awọn gende atawọn ọdọbinrin ti wọn yọ ọta ibọn lara wọn, ti wọn ṣa yannayanna, awọn to fapa da, fẹsẹ da, atawọn ti wọn ṣe leṣe gbogbo. A ti ṣi ikanni tuntun kan sori ẹrọ ayelujara ta a pe ni GRVcares2023, a si rọ gbogbo ẹyin tẹ ẹ ba ni adujukọ kan tabi omi-in latari akọlu ti wọn ṣe si yin lasiko idibo pe kẹ ẹ lọọ fẹjọ sun lori ikanni yẹn pẹlu ẹri, fọto yin, iwe-ẹri owo tẹ ẹ san lọsibitu, akọsilẹ ọlọpaa to fidi akọlu mulẹ, gbogbo owo tẹ ẹ ba na la maa san pada fun un yin lati ran yin lọwọ. Niṣe lẹgbẹ oṣelu All Progressives Congress, APC, ṣina bolẹ fawọn olugbe Eko lasiko idibo to kọja yii, bi wọn ṣe n gbe ẹbọ ni wọn n ṣaagun, wọn si fun awọn janduku laaye lati ṣe awọn eeyan leṣe daadaa, o waa ya tan, wọn lawọn n fẹ alaafia, lẹyin ti wọn ti kọwe si wahala. Emi o lọrọ kan ti mo fẹẹ ba ẹgbẹ oṣelu imulẹ ti wọn ti sọ di awo sọ, awọn olugbe Eko ti wọn nifẹẹ si iṣejọba rere ni mo ba lọrọ. Ko ṣee ṣe pe ki eto ijọba demokiresi di tawọn agbero-kiresi mọ wa lọwọ l’Ekoo, nibi tawọn agbero yoo ti dọba le araalu lori, ti wọn yoo maa ṣe bii ologun kiri, bẹẹ la o si le jẹ ki wọn sọ Eko di ti ẹgbẹ oṣelu kan ṣoṣo giro. A ri gbogbo bi wọn ṣe gbegi dina fawọn eeyan wa lati Ikoyi de Ikẹja, si Ikorodu.


Emi o lọrọ kan ti mo fẹẹ ba ẹgbẹ oṣelu imulẹ ti wọn ti sọ di awo sọ, awọn olugbe Eko ti wọn nifẹẹ si iṣejọba rere ni mo ba lọrọ. Ko ṣee ṣe pe ki eto ijọba demokiresi di tawọn agbero-kiresi mọ wa lọwọ l’Ekoo, nibi tawọn agbero yoo ti dọba le araalu lori, ti wọn yoo maa ṣe bii ologun kiri, bẹẹ la o si le jẹ ki wọn sọ Eko di ti ẹgbẹ oṣelu kan ṣoṣo giro. A ri gbogbo bi wọn ṣe gbegi dina fawọn eeyan wa lati Ikoyi de Ikẹja, si Ikorodu. Wọn o le polongo ibo lori aṣeyọri ti wọn lawọn ni, ariwo ẹya kan lo l’Ekoo, ẹya kan fẹẹ gba Eko ni wọn n pa kiri. Nitori ki ẹni kan ṣoṣo le wọle ibo, wọn si ba gbogbo orukọ rere ti INEC ti ni lati ọdun mẹrin sẹyin jẹ. Nitori ẹyọ ẹni kan, oro ti wọn n ṣe loru tẹlẹ di ti ọsan gangan, wọn n rọjo epe ati eebu nitori Senetọ Bọla Tinubu ati awọn to ti ba a mulẹ.


