Ọpọ eeyan loju opo Twitter lo dẹbi ru ajọ ASUU, wọn sọ pe dundu ASUU naa ti n lata ju. Bello El-Rufai ni tiẹ sọ pe, onijẹgudujẹra ni ajọ ASUU, ko da o ni ajọ naa nilo itusilẹ. EL-Rufai ni pẹlu ilana IPPIS, o ṣeeṣe ki ijọba apapọ ri owo to to biliọnu mẹẹdọgbọn naira fi pamọ lori awọn oṣiṣẹ ofege lawọn fasiti ni Naijiria. Bakan naa lawọn mii kin ọrọ El-Rufai lẹyin, wọn ni o yẹ ki ajọ ASUU naa so ewe gbejẹẹ mọwọ. Ẹbẹ lawọn akẹkọọ n bẹ ajọ ASUU ni tiwọn, wọn ni ki wọn fiyedenu, ki wọn jẹki awọn pari eto ẹkọ awọn ki wọn to gunle iyanṣẹlodi.


ASUU: Adari ilé aṣòfin àgbà l'Abuja ṣèpàdé pẹ̀lú wọn lórí ááwọ̀ nípa IPPIS

Bakan naa lawọn mii kin ọrọ El-Rufai lẹyin, wọn ni o yẹ ki ajọ ASUU naa so ewe gbejẹẹ mọwọ. Ẹbẹ lawọn akẹkọọ n bẹ ajọ ASUU ni tiwọn, wọn ni ki wọn fiyedenu, ki wọn jẹki awọn pari eto ẹkọ awọn ki wọn to gunle iyanṣẹlodi.


Abdurasheed Maina: Adájọ́ ní kí ọ̀gá àjọ tó rí sí owó ìfẹ̀yìntì tẹ́lẹ̀ sí wà látìmọ́lé

Ile ẹjọ giga ijọba apapọ l'Abuja ti paṣẹ pe ki ọga ile isẹ to n risi owo awọn osisẹfẹyinti (pension) tẹlẹri, Abdurasheed Maina wa ni atimọle. Adajọ Okon Abang paṣẹ yii ti ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ lorilẹ-ede Naijiria, EFCC gbe e lọsi ile ẹjọ, bo tilẹ jẹ pe oni oun ko jẹbi ẹsun onikoko mejila ti wọn fi kan an. Adajọ Abang sun igbẹjọ naa si ọgbọn ọjọ, oṣu kẹwaa ati ọjọ kọkandinlogun oṣu kọkanla. Ẹsun ikowojẹ, nini apo ikowo si ni banki tẹni kan o mọ ati iwa jibiti ni wọn fi kan Maina EFCC gbé ọ̀gá owó ìfẹ̀yìntì tẹ́lẹ̀ lọ sÍ ilé ẹjọ́ fún ìwà ìbàjẹ́! Ajo to n gbogun ti iwa ibajẹ lorilẹede Naijiria, EFCC ti gbe ọga ile isẹ to n risi owo awọn osisẹfẹyinti ( pension) tẹlẹri, Abdurasheed Maina ati ọmọ rẹ Fraisal lọ si ile ẹjọ giga to wa ni ilu Abuja. Ẹ̀sun oniga mejila to niise pẹlu lilo owo ilu ni ponpo, lilo banki ayederu ati gbajuẹ ni EFCC fi kan Maina.


Ẹsun ikowojẹ, nini apo ikowo si ni banki tẹni kan o mọ ati iwa jibiti ni wọn fi kan Maina EFCC gbé ọ̀gá owó ìfẹ̀yìntì tẹ́lẹ̀ lọ sÍ ilé ẹjọ́ fún ìwà ìbàjẹ́! Ajo to n gbogun ti iwa ibajẹ lorilẹede Naijiria, EFCC ti gbe ọga ile isẹ to n risi owo awọn osisẹfẹyinti ( pension) tẹlẹri, Abdurasheed Maina ati ọmọ rẹ Fraisal lọ si ile ẹjọ giga to wa ni ilu Abuja. Ẹ̀sun oniga mejila to niise pẹlu lilo owo ilu ni ponpo, lilo banki ayederu ati gbajuẹ ni EFCC fi kan Maina. Ọjọ Kejilelogun, Osu Kewaa ni Adajo Agba, Folasade Giwa-Ogunbanjo ti ile ẹjo giga pasẹ ki Maina fi dukia ile mẹtalelogun to ni silẹ. Ile nlanla, adugbo ati ile isẹ Maina to wa ni Abuja, Kaduna, Borno ati Nasarawa wa lara awọn dukia naa ti wọn ri pe Maina lo nii. Bakan naa ni ile ẹjọ pasẹ ki iwe iroyin ti orilẹede Naijiria fi lede pe ki Maina jọwọ gbogbo awọn dukia naa fun ijọba.


Ọjọ Kejilelogun, Osu Kewaa ni Adajo Agba, Folasade Giwa-Ogunbanjo ti ile ẹjo giga pasẹ ki Maina fi dukia ile mẹtalelogun to ni silẹ. Ile nlanla, adugbo ati ile isẹ Maina to wa ni Abuja, Kaduna, Borno ati Nasarawa wa lara awọn dukia naa ti wọn ri pe Maina lo nii. Bakan naa ni ile ẹjọ pasẹ ki iwe iroyin ti orilẹede Naijiria fi lede pe ki Maina jọwọ gbogbo awọn dukia naa fun ijọba. Ati wi pe ki ẹnikẹni ti ko ba fẹ jẹ ki ijọba gbẹsẹle awọn dukia naa jade pẹlu ẹri wi pe awọn ni wọn ni. Adajọ Okon Abang tile ẹjọ giga ni Abuja ni igbẹjọ naa ti n lọ bayii. Wilson Uwujaren to jẹ agbẹnusọ EFCC ni o di dandan ki Maina ri aaye wi tẹnu rẹ lori awọn ẹsun wọnyii.


Ati wi pe ki ẹnikẹni ti ko ba fẹ jẹ ki ijọba gbẹsẹle awọn dukia naa jade pẹlu ẹri wi pe awọn ni wọn ni. Adajọ Okon Abang tile ẹjọ giga ni Abuja ni igbẹjọ naa ti n lọ bayii. Wilson Uwujaren to jẹ agbẹnusọ EFCC ni o di dandan ki Maina ri aaye wi tẹnu rẹ lori awọn ẹsun wọnyii. 2010 - Wọn fi jẹ alaga ajọ aare to n risi ọrọ ajẹmọnu ati owo osisẹfẹyinti •2012 - Wọn fi ẹsun iwa ibajẹ kan an •2013 - Wọn le ni isẹ ijọba apapọ •2015 - EFCC sọ fun gbogbo eniyan pe awọn n wa Maina Ọwọ ṣìkún òfin ti tẹ Maina, alága àná fún ọrọ owó ìfèyìntì - DSS Khadijah, obìnrin àkọ́kọ́ tó dẹnu ìfẹ́ kọ àyànfẹ́ rẹ̀ O ṣójú mí kóró bí wọ́n ṣé fí àdó olóró pa Dele Giwa lọdún 1986- Soyinka À ń gbé ìjọba ìpínlẹ̀ Ọyọ lọ si ilé ẹjọ- Ẹgbẹ́ Fulani darandaran •2015 - O sa pamọ (awọn eniyan ni Dubai lo salọ) •2017 - Wọn fi je adele fun adari ile isẹ to n risi ọrọ abẹlẹ lorilẹede Naijiria •2017 - Ọjọ Kẹtalelogun, Osu Kẹwa ni aare yo o nise •2017 - Iwadii ti bẹrẹ ni pẹrẹwu lori rẹ - amọ awọn eniyan ni o lo sapamọ. Ohun mẹ́wàá tó yẹ kóo mọ̀ nípa Kunle Afod Fasiti Kaduna ni ki olùkọ́ lọ rọọ́kún nílé látààrí ẹ̀sùn pé ó ń dúnkookò mọ́ akẹ́kọ̀ọ́ Ìlé ẹjọ́ ti pàṣẹ pé kí ilé iṣẹ́ ọ̀lọ́pàá dá ìgbaniwolé dúró Wo àdéhùn méje tí Buhari ṣe pẹ̀lú ilẹ̀ Russia


2010 - Wọn fi jẹ alaga ajọ aare to n risi ọrọ ajẹmọnu ati owo osisẹfẹyinti •2012 - Wọn fi ẹsun iwa ibajẹ kan an •2013 - Wọn le ni isẹ ijọba apapọ •2015 - EFCC sọ fun gbogbo eniyan pe awọn n wa Maina Ọwọ ṣìkún òfin ti tẹ Maina, alága àná fún ọrọ owó ìfèyìntì - DSS Khadijah, obìnrin àkọ́kọ́ tó dẹnu ìfẹ́ kọ àyànfẹ́ rẹ̀ O ṣójú mí kóró bí wọ́n ṣé fí àdó olóró pa Dele Giwa lọdún 1986- Soyinka À ń gbé ìjọba ìpínlẹ̀ Ọyọ lọ si ilé ẹjọ- Ẹgbẹ́ Fulani darandaran •2015 - O sa pamọ (awọn eniyan ni Dubai lo salọ) •2017 - Wọn fi je adele fun adari ile isẹ to n risi ọrọ abẹlẹ lorilẹede Naijiria •2017 - Ọjọ Kẹtalelogun, Osu Kẹwa ni aare yo o nise •2017 - Iwadii ti bẹrẹ ni pẹrẹwu lori rẹ - amọ awọn eniyan ni o lo sapamọ. Ohun mẹ́wàá tó yẹ kóo mọ̀ nípa Kunle Afod Fasiti Kaduna ni ki olùkọ́ lọ rọọ́kún nílé látààrí ẹ̀sùn pé ó ń dúnkookò mọ́ akẹ́kọ̀ọ́ Ìlé ẹjọ́ ti pàṣẹ pé kí ilé iṣẹ́ ọ̀lọ́pàá dá ìgbaniwolé dúró Wo àdéhùn méje tí Buhari ṣe pẹ̀lú ilẹ̀ Russia


EFCC: Akinwumi Sorinmade ni orúkọ tí Aroke ń lo ni ilé ìfowópamọ

Olusegun Aroke tí àjọ tó n gbógun ti ìwà ìbàjẹ EFCC, jú ṣẹwọn ọdun mẹrinlẹ́logun ní ọgbà ẹwọn Kirikiri ní ìlú Eko ni wọ́n tún ń ṣe ìwadìí rẹ nitori pé oun ló tún wọké owó tó tó ọgọ́rùn mílíọnù naira laipẹ yìí. Nínú ọgba ẹwọn lo ti ń ni ajọsẹpọ pẹ̀lú àwọn aráa rẹ̀ to kù nita pàápà jùlọ àwọn ti àjọ EFCC ń ṣewadiìí wọn fún kíkó owó ìlú pamọ lọ́nà àìtọ. Ajọ EFCC sàlàyé pé ìwádìí fi han pé lòdi si òfin to gbe ọgbà ẹwọn ró o ní ànfani sí ẹ̀rọ ayelujara àti ẹrọ iléwọ nínú ọgbà ẹwọn to yẹ ti maa ṣẹwọn rẹ. Wọn ni òun to tún wá yani lẹ́nu jùlọ ni pe Aroke lọ fun ìtọjú ara rẹ ni ilé ìwòsàn àwọn ọlọpàá ní Falomo nilú Eko fun àisan kan. Láti ile ìwòsàn yìí ni o ti maa ń ló si ilé ìtura nibi tí o ti n ri ìyàwọ àti àwọn ọmọ rẹ̀ méjí, nígba miran a tún maa lọ fún awọn ayẹyẹ to ba ni. Bakan  náà lo n lo orúkọ ti kìí jẹ Akinwumi Sorinmade, lati sí àpò ikówópamọ meji ni First Bank àti Guaratee Trust Bank (GTB), o ra oun ini si Fountain Spring Estate ni Lekki lọdun 2018 ni mílíọnù mejilélógun àti Lexus RX 350 fún iyawo rẹ̀ Maria Jennifer Aroke. Ọdaran náà ni asẹ ǹkan ti ìyàwo rẹ̀ fi n gbowo ni Banki lọ́wọ́ nínú ọgbà ẹwọn to n lo lati rà tàbi ta bo ṣe wù ú nínú ọgbà ẹwọn to wá.


Wọn ni òun to tún wá yani lẹ́nu jùlọ ni pe Aroke lọ fun ìtọjú ara rẹ ni ilé ìwòsàn àwọn ọlọpàá ní Falomo nilú Eko fun àisan kan. Láti ile ìwòsàn yìí ni o ti maa ń ló si ilé ìtura nibi tí o ti n ri ìyàwọ àti àwọn ọmọ rẹ̀ méjí, nígba miran a tún maa lọ fún awọn ayẹyẹ to ba ni. Bakan  náà lo n lo orúkọ ti kìí jẹ Akinwumi Sorinmade, lati sí àpò ikówópamọ meji ni First Bank àti Guaratee Trust Bank (GTB), o ra oun ini si Fountain Spring Estate ni Lekki lọdun 2018 ni mílíọnù mejilélógun àti Lexus RX 350 fún iyawo rẹ̀ Maria Jennifer Aroke. Ọdaran náà ni asẹ ǹkan ti ìyàwo rẹ̀ fi n gbowo ni Banki lọ́wọ́ nínú ọgbà ẹwọn to n lo lati rà tàbi ta bo ṣe wù ú nínú ọgbà ẹwọn to wá. Wọn tun sàlàye pé lasìkò ti ìgbẹ́jọ rẹ̀ ń lọ lọdun 2015 ni Aroke ra ilé oni yàra mẹrin ni Plot 12, Deji Fadoju òpópònà, Megamounds Estate Lekki County Homes , Lekki  ní mílíọnù N48. Ajọ to ń gbógun ti ìwà jẹgúdújẹra ní orílẹ̀èdè Naijiria (EFCC) ní àwọn tí rí àsírí Hope Olusegun Aroke tí wọ́n jù sí ẹwọ̀n ọdún mẹ́rìnlélógun fún ìwà ọdàràn gbájuẹ̀ orí ayélujára pé o tún ni ibánisọrọ kíkún pẹ̀lú àwọn ọdàran mìíràn ti wọ́n si n ṣe ìwádiìí wọ́n lọ́wọ́. EFCC ni àwọn ń ṣe ìwádìí wọ́n fún oníruuru ìwà ọdaran ori ayelujára àti kíko owó pamọ lọ́nà àìtọ́, àti pé ìwádìí fi han pé Olusegun Aroke lo ṣe agbódegbà fún olé ori ayelujara tó tó ọgọ́rún kan mílìọnù dọ́là bi o ṣe n ṣẹ̀wọ̀n rẹ̀ lọ́wọ́.


Wọn tun sàlàye pé lasìkò ti ìgbẹ́jọ rẹ̀ ń lọ lọdun 2015 ni Aroke ra ilé oni yàra mẹrin ni Plot 12, Deji Fadoju òpópònà, Megamounds Estate Lekki County Homes , Lekki  ní mílíọnù N48. Ajọ to ń gbógun ti ìwà jẹgúdújẹra ní orílẹ̀èdè Naijiria (EFCC) ní àwọn tí rí àsírí Hope Olusegun Aroke tí wọ́n jù sí ẹwọ̀n ọdún mẹ́rìnlélógun fún ìwà ọdàràn gbájuẹ̀ orí ayélujára pé o tún ni ibánisọrọ kíkún pẹ̀lú àwọn ọdàran mìíràn ti wọ́n si n ṣe ìwádiìí wọ́n lọ́wọ́. EFCC ni àwọn ń ṣe ìwádìí wọ́n fún oníruuru ìwà ọdaran ori ayelujára àti kíko owó pamọ lọ́nà àìtọ́, àti pé ìwádìí fi han pé Olusegun Aroke lo ṣe agbódegbà fún olé ori ayelujara tó tó ọgọ́rún kan mílìọnù dọ́là bi o ṣe n ṣẹ̀wọ̀n rẹ̀ lọ́wọ́. Adajọ Lateefa Okunnu ti ilé ẹjọ giga ìlú Eko to wà ni Ikéja lo dájọ rẹ ninu osù kini ọdun 2016 láti ṣẹ̀wọ̀n ọdun mẹ́rìlélógun fun gbájuẹ̀ ori ayélujára lórí owó mílíọnù márundinlọ́gbọ̀n. Akẹ́kọ̀ọ́ fasiti kan ni Malaysia ni Olusegun ki wọ́n tó mú u, ṣùgbọ́n kò fi ìgbà kankan simi iṣẹ́ gbájuẹ, lẹ́wọ́n gan ko dáduró láti tẹsíwájú iṣẹ́ gbájúẹ̀ rẹ to n ṣe.


Adajọ Lateefa Okunnu ti ilé ẹjọ giga ìlú Eko to wà ni Ikéja lo dájọ rẹ ninu osù kini ọdun 2016 láti ṣẹ̀wọ̀n ọdun mẹ́rìlélógun fun gbájuẹ̀ ori ayélujára lórí owó mílíọnù márundinlọ́gbọ̀n. Akẹ́kọ̀ọ́ fasiti kan ni Malaysia ni Olusegun ki wọ́n tó mú u, ṣùgbọ́n kò fi ìgbà kankan simi iṣẹ́ gbájuẹ, lẹ́wọ́n gan ko dáduró láti tẹsíwájú iṣẹ́ gbájúẹ̀ rẹ to n ṣe.


Seyi Makinde: Ẹni tó bá pín owó àkánṣe iṣẹ́ nínú ìjọba mi yóò gé ìka jẹ

Gomina ipinlẹ Ọyọ, Seyi Makinde ti fọgba yangan o. Makinde ti tu aṣiri bi wọn ṣe n pin owo ti wọn ba ya sọtọ fun akanṣe iṣẹ ni ipinlẹ Ọyọ, lasiko ijọba gomina ana ni ipinlẹ naa. Makinde ni bi gomina ana ṣe n gba, ni iyawo rẹ naa n gba owo bọbẹ lara owo ti wọn ba ya sọtọ fun ṣiṣe akanṣe iṣẹ agbaṣe ni ipinlẹ Ọyọ. Gomina ipinlẹ Ọyọ, Onimọ ẹrọ Ṣeyi Makinde sọ ọrọ yii o lasiko to n fọrọ werọ pẹlawọn araalu lori ọgọrun ọjọ iṣejọba rẹ. Ṣe ẹ ranti pe Seyi Makinde funrarẹ lo sọ ko to de ori oye pe, gbogbo ohun ti araalu n foju wo gẹgẹ bi aṣiri imulẹ ninu iṣejọba ni oun yoo ṣi aṣọ loju rẹ ni kiakia. "Ohun ti a ba nilẹ ni pe ki wọn gbe owo jade fun iṣẹ agbaṣe ki o jẹ pe ida mẹwa ninu ọgọrun owo ti wọn gbe jade ni wọn yoo fi ṣe iṣẹ akanṣe ti wọn tori gbe owo naa jade. "Ohun ti wọn sọ fun wa ni pe, ilaji owo ti wọn gbe jade fun iṣẹ agbaṣe ọhun ni yoo pada si apo gomina, ida ọgbọn ninu ọgọrun owo yoo lọ si ọdọ ẹni to fi ọwọ si gbigbe owo naa jade.


Ṣe ẹ ranti pe Seyi Makinde funrarẹ lo sọ ko to de ori oye pe, gbogbo ohun ti araalu n foju wo gẹgẹ bi aṣiri imulẹ ninu iṣejọba ni oun yoo ṣi aṣọ loju rẹ ni kiakia. "Ohun ti a ba nilẹ ni pe ki wọn gbe owo jade fun iṣẹ agbaṣe ki o jẹ pe ida mẹwa ninu ọgọrun owo ti wọn gbe jade ni wọn yoo fi ṣe iṣẹ akanṣe ti wọn tori gbe owo naa jade. "Ohun ti wọn sọ fun wa ni pe, ilaji owo ti wọn gbe jade fun iṣẹ agbaṣe ọhun ni yoo pada si apo gomina, ida ọgbọn ninu ọgọrun owo yoo lọ si ọdọ ẹni to fi ọwọ si gbigbe owo naa jade. Ninu ida ọgbọn yii ni wọn yoo si tun ti yọ ida mẹwa fun iyawo gomina. Ṣugbọn emi ti wa sọ fun wọn pe, ẹnikẹni to ba san iru aṣọ bẹẹ ṣoro labẹ iṣejọba mii yoo jẹ iyan rẹ ni'ṣu." Gomina Makinde ni igbesẹ to lamilaaka ni iṣejọba oun n gbe bayii, lati dẹkun iwa jẹgudujẹra lẹnu iṣejọba.


Ninu ida ọgbọn yii ni wọn yoo si tun ti yọ ida mẹwa fun iyawo gomina. Ṣugbọn emi ti wa sọ fun wọn pe, ẹnikẹni to ba san iru aṣọ bẹẹ ṣoro labẹ iṣejọba mii yoo jẹ iyan rẹ ni'ṣu." Gomina Makinde ni igbesẹ to lamilaaka ni iṣejọba oun n gbe bayii, lati dẹkun iwa jẹgudujẹra lẹnu iṣejọba. O ni idi gan an niyi ti oun fi gbe aba kan kalẹ fun idasilẹ ajọ ti yoo maa gbogun ti iwa ijẹkujẹ ni ipinlẹ Ọyọ. Lootọ gomina Makinde ko darukọ ẹnikẹni ṣugbọn ọpọ araalu lo ti n na ika si Sẹnetọ Abiọla Ajimọbi, nitori pe oun naa lo ṣe ijọba ki Makinde to gba ipo naa ni oṣu karun ọdun yii.


O ni idi gan an niyi ti oun fi gbe aba kan kalẹ fun idasilẹ ajọ ti yoo maa gbogun ti iwa ijẹkujẹ ni ipinlẹ Ọyọ. Lootọ gomina Makinde ko darukọ ẹnikẹni ṣugbọn ọpọ araalu lo ti n na ika si Sẹnetọ Abiọla Ajimọbi, nitori pe oun naa lo ṣe ijọba ki Makinde to gba ipo naa ni oṣu karun ọdun yii.


