Iba Lasa ti ṣeku pa ọgọrin eeyan l’Ondo

Ninu awọn ipinlẹ mẹta ti arun Lasa ti gbilẹ ju lọ lorilẹ-ede yii, ipinlẹ Ondo ni kinni ọhun ti paayan ju pẹlu bi o ṣe ko ida mẹrindinlogoji ninu marundinlọgọrin. Kọmisanna ọhun ni eeyan mọkanlelogoji pere lo ba iṣẹlẹ arun korona lọ nipinlẹ Ondo, nigba tawọn to ti ku nipasẹ arun iba Lasa le lọgọrin daadaa. O ni ọjọ pẹ ti arun yii ti n sọsẹ, ti ko si figba kan kuro nilẹ, bo tilẹ jẹ pe asiko ẹẹrun ta a fẹẹ wọ yii lo maa n wọpọ ju laarin awọn eeyan. Ijọba ibilẹ Ọwọ ati Ọsẹ lo ni ajakalẹ arun yii ti wọpọ ju, to si n kọlu awọn tọjọ ori wọn ko ti i ju mọkanlelogun si ọgbọn lọ. O ni ijọba ti n pin oogun pekupeku fawọn eeyan ipinlẹ Ondo lọfẹẹ, o rọ awọn araalu lati fọwọsowọpọ pẹlu akitiyan ijọba lori ati dena iba aṣekupani naa.


Iba Lasa ti ṣeku pa ọgọrin eeyan l’Ondo

Ijọba ibilẹ Ọwọ ati Ọsẹ lo ni ajakalẹ arun yii ti wọpọ ju, to si n kọlu awọn tọjọ ori wọn ko ti i ju mọkanlelogun si ọgbọn lọ. O ni ijọba ti n pin oogun pekupeku fawọn eeyan ipinlẹ Ondo lọfẹẹ, o rọ awọn araalu lati fọwọsowọpọ pẹlu akitiyan ijọba lori ati dena iba aṣekupani naa.


Wọn dajọ iku fun Ṣọla, awakọ tirela to digunjale n’Ileṣa

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Lori ẹsun idigunjale, adajọ ile-ẹjọ giga kan niluu Ileṣa ti dajọ iku fun Ṣọla Emorua. Ṣọla, ẹni ọdun mọkandinlọgbọn, ni wọn fẹsun idigunjale ati igbimọ-pọ huwa buburu kan. Ọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu kin-in-ni, ọdun 2018, ni wọn kọkọ ṣafihan rẹ ni kootu. Agbẹjọro lati ileeṣẹ eto-idajọ nipinlẹ Ọṣun, Motọlani Ṣokẹfun, salaye pe ọjọ keje, oṣu karun-un, ọdun 2015, ni olujẹjọ huwa naa lagbegbe Ayọruntọ, loju-ọna Ilesa si Akurẹ, niluu Oṣu. O sọ pe aago marun-un aabọ irọlẹ ni Ṣọla atawọn ẹgbẹ rẹ ko ibọn ati ada, ti wọn si digun ja awakọ tirela karosin-in-ni kan to ni nọmba XV 298 APP, Ismaila Azeez. Ṣokẹfun sọ siwaju pe Ṣọla nikan ni Azeez da mọ laarin awọn adigunjale naa. O pe ẹlẹrii mẹta, o si fi ọpọlọpọ nnkan ẹri silẹ funle-ẹjọ.


O sọ pe aago marun-un aabọ irọlẹ ni Ṣọla atawọn ẹgbẹ rẹ ko ibọn ati ada, ti wọn si digun ja awakọ tirela karosin-in-ni kan to ni nọmba XV 298 APP, Ismaila Azeez. Ṣokẹfun sọ siwaju pe Ṣọla nikan ni Azeez da mọ laarin awọn adigunjale naa. O pe ẹlẹrii mẹta, o si fi ọpọlọpọ nnkan ẹri silẹ funle-ẹjọ. Agbẹjọro fun olujẹjọ, Kehinde Aworele, sọ fun kootu pe Ṣọla ti sọ laimọye igba pe oun ko ba ẹnikẹni sọ nnkan ti awọn ọlọpaa gbe siwaju ile-ẹjọ gẹgẹ bii ọrọ ti wọn ni oun sọ. Ṣugbọn Onidaajọ Isiaka Adeleke ṣalaye pe olujẹjọ jẹbi ẹsun mejeeji ti wọn fi kan an, nitori naa, o paṣẹ pe ki wọn yẹgi fun un titi ti ẹmi yoo fi bọ lara rẹ.


Agbẹjọro fun olujẹjọ, Kehinde Aworele, sọ fun kootu pe Ṣọla ti sọ laimọye igba pe oun ko ba ẹnikẹni sọ nnkan ti awọn ọlọpaa gbe siwaju ile-ẹjọ gẹgẹ bii ọrọ ti wọn ni oun sọ. Ṣugbọn Onidaajọ Isiaka Adeleke ṣalaye pe olujẹjọ jẹbi ẹsun mejeeji ti wọn fi kan an, nitori naa, o paṣẹ pe ki wọn yẹgi fun un titi ti ẹmi yoo fi bọ lara rẹ.


Awọn aṣofin Eko fẹ kawọn to n sin aja, ologbo ati ejo bẹrẹ si i gba iwe aṣẹ

Faith Adebọla, Eko Ofin tuntun kan tile igbimọ aṣofin Eko n po pọ lọwọ bayii maa sọ ọ di dandan fẹnikẹni to ba n sin awọn ẹran ọsin bii aja, ologbo, ọbọ, inaki, ejo ati ẹja akurakuda (sharks) lati gba iwe aṣẹ lọdọ ijọba ki wọn too le ni iru awọn ẹranko bẹẹ nile wọn. Nibi apero itagbangba kan ti wọn ṣe l’Ọjọbọ, Tọsidee, lati gba aba ati ero araalu lori abadofin tuntun naa ni wọn ti sọ eyi di mimọ. Alaga igbimọ alabẹ ṣekele lori eto ọgbin, Ọnarebu Kẹhinde Joseph, to n ṣoju ijọba ibilẹ Alimọshọ keji, sọ pe abadofin naa maa daabo bo ẹtọ awọn ẹranko ati araalu, yoo si mu ki ofin gidi to maa jẹ ki awọn to n ṣe oṣin awọn ẹranko naa mọ ojuṣe wọn, tori ilu ti ko sofin, ẹṣẹ o si nibẹ. Ọnarebu Mudashiru Ọbasa, Olori ile aṣofin ọhun, ẹni ti Igbakeji rẹ, Ọnarebu Wasiu Sanni Ẹshinlokun ṣoju fun, sọ pe asiko ti to lati daabo bo awọn araalu ati awọn ẹran ọsin lọwọ iṣẹkuṣe ati iwa ọdaran. O lawọn ofin to rọ mọ sinsin nnkan ọsin ki i ṣe lorileede yii nikan, ṣugbọn kari aye ni. Abadofin naa tun ka a leewọ lati polowo tabi ṣe okoowo ẹran ọsin laarin ilu, bii keeyan ko wọn sinu ọmọlanke, tabi baaro (wheel barrow) kaakiri awọn opopona.


Ọnarebu Mudashiru Ọbasa, Olori ile aṣofin ọhun, ẹni ti Igbakeji rẹ, Ọnarebu Wasiu Sanni Ẹshinlokun ṣoju fun, sọ pe asiko ti to lati daabo bo awọn araalu ati awọn ẹran ọsin lọwọ iṣẹkuṣe ati iwa ọdaran. O lawọn ofin to rọ mọ sinsin nnkan ọsin ki i ṣe lorileede yii nikan, ṣugbọn kari aye ni. Abadofin naa tun ka a leewọ lati polowo tabi ṣe okoowo ẹran ọsin laarin ilu, bii keeyan ko wọn sinu ọmọlanke, tabi baaro (wheel barrow) kaakiri awọn opopona. Owo itanran ẹgbẹrun mẹwaa ni wọn lẹni to ba ṣe iru nnkan bẹẹ maa san nile-ẹjọ tabi ko ṣẹwọn. Bakan naa ni abadofin ọhun ka a leewọ fẹnikẹni lati sọko lu tabi fi ẹgba na nnkan ọsin, wọn ko si gbọdọ fiya jẹ wọn tabi febi pa wọn, wọn lẹni to ba fẹẹ sin nnkan ọsin gbọdọ ni eto gidi lati bojuto alaafia wọn. Abadofin naa tun wọgi le pipa ẹranko lai nidii, tabi lọna ika.


Owo itanran ẹgbẹrun mẹwaa ni wọn lẹni to ba ṣe iru nnkan bẹẹ maa san nile-ẹjọ tabi ko ṣẹwọn. Bakan naa ni abadofin ọhun ka a leewọ fẹnikẹni lati sọko lu tabi fi ẹgba na nnkan ọsin, wọn ko si gbọdọ fiya jẹ wọn tabi febi pa wọn, wọn lẹni to ba fẹẹ sin nnkan ọsin gbọdọ ni eto gidi lati bojuto alaafia wọn. Abadofin naa tun wọgi le pipa ẹranko lai nidii, tabi lọna ika.


