Ija to bẹ silẹ laarin awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC ati NNPP nipinlẹ naa latari esi idibo ti wọn n kede, lo mu ki Doguwa gba ibẹ lọ, to si bẹrẹ wahala lati ta ko esi idibo ti wọn fagi le lagbegbe naa. Eyi lo ṣokunfa bi wọn ṣe pa eeyan mẹta, ti wọn si tun jo ile ẹgbẹ naa. Agbẹjọro fun olujẹjọ, Abdul Adamu, rọ ile-ẹjọ lati faaye beeli silẹ fun onibaara oun, o ni eeyan ti wọn mọ lawujọ ni, ati pe ko ni i tori ẹ na papa bora tabi di iwadii awọn ọlọpaa lọwọ, bẹẹ loun yoo pese awọn nnkan to ṣe pataki lati duro fun un. Agbẹjọro ijọba ni tiẹ, Aisha Salisu, ta ko aaye beeli ti ẹlẹgbẹ ẹ ni ki wọn fun afurasi, o ni ki wọn ma gba a laaye nitori ẹsun nla kan wa lara eyi ti wọn fi kan an. Kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Kano, Muhammad Yakubu, to wọ aṣofin ọhun lọ si kootu ṣalaye pe, wahala to bẹ silẹ ati ibi idibo, ti Doguwa fi dana sun ile ẹgbẹ NNPP, lagbegbe ijọba ibilẹ Tudun-Wada, nipinlẹ Kano, eyi to ṣokunfa iku awọn mẹta kan, tawọn mẹjọ mi-in si fara pa yannayanna lasiko eto idibo ti wọn ṣẹṣẹ di lọ yii lo mu kawọn fi panpẹ ofin gbe ọkunrin naa. Ninu atẹjade ti agbẹnusọ ileeṣẹ naa, Abdullahi Haruna, gbe jade lorukọ ọga rẹ lo ti sọ pe, “Iroyin kan tẹ wa lọwọ lori awọn eeyan mẹta kan ti wọn da ẹmi wọn legbodo, to tun ṣokunfa bi awọn eeyan mẹjọ kan ṣe fara pa yannayanna nijọba ibilẹ Tudun-Wada, lọjọ kẹrindinlọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, lasiko ti wọn n ka esi idibo lọwọ.


Nitori ẹsun ipaniyan, adajọ ju olori ọmọ ẹgbẹ to pọ ju lọ nileegbimọ aṣoju-ṣofin sẹwọn

Agbẹjọro ijọba ni tiẹ, Aisha Salisu, ta ko aaye beeli ti ẹlẹgbẹ ẹ ni ki wọn fun afurasi, o ni ki wọn ma gba a laaye nitori ẹsun nla kan wa lara eyi ti wọn fi kan an. Kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Kano, Muhammad Yakubu, to wọ aṣofin ọhun lọ si kootu ṣalaye pe, wahala to bẹ silẹ ati ibi idibo, ti Doguwa fi dana sun ile ẹgbẹ NNPP, lagbegbe ijọba ibilẹ Tudun-Wada, nipinlẹ Kano, eyi to ṣokunfa iku awọn mẹta kan, tawọn mẹjọ mi-in si fara pa yannayanna lasiko eto idibo ti wọn ṣẹṣẹ di lọ yii lo mu kawọn fi panpẹ ofin gbe ọkunrin naa. Ninu atẹjade ti agbẹnusọ ileeṣẹ naa, Abdullahi Haruna, gbe jade lorukọ ọga rẹ lo ti sọ pe, “Iroyin kan tẹ wa lọwọ lori awọn eeyan mẹta kan ti wọn da ẹmi wọn legbodo, to tun ṣokunfa bi awọn eeyan mẹjọ kan ṣe fara pa yannayanna nijọba ibilẹ Tudun-Wada, lọjọ kẹrindinlọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, lasiko ti wọn n ka esi idibo lọwọ. Lasiko naa ni fọnran kan gba ori ẹrọ ayelujara kan, nibi tawọn eeyan kan ti fi ara gba ọta ibọn, tawọn mi-in si n yinbọn ninu fidio ọhun. Eyi lo mu ki kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Kano to wa nidii kokaari eto idibo ọdun 2023, Muhammad Yakubu, paṣẹ pe ki ẹka ileeṣẹ ọlọpaa to n ṣewadii iwa ọdaran (SCID), bẹrẹ iwadii lori ọrọ naa. “Lọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, lasiko ti iwadii naa ṣi n lọ lọwọ, ni ẹka to n wadii iwa ọdaran ọhun ranṣẹ pe Alhassan Ado Garba Doguwa, to jẹ ọmọ ileegbimọ aṣoju-ṣofin to n ṣoju ẹkun Doguwa/Tudun-Wada niluu Abuja, fun bo ṣe lọwọ ninu iṣẹlẹ naa.


Lasiko naa ni fọnran kan gba ori ẹrọ ayelujara kan, nibi tawọn eeyan kan ti fi ara gba ọta ibọn, tawọn mi-in si n yinbọn ninu fidio ọhun. Eyi lo mu ki kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Kano to wa nidii kokaari eto idibo ọdun 2023, Muhammad Yakubu, paṣẹ pe ki ẹka ileeṣẹ ọlọpaa to n ṣewadii iwa ọdaran (SCID), bẹrẹ iwadii lori ọrọ naa. “Lọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, lasiko ti iwadii naa ṣi n lọ lọwọ, ni ẹka to n wadii iwa ọdaran ọhun ranṣẹ pe Alhassan Ado Garba Doguwa, to jẹ ọmọ ileegbimọ aṣoju-ṣofin to n ṣoju ẹkun Doguwa/Tudun-Wada niluu Abuja, fun bo ṣe lọwọ ninu iṣẹlẹ naa. Bi Doguwa ṣe kọ lati yọju sile iṣẹ ọlọpaa, lo mu ki awọn agbofinro gbe igbesẹ lati fofin gbe e. Ninu papakọ ofurufu Aminu Kano International Airport, lawọn ọlọpaa ti wọn n ṣewadii iwa ọdaran – SCID, to wa lagbegbe Bompai, nipinlẹ Kano, ti nawọ gan an”. Doguwa to n dije lati tun wọle sipo aṣoju-ṣofin lagbegbe ẹ lẹẹkan si i, ni wọn tun ka ibọn mọ lọwọ, ibọn yii ni wọn lo yin pa ọkunrin kan, tawọn mẹta mi-in si fara gbọgbẹ.


Bi Doguwa ṣe kọ lati yọju sile iṣẹ ọlọpaa, lo mu ki awọn agbofinro gbe igbesẹ lati fofin gbe e. Ninu papakọ ofurufu Aminu Kano International Airport, lawọn ọlọpaa ti wọn n ṣewadii iwa ọdaran – SCID, to wa lagbegbe Bompai, nipinlẹ Kano, ti nawọ gan an”. Doguwa to n dije lati tun wọle sipo aṣoju-ṣofin lagbegbe ẹ lẹẹkan si i, ni wọn tun ka ibọn mọ lọwọ, ibọn yii ni wọn lo yin pa ọkunrin kan, tawọn mẹta mi-in si fara gbọgbẹ.


Fayọṣe fi ẹgbẹ oṣelu PDP silẹ, o loun ko ṣoṣelu mọ

Ọrẹoluwa Adedeji Nitori pe oludije sipo ẹgbẹ wọn, Alaaji Atiku Abubakar, ko gbọ gbogbo ikilọ ti wọn ṣe fun un lati kọwọ bọwe adehun pe ọdun mẹrin pere loun maa lo toun ba gbajọba ki wọn too dibo, to si tun kọ lati yọ alaga wọn nipo gẹgẹ bi ọpọ ọmọ ẹgbẹ ṣe fẹ, eyi to pada fa bi ẹgbẹ naa ṣe fidi rẹmi, gomina ipinlẹ Ekiti tẹlẹ, Ayọdele Fayoṣe, ni oun ko ṣe ẹgbẹ oṣelu PDP mọ. O loun ti kuro ninu ẹgbẹ naa bayii, oun si ti fi oṣelu silẹ, oun ko ṣe mọ. L’Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ kin-in-ni, oṣu yii, lo sọrọ naa nibi ifọrọwerọ kan to ṣe pẹlu ileeṣẹ tẹlifiṣan Arise. Fayọṣe ni, ‘‘Otẹẹli kan niluu Eko ni Atiku Abubakar pe mi si ta a ti ṣepade, mo si ṣalaye nnkan mẹrin fun un. Mo sọ fun un pe nnkan mẹrin la n beere lọwọ rẹ. Akọkọ ni pe o ti pe ẹni ọdun mẹrindinlọgọrin lọdun to kọja, awọn gomina marun-un to n binu si ti sọ pe o ti di oludije sipo aarẹ bayii, ko si ohun ti ẹnikẹni le ṣe si eleyii mọ, ṣugbọn jẹ ka pada lọ sọdọ awọn eeyan Iwọ Ooorun, ka sọ fun wọn pe ọdun mẹrin lo maa lo, ko ma da bii pe ọdun mẹjọ ni ẹni to tun wa lati apa Oke-Ọya maa tun lo nipo aarẹ lẹyin ti Buhari ba ṣe tan lai fi ti ẹgbẹ oṣelu to n ṣoju ṣe.


Fayọṣe ni, ‘‘Otẹẹli kan niluu Eko ni Atiku Abubakar pe mi si ta a ti ṣepade, mo si ṣalaye nnkan mẹrin fun un. Mo sọ fun un pe nnkan mẹrin la n beere lọwọ rẹ. Akọkọ ni pe o ti pe ẹni ọdun mẹrindinlọgọrin lọdun to kọja, awọn gomina marun-un to n binu si ti sọ pe o ti di oludije sipo aarẹ bayii, ko si ohun ti ẹnikẹni le ṣe si eleyii mọ, ṣugbọn jẹ ka pada lọ sọdọ awọn eeyan Iwọ Ooorun, ka sọ fun wọn pe ọdun mẹrin lo maa lo, ko ma da bii pe ọdun mẹjọ ni ẹni to tun wa lati apa Oke-Ọya maa tun lo nipo aarẹ lẹyin ti Buhari ba ṣe tan lai fi ti ẹgbẹ oṣelu to n ṣoju ṣe. ‘‘Wọn sọ fun Atiku Abubakar pe ko jade sita, ko si kede pe ọdun mẹrin pere loun maa lo, nitori oun yoo ti pe ọgọrin ọdun lasiko naa, bẹẹ ni ko pọn dandan ko gbe ipo naa fun eyikeyii ninu awọn gomina maraarun tinu n bi ọhun. Ṣugbọn awọn to yi i ka faake kọri, wọn ni ko gbọdọ sọ bẹẹ, wọn ni to ba ti depo aarẹ ni yoo ṣẹṣẹ kede eleyii. Nibo ni wọn ti n ṣe iru ẹ.


‘‘Wọn sọ fun Atiku Abubakar pe ko jade sita, ko si kede pe ọdun mẹrin pere loun maa lo, nitori oun yoo ti pe ọgọrin ọdun lasiko naa, bẹẹ ni ko pọn dandan ko gbe ipo naa fun eyikeyii ninu awọn gomina maraarun tinu n bi ọhun. Ṣugbọn awọn to yi i ka faake kọri, wọn ni ko gbọdọ sọ bẹẹ, wọn ni to ba ti depo aarẹ ni yoo ṣẹṣẹ kede eleyii. Nibo ni wọn ti n ṣe iru ẹ. ‘‘Mo ṣe gbogbo ikilọ yii lori ikanni abẹyẹfo (twitter) mi, boya ninu oṣu Kejila abi oṣu Kin-in-ni, ọdun yii, mo kilọ fun ẹgbẹ oṣelu PDP pe ewu n bọ, mo si sọ fun wọn pe bi wọn ko ba wa ọna lati yanju wahala to wa nilẹ yii, o maa gbe ẹgbẹ naa lọ. Mo sọ fun wọ ki wọn kiyesi i daadaa, nitori ewu wa niwaju, ki wọn kiyesi i’’. Nigba to n sọrọ lori ipa ti Alaga ẹgbẹ naa, Iyorchia Ayu, ko ninu wahala to mu ki ẹgbẹ naa ja kulẹ lasiko idibo to kọja yii, Fayoṣe ni alaga ẹgbẹ yii lo fa bi ẹgbẹ awọn ṣe ja kulẹ lasiko idibo to kọja yii.


‘‘Mo ṣe gbogbo ikilọ yii lori ikanni abẹyẹfo (twitter) mi, boya ninu oṣu Kejila abi oṣu Kin-in-ni, ọdun yii, mo kilọ fun ẹgbẹ oṣelu PDP pe ewu n bọ, mo si sọ fun wọn pe bi wọn ko ba wa ọna lati yanju wahala to wa nilẹ yii, o maa gbe ẹgbẹ naa lọ. Mo sọ fun wọ ki wọn kiyesi i daadaa, nitori ewu wa niwaju, ki wọn kiyesi i’’. Nigba to n sọrọ lori ipa ti Alaga ẹgbẹ naa, Iyorchia Ayu, ko ninu wahala to mu ki ẹgbẹ naa ja kulẹ lasiko idibo to kọja yii, Fayoṣe ni alaga ẹgbẹ yii lo fa bi ẹgbẹ awọn ṣe ja kulẹ lasiko idibo to kọja yii. O ni ọkunrin naa lo ti oludije awọn, Atiku Abubakar lọ sinu gọta, ti wọn si ju u sinu rẹ. O ni gbogbo awọn to n fi ẹhonu han pe awọn ko gba esi idibo ti wọn n pe ara wọn ni ẹgbẹ ajafẹtọọ, Fayoṣe ni awọn ọmọ ẹgbẹ PDP lo n gbowo fun wọn lati ṣe bẹẹ. O waa rọ awọn ọmọ ẹgbẹ naa ki wọn gba ijakulẹ ti wọn ni lasiko eto idibo naa, ki wọn si yee ṣagbatẹru ifẹhonu han kankan lori eleyii.


O ni ọkunrin naa lo ti oludije awọn, Atiku Abubakar lọ sinu gọta, ti wọn si ju u sinu rẹ. O ni gbogbo awọn to n fi ẹhonu han pe awọn ko gba esi idibo ti wọn n pe ara wọn ni ẹgbẹ ajafẹtọọ, Fayoṣe ni awọn ọmọ ẹgbẹ PDP lo n gbowo fun wọn lati ṣe bẹẹ. O waa rọ awọn ọmọ ẹgbẹ naa ki wọn gba ijakulẹ ti wọn ni lasiko eto idibo naa, ki wọn si yee ṣagbatẹru ifẹhonu han kankan lori eleyii.


Ko si adehun kankan laarin Tinubu ati Makinde lati ṣatilẹyin fun un lori idibo gomina

Ọlawale Ajao, Ibaadan Igbimọ to n ṣe ipolongo fun ipo aarẹ ẹgbẹ oṣelu APC, ẹka ti ipinlẹ Ọyọ ti ṣọ pe ko si ajọsọ ọro tabi ipade kanakn laarin aarẹ ti wọn ṣẹṣẹ dibo yan, Aṣiwaju Bọla Tinubu ati Gomina ipinlẹ Ọyọ, aẹanjinnia Ṣeyi Makinde pe ọkunrin naa ni ki ẹgbẹ awọn dibo fun. Nitori ipade to waye laarin aarẹ ti awọn ọmọ Naijiria ṣẹṣẹ dibo yan ọhun ati gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde, igbagbọ ọpọ eeyan ni pe adehun kan wa laarin awọn mejeeji, paapaa, lori idibo aarẹ to kọja yii, ati idibo gomina to maa waye lọjọ kọkanla, oṣu Kẹta, ọdun 2023 ta a wa yii pe Makinde ni awọn ẹgbẹ APC maa ṣatilẹyin fun. Bo tilẹ jẹ pe ko sẹni to ba wọn kopa ninu ipade naa, to jẹ awọn mejeeji ni wọn mọ ohun ti wọn jọ sọ, sibẹ, igbagbọ ọpọ eeyan ni pe niṣe lawọn mejeeji jọ ṣadehun lati jọ ran ara wọn lọwọ lasiko idibo gomina ati idibo aarẹ. Ṣugbọn ọkan ninu awọn ọmọ igbimọ to polongo idibo fun Aṣiwaju Tinubu nipinlẹ Ọyọ, Abilekọ Nikẹ Ajagbe, ti sọ pe ko si adehun kankan laarin aarẹ ti wọn ṣẹṣẹ dibo yan naa pẹlu gomina ipinlẹ Ọyọ. Obinrin oloṣelu naa ṣalaye pe ko si nnkan to jẹ babara ninu abẹwọ ti Tinubu ṣe si Makinde. O ni gbogbo ipinlẹ ti Tinubu lọ fun ipolongo idibo rẹ, gomina ipinlẹ naa lo kọkọ maa n ṣabẹwo si, paapaa, awọn gomina maraarun ti wọn ko fara mọ bo ṣe jẹ pe ara iha Oke-Ọya lẹgbẹ oṣelu Alaburada fa kalẹ gẹgẹ bii alaga apapọ ati oludije fun ipo aarẹ.


Ṣugbọn ọkan ninu awọn ọmọ igbimọ to polongo idibo fun Aṣiwaju Tinubu nipinlẹ Ọyọ, Abilekọ Nikẹ Ajagbe, ti sọ pe ko si adehun kankan laarin aarẹ ti wọn ṣẹṣẹ dibo yan naa pẹlu gomina ipinlẹ Ọyọ. Obinrin oloṣelu naa ṣalaye pe ko si nnkan to jẹ babara ninu abẹwọ ti Tinubu ṣe si Makinde. O ni gbogbo ipinlẹ ti Tinubu lọ fun ipolongo idibo rẹ, gomina ipinlẹ naa lo kọkọ maa n ṣabẹwo si, paapaa, awọn gomina maraarun ti wọn ko fara mọ bo ṣe jẹ pe ara iha Oke-Ọya lẹgbẹ oṣelu Alaburada fa kalẹ gẹgẹ bii alaga apapọ ati oludije fun ipo aarẹ. Lẹyin esi idibo aarẹ to waye lọjọ Abamẹta, Satide, to kọja yii, la gbọ pe Gomina Makinde ṣepade pẹlu awọn to dupo sẹnetọ ati aṣoju-ṣofin, to si bẹ wọn lati ṣatilẹyin fun un ki o le wọle idibo gomina to n bọ lọjọ kọkanla, oṣu yii. Ninu ipade ọhun naa ni wọn ni gomina yii ti sọ pe oun yoo fi ẹgbẹ oṣelu PDP silẹ lọọ dara pọ mọ ẹgbẹ APC lọjọ iwaju. Abilekọ Ajagbe tẹsiwaju pe Makinde ko ṣatilẹyin fun Tinubu nibi idibo aarẹ to kọja yii, nitori ko sigba kankan ti ọkunrin naa sọ ọ sita pe Tinubu ni kawọn eeyan dibo fun.


Lẹyin esi idibo aarẹ to waye lọjọ Abamẹta, Satide, to kọja yii, la gbọ pe Gomina Makinde ṣepade pẹlu awọn to dupo sẹnetọ ati aṣoju-ṣofin, to si bẹ wọn lati ṣatilẹyin fun un ki o le wọle idibo gomina to n bọ lọjọ kọkanla, oṣu yii. Ninu ipade ọhun naa ni wọn ni gomina yii ti sọ pe oun yoo fi ẹgbẹ oṣelu PDP silẹ lọọ dara pọ mọ ẹgbẹ APC lọjọ iwaju. Abilekọ Ajagbe tẹsiwaju pe Makinde ko ṣatilẹyin fun Tinubu nibi idibo aarẹ to kọja yii, nitori ko sigba kankan ti ọkunrin naa sọ ọ sita pe Tinubu ni kawọn eeyan dibo fun. Gẹgẹ bo ṣe sọ, “gbogbo ariwo ti Makinde n pa kiri pe Aṣiwaju Tinubu ti sọ oun di aayo laarin awọn to n dupo gomina ipinlẹ Ọyọ, irọ pata ni. Aṣiwaju ki i fi ẹgbẹ oṣelu ẹ ṣere, ko le fi ọmọ ẹgbẹ oṣelu ẹ silẹ ko maa ṣatilẹyin fun ẹni to n dije lorukọ ẹgbẹ oṣelu mi-in laelae”.


Gẹgẹ bo ṣe sọ, “gbogbo ariwo ti Makinde n pa kiri pe Aṣiwaju Tinubu ti sọ oun di aayo laarin awọn to n dupo gomina ipinlẹ Ọyọ, irọ pata ni. Aṣiwaju ki i fi ẹgbẹ oṣelu ẹ ṣere, ko le fi ọmọ ẹgbẹ oṣelu ẹ silẹ ko maa ṣatilẹyin fun ẹni to n dije lorukọ ẹgbẹ oṣelu mi-in laelae”.