Police Recruitment: Ìlé ẹjọ́ ti pàsẹ pe ki ilé iṣẹ́ ọ̀lọ́pàá dá ìgbaniwolé dúró

Ilé ẹjọ́ gígá nílùú Abuja ti pàsẹ pe ki àjọ ọlọpàá dá ètò ìgbànisísẹ́ ẹgbẹ̀run mẹ́wàá ti wọ́n ń ṣe lọ́wọ́ dúró. Adajọ Inyang Ekwo lofi idájọ náà jànlẹ pe ki wọ́n dááduro titi ti igbẹ́jọ́ tí ajọ ọlọpàá pe. Eyi wáye lẹ́yin ti wọ́n so igbẹ́jó náà pọ̀ adájọ́ àgbà Abubakar Malami nínú ejọ náà. Àwọn míràn ninu igbẹjọ náà ni Ọga agba ọlọpàá àti mínísita fun ọ̀rọ ọlọpàá. Adajọ Ekwo ní gbogbo àwọn ti ọ̀rọ̀ náà kan ní a wọn gbọdọ tẹ̀lé ìdájọ náà titi yóò fi pari ọ̀rọ̀ naa. Wàhálà ejọ́ yìí bẹ̀rẹ̀ lásìkò tí àjọ ọlọpàá fẹ̀sùn kan ilé iṣẹ́ ọlọpàá pé wọ́n já ètò igbànisísẹ́ náà gbà mọ àwọn lọ́wọ́.


Àwọn míràn ninu igbẹjọ náà ni Ọga agba ọlọpàá àti mínísita fun ọ̀rọ ọlọpàá. Adajọ Ekwo ní gbogbo àwọn ti ọ̀rọ̀ náà kan ní a wọn gbọdọ tẹ̀lé ìdájọ náà titi yóò fi pari ọ̀rọ̀ naa. Wàhálà ejọ́ yìí bẹ̀rẹ̀ lásìkò tí àjọ ọlọpàá fẹ̀sùn kan ilé iṣẹ́ ọlọpàá pé wọ́n já ètò igbànisísẹ́ náà gbà mọ àwọn lọ́wọ́. Àjọ ọlọpàá fẹ̀sun kan ilé iṣẹ́ ọlọpàá pé wọ́n ti tọ́wọ́bọ ètò àwọn ìgbàniwọle náà nipa àyípada àwọn orúkọ ninu iwé orukọ. Tí ẹ o ba gbàgbé ètò ìgbaniwọlé ọlọpàá náà bẹ̀rẹ̀ ní òpin ọdún to koja.


Àjọ ọlọpàá fẹ̀sun kan ilé iṣẹ́ ọlọpàá pé wọ́n ti tọ́wọ́bọ ètò àwọn ìgbàniwọle náà nipa àyípada àwọn orúkọ ninu iwé orukọ. Tí ẹ o ba gbàgbé ètò ìgbaniwọlé ọlọpàá náà bẹ̀rẹ̀ ní òpin ọdún to koja.


Bukola Saraki: Ilẹ̀ tíléẹjọ́ gbẹ́sẹ̀lé ní Ikoyi tó eékà ilẹ̀ mẹ́rin

BBC Yoruba se abẹwo si ilẹ Sẹnatọ Bukọla Saraki to wa ni agbegbe Ikoyi nilu Eko eyi ti ileẹjọ gbẹsẹle. Lasiko abẹwa ọhun, a se alabapade awọn oṣiṣẹ kan lori ilẹ naa, ti wọn si ṣalaye pe, iṣẹ oko ni Saraki fẹ maa ṣe lori ilẹ ọhun. Ilẹ naa, ti o to eeka ilẹ mẹrin, lo wa ni ojule kẹtadinlogun, agbegbe MacDonald ni adugbo Ikoyi, ni ilu Eko. Awọn agbaṣẹṣe meji naa ti ọkan n jẹ Bolt, ọmọ Ipinlẹ Bayelsa, ti ikeji si jẹ ọmọbibi ipinlẹ Edo ti o n jẹ Sunshine, sọ pe, awọn ko gbọ pe ile ẹjọ gbẹsẹ le ilẹ naa rara. Ṣaaju asiko yii ni ilé ẹjọ́ gíga kan ní ìpínlẹ̀ Eko, tí gbẹ́sẹ̀ lé ilẹ̀ naa to jẹ ti gómìnà àná ní ìpínlẹ̀ Kwara àti ààrẹ ilé ìgbìmọ̀ asofin àgbà nígbà kan rí, Bukola Saraki. Ilẹ̀ ọ̀hun to wà ni ladugbo Ikoyi ni ipinlẹ Eko, ni adájọ àgbà Mohammed Liman pasẹ ki wọ́n gbẹ́sẹ̀ le, ki àwọn ajọ tó ń gbogun ti ìwà gẹ́gujdujẹra (EFCC) si fí iwé ìpẹjọ wọ́n sọwọ́.


Awọn agbaṣẹṣe meji naa ti ọkan n jẹ Bolt, ọmọ Ipinlẹ Bayelsa, ti ikeji si jẹ ọmọbibi ipinlẹ Edo ti o n jẹ Sunshine, sọ pe, awọn ko gbọ pe ile ẹjọ gbẹsẹ le ilẹ naa rara. Ṣaaju asiko yii ni ilé ẹjọ́ gíga kan ní ìpínlẹ̀ Eko, tí gbẹ́sẹ̀ lé ilẹ̀ naa to jẹ ti gómìnà àná ní ìpínlẹ̀ Kwara àti ààrẹ ilé ìgbìmọ̀ asofin àgbà nígbà kan rí, Bukola Saraki. Ilẹ̀ ọ̀hun to wà ni ladugbo Ikoyi ni ipinlẹ Eko, ni adájọ àgbà Mohammed Liman pasẹ ki wọ́n gbẹ́sẹ̀ le, ki àwọn ajọ tó ń gbogun ti ìwà gẹ́gujdujẹra (EFCC) si fí iwé ìpẹjọ wọ́n sọwọ́. Àjọ EFCC ní ilẹ̀ náà to wà nilẹ̀ lásàn ní Nọ17A òpópónà McDonald ní Ikoyi, ni àwọn fura si pé o jẹ èyí ti Saraki fi owó màgòmágò rà. Nínú ìwé ẹ̀rí ti EFCC mú wá, ó fi hàn pé Saraki ṣe sáà meji gẹ́gẹ́ bí gómìnà ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdun 2003 si 2011, ti o si gbà bílíọ̀nù méjìlá jade ní àpò  aṣunwọn ipinlẹ Kwara to wa ni ile ifowopamọ kan. Bákan náà lo san owo náà sinú àpò ìkówó pamọ tirẹ̀ ni ilé ìfówópamọ Access àti Zenith, sùgbọ́n olùrànlọ́wọ́ pàtàkì rẹ̀ kan Abdul Adama lo ba san owo náà lásìkò ọ̀tọ̀ọtọ̀. Agbẹjọ́rò EFCC ni ilé ẹjọ́ ni àsẹ láti gbẹ́sẹ̀ lé àwọn ohun ini náà fún ìgbà díẹ̀, ti yóò si wà lábẹ́ àkóso ìjọba àpapọ̀.


Àjọ EFCC ní ilẹ̀ náà to wà nilẹ̀ lásàn ní Nọ17A òpópónà McDonald ní Ikoyi, ni àwọn fura si pé o jẹ èyí ti Saraki fi owó màgòmágò rà. Nínú ìwé ẹ̀rí ti EFCC mú wá, ó fi hàn pé Saraki ṣe sáà meji gẹ́gẹ́ bí gómìnà ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdun 2003 si 2011, ti o si gbà bílíọ̀nù méjìlá jade ní àpò  aṣunwọn ipinlẹ Kwara to wa ni ile ifowopamọ kan. Bákan náà lo san owo náà sinú àpò ìkówó pamọ tirẹ̀ ni ilé ìfówópamọ Access àti Zenith, sùgbọ́n olùrànlọ́wọ́ pàtàkì rẹ̀ kan Abdul Adama lo ba san owo náà lásìkò ọ̀tọ̀ọtọ̀. Agbẹjọ́rò EFCC ni ilé ẹjọ́ ni àsẹ láti gbẹ́sẹ̀ lé àwọn ohun ini náà fún ìgbà díẹ̀, ti yóò si wà lábẹ́ àkóso ìjọba àpapọ̀. Adájọ Liman wa dájọ pé, ki àjọ EFCC gbe jáde ninu iwe iroyin pé, wọ́n ti gbẹ́sẹ̀ le ilé náà, bákan náà lo fún Bukola Saraki àti ẹnikẹni tọ̀rọ̀ kan ni ọjọ́ mẹ́rìnlà, láti wá sọ ìdí ti ko fi yẹ ki wọn gbe ẹsẹ̀ le ilẹ̀ náà. Ẹ̀wẹ́, Bukola Saraki ti fesi si àṣẹ̀ ilé ẹjọ pé, ìdájọ náà ni kọ́nu n kọ́họ ninu. O ní o ṣeeṣe ko jẹ pe àjọ EFCC ti sí ilé ẹjọ́ lọ́nà lo ṣe ṣe irú ìdájọ bẹ́ẹ̀, àti pe, yálà oun tàbi agbẹjọrò oun kankan kò gbọ́ si ẹ̀sùn náà ki wọ́n to dájọ àti pé, ko si ìwé ìpè kankan si oun láti ọ̀dọ̀ àjọ EFCC.


Adájọ Liman wa dájọ pé, ki àjọ EFCC gbe jáde ninu iwe iroyin pé, wọ́n ti gbẹ́sẹ̀ le ilé náà, bákan náà lo fún Bukola Saraki àti ẹnikẹni tọ̀rọ̀ kan ni ọjọ́ mẹ́rìnlà, láti wá sọ ìdí ti ko fi yẹ ki wọn gbe ẹsẹ̀ le ilẹ̀ náà. Ẹ̀wẹ́, Bukola Saraki ti fesi si àṣẹ̀ ilé ẹjọ pé, ìdájọ náà ni kọ́nu n kọ́họ ninu. O ní o ṣeeṣe ko jẹ pe àjọ EFCC ti sí ilé ẹjọ́ lọ́nà lo ṣe ṣe irú ìdájọ bẹ́ẹ̀, àti pe, yálà oun tàbi agbẹjọrò oun kankan kò gbọ́ si ẹ̀sùn náà ki wọ́n to dájọ àti pé, ko si ìwé ìpè kankan si oun láti ọ̀dọ̀ àjọ EFCC. Nínú àtẹjade kan ti olurànlọ́wọ́ rẹ lori igbohun sáfẹ́fẹ́ àti ìpolongo, Yusuf Olniyonu fisita sàlàyé pé, ilé ẹjọ gíga kan ni ilú Abuja naa ti dájọ lori ilẹ yìí, ti EFCC àti ilé iṣẹ́ to n ri si idájọ náà sì mọ̀ si. Olaniyonu fi kun pé, idajọ ilé ẹjọ́ giga ni pé ki àjọ EFCC fi ohun ini náà lọ́run sílẹ̀, titi ti ọ̀rọ̀ yóò fi pari.


Nínú àtẹjade kan ti olurànlọ́wọ́ rẹ lori igbohun sáfẹ́fẹ́ àti ìpolongo, Yusuf Olniyonu fisita sàlàyé pé, ilé ẹjọ gíga kan ni ilú Abuja naa ti dájọ lori ilẹ yìí, ti EFCC àti ilé iṣẹ́ to n ri si idájọ náà sì mọ̀ si. Olaniyonu fi kun pé, idajọ ilé ẹjọ́ giga ni pé ki àjọ EFCC fi ohun ini náà lọ́run sílẹ̀, titi ti ọ̀rọ̀ yóò fi pari.


Seyi Makinde: Mo ti gba ₦1.2bn padà lọ́wọ́ òṣìṣẹ́ ọba kan, tí mo sì ti fi pamọ́

Gbogbo ẹni to ba mọ nkan fi pamọ, ko maa ranti ẹni to mọ ọ wa nitori asegbe kankan ko si, asepamọ lo wa. Idi ree ti gomina ipinlẹ Ọyọ, Onimọ ẹrọ Seyi Makinde fi n leri leka, to si n tọ ilẹ la pe gbogbo owo ipinlẹ Ọyọ ti awọn alajẹba ba ji ko ni oun yoo gba pada lọwọ wọn, lai ku kọbọ. Makinde seleri yii lasiko to n gbalejo awọn ọga agba ile ifowopamọ kan lọọfisi rẹ, to si fikun pe gbogbo owo ti oun ba ri gba pada naa ni oun yoo fi pamọ sinu apo asuwọn owo pataki kan nile ifowopamọ. Bakan naa lo salaye pe ko ni si awo kankan ninu awo ẹwa nipa apo asuwọn owo pataki naa nitori pe oun yoo jẹ ki awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ ni anfaani lati mọ nipa bi apo asuwọn owo naa se n lọ si, ko maa ba tun fun ẹnikẹni lanfaani lati ko owo naa jẹ pada. "O yẹ ki awọn araalu mọ bi ijọba se n na owo wọn. Gbogbo owo ti ajọ EFCC ba gba pada lọwọ alajẹbanu kọọkan ni a gba pada, ta si ko pamọ sinu apo asunwọn naa, eyi ti a maa dari ni ọna ti ko ni sokunkun si awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ."


Bakan naa lo salaye pe ko ni si awo kankan ninu awo ẹwa nipa apo asuwọn owo pataki naa nitori pe oun yoo jẹ ki awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ ni anfaani lati mọ nipa bi apo asuwọn owo naa se n lọ si, ko maa ba tun fun ẹnikẹni lanfaani lati ko owo naa jẹ pada. "O yẹ ki awọn araalu mọ bi ijọba se n na owo wọn. Gbogbo owo ti ajọ EFCC ba gba pada lọwọ alajẹbanu kọọkan ni a gba pada, ta si ko pamọ sinu apo asunwọn naa, eyi ti a maa dari ni ọna ti ko ni sokunkun si awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ." Makinde fikun pe ni kete ti oun de si ọọfisi gomina, ni oun kofiri owo to to biliọnu kan ati miliọnu lọna igba naira ninu apo asuwọn owo osisẹ ọba kan, ti ijọba si ti gbẹsẹle owo naa. Gomina ipinlẹ Ọyọ ni oun ti tọ ajọ EFCC lọ lati ba oun gba awọn owo yii pada, lọna ati se atilẹyin fun eto ẹkọ to dẹnu kọlẹ nipinlẹ Ọyọ.


Makinde fikun pe ni kete ti oun de si ọọfisi gomina, ni oun kofiri owo to to biliọnu kan ati miliọnu lọna igba naira ninu apo asuwọn owo osisẹ ọba kan, ti ijọba si ti gbẹsẹle owo naa. Gomina ipinlẹ Ọyọ ni oun ti tọ ajọ EFCC lọ lati ba oun gba awọn owo yii pada, lọna ati se atilẹyin fun eto ẹkọ to dẹnu kọlẹ nipinlẹ Ọyọ.


EFCC gbé ọmọ ilẹ̀ Britain sẹ́wọ̀n lórí ẹ̀sùn ìkówójẹ

Ajọ to n ri si iwa jẹgudujẹra lawujọ lorilẹede Naijiria, EFCC ti fẹsun mẹrindinlogun kan awọn ọmọ ilẹ Britain meji kan to ni ṣe pẹlu kikowo jẹ. Awọn alaṣẹ ajọ naa sọ pe James Richard Nolan ati Adam Quinn jẹ oludari ni ile iṣẹ Process and Industrial Developments (P&ID). Ile iṣẹ naa gba ami ẹyẹ ara ọtọ kan ni ilodi si ijọba Naijiria latari akanṣe iṣẹ afẹfẹ gaasi kan to pa ile iṣẹ naa ati ijọba Naijiria pọ  eyi to to iye owo dollar biliọnu mẹsan. Agbẹjọro to n ṣoju Ọgbẹni Nolan ati Ọgbẹni Quinn ti pe ẹjọ kotẹmilọrun pe awọn ko jẹbi ẹsun ti ajọ EFCC fi kan an. Bi o tilẹ jẹ pe Ọgbẹni Quinn wa loke okun ṣugbọn EFCC ti fi Ọgbẹni Nolan satimole titi di igba ti wọn yoo gba iwe beeli rẹ. Ninu ọrọ ti wọn fi sita, ajọ EFCC ni ile iṣẹ P&ID kuna lati jabọ iye owo dollar marundinlaadoje sinu asuwọn owo tilẹ yii.


Agbẹjọro to n ṣoju Ọgbẹni Nolan ati Ọgbẹni Quinn ti pe ẹjọ kotẹmilọrun pe awọn ko jẹbi ẹsun ti ajọ EFCC fi kan an. Bi o tilẹ jẹ pe Ọgbẹni Quinn wa loke okun ṣugbọn EFCC ti fi Ọgbẹni Nolan satimole titi di igba ti wọn yoo gba iwe beeli rẹ. Ninu ọrọ ti wọn fi sita, ajọ EFCC ni ile iṣẹ P&ID kuna lati jabọ iye owo dollar marundinlaadoje sinu asuwọn owo tilẹ yii. Tóò bá kí ń ṣe ọ̀daràn, kò yẹ kó o sanwóo béélì l‘ágọ̀ọ́ ọlọ́pàá - Agbẹjọ́rò Àwọn aláìsàn yabo Seyi Makinde fún owó ìtọ́jú, ẹnìkọ̀ọ̀kan gba ₦50,000 Ìjà ìgboro rèé o, ṣe bí ọkùnrin ni Bobrisky ṣe bá ọkùnrin ẹgbẹ́ rẹ̀ jà ní? Bakan naa wọn fi ẹsun kan pe ile iṣẹ ko kede gbogbo iṣẹ ti wọn n ṣe fun ile iṣẹ to n ri si katakara lorilẹede Naijiria. Eyi ni igbesẹ tuntun to n jẹyọ latara aawọ laarin awọn ile iṣẹ to jẹ ti ilẹ Britain nilẹ yii ati ijọba Naijiria lori òwò gaasi kan ti ko pari to ti waye latọdun 2010.


Tóò bá kí ń ṣe ọ̀daràn, kò yẹ kó o sanwóo béélì l‘ágọ̀ọ́ ọlọ́pàá - Agbẹjọ́rò Àwọn aláìsàn yabo Seyi Makinde fún owó ìtọ́jú, ẹnìkọ̀ọ̀kan gba ₦50,000 Ìjà ìgboro rèé o, ṣe bí ọkùnrin ni Bobrisky ṣe bá ọkùnrin ẹgbẹ́ rẹ̀ jà ní? Bakan naa wọn fi ẹsun kan pe ile iṣẹ ko kede gbogbo iṣẹ ti wọn n ṣe fun ile iṣẹ to n ri si katakara lorilẹede Naijiria. Eyi ni igbesẹ tuntun to n jẹyọ latara aawọ laarin awọn ile iṣẹ to jẹ ti ilẹ Britain nilẹ yii ati ijọba Naijiria lori òwò gaasi kan ti ko pari to ti waye latọdun 2010. Ni ti ile iṣẹ P&ID, wọn ni ipa ti ijọba to yẹ ko tẹle rawọn lati pari iṣẹ naa lo fa ijakulẹ rẹpẹtẹ. Ijọba Naijiria ni bi wọn ṣe ṣe akanṣe iṣẹ ọhun gan ti jẹ eyi ti yoo kuna ati pe ami ẹyẹ ti wọn gba gan kii ṣe ẹtọ to dara.


Ni ti ile iṣẹ P&ID, wọn ni ipa ti ijọba to yẹ ko tẹle rawọn lati pari iṣẹ naa lo fa ijakulẹ rẹpẹtẹ. Ijọba Naijiria ni bi wọn ṣe ṣe akanṣe iṣẹ ọhun gan ti jẹ eyi ti yoo kuna ati pe ami ẹyẹ ti wọn gba gan kii ṣe ẹtọ to dara.


ICPC vs Kashamu: Irọ́ ni ICPC ń pa mọ́ Kashamu lórí ọ̀rọ̀ ọkọ̀ áńbúlàǹsì àti ẹ̀rọ amúnáwá

Irọ ni ajọ to n gbogun tiwa ibajẹ, ICPC n pa mọ Sẹnẹtọ Buruji Kashamu lori ọrọ pe wọn fipa gba ọkọ anbulansi mẹta ati ẹrọ amunawa kan ni ọfdiisi rẹ niluu Ijebu Ode. Oludamọran fun Sẹnẹtọ Kashamu lori ọrọ iroyin, Ọgbẹni Austin Oniyokor lo ṣalaye ọrọ yii fun ileeṣẹ BBC Yoruba ninu ifọrọwerọ lori aago lọjọ Ẹti. Agbẹnusọ fun ajọ ICPC, Rasheedat Okoduwa lo kọkọ ṣalaye ninu iroyin kan tawọn iwe iroyin gbe jade pe, awọn anbulansi ati ẹrọ amunawa naa jẹ iṣẹ iriju rẹ lẹkun Ila oorun ipinlẹ Ogun ti wọn ti dibo yan an. Okoduwa ni miliọnu mẹfa naira ni ọkọ anbulansi kọọkan naa to yẹ ki Sẹnẹtọ Kashamu fi ṣọwọ sawọn Ile Iwosan to wa ni Obada ati Oke Sopin ni ijọba ibilẹ Ijebu East ati Ile Iwosan to wa ni Ogijo ni ijọba ibilẹ Sagamu. Okoduwa sọ di mimọ pe ajọ ICPC gbe igbesẹ yii lẹyin ti ara ilu kan tawọn lolobo nipa awọn ọkọ ati ẹrọ amunawa ọhun. Ṣugbọn oludamọran Sẹnẹtọ Kashamu lori ọrọ iroyin sọ pe igbesẹ ajọ ICPC jẹ iyalẹnu nitori Sẹnẹtọ Kashamu fun ra rẹ fi to ajọ naa leti pe Ọgbẹni Onadeko Onamusi to gbe iṣẹ naa fun ra ọkọ anbulansi ti ko dara to.