Nitori ibẹru korona, ijọba ni ki gbogbo ileewe bẹrẹ isinmi l’Ọṣun

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Ijọba ipinlẹ Ọṣun ti kede pe ki gbogbo awọn ileewe ijọba ati ti aladaani bẹrẹ ọlude Keresimesi lọla. Ninu atẹjade kan ti Alakooso feto ẹkọ, C K Ọlaniyan, fi sita lo ti ṣalaye pe ọrọ eto aabo ẹmi ati dukia awọn araalu jẹ ijọba logun pupọ. Bo tilẹ jẹ pe ọjọ kẹtalelogun, oṣu kejila, ọdun yii, lo yẹ ki awọn ileewe kaakiri ipinlẹ naa gbọlude, ṣugbọn pẹlu wahala ajakalẹ arun koronafairọọsi ti iye awọn to ti ni i tun ti n pọ si i, lo jẹ kijọba gbe igbesẹ naa ni kiakia. Ọlaniyan sọ pe ijọba yoo kede ọjọ ti awọn ileewe yoo wọle fun eto ẹkọ lọdun tuntun ni kete ti aridaju ba ti wa pe aabo to peye wa fun awọn ọmọleewe naa.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Nigba ti a fẹẹ dibo ni ọdun to kọja, mo bẹrẹ si i pariwo ki wọn ma dibo fun Buhari. Ṣugbọn n ko deede sọ pe ki wọn ma dibo fun un o, mo ṣalaye kan fun gbogbo ọmọ Yoruba to ba n feti si mi. Alaye ti mọ ṣe nigba naa ni pe ẹni to ba dibo fun Buhari, ki i ṣe Bubari lo dibo fun, awọn kan ti wọn wa nitosi ẹ ti wọn n ba a ṣejọba ni. Mo la ọrọ mọlẹ gan-an nigba naa debii pe awọn kan n bẹru pe boya wọn aa gbe mi nitori awọn aṣiri ti mo tu. Bẹẹ mo tu awọn aṣiri yii ki gbogbo ọmọ Yoruba le mọ ohun to n lọ ni. Mo sọ ọ debii pe soku-daaye (ẹni to ti ku, ti wọn da pada saye) ni Buhari, mo ni ẹni to ba ni oun loun dibo fun fi kaadi ṣofo lasan ni.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Mo la ọrọ mọlẹ gan-an nigba naa debii pe awọn kan n bẹru pe boya wọn aa gbe mi nitori awọn aṣiri ti mo tu. Bẹẹ mo tu awọn aṣiri yii ki gbogbo ọmọ Yoruba le mọ ohun to n lọ ni. Mo sọ ọ debii pe soku-daaye (ẹni to ti ku, ti wọn da pada saye) ni Buhari, mo ni ẹni to ba ni oun loun dibo fun fi kaadi ṣofo lasan ni. Mo ṣalaye fun wọn pe ọpọ nnkan lo n lọ ti Buhari ko mọ rara, ko tilẹ ye e, bẹẹ ni ko ba wọn da si i, nitori aiyaara rẹ ti gba ọpọ laakaye ara rẹ, ko si mọ pupọ ohun to yi i ka mọ. Mo sọ fun awọn ọmọ Yoruba nigba ibo naa pe ti Buhari ba fẹẹ jade, wọn yoo mura fun un bii ẹni to n mura fun eegun ni, nitori wọn aa ko oriṣiiriṣii oogun si i lara, oogun ti yoo fi ṣiṣẹ fun bii wakati mẹta si mẹrin ki wọn too tun rọ́ ọ pada sinu ọkọ tabi sinu ẹronpileeni, ti wọn aa tun ko abẹrẹ mi-in bo o. Mo ni to ba jẹ ara Buhari ya ni, ko sohun ti ko le jẹ ki emi naa dibo fun un, nitori o ṣee ṣe ko jẹ awọn ti wọn yi i ka ni wọn n ba ijọba rẹ jẹ, bo ba si wọle lẹẹkeji, o yẹ ko le tun ijọba naa ṣe pada. Awọn ti wọn sun mọ mi paapaa ni ki i ṣe pe Buhari lo buru to bẹẹ, pe awọn eeyan kan ti wọn sun mọ ọn ni wọn n sọ ijọba rẹ lorukọ buruku.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Mo ṣalaye fun wọn pe ọpọ nnkan lo n lọ ti Buhari ko mọ rara, ko tilẹ ye e, bẹẹ ni ko ba wọn da si i, nitori aiyaara rẹ ti gba ọpọ laakaye ara rẹ, ko si mọ pupọ ohun to yi i ka mọ. Mo sọ fun awọn ọmọ Yoruba nigba ibo naa pe ti Buhari ba fẹẹ jade, wọn yoo mura fun un bii ẹni to n mura fun eegun ni, nitori wọn aa ko oriṣiiriṣii oogun si i lara, oogun ti yoo fi ṣiṣẹ fun bii wakati mẹta si mẹrin ki wọn too tun rọ́ ọ pada sinu ọkọ tabi sinu ẹronpileeni, ti wọn aa tun ko abẹrẹ mi-in bo o. Mo ni to ba jẹ ara Buhari ya ni, ko sohun ti ko le jẹ ki emi naa dibo fun un, nitori o ṣee ṣe ko jẹ awọn ti wọn yi i ka ni wọn n ba ijọba rẹ jẹ, bo ba si wọle lẹẹkeji, o yẹ ko le tun ijọba naa ṣe pada. Awọn ti wọn sun mọ mi paapaa ni ki i ṣe pe Buhari lo buru to bẹẹ, pe awọn eeyan kan ti wọn sun mọ ọn ni wọn n sọ ijọba rẹ lorukọ buruku. Awọn bii Kyari, bii Daura, bii Funtua, atawọn agbẹyin-bẹbọ-jẹ mi-in ti wọn yi i ka nile ijọba. Mo sọ fun wọn pe emi naa ti ronu eyi, tori mo mọ ohun to ṣe nigba to ṣejọba ni 1984 si 1985. Ṣugbọn ni 2019, mo sọ fun wọn pe Buhari ti yatọ, aiyaara ti gba gbogbo aapọn ati wahala yoowu to le ṣe kuro lara ẹ. Aiyaara yii lo si fi n ba nnkan jẹ, ko si le tun nnkan kan ṣe.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Awọn bii Kyari, bii Daura, bii Funtua, atawọn agbẹyin-bẹbọ-jẹ mi-in ti wọn yi i ka nile ijọba. Mo sọ fun wọn pe emi naa ti ronu eyi, tori mo mọ ohun to ṣe nigba to ṣejọba ni 1984 si 1985. Ṣugbọn ni 2019, mo sọ fun wọn pe Buhari ti yatọ, aiyaara ti gba gbogbo aapọn ati wahala yoowu to le ṣe kuro lara ẹ. Aiyaara yii lo si fi n ba nnkan jẹ, ko si le tun nnkan kan ṣe. Mo ronu pe bi Buhari ba gbe aiyaara yii pada sile ijọba lẹẹkeji, ohun ti yoo bajẹ fun Naijiria ko ni i ṣee tunṣe laarin ogun ọdun to ba gbejọba naa silẹ. Mo ṣalaye pe bi Buhari ba daa, ara rẹ ko daa, aisan ti gba alaafia ara ẹ kuro, ẹni ti ara rẹ ko ba si ya, ko sohun to le ṣe, nitori agbara ni yoo ṣaa fi ṣe iṣẹ ijọba to ba fẹẹ ṣe. Awọn alaye ti mo ṣe nigba naa niyi; mo tun mu wọn wa si iranti ka le mọ pe gbogbo ohun to n ṣẹlẹ bayii ko jẹ tuntun.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Mo ronu pe bi Buhari ba gbe aiyaara yii pada sile ijọba lẹẹkeji, ohun ti yoo bajẹ fun Naijiria ko ni i ṣee tunṣe laarin ogun ọdun to ba gbejọba naa silẹ. Mo ṣalaye pe bi Buhari ba daa, ara rẹ ko daa, aisan ti gba alaafia ara ẹ kuro, ẹni ti ara rẹ ko ba si ya, ko sohun to le ṣe, nitori agbara ni yoo ṣaa fi ṣe iṣẹ ijọba to ba fẹẹ ṣe. Awọn alaye ti mo ṣe nigba naa niyi; mo tun mu wọn wa si iranti ka le mọ pe gbogbo ohun to n ṣẹlẹ bayii ko jẹ tuntun. Ṣugbọn gegẹ bi iṣe wa, awọn eeyan he mi ni, ti wọn n sọ oriṣiiriṣii ọrọ si mi. Ẹlomi-in ni ki lo de ti mo n fi Buhari ṣe yẹyẹ nitori aiyaara rẹ, pe ṣe emi ro pe aisan ko le ṣe mi ni. Awon mi-in gan-an n ṣepe pe ohun ti yoo ṣe mi yoo buru ju ti Buhari yii lọ bi n ko ba jawọ ninu ọrọ ẹ. N ko jawo lọrọ ẹ titi doni, bẹẹ ni ko sohun to ṣe mi; nitori ohun ti mo n sọ fawọn eeyan wa nigba naa, ododo ọrọ gbaa ni.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Ṣugbọn gegẹ bi iṣe wa, awọn eeyan he mi ni, ti wọn n sọ oriṣiiriṣii ọrọ si mi. Ẹlomi-in ni ki lo de ti mo n fi Buhari ṣe yẹyẹ nitori aiyaara rẹ, pe ṣe emi ro pe aisan ko le ṣe mi ni. Awon mi-in gan-an n ṣepe pe ohun ti yoo ṣe mi yoo buru ju ti Buhari yii lọ bi n ko ba jawọ ninu ọrọ ẹ. N ko jawo lọrọ ẹ titi doni, bẹẹ ni ko sohun to ṣe mi; nitori ohun ti mo n sọ fawọn eeyan wa nigba naa, ododo ọrọ gbaa ni. Eeyan lo maa n ro pe olododo aa ku sipo ika, Ọlọrun ko ri bẹẹ rara. N ko binu Buhari nitori nnkan mi-in ju pe ara rẹ ko ya, ati pe aiyaara to n ṣe e ti ko ba wa debii pe ko bikitia mọ bi wọn ba ta iran Yoruba sinu oko ẹru. Boya oun lo n ṣe e, boya awọn kan ni, mo ṣaa mọ pe ohun ti wọn ṣe ko dara, ati pe bi ara rẹ ba ya ni, oun naa ko ni i fẹẹ gba orukọ buruku iru eyi, ko si ni i ro pe ohun kan ti oun le ṣe fun Naijiria ni lati lu u fọ.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Eeyan lo maa n ro pe olododo aa ku sipo ika, Ọlọrun ko ri bẹẹ rara. N ko binu Buhari nitori nnkan mi-in ju pe ara rẹ ko ya, ati pe aiyaara to n ṣe e ti ko ba wa debii pe ko bikitia mọ bi wọn ba ta iran Yoruba sinu oko ẹru. Boya oun lo n ṣe e, boya awọn kan ni, mo ṣaa mọ pe ohun ti wọn ṣe ko dara, ati pe bi ara rẹ ba ya ni, oun naa ko ni i fẹẹ gba orukọ buruku iru eyi, ko si ni i ro pe ohun kan ti oun le ṣe fun Naijiria ni lati lu u fọ. Eebu igba naa pọ, nitori ọrọ ki i ye awọn eeyan wa: wọn yoo maa bu ọ, wọn yoo maa ṣepe, ara wọn yoo si maa gbona lori ohun ti wọn ko mọ rara. Bi wọn ṣe ṣe bi ere bi ere ti wọn gbe Buhari wọle lẹẹkeji niyi, eyi tawọn Yoruba tiwa si ṣe ninu ọrọ yii lo n jẹ oun. Nitori bẹe, nigba ti mo gbọ pe Buhari kọru, to loun o ni i yọju sawọn aṣofin, ti awọn minisita rẹ kan si n din irọ ni robo, ẹrin ni mo n rin ni temi.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Eebu igba naa pọ, nitori ọrọ ki i ye awọn eeyan wa: wọn yoo maa bu ọ, wọn yoo maa ṣepe, ara wọn yoo si maa gbona lori ohun ti wọn ko mọ rara. Bi wọn ṣe ṣe bi ere bi ere ti wọn gbe Buhari wọle lẹẹkeji niyi, eyi tawọn Yoruba tiwa si ṣe ninu ọrọ yii lo n jẹ oun. Nitori bẹe, nigba ti mo gbọ pe Buhari kọru, to loun o ni i yọju sawọn aṣofin, ti awọn minisita rẹ kan si n din irọ ni robo, ẹrin ni mo n rin ni temi. Ohun to n pa mi lẹrin-in ni pe nigba ti wọn ti sọ fun mi pe awọn aṣofin n pe e ni mo ti sọ fawọn to wa lẹgbẹẹ mi pe Buhari ko ni i yọju. Awọn yii ni nitori kin ni, won ni ṣebi anfaani yoo wa fun un lati waa sọ ohun gbogbo tijọba ẹ ti ṣe faraalu ni, aa si beere fun iranlọwọ awon eeyan ki a le ṣẹgun Boko Haram. Mo ni ki i ṣe Buhari ti emi n wo yẹn lo maa yọju si wọn, nitori yiyọju ti iba yọju yii maa tu gbogbo ohun to n run nilẹ latọjọ yii wa sita ni.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Ohun to n pa mi lẹrin-in ni pe nigba ti wọn ti sọ fun mi pe awọn aṣofin n pe e ni mo ti sọ fawọn to wa lẹgbẹẹ mi pe Buhari ko ni i yọju. Awọn yii ni nitori kin ni, won ni ṣebi anfaani yoo wa fun un lati waa sọ ohun gbogbo tijọba ẹ ti ṣe faraalu ni, aa si beere fun iranlọwọ awon eeyan ki a le ṣẹgun Boko Haram. Mo ni ki i ṣe Buhari ti emi n wo yẹn lo maa yọju si wọn, nitori yiyọju ti iba yọju yii maa tu gbogbo ohun to n run nilẹ latọjọ yii wa sita ni. Mo ni bi Buhari ba yọju, itiju lo maa ba kuro nibẹ, nitori awọn ti wọn n pakeeji ẹ, awọn ti wọn n yi aṣọ mọ ọn lori ninu ooru, ti wọn n gun un labẹrẹ amarale, ti wọn n bo gbogbo ẹ mọlẹ lai jẹ ki araalu ri i, aṣiri awọn naa maa tu niyẹn, bi aṣiri Buhari ba ti tu. Awọn to wa lẹgbẹẹ mi nijọ naa, bo tilẹ jẹ ọmọwe ni gbogbo wọn ko gba ọrọ yii gbọ, wọn ni Buhari yoo yọju, nitori pe mi o fi taratara gba tiẹ ni mo ṣe ro pe ko le yọju sawọn aṣofin. Ṣugbọn nigba ti ọrọ ri bo ti ri, tẹnikan o ri Buhari, ti a ko si gbohun ẹ, awọn eeyan naa pe mi pe ọrọ ti mo wi ṣẹ, ṣugbọn ohun to n ṣẹlẹ ya awọn lẹnu.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Mo ni bi Buhari ba yọju, itiju lo maa ba kuro nibẹ, nitori awọn ti wọn n pakeeji ẹ, awọn ti wọn n yi aṣọ mọ ọn lori ninu ooru, ti wọn n gun un labẹrẹ amarale, ti wọn n bo gbogbo ẹ mọlẹ lai jẹ ki araalu ri i, aṣiri awọn naa maa tu niyẹn, bi aṣiri Buhari ba ti tu. Awọn to wa lẹgbẹẹ mi nijọ naa, bo tilẹ jẹ ọmọwe ni gbogbo wọn ko gba ọrọ yii gbọ, wọn ni Buhari yoo yọju, nitori pe mi o fi taratara gba tiẹ ni mo ṣe ro pe ko le yọju sawọn aṣofin. Ṣugbọn nigba ti ọrọ ri bo ti ri, tẹnikan o ri Buhari, ti a ko si gbohun ẹ, awọn eeyan naa pe mi pe ọrọ ti mo wi ṣẹ, ṣugbọn ohun to n ṣẹlẹ ya awọn lẹnu. Koko to wa nibẹ ni pe Buhari kọ lo n ṣejọba Naijiria, loootọ orukọ ẹ lo wa nibẹ bii Aarẹ. Ara rẹ ko ya, awọn kan n bo o mọlẹ ni, wọn n lo orukọ ẹ lati ṣe aburu gbogbo. Awon Yoruba to wa nibẹ ko le sọ, wọn kan maa n fẹsẹ janlẹ ni kọrọ yara wọn pe wọn o jẹ ki awọn ri Buhari ni.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Koko to wa nibẹ ni pe Buhari kọ lo n ṣejọba Naijiria, loootọ orukọ ẹ lo wa nibẹ bii Aarẹ. Ara rẹ ko ya, awọn kan n bo o mọlẹ ni, wọn n lo orukọ ẹ lati ṣe aburu gbogbo. Awon Yoruba to wa nibẹ ko le sọ, wọn kan maa n fẹsẹ janlẹ ni kọrọ yara wọn pe wọn o jẹ ki awọn ri Buhari ni. Awon Ibo to wa nibẹ ko jẹ gbin, nitori bi awọn ko ti ri Buhari tẹ wọn lọrun, o n jẹ ki wọn ṣe gbogbo ibajẹ ti wọn ba fẹẹ ṣe. Awọn Hausa-Fulani ti wọn mọ ko pọ, bi gbogbo awọn yẹn tiẹ mọ, ko ṣeni ti yoo wi nnkan kan. Ohun ti mo ṣe n tẹnu mọ ọrọ ewu to wa ninu ọrọ Naijiria yii niyẹn. Nigba ti bọọsi kan wa ni gareeji, tawọn agbero n pero sinu ẹ, ti wọn pero naa ti bọọsi kun bamu, ti wọn gba owo, ti wọn ni ki wọn maa lọ, ti dẹrẹba sare ko siwaju mọto, to tẹna, ti mọto si n lọ, ṣugbọn ti awọn ero ko mọ pe afọju lo n wa mọto naa.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Awon Ibo to wa nibẹ ko jẹ gbin, nitori bi awọn ko ti ri Buhari tẹ wọn lọrun, o n jẹ ki wọn ṣe gbogbo ibajẹ ti wọn ba fẹẹ ṣe. Awọn Hausa-Fulani ti wọn mọ ko pọ, bi gbogbo awọn yẹn tiẹ mọ, ko ṣeni ti yoo wi nnkan kan. Ohun ti mo ṣe n tẹnu mọ ọrọ ewu to wa ninu ọrọ Naijiria yii niyẹn. Nigba ti bọọsi kan wa ni gareeji, tawọn agbero n pero sinu ẹ, ti wọn pero naa ti bọọsi kun bamu, ti wọn gba owo, ti wọn ni ki wọn maa lọ, ti dẹrẹba sare ko siwaju mọto, to tẹna, ti mọto si n lọ, ṣugbọn ti awọn ero ko mọ pe afọju lo n wa mọto naa. O ti wa mọto kuro ni gareeji ki wọn too mọ pe afọju ni, ti kọndọkitọ ẹ waa n fawọn eeyan lọkan balẹ pe aa gbe wọn debi ti wọn n lọ, nitori bo ba diju pata gan-an paapaa, ko sibi ti ko mọ loju ọna ti awọn n gba lọ. Oponu wo ni ko waa mọ pe ijamba ni yoo kẹyin iru irin-ajo bẹẹ, nitori nigba ti ọkunrin naa ba wa mọto ọhun sẹnu tirela, ko sẹni kan ti yoo ye ninu wọn. Afọju lo n wa mọto ijọba Naijiria lọ bayii, ohun to si buru ni pe eti ọkunrin dẹrẹba naa ti tun n di, nigba wo ni ko ni wa wa si koto!