Wọn o le polongo ibo lori aṣeyọri ti wọn lawọn ni, ariwo ẹya kan lo l’Ekoo, ẹya kan fẹẹ gba Eko ni wọn n pa kiri. Nitori ki ẹni kan ṣoṣo le wọle ibo, wọn si ba gbogbo orukọ rere ti INEC ti ni lati ọdun mẹrin sẹyin jẹ. Nitori ẹyọ ẹni kan, oro ti wọn n ṣe loru tẹlẹ di ti ọsan gangan, wọn n rọjo epe ati eebu nitori Senetọ Bọla Tinubu ati awọn to ti ba a mulẹ. Eyi ti wọn ṣe kọja yii ki i ṣe ibo, jagidijagan, akọlu ati iṣera-ẹni-leṣe lo kun inu ẹ.” Lẹyin eyi ni Gbadebọ parọwa sawọn mẹkunnu pe ki wọn sọrọ soke, ki wọn sọ bi nnkan ṣe ri lara wọn, o ni kawọn olugbe Eko tootọ ti wọn nifẹẹ igbe aye rere pariwo sita. Ọkunrin naa tun ṣeleri pe awọn nigbẹkẹle kikun ninu ile-ẹjọ lati ri idajọ ododo gba. O loun gba pe Ọba adakẹ-dajọ ni Ọlọrun, gbogbo eru ati aitọ awa eeyan l’Ọlọrun ri, ti yoo si san kaluku lẹsan bo ti tọ.


Eyi ti wọn ṣe kọja yii ki i ṣe ibo, jagidijagan, akọlu ati iṣera-ẹni-leṣe lo kun inu ẹ.” Lẹyin eyi ni Gbadebọ parọwa sawọn mẹkunnu pe ki wọn sọrọ soke, ki wọn sọ bi nnkan ṣe ri lara wọn, o ni kawọn olugbe Eko tootọ ti wọn nifẹẹ igbe aye rere pariwo sita. Ọkunrin naa tun ṣeleri pe awọn nigbẹkẹle kikun ninu ile-ẹjọ lati ri idajọ ododo gba. O loun gba pe Ọba adakẹ-dajọ ni Ọlọrun, gbogbo eru ati aitọ awa eeyan l’Ọlọrun ri, ti yoo si san kaluku lẹsan bo ti tọ.


Orileede Amẹrika koro oju si iwa janduku, ẹlẹyamẹya to waye lasiko ibo gomina ati t’aṣofin

Monisọla Saka Lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọjọ kọkanlelogun, oṣu Kẹta, ọdun yii, ni awọn aṣoju ilẹ Amẹrika lorileede yii, Memeber of US Diplomatic Mission, Nigeria, leri pe awọn yoo gbẹsẹ le ọrọ fisa gbigba atawọn nnkan mi-in lori awọn eeyan to ba han pe wọn lọwọ ninu bi wọn ṣe halẹ mọ awọn oludibo, ti wọn ko si jẹ ki awọn eeyan naa ṣe ojuṣe wọn lasiko ibo gomina ati ti ileegbimọ aṣofin to waye lọjọ Kejidinlogun, oṣu Keji, ọdun yii, paapaa ju lọ nipinlẹ Eko, Kano atawọn ipinlẹ mi-in. Ninu atẹjade ti ileeṣẹ Amẹrika ni Naijiria yii fi sori ẹrọ ayelujara wọn, ni wọn ti bu ẹnu atẹ lu ọrọ ẹlẹyamẹya ti wọn lo ṣaaju eto idibo, lasiko rẹ ati lẹyin ti wọn dibo gomina tan nipinlẹ Eko. Wọn sọ pe, ‘Orileede Naijiria ṣeto abala keji idibo wọn, iyẹn eto idibo gomina ati ti ileegbimọ aṣofin lọjọ kejidinlogun, oṣu Kẹta, ọdun yii. Orileede Amẹrika kọminu si bi gbogbo eto ibo naa ṣe lọ pẹlu jagidijagan, ti wọn si n halẹ mọ awọn oludibo, ti wọn ko si fun wọn lanfaani lati ṣe ojuṣe wọn ni awọn ipinlẹ bii Eko, Kano ati awọn ipinlẹ mi-in. ‘‘Aṣoju ilẹ Amẹrika ni Naijiria wa ninu awọn to wo bi ibo naa ṣe lọ si, bẹẹ la si ri gbogbo awọn iwa aitọ wọnyi lojukoroju. Lilo ọrọ ẹlẹyamẹya ki eto idibo naa too waye ati lasiko idibo gomina niluu Eko jẹ ohun to ka ni laya.