Ẹnikẹni to ba di aarẹ ti ko ba fi ti Peter Obi ṣe n tanra rẹ jẹ ni-Fayoṣe

Jọkẹ Amọri ‘‘Ẹnikẹni ti wọn ba kede gẹgẹ bii aarẹ ilẹ Naijiria, amọran mi fun tọhun ni lati ri i pe o ṣiṣẹ papọ pẹlu Peter Obi ti i ṣe oludije sipo aarẹ lẹgbẹ oṣelu Labour, eleyii lo le mu anfaani nla wa fun orileede wa’’. Gomina ipinlẹ Ekiti tẹ̀ẹ, ayọdele Fayoṣe lo sọrọ naa lọ jọ Iṣẹgun, Tusidee, ọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji to ṣẹṣẹ pari yii, lasiko ti ileeṣẹ tẹlifiṣan TVC gba a lalejo. Gomina ti oun naa n jẹ Peter yii sọ pe ẹni to gbọn ṣaṣa, ti ẹnikẹni ko si le fọwọ rọ sẹyin tabi foju di ni ọkunrin oloṣelu gomina ipinlẹ Anambra tẹlẹ ọhun. O fi kun un pe Peter Obi jẹ ẹnikan ti ko nigbagbọ ninu a ko ọrọ jọ, ẹni ti nnkan kekere maa n to ni, o si ni ọkan otitọ ti ẹni to ba fẹẹ dari orileede yii nilo lati ṣe bẹẹ. Fayọṣe ni Peer Obi ki i ṣe ẹni ti eeyan n foju kere, o ti di nnkan pataki ninu ọrọ oṣelu Naijiria bayii pẹlu ohun to ṣẹlẹ lasiko eto idibo ilẹ wa to ṣẹṣẹ pari yii. Gomina Ekiti tẹlẹ naa ni ẹnikẹni to ba wọle si ipo aarẹ ti ko ba fi ti Obi ṣe yoo ni wahala gidigidi, bẹẹ ni ijọba rẹ ko ni i tọjọ.


O fi kun un pe Peter Obi jẹ ẹnikan ti ko nigbagbọ ninu a ko ọrọ jọ, ẹni ti nnkan kekere maa n to ni, o si ni ọkan otitọ ti ẹni to ba fẹẹ dari orileede yii nilo lati ṣe bẹẹ. Fayọṣe ni Peer Obi ki i ṣe ẹni ti eeyan n foju kere, o ti di nnkan pataki ninu ọrọ oṣelu Naijiria bayii pẹlu ohun to ṣẹlẹ lasiko eto idibo ilẹ wa to ṣẹṣẹ pari yii. Gomina Ekiti tẹlẹ naa ni ẹnikẹni to ba wọle si ipo aarẹ ti ko ba fi ti Obi ṣe yoo ni wahala gidigidi, bẹẹ ni ijọba rẹ ko ni i tọjọ. Nigba to n ṣapejuwe ọkunrin to ṣe ipo kẹta ninu ibo aarẹ ti wọn ṣẹṣẹ kede rẹ yii, o ni ọkunrin yii ti di igi araba kan, o si gbọn ṣaṣa. O ni o gbagbọ ninu iwọntunwọnsi, funra rẹ ni yoo gbe baagi rẹ, o si maa n sọ fun awọn to ba leti lati gbọ pe bata ti oun ba wọ ki i ṣe ko jẹ olowo gegere, bi ko ṣe ki o rọrun foun lati wọ sẹsẹ, ko si gbe oun debi ti oun n lọ. Fayọṣe ni bii ẹgun ni ọkunrin naa ri lara ọpọ awọn aṣaaju oloṣelu nilẹ wa, ati pe Obi ki i ṣe ẹni ti ẹnikẹni le dunkooko tabi halẹ mọ.


Nigba to n ṣapejuwe ọkunrin to ṣe ipo kẹta ninu ibo aarẹ ti wọn ṣẹṣẹ kede rẹ yii, o ni ọkunrin yii ti di igi araba kan, o si gbọn ṣaṣa. O ni o gbagbọ ninu iwọntunwọnsi, funra rẹ ni yoo gbe baagi rẹ, o si maa n sọ fun awọn to ba leti lati gbọ pe bata ti oun ba wọ ki i ṣe ko jẹ olowo gegere, bi ko ṣe ki o rọrun foun lati wọ sẹsẹ, ko si gbe oun debi ti oun n lọ. Fayọṣe ni bii ẹgun ni ọkunrin naa ri lara ọpọ awọn aṣaaju oloṣelu nilẹ wa, ati pe Obi ki i ṣe ẹni ti ẹnikẹni le dunkooko tabi halẹ mọ.


Ọwọ tẹ ọmọ ẹgbẹ okunkun mẹfa pẹlu nnkan ija oloro lọwọ wọn l’Abẹokuta

Faith Adebọla, Ogun Mẹfa lara awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun ti wọn o jẹ kawọn eeyan adugbo Randa, iyẹn ikorita ọna to lọ si Ayetoro ati Igbo-Ọra, l’Abẹokuta, ipinlẹ Ogun, ti ko sakolo awọn agbofinro. Awọn ẹṣọ alaabo So-Safe ni wọn ṣa wọn kaakiri ibuba wọn. Ninu atẹjade kan ti Ọga agba So-Safe, Kọmandaati Sọji Ganzallo, fi ṣọwọ s’Alaroye l’Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ kin-in-ni, oṣu Kẹta, ọdun yii, eyi ti Alukoro wọn, Moruf Yusuf, buwọ lu, wọn ni ọmọ ẹgbẹ okunkun kan, Emmanuel Victor, ẹni ọdun mejilelọgbọn, lọwọ kọkọ ba laarin lopin ọsẹ to kọja yii, lasiko to fẹẹ gba ẹnu geeti to wọ adugbo Fẹyintọlọrun, ni Randa, nijọba ibilẹ Ariwa Abẹokuta, to loun n gbe kọja ni wọn fura si i, wọn da a duro, wọn si yẹ ara ẹ wo, wọn ba ọta ibọn ti wọn o ti i yin rẹpẹtẹ lapo ẹ, ni wọn ba mu un. Nigba to de ọfiisi awọn So-Safe, ti wọn bẹrẹ si i ṣewadii, wọn lafurasi yii jẹwọ pe ọmọ ẹgbẹ okunkun ‘Aiye’ loun, o niṣẹ olutọju ọgba loun n ṣe ni Fasiti Crescent, l’Abẹokuta, ibiiṣẹ loun si ti n bọ lasiko tọwọ fi tẹ oun, ti wọn si ba ọta ibọn lapo oun. Amọ nigba ti wọn tubọ tẹ ẹ ninu, o jẹwọ pe awọn mẹfa lawọn jọ n ṣe ẹgbẹ okunkun papọ, o lawọn lawọn wa nidii ọpọ rogbodiyan to n ṣẹlẹ lagbegbe Randa, lo ba bẹrẹ si i darukọ awọn ẹlẹgbẹ rẹ yooku, bo si ṣe n darukọ wọn lo n sọ adirẹsi ile ti wọn n gbe, ati ibi ti wọn n jẹ si, loju-ẹsẹ si lawọn ẹṣọ So-Safe ti lọọ ko gbogbo wọn. Awọn orukọ to da ni Olumide Abdullah, ti inagijẹ rẹ n jẹ ‘Maintain,’ o lọgaa oun ninu ẹgbẹ okunkun ni, Ojule karun-un, Opopona Adehun, n’Iyana Sẹlẹ, ni Randa lo niyẹn n gbe, o lẹni yii lo ran oun lati ba a ra ọta ibọn ti wọn ka mọ oun lọwọ, o fi kun un pe awọn ṣẹṣẹ fẹẹ ra ibọn tawọn maa maa lo ni, amọ ẹgbẹrun lọna ogun Naira tawọn tu jọ lati ra ibọn ti ba nina lọ, latari ọwọngogo owo Naira to gbode lasiko yii.


Nigba to de ọfiisi awọn So-Safe, ti wọn bẹrẹ si i ṣewadii, wọn lafurasi yii jẹwọ pe ọmọ ẹgbẹ okunkun ‘Aiye’ loun, o niṣẹ olutọju ọgba loun n ṣe ni Fasiti Crescent, l’Abẹokuta, ibiiṣẹ loun si ti n bọ lasiko tọwọ fi tẹ oun, ti wọn si ba ọta ibọn lapo oun. Amọ nigba ti wọn tubọ tẹ ẹ ninu, o jẹwọ pe awọn mẹfa lawọn jọ n ṣe ẹgbẹ okunkun papọ, o lawọn lawọn wa nidii ọpọ rogbodiyan to n ṣẹlẹ lagbegbe Randa, lo ba bẹrẹ si i darukọ awọn ẹlẹgbẹ rẹ yooku, bo si ṣe n darukọ wọn lo n sọ adirẹsi ile ti wọn n gbe, ati ibi ti wọn n jẹ si, loju-ẹsẹ si lawọn ẹṣọ So-Safe ti lọọ ko gbogbo wọn. Awọn orukọ to da ni Olumide Abdullah, ti inagijẹ rẹ n jẹ ‘Maintain,’ o lọgaa oun ninu ẹgbẹ okunkun ni, Ojule karun-un, Opopona Adehun, n’Iyana Sẹlẹ, ni Randa lo niyẹn n gbe, o lẹni yii lo ran oun lati ba a ra ọta ibọn ti wọn ka mọ oun lọwọ, o fi kun un pe awọn ṣẹṣẹ fẹẹ ra ibọn tawọn maa maa lo ni, amọ ẹgbẹrun lọna ogun Naira tawọn tu jọ lati ra ibọn ti ba nina lọ, latari ọwọngogo owo Naira to gbode lasiko yii. Wọn tun mu Isiaka Jimọh, ẹni ọdun mẹtalelọgbọn, adugbo Fẹyinlọtọrun kan naa loun n gbe, Oluwaṣeun Gabriel, ẹni ogun ọdun pere, Atunbi lorukọ inagijẹ tiẹ, Ojule kejilelogun, Opopona Opara 1, n’Iyana Sẹlẹ loun fori pamọ si, Ọjẹka Samuel, ẹni ọdun mọkandinlogun, ati Rasheed Adisa, ẹni ọdun mọkandinlogun, tawọn naa n gbe n’Iyana Sẹlẹ. Ganzallo lawọn ọmọọṣẹ oun ti lọọ sayẹwo ile tawọn afurasi wọnyi n gbe, lara nnkan ija oloro ti wọn ka mọ wọn lọwọ ni aake pelebe mẹta, ada marun-un, sisọọsi mẹrin, ọbẹ aṣooro meji, tẹsubaa tawọn Musulumi n lo meji, atawọn oogun abẹnugọngọ loriṣiiriṣii. Atẹjade naa sọ pe wọn ti taari awọn afurasi ọdaran wọnyi si ẹka to n gbogun ti awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun ni Oke-Ijẹmọ, l’Abẹokuta, ibẹ ni wọn maa gba de olu-ileeṣẹ ọlọpaa Ogun, eyi to wa l’Eleweẹran, fun iwadii to lọọrin, ki wọn too lọ fara han niwaju adajọ laipẹ.


Wọn tun mu Isiaka Jimọh, ẹni ọdun mẹtalelọgbọn, adugbo Fẹyinlọtọrun kan naa loun n gbe, Oluwaṣeun Gabriel, ẹni ogun ọdun pere, Atunbi lorukọ inagijẹ tiẹ, Ojule kejilelogun, Opopona Opara 1, n’Iyana Sẹlẹ loun fori pamọ si, Ọjẹka Samuel, ẹni ọdun mọkandinlogun, ati Rasheed Adisa, ẹni ọdun mọkandinlogun, tawọn naa n gbe n’Iyana Sẹlẹ. Ganzallo lawọn ọmọọṣẹ oun ti lọọ sayẹwo ile tawọn afurasi wọnyi n gbe, lara nnkan ija oloro ti wọn ka mọ wọn lọwọ ni aake pelebe mẹta, ada marun-un, sisọọsi mẹrin, ọbẹ aṣooro meji, tẹsubaa tawọn Musulumi n lo meji, atawọn oogun abẹnugọngọ loriṣiiriṣii. Atẹjade naa sọ pe wọn ti taari awọn afurasi ọdaran wọnyi si ẹka to n gbogun ti awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun ni Oke-Ijẹmọ, l’Abẹokuta, ibẹ ni wọn maa gba de olu-ileeṣẹ ọlọpaa Ogun, eyi to wa l’Eleweẹran, fun iwadii to lọọrin, ki wọn too lọ fara han niwaju adajọ laipẹ.


Ajọ eleto idibo fun Tinubu niwee-ẹri ‘mo yege’

Jọkẹ Amọri Ajọ eleto idibo ilẹ wa ti fun aarẹ ilẹ wa ti wọn ṣẹṣẹ dibo yan, Aṣiwaju Tinubu ati igbakeji rẹ, Kashim Shettima, ni iwe-ẹri ‘mo yege’ ninu ibo to waye lọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii. Ni gbọngan International Conference Centre to wa niluu Abuja, nibi ti wọn ti ṣe akojọ esi idibo naa ni eto yii ti waye. Nigba to n sọrọ lasiko to n gba gba iwe-ẹri naa, Tinubu ni, ‘Ọna si aṣeyọri ta a ṣe yii jin gan-an ni, sibẹ naa, a rin in. Ogun naa le gidi lati ja, sibẹ naa, a ṣegun.’’ O fi kun un pe iwe-ẹri ‘mo yege ti oun gba naa tumọ si pe ko si ọmọ orileede yii kankan ti ko le mu ala rẹ ṣẹ. O ni tọsan-toru loun yoo fi ṣiṣẹ lati mu orileede Naijiria dara si i, o ni itẹsiwaju ati idagbasoke ilẹ Naijiria lo jẹ oun logun. O ṣeleri pe oun yoo mojuto ọrọ awọn ọdọ ninu ijọba oun, ati pe gbogbo ohun to wa ni ikapa oun loun yoo ṣe lati mu ki Naijiria goke agba si i. Tinubu lo ni ibo to pọ ju lọ nigba ti wọn ka esi idibo aarẹ to waye lọjọ Satide to kọja ọhun.


Ogun naa le gidi lati ja, sibẹ naa, a ṣegun.’’ O fi kun un pe iwe-ẹri ‘mo yege ti oun gba naa tumọ si pe ko si ọmọ orileede yii kankan ti ko le mu ala rẹ ṣẹ. O ni tọsan-toru loun yoo fi ṣiṣẹ lati mu orileede Naijiria dara si i, o ni itẹsiwaju ati idagbasoke ilẹ Naijiria lo jẹ oun logun. O ṣeleri pe oun yoo mojuto ọrọ awọn ọdọ ninu ijọba oun, ati pe gbogbo ohun to wa ni ikapa oun loun yoo ṣe lati mu ki Naijiria goke agba si i. Tinubu lo ni ibo to pọ ju lọ nigba ti wọn ka esi idibo aarẹ to waye lọjọ Satide to kọja ọhun. Ibo to din diẹ ni miliọnu mẹsan-an (8,805, 420) lo ni, to si fi ibo to din diẹ ni miliọnu meji na alatako rẹ to wa nipo keji, Atiku Abubakar, ẹni to ni ibo miliọnu meje din diẹ (6,984, 290). Oludije ẹgbẹ Labour, Peter Obi, lo wa ni ipo kẹta. Ibo to le diẹ ni miliọnu mẹfa (6, 093,962) loun ni, nigba ti oludije sipo lẹgbẹ oṣelu New Nigeria Peoples Party wa ni ipo kẹrin.


Ibo to din diẹ ni miliọnu mẹsan-an (8,805, 420) lo ni, to si fi ibo to din diẹ ni miliọnu meji na alatako rẹ to wa nipo keji, Atiku Abubakar, ẹni to ni ibo miliọnu meje din diẹ (6,984, 290). Oludije ẹgbẹ Labour, Peter Obi, lo wa ni ipo kẹta. Ibo to le diẹ ni miliọnu mẹfa (6, 093,962) loun ni, nigba ti oludije sipo lẹgbẹ oṣelu New Nigeria Peoples Party wa ni ipo kẹrin. Bo tilẹ jẹ pe awọn mẹrinla ni wọn dije dupo aarẹ, awọn mẹrin pere ni orukọ wọn hande ju lọ, mẹta ninu wọn lo si ni ibo to jọju. Ipinlẹ mejila mejila ni awọn oludije mẹta to n ṣiwaju, Bọla Ahmed Tinubu, Atiku Abubakar ati Peter obi ti jawe olubori, nigba ti Rabiu Kwankwazo bori ni ipinlẹ kan pere.


Bo tilẹ jẹ pe awọn mẹrinla ni wọn dije dupo aarẹ, awọn mẹrin pere ni orukọ wọn hande ju lọ, mẹta ninu wọn lo si ni ibo to jọju. Ipinlẹ mejila mejila ni awọn oludije mẹta to n ṣiwaju, Bọla Ahmed Tinubu, Atiku Abubakar ati Peter obi ti jawe olubori, nigba ti Rabiu Kwankwazo bori ni ipinlẹ kan pere.


Ijawe olubori Tinubu: Ireti awọn eeyan lọdun 1993 ṣẹṣẹ pada wa si imuṣẹ ni

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Oluwoo ti ilu Iwo, Ọba Abdulrosheed Adewale Akanbi, ti ki aarẹ orileede Naijiria tuntun, Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu, ku oriire ijawe olubori rẹ. Ọba Akanbi ṣapejuwe bi Tinubu ṣe jawe olubori ninu ibo naa gẹgẹ bii iṣẹgun nla fun ilẹ Yoruba. O ni ireti awọn eeyan lọdun 1993 lo ṣẹṣẹ pada wa simuṣẹ yii nipasẹ ẹni to kajuẹ ti iran Yoruba gbe kalẹ. O ni manigbagbe ni ohun to ṣẹlẹ yii jẹ nilẹ Yoruba, paapaa, pẹlu bi yoo ṣe bu ororo itura si oju ọgbẹ ti iran naa gba lọdun 1963 ati 1993. Oluwoo sọ siwaju pe inu oun dun pupọ fun ọrọ idupẹ ti aarẹ tuntun naa sọ pẹlu bo ṣe ṣẹleri lati sin awọn ọmọ orileede yii. O waa ke si Aṣiwaju Bọla Tinubu lati nawọ ifẹ si gbogbo awọn ti wọn jọ dupo patapata, o si rọ awọn araalu lati fọwọsowọpọ pẹlu ijọba rẹ.


O ni manigbagbe ni ohun to ṣẹlẹ yii jẹ nilẹ Yoruba, paapaa, pẹlu bi yoo ṣe bu ororo itura si oju ọgbẹ ti iran naa gba lọdun 1963 ati 1993. Oluwoo sọ siwaju pe inu oun dun pupọ fun ọrọ idupẹ ti aarẹ tuntun naa sọ pẹlu bo ṣe ṣẹleri lati sin awọn ọmọ orileede yii. O waa ke si Aṣiwaju Bọla Tinubu lati nawọ ifẹ si gbogbo awọn ti wọn jọ dupo patapata, o si rọ awọn araalu lati fọwọsowọpọ pẹlu ijọba rẹ. Ọba Akanbi gbadura fun ọgbọn, imọ ati idari fun Tinubu nipasẹ eyi ti ireti awọn araalu ko fi ni i ja sofo, ti Naijiria yoo si fi ṣe rere labẹ iṣejọba rẹ.


Ọba Akanbi gbadura fun ọgbọn, imọ ati idari fun Tinubu nipasẹ eyi ti ireti awọn araalu ko fi ni i ja sofo, ti Naijiria yoo si fi ṣe rere labẹ iṣejọba rẹ.


Wọn mu ọmọ ileegbimọ aṣoju-ṣofun fun ẹsun ipaniyan

Ọrẹoluwa Adedeji Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ kin-in-ni, oṣu Kẹta, ọdun yii, ni awọn ọlọpaa nawọ gan olori awọn ọmọ ile to pọ ju lọ nileegbimọ aṣoju-ṣofin to n ṣoju Dguwa/Tudun Wada, Alhassan Ado Doguwa, ni papakọ ofurufu Aminu Kano, to wa niluu Kano, fẹsun ipaniyan. Wọn lẹmii eeyan mẹfa lo ti tọwọ ọkunrin naa bọ. ALAROYE gbọ pe ọkunrin aṣofin yii lo ṣaaju awọn kan ti wọn ṣe akọlu si ọfiisi ajọ eleto idibo ni agbegbe idibo rẹ lasiko ti wọn n ko esi idibo awọn aṣoju-ṣofin agbegbe naa jọ nibi eto idibo aarẹ ati tawọn aṣofin to waye lọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii, leyii to yọri si iku eeyan mẹta. Wahala naa si pọ debii pe niṣe ni wọn ni wọn gbe ibọn si oṣiṣẹ ajọ eleto idibo to wa nibẹ leti, ti wọn ni ko kede Doguwa gẹgẹ bii aṣofin to wọle ni adugbo naa tipa tikuuku. Bakan naa ni wọn lo mọ si bi wọn ṣe dana sun ile ẹgbẹ oṣelu NNPP, to wa ni Tundun Wada. Awọn ọlọpaa ni eeyan mẹta lo ku nile ẹgbe awọn ẹgbẹ oṣelu yii.