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

O ti wa mọto kuro ni gareeji ki wọn too mọ pe afọju ni, ti kọndọkitọ ẹ waa n fawọn eeyan lọkan balẹ pe aa gbe wọn debi ti wọn n lọ, nitori bo ba diju pata gan-an paapaa, ko sibi ti ko mọ loju ọna ti awọn n gba lọ. Oponu wo ni ko waa mọ pe ijamba ni yoo kẹyin iru irin-ajo bẹẹ, nitori nigba ti ọkunrin naa ba wa mọto ọhun sẹnu tirela, ko sẹni kan ti yoo ye ninu wọn. Afọju lo n wa mọto ijọba Naijiria lọ bayii, ohun to si buru ni pe eti ọkunrin dẹrẹba naa ti tun n di, nigba wo ni ko ni wa wa si koto! Nnkan yoo ṣelẹ ni Naijiria, bo ba jẹ bayii lawọn ti wọn n ṣejọba wa ṣe n ṣe e lọ. Nnkan yoo ṣẹlẹ, ko si le pẹ rara. Ṣugbọn ohun yoowu to ba fẹẹ ṣẹlẹ, ẹru Yoruba lo ba mi ju lọ.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Nnkan yoo ṣelẹ ni Naijiria, bo ba jẹ bayii lawọn ti wọn n ṣejọba wa ṣe n ṣe e lọ. Nnkan yoo ṣẹlẹ, ko si le pẹ rara. Ṣugbọn ohun yoowu to ba fẹẹ ṣẹlẹ, ẹru Yoruba lo ba mi ju lọ. Lojoojumọ ni iyapa, ainisọkan, ọtẹ, tẹmbẹlẹkun aarin awọn agbaagba wa n pọ si i. Ohun ti mo si ṣe sọ lọṣẹ to kọja pe asiko naa ti to ki awọn ọdọ gba nnkan wọn kuro lọwọ awa agba ti a ti ta, ti a ti ra, tan yii; ki wọn mọ bi wọn yoo ṣe tun aye iran tiwọn ṣe. Awọn Awolọwọ lo gbajọba mọ awọn agbaagba Yoruba ti wọn n ṣe e tẹlẹ lọwọ, awọn ti wọn wa ni abẹ ọmburẹla oyinbo, ti wọn jọ n pawọ-pọ rẹ wa jẹ. Awọn Awolọwọ, Akintọla, Bode Thomas, ati awọn ẹlẹgbẹ wọn ti wọn ja ija naa, wọn ṣẹṣẹ le ni ọmọ ọgbọn ọdun ni, nigba ti wọn si fi maa pe ọmọ ogoji ọdun, ijọba ti bọ si ọwọ wọn.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Lojoojumọ ni iyapa, ainisọkan, ọtẹ, tẹmbẹlẹkun aarin awọn agbaagba wa n pọ si i. Ohun ti mo si ṣe sọ lọṣẹ to kọja pe asiko naa ti to ki awọn ọdọ gba nnkan wọn kuro lọwọ awa agba ti a ti ta, ti a ti ra, tan yii; ki wọn mọ bi wọn yoo ṣe tun aye iran tiwọn ṣe. Awọn Awolọwọ lo gbajọba mọ awọn agbaagba Yoruba ti wọn n ṣe e tẹlẹ lọwọ, awọn ti wọn wa ni abẹ ọmburẹla oyinbo, ti wọn jọ n pawọ-pọ rẹ wa jẹ. Awọn Awolọwọ, Akintọla, Bode Thomas, ati awọn ẹlẹgbẹ wọn ti wọn ja ija naa, wọn ṣẹṣẹ le ni ọmọ ọgbọn ọdun ni, nigba ti wọn si fi maa pe ọmọ ogoji ọdun, ijọba ti bọ si ọwọ wọn. Bawo ni wọn ṣe ṣe e? Alaye ti a oo ṣe lọsẹ to n bọ ree, ki awọn ọdọ asiko yii le mu eyi lo, nitori ọjọ n lọ o.


Lẹta pataki si awọn ọdọ ọmọ Yoruba (2)

Bawo ni wọn ṣe ṣe e? Alaye ti a oo ṣe lọsẹ to n bọ ree, ki awọn ọdọ asiko yii le mu eyi lo, nitori ọjọ n lọ o.


Gomina Katsina ni, ‘Opurọ lawọn Boko Haram, awọn kọ lo ji ọmọleewe ko, bẹẹ la o san kọbọ’

Aderounmu Kazeem Bo tilẹ jẹ pe ohun ti awọn Boko Haram sọ tẹlẹ ni pe awọn lawọn ji awọn ọmọleewe ọhun ko, ni Kankara, nipinlẹ Katisina, Gomina Bello Masari ti sọ pe, irọ ni wọn n pa, bẹẹ nijọba ko san kọbọ fawọn ti wọn ji wọn gbe gan-an. Gomina Masari, sọ pe ẹgbẹ Miyyeti Allah, iyẹn awọn Fulani darandaran ni wọn ṣeto bi wọn ti ṣe ri awọn ọmọ ọhun gba, bẹẹ ni ko ni i ṣe rara pẹlu awọn Boko Haram ti wọn ko ara wọn jade nigba kan wi pe awọn lawọn ji awọn ọmọ ọhun ko. Aṣalẹ ana ni gomina yii sọ pe awọn janduku adaluru ni wọn ji wọn gbe, ki i ṣe ẹgbẹ Boko Haram bi awọn eeyan ọhun ti kọkọ kede ẹ wi pe awọn lawọn ṣiṣẹ ibi ọhun. O ni ni nnkan bi wakati meloo kan sẹyin lawọn eeyan to n ba awọn ajinigbe ọhun sọrọ gba awọn ọmọleewe tiye wọn jẹ ọọdunrun ati mẹrinlelogoji (344) yatọ si ọọdunrun ati mẹtalelọgbọn (333) ti wọn n gbe kiri tẹlẹ wi pe wọn sọnu nileewe Government Science Secondary School. Gomina Masari ti sọ pe, “Igbesẹ ti wa lori bi awọn dokita wa yoo ṣe ṣayẹwo fun wọn loni-in Furaidee, nitori bi wọn ti ṣe lo ọjọ mẹfa ninu igbo lọdọ awọn to ji wọn gbe. A ṣetan lati paarọ aṣọ fun wọn, lẹyin naa la o fa wọn le awọn obi wọn lọwọ.” Ninu alaye ti ọkan lara awọn oṣiṣẹ gomina ọhun ṣe lo ti sọ pe ilu kan to n jẹ Tsafe lẹgbẹẹ olu ilu ipinlẹ Zamfara, ni Gusau, ni wọn ti ri awọn ọmọ ọhun, ti wọn si ko wọn lọ sile ijọba nipinlẹ Katsina.


