Ninu ẹsun ti ajọ EFCC, iyẹn ajọ to n gbogun ti iwa ajẹbanu, to fi ilu Ibadan ṣebujokoo fi kan an ni wọn ti fidi ẹ mulẹ pe wọn ti dajọ obinrin yii lọjọ Ẹti, Furaidee, to kọja. Agbẹnusọ fun ajọ naa, Ọgbẹni Wilson Uwujaren, sọ pe ki wọn too gbe idajọ kalẹ lo ti kọkọ sọ pe oun ko jẹbi ẹsun ti wọn ka si i lẹsẹ pe o fi ọgbọn gba owo, o tun fun eeyan ni iwe sọwe-dowo, bẹẹ ni ko si owo ninu akaunti rẹ. Sugbọn lẹyin ti Adio jẹwọ pe oun jẹbi ni wọn sọ ọ sẹwọn ọdun mẹta, bakan naa ni Adajọ Owolabi paṣẹ pe ko san idaji miliọnu naira yooku fun ileeṣẹ Fatai Olanrewaju Motors, to ra mọto Toyota Pathfinder (2000) lọwọ wọn. Ọgbọnjọ, oṣu kin-in-ni, ọdun 2018, ni wọn kọkọ gbe e wa sile-ẹjọ, nibi to ti sọ pe oun ko jẹbi ẹsun ti wọn ka si i lẹsẹ yii, ko too yi ọrọ ẹ pada pe loootọ loun jẹbi. Adajọ Owolabi ti sọ pe ko lọọ ṣẹwọn ọdun mẹta, ko si tun da idaji miliuọnu pada fawọn to ra mọto lọwọ wọn, to fun ni sọwedowo ọhun. Ni bayii, wọn lo ti digba mẹta ọtọọtọ ti ile-ẹjọ yoo ran Arabinrin Mutiat Adio yii lẹwọn.


Mutiat Adio tun rẹwọn he lẹyin to ti ṣẹwọn lẹẹmeji

Ọgbọnjọ, oṣu kin-in-ni, ọdun 2018, ni wọn kọkọ gbe e wa sile-ẹjọ, nibi to ti sọ pe oun ko jẹbi ẹsun ti wọn ka si i lẹsẹ yii, ko too yi ọrọ ẹ pada pe loootọ loun jẹbi. Adajọ Owolabi ti sọ pe ko lọọ ṣẹwọn ọdun mẹta, ko si tun da idaji miliuọnu pada fawọn to ra mọto lọwọ wọn, to fun ni sọwedowo ọhun. Ni bayii, wọn lo ti digba mẹta ọtọọtọ ti ile-ẹjọ yoo ran Arabinrin Mutiat Adio yii lẹwọn. Ọdun 2018 ni wọn kọkọ sọ ọ sẹwọn ọdun meje lori ẹsun pe o fọgbọn gba owo miliọnu mẹsan ati ẹgbẹrun lọna igba naira lọwọ ẹnikan to n jẹ Abiọdun Ọlọnade, tiyẹn n gbe lorilẹ-ede Ireland lọhun-un. Lọjọ kẹfa oṣu kẹta ọdun 2020 ni wọn tun ran an lẹwọn ọdun marun-un lori ẹsun pe o ji owo to le ni miliọnu mejilelogun (N22,375,913) ni banki Guaranty Trust Bank Plc.


Ọdun 2018 ni wọn kọkọ sọ ọ sẹwọn ọdun meje lori ẹsun pe o fọgbọn gba owo miliọnu mẹsan ati ẹgbẹrun lọna igba naira lọwọ ẹnikan to n jẹ Abiọdun Ọlọnade, tiyẹn n gbe lorilẹ-ede Ireland lọhun-un. Lọjọ kẹfa oṣu kẹta ọdun 2020 ni wọn tun ran an lẹwọn ọdun marun-un lori ẹsun pe o ji owo to le ni miliọnu mejilelogun (N22,375,913) ni banki Guaranty Trust Bank Plc.


Iwọde Too-geeti: Ẹni to ba fẹẹ ja fun Naijiria gbọdọ mura lati fori la iku – Misita Macaroni

Ọkan pataki ninu awọn to foju wina ibinu awọn agbofinro lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kẹtala, oṣu keji yii, lasiko iwọde tawọn ọdọ ṣe ta ko bijọba ṣe lawọn fẹẹ ṣi Too-geeti Lẹkki, nipinlẹ Eko, ni ilumọ-ọn-ka adẹrin-in poṣonu, to tun jẹ oṣere nni, Debọ Adedayọ, ti ọpọ eeyan mọ si Mista Makaroni (Mr. Macaroni). Lọjọ keji iṣẹlẹ yii, Debọ ba akọroyin ALAROYE, FAITH ADEBỌLA, sọrọ lori bi wọn ṣe mu un, ohun toju ẹ ri, o si tan imọlẹ si awọn awuyewuye kan. Ẹ darukọ yin fawọn eeyan Orukọ mi ni Adebọwale Adedayọ, ti ọpọlọpọ eeyan mọ si Mr. Macaroni. Ki lohun to ṣẹlẹ gan-an nibi iwọde tẹẹ lọ? Ni ọjọ kẹtala, oṣu keji, ọdun 2021, mo lọ si Lẹkki Phase 1, nibi ti mo ti fẹẹ lọọ ya fidio kọmẹdi (comedy) kan tori awọn ololufẹ mi, ti mo fẹ ki wọn fi jẹgbadun ọdun falẹntain (Valentine) oni yii. Ṣugbọn mo tun mọ pe iwọde kan tawọn ọdọ fẹẹ ṣe maa waye, tori bi wọn ṣe lawọn o ti i fẹ kijọba ṣi too-geeti Lẹkki pada, nigba to jẹ pe awọn mọlẹbi awọn ti ṣọja pa, ati awọn to fara gbọgbẹ loriṣiiriṣii lasiko ti iṣẹlẹ EndSARS ọdun to kọja ṣi wa ninu ẹdun ọkan, tijọba o si ti i ṣe nnkan kan fun wọn yatọ si ti ijokoo igbimọ ti wọn ti n gbọ aroye wọn. Iyẹn lawọn eeyan fi n sọ pe kijọba ma ti i ṣi Too-geeti yẹn.


Ni ọjọ kẹtala, oṣu keji, ọdun 2021, mo lọ si Lẹkki Phase 1, nibi ti mo ti fẹẹ lọọ ya fidio kọmẹdi (comedy) kan tori awọn ololufẹ mi, ti mo fẹ ki wọn fi jẹgbadun ọdun falẹntain (Valentine) oni yii. Ṣugbọn mo tun mọ pe iwọde kan tawọn ọdọ fẹẹ ṣe maa waye, tori bi wọn ṣe lawọn o ti i fẹ kijọba ṣi too-geeti Lẹkki pada, nigba to jẹ pe awọn mọlẹbi awọn ti ṣọja pa, ati awọn to fara gbọgbẹ loriṣiiriṣii lasiko ti iṣẹlẹ EndSARS ọdun to kọja ṣi wa ninu ẹdun ọkan, tijọba o si ti i ṣe nnkan kan fun wọn yatọ si ti ijokoo igbimọ ti wọn ti n gbọ aroye wọn. Iyẹn lawọn eeyan fi n sọ pe kijọba ma ti i ṣi Too-geeti yẹn. Ki n ma parọ, ẹru kọkọ ba emi funra mi nigba ti mo ri awọn ọlọpaa rẹpẹtẹ ti wọn dihamọra wamu-wamu ni Too-geeti laaarọ ọjọ yẹn, amọ bi mo ṣe wa ni Lẹkki Phase 1 yẹn, ọkan mi o gba a pe ki iru iwọde yẹn maa lọ nibẹ, ti mo si mọ pe ohunkohun lo le ṣẹlẹ sawọn ọmọ ọlọmọ, ni mo ba ni ki n tiẹ lọ si ibẹ, ki n lọọ wo nnkan to n ṣẹlẹ. Tẹẹ ba ri fidio ti mo kọkọ ju sori atẹ ayelujara, ẹ maa ri i pe ẹgbẹ kan ni mọ kọkọ rọra duro si, mi o sun mọ ibi ti wọn wa rara. Ki n too mọ, awọn ọlọpaa kan ti waa ba mi, wọn ni kin ni mo n wa.


Ki n ma parọ, ẹru kọkọ ba emi funra mi nigba ti mo ri awọn ọlọpaa rẹpẹtẹ ti wọn dihamọra wamu-wamu ni Too-geeti laaarọ ọjọ yẹn, amọ bi mo ṣe wa ni Lẹkki Phase 1 yẹn, ọkan mi o gba a pe ki iru iwọde yẹn maa lọ nibẹ, ti mo si mọ pe ohunkohun lo le ṣẹlẹ sawọn ọmọ ọlọmọ, ni mo ba ni ki n tiẹ lọ si ibẹ, ki n lọọ wo nnkan to n ṣẹlẹ. Tẹẹ ba ri fidio ti mo kọkọ ju sori atẹ ayelujara, ẹ maa ri i pe ẹgbẹ kan ni mọ kọkọ rọra duro si, mi o sun mọ ibi ti wọn wa rara. Ki n too mọ, awọn ọlọpaa kan ti waa ba mi, wọn ni kin ni mo n wa. Mo ni ṣe ẹṣẹ ni ki n wa nibi ti mo wa yii ni, wọn ni ko yẹ keeyan kan wa nibi lasiko yii, wọn ni ki n kuro, ni mo ba yipada, ṣugbọn ni gbogbo asiko yẹn, mo ti tan kamẹra foonu mi silẹ, gbogbo biṣẹlẹ yẹn ṣe n ṣẹlẹ ni mo n ya, tawọn ọlọpaa o mọ, ti mo si n sọ fawọn eeyan pe ‘ẹ wo ohun to n ṣẹlẹ o, awọn eeyan kan lo wa lọhun-un yẹn o, a o mọ ohun to n ṣẹlẹ si wọn o’. Bawọn ọlọpaa kan tun ṣe waa ba mi niyẹn, wọn ni ọga awọn n pe mi, lọga wọn ba paṣẹ pe ki wọn lọọ ti mi mọnu mọto ti wọn fi n gbe awọn ọdaran (Black Maria), ni wọn ba wọ mi sinu mọto yẹn, ṣugbọn foonu mi ṣi wa lọwọ mi, to n ya fidio lọ. Bi mo ṣe wọle, mo ba ọkunrin kan ninu mọto yẹn ti wọn ti kọkọ mu, Damilare lorukọ ẹ, o ni wọn ti mu oun lataarọ o, pe tori iwọde yẹn gan-an loun ṣe wa, pe ṣe mimu ti wọn waa mu wa yii lo kan. Bẹẹ ni mo n ju fidio bo ṣe n lọ sori ayelujara, kawọn aye le mọ ohun to n ṣẹlẹ.


Mo ni ṣe ẹṣẹ ni ki n wa nibi ti mo wa yii ni, wọn ni ko yẹ keeyan kan wa nibi lasiko yii, wọn ni ki n kuro, ni mo ba yipada, ṣugbọn ni gbogbo asiko yẹn, mo ti tan kamẹra foonu mi silẹ, gbogbo biṣẹlẹ yẹn ṣe n ṣẹlẹ ni mo n ya, tawọn ọlọpaa o mọ, ti mo si n sọ fawọn eeyan pe ‘ẹ wo ohun to n ṣẹlẹ o, awọn eeyan kan lo wa lọhun-un yẹn o, a o mọ ohun to n ṣẹlẹ si wọn o’. Bawọn ọlọpaa kan tun ṣe waa ba mi niyẹn, wọn ni ọga awọn n pe mi, lọga wọn ba paṣẹ pe ki wọn lọọ ti mi mọnu mọto ti wọn fi n gbe awọn ọdaran (Black Maria), ni wọn ba wọ mi sinu mọto yẹn, ṣugbọn foonu mi ṣi wa lọwọ mi, to n ya fidio lọ. Bi mo ṣe wọle, mo ba ọkunrin kan ninu mọto yẹn ti wọn ti kọkọ mu, Damilare lorukọ ẹ, o ni wọn ti mu oun lataarọ o, pe tori iwọde yẹn gan-an loun ṣe wa, pe ṣe mimu ti wọn waa mu wa yii lo kan. Bẹẹ ni mo n ju fidio bo ṣe n lọ sori ayelujara, kawọn aye le mọ ohun to n ṣẹlẹ. Ko pẹ naa ni wọn tun mu awọn eeyan mẹta kan, ti wọn tun wọ wọn sinu mọto pẹlu wa. Bẹ ẹ ṣe wa ninu mọto yẹn, njẹ wọn fiya kankan jẹ yin nibẹ? Rara, wọn o tiẹ fiya jẹ wa o, gbogbo awọn ọlọpaa to wa ni Too-geeti yẹn o fọwọ kan wa yatọ si pe wọn kan ti wa mọnu mọto wọn nibẹ.


Ko pẹ naa ni wọn tun mu awọn eeyan mẹta kan, ti wọn tun wọ wọn sinu mọto pẹlu wa. Bẹ ẹ ṣe wa ninu mọto yẹn, njẹ wọn fiya kankan jẹ yin nibẹ? Rara, wọn o tiẹ fiya jẹ wa o, gbogbo awọn ọlọpaa to wa ni Too-geeti yẹn o fọwọ kan wa yatọ si pe wọn kan ti wa mọnu mọto wọn nibẹ. Igba wo waa ni ọrọ ifiyajẹni, igbaju igbamu waa ṣẹlẹ? Hẹn, mo ranti nnkan kan. Ni Too-geeti yẹn, nigba tawọn eeyan ti n ri awọn fidio ta a ju sori ayelujara, ti wọn ti n sọrọ nipa ohun to ṣẹlẹ loriṣiiriṣii, boya awọn ọlọpaa naa gbọ nipa ẹ, ni wọn ba ranti pe awọn o ti i gba foonu lọwọ wa, wọn waa ba wa, wọn ni ka ko gbogbo foonu ọwọ wa wa, igba ti ẹnikan to wa lẹgbẹẹ mi o fẹẹ tete dahun, ọlọpaa kan da ẹṣẹ bo o, ni wọn ba gba foonu ọwọ wa. Ṣugbọn foonu meji lemi n lo, ko pẹ naa ni wọn tun pada wa, wọn lawọn fẹẹ yẹ ara wa wo, pe ta lo tun ṣi ni foonu lọwọ, mo ba tun yọ foonu mi keji jade, mo mu un fun wọn.


Igba wo waa ni ọrọ ifiyajẹni, igbaju igbamu waa ṣẹlẹ? Hẹn, mo ranti nnkan kan. Ni Too-geeti yẹn, nigba tawọn eeyan ti n ri awọn fidio ta a ju sori ayelujara, ti wọn ti n sọrọ nipa ohun to ṣẹlẹ loriṣiiriṣii, boya awọn ọlọpaa naa gbọ nipa ẹ, ni wọn ba ranti pe awọn o ti i gba foonu lọwọ wa, wọn waa ba wa, wọn ni ka ko gbogbo foonu ọwọ wa wa, igba ti ẹnikan to wa lẹgbẹẹ mi o fẹẹ tete dahun, ọlọpaa kan da ẹṣẹ bo o, ni wọn ba gba foonu ọwọ wa. Ṣugbọn foonu meji lemi n lo, ko pẹ naa ni wọn tun pada wa, wọn lawọn fẹẹ yẹ ara wa wo, pe ta lo tun ṣi ni foonu lọwọ, mo ba tun yọ foonu mi keji jade, mo mu un fun wọn. Ko ju iṣẹju meji si mẹta ti wọn gba foonu tan ni wọn ṣina ọkọ Black Maria ti wọn ko wa si, ni wọn ba n wa wa lọ. Wọn kọkọ wa wa lọọ si teṣan ọlọpaa to wa ni Adeniji Adele, l’Ekoo. Ibẹ yẹn gan-an ni wọn ti fiya gidi jẹ wa.


Ko ju iṣẹju meji si mẹta ti wọn gba foonu tan ni wọn ṣina ọkọ Black Maria ti wọn ko wa si, ni wọn ba n wa wa lọ. Wọn kọkọ wa wa lọọ si teṣan ọlọpaa to wa ni Adeniji Adele, l’Ekoo. Ibẹ yẹn gan-an ni wọn ti fiya gidi jẹ wa. Ba a ṣe n bọọlẹ ninu ọkọ ni tẹsan yẹn bayii, wọn ni ki gbogbo wa bọ aṣọ to wa lọrun wa, ni wọn ba bẹrẹ si i lu wa, wọn n gba wa loju, fun wa nipaa, wọn la kondo ọwọ wọn mọ wa lori, wọn tun n fun wa lẹṣẹẹ, oriṣiiriṣii iya ṣaa ni wọn n fi jẹ wa, wọn tun bẹrẹ si i ko bẹliiti (belt) wọn bo wa. Ẹ to meloo nigba yẹn? A jẹ bii mẹẹẹdogun nigba yẹn, iyẹn awa ta a kọkọ debẹ.


Ba a ṣe n bọọlẹ ninu ọkọ ni tẹsan yẹn bayii, wọn ni ki gbogbo wa bọ aṣọ to wa lọrun wa, ni wọn ba bẹrẹ si i lu wa, wọn n gba wa loju, fun wa nipaa, wọn la kondo ọwọ wọn mọ wa lori, wọn tun n fun wa lẹṣẹẹ, oriṣiiriṣii iya ṣaa ni wọn n fi jẹ wa, wọn tun bẹrẹ si i ko bẹliiti (belt) wọn bo wa. Ẹ to meloo nigba yẹn? A jẹ bii mẹẹẹdogun nigba yẹn, iyẹn awa ta a kọkọ debẹ. Bẹẹ ni wọn ṣaa n lu wa. Oju buruku lo wa lagbari awọn ọlọpaa wọnyẹn, wọn ni awa la n da awọn laamu, awa la fẹẹ ya alagidi, abi? Wọn niṣe lawọn maa pa wa danu.


Bẹẹ ni wọn ṣaa n lu wa. Oju buruku lo wa lagbari awọn ọlọpaa wọnyẹn, wọn ni awa la n da awọn laamu, awa la fẹẹ ya alagidi, abi? Wọn niṣe lawọn maa pa wa danu. Tawọn ba pa wa, ko sẹni to maa mọ, ko si sẹni to maa mu awọn si i. Ẹni kan ninu wọn tiẹ sọ fun emi pe niṣe lawọn fẹẹ mu gende meji ti mi, tori emi ni wọn ni mo n ki awọn awọn eeyan laya lati ṣewọde. Wọn lawọn maa jẹ ki wọn lu mi pa ni, ti o ba jẹ pe awọn mu mi lojumọmọ ni, niṣe lawọn iba pa mi danu lọwọ kan. Ṣugbọn wọn o ṣeyẹn o, ọkan ninu awọn ọlọpaa yẹn naa lo n sọ fun mi pe oun loun o gba pe ki wọn ṣe bẹẹ, tori oun o fẹ ki wọn paayan kan si teṣan toun wa. Yatọ si lilu, o nigba kan ti wọn ni ki gbogbo wa bọ aṣọ ara wa, titi kan pata ta a wọ, wọn bọ wa sihooho goloto, wọn lawọn fẹẹ yẹ gbogbo ara wa wo, boya nnkan kan wa ta a fi pamọ sabẹ tabi bakan.


Tawọn ba pa wa, ko sẹni to maa mọ, ko si sẹni to maa mu awọn si i. Ẹni kan ninu wọn tiẹ sọ fun emi pe niṣe lawọn fẹẹ mu gende meji ti mi, tori emi ni wọn ni mo n ki awọn awọn eeyan laya lati ṣewọde. Wọn lawọn maa jẹ ki wọn lu mi pa ni, ti o ba jẹ pe awọn mu mi lojumọmọ ni, niṣe lawọn iba pa mi danu lọwọ kan. Ṣugbọn wọn o ṣeyẹn o, ọkan ninu awọn ọlọpaa yẹn naa lo n sọ fun mi pe oun loun o gba pe ki wọn ṣe bẹẹ, tori oun o fẹ ki wọn paayan kan si teṣan toun wa. Yatọ si lilu, o nigba kan ti wọn ni ki gbogbo wa bọ aṣọ ara wa, titi kan pata ta a wọ, wọn bọ wa sihooho goloto, wọn lawọn fẹẹ yẹ gbogbo ara wa wo, boya nnkan kan wa ta a fi pamọ sabẹ tabi bakan. Gbogbo wa pata la wa nihooho ibinbi ninu sẹẹli ti wọn ti wa mọ. Ki lo n lọ lọkan yin nigba ti gbogbo eleyii n ṣẹlẹ? Mi o le parọ, ẹru ba mi o, ẹru ba mi gidi gan-an.


Gbogbo wa pata la wa nihooho ibinbi ninu sẹẹli ti wọn ti wa mọ. Ki lo n lọ lọkan yin nigba ti gbogbo eleyii n ṣẹlẹ? Mi o le parọ, ẹru ba mi o, ẹru ba mi gidi gan-an. Ọrọ Naijiria waa gba omije loju mi, mo waa ri i pe ija yii, ija akinkanju ni. Amọ boya awọn ọlọpaa yẹn o mọ, niṣe ni gbogbo nnkan yẹn tun waa ki mi laya si i. Mo waa ṣẹṣẹ ri gbogbo ohun ti awọn baba wa kan ti ja fun nigba ti wọn n ja fẹtọọ wa, awọn baba wa bii Fẹla Kuti, Gani Fawẹhinmi ati bẹẹ bẹẹ lọ, mo waa n foju inu wo bi wọn ṣe n fiya jẹ wọn nigba yẹn. Ṣugbọn mo tun ro o pe gbogbo ẹ ko ju iku lọ, mo si mọ daju pe ki i ṣe pe mo huwa ọdaran kan, mi o gbebọn, mi o jale, ọrọ ilu naa lo ka mi lara ti mo si n tori ẹ jade pe bi wọn ṣe n ṣe yii, ko daa to.