Wahala naa si pọ debii pe niṣe ni wọn ni wọn gbe ibọn si oṣiṣẹ ajọ eleto idibo to wa nibẹ leti, ti wọn ni ko kede Doguwa gẹgẹ bii aṣofin to wọle ni adugbo naa tipa tikuuku. Bakan naa ni wọn lo mọ si bi wọn ṣe dana sun ile ẹgbẹ oṣelu NNPP, to wa ni Tundun Wada. Awọn ọlọpaa ni eeyan mẹta lo ku nile ẹgbe awọn ẹgbẹ oṣelu yii. Nigba to n fidi ọrọ naa mulẹ, Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Kano, Abdullahi Haruna Kiyawa, ni loootọ ni awọn agbofinro ti mu ọkunrin to jẹ olori awọn ọmọ ẹgbẹ to pọ ju lọ nileegbimọ aṣoju-ṣofin yii fun ẹsun ipaniyan. Wọn ni oun lo ṣaaju awọn tọọgi to lọọ dana sun ile-ẹgbẹ NNPP. Bẹẹ ni wọn lo tun gba ibọn ọkan ninu awon ẹṣọ rẹ, to si bẹrẹ si i yin in mọ awọn eeyan.


Nigba to n fidi ọrọ naa mulẹ, Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Kano, Abdullahi Haruna Kiyawa, ni loootọ ni awọn agbofinro ti mu ọkunrin to jẹ olori awọn ọmọ ẹgbẹ to pọ ju lọ nileegbimọ aṣoju-ṣofin yii fun ẹsun ipaniyan. Wọn ni oun lo ṣaaju awọn tọọgi to lọọ dana sun ile-ẹgbẹ NNPP. Bẹẹ ni wọn lo tun gba ibọn ọkan ninu awon ẹṣọ rẹ, to si bẹrẹ si i yin in mọ awọn eeyan. O ni awọn ti mu un fun ẹsun ipaniyan ati lilo ohun ija lọna ti ko tọ, iwadii si ti bẹrẹ lati mọ ipa to ko ninu iṣẹlẹ ọhun. O waa ṣeleri pe awọn yoo ṣe iwadii to lọọrin lori iṣẹlẹ naa ki igbeṣẹ kankan too waye lori rẹ.


O ni awọn ti mu un fun ẹsun ipaniyan ati lilo ohun ija lọna ti ko tọ, iwadii si ti bẹrẹ lati mọ ipa to ko ninu iṣẹlẹ ọhun. O waa ṣeleri pe awọn yoo ṣe iwadii to lọọrin lori iṣẹlẹ naa ki igbeṣẹ kankan too waye lori rẹ.


Fayoṣe ki Tinubu ku oriire, o ni ki alaga PDP fipo silẹ

Ọrẹoluwa Adedeji Gomina ipinlẹ Ekiti tẹlẹ, Ayọdele Fayoṣe, ti ki aarẹ tuntun ti wọn ṣẹṣẹ dibo yan, Aṣiwaju Bọla Tinubu, ku oriire yiyan ti wọn yan an sipo. Ninu ọrọ kan to gbe sori ikanni abẹyẹfo (twitter) rẹ, ni Fayoṣe ti ki gomina Eko tẹlẹ naa fun aṣeyọri rẹ lẹyin idibo to waye lọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii. Bakan naa lo rọ Alaga ẹgbẹ wọn, Iyorchia Ayu, pe ko fipo naa silẹ nitori ko mu ilọsiwaju kankan ba ẹgbẹ naa. Fayọṣe ni, ‘‘Mo ki Tinubu ku oriire fun yiyan ti wọn yan an sipo gẹgẹ bii aarẹ Naijiria. Bi eto idibo ṣe wa to si ti lọ, mo fẹẹ rọ awọn oludije yooku, paapaa ju lọ Atiku Abubakar, pe ki wọn gba esi idibo naa nitori ifẹ orileede yii. Igba ati asiko mi-in yoo tun de.


Fayọṣe ni, ‘‘Mo ki Tinubu ku oriire fun yiyan ti wọn yan an sipo gẹgẹ bii aarẹ Naijiria. Bi eto idibo ṣe wa to si ti lọ, mo fẹẹ rọ awọn oludije yooku, paapaa ju lọ Atiku Abubakar, pe ki wọn gba esi idibo naa nitori ifẹ orileede yii. Igba ati asiko mi-in yoo tun de. ‘‘Ṣugbọn ni ti alaga ẹgbẹ oṣelu wa, mo rọ ọ lati fi ipo naa silẹ kiakia, nitori ko mu itẹsiwaju kankan ba ẹgbẹ naa’’. Bakan naa ni Olori ileegbimọ aṣofin agba, Ahmad Lawan, ti ki Tinubu ati igbakeji rẹ, Kashim Shetima, ku oriire bi wọn ṣe jawe olubori ninu ibo aarẹ naa. Ninu iwe ikinni ku oriire to kọ si i lo ti ni ijawe olubori yii fi igbagbọ ti awọn eeyan ni ninu ẹgbẹ oṣelu APC ati oludije rẹ han.


‘‘Ṣugbọn ni ti alaga ẹgbẹ oṣelu wa, mo rọ ọ lati fi ipo naa silẹ kiakia, nitori ko mu itẹsiwaju kankan ba ẹgbẹ naa’’. Bakan naa ni Olori ileegbimọ aṣofin agba, Ahmad Lawan, ti ki Tinubu ati igbakeji rẹ, Kashim Shetima, ku oriire bi wọn ṣe jawe olubori ninu ibo aarẹ naa. Ninu iwe ikinni ku oriire to kọ si i lo ti ni ijawe olubori yii fi igbagbọ ti awọn eeyan ni ninu ẹgbẹ oṣelu APC ati oludije rẹ han. Lawan ni, ‘‘Gbogbo awọn to dije dupo naa lo ja takuntakun lati de ipo ọhun, ṣugbọn eyi lo jẹ ki ijawe olubori wa dun jọjọ, adun yii yoo si pẹ titi laarin ẹgbẹ wa atawọn alatilẹyin wa kaakiri Naijiria, atawọn eeyan ti wọn nifẹẹ ijọba awa-ara-wa kaakiri agbaye’’. O fi kun un pe bi awọn ṣe jawe olubori yii yoo jẹ ipenija fun awọn lati ṣiṣẹ takuntakun fun orileede wa gẹgẹ bii ẹni to nigbagbọ ninu ijọba onitẹsiwaju, ni ibamu pẹlu ilana ẹgbẹ awọn.


Lawan ni, ‘‘Gbogbo awọn to dije dupo naa lo ja takuntakun lati de ipo ọhun, ṣugbọn eyi lo jẹ ki ijawe olubori wa dun jọjọ, adun yii yoo si pẹ titi laarin ẹgbẹ wa atawọn alatilẹyin wa kaakiri Naijiria, atawọn eeyan ti wọn nifẹẹ ijọba awa-ara-wa kaakiri agbaye’’. O fi kun un pe bi awọn ṣe jawe olubori yii yoo jẹ ipenija fun awọn lati ṣiṣẹ takuntakun fun orileede wa gẹgẹ bii ẹni to nigbagbọ ninu ijọba onitẹsiwaju, ni ibamu pẹlu ilana ẹgbẹ awọn.


Wọn ba oku tọkọ-tiyawo ninu ile, awọn mọlẹbi lọrọ naa ki i ṣe oju lasan

Monisọla Saka Inu ibanujẹ nla ni awọn mọlẹbi tọkọ tiyawo kan, Kẹhinde Ẹgbẹyi ati Bukọla Ẹgbẹyi wa bayii. Eyi ko sẹyin bi wọn ṣe ba oku tọkọ-tiyawo naa ninu ile wọn to wa ni Oke-Erinja, Ilaro-Owode, Yewa, nipinlẹ Ogun loru ọjọ Aje, Mọnde moju. Gẹgẹ bi iweeroyin Punch ṣe sọ, wọn ni ko sohun to ṣe Kẹhinde ati iyawo rẹ tẹlẹ. A gbọ pe oun pẹlu awọn ti wọn jọ n gbele pẹlu ọkunrin kan ti wọn n pe ni Joel to jẹ ẹgbọn Kẹhinde ti wọn n gbele rẹ ni wọn jọ wa ninu ile lọjọ naa ti wọn n wo tẹlifiṣan, ti gbogbo wọn si ṣere ṣawada ko too di pe onikaluku wọn lọọ sun. Afi bo ṣe di aarọ ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ti awọn araale yooku dide, ti wọn si reti pe ki Kẹhinde ati iyawo rẹ naa dide ki wọn le gba oko lọ lati lọọ ṣiṣẹ bii iṣe wọn, ṣugbọn ti ẹnikẹni ko gburoo wọn. Eyi lo mu ki awọn araale bẹrẹ si i pe wọn, ṣugbọn ti wọn ko gburoo wọn.


A gbọ pe oun pẹlu awọn ti wọn jọ n gbele pẹlu ọkunrin kan ti wọn n pe ni Joel to jẹ ẹgbọn Kẹhinde ti wọn n gbele rẹ ni wọn jọ wa ninu ile lọjọ naa ti wọn n wo tẹlifiṣan, ti gbogbo wọn si ṣere ṣawada ko too di pe onikaluku wọn lọọ sun. Afi bo ṣe di aarọ ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ti awọn araale yooku dide, ti wọn si reti pe ki Kẹhinde ati iyawo rẹ naa dide ki wọn le gba oko lọ lati lọọ ṣiṣẹ bii iṣe wọn, ṣugbọn ti ẹnikẹni ko gburoo wọn. Eyi lo mu ki awọn araale bẹrẹ si i pe wọn, ṣugbọn ti wọn ko gburoo wọn. Nigba ti ọrọ naa fẹẹ kọja bi wọn ṣe ro o ni wọn ba fi ipa ja ilẹkun yara wọn. Kayeefi lo si jẹ pẹlu bi wọn ṣe ba tọkọ-tiyawo naa ti wọn ko le mira mọ lori bẹẹdi ti ẹjẹ n yọ nimu Kẹhinde to jẹ ọkọ, ti kinni funfun bii ifoofo si n yọ nimu iyawo naa. Ninu alaye ti ọkan ninu awọn tọrọ naa ṣoju wọn ṣe akọroyin Punch lo ti sọ pe, ‘‘Joel, Kẹhinde ati iyawo rẹ pẹlu awọn ọrẹ wa mi-in lo jọ n wo tẹlifiṣan ninu palọ.


Nigba ti ọrọ naa fẹẹ kọja bi wọn ṣe ro o ni wọn ba fi ipa ja ilẹkun yara wọn. Kayeefi lo si jẹ pẹlu bi wọn ṣe ba tọkọ-tiyawo naa ti wọn ko le mira mọ lori bẹẹdi ti ẹjẹ n yọ nimu Kẹhinde to jẹ ọkọ, ti kinni funfun bii ifoofo si n yọ nimu iyawo naa. Ninu alaye ti ọkan ninu awọn tọrọ naa ṣoju wọn ṣe akọroyin Punch lo ti sọ pe, ‘‘Joel, Kẹhinde ati iyawo rẹ pẹlu awọn ọrẹ wa mi-in lo jọ n wo tẹlifiṣan ninu palọ. Lẹyin ti wọn wo ere naa tan, onikaluku gba inu yara rẹ lọ lalẹ ọjọ naa. Ṣugbọn nigba to di aarọ ti onikaluku mura lati maa lọ soko, a ko gburoo Kẹhinde ati iyawo rẹ, la ba gbiyanju lati kan ilẹkun yara wọn, ṣugbọn ko sẹni to dahun. Nigba ti a kanlẹkun titi ti wọn ko dahun la fi ipa ja ilẹkun yara wọn.


Lẹyin ti wọn wo ere naa tan, onikaluku gba inu yara rẹ lọ lalẹ ọjọ naa. Ṣugbọn nigba to di aarọ ti onikaluku mura lati maa lọ soko, a ko gburoo Kẹhinde ati iyawo rẹ, la ba gbiyanju lati kan ilẹkun yara wọn, ṣugbọn ko sẹni to dahun. Nigba ti a kanlẹkun titi ti wọn ko dahun la fi ipa ja ilẹkun yara wọn. Iyalẹnu lo si jẹ pe oku awọn mejeeji la ba lori bẹẹdi. Niṣe ni ẹjẹ n jade nimu Kẹhinde to jẹ ọkọ, bii ifoofo si n jade lẹnu iyawo rẹ’’. Nigba to n ṣalaye ohun to le ṣokunfa iku wọnpẹlu bi aọn kan ṣe n sọ pe o ṣee ṣe ko jẹ eefin jẹnẹretọ lo pa awọn eeyan naa, ọkunrin yii sọ pe ki i ṣe bẹẹ raa.


Iyalẹnu lo si jẹ pe oku awọn mejeeji la ba lori bẹẹdi. Niṣe ni ẹjẹ n jade nimu Kẹhinde to jẹ ọkọ, bii ifoofo si n jade lẹnu iyawo rẹ’’. Nigba to n ṣalaye ohun to le ṣokunfa iku wọnpẹlu bi aọn kan ṣe n sọ pe o ṣee ṣe ko jẹ eefin jẹnẹretọ lo pa awọn eeyan naa, ọkunrin yii sọ pe ki i ṣe bẹẹ raa. O ni ko si jẹnẹretọ ninu ile naa, bẹẹ ni ko si si ni adugbo ti awọn eeyan naa sun si. Nigba to n sọrọ lori iṣẹlẹ yii, Joel to jẹ ẹgbọn Kẹhinde ṣalaye pe bo tilẹ jẹ pe gbogbo awọn lawọn mọ pe iṣẹlẹ to sẹlẹ si Kẹhinde ati iyawo rẹ naa ki i ṣe oju lasan, sibẹ, awọn ti fi gbogbo rẹ silẹ fun Ọlọrun. Eyi lo mu ki wọn kọ fun awọn ọlọpaa ti wọn fẹẹ gbe oku tọkọ-tiyawo yii lọ fun ayẹwo pe ki wọn ma ṣeyọnu, wọn ni awọn ti gba f’Ọlọrun.


O ni ko si jẹnẹretọ ninu ile naa, bẹẹ ni ko si si ni adugbo ti awọn eeyan naa sun si. Nigba to n sọrọ lori iṣẹlẹ yii, Joel to jẹ ẹgbọn Kẹhinde ṣalaye pe bo tilẹ jẹ pe gbogbo awọn lawọn mọ pe iṣẹlẹ to sẹlẹ si Kẹhinde ati iyawo rẹ naa ki i ṣe oju lasan, sibẹ, awọn ti fi gbogbo rẹ silẹ fun Ọlọrun. Eyi lo mu ki wọn kọ fun awọn ọlọpaa ti wọn fẹẹ gbe oku tọkọ-tiyawo yii lọ fun ayẹwo pe ki wọn ma ṣeyọnu, wọn ni awọn ti gba f’Ọlọrun. ALAROYE gbọ pe wọn ti sin okun tọkọ tiyawo naa.


ALAROYE gbọ pe wọn ti sin okun tọkọ tiyawo naa.


Buhari ki Tinubu ku oriire, o ni ẹni ti ko ba dun mọ ko gba ile-ẹjọ lọ

Jọkẹ Amọri Olori orilẹ-ede yii, Aarẹ Muhammadu Buhari, ti ki ondupo-aarẹ ti wọn ṣẹṣe dibo yan pe ko gba ipo lọwo rẹ, Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu, ku oriire pe oun lo wọle ibo naa. O ni ipo naa ba a mu rẹgirẹgi nitori awọn ohun toun naa ti ṣe sẹyin, ipo to tọ si i ni. Buhari sọ bayii ninu ọrọ ikiniku-oriire lẹyin idibo pe: Mo ki ọlọla julọ wa, Aṣiwaju Bọla Tinubu, pe o ku oriire yiyan ti gbogbo ọmọ Naijiria yan an gẹge bii aare wọn. Inu mi dun gan-an, nitori mo mọ pe ti a ba ni ka maa sọ ọ, Aṣiwaju lo kun oju oṣuwọn ju lọ fun iṣẹ to wa nilẹ yii. Mo ti ṣetan lati ba oun ati awọn eeyan re ṣiṣẹ pọ, ka le jọ ṣeto ayipada ijọba yii lọna irọrun ti ko ni i si alọjupọ kankan. Ibo ti a di yii, gẹgẹ bi Aarẹ ti wi, lo tobi ju ninu ibo ijọba tiwa-n-tiwa ti wọn maa n di ni Afrika, paapaa nigba ti a ba ro ohun ti Naijiria ti la koja lọwọ awọn ijọba ologun ati nidii awọn wahala mi-in gbogbo.


Inu mi dun gan-an, nitori mo mọ pe ti a ba ni ka maa sọ ọ, Aṣiwaju lo kun oju oṣuwọn ju lọ fun iṣẹ to wa nilẹ yii. Mo ti ṣetan lati ba oun ati awọn eeyan re ṣiṣẹ pọ, ka le jọ ṣeto ayipada ijọba yii lọna irọrun ti ko ni i si alọjupọ kankan. Ibo ti a di yii, gẹgẹ bi Aarẹ ti wi, lo tobi ju ninu ibo ijọba tiwa-n-tiwa ti wọn maa n di ni Afrika, paapaa nigba ti a ba ro ohun ti Naijiria ti la koja lọwọ awọn ijọba ologun ati nidii awọn wahala mi-in gbogbo. Buhari ni yoo ya ọpọ eeyan lẹnu pe Naijiria le ṣe aṣeyọri bẹẹ, ṣugbọn ipinnu awọn ọmọ Naijiria ni lati maa ni ijọba to dara, ki wọn si maa ṣejọba dẹmokiresi lọna ti yoo fi maa mu idagbasoke ba wọn. Aarẹ Buhari ni ko si tabi-ṣugbọn kan nibẹ, ibo yii ti fihan pe ohun ti awọn ọmọ Naijiria fẹ gan-an lo ṣẹlẹ, nitori ni gbogbo Naijiria, ko si ẹkun kan, tabi adugbo kan, ti wọn ko ti dibo fun Aṣiwaju Tinubu, eyi lo si jẹ ki ibo to ni ju ti gbogbo awọn to ku lọ. Eyi ki i ṣe pe ibo ta a di naa lo dara ju lọ o, tabi pe ibo ta a di yii ko ni aleebu tirẹ, ṣugbọn olori ijọba Naijiria naa ni nibi gbogbo ti eto to ni i ṣe pẹlu ọpọlọpọ ero bayii ba ti waye, ko si ki kinni naa ma yingin nibi kan. Aarẹ ilẹ wa naa waa ni awọn kudiẹ-kudiẹ wọnyi, tabi ariwo pe ojooro wa nibi, ojooro wa lọhun-un, ko gbọdọ da eto ọhun duro, nitori anfaani wa fun gbogbo ẹni ti kinni naa ko ba tẹ lọrun lati gba ile-ẹjọ lọ.


Buhari ni yoo ya ọpọ eeyan lẹnu pe Naijiria le ṣe aṣeyọri bẹẹ, ṣugbọn ipinnu awọn ọmọ Naijiria ni lati maa ni ijọba to dara, ki wọn si maa ṣejọba dẹmokiresi lọna ti yoo fi maa mu idagbasoke ba wọn. Aarẹ Buhari ni ko si tabi-ṣugbọn kan nibẹ, ibo yii ti fihan pe ohun ti awọn ọmọ Naijiria fẹ gan-an lo ṣẹlẹ, nitori ni gbogbo Naijiria, ko si ẹkun kan, tabi adugbo kan, ti wọn ko ti dibo fun Aṣiwaju Tinubu, eyi lo si jẹ ki ibo to ni ju ti gbogbo awọn to ku lọ. Eyi ki i ṣe pe ibo ta a di naa lo dara ju lọ o, tabi pe ibo ta a di yii ko ni aleebu tirẹ, ṣugbọn olori ijọba Naijiria naa ni nibi gbogbo ti eto to ni i ṣe pẹlu ọpọlọpọ ero bayii ba ti waye, ko si ki kinni naa ma yingin nibi kan. Aarẹ ilẹ wa naa waa ni awọn kudiẹ-kudiẹ wọnyi, tabi ariwo pe ojooro wa nibi, ojooro wa lọhun-un, ko gbọdọ da eto ọhun duro, nitori anfaani wa fun gbogbo ẹni ti kinni naa ko ba tẹ lọrun lati gba ile-ẹjọ lọ. O ni bi inu ba n bi ẹni kan, ko ma tori ẹ ja, ko ma tori ẹ ta, ile-ẹjọ ni ko gba lọ taara, nibi ti wọn yoo ti yanju ohun gbogbo fun un. Buhari ni ni toun o, asiko idunnu ree foun, oun ko si le pa a mọra, nitori inu ẹni ki i dun ka pa a mora.


O ni bi inu ba n bi ẹni kan, ko ma tori ẹ ja, ko ma tori ẹ ta, ile-ẹjọ ni ko gba lọ taara, nibi ti wọn yoo ti yanju ohun gbogbo fun un. Buhari ni ni toun o, asiko idunnu ree foun, oun ko si le pa a mọra, nitori inu ẹni ki i dun ka pa a mora.