Ọpẹ o! Wọn ti tu awọn ọmọleewe ti wọn ji ko ni Katsina silẹ

Aderounmu Kazeem Lọwọ aṣalẹ Ọjọbọ, Tọsidee, ana ni deede aago mẹsan-an, ni ijọba ipinlẹ Katsina kede wi pe awọn ọmọleewe Government Science Secondary School ti wọn ji ko lọ niluu Kankara ti gba ominira. Awọn akẹkọọ bii ọọdunrun ati mẹtalelọgbọn ni ijọba ọhun sọ pe wọn ti bọ lọwọ awọn eeyan to ji wọn gbe, ti wọn si ti gba itusilẹ bayii. Tẹ ọ ba gbagbe, ọjọ Ẹti, Furaidee, to kọja lawọn ajinigbe kọlu ileewe ọhun, ti wọn si ji ọpọlọpọ ọmọleewe ko, ninu eyi tawọn kan ti bọ mọ wọn lọwọ, ti awọn bii ọọdunrun ati mẹtalelọgbọn (333) si wa lakata awọn janduku ọhun ki wọn too ri wọn gba pada lana-an. Ninu ọrọ ti akọwe ijọba ipinlẹ naa, Ọgbẹni Mustapha Mohammed Inuwa, fi sita lo ti fidi ọrọ ọhun mulẹ, bẹẹ lo sọ pe wọn ti ko awọn ọmọ naa lọ sile ijọba ipinlẹ Katsina, lati fa wọn le gomina lọwọ


Ole meji gbadajọ iku n’Ibadan, wọn dana sun ọkan, ọkada pa ekeji nibi to ti n sa lọ

Ọlawale Ajao, Ibadan Lati ile aye nibi lawọn ole meji kan ti gba idajọ wọn ki wọn too lọọ jiya yooku lọdọ Olodumare lode ọrun pẹlu bi awọn mejeeji ṣe lasidẹnti, ti awọn eeyan si dana sun ọkan ninu wọn lẹyin ti ọkan ti padanu ẹmi ẹ ninu ijanba ori ọkada naa. Awọn ole ti ẹnikẹni ko da mọ tabi mọ orukọ wọn yii ni wọn ja foonu gba mọ ọkunrin kan to n jẹ Tobi Adebayọ lọwọ ni nnkan bii aago mẹta aabọ ọsan Ọjọruu, Wẹsidee, ọsẹ yii laduugbo Favors, ni Bodija, n’Ibadan. Bi wọn ṣe n sa lọ, ti ọkunrin onifoonu naa atawọn ẹlẹyinju aanu si n le wọn lọ lọkada wọn ti gbokiti nitosi sẹkiteriati ijọba ipinlẹ Ọyọ, l’Agodi, n’Ibadan. ALAROYE gbọ pe nibi ti wọn ṣubu si naa lọkan ninu wọn gba kọja lọ sọrun aṣante. Nibi ti ẹni keji ti n japoro iku lọwọ lawọn eeyan ti ya bo o, kia ni wọn sọ taya si i lọrun ti wọn tu epo bẹntiroolu si i lara, ti wọn si dana sun un pa si oju titi nibẹ. Agbẹnusọ fun ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ, SP Olugbenga Fadeyi, fidi ẹ mulẹ, awọn agbofinro ti palẹ oku awọn ole mejeeji ọhun mọ, wọn si ti gbe wọn lọ si ile igbokuu-si Adeọyọ, iyẹn ileewosan ijọba ipinlẹ Ọyọ to wa n’Ibadan.


Wọn ni Iyawo Buhari ti ko lọ si Dubai o

Lati ijẹta ni iroyin naa ti jade, awon oniroyin Sahara Reporters lo si gbe iroyin naa sita. Ohun ti wọn kọ sibẹ ni pe iyawo Aarẹ Orilẹ-ede yii, Aisha Buari, ti sa lọ si Dubai. Wọn lo sọ pe eto aabo Naijiria nibi ko dara to, bi eeyan ba si n wa ifọkanbalẹ, Dubai tabi ibomi-in ni yoo lọ. Ohun ti awọn eeyan wa n ro pe ko ṣẹlẹ ni pe nigba ti Sahara gbe iroyin naa jade, kia ni ileeṣẹ aarẹ, tabi awọn amugbalẹgbẹẹ iyawo Buhari nidii eto ikede ati iroyin yoo ti sare jade, ti wọn yoo si ni ko si ohun to jọ iru iroyin bẹẹ. Ṣugbọn titi di asiko yii, ko sẹni to gbọ kinni kan lẹnu awọn eeyan iyawo Buhari, eyi to fi ẹsẹ ọrọ naa mulẹ pe o ṣee ṣe ko jẹ ootọ ni. Yatọ si pe ko sẹni kan to gburoo rẹ nigboro, tabi nibikibi laarin Naijiria lati bii ọjọ meloo kan wa, ti ko si sẹni to gbo ko sọrọ si gbogbo ohun to n lọ niluu, paapaa lasiko ti wọn ji awọn ọmọleewe bii irinwo gbe lọsẹ to kọja, awọn Sahara Reporters royin pe lati inu oṣu kẹsan-an ti obinrin naa ti ṣe iyawo fun ọmọ rẹ ninu Aso Rock, lati igba naa lo ti pada si Dubai, ko si ti i fẹsẹ tẹ Naijiria lati igba yẹn.


Wọn ni Iyawo Buhari ti ko lọ si Dubai o

Ohun ti awọn eeyan wa n ro pe ko ṣẹlẹ ni pe nigba ti Sahara gbe iroyin naa jade, kia ni ileeṣẹ aarẹ, tabi awọn amugbalẹgbẹẹ iyawo Buhari nidii eto ikede ati iroyin yoo ti sare jade, ti wọn yoo si ni ko si ohun to jọ iru iroyin bẹẹ. Ṣugbọn titi di asiko yii, ko sẹni to gbọ kinni kan lẹnu awọn eeyan iyawo Buhari, eyi to fi ẹsẹ ọrọ naa mulẹ pe o ṣee ṣe ko jẹ ootọ ni. Yatọ si pe ko sẹni kan to gburoo rẹ nigboro, tabi nibikibi laarin Naijiria lati bii ọjọ meloo kan wa, ti ko si sẹni to gbo ko sọrọ si gbogbo ohun to n lọ niluu, paapaa lasiko ti wọn ji awọn ọmọleewe bii irinwo gbe lọsẹ to kọja, awọn Sahara Reporters royin pe lati inu oṣu kẹsan-an ti obinrin naa ti ṣe iyawo fun ọmọ rẹ ninu Aso Rock, lati igba naa lo ti pada si Dubai, ko si ti i fẹsẹ tẹ Naijiria lati igba yẹn. Awọn oniroyin naa ni bo tilẹ jẹ oṣu kẹta ree ti obinrin yii ti kuro nile, ko ti i mura rara lati pada wa, nitori o ni ilu yii ko ni eto aabo to dara to. Lati igba ti iṣẹlẹ kan ti waye ninu oṣu kẹfa ọdun yii, ti wọn ti yinbọn funra wọn ninu Aso Rock, ni Aisha ko ti ni ifọkanbalẹ taara ninu ile ijọba naa mọ, bo si ti ṣeyawo fun ọmọ rẹ lo ti jade, ti ko si boju wẹyin rara. Gbogbo akitiyan Alaroye lati gbọ lati ẹnu awọn ti wọn n ba iyawo Aarẹ naa ṣiṣẹ ni ko so eeso rere, nitori “Loootọ ni ko si nile” nikan lọrọ ti ẹni to ba wa sọrọ sọ, ṣugbọn ko sọ ibi ti o lọ, tabi igba to ti lọ, tabi igba to fẹẹ de fun wa.


Wọn ni Iyawo Buhari ti ko lọ si Dubai o

Awọn oniroyin naa ni bo tilẹ jẹ oṣu kẹta ree ti obinrin yii ti kuro nile, ko ti i mura rara lati pada wa, nitori o ni ilu yii ko ni eto aabo to dara to. Lati igba ti iṣẹlẹ kan ti waye ninu oṣu kẹfa ọdun yii, ti wọn ti yinbọn funra wọn ninu Aso Rock, ni Aisha ko ti ni ifọkanbalẹ taara ninu ile ijọba naa mọ, bo si ti ṣeyawo fun ọmọ rẹ lo ti jade, ti ko si boju wẹyin rara. Gbogbo akitiyan Alaroye lati gbọ lati ẹnu awọn ti wọn n ba iyawo Aarẹ naa ṣiṣẹ ni ko so eeso rere, nitori “Loootọ ni ko si nile” nikan lọrọ ti ẹni to ba wa sọrọ sọ, ṣugbọn ko sọ ibi ti o lọ, tabi igba to ti lọ, tabi igba to fẹẹ de fun wa. Ọpọ eeyan ni wọn n sọ pe loootọ lawọn ko ri obinrin naa nita mọ, ti awọn ko si gbọrọ lẹnu rẹ, boya bi ọrọ ṣe waa fẹe di ariwo yii, iyawo Buhari yoo tun jade si gbangba, tabi ko sare wale lati Dubai.


Wọn ni Iyawo Buhari ti ko lọ si Dubai o

Ọpọ eeyan ni wọn n sọ pe loootọ lawọn ko ri obinrin naa nita mọ, ti awọn ko si gbọrọ lẹnu rẹ, boya bi ọrọ ṣe waa fẹe di ariwo yii, iyawo Buhari yoo tun jade si gbangba, tabi ko sare wale lati Dubai.


Buhari ko lahun rara, o fun mi lọpọlọpọ owo dọla nigba kan – Fẹmi Adeṣina

Agbẹnusọ fun Aarẹ Muhammadu Buhari, Fẹmi Adeṣina, sọ lana-an ode yii pe ohun ti ọpọ eeyan ko mọ nipa ọga oun ni wọn n sọ, ati pe awọn ti wọn n sọ pe olori ijọba Naijiria naa lahun ko mọ ọn dele rara. Nigba to n ki Buhari kuu oriire ayẹyẹ ọjọọbi ọdun mejidinlọgọrin (78) rẹ lo sọrọ naa, to ni ẹni to ba n fi oju ahun wo Buhari, tọhun ko mọ ohun to n ṣe e rara. Adeṣina ni awọn ọjọ kan wa ti Buhari ṣe oun ni awọn oore kan ti oun ko ro, ti oun ko si le gbagbe, eyi to si fi i han gẹgẹ bii ẹni ti ko lahun rara. Ọkunrin agbẹnusọ naa ni lọjọ kan, ni 2017, wọn fi oun joye ni ilu kan ni ipinlẹ Ẹnugu, oun si sọ fun aarẹ naa pe awọn kan ma fi oun joye o, Aarẹ si sọ foun pe oye aa mọri, ṣugbọn iyalẹnu oun ni pe Buhari lo fun oun lowo ti oun fi ko gbogbo ẹbi ati awọn ọrẹ oun lọ sibẹ, pẹlu owo ti oun paapaa na. Bo tilẹ jẹ pe o ni oun ko ni i sọ iye ti Aarẹ fun oun, sibẹ o fẹnu ara rẹ sọ pe owo nla ni. Adeṣina ni nigba keji, oun fẹẹ lọ si ibi idanilẹkọọ kan ni orilẹ-ede Ṣaina ni, awọn oṣiṣẹ ijọba ni wọn ṣeto naafun.


Ọkunrin agbẹnusọ naa ni lọjọ kan, ni 2017, wọn fi oun joye ni ilu kan ni ipinlẹ Ẹnugu, oun si sọ fun aarẹ naa pe awọn kan ma fi oun joye o, Aarẹ si sọ foun pe oye aa mọri, ṣugbọn iyalẹnu oun ni pe Buhari lo fun oun lowo ti oun fi ko gbogbo ẹbi ati awọn ọrẹ oun lọ sibẹ, pẹlu owo ti oun paapaa na. Bo tilẹ jẹ pe o ni oun ko ni i sọ iye ti Aarẹ fun oun, sibẹ o fẹnu ara rẹ sọ pe owo nla ni. Adeṣina ni nigba keji, oun fẹẹ lọ si ibi idanilẹkọọ kan ni orilẹ-ede Ṣaina ni, awọn oṣiṣẹ ijọba ni wọn ṣeto naafun. O ni nigba ti Buhari gbọ, o ni ki oun ri oun ti oun ba ti fẹẹ lọ,nigba ti irin-ajo naa si ku ọjọ meji loun yọju si i. N l’Aarẹ ba gbe apo iwe kan foun, nigba ti oun si ṣi i wo, owo dọla lo kun inu rẹ fọfọ. Ọkunrin naa ni oun ko ni i sọ iye rẹ, ṣugbọn owo nla ni. O ni gbogbo eleyii ti oun n wi yii, lati fi han gbogbo aye pe Buhari ko lahun pẹẹ pẹẹ ni!