Ọrọ Naijiria waa gba omije loju mi, mo waa ri i pe ija yii, ija akinkanju ni. Amọ boya awọn ọlọpaa yẹn o mọ, niṣe ni gbogbo nnkan yẹn tun waa ki mi laya si i. Mo waa ṣẹṣẹ ri gbogbo ohun ti awọn baba wa kan ti ja fun nigba ti wọn n ja fẹtọọ wa, awọn baba wa bii Fẹla Kuti, Gani Fawẹhinmi ati bẹẹ bẹẹ lọ, mo waa n foju inu wo bi wọn ṣe n fiya jẹ wọn nigba yẹn. Ṣugbọn mo tun ro o pe gbogbo ẹ ko ju iku lọ, mo si mọ daju pe ki i ṣe pe mo huwa ọdaran kan, mi o gbebọn, mi o jale, ọrọ ilu naa lo ka mi lara ti mo si n tori ẹ jade pe bi wọn ṣe n ṣe yii, ko daa to. Ṣaaju asiko yii, njẹ ẹ ti ni iru iriri bayii ri? Irọ o, ko ṣẹlẹ si mi bayii ri. Loootọ o, ni gbogbo igba ti mo wa nileewe, mo maa n ba awọn eeyan ja fun ẹtọ ọmọọlewe o, iyẹn bii ka ṣe yuniọn tabi ka ṣewọde ALUTA awọn ọmọleewe fasiti nigba yẹn, ṣugbọn ko debi tawọn ọlọpaa maa ṣe mi bi wọn ṣe ṣe mi yii ri.


Ṣaaju asiko yii, njẹ ẹ ti ni iru iriri bayii ri? Irọ o, ko ṣẹlẹ si mi bayii ri. Loootọ o, ni gbogbo igba ti mo wa nileewe, mo maa n ba awọn eeyan ja fun ẹtọ ọmọọlewe o, iyẹn bii ka ṣe yuniọn tabi ka ṣewọde ALUTA awọn ọmọleewe fasiti nigba yẹn, ṣugbọn ko debi tawọn ọlọpaa maa ṣe mi bi wọn ṣe ṣe mi yii ri. O fẹẹ jẹ pe ẹyin lẹ da bii ẹni to lorukọ ju lasiko iwọde eleyii yatọ si bo ṣe ṣẹlẹ lasiko iwọde EndSARS tawọn oṣere ẹlẹgbẹ yin mi-in jade. Ki lo mu keleyii ri bẹẹ? Ẹ woo, ẹ ma jẹ n parọ fun yin o, a o le da ẹnikankan lẹbi o. Emi o si le da ẹnikẹni lẹbi, tori gbogbo wa pata la mọ ohun to n ṣẹlẹ lọwọlọwọ niluu lasiko yii.


O fẹẹ jẹ pe ẹyin lẹ da bii ẹni to lorukọ ju lasiko iwọde eleyii yatọ si bo ṣe ṣẹlẹ lasiko iwọde EndSARS tawọn oṣere ẹlẹgbẹ yin mi-in jade. Ki lo mu keleyii ri bẹẹ? Ẹ woo, ẹ ma jẹ n parọ fun yin o, a o le da ẹnikankan lẹbi o. Emi o si le da ẹnikẹni lẹbi, tori gbogbo wa pata la mọ ohun to n ṣẹlẹ lọwọlọwọ niluu lasiko yii. Ko si ibikita fun ẹmi ọmọ eeyan latọdọ ijọba rara ati rara ni. Ijọba le pa ẹ, to ba wu wọn, ti wọn si ro lọkan wọn pe ko si nnkan to le ṣẹṣẹ ti wọn ba ṣe bẹẹ. Ti wọn ba fẹẹ pa ẹnikan, wọn kan le purọ mọ ọn, ti wọn aa sọ pe awọn ri ibọn lọwọ ẹ, tabi pe awọn ka a mọ ibi kan ti o da, ko juyẹn lọ, wọn ti pa onitọhun sọnu niyẹn.


Ko si ibikita fun ẹmi ọmọ eeyan latọdọ ijọba rara ati rara ni. Ijọba le pa ẹ, to ba wu wọn, ti wọn si ro lọkan wọn pe ko si nnkan to le ṣẹṣẹ ti wọn ba ṣe bẹẹ. Ti wọn ba fẹẹ pa ẹnikan, wọn kan le purọ mọ ọn, ti wọn aa sọ pe awọn ri ibọn lọwọ ẹ, tabi pe awọn ka a mọ ibi kan ti o da, ko juyẹn lọ, wọn ti pa onitọhun sọnu niyẹn. Ṣe ẹ mọ pe mọ sọ pe ẹru kọkọ ba emi naa gidi, to jẹ niṣe ni mo kọkọ pẹlẹngọ sibi kan lati ya fidio. Tori ẹ, awọn ti wọn o jade, ki i ṣe ẹbi wọn, awọn naa o fẹẹ ku ni, ko sẹni to fẹẹ ku. Ẹkọ wo ni ohun to ṣẹlẹ yii kọ ọ yin?


Ṣe ẹ mọ pe mọ sọ pe ẹru kọkọ ba emi naa gidi, to jẹ niṣe ni mo kọkọ pẹlẹngọ sibi kan lati ya fidio. Tori ẹ, awọn ti wọn o jade, ki i ṣe ẹbi wọn, awọn naa o fẹẹ ku ni, ko sẹni to fẹẹ ku. Ẹkọ wo ni ohun to ṣẹlẹ yii kọ ọ yin? Ẹkọ ti mo kọ pọ diẹ o. Ẹkọ akọkọ ti mo kọ ni pe iwọ to o ba fẹẹ ja ija Naijiria, ni in lọkan ara ẹ pe o le ku, bẹẹ ni, o le ku si i. Ọlọrun waa le ṣe e o, keeyan ma ku o, ṣugbọn keeyan kọkọ ni i lọkan, ko si gba pe o le la iku lọ. Ẹkọ mi-in ni pe iya maa jẹ oluwaẹ, wọn maa sọ oriṣiiriṣii ọrọkọrọ ati erokero si ẹni naa. Ọpọ awọn ọlọpaa to wa nibẹ lo n sọrọ si mi, wọn ni ṣebi awọn kan ti kowo fun mi ni, ṣebi awọn kan ran mi niṣẹ ni, laimọ pe ija tiwọn gan-an la n ja.


Ẹkọ ti mo kọ pọ diẹ o. Ẹkọ akọkọ ti mo kọ ni pe iwọ to o ba fẹẹ ja ija Naijiria, ni in lọkan ara ẹ pe o le ku, bẹẹ ni, o le ku si i. Ọlọrun waa le ṣe e o, keeyan ma ku o, ṣugbọn keeyan kọkọ ni i lọkan, ko si gba pe o le la iku lọ. Ẹkọ mi-in ni pe iya maa jẹ oluwaẹ, wọn maa sọ oriṣiiriṣii ọrọkọrọ ati erokero si ẹni naa. Ọpọ awọn ọlọpaa to wa nibẹ lo n sọrọ si mi, wọn ni ṣebi awọn kan ti kowo fun mi ni, ṣebi awọn kan ran mi niṣẹ ni, laimọ pe ija tiwọn gan-an la n ja. Abi bawo la ṣe maa wa ninu ilu ta a maa maa ba ọlọpaa ja, ọlọpaa to yẹ ki wọn maa daabo bo wa, ki la tun fẹẹ maa ba wọn ja si. Emi o koriira ọlọpaa, mi o si ni wọn sinu, ṣugbọn awọn kan ti ba iṣẹ ọlọpaa jẹ, ijọba wa o si bikita rara, radarada ranun-ranun ni wọn n ba kiri, to fi jẹ pe lasiko yii, ko ti i si iru asiko ti eto aabo mẹhẹ bii eleyii ri, ti awọn Fulani darandaran maa maa paayan rẹkẹrẹkẹ, tijọba si maa ṣe bii ẹni ti ko ri wọn, toriṣiiriṣii aburu n ṣẹlẹ lọtun-un losi lojoojumọ, ta o dẹ gbọ kijọba tiẹ tara para rara. Tori ẹ, wọn a tabuku ẹni to ba fẹẹ ja fun ilu, ṣugbọn lẹyin abuku yẹn, ogo lo maa tẹle e. Awọn kan n fẹsun kan yin pe boya awọn kan lẹ n ṣiṣẹ fun, awọn kan tiẹ ni boya Atiku ni… Atiku wo, Ha!


Abi bawo la ṣe maa wa ninu ilu ta a maa maa ba ọlọpaa ja, ọlọpaa to yẹ ki wọn maa daabo bo wa, ki la tun fẹẹ maa ba wọn ja si. Emi o koriira ọlọpaa, mi o si ni wọn sinu, ṣugbọn awọn kan ti ba iṣẹ ọlọpaa jẹ, ijọba wa o si bikita rara, radarada ranun-ranun ni wọn n ba kiri, to fi jẹ pe lasiko yii, ko ti i si iru asiko ti eto aabo mẹhẹ bii eleyii ri, ti awọn Fulani darandaran maa maa paayan rẹkẹrẹkẹ, tijọba si maa ṣe bii ẹni ti ko ri wọn, toriṣiiriṣii aburu n ṣẹlẹ lọtun-un losi lojoojumọ, ta o dẹ gbọ kijọba tiẹ tara para rara. Tori ẹ, wọn a tabuku ẹni to ba fẹẹ ja fun ilu, ṣugbọn lẹyin abuku yẹn, ogo lo maa tẹle e. Awọn kan n fẹsun kan yin pe boya awọn kan lẹ n ṣiṣẹ fun, awọn kan tiẹ ni boya Atiku ni… Atiku wo, Ha! Atiku, nibikibi too ba wa, o jẹ jade sọrọ. Inu ẹ tiẹ n bi mi, tori boun naa ṣe n gbọ awọn ẹsun irọ wọnyi to dẹ dakẹ, ti ko le sọ ootọ ibẹ sita. Wẹl, awọn to mọ emi, wọn mọ mi o, ẹ lọọ beere mi lọwọ awọn obi mi, ati kekere mi ni, tabi ki n sọ pe atigba ti mo ti gbọnju lo ti jẹ pe mi o le wa nibi ti ibajẹ kan ti n ṣẹlẹ ki n ma le sọrọ, ko ṣẹlẹ ri, ko mọ mi lara rara ni, ara temi o tiẹ le gba a. Latigba ti mo ti wa ni sẹkọndiri skuu (secondary school), ẹ lọọ beere.


Atiku, nibikibi too ba wa, o jẹ jade sọrọ. Inu ẹ tiẹ n bi mi, tori boun naa ṣe n gbọ awọn ẹsun irọ wọnyi to dẹ dakẹ, ti ko le sọ ootọ ibẹ sita. Wẹl, awọn to mọ emi, wọn mọ mi o, ẹ lọọ beere mi lọwọ awọn obi mi, ati kekere mi ni, tabi ki n sọ pe atigba ti mo ti gbọnju lo ti jẹ pe mi o le wa nibi ti ibajẹ kan ti n ṣẹlẹ ki n ma le sọrọ, ko ṣẹlẹ ri, ko mọ mi lara rara ni, ara temi o tiẹ le gba a. Latigba ti mo ti wa ni sẹkọndiri skuu (secondary school), ẹ lọọ beere. Wọn ti tori pe mo sọrọ pe awọn iwa kan o daa ko maa ṣẹlẹ nigba yẹn, wọn da mi duro nileewe, ti wọn sọspẹndi (suspend) mi, sibẹ iyẹn o ni ki n dakẹ o, wọn dẹ tun gba mi pada. Titi ti mo fi de yunifasiti, bẹẹ naa ni. Ẹ lọọ wo awọn ọrọ ti mo kọ nipa Atiku nigba to loun fẹẹ ṣe purẹsidẹnti lọdun 2015, ẹ lọọ wo awọn nnkan ti mọ kọ nipa ẹ. Ṣe oju owo lo n pọn mi ni abi iya kan n jẹ mi bayii ni ti mo fi maa gba owo lọwọ Atiku tabi lọwọ ẹnikan, Ọlọrun ti kẹ mi, ko si nnkan ti mo n wa.


Wọn ti tori pe mo sọrọ pe awọn iwa kan o daa ko maa ṣẹlẹ nigba yẹn, wọn da mi duro nileewe, ti wọn sọspẹndi (suspend) mi, sibẹ iyẹn o ni ki n dakẹ o, wọn dẹ tun gba mi pada. Titi ti mo fi de yunifasiti, bẹẹ naa ni. Ẹ lọọ wo awọn ọrọ ti mo kọ nipa Atiku nigba to loun fẹẹ ṣe purẹsidẹnti lọdun 2015, ẹ lọọ wo awọn nnkan ti mọ kọ nipa ẹ. Ṣe oju owo lo n pọn mi ni abi iya kan n jẹ mi bayii ni ti mo fi maa gba owo lọwọ Atiku tabi lọwọ ẹnikan, Ọlọrun ti kẹ mi, ko si nnkan ti mo n wa. Ija tara mi, ati ija tawọn eeyan lemi n ja. Awọn kan ni boya Mista Makaroni fẹẹ wa kun orukọ ni Orukọ wo, ṣe awọn eeyan o ti i mọ Mista Makaroni ni, ẹ ṣaa ti mọ ọn, ta ni o mọ mi ninu yin. Ṣe orukọ naa ni mo n wa ti wọn n gba mi lẹṣẹẹ, ti wọn n fun mi ni buloo (blow) loju nimu, abi ẹ o rii bi oju mi ṣe daranjẹ, ṣebi ẹ ri gbogbo ara mi, ṣe orukọ naa ni mo n wa ti wọn aa maa ja mi sihooho.


Ija tara mi, ati ija tawọn eeyan lemi n ja. Awọn kan ni boya Mista Makaroni fẹẹ wa kun orukọ ni Orukọ wo, ṣe awọn eeyan o ti i mọ Mista Makaroni ni, ẹ ṣaa ti mọ ọn, ta ni o mọ mi ninu yin. Ṣe orukọ naa ni mo n wa ti wọn n gba mi lẹṣẹẹ, ti wọn n fun mi ni buloo (blow) loju nimu, abi ẹ o rii bi oju mi ṣe daranjẹ, ṣebi ẹ ri gbogbo ara mi, ṣe orukọ naa ni mo n wa ti wọn aa maa ja mi sihooho. Mo ro pori awọn to n sọ bẹẹ o tiẹ pe rara. Ọlọrun ti fun emi lorukọ o. A tun gbọ pe nigba ti wọn tu u yin silẹ, ti wọn ni kẹ ẹ maa lọọ ile, ẹ taku pe afi ti wọn ba fi awọn to ku silẹ lẹ maa too lọ, ṣe loootọ ni?


Mo ro pori awọn to n sọ bẹẹ o tiẹ pe rara. Ọlọrun ti fun emi lorukọ o. A tun gbọ pe nigba ti wọn tu u yin silẹ, ti wọn ni kẹ ẹ maa lọọ ile, ẹ taku pe afi ti wọn ba fi awọn to ku silẹ lẹ maa too lọ, ṣe loootọ ni? Bẹẹ ni, ootọ ni. Ki lo de to fi jẹ pe Mista Macaroni ni wọn fẹẹ sare tu silẹ. Awọn to ku yẹn gan-an lakinkanju.


Bẹẹ ni, ootọ ni. Ki lo de to fi jẹ pe Mista Macaroni ni wọn fẹẹ sare tu silẹ. Awọn to ku yẹn gan-an lakinkanju. Ẹ ti lu wa, ẹ ti ṣoriṣiiriṣii fun wa, ẹ waa fẹẹ sare femi nikan silẹ, ti mo ba kuro nibẹ, kin ni mo mọ ti wọn maa ṣe fawọn to ku? Ni mo ba ni rara, afi ti gbogbo eeyan ti wọn mu ba kuro nibẹ. Wọn tiẹ lawọn tun le ti mi mọle pada, mo dẹ ni o ti ya, mo fara mọ ọn ju pe ki n da nikan kuro nibẹ lọ.


Ẹ ti lu wa, ẹ ti ṣoriṣiiriṣii fun wa, ẹ waa fẹẹ sare femi nikan silẹ, ti mo ba kuro nibẹ, kin ni mo mọ ti wọn maa ṣe fawọn to ku? Ni mo ba ni rara, afi ti gbogbo eeyan ti wọn mu ba kuro nibẹ. Wọn tiẹ lawọn tun le ti mi mọle pada, mo dẹ ni o ti ya, mo fara mọ ọn ju pe ki n da nikan kuro nibẹ lọ. Igba ti wọn si fi gbogbo wa silẹ naa ni mo too lọọ sile. Wọn ni ọdọ awọn ọtẹlẹmuyẹ (CID) ni Yaba ni wọn tun ko yin lọ ki wọn too tu yin silẹ Bẹẹ ni, Adeniji yẹn, o da bii pe ile ti wọn ti n fiya buruku jẹ awọn eeyan niyẹn, awọn onroro ọlọpaa lo wa nibẹ, niṣe ni mo tiẹ n ro pe awọn ọlọpaa SARS ti wọn tu ka ni wọn ṣẹku sibẹ, tori tikanra-tikanra ni wọn lu wa. Ti CID yẹn, awọn tiẹ tun rọju diẹ, awọn yẹn tiẹ ṣe wa bii eeyan.


Igba ti wọn si fi gbogbo wa silẹ naa ni mo too lọọ sile. Wọn ni ọdọ awọn ọtẹlẹmuyẹ (CID) ni Yaba ni wọn tun ko yin lọ ki wọn too tu yin silẹ Bẹẹ ni, Adeniji yẹn, o da bii pe ile ti wọn ti n fiya buruku jẹ awọn eeyan niyẹn, awọn onroro ọlọpaa lo wa nibẹ, niṣe ni mo tiẹ n ro pe awọn ọlọpaa SARS ti wọn tu ka ni wọn ṣẹku sibẹ, tori tikanra-tikanra ni wọn lu wa. Ti CID yẹn, awọn tiẹ tun rọju diẹ, awọn yẹn tiẹ ṣe wa bii eeyan. Oju ọlọmọ-o-to ni Adeniji yẹn, wọn ṣetan lati paayan nibẹ yẹn, wọn o bikita rara. Bii aja to re’le ẹkun to bọ, ki lẹ fẹẹ sọ bayii fawọn ọmọ Naijiria, awọn ọdọ ti wọn le tun fẹẹ ṣewọde atawọn ololufẹ yin gbogbo. Loootọ, mi o si ni ipo lati sọ fẹnikẹni pe ọna bayii lo daa ju lati sọ erongba tabi ẹdun ọkan ẹ fun ijọba.


Oju ọlọmọ-o-to ni Adeniji yẹn, wọn ṣetan lati paayan nibẹ yẹn, wọn o bikita rara. Bii aja to re’le ẹkun to bọ, ki lẹ fẹẹ sọ bayii fawọn ọmọ Naijiria, awọn ọdọ ti wọn le tun fẹẹ ṣewọde atawọn ololufẹ yin gbogbo. Loootọ, mi o si ni ipo lati sọ fẹnikẹni pe ọna bayii lo daa ju lati sọ erongba tabi ẹdun ọkan ẹ fun ijọba. Ibi to ba yẹ ki eeyan ti fẹhonu han, ọrọ sisọ le ma ṣiṣẹ nibẹ, onikaluku lo si maa pinnu bo ṣe maa sọ ero-ọkan ẹ jade. Ṣugbọn ni temi, ohun ti mo ba gbagbọ, ti mo si mọ pe o maa ṣiṣẹ lati jẹ ki ilu yii daa, mi o le dakẹ nipa ẹ. Mo si ni ọpọ awọn to n gba temi rẹpẹtẹ lori atẹ ayelujara ti mo mọ pe nnkan o dẹrun fun bo ṣe ri femi. Ki waa lanfaani ẹ temi ti wọn n fifẹ han si ba n gbe igbe aye irọrun, ṣugbọn ti awọn o rẹni gbeja wọn, ti wọn o rẹni gba ẹnu wọn sọrọ fun ijọba.


Ibi to ba yẹ ki eeyan ti fẹhonu han, ọrọ sisọ le ma ṣiṣẹ nibẹ, onikaluku lo si maa pinnu bo ṣe maa sọ ero-ọkan ẹ jade. Ṣugbọn ni temi, ohun ti mo ba gbagbọ, ti mo si mọ pe o maa ṣiṣẹ lati jẹ ki ilu yii daa, mi o le dakẹ nipa ẹ. Mo si ni ọpọ awọn to n gba temi rẹpẹtẹ lori atẹ ayelujara ti mo mọ pe nnkan o dẹrun fun bo ṣe ri femi. Ki waa lanfaani ẹ temi ti wọn n fifẹ han si ba n gbe igbe aye irọrun, ṣugbọn ti awọn o rẹni gbeja wọn, ti wọn o rẹni gba ẹnu wọn sọrọ fun ijọba. Ti mo ba mọ pe igbesẹ kan maa ṣe wọn lanfaani, to maa jẹ ki ijọba mọ iya to n jẹ wọn, ma a ṣe bẹẹ, lai ka ohun ti mo ba ba pade nidii ẹ si. Loootọ, mọ’ja-mọ’sa laye o, ki i si ṣe gbogbo ẹ naa ni iwọde, ṣugbọn ti gbogbo wa ba panu-pọ, ti a ba fohun ṣọkan, bii apẹẹrẹ, lasiko ibo to n bọ ni 2023, ti a ba wo ibi to yẹ ki a lọ, ẹni to yẹ ka le kuro, a le fi iṣọkan wa mu ayipada rere ba ilu yii o. A kan n ro pe o le ni, ti gbogbo wa ba pinnu, ti a si duro, a maa tun ilu yii ṣe.