Okoduwa ni miliọnu mẹfa naira ni ọkọ anbulansi kọọkan naa to yẹ ki Sẹnẹtọ Kashamu fi ṣọwọ sawọn Ile Iwosan to wa ni Obada ati Oke Sopin ni ijọba ibilẹ Ijebu East ati Ile Iwosan to wa ni Ogijo ni ijọba ibilẹ Sagamu. Okoduwa sọ di mimọ pe ajọ ICPC gbe igbesẹ yii lẹyin ti ara ilu kan tawọn lolobo nipa awọn ọkọ ati ẹrọ amunawa ọhun. Ṣugbọn oludamọran Sẹnẹtọ Kashamu lori ọrọ iroyin sọ pe igbesẹ ajọ ICPC jẹ iyalẹnu nitori Sẹnẹtọ Kashamu fun ra rẹ fi to ajọ naa leti pe Ọgbẹni Onadeko Onamusi to gbe iṣẹ naa fun ra ọkọ anbulansi ti ko dara to. O ṣalaye siwaju si pe ajọ ICPC gbe Onamusi lọ sile ẹjọ lori ọrọ, bakan naa ni Sẹnẹtọ Kashamu fun un ni iwe gbele ẹ. Ọgbẹni Oniyokor ṣalaye pe awọn ọkọ yii ati ẹrọ amunawa lo duro bi ẹri niwọn igba ti ọrọ naa si wa nileejọ.


O ṣalaye siwaju si pe ajọ ICPC gbe Onamusi lọ sile ẹjọ lori ọrọ, bakan naa ni Sẹnẹtọ Kashamu fun un ni iwe gbele ẹ. Ọgbẹni Oniyokor ṣalaye pe awọn ọkọ yii ati ẹrọ amunawa lo duro bi ẹri niwọn igba ti ọrọ naa si wa nileejọ.


Sex for Grades: Olùkọ́ méjì tí ìròyìn BBC tú láṣìírí lórí ẹ̀sùn ìbálòpọ̀ lọlé

Ile ẹkọ giga fasiti orilẹede Ghana ti jawe lọ rọọkun nile fawọn olukọ meji tẹsun lọ mọ lẹsẹ ninu fidio iroyin BBC to tu aṣiri awọn olukọ fasiti to fi ibalopọ halẹ mọ awọn akẹkọọ tori maaki. Awọn alaṣẹ fasiti naa ni ile iwe awọn ti ri fidio BBC naa bẹẹ si ni awọn ko foju kere ọrọ to ba ni ṣe pẹlu fifi ibalopọ halẹ mọ akẹkọọ awọn si koro oju si i. Nitori eyi, "igbimọ alaṣẹ fasiti ti gbe igbesẹ lati le olukọ mejeji, Ọjọgbọn Ransford Gyampo ati Ọmọwe Paul kwame Butakor ti wọn wa ninu fidio naa lọ sile". Awọn alaṣẹ fasiti Ghana ṣe eyi lati faye gba iwadii kikun lori ẹsun naa. Ṣaaju ni fasiti keji ni orilẹede Naijiria ti olukọ wọn naa han ninu fidio ọhun fun ẹsun ibalopọ ti gbe igbesẹ yii bakan naa ni kete ti iroyin ọhun ti de ọdọ alaṣẹ tiwọn. Ọjọ keje oṣu kẹwaa dun 2019 ni fidio naa jade latọwọ ẹka BBC Africa Eye ti ile iṣẹ BBC.


EFCC: Pàṣípáàrọ̀ owó ni Mompha fi ń bojú láti ṣe gbájúẹ̀ àti 419

Ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ, ti sọ idi ti awọn fi mu gbajugbaja olowo ori Instagram, Ismaila Mustapha ti wọn n pe ni Mompha. Ajọ EFCC lori Twitter ni wọn ti salaye pe, ẹsun gbajuẹ, ole jija lori ẹrọ ayelujara ni wọn fi kan ọdọmọkunrin naa. Mompha ti wọn fẹsun kan naa, lo ma n gbe igbe aye olowo pẹlu bii o se ma n fi aworan owo ilẹ okeere si ori ikanni Instagram rẹ, ati adura ni ọpọ igba. Bobrisky lori Instagram ni oun ko gba ẹsun ti wọn fi kan Mompha gbọ, nitori oninure ni ọdọmọde olowo Instagram naa. EFCC ni isẹ pipaarọ owo Naijiria si tilẹ okeere ni Mompha fi n boju lati fi se isẹ gbajuẹ ati 419 ti wọn fi kan an. Papakọ ofurufu ti Nmandi Azikwe ni ipinlẹ Eko ni Ajọ EFCC ni awọn ti mu Mompha, lẹyin ti ile isẹ ọlọpaa ilẹ okeere Interpol tawọn lolobo nipa igbe aye Mompha.


Bobrisky lori Instagram ni oun ko gba ẹsun ti wọn fi kan Mompha gbọ, nitori oninure ni ọdọmọde olowo Instagram naa. EFCC ni isẹ pipaarọ owo Naijiria si tilẹ okeere ni Mompha fi n boju lati fi se isẹ gbajuẹ ati 419 ti wọn fi kan an. Papakọ ofurufu ti Nmandi Azikwe ni ipinlẹ Eko ni Ajọ EFCC ni awọn ti mu Mompha, lẹyin ti ile isẹ ọlọpaa ilẹ okeere Interpol tawọn lolobo nipa igbe aye Mompha. Ni bayii, EFCC ni Mompha ti jẹwọ wi pe lootọ ni oun se gbajuẹ ẹsun meji ninu mẹrin ti wọn fi kan an, ti wọn si ba aago ọwọ marun un lọwọ rẹ, ti iye rẹ si jẹ ogun miliọnu Naira (N20,000,000.00). Ajọ EFCC ni awọn yoo gbe Mompha lọ si ile ẹjọ, lẹyin ti wọn ba pari iwadii wọn.


Ni bayii, EFCC ni Mompha ti jẹwọ wi pe lootọ ni oun se gbajuẹ ẹsun meji ninu mẹrin ti wọn fi kan an, ti wọn si ba aago ọwọ marun un lọwọ rẹ, ti iye rẹ si jẹ ogun miliọnu Naira (N20,000,000.00). Ajọ EFCC ni awọn yoo gbe Mompha lọ si ile ẹjọ, lẹyin ti wọn ba pari iwadii wọn.


Ààrẹ Túnisia kú sẹyin odi lẹ́ni ọdun mẹtalélọ́gọ́rin

Ààrẹ Tunisia nígbà kan rí President Zine el-Abidine Ben Ali tí kú sí ẹ̀yin odi lẹ́ni ọdun mẹ́tàlélọ́gọ́rin. Ben Ali tó dari orílẹ̀-ede náà fún ọdún mẹ́talélógun, sùgbọ̀n gbogbo ìlú mọ̀ọ́ si ẹni to mu ìlọsíwáju ba ètò ọ̀rọ̀ ajé orilẹ̀-èdè náà. Sùgbọ́n ọ̀ps lo n náwọ àtako nítori ó n tako òṣèlú awa ara waàti ìwà àjẹbánu. Ní ọdun 2011, wan le kuro nílu pèlú ìfẹ̀honu han, èyi lo si far rogbodiyan lorisirisi ni ààrin àwọn ẹya Arab.


Fake Ceritificate: Ìjọba Ọṣún ní yóò ṣoro láti gba òṣìṣẹ́ tó ní ẹbu ìwé ẹ̀rí síṣẹ́ mọ́

Kọmiṣọna ana feto iroyin, to tun jẹ alakoso fun eto iroyin bayii nipinlẹ Ọṣun, Adelani Baderinwa, ti sọ pe, yoo ṣoro lati gba awọn to ni ayederu iwe ẹri sẹnu iṣẹ nipinlẹ ọhun lasiko yii. Baderinwa lo sọrọ yii ninu ifọrọwerọ pẹlu BBC Yoruba, lori awọn eeyan bii okoolenirinwo ati meji ti ijọba ipinlẹ naa fẹ daduro, lẹyin ti wọn fi ayederu iwe ẹri wọ iṣẹ ijọba. O ṣalaye pe, ipinlẹ naa ko gba ẹnikẹni sẹnu iṣẹ lọwọ yii, ati pe awọn ilana ti wa ti ijọba ipinlẹ naa yoo tẹle, ti ko fi ni gba awọn to ba ni ayederu iwe ẹri sẹnu iṣẹ mọ. Kọmiṣọna ana ọhun ṣalaye fun BBC pe, awọn osisẹ ti aje ọrọ naa ṣi mọ lori ni ijọba ti ni ki wọn lọ rọku nile, sugbọn ijọba ko pe wọn lẹjọ lẹyin ti ẹgbẹ awọn oṣiṣẹ, NLC, ẹka ti ipinlẹ Ọṣun da si ọrọ naa. Baderinwa ni, ibaṣepọ to ye kooro wa laarin ijọba ati ẹgbẹ awọn oṣiṣẹ ipinlẹ Ọsun. Adari ẹgbẹ oṣiṣẹ NLC ni ipinlẹ Ọṣun, Babatunde Adekomi ni, ijọba Arẹgbẹṣọla lo kọkọ pinlẹ iwadi naa, ti ọrọ si kan awọn osisẹ to le ni ẹgbẹrun marun un, sugbọn ti ajọ NLC da si ọrọ naa, ki o to di pe aje ọrọ ṣi mọ okoolenirinwo ati meji lori.


Kọmiṣọna ana ọhun ṣalaye fun BBC pe, awọn osisẹ ti aje ọrọ naa ṣi mọ lori ni ijọba ti ni ki wọn lọ rọku nile, sugbọn ijọba ko pe wọn lẹjọ lẹyin ti ẹgbẹ awọn oṣiṣẹ, NLC, ẹka ti ipinlẹ Ọṣun da si ọrọ naa. Baderinwa ni, ibaṣepọ to ye kooro wa laarin ijọba ati ẹgbẹ awọn oṣiṣẹ ipinlẹ Ọsun. Adari ẹgbẹ oṣiṣẹ NLC ni ipinlẹ Ọṣun, Babatunde Adekomi ni, ijọba Arẹgbẹṣọla lo kọkọ pinlẹ iwadi naa, ti ọrọ si kan awọn osisẹ to le ni ẹgbẹrun marun un, sugbọn ti ajọ NLC da si ọrọ naa, ki o to di pe aje ọrọ ṣi mọ okoolenirinwo ati meji lori. Nipa awọn ti aje ọrọ naa ṣi mọ lori yii, Adekomi sọ pe akitiyan NLC ni ko jẹ ki ijọba pe awọn eeyan ọhun lẹjọ. O salaye siwaju pe, NLC n ṣakitiyan lati ri pe ko si ayederu oṣiṣẹ nipinlẹ ọhun, nipa ibaṣepọ pẹlu awọn ileewe giga lati ri pe wọn ni akọsilẹ to peye nipa awọn akẹkọ ti wọn n kọ. Adekomi wa parọwa si awọn oṣiṣe ipinlẹ Ọsun lati mura siṣẹ, lẹyin naa lo rọ awọn okoolenirinwo ati meji ti ọrọ naa kan, lati wa owo miran ti wọn lee ṣe, lọna lati ri ounjẹ oojọ.


Nipa awọn ti aje ọrọ naa ṣi mọ lori yii, Adekomi sọ pe akitiyan NLC ni ko jẹ ki ijọba pe awọn eeyan ọhun lẹjọ. O salaye siwaju pe, NLC n ṣakitiyan lati ri pe ko si ayederu oṣiṣẹ nipinlẹ ọhun, nipa ibaṣepọ pẹlu awọn ileewe giga lati ri pe wọn ni akọsilẹ to peye nipa awọn akẹkọ ti wọn n kọ. Adekomi wa parọwa si awọn oṣiṣe ipinlẹ Ọsun lati mura siṣẹ, lẹyin naa lo rọ awọn okoolenirinwo ati meji ti ọrọ naa kan, lati wa owo miran ti wọn lee ṣe, lọna lati ri ounjẹ oojọ.


EFCC- Diezani: Ilé ẹjọ́ ti gbéjilé ẹ̀ṣọ́ ara Diezani tó tó $40m pátápátá

Ile ẹjọ giga ni ipinlẹ Eko ti fun ijọba orilẹede Naijiria laṣẹ lati gbe ẹṣẹ le ohun ẹsọ ara Minisita fun ọrọ epo bẹntirol tẹlẹri, Diezani Allison-Madueke. lori ẹsun iwa ajẹbanu. Adajọ Nicholas Oweibo sọ wi pe Madueke ati Agbẹjoro Aku Kalu kuna lati fi ẹri to daju lede idi ti ijọba ko ṣe gbọdọ gbe ẹṣẹ le ẹṣọ ara (tirinkọwọ, tirinkẹsẹ, ẹsọ ọwọ ati tọrun, ẹrọ ilewọ iphone) ti o to ogoji miliọnu owo ilẹ okeere dọla. Ọkan lara awọn oniwadii fun Ajọ EFCC ni lẹyin ọdun 2012 ti arabinrin naa di minisita, lo bẹrẹ si ni ko ọrọ ẹṣọ ara naa jọ. Ajọ EFCC ni o da awọn loju wi pe nipa ọna ẹburu ati magomago, pẹlu lilu owo ilu ni ponpo ni Madueke fi ko ọrọ naa jọ. Ti a ko ba gbagbe, Minisita tẹlẹri naa lo pe ẹjọ mọ Ajọ EFCC wi pe wọn wọle oun lọna aitọ, ti wọn si ko awọn ohun ẹṣọ ara rẹ.


Osun: Ìjọba ìpínlẹ̀ Ọ̀ṣun fẹ́ lé òṣìṣẹ́ 422 nítorí ayédèrú ìwé ẹ̀rí

Ko din ni irinwo oṣiṣẹ ijọba ipinlẹ Ọṣun ti yoo fi iṣẹ ọba pitan laipẹ, ko si si idi meji ju wi pe ilẹ mọ oloro wọn si gbangba ode, lori ẹsun pe ayederu iwe ẹri ni wọn fi gba iṣẹ ijọba. Gẹgẹ bi a ṣe gbọ, lasiko iṣejọba ana ni ipinlẹ naa labẹ Rauf Arẹgbẹṣọla, ni wọn gbe igbimọ kan kalẹ lati tan ina wo iwe ẹri awọn oṣiṣẹ ijọba ni ibamu pẹlu ofin ati ilana iṣẹ ọba lorilẹede yii. Ni saa ijọba Arẹgbẹṣọla, gbese owo oṣu sisan wọ ijọba ipinlẹ naa lọrun, ninu to si ni owo to le ni biliọnu mẹta abọ naira, ni wọn fi n san owo oṣu oṣiṣẹ loṣooṣu. Itaporogan to n waye laarin awọn oṣiṣẹ ati ijọba Arẹgbẹṣọla nigba naa lori aisan owo oṣu oṣiṣẹ, si lo mu ki ijọba gbe igbimọ kan kalẹ lati mọ boya iye awọn oṣiṣẹ to n ṣiṣẹ gan an ni wọn n san owo fun. Fun awọn osisẹ ọba, ọrọ naa wa ja si ti ẹni to n wa ẹni to jẹ baba rẹ lowo lọ, to wa pade ẹni ti baba rẹ gan jẹ lowo. Idi ni pe iwadi igbimọ naa tu aṣiri pe pupọ awọn oṣiṣẹ to wa lẹnu iṣẹ gan an, ni ko kun oju iwọn nitori iwe ẹri ayederu ni wọn fi wọ iṣẹ ọba.


Itaporogan to n waye laarin awọn oṣiṣẹ ati ijọba Arẹgbẹṣọla nigba naa lori aisan owo oṣu oṣiṣẹ, si lo mu ki ijọba gbe igbimọ kan kalẹ lati mọ boya iye awọn oṣiṣẹ to n ṣiṣẹ gan an ni wọn n san owo fun. Fun awọn osisẹ ọba, ọrọ naa wa ja si ti ẹni to n wa ẹni to jẹ baba rẹ lowo lọ, to wa pade ẹni ti baba rẹ gan jẹ lowo. Idi ni pe iwadi igbimọ naa tu aṣiri pe pupọ awọn oṣiṣẹ to wa lẹnu iṣẹ gan an, ni ko kun oju iwọn nitori iwe ẹri ayederu ni wọn fi wọ iṣẹ ọba. Nigba ti abọ iwadi yoo fi jade, igbimọ naa mu aba wa pe, ki ijọba juwe ile fun ẹgbẹrun marun ninu awọn oṣiṣẹ ipinlẹ naa nitori ayederu iwe ẹri ti wọn gbe dani. Amọṣa, gẹgẹ bi a ṣe gbọ, aalọ ati ẹbẹ ẹgbẹ oṣiṣẹ lo mu ki awọn alaṣẹ nipinlẹ naa dẹ okun lọrun wọn, eyi to mu ki iye awọn ti abẹ yoo ba nidi dinku si okoolenirinwo ati meji. Nibayii, ijọba ipinlẹ naa ti paṣẹ fawọn ẹka iṣẹ ati ileeṣẹ ijọba, lati gbe igbesẹ lori abajade igbimọ naa lẹyẹ-o-ṣọka.


Nigba ti abọ iwadi yoo fi jade, igbimọ naa mu aba wa pe, ki ijọba juwe ile fun ẹgbẹrun marun ninu awọn oṣiṣẹ ipinlẹ naa nitori ayederu iwe ẹri ti wọn gbe dani. Amọṣa, gẹgẹ bi a ṣe gbọ, aalọ ati ẹbẹ ẹgbẹ oṣiṣẹ lo mu ki awọn alaṣẹ nipinlẹ naa dẹ okun lọrun wọn, eyi to mu ki iye awọn ti abẹ yoo ba nidi dinku si okoolenirinwo ati meji. Nibayii, ijọba ipinlẹ naa ti paṣẹ fawọn ẹka iṣẹ ati ileeṣẹ ijọba, lati gbe igbesẹ lori abajade igbimọ naa lẹyẹ-o-ṣọka.


Fayose: EFCC fi ẹ̀ṣùn olè jíjà àti àjẹbánu kan Fayose àti iléeṣẹ́ rẹ̀

Igbẹjọ Gomina Ipinlẹ Ekiti tẹlẹri, Ayodele Fayose fun ẹsun iwa ibajẹ ati lilu owo ilu ni ponpo ti bẹrẹ lọtun ni ilu Eko. Ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ, EFCC ti pe awọn ẹlẹri rẹ lati wa sọrọ lori ẹsun lilu owo ilu to le ni biliọnu meji naira ni ponpo. Ẹjọ naa to bẹrẹ ni ọdun kan sẹyin, ni wọn gbe kalẹ niwaju adajo C.J. Aneke ni Ile ẹjọ giga ni ipinlẹ Eko, lẹyin ti wọn gba ẹjọ naa lọ lọwọ Adajọ Mojisola Olatoregun. Ẹsun onikoko mọkanla to nii se pẹlu ole jija, sise owo basubasu ni wọn fi kan Fayose ati ile isẹ rẹ, Spotless Limited. Amọ, gomina tẹlẹri naa ni oun ko jẹbi ẹsun kankan ti wọn fi kan oun.


Sex For Grades: Four Square Church tí ní kí olùkọ́ fásitì Pasitọ̀ Boniface lọ fìdímọ́lé

Àwọn aláṣẹ fásitì Eko ninu atẹjade ti ti kéde pé ki Omowe Boniface lọ rọọ́kún nílé ná Fasiti Eko kede pe Ọmọwe Boniface ko gbọdọ lọ si agbegbe ikọwe ni fasiti naa lẹyin ipade pajawiri ti wọn ṣe. Lẹyin ti ile iṣẹ BBC gbe iwadii wọn sita lori awọn olukọ kan nile iwe giga iwọ oorun ilẹ Adulawọ ti wọn n beere fun ibalopọ ṣaaju maaki ni oriṣiiriṣii nkan ti n ṣẹlẹ. Iṣẹ iwadii BBC yii ṣafihan olukọ ni fasiti ijọba apapọ ni Eko ati ni Ghana ni eyi to ti n tu aṣiri oriṣiiriṣii sita bayii, Fasiti Eko to gba Omowe Boniface Igbeneghu to n kọ awọn akẹkọọ nipa ede ajoji tilẹ Yuroopu ni fasiti naa ti ni ko ṣiwọ iṣẹ na. Kete ti fidio BBC yii n ja nilẹ ni awọn alaṣẹ Fasiti Eko ti pe ipade pajawiri lori ọmọwe Boniface. Lẹyin ti ọpọ nkan ti n ṣẹlẹ lẹyin ti iwadii BBC yii jade ni fasiti Eko ni wọn ti ni ki Boniface lọ rọọkun nile naa titi awọn yoo fi pari iwadii wọn lori ọrọ yii. Boniface yii ni awọn ọmọ igbmọ ni fasiti UNILAG yoo ṣe iwadii to yẹ lori ẹsun fidio naa ki fasiti Eko to mọ ohun to kan. Fasiti Eko mẹnuba awọn ilana ofin ileewe giga naa lori ibalopọ ati iwa aitọ laarin akẹkọọ ati olukọ.


Kete ti fidio BBC yii n ja nilẹ ni awọn alaṣẹ Fasiti Eko ti pe ipade pajawiri lori ọmọwe Boniface. Lẹyin ti ọpọ nkan ti n ṣẹlẹ lẹyin ti iwadii BBC yii jade ni fasiti Eko ni wọn ti ni ki Boniface lọ rọọkun nile naa titi awọn yoo fi pari iwadii wọn lori ọrọ yii. Boniface yii ni awọn ọmọ igbmọ ni fasiti UNILAG yoo ṣe iwadii to yẹ lori ẹsun fidio naa ki fasiti Eko to mọ ohun to kan. Fasiti Eko mẹnuba awọn ilana ofin ileewe giga naa lori ibalopọ ati iwa aitọ laarin akẹkọọ ati olukọ. Fasiti Eko ni gbogbo olukọ ti ade iwadii BBC ba si mọ lori lo maa foju wina ijiya to tọ. Bakan naa ni fasiti yii ṣeleri lati rii pe ọkan awọn akẹkọọ wọn balẹ pẹlu fifi iya to tọ jẹ awọn ti akẹkọọ ba fẹsun kan ti iwadii si fidiẹ mulẹ. Odindin ọdun kan ni BBC fi ṣe iṣẹ iwadii yii to ṣafihan iwa buruku awọn olukọ kọọkan ni fasiti iwọ oorun ilẹ Adulawọ yii.