O ni nigba ti Buhari gbọ, o ni ki oun ri oun ti oun ba ti fẹẹ lọ,nigba ti irin-ajo naa si ku ọjọ meji loun yọju si i. N l’Aarẹ ba gbe apo iwe kan foun, nigba ti oun si ṣi i wo, owo dọla lo kun inu rẹ fọfọ. Ọkunrin naa ni oun ko ni i sọ iye rẹ, ṣugbọn owo nla ni. O ni gbogbo eleyii ti oun n wi yii, lati fi han gbogbo aye pe Buhari ko lahun pẹẹ pẹẹ ni!


Tọkọ-taya atọrẹ wọn to n jale epo diisu l’Agọṣaṣa bọ sọwọ ọlọpaa

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹ́òkúta Owo to le ni miliọnu mẹjọ naira (8,162,750) ni awọn tọkọ-taya kan, Adeniyi Stephen ati Adetọla Adeyinka, ti ri nidii epo diisu ti wọn lọọ n ji fa lara ọpa ẹrọ alatagba ileeṣẹ Glo kan to wa l’Agọṣaṣa, Ipokia, nipinlẹ Ogun, kọwọ palaba wọn too segi lọjọ kẹrindinlogun, oṣu kejila yii. Yatọ sawọn mejeeji yii, wọn tun mu ọkunrin kan torukọ ẹ n jẹ Ojo Sulaimọn mọra. Awọn mẹtẹẹta naa lọwọ si ti tẹ bayii. Ẹnikan torukọ ẹ n Joseph Gaul Ekanem lo fi to awọn ọlọpaa Ipokia leti pe awọn ole kan n gbe mọto passat ti nọmba ẹ jẹ BNS 261 AAA, wa lati ji epo diisu ileeṣẹ Glo ọhun. Nigba ti DPO Ipokia, SP Adebayo Akeem, atawọn ikọ ẹ bẹ̀rẹ̀ iwadii wọn, mọto ti wọn fi n waa gbe epo naa ni wọn kọkọ mu, ko si pẹ tọwọ fi ba tọkọ-taya Adeniyi ati Ojo to ṣikẹta wọn. Ṣaaju ni iwadii awọn ọlọpaa ti fidi ẹ mulẹ pe oṣiṣẹ ileeṣẹ Glo naa ni Adeniyi Stephen, o si tun wa n ja ileeṣẹ to n sanwo oṣu fun un naa lole.


Ẹnikan torukọ ẹ n Joseph Gaul Ekanem lo fi to awọn ọlọpaa Ipokia leti pe awọn ole kan n gbe mọto passat ti nọmba ẹ jẹ BNS 261 AAA, wa lati ji epo diisu ileeṣẹ Glo ọhun. Nigba ti DPO Ipokia, SP Adebayo Akeem, atawọn ikọ ẹ bẹ̀rẹ̀ iwadii wọn, mọto ti wọn fi n waa gbe epo naa ni wọn kọkọ mu, ko si pẹ tọwọ fi ba tọkọ-taya Adeniyi ati Ojo to ṣikẹta wọn. Ṣaaju ni iwadii awọn ọlọpaa ti fidi ẹ mulẹ pe oṣiṣẹ ileeṣẹ Glo naa ni Adeniyi Stephen, o si tun wa n ja ileeṣẹ to n sanwo oṣu fun un naa lole. Ṣa, Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, DSP Abimbọla Oyeyẹmi, sọ pe ọga ooun, CP Edward Awolọwọ, ti ni kawọn gbe awọn tọkọ-taya yii atẹni kẹta wọn lọ si kootu laipẹ rara.


Ṣa, Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, DSP Abimbọla Oyeyẹmi, sọ pe ọga ooun, CP Edward Awolọwọ, ti ni kawọn gbe awọn tọkọ-taya yii atẹni kẹta wọn lọ si kootu laipẹ rara.


Ẹjọ ni pasitọ yii fẹẹ ro, ọrọ lo si maa fi gbọ

Ẹ wo o, o daa ki eeyan naa daa. Bi eeyan ba daa, toun naa jẹ ọmọluabi, yoo ṣoro ki wahala kan too ba a. Nigba ti ọrọ yii ṣẹlẹ, mo fẹẹ le sọ pe lọjọ ti mo ti wa l’Oṣodi yẹn, tabi ti mo ti n ṣe ka-ta-ka-ra mi yii, inu ko bi mi to ti ọsẹ to lọ lọhun-un yẹn ri, nigba ti mo gbọ pe ọlọpaa mu ọmọ temi nitori pe o fun obinrin loyun, ti wọn waa purọ mọ ọn pe o ji ọmọ gbe ni. Ọmọ ti wọn n wi yii ti jade ileewe, o ti le lọmọ ọdun mẹẹẹdọgbọn, ṣe o waa jẹ ọmọ ti ko mọ ohun to n ṣe ni. Eyi to dun mi ju ni ti ohun ti wọn sọ pe o n bi ọkunrin pasitọ yẹn ninu. Yoruba jọ ni wa o, Yoruba to gbede ara wọn, ki lo waa wa nibẹ ti a ko le yanju ẹ, afigba ti a ba n fẹdi ara wa sita fun aye ri. Ẹ ni ohun to n bii yin ninu ni pe Musulumi ni baba ẹ, Musulumi niya ẹ. Ṣe Musulumi ki i ṣe eeyan ni, abi awọn ti wọn ba n pe ara wọn ni pasitọ nikan leeyan Ọlọrun.


Eyi to dun mi ju ni ti ohun ti wọn sọ pe o n bi ọkunrin pasitọ yẹn ninu. Yoruba jọ ni wa o, Yoruba to gbede ara wọn, ki lo waa wa nibẹ ti a ko le yanju ẹ, afigba ti a ba n fẹdi ara wa sita fun aye ri. Ẹ ni ohun to n bii yin ninu ni pe Musulumi ni baba ẹ, Musulumi niya ẹ. Ṣe Musulumi ki i ṣe eeyan ni, abi awọn ti wọn ba n pe ara wọn ni pasitọ nikan leeyan Ọlọrun. Ohun to dun mi ju ninu ọrọ naa niyẹn. Ẹni to pe ara ẹ ni pasitọ, to mọ bi ọrọ ti ri, to mọ pe awọn ọmọ mejeeji n fẹ ara wọn, to waa lọ si ọdọ awọn ọlọpaa, to purọ mọ ọmọ mi pe niṣe lo ji ọmọ gbe. Bẹẹ o mọ Akin daadaa, o mọ pe ọmọ oun loyun fun un, sibẹ o parọ.


Ohun to dun mi ju ninu ọrọ naa niyẹn. Ẹni to pe ara ẹ ni pasitọ, to mọ bi ọrọ ti ri, to mọ pe awọn ọmọ mejeeji n fẹ ara wọn, to waa lọ si ọdọ awọn ọlọpaa, to purọ mọ ọmọ mi pe niṣe lo ji ọmọ gbe. Bẹẹ o mọ Akin daadaa, o mọ pe ọmọ oun loyun fun un, sibẹ o parọ. Ṣe keferi gbọdọ pa iru irọ buruku bẹẹ, ka maa ti i waa sọ ti ẹni to n pe ara ẹ ni eeyan Ọlọrun. Ṣugbọn Ọlọrun naa fi ajulọ han an o. Sẹki ṣalaye fun mi pe nigba ti wọn ti fẹẹ maa mu Akin lọ ni ọmọ to fun loyun ti sa jade, niyẹn ba waa ba oun, awọn jọ de tọlọpaa ni. O ni nigba ti awọn debẹ, ọdọ DPO loun ba Akin, nitori wọn ni wọn o gbọdọ ti i mọle.


Ṣe keferi gbọdọ pa iru irọ buruku bẹẹ, ka maa ti i waa sọ ti ẹni to n pe ara ẹ ni eeyan Ọlọrun. Ṣugbọn Ọlọrun naa fi ajulọ han an o. Sẹki ṣalaye fun mi pe nigba ti wọn ti fẹẹ maa mu Akin lọ ni ọmọ to fun loyun ti sa jade, niyẹn ba waa ba oun, awọn jọ de tọlọpaa ni. O ni nigba ti awọn debẹ, ọdọ DPO loun ba Akin, nitori wọn ni wọn o gbọdọ ti i mọle. Bẹẹ pasitọ ti sanwo fun wọn pe ti wọn ba ti le ri i mu, nnkan ti ki wọn ṣaa kọkọ ba oun ṣe fun un ni ki wọn ti i mọle. O lo ji ọmọ oun gbe ni o. Ariwo to n pa niyẹn. Ṣugbọn nigba ti wọn de teṣan, ti wọn fẹẹ maa ti Akin ni itikuti, bi DPO ati ọga mi-in ṣe n bọ lati ita niyẹn, n lo ba ri Akin, lo ba tẹju mọ ọn.


Bẹẹ pasitọ ti sanwo fun wọn pe ti wọn ba ti le ri i mu, nnkan ti ki wọn ṣaa kọkọ ba oun ṣe fun un ni ki wọn ti i mọle. O lo ji ọmọ oun gbe ni o. Ariwo to n pa niyẹn. Ṣugbọn nigba ti wọn de teṣan, ti wọn fẹẹ maa ti Akin ni itikuti, bi DPO ati ọga mi-in ṣe n bọ lati ita niyẹn, n lo ba ri Akin, lo ba tẹju mọ ọn. Akin ni oun ko tiẹ mọ ọn daadaa, bẹẹ ọpọ igba lo ti lọ sibẹ to ti gbe nnkan fun wọn nigba to ṣi n ba mi ṣiṣẹ, awọn ọlọpaa naa dẹ maa n wa ọdọ wa, awọn ti wọn pawọ le DPO, ti wọn jẹ Yoruba, nitori ọmọ Edo ni wọn pe e, gayọ-gayọ kan bayi lo maa n sọ Yoruba. Ṣugbọn o bẹru mi, ohun to si fa a ni ọjọ ti ọga wọn wa si ọdọ mi, to ni oun fẹẹ ya teṣan awọn, ti mo waa ba a lọ. Ọjọ yẹn lo ti fi mi han an pe ọrẹ oun lemi.


Akin ni oun ko tiẹ mọ ọn daadaa, bẹẹ ọpọ igba lo ti lọ sibẹ to ti gbe nnkan fun wọn nigba to ṣi n ba mi ṣiṣẹ, awọn ọlọpaa naa dẹ maa n wa ọdọ wa, awọn ti wọn pawọ le DPO, ti wọn jẹ Yoruba, nitori ọmọ Edo ni wọn pe e, gayọ-gayọ kan bayi lo maa n sọ Yoruba. Ṣugbọn o bẹru mi, ohun to si fa a ni ọjọ ti ọga wọn wa si ọdọ mi, to ni oun fẹẹ ya teṣan awọn, ti mo waa ba a lọ. Ọjọ yẹn lo ti fi mi han an pe ọrẹ oun lemi. Sẹki ni bo ṣe wọle to tẹju mọ Akin, o kan ju ọwọ firi lẹẹkan naa bii ẹni to ranti nnkan pataki ni, lo ba ni, ‘No bi Iya Biọla pikin bi dis?’ lawọn ọlọpaa ti wọn jọ n bọ ti wọn jẹ ọga ba ni bẹẹ ni. Lo ba leju mọ awọn ọlọpaa ti wọn n ti Akin kiri, lawọn yẹn ba sare fọmọ mi silẹ, lo ba tẹle e lọ si ọfiisi ẹ, nibẹ lo ti ṣalaye gbogbo ohun to ṣẹlẹ. Ọlọrun si kuku ṣe e, ọmọ ti wọn ni wọn ji gbe naa wa nibẹ funra ẹ, ni wọn ba beere pe ṣe wọn ji i gbe loootọ, lo ba n rẹrin-in, lo ni ki wọn ma da dadi lohun jare.