Tẹgbọn-taburo ji mẹẹẹdọgbọn gbe ninu maaluu ọga wọn ti wọn n da kiri ni Kwara

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Awọn ọmọ iya meji kan ti wọn jẹ tẹgbọn-taburo, Ibrahim Umar ati Musa Umar, ti n rewele bayii pẹlu bi wọn ṣe taari wọn lọ sile-ẹjọ Majistreeti kan niluu Ilọrin, ipinlẹ Kwara, fẹsun pe wọn ji maaluu ọga wọn kan, Awoyẹmi Emmanuel, to n lọ bii mẹẹẹdọgbọn (25), ko lọ. Agbefọba, Ayeni Gbenga, sọ fun ile-ẹjọ pe Awoyẹmi Emmanuel, lo mu ẹsun lọ si agọ ọlọpaa pe Ibrahim Umar loun kọkọ gba pe ko maa ba oun da maaluu, nigba to ya loun tun pe awọn aburo rẹ meji, Musa Umar ati Aliyu, to ti sa lọ bayii, ti wọn si jọ n da maaluu to le ni ọgọrun-un kan niye. Ṣugbọn awọn eeyan naa gbimọ-pọ, wọn si ji mẹẹẹdọgbọn ninu maaluu naa, wọn si lọọ ta wọn ni gbanjo, lẹyin eyi ni wọn sa lọ si abule Atipo, niluu Abẹokuta, nipinlẹ Ogun. Ayẹni waa rọ ile-ẹjọ lati ma gba beeli awọn olujẹjọ yii, o ni ki wọn ju awọn mejeeji tọwọ tẹ sahaamọ titi ti iwadii yoo fi pari lori iṣẹlẹ naa. Onidaajọ Ibrahim Dasuki, gba beeli awọn afurasi ọhun, o sun igbẹjọ si ogunjọ, oṣu Kẹta, ọdun yii.


Tinubu di aarẹ Naijiria

Jọkẹ Amọri Ajọ eleto idibo ilẹ wa ti kede oludije sipo aarẹ ẹgbẹ oṣelu APC, Aṣiwaju Bọla Tinubu gẹgẹ bii ẹni to jawe oluori ninu eto idibo sipo aarẹ to waye lọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii. Pẹlu ibo ti wọn di kaakiri orileede yii ati olu ilu ilẹ wa Abuja, gbogbo esi idibo naa fi han pe Tinubu lo ni ibo to pọ ju lọ. Ibo to din diẹ ni miliọnu mẹsan-an (8,805, 420) lo ni, ibo to din diẹ ni miliọnu meji lo fi na alatako rẹ to wa nipo keji, Atiku Abubakar, ẹni to ni ibo miliọnu meje din diẹ (6,984, 290). nigba ti oludije ẹgbẹ Labour, Peter Obi wa ni ipo kẹta. Ibo to le diẹ ni miliọnu mẹfa (6, 093,962) loun ni.


Ẹ ma wulẹ fa wahala kankan, ẹ pe Tinubu kẹ ẹ ki i ku oriire-APC

Ọrẹoluwa Adedeji Oludamọran pataki lori eto iroyin fun igbimọ ipolongo ibo aarẹ fun Aṣiwaju Bọla Tinubu, Dele Alake, ti rọ awọn oludije ẹgbẹ oṣelu PDP ati Labour, iyẹn Alaaji Atiku Abubakar ati Peter Obi, lati tọ ọna alaafia lori abajade eto ibo yii. O ni pẹlu bo ṣe jẹ pe esi idibo naa yoo ti tẹ wọn lọwọ bayii lati ọdọ awọn aṣoju ẹgbẹ koowa wọn, ki wọn ṣe bi Jonathan, iyẹn aarẹ ilẹ wa tẹlẹ, ti ṣe lọdun 2015, ki wọn pe Aṣiwaju Tinubu, ki wọn ki i ku oriire pe oun lo wọle ibo aarẹ to waye lọjọ Satide. Lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, lo sọrọ yii nibi ipade oniroyin kan to ṣe niluu Abuja. Alake ni, ‘‘Lọdun 2015, INEC ko duro ki alaga ajọ eleto idibo kede esi idibo naa tan to fi pe Aarẹ Muhammadu Buhari, to si ki i ku oriire, ni ilana ifẹ ati ajọṣe ti ijọba awa-ara-wa pe fun. O waa rọ Atiku Abubakar ati Peter Obi lati tẹle igbesẹ yii kan naa, dipo ti wọn yoo maa sọrọ to le da ogun tabi wahala silẹ. Alake ni ohun to ti daa ju lọ ni ki awọn oludije mejeeji funpo aarẹ yii pe Tinubu bayii bayii, ki wọn si ki i ku oriire.


Ọga INEC yari: Ko si iru ihalẹ tẹ ẹ lẹ ṣe si mi, mi o ni i fagi le esi idibo aarẹ

Jọkẹ Amọri Ko ti i sẹni to mọ ibi ti ọrọ Alaga ajọ eleto idibo nilẹ wa (INEC), ati awọn ẹgbẹ oṣelu alatako ti wọn n pariwo pe ọkunrin naa gbọdọ fi ipo rẹ silẹ nitori ọwọ yọbọkẹ to fi mu eto idibo to waye lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji yii, nibi ti wọn ti fẹsun kan an pe o yi ibo fun ẹgbẹ APC, ko si tẹle gbogbo alakalẹ ofin idibo to ṣeleri lati tẹle ki eto idibo naa too waye. Mamood Yaqoob ti ṣọ pe ko si iru ihalẹ ti awọn ẹgbẹ alatako yii le ṣe si oun, oun ko ni i fi ipo oun silẹ gẹgẹ bii alaga ajọ naa o. O ni ẹni ti inu ba n bi, tabi ti eto idibo naa ko ba dun mọ, ko yaa tete gba kootu lọ ko lọọ fẹjọ oun sun, o ni kootu nikan ni yoo yanju ọrọ naa. Mahmood ni, ‘‘Mi o ni i gba ki wọn fagi le esi eto idibo yii, ki i ṣe pe eto idibo yii daa patapata, gẹgẹ bii awọn eyi to ti waye ṣiwaju ṣe maa n ri, ṣugbọn ko ti i si eto idibo kankan ninu itan ilẹ Naijiria to mu awuyewuye lọwọ to to eyi ta a ṣẹṣẹ di kọja yii. ‘‘Bi awọn ẹgbẹ keekeeke ti ẹnikẹni ko lero rẹ ba fẹyin awọn ẹgbẹ oṣelu nla janlẹ ni agbegbe wọn, mi o ri idi ti ẹnikẹni fi le sọ pe magomago kankan wa nibi kan ti awọn ẹgbẹ oṣelu nla naa ba fakọ yọ lawọn ibomi-in. ‘‘Nidii eyi, mo n fi asiko yii sọ pe ko si ohun to jọ pe ki a wọgi le esi idibo yii, ajọ eleto idibo gbọdọ pari iṣẹ wọn, lẹyin eyi ni igbesẹ lori gbogbo ohun to ba n bi onikaluku ninu lori eto idibo naa yoo ṣẹṣẹ waye. A maa la eleyii naa ja bii ti iṣaaju.


‘‘Bi awọn ẹgbẹ keekeeke ti ẹnikẹni ko lero rẹ ba fẹyin awọn ẹgbẹ oṣelu nla janlẹ ni agbegbe wọn, mi o ri idi ti ẹnikẹni fi le sọ pe magomago kankan wa nibi kan ti awọn ẹgbẹ oṣelu nla naa ba fakọ yọ lawọn ibomi-in. ‘‘Nidii eyi, mo n fi asiko yii sọ pe ko si ohun to jọ pe ki a wọgi le esi idibo yii, ajọ eleto idibo gbọdọ pari iṣẹ wọn, lẹyin eyi ni igbesẹ lori gbogbo ohun to ba n bi onikaluku ninu lori eto idibo naa yoo ṣẹṣẹ waye. A maa la eleyii naa ja bii ti iṣaaju. ‘‘Awọn ilana ati ofin wa fun ẹgbẹ oṣelu yoowu ti inu ba n bi tabi ti esi idibo naa ko ba tẹ lọrun. Yiyọ alaga INEC ki wọn le fagi le esi idibo ko si lara ilana tabi igbesẹ bẹẹ.


‘‘Awọn ilana ati ofin wa fun ẹgbẹ oṣelu yoowu ti inu ba n bi tabi ti esi idibo naa ko ba tẹ lọrun. Yiyọ alaga INEC ki wọn le fagi le esi idibo ko si lara ilana tabi igbesẹ bẹẹ.


Afi ki wọn tun ibo yii di, ki alaga INEC si kọwe fipo silẹ- Okowa ati Datti

Monisọla Saka Awọn igbakeji oludije sipo Aarẹ lẹgbẹ oṣelu PDP ati Labour, Ifeanyi Okowa ati Datti Baba-Ahmed, ti sọ pe ko si ootọ kankan ninu eto idibo ti wọn di lọjọ Satide to lọ yii, nitori idi eyi, ki Mahmood Yakubu ti i ṣe ọga agba ajọ INEC fipo silẹ, ki wọn si ṣeto idibo tuntun mi-in ni kiakia. Nibi ipade apero to waye niluu Abuja, lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọjọ kejidinlọgbọn, oṣu Keji yii, lawọn mejeeji ti sọ bẹẹ. Ninu ipade apero tawọn ẹgbẹ alatako mẹta ọhun ṣe, iyẹn ẹgbẹ oṣelu PDP, Labour Party ati African Democratic Congress, ADC, ni wọn ti sọ fun Alaga ajọ eleto idibo, INEC, Mahmood Yakubu, lati sun si ẹgbẹ kan, latari magomago ti wọn lo waye nibi ibo aarẹ atawọn aṣofin to waye lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ karundinlọgbọn, oṣu Keji, ọdun yii jẹ. Ninu ọrọ rẹ, Gomina ipinlẹ Delta, to tun jẹ igbakeji oludije funpo aarẹ lẹgbẹ oṣelu PDP, Ifeanyi Okowa, sọ pe wahala, agbelẹrọ ati ibo to kun fun abosi ati magomago leto idibo ọhun, ki i ṣe eto idibo to lọ nirọwọrọsẹ gẹgẹ bi wọn ṣe ti sọ fawọn araalu. Amọ ṣa o, awọn ẹgbẹ oṣelu APC naa ti faju ro si ọrọ tawọn ẹgbẹ alatako mẹtẹẹta ọhun, iyẹn PDP, Labour Party ati ADC sọ nitori bi wọn ṣe sọ pe ki Mahmood Yakubu, ti i ṣe alaga ajọ eleto idibo nilẹ yii kọwe fipo silẹ, ki wọn si tun ibo ọhun di jake-jado orilẹ-ede yii. Ninu ipade oniroyin tawọn ẹgbẹ oṣelu APC naa pe lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ni wọn ti sọ pe ko si kọnu-n-kọhọ kankan ninu ibo aarẹ ati tawọn aṣofin to waye lọjọ Abamẹta, Satide, o si daa to niwọnba, gẹgẹ bii ireti awọn eeyan.


Ninu ọrọ rẹ, Gomina ipinlẹ Delta, to tun jẹ igbakeji oludije funpo aarẹ lẹgbẹ oṣelu PDP, Ifeanyi Okowa, sọ pe wahala, agbelẹrọ ati ibo to kun fun abosi ati magomago leto idibo ọhun, ki i ṣe eto idibo to lọ nirọwọrọsẹ gẹgẹ bi wọn ṣe ti sọ fawọn araalu. Amọ ṣa o, awọn ẹgbẹ oṣelu APC naa ti faju ro si ọrọ tawọn ẹgbẹ alatako mẹtẹẹta ọhun, iyẹn PDP, Labour Party ati ADC sọ nitori bi wọn ṣe sọ pe ki Mahmood Yakubu, ti i ṣe alaga ajọ eleto idibo nilẹ yii kọwe fipo silẹ, ki wọn si tun ibo ọhun di jake-jado orilẹ-ede yii. Ninu ipade oniroyin tawọn ẹgbẹ oṣelu APC naa pe lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ni wọn ti sọ pe ko si kọnu-n-kọhọ kankan ninu ibo aarẹ ati tawọn aṣofin to waye lọjọ Abamẹta, Satide, o si daa to niwọnba, gẹgẹ bii ireti awọn eeyan. Festus Keyamo, ti i ṣe agbẹnusọ igbimọ eleto idibo ẹgbẹ oṣelu APC, sọ pe ko tọna labẹ ofin lati pe fun idaduro eto idibo, nigba ti wọn o ti i ka esi idibo tan, tabi ki wọn tilẹ kede ẹni to wọle sipo aarẹ paapaa. O ni, “Wọn tilẹ lọ n pe Aarẹ Muhammadu Buhari pe ko waa da si ọrọ esi ibo ti wọn n ka. Akọkọ ni pe, nnkan tẹ ẹ n beere fun yẹn ko ṣee ṣe labẹ ofin”.


Festus Keyamo, ti i ṣe agbẹnusọ igbimọ eleto idibo ẹgbẹ oṣelu APC, sọ pe ko tọna labẹ ofin lati pe fun idaduro eto idibo, nigba ti wọn o ti i ka esi idibo tan, tabi ki wọn tilẹ kede ẹni to wọle sipo aarẹ paapaa. O ni, “Wọn tilẹ lọ n pe Aarẹ Muhammadu Buhari pe ko waa da si ọrọ esi ibo ti wọn n ka. Akọkọ ni pe, nnkan tẹ ẹ n beere fun yẹn ko ṣee ṣe labẹ ofin”. Keyamo to tun jẹ Minisita kekere fọrọ iṣẹ ati igbanisiṣẹ lorilẹ-ede yii fi kun un pe awọn ẹgbẹ alatako ọhun n ta ko ofin eto idibo ilẹ Naijiria ni, nitori esi idibo tawọn ọga eleto idibo ipinlẹ kọọkan ko jọ, alaga ajọ eleto idibo funra ẹ ko le tọwọ bọ ọ. O ni, “Nigba tawọn esi idibo ọhun ba ti de ibi ti wọn ti n ṣakojọ ibo, ti wọn ti n kede ẹ faye gbọ, alaga ajọ INEC ko lagbara labẹ ofin lati yiri nnkan tawọn ọga eleto idibo ipinlẹ kọọkan ti ṣe wo.” O tẹsiwaju pe ipele wọọdu, ijọba ibilẹ ati ipinlẹ kọọkan, lo yẹ ki wọn ti yanju ikunsinu ati ariwisi yoowu ti wọn ba ni. O waa la a mọlẹ fun wọn pe ile-ẹjọ to n gbọ ẹsun ibo, (Tribunal), nikan lo le da si ọrọ naa, nitori idi eyi, ki awọn tinu ba n bi, ti wọn ko si fara mọ abajade esi idibo ti wọn n ka, gba ile-ẹjọ lọ, ti wọn ba lẹjọ ti wọn fẹẹ ṣe.


Keyamo to tun jẹ Minisita kekere fọrọ iṣẹ ati igbanisiṣẹ lorilẹ-ede yii fi kun un pe awọn ẹgbẹ alatako ọhun n ta ko ofin eto idibo ilẹ Naijiria ni, nitori esi idibo tawọn ọga eleto idibo ipinlẹ kọọkan ko jọ, alaga ajọ eleto idibo funra ẹ ko le tọwọ bọ ọ. O ni, “Nigba tawọn esi idibo ọhun ba ti de ibi ti wọn ti n ṣakojọ ibo, ti wọn ti n kede ẹ faye gbọ, alaga ajọ INEC ko lagbara labẹ ofin lati yiri nnkan tawọn ọga eleto idibo ipinlẹ kọọkan ti ṣe wo.” O tẹsiwaju pe ipele wọọdu, ijọba ibilẹ ati ipinlẹ kọọkan, lo yẹ ki wọn ti yanju ikunsinu ati ariwisi yoowu ti wọn ba ni. O waa la a mọlẹ fun wọn pe ile-ẹjọ to n gbọ ẹsun ibo, (Tribunal), nikan lo le da si ọrọ naa, nitori idi eyi, ki awọn tinu ba n bi, ti wọn ko si fara mọ abajade esi idibo ti wọn n ka, gba ile-ẹjọ lọ, ti wọn ba lẹjọ ti wọn fẹẹ ṣe.


Ọpẹ o, oṣere tiata yii bi ibeji

Jọkẹ Amọri Titi di ba a ṣe n sọ yii ni ọkan-o-jọkan iṣẹ oriire n lọ sọdọ arẹwa oṣere tiata nni, Oluwaṣeyi Ẹdun, ati ọkọ rẹ, Johnson Adeniyi. Eyi ko sẹyin bi Ọlọrun ṣe ṣẹṣẹ ta idele naa lọrẹ ibeji lantilanti. O pẹ ti ọmọbinrin yii ti n woju Ọlọrun fun ọmọ, gbogbo igba ni awọn ololufẹ rẹ si maa n gbadura fun un pe oun naa yoo finu ṣoyun, yoo si fi ẹyin gbe ọmọ pọn. Adura yii pada ṣẹ mọ oṣere naa lara, oun naa si ti di Iya Ibeji bayii. O ṣe diẹ ti awọn kan ti n fura si oṣere naa ninu awọn fọto to fi maa n polowo ọja fawọn onibaara rẹ to maa n gbe jade. Niṣe ni awọn ti wọn ri fọto ibi ti oṣere naa ti sanra, to kun rọtọrọtọ daadaa yii n sọ nigba naa pe o jọ pe o ti di abara meji, ti wọn si n gbadura pe ki Ọlọrun jẹ ko jẹ ohun ti oju ati ọkan awọn n ṣọ fawọn nipa oṣere naa lo ṣẹlẹ o. Awọn ọmọran to maa n mọ oyun igbin ninu ikarahun sọ nigba naa pe o jọ pe Seyi ti loyun.


Ọpẹ o, oṣere tiata yii bi ibeji

Adura yii pada ṣẹ mọ oṣere naa lara, oun naa si ti di Iya Ibeji bayii. O ṣe diẹ ti awọn kan ti n fura si oṣere naa ninu awọn fọto to fi maa n polowo ọja fawọn onibaara rẹ to maa n gbe jade. Niṣe ni awọn ti wọn ri fọto ibi ti oṣere naa ti sanra, to kun rọtọrọtọ daadaa yii n sọ nigba naa pe o jọ pe o ti di abara meji, ti wọn si n gbadura pe ki Ọlọrun jẹ ko jẹ ohun ti oju ati ọkan awọn n ṣọ fawọn nipa oṣere naa lo ṣẹlẹ o. Awọn ọmọran to maa n mọ oyun igbin ninu ikarahun sọ nigba naa pe o jọ pe Seyi ti loyun. Ni awọn ololufẹ rẹ ba bẹrẹ si i gbadura pe ki Ọlọrun jẹ ko ri bẹẹ. Afi ni ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji yii, ti Adeniyi Johnson to jẹ ọkọ oṣere yii gbe e si ori ikanni Instagraamu rẹ pe ‘‘Halleluyah, emi ni baba ibeji tuntun nita bayii. ‘‘Emi ati iyawo mi duro fun odidi ọdun meje.


Ọpẹ o, oṣere tiata yii bi ibeji

Ni awọn ololufẹ rẹ ba bẹrẹ si i gbadura pe ki Ọlọrun jẹ ko ri bẹẹ. Afi ni ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji yii, ti Adeniyi Johnson to jẹ ọkọ oṣere yii gbe e si ori ikanni Instagraamu rẹ pe ‘‘Halleluyah, emi ni baba ibeji tuntun nita bayii. ‘‘Emi ati iyawo mi duro fun odidi ọdun meje. Ṣibẹ, Ọlọrun jẹ Ọlọrun. Ọlọrun ṣeto rẹ lati jẹ ẹbun ọjọọbi fun mi. Ẹyin ọrẹ, mọlẹbi ati ololufẹ mi, inu mi dun, o si tẹ mi lọrun lati kede fun yin pe emi ni baba ibeji tuntun to wa nita bayii oo.


Ọpẹ o, oṣere tiata yii bi ibeji

Ṣibẹ, Ọlọrun jẹ Ọlọrun. Ọlọrun ṣeto rẹ lati jẹ ẹbun ọjọọbi fun mi. Ẹyin ọrẹ, mọlẹbi ati ololufẹ mi, inu mi dun, o si tẹ mi lọrun lati kede fun yin pe emi ni baba ibeji tuntun to wa nita bayii oo. Iyawo mi n ṣe daadaa, awọn ibeji naa si n ṣe daadaa. Mo dupẹ lọwọ gbogbo yin. ‘‘Ohun to fa a niyi ti mi o fi le ṣe ajọdun ọjọọbi mi, koda, mi o tiẹ ranti pe ọjọọbi mi ni mọ.


Ọpẹ o, oṣere tiata yii bi ibeji

Iyawo mi n ṣe daadaa, awọn ibeji naa si n ṣe daadaa. Mo dupẹ lọwọ gbogbo yin. ‘‘Ohun to fa a niyi ti mi o fi le ṣe ajọdun ọjọọbi mi, koda, mi o tiẹ ranti pe ọjọọbi mi ni mọ. Mo tọrọ aforiji lọwọ gbogbo ẹyin tẹ ẹ fi atẹjiṣẹ ranṣẹ si mi, ṣugbọn ti mi o le da a pada, mo mọ pe ihinrere yii yoo mu ki ẹ dariji mi.’’ Bi Adeniyi ṣe kọ ọ si ori ikanni rẹ niyi. Latigba naa ni gbogbo awọn ololufẹ rẹ, awọn afẹnifẹre ti n ki i ku oriire, ti wọn si n gbadura fun iya atawọn ọmọ tuntun naa. Tẹ o ba gbagbe, Toyin Abraham ni ọkunrin toun naa jẹ oṣere yii kọkọ fẹ ko too di pe wọn kọ ara wọn silẹ, to si fẹ Ṣeyi Ẹdun.