Fasiti Eko ni gbogbo olukọ ti ade iwadii BBC ba si mọ lori lo maa foju wina ijiya to tọ. Bakan naa ni fasiti yii ṣeleri lati rii pe ọkan awọn akẹkọọ wọn balẹ pẹlu fifi iya to tọ jẹ awọn ti akẹkọọ ba fẹsun kan ti iwadii si fidiẹ mulẹ. Odindin ọdun kan ni BBC fi ṣe iṣẹ iwadii yii to ṣafihan iwa buruku awọn olukọ kọọkan ni fasiti iwọ oorun ilẹ Adulawọ yii. Bakan naa ni awọn alaṣẹ ijọ Olorun Four Square ti ọmọwe Boniface ti n jọsin naa kede pe ko dẹkun gigun pẹpẹ iwaasu titi iwadii wọn yoo fi pari. Four Square Church tí ní kí olùkọ́ fásitì Eko, Pasitọ̀ Boniface, lọ fìdímọ́lé. Ile ijọsin naa ni awọn gbe igbesẹ yi lati le sẹ iwadii ẹkunrẹrẹ lori ẹsun ti wọn fi kan olukọ fasiti naa.


Bakan naa ni awọn alaṣẹ ijọ Olorun Four Square ti ọmọwe Boniface ti n jọsin naa kede pe ko dẹkun gigun pẹpẹ iwaasu titi iwadii wọn yoo fi pari. Four Square Church tí ní kí olùkọ́ fásitì Eko, Pasitọ̀ Boniface, lọ fìdímọ́lé. Ile ijọsin naa ni awọn gbe igbesẹ yi lati le sẹ iwadii ẹkunrẹrẹ lori ẹsun ti wọn fi kan olukọ fasiti naa. Ile ijọsin Four Square Gospel Church Nigeria ti paṣẹ ki Pasito Boniface Igbenoghu lo fidi mọle titi ti awọn yoo fi pari iwadii lori rẹ. Igbesẹ yi ko ṣẹyin iroyin iwadii kan ti ile iṣẹ BBC gbe jade lori ifipabanilopo lati le fi gba maaki eleyi to ṣafihan Pasito Boniface nibi ti o ti n hu iwa aitọ si akẹkọbinrin kan. Loju opo Twitter ati Facebook ile ijọsin naa ni wọn fi atẹjade si eleyi ti Rev. Ikechukwu Ugbaja fi ọwọ si.


Ile ijọsin Four Square Gospel Church Nigeria ti paṣẹ ki Pasito Boniface Igbenoghu lo fidi mọle titi ti awọn yoo fi pari iwadii lori rẹ. Igbesẹ yi ko ṣẹyin iroyin iwadii kan ti ile iṣẹ BBC gbe jade lori ifipabanilopo lati le fi gba maaki eleyi to ṣafihan Pasito Boniface nibi ti o ti n hu iwa aitọ si akẹkọbinrin kan. Loju opo Twitter ati Facebook ile ijọsin naa ni wọn fi atẹjade si eleyi ti Rev. Ikechukwu Ugbaja fi ọwọ si. Ninu atẹjade naa, ile ijọsin naa ni awọn ko ''faaye gba iru iwa buruku bayi ati pe awọn ko lọwọ si iru iwa ti Pasitọ Boniface hu yi'' Wọn tẹsiwaju pe ''A o gbe igbesẹ to ba yẹ lori ọrọ yii nigba ti a ba pari iwadii wa". Ki o to di igba naa, a ti paṣẹ pasitọ ti ọrọ yi kan ki o maṣe kopa ninu iwaasu kankan." Ẹwẹ, awọn akẹkọọ ni fasiti ilu Eko ti o ba BBC sọrọ lawọn ko tii foju kan olukọ naa lẹyin ti BBC gbe fọnran fidio naa jade lọjọ Aje.


Ninu atẹjade naa, ile ijọsin naa ni awọn ko ''faaye gba iru iwa buruku bayi ati pe awọn ko lọwọ si iru iwa ti Pasitọ Boniface hu yi'' Wọn tẹsiwaju pe ''A o gbe igbesẹ to ba yẹ lori ọrọ yii nigba ti a ba pari iwadii wa". Ki o to di igba naa, a ti paṣẹ pasitọ ti ọrọ yi kan ki o maṣe kopa ninu iwaasu kankan." Ẹwẹ, awọn akẹkọọ ni fasiti ilu Eko ti o ba BBC sọrọ lawọn ko tii foju kan olukọ naa lẹyin ti BBC gbe fọnran fidio naa jade lọjọ Aje. Igbagbọ awọn obi ati alagbatọ to ran akẹkọọ lọ sile iwe ni ki wọn lọ kawe, ki wọn si di eeyan lọjọ ola. Laye atijọ olukọ dabi obi ati alagbatọ fawọn akẹkọọ, ṣugbọn nkan ti yipada lasiko yii nile ẹkọ giga gbogbo. Ọpọ awọn olukọ lo ti n jẹ koriko abẹ wọn, ti wọn n huwa aitọ nipa biba awọn akẹkọọ sun.


Igbagbọ awọn obi ati alagbatọ to ran akẹkọọ lọ sile iwe ni ki wọn lọ kawe, ki wọn si di eeyan lọjọ ola. Laye atijọ olukọ dabi obi ati alagbatọ fawọn akẹkọọ, ṣugbọn nkan ti yipada lasiko yii nile ẹkọ giga gbogbo. Ọpọ awọn olukọ lo ti n jẹ koriko abẹ wọn, ti wọn n huwa aitọ nipa biba awọn akẹkọọ sun. Lẹyin ti ileeṣẹ BBC gbe iwadii wọn jade to ṣafihan olukọ fasiti Eko, ati ti fasiti Ghana, to n beere ibalopọ̀ lsna aitọ, ni awọn eniyan ti n fi ero ọkan wọn han lori ayelujara. Ẹkunrẹrẹ iwadii naa ni yii: Ni oju opo BBC New Yoruba ni Facebook, ọpọ ló n bu ẹnu ẹ̀tẹ́ lu iwa ti awọn olukọ yii hu nitori pe ko bojumu rara ati pe o ṣeni laanu pe ọpọ awọn olukọ to mọṣẹ olukọ daadaa lo n huwa yii. Iwa buruku yii ko jẹ tuntun loju awọn eniyan mọ nitori ọpọ agbalagba olukọ lade iwa ibajẹ yii ti ṣimọ lori ‘Lóòótọ́ ni ọ̀jọ̀gbọ́n fẹ́ bá mi lòpọ̀’.


Lẹyin ti ileeṣẹ BBC gbe iwadii wọn jade to ṣafihan olukọ fasiti Eko, ati ti fasiti Ghana, to n beere ibalopọ̀ lsna aitọ, ni awọn eniyan ti n fi ero ọkan wọn han lori ayelujara. Ẹkunrẹrẹ iwadii naa ni yii: Ni oju opo BBC New Yoruba ni Facebook, ọpọ ló n bu ẹnu ẹ̀tẹ́ lu iwa ti awọn olukọ yii hu nitori pe ko bojumu rara ati pe o ṣeni laanu pe ọpọ awọn olukọ to mọṣẹ olukọ daadaa lo n huwa yii. Iwa buruku yii ko jẹ tuntun loju awọn eniyan mọ nitori ọpọ agbalagba olukọ lade iwa ibajẹ yii ti ṣimọ lori ‘Lóòótọ́ ni ọ̀jọ̀gbọ́n fẹ́ bá mi lòpọ̀’. Awọn miran ni ki ileeṣẹ BBC wa si ile iwe awọn kaakiri Naijiria nitori o ti di ankoo fawẹli to n ba ni ninujẹ: Ohun to jọ ọpọ eeyan loju, to si n bi wọn ninu julọ, ni ọjọ ori ẹni ọdun metadinlogun ti ọrọ naa kan, eyi buru jai. Ọpọlọpọ ọmọ Naijiria lo gboriyin fun ileeṣẹ BBC fun iṣẹ ọpọlọ to n fọ awujọ mọ tó n jade lagbalaBBC nigba gbogbo: Awọn ọmọ Naijiria miran ni ki ijọba gbe igbesẹ to yẹ lati wagbo dẹkun fawọn olukọ to n huwa ibajẹ yii ki ọkan awọn akẹkọọ le balẹ. Godson mẹnuba iwaasu Baba Adeboye ti ijọ RCCG to fi sọrọ lori ibalopọ awọn olukọ ni fasiti lasiko to yi n ṣiṣẹ olukọ.


Awọn miran ni ki ileeṣẹ BBC wa si ile iwe awọn kaakiri Naijiria nitori o ti di ankoo fawẹli to n ba ni ninujẹ: Ohun to jọ ọpọ eeyan loju, to si n bi wọn ninu julọ, ni ọjọ ori ẹni ọdun metadinlogun ti ọrọ naa kan, eyi buru jai. Ọpọlọpọ ọmọ Naijiria lo gboriyin fun ileeṣẹ BBC fun iṣẹ ọpọlọ to n fọ awujọ mọ tó n jade lagbalaBBC nigba gbogbo: Awọn ọmọ Naijiria miran ni ki ijọba gbe igbesẹ to yẹ lati wagbo dẹkun fawọn olukọ to n huwa ibajẹ yii ki ọkan awọn akẹkọọ le balẹ. Godson mẹnuba iwaasu Baba Adeboye ti ijọ RCCG to fi sọrọ lori ibalopọ awọn olukọ ni fasiti lasiko to yi n ṣiṣẹ olukọ. Iyiosa gba pe iwa yii ko ṣẹṣẹ bẹrẹ bikoṣe pe ki onikaluku ṣetan lati fopin sii bayii: Eghosa naa sọrọ lori iriri rẹ lọdun 2015 ni fasiti Eko bi olukọ kan ṣe féèlì akẹkọọ kan lẹẹmeji nitori pe o fẹ baa sun pe idajọ Olorun lo de loju rẹ: Ọpọ ọdọ kilọ iwa ibajẹ yii larin awọn obi pe ki wọn yee mu itiju ba awọn ọmọ wọn nitori ti aṣiri ba tu tan, tẹbi tara ni itiju yii a kàn.


Iyiosa gba pe iwa yii ko ṣẹṣẹ bẹrẹ bikoṣe pe ki onikaluku ṣetan lati fopin sii bayii: Eghosa naa sọrọ lori iriri rẹ lọdun 2015 ni fasiti Eko bi olukọ kan ṣe féèlì akẹkọọ kan lẹẹmeji nitori pe o fẹ baa sun pe idajọ Olorun lo de loju rẹ: Ọpọ ọdọ kilọ iwa ibajẹ yii larin awọn obi pe ki wọn yee mu itiju ba awọn ọmọ wọn nitori ti aṣiri ba tu tan, tẹbi tara ni itiju yii a kàn.


UN General Assembly: Àwọn ìdí pàtàkì tí ààrẹ Buhari fi gbọdọ kópa rèé

Ààrẹ orílẹ̀-èdè Nàijiria Muhmmadu Buhari tí rìnrìn ajo lọ si lọ́jọ́ Aìku ló si orilẹ̀-èdè Amerika níbi ìpàdé àpàpọ gbogbo orilẹ̀-èdè ẹlẹkẹ́rinléláàdorin iru rẹ̀. Ìpàde náà ṣe pàtàkì sí orilẹ-èdè Naijiria àti ààrẹ Buhari nítori pé ọmọ Naijiria ti wọ́n ṣẹṣẹ̀ yàn gẹ́gẹ́ bi ààrẹ àjọ náà ní ọjọ díẹ̀ sẹyin. Àra ǹkan ti wọ́n yóò foju to nibi àpérò náà, ni láti koju ìjà sí òṣì àti àìní, pípèsè ètò ẹkọ àti láti gbé ìgbésẹ̀ lóri ọ̀rọ̀ ojú ọjọ. Ètò ìfọ̀rọ̀wérọ̀ náà yóò bẹ̀rẹ̀ ni ọjọ kẹrinlélogun, oṣù kẹsan an, níbi ti àwọn adari yóò ti maa jiroro lori àkori àpéro ọdun yiìí. Ààrẹ Buhari ni àdári káarun ti yóò sọ̀rs nibi ìpàdé àgbàyé náà. Ìgbàkeji rèé ti ọmọ Naijiria yóò gba ìpò ààrẹ UN, ní ọdun 1989 ni ọmọ Niajiria kan jẹ ọmọ oogun Joseph Garba.


Ètò ìfọ̀rọ̀wérọ̀ náà yóò bẹ̀rẹ̀ ni ọjọ kẹrinlélogun, oṣù kẹsan an, níbi ti àwọn adari yóò ti maa jiroro lori àkori àpéro ọdun yiìí. Ààrẹ Buhari ni àdári káarun ti yóò sọ̀rs nibi ìpàdé àgbàyé náà. Ìgbàkeji rèé ti ọmọ Naijiria yóò gba ìpò ààrẹ UN, ní ọdun 1989 ni ọmọ Niajiria kan jẹ ọmọ oogun Joseph Garba. Níbi ìpàde náa ààrẹ Buhari yoo nilo láti sọ ìpa ti Nàijiria ti ko àti ibi ti o ba iṣẹ́ de, pàápàá jùlọ lóri gbogbo iléri to ti ṣe lásìkò ipolongo láti dupo ààrẹ lọdun 2015 àti 2019. Èyí mọ didoju ìwà àjẹbánu bolẹ àti mímú ìdàgbàsoké ba ètò ọ̀r ajé Naijiria.


Níbi ìpàde náa ààrẹ Buhari yoo nilo láti sọ ìpa ti Nàijiria ti ko àti ibi ti o ba iṣẹ́ de, pàápàá jùlọ lóri gbogbo iléri to ti ṣe lásìkò ipolongo láti dupo ààrẹ lọdun 2015 àti 2019. Èyí mọ didoju ìwà àjẹbánu bolẹ àti mímú ìdàgbàsoké ba ètò ọ̀r ajé Naijiria.


Ooni: EFCC, ẹ se àtúnse sí ìgbé ayé àwọn ọdaràn tẹ bá mú

Ọọni ti Ile-Ifẹ, Oba Adeyeye Enitan Ogunwusi, ti kesi Ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ lorilẹede Naijiria, EFCC pe ki wọn se atunse lori awọn ọna ti wọn n gba gbogun ti iwa ọdaran lawujọ. Ọba Ogunwusi ni o seese ki awọn ọdaran yii ma mọ ijamba ti wọn n se fun ara ilu, nitori naa, ti ọwọ ba tẹ awọn afurasi ọdaran wọn yii, ki wọn se ifọrọwanilẹnuwo fun wọn daadaa. Ọba Ogunwusi gbe imọran ọhun kalẹ lasiko to n gbalejo awọn osisẹ agba ajọ EFCC ni aafin rẹ nilu Ile Ifẹ. Bakan naa, ni Ọọni tun ke gbajare lori bi iwa ọdaran se peleke si ni ipinlẹ Ọsun, to si kesi awọn ọdọ lati jawọ ninu iwakiwa, bẹẹ lo tun kesi ajọ naa lati fi agbara kun bi wọn se n gbogun ti iwa ọdaran ni awujọ. Ninu ọrọ ti wọn, ajọ EFCC naa wa rọ Oba Adeyeye Ogunwusi lati kesi awọn ọba ni ile Yoruba, ki awọn naa tiraka lati gbogun ti iwa ibajẹ ni agbeegbe wọn.


Obono-Obla: Buhari ti yan Dayọ Apata lati rọ́pò Obono-Obla

Aarẹ Muhammadu Buhari ti yẹ aga mọ alaga igbimọ to n sewadi lati se awari awọn dukia ijọba to ti sọnu, to si n gba wọn pada, Okoi Obono-Obla, to si ni ko lọ rọọkun nile na. Atẹjade kan ti akọwe ijọba apapọ, Boss Mustapha fisita lo sisọ loju ọrọ yii pẹlu afikun pe Agbefọba agba fun ijọba ilẹ wa, Dayọ Apata ni yoo maa dari igbimọ to n gba dukia ijọba to sọnu pada naa, titi di ọjọ miran, ọjọ rere. Akọwe ijọba apapọ ni aarẹ Buhari gbe igbesẹ naa lọna ati fun Obono-Obla ni anfaani lati dahun awọn ẹsun iwa ọdaran to nii se pẹlu iwa ajẹbanu ti ajọ to n tanna wadi iwa ibajẹ ICPC fi kan-an. Bakan naa, Obono-Obla yoo tun jẹjọ lori awọn ẹsun to jẹ mọ sise ayederu iwe ẹri ati ẹsun iwa ajẹbanu lọkan o jọkan eyi ti wọn fi kan-an. Atẹjade naa tun salaye pe, Obono-Obla yoo si maa naju nile naa titi ti ajọ ICPC yoo fi fẹnu ọrọ jona lori iwadi to n se fun-un.


Naira Marley: Àwọn agbẹjọ́rò ń jà sí àga ìjókòó níbi ìgbẹ́jọ́ Naira Marley

Ile ẹjọ giga kan ni ipinlẹ Eko ti sun igbẹjọ gbajugbaja olorin Afeez Fashola ti gbogbo eniyan mọ si Naira Marley. Gbajugbaja olorin Afeez Fashola ti gbogbo eniyan mọ si Naira Marley ti papa fara han niwaju ile ẹjọ giga ti ipinlẹ Eko lori ẹsun ṣiṣe magomago lori ayelujara. Ṣaaju ni iroyin jade pe yoo fara han niwaju ile ẹjọ lọjọru ọjọ kẹtalelogun oṣu kẹwa ọdun 2019. Lọjọbọ ẹwẹ, ṣaadede ni igbẹjọ olorin naa wa sopin gẹgẹ bi iroyin ṣe ni aigbọraẹniye dede suyọ laarin awọn agbẹjọro lori aaye atijoko ninu ile ẹjọ kekere naa. Adajọ to dari igbẹjọ naa, Nicholas Owibo ni lati sun igbẹjọ rẹ siwaju di ọjọ ikọkanla ati ikejila oṣu ikejila ọdun 2019 tori aawọ to waye laarin agbẹjọro. A gbọ pe aigbọraẹniye yii waye tori ile ẹjọ kii fibẹẹ tobi.


Lọjọbọ ẹwẹ, ṣaadede ni igbẹjọ olorin naa wa sopin gẹgẹ bi iroyin ṣe ni aigbọraẹniye dede suyọ laarin awọn agbẹjọro lori aaye atijoko ninu ile ẹjọ kekere naa. Adajọ to dari igbẹjọ naa, Nicholas Owibo ni lati sun igbẹjọ rẹ siwaju di ọjọ ikọkanla ati ikejila oṣu ikejila ọdun 2019 tori aawọ to waye laarin agbẹjọro. A gbọ pe aigbọraẹniye yii waye tori ile ẹjọ kii fibẹẹ tobi. Ninu oṣu karun ọdun 2019 ni ajọ to n ri si iwa jẹgudujẹra lorilẹede Naijiria, EFCC gbe  Naira Marley atawọn mẹrin mii, Zlatan Ibile, Rahmon Jago, Guccy Branch ati eeyan kan. Lẹyin ọjọ marun ni wọn tu Zlatan atawọn mẹta toku silẹ ti wọn si fi ẹsun mọkanla ọtọọtọ kan Naira Marley. Nigba to ya ni iroyin tun jade pe ẹsun rẹ gangan ni to ni ṣe pẹlu ọpọlọpọ kaadi ipe lori ẹrọ ayelujara.


Ninu oṣu karun ọdun 2019 ni ajọ to n ri si iwa jẹgudujẹra lorilẹede Naijiria, EFCC gbe  Naira Marley atawọn mẹrin mii, Zlatan Ibile, Rahmon Jago, Guccy Branch ati eeyan kan. Lẹyin ọjọ marun ni wọn tu Zlatan atawọn mẹta toku silẹ ti wọn si fi ẹsun mọkanla ọtọọtọ kan Naira Marley. Nigba to ya ni iroyin tun jade pe ẹsun rẹ gangan ni to ni ṣe pẹlu ọpọlọpọ kaadi ipe lori ẹrọ ayelujara.


SERAP: Ọ̀rọ̀ àwọn alájẹbánu ti kúrò lọ́rọ̀ yàrá, ó ti di ọ̀rọ̀ gbangba

Gbogbo aye lo mọ pe ọrọ iwa ijẹkujẹ jẹ ohun kan to ti ba orukọ Naijiria jẹ nile ati loke okun fun ọpọlọpọ ọdun sẹyin. Bẹẹ ni ọkan o jọkan akitiyan lawọn ijọba gbogbo ti gbe lori rẹ, ṣugbọn kaka ko san lara iya ajẹ, n ṣe lo tun n fi gbogbo ọmọ rẹ bi obinrin, ni ọrọ naa n jẹ. Eyi lo wa mu ki ajọ kan to n lepa igbayegbadun araalu ati igbogun ti iwa ijẹkujẹ lawujọ, SERAP, ti ke sijọba apapọ lati gbe iwe orukọ awọn alajẹbanu sita. SERAP ni iwe naa ni yoo ṣafihan orukọ awọn gomina ipinlẹ atawọn eekan ijọba miran, ti ile ẹjọ ti da lẹbi fun ẹsun ikowojẹ, bẹrẹ lati ọdun 1999. Ninu lẹta kan ti SERAP kọ si agbẹjọro agba lorilẹede Naijiria, Abubakar Malami, lo ti pe ipe yii. Ajọ SERAP tun rọ agbẹjọro agba ni Naijiria lati ri pe gbogbo orukọ to yẹ ko wa ninu iwe iforukọsilẹ naa lo wa nibẹ fun anfani araalu.