Sẹki ni bo ṣe wọle to tẹju mọ Akin, o kan ju ọwọ firi lẹẹkan naa bii ẹni to ranti nnkan pataki ni, lo ba ni, ‘No bi Iya Biọla pikin bi dis?’ lawọn ọlọpaa ti wọn jọ n bọ ti wọn jẹ ọga ba ni bẹẹ ni. Lo ba leju mọ awọn ọlọpaa ti wọn n ti Akin kiri, lawọn yẹn ba sare fọmọ mi silẹ, lo ba tẹle e lọ si ọfiisi ẹ, nibẹ lo ti ṣalaye gbogbo ohun to ṣẹlẹ. Ọlọrun si kuku ṣe e, ọmọ ti wọn ni wọn ji gbe naa wa nibẹ funra ẹ, ni wọn ba beere pe ṣe wọn ji i gbe loootọ, lo ba n rẹrin-in, lo ni ki wọn ma da dadi lohun jare. DPO binu sawọn ọmọ ẹ, o mọ pe wọn ti gbowo lọwọ pasitọ ni. Bi wọn ṣe fi ọmọ mi silẹ ko wale niyẹn o, wọn waa ni ko pada wa laaarọ ọjọ keji, pe pasitọ maa wa nibẹ, ki wọn le ba wọn yanju ẹ, pe ki oun naa mu baba tabi iya ẹ dani. Emi ni mo fẹẹ lọ, ṣugbọn inu to n bi mi ko jẹ, ni mo ba ni ki Alaaji lọ, oun ṣaa ni baba ọmọ, mo ni ki Safu ati Sẹki naa tẹle baba wọn, ti DPO tabi pasitọ ba si fẹẹ fi ọwọ ọla gba wọn loju, tabi to fẹẹ sọ pe oun jẹ kinni kan ni Oṣodi tabi l’Ekoo yii, ki Safu ṣaa ti bọ sẹyin tẹ mi laago.


DPO binu sawọn ọmọ ẹ, o mọ pe wọn ti gbowo lọwọ pasitọ ni. Bi wọn ṣe fi ọmọ mi silẹ ko wale niyẹn o, wọn waa ni ko pada wa laaarọ ọjọ keji, pe pasitọ maa wa nibẹ, ki wọn le ba wọn yanju ẹ, pe ki oun naa mu baba tabi iya ẹ dani. Emi ni mo fẹẹ lọ, ṣugbọn inu to n bi mi ko jẹ, ni mo ba ni ki Alaaji lọ, oun ṣaa ni baba ọmọ, mo ni ki Safu ati Sẹki naa tẹle baba wọn, ti DPO tabi pasitọ ba si fẹẹ fi ọwọ ọla gba wọn loju, tabi to fẹẹ sọ pe oun jẹ kinni kan ni Oṣodi tabi l’Ekoo yii, ki Safu ṣaa ti bọ sẹyin tẹ mi laago. Ọrẹ mi ni mo maa pe, Usman, mo mọ pe ohun to maa foju awọn ọlọpaa yẹn ri, awọn naa ko jẹ ṣẹ iru ẹ mọ laye wọn. Ohun ti mo ṣe tun fẹ ki Alaaji lọ bẹẹ ni pe oun naa ko fẹran ki awọn eeyan maa fi ọrọ ẹsin da wahala silẹ, mo dẹ mọ pe o maa halẹ mọ ati pasitọ ati ọlọpaa debii pe wọn o ni i ṣe iru ẹ mọ. Safu si royin fun mi, o ni nigba ti Alaaji foju kan pasitọ yẹn, niṣe lo dide mọ ọn, o fẹẹ la a nigbaaju.


Ọrẹ mi ni mo maa pe, Usman, mo mọ pe ohun to maa foju awọn ọlọpaa yẹn ri, awọn naa ko jẹ ṣẹ iru ẹ mọ laye wọn. Ohun ti mo ṣe tun fẹ ki Alaaji lọ bẹẹ ni pe oun naa ko fẹran ki awọn eeyan maa fi ọrọ ẹsin da wahala silẹ, mo dẹ mọ pe o maa halẹ mọ ati pasitọ ati ọlọpaa debii pe wọn o ni i ṣe iru ẹ mọ. Safu si royin fun mi, o ni nigba ti Alaaji foju kan pasitọ yẹn, niṣe lo dide mọ ọn, o fẹẹ la a nigbaaju. Wọn lo n beere lọwọ ẹ pe ki lo fi ẹsun ajinigbe kan ọmọ oun si, tabi ko mọ bi Naijiria ti le to ni, ki lo n fi ẹsun ọdaran kan ọmọ oun si. Lawọn ọlọpaa ba n bẹ ẹ. O ni ko le, ṣe pasitọ si ti ri ọmọ ẹ bayii abi ko ti i ri i. O loun ti ri i, ni Alaaji ba dide, ọrọ ṣaa dẹ ti tan. Wọn ni lo ba sọ fun Akin pe ti oun ba tun ri i nile awọn araabi yẹn, tabi to ba jẹ ki ọmọ wọn wa sọdọ oun, ohun ti oun maa fi oju ẹ ri, ko ni i le royin ẹ tan fawọn ọmọ ẹ. Wọn ni ni pasitọ ba fo dide, lo ba ni oyun inu ẹ n kọ, ki Alaaji waa mọ bo ti fẹẹ ṣe e o. Wọn ni niṣe ni Alaaji mọ ọn loju, pe ṣebi oun ni ko fẹ ki ọmọ oun fẹ Musulumi, ẹn-ẹn ko lọọ yọ oyun inu ẹ jẹ, bi ko ba si le yọ ọ jẹ, ko gbe e sile ẹ ko maa tọju ẹ. Wọn ni nibẹ ni gbogbo agidi ti pasitọ n ṣe ti bọ, nitori niṣe ni iyawo ẹ bẹrẹ si i bẹ Alaaji, to n sọ pe awọn ko mọ rara pe ọmọ Iya Biọla l’Akin.


Wọn lo n beere lọwọ ẹ pe ki lo fi ẹsun ajinigbe kan ọmọ oun si, tabi ko mọ bi Naijiria ti le to ni, ki lo n fi ẹsun ọdaran kan ọmọ oun si. Lawọn ọlọpaa ba n bẹ ẹ. O ni ko le, ṣe pasitọ si ti ri ọmọ ẹ bayii abi ko ti i ri i. O loun ti ri i, ni Alaaji ba dide, ọrọ ṣaa dẹ ti tan. Wọn ni lo ba sọ fun Akin pe ti oun ba tun ri i nile awọn araabi yẹn, tabi to ba jẹ ki ọmọ wọn wa sọdọ oun, ohun ti oun maa fi oju ẹ ri, ko ni i le royin ẹ tan fawọn ọmọ ẹ. Wọn ni ni pasitọ ba fo dide, lo ba ni oyun inu ẹ n kọ, ki Alaaji waa mọ bo ti fẹẹ ṣe e o. Wọn ni niṣe ni Alaaji mọ ọn loju, pe ṣebi oun ni ko fẹ ki ọmọ oun fẹ Musulumi, ẹn-ẹn ko lọọ yọ oyun inu ẹ jẹ, bi ko ba si le yọ ọ jẹ, ko gbe e sile ẹ ko maa tọju ẹ. Wọn ni nibẹ ni gbogbo agidi ti pasitọ n ṣe ti bọ, nitori niṣe ni iyawo ẹ bẹrẹ si i bẹ Alaaji, to n sọ pe awọn ko mọ rara pe ọmọ Iya Biọla l’Akin. Nibẹ ni ọlọpaa yẹn naa ti wa n bẹ Alaaji, to ni ọrọ ẹsin ko yẹ ko fa ija bayii, paapaa laarin awa meji ti a gbọ ede ara wa. O kọju si pasitọ pe ṣe wọn ko fẹran ọmọ ti ọmọ wọn fẹẹ fẹ ni, ẹni to ni iṣẹ lọwọ, to ti kawe jade, to si tun ti ile to daa to bayii wa, kin ni wọn tun wa n fẹ. O ni ọrọ owo tabi pe ọmọ ti ile rere wa kọ, ọrọ pe wọn ki i ṣe ẹlẹsin kan naa bii tawọn ni.


Nibẹ ni ọlọpaa yẹn naa ti wa n bẹ Alaaji, to ni ọrọ ẹsin ko yẹ ko fa ija bayii, paapaa laarin awa meji ti a gbọ ede ara wa. O kọju si pasitọ pe ṣe wọn ko fẹran ọmọ ti ọmọ wọn fẹẹ fẹ ni, ẹni to ni iṣẹ lọwọ, to ti kawe jade, to si tun ti ile to daa to bayii wa, kin ni wọn tun wa n fẹ. O ni ọrọ owo tabi pe ọmọ ti ile rere wa kọ, ọrọ pe wọn ki i ṣe ẹlẹsin kan naa bii tawọn ni. Wọn ni nibẹ ni iyawo ẹ ti binu, to n sọ fun gbogbo awọn to jokoo pe ile Musulumi ni pasitọ ti wa, Musulumi ni iya ẹ ati baba ẹ, oun kan ya si ọna ṣọọṣi nigba to dagba ni. Wọn ni nigba ti Alaaji gbọ bẹẹ, bo ṣe fibinu dide niyẹn, lo ba ni ki DPO ma binu. Ati Akin ati Safu ati Sẹki, o ni ki wọn niṣo nile.


Wọn ni nibẹ ni iyawo ẹ ti binu, to n sọ fun gbogbo awọn to jokoo pe ile Musulumi ni pasitọ ti wa, Musulumi ni iya ẹ ati baba ẹ, oun kan ya si ọna ṣọọṣi nigba to dagba ni. Wọn ni nigba ti Alaaji gbọ bẹẹ, bo ṣe fibinu dide niyẹn, lo ba ni ki DPO ma binu. Ati Akin ati Safu ati Sẹki, o ni ki wọn niṣo nile. A ṣaa ti dupẹ pe ọrọ ti pari bayii, nitori awọn agbaagba Oṣodi ti da si i. Awọn ọrẹ mi naa ti waa bẹ mi, koda iya iyawo gan-an ti wa. Emi naa ti lọọ ba a nile, iyẹn iya iyawo ni o, n ko ti i ri pasitọ nitori inu mi ṣẹṣẹ n rọlẹ si i diẹdiẹ ni. Awọn Sẹki ati Safu ṣaa ti bẹrẹ ipalẹmọ igbeyawo, emi si ti sọ fun wọn pe gbogbo ọrọ to ba le la ariwo lọ lasiko Korona yii, emi o fẹ ẹ o. Wọn tiẹ ni pasitọ naa ti sọ bẹẹ, wọn lo loun o le ko awọn agbalagba ijọ wa sibi iyawo ọmọ oun to fẹ Musulumi.


A ṣaa ti dupẹ pe ọrọ ti pari bayii, nitori awọn agbaagba Oṣodi ti da si i. Awọn ọrẹ mi naa ti waa bẹ mi, koda iya iyawo gan-an ti wa. Emi naa ti lọọ ba a nile, iyẹn iya iyawo ni o, n ko ti i ri pasitọ nitori inu mi ṣẹṣẹ n rọlẹ si i diẹdiẹ ni. Awọn Sẹki ati Safu ṣaa ti bẹrẹ ipalẹmọ igbeyawo, emi si ti sọ fun wọn pe gbogbo ọrọ to ba le la ariwo lọ lasiko Korona yii, emi o fẹ ẹ o. Wọn tiẹ ni pasitọ naa ti sọ bẹẹ, wọn lo loun o le ko awọn agbalagba ijọ wa sibi iyawo ọmọ oun to fẹ Musulumi. Mo dẹ ti sọ fun wọn pe ẹjọ lo fẹẹ ro, ọrọ lo si maa fi gbọ!


Mo dẹ ti sọ fun wọn pe ẹjọ lo fẹẹ ro, ọrọ lo si maa fi gbọ!


Igbakeji gomina Kwara tẹlẹ ti ku o!

Stephen Ajagbe, Ilorin Igbakeji gomina Kwara tẹlẹ, to tun jẹ Aṣiwaju ilu Igosun, Oloye Simon Adedeji Ṣayọmi, ti jade laye lẹni ọdun mẹrinlelaaadọrun-un. Igbimọ awọn oloye laafin ọba ilu Igosun ati ẹgbẹ Itẹsiwaju ilu naa, Igosun Progressive Union, IPU, lo kede iku rẹ l’Ọjọbọ, Tọside, ninu atẹjade kan. Aarẹ ẹgbẹ IPU, Oloye R.O Balogun, ṣapejuwe iku baba naa bii adanu nla fun ilu Igosun ati Kwara lapapọ. Ṣayọmi lo dipo igbakeji mu lasiko iṣejọba Gomina Mohammed Lawal toun naa ti doloogbe, laarin ọdun 1999 si 2003. Baba ọhun ni wọn lo fọwọ rọri ku nile rẹ ni Ọjọruu, Wẹsidee, ọsẹ yii.