Ti mo ba mọ pe igbesẹ kan maa ṣe wọn lanfaani, to maa jẹ ki ijọba mọ iya to n jẹ wọn, ma a ṣe bẹẹ, lai ka ohun ti mo ba ba pade nidii ẹ si. Loootọ, mọ’ja-mọ’sa laye o, ki i si ṣe gbogbo ẹ naa ni iwọde, ṣugbọn ti gbogbo wa ba panu-pọ, ti a ba fohun ṣọkan, bii apẹẹrẹ, lasiko ibo to n bọ ni 2023, ti a ba wo ibi to yẹ ki a lọ, ẹni to yẹ ka le kuro, a le fi iṣọkan wa mu ayipada rere ba ilu yii o. A kan n ro pe o le ni, ti gbogbo wa ba pinnu, ti a si duro, a maa tun ilu yii ṣe. Ki lawọn nnkan tẹ ẹ padanu latari iṣẹlẹ yii? Akọkọ, ṣe ẹ ri i pe wọn ti ba fain bọi mi jẹ bayii, abi ẹ o ri i. Mista Makaroni fain ju bayii lọ tẹlẹ nao (gbogbo wa rẹrin-in). Bi mo tun ṣe n kuro nibi yii, ọsibitu ni mo n gba lọ, lati lọọ ṣayẹwo ara mi, ki n si tọju ara mi.


Ki lawọn nnkan tẹ ẹ padanu latari iṣẹlẹ yii? Akọkọ, ṣe ẹ ri i pe wọn ti ba fain bọi mi jẹ bayii, abi ẹ o ri i. Mista Makaroni fain ju bayii lọ tẹlẹ nao (gbogbo wa rẹrin-in). Bi mo tun ṣe n kuro nibi yii, ọsibitu ni mo n gba lọ, lati lọọ ṣayẹwo ara mi, ki n si tọju ara mi. Ẹ tun wo foonu mi mejeeji ti wọn fọ. Ọlọpaa yẹn diidi fibinu fibọn ọwọ ẹ fọ gilaasi ẹ ni nigba ti wọn ni ko da a pada fun mi. Mo mọ pe wọn diidi fẹẹ fiyẹn ṣeruba awọn eeyan ni, ki wọn le maa ro pe ta a ba le ṣe bayii fun Mista Macaroni, ko sẹni ta o le ṣe ju bẹẹ lọ fun, ṣugbọn irọ ni, gbogbo bo ṣe n lọ lo ye wa.


Ẹ tun wo foonu mi mejeeji ti wọn fọ. Ọlọpaa yẹn diidi fibinu fibọn ọwọ ẹ fọ gilaasi ẹ ni nigba ti wọn ni ko da a pada fun mi. Mo mọ pe wọn diidi fẹẹ fiyẹn ṣeruba awọn eeyan ni, ki wọn le maa ro pe ta a ba le ṣe bayii fun Mista Macaroni, ko sẹni ta o le ṣe ju bẹẹ lọ fun, ṣugbọn irọ ni, gbogbo bo ṣe n lọ lo ye wa. Ki lero yin nipa igbimọ tijọba gbe kalẹ lati wadii awọn ẹsun ta ko SARS, ati bawọn ọdọ ati lọọya Adegboruwa ṣe lawọn maa kuro ninu igbimọ ọhun? Wọn maa kuro kẹ, ko si bi oloootọ eeyan ko ṣe ni i kuro nibi ti wọn ba ti n dana irọ. Igbimọ yẹn, igbimọ ọtẹ ni.


Ki lero yin nipa igbimọ tijọba gbe kalẹ lati wadii awọn ẹsun ta ko SARS, ati bawọn ọdọ ati lọọya Adegboruwa ṣe lawọn maa kuro ninu igbimọ ọhun? Wọn maa kuro kẹ, ko si bi oloootọ eeyan ko ṣe ni i kuro nibi ti wọn ba ti n dana irọ. Igbimọ yẹn, igbimọ ọtẹ ni. Igbimọ to ti jokoo fun bii oṣu mẹta-mẹrin to jẹ ẹjọ oriṣiiriṣii la n gbọ, ko si koko gidi kan. Ko si ifiyajẹni fun awọn ọlọpaa ti wọn fẹsun kan, ko si iranwọ kan fawọn ti wọn fiya jẹ lai tọ tabi ti wọn tẹ ẹtọ mọ mọlẹ. Ẹ dahun, ṣe to ba jẹ ọmọ eeyan nla kan, tabi oloṣelu nla kan l’Ekoo ni wọn pa ọmọ tiẹ ninu iwọde EndSARS ọjọ yẹn, ṣe wọn aa ti i ronu kan ṣiṣi too-geeti yii? Ohun ti a n sọ niyẹn.


Igbimọ to ti jokoo fun bii oṣu mẹta-mẹrin to jẹ ẹjọ oriṣiiriṣii la n gbọ, ko si koko gidi kan. Ko si ifiyajẹni fun awọn ọlọpaa ti wọn fẹsun kan, ko si iranwọ kan fawọn ti wọn fiya jẹ lai tọ tabi ti wọn tẹ ẹtọ mọ mọlẹ. Ẹ dahun, ṣe to ba jẹ ọmọ eeyan nla kan, tabi oloṣelu nla kan l’Ekoo ni wọn pa ọmọ tiẹ ninu iwọde EndSARS ọjọ yẹn, ṣe wọn aa ti i ronu kan ṣiṣi too-geeti yii? Ohun ti a n sọ niyẹn.


Dapọ Abiọdun ṣabẹwo si Yewa, o ṣeleri iranwọ fawọn tijamba kan

Adefunkẹ Adebiyi,Abẹokuta Lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ti i ṣe ọjọ kẹẹẹdogun, oṣu keji, Gomina ipinlẹ Ogun, Ọmọọba Dapọ Abiọdun, ṣabẹwo si Ọja-Ọdan, ni Yewa, o ni ijọba yoo ran awọn tile wọn jona lọwọ, awọn yoo sanwo ọsibitu awọn to n gbatọju pẹlu. Ṣaaju ileri yii ni gomina ti kọkọ ba awọn to padanu eeyan wọn ninu ikọlu to waye lawọn ilu bii Orile-Igboro, Owode-Ketu, Egua, Agbọn Ojodu, Aṣa ati bẹẹ bẹẹ lọ kẹdun. O bu ẹnu atẹ lu iwa ipaniyan ati biba dukia jẹ to n ṣẹlẹ nilẹ Yewa. Ikorita Ọja-Ọdan ni Gomina Abiọdun atawọn ikọ rẹ ti ṣalaye fawọn eeyan Yewa pe ikọ alaabo ti yoo ni ṣọja ninu, ti ọlọpaa yoo wa nibẹ pẹlu awọn Sifu Difẹnsi atawọn mi-in yoo gunlẹ si Yewa lọsẹ yii. O ni bi wọn ko ba de lọjọ Iṣẹgun, nigba ti yoo ba fi di Ọjọruu, awọn ikọ alaabo ti wọn yoo tẹ ẹ pa sawọn agbegbe yii yoo gunlẹ. Bakan naa lo sọ pe awọn gomina marun-un lati apa Ariwa orilẹ-ede yii n bọ l’Abẹokuta lati waa ba oun ṣepade lori ohun to n ṣẹlẹ yii, awọn yoo jọ sọ asọye pọ nipa bi nnkan yoo ṣe pada si daadaa.


Ikorita Ọja-Ọdan ni Gomina Abiọdun atawọn ikọ rẹ ti ṣalaye fawọn eeyan Yewa pe ikọ alaabo ti yoo ni ṣọja ninu, ti ọlọpaa yoo wa nibẹ pẹlu awọn Sifu Difẹnsi atawọn mi-in yoo gunlẹ si Yewa lọsẹ yii. O ni bi wọn ko ba de lọjọ Iṣẹgun, nigba ti yoo ba fi di Ọjọruu, awọn ikọ alaabo ti wọn yoo tẹ ẹ pa sawọn agbegbe yii yoo gunlẹ. Bakan naa lo sọ pe awọn gomina marun-un lati apa Ariwa orilẹ-ede yii n bọ l’Abẹokuta lati waa ba oun ṣepade lori ohun to n ṣẹlẹ yii, awọn yoo jọ sọ asọye pọ nipa bi nnkan yoo ṣe pada si daadaa. Olu Ilaro, Ọba Kẹhinde Olugbenle, lo gba Gomina Abiọdun lalejo lọjọ naa, pẹlu Eselu ti Iselu, Ọba Akintunde Akinyẹmi, bẹẹ lo ṣoju awọn baalẹ kọọkan pẹlu, ti gbogbo wọn n sọ pe kijọba tete ran awọn lọwọ, kawọn to ti sa kuro lawọn ilu yii le pada sile wọn.


Olu Ilaro, Ọba Kẹhinde Olugbenle, lo gba Gomina Abiọdun lalejo lọjọ naa, pẹlu Eselu ti Iselu, Ọba Akintunde Akinyẹmi, bẹẹ lo ṣoju awọn baalẹ kọọkan pẹlu, ti gbogbo wọn n sọ pe kijọba tete ran awọn lọwọ, kawọn to ti sa kuro lawọn ilu yii le pada sile wọn.


Gbenga Daniel darapọ mọ ẹgbẹ APC

Gomina ipinlẹ Ogun tẹlẹ, Ọtunba Gbenga Daniẹl, naa ti darapọ mọ ẹgbẹ oṣelu APC bayii. Ninu iwe kan to gbe jade, eyi to fọwọ si, lo ti sọ pe, ‘‘Gbogbo ẹyin ọrẹ ati alabaasiṣẹpọ mi, mo tọrọ aforiji pe n ko tete sọ fun yin pe emi naa ti darapọ mọ ẹgbẹ oṣelu APC, eyi to ti yẹ ki ẹyin naa maa fura pe mo le ṣe bẹẹ nitori atilẹyin mi fun gomina ipinlẹ Ogun, Dapọ Abiọdun, lasiko eto idibo to kọja. ‘’O ti pẹ ti awọn eeyan ti n yọ mi lẹnu pe ki n waa darapọ mọ ẹgbẹ naa, ṣugbọn gbogbo nnkan gba ọna mi-in laarin wakati mejidinlaaadọta pẹlu bi alaga ẹgbẹ APC ṣe sọ pe oun fẹẹ ṣabẹwo sọdọ mi ni Asọludẹrọ pẹlu awọn gomina ẹgbẹ naa mẹta ni Ọjọruu, Wẹsidee, ọsẹ yii. ‘‘Bi eleyii ṣe n lọ lọwọ naa ni Gomina Dapọ Abiọdun sọ pe oun fẹẹ ṣabẹwo sọdọ mi lonii, bẹẹ ni awọn gomina kan naa tun n palẹmọ lati ṣabẹwo sọdọ mi lonii yii kan naa. Ohun ti eyi tumọ si ni pe gbogbo wọn ti ‘mu mi’ ‘‘Mo si woye pe niṣe lo yẹ ki n tete sọ fun yin ki iroyin naa too kale-kako, mo dupẹ fun agbọye yin, Ọtunba Gbenga Daniel.’’ Bi gomina Ogun tẹlẹ naa ṣe kọwe to fi sita niyi, ALAROYE si gbọ pe gbogbo eto ti n lọ lati ri i pe gomina tẹlẹ naa forukọ silẹ ninu ẹgbẹ APC ki eto naa too kasẹ nilẹ lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii.


Ijọba bẹrẹ iwadii lori ọkọ BRT to gbina lọna Ikorodu

Faith Adebọla, Eko Ere asadigbolura-ẹni ati akọlukọgba gidi lo waye lọsan-an ọjọ Aje, Mọnde yii, pẹlu bawọn ero ọkọ ijọba BRT kan ṣe gbina lori irin n’Ikorodu, nipinlẹ Eko. Ọgbẹni Ibrahim Farinloye, ọga agba ajọ ijọba apapọ to n ri si ọrọ pajawiri, ẹkun ti Guusu/Iwọ-Oorun fidi iṣẹlẹ yii mulẹ, o ni ero marundinlaaadọta lo wa ninu ọkọ naa pẹlu dẹrẹba ọkọ ọhun, lasiko tiṣẹlẹ naa waye, nitosi ibudokọ Anthony. O ni ko sẹni to padanu ẹmi rẹ ninu iṣẹlẹ naa, bo tilẹ jẹ pe awọn eeyan diẹ fara pa nibi ti wọn ti n sa asala fun ẹmi wọn. O lawọn kan ti wọn gba oju ferese ọkọ naa bọ silẹ, tabi awọn ti gilaasi ọkọ naa ha lara ti lọọ gba itọju nileewosan. Ilu Ikorodu ni wọn lọkọ gbọgbọrọ naa ti gbera, ibudokọ Tafawa Balewa, nisalẹ Eko, lọhun-un lo si n lọ ki wahala to fa ina naa too ṣẹlẹ si i. Iwadii ṣi n lọ lọwọ lati mọ ohun to ṣokunfa ina ojiji naa gan-an


Okonjo-Iweala di obinrin akọkọ nipo ọga agba Ajọ Olokoowo Agbaye (WTO)

Faith Adebọla Inu ayọ ati idunnu gidi ni minisita feto iṣuna nilẹ wa tẹlẹ, Abilekọ Ngozi Okonjo-Iweala, wa bayii, latari bi wọn ṣe kede rẹ lọjọ Aje, Mọnde yii, pe oun lo jawe olubori, oun si ni wọn yan sipo ọga agba Ajọ Okoowo Agbaye (World Trade Organisation). Iroyin ayọ naa ti wọn fi lede lori atẹ ayelujara abẹyẹfo (tuita) ajọ ọhun sọ pe igbimọ alaṣẹ to ga ju lọ ajọ naa ti panu-pọ, wọn si ti fọwọ si i pe Ngozi Okonjo-Iweala lati Naijiria kunju oṣuwọn, oun si lawọn yan lati wa nipo ọga agba keje ti ajọ naa. Itan nla ni iyansipo yii fi balẹ, tori yatọ si pe igba akọkọ ree ti ọmọ orilẹ-ede Naijiria yoo wa nipo nla yii, igba akọkọ naa tun ree ti obinrin yoo di ipo yii mu. Tori bẹẹ, bi iṣẹ ikini ku oriire ṣe n rọjo latari iyansipo tuntun rẹ, bẹẹ lawọn eeyan jannkan-jannkan nilẹ wan n kan saara si ọmọ bibi ipinlẹ Delta yii, ti wọn si n gboṣuba fun un pe idunnu ati nnkan iyi mi-in lo tun ṣẹlẹ si orilẹ-ede Naijiria lawujọ awọn orilẹ-ede agbaye lọwọ yii. Aarẹ orileede wa, Mohammadu Buhari ti gboriyin fun obinrin yii, ninu atẹjade kan lati ọfiisi rẹ, o ni oun ni idaniloju pe Ngozi yoo fakọ yọ nipo tuntun ti wọn yan an si, yoo si gbe ogo orileede wa ga; yoo tun lo imọ ati iriri rẹ lati mu ki okoowo agbaye lati orilẹ-ede kan si omi-in gberu si i. Awọn ọmọ ileegbimọ aṣofin lọkan-o-jọkan naa ti n kan saara si i, wọn si n ba a yọ pẹlu. Abilekọ Okonjo-Iweala naa ti sọrọ lori iyansipo tuntun yii, o ni inu oun dun dẹyin, oun si dupẹ lọwọ Ọlọrun fun anfaani nla to bọ soun lọwọ yii, pẹlu ileri pe oun yoo ṣe gbogbo ohun to ba yẹ lati mu ki iṣoro ati ojojo ti arun Korona mu ba okoowo agbaye di nnkan igbagbe laipẹ.


Nitori ẹsun agbere, Ọlatunji gun iyawo ẹ pa l’Owode-Ẹgba

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹ́òkúta Awọn atẹjiṣẹ to jọ mọ ọrọ ifẹ ti baale ile kan, Ọgbẹni Ṣobọla Ọlatunji, loun n ri lori foonu iyawo oun, to si jẹ pe ale lo n fi wọn ranṣẹ si i lo fa a toun pẹlu iyawo naa, Mọmudat Ṣobọla, fi bẹrẹ ija lọjọ kẹtala, oṣu keji yii, n lọkọ ba fi ọbẹ gun iyawo lẹyin, lobinrin naa ba dagbere faye. Ogun ọdún sẹyin lawọn eeyan yii ti fẹra wọn gẹgẹ bi Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, DSP Abimbọla Oyeyẹmi, ṣe wi, wọn si ti bimọ mẹta funra wọn. Lori iku Mọmudat yii, baba rẹ, Alaaji Ambali Yinusa, lo lọọ fẹjọ sun ni teṣan ọlọpaa Owode-Ẹ̀gbá, pe ọmọ oun ati ọkọ rẹ ja, ọkunrin naa si ti gun un lọbẹ lẹyin. Awọn ọlọpaa sare debẹ, wọn mu Ọlatunji, ẹni ọdun mẹrindinlaaadọta wọn si gbe iyawo ẹ lọ sọsibitu. Ṣugbọn nibi ti wọn ti n tọju ẹ lọwọ lo ti ku. Ẹni ọdun mejidinlogoji ni Mọmudat to doloogbe yii.


Awọn ọlọpaa sare debẹ, wọn mu Ọlatunji, ẹni ọdun mẹrindinlaaadọta wọn si gbe iyawo ẹ lọ sọsibitu. Ṣugbọn nibi ti wọn ti n tọju ẹ lọwọ lo ti ku. Ẹni ọdun mejidinlogoji ni Mọmudat to doloogbe yii. Nigba to n ṣalaye ohun to ṣẹlẹ fawọn ọlọpaa, Olatunji sọ pe oun fura siyawo oun pe o n yan ale, nítorí awọn atẹjiṣẹ toun maa n ri lori foonu rẹ, to ni i ṣe pẹlu ifẹ si ni. O ni lọjọ Satide ti wahala ṣẹlẹ yii, oun ko o loju pe o n yan ale ni, oun beere lọwọ ẹ pato, ọrọ naa lo dija, to di pe iku lo pada ja si. Mọsuari ni Mọmudat wa bayii, lọsibitu Olabisi Ọnabanjọ to wa ni Ṣagamu.


Nigba to n ṣalaye ohun to ṣẹlẹ fawọn ọlọpaa, Olatunji sọ pe oun fura siyawo oun pe o n yan ale, nítorí awọn atẹjiṣẹ toun maa n ri lori foonu rẹ, to ni i ṣe pẹlu ifẹ si ni. O ni lọjọ Satide ti wahala ṣẹlẹ yii, oun ko o loju pe o n yan ale ni, oun beere lọwọ ẹ pato, ọrọ naa lo dija, to di pe iku lo pada ja si. Mọsuari ni Mọmudat wa bayii, lọsibitu Olabisi Ọnabanjọ to wa ni Ṣagamu. Ọkọ rẹ wa lẹka ti wọn ti n gbọ ẹjọ awọn apaayan, ibẹ ni yoo gba dele-ẹjọ bawọn ọlọpaa ṣe wi.


Ọkọ rẹ wa lẹka ti wọn ti n gbọ ẹjọ awọn apaayan, ibẹ ni yoo gba dele-ẹjọ bawọn ọlọpaa ṣe wi.


Awọn ara ilu Oro ṣekilọ: Ki Fulani ti ko ba kuro niluu wa laarin ọjọ meje fara mọ ohun ti oju rẹ ba ri

Faith Adebọla Awọn eeyan agbegbe Oro, nijọba ibilẹ Irẹpọdun, nipinlẹ Kwara, ti kede pe gbedeke ọjọ meje pere lawọn fun awọn Fulani darandaran to ba wa niluu naa ati lagbegbe rẹ, lati fi ibẹ silẹ lai sọsẹ. Wọn lawọn Fulani naa ko gbọdọ kọja ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kejilelogun, oṣu keji yii. Ninu atẹjade kan ti wọn fi lede lorukọ ẹgbẹ ọmọ bibi ilu Oro, eyi ti Aarẹ ẹgbẹ naa, Alaaji Uthman Balogun, ati akọwe rẹ, Kayọde Oyeyipo buwọ lu, wọn ni awọn ti ṣakiyesi pe awọn Fulani ti wọn sa kuro lawọn agbegbe kan lati ipinlẹ Ọyọ lo fẹẹ tẹdo sagbegbe naa, ti wọn si ti pagọ sawọn ọna oko wọn. Atẹjade naa tun fẹsun kan awọn baalẹ ati ọba alaye kan lagbegbe naa pe awọn fura si wọn pe wọn fẹẹ tọwọ bọwe adehun pẹlu awọn Fulani ati Bororo lati tẹdo sagbegbe ilu Oro. Wọn lawọn o fara mọ adehun kan nibikibi to le mu kawọn Fulani darandaran wa lagbegbe naa, awọn si rọ awọn baalẹ ati ọba alaye tọrọ ba kan lati tete jawọ ninu ọrọ yii, tori lẹyin gbedeke ọjọ meje tawọn fun wọn yii, Fulani tabi Bororo eyikeyii tawọn ba kofiri rẹ lagbegbe naa gbọdọ fara mọ ohunkohun toju rẹ ba ri. Wọn lawọn ti fi ẹda atẹjade naa ṣọwọ si kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Kwara, ki ijọba ma sọ pe awọn mọ si i.


Wamuwamu lawọn ọlọpaa duro sawọn ibi kan l’Ekoo, awọn to fẹẹ ṣewọde ni wọn n ṣọ

Jide Alabi Lati le pinwọ ikojọpọ tabi ṣiṣe iwọde lati fẹhonu han ni Too-geeti, Lẹkki, l’Ekoo, agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa nipinlẹ naa, Muyiwa Adejọbi, ti sọ pe awọn ọlọpaa yoo ṣi wa nibẹ titi ti kọmiṣanna yoo fi pinnu lati ko wọn kuro patapata. Ọjọ Aje, Mọnde yii, ni ileeṣẹ ọlọpaa gbe ikede ọhun jade, bẹẹ lo fi kun un pe yatọ si Too-geeti Lẹkki, awọn ọna mẹrin mi-in lawọn ọlọpaa ti wa kaakiri Eko lati ma ṣe faaye gba ẹnikẹni to ba fẹẹ ṣewọde gẹgẹ bi awọn ọdọ kan ṣe gbero. Awọn ọlọpaa ti sọ pe awọn ko ni i kuro lawọn agbegbe ọhun titi digba ti Ọgbẹni Hakeem Odumosu, ẹni ti ṣe kọmiṣanna ọlọpaa ba sọ pe ki awọn pada si bareke. Ṣiwaju si i, ileeṣẹ ọlọpaa ti sọ pe oun ko ti i mu ẹnikẹni lọjọ Aje, Mọnde, nitori pe ko ṣeni kan bayii to bọ sita lati ṣewọde. Lara awọn ibi ti wọn ti ko ọlọpaa da si l’Ekoo niwọnyi; Unity Park, Gani Fawehinmi Park, Orita Ọgọmbọ, Orita Adeniran Ogunsanya atawọn ibomi-in. Tẹ o ba gbagbe, ọjọ Abamẹta, Satide to kọja yii, lawọn ọdọ kan jade lati fẹhonu han ninu eyi ti wọn ti mu Ọgbẹni Debọ Adedayọ, ẹni tawọn eeyan si mọ Mr. Macaroni pẹlu awọn ọdọ bii ogoji lori pe wọn jade lati fẹhonu han.