SERAP ni iwe naa ni yoo ṣafihan orukọ awọn gomina ipinlẹ atawọn eekan ijọba miran, ti ile ẹjọ ti da lẹbi fun ẹsun ikowojẹ, bẹrẹ lati ọdun 1999. Ninu lẹta kan ti SERAP kọ si agbẹjọro agba lorilẹede Naijiria, Abubakar Malami, lo ti pe ipe yii. Ajọ SERAP tun rọ agbẹjọro agba ni Naijiria lati ri pe gbogbo orukọ to yẹ ko wa ninu iwe iforukọsilẹ naa lo wa nibẹ fun anfani araalu. O ni eyi yoo jẹ ki wọn mọ ewolewo laarin awọn gomina ati awọn eekan ti ọbẹ ofin ti ba ni idi fun iwa ijẹkujẹ. SERAP ni ko yẹ ko si ọrọ a n ṣe ọrọ orukọ awọn akowolujẹ ni awo mọ, nitori o ti de gbangba kii ṣe agbekọrọ yara gbọ mọ. O ni orilẹede Naijiria lee wo awokọṣe ajọ ọtẹlẹmuyẹ ilẹ Amẹrika, to kede orukọ awọn afunrasi ẹsun ilunijibiti lorilẹede naa, nipa gbigbe igbesẹ bẹẹ ni kiakia.


O ni eyi yoo jẹ ki wọn mọ ewolewo laarin awọn gomina ati awọn eekan ti ọbẹ ofin ti ba ni idi fun iwa ijẹkujẹ. SERAP ni ko yẹ ko si ọrọ a n ṣe ọrọ orukọ awọn akowolujẹ ni awo mọ, nitori o ti de gbangba kii ṣe agbekọrọ yara gbọ mọ. O ni orilẹede Naijiria lee wo awokọṣe ajọ ọtẹlẹmuyẹ ilẹ Amẹrika, to kede orukọ awọn afunrasi ẹsun ilunijibiti lorilẹede naa, nipa gbigbe igbesẹ bẹẹ ni kiakia.


Ẹni tí kò jẹ gbì kò lè kú gbì, eré ọmọdé ni EFCC ń ṣe - Ambode

Lẹyin ti awọn oṣiṣẹ EFCC atawọn ọdọ ilu Ẹpẹ gbena woju ara wọn lasiko ti wọn fẹ ṣe ayẹwo ile gomina ana ni ipinlẹ Eko, Akinwunmi Ambode, gomina ana naa ti sọrọ sita. O ṣalaye pe wọn ko ri ohunkohun to lee fa họwuhọwu lẹyin ayẹwo wọn. Ninu atẹjade kan to fi sita lẹyin ti awọn oṣiṣẹ EFCC naa gbọn ile rẹ to wa nilu Ẹpẹ ati Parkview ni Ikoyi yẹbẹyẹbẹ, Akinwunmi Ambọde ni wọn ko ba ẹbọ ni ile oun lẹyin ti wọn ṣe ayẹwo wọn tan. Ambọde ni titi di bi a ṣe n sọrọ yii, ko si igba kan ti ajọ EFCC ba oun ni gbolohun lori ohunkohun yoo wu. Ati pe nigbakugba ti wọn ba nilo oun, ko si giri, oun ṣetan lati jẹ wọn ni hoo. O wa rọ awọn ololufẹ rẹ lati bu omi suuru mu ki wọn si gba alaafia laaye nitori gẹgẹ bi o ṣe sọ, 'ko si giri!'


Ambọde ni titi di bi a ṣe n sọrọ yii, ko si igba kan ti ajọ EFCC ba oun ni gbolohun lori ohunkohun yoo wu. Ati pe nigbakugba ti wọn ba nilo oun, ko si giri, oun ṣetan lati jẹ wọn ni hoo. O wa rọ awọn ololufẹ rẹ lati bu omi suuru mu ki wọn si gba alaafia laaye nitori gẹgẹ bi o ṣe sọ, 'ko si giri!' Àjọ tó gbogun ti ìwà àjẹbánu lórílẹ̀-èdè Nàìjíríà, EFCC ni iwadii lasan ni awọn n ṣe. EFCC ní ilé gomina ìpínlẹ̀ Eko tẹ́lẹ̀rí, Akinwumi Ambode ti awọn lọ ni owúrọ òní jẹ́ ìtẹ̀síwájú ìwádìí àwon lóri ẹ̀sùn ìkówó jẹ tí wọ́n fi kàn-àn. Gẹ́gẹ́ bi Tony Orilade tó jẹ agbẹnusọ EFCC ṣe sọ, ó ni kìí ṣe pe àwọn yabo ilé rẹ̀ gẹ́gẹ́ bi ìròyìn tó ń lọ nígboro.


Àjọ tó gbogun ti ìwà àjẹbánu lórílẹ̀-èdè Nàìjíríà, EFCC ni iwadii lasan ni awọn n ṣe. EFCC ní ilé gomina ìpínlẹ̀ Eko tẹ́lẹ̀rí, Akinwumi Ambode ti awọn lọ ni owúrọ òní jẹ́ ìtẹ̀síwájú ìwádìí àwon lóri ẹ̀sùn ìkówó jẹ tí wọ́n fi kàn-àn. Gẹ́gẹ́ bi Tony Orilade tó jẹ agbẹnusọ EFCC ṣe sọ, ó ni kìí ṣe pe àwọn yabo ilé rẹ̀ gẹ́gẹ́ bi ìròyìn tó ń lọ nígboro. Nígbà ti akọròyìn BBC Yoruba bèèrè ìdí tí wọ́n fi wà ní ilé Ambode, Tony Orilade ní "báwọ ni à ó ṣe ya bo ilé Ambode, ǹjẹ́ ẹ mọ ǹkan ti yabo túmọ̀ sí? ó túmọ sí ìkọlù, láti já wọle, tàbí láti jale" "Ìwádìí ń lọ lọ́wọ́ tí ẹ ò bá gbàgbé a fí àtẹ̀jáde kan síta laipẹ nígbà ti a lọ sí ilé ẹjọ láti gbéṣẹ̀ lé owó nilé ìfówópamọ mẹ́ta kan ti wọ́n lò láàrín inú oṣù kẹsan an ọdun 2018 sí osù karún un ọdún yìí nílu Eko." Orilade ní ó pọ̀n dandan lati ṣe àbẹwò sí ilé ẹni ti wọ́n ba ń ṣe ìwádìí, ó jẹ ìtẹsíwájú ìwádìí àwọn ni.


Nígbà ti akọròyìn BBC Yoruba bèèrè ìdí tí wọ́n fi wà ní ilé Ambode, Tony Orilade ní "báwọ ni à ó ṣe ya bo ilé Ambode, ǹjẹ́ ẹ mọ ǹkan ti yabo túmọ̀ sí? ó túmọ sí ìkọlù, láti já wọle, tàbí láti jale" "Ìwádìí ń lọ lọ́wọ́ tí ẹ ò bá gbàgbé a fí àtẹ̀jáde kan síta laipẹ nígbà ti a lọ sí ilé ẹjọ láti gbéṣẹ̀ lé owó nilé ìfówópamọ mẹ́ta kan ti wọ́n lò láàrín inú oṣù kẹsan an ọdun 2018 sí osù karún un ọdún yìí nílu Eko." Orilade ní ó pọ̀n dandan lati ṣe àbẹwò sí ilé ẹni ti wọ́n ba ń ṣe ìwádìí, ó jẹ ìtẹsíwájú ìwádìí àwọn ni. Bákan náà ni ilé iṣẹ́ BBC bèrè pé ṣe wọn ti pe Akinwumi Ambode fún ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nùwò súgbọn ọgbẹ́ni Orilade ní Ambode mọ pé àwọn ń ṣe ìwádìí lọ́wọ́.


Bákan náà ni ilé iṣẹ́ BBC bèrè pé ṣe wọn ti pe Akinwumi Ambode fún ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nùwò súgbọn ọgbẹ́ni Orilade ní Ambode mọ pé àwọn ń ṣe ìwádìí lọ́wọ́.


Itsey Sagay: Irọ́ ni Ahmed Lawan pa pe ₦750,000 ni Sẹ́nétọ̀ kan nń gbà lóṣù

Alaga fun igbimọ̀ oludaninimọran fun aarẹ Buhari lori iwa ajẹ́banu, Ọjọgbọn Itsay Sagay ti fesi pada lati tako ọrọ ti aarẹ ile asofin agba, Ahmed Lawan sọ pe ko si asofin agba to n fi apo sakasaka di owo lọ̀ sile. Lasiko to n ba akọ̀royin sọ̀rọ̀, Sagay pa Lawan lẹ́nu mọ̀ pe ko dẹ́kun irọ̀ pipa, ko si ma si awọ̀n ọ̀mọ̀ Naijiria lọna, pẹlu afikun pe miliọnu mẹẹdogun naira ni asofin agba kọọkan n gba lowo osu. Itse Sagay fikun pe irọ to jinna si ootọ ni ọrọ kan ti Lawan sọ pe ẹgbẹrun lọna ọtalelẹẹdẹgbẹrin o din mẹwa naira, (₦750,000) ni asofin kọọkan n mu ls sile losu. Agba amofin naa sọ pe awọn ọmọ Naijiria fẹ mọ iye ti asofin kọọkan n mu lọ sile losu, ko si yẹ ki ẹnikẹni maa fi ẹkọ tanna fun wọn. Sagay fikun pe, irọ diẹ, ootọ diẹ ni Lawan sọ, nitori gbogbo aye lo ti mọ pe inu ajẹmọnu awọn asofin ni wọn di owo to lorukọ si. "Ta ba wo, a lee ni ootọ ọrọ ni aarẹ ile asofin agba n sọ nipa owo osu awọn asofin agba naa, amọ eelo ni apapọ owo ti wọn n mu ls sile losu, o to miliọnu mẹẹdogun naira."


Yemi Elebuibon: Babaláwo èké kò le è kii ẹsẹ mẹ́rin nínú odù ifá

Agbaọjẹ nipa eto isegun ati ẹsin ibilẹ ni ilẹ Yoruba, Baba awo Yẹmi Ẹlẹbuibọn, ti se apejuwe awon ayederu babalawo ati awọn ọna ta fi lee da wọn mọ. Baba Ẹlẹbuibọn la awọn eeyan lọyẹ nitori bi ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ lorilẹede Naijiria, EFCC, se fi panpẹ ọba mu ayederu babalawo kan ni ilu Ibadan. Ọpọlọpọ dukia ati ile to ti fi ọna eru gba lọwọ awọn eniyan to lu ni jibiti si ni wọn ka mọ lọwọ, tijọba si ti gbẹsẹle. Ẹlẹbuibọn, ninu ọrọ rẹ salaye lẹsẹẹsẹ nipa ba se le e mọ gbajuẹ babalawo, ta ba n sọrọ nipa eto isegun ati ẹsin ibilẹ. Ọna marun to fi lee mọ eke Babalawo: Ẹlẹbuibọn, to jẹ eekan ni idi isegun ati ẹsin ibilẹ wa parọwa sawọn eniyan lati ma sakiyesi finifini, nipa ẹni ti wọn yoo tọ lọ bi babalawo.


Lai, wá wi tẹnu rẹ lóri bílíọnu mẹ́jì àbọ owó DSO

Àjọ tó ń ri sí ìwà jẹ́gudujẹra ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà (ICPC) ní mínísítà fún ọ̀rọ̀ tó ń lọ àti àṣà Lai Muhammed yóò fóju han nile ẹjọ́ giga ní Abuja lati jẹ́ri  lóri ẹsun síṣé bílíọnù méjì lé ọwọ́ márun tí eto igbọhun sáféfé fí sún si ẹrọ ìgbàlóde (DSO) níọ̀n[s ti ko yẹ. Gẹ́gẹ́ bi àtẹjáde ti agbẹnusọ àjọ ICPC Rasheedat Okoduwa fọ́wọ́ si ṣe sọ ni pé wọn ti gbé iwé ẹ̀sùn onípele méjìlá síwaju adájọ Folashade Ogunbanjọ-Giwa tako adarí àgbà NBC Modibo Kawu, alága ilé iṣẹ̀ Pinnacle Communication, Lucky Omoluwa àti alábojutó ìgbòkègbodò ilé iṣẹ́ náà Dipo Onifade. O fí kún un pé adarí àgbà NBC sí mínísità tẹ́lẹ̀rí lọna láti buwọlu lílo owó ìjọba láti maa sagbátẹru ilé iṣẹ́ aládanil. ICPC ní Modibo Kawu náà kò yọ sílẹ̀ nínú awọn ti yóò foju wína òfin nítori àsìlò ipò rẹ̀. Àjọ náà ní, ipa ti mínísítà tẹ́lẹ̀rí kó nínú rẹ̀ jẹ èyí to ń pe fún ìbéèrè lẹ́yìn ti ICPC rí lásìkò ìwádìí pé ìwé àlàsilẹ̀ láti gbé ìṣẹ́ náà jáde (DSO) bí Modibo Kawu ṣe lòó kó tọ ìlànà tó yẹ. Ẹ̀wẹ̀ " Mohammed ti jẹ́ri sí i nínú àtẹjáde kan pé wọ́n ṣi òun lọ́na ni, gẹ́gẹ́ bi ilé ẹjọ ṣe mọ láti ẹnu ẹni to jẹri fún ICPC, Osanato Olugbemi.


ICPC ní Modibo Kawu náà kò yọ sílẹ̀ nínú awọn ti yóò foju wína òfin nítori àsìlò ipò rẹ̀. Àjọ náà ní, ipa ti mínísítà tẹ́lẹ̀rí kó nínú rẹ̀ jẹ èyí to ń pe fún ìbéèrè lẹ́yìn ti ICPC rí lásìkò ìwádìí pé ìwé àlàsilẹ̀ láti gbé ìṣẹ́ náà jáde (DSO) bí Modibo Kawu ṣe lòó kó tọ ìlànà tó yẹ. Ẹ̀wẹ̀ " Mohammed ti jẹ́ri sí i nínú àtẹjáde kan pé wọ́n ṣi òun lọ́na ni, gẹ́gẹ́ bi ilé ẹjọ ṣe mọ láti ẹnu ẹni to jẹri fún ICPC, Osanato Olugbemi. Gẹ́gẹ bi agbẹjọro ICPC Henry Emore ṣe sọ fún ilé ẹjọ pe sísan bílíọnu méjì le fún pinnacle gẹ́gẹ́ bii àsan-an lẹ ní kọlọfin nínú nítori pé ilé iṣẹ́ ìjọba níkan ló ni ànfani láti gba irú owó bẹ́ẹ̀''. Ilé ẹjọ tún fi kún un pé ọ̀nà ti wọ́n gba san owó to kù náà fún ilé isẹ́ aládani tun ní kọlọfin nínú, wọ́n ní ẹ̀rí ìgbòkègbodo owó ti ko lọ ni ìlànà to yẹ tó ẹ̀ẹ̀mẹtà dín láàdọ́ta ti wọn san si awọn apo owo banki oniruuru láti ọdọ alága ilé iṣẹ Pinnacle Communications Olaoluwa ni kéte ti NBC san owo fún wọ́n. Ẹ̀wẹ̀,  àwọn ọmọ Nàìjíríà tí ń sọ̀rọ̀ lóri ìgbẹ́sẹ̀ àjọ ICPC láti gbé Lai Mohammed lo ile éjọ.


Gẹ́gẹ bi agbẹjọro ICPC Henry Emore ṣe sọ fún ilé ẹjọ pe sísan bílíọnu méjì le fún pinnacle gẹ́gẹ́ bii àsan-an lẹ ní kọlọfin nínú nítori pé ilé iṣẹ́ ìjọba níkan ló ni ànfani láti gba irú owó bẹ́ẹ̀''. Ilé ẹjọ tún fi kún un pé ọ̀nà ti wọ́n gba san owó to kù náà fún ilé isẹ́ aládani tun ní kọlọfin nínú, wọ́n ní ẹ̀rí ìgbòkègbodo owó ti ko lọ ni ìlànà to yẹ tó ẹ̀ẹ̀mẹtà dín láàdọ́ta ti wọn san si awọn apo owo banki oniruuru láti ọdọ alága ilé iṣẹ Pinnacle Communications Olaoluwa ni kéte ti NBC san owo fún wọ́n. Ẹ̀wẹ̀,  àwọn ọmọ Nàìjíríà tí ń sọ̀rọ̀ lóri ìgbẹ́sẹ̀ àjọ ICPC láti gbé Lai Mohammed lo ile éjọ.


Ilé ẹjọ́ pàṣẹ kí EFCC gbẹ̀sẹ̀ lé àpò àsùwọ̀n kan tó ní nkan ṣe pẹ̀lú Akinwumi Ambode

Ile ẹjọ giga ijọba apapọ to wa ni adugbo Ikoyi nilu Eko ti paṣẹ pe ki owo kan to to biliọnu mẹwa Naira, N9.9bn, to jẹ ti ijọba ipinlẹ Eko. Onidajọ Chuka Obiozor paṣẹ naa lọjọ Aje lẹyin ti ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ ni Naijiria, EFCC, kọ iwe ẹbẹ si ile ẹjọ pe ko ṣe bẹ ki oun le ri aaye ṣe iwadi iwa jibiti kan. EFCC sọ fun ile ẹjọ lati ti apo aṣuwọn naa titi ti wọn yoo fi pari iwadii kan ti wọn n ṣe. Iwadii naa ni wọn ni o ṣeesẹ ko yọri si ki wọn o fi oju akọwe agba lọọfisi Olori awọn oṣiṣẹ fun Gomina tẹlẹ, Akinwumi Ambode, Adewale Adesanya ba ile ẹjọ. Gẹgẹ bi agbẹnusọ ajọ EFCC, Tony Orilade ṣe sọ, owo naa, N9,927,714,443.29, lo jade lati inu apo asuwọn ijọba ipinlẹ Eko, to si wọ apo asuwọn miran nile ifowopamọ FCMB kan ti wọn ṣi ni ọjọ kẹtadinlogun, oṣu Kẹsan, ọdun 2017 lasiko iṣakoso gomina ipinlẹ Eko tẹlẹ, Akinwumi Ambode. Ninu iwe ti EFCC gbe lọ siwaju ile ẹjọ, o fojuhan bi Adesanya ati awọn kan to ni anfaani si apo asuwọn naa ṣe n gba owo jade ninu apo asuwọn ijọba ti wọn si n da a si apo asuwọn miran. Agbẹjọro fun EFCC, Mohammed Abbas sọ nile ẹjọ pe "akọsilẹ fihan bi owo nlanla ṣe n wọ apo asuwọn ti Adesanya n mojuto lati inu aka-nti ijọba ipinlẹ Eko."


Gẹgẹ bi agbẹnusọ ajọ EFCC, Tony Orilade ṣe sọ, owo naa, N9,927,714,443.29, lo jade lati inu apo asuwọn ijọba ipinlẹ Eko, to si wọ apo asuwọn miran nile ifowopamọ FCMB kan ti wọn ṣi ni ọjọ kẹtadinlogun, oṣu Kẹsan, ọdun 2017 lasiko iṣakoso gomina ipinlẹ Eko tẹlẹ, Akinwumi Ambode. Ninu iwe ti EFCC gbe lọ siwaju ile ẹjọ, o fojuhan bi Adesanya ati awọn kan to ni anfaani si apo asuwọn naa ṣe n gba owo jade ninu apo asuwọn ijọba ti wọn si n da a si apo asuwọn miran. Agbẹjọro fun EFCC, Mohammed Abbas sọ nile ẹjọ pe "akọsilẹ fihan bi owo nlanla ṣe n wọ apo asuwọn ti Adesanya n mojuto lati inu aka-nti ijọba ipinlẹ Eko." Abbas fi kun pe wọn ti n gbiyanju lati na owo naa, ati pe wọn ko ni i dẹkun iwa jibiti wọn ti ile ẹjọ ko ba gbẹsẹ le apo asuwọn naa. Eyi lo mi ki Onidajọ Obiozor gba ẹbẹ EFCC wọle, to si sun igbẹjọ si ọjọ kẹsan, oṣu Kẹsan, ọdun 2019.


Abbas fi kun pe wọn ti n gbiyanju lati na owo naa, ati pe wọn ko ni i dẹkun iwa jibiti wọn ti ile ẹjọ ko ba gbẹsẹ le apo asuwọn naa. Eyi lo mi ki Onidajọ Obiozor gba ẹbẹ EFCC wọle, to si sun igbẹjọ si ọjọ kẹsan, oṣu Kẹsan, ọdun 2019.


SERAP: Àwọn èèyàn Oyo gbọdọ̀ dásí àbá àjọ tó ń gbógun tìwà ìbàjẹ́

Ajọ SERAP ti rọ awọn eeyan ipinlẹ Oyo lati sọ tẹnu wọn lori aba lati da ajọ to n gbogun tiwa ajẹbanu nipinlẹ naa silẹ. Ọjọru ni Gomina Seyi Makinde gbe aba ọhun lọ siwaju ile igbimọ aṣofin lati ṣiṣẹ lori rẹ. Igbakeji adari ajọ SERAP, Ọgbẹni Kola Oluwadare to ba BBC Yoruba sọrọ, rọ awọn ara ilu lati lọ sọ tẹnu wọn nigba ti awọn aṣofin ipinlẹ Oyo ba n gbe aba naa yẹwo. O ni, o ṣe pataki ki awọn ọmọ ipinlẹ Oyo kopa gboogi ninu eto ati sọ aba naa dofin, ki wọn le sọ ohun ti wọn fẹ ko wa ninu ofin naa. Ọgbẹni Oluwadare ni, eyi ko ni fun gomina lagbara lati fi ajọ naa dunkoko mọ awọn ẹgbẹ alatako ijọba rẹ. Ẹwẹ, Gomina Makinde ṣalaye pe, igbogun tiwa ibajẹ yoo fawọn oludokowo ni igboya lati da okoowo silẹ nipinlẹ Oyo.