Ọpẹ o, oṣere tiata yii bi ibeji

Mo tọrọ aforiji lọwọ gbogbo ẹyin tẹ ẹ fi atẹjiṣẹ ranṣẹ si mi, ṣugbọn ti mi o le da a pada, mo mọ pe ihinrere yii yoo mu ki ẹ dariji mi.’’ Bi Adeniyi ṣe kọ ọ si ori ikanni rẹ niyi. Latigba naa ni gbogbo awọn ololufẹ rẹ, awọn afẹnifẹre ti n ki i ku oriire, ti wọn si n gbadura fun iya atawọn ọmọ tuntun naa. Tẹ o ba gbagbe, Toyin Abraham ni ọkunrin toun naa jẹ oṣere yii kọkọ fẹ ko too di pe wọn kọ ara wọn silẹ, to si fẹ Ṣeyi Ẹdun.


APC lo wọle ibo ni Kwara, awọn PDP lawọn ko ni i gba

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Lẹyin ti ajọ eleto idibo ti kede gbogbo oludije lorukọ ẹgbẹ oṣelu APC funpo Sẹnetọ ati aṣoju-ṣofin gẹgẹ bii ẹni to jawe olubori ninu eto idibo to waye ni Satide, ọjọ Abamẹta, ọsẹ to kọja yii, minisita tẹlẹ fun ere idaraya nilẹ yii, Bọlaji Abdullahi, to dije funpo sẹnetọ, to si fidi-rẹmi sọwọ Saliu Mustapha, ni Aarin-Gbungun ipinlẹ Kwara atawọn oludije sipo aṣoju-sofin mi-in ti ni awọn ko gba abajade esi idibo naa wọle. Nigba to n sọrọ, o ni ojooro ni wọn ṣe, to si ta ko ilana ati ofin eto idibo nilẹ yii, fun idi eyi, oun ko gba esi idibo naa wọle. O waa fi awọn alatilẹyin rẹ lọkan balẹ pe oun yoo gba ẹtọ oun pada nile-ẹjọ. Aarọ kutu ọjọ Aiku, Sannde, ọsẹ yii, ni ajọ eleto idibo ipinlẹ Kwara kede Saliu Mustapha gẹgẹ bii ẹni to jawe olubori lasiko eto idibo naa. Ibo ẹgbẹrun lọna ọgọrun-un kan le mẹsan-an ati ọgọrin le mẹtalelogun (109,823), ni oludije ẹgbẹ oṣelu APC yii ni. Nigba ti Bọlaji Abdullahi to jẹ ọmọ ẹgbẹ PDP ni ibo ẹgbẹrun lọna mọkadinlaaadọje ati igba din meje (69, 193).


Aarọ kutu ọjọ Aiku, Sannde, ọsẹ yii, ni ajọ eleto idibo ipinlẹ Kwara kede Saliu Mustapha gẹgẹ bii ẹni to jawe olubori lasiko eto idibo naa. Ibo ẹgbẹrun lọna ọgọrun-un kan le mẹsan-an ati ọgọrin le mẹtalelogun (109,823), ni oludije ẹgbẹ oṣelu APC yii ni. Nigba ti Bọlaji Abdullahi to jẹ ọmọ ẹgbẹ PDP ni ibo ẹgbẹrun lọna mọkadinlaaadọje ati igba din meje (69, 193). Bakan naa ni Rafiu Ibrahim, oludije funpo sẹnetọ ni Guusu Kwara naa ni oun ko gba esi ibo yii wọle, o ni idibo naa kun fun oniruuru mago-mago lẹkun idibo Guusu Kwara. O tẹsiwaju pe awọn lọọya oun ti wo esi ibo naa daadaa, wọn yoo si gbe igbesẹ ofin laipẹ. Awọn to tun kọ esi idibo ti wọn kede ni Abdulwahab Isa, oludije funpo aṣoju-ṣofin ilẹkun idibo Ila-Oorun ati Guusu Ilọrin (East/Ilọrin South), Dare Bankọle ati Ibrahim Ajia, Ekiti/Oke-Ẹrọ/Isin/Ọyun ati Iwọ-Oorun Ilọrin ati Asa (West/Asa), tawọn naa dije funpo aṣoju-ṣofin lẹkun idibo wọn.


Bakan naa ni Rafiu Ibrahim, oludije funpo sẹnetọ ni Guusu Kwara naa ni oun ko gba esi ibo yii wọle, o ni idibo naa kun fun oniruuru mago-mago lẹkun idibo Guusu Kwara. O tẹsiwaju pe awọn lọọya oun ti wo esi ibo naa daadaa, wọn yoo si gbe igbesẹ ofin laipẹ. Awọn to tun kọ esi idibo ti wọn kede ni Abdulwahab Isa, oludije funpo aṣoju-ṣofin ilẹkun idibo Ila-Oorun ati Guusu Ilọrin (East/Ilọrin South), Dare Bankọle ati Ibrahim Ajia, Ekiti/Oke-Ẹrọ/Isin/Ọyun ati Iwọ-Oorun Ilọrin ati Asa (West/Asa), tawọn naa dije funpo aṣoju-ṣofin lẹkun idibo wọn.


Nitori ọrọ to sọ lori esi idibo to n lọ lọwọ yii, ijọba apapọ kilọ fun Ọbasanjọ

Jọkẹ Amori Ọrọ ti aarẹ ilẹ wa tẹlẹ, Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ, sọ lori eto idibo aarẹ ti wọn n ka lọwọ yii ti di wahala, ijọba apapọ si ti fun un lesi pe ki ọga ṣoja atijọ naa ma fi ọrọ ẹnu rẹ da wahala tabi ogun silẹ. Lalẹ ọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ni Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ gbe iwe kan jade, nibi to ti bu ẹnu atẹ lu awọn ohun to ṣẹlẹ lasiko idibo naa, ati bi INEC ṣe kọ lati fi ẹrọ igbalode gbe esi idibo sori ikanni wọn gẹgẹ bi wọn ṣe ṣeleri. Ninu ọrọ rẹ, Ọbasanjọ ni ọpọlọpọ owo ni ijọba na lati ri i pe eto idibo yii lọ bo ṣe yẹ ko lọ, bẹẹ ni wọn pese ohun gbogbo ti ajọ eleto idibo nilo fun wọn, ṣugbọn o jẹ ohun ijọloju pe gbogbo awọn ẹrọ ti wọn ti pese fun wọn lati mu ki eto idibo yii lọ lai si eru tabi wahala kankan ko ṣiṣẹ lasiko to yẹ ko ṣiṣẹ pẹlu bi awọn oṣiṣẹ ajọ eleto idibo kan ṣe ti gba ẹyin bẹbọ jẹ, eyi to wa mu ko di ohun ti wọn n fọwọ kọ esi idibo ranṣẹ, dipo ki wọn fi i ranṣẹ sori ẹrọ ti yoo gbe e lọ si ori ikanni ajọ eleto idibo taara. Igbesẹ yii ni Ọbasanjọ ni o ti mu ki ọpọ kọwọ bọ esi ibo naa loju, to fi jẹ pe ọpọ esi idibo ti wọn gbe jade yatọ si ifẹ inu awọn oludibo. Ọbasanjọ ni ọga INEC le sọ pe oun ko mọ ohunkohun nipa eyi o, ṣugbọn ko yẹ ko waa kawọ gbera lai ṣe ohunkohun, niwọn igba to mọ pe wọn ti kọwọ bọ esi idibo na loju pẹlu ọna ti wọn gbe e gba nitori bi awọn ẹrọ to yẹ ki wọn lo ko ṣe ṣiṣẹ. Baba ti wọn tun maa n pe ni Ẹbọra Owu yii ni ko waa yẹ ka lo ọgbọn arekereke lati da wahala silẹ ni orileede nitori iwa wọbia, ailoootọ ati arekereke ti awọn kan lo lati gbowo fun awọn oṣiṣẹ eleto idibo lati jẹ ki wọn yi esi idibo naa sọdọ wọn atawọn ti wọn n gbowo ẹjẹ lọwọ wọn.


Igbesẹ yii ni Ọbasanjọ ni o ti mu ki ọpọ kọwọ bọ esi ibo naa loju, to fi jẹ pe ọpọ esi idibo ti wọn gbe jade yatọ si ifẹ inu awọn oludibo. Ọbasanjọ ni ọga INEC le sọ pe oun ko mọ ohunkohun nipa eyi o, ṣugbọn ko yẹ ko waa kawọ gbera lai ṣe ohunkohun, niwọn igba to mọ pe wọn ti kọwọ bọ esi idibo na loju pẹlu ọna ti wọn gbe e gba nitori bi awọn ẹrọ to yẹ ki wọn lo ko ṣe ṣiṣẹ. Baba ti wọn tun maa n pe ni Ẹbọra Owu yii ni ko waa yẹ ka lo ọgbọn arekereke lati da wahala silẹ ni orileede nitori iwa wọbia, ailoootọ ati arekereke ti awọn kan lo lati gbowo fun awọn oṣiṣẹ eleto idibo lati jẹ ki wọn yi esi idibo naa sọdọ wọn atawọn ti wọn n gbowo ẹjẹ lọwọ wọn. Ọbasanjọ ni niwọn bo ti jẹ pe ajọ eleto idibo ti sun eto idibo to ku ọjọ mẹrin siwaju ri, ko sohun to yẹ ko di wọn lọwọ lati wa ojutuu si awọn kudiẹ kudiẹ to n lọ lọwọ nipa eto idibo yii. O ni to ba jẹ pe ọwọ rẹ mọ, oun lo yẹ ko gba Naijiria lọwọ ewu ati ijamba to n rọ dẹdẹ loke yii. Aarẹ atijọ naa ni nibikibi ti ẹrọ to n gba esi idibo ateyi to n kọ orukọ awọn oludibo silẹ ko ba ti ṣiṣẹ, niṣe lo yẹ ki ajọ eleto idibo da iru ibo bẹẹ nu.


Ọbasanjọ ni niwọn bo ti jẹ pe ajọ eleto idibo ti sun eto idibo to ku ọjọ mẹrin siwaju ri, ko sohun to yẹ ko di wọn lọwọ lati wa ojutuu si awọn kudiẹ kudiẹ to n lọ lọwọ nipa eto idibo yii. O ni to ba jẹ pe ọwọ rẹ mọ, oun lo yẹ ko gba Naijiria lọwọ ewu ati ijamba to n rọ dẹdẹ loke yii. Aarẹ atijọ naa ni nibikibi ti ẹrọ to n gba esi idibo ateyi to n kọ orukọ awọn oludibo silẹ ko ba ti ṣiṣẹ, niṣe lo yẹ ki ajọ eleto idibo da iru ibo bẹẹ nu. O waa gba Aarẹ Muhammadu Buhari nimọran lati ri i pe wọn fagi le awọn esi idibo ti ojoro ati arumọjẹ ba wa, ki wọn si dibo mi-in nibẹ lọjọ kẹrin, oṣu Kẹta, nibi ti wọn yoo ti lo awọn ẹrọ idibo mi-in. Ọbasanjọ gba wọn nimọran pe alaga awọn agbẹjọro nilẹ wa ati aṣoju awọn ẹgbẹ oṣelu mẹrin to lorukọ ju, pẹlu awọn alẹnulọrọ mi-in le jokoo gẹgẹ bii igbimọ lati ri i pe eleyii di ṣiṣe. Ṣugbọn ijoba apapọ ti ni ki aarẹ atijọ yii ma ṣe da ogun silẹ, pẹlu ọrọ to sọ sinu lẹta to kọ naa, eyi to fi n ti awọn eeyan nidii lati bẹrẹ wahala.


O waa gba Aarẹ Muhammadu Buhari nimọran lati ri i pe wọn fagi le awọn esi idibo ti ojoro ati arumọjẹ ba wa, ki wọn si dibo mi-in nibẹ lọjọ kẹrin, oṣu Kẹta, nibi ti wọn yoo ti lo awọn ẹrọ idibo mi-in. Ọbasanjọ gba wọn nimọran pe alaga awọn agbẹjọro nilẹ wa ati aṣoju awọn ẹgbẹ oṣelu mẹrin to lorukọ ju, pẹlu awọn alẹnulọrọ mi-in le jokoo gẹgẹ bii igbimọ lati ri i pe eleyii di ṣiṣe. Ṣugbọn ijoba apapọ ti ni ki aarẹ atijọ yii ma ṣe da ogun silẹ, pẹlu ọrọ to sọ sinu lẹta to kọ naa, eyi to fi n ti awọn eeyan nidii lati bẹrẹ wahala. Minisita feto iroyin ati aṣa, Alaaji Lai Muhammed lo sọ eleyii di mimọ ninu atẹjade kan ti Akọwe iroyin rẹ, Ọgbẹni Ṣẹgun Adeyẹmi, gbe jade lorukọ rẹ. O ni niṣe ni Ọbasanjọ fẹẹ fi lẹta to kọ yii bu ẹnu atẹ lu eto idibo naa, ko si ti awọn araalu lọpọn-pọn-ọn lati da wahala silẹ. Lai Muhammed ni o ya oun lẹnu pe ẹni to ti figba kan jẹ aarẹ orileede yii yoo maa pọn irọ ni beba, ti yoo si msa gbe ohun ti ko ṣẹlẹ kiri.


Minisita feto iroyin ati aṣa, Alaaji Lai Muhammed lo sọ eleyii di mimọ ninu atẹjade kan ti Akọwe iroyin rẹ, Ọgbẹni Ṣẹgun Adeyẹmi, gbe jade lorukọ rẹ. O ni niṣe ni Ọbasanjọ fẹẹ fi lẹta to kọ yii bu ẹnu atẹ lu eto idibo naa, ko si ti awọn araalu lọpọn-pọn-ọn lati da wahala silẹ. Lai Muhammed ni o ya oun lẹnu pe ẹni to ti figba kan jẹ aarẹ orileede yii yoo maa pọn irọ ni beba, ti yoo si msa gbe ohun ti ko ṣẹlẹ kiri. Lai Muhammed ran Ọnasanjọ leti pe eto idibo ti oun funra rẹ ṣe nigba to wa nipo buru ju eyi to n bu ẹnu atẹ lu yii lọ. O ni aarẹ tẹlẹ naa ko si ni ipo lati ma gba Aarẹ Buhari nimọran lati fi iranti rere silẹ nipa ṣiṣe eto idibo ti ko ni eru tabi wahala ninu ki ijọba rẹ too kogba sile.


Lai Muhammed ran Ọnasanjọ leti pe eto idibo ti oun funra rẹ ṣe nigba to wa nipo buru ju eyi to n bu ẹnu atẹ lu yii lọ. O ni aarẹ tẹlẹ naa ko si ni ipo lati ma gba Aarẹ Buhari nimọran lati fi iranti rere silẹ nipa ṣiṣe eto idibo ti ko ni eru tabi wahala ninu ki ijọba rẹ too kogba sile.


Peter Obi wọle ni Delta, Abuja

Adewumi Adegoke Nigba ti wọn ka ibo aarẹ nipinlẹ Delta, oludije funpo aarẹ lẹgbẹ oṣelu Labour, Peter Obi, lo jawe olubori. Ninu esi ibo naa ti olusakoso ibo ọhun funpinlẹ naa, Ọjọgbọn Owunari Georgewill, ka jade lo ti kede pe gomina ipinlẹ Anambra tẹlẹ naa lo jawe olubori pẹlu ibo ẹgbẹrun lọna ọjilelọọọdunrun ati ẹyọ kan o le diẹ (341,866), nigba ti ẹni to ṣe ipo keji, iyẹn oludije fun ẹgbẹ PDP, Atiku Abubakar, ni ibo ẹgbẹrun lọna ọkanlelọgọjọ ati diẹ ( (161,600). Ẹgbẹ APC lo wa ni ipo kẹta pẹlu ibo ẹgbẹrun lọna aadọrun-un ati diẹ (90,183). Ijọba ibilẹ mejidinlogun ni ẹgbẹ oṣelu Labour ti rọwọ mu, nigba ti PDP moke ni ijọba ibilẹ meje. Bakan naa lọrọ ri lolu ilu ilẹ wa to wa ni Abuja. Ẹgbẹ oṣelu Labour naa lo jawe olubori nibẹ.


Peter Obi wọle ni Delta, Abuja

Ijọba ibilẹ mejidinlogun ni ẹgbẹ oṣelu Labour ti rọwọ mu, nigba ti PDP moke ni ijọba ibilẹ meje. Bakan naa lọrọ ri lolu ilu ilẹ wa to wa ni Abuja. Ẹgbẹ oṣelu Labour naa lo jawe olubori nibẹ. Ninu esi idibo ti oluṣekokaari idibo naa ka, ẹgbẹrun lọna igba ati mọkanlelọgọrin o le diẹ (281, 717), ni Obi ni. Ẹgbẹ oṣelu APC to wa ni ipo keji ni ibo ẹgbẹrun lọna aadọrin ati meji le diẹ (90, 902). Ibo ẹgbẹrun mẹrinlelaaadọrin ati diẹ (79,199), ni ẹgbẹ PDP to wa ni ipo kẹta ni ni tiwọn.


Peter Obi wọle ni Delta, Abuja

Ninu esi idibo ti oluṣekokaari idibo naa ka, ẹgbẹrun lọna igba ati mọkanlelọgọrin o le diẹ (281, 717), ni Obi ni. Ẹgbẹ oṣelu APC to wa ni ipo keji ni ibo ẹgbẹrun lọna aadọrin ati meji le diẹ (90, 902). Ibo ẹgbẹrun mẹrinlelaaadọrin ati diẹ (79,199), ni ẹgbẹ PDP to wa ni ipo kẹta ni ni tiwọn. Ninu ijọba ibilẹ mẹfa to wa nibẹ, mẹrin ni ẹgbẹ oṣelu Labour mu, nigba ti APC mu meji.


Peter Obi wọle ni Delta, Abuja

Ninu ijọba ibilẹ mẹfa to wa nibẹ, mẹrin ni ẹgbẹ oṣelu Labour mu, nigba ti APC mu meji.


Ilẹ Amẹrika ṣeto tuntun fawọn ọmọ Naijiria lori Visa gbigba

Ọrẹlouwa Adedeji Ayipada ti de ba iwe aṣẹ fun awọn to ba fẹẹ rin irin afẹ tabi ti okoowo lọ si orileede Amẹrika bayii o. Ijọba ilẹ naa ti kede pe dipo ọdun meji ti wọn maa n fun awọn to ba fẹẹ gba fisa lati ṣere lọ si ilu naa, ti wọn si ni anfaani lati lo oṣu mẹrinlelogun (24 months) pẹlu fisa ọlọdun meji ti wọn maa n fun wọn tẹlẹ, ni bayii wọn ti sọ iwe aṣẹ naa di ọlọdun marun-un, ti ẹni to ba ni in lọwọ yoo si ni anfaani lati lo ọgọta oṣu (60 months) lorileede naa. Ninu ikede ti awọn aṣoju orileede yii nilẹ Naijiria fi sori ikanni wọn ni wọn ti ṣalaye pe lati din bi awọn ọmọ Naijiria to ba fẹẹ lọ si Amẹrika fun igbafẹ ati okoowo ṣe maa n lọọ fi gbogbo igba to si ẹmbasi ku lawọn ṣe fi kun ọdun ti fisa naa le lo lọwọ wọn ki wọn too gba omi-in. Awọn alaṣẹ naa sọ pe pẹlu bi awọn ṣe fi kun ọdun naa, to ti di ọdun marun-un bayii, awọn ko fi kun owo ti awọn n gba lori gbigba fisa ọhun, eyi to ṣi wa ni ọgọjọ dọla ($160) titi di ba a ṣe n sọ yii. Lati ọjọ kin-in-ni, oṣu Kẹta, ọdun yii, ni wọn sọ pe awọn ọmọ Naijiria yoo bẹrẹ si i jẹ anfaani yii. Bakan naa ni wọn ni anfaani ti ṣi ṣilẹ fun awọn ti wọn ba kun oju oṣuwọn lati gba fisa ilẹ Amẹrika lai jẹ pe wọn yọju si ẹmbasi wọn rara. Ṣugbọn eyi wa fun awọn ti wọn ba ni gbogbo amuyẹ i eleyii pe fun.


Lati ọjọ kin-in-ni, oṣu Kẹta, ọdun yii, ni wọn sọ pe awọn ọmọ Naijiria yoo bẹrẹ si i jẹ anfaani yii. Bakan naa ni wọn ni anfaani ti ṣi ṣilẹ fun awọn ti wọn ba kun oju oṣuwọn lati gba fisa ilẹ Amẹrika lai jẹ pe wọn yọju si ẹmbasi wọn rara. Ṣugbọn eyi wa fun awọn ti wọn ba ni gbogbo amuyẹ i eleyii pe fun. Wọn waa rọ awọn eeyan to ba fẹẹ gba fisa yii pe ki wọn ri i pe ojulowo ikanni awọn ni wọn lọ, ki wọn yago fun ayederu.


Wọn waa rọ awọn eeyan to ba fẹẹ gba fisa yii pe ki wọn ri i pe ojulowo ikanni awọn ni wọn lọ, ki wọn yago fun ayederu.