Ẹ fura o! Ọgbọn eeyan tun lugbadi arun Korona lọjọ kan ṣoṣo ni Kwara

Stephen Ajagbe, Ilorin Ọgbọn eeyan lo tun ko arun Koronafairọọsi l’Ọjọruu, Wẹsidee, ọsẹ yii, nipinlẹ Kwara. Eyi mu kawọn to ti ni arun naa di ọgọrun-un kan aabọ bayii. Atẹjade kan lati ọwọ Alukoro igbimọ Covid-19 nipinlẹ Kwara, Rafiu Ajakaye, ni eeyan mọkanlelọgbọn lo ti ba arun naa lọ latigba ti kinni ọhun ti wọle. O ni awọn ijọba ibilẹ mẹtẹẹta to wa niluu Ilọrin; Ilọrin West, Ilọrin South ati Ilọrin East ni kinni ọhun ti pọ, lẹyin naa lo kan Ọffa, Ẹdu, Ifẹlodun, atawọn mi-in. Ijọba ibilẹ mẹrinla ninu mẹrindinlogun to wa ni Kwara ni arun naa ti tan de. Lapapọ, ẹgbẹrun kan le igba lo ti ko arun naa, ọpọlọpọ lara wọn lo si ti gbadun, ti wọn ti gba ile wọn lọ.


O ni awọn ijọba ibilẹ mẹtẹẹta to wa niluu Ilọrin; Ilọrin West, Ilọrin South ati Ilọrin East ni kinni ọhun ti pọ, lẹyin naa lo kan Ọffa, Ẹdu, Ifẹlodun, atawọn mi-in. Ijọba ibilẹ mẹrinla ninu mẹrindinlogun to wa ni Kwara ni arun naa ti tan de. Lapapọ, ẹgbẹrun kan le igba lo ti ko arun naa, ọpọlọpọ lara wọn lo si ti gbadun, ti wọn ti gba ile wọn lọ. Esi ayẹwo ọgọrun-kan le mọkandinlọgbọn ni wọn ṣi n reti bayii.


Esi ayẹwo ọgọrun-kan le mọkandinlọgbọn ni wọn ṣi n reti bayii.


Asiko ti to lati ṣe atunto iṣejọba Naijiria, ki nnkan too daru ju bayii lọ-Falana

Oluyinka Soyemi, Ado-Ekiti Gbajugbaja amofin agba ilẹ Naijiria nni, Fẹmi Falana, ti sọ pe asiko ti to lati ṣe atunto iṣejọba ilẹ yii, ki nnkan too daru kọja atunṣe latari gbogbo rogbodiyan to n fa ipinya lojoojumọ. Falana sọrọ ọhun lasiko to n ṣe idanilẹkọọ kan to pe akọle ẹ ni ‘Atunto ati itusilẹ Naijiria’ nibi ayẹyẹ ikẹkọọ-jade kẹrinlelogun ti Fasiti Ekiti, iyẹn Ekiti State University (EKSU), ṣe lọsẹ to kọja. Amofin agba naa sọ pe atunto tawọn eeyan n pariwo ki i ṣe lati pin Naijiria si ẹlẹyamẹya, bi ko ṣe lati lo dukia orilẹ-ede yii fun ipinlẹ kọọkan lọna to tọ. O ni awọn ti ọrọ ko ye lo n sọ pe ẹya kan daa ju ekeji, ti wọn si n gbin inunibini sọkan awọn olugbe ilẹ yii. Falana ni oriṣiiriṣii nnkan lo wa ninu ofin ọdun 1999 ti Naijiria n lo, ṣugbọn tawọn alaṣẹ ko ṣamulo nitori imọ-tara-ẹni-nikan to ti wọ wọn lẹwu. O ni, ‘‘Nigba tawọn oyinbo da awọn ẹya to pada di Naijiria yii papọ lọdun 1914, awọn asọyepọ kan waye nigba naa, eyi lo si fa awọn ofin ti wọn ṣagbekalẹ titi di tọdun 1999.


O ni awọn ti ọrọ ko ye lo n sọ pe ẹya kan daa ju ekeji, ti wọn si n gbin inunibini sọkan awọn olugbe ilẹ yii. Falana ni oriṣiiriṣii nnkan lo wa ninu ofin ọdun 1999 ti Naijiria n lo, ṣugbọn tawọn alaṣẹ ko ṣamulo nitori imọ-tara-ẹni-nikan to ti wọ wọn lẹwu. O ni, ‘‘Nigba tawọn oyinbo da awọn ẹya to pada di Naijiria yii papọ lọdun 1914, awọn asọyepọ kan waye nigba naa, eyi lo si fa awọn ofin ti wọn ṣagbekalẹ titi di tọdun 1999. Ipinlẹ kọọkan lo ni awọn anfaani to yẹ ko wa sọdọ wọn latọdọ ijọba apapọ, awọn gomina wa si lagbara ju nnkan ti wọn n lo lọ. ‘‘Fun apẹẹrẹ, gbogbo awọn gomina lo wa ninu igbimọ to n dari ileeṣẹ ọlọpaa ati eto aabo, ṣugbọn ariwo Abuja lawọn eeyan maa n pa lori eto aabo to mẹhẹ nipinlẹ kọọkan. Aarẹ ilẹ yii, ọga ọlọpaa ati gbogbo awọn gomina ipinlẹ mẹrindinlogoji ta a ni ni wọn wa ninu igbimọ to n dari ileeṣẹ ọlọpaa, ṣugbọn wọn ki i ṣe ipade, koda, wọn ko ṣepade kankan ri.


Ipinlẹ kọọkan lo ni awọn anfaani to yẹ ko wa sọdọ wọn latọdọ ijọba apapọ, awọn gomina wa si lagbara ju nnkan ti wọn n lo lọ. ‘‘Fun apẹẹrẹ, gbogbo awọn gomina lo wa ninu igbimọ to n dari ileeṣẹ ọlọpaa ati eto aabo, ṣugbọn ariwo Abuja lawọn eeyan maa n pa lori eto aabo to mẹhẹ nipinlẹ kọọkan. Aarẹ ilẹ yii, ọga ọlọpaa ati gbogbo awọn gomina ipinlẹ mẹrindinlogoji ta a ni ni wọn wa ninu igbimọ to n dari ileeṣẹ ọlọpaa, ṣugbọn wọn ki i ṣe ipade, koda, wọn ko ṣepade kankan ri. ‘‘Awọn gomina lagbara lati pe fun iwadii lori ileeṣẹ ijọba kan to ba kowo jẹ, wọn si le fi dandan le e fun Aarẹ lati gbe awọn igbesẹ kan. Bakan naa ni wọn lanfaani si owo tijọba apapọ ba gba pada lọwọ awọn to kowo jẹ bii Abacha, ṣugbọn ko si nnkan to jọ ọ ni Naijiria.’’ Falana tun sọ ọ di mimọ pe awọn orilẹ-ede bii Rwanda, South Afrika ati Ethiopia mu igbesẹ gbigbe awọn obinrin sipo nla lọkun-un-kundun, ṣugbọn Naijiria ko bikita nipa eleyii, eyi si lo fa bi ipinlẹ Gombe ati Cross Rivers ṣe kọ lati sọ awọn obinrin meji kan di adajọ agba. O waa ṣekilọ pe ti awọn gomina ko ba tete gbe igbesẹ to yẹ nilana ofin lori agbara ti wọn ni, ọrọ Naijiria le bẹyin yọ laipẹ pẹlu bi gbogbo nnkan ṣe n daru lojoojumọ, ti gbese si n pọ si i. Bakan naa ni Emir kẹrinla tilu Kano, Muhammad Sanusi, to tun jẹ olori (Chancellor) Fasiti Ekiti, sọ pe awọn ti ko mọ itumọ atunto ni wọn n fi ọrọ ẹya ati ẹsin gbe e, eyi lo si n da rogbodiyan silẹ. Sanusi to tun jẹ ọga-agba banki apapọ banki ilẹ yii tẹlẹ ni, ‘‘Ilu Kano ni wọn bi mi si, Musulumi si ni mi, ṣugbọn lati ọmọ ọdun mẹjọ ni baba mi ti mu mi lọ sileewe awọn Katoliiki.


‘‘Awọn gomina lagbara lati pe fun iwadii lori ileeṣẹ ijọba kan to ba kowo jẹ, wọn si le fi dandan le e fun Aarẹ lati gbe awọn igbesẹ kan. Bakan naa ni wọn lanfaani si owo tijọba apapọ ba gba pada lọwọ awọn to kowo jẹ bii Abacha, ṣugbọn ko si nnkan to jọ ọ ni Naijiria.’’ Falana tun sọ ọ di mimọ pe awọn orilẹ-ede bii Rwanda, South Afrika ati Ethiopia mu igbesẹ gbigbe awọn obinrin sipo nla lọkun-un-kundun, ṣugbọn Naijiria ko bikita nipa eleyii, eyi si lo fa bi ipinlẹ Gombe ati Cross Rivers ṣe kọ lati sọ awọn obinrin meji kan di adajọ agba. O waa ṣekilọ pe ti awọn gomina ko ba tete gbe igbesẹ to yẹ nilana ofin lori agbara ti wọn ni, ọrọ Naijiria le bẹyin yọ laipẹ pẹlu bi gbogbo nnkan ṣe n daru lojoojumọ, ti gbese si n pọ si i. Bakan naa ni Emir kẹrinla tilu Kano, Muhammad Sanusi, to tun jẹ olori (Chancellor) Fasiti Ekiti, sọ pe awọn ti ko mọ itumọ atunto ni wọn n fi ọrọ ẹya ati ẹsin gbe e, eyi lo si n da rogbodiyan silẹ. Sanusi to tun jẹ ọga-agba banki apapọ banki ilẹ yii tẹlẹ ni, ‘‘Ilu Kano ni wọn bi mi si, Musulumi si ni mi, ṣugbọn lati ọmọ ọdun mẹjọ ni baba mi ti mu mi lọ sileewe awọn Katoliiki. Lati ibẹ ni mo ti lọ si King’s College, niluu Eko, bẹẹ lo jẹ pe Eko ni mo gbe ni gbogbo igba ti mo n ṣiṣẹ ni banki. Ẹmir tẹlẹ naa ṣalaye pe ẹya Yoruba ati Ibo lo pọ ju ninu awọn ọrẹ oun, Kristẹni si ni ọpọ wọn, bẹẹ lo jẹ pe ọmọ Kano lo yọ oun kuro nipo Emir, eyi to tumọ si pe ko sẹni ti ko le ṣeeyan nijamba. O ni lọjọ ti wọn yọ oun nipo yii, ọrẹ oun kan to jẹ ọmọ ipinlẹ Delta lo ṣeto ẹronpileeni to gbe oun lọ siluu Eko, lẹyin gbogbo wahala tijọba Kano si fi oun ṣe, awọn ọrẹ wọnyi lo ran oun lọwọ lati bẹrẹ igbesi-aye tuntun niluu Eko.


Lati ibẹ ni mo ti lọ si King’s College, niluu Eko, bẹẹ lo jẹ pe Eko ni mo gbe ni gbogbo igba ti mo n ṣiṣẹ ni banki. Ẹmir tẹlẹ naa ṣalaye pe ẹya Yoruba ati Ibo lo pọ ju ninu awọn ọrẹ oun, Kristẹni si ni ọpọ wọn, bẹẹ lo jẹ pe ọmọ Kano lo yọ oun kuro nipo Emir, eyi to tumọ si pe ko sẹni ti ko le ṣeeyan nijamba. O ni lọjọ ti wọn yọ oun nipo yii, ọrẹ oun kan to jẹ ọmọ ipinlẹ Delta lo ṣeto ẹronpileeni to gbe oun lọ siluu Eko, lẹyin gbogbo wahala tijọba Kano si fi oun ṣe, awọn ọrẹ wọnyi lo ran oun lọwọ lati bẹrẹ igbesi-aye tuntun niluu Eko. Oun naa waa ṣekilọ lori ipo ti Naijiria wa ati ọjọ ọla, bẹẹ lo pe fun igbesẹ to lagbara lai fi akoko ṣofo mọ.