Orileede Amẹrika kọminu si bi gbogbo eto ibo naa ṣe lọ pẹlu jagidijagan, ti wọn si n halẹ mọ awọn oludibo, ti wọn ko si fun wọn lanfaani lati ṣe ojuṣe wọn ni awọn ipinlẹ bii Eko, Kano ati awọn ipinlẹ mi-in. ‘‘Aṣoju ilẹ Amẹrika ni Naijiria wa ninu awọn to wo bi ibo naa ṣe lọ si, bẹẹ la si ri gbogbo awọn iwa aitọ wọnyi lojukoroju. Lilo ọrọ ẹlẹyamẹya ki eto idibo naa too waye ati lasiko idibo gomina niluu Eko jẹ ohun to ka ni laya. ‘‘A gboriyin fun gbogbo awọn to kopa ninu eto naa lorileede yii, awọn aṣaaju ẹsin ati awọn adari agbegbe, awọn ọdọ atawọn ọmọ orileede yii ti wọn yan lati koro oju si iru igbesẹ yii, ati lati sọrọ lodi si awọn ọrọ adogun silẹ, eyi to fidi ifaraji Naijiria ati ọwọ ti wọn ni fun ijọba awa-ara-wa han. A pe awọn alaṣe orileede Naijiria ati gbogbo awọn tọrọ kan lati ri i pe wọn gbe igbesẹ to yẹ labẹ ofin lati ri i pe awọn to n halẹ mọ awọn oludibo lasiko idibo atawọn ti wọn ko jẹ ki awọn eeyan ṣe ojuṣe wọn lasiko idibo naa ko lọ lasan. Bakan naa ni orileede Amẹrika yoo gbe igbesẹ to ba yẹ ninu eyi ti fifofin de awọn ti wọn ba lọwọ ninu iwa yii tabi ti wọn ṣe atilẹyin fun un atawọn ti wọn fẹẹ doju ijọba awa-ara-wa bolẹ lati gba iwe aṣẹ lati rin irinajo lọ si Amẹrika (visa).


‘‘A gboriyin fun gbogbo awọn to kopa ninu eto naa lorileede yii, awọn aṣaaju ẹsin ati awọn adari agbegbe, awọn ọdọ atawọn ọmọ orileede yii ti wọn yan lati koro oju si iru igbesẹ yii, ati lati sọrọ lodi si awọn ọrọ adogun silẹ, eyi to fidi ifaraji Naijiria ati ọwọ ti wọn ni fun ijọba awa-ara-wa han. A pe awọn alaṣe orileede Naijiria ati gbogbo awọn tọrọ kan lati ri i pe wọn gbe igbesẹ to yẹ labẹ ofin lati ri i pe awọn to n halẹ mọ awọn oludibo lasiko idibo atawọn ti wọn ko jẹ ki awọn eeyan ṣe ojuṣe wọn lasiko idibo naa ko lọ lasan. Bakan naa ni orileede Amẹrika yoo gbe igbesẹ to ba yẹ ninu eyi ti fifofin de awọn ti wọn ba lọwọ ninu iwa yii tabi ti wọn ṣe atilẹyin fun un atawọn ti wọn fẹẹ doju ijọba awa-ara-wa bolẹ lati gba iwe aṣẹ lati rin irinajo lọ si Amẹrika (visa). ‘‘Bakan naa ni a si tun n laago rẹ pe ki ẹnikẹni to ba ni ẹdun ọkan tabi ẹsun kankan lori eto idibo to lọ naa ki wọn gba ọna to tọ labẹ ofin, eyi ti ẹnikẹni ko gbọdọ dabuu ọna wọn lori rẹ. Bakan naa la n pe awọn ọmọ Naijiria lati ṣisẹ papọ, bi wọn ti n n gbiyanju lati so okun eto ijọba awa-ara-wa mu dain-dain lorileede yii’’.