Ṣiwaju si i, ileeṣẹ ọlọpaa ti sọ pe oun ko ti i mu ẹnikẹni lọjọ Aje, Mọnde, nitori pe ko ṣeni kan bayii to bọ sita lati ṣewọde. Lara awọn ibi ti wọn ti ko ọlọpaa da si l’Ekoo niwọnyi; Unity Park, Gani Fawehinmi Park, Orita Ọgọmbọ, Orita Adeniran Ogunsanya atawọn ibomi-in. Tẹ o ba gbagbe, ọjọ Abamẹta, Satide to kọja yii, lawọn ọdọ kan jade lati fẹhonu han ninu eyi ti wọn ti mu Ọgbẹni Debọ Adedayọ, ẹni tawọn eeyan si mọ Mr. Macaroni pẹlu awọn ọdọ bii ogoji lori pe wọn jade lati fẹhonu han. Bẹẹ, ohun ti awọn ọdọ Naijiria n binu si lasiko yii ni bi ijọba ṣe sọ pe oun yoo tun ṣi Too-geeti Lẹkki pada lai ṣeto idajọ to yẹ lori ipakupa ti awọn ṣọja pa awọn ọdọ kan danu logunjọ, oṣu kẹwaa, ọdun 2020.


Bẹẹ, ohun ti awọn ọdọ Naijiria n binu si lasiko yii ni bi ijọba ṣe sọ pe oun yoo tun ṣi Too-geeti Lẹkki pada lai ṣeto idajọ to yẹ lori ipakupa ti awọn ṣọja pa awọn ọdọ kan danu logunjọ, oṣu kẹwaa, ọdun 2020.


Awọn ẹsọ amọtẹkun gbẹsẹ le maaluu igba (200) to ba oko oloko jẹ n’Irẹsẹ

Oluṣẹyẹ Iyiade, Akurẹ Awọn maaluu to to bii igba (200) lawọn ẹsọ amọtẹkun ẹka tipinlẹ Ondo gbẹsẹ le lẹyin ti wọn ba nnkan ọgbin agbẹ kan ta a forukọ bo laṢiiri jẹ niluu Irẹsẹ, nijọba ibilẹ Ifẹdọrẹ. Alakooso ẹsọ Amọtẹkun nipinlẹ Ondo, Oloye Adetunji Adelẹyẹ, ṣalaye fun akọroyin ALAROYE pe ori lo ko ọkunrin agbẹ naa yọ lọwọ awọn Fulani ọhun lasiko to ba wọn nibi ti wọn ti n fi ẹran ọṣin wọn ba nnkan oko rẹ jẹ. Dipo tawọn darandaran naa iba si fi tọrọ aforiji nigba to n fi aidunnu rẹ han lori oko rẹ ti wọn bajẹ, ibọn ni wọn fa yọ, ti wọn si fẹẹ yin in mọ ọn ko too raaye sa mọ wọn lọwọ. Lẹyin eyi lọkunrin agbẹ ọhun mori le ọfiisi ẹsọ Amọtẹkun to wa nijọba Ifẹdọrẹ lati lọọ fẹjọ awọn janduku naa sun. Bi wọn ṣe ri awọn ẹṣọ Amọtẹkun ni wọn sa lọ, leyii to mu ki wọn fi pampẹ ofin gbe gbogbo maaluu ti wọn ba ninu oko oloko yii. Oloye Adelẹyẹ ni awọn ti kan sì olori awọn Fulani to wa lagbegbe naa, to si ti jẹ ki awọn mọ pe awọn darandaran meji, Muhammed Abu ati Musa Saliu, ni wọn wa nidii iṣẹlẹ ọhun.


Lẹyin eyi lọkunrin agbẹ ọhun mori le ọfiisi ẹsọ Amọtẹkun to wa nijọba Ifẹdọrẹ lati lọọ fẹjọ awọn janduku naa sun. Bi wọn ṣe ri awọn ẹṣọ Amọtẹkun ni wọn sa lọ, leyii to mu ki wọn fi pampẹ ofin gbe gbogbo maaluu ti wọn ba ninu oko oloko yii. Oloye Adelẹyẹ ni awọn ti kan sì olori awọn Fulani to wa lagbegbe naa, to si ti jẹ ki awọn mọ pe awọn darandaran meji, Muhammed Abu ati Musa Saliu, ni wọn wa nidii iṣẹlẹ ọhun. O ni darandaran tọwọ ba tẹ pe o ko ẹran jẹ nita gbangba lodi sofin tijọba ipinlẹ Ondo fi lelẹ ko ni i lọ lai jiya to tọ labẹ ofin.


O ni darandaran tọwọ ba tẹ pe o ko ẹran jẹ nita gbangba lodi sofin tijọba ipinlẹ Ondo fi lelẹ ko ni i lọ lai jiya to tọ labẹ ofin.


Ki aṣoju tijọba Ogun ran lọ si Yewa too pada dele, Fulani ti tun paayan mẹfa l’Agbọn Ojodu ati Asá

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta A o ti i ko Ifa nilẹ, Ifa ti n ṣẹ, lafiwe ohun to ṣẹlẹ lọjọ Aiku, Sannde, ọsẹ yii, ni awọn ilu meji ti wọn n pe ni Agbọn Ojodu ati Asà, nijọba ibilẹ Ariwa Yewa, nipinlẹ Ogun, nibi to jẹ bawọn aṣoju ijọba ṣe n kuro nibẹ bayii lawọn Fulani tun de, ti wọn si paayan mẹfa lẹyẹ-o-ṣọka. Ijọba Gomina Dapọ Abiọdun lo ran Kọmiṣana fun eto oye jijẹ ati ijọba ibilẹ, Ọgbẹni Afọlabi Afuapẹ, ati Kọmiṣanna feto iroyin, Alaaji Waheed Oduṣilẹ, pẹlu Kọmiṣanna ọlọpaa, Edward Ajogun, atawọn mi-in lọ sawọn agbegbe ti Fulani ti n pa wọn yii, wọn de Ọja-Ọdan, Igua atawọn ilu mi-in, wọn si sọ fawọn eeyan naa pe awọn waa fi wọn lọkan balẹ pe kinni kan ko ni i ṣe wọn mọ ni. Ọjọ Sannde naa ni wọn sọ fawọn eeyan pe laarin ọjọ mẹta pere, wọn yoo ri ikọ alaabo ti yoo waa jokoo ti wọn, ti wọn yoo maa ṣọ wọn tọsan-toru, ti aburu kan ko si ni i ṣẹlẹ si wọn mọ. Ṣugbọn ikọ ijọba yii ko ti i de Abẹokuta ti wọn ti wa pada ti awọn kan ti wọn ni Fulani ni wọn tun fi de. Ni nnkan bii aago mẹjọ alẹ ni wọn de gẹgẹ bi Ọnarebu Haruna Egungbohun to n ṣoju Yewa keji nile-igbimọ aṣofin Ogun, to si gba ikọ ijọba to wa lalejo naa ṣe wi. O ni ibọn AK47 lawọn Fulani naa gbe wa, bii ọgan ni wọn ti mu eeyan mẹrin balẹ ni Agbọn Ojodu, lọna Igua si Ọja Ọdan ( Ilu naa ko jinna si Iselu) Ni ti Asa, wọn sun eeyan meji mọle ni gẹgẹ bi Egungbohun ṣe wi, bẹẹ ni wọn dana sun mọto wọn.


Ṣugbọn ikọ ijọba yii ko ti i de Abẹokuta ti wọn ti wa pada ti awọn kan ti wọn ni Fulani ni wọn tun fi de. Ni nnkan bii aago mẹjọ alẹ ni wọn de gẹgẹ bi Ọnarebu Haruna Egungbohun to n ṣoju Yewa keji nile-igbimọ aṣofin Ogun, to si gba ikọ ijọba to wa lalejo naa ṣe wi. O ni ibọn AK47 lawọn Fulani naa gbe wa, bii ọgan ni wọn ti mu eeyan mẹrin balẹ ni Agbọn Ojodu, lọna Igua si Ọja Ọdan ( Ilu naa ko jinna si Iselu) Ni ti Asa, wọn sun eeyan meji mọle ni gẹgẹ bi Egungbohun ṣe wi, bẹẹ ni wọn dana sun mọto wọn. Njẹ bawo lagbegbe yii ṣe ri bayii, Ọnarebu sọ pe awọn obinrin ti n sa kuro niluu, awọn ọkunrin diẹdiẹ lo ṣẹku nibẹ. ‘‘Mo sọ fun wọn pe oju wa n ri nnkan nibi ( iyẹn awọn aṣoju ijọba to wa), wọn ni to ba maa fi to ọjọ mẹta, wọn maa ko ikọ alaabo wa, mo si sọ fun wọn pe ko too digba naa, ti wọn ba ti pa wa tan nkọ. ‘‘ Wọn o ti i de Abẹokuta ti wọn ti wa pada tawọn Fulani yẹn tun fi de, ti wọn paayan mẹrin ni Agbọn Ojodu, ti wọn tun sun eeyan meji mọle ni Asá, wọn tun dana sun mọto ati ile wọn.


Njẹ bawo lagbegbe yii ṣe ri bayii, Ọnarebu sọ pe awọn obinrin ti n sa kuro niluu, awọn ọkunrin diẹdiẹ lo ṣẹku nibẹ. ‘‘Mo sọ fun wọn pe oju wa n ri nnkan nibi ( iyẹn awọn aṣoju ijọba to wa), wọn ni to ba maa fi to ọjọ mẹta, wọn maa ko ikọ alaabo wa, mo si sọ fun wọn pe ko too digba naa, ti wọn ba ti pa wa tan nkọ. ‘‘ Wọn o ti i de Abẹokuta ti wọn ti wa pada tawọn Fulani yẹn tun fi de, ti wọn paayan mẹrin ni Agbọn Ojodu, ti wọn tun sun eeyan meji mọle ni Asá, wọn tun dana sun mọto ati ile wọn. Agbẹ ni gbogbo awọn ti wọn dana sun yii, wọn o niṣẹ meji ju iṣẹ agbẹ lọ’’ Bẹẹ ni Egungohun ṣalaye f’ALAROYE. Bakan naa ni Baalẹ Agbọn Ojodu, Oloye Festus Oguntọṣin, sọ pe ọmọ ilu Agbọn Ojodu mẹta, ọmọ Igua kan, ni wọn da lọna, ti wọn pa wọn pẹlu ada, wọn si yinbọn fawọn mi-in. ‘‘Bi mo ṣe n ba yin sọrọ yii, awọn eeyan ti sa kuro niluu yii tan, nitori wọn tun ni awọn maa waa kogun ja wa loru oni naa ( Ọjọ Aje si ọjọ Iṣẹgun) Ẹ o le ri eeyan pupọ mọ lọdọ wa bayii, awọn ọkunrin kọọkan to laya lo ṣi duro, a o si ju bii mẹwaa lọ.


Agbẹ ni gbogbo awọn ti wọn dana sun yii, wọn o niṣẹ meji ju iṣẹ agbẹ lọ’’ Bẹẹ ni Egungohun ṣalaye f’ALAROYE. Bakan naa ni Baalẹ Agbọn Ojodu, Oloye Festus Oguntọṣin, sọ pe ọmọ ilu Agbọn Ojodu mẹta, ọmọ Igua kan, ni wọn da lọna, ti wọn pa wọn pẹlu ada, wọn si yinbọn fawọn mi-in. ‘‘Bi mo ṣe n ba yin sọrọ yii, awọn eeyan ti sa kuro niluu yii tan, nitori wọn tun ni awọn maa waa kogun ja wa loru oni naa ( Ọjọ Aje si ọjọ Iṣẹgun) Ẹ o le ri eeyan pupọ mọ lọdọ wa bayii, awọn ọkunrin kọọkan to laya lo ṣi duro, a o si ju bii mẹwaa lọ. ‘‘Wọn tun lọ si Asa, iyẹn ko ju maili kan si ọdọ wa lọ, mo gbọ pe wọn paayan mẹta nibẹ, wọn dana sunle, wọn ati mọto pẹlu maṣinni, ẹ gba wa o, kijọba gba wa o’’ ALAROYE gbiyanju lati ba Baalẹ Asa naa sọrọ, ṣugbọn ko bọ si i. Bẹ o ba gbagbe, ikọlu iru eyi waye lawọn ilu bii Owode-Ketu ati Orile-Igboro, ni Yewa kan naa, lọsẹ to kọja yii kan naa si ni. Awọn Fulani ni wọn ni wọn wọle tọ awọn eeyan lọsan-an ati lọwọ oru, ti wọn yinbọn pa awọn mi-in, ti wọn si tun ṣa awọn kan pa. Koda, awọn ọmọde paapaa ko bọ lọwọ wọn, wọn ṣa wọn ladaa lori, bẹẹ ni wọn pa awọn obi wọn nibi ti wọn ti n sun lọwọ. Ọjọ Ẹti to kọja yii nikọlu Orile Igboro waye, nigba ti eyi to ṣẹlẹ l’Owode-Ketu, nibi ti wọn ti ju oku awọn mi-in sodo waye l’Ọjọbọ, ọjọ kọkanla, oṣu keji, ọdun 2021.


‘‘Wọn tun lọ si Asa, iyẹn ko ju maili kan si ọdọ wa lọ, mo gbọ pe wọn paayan mẹta nibẹ, wọn dana sunle, wọn ati mọto pẹlu maṣinni, ẹ gba wa o, kijọba gba wa o’’ ALAROYE gbiyanju lati ba Baalẹ Asa naa sọrọ, ṣugbọn ko bọ si i. Bẹ o ba gbagbe, ikọlu iru eyi waye lawọn ilu bii Owode-Ketu ati Orile-Igboro, ni Yewa kan naa, lọsẹ to kọja yii kan naa si ni. Awọn Fulani ni wọn ni wọn wọle tọ awọn eeyan lọsan-an ati lọwọ oru, ti wọn yinbọn pa awọn mi-in, ti wọn si tun ṣa awọn kan pa. Koda, awọn ọmọde paapaa ko bọ lọwọ wọn, wọn ṣa wọn ladaa lori, bẹẹ ni wọn pa awọn obi wọn nibi ti wọn ti n sun lọwọ. Ọjọ Ẹti to kọja yii nikọlu Orile Igboro waye, nigba ti eyi to ṣẹlẹ l’Owode-Ketu, nibi ti wọn ti ju oku awọn mi-in sodo waye l’Ọjọbọ, ọjọ kọkanla, oṣu keji, ọdun 2021. Ipaniyan latọwọ awọn Fulani yii ti n waye ni Yewa lemọlemọ lati bii ọsẹ mẹta sẹyin, latigba naa ni wọn ko ti le sun asundọkan mọ, to jẹ kijokijo ni wọn n sa kiri. Ijọba ipinlẹ Ogun ko yee fi wọn lọkan balẹ ṣa, wọn ni kawọn eeyan ma ṣofin lọwọ ara wọn nipa dida wahala silẹ, niṣe ni ki wọn fi ija naa fun ijọba ja, ko ni i pẹ tawọn ẹṣọ alaabo yoo fi yi wọn ka lati gbeja wọn.


Ipaniyan latọwọ awọn Fulani yii ti n waye ni Yewa lemọlemọ lati bii ọsẹ mẹta sẹyin, latigba naa ni wọn ko ti le sun asundọkan mọ, to jẹ kijokijo ni wọn n sa kiri. Ijọba ipinlẹ Ogun ko yee fi wọn lọkan balẹ ṣa, wọn ni kawọn eeyan ma ṣofin lọwọ ara wọn nipa dida wahala silẹ, niṣe ni ki wọn fi ija naa fun ijọba ja, ko ni i pẹ tawọn ẹṣọ alaabo yoo fi yi wọn ka lati gbeja wọn.


Omiṣore darapọ mọ ẹgbẹ APC l’Ọṣun

Florence Babaṣọla Igbakeji gomina ipinlẹ Ọṣun nigba kan, to tun ti figba kan jẹ aṣofin to ṣoju awọn eeyan Ifẹ/Ijeṣa nile-igbimọ aṣofin agba, Ọtunba Iyiọla Omiṣore, ti darapọ mọ ẹgbẹ oṣelu APC. Lasiko ti ajọ eleto idibo ilẹ wa, INEC, kede pe ki atundi ibo waye lawọn ijọba ibilẹ mẹrin ninu idibo gomina ipinlẹ Ọṣun to waye lọdun un 2018 ni Omiṣore gba lati ṣiṣẹ papọ pẹlu ẹgbẹ APC, to si ko gbogbo awọn oludibo ẹgbẹ SDP to wa fun un. Latigba naa lo ti di pe ijọba Gomina Oyetọla n fun ẹgbẹ SDP ni nnkan diẹdiẹ ninu iṣejọba wọn. Wọn ni kọmisanna, oludamọran pataki fun gomina, alaga ijọba ibilẹ ati bẹẹ bẹẹ lọ. Amọ ṣa, lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ni Ọtunba Iyiọla Omiṣore jade sita gbangba pe oun ti fi ẹgbẹ oṣelu SDP silẹ, to si darapọ mọ ẹgbẹ APC. O gba fọọmu ẹgbẹ ni wọọdu idibo rẹ, iyẹn Wọọdu kẹfa to wa ni Mọrẹ, niluu Ileefẹ.


Omiṣore darapọ mọ ẹgbẹ APC l’Ọṣun

Wọn ni kọmisanna, oludamọran pataki fun gomina, alaga ijọba ibilẹ ati bẹẹ bẹẹ lọ. Amọ ṣa, lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ni Ọtunba Iyiọla Omiṣore jade sita gbangba pe oun ti fi ẹgbẹ oṣelu SDP silẹ, to si darapọ mọ ẹgbẹ APC. O gba fọọmu ẹgbẹ ni wọọdu idibo rẹ, iyẹn Wọọdu kẹfa to wa ni Mọrẹ, niluu Ileefẹ. Labẹ asia ẹgbẹ oṣelu AD ni Omiṣore ti ba Gomina Adebisi Akande ṣiṣẹ gẹgẹ bii igbakeji gomina Ọṣun, ko too di pe wọn yọ ọ nipo lọdun 2002. O darapọ mọ egbẹ oṣelu PDP, o si di aṣofin agba fun agbegbe Ifẹ/Ijeṣa fun saa meji. O n pinnu lati dije funpo gomina ipinlẹ Ọṣun labẹ ẹgbẹ naa ni wahala bẹ silẹ, to si binu kuro ninu ẹgbẹ pẹlu awọn alatilẹyin rẹ, ti wọn si darapọ mọ ẹgbẹ oṣelu SDP.


Omiṣore darapọ mọ ẹgbẹ APC l’Ọṣun

Labẹ asia ẹgbẹ oṣelu AD ni Omiṣore ti ba Gomina Adebisi Akande ṣiṣẹ gẹgẹ bii igbakeji gomina Ọṣun, ko too di pe wọn yọ ọ nipo lọdun 2002. O darapọ mọ egbẹ oṣelu PDP, o si di aṣofin agba fun agbegbe Ifẹ/Ijeṣa fun saa meji. O n pinnu lati dije funpo gomina ipinlẹ Ọṣun labẹ ẹgbẹ naa ni wahala bẹ silẹ, to si binu kuro ninu ẹgbẹ pẹlu awọn alatilẹyin rẹ, ti wọn si darapọ mọ ẹgbẹ oṣelu SDP.


Nitori owu jijẹ, Beatrice la igi mọ ọkọ rẹ lori l’Okitipupa, lo ba ku patapata

Oluṣẹyẹ Iyiade, Akurẹ Owu ajẹju ti mu ki iyawo ile kan, Oueen Beatrice, ran ọkọ rẹ, Emmanuel Ikujuni, lọrun ọsan gangan niluu Ọmọtọṣọ, nijọba ibilẹ Okitipupa. Gẹgẹ ba a ṣe gbọ, obinrin ọmọ bibi ipinlẹ Delta ọhun ni wọn lo binu la apola igi nla kan mọ oloogbe lori latari ariyanjiyan kan to bẹ silẹ laarin wọn lori ẹsun agbere to fi kan ọkọ rẹ. Obinrin kan ti ko sẹni to mọ bo ṣe jẹ si oloogbe ọhun ni wọn lo pe e sori ago lasiko ti oun ati iyawo rẹ jọ n jiroro lọwọ lọjọ ti iṣẹlẹ yii waye. Eyi lo bi iyawo rẹ ninu to fi gbe ija ko o loju, wọn lo fẹsun kan ọkọ rẹ pe o lori laya lati maa ba ale rẹ sọrọ niwaju oun. Awọn eeyan kan to wa nitosi lasiko tiṣẹlẹ yii waye sare gbe ọkunrin naa lọ si ileewosan kan to wa nitosi, nibi tawọn dokita tí fidi rẹ mulẹ pe o ti ku. Iṣẹlẹ yii la gbọ pe wọn ti fi to awọn ọlọpaa leti, bẹẹ ni wọn ti fi afurasi ọdaran naa ṣọwọ si ẹka to n ṣe iwadii iwa ọdaran ni olu ileeṣẹ awọn ọlọpaa to wa l’Akurẹ.