O ni, o ṣe pataki ki awọn ọmọ ipinlẹ Oyo kopa gboogi ninu eto ati sọ aba naa dofin, ki wọn le sọ ohun ti wọn fẹ ko wa ninu ofin naa. Ọgbẹni Oluwadare ni, eyi ko ni fun gomina lagbara lati fi ajọ naa dunkoko mọ awọn ẹgbẹ alatako ijọba rẹ. Ẹwẹ, Gomina Makinde ṣalaye pe, igbogun tiwa ibajẹ yoo fawọn oludokowo ni igboya lati da okoowo silẹ nipinlẹ Oyo. Koda Gomina fikun ọrọ re pe, oun ṣetan lati lọ jẹjọ niwaju ajọ to n gbogun tiwa ajẹbanu ti ẹnikẹni ba f'ẹsun iwa ibajẹ kan oun.


Koda Gomina fikun ọrọ re pe, oun ṣetan lati lọ jẹjọ niwaju ajọ to n gbogun tiwa ajẹbanu ti ẹnikẹni ba f'ẹsun iwa ibajẹ kan oun.


EFCC: Ìwádìí iléeṣẹ́ Alpha Beta Consulting Ltd ṣì ń tẹ̀síwáju lórí ẹ̀sùn N100b

Ajọ to n gbogun ti iwa ijẹkujẹ lorilẹ-ede Naijiria, EFCC ni awọn ṣi n wadii ileeṣẹ Alpha Beta Consulting Limited. Ile iṣẹ yii ni ọpọ n tọka si gẹgẹ bii ọkan lara awọn ileeṣẹ agba oṣelu, aṣiwaju ẹgbẹ oṣelu APC, Bọla Ahmed Tinubu lori ẹsun ṣiṣe owo ni magomago. Ajọ EFCC kọ loju opo twitter rẹ pe ajọ naa ko kawọ gbera lori iwe ifisun kan to jade pe ọwọ ileeṣẹ Alpha Beta Consulting Limited ko mọ lori ọrọ owo kan ti iye rẹ to ọgọrun un biliọnu Naira (N100bn). EFCC ni lootọ loun tẹwọ gba iwe ifisun  kan lori ileeṣẹ Alpha Beta Consulting Limited, 'sugbọn ẹni to kọwe ifisun naa ko fi idi ẹsun rẹ mulẹ to bi o ti yẹ pẹlu awọn ẹri to duro digbi. "EFCC kii ṣiṣẹ lori ahesọ ọrọ bikoṣe arigbamu ẹri. Ajọ yii ko ni dẹ oju rẹ silẹ ki ẹnikẹni yi orukọ rẹ m'ẹrẹ nitori awọn idi b'adiyẹ da mi loogun maa fọ lẹyin' EFCC tun tẹsiwaju pe, "...iwadi lori ẹsun ti wọn fi kan ileeṣẹ Alpha Beta Consulting Limited ṣi n tẹsiwaju.


EFCC ni lootọ loun tẹwọ gba iwe ifisun  kan lori ileeṣẹ Alpha Beta Consulting Limited, 'sugbọn ẹni to kọwe ifisun naa ko fi idi ẹsun rẹ mulẹ to bi o ti yẹ pẹlu awọn ẹri to duro digbi. "EFCC kii ṣiṣẹ lori ahesọ ọrọ bikoṣe arigbamu ẹri. Ajọ yii ko ni dẹ oju rẹ silẹ ki ẹnikẹni yi orukọ rẹ m'ẹrẹ nitori awọn idi b'adiyẹ da mi loogun maa fọ lẹyin' EFCC tun tẹsiwaju pe, "...iwadi lori ẹsun ti wọn fi kan ileeṣẹ Alpha Beta Consulting Limited ṣi n tẹsiwaju. A ko ni ohunkohun lati fi pamọ." Iwe iroyin abẹle kan lorilẹ-ede Naijiria lo tẹ iroyin kan sita lọjọ Satide ninu eyi ti o ti darukọ igbakeji aarẹ orilẹ-ede Naijiria, Ọjọgbọn Yẹmi Oṣinbajo pe ọwọ rẹ wa nibẹ.


A ko ni ohunkohun lati fi pamọ." Iwe iroyin abẹle kan lorilẹ-ede Naijiria lo tẹ iroyin kan sita lọjọ Satide ninu eyi ti o ti darukọ igbakeji aarẹ orilẹ-ede Naijiria, Ọjọgbọn Yẹmi Oṣinbajo pe ọwọ rẹ wa nibẹ.


Diezani Madueke: Díẹ̀ lára ohun ìni Diezani tí ilé ẹjọ́ gbẹ́sẹ̀ lé

Ile ẹjọ ti ni ki awọn ẹṣọ ara kan, ati ẹrọ ibaraẹnisọrọ iphone oni goolu kan to jẹ ti Minisita nigba kan ri fun ọrọ epo rọbi, Diezani Alison-Madueke di igbagbe. Gbogbo dukia ọhun ti apapọ owo wọn jẹ ogoji miliọnu dọla ni Onidajọ Nicholas Oweibo, ti ile ẹjọ giga ijọba apapọ to wa ni Ikoyi nipinlẹ Eko sọ pe ko di ti ijọba. Ọjọbọ ni Onidajọ Oweibo gbe idajọ naa kalẹ lẹyin ti ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ ni Naijiria, EFCC kọ iwe ẹbẹ kan pe ki ile ẹjọ o ṣe bẹ ki igbẹjọ ẹsun iwa ibajẹ ti wọn fi kan Madueke o to maa tẹsiwaju. Ajọ EFCC, nipasẹ agbẹjọro rẹ, Rotimi Oyedepo, ṣalaye fun ile ẹjọ pe inu ile Madueke ni wọn ti ko awọn nkan iṣaraloge ọhun. EFCC sọ pe ara fu oun pe owo ti olujẹjọ ko jọ lọna aitọ lo fi ra wọn. Bukola Saraki kò kọjá òfin - EFCC Ilé ẹjọ́ gba onídúró Naira Marley pẹ̀lú mílíọ́nù méjì náírà Onnoghen gba ìwé ìfisùn míràn látọ̀dọ̀ ìgbìmọ̀ NJC Magu ati Keyamo ri‘binu ijọba Ninu idajọ rẹ, Onidajọ Oweibo paṣẹ pe ki EFCC kede gbigbẹsẹ le awọn dukia naa ninu gbaju-gbaja iwe iroyin kan laarin ọjọ mẹrinla, lati fun olujẹjọ tabi ẹlomii to ba nifẹ ninu wọn ni anfaani lati sọ idi ti ijọba ko fi gbọdọ gbẹsẹ le wọn titi lai.


Ajọ EFCC, nipasẹ agbẹjọro rẹ, Rotimi Oyedepo, ṣalaye fun ile ẹjọ pe inu ile Madueke ni wọn ti ko awọn nkan iṣaraloge ọhun. EFCC sọ pe ara fu oun pe owo ti olujẹjọ ko jọ lọna aitọ lo fi ra wọn. Bukola Saraki kò kọjá òfin - EFCC Ilé ẹjọ́ gba onídúró Naira Marley pẹ̀lú mílíọ́nù méjì náírà Onnoghen gba ìwé ìfisùn míràn látọ̀dọ̀ ìgbìmọ̀ NJC Magu ati Keyamo ri‘binu ijọba Ninu idajọ rẹ, Onidajọ Oweibo paṣẹ pe ki EFCC kede gbigbẹsẹ le awọn dukia naa ninu gbaju-gbaja iwe iroyin kan laarin ọjọ mẹrinla, lati fun olujẹjọ tabi ẹlomii to ba nifẹ ninu wọn ni anfaani lati sọ idi ti ijọba ko fi gbọdọ gbẹsẹ le wọn titi lai. Diẹ lara awọn ẹṣọ ara ọhun ni ẹgbà ọwọ (419); oruka ọwọ (315); yẹti (304); ẹgba ọrun (267); aago ọwọ (189); ẹgba ọrun ati yẹti alaṣepọ (174).


Diẹ lara awọn ẹṣọ ara ọhun ni ẹgbà ọwọ (419); oruka ọwọ (315); yẹti (304); ẹgba ọrun (267); aago ọwọ (189); ẹgba ọrun ati yẹti alaṣepọ (174).


Kano Gorilla: Òṣìṣẹ́ 10 wọ gàù lórí ọ̀rọ̀ Ìnàkí tí wọ́n ló gbé owó tí wọn pa lásìkò ìtúnu ààwẹ̀

Ọjọ́rú ni ọ̀gá àgbà tó ń ṣe àkóso owó lọgba ẹranko ni Kano ké gbàjare pé, owó to ku díẹ̀ ko pé mílíọnù méje ti àwọn pa lásíkò ọdún itunu aawẹ, nígbà ti àwọ̀n ènìyàn wá wo ẹranko ló dédé pòòrá, nínú akoto ti àwọn ko owo si. Bó tilẹ̀ jẹ́ wípé BBC Yorùbá kò lè fìdí ọotọ mulẹ pe inaki mi owo náà, àmọ̀ awọn akọròyìn Freedom radio ní ìpínlẹ̀ Kano royìn lọ́jọ́bọ pé, ọkan nínú àwọn oṣìṣẹ́ ní ẹ̀ka akoso owó ló sàlàyé pé, ìnàkí ńla kan lo wọ inú ọfíísì àwọn láti gbé owó náà. Nígbà ti BBC ba ọgá àgbà lọgba eranko náà sọ̀rọ̀, ó kọ̀ láti fí ìdí ọ̀rọ̀ yii múlẹ̀ yálà pé ó ṣẹlẹ̀ tàbí kò ṣẹlẹ̀, ó ni ìwádìí ń lọ lọ́wọ́ lórí ọ̀rọ̀ náà, òun kò si ní ẹ̀tọ́ láti sọ̀rọ̀ le lóri. " Ọ̀rọ̀ náà wa lábẹ́ ìwádìí, mí ò ṣetán láti sọ̀rọ̀ le lóri, ọ̀pọ̀ àwọn oníròyìn ló ti wá bá mi lórí ọ̀rọ̀ náà, ǹkan ti mo kàn le sọ ni pé owó sọnu" èyí ní ọ̀rọ̀ Kashekobo. Ọkan nínú osiṣẹ ọgbà náà tó ní ki BBC má dá orúkọ oun sàlàyé pe, ọlọ́pàá ti mú gbogbo àwọn to wà lẹ́nu iṣẹ́ lásikò ti owó náà pòòrá Bákan náà ni ilé iṣẹ́ ọlọ́pàá fi ìdí ọ̀rọ̀ náà múlẹ̀. Agbẹnusọ ọlọ́pàá ní ìpínlẹ̀ Kano, DSP Adbdullahi Haruna sàlàyé pé, ìwádìí ń lọ lọ́wọ́ lóri ọ̀rọ̀ náà.


Ọ̀rọ̀ náà wa lábẹ́ ìwádìí, mí ò ṣetán láti sọ̀rọ̀ le lóri, ọ̀pọ̀ àwọn oníròyìn ló ti wá bá mi lórí ọ̀rọ̀ náà, ǹkan ti mo kàn le sọ ni pé owó sọnu" èyí ní ọ̀rọ̀ Kashekobo. Ọkan nínú osiṣẹ ọgbà náà tó ní ki BBC má dá orúkọ oun sàlàyé pe, ọlọ́pàá ti mú gbogbo àwọn to wà lẹ́nu iṣẹ́ lásikò ti owó náà pòòrá Bákan náà ni ilé iṣẹ́ ọlọ́pàá fi ìdí ọ̀rọ̀ náà múlẹ̀. Agbẹnusọ ọlọ́pàá ní ìpínlẹ̀ Kano, DSP Adbdullahi Haruna sàlàyé pé, ìwádìí ń lọ lọ́wọ́ lóri ọ̀rọ̀ náà. "Òòtọ́ ní pé owó sọnu ní ilé ti wọ́n ń ko eranko si ní Kano, èyí to jẹ owó ti wọn pa ní ọ̀jọ́ márùn ti wọ́n fi ṣe ayẹyẹ ọdún ìtúnu ààwẹ. Ó ni bí oun ṣe ń sọrọ̀ yìí, àwọn oṣìṣẹ́ mẹ́wàá lo ti wà ní agọ́ ọlọ́pàá." "Lára àwọn ti ọlọ́pàá mú ni ọlọdẹ àti àwọn to n siṣẹ́ ní eka owó, sùgbọ́n ǹkan ti a fẹ wadi ni pe, kí ni ìdí ti wọ́n fi kó owó pamọ si ọfíísi fún odidi ọjọ márùn láì ko lọ si ilé ìfowopamọ.


"Òòtọ́ ní pé owó sọnu ní ilé ti wọ́n ń ko eranko si ní Kano, èyí to jẹ owó ti wọn pa ní ọ̀jọ́ márùn ti wọ́n fi ṣe ayẹyẹ ọdún ìtúnu ààwẹ. Ó ni bí oun ṣe ń sọrọ̀ yìí, àwọn oṣìṣẹ́ mẹ́wàá lo ti wà ní agọ́ ọlọ́pàá." "Lára àwọn ti ọlọ́pàá mú ni ọlọdẹ àti àwọn to n siṣẹ́ ní eka owó, sùgbọ́n ǹkan ti a fẹ wadi ni pe, kí ni ìdí ti wọ́n fi kó owó pamọ si ọfíísi fún odidi ọjọ márùn láì ko lọ si ilé ìfowopamọ. Èyi ni ọ̀rọ̀ agbẹ́nusọ ọlọ́pàá.


Àwọn olówó Naijiria 5 tí owó wọn ju owó ìsúnná Naijiria lọ!

Olowo marun un lorilẹ-ede Naijiria ni owo to to san owo isunna lorilẹ-ede Naijiria. Iwadii ti ile-isẹ ajafẹtọ ọmọniyan, Oxfam gbe jade lo fihan wi pe owo awọn olowo yii le ni biliọnu mọkanlelọgbọn owo ilẹ okeere dọla. Eleyii jẹ iye oju owo fun owo isunna Naijiria ni ọdun 2017, triliọnu meje naira o le ni o ma a jẹ iye owo Naijiria. Orukọ awọn marun un ti iwe iroyin Forbes gbe jade pe wọn ni owo julọ ni orilẹ-ede Naijiria ni: Amọ iwadii naa ni ida ọgọta awọn ọmọ Naijiria ni ko ni to miliọnu dọla kan lati na loojọ, eleyii to fi han gbangba iru iya ati isẹ to n jẹ ọpọlọpọ awọn ara orilẹ-ede Naijiria Bakan naa ni iwadii Oxfam gbe jade ni ọpọlọpọ awọn eniyan ni orilẹ-ede Naijiria ni isẹ ati iya n ba finra. Oxfam fi kun wi pe pẹlu u bi Naijiria se jẹ orilẹ-ede to n pese epo rọbi julọ ni ilẹ Afirika, ko ye ki wọn jiya amọ iwa ibajẹ ati jẹgudujẹra lo n fa ifaseyin fun awọn araalu.


EFCC: Ẹlẹ́rìí ṣàlàyé bí wọ́n ti ṣé gbé N1.2bn fún Obanikoro

Apo nla marunlelọgọta la fi gbe owo wa fun Obanikoro nigba naa. Ẹlẹri kan ti salaye fadajọ to n gbọ ẹsun ajẹbanu ti wọn fi kan Minisita eto aabo tẹlẹri ni Naijiria,Musiliu Obanikoro, bi oun ti ṣe gbe owo to le ni biliọnu naira fun un. Lasiko igbẹjọ to waye kẹyin niwaju adajọ Nnamdi Dimgba ti ile ẹjọ giga ni ilu Abuja lo ti tu pẹpẹ ọrọ yi. Atẹjade kan ti agbẹnusọ ajọ to n gbogun ti iwa jẹgudujẹra fi sita ṣalaye EFCC fidiẹ mulẹ ni. Atẹjade ti wọn fi sita naa ni Abiodun Agbele to fi'gba kan jẹ isọmọgbe gomina ana nipinlẹ Ekiti, Ayodele Fayose ti salaye bi oun ti ṣe ṣeto gbigbe owo fun Obanikoro. O ni owo ọhun le ni  biliọnu naira ki Fayose le wọle lasiko idibo gomina Ekiti lọdun 2014.


Atẹjade kan ti agbẹnusọ ajọ to n gbogun ti iwa jẹgudujẹra fi sita ṣalaye EFCC fidiẹ mulẹ ni. Atẹjade ti wọn fi sita naa ni Abiodun Agbele to fi'gba kan jẹ isọmọgbe gomina ana nipinlẹ Ekiti, Ayodele Fayose ti salaye bi oun ti ṣe ṣeto gbigbe owo fun Obanikoro. O ni owo ọhun le ni  biliọnu naira ki Fayose le wọle lasiko idibo gomina Ekiti lọdun 2014. Ẹkunrẹrẹ alaye nipa bi wọn ti ṣe gbe owo naa lati papakọ ofurufu ilu Eko ti wọn si gbe e fun Obanikoro ni eleri miran Damola Otuyalo ṣe fun ile ẹjọ. Otuyalo ti o jẹ adari awọn oṣiṣe eto gbigbe owo to pọ nigba kan ri nile ifowopamọ Diamond Bank ni apo nla marundinlaadọrin lawọn fi gbe owo naa. O ni owó ọhun ni ọga oun si paṣẹ foun lori ẹrọ ibanisọrọ lati gbe fun Musiliu Obanikoro.


Ẹkunrẹrẹ alaye nipa bi wọn ti ṣe gbe owo naa lati papakọ ofurufu ilu Eko ti wọn si gbe e fun Obanikoro ni eleri miran Damola Otuyalo ṣe fun ile ẹjọ. Otuyalo ti o jẹ adari awọn oṣiṣe eto gbigbe owo to pọ nigba kan ri nile ifowopamọ Diamond Bank ni apo nla marundinlaadọrin lawọn fi gbe owo naa. O ni owó ọhun ni ọga oun si paṣẹ foun lori ẹrọ ibanisọrọ lati gbe fun Musiliu Obanikoro. Ẹjọ owo yi nii ṣe pẹlu owo ti ijọba ni gomina ana nipinlẹ Ekiti, Ayodele Fayose gba lọwọ oludamọran lori ọrọ aabo fun aarẹ tẹlẹri Dasuki Sambo. Owo naa lapapọ le ni biliọnu mẹrin naira. Lẹyin ti awọn eleri wi tẹnu wọn ti wọn si fi iwe jẹri si ọrọ ti wọn sọ, adajọ Dimgba sun igbejọ naa siwaju titi di ọjọ kẹrin oṣu Kẹwa ọdun 2019.


Ẹjọ owo yi nii ṣe pẹlu owo ti ijọba ni gomina ana nipinlẹ Ekiti, Ayodele Fayose gba lọwọ oludamọran lori ọrọ aabo fun aarẹ tẹlẹri Dasuki Sambo. Owo naa lapapọ le ni biliọnu mẹrin naira. Lẹyin ti awọn eleri wi tẹnu wọn ti wọn si fi iwe jẹri si ọrọ ti wọn sọ, adajọ Dimgba sun igbejọ naa siwaju titi di ọjọ kẹrin oṣu Kẹwa ọdun 2019.


EFCC kó akẹ́kọ̀ọ́ fásitì UNIOSUN làwọn akẹ́kọ̀ọ́ náà bá fọ́n sígboro

Awọn oṣiṣẹ ajọ EFCC ti ko awọn akẹkọ ileewe fasiti ipinlẹ Ọṣun University of Osun State lori ẹsun pe wọn n ṣe owo gbajuẹ ati Yahoyahoo. Iroyin ti o n tẹ wa lọwọ ṣalaye pe ni owurọ Ọjọbọ ni awọn oṣiṣẹ ajọ EFCC naa ya bo ileegbe awọn akẹkọ fasiti kan to wa lagbegbe Oke Baalẹ ni ilu Osogbo ti wọn si ko awọn akẹkọ kan nibẹ. Agbẹnusọ fun ajọ EFCC, Tony Orilade, fi idi iroyin naa mulẹ fun BBC News Yoruba. O ni awọn oṣiṣẹ ajọ naa lo ṣe iṣẹ naa ṣugbọn ko tii le fi idi rẹ mulẹ iye awọn ti wọn mu nibẹ. Amọṣa, alukoro ileewe fasiti UNIOSUN, Ọgbẹni Adeyẹmi pẹlu ṣalaye fun BBC pe awọn alaṣẹ ileewe naa ti n gbe igbesẹ lori rẹ. O ni lara awọn ileegbe aladani to wa fawọn akẹkọ ileewe naa ni o ti ṣẹlẹ.


O ni awọn oṣiṣẹ ajọ naa lo ṣe iṣẹ naa ṣugbọn ko tii le fi idi rẹ mulẹ iye awọn ti wọn mu nibẹ. Amọṣa, alukoro ileewe fasiti UNIOSUN, Ọgbẹni Adeyẹmi pẹlu ṣalaye fun BBC pe awọn alaṣẹ ileewe naa ti n gbe igbesẹ lori rẹ. O ni lara awọn ileegbe aladani to wa fawọn akẹkọ ileewe naa ni o ti ṣẹlẹ. Bakan naa lo ṣalaye pe iroyin ti awọn akẹkọ naa n fi to oun leti ni pe nnkan bi akẹkọ ọgbọn si marundinlogoji ni awọn oṣiṣẹ EFCC naa ko nibẹ. Ọrọ ọhun fẹrẹẹ da omi alaafia ilu ru nilu Oṣogbo lọjọbọ pẹlu bi awọn akẹkọ ileewe naa ṣe fọn ka si igboro lati fi ẹhonu han lori awọn akẹgbẹ wọn ti wọn mu naa. Kọmiṣọna ọlọpaa ni ipinlẹ Ọṣun, ni a gbọ pe o ṣẹṣẹ wa pẹtu si ọkan awọn akẹkọ naa ki wọn to bu omi suuru mu.