‘‘Bakan naa ni a si tun n laago rẹ pe ki ẹnikẹni to ba ni ẹdun ọkan tabi ẹsun kankan lori eto idibo to lọ naa ki wọn gba ọna to tọ labẹ ofin, eyi ti ẹnikẹni ko gbọdọ dabuu ọna wọn lori rẹ. Bakan naa la n pe awọn ọmọ Naijiria lati ṣisẹ papọ, bi wọn ti n n gbiyanju lati so okun eto ijọba awa-ara-wa mu dain-dain lorileede yii’’.


Ẹ kede mi gẹgẹ bii aarẹ tabi tabi ki atundi ibo waye-Atiku Abubakar

Ọrẹoluwa Adedeji Oludije siipo aarẹ labẹ ẹgbẹ oṣelu PDP, to tun ti figba kan jẹ igbakeji aarẹ lorileede yii, Alaaji Aiku Abubakar. naa ti gba ile-ẹjọ to n gbọ awọn ẹsun to ba su yọ lasiko idibo lọ, o si ti ko iwe ẹsun rẹ siwaju wọn nipa eto idibo aarẹ to waye ni ọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii. Lara awọn ohun ti Atiku n beere pe ki ile-ẹjọ naa ṣe fun oun ni yala lati paṣẹ atundi ibo lawọn ibi kan laarin oun ati oludije ẹgbẹ APC, Bọla Tinubu, tabi ki wọn kede oun gẹgẹ bii ẹni to jawe olubori ninu eto idibo naa. O ni bi ọkankan ninu eleyii ko ba waa ṣee ṣe, ki wọn kuku fagi le esi idibo ọhun, ki wọn ṣẹṣẹ waa ṣeto idibo mi-in. Lọjọ Isẹgun, Tusidee, ọjọ kọkanlelogun, oṣu yii, ni awọn agbẹjọro rẹ, eyi ti Joe Gadzama (SAN) lewaju, ko iwe ẹsun wọn ti nọmba rẹ jẹ CA/PEPC/05/2003, lọ si kootu to fikalẹ siluu Abuja ọhun. Lori koko pataki mẹrin ni wọn fi n pe abajade esi idibo naa lẹjọ.


O ni bi ọkankan ninu eleyii ko ba waa ṣee ṣe, ki wọn kuku fagi le esi idibo ọhun, ki wọn ṣẹṣẹ waa ṣeto idibo mi-in. Lọjọ Isẹgun, Tusidee, ọjọ kọkanlelogun, oṣu yii, ni awọn agbẹjọro rẹ, eyi ti Joe Gadzama (SAN) lewaju, ko iwe ẹsun wọn ti nọmba rẹ jẹ CA/PEPC/05/2003, lọ si kootu to fikalẹ siluu Abuja ọhun. Lori koko pataki mẹrin ni wọn fi n pe abajade esi idibo naa lẹjọ. Koko akọkọ ni pe eto idibo to gbe Tinubu wọle ko tẹwọn to, nitori ajọ eleto idibo ko tẹle ofin eto idibo ti wọn ṣagbekalẹ rẹ lọdun 2022. Lọna keji, wọn ni eto idibo to gbe Aṣiwaju Tinubu to wa lara awọn olujẹjọ wọle ko tọna, nitori o kun fun iwa ibajẹ ati magomago. Bakan naa ni wọn ni Tinubu ti wọn kede gẹgẹ bii ẹni to jawe olubori yii ko ni ibo to yẹ lati kede rẹ bii ẹni to jawe olubori.