Fulani yii ti jẹwọ o: Emi ataburo mi la ṣeto bi wọn ṣe ji ọga mi ti wọn pa gbe, ẹgbẹrun lọna aadọta naira lo kan mi ninu owo ti wọn gba

Ọlawale Ajao, Ibadan Awọn agba bọ, wọn ni bíkú ile ò ba pa ni, tòde o le pa ni. Ohun tó ṣẹlẹ si Ọgbẹni Oluwọle Agboọla, àgbẹ̀ aladaa-nla ti awọn ọ̀bàyéjẹ́ yinbọn pa lẹyin ti wọn ji i gbe ninu oko ẹ̀ n’Ibadan laipẹ yii ree. Awọn Fulani ti Agboọla, ẹni to kẹkọọ gboye gíga nileewe Fasiti Ibadan, ṣugbọn to yan iṣẹ àgbẹ̀ láàyò yii, gba gẹgẹ bíi òṣìṣẹ́ inu oko ẹ̀, to sì pèsè ile fún wọn sinu ọgbà oko nla ọ̀hún lati máa gbe, ni wọn ṣètò bi awọn Fúlàní ẹgbẹ wọn ṣe waa ji i gbé. Tẹ o ba gbagbe, lọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kejidinlọgbọn, oṣu kejila, ọdun 2020 yii, lawọn gende ọkunrin mẹfa kan ti wọn mura bii ọmọ ogun orileede yii ya wọnu oko baba naa to wa lọna Abule Abà-Odò, lagbegbe Mọniya, nilẹ Ibadan, ti wọn si fipa mu un wọ inu igbo lọ niṣeju awọn oṣiṣẹ ẹ. Ṣaaju ijinigbe ọ̀hún lawọn òṣìṣẹ́ ẹ̀ ti ranṣẹ pè é pé ọkan ninu awọn ẹlẹdẹ to n sìn ti bímọ mẹ́wàá. Iroyin ayọ yii lo mu àgbẹ̀ aladaa-nla yii sáré gba oko lọ, pẹlu ọmọkùnrin rẹ̀ láti lọọ mojuto nnkan ọsin rẹ naa pẹlu awọn ọmọ tó bí.


Tẹ o ba gbagbe, lọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kejidinlọgbọn, oṣu kejila, ọdun 2020 yii, lawọn gende ọkunrin mẹfa kan ti wọn mura bii ọmọ ogun orileede yii ya wọnu oko baba naa to wa lọna Abule Abà-Odò, lagbegbe Mọniya, nilẹ Ibadan, ti wọn si fipa mu un wọ inu igbo lọ niṣeju awọn oṣiṣẹ ẹ. Ṣaaju ijinigbe ọ̀hún lawọn òṣìṣẹ́ ẹ̀ ti ranṣẹ pè é pé ọkan ninu awọn ẹlẹdẹ to n sìn ti bímọ mẹ́wàá. Iroyin ayọ yii lo mu àgbẹ̀ aladaa-nla yii sáré gba oko lọ, pẹlu ọmọkùnrin rẹ̀ láti lọọ mojuto nnkan ọsin rẹ naa pẹlu awọn ọmọ tó bí. Kò mọ pé niṣe ni wọn fi iroyin ẹlẹdẹ to bímọ tan an fún awọn ajinigbe mú. Ni nnkan bíi aago mẹjọ aabọ ọsan lo débẹ. Nibi to si ti n ṣabẹwo sí àwọn oṣiṣẹ ẹ̀ lọkọọkan nibi iṣẹ ọtọọtọ to fi kaluku wọn sì láwọn ẹrúukú ti wọlé de tibọntibọn.


Kò mọ pé niṣe ni wọn fi iroyin ẹlẹdẹ to bímọ tan an fún awọn ajinigbe mú. Ni nnkan bíi aago mẹjọ aabọ ọsan lo débẹ. Nibi to si ti n ṣabẹwo sí àwọn oṣiṣẹ ẹ̀ lọkọọkan nibi iṣẹ ọtọọtọ to fi kaluku wọn sì láwọn ẹrúukú ti wọlé de tibọntibọn. Ibọn nla tàwọn ọlọpaa fi n koju awọn ogbologboo adigunjale lọjọ tójú ogun ba le tan poo. Lẹyin ti awọn ajinigbe ẹlẹni mẹ́fà tí wọn wọ aṣọ ṣọja wọnyi yinbọn sókè láti kó alakọwe to yan iṣẹ àgbẹ̀ láàyò yii láyà jẹ, ni wọn sáré sí ọkunrin naa, ti wọn sì mú un ni pápá mọ́ra jade kuro ninu ọgbà oko nla ọhun. Ọjọ keji, lọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu naa, lawọn ajinigbe pe awọn mọlẹbi ẹ̀ lati jẹ ki wọn mọ pe ọdọ àwọn lẹni wọn wa, ati pe mílíọ̀nù lọna àádọta Naira (₦50 m) lawọn yóò gba lọwọ wọn ki awọn tóo lè fi í sílẹ.


Ibọn nla tàwọn ọlọpaa fi n koju awọn ogbologboo adigunjale lọjọ tójú ogun ba le tan poo. Lẹyin ti awọn ajinigbe ẹlẹni mẹ́fà tí wọn wọ aṣọ ṣọja wọnyi yinbọn sókè láti kó alakọwe to yan iṣẹ àgbẹ̀ láàyò yii láyà jẹ, ni wọn sáré sí ọkunrin naa, ti wọn sì mú un ni pápá mọ́ra jade kuro ninu ọgbà oko nla ọhun. Ọjọ keji, lọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu naa, lawọn ajinigbe pe awọn mọlẹbi ẹ̀ lati jẹ ki wọn mọ pe ọdọ àwọn lẹni wọn wa, ati pe mílíọ̀nù lọna àádọta Naira (₦50 m) lawọn yóò gba lọwọ wọn ki awọn tóo lè fi í sílẹ. Ṣugbọn mílíọ̀nù kan ati ẹgbẹrun lọna ẹgbẹta naira o le mẹ́wàá (N1.650m) lawọn ẹbi rí ṣà jọ. Lẹyin ọpọlọpọ ẹbẹ lawọn ajinigbe gbowo ọhun bẹẹ lọwọ wọn. Lẹyin naa ni wọn fi àwọn ẹbi baba yii lọkan balẹ pé kí wọn máa retí ẹni wọn nigbakuugba sí asiko naa.


Ṣugbọn mílíọ̀nù kan ati ẹgbẹrun lọna ẹgbẹta naira o le mẹ́wàá (N1.650m) lawọn ẹbi rí ṣà jọ. Lẹyin ọpọlọpọ ẹbẹ lawọn ajinigbe gbowo ọhun bẹẹ lọwọ wọn. Lẹyin naa ni wọn fi àwọn ẹbi baba yii lọkan balẹ pé kí wọn máa retí ẹni wọn nigbakuugba sí asiko naa. Ṣugbọn idile Agboọla kan wulẹ reti reti lasan ni, wọn kò rí ẹni wọn lẹyin ti wọn lọọ gbe owo nla pade awọn Fulani ninu igbo tan. Ni gbogbo igba naa, awọn ẹbi kò mọ-ọn-mọ fi ọrọ naa lọ awọn ọlọpaa, wọn gba pe àwọn olubi èèyàn náà le pa eeyan awọn bi wọn ba gbọ pe awọn agbofinro ti n wa awọn. Ṣugbọn ọrọ ta a ni ki baba ma gbọ, baba náa ni yóò padà parí ẹ̀.


Ṣugbọn idile Agboọla kan wulẹ reti reti lasan ni, wọn kò rí ẹni wọn lẹyin ti wọn lọọ gbe owo nla pade awọn Fulani ninu igbo tan. Ni gbogbo igba naa, awọn ẹbi kò mọ-ọn-mọ fi ọrọ naa lọ awọn ọlọpaa, wọn gba pe àwọn olubi èèyàn náà le pa eeyan awọn bi wọn ba gbọ pe awọn agbofinro ti n wa awọn. Ṣugbọn ọrọ ta a ni ki baba ma gbọ, baba náa ni yóò padà parí ẹ̀. Awọn agbofinro naa ni wọn pada sa lọọ ba nigba ti awọn ọdaju eeyan naa ko tu Agboọla silẹ nigbekun wọn. Ikọ̀ atọpinpin ti ọga ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ tẹlẹ, CP Joe Nnwachukwu Enwonwu, gbe dide labẹ akoso CSP Oluṣọla Arẹmu, lo pada ri Agboọla ninu igbo kan ti ko fi bẹ́ẹ̀ jinna sí oko ẹ̀, ṣugbọn o ti kuro l’Agboọla alààyè nigba náà, nítorí àwọn ẹruuku ti pa a, aṣọ to wọ lọjọ ti wọn ji í gbé lọmọ ẹ̀ paapaa fi da a mọ nigba ti awọn ọlọpaa mu un lọ síbi tí wọn ti ri oku naa lati waa wo o boya ti baba ẹ̀ ni. Inu oko ti wọn ti ji olóògbé gbé lawọn ọlọpaa ti bẹrẹ iṣẹ.


Awọn agbofinro naa ni wọn pada sa lọọ ba nigba ti awọn ọdaju eeyan naa ko tu Agboọla silẹ nigbekun wọn. Ikọ̀ atọpinpin ti ọga ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ tẹlẹ, CP Joe Nnwachukwu Enwonwu, gbe dide labẹ akoso CSP Oluṣọla Arẹmu, lo pada ri Agboọla ninu igbo kan ti ko fi bẹ́ẹ̀ jinna sí oko ẹ̀, ṣugbọn o ti kuro l’Agboọla alààyè nigba náà, nítorí àwọn ẹruuku ti pa a, aṣọ to wọ lọjọ ti wọn ji í gbé lọmọ ẹ̀ paapaa fi da a mọ nigba ti awọn ọlọpaa mu un lọ síbi tí wọn ti ri oku naa lati waa wo o boya ti baba ẹ̀ ni. Inu oko ti wọn ti ji olóògbé gbé lawọn ọlọpaa ti bẹrẹ iṣẹ. Ninu ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò ti wọn ṣe fawọn oṣiṣẹ inu oko naa náà ni wọn ti gbọ pe eyi to n jẹ Dahiru ninu awọn oṣiṣẹ oloogbe naa ti wọn fi ile ti ọkunrin àgbẹ̀ yii pèsè fawọn oṣiṣẹ ninu ọgbà oko naa ṣe ibugbe kò sí nile lati ọjọ mẹta sẹyin. Iwadii awọn ọlọ́pàá fi hàn pé ọjọ ti wọn sanwo fawọn ajinigbe gan-an ni Dahiru kuro ninu ọgbà oko ọga ẹ̀. Eyi lo sí fu àwọn ọlọ́pàá lára ti wọn fi wa ọkunrin ẹni ọdun marundinlogoji naa kan. Nibi kan nitosi Ojú-Irin, ni Bodija, n’Ibadan, to fara pamọ́ sí ní wọn ti mu un lọjọ kẹta, oṣù kin-in ni, ọdún yii.


Ninu ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò ti wọn ṣe fawọn oṣiṣẹ inu oko naa náà ni wọn ti gbọ pe eyi to n jẹ Dahiru ninu awọn oṣiṣẹ oloogbe naa ti wọn fi ile ti ọkunrin àgbẹ̀ yii pèsè fawọn oṣiṣẹ ninu ọgbà oko naa ṣe ibugbe kò sí nile lati ọjọ mẹta sẹyin. Iwadii awọn ọlọ́pàá fi hàn pé ọjọ ti wọn sanwo fawọn ajinigbe gan-an ni Dahiru kuro ninu ọgbà oko ọga ẹ̀. Eyi lo sí fu àwọn ọlọ́pàá lára ti wọn fi wa ọkunrin ẹni ọdun marundinlogoji naa kan. Nibi kan nitosi Ojú-Irin, ni Bodija, n’Ibadan, to fara pamọ́ sí ní wọn ti mu un lọjọ kẹta, oṣù kin-in ni, ọdún yii. Nigba ti wọn fọrọ po o nifun daadaa lo jẹwọ pe oun lọwọ nínú bi awọn Fúlàní ẹgbẹ oun ṣe waa ji ọga oun gbé, ati pé aburo oun ti awọn jọ jẹ ọmọ ìyá, ọmọ baba kan naa, lo ko àwọn ẹruuku ọ̀hún sòdí waa palẹ ọga oun mọ. Ìyẹn lawọn agbofinro ṣe tẹsiwaju ninu iwadii wọn ti wọn fi mú àwọn meji mi-in ti wọn n jẹ Ahmad Muhammadu ati Ibrahim Mamuda mu. Ibrahim yii ni wọn lo lọọ gba owo ti awọn ẹbi oloogbe gbe lọ fun awọn ajinigbe naa nínú igbó.


Nigba ti wọn fọrọ po o nifun daadaa lo jẹwọ pe oun lọwọ nínú bi awọn Fúlàní ẹgbẹ oun ṣe waa ji ọga oun gbé, ati pé aburo oun ti awọn jọ jẹ ọmọ ìyá, ọmọ baba kan naa, lo ko àwọn ẹruuku ọ̀hún sòdí waa palẹ ọga oun mọ. Ìyẹn lawọn agbofinro ṣe tẹsiwaju ninu iwadii wọn ti wọn fi mú àwọn meji mi-in ti wọn n jẹ Ahmad Muhammadu ati Ibrahim Mamuda mu. Ibrahim yii ni wọn lo lọọ gba owo ti awọn ẹbi oloogbe gbe lọ fun awọn ajinigbe naa nínú igbó. Ṣugbọn ọkunrin naa sọ pe oun ko mọ nnkan kan nipa ọran naa bo tilẹ jẹ pe aburo oloogbe fìdí ẹ̀ múlẹ pe oun gan-an lo gba owo ti awọn ajinigbe béèrè lọwọ oun lọjọsi. Lọjọ kẹwàá, oṣù keji, ọdún 2021 yìí, ti i ṣe Ọ́jọ́rùú, Wẹsidee, to kọja, lọga agba awọn ọlọ́pàá ipinlẹ Ọyọ, CP Ngozi Onadeko, ṣafihan awọn mẹtẹẹta fawọn oniroyin lolu ileeṣẹ wọn to wa l’Ẹlẹyẹle, n’Ibadan. Ninu ifọrọwọrọ pẹlu akọroyin wa, Dahiru to pera ẹ̀ ni Fúlàní lati ilu Ilọrin, fìdí ẹ̀ mulẹ pé òun ba aburo oun ja gan-an fún bo ṣe ko àwọn ajinigbe sodi waa ji ọga oun gbe, bo tilẹ jẹ pe oun gba ẹgbẹrun lọna àádọta Naira (₦50,000) to fún oun gẹgẹ bíi èyí tí wọn pin kan oun ninu owo ti wọn gba lọwọ awọn mọlebi ọga oun.


Ṣugbọn ọkunrin naa sọ pe oun ko mọ nnkan kan nipa ọran naa bo tilẹ jẹ pe aburo oloogbe fìdí ẹ̀ múlẹ pe oun gan-an lo gba owo ti awọn ajinigbe béèrè lọwọ oun lọjọsi. Lọjọ kẹwàá, oṣù keji, ọdún 2021 yìí, ti i ṣe Ọ́jọ́rùú, Wẹsidee, to kọja, lọga agba awọn ọlọ́pàá ipinlẹ Ọyọ, CP Ngozi Onadeko, ṣafihan awọn mẹtẹẹta fawọn oniroyin lolu ileeṣẹ wọn to wa l’Ẹlẹyẹle, n’Ibadan. Ninu ifọrọwọrọ pẹlu akọroyin wa, Dahiru to pera ẹ̀ ni Fúlàní lati ilu Ilọrin, fìdí ẹ̀ mulẹ pé òun ba aburo oun ja gan-an fún bo ṣe ko àwọn ajinigbe sodi waa ji ọga oun gbe, bo tilẹ jẹ pe oun gba ẹgbẹrun lọna àádọta Naira (₦50,000) to fún oun gẹgẹ bíi èyí tí wọn pin kan oun ninu owo ti wọn gba lọwọ awọn mọlebi ọga oun. Gẹgẹ bo ṣe sọ, “Mo wa loko lọjọ ti wọn waa ji ọga wa gbe. Ọga wa ati ọmọ rẹ ni wọn jọ wà soko lọjọ naa. Nibi ti wọn ti n ṣabẹwo sí wa lọkọọkan nibi ti kaluku wa ti n ṣiṣẹ lawọn to waa ji wọn gbe ti waa gbe wọn láàrin aago kan sí meji ọsan.


Gẹgẹ bo ṣe sọ, “Mo wa loko lọjọ ti wọn waa ji ọga wa gbe. Ọga wa ati ọmọ rẹ ni wọn jọ wà soko lọjọ naa. Nibi ti wọn ti n ṣabẹwo sí wa lọkọọkan nibi ti kaluku wa ti n ṣiṣẹ lawọn to waa ji wọn gbe ti waa gbe wọn láàrin aago kan sí meji ọsan. Wọn na awa náà, koda, wọn ti mi sinu odo ẹja. “Kì í ṣèmi ni mo pe awọn to waa ji wọn gbe wa. Iṣẹ ọwọ aburo mi, Hassan ni.


Wọn na awa náà, koda, wọn ti mi sinu odo ẹja. “Kì í ṣèmi ni mo pe awọn to waa ji wọn gbe wa. Iṣẹ ọwọ aburo mi, Hassan ni. Oun naa ti ba ọga ṣiṣẹ ri. O ti máa n sọ fun èmi àti Muhammad to bá ti wà pe oun fẹẹ ṣètò lati ji ọga wa gbe, a si máa n sọ pé kò má dan an wo. “Ko sọ fún mi ko tóo ko àwọn èèyàn waa ji oga gbe lọjọ yẹn.


Oun naa ti ba ọga ṣiṣẹ ri. O ti máa n sọ fun èmi àti Muhammad to bá ti wà pe oun fẹẹ ṣètò lati ji ọga wa gbe, a si máa n sọ pé kò má dan an wo. “Ko sọ fún mi ko tóo ko àwọn èèyàn waa ji oga gbe lọjọ yẹn. Gbogbo awọn to wa pata ni mo da mọ. Abubakar, Aliu, Onto ati Yẹ́lò wa ninu wọn. Nitori owo ti ko si lọwọ mi lo jẹ kí n kuro loko ti mo fi lọ si igboro lọjọ kokanlelọgbọn oṣu to kọja.


Gbogbo awọn to wa pata ni mo da mọ. Abubakar, Aliu, Onto ati Yẹ́lò wa ninu wọn. Nitori owo ti ko si lọwọ mi lo jẹ kí n kuro loko ti mo fi lọ si igboro lọjọ kokanlelọgbọn oṣu to kọja. Nibi ti mo duro de Hassan si naa lo ti waa ba mi, to fun mi ni ẹgbẹrun lọna àádọta naira (₦50,000). Mo ni owo ki leyi, o ni owo ọga wa ti wọn ji gbe ni. Mo ba a ja, ṣugbọn mo pada gbowo yẹn lọwọ ẹ̀.


Nibi ti mo duro de Hassan si naa lo ti waa ba mi, to fun mi ni ẹgbẹrun lọna àádọta naira (₦50,000). Mo ni owo ki leyi, o ni owo ọga wa ti wọn ji gbe ni. Mo ba a ja, ṣugbọn mo pada gbowo yẹn lọwọ ẹ̀. Mo bèèrè pé owo ti Muhammad da, o sọ pé òun maa waa fún un loko funra oun. Muhammad lo mu awọn ọlọpaa waa ba mi ti wọn fi waa mu mi”. Ninu ọrọ tiẹ, Muhammad sọ pe oun ko mọ nnkan kan nipa iṣẹlẹ naa, ati pe nnkan ni Dahiru dagbere pe oun fẹẹ lọọ ra n’Ibadan ti ko fi pada sile laarin ọjọ mẹta, ki oun too mu awọn ọlọpaa lọ sí ibi ti oun mọ pé ọ ṣee ṣe ko wà tí wọn fi mu un.


Mo bèèrè pé owo ti Muhammad da, o sọ pé òun maa waa fún un loko funra oun. Muhammad lo mu awọn ọlọpaa waa ba mi ti wọn fi waa mu mi”. Ninu ọrọ tiẹ, Muhammad sọ pe oun ko mọ nnkan kan nipa iṣẹlẹ naa, ati pe nnkan ni Dahiru dagbere pe oun fẹẹ lọọ ra n’Ibadan ti ko fi pada sile laarin ọjọ mẹta, ki oun too mu awọn ọlọpaa lọ sí ibi ti oun mọ pé ọ ṣee ṣe ko wà tí wọn fi mu un. “Ààfáà lémi. Hàǹtú ni Hassan maa n waa mu lọdọ mi ni gbogbo igba to ba wa soko, ko sí figba kankan sọ fún mi pe oun máa ji ọga gbe. ” Yatọ si ẹgbẹrun mẹẹẹdogun Naira (₦15,000) ti ọga máa n fún mi lowo-oṣù, wọn tún máa n fún mi ni ẹgbẹrun kọọkan Naira (₦1,000) ni gbogbo igba ti wọn ba wa soko.


“Ààfáà lémi. Hàǹtú ni Hassan maa n waa mu lọdọ mi ni gbogbo igba to ba wa soko, ko sí figba kankan sọ fún mi pe oun máa ji ọga gbe. ” Yatọ si ẹgbẹrun mẹẹẹdogun Naira (₦15,000) ti ọga máa n fún mi lowo-oṣù, wọn tún máa n fún mi ni ẹgbẹrun kọọkan Naira (₦1,000) ni gbogbo igba ti wọn ba wa soko. Bẹẹ ni wọn tun fún mi ní ilẹ ti mo fi n dáko ninu ọgbà oko wọn ti mo n gbe yẹn. Ṣe ẹni to n ṣe dáadáa sí mi bẹẹ yẹn ni ma a waa sọ pe ki wọn ji gbe. Ki ni mo fẹẹ gba ninu ki aburu ṣẹlẹ sí i”?