Bakan naa lo ṣalaye pe iroyin ti awọn akẹkọ naa n fi to oun leti ni pe nnkan bi akẹkọ ọgbọn si marundinlogoji ni awọn oṣiṣẹ EFCC naa ko nibẹ. Ọrọ ọhun fẹrẹẹ da omi alaafia ilu ru nilu Oṣogbo lọjọbọ pẹlu bi awọn akẹkọ ileewe naa ṣe fọn ka si igboro lati fi ẹhonu han lori awọn akẹgbẹ wọn ti wọn mu naa. Kọmiṣọna ọlọpaa ni ipinlẹ Ọṣun, ni a gbọ pe o ṣẹṣẹ wa pẹtu si ọkan awọn akẹkọ naa ki wọn to bu omi suuru mu.


Ibadan clash: Èèyàn bí méjì kú, ọ̀pọ̀ farapa lásìkò tí àwọn afurasí ọmọ Auxiliary àti Isota kọlu ara wọn ní Ibadan

Ko din ni eeyan meji ti iroyin sọ pe o ku, ti ọpọ si farapa lasiko ti awọn afurasi ti wọn lo jẹ ọmọ igbimọ alamojuto awọn gareeji ọkọ, PMS, nipinlẹ Oyo, kọlu awọn janduku. Irọlẹ ọjọ Iṣẹgun, ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Kẹrin, ni iroyin sọ pe iṣẹlẹ naa waye ni opopona Ali-Iwo si Oje, nilu Ibadan. Awọn ti iṣẹlẹ naa ṣoju wọn sọ pe fun ọpọlọpọ iṣẹju ni awọn ara adugbo naa, ati awọn to n kọja lọ fi n sa asala fun ẹmi wọn nitori iro ibọn to n dun. "Yatọ si ibọn, oriṣiriṣi nkan oloro ni awọn igun mejeeji fi kọju ija sira wọn." Bo tilẹ jẹ pe a ko tii le sọ koko nkan to fa ija igboro naa, ileeṣẹ iroyin abẹle, Oyo Insight, sọ pe alaga igbimọ PMS, Mukaila Lamidi Auxiliary lo lọ si ibuba awọn janduku Were. Awọn miran sọ pe awọn ọmọ ẹgbẹ janduku, Isota Boys, lo bẹrẹ wahala ni kete ti wọn fi oju ri awọn ọmọ Auxiliary to wọ aṣọ to ni aworan rẹ ati ti Gomina Seyi Makinde lara.


"Yatọ si ibọn, oriṣiriṣi nkan oloro ni awọn igun mejeeji fi kọju ija sira wọn." Bo tilẹ jẹ pe a ko tii le sọ koko nkan to fa ija igboro naa, ileeṣẹ iroyin abẹle, Oyo Insight, sọ pe alaga igbimọ PMS, Mukaila Lamidi Auxiliary lo lọ si ibuba awọn janduku Were. Awọn miran sọ pe awọn ọmọ ẹgbẹ janduku, Isota Boys, lo bẹrẹ wahala ni kete ti wọn fi oju ri awọn ọmọ Auxiliary to wọ aṣọ to ni aworan rẹ ati ti Gomina Seyi Makinde lara. Bakan  naa ni awọn janduku naa ba awọn ọkọ jẹ. Ija naa waye fun ọpọlopọ iṣju, ki awọn ọlpaa to o de lati da alaafia pada si agbegbe naa. Igbiyanju wa lati ba agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa, Adewale Osifeso, sọrọ lori iṣẹlẹ naa lo ja si pabo, nitori pe ko gbe ipe rẹ lori foonu.


Bakan  naa ni awọn janduku naa ba awọn ọkọ jẹ. Ija naa waye fun ọpọlopọ iṣju, ki awọn ọlpaa to o de lati da alaafia pada si agbegbe naa. Igbiyanju wa lati ba agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa, Adewale Osifeso, sọrọ lori iṣẹlẹ naa lo ja si pabo, nitori pe ko gbe ipe rẹ lori foonu. Ohun to yẹ ki o mó nipa igbimọ Park Management Service, PMS Ọdun 2019 ni Gomina Seyi Makinde gbe igbimọ oluṣakoso naa kalẹ, lati ma ṣamojuto awọn ibudokọ nipinlẹ Oyo, dipo ẹgbẹ NURTW to n mojuto wọn tẹlẹ. Gomina Makinde  sọ pe ọna lati dena wahala ni ẹka igboke-gbodo ọkọ, lo mu ki oun ṣe ayipada ẹgbẹ NURTW. Fun'ra awọn ọmọ ẹgbẹ naa si lo ma n yan awọn adari wọn amọ Gomina Makinde fi ofin de ẹgbẹ NURTW naa nitori rogbodiyan to n waye ni gbogbo igba nipa yiyan awọn adari rẹ.


Ohun to yẹ ki o mó nipa igbimọ Park Management Service, PMS Ọdun 2019 ni Gomina Seyi Makinde gbe igbimọ oluṣakoso naa kalẹ, lati ma ṣamojuto awọn ibudokọ nipinlẹ Oyo, dipo ẹgbẹ NURTW to n mojuto wọn tẹlẹ. Gomina Makinde  sọ pe ọna lati dena wahala ni ẹka igboke-gbodo ọkọ, lo mu ki oun ṣe ayipada ẹgbẹ NURTW. Fun'ra awọn ọmọ ẹgbẹ naa si lo ma n yan awọn adari wọn amọ Gomina Makinde fi ofin de ẹgbẹ NURTW naa nitori rogbodiyan to n waye ni gbogbo igba nipa yiyan awọn adari rẹ. Ijọba Oyo sọ pe PMS ko ni ibaṣepọ pẹlu NURTW. Ijọba lo gba awọn ọmọ ikọ PMS si iṣẹ lati di gbogbo ibi ti owo n gba poora, ki wọn si tun ri i daju pe owo to n wọle fun ijọba pọ si. Wọn tun gbọdọ ri daju pe owo to tọ si ijọba n de apo rẹ, ojuṣe ikọ PMS si tun ni lati ri pe kosi sunkẹrẹ-fakẹrẹ ọkọ, nipa ṣiṣe amojuto awọn ibudokọ.


Ijọba Oyo sọ pe PMS ko ni ibaṣepọ pẹlu NURTW. Ijọba lo gba awọn ọmọ ikọ PMS si iṣẹ lati di gbogbo ibi ti owo n gba poora, ki wọn si tun ri i daju pe owo to n wọle fun ijọba pọ si. Wọn tun gbọdọ ri daju pe owo to tọ si ijọba n de apo rẹ, ojuṣe ikọ PMS si tun ni lati ri pe kosi sunkẹrẹ-fakẹrẹ ọkọ, nipa ṣiṣe amojuto awọn ibudokọ. Ṣugbọn ṣa, idasilẹ igbimọ PMS ko da ija igboro duro laarin awọn awakọ. O ti to bi igba meji si mta ti awọn ọmọ ẹgbẹ NURTW akọkọ ati awọn alatilẹyin Auxilairy kọju ija si ara wọn.


Ṣugbọn ṣa, idasilẹ igbimọ PMS ko da ija igboro duro laarin awọn awakọ. O ti to bi igba meji si mta ti awọn ọmọ ẹgbẹ NURTW akọkọ ati awọn alatilẹyin Auxilairy kọju ija si ara wọn.


Oriyomi Hamzat: Olùdásílẹ̀ iléeṣẹ́ rédíò Agidigbo, Oriyomi Hamzat ti gba ìtúsílẹ̀

Oriyomi Hamzat: Ó tọ́pẹ́! Oriyomi Hamzat ti gba ìtúsílẹ̀. Gbajugbaja akọroyin to tun jẹ oludasilẹ ileeṣẹ redio Agidigbo FM, Oriyomi Hamzat ti gba itusilẹ. Hamzat ni wọn fi panpẹ ọba mu ti wọn si gbe lọ si ilu Abuja, ni wọn ti tusilẹ bayii. Kaakiri Naijiria ni iroyin gbode kan pe ileeṣẹ ọtẹlẹmuyẹ ni Naijiria fi iwe pe Hamzat, ti wọn si fi panpẹ ọba mu lai sọ ẹṣẹ rẹ fun ẹnikẹni. Amọ ninu fidio ti Hamzat fun ara rẹ gbe jade lo ti sọ wi pe nitori iroyin iku akẹkọọ fasiti OAU ti wọn pa ni Ile Ife, ti oun ko si jawọ ninu iroyin naa lo fa a ti wọn fi n wa ẹmi oun.


Hamzat ni wọn fi panpẹ ọba mu ti wọn si gbe lọ si ilu Abuja, ni wọn ti tusilẹ bayii. Kaakiri Naijiria ni iroyin gbode kan pe ileeṣẹ ọtẹlẹmuyẹ ni Naijiria fi iwe pe Hamzat, ti wọn si fi panpẹ ọba mu lai sọ ẹṣẹ rẹ fun ẹnikẹni. Amọ ninu fidio ti Hamzat fun ara rẹ gbe jade lo ti sọ wi pe nitori iroyin iku akẹkọọ fasiti OAU ti wọn pa ni Ile Ife, ti oun ko si jawọ ninu iroyin naa lo fa a ti wọn fi n wa ẹmi oun. O fikun pe oun ko ni jawo ninu iroyin otitọ ati ododo ninu iṣẹ ti oun yan laayo. Amọ ileeṣẹ ọlọpaa lorilẹede Naijiria ni idi ti wọn fi fi panpẹ ọba mu wọn ni nitori pe wọn fi ẹsun idukoko lori ayelujara kan ọkunrin naa, eleyii to si jasi ẹsẹ si ofin. Ninu atẹjade ti ileeṣẹ iroyin Agidigbo 88.7fm fi lede ni wọn ti dupẹ lọwọ gbogbo awọn ọmọ Naijirira fun aduroti wọn.


O fikun pe oun ko ni jawo ninu iroyin otitọ ati ododo ninu iṣẹ ti oun yan laayo. Amọ ileeṣẹ ọlọpaa lorilẹede Naijiria ni idi ti wọn fi fi panpẹ ọba mu wọn ni nitori pe wọn fi ẹsun idukoko lori ayelujara kan ọkunrin naa, eleyii to si jasi ẹsẹ si ofin. Ninu atẹjade ti ileeṣẹ iroyin Agidigbo 88.7fm fi lede ni wọn ti dupẹ lọwọ gbogbo awọn ọmọ Naijirira fun aduroti wọn. Bakan naa ni wọn ni ọga awọn ko jẹbi ẹsun ti wọn fi kan an ti ko si dunkoko mọ ẹnikẹni, eleyii to tako ohun ti ileeṣẹ ọlọpaa sọ. Wọn fikun un pe awọn agbẹjọrọ Maye ti Ife, Ramon Adedoyin ti wọn fi ẹsun ipaniyan Adegoke kan lo wa ni idi iṣẹlẹ naa. Wọn ni igbesẹ ti ijọba gbe naa ni lati dunkoko mọ Hamzat nitori oun ko iroyin lati pe fun idajọ otitọ ati ododo lori ipaniyan akẹkọọ fasiti OAU, Timothy Adegoke.


Bakan naa ni wọn ni ọga awọn ko jẹbi ẹsun ti wọn fi kan an ti ko si dunkoko mọ ẹnikẹni, eleyii to tako ohun ti ileeṣẹ ọlọpaa sọ. Wọn fikun un pe awọn agbẹjọrọ Maye ti Ife, Ramon Adedoyin ti wọn fi ẹsun ipaniyan Adegoke kan lo wa ni idi iṣẹlẹ naa. Wọn ni igbesẹ ti ijọba gbe naa ni lati dunkoko mọ Hamzat nitori oun ko iroyin lati pe fun idajọ otitọ ati ododo lori ipaniyan akẹkọọ fasiti OAU, Timothy Adegoke. Ẹ̀sùn títàpá sófin tó tako ìwà kòtọ́ lórí ayélujára 'Cybercrime' la fi gbé Oriyomi Hamzat - Ọlọ́pàá Iléeṣẹ́ ọlọ́pàá ní sùn títàpá sófin tó tako ìwà kòtọ́ lórí ayélujára 'Cybercrime' la fi gbé Oriyomi Hamzat, àwọn sì gbàyọ̀ǹda níléẹjọ́ Ileeṣẹ iroyin Agidigbo ni ifipanpẹ mu ni naa niise pẹlu Maye ti Ife, Ramon Adedoyin lori ẹsun ipaniyan Timothy Adegoke Ileeṣẹ ọlọpaa ti sọrọ lori bi wọn ṣe mu gbajumọ agbohusafẹfẹ kan nilu Ibadan, Oriyọmi Hamzat lọjọbọ. Oriyọmi ti kọkọ sọ ninu fidio kan to fi ṣọwọ si BBC News Yoruba pe nitori awiiyannu oun lori wiwa idajọ ododo fun oku Timothy Adegoke, akẹkọọ fasiti OAU kan to ku sileetura Hilton Hotel to jẹ ti Oloye Rahaman Adedoyin nile Ifẹ. Amọṣa ileeṣẹ ọlọpaa Naijiria ti sọ pe otitọ to jina sootọ pata leyi ati pe titapa si ofin iwa kotọ lori ayelujara, Cybercrime Act 2015 ni wọn fi gbe.


Ẹ̀sùn títàpá sófin tó tako ìwà kòtọ́ lórí ayélujára 'Cybercrime' la fi gbé Oriyomi Hamzat - Ọlọ́pàá Iléeṣẹ́ ọlọ́pàá ní sùn títàpá sófin tó tako ìwà kòtọ́ lórí ayélujára 'Cybercrime' la fi gbé Oriyomi Hamzat, àwọn sì gbàyọ̀ǹda níléẹjọ́ Ileeṣẹ iroyin Agidigbo ni ifipanpẹ mu ni naa niise pẹlu Maye ti Ife, Ramon Adedoyin lori ẹsun ipaniyan Timothy Adegoke Ileeṣẹ ọlọpaa ti sọrọ lori bi wọn ṣe mu gbajumọ agbohusafẹfẹ kan nilu Ibadan, Oriyọmi Hamzat lọjọbọ. Oriyọmi ti kọkọ sọ ninu fidio kan to fi ṣọwọ si BBC News Yoruba pe nitori awiiyannu oun lori wiwa idajọ ododo fun oku Timothy Adegoke, akẹkọọ fasiti OAU kan to ku sileetura Hilton Hotel to jẹ ti Oloye Rahaman Adedoyin nile Ifẹ. Amọṣa ileeṣẹ ọlọpaa Naijiria ti sọ pe otitọ to jina sootọ pata leyi ati pe titapa si ofin iwa kotọ lori ayelujara, Cybercrime Act 2015 ni wọn fi gbe. Alukoro ileeṣẹ ọ̀lọ̀paa Naijiria, Ọmọọba Olumuyiwa Adejọbi ṣalaye fun BBC News Yoruba pe lootọ ni wọn mu Oriyọmu Hamzat nitori awọn eeyan kan fi sun pe awọn ohun to n ṣe lori ayelujara tako ofin to gbogun ti iwa kotọ lori ayelujara, iyẹn Cybercrime Act. O ni fun ọpọlọpọ igba lawọn ọ̀lọpaa si ti kọwe pe Oriyọmi Hamzat lori afẹfẹ ṣugbọn to kọ lati farahan lọdọ awọn ọlọpaa. O ni igba to kọ lati farahan lawọn ọlọpaa fi lọgba iwe igbayọnda lati mu  u ni ile ẹjọ ti wọn si lọ mu u lọjọbọ.


Alukoro ileeṣẹ ọ̀lọ̀paa Naijiria, Ọmọọba Olumuyiwa Adejọbi ṣalaye fun BBC News Yoruba pe lootọ ni wọn mu Oriyọmu Hamzat nitori awọn eeyan kan fi sun pe awọn ohun to n ṣe lori ayelujara tako ofin to gbogun ti iwa kotọ lori ayelujara, iyẹn Cybercrime Act. O ni fun ọpọlọpọ igba lawọn ọ̀lọpaa si ti kọwe pe Oriyọmi Hamzat lori afẹfẹ ṣugbọn to kọ lati farahan lọdọ awọn ọlọpaa. O ni igba to kọ lati farahan lawọn ọlọpaa fi lọgba iwe igbayọnda lati mu  u ni ile ẹjọ ti wọn si lọ mu u lọjọbọ. Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa Naijiria tun ṣalaye siwaju ninu atẹjade kan to fi sita lori iṣẹlẹ naa lọsan Ọjọbọ pe ẹsun idunmọ̀hurumọni lori ayelujara ni wọn fi kan an ni pato; awọn si n ṣewadii lori ẹsun naa lati mọ igbesẹ to kan ti awọn yoo gbe lori rẹ. Oriyomi Hamzat wọ gbaga ọlọ́pàá 'nítorí ọ̀rọ̀ Timothy Adegoke tó kú sílé ìtura Rahman Adedoyin' Oriyomi Hamzat, ìlúmọ̀ọ́ká agbóhùnsáfẹ́fẹ́ wọ gbaga ọlọ́pàá nítorí ọ̀rọ̀ Timothy Adegoke tó kú sílé ìtura Rahman Adedoyin Gbajumọ agbohunsafẹfẹ kan nilu Ibadan, Oriyọmi Hamzat ti wa lakata awọn ọlọpaa bayii. Irọyin to tẹ ileeṣẹ BBC lọwọ fidi rẹ mulẹ pe owurọ Ọjọbọ ni awọn agbofinro wa gbe e ti wọn si taare rẹ si olu ileeṣẹ ọlọpaa nilu Abuja.


Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa Naijiria tun ṣalaye siwaju ninu atẹjade kan to fi sita lori iṣẹlẹ naa lọsan Ọjọbọ pe ẹsun idunmọ̀hurumọni lori ayelujara ni wọn fi kan an ni pato; awọn si n ṣewadii lori ẹsun naa lati mọ igbesẹ to kan ti awọn yoo gbe lori rẹ. Oriyomi Hamzat wọ gbaga ọlọ́pàá 'nítorí ọ̀rọ̀ Timothy Adegoke tó kú sílé ìtura Rahman Adedoyin' Oriyomi Hamzat, ìlúmọ̀ọ́ká agbóhùnsáfẹ́fẹ́ wọ gbaga ọlọ́pàá nítorí ọ̀rọ̀ Timothy Adegoke tó kú sílé ìtura Rahman Adedoyin Gbajumọ agbohunsafẹfẹ kan nilu Ibadan, Oriyọmi Hamzat ti wa lakata awọn ọlọpaa bayii. Irọyin to tẹ ileeṣẹ BBC lọwọ fidi rẹ mulẹ pe owurọ Ọjọbọ ni awọn agbofinro wa gbe e ti wọn si taare rẹ si olu ileeṣẹ ọlọpaa nilu Abuja. Ninu fidio to kan to tẹ BBC lọwọ, ilumọọka agbohunsafẹfẹ naa to tun jẹ oludasilẹ ileeṣẹ redio aladani kan nilu Ibadan ṣalaye pe awọn ọlọpaa ẹka ọtẹlẹmuyẹ SIIB lo wa gbe oun ti wọn si taare oun si ọwọ awọn ọlọpaa ọtẹlẹmuyẹ FIIB nilu Abuja. Ninu fidio naa, Oriyọmi Hamzat ni ilu Abuja loun wa ni ọfiisi awọn ọlọpaa naa ati pe ki araalu lee mọ pe ara oun da pe nigba ti oun de ileeṣẹ ọ̀lọpaa ni oun ṣe ṣe fidio naa ai baa mọ bi ọrọ ba ba ibomiran yọ loun fi ṣe fidio naa. O ṣalaye siwaju sii pe awọn agbofinro naa jẹ ko di mimọ pe agboye ilu Ile Ifẹ to n jẹjọ lori iku akẹkọọ fasiti Ifẹ, Timothy Adegoke, Iyẹn Oloye Rahaman Adedoyin lo kọwe si awọn agbofinro nipa gbọnmọgbọnmọ oun lori wiwa idajọ ododo fun Timothy Adegoke to doloogbe ati awọn mọlẹbi rẹ.


Ninu fidio to kan to tẹ BBC lọwọ, ilumọọka agbohunsafẹfẹ naa to tun jẹ oludasilẹ ileeṣẹ redio aladani kan nilu Ibadan ṣalaye pe awọn ọlọpaa ẹka ọtẹlẹmuyẹ SIIB lo wa gbe oun ti wọn si taare oun si ọwọ awọn ọlọpaa ọtẹlẹmuyẹ FIIB nilu Abuja. Ninu fidio naa, Oriyọmi Hamzat ni ilu Abuja loun wa ni ọfiisi awọn ọlọpaa naa ati pe ki araalu lee mọ pe ara oun da pe nigba ti oun de ileeṣẹ ọ̀lọpaa ni oun ṣe ṣe fidio naa ai baa mọ bi ọrọ ba ba ibomiran yọ loun fi ṣe fidio naa. O ṣalaye siwaju sii pe awọn agbofinro naa jẹ ko di mimọ pe agboye ilu Ile Ifẹ to n jẹjọ lori iku akẹkọọ fasiti Ifẹ, Timothy Adegoke, Iyẹn Oloye Rahaman Adedoyin lo kọwe si awọn agbofinro nipa gbọnmọgbọnmọ oun lori wiwa idajọ ododo fun Timothy Adegoke to doloogbe ati awọn mọlẹbi rẹ. Ile ẹjọ Giga ipinlẹ Ọṣun nilu Osogbo n gbọ ẹjọ lori iku Timothy Adegoke lẹyin ti awọn agbofinro gbe Oloye Rahaman Adedoyin atawọn oṣiṣẹ ile itura rẹ, Hilton Hotel nilu ile ifẹ lọ sile ẹjọ. Lori ẹsun pe ki wọn wa wi tẹnuwọn lori ohun to ṣokunfa iku akẹkọọ naa. Nigba ti BBC kan si alukoro ileeṣẹ ọlọpaa orilẹ-ede Naijiria lati beere bi ọrọ naa ṣe jẹ pẹlu awọn ọlọpaa, alukoro ileeṣẹ ọlọpaa, Ọmọọba Olumuyiwa Adejọbi ṣalaye pe oun yoo bere lori rẹ lati jabọ fun wa lori bo ṣe n lọ.