Ẹgbẹ Labour koro oju si iwa ajọ eleto idibo, wọn ni ki wọn dawọ ikede esi ibo duro

Jọkẹ Amọri Ẹgbẹ oṣelu Labour ti ke si ajọ eleto idibo ilẹ wa pe ki wọn dawọ ikede esi idibo ti wọn n ṣe lọwọ duro loju-ẹsẹ. Eyi ko sẹyin bi ẹgbẹ naa ṣe sọ pe wọn kọ lati lo ọna ti aabo to dara fi le wa fun eto idibo, iyẹn maṣinni ti wọn fi n ṣe akọsilẹ iye awọn to dibo ti wọn n pe ni BVAS. Oludari eto ipolongo ibo fun Obi, Akin Ọṣuntokun lo sọrọ naa fawọn oniroyin niluu Abuja. O ni ẹgbẹ oṣelu Labour ko ni igbẹkẹle ninu eto ibo kika ọhun. O waa ke si awọn ajọ agbaye lati ba wọn foju lameyitọ wo awọn iwa ati igbesẹ ti ajọ eleto idibo n gbe lori esi idibo ọdun 2023 yii. Ọṣuntokun ni, ‘‘A n fi asiko yii ke si ajọ eleto idibo pe ki wọn dawọ ikede esi idibo duro, ki wọn si tẹle alakalẹ ti wọn fi lelẹ lori ibo didi, tabi ki wọn wọgi le gbogbo esi idibo naa, ki wọn si ṣeto idbo mi-in pẹlu alakalẹ ti ofin sọ lori eto idibo.


O ni ẹgbẹ oṣelu Labour ko ni igbẹkẹle ninu eto ibo kika ọhun. O waa ke si awọn ajọ agbaye lati ba wọn foju lameyitọ wo awọn iwa ati igbesẹ ti ajọ eleto idibo n gbe lori esi idibo ọdun 2023 yii. Ọṣuntokun ni, ‘‘A n fi asiko yii ke si ajọ eleto idibo pe ki wọn dawọ ikede esi idibo duro, ki wọn si tẹle alakalẹ ti wọn fi lelẹ lori ibo didi, tabi ki wọn wọgi le gbogbo esi idibo naa, ki wọn si ṣeto idbo mi-in pẹlu alakalẹ ti ofin sọ lori eto idibo. ‘‘O ba wa ninu jẹ lati kede pe a ko nigbagbọ ninu esi idibo ti wọn n gbe jade. A waa ke si ajọ agbaye ki wọn mu ileri ti wọn ṣe lori eto idibo yii ṣẹ nipa dida si awọn iwa ibi ti awọn aṣaaju wa kan n hu, nitori pe ilana to wa fun gbogbo ajọ agbaye naa lo gbọdọ wa fun Naijiria, ko gbọdọ yatọ’’. Ẹgbẹ Labour ni pẹlu bi ajọ eleto idibo ko ṣe tẹle gbogbo awọn ileri ti wọn ṣe lori eto idibo yii ti ti jẹ ki eto idibo naa ma poju owo.


‘‘O ba wa ninu jẹ lati kede pe a ko nigbagbọ ninu esi idibo ti wọn n gbe jade. A waa ke si ajọ agbaye ki wọn mu ileri ti wọn ṣe lori eto idibo yii ṣẹ nipa dida si awọn iwa ibi ti awọn aṣaaju wa kan n hu, nitori pe ilana to wa fun gbogbo ajọ agbaye naa lo gbọdọ wa fun Naijiria, ko gbọdọ yatọ’’. Ẹgbẹ Labour ni pẹlu bi ajọ eleto idibo ko ṣe tẹle gbogbo awọn ileri ti wọn ṣe lori eto idibo yii ti ti jẹ ki eto idibo naa ma poju owo. Oṣuntokun ni funra ajọ eleto idibo ni wọn wa si gbangba, ti wọn si ṣeleri pe awọn yoo ṣe eto idibo to poju owo, bẹẹ ni wọn ni awọn ti mura silẹ ni digbi fun eto idbo naa, ṣugbọn gbogbo ohun to n ti ẹyin idibo yii yọ ko fi han pe wọn wa ni imurasilẹ rara. O bu ẹnu atẹ lu INEC atawọn ẹṣọ alaabo ti wọn fọwọ sowọpọ lati yi ifẹ inu awọn araalu pada. O ni oriṣiiriṣii fidio to gba ori ayelujara to n fi iwa ibajẹ, iwa jagidijagan ati ifọwọsowọpọ ajọ eleto idibo lati ṣeru ba ni lọkan jẹ gidigidi.


Oṣuntokun ni funra ajọ eleto idibo ni wọn wa si gbangba, ti wọn si ṣeleri pe awọn yoo ṣe eto idibo to poju owo, bẹẹ ni wọn ni awọn ti mura silẹ ni digbi fun eto idbo naa, ṣugbọn gbogbo ohun to n ti ẹyin idibo yii yọ ko fi han pe wọn wa ni imurasilẹ rara. O bu ẹnu atẹ lu INEC atawọn ẹṣọ alaabo ti wọn fọwọ sowọpọ lati yi ifẹ inu awọn araalu pada. O ni oriṣiiriṣii fidio to gba ori ayelujara to n fi iwa ibajẹ, iwa jagidijagan ati ifọwọsowọpọ ajọ eleto idibo lati ṣeru ba ni lọkan jẹ gidigidi.


Obi la wọn mọlẹ nipinlẹ Edo

Jọkẹ Amọri Oludije sipo aarẹ lorukọ ẹgbẹ oṣelu Labour, Peter Obi ti fagba han awọn oludije ẹlẹgbẹ rẹ, Aṣiwaju Bọla Tinubu ati Atiku Abubakar nipinlẹ Edo. Bo tilẹ jẹ pe ẹgbẹ oṣelu PDP, labẹ isakoso Godwin Obaseki, lo n dari ipinlẹ naa, oludije ẹgbẹ Labour yii lo lo la gbogbo wọn mọlẹ, ibo to si pọ lo ko nipinlẹ naa. Nigba ti oludari idibo naa nipinlẹ Edo, Ọjọgbọn Nyaudoh Ndaeyo, n kede esi idibo naa, o ni ijọba ibilẹ mejila ni ẹgbẹ oṣelu Labour ti rọwọ mu, nigba ti oludije ẹgbẹ oṣelu APC, Aṣiwaju Bọla Tinubu, mu ijọba ibilẹ mẹfa. Ibo ọọdunrun le mọkanlelọgbọn (331,163), ni wọn di fun Peter Obi nipinlẹ naa, ẹgbẹ APC ni ibo ẹgbẹrun lọna ogoje ati mẹrin le diẹ (144, 471). Ibo mọkandinlaaadọrun o le diẹ (89, 585), ni oludije ẹgbẹ PDP, Atiku Abubakar, ni ni tirẹ. Ẹgbẹ (NNPP) ni ibo ẹgbẹrun mẹta din diẹ (2, 773).


Obi la wọn mọlẹ nipinlẹ Edo

Ibo ọọdunrun le mọkanlelọgbọn (331,163), ni wọn di fun Peter Obi nipinlẹ naa, ẹgbẹ APC ni ibo ẹgbẹrun lọna ogoje ati mẹrin le diẹ (144, 471). Ibo mọkandinlaaadọrun o le diẹ (89, 585), ni oludije ẹgbẹ PDP, Atiku Abubakar, ni ni tirẹ. Ẹgbẹ (NNPP) ni ibo ẹgbẹrun mẹta din diẹ (2, 773). Tẹ o ba gbagbe, ipinlẹ yii ni Adams Osihomhole to ti figba kan jẹ alaga ẹgbẹ APC apapọ ti wa.


Obi la wọn mọlẹ nipinlẹ Edo

Tẹ o ba gbagbe, ipinlẹ yii ni Adams Osihomhole to ti figba kan jẹ alaga ẹgbẹ APC apapọ ti wa.


Peter Obi lo n lewaju nipinlẹ Plateau

Jọkẹ Amọri Nnkan n ṣenuure lọwọlọwọ fun oludije sipo aarẹ labẹ ẹgbẹ oṣelu Labour, Peter Obi. Ọkunrin naa lo n lewaju, to si ni ibo to pọ ju ninu awọn ibo ti wọn ti ka ni ipinlẹ Plateau, ti olu ilu rẹ wa ni Jos. Yatọ si pe o ni ibo to pọ ju lọ, ijọba ibilẹ mọkanla lo ti rọwọ mu, to si ti ta awọn ẹgbẹ rẹ ti wọn jọ n dije yọ ninu ijọba ibilẹ mẹtadinlogun to wa nipinlẹ naa, gẹgẹ bi esi idibo tajọ to n mojuto ti ipinlẹ naa ka. Ni ti oludije sipo aarẹ lorukọ ẹgbẹ APC, Aṣiwaju Bọla Tinubu, ijọba ibilẹ meji pere lo ti yege, nigba ti alatako rẹ ninu ẹgbẹ PDP, Atiku Abubakar, mu ijọba ibilẹ kan pere. Ipinlẹ Plateau yii ni ọga agba fun eto ipolongo Aṣiwaju Bọla Tinubu, Simeon Lalong, ti wa.


Tinubu lo n lewaju nipinlẹ Sokoto

Jọkẹ Amọri Ninu ibo ijọba ibilẹ mejidinlogun ti wọn ti ka nipinlẹ Sokoto, oludije sipo aarẹ lorukọ ẹgbẹ APC, Aṣiwaju Bọla Tinubu, lo n lewaju nibẹ. Esi ibo ti olusakoso eto idibo ipinlẹ naa, Ọjọgbọn Kabiru Bala, ti ka, niṣe ni oludije ẹgbẹ APC ati PDP gbẹnu le ara wọn, ti Labour si wa ni jinna jinna si wọn. Ibo to le ni igba ati mọkanlelogun o le diẹ (221, 726), ni Tinubu ti ni kaakiri awọn ijọba ibilẹ mejidinlogun ti wọn ti ka bayii. Ni ti oludije sipo aarẹ lorukọ ẹgbẹ PDP, Atiku Abubakar, oun lo wa nipo keji, to sun mọ Tinubu gbagbaagba pẹlu ibo igba o le mejila ati diẹ (212, 351). Oludije ẹgbẹ oṣelu Labour, Peter Obi, lo wa lẹyin patapata, ibo ẹgbẹrun mẹfa o le diẹ ni ẹgbẹta (6, 645) loun ni. Lọwọlọwọ ba a ṣe n sọ yii, wọn ko ti i ka ibo naa tan, o ṣi ku ibo ijọba ibilẹ marun-un ti wọn ko ti i ka.


Tinubu lo n lewaju nipinlẹ Sokoto

Ni ti oludije sipo aarẹ lorukọ ẹgbẹ PDP, Atiku Abubakar, oun lo wa nipo keji, to sun mọ Tinubu gbagbaagba pẹlu ibo igba o le mejila ati diẹ (212, 351). Oludije ẹgbẹ oṣelu Labour, Peter Obi, lo wa lẹyin patapata, ibo ẹgbẹrun mẹfa o le diẹ ni ẹgbẹta (6, 645) loun ni. Lọwọlọwọ ba a ṣe n sọ yii, wọn ko ti i ka ibo naa tan, o ṣi ku ibo ijọba ibilẹ marun-un ti wọn ko ti i ka. Alakooso eto idibo naa lawọn n lọ fun isinmi, o si di aago mẹsan-an alẹ kawọn too pada wa lati maa tẹsiwaju ninu kika io naa. Eni to ba rọwọ mu ju ninu awọn ijọba ibilẹ marun-un to ku ti wọn ko ti i ka yii ni yoo jẹ olubori ibo ipinlẹ Sokoto. Ṣugbọn pẹlu bi nnkan ṣe wa lọwọ yii, Aṣiwaju Bọla Tinubu ti APC lo n lewaju Ninu awọn oludije yii


Tinubu lo n lewaju nipinlẹ Sokoto

Alakooso eto idibo naa lawọn n lọ fun isinmi, o si di aago mẹsan-an alẹ kawọn too pada wa lati maa tẹsiwaju ninu kika io naa. Eni to ba rọwọ mu ju ninu awọn ijọba ibilẹ marun-un to ku ti wọn ko ti i ka yii ni yoo jẹ olubori ibo ipinlẹ Sokoto. Ṣugbọn pẹlu bi nnkan ṣe wa lọwọ yii, Aṣiwaju Bọla Tinubu ti APC lo n lewaju Ninu awọn oludije yii


Lasiko ti adajọ agba yii fẹẹ wọ kootu fun igbẹjọ lọ ṣubu lulẹ, o si ku patapata

Oluṣẹyẹ Iyiade, Akurẹ Adajọ ile-ẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun kan to fikalẹ siluu Akurẹ, Onidaajọ Lokulo-Sodipẹ, ni wọn lo ku lojiji lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, sinu ọfiisi rẹ. ALAROYE gbọ pe ṣe ni Onidaajọ Ṣodipẹ deedee ṣubu lulẹ, to si ṣe bẹẹ ku sinu ọfiisi rẹ lasiko to n mura ati wọ inu kootu lọ fun igbẹjọ. Awọn eeyan to wa nitosi lasiko ti iṣẹlẹ ọhun waye gbiyanju lati doola ẹmi ọkunrin naa pẹlu bi wọn ṣe sugbaa rẹ, ti wọn si sare gbe e digbadigba lọ sile-iwosan, ṣugbọn awọn dokita fidi rẹ mulẹ pe o ti ku ki wọn too gbe e debẹ. Alaga ẹgbẹ awọn agbẹjọro, ẹka ti ipinlẹ Ondo tẹlẹ, Amofin Rotimi Ọlọrunfẹmi, lo kọkọ fi idi iku agba adajọ ọhun mulẹ lori ẹrọ ayelujara ti Ọgbẹni Banjọ Ayenakin to n tukọ ẹgbẹ awọn Amofin lọwọlọwọ naa si tun kín ọrọ rẹ lẹyin. Amofin Ayenakin juwe iku Onidaajọ Ṣodipẹ bii adanu nla lawujọ eto idajọ orilẹ-ede Naijiria, o ni ko si ani-ani pe ẹka náà gbọdọ ni imọlara ipapoda rẹ latari awọn iṣẹ ribiribi to ti ṣe fun idagbasoke Ileeṣẹ ọhun.


Ọkọ, iyawo pẹlu aburo wọn ku lojiji lasiko ti wọn n pada rele lati ibudo idibo

Faith Adebọla Bi wọn ba n ṣadura pe k’Ọlọrun ma jẹ ka ku sọna bii eefin, adura pataki ni, baale ile kan, Usman Alhassan, tawọn eeyan mọ si Babayo, iyawo rẹ, ati aburo wọn obinrin kan, jade nile lati lọọ dibo lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kẹẹẹdọgbọn, oṣu Keji yii, amọ bi wọn ṣe n dari lọ sile wọn laṣaalẹ ọjọ naa ni nnkan bii aago mẹjọ alẹ, ọkọ ayọkẹlẹ wọn ni ijamba, awọn mẹtẹẹta si ku. Ọga agba ajọ ẹṣọ oju popo nipinlẹ Bauchi, Ọgbẹni Yusuf Abdullahi, to fidi iṣẹlẹ yii mulẹ sọ pe ijamba ọkọ naa waye ni Abule Bada Romo, nijọba ibilẹ Ganguwa, nipinlẹ Bauchi. O ni tọkọ-taya naa lọọ kopa ninu eto idibo to waye lọjọ buruku eṣu gbomimu ọhun ni, wọn lọọ dibo ni abule wọn to wa nijọba ibilẹ Ningi, nipinlẹ ọhun, ọkọ ayọkẹlẹ Focus, ti nọmba rẹ jẹ AG999JRE ni wọn si gbe lọ. Wọn ni ere asapajude lo ṣokunfa ijamba naa, ọkọ wọn ati ọkọ ajagbe ti nọmba rẹ jẹ ABS620XA ni wọn sọri mọ ara wọn. A gbọ pe eeyan mẹfa lo fara gba ninu ijamba naa, ọkunrin mẹrin, ati obinrin meji, amọ tọkọ-taya naa ati aburo wọn obinrin wa lara awọn to dakẹ loju-ẹsẹ, wọn lokuu lawọn fa wọn yọ ninu ọkọ to run womuwomu ọhun. Alaroye gbọ pe wọn ti sinku awọn mẹtẹẹta lọsan-an ọjọ Aiku, Sannde, to tẹle e ni ilana ẹsin Musulumi, wọn si ti ko oku awọn to fara pa lọ ọsibitu ijọba kan nipinlẹ Bauchi.


Dino Melaye atawọn aṣoju ẹgbẹ oṣelu kan binu jade nibi ti wọn ti n ka esi ibo aarẹ l’Abuja

Faith Adebọla Aṣoju ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party (PDP), Sẹnetọ Dino Melaye, ẹlẹgbẹ rẹ, Emeka Ihedioha, atawọn aṣoju ẹgbẹ oṣelu mi-in ni wọn ti fi aidunnu wọn han si awọn kudiẹ-kudiẹ ati aikunju oṣuwọn ajọ eleto idibo ninu bi wọn ṣe ṣakọsilẹ ibo ti wọn n ka lọwọ naa, ti wọn si tori eyi binu jade ni ibudo ti wọn ti n ṣiro, ti wọn si n ka esi idibo aarẹ. Ṣe tẹlẹ ni Alaga ajọ INEC, Ọjọgbọn Mahmood Yakubu, ti kede pe ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji yii, lawọn maa tẹsiwaju ninu kika ibo sipo aarẹ, eyi ti wọn bẹrẹ rẹ lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ keji ti eto idibo naa waye. Amọ bi kika ibo naa ṣe n lọ lọwọ, fatafata ni Dino n beere ọrọ lọwọ Alaga INEC pe ki nidii ti wọn ko fi taari esi ibo naa sori ẹrọ ayelujara gẹgẹ bii ileri to ṣe fawọn ọmọ Naijiria. Bakan naa lo ṣaroye pe esi idibo ipinlẹ Ekiti ko peye, o ni iye awọn to dibo kọja iye awọn to forukọ silẹ lọjọ idibo, amọ Alaga fesi pe ọrọ ko ri bẹẹ. Ọgọọrọ awọn aṣoju to wa nikalẹ ni wọn sọrọ gbe Melaye lẹyin, wọn ni ki INEC da eto kika ibo naa duro na, ki wọn kọkọ yanju ọrọ fifi esi ibo ṣọwọ sori ẹrọ ayelujara. Amọ ibeere wọn ko ta leti Mahmood, o lawọn gbọdọ tẹsiwaju, eyi lo mu ki Dino dide kanmọ, to si fibinu yan bii ologun kuro ni gbọngan naa.


Bakan naa lo ṣaroye pe esi idibo ipinlẹ Ekiti ko peye, o ni iye awọn to dibo kọja iye awọn to forukọ silẹ lọjọ idibo, amọ Alaga fesi pe ọrọ ko ri bẹẹ. Ọgọọrọ awọn aṣoju to wa nikalẹ ni wọn sọrọ gbe Melaye lẹyin, wọn ni ki INEC da eto kika ibo naa duro na, ki wọn kọkọ yanju ọrọ fifi esi ibo ṣọwọ sori ẹrọ ayelujara. Amọ ibeere wọn ko ta leti Mahmood, o lawọn gbọdọ tẹsiwaju, eyi lo mu ki Dino dide kanmọ, to si fibinu yan bii ologun kuro ni gbọngan naa. Bo ṣe dide lawọn ti ero wọn jọra pẹlu tiẹ naa tẹle e. Amọ adaba ko naani a n kungbẹ, ina n jo, ẹyẹ n lọ, ni Alaga INEC fi ọrọ wọn ṣe, pẹlu bo ṣe tẹsiwaju lori kika ibo naa. Lasiko ta a fi n ko iroyin yii jọ, wọn ti ka ibo ipinlẹ mẹwaa, ki wọn too dide fun isinmi ranpẹ.


Bo ṣe dide lawọn ti ero wọn jọra pẹlu tiẹ naa tẹle e. Amọ adaba ko naani a n kungbẹ, ina n jo, ẹyẹ n lọ, ni Alaga INEC fi ọrọ wọn ṣe, pẹlu bo ṣe tẹsiwaju lori kika ibo naa. Lasiko ta a fi n ko iroyin yii jọ, wọn ti ka ibo ipinlẹ mẹwaa, ki wọn too dide fun isinmi ranpẹ.