Bẹẹ ni wọn tun fún mi ní ilẹ ti mo fi n dáko ninu ọgbà oko wọn ti mo n gbe yẹn. Ṣe ẹni to n ṣe dáadáa sí mi bẹẹ yẹn ni ma a waa sọ pe ki wọn ji gbe. Ki ni mo fẹẹ gba ninu ki aburu ṣẹlẹ sí i”? Ẹni ọdun mejidinlaaadọta ni Ọgbẹni Oluwole Agboọla nigba ti awọn olubi ẹda yinbọn pa a. Iyawo kan, Abilekọ Funmi Ọnadepo-Agboọla, pẹlu ọmọkunrin mẹta loloogbe náà fi saye wọ kaa ilẹ lọ. Lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kẹrindinlọgbọn, oṣu kin-in-ni, ọdún yii, nijọ Convenant Church, to wa laduugbo Jericho, n’Ibadan, sinku rẹ nilana isinku onigbagbọ. Ọga agba ọlọpaa ti fọwọ sọya pe laipẹ lai jinna lawọn yóò mú àwọn afurasi ọdaran yòókù tí wọn lọwọ ninu iku ọkunrin naa, nitori awọn agbofinro ko sinmi iwadii wọn lori iṣẹlẹ yii.


Ẹni ọdun mejidinlaaadọta ni Ọgbẹni Oluwole Agboọla nigba ti awọn olubi ẹda yinbọn pa a. Iyawo kan, Abilekọ Funmi Ọnadepo-Agboọla, pẹlu ọmọkunrin mẹta loloogbe náà fi saye wọ kaa ilẹ lọ. Lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kẹrindinlọgbọn, oṣu kin-in-ni, ọdún yii, nijọ Convenant Church, to wa laduugbo Jericho, n’Ibadan, sinku rẹ nilana isinku onigbagbọ. Ọga agba ọlọpaa ti fọwọ sọya pe laipẹ lai jinna lawọn yóò mú àwọn afurasi ọdaran yòókù tí wọn lọwọ ninu iku ọkunrin naa, nitori awọn agbofinro ko sinmi iwadii wọn lori iṣẹlẹ yii.


Ọgọfa eeyan ko arun Korona lọjọ kan ṣoṣo l’Ondo

Oluṣẹyẹ Iyiade, Akurẹ Ọgọfa eeyan ni wọn lo ti ko arun Korona laarin ọjọ kan ṣoṣo nipinlẹ Ondo. Gẹgẹ bi atẹjade ti igbimọ to n mojuto ajakalẹ arun Covid 19 fi sita, ipinlẹ Ondo lo ṣaaju awọn ipinlẹ mọkandinlogun ti wọn ti ṣe akọsilẹ awọn eeyan to lugbadi arun Korona lọjọ Aiku, Sannde, ọsẹ yii, nikan. Apapọ iye awọn to ko arun ọhun ni wọn lo to bii okoolelẹẹẹdẹgbẹta (520). Ọgọfa lawọn to ko arun naa nipinlẹ Ondo, mọkanlelogun ni ti ipinlẹ Borno, Ebonyi ni mẹtadinlogoji, Benue ni mẹtalelògbọn, ti ipinlẹ Plateau si ni ọgbọn. Abuja, mọkandinlọgbọn, Nasarawa ati Ogun, marundinlọgbọn, Edo ati Ọsun, mẹrinlelogun, Katsina mejilelogun, Kaduna mọkanlelogun, Niger Ogun, Kwara mẹrinla, Ekiti, mẹtala, Yobe, mẹwaa, Ọyọ, mẹrin, nígbà ti Bayelsa àti Jigawa ni ẹyọ kan. Eyi n waye lẹyin ọsẹ kan tawọn dokita ijọba ti bẹrẹ iyansẹlodi latari aabọ owo-osu kọkanla ọdun to kọja tijọba Gomina Rotimi Akeredolu san fawọn oṣiṣẹ.


Irọ lawọn ọlọpaa n pa, a ko ba wọn já ti ọga wọn fi yinbọn mọ wa l’Orílé-Igbọ́n – Ọga Amọtẹkun

Ọlawale Ajao, Ibadan Gbogbo ẹni to gbọ nipa bi ọga ọlọpaa kan niluu Orílé-Igbọ́n, nitosi Ògbómọ̀ṣọ́ ṣe yinbọn mọ oṣiṣẹ ẹṣọ Àmọ̀tẹ́kùn kan niṣẹlẹ ọhún n ṣe ni kayeefi. DPO, ìyẹn ọga ọlọpaa teṣan Orílé-Igbọ́n, nijọba ibilẹ Surulere, nitosi Ògbómọ̀ṣọ́, nipinlẹ Ọyọ, Ọgbẹni Ayọdeji Adepọju, ni wọn lo yinbọn mọ oṣiṣẹ Amọtẹkun naa lọjọ Ẹtì, Furaidee, to kọja yii. Awijare awọn ọlọpaa ni pe ẹṣọ Amọtẹkun agbegbe naa ni wọn mura ìjà waa ba awọn ni teṣan lẹyin ti wọn ti gbiyanju lati dana sun oko olókó, ṣugbọn ti awọn kò gba fún wọn láti ṣe bẹẹ. Gẹgẹ b’ALAROYE ṣe gbọ, ṣaaju ni DPO yii ti fi panpẹ ọba gbe meji ninu awọn oṣiṣẹ Amọtẹkun wọnyi nitori afurasi ọdaran Fúlàní kan. Awọn Fúlàní yii ni wọn fi maaluu jẹ oko oloko lájẹbàjẹ́ labule Gambari, lẹgbẹẹ Ògbómọ̀ṣọ́, ti awọn ẹṣọ Amọtẹkun fi mu wọn lẹyin ti olókó lọọ fẹjọ wọn sun eeyan naa. Eyi ni ko dun mọ awọn ẹlẹgbẹ Fúlàní wọnyi ninu ti wọn fi lọọ fẹjọ awọn Amọtẹkun sun lagọọ ọlọpaa to wa l’Orile-Igbọn. Wọn ni niṣe lọga ọlọpaa teṣan náà gbina jẹ, o ni ijọba ko da Amọtẹkun silẹ lati maa mu awọn Fúlàní darandaran, bi ko ṣe lati máa mú àwọn adigunjale.


Gẹgẹ b’ALAROYE ṣe gbọ, ṣaaju ni DPO yii ti fi panpẹ ọba gbe meji ninu awọn oṣiṣẹ Amọtẹkun wọnyi nitori afurasi ọdaran Fúlàní kan. Awọn Fúlàní yii ni wọn fi maaluu jẹ oko oloko lájẹbàjẹ́ labule Gambari, lẹgbẹẹ Ògbómọ̀ṣọ́, ti awọn ẹṣọ Amọtẹkun fi mu wọn lẹyin ti olókó lọọ fẹjọ wọn sun eeyan naa. Eyi ni ko dun mọ awọn ẹlẹgbẹ Fúlàní wọnyi ninu ti wọn fi lọọ fẹjọ awọn Amọtẹkun sun lagọọ ọlọpaa to wa l’Orile-Igbọn. Wọn ni niṣe lọga ọlọpaa teṣan náà gbina jẹ, o ni ijọba ko da Amọtẹkun silẹ lati maa mu awọn Fúlàní darandaran, bi ko ṣe lati máa mú àwọn adigunjale. N lo ba paṣẹ fawọn ọlọpaa abẹ ẹ lati mu awọn Amọtẹkun to mu awọn bàsèjẹ́ Fúlàní naa wa foun kiakia. Nigba ti ọga awọn Amọtẹkun agbegbe naa, Ọgbẹni Araoye Amọo, dé teṣan ọ̀hún lati gba awọn ọmọ ẹ silẹ lọrọ ba ọna mi-in yọ nigba ti awọn ọlọpaa yinbọn, ti wọn sì mu mẹta ninu wọn ti mọle. Wọn ni nibi ti Araoye ti n ba awọn ọlọpaa to wa laaye igbalejo ni teṣan naa sọrọ lọwọ ni DPO ti jade wa lati ọfiisi ẹ nitori to n gbọ ohùn wọn, to si gba ibọn lọwọ ọkan nínú awọn ọlọpaa abẹ ẹ̀, tó yín in mọ ọkan ninu awọn ẹṣọ Amọtẹkun lai beṣu-bẹgba.


N lo ba paṣẹ fawọn ọlọpaa abẹ ẹ lati mu awọn Amọtẹkun to mu awọn bàsèjẹ́ Fúlàní naa wa foun kiakia. Nigba ti ọga awọn Amọtẹkun agbegbe naa, Ọgbẹni Araoye Amọo, dé teṣan ọ̀hún lati gba awọn ọmọ ẹ silẹ lọrọ ba ọna mi-in yọ nigba ti awọn ọlọpaa yinbọn, ti wọn sì mu mẹta ninu wọn ti mọle. Wọn ni nibi ti Araoye ti n ba awọn ọlọpaa to wa laaye igbalejo ni teṣan naa sọrọ lọwọ ni DPO ti jade wa lati ọfiisi ẹ nitori to n gbọ ohùn wọn, to si gba ibọn lọwọ ọkan nínú awọn ọlọpaa abẹ ẹ̀, tó yín in mọ ọkan ninu awọn ẹṣọ Amọtẹkun lai beṣu-bẹgba. Oludari ikọ Àmọ̀tẹ́kùn ni ipinlẹ Ọyọ, Ajagun-fẹyinti Ọlayinka Ọlayanju fidi ẹ mulẹ pe “Ẹsẹ nibọn ti ba ẹni tí wọn ṣe lè ṣe yẹn, a si ti gbe e lọ sileewosan LAUTECH, nílùú Ògbómọ̀ṣọ́ fún ìtọ́jú. Ninu atẹjade to fi ṣọwọ́ sawọn oniroyin n’Ibadan, Agbẹnusọ fún ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ, CSP Olugbenga Fadeyi sọ pe nitori pe awọn ẹṣọ Àmọ̀tẹ́kùn mura lati ba awọn ọlọpaa já ni rogbodiyan ọhun ṣe waye. Ṣugbọn kò sọ pé ọlọpaa yinbọn mọ ẹnikẹni ninu atẹjade naa.


Oludari ikọ Àmọ̀tẹ́kùn ni ipinlẹ Ọyọ, Ajagun-fẹyinti Ọlayinka Ọlayanju fidi ẹ mulẹ pe “Ẹsẹ nibọn ti ba ẹni tí wọn ṣe lè ṣe yẹn, a si ti gbe e lọ sileewosan LAUTECH, nílùú Ògbómọ̀ṣọ́ fún ìtọ́jú. Ninu atẹjade to fi ṣọwọ́ sawọn oniroyin n’Ibadan, Agbẹnusọ fún ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ, CSP Olugbenga Fadeyi sọ pe nitori pe awọn ẹṣọ Àmọ̀tẹ́kùn mura lati ba awọn ọlọpaa já ni rogbodiyan ọhun ṣe waye. Ṣugbọn kò sọ pé ọlọpaa yinbọn mọ ẹnikẹni ninu atẹjade naa. Gẹgẹ bo ṣe sọ, Akọwe ẹgbẹ Miyetti Allah, ìyẹn, ẹgbẹ àwọn Fúlàní darandaran, Alhaji Oroji Allah, lo lọọ fẹjọ sun ni teṣan ọlọpaa Orílé-Igbọ́n, pe awọn Amọtẹkun fẹẹ dáná sun oko awọn. “Awọn ọlọpaa lọọ mu àwọn Amọtẹkun yẹn lọ sí teṣan wọn láti ba wọn yanju ọrọ yẹn nítùbí-ǹ-nùbí. Ọrọ yẹn ni wọn n yanju lọwọ ti awọn Amọtẹkun bíi ọgbọn (30) fi ya dé teṣan yẹn tijatija.


Gẹgẹ bo ṣe sọ, Akọwe ẹgbẹ Miyetti Allah, ìyẹn, ẹgbẹ àwọn Fúlàní darandaran, Alhaji Oroji Allah, lo lọọ fẹjọ sun ni teṣan ọlọpaa Orílé-Igbọ́n, pe awọn Amọtẹkun fẹẹ dáná sun oko awọn. “Awọn ọlọpaa lọọ mu àwọn Amọtẹkun yẹn lọ sí teṣan wọn láti ba wọn yanju ọrọ yẹn nítùbí-ǹ-nùbí. Ọrọ yẹn ni wọn n yanju lọwọ ti awọn Amọtẹkun bíi ọgbọn (30) fi ya dé teṣan yẹn tijatija. Ọwọ ọlọpaa tẹ mẹta ninu wọn. Ééríá Kọ̀mandà (ọga ọlọ́pàá agbegbe Ogbomoṣọ) ti n tẹsiwaju nínú ìwádìí lori iṣẹlẹ yẹn”. Ṣugbọn Ọgbẹni Araoye ti i ṣe ọga awọn Amọtẹkun agbegbe naa ṣọ pe irọ pata lawọn ọlọpaa n pa nipa iṣẹlẹ yii.


Ọwọ ọlọpaa tẹ mẹta ninu wọn. Ééríá Kọ̀mandà (ọga ọlọ́pàá agbegbe Ogbomoṣọ) ti n tẹsiwaju nínú ìwádìí lori iṣẹlẹ yẹn”. Ṣugbọn Ọgbẹni Araoye ti i ṣe ọga awọn Amọtẹkun agbegbe naa ṣọ pe irọ pata lawọn ọlọpaa n pa nipa iṣẹlẹ yii. O ni, “A ò ba tìjà lọ sí teṣan yẹn rara. Nitori ẹ̀ la ṣe rí i daju pe kò sí ọta kankan ninu gbogbo ibọn ta a gbe lọ síbẹ. Lati waa ṣọ pe ara ija la mu lọ síbẹ̀, irọ pata ni.


O ni, “A ò ba tìjà lọ sí teṣan yẹn rara. Nitori ẹ̀ la ṣe rí i daju pe kò sí ọta kankan ninu gbogbo ibọn ta a gbe lọ síbẹ. Lati waa ṣọ pe ara ija la mu lọ síbẹ̀, irọ pata ni. Awọn gan-an yẹ awọn ibọn ti wọn gba lọwọ àwọn èèyàn wa ti wọn ti mọle wo, wọn rí i pe ko sí ọta kankan ninu wọn. ”


Awọn gan-an yẹ awọn ibọn ti wọn gba lọwọ àwọn èèyàn wa ti wọn ti mọle wo, wọn rí i pe ko sí ọta kankan ninu wọn. ”


Ọlọpaa mu eeyan mẹrindinlaaadọrin to lufin Korona nibi ayẹyẹ ọjọọbi l’Ekoo

Faith Adebọla, Eko Ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Eko ni awọn afurasi arufin mẹrindinlaaadọrin lo ko sakolo awọn lọjọ Abamẹta, Satide to kọja yii, tori wọn ko pa ofin ati ilana arun Korona mọ, ayẹyẹ ọjọọbi ni wọn lawọn n ṣe, ibẹ ni wọn ti mu wọn. Alukoro wọn, DSP Olumuyiwa Adejọbi, sọ pe DPO tẹsan ọlọpaa to wa lagbegbe Marọkọ loun atawọn ẹmẹwa ẹ lọọ fi pampẹ ofin gbe wọn nigba ti olobo ta wọn pe awọn eeyan kan ti dana ariya rẹpẹte si gbọngan to wa ni Lavender Court, Opopona Jakande, lagbegbe Oniru, to wa ni Victoria Island. O ni yatọ si pe awọn alariyaa yii ko sọ fun ijọba, wọn ko si gba aṣẹ lati dana faaji bẹẹ, iye ero tawọn ba nibẹ ju iye tijọba la kalẹ fun ikorajọpọ lasiko arun Korona lọ, ọgọọrọ awọn ti wọn mu ni wọn ko tilẹ lo ibomu rara, awọn to si lo o ko wọ ọ daadaa bo ṣe yẹ. Orukọ marun-un lara wọn ni Micheal Popoọla, Ọpẹyẹmi Adeyẹmọ, Ramọn Salami, Akeem Kareem ati Nurudeen Balogun, pẹlu awọn mọkanlelaaadọrin mi-in ti wọn fi pampẹ ofin gbe. Wọn tun mu awọn ọkọ ayọkẹlẹ atawọn nnkan irinna bii aadoje (136) tawọn naa n rinde oru, lasiko ti ofin konilegbele aago mejila si mẹrin tijọba paṣẹ ṣi wa lẹnu iṣẹ. Afẹmọju ọjọ naa ni wọn ti ko gbogbo wọn lọ sile-ẹjọ alaagbeka kan, wọn si ti dajọ wọn, wọn ti bu owo itanran to yẹ fun kaluku wọn.


Orukọ marun-un lara wọn ni Micheal Popoọla, Ọpẹyẹmi Adeyẹmọ, Ramọn Salami, Akeem Kareem ati Nurudeen Balogun, pẹlu awọn mọkanlelaaadọrin mi-in ti wọn fi pampẹ ofin gbe. Wọn tun mu awọn ọkọ ayọkẹlẹ atawọn nnkan irinna bii aadoje (136) tawọn naa n rinde oru, lasiko ti ofin konilegbele aago mejila si mẹrin tijọba paṣẹ ṣi wa lẹnu iṣẹ. Afẹmọju ọjọ naa ni wọn ti ko gbogbo wọn lọ sile-ẹjọ alaagbeka kan, wọn si ti dajọ wọn, wọn ti bu owo itanran to yẹ fun kaluku wọn. Bakan naa lawọn to ni mọto n sanwo itanran lati gba ọkọ wọn pada. Alukoro ni ileeṣẹ ọlọpaa ko ni i foju ire wo ẹnikẹni to ba kuna lati pa aṣẹ ijọba lori arun Korona yii mọ.


Bakan naa lawọn to ni mọto n sanwo itanran lati gba ọkọ wọn pada. Alukoro ni ileeṣẹ ọlọpaa ko ni i foju ire wo ẹnikẹni to ba kuna lati pa aṣẹ ijọba lori arun Korona yii mọ.


Ijọba gbọdọ tete fopin si wahala Yoruba ati Hausa ni Ṣáṣá ko too dogun o- Baalẹ Ṣaṣa

Ọlawale Ajao, Ibadan Baálẹ̀ agbegbe Ṣáṣá, niluu Ibadan, Oloye Amusa Akinade, ti rawọ ẹbẹ sí àwọn ìjọba lẹ́lẹ́kajẹ̀ka lati wa gbogbo ọna lati fopin sí aawọ to waye laarin Yorùbá ati Hausa lagbegbe naa ki rogbodiyan ọhun ma baa yọrí sí ogun abẹle. Lasiko abẹwo ti Gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde ati Gomina ipinlẹ Ondo, Arakunrin Rotimi Akeredolu pẹlu CP Ngozi Onadeko, ti i ṣe ọga agba ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ, ṣe sí Ṣáṣá lọsan-an ọjọ Aiku, Sannde, lo sọrọ náà. Olóyè Akinade, ẹni tó fi aidunnu ẹ̀ hàn lori làásìgbò ọhún, sọ pé “Kayeefi lo jẹ fún mi pé àwọn tó pa ọkunrin soobata naa ni wọn tun n dana sun ile ati dukia awọn eeyan kaakiri.” Nigba to n ṣalaye bi rogbodiyan ọhun ṣe waye, Baálẹ̀ Ṣáṣá royin pe “Ija to pa Hausa kan ati aláboyún kan pọ ló da wahala yii silẹ. Soobata to n gbiyanju lati ba wọn parí ẹ̀ l’Ausa yẹn lù ni nnkan ti ìyẹn sí gbẹmi-in mi lọjọ keji. “Awọn to paayan yii naa ni wọn tun wa n dana sunle káàkiri. Wọn tun wa n fi wa ṣe yẹyẹ pe ti Ṣaṣa kò ba ṣee gbe mọ, awọn aa si gba ilẹ ibomi-in lọ.


Soobata to n gbiyanju lati ba wọn parí ẹ̀ l’Ausa yẹn lù ni nnkan ti ìyẹn sí gbẹmi-in mi lọjọ keji. “Awọn to paayan yii naa ni wọn tun wa n dana sunle káàkiri. Wọn tun wa n fi wa ṣe yẹyẹ pe ti Ṣaṣa kò ba ṣee gbe mọ, awọn aa si gba ilẹ ibomi-in lọ. “O ya wa lẹnu pe ijọba ko tete gbe igbesẹ to yẹ ki wọn gbe lati tete dènà wahala yii. Wọn ko sọrọ sibi tọrọ wa rara. Ẹ tiẹ gbọ na.


“O ya wa lẹnu pe ijọba ko tete gbe igbesẹ to yẹ ki wọn gbe lati tete dènà wahala yii. Wọn ko sọrọ sibi tọrọ wa rara. Ẹ tiẹ gbọ na. Ṣe ijọba n bẹru awọn èèyàn yìí ni? A kò sọ pé kí àwọn èèyàn máa já. A ti sọ fún àwọn èèyàn wa (Yorùbá) lati gba alaafia laaye.


Ṣe ijọba n bẹru awọn èèyàn yìí ni? A kò sọ pé kí àwọn èèyàn máa já. A ti sọ fún àwọn èèyàn wa (Yorùbá) lati gba alaafia laaye. Ṣugbọn a fẹ ki awọn Hausa náa sinmi a n paayan, a n dana sunle kiri.” Ninu ọrọ tiẹ, ọkan ninu awọn to fara gbá nínú aáwọ̀ yii, Abilekọ Oṣuọale Mosurat, ẹni to n ta ounjẹ ninu ọja Ṣáṣá, sọ pé “Nnkan ko buru to bayii ri lati ọdun mẹjọ ti mo ti n taja níbí. Niṣe lawọn Hausa dana sun ṣọọbu mi. Awọn ohun eelo ounjẹ to wa nibẹ lasan ju ẹgbẹrun lọna igba (₦200,000) naira lọ.” Gomina Makinde ati Arakunrin Akeredolu fi aidunnu wọn hàn sí làásìgbò naa.