Ile ẹjọ Giga ipinlẹ Ọṣun nilu Osogbo n gbọ ẹjọ lori iku Timothy Adegoke lẹyin ti awọn agbofinro gbe Oloye Rahaman Adedoyin atawọn oṣiṣẹ ile itura rẹ, Hilton Hotel nilu ile ifẹ lọ sile ẹjọ. Lori ẹsun pe ki wọn wa wi tẹnuwọn lori ohun to ṣokunfa iku akẹkọọ naa. Nigba ti BBC kan si alukoro ileeṣẹ ọlọpaa orilẹ-ede Naijiria lati beere bi ọrọ naa ṣe jẹ pẹlu awọn ọlọpaa, alukoro ileeṣẹ ọlọpaa, Ọmọọba Olumuyiwa Adejọbi ṣalaye pe oun yoo bere lori rẹ lati jabọ fun wa lori bo ṣe n lọ.


Oyè ibadan kìí ṣe fún títà, Ganduje lẹ́tọ́ọ̀ sí i - Olubadan sọ̀rọ̀ lórí oyè Fiwajoye

Olubadan ti ilẹ ibadan, Ọba Lekan Balogun Alli Okunmade II, ti ni ifinijẹ oye ni ilu ibadan ni ki n ṣe fun tita lẹyin ti o kede Gomina Ipinlẹ Kano, Abdullahi Umar Ganduje ati iyawo rẹ ọjọgbọn Hasatu Ganduje gẹgẹ bi Aarẹ Fiwajoye ati Yeye Aarẹ Fiwajoye. Ayẹyẹ naa lo waye ní gbọgan Mapo ní ilu Ibadan ti i ṣe olu ilu ipinlẹ Ọyọ, ẹkun gusu iwọ oorun orílẹ-ede Nàìjíríà. Olubadan ni oye naa yoo mu irepo ati iṣọkan wa laarin guusu iwọ-oorun ati ariwa iwọ oorun oorun orílẹ-ede Nàìjíríà. O tẹsiwaju pe Gomina Ganduje jẹ apẹẹrẹ oni iwa tutu latari bi o ṣe gbe igbesẹ alafin nigba ti rogbodiyan waye laarin yoruba ati hausa lọja Sasa niluu Ibadan’. Kabiyesi ni fun idi eyi lo jẹ ki ilu ibadan fi oye Fiwajoye fun gomina, ti ko di lọwọ oṣelu ninu tabi rira oye naa. “Oye yii ni yoo mu iṣọkan ati ibagbepo wa laarin ilu Ibadan ati Ilu Kano paapa julọ ni yoo pẹ fun iṣọkan alafia ni orilẹ ede Naijiria pẹlu.” “Oye Ibadan ki n ṣe fun tita, ẹni ti o ba tọsi ni a ama fun, Gomina Abdulahi Umar Ganduje si lẹtọ si oye Fiwajoye naa.” Ninu ọrọ idupẹ rẹ, Gomina ipinlẹ Kano, Abdullahi Umar Ganduje pe fun emí isọkan àti ìbagbepọ laarin ọmọ orilẹ-ede Naijiria lẹyin ti Ọba Lekan Balogun, Alli Okunmade II fi oun ati aya rẹ ọjọgbọn Hafsatu Ganduje jẹ oye Aarẹ Fiwajoye ati Yeye Fiwajoye Ile ibadan.


O tẹsiwaju pe Gomina Ganduje jẹ apẹẹrẹ oni iwa tutu latari bi o ṣe gbe igbesẹ alafin nigba ti rogbodiyan waye laarin yoruba ati hausa lọja Sasa niluu Ibadan’. Kabiyesi ni fun idi eyi lo jẹ ki ilu ibadan fi oye Fiwajoye fun gomina, ti ko di lọwọ oṣelu ninu tabi rira oye naa. “Oye yii ni yoo mu iṣọkan ati ibagbepo wa laarin ilu Ibadan ati Ilu Kano paapa julọ ni yoo pẹ fun iṣọkan alafia ni orilẹ ede Naijiria pẹlu.” “Oye Ibadan ki n ṣe fun tita, ẹni ti o ba tọsi ni a ama fun, Gomina Abdulahi Umar Ganduje si lẹtọ si oye Fiwajoye naa.” Ninu ọrọ idupẹ rẹ, Gomina ipinlẹ Kano, Abdullahi Umar Ganduje pe fun emí isọkan àti ìbagbepọ laarin ọmọ orilẹ-ede Naijiria lẹyin ti Ọba Lekan Balogun, Alli Okunmade II fi oun ati aya rẹ ọjọgbọn Hafsatu Ganduje jẹ oye Aarẹ Fiwajoye ati Yeye Fiwajoye Ile ibadan. Ganduje wa fi asiko naa dupẹ lọwọ Olubadan Ilẹ Ibadan ati gbogbo awọn igbimo Olubadan fun Oye tí wọn fi oun ati aya rẹ Hafsatu jẹ, to sì gba a ladura kí ibaṣepọ to ti wa laarin ilẹ Ibadan ati ipínlẹ Kano tubọ tẹ síwaju. Lara awọn to peju síbẹ ni Asiwaju Ahmed Tinubu; Gomina ipinlẹ Ọyọ, Seyi Makinde ẹni tí Komisana ijọba IbIlẹ ati Ifinijoye, Oloye Bayo Lawal soju rẹ ẹ; Emir ilu Kano, Aminu Ado Bayero; Emir Bichi, Nasir Ado Bayero; Asiwaju Olubadan Ilẹ ibadan, Amofin Teslim Folarin; Alaga ẹgbẹ oṣel APC, Isaac Omodewu, ati awọn eeyàn jake jado orílẹ-ede Nàìjíríà.


Ganduje wa fi asiko naa dupẹ lọwọ Olubadan Ilẹ Ibadan ati gbogbo awọn igbimo Olubadan fun Oye tí wọn fi oun ati aya rẹ Hafsatu jẹ, to sì gba a ladura kí ibaṣepọ to ti wa laarin ilẹ Ibadan ati ipínlẹ Kano tubọ tẹ síwaju. Lara awọn to peju síbẹ ni Asiwaju Ahmed Tinubu; Gomina ipinlẹ Ọyọ, Seyi Makinde ẹni tí Komisana ijọba IbIlẹ ati Ifinijoye, Oloye Bayo Lawal soju rẹ ẹ; Emir ilu Kano, Aminu Ado Bayero; Emir Bichi, Nasir Ado Bayero; Asiwaju Olubadan Ilẹ ibadan, Amofin Teslim Folarin; Alaga ẹgbẹ oṣel APC, Isaac Omodewu, ati awọn eeyàn jake jado orílẹ-ede Nàìjíríà.


Ọwọ́ ọlọ́pàá tẹ òṣìṣẹ́ bánkì méjì àti èèyàn mẹ́rin mìí tó n gbèrò láti dingunjalè ní Ibadan

L'ọjọ Aje ni ọwọ ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ tẹ awọn oṣiṣẹ banki meji ati awọn eeyan kan to n gbero lati digunjale nile ifowopamọ kan niluu Ibadan lọjọ Iṣẹgun. Awọn oṣiṣẹ ile ifowopamọ naa ni Abass Azeez ati Mayowa Kehinde.\nAwọn afurasi ti o ku ni Rildwan Eniola, Mistura Akinade, Abass Aderoju ati Akeem Adeniyi. Kele ofin gbe wọn nibi ti wọn fi ori pamọ si ni agbegbe 'Akala Expressway' niluu Ibadan. Lasiko to wọn n fi oju awọn afurasi naa lede, alukoro ileeṣẹ Ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ, Adewale Osifeso ṣe alaye pe l'ọjọ Aje ni kele ofin gbe wọn lẹyin ti wọn ti ṣe eto lati digunjale ni ọkan lara awọn ile ifowopamọ to n bẹ niluu Ibadan ni owurọ ọjọ Iṣẹgun. Gẹgẹ bi alukoro ileeṣẹ Ọlọpaa se sọ, awọn afurasi naa ti jẹwọ erongba wọn lati ra nnkan ijagun ati bi wọn ṣe fẹ fi imu finlẹ saaju idigunjale naa. Osifeso tẹsiwaju pe ẹka ọtẹlẹmuyẹ ileeṣẹ Ọlọpaa lo se awari erongba awon afurasi naa ti wọn si nawọ gan wọn saaju idigunjale ti wọn n gbero.


Lasiko to wọn n fi oju awọn afurasi naa lede, alukoro ileeṣẹ Ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ, Adewale Osifeso ṣe alaye pe l'ọjọ Aje ni kele ofin gbe wọn lẹyin ti wọn ti ṣe eto lati digunjale ni ọkan lara awọn ile ifowopamọ to n bẹ niluu Ibadan ni owurọ ọjọ Iṣẹgun. Gẹgẹ bi alukoro ileeṣẹ Ọlọpaa se sọ, awọn afurasi naa ti jẹwọ erongba wọn lati ra nnkan ijagun ati bi wọn ṣe fẹ fi imu finlẹ saaju idigunjale naa. Osifeso tẹsiwaju pe ẹka ọtẹlẹmuyẹ ileeṣẹ Ọlọpaa lo se awari erongba awon afurasi naa ti wọn si nawọ gan wọn saaju idigunjale ti wọn n gbero. Ni bayii, ileeṣẹ ọlọpaa ti ṣe alaye pe isẹ iwadii n tẹsiwaju lati se awari awon alabaṣiṣẹ awọn ọdaran naa, ti wọn si n parọwa si awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ lati ta ileeṣẹ olopaa ni olobo, ti wọn ba kẹẹfin ohunkohun ti o le se iranlọwọ fun ileeṣẹ naa ninu iwadii wọn.


Ni bayii, ileeṣẹ ọlọpaa ti ṣe alaye pe isẹ iwadii n tẹsiwaju lati se awari awon alabaṣiṣẹ awọn ọdaran naa, ti wọn si n parọwa si awọn eeyan ipinlẹ Ọyọ lati ta ileeṣẹ olopaa ni olobo, ti wọn ba kẹẹfin ohunkohun ti o le se iranlọwọ fun ileeṣẹ naa ninu iwadii wọn.


Kidnapping on Lagos-Ibadan expressway: Ọ̀rẹ́ mẹ́rin tí wọ́n jígbé ni Ibadan sí Eko ti gba òmìnira lẹ́yìn owó ìtúsílẹ̀ láì sí ìrànlọ́wọ́ ọlọ́pàá

Eeyan mẹrin ti awọn ajinigbe gbe salọ ni opopona Ibadan silu Eko ni ọjọ kẹrindinlogun, oṣu Kinni, ti gba ominira. Ọjọ aiku ni iroyin jade pe awọn ajinigbe to wọ aṣọ ọmọ ologun ji awọn ọkunrin mẹrin naa gbe  ni owurọ ọjọ naa nitosi Ishara-Remo nipinlẹ Ogun. Ibi ayẹyẹ igbeyawo kan ni awọn ọkunrin naa ti n bọ ki wọn o to kagbako ajinigbe. Iroyin naa waye lẹyin bi ọsẹ kan ti iru rẹ kọkọ jade pe awọn ajinigbe to wọ aṣọ ologun kọlu ọkọ akero Sienaa kan ni opopona Ibadan si eko, abule Onigari, ti wọn si pa awakọ ọkọ naa ki wọn to ji gbe lara awọn ero rẹ. Nigba to n ba BBC Yoruba sọrọ, Ọgbẹni Folahan Akinsola, to ṣe inawo sọ pe ibi ayẹyẹ igbeyawo aburo iyawo oun ni awọn ti n bọ lati ilu Ibadan. O ṣalaye pe ẹyọkan lara awọn ọkọ ayọkẹlẹ ti wọn n gbe pada si Eko ni owurọ ọjọ Aiku lo ba jẹ si oju ọna.


Iroyin naa waye lẹyin bi ọsẹ kan ti iru rẹ kọkọ jade pe awọn ajinigbe to wọ aṣọ ologun kọlu ọkọ akero Sienaa kan ni opopona Ibadan si eko, abule Onigari, ti wọn si pa awakọ ọkọ naa ki wọn to ji gbe lara awọn ero rẹ. Nigba to n ba BBC Yoruba sọrọ, Ọgbẹni Folahan Akinsola, to ṣe inawo sọ pe ibi ayẹyẹ igbeyawo aburo iyawo oun ni awọn ti n bọ lati ilu Ibadan. O ṣalaye pe ẹyọkan lara awọn ọkọ ayọkẹlẹ ti wọn n gbe pada si Eko ni owurọ ọjọ Aiku lo ba jẹ si oju ọna. Nibi ti wọn ti n gbiyanju lati fi okun so ọkọ naa mọ ọkọ miran ti yoo wọ́ ọ de Eko, ni awọn ajinigbe naa jade si wọn. "A kọkọ ro pe ọmọ ologun ni wọn, ti inu wa si dun pe wọn yoo pese aabo fun wa nibi ti ọkọ wa bajẹ si. "Ṣugbọn iyalẹnu lo jẹ nigba ti wọn ni ki gbogbo wa doju bolẹ, ti wọn si bẹrẹ si ni yinbọn.


Nibi ti wọn ti n gbiyanju lati fi okun so ọkọ naa mọ ọkọ miran ti yoo wọ́ ọ de Eko, ni awọn ajinigbe naa jade si wọn. "A kọkọ ro pe ọmọ ologun ni wọn, ti inu wa si dun pe wọn yoo pese aabo fun wa nibi ti ọkọ wa bajẹ si. "Ṣugbọn iyalẹnu lo jẹ nigba ti wọn ni ki gbogbo wa doju bolẹ, ti wọn si bẹrẹ si ni yinbọn. Funra wọn ni wọn tọka si mẹrin lara awa meje ti a wa nibẹ pe ki wọn o niṣo ninu igbo." Orukọ awọn ti wọn ji gbe ni Bude Nathaniel Adeola, John Segun, Demola ati Sola. Ọgbẹni Akinsola tẹsiwaju pe wọn ni miliọnu lọna ọgọrin ni awọn nilo.


Funra wọn ni wọn tọka si mẹrin lara awa meje ti a wa nibẹ pe ki wọn o niṣo ninu igbo." Orukọ awọn ti wọn ji gbe ni Bude Nathaniel Adeola, John Segun, Demola ati Sola. Ọgbẹni Akinsola tẹsiwaju pe wọn ni miliọnu lọna ọgọrin ni awọn nilo. "Bi wọn ṣe gbe wọn wọ inu igbo, ni awa to ku lọ si agọ ọlọpaa to wa ni Ishara-Remo lati sọ nkan to ṣẹlẹ fun wọn. Lootọ ni awọn ọlọpaa tẹle wa de ibẹ, ṣugbọn wọn ni awọn ko le wọ inu igbo." O fikun pe eyi lo mu ki awọn gbe ọrọ naa sori ayelujara Facebook, ti wọn si tun lọ si ileeṣẹ redio kan nilu Ibadan lati pariwo fun araye.


"Bi wọn ṣe gbe wọn wọ inu igbo, ni awa to ku lọ si agọ ọlọpaa to wa ni Ishara-Remo lati sọ nkan to ṣẹlẹ fun wọn. Lootọ ni awọn ọlọpaa tẹle wa de ibẹ, ṣugbọn wọn ni awọn ko le wọ inu igbo." O fikun pe eyi lo mu ki awọn gbe ọrọ naa sori ayelujara Facebook, ti wọn si tun lọ si ileeṣẹ redio kan nilu Ibadan lati pariwo fun araye. "Igbiyanju awọn ara adugbo wa nibi ti a n gbe nipinlẹ Eko, to fi mọ ẹbi, ara ati ọrẹ la fi ri miliọnu meje aabọ Naira ko jọ lati fi gba awọn eniyan wa pada." Ẹni to gbe owo naa lọ fun awọn ajinigbe, sọ fun BBC pe ni oru ọjọ Aje mọju ọjọ Iṣẹgun ni awọn ri wọn gba pada. O ni oun pẹlu eeyan meji miran to jẹ ẹbi ara awọn ti wọn ji gbe lo gbe owo naa lọ.


"Igbiyanju awọn ara adugbo wa nibi ti a n gbe nipinlẹ Eko, to fi mọ ẹbi, ara ati ọrẹ la fi ri miliọnu meje aabọ Naira ko jọ lati fi gba awọn eniyan wa pada." Ẹni to gbe owo naa lọ fun awọn ajinigbe, sọ fun BBC pe ni oru ọjọ Aje mọju ọjọ Iṣẹgun ni awọn ri wọn gba pada. O ni oun pẹlu eeyan meji miran to jẹ ẹbi ara awọn ti wọn ji gbe lo gbe owo naa lọ. Idi ni pe awọn ajinigbe naa paṣẹ fun wọn pe ko gbọdọ ju eniyan mẹta lọ ti yoo gbe owo itusilẹ naa wa. O ṣalaye pe foonu ẹnikan lara awọn ti wọn ji gbe ni wọn fi n pe lati beere owo itusilẹ. "Lootọ ni a ko ba wọn duna-dura lori iye owo ti a fẹ ẹ gbe wa, ṣugbọn a ṣa n fi wọn lọkan balẹ pe a ti n ta dukia awọn to wa lọdọ wọn lati ri owo ko jọ."


Idi ni pe awọn ajinigbe naa paṣẹ fun wọn pe ko gbọdọ ju eniyan mẹta lọ ti yoo gbe owo itusilẹ naa wa. O ṣalaye pe foonu ẹnikan lara awọn ti wọn ji gbe ni wọn fi n pe lati beere owo itusilẹ. "Lootọ ni a ko ba wọn duna-dura lori iye owo ti a fẹ ẹ gbe wa, ṣugbọn a ṣa n fi wọn lọkan balẹ pe a ti n ta dukia awọn to wa lọdọ wọn lati ri owo ko jọ." Bakan naa lo fidirẹmulẹ pe akiyesi oun fihan pe ẹya Fulani ni awọn ajinigbe naa, botilẹ jẹ pe ede Pidgin ni wọn fi n ba awọn sọrọ. O ni laarin oru ni nkan bi aago kan ni awọn fi n wa ọkọ ni opopona Ibadan si Eko. Gẹgẹ bo sẹ sọ, o ni bi ẹẹmẹta ni awọn n  lọ ti awọn n bọ ni opopona  naa, eyi to mu ko ṣoro fun wọn lati mọ ibi pato ti wọn ti ri awọn eniyan wọn gba.


Bakan naa lo fidirẹmulẹ pe akiyesi oun fihan pe ẹya Fulani ni awọn ajinigbe naa, botilẹ jẹ pe ede Pidgin ni wọn fi n ba awọn sọrọ. O ni laarin oru ni nkan bi aago kan ni awọn fi n wa ọkọ ni opopona Ibadan si Eko. Gẹgẹ bo sẹ sọ, o ni bi ẹẹmẹta ni awọn n  lọ ti awọn n bọ ni opopona  naa, eyi to mu ko ṣoro fun wọn lati mọ ibi pato ti wọn ti ri awọn eniyan wọn gba. "Ẹnikan lara awọn eeyan wa mẹrin ni wọn kọkọ ti si ojupopo nibi ti wọn ni ka pada duro si. Lẹyin naa la gbe owo fun wọn, ti wọn si mu wa wọ inu igbo lati gba awọn mẹta yooku." "Ẹbẹ la ṣa n bẹ wọn pe ki wọn o ṣaanu wa.


"Ẹnikan lara awọn eeyan wa mẹrin ni wọn kọkọ ti si ojupopo nibi ti wọn ni ka pada duro si. Lẹyin naa la gbe owo fun wọn, ti wọn si mu wa wọ inu igbo lati gba awọn mẹta yooku." "Ẹbẹ la ṣa n bẹ wọn pe ki wọn o ṣaanu wa. Nitori pe wọn n dunkooko pe awọn le pa wa sinu igbo naa, ti awọn yoo si ta ẹran ara wa ni miliọnu mẹwa Naira."


Nitori pe wọn n dunkooko pe awọn le pa wa sinu igbo naa, ti awọn yoo si ta ẹran ara wa ni miliọnu mẹwa Naira."


Olubadan of Ibadan coronation: Olúbàdàn tuntun, Ọba Lekan Balogun Ali Okùmádé kejì ṣèlérí lẹ́yìn tó gbọ̀pá àṣẹ

Wọn  ti gbe ade ati ọpa aṣẹ fun Olubadan tuntun,  Sẹnetọ Lekan Balogun nilu Ibadan lọjọ Ẹti. Gbagede gbọngan nla Mapo ni Ọjaaba ni ayẹyẹ igbọpa aṣẹ Ọba Lekan Balogun Okumadade Keji ti waye gẹgẹ bii Olubadan ikẹejilelogoji. Aṣọ oke ti wọn koṣe to duro si lara ni Kabiyesi Olubadan tuntun wọpẹlu ade funfun tẹwa gba ọpa aṣẹ rẹ lọwọ gomina ipinlẹ yọ, Seyi Makinde  lọsan ọjọ Ẹti niwaju awọn eekan, ladelade, loyeloye atwaọn olori lẹkajẹ̀ka gbogbo lawujọ. Lara awọn eekan to wa nibi ayẹyẹ naa ni awọn ọbalaye bii: -Ọọni ile Ifẹ, Oba Adeyẹye Ogunwusi, -Alaafin ilu Ọyọ, Ọba Lamidi Adeyẹmi; -Sultan ti ilu Sokoto, Alhaji Saád Abubakar kẹta, pẹlu -Emir ti ilu Kano, Alhaji Ado Bayero atawọn miran. Bakannaa ni igbakeji aarẹ Naijiria, Ọjọgbọn Yẹmi Oṣinbajo to ṣoju fun Aarẹ Muhammadu Buhari, ati igbakeji aarẹ Naijiria tẹlẹ, Atiku Abubakar pẹlu wa nibi ayẹyẹ naa. Lẹyin to gbe ọpa aṣẹ le Olubadan tuntun naa lọwọ tan, Gomina Seyi Makinde kan sara si awọn Oloye ilẹ Ibadan ati gbogbo ọmọ bibi ilẹ Ibadan fun Igbade Ọba Lekan Balogun Ali Okumade keji.