Oludije sipo gomina ẹgbẹ PDP, Jandor, ṣabẹwo s’obinrin tawọn tọọgi ṣe leṣe lọjọ idibo

Monisọla Saka Oludije funpo gomina labẹ asia ẹgbẹ oṣelu PDP nipinlẹ Eko, Abdulazeez Ọlajide Adediran, tawọn eeyan mọ si Jandor, ti ṣabẹwo sile Arabinrin Jennifer Efidi Seifegha, obinrin ti awọn janduku kọ lu lọjọ idibo aarẹ, ti wọn si ṣe leṣe yanna yanna. Lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu yii, lo lọọ bẹ ẹ wo nitori ikọlu ti wọn ṣe si i lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ karundinlọgbọn, oṣu yii, lasiko ti eto idibo aarẹ n lọ lọwọ nibudo idibo wọn. Jandor ṣalaye fawọn oniroyin nile obinrin naa to wa laduugbo Dipọ Olubi, Ikate, lagbegbe Surulere, nipinlẹ Eko, pe iwa akin tobinrin naa hu lati tun jade dibo lẹyin gbogbo ohun ti wọn ṣe fun un jọ ohun loju pupọ, eyi lo si mu koun wa a wa. O ni, “Mo wa lati waa yọju si obinrin to jẹwọ akọni ijọba awa-ara-wa, latari iwa akinkanju to hu, to jẹ ohun iwuri, to si yẹ keeyan fi ṣe awokọṣe. Fun eeyan to ṣeṣe to bẹẹ yẹn lati pada si ibudo idibo lati tẹka fun ẹni to wu u, iwa ki eeyan nifẹẹ orilẹ-ede ẹni lọkan ni, mo si mọ riri iwa to hu yii”. Bakan naa lo tun dupẹ lọwọ Ọgbẹni Christopher Seifegha, ti i ṣe ọkọ obinrin naa, fun bo ṣe gba iyawo ẹ laaye lati pada sibudo idibo, pẹlu gbogbo ọgbẹ to wa loju ẹ. Ninu ọrọ to kọ sori ayelujara (Facebook), rẹ ni Jandor ti bu ẹnu atẹ lu iwa buruku tawọn eeyan ọhun hu, to si gboriyin fun obinrin naa pẹlu iwa akin to fi han, pẹlu bo ṣe pada lọọ tẹka lai wo ti nnkan toju ẹ ri ati ọgbẹ to gba nibi ikọlu ti wọn ṣe si i. O ni, “Iṣẹlẹ ikọlu ta a ri kaakiri ipinlẹ Eko lọjọ Satide, jẹ ọkan lara awọn idi ta a fi gbe igbesẹ, ta a si fi n ṣiṣẹ lati ri i daju pe a mi eemi alaafia simu nipinlẹ Eko, ati lati pe fun atunṣe ati ayipada ti yoo fopin si iwa awọn janduku ti wọn n lo awọn ọdọ wa gẹgẹ bii irinṣẹ buburu lati ja fun apo tiwọn.


O ni, “Mo wa lati waa yọju si obinrin to jẹwọ akọni ijọba awa-ara-wa, latari iwa akinkanju to hu, to jẹ ohun iwuri, to si yẹ keeyan fi ṣe awokọṣe. Fun eeyan to ṣeṣe to bẹẹ yẹn lati pada si ibudo idibo lati tẹka fun ẹni to wu u, iwa ki eeyan nifẹẹ orilẹ-ede ẹni lọkan ni, mo si mọ riri iwa to hu yii”. Bakan naa lo tun dupẹ lọwọ Ọgbẹni Christopher Seifegha, ti i ṣe ọkọ obinrin naa, fun bo ṣe gba iyawo ẹ laaye lati pada sibudo idibo, pẹlu gbogbo ọgbẹ to wa loju ẹ. Ninu ọrọ to kọ sori ayelujara (Facebook), rẹ ni Jandor ti bu ẹnu atẹ lu iwa buruku tawọn eeyan ọhun hu, to si gboriyin fun obinrin naa pẹlu iwa akin to fi han, pẹlu bo ṣe pada lọọ tẹka lai wo ti nnkan toju ẹ ri ati ọgbẹ to gba nibi ikọlu ti wọn ṣe si i. O ni, “Iṣẹlẹ ikọlu ta a ri kaakiri ipinlẹ Eko lọjọ Satide, jẹ ọkan lara awọn idi ta a fi gbe igbesẹ, ta a si fi n ṣiṣẹ lati ri i daju pe a mi eemi alaafia simu nipinlẹ Eko, ati lati pe fun atunṣe ati ayipada ti yoo fopin si iwa awọn janduku ti wọn n lo awọn ọdọ wa gẹgẹ bii irinṣẹ buburu lati ja fun apo tiwọn. Ko ti i ju bii oṣu meloo kan lọ bayii ta a kegbajare lori ọrọ iwa janduku ati ija lasiko ibo, tawọn ẹgbẹ oṣelu to wa nipo fi dena de Arabinrin Bina Jennifer Efidi, ti wọn si ṣe e leṣe pẹlu iwa ika wọn. “Mo ṣabẹwo si i lonii lati gboṣuba nla fun un nitori iwa akinkanju ati ifaya–ran-iṣoro to fi han lati le ṣe ojuṣe rẹ gẹgẹ bii ọmọ Naijiria rere lojuna ati le ṣi awọn ika buburu, ti wọn n pe nijọba nidii kuro lori ipo’’. Nigba to n ṣalaye bọrọ naa ṣe ṣẹlẹ, Arabinrin Jennifer Seifegha ni aago mẹsan-an aarọ loun de ibudo idibo oun to wa ni Wọọdu Nuru/Oniwo, ibudo idibo karundinlaaadọrin, lagbegbe Surulere, ipinlẹ Eko, lati ṣe ojuṣe oun.


Ko ti i ju bii oṣu meloo kan lọ bayii ta a kegbajare lori ọrọ iwa janduku ati ija lasiko ibo, tawọn ẹgbẹ oṣelu to wa nipo fi dena de Arabinrin Bina Jennifer Efidi, ti wọn si ṣe e leṣe pẹlu iwa ika wọn. “Mo ṣabẹwo si i lonii lati gboṣuba nla fun un nitori iwa akinkanju ati ifaya–ran-iṣoro to fi han lati le ṣe ojuṣe rẹ gẹgẹ bii ọmọ Naijiria rere lojuna ati le ṣi awọn ika buburu, ti wọn n pe nijọba nidii kuro lori ipo’’. Nigba to n ṣalaye bọrọ naa ṣe ṣẹlẹ, Arabinrin Jennifer Seifegha ni aago mẹsan-an aarọ loun de ibudo idibo oun to wa ni Wọọdu Nuru/Oniwo, ibudo idibo karundinlaaadọrin, lagbegbe Surulere, ipinlẹ Eko, lati ṣe ojuṣe oun. O ni, “Lẹyin ti mo yẹ orukọ mi wo tan, mo to sori ila lati dibo. Nigba ti mo ri i pe awọn eeyan ko sun siwaju, oju kan naa ni gbogbo wa duro pa si, ni mo ba jokoo. Nibi ti mo jokoo si ni mo ti ri awọn ọkunrin kan ti wọn rọ de, o si jọ pe niṣe ni wọn waa yẹ ilẹ wo, nitori ko pẹ pupọ ti wọn tun fi kuro nibẹ.


O ni, “Lẹyin ti mo yẹ orukọ mi wo tan, mo to sori ila lati dibo. Nigba ti mo ri i pe awọn eeyan ko sun siwaju, oju kan naa ni gbogbo wa duro pa si, ni mo ba jokoo. Nibi ti mo jokoo si ni mo ti ri awọn ọkunrin kan ti wọn rọ de, o si jọ pe niṣe ni wọn waa yẹ ilẹ wo, nitori ko pẹ pupọ ti wọn tun fi kuro nibẹ. Lẹyin bii wakati kan ni wọn tun pada de, bo ṣe di pe idarudapọ bẹ silẹ niyẹn, mo kan ri i pe nnkan kan ba mi loju lojiji ni”. ‘‘Mo ri i pe wọn fi nnkan gba mi loju, ẹjẹ si bẹrẹ si i da nibi ọgbẹ nla to da si mi loju naa. Obinrin kan ni Ọlọrun fi kẹ mi pẹlu bo ṣe fi aṣọ di mi loju lati da ẹjẹ to n da yaaya naa duro, lati ibẹ la ti lọọ fara pamọ sibi kan nitori a ko mọ boya awọn janduku yẹn ṣi wa nitosi.


Lẹyin bii wakati kan ni wọn tun pada de, bo ṣe di pe idarudapọ bẹ silẹ niyẹn, mo kan ri i pe nnkan kan ba mi loju lojiji ni”. ‘‘Mo ri i pe wọn fi nnkan gba mi loju, ẹjẹ si bẹrẹ si i da nibi ọgbẹ nla to da si mi loju naa. Obinrin kan ni Ọlọrun fi kẹ mi pẹlu bo ṣe fi aṣọ di mi loju lati da ẹjẹ to n da yaaya naa duro, lati ibẹ la ti lọọ fara pamọ sibi kan nitori a ko mọ boya awọn janduku yẹn ṣi wa nitosi. “Nigba ta a ri i pe gbogbo wahala yẹn ti rọlẹ, wọn mu mi lọ si ọdọ nọọsi alabẹrẹ kan nitosi ibẹ, nọọsi yẹn lo sare ba mi tọju oju ọgbẹ yẹn ti ẹjẹ fi duro. Lẹyin ẹ ni ọkọ mi gbe mi lọ si ọsibitu, nibi tawọn nọọsi ti ran oju ọgbẹ naa ni bii ọna marun-un “. Obinrin yii ni oun ko mọ pe fidio oju oun yii ti rin jinna ni gbogbo igba naa.


“Nigba ta a ri i pe gbogbo wahala yẹn ti rọlẹ, wọn mu mi lọ si ọdọ nọọsi alabẹrẹ kan nitosi ibẹ, nọọsi yẹn lo sare ba mi tọju oju ọgbẹ yẹn ti ẹjẹ fi duro. Lẹyin ẹ ni ọkọ mi gbe mi lọ si ọsibitu, nibi tawọn nọọsi ti ran oju ọgbẹ naa ni bii ọna marun-un “. Obinrin yii ni oun ko mọ pe fidio oju oun yii ti rin jinna ni gbogbo igba naa. Arabinrin Jennifer waa dupẹ pupọ lọwọ Jandor fun abẹwo to ṣe si idile naa.


Arabinrin Jennifer waa dupẹ pupọ lọwọ Jandor fun abẹwo to ṣe si idile naa.


Ọlọpaa yinbọn pa oṣiṣẹ ajọ eleto idibo, awọn agunbanirọ fara pa yanna yanna

Jọkẹ AmỌri Ajọ eleto idibo ilẹ wa ti padanu ọkan ninu awọn oṣiṣẹ wọn pẹlu bi ọlọpaa kan ṣe yinbọn pa a lasiko ti wọn n ko awọn ohun eelo eto idibo lọ si ibi ti wọn ti fẹẹ dibo aarẹ ni ijọba ibilẹ Ukwani, nipinlẹ Delta. Bakan naa lawọn agunbanirọ ti wọn jọ wa ninu mọto naa ṣeṣe yannayanna. Kọmiṣanna fun ajọ eleto idibo nipinlẹ Delta, Monday Udoh-Tom ti fidi rẹ mulẹ pe ọkan ninu awọn ọlọpaa to maa n duro si oju ọna lo yinbọn pa ọkan ninu awọn oṣiṣẹ ajọ eleto yii. Nigba to n ba awọn oniroyin sọrọ lori iṣẹlẹ naa niluu Asaba, Udoh-Tom ṣalaye pe inu bọọsi ni awọn oṣiṣẹ eleto idibo naa wa, wọn ko si jinna si ibi ti eti idibo aarẹ ti fẹẹ waye. O ni ọlọpaa yii yinbọn mọ ọkọ bọọsi to n gbe wọn lọ si ibudo idibo yii nitori pe dẹrẹba bọọsi akero to n gbe wọn lọ naa ko duro nigba ti awọn ọlọpaa da a duro nibi ti wọn ti n da awọn ọkọ duro fun ayẹwo. O ni awọn agunbanirọ ti wọn ṣeṣe yii ti n gba itọju bayii nileewosan kan ti ko darukọ.


Esi idibo Eko: Eyi ni iṣẹ ti Tinubu ran si awọn ololufẹ rẹ

Adewumi Adegoke Nitori esi idibo aarẹ nipinlẹ Eko ko ṣe ṣenuure, oludije funpo aarẹ lorukọ ẹgbẹ oṣelu APC, Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu, ti ranṣẹ si awọn ololufẹ rẹ pe ki wọn ni suuru, ki wọn fọkan balẹ, ki wọn si ma ṣe hu iwa ti yoo da wahala silẹ tabi to le da omi alaafia ipinlẹ Eko ru. Tinubu sọrọ yii ninu atẹjade kan ti Oludari eto iroyin rẹ lori ipo aarẹ, Bayọ Ọnanuga, gbe sita lọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji yii. Gomina ipinlẹ Eko tẹlẹ yii ni ki awọn eeyan naa ma ṣe binu rara pẹlu bi ẹgbẹ oṣelu alatako, iyẹn ẹgbẹ Labour, ṣe jawe olubori ninu idibo sipo aarẹ nipinlẹ Eko, o ni adun ijọba awa-ara-wa naa ni pe onikaluku eeyan lo ni anfaani lati dibo fun ẹnikẹni to ba wu wọn. Ọkunrin naa ni gẹgẹ bii olufẹ ijọba tiwa-n-tiwa, o pọn dandan fun oun lati gba esi idibo yoowu to ba waye, boya oun yege tabi oun ko yege. Aṣiwaju ni inu ohun ko dun si gbogbo wahala ati jagidijagan ati rogbodiyan to ṣẹlẹ niluu Eko ati bi awọn kan ṣe doju ija kọ ẹya Igbo. O bu ẹnu atẹ lu igbesẹ naa, o si kilọ fun awọn ti wọn n ṣe bẹẹ ki wọn dawọ re duro.


Ọkunrin naa ni gẹgẹ bii olufẹ ijọba tiwa-n-tiwa, o pọn dandan fun oun lati gba esi idibo yoowu to ba waye, boya oun yege tabi oun ko yege. Aṣiwaju ni inu ohun ko dun si gbogbo wahala ati jagidijagan ati rogbodiyan to ṣẹlẹ niluu Eko ati bi awọn kan ṣe doju ija kọ ẹya Igbo. O bu ẹnu atẹ lu igbesẹ naa, o si kilọ fun awọn ti wọn n ṣe bẹẹ ki wọn dawọ re duro. O ni ko yẹ ko si akọlu si ẹya yoowu ko jẹ nipinlẹ Eko. Tẹ o ba gbagbe, lọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji yii, ni ajọ eleto idibo ti ipinlẹ Eko kede pe oludije sipo aarẹ lorukọ ẹgbẹ oṣelu Labour, Peter Obi, lo jawe olubori nipinlẹ Eko pẹlu bi iye awọn eeyan to dibo fun un ṣe ju ti Tinubu lọ, bo tilẹ jẹ pe ijọba ibilẹ ti Tinubu ti wọle ju tiẹ lọ.


O ni ko yẹ ko si akọlu si ẹya yoowu ko jẹ nipinlẹ Eko. Tẹ o ba gbagbe, lọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji yii, ni ajọ eleto idibo ti ipinlẹ Eko kede pe oludije sipo aarẹ lorukọ ẹgbẹ oṣelu Labour, Peter Obi, lo jawe olubori nipinlẹ Eko pẹlu bi iye awọn eeyan to dibo fun un ṣe ju ti Tinubu lọ, bo tilẹ jẹ pe ijọba ibilẹ ti Tinubu ti wọle ju tiẹ lọ.


Nipinlẹ Ogun ati Ọyọ, Tinubu lo n ṣaaju wọn

Jọkẹ Amọri Ni bi a ti n kọ iroyin yii, ijọba ibilẹ mejila ni wọn ti kede awọn ti wọn wọle nibẹ ninu ibo aarẹ ti a di lọjọ Satide yii o. Ṣugbọn ni gbogbo ibi ti wọn ti kede esi yii, Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu, ti ẹgbẹ APC, lo ta awọn to ku yọ. Nibẹ lo ti fẹyin Atiku Abubakar ti ẹgbẹ PDP janlẹ, to si le Peter Obi ti ẹgbẹ Labour naa sẹyin patapata. Awọn ijọba ibile ti Tinubu ti rọwọ mu ni ipinlẹ Ọyọ yii ni Ibadan North West, Kajọla, Afijio, Itẹsiwaju, Atisbo, Atiba, Lagelu, Ọyọ West, Isẹyin, Ibarapa East, Saki East, Ibarapa Central, Ibarapa North ati Ọyọ East. Ọjọgbọn Babatunde Oluṣọla ti i ṣe alakooso eto akojọ ibo nipinlẹ naa lo kede eleyii, to ni awọn to ku n bọ lọna, iṣẹ naa n lọ. Bakan naa lo jẹ nipinlẹ Ogun, awọn ijọba ibilẹ mẹwaa ti wọn ti ka ibo nibẹ bayii, Tinubu lo wọle. Loootọ lawọn alatako rẹ, Atiku ati Peter Obi, ja raburabu, ṣugbọn sibẹ naa, oun lo ta gbogbo wọn yọ.


Ọjọgbọn Babatunde Oluṣọla ti i ṣe alakooso eto akojọ ibo nipinlẹ naa lo kede eleyii, to ni awọn to ku n bọ lọna, iṣẹ naa n lọ. Bakan naa lo jẹ nipinlẹ Ogun, awọn ijọba ibilẹ mẹwaa ti wọn ti ka ibo nibẹ bayii, Tinubu lo wọle. Loootọ lawọn alatako rẹ, Atiku ati Peter Obi, ja raburabu, ṣugbọn sibẹ naa, oun lo ta gbogbo wọn yọ. Awọn ijọba ibilẹ ti Tinubu ti na wọn yii ni Rẹmọ North, Ẹgbado South, Ikẹnnẹ, Ewekoro ati Abẹokuta North. Awọn to ku ni Ijẹbu North, Ijẹbu North-East, Imẹkọ Afọn, Ọdẹda ati Ijẹbu Ode. Alakooso eto akojọ ibo nibẹ, Ọjọgbọn Kayọde Oyebọde Adebọwale ti Yunifasiti Ibadan lo kede awọn esi naa, pẹlu idaniloju pe awọn to ku n bọ laipẹ rara.


Awọn ijọba ibilẹ ti Tinubu ti na wọn yii ni Rẹmọ North, Ẹgbado South, Ikẹnnẹ, Ewekoro ati Abẹokuta North. Awọn to ku ni Ijẹbu North, Ijẹbu North-East, Imẹkọ Afọn, Ọdẹda ati Ijẹbu Ode. Alakooso eto akojọ ibo nibẹ, Ọjọgbọn Kayọde Oyebọde Adebọwale ti Yunifasiti Ibadan lo kede awọn esi naa, pẹlu idaniloju pe awọn to ku n bọ laipẹ rara. Bi ibo naa ti n lọ bayii, ati pẹlu ikede awọn INEC, ko ti i si ondupo aarẹ mi-in to n rọwọ mu lawọn ipinlẹ ilẹ Yoruba ti wọn ti kede esi wọn, Aṣiwaju Bọla Tinubu nikan ni.


Bi ibo naa ti n lọ bayii, ati pẹlu ikede awọn INEC, ko ti i si ondupo aarẹ mi-in to n rọwọ mu lawọn ipinlẹ ilẹ Yoruba ti wọn ti kede esi wọn, Aṣiwaju Bọla Tinubu nikan ni.


Igbalẹ fa aburada ya pẹrẹpẹrẹ, APC lo ko gbogbo sẹnetọ ipinlẹ Ọyọ patapata

Ọlawale Ajao, Ibadan Ti wọn ba n powe pe ẹnikan ki i jẹ kilẹ o fẹ, nibomi-in lowe yii ti nitumọ, ki i ṣe lọdọ ẹgbẹ oṣelu Onigbaalẹ, All Progressives Congress (APC), ipinlẹ Ọyọ, ẹgbẹ to da nikan ko gbogbo ipo sẹnetọ mẹtẹẹta ti yoo maa ṣoju ipinlẹ Ọyọ mọ gbogbo ẹgbẹ oṣelu yooku lọwọ. Orukọ awọn oloriire naa ni Sẹneto Fatai Buhari to n ṣoju ẹkun dibo Ariwa ipinlẹ Ọyọ, Alhaji Yunus Akintunde (Aarin-Gbungbun ipinlẹ Ọyọ) ati Amofin Sarafadeen Alli, ẹni ti yoo maa ṣoju ẹkun idibo Guusu ipinlẹ Ọyọ nileegbimọ aṣofin apapọ kin-in-ni niluu Abuja, lati inu oṣu Karun-un, ọdun yii lọ. Fatai Buhari naa ni sẹnetọ to n ṣoju ẹkun idibo rẹ, Ariwa ipinlẹ Ọyọ lọwọlọwọ. Sarafadeen Alli naa ti gbooorun ipo ọhun ri, o wa lara awọn to wọle idibo sẹnetọ lọdun 1992, ṣugbọn ti idarudapọ eto oṣelu “June 12” ọdun 1993 ko jẹ ki wọn le bura fun wọn. Yunus Akintunde nikan ni ko ti i gbooorun ipo ọhun ri ninu awọn mẹtẹẹta. Buhari, ẹni ti apapọ ibo rẹ jẹ ẹẹdẹgbẹrun ati mejidinlọgọrin (90,078) lo fagba han Akinwale Akinwọle, ọmọ ẹgbẹ oṣelu PDP to ṣe ipo keji, ẹni to ni ibo ẹgbẹrun mẹtadinlọgọrin ati mẹrinlelọgbọn (77,034) nigba ti Ọnarebu Shina Peller to ṣe ipo kẹta ni ibo ẹgbẹrun mẹrinlelaaadọta ati ojilelẹgbẹrin o din mẹfa (77, 034).