Ṣugbọn a fẹ ki awọn Hausa náa sinmi a n paayan, a n dana sunle kiri.” Ninu ọrọ tiẹ, ọkan ninu awọn to fara gbá nínú aáwọ̀ yii, Abilekọ Oṣuọale Mosurat, ẹni to n ta ounjẹ ninu ọja Ṣáṣá, sọ pé “Nnkan ko buru to bayii ri lati ọdun mẹjọ ti mo ti n taja níbí. Niṣe lawọn Hausa dana sun ṣọọbu mi. Awọn ohun eelo ounjẹ to wa nibẹ lasan ju ẹgbẹrun lọna igba (₦200,000) naira lọ.” Gomina Makinde ati Arakunrin Akeredolu fi aidunnu wọn hàn sí làásìgbò naa. Wọn sì rọ àwọn ará Ṣáṣá, Yoruba, ati Hausa, lati gba alaafia laaye nitori idagbasoke kankan ko le waye láwùjọ ti ko ba ti sí ibalẹ ọkan fawọn araalu. Bakan naa ni Gomina Makinde fi awọn to padanu dukia wọn lọkan balẹ pe ijọba yóò wá nnkan ṣe lori ẹ̀ lati dùn wọn ninu.


Wọn sì rọ àwọn ará Ṣáṣá, Yoruba, ati Hausa, lati gba alaafia laaye nitori idagbasoke kankan ko le waye láwùjọ ti ko ba ti sí ibalẹ ọkan fawọn araalu. Bakan naa ni Gomina Makinde fi awọn to padanu dukia wọn lọkan balẹ pe ijọba yóò wá nnkan ṣe lori ẹ̀ lati dùn wọn ninu.


Nitori ọrọ ti ko to nnkan, awọn ọmọ ẹgbẹ OPC gun Chidi lọbẹ pa ni Bariga

Faith Adebọla, Eko Ahamọ awọn ọlọpaa ọtẹlẹmuyẹ lawọn baale ile mẹrin kan ti n jẹwọ ẹṣẹ wọn bayii, Fatai Taiwo, ẹni ogoji ọdun, Sunday Onilede, ẹni ọdun marundinlogoji, Rasaki Hazan, ẹni ọdun marundinlogoji ati Ibrahim Abdullahi, ẹni ọdun mọkandinlọgbọn, ọmọ ẹgbẹ OPC (Oodua Peoples Congress) lawọn mẹrẹẹrin. Ẹsun ti wọn fi kan wọn ni pe lọjọ Abamẹta, Satide to kọja yii, ọrọ kan ṣe bii ọrọ laarin wọn pẹlu Ọgbẹni Chidi Tochukwu, o si di ariyanjiyan gidi, lawọn mẹrẹẹrin ba ki Chidi mọlẹ, wọn lu u nilukulu, wọn tun gun un lọbẹ, lọrọ ba ja si iku. Alukoro ọlọpaa ipinlẹ Eko, DSP Olumuyiwa Adejọbi, sọ pe Ojule kẹrindinlaaadọrin, Opopona Arọbadede, lagbegbe Bariga, ipinlẹ Eko, ni oloogbe to jẹ ẹni ọdun marundinlogoji naa n gbe, ṣugbọn wọn ni Opopona Temple, ni Bariga, kan naa niṣẹlẹ ọhun ti ṣẹlẹ. O lawọn aladuugbo gbọ nigba tawọn ọmọ OPC yii n ṣe fa-a-ka-ja-a pẹlu Tochukwu lori ọrọ kan, ṣugbọn ko sẹni to fura pe ariyanjiyan wọn le la ti lilu lọ, debi tọrọ maa di ti a n yọ ọbẹ sira ẹni. Iboosi ti Tochukwu ke nigba ti wọn gun un lọbẹ, to si bẹrẹ si i pọkaka iku, lo mu kawọn eeyan sare debẹ, wọn si gbe ọkunrin naa digbadigba de ọsibitu Jẹnẹra Bariga, awọn dokita si sapa lori rẹ, ṣugbọn ẹpa ko boro mọ, ọkunrin naa dagbere faye. Awọn aladuugbo naa ko jẹ kawọn afurasi apaayan yii ribi sa lọ, wọn pe awọn ọlọpaa teṣan Bariga lori aago, awọn ni wọn waa fi pampẹ ofin gbe gbogbo wọn.


O lawọn aladuugbo gbọ nigba tawọn ọmọ OPC yii n ṣe fa-a-ka-ja-a pẹlu Tochukwu lori ọrọ kan, ṣugbọn ko sẹni to fura pe ariyanjiyan wọn le la ti lilu lọ, debi tọrọ maa di ti a n yọ ọbẹ sira ẹni. Iboosi ti Tochukwu ke nigba ti wọn gun un lọbẹ, to si bẹrẹ si i pọkaka iku, lo mu kawọn eeyan sare debẹ, wọn si gbe ọkunrin naa digbadigba de ọsibitu Jẹnẹra Bariga, awọn dokita si sapa lori rẹ, ṣugbọn ẹpa ko boro mọ, ọkunrin naa dagbere faye. Awọn aladuugbo naa ko jẹ kawọn afurasi apaayan yii ribi sa lọ, wọn pe awọn ọlọpaa teṣan Bariga lori aago, awọn ni wọn waa fi pampẹ ofin gbe gbogbo wọn. Ọrọ yii ti detiigbọ kọmiṣanna ọlọpaa Eko, Hakeem Odumosu, o si ti paṣẹ pe ki wọn taari wọn sakata awọn ọtẹlẹmuyẹ ni Panti, Yaba. Ibẹ ni gbogbo wọn wa, ti wọn n ran wọn lọwọ lẹnu iwadii wọn. Alukoro ni abọ eleyii lawọn n duro de, ki wọn le foju awọn afurasi ọdaran yii bale-ẹjọ laipẹ.


Ọrọ yii ti detiigbọ kọmiṣanna ọlọpaa Eko, Hakeem Odumosu, o si ti paṣẹ pe ki wọn taari wọn sakata awọn ọtẹlẹmuyẹ ni Panti, Yaba. Ibẹ ni gbogbo wọn wa, ti wọn n ran wọn lọwọ lẹnu iwadii wọn. Alukoro ni abọ eleyii lawọn n duro de, ki wọn le foju awọn afurasi ọdaran yii bale-ẹjọ laipẹ.


Ibi ti Peter ti n fibọn halẹ mọ aṣẹwo to fẹẹ fi tura lawọn ọlọpaa ka a mọ ni Surulere

Faith Adebọla, Eko Ohun ti aṣẹwo kan ro kọ lo ba pade pẹlu bi kọsitọma ọran to wọle tọ ọ lọjọ Abamẹta, Satide to kọja yii, ṣe fabọn yọ si i. Peter Arinọla ni alejo ọran ọhun, oun lo fẹẹ fi tipa ṣe ‘kinni’ fun aṣẹwo ni Surulere. Gẹgẹ ba a ṣe gbọ, wọn ni afurasi ọdaran yii lọọ ba aṣẹwo ti wọn forukọ bo laṣiiri naa, tawọn mejeeji si dunaa-dura owo to maa gba lati ba ara wọn laṣepọ. Ṣugbọn ìná ò wọ̀ laarin wọn, iye ti aṣẹwo loun fẹẹ gba ju iye ti Peter loun maa san lọ, bẹẹ Peter loun o fẹẹ ṣere oniṣẹẹju perete, alaṣemọju loun fẹ, n laṣẹwo ba ni ko wa ọlọja tiẹ siwaju. Ṣugbọn ti Peter yii fa ija, koda, o fa ju ija lọ, wọn ni ṣe lọkunrin yii fa ibọn pompo yọ ninu apo ẹ, o loun maa yin in mọ aṣẹwo naa to ba kọ ti ko foun laaye lati gbe e mọju. Alukoro ọlọpaa Eko to fidi iṣẹlẹ yii mulẹ ni aṣewo naa ko ṣe meni ṣe meji, niṣe lo figbe ta gidigidi, ki Peter si too tọju ibọn sapo pada, awọn ero ayika ile aṣẹwo ti pe le wọn lori, ni wọn ba gba afurasi ọdaran yii mu pẹlu ibọn ọwọ ẹ, wọn ko lo ba di agọ ọlọpaa Surulere. Ọlọpaa gba ibọn Revolver ọwọ ẹ pẹlu ọta ibọn ti wọn ko ti i yin marun-un lapo Peter, igba ti wọn si wadii ọrọ lẹnu rẹ, wọn lo jẹwọ pe adigunjale loun, ṣugbọn oun kọ loun ni ibọn yii, ẹnikan tawọn jọ n ṣiṣẹ adigunjale lo ni in, bo tilẹ jẹ pe ko darukọ ẹ. Ṣa, wọn ti sọ jagunlabi sahaamọ awọn ọtẹlẹmuyẹ ni Panti, Yaba, fun iwadii, ki wọn too gbe e lọ siwaju adajọ.


Ki laa ti waa ṣeyi si, awọn Fulani tun pa agbẹ mẹta sinu oko l’Ọwọ

Oluṣẹyẹ Iyiade, Akurẹ Lẹyin bii ọjọ mẹrin pere ti wọn pa awọn meji sinu igbo ọba l’Ọwọ, awọn agbẹ mẹta mi-in lawọn Fulani darandaran tun yinbọn pa labule kan ti wọn n pe ni Ijugbere, nijọba ibilẹ Ọwọ, yii kan naa lọjọ Abamẹta, Satide, ọsẹ to kọja. Oludamọran agba fun gomina lori eto ọgbin, Akin Olotu, lo fidi iṣẹlẹ yii mulẹ fawọn oniroyin kan lọjọ Aiku, Sannde, ọsẹ ta a wa yii. O ni ipaniyan atawọn iwa ọdaran mi-in to n waye lemọ lemọ ninu igbo ọba to jẹ tipinlẹ Ondo lati ọwọ awọn Fulani ti fidi ohun to ṣokunfa bi Gomina Rotimi Akeredolu ṣe fofin de wọn ninu igbo ọba mulẹ. O ni ṣe lo yẹ kí gbogbo awọn to n sọrọ ta ko igbesẹ naa dọwọ boju pẹlu atilẹyin ti wọn n ṣe fawọn onisẹẹbi ọhun. Gomina Akeredolu la gbọ pe o ti fi ofin to rọ mọ kiko ẹran jẹ oko oloko sọwọ sile-igbimọ aṣofin ipinlẹ Ondo lọsẹ to kọja. Arakunrin ni ijọba oun ti ṣetan lati kọ awọn ibudo igbalode tawọn Fulani yoo ti maa kẹran jẹ oko wọn ní gbogbo ìjọba ibilẹ mejidinlogun to wa nipinlẹ Ondo.


O ni ṣe lo yẹ kí gbogbo awọn to n sọrọ ta ko igbesẹ naa dọwọ boju pẹlu atilẹyin ti wọn n ṣe fawọn onisẹẹbi ọhun. Gomina Akeredolu la gbọ pe o ti fi ofin to rọ mọ kiko ẹran jẹ oko oloko sọwọ sile-igbimọ aṣofin ipinlẹ Ondo lọsẹ to kọja. Arakunrin ni ijọba oun ti ṣetan lati kọ awọn ibudo igbalode tawọn Fulani yoo ti maa kẹran jẹ oko wọn ní gbogbo ìjọba ibilẹ mejidinlogun to wa nipinlẹ Ondo. Bakan naa ni gomina ọhun tun fọwọ si rira ogun ọkọ fun awọn ẹsọ Amọtẹkun ki iṣẹ aabo ti wọn n ṣe ba a le rọrun si i.


Bakan naa ni gomina ọhun tun fọwọ si rira ogun ọkọ fun awọn ẹsọ Amọtẹkun ki iṣẹ aabo ti wọn n ṣe ba a le rọrun si i.


A maa gbẹsan iku Fulani ati maalu wọn ti wọn pa nilẹ Yoruba – Miyetti Allah

Awọn Fulani darandaran ti ẹgbẹ wọn n jẹ Miyetti Allah Kautal Hore, ti sọ pe ko ṣeni to le ni ki awọn kuro nilẹ Yoruba nitori o wa ninu ofin Naijiria daadaa pe ko sibi ti awọn ko le gbe lorilẹ-ede yii. Ninu ọrọ ti Ọgbeni Alhassan Saleh, ẹni ti i ṣe akọwe gbogbo-gboo fun ẹgbẹ awọn Fulani darandaran yii ba iwe iroyin ‘The Punch’ sọ lo ti sọ pe ẹnikẹni to ba huwa ọdaran ninu awọn ni ki ijọba fọwọ ofin mu, ki wọn si fi iya to tọ jẹ iru ẹni bẹẹ. Ọkunrin yii fi kun un pe gbogbo awọn ti wọn n pariwo pe ki awọn ko ẹru awọn kuro nilẹ Yoruba, iru igbesẹ bẹe yoo ṣoro gidigidi. Ninu ọrọ ẹ naa lo ti sọ pe gbogbo ẹran ti awọn eeyan pa, ati awọn eeyan awọn ti wọn da ẹmi wọn legbodo pata lawọn yoo gba ẹsan ẹ, nitori awọn ko le fara mọ iyanjẹ. Saleh fi kun ọrọ ẹ pe iwa ika ati ọdaju ni bi wọn ṣe ni ki awọn Fulani darandaran kuro nilẹ Yoruba, ati pe ki i ṣe gbogbo Fulani naa ni ko dara, eyi to ba ti ṣẹ, ọwọ ofin ni ki wọn fi mu iru ẹni bẹẹ. O ni niṣe lo yẹ ki ijọba pese ibi ti awọn ẹran ti awọn n sin yoo ti maa jẹko, dipo bi wọn ṣe ni ki awọn kuro nilẹ Yoruba patapata.


Ninu ọrọ ẹ naa lo ti sọ pe gbogbo ẹran ti awọn eeyan pa, ati awọn eeyan awọn ti wọn da ẹmi wọn legbodo pata lawọn yoo gba ẹsan ẹ, nitori awọn ko le fara mọ iyanjẹ. Saleh fi kun ọrọ ẹ pe iwa ika ati ọdaju ni bi wọn ṣe ni ki awọn Fulani darandaran kuro nilẹ Yoruba, ati pe ki i ṣe gbogbo Fulani naa ni ko dara, eyi to ba ti ṣẹ, ọwọ ofin ni ki wọn fi mu iru ẹni bẹẹ. O ni niṣe lo yẹ ki ijọba pese ibi ti awọn ẹran ti awọn n sin yoo ti maa jẹko, dipo bi wọn ṣe ni ki awọn kuro nilẹ Yoruba patapata. Ọkunrin Fulani yii sọ pe awọn ko nibi i lọ rara, nitori ọmọ Naijiria lawọn naa, bẹẹ lẹnikan ko le sọ pe ibi kan bayii ni ki awọn rin si, tabi ibi kan ni awọn ko gbọdọ lọ ni gbogbo ibikibi ni Naijiria. Bẹẹ lo tẹnumọ ọn pe, “Ko si ẹnikan bayii to lẹtọọ lati le wa kuro ni ipinlẹ kankan, ti ẹ ba si sọ pe ẹ fẹẹ le wa, awa naa ko ni i gba a fun yin. Bẹẹ lẹnikẹni ko lẹtọọ lati pa Fulani kankan, ẹni to ba ṣe e, ki oun naa ma lọọ sun fọnfọn o, awa naa yoo gbẹsan iku eeyan wa ti ẹnikẹni ba pa. A ko koriira ẹya tabi iran kankan, ẹmi kan naa ni gbogbo wa gbe sọrun, eeyan ko si ni i pa Fulani ki awa naa maa woran.” Ninu ọrọ ẹ naa lo ti sọ pe bi ọrọ ṣe ri gan an ni Gomina ipinlẹ Bauchi, Bala Mohammed, ṣe sọ ọ yẹn, pe ko si ẹnikan to gbọdọ sọ pe ki awọn ẹya kan kuro nipinlẹ kan, nitori ọmọ Naijiria ni gbogbo wa.


Ọkunrin Fulani yii sọ pe awọn ko nibi i lọ rara, nitori ọmọ Naijiria lawọn naa, bẹẹ lẹnikan ko le sọ pe ibi kan bayii ni ki awọn rin si, tabi ibi kan ni awọn ko gbọdọ lọ ni gbogbo ibikibi ni Naijiria. Bẹẹ lo tẹnumọ ọn pe, “Ko si ẹnikan bayii to lẹtọọ lati le wa kuro ni ipinlẹ kankan, ti ẹ ba si sọ pe ẹ fẹẹ le wa, awa naa ko ni i gba a fun yin. Bẹẹ lẹnikẹni ko lẹtọọ lati pa Fulani kankan, ẹni to ba ṣe e, ki oun naa ma lọọ sun fọnfọn o, awa naa yoo gbẹsan iku eeyan wa ti ẹnikẹni ba pa. A ko koriira ẹya tabi iran kankan, ẹmi kan naa ni gbogbo wa gbe sọrun, eeyan ko si ni i pa Fulani ki awa naa maa woran.” Ninu ọrọ ẹ naa lo ti sọ pe bi ọrọ ṣe ri gan an ni Gomina ipinlẹ Bauchi, Bala Mohammed, ṣe sọ ọ yẹn, pe ko si ẹnikan to gbọdọ sọ pe ki awọn ẹya kan kuro nipinlẹ kan, nitori ọmọ Naijiria ni gbogbo wa. Ṣiwaju si i, o tun sọ pe, “Ohun to ṣe ni laaanu ni pe awọn Fulani ti awọn eeyan n kọ lu bayii ki i ṣe awọn janduku ti wọn ṣẹ, awọn ti ko mọwọ mẹsẹ ni wọn n fiya jẹ, bẹẹ nijọba to yẹ ko gbe igbesẹ n woran, ohun to si n ṣẹlẹ yii le di wahala nla ti apa ko ni i ka.” Bẹẹ gẹgẹ ni olori awọn Miyetti Allah lawọn ipinlẹ Guusi-Ila-Oorun atawọn ti Guusu-Guusu lagbegbe awọn ipinlẹ bii Delta, Edo, Rivers lọhun-un ti sọ pe awọn ko ṣetan lati fi agbegbe ọhun silẹ pada si ilẹ Hausa.


Ṣiwaju si i, o tun sọ pe, “Ohun to ṣe ni laaanu ni pe awọn Fulani ti awọn eeyan n kọ lu bayii ki i ṣe awọn janduku ti wọn ṣẹ, awọn ti ko mọwọ mẹsẹ ni wọn n fiya jẹ, bẹẹ nijọba to yẹ ko gbe igbesẹ n woran, ohun to si n ṣẹlẹ yii le di wahala nla ti apa ko ni i ka.” Bẹẹ gẹgẹ ni olori awọn Miyetti Allah lawọn ipinlẹ Guusi-Ila-Oorun atawọn ti Guusu-Guusu lagbegbe awọn ipinlẹ bii Delta, Edo, Rivers lọhun-un ti sọ pe awọn ko ṣetan lati fi agbegbe ọhun silẹ pada si ilẹ Hausa.


Layajọ ọjọ ololufẹ, eeyan mẹrin jona ku ninu ijamba mọto ni marosẹ Ijẹbu-Ode

Adefunkẹ Adebiyi,Abẹokuta Lọsan-an ọjọ Aiku, Sannde, ọjọ kẹrinla, oṣu keji, ti i ṣe ayajọ ololufẹ, eeyan mẹrin lo jona ku loju ọna marosẹ Ijẹbu-Ode si Benin, nigba ti bọọsi akero kan gbina lagbegbe Atoyo. Alukoro TRACE, Babatunde Akinbiyi, ṣalaye pe aago mejila ku iṣẹju mẹwaa niṣẹle yii waye. O ni bireeki ọkọ akero naa ni ko mu mọ lojiji, bẹẹ aigbọran ẹ lo tun ṣokunfa beeyan mẹrin ṣe jona kọja idanimọ ninu eeyan mẹwaa to wa ninu mọto naa. Alukoro sọ pe tanka kan to gbe epo n lọ si Benin loju ọna marosẹ naa, o ni tanka naa n jo, eyi to jẹ ki epo inu ẹ maa da silẹ. Awọn awakọ mi-in to ri eyi pe dẹrẹba tanka naa si akiyesi, o si duro lati wo o. Nigba tawọn TRACE ati FRSC de ibi ti tanka epo naa duro si pẹlu bo ṣe n jo, wọn ko jẹ kawọn ọkọ mi-in to n bọ gba ọna yii mọ, wọn dari wọn kọ ibomi-in lati gba, ki wọn maa baa fara kaaṣa epo to n danu to si ṣee ṣe ko fa ijamba. O ni ṣugbọn awakọ bọọsi yii ko tẹle imọran awọn ẹṣọ oju popo, niṣe loun kori bọ ọna ibi ti epo ti danu si rẹpetẹ naa, o si n gba ibẹ lọ.


Alukoro sọ pe tanka kan to gbe epo n lọ si Benin loju ọna marosẹ naa, o ni tanka naa n jo, eyi to jẹ ki epo inu ẹ maa da silẹ. Awọn awakọ mi-in to ri eyi pe dẹrẹba tanka naa si akiyesi, o si duro lati wo o. Nigba tawọn TRACE ati FRSC de ibi ti tanka epo naa duro si pẹlu bo ṣe n jo, wọn ko jẹ kawọn ọkọ mi-in to n bọ gba ọna yii mọ, wọn dari wọn kọ ibomi-in lati gba, ki wọn maa baa fara kaaṣa epo to n danu to si ṣee ṣe ko fa ijamba. O ni ṣugbọn awakọ bọọsi yii ko tẹle imọran awọn ẹṣọ oju popo, niṣe loun kori bọ ọna ibi ti epo ti danu si rẹpetẹ naa, o si n gba ibẹ lọ. Nibi to ti n tọ ọna ọhun lọ ni ijanu ọkọ rẹ ko ti mu mọ lojiji, lo ba kori bọ inu igbo to wa nitosi, o si lọọ kọ lu igi kan to duro, nibẹ ni mọto naa ti gbina lojiji, tina jo eeyan mẹrin pa ninu awọn mẹrinla to wa nibẹ. Lasiko ta a pari iroyin yii, ko ti i sẹni to mọ ibi ti awọn mẹwaa yooku wa, boya wọn ku ni tabi wọn sa wọgbọ. Ṣugbọn Akinbiyi lawọn ko gburoo wọn, awọn to jona ku nikan lawọn ri.