Koko akọkọ ni pe eto idibo to gbe Tinubu wọle ko tẹwọn to, nitori ajọ eleto idibo ko tẹle ofin eto idibo ti wọn ṣagbekalẹ rẹ lọdun 2022. Lọna keji, wọn ni eto idibo to gbe Aṣiwaju Tinubu to wa lara awọn olujẹjọ wọle ko tọna, nitori o kun fun iwa ibajẹ ati magomago. Bakan naa ni wọn ni Tinubu ti wọn kede gẹgẹ bii ẹni to jawe olubori yii ko ni ibo to yẹ lati kede rẹ bii ẹni to jawe olubori. Wọn fi kun un pe ko yẹ ki Tinubu ti wọn kede pe o wọle ibo yii tiẹ dupo rara lasiko ti eto idibo naa waye nitori awọn ẹsun gbigbe oogun oloro ti wọn ti fi kan an. Nidii eyi ni wọn fi ni esi idibo ti ajọ eleto idibo lo lati kede Tinubu gẹgẹ bii ẹni to bori ko tọna, ko bofin mu, ko si yẹ bẹẹ, niwọn igba ti ko ti ba ofin eto idibo ọdun 2022 mu, ti ko si tun ba ofin orileede Naijiria to sọ pe ẹnikẹni ti yoo ba di aarẹ orileede yii gbọdọ ni ida mẹẹẹdọgbọn (25) ibo ti wọn ba di ni ipinlẹ mẹrinlelogun, eyi ti i ṣe iko meji ninu mẹta awọn ipinlẹ naa, to fi mọ olu ilu ilẹ wa l’Abuja. Bakan naa ni wọn ni ki ile-ẹjọ yii kede pe loootọ ni Tinubu ko kun oju oṣuwọn lati kopa ninu eto idibo to kọja ọhun.


Wọn fi kun un pe ko yẹ ki Tinubu ti wọn kede pe o wọle ibo yii tiẹ dupo rara lasiko ti eto idibo naa waye nitori awọn ẹsun gbigbe oogun oloro ti wọn ti fi kan an. Nidii eyi ni wọn fi ni esi idibo ti ajọ eleto idibo lo lati kede Tinubu gẹgẹ bii ẹni to bori ko tọna, ko bofin mu, ko si yẹ bẹẹ, niwọn igba ti ko ti ba ofin eto idibo ọdun 2022 mu, ti ko si tun ba ofin orileede Naijiria to sọ pe ẹnikẹni ti yoo ba di aarẹ orileede yii gbọdọ ni ida mẹẹẹdọgbọn (25) ibo ti wọn ba di ni ipinlẹ mẹrinlelogun, eyi ti i ṣe iko meji ninu mẹta awọn ipinlẹ naa, to fi mọ olu ilu ilẹ wa l’Abuja. Bakan naa ni wọn ni ki ile-ẹjọ yii kede pe loootọ ni Tinubu ko kun oju oṣuwọn lati kopa ninu eto idibo to kọja ọhun. Pẹlu gbogbo awọn ibeere ti wọn gbe siwaju ile-ẹjọ yii, wọn ni ki kootu naa kede pe Atiku Abubakar lo wọle ibo to waye lọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, ki wọn si bura fun un gẹgẹ bii aarẹ Naijiria tuntun. Ti kootu ko ba ti waa le ṣe eyi, ki wọn kuku paṣẹ pe ki atundi ibo waye lawọn ibi kan laarin oludije awọn (Atiku Abubakar), ati Bọla Tinubu ti wọn kede pe oun lo wọle. Bi eleyii naa ko ba tun waa ṣee ṣe, ki wọn kuku fagi le eto idibo sipo aarẹ to waye lọjọ kẹẹedọgbọn, oṣu yii, ki eto idibo mi-in si waye.