Sarafadeen Alli naa ti gbooorun ipo ọhun ri, o wa lara awọn to wọle idibo sẹnetọ lọdun 1992, ṣugbọn ti idarudapọ eto oṣelu “June 12” ọdun 1993 ko jẹ ki wọn le bura fun wọn. Yunus Akintunde nikan ni ko ti i gbooorun ipo ọhun ri ninu awọn mẹtẹẹta. Buhari, ẹni ti apapọ ibo rẹ jẹ ẹẹdẹgbẹrun ati mejidinlọgọrin (90,078) lo fagba han Akinwale Akinwọle, ọmọ ẹgbẹ oṣelu PDP to ṣe ipo keji, ẹni to ni ibo ẹgbẹrun mẹtadinlọgọrin ati mẹrinlelọgbọn (77,034) nigba ti Ọnarebu Shina Peller to ṣe ipo kẹta ni ibo ẹgbẹrun mẹrinlelaaadọta ati ojilelẹgbẹrin o din mẹfa (77, 034). Ibo ẹgbẹrun mọkanlelaaadọfa ati ẹẹdẹgbẹta o le mẹtala (111,513) l’Amofin Sarafadeen Alli ni, iyẹn lo fi gba ipo sẹnetọ ẹkun idibo Guusu ipinlẹ Ọyọ mọ Mọgaji Joseph Tegbe, ọmọ oye ẹgbẹ oṣelu PDP, to ni ibo ẹgbẹrun mejilelaaadọrun-un ati ọrinlenirinwo o le ẹyọ kan (92,481) lọwọ. Iha Guusu yii lo jẹ ẹkun idibo gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde. Yunus Akintunde, ọmọ bibi ilu Ọyọ, to wọle idibo ẹkun idibo Aarin Gbungbun ipinlẹ Ọyọ, lo la Oloye Bisi Ilaka, ọmọ oye ẹgbẹ oṣelu PDP ati Ẹnjinnia Nurudeen Faozey ti ẹgbẹ oṣelu Akọọdu mọlẹ ninu ijijadupo oṣelu ọhun.


Ibo ẹgbẹrun mọkanlelaaadọfa ati ẹẹdẹgbẹta o le mẹtala (111,513) l’Amofin Sarafadeen Alli ni, iyẹn lo fi gba ipo sẹnetọ ẹkun idibo Guusu ipinlẹ Ọyọ mọ Mọgaji Joseph Tegbe, ọmọ oye ẹgbẹ oṣelu PDP, to ni ibo ẹgbẹrun mejilelaaadọrun-un ati ọrinlenirinwo o le ẹyọ kan (92,481) lọwọ. Iha Guusu yii lo jẹ ẹkun idibo gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde. Yunus Akintunde, ọmọ bibi ilu Ọyọ, to wọle idibo ẹkun idibo Aarin Gbungbun ipinlẹ Ọyọ, lo la Oloye Bisi Ilaka, ọmọ oye ẹgbẹ oṣelu PDP ati Ẹnjinnia Nurudeen Faozey ti ẹgbẹ oṣelu Akọọdu mọlẹ ninu ijijadupo oṣelu ọhun. Ibo ẹgbẹrun mejidinlaaadọfa ati ọrinlelẹgbẹrin o din mẹrin (108,776) l’Akintunde ni; Oloye Ilaka, ọmọ ẹgbẹ PDP to pọwọ le e, ni ibo (101,213) nigba ti Faozey to dije lorukọ Akọọdu ni ibo ẹgbẹrun mọkanlelogoji ati ojilelẹẹẹdẹgbẹta ole mẹta (41,743). Ninu atẹjade ọtọọtọ, awọn oludije mẹtẹẹta ti dupẹ lọwọ awọn ara ipinlẹ Ọyọ fun atilẹyin wọn fun ẹgbẹ oṣelu Onigbaalẹ ninu idibo naa.


Ibo ẹgbẹrun mejidinlaaadọfa ati ọrinlelẹgbẹrin o din mẹrin (108,776) l’Akintunde ni; Oloye Ilaka, ọmọ ẹgbẹ PDP to pọwọ le e, ni ibo (101,213) nigba ti Faozey to dije lorukọ Akọọdu ni ibo ẹgbẹrun mọkanlelogoji ati ojilelẹẹẹdẹgbẹta ole mẹta (41,743). Ninu atẹjade ọtọọtọ, awọn oludije mẹtẹẹta ti dupẹ lọwọ awọn ara ipinlẹ Ọyọ fun atilẹyin wọn fun ẹgbẹ oṣelu Onigbaalẹ ninu idibo naa.


Haa, Obi gbe Tinubu lulẹ l’Ekoo

Jọkẹ Amọri Oludije ipo aarẹ lorukọ ẹgbẹ oṣelu Labour, Ọgbẹni Peter Obi, ti fibo na Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu ti ẹgbẹ APC, nitori oun lo ni ibo to pọ ju lọ. Loootọ ni Tinubu ni ijọba ibilẹ mọkanla, Obi si ni mẹsan-an pere, ṣugbọn apapọ awọn ibo ti wọn di ni ibi ti ero pọ si ju lọ, Obi lo mu ibẹ, to si fi ibo naa na Tinubu. Awọn ijọba ibilẹ nla nla bii Alimọṣọ, nibi ti Raufu Arẹgbẹsọla ti maa n paṣẹ tẹlẹ, Obi lo mu ibẹ, bẹẹ ni Amuwo Ọdọfin, ati Ikẹja paapaa. Ni apapọ, ibo ẹgbẹrun lọna ẹgbẹta din mejidinlogun (582, 664) ni Peter Obi ni lapapọ, ti ti Tinubu si jẹ Ojilelẹẹẹdẹgbẹta ati ẹyọ kan (541, 850), eyi ni pe bii ẹgbẹrun lọna ogoji ibo ni Obi fi fi idi Aṣiwaju kalẹ, ọrọ naa si ya gbogbo ilu lẹnu. Idi iyalẹnu yii ni pe nigba ti Tinubu wa lati ṣe kampeeni rẹ pari niluu Eko lọsẹ to kọja yii, awọn ero ti wọn jade ko jẹ ki onimọto tabi ẹlẹsẹ rin, ero naa papọju debii pe Aarẹ Muhammadu Buhari funra ẹ ko ribi gbẹsẹ si nigba to de. Bi Wasiu Ayinde si ti n kọrin ‘Ọmọ olodoodẹ, ọmọ oloodoode, bẹẹ lawọn ero naa n ho, ti wọn si n jo, ko si sẹni kan to nigbagbọ pe to ba di ọjọ idibo, awọn ero rẹpẹtẹ yii ko ni i jade dibo fun un.


Haa, Obi gbe Tinubu lulẹ l’Ekoo

Ni apapọ, ibo ẹgbẹrun lọna ẹgbẹta din mejidinlogun (582, 664) ni Peter Obi ni lapapọ, ti ti Tinubu si jẹ Ojilelẹẹẹdẹgbẹta ati ẹyọ kan (541, 850), eyi ni pe bii ẹgbẹrun lọna ogoji ibo ni Obi fi fi idi Aṣiwaju kalẹ, ọrọ naa si ya gbogbo ilu lẹnu. Idi iyalẹnu yii ni pe nigba ti Tinubu wa lati ṣe kampeeni rẹ pari niluu Eko lọsẹ to kọja yii, awọn ero ti wọn jade ko jẹ ki onimọto tabi ẹlẹsẹ rin, ero naa papọju debii pe Aarẹ Muhammadu Buhari funra ẹ ko ribi gbẹsẹ si nigba to de. Bi Wasiu Ayinde si ti n kọrin ‘Ọmọ olodoodẹ, ọmọ oloodoode, bẹẹ lawọn ero naa n ho, ti wọn si n jo, ko si sẹni kan to nigbagbọ pe to ba di ọjọ idibo, awọn ero rẹpẹtẹ yii ko ni i jade dibo fun un. Esi idibo yii ki i ṣe ohun ti yoo mu inu ẹnikẹni ninu awọn APC dun, nitori iṣoro gbaa ni fun ẹni to ba n dupo aarẹ ti ko le mu ipinlẹ to ti wa. Ipinlẹ mejeeji ti wọn n ki Aṣiwaju Tinubu mọ, iyẹn Eko ati Ọṣun, mejeeji naa lo bọ mọ ọn lọwọ bayii, ti ko si si ohun to le ṣe. Ti wọn ba n ka iye awọn ipinlẹ ti Aṣiwaju Tinubu ni bayii, ipinlẹ mejeeji yii ko ni i si nibẹ, eyi si le ṣakoba fun un nigba ti wọn ba fẹẹ ka iye ibo ipinlẹ lapapọ.


Haa, Obi gbe Tinubu lulẹ l’Ekoo

Esi idibo yii ki i ṣe ohun ti yoo mu inu ẹnikẹni ninu awọn APC dun, nitori iṣoro gbaa ni fun ẹni to ba n dupo aarẹ ti ko le mu ipinlẹ to ti wa. Ipinlẹ mejeeji ti wọn n ki Aṣiwaju Tinubu mọ, iyẹn Eko ati Ọṣun, mejeeji naa lo bọ mọ ọn lọwọ bayii, ti ko si si ohun to le ṣe. Ti wọn ba n ka iye awọn ipinlẹ ti Aṣiwaju Tinubu ni bayii, ipinlẹ mejeeji yii ko ni i si nibẹ, eyi si le ṣakoba fun un nigba ti wọn ba fẹẹ ka iye ibo ipinlẹ lapapọ. Ṣugbọn ọpọ ibo ṣi ku ni awọn ipinlẹ kaakiri, o si digba ti wọn ba ka kinni naa tan pata ka too mọ ẹni to ṣaaju ninu awọn oludije gbogbo.


Haa, Obi gbe Tinubu lulẹ l’Ekoo

Ṣugbọn ọpọ ibo ṣi ku ni awọn ipinlẹ kaakiri, o si digba ti wọn ba ka kinni naa tan pata ka too mọ ẹni to ṣaaju ninu awọn oludije gbogbo.


Peter Obi fariwo bonu, ẹ ma da ibo yii ru o

Adewumi Adegoke Igbimọ to n ṣeto idibo Peter Obi ati Datti Ahmed, iyẹn Obi-Datti Campaign Committee, ti pariwo si ajọ INEC pe ki wọn ṣọra gidi, ki wọn ma da ibo yii ru o, nitori ohun ti ko daa ko lorukọ meji, ko daa naa ni. Ni ọjọ Aiku, Sannde yii, ni igbimọ naa pariwo jade lorukọ Obi ati Datti pe awọn o gbọ iru ohun to n ṣẹlẹ yii ri o, pe ẹrọ akabo ti wọn n pe ni BOVAS yoo maa ṣiṣẹ lọ loju mejeeji to ba jẹ ibo awọn aṣofin agba, tabi ti awọn aṣoju-ṣofin lo fẹẹ gbe sori ẹrọ ayelujara, ṣugbọn to ba di ko gbe esi idibo tawọn aarẹ, nibi ti Obi ti dupo jade, ni kinni naa ko ba ni i ṣiṣẹ mọ. Diran Onifade lo gbe alaye yii jade lorukọ Obi. Obi n sọ ninu ọrọ to sọ yii pe oun nikan kọ ni yoo ya lẹnu, gbogbo aye ni yoo ya lẹnu pe ẹrọ BOVAS mọ ibi to ti le ṣiṣẹ ati akoko to ti le ṣiṣẹ, o si mọ awọn to le ṣiṣẹ fun ati awọn ti ko ni i ṣiṣẹ fun. O ni ko sẹni ti yoo gba iru iyẹn, awọn naa ko si le gba, nitori ọna lati yi ibo ti gbogbo ọmọ Naijiria di, ki wọn si fi tawọn mi-in rọpo rẹ ni. O ni gbogbo ohun ti wọn n ṣe yii, ti wọn n sọ pe BOVAS ko ṣiṣẹ nibi kan, ibi kan lo ti ṣiṣẹ yii, wọn fẹẹ fi doju eto idibo naa ru ni, nidii eyi loun Obi si ṣe n pe INEC pe ki wọn ma doju ibo yii ru, ki wọn ma da a ru o, nitori ohun to lewu ni.


Obi n sọ ninu ọrọ to sọ yii pe oun nikan kọ ni yoo ya lẹnu, gbogbo aye ni yoo ya lẹnu pe ẹrọ BOVAS mọ ibi to ti le ṣiṣẹ ati akoko to ti le ṣiṣẹ, o si mọ awọn to le ṣiṣẹ fun ati awọn ti ko ni i ṣiṣẹ fun. O ni ko sẹni ti yoo gba iru iyẹn, awọn naa ko si le gba, nitori ọna lati yi ibo ti gbogbo ọmọ Naijiria di, ki wọn si fi tawọn mi-in rọpo rẹ ni. O ni gbogbo ohun ti wọn n ṣe yii, ti wọn n sọ pe BOVAS ko ṣiṣẹ nibi kan, ibi kan lo ti ṣiṣẹ yii, wọn fẹẹ fi doju eto idibo naa ru ni, nidii eyi loun Obi si ṣe n pe INEC pe ki wọn ma doju ibo yii ru, ki wọn ma da a ru o, nitori ohun to lewu ni. Bi a si ti n wi yii, Obi ti mu ijọba ibilẹ kan ni ipinlẹ Naija, iyẹn ijọba ibilẹ Suleja, nitosi Abuja. Oun lo wọle nibẹ. Ọpọlọpo awọn ara Abuja lo jẹ Suleja yii ni wọn n gbe, nibẹ ni wọn si ti dibo fun Obi ni ọpọ yanturu.


Bi a si ti n wi yii, Obi ti mu ijọba ibilẹ kan ni ipinlẹ Naija, iyẹn ijọba ibilẹ Suleja, nitosi Abuja. Oun lo wọle nibẹ. Ọpọlọpo awọn ara Abuja lo jẹ Suleja yii ni wọn n gbe, nibẹ ni wọn si ti dibo fun Obi ni ọpọ yanturu. Ṣugbọn Obi binu rangbọndan lori ọrọ idibo ipinlẹ Rivers, nibi ti wọn ti fẹsun kan Gomina Nyesom Wike, pe o n tọwọ bọ kinni naa loju, o si ti fipa mu awọn eleto idibo nibẹ lati yi ibo Obi danu, nitori pe bawọn araalu ṣe dibo fun Obi nibẹ ya a lẹnu. Obi waa ni oun fẹẹ sọ ọ ni asọdaju o, pe esi idibo ti ko ba ti ba iye ibo ti awọn eeyan di ni agbegbe kan mu, oun ko ni i gba a ni toun, awọn yoo si fa a debi to lapẹẹre ni. Oun ati awọn eeyan rẹ waa sọ fun Aarẹ Muhammadu Buhari bayii pe ko tete pe alaga INEC to n ṣeto idibo naa, ko ba a sọrọ nibi to ba ti n gbọ, ko ma jẹ awọn INEC yii ni wọn yoo ba gbogbo iṣẹ ti oun Buhari ti fọdun mẹjọ yii ṣe jẹ o.


Ṣugbọn Obi binu rangbọndan lori ọrọ idibo ipinlẹ Rivers, nibi ti wọn ti fẹsun kan Gomina Nyesom Wike, pe o n tọwọ bọ kinni naa loju, o si ti fipa mu awọn eleto idibo nibẹ lati yi ibo Obi danu, nitori pe bawọn araalu ṣe dibo fun Obi nibẹ ya a lẹnu. Obi waa ni oun fẹẹ sọ ọ ni asọdaju o, pe esi idibo ti ko ba ti ba iye ibo ti awọn eeyan di ni agbegbe kan mu, oun ko ni i gba a ni toun, awọn yoo si fa a debi to lapẹẹre ni. Oun ati awọn eeyan rẹ waa sọ fun Aarẹ Muhammadu Buhari bayii pe ko tete pe alaga INEC to n ṣeto idibo naa, ko ba a sọrọ nibi to ba ti n gbọ, ko ma jẹ awọn INEC yii ni wọn yoo ba gbogbo iṣẹ ti oun Buhari ti fọdun mẹjọ yii ṣe jẹ o.


Atiku lo wọle nipinlẹ Ọṣun

Jọkẹ Amọri Oludije ẹgbẹ oṣelu PDP fun ipo aarẹ Naijiria, Alaaji Atiku Abubakar, lo wọle ju lọ ninu ibo ti wọn di ni ipinlẹ Ọṣun. Bi a ti ṣe n wi yii, ijọba ibilẹ mọkandinlogun loun nikan ti ni, ninu ijọba ibilẹ mẹrinlelogun ti wọn ti kede nibẹ. Bẹẹ ijọba ibilẹ ọgbọn ni ipinlẹ naa ni. Atiku ti wọle ni Boluwaduro, Ifẹdayọ, Ila, Odo-Ọtin, Irẹpọdun, Orolu, Ẹdẹ North, Ẹdẹ South, Ifẹ South, Ifẹ North, Ọla-Oluwa ati Ayedire. Awọn ijọba ibilẹ mi-in to tun jẹ Atiku lo wọle nibẹ ni Obokun, Oriade, Atakunmọsa East, Atakunmọsa West, Ẹgbẹdọrẹ, Ileṣa East ati Ileṣa West. Alatako rẹ to sun mọ ọn ju ni agbegbe naa ni Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu ti ẹgbẹ APC, oun naa si mu ijọba ibilẹ marun-un, awọn naa si ni, Oṣogbo, Ọlọrunda, Ifẹ Central, Ifẹ East, ati Boripẹ.


Atiku lo wọle nipinlẹ Ọṣun

Atiku ti wọle ni Boluwaduro, Ifẹdayọ, Ila, Odo-Ọtin, Irẹpọdun, Orolu, Ẹdẹ North, Ẹdẹ South, Ifẹ South, Ifẹ North, Ọla-Oluwa ati Ayedire. Awọn ijọba ibilẹ mi-in to tun jẹ Atiku lo wọle nibẹ ni Obokun, Oriade, Atakunmọsa East, Atakunmọsa West, Ẹgbẹdọrẹ, Ileṣa East ati Ileṣa West. Alatako rẹ to sun mọ ọn ju ni agbegbe naa ni Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu ti ẹgbẹ APC, oun naa si mu ijọba ibilẹ marun-un, awọn naa si ni, Oṣogbo, Ọlọrunda, Ifẹ Central, Ifẹ East, ati Boripẹ. Eleyii ko ba ti ya ọpọ eeyan lẹnu, nitori ẹgbẹ oṣelu PDP lo n ṣejọba nibẹ lọwọ bayii, ṣugbọn ohun to mu iyanu ba awọn eeyan ni pe ko ti i pẹ rara ti ẹgbẹ APC gbejọba silẹ nibẹ, o si daju pe to ba ṣe pe APC lo wa lori aga ni, gbogbo ibo ti wọn ba di nibẹ, ti Aṣaaju ni iba jẹ. Ipinlẹ Ọṣun ni ipinlẹ akọkọ ti ẹsẹ Atiku yoo ti tolẹ ni ilẹ Yoruba, nitori awọn esi idibo to ṣi n jade lati awọn ipinlẹ mi-in ko fi han pe ọkunrin naa yoo ri ọwọ mu rẹpẹtẹ lọdọ wa. Lati Satide lawọn eeyan tilẹ ti n woye ibi ti ibo ti wọn ba di ni ipinlẹ Ọyọ yoo lọ, nitori wọn ko ti i ba ibo naa debi kan ti ikede fi jade pe ni ile idibo Gomina Ṣeyi Makinde nibẹ, Aṣiwaju Tinubu ti ẹgbẹ APC lo wọle, awọn eeyan si ni i ̀lọkan pe o ṣee ṣe ko jẹ bẹẹ naa ni yoo ri ni ọpọ agbegbe wọn.


Atiku lo wọle nipinlẹ Ọṣun

Eleyii ko ba ti ya ọpọ eeyan lẹnu, nitori ẹgbẹ oṣelu PDP lo n ṣejọba nibẹ lọwọ bayii, ṣugbọn ohun to mu iyanu ba awọn eeyan ni pe ko ti i pẹ rara ti ẹgbẹ APC gbejọba silẹ nibẹ, o si daju pe to ba ṣe pe APC lo wa lori aga ni, gbogbo ibo ti wọn ba di nibẹ, ti Aṣaaju ni iba jẹ. Ipinlẹ Ọṣun ni ipinlẹ akọkọ ti ẹsẹ Atiku yoo ti tolẹ ni ilẹ Yoruba, nitori awọn esi idibo to ṣi n jade lati awọn ipinlẹ mi-in ko fi han pe ọkunrin naa yoo ri ọwọ mu rẹpẹtẹ lọdọ wa. Lati Satide lawọn eeyan tilẹ ti n woye ibi ti ibo ti wọn ba di ni ipinlẹ Ọyọ yoo lọ, nitori wọn ko ti i ba ibo naa debi kan ti ikede fi jade pe ni ile idibo Gomina Ṣeyi Makinde nibẹ, Aṣiwaju Tinubu ti ẹgbẹ APC lo wọle, awọn eeyan si ni i ̀lọkan pe o ṣee ṣe ko jẹ bẹẹ naa ni yoo ri ni ọpọ agbegbe wọn. Ṣugbọn esi idibo naa ṣẹṣẹ bẹrẹ si i jade lati ọdọ INEC ni o, ko si ti i sẹni to mọ ibi tọrọ naa yoo fori sọ.


Atiku lo wọle nipinlẹ Ọṣun

Ṣugbọn esi idibo naa ṣẹṣẹ bẹrẹ si i jade lati ọdọ INEC ni o, ko si ti i sẹni to mọ ibi tọrọ naa yoo fori sọ.