Nibi to ti n tọ ọna ọhun lọ ni ijanu ọkọ rẹ ko ti mu mọ lojiji, lo ba kori bọ inu igbo to wa nitosi, o si lọọ kọ lu igi kan to duro, nibẹ ni mọto naa ti gbina lojiji, tina jo eeyan mẹrin pa ninu awọn mẹrinla to wa nibẹ. Lasiko ta a pari iroyin yii, ko ti i sẹni to mọ ibi ti awọn mẹwaa yooku wa, boya wọn ku ni tabi wọn sa wọgbọ. Ṣugbọn Akinbiyi lawọn ko gburoo wọn, awọn to jona ku nikan lawọn ri. Koda, nọmba ọkọ yii paapaa ko ṣee mu, nitori o jona raurau ni. Teṣan ọlọpaa Ogbere ni ẹjọ naa wa bayii gẹgẹ bi Akinbiyi ṣe wi, wọn si ti mu dẹrẹba to wa tanka epo to n jo naa ju si gbaga.


Koda, nọmba ọkọ yii paapaa ko ṣee mu, nitori o jona raurau ni. Teṣan ọlọpaa Ogbere ni ẹjọ naa wa bayii gẹgẹ bi Akinbiyi ṣe wi, wọn si ti mu dẹrẹba to wa tanka epo to n jo naa ju si gbaga.


Awọn tọọgi ya wọ ọsibitu l’Oṣogbo, wọn gbe oku awọn ti dokita sọ pe korona pa

Florence Babaṣọla Ere asapajude lawọn dokita, nọọsi atawọn alaisan ti wọn wa ninu ọgba ileewosan Osun State University Teaching Hospital, Oṣogbo, sa lopin ọsẹ to kọja, nigba ti awọn tọọgi ya wọbẹ, ti wọn si n pariwo pe ẹni ba duro gbe. Awọn eeyan meji la gbọ pe wọn ku nipasẹ arun Korona to kọ lu wọn, ṣugbọn esi ayẹwo yii ko tẹ awọn mọlẹbi wọn lọrun, wọn si ni dandan ni ki wọn gbe oku wọn silẹ fun awọn. Gbogbo alaye awọn alaṣẹ ileewosan naa pe wọn ko le deede gbe oku alarun Korona silẹ fawọn mọlẹbi lai tẹlẹ gbogbo ilana ti ajọ NCDC gbe kalẹ ni ko wọnu eti awọn eeyan ọhun. Bayii ni wọn lọọ ko awọn tọọgi wa, ti wọn si bẹrẹ si i da gbogbo ẹka ti wọn ti n tọju awọn ti wọn ba ni asidẹnti ati itọju pajawiri, Accident and Emergency Unit ru. Iṣẹlẹ naa la gbọ pe o gba awọn alaṣẹ ileewosan naa atawọn agbofinro ni ọpọlọpọ wakati lati yanju lọjọ naa. Nigba to n sọrọ lori ẹ, Oludari agba funleewosan naa, Ọjọgbọn Peter Ọlaitan, ṣalaye pe awọn mọlẹbi awọn mejeeji ti wọn doloogbe naa sọ pe esi ayẹwo to jade pe wọn ni Korona naa jinna soootọ.


Bayii ni wọn lọọ ko awọn tọọgi wa, ti wọn si bẹrẹ si i da gbogbo ẹka ti wọn ti n tọju awọn ti wọn ba ni asidẹnti ati itọju pajawiri, Accident and Emergency Unit ru. Iṣẹlẹ naa la gbọ pe o gba awọn alaṣẹ ileewosan naa atawọn agbofinro ni ọpọlọpọ wakati lati yanju lọjọ naa. Nigba to n sọrọ lori ẹ, Oludari agba funleewosan naa, Ọjọgbọn Peter Ọlaitan, ṣalaye pe awọn mọlẹbi awọn mejeeji ti wọn doloogbe naa sọ pe esi ayẹwo to jade pe wọn ni Korona naa jinna soootọ. Ọlaitan ni ṣe ni wọn bẹrẹ si i da wahala silẹ pe awọn fẹẹ gba awọn oku naa fun sinsin, ṣugbọn ileewosan gbagbọ pe wọn gbọdọ tẹle ilana ajọ NCDC ki arun naa ma baa di tọrọ fọn kale. O ni awọn pada yanju wahala naa, ati pe ko si alaisan kankan to nipalara lasiko yẹn.


Ọlaitan ni ṣe ni wọn bẹrẹ si i da wahala silẹ pe awọn fẹẹ gba awọn oku naa fun sinsin, ṣugbọn ileewosan gbagbọ pe wọn gbọdọ tẹle ilana ajọ NCDC ki arun naa ma baa di tọrọ fọn kale. O ni awọn pada yanju wahala naa, ati pe ko si alaisan kankan to nipalara lasiko yẹn.


Wọn ti mu Emir, ọmọ ẹgbẹ okunkun to n jale l’Ọbada-Oko

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Fatai Ibrahim lorukọ ẹ, ṣugbọn Emir lawọn eeyan to n da laamu l’Ọbada-Oko, nipinlẹ Ogun, mọ ọn si. Ọwọ awọn ọlọpaa ti tẹ ẹ bayii, nitori wọn ni ọmọ ẹgbẹ okunkun Ẹyẹ ni, bẹẹ lo n jale, to tun lọwọ si wahala END SARS lọdun to kọja. Lori eyi ti wọn fi mu un lọjọ kẹwaa, oṣu keji yii, DSP Abimbọla Oyeyẹmi, Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, ṣalaye pe Emir da Tijani Sọdiq lọna, lọjọ karun-un, oṣu keji, ọdun 2021, lopopona Ararọmi, l’Ọbada-Oko. O ni ẹgbẹrun lọna ọgọfa naira (120,000) lo gba lọwọ Tijani pẹlu nnkan ija, to tun ṣe e leṣe, bẹẹ lo gba irẹsi apo meji tiyẹn n gbe lọ lọwọ ẹ. Ọjọ karun-un lẹyin iṣẹlẹ naa ni Tijani kofiri Emir l’Obada, lo ba sare lọọ sọ fun wọn ni teṣan ọlọpaa, bi wọn ṣe wa Emir ri niyẹn, ti wọn mu un ṣinkun. Awọn ọlọpaa sọ pe iwadii fi han pe ọmọ ẹgbẹ okunkun Ẹyẹ ni, wọn ni oun lo ko awọn janduku lẹyin lasiko End SARS, ti wọn lọọ ba teṣan ọlọpaa Ọbada-Oko jẹ lọjọ kọkanlelogun, oṣu kẹwaa, ọdun 2020. Bẹẹ ni wọn lo ti jẹwọ pe oun mọ nipa awọn idaluru oriṣiiriṣii to n ti ọwọ awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun waye l’Ọbada.


O ni ẹgbẹrun lọna ọgọfa naira (120,000) lo gba lọwọ Tijani pẹlu nnkan ija, to tun ṣe e leṣe, bẹẹ lo gba irẹsi apo meji tiyẹn n gbe lọ lọwọ ẹ. Ọjọ karun-un lẹyin iṣẹlẹ naa ni Tijani kofiri Emir l’Obada, lo ba sare lọọ sọ fun wọn ni teṣan ọlọpaa, bi wọn ṣe wa Emir ri niyẹn, ti wọn mu un ṣinkun. Awọn ọlọpaa sọ pe iwadii fi han pe ọmọ ẹgbẹ okunkun Ẹyẹ ni, wọn ni oun lo ko awọn janduku lẹyin lasiko End SARS, ti wọn lọọ ba teṣan ọlọpaa Ọbada-Oko jẹ lọjọ kọkanlelogun, oṣu kẹwaa, ọdun 2020. Bẹẹ ni wọn lo ti jẹwọ pe oun mọ nipa awọn idaluru oriṣiiriṣii to n ti ọwọ awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun waye l’Ọbada. Ni bayii, wọn ti taari afurasi naa lọ sẹka itọpinpin to lọọrin, nibẹ ni yoo gba dele-ẹjọ.


Ni bayii, wọn ti taari afurasi naa lọ sẹka itọpinpin to lọọrin, nibẹ ni yoo gba dele-ẹjọ.


Ṣọla Agboọla n lọ sẹwọn ba a ti kọwe rẹ, ẹsun idigunjale ni wọn fi kan an

Faith Adebọla, Eko “Gbogbo ẹri to wa niwaju ile-ẹjọ yii lo fidi ẹ mulẹ, ko si si iyemeji nibẹ rara pe adigunjale han-ran-un ni ọ, ati pe o jẹbi ẹsun idigunjale. Nitori naa, idajọ mi niyi, ile-ẹjọ yii sọ ọ si ẹwọn ọdun mọkanlelogun pẹlu iṣẹ aṣekara.” Bayii ni Adajọ Hakeem Oṣhodi ṣe kede fun Ọgbẹni Ṣọla Agboọla lọjọ Ẹti, Furaidee yii, nile-ẹjọ giga kan to fikalẹ siluu Ikẹja, nipinlẹ Eko. Ẹsun mẹta ọtọọtọ ni olujẹjọ naa n jẹjọ rẹ, bo ṣe wa ninu iwe ẹsun ti nọmba rẹ jẹ ID/706c/14. Lara ẹsun naa ni pe o digunjale, o gbimọ-pọ lati digunjale, wọn si tun lo ṣakọlu sawọn ẹni ẹlẹni meji kan lasiko to n ja wọn lole. Lati ọjọ kẹta, oṣu kẹjọ, ọdun 2014, ni wọn si ti wa lẹnu ẹjọ naa. Agbefọba, Ọlabisi Ogungbẹsan, to wa lati ẹka to n ṣeto igbẹjọ araalu (Directorate of Public Prosecution) ẹka ti Eko, lo ti kọkọ rọ ile-ẹjọ pe lati gbe idajọ rẹ kale nibaamu pẹlu bawọn ẹlẹrii mẹrin ti olupẹjọ ko kalẹ ṣe jẹrii ta ko olujẹjọ, ti olujẹjọ naa ko si ri ẹri kan mu wa lati gbeja ara rẹ, to jẹ mẹin-mẹin lo n ṣe.


Lara ẹsun naa ni pe o digunjale, o gbimọ-pọ lati digunjale, wọn si tun lo ṣakọlu sawọn ẹni ẹlẹni meji kan lasiko to n ja wọn lole. Lati ọjọ kẹta, oṣu kẹjọ, ọdun 2014, ni wọn si ti wa lẹnu ẹjọ naa. Agbefọba, Ọlabisi Ogungbẹsan, to wa lati ẹka to n ṣeto igbẹjọ araalu (Directorate of Public Prosecution) ẹka ti Eko, lo ti kọkọ rọ ile-ẹjọ pe lati gbe idajọ rẹ kale nibaamu pẹlu bawọn ẹlẹrii mẹrin ti olupẹjọ ko kalẹ ṣe jẹrii ta ko olujẹjọ, ti olujẹjọ naa ko si ri ẹri kan mu wa lati gbeja ara rẹ, to jẹ mẹin-mẹin lo n ṣe. Ọlabisi ni ẹsun ti wọn fi kan olujẹjọ naa ta ko isọri kejilelaaadọsan-an (172), isọri ọọdunrun o din marun-un (295) ati ọọdunrun o din mẹta (297) ninu iwe ofin iwa ọdaran tọdun 2015 nipinlẹ Eko. Adajọ Oshodi ni ki Agboọla lọọ ṣẹwọn ọdun meje fun ọkọọkan awọn ẹsun mẹta to jẹbi rẹ, aropọ ẹwọn rẹ si jẹ ọdun mọkanlelogun, bo tilẹ jẹ pe latigba ti igbẹjọ rẹ ti bẹrẹ ni wọn yoo ti maa ka ẹwọn rẹ fun un, ẹẹkanaa si ni wọn yoo ṣẹwọn ẹsun mẹtẹẹta.


Ọlabisi ni ẹsun ti wọn fi kan olujẹjọ naa ta ko isọri kejilelaaadọsan-an (172), isọri ọọdunrun o din marun-un (295) ati ọọdunrun o din mẹta (297) ninu iwe ofin iwa ọdaran tọdun 2015 nipinlẹ Eko. Adajọ Oshodi ni ki Agboọla lọọ ṣẹwọn ọdun meje fun ọkọọkan awọn ẹsun mẹta to jẹbi rẹ, aropọ ẹwọn rẹ si jẹ ọdun mọkanlelogun, bo tilẹ jẹ pe latigba ti igbẹjọ rẹ ti bẹrẹ ni wọn yoo ti maa ka ẹwọn rẹ fun un, ẹẹkanaa si ni wọn yoo ṣẹwọn ẹsun mẹtẹẹta.


A ti bẹrẹ iwadii lori awọn ti ọlọpaa fiya jẹ lasiko iwọde Lẹkki – Kọmiṣanna

Kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Eko, Hakeem Odumosu, ti kede pe ileeṣẹ ọlọpaa ti bẹrẹ iwadii lori awọn fọran fidio to ṣafihan awọn oluwọde kan ti wọn lawọn ọlọpaa fiya jẹ, ti wọn ṣe baṣubaṣu, o lawọn maa ṣedajọ ododo lori iṣẹlẹ naa. Ninu atẹjade kan ti Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa Eko fi sọwọ s’ALAROYE laaarọ ọjọ Aiku, Sannde, o ni Odumosu sọ pe o ya oun lẹnu lati ri iru iṣẹlẹ bẹẹ, ṣugbọn awọn ni lati wadii, lati fidi ẹ mulẹ boya awọn ọlọpaa lo wa nidii ifiyajẹni naa tabi bẹẹ kọ. O ni ọkan lara fidio naa ṣafihan awọn gende ti wọn ti bọṣọ lọrun wọn, ti wọn ko wọn sinu bọọsi kan pẹlu ṣẹkẹṣẹkẹ lọwọ, ti apa ifiyajẹni si han lara wọn. Kọmiṣanna Odumosu ni ohun toun ri ninu fidio naa ya oun lẹnu, oun si ti paṣẹ fun Igbakeji kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Eko to wa ni ẹka ileeṣẹ ọtẹlẹmuyẹ (CID) ni Yaba, DCP Fayọade Adegoke, pe ko tọpinpin fidio naa, ko si ṣawari awọn to ba lọwọ ninu iṣẹlẹ naa, lati fi wọn jofin. Odumosu ni bo tilẹ jẹ pe ojuṣe awọn ni lati gbe ofin ro, kawọn si ri i pe awọn eeyan pa gbogbo ofin mọ nipinlẹ Eko, sibẹ, awọn ni ilana to fidi mulẹ, to si wa lakọọlẹ to n dari gbogbo igbesẹ ati ihuwasi awọn ọlọpaa pẹlu araalu, ilana naa ko si faaye gba ifiyajẹni tipa-tikuuku ati fifi ọrọ dunkooko mọ ni. O ni tawọn ba ti pari iwadii, tawọn si ti mọ awọn awọn ọlọpaa to lọwọ ninu iṣẹlẹ ọhun loootọ, oun fi da araalu loju pe ko sọlọpaa to huwa aibofinmu bẹẹ tawọn maa daṣọ bo lori, wọn ni lati gba sẹria to tọ si wọn ni.


Ẹgbẹ PDP lo ti da wahala iṣẹ ati oṣi pẹlu eto aabo to mẹhẹ yii silẹ lasiko ti wọn fi n ṣejọba-Bamidele

Oluyinka Soyemi, Ado-Ekiti Sẹnetọ to n ṣoju awọn eeyan Aarin-gbungbun Ekiti, Ọpẹyẹmi Bamidele ati aṣofin to ṣoju awọn eeyan Ariwa Ekiti tẹlẹ, Sẹnetọ Ayọ Ariṣe, ti gbeja ẹgbẹ oṣelu All Progressives Congress (APC) lori ipo ti Naijiria wa lọwọlọwọ. Lopin ọsẹ to kọja tawọn mejeeji tun iforukọsilẹ ṣe lẹgbẹ APC latari eto to n lọ lọwọ lati gba awọn ọmọ ẹgbẹ tuntun wọle, ati fun awọn ọmọ ẹgbẹ tẹlẹ lati tun fontẹ lu ajọṣepọ wọn pẹlu ẹgbẹ naa. Bamidele ṣe tiẹ niluu Iyin-Ekiti, nijọba ibilẹ Irẹpọdun/Ifẹlodun, nigba ti Ariṣe forukọ silẹ niluu Ọyẹ-Ekiti, nijọba ibilẹ Ọyẹ. Bamidele ni eto to waye ọhun yoo ran APC lọwọ lati duro sijọba lọdun 2023, ko si yẹ ki eto naa fa ariyanjiyan latari bi awọn kan ṣe sọ pe ifowoṣofo ni. O ni orukọ lasan lawọn eeyan n kọ, ko si owo ti wọn n na, eyi si fi han pe ẹgbẹ eleto ni APC. Bamidele ni asiko ti to ki ẹgbẹ naa tun di aayo awọn ọmọ ilẹ yii pẹlu agbeyẹwo ọrọ iṣẹ ati oṣi, ainiṣẹ ati eto aabo to mẹhẹ, eyi to jẹ wahala to ba ilẹ yii.


Bamidele ni eto to waye ọhun yoo ran APC lọwọ lati duro sijọba lọdun 2023, ko si yẹ ki eto naa fa ariyanjiyan latari bi awọn kan ṣe sọ pe ifowoṣofo ni. O ni orukọ lasan lawọn eeyan n kọ, ko si owo ti wọn n na, eyi si fi han pe ẹgbẹ eleto ni APC. Bamidele ni asiko ti to ki ẹgbẹ naa tun di aayo awọn ọmọ ilẹ yii pẹlu agbeyẹwo ọrọ iṣẹ ati oṣi, ainiṣẹ ati eto aabo to mẹhẹ, eyi to jẹ wahala to ba ilẹ yii. Ṣugbọn o ni ọrọ naa ki i ṣe ọrọ oni, ẹgbẹ People’s Democratic Party (PDP) lo ti da a silẹ latari ọdun mẹrindinlogun ti wọn fi ṣejọba. Ninu ọrọ Ariṣe, o ni APC ki i ṣe ẹgbẹ lo buru bi awọn eeyan ṣe n sọ, eyi lo si fa bi iroyin ṣe n lọ pe minisita fọrọ ọkọ ofurufu tẹlẹ, Fẹmi Fani-Kayọde, fẹẹ darapọ mọ ẹgbẹ naa. Ariṣe ni bi Fani-Kayọde ṣe n bu Aarẹ Muhammadu Buhari ko sọ ọ di eeyan buruku, ko si sọ ọ di ọta APC, nitori ọrọ oṣelu ni, eeyan si le sọ ẹdun ọkan ẹ nigbakigba.


Ṣugbọn o ni ọrọ naa ki i ṣe ọrọ oni, ẹgbẹ People’s Democratic Party (PDP) lo ti da a silẹ latari ọdun mẹrindinlogun ti wọn fi ṣejọba. Ninu ọrọ Ariṣe, o ni APC ki i ṣe ẹgbẹ lo buru bi awọn eeyan ṣe n sọ, eyi lo si fa bi iroyin ṣe n lọ pe minisita fọrọ ọkọ ofurufu tẹlẹ, Fẹmi Fani-Kayọde, fẹẹ darapọ mọ ẹgbẹ naa. Ariṣe ni bi Fani-Kayọde ṣe n bu Aarẹ Muhammadu Buhari ko sọ ọ di eeyan buruku, ko si sọ ọ di ọta APC, nitori ọrọ oṣelu ni, eeyan si le sọ ẹdun ọkan ẹ nigbakigba.


Olu Ilaro ni ki Buhari ati Dapọ Abiọdun  tete dide si  ipaniyan nilẹ Yewa, aijẹ bẹẹ…

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Lorukọ gbogbo ọba ilẹ Yewa atawọn igbimọ rẹ, Olu Ilaro, Ọba Kẹhinde Olugbenle, ti kegbajare si Aarẹ Muhammadu Buhari ati Gomina Dapọ Abiọdun lati dide si iṣoro awọn Fulani darandaran to n pa awọn eeyan kiri ni Yewa, ti wọn tun n dana sunle wọn pẹlu. Opin ọsẹ yii ni Olu Ilaro fi atẹjade to fi kegbajare naa sita, nibi ti ọrọ ọhun si ka kabiyesi laya de, wọn fi kun un pe bijọba apapọ ati tipinlẹ Ogun ko ba tete fopin si rogbodiyan yii, awọn eeyan Yewa yoo bẹrẹ si i daabo bo ara wọn funra wọn. Ohun ti eyi tumọ si ni pe kaluku yoo maa ni nnkan ija lọwọ bii tawọn Fulani, kawọn naa le gbeja ara wọn nigba tawọn to n pa wọn ba tun de. Atẹjade naa sọ pe ko too di pe eyi yoo bẹrẹ si i ṣẹlẹ ni ọba alaye agba nilẹ Yewa yii ṣe n pe ẹka ijọba mejeeji lati tete wa nnkan ṣe o, aijẹ bẹẹ, awọn eeyan Yewa naa yoo yiju pada si Fulani. Bakan naa ni Kabiyesi rọ awọn eeyan ilẹ Yewa lati tẹle ilana tijọba ipinlẹ Ogun ti la kalẹ lori eto aabo, lati ṣẹgun iṣoro to n koju awọn agbegbe bii Ọja-Ọdan, Ebute-Igboro, Imẹkọ-Afọn, Iselu, Egua, Owode-Ketu, Igan Alade, Gbokoto, Ijoun ati bẹẹ bẹẹ lọ.