Oun naa waa ṣekilọ lori ipo ti Naijiria wa ati ọjọ ọla, bẹẹ lo pe fun igbesẹ to lagbara lai fi akoko ṣofo mọ.


Ile-ẹjọ sọ eeyan mẹwaa ṣewọn l’Ekiti, idọti ni wọn da soju titi

Oluyinka Soyemi, Ado-Ekiti Ile-ẹjọ Majisreeti alagbeeka to wa niluu Ado-Ekiti ti ṣedajọ ẹwọn ọṣu meji fawọn mẹwaa kan tọwọ tẹ pe wọn tapa si ofin imọtoto lagbegbe Ajilosun ati NTA, niluu naa. Alaba Kọlade, Kẹmi Adetimi, Iyabọ Ojo, Victoria Ajayi, Ọmọlara Ọlaoye, Risikat Sunday, Wuraọla Ilọri, Aarinọla Ọlayẹmi, Suleiman Hamed ati Rotimi Tadeolu ni ikọ kan nileeṣẹ eto ayika wọ lọ si kootu ọhun leyin tọwọ tẹ wọn. Abilekọ Bọlaji Ogunsan fẹsun kan awọn eeyan naa pe wọn huwa to ta ko ofin ilera agbegbe ati kolẹ-kodọti tijọba Ekiti ṣagbekalẹ lọdun yii. Nigba to n gbe idajọ kalẹ, Majisreeti Timothy Abe fidi ẹ mulẹ pe loootọ lawọn eeyan naa huwa ọhun, o si di dandan ki wọn lọọ ṣẹwọn oṣu meji tabi sanwo itanran ẹgbẹrun marun-un ẹnikọọkan. Ọkan ninu awọn arufin naa ti ko lowo lati san ni kootu ọhun foju aanu wo, ijiya rẹ si ni lati ṣiṣẹ kolẹ-kodọti lawọn agbegbe kan. Kọmiṣanna fọrọ ayika, Abilekọ Iyabọ Fakunle-Okieimen, waa koro oju si bawọn eeyan ko ṣe bikita nipa ọrọ imọtoto, bẹẹ lo kilọ fawọn arufin lati so ewe agbejẹ mọwọ nitori ẹni tọwọ ba tẹ yoo jiya labẹ ofin.


Adajọ kọ lati fun Wolii Genesis ni beeli, o ni aisan kankan ko ṣe e, irọ lo n pa

Jide Alabi Pẹlu gbogbo akitiyan agbẹjọro fun Wolii ijọ Sẹlẹ nni, Dele Ogundipẹ, tawọn eeyan tun mọ si Genesis, lati gba beeli rẹ, ko si kuro lọgba ẹwọn lati maa waa jẹjọ lati ile, pabo lọrọ ọhun tun ja si bayii. Ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii ni Adajọ Ọlabisi Akinlade ti ile-ẹjọ giga kan l’Ekoo sọ pe oun ko ni i fun un ni beeli, eyi ti yoo fun un lanfaani lati maa waa jẹjọ latile, lori bi ọkunrin naa ṣe tun pẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun bayii. Ọrọ kan ti adajọ ọhun tẹnu mọ ni pe, ọgba ẹwọn Kirikiri ti wọn sọ Dele Genesis si naa ni ko maa gba waa jẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun to ti pe bayii. Ninu ẹbẹ ti agbofinro ẹ, Ọlanrewaju Ajanaku, n bẹ ile-ẹjọ ni pe, ki wọn fun un ni beeli, ko maa ti ile waa jẹjọ titi ti ile-ẹjọ yoo fi gbọ ẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun to pe. Genesis ninu iwe ẹbẹ ti agbẹjọro ẹ ko wa sile-ẹjọ sọ pe aisan itọ ṣuga n da oun laamu, eyi ti ko jẹ ko le maa tẹle alasilẹ ounjẹ ti o gb̀ọdọ maa jẹ, ati pe kinni ọhun ti n ṣakoba nla fun ilera rẹ. Yatọ si eyi, wọn tun ni awọn aisan bii ẹjẹ riru ati ọgbẹ inu n da a laamu pẹlu, bẹẹ ni aisan iba paapaa ko jẹ ko gbadun, eyi to ti ṣakoba fun eto ilera ẹ lati ọjọ kejidinlogun, oṣu kọkanla, to ti wa lahaamọ ijọba lọgba ẹwọn Kirikiri, l’Ekoo.


Ninu ẹbẹ ti agbofinro ẹ, Ọlanrewaju Ajanaku, n bẹ ile-ẹjọ ni pe, ki wọn fun un ni beeli, ko maa ti ile waa jẹjọ titi ti ile-ẹjọ yoo fi gbọ ẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun to pe. Genesis ninu iwe ẹbẹ ti agbẹjọro ẹ ko wa sile-ẹjọ sọ pe aisan itọ ṣuga n da oun laamu, eyi ti ko jẹ ko le maa tẹle alasilẹ ounjẹ ti o gb̀ọdọ maa jẹ, ati pe kinni ọhun ti n ṣakoba nla fun ilera rẹ. Yatọ si eyi, wọn tun ni awọn aisan bii ẹjẹ riru ati ọgbẹ inu n da a laamu pẹlu, bẹẹ ni aisan iba paapaa ko jẹ ko gbadun, eyi to ti ṣakoba fun eto ilera ẹ lati ọjọ kejidinlogun, oṣu kọkanla, to ti wa lahaamọ ijọba lọgba ẹwọn Kirikiri, l’Ekoo. Ṣugbọn ninu iwe ti agbẹjọro fun ijọba, Rotimi Odutọla, fi fesi si ẹbẹ Genesis lori beeli to n beere fun yii lo ti sọ pe niṣe ni ọkunrin naa n parọ, ati pe ile-ẹjọ ko gbọdọ fun un ni beeli kankan. O ni ko sigba kan bayii ti Wolii Sẹlẹ yii sọ pe ailera kan n ba oun ja ni gbogbo igba ti ẹjọ ọhun fi n lọ lọwọ, ki wọn too ran an lẹwọn, O ni ohun iyalẹnu lo jẹ bo ṣe n parọ oriṣiiriṣii mọra ẹ bayii laarin ọsẹ mẹta pere to ṣẹṣẹ lo lọgba ẹwọn. Loju-ẹsẹ naa ni Adajọ Akinlade ti sọ pe oun ko ni i fun Genesis ni beeli kankan, nitori ko ri idi kankan bayii fi mulẹ pe loootọ lawọn aisan ọhun n ṣe e, ati pe ko si akọsilẹ kankan lọsibitu ijọba to wa ninu ọgba ẹwọn to fidi ẹ mulẹ pe loootọ lo waa n gba itọju nibẹ rara.


Ṣugbọn ninu iwe ti agbẹjọro fun ijọba, Rotimi Odutọla, fi fesi si ẹbẹ Genesis lori beeli to n beere fun yii lo ti sọ pe niṣe ni ọkunrin naa n parọ, ati pe ile-ẹjọ ko gbọdọ fun un ni beeli kankan. O ni ko sigba kan bayii ti Wolii Sẹlẹ yii sọ pe ailera kan n ba oun ja ni gbogbo igba ti ẹjọ ọhun fi n lọ lọwọ, ki wọn too ran an lẹwọn, O ni ohun iyalẹnu lo jẹ bo ṣe n parọ oriṣiiriṣii mọra ẹ bayii laarin ọsẹ mẹta pere to ṣẹṣẹ lo lọgba ẹwọn. Loju-ẹsẹ naa ni Adajọ Akinlade ti sọ pe oun ko ni i fun Genesis ni beeli kankan, nitori ko ri idi kankan bayii fi mulẹ pe loootọ lawọn aisan ọhun n ṣe e, ati pe ko si akọsilẹ kankan lọsibitu ijọba to wa ninu ọgba ẹwọn to fidi ẹ mulẹ pe loootọ lo waa n gba itọju nibẹ rara. Bakan naa lo sọ pe ọkunrin ti wọn sọ sẹwọn yii ko ni iwe-ẹri eto ilera kankan to sọ pe loootọ ni awọn aisan buruku ọhun n ba a finra. Fun idi eyi, ki Dele Genesis ṣi maa gbatẹgun ẹ nibẹ naa. Lọjọ kejidinlogun, oṣu kọkanla, ọdun yii, ni Adajọ Ọlabisi Akinlade ju purọfẹẹti ijọ Sẹlẹ ọhun si ẹwọn, ẹsun ti wọn si fi kan an ni pe o sọ dukia onidukia di tara ẹ, bakan naa nile-ẹjọ tun pe e lole.


Bakan naa lo sọ pe ọkunrin ti wọn sọ sẹwọn yii ko ni iwe-ẹri eto ilera kankan to sọ pe loootọ ni awọn aisan buruku ọhun n ba a finra. Fun idi eyi, ki Dele Genesis ṣi maa gbatẹgun ẹ nibẹ naa. Lọjọ kejidinlogun, oṣu kọkanla, ọdun yii, ni Adajọ Ọlabisi Akinlade ju purọfẹẹti ijọ Sẹlẹ ọhun si ẹwọn, ẹsun ti wọn si fi kan an ni pe o sọ dukia onidukia di tara ẹ, bakan naa nile-ẹjọ tun pe e lole.


Alaga ẹgbẹ PDP l’Ekoo, Adedeji Doherty, kọwe fipo silẹ

Faith Adebọla, Eko Ẹnjinnia Adedeji Doherty to jẹ alaga ẹgbẹ oṣelu People’s Democratic Party, PDP, nipinlẹ Eko, ti kọwe fipo naa silẹ, o loun o ṣe mọ. Ọjọruu, Wẹsidee yii, ni Alukoro ẹgbẹ naa, Ọgbẹni Taofik Gani, fidi ẹ mulẹ fawọn oniroyin. O ni ninu lẹta ikọwe-fipo-silẹ ti alaga naa kọ, ko sọ pe tori ohun kan tabi ẹni kan loun ṣe ṣepinnu naa, o kan ni oun funra oun lọrọ naa ye. Amọ ṣa o, Gani ni aaye alaga naa ko le ṣofo, o ni igbakeji rẹ yoo bẹrẹ iṣẹ gẹgẹ bii adele alaga titi ti igbimọ alakooso ẹgbẹ naa nipinlẹ Eko ati ti apapọ yoo fi sọ igbesẹ to kan. O tun ni ipade pẹlu awọn oniroyin yoo waye laipẹ lori ọrọ ọhun, nibẹ lawọn yoo ti ṣe ẹkunrẹrẹ alaye. ALAROYE sapa lati ba Doherty sọrọ, ṣugbọn ipe rẹ ko wọle, ko si fesi si atẹjiṣẹ ta a fi ṣowọ si i.


Awọn aṣọbode gba ọpọlọpọ irẹsi ati aṣọ lọwọ awọn onifayawọ l’Ekoo

Faith Adebọla, Eko Ọtalelẹẹẹdẹgbẹta ati mẹrin aṣọ, ọpọ irẹsi ilẹ okeere, bata ati baagi, lawọn aṣọbode ilẹ wa, ẹka ti Eko, ri gba pada lọwọ awọn onifayawọ l’Ọjọruu, Wẹsidee, ọsẹ yii. Wọn lowo awọn ẹru naa to miliọnu lọna ọgọrun-un mẹsan-an naira. Olori ikọ ileeṣẹ aṣọbode ti wọn pe ni Strike Force Unit, DC Ahmadu Bello Shaibu, lo ṣafihan awọn ẹru ọhun nile ikẹru-si awọn aṣọbode, l’Apapa. Ninu ọrọ to sọ nibi afihan ọhun, Shaibu ni ẹgbẹfa (1, 200) baagi irẹsi, ẹgbẹrun lọna ọgbọn (30,000) baagi, ẹgbẹta le diẹ bata atawọn nnkan ẹṣọ mi-in lawọn onifayawọ naa ko wọlu, wọn waa purọ fawọn agbofinro pe ẹrọ iranṣọ atawọn irinṣẹ kan lawọn n ko kiri. Gẹgẹ bi Ajọ Akoroyinjọ ilẹ wa ṣe sọ, wọn ni Shaibu sọ pe pupọ awọn ẹru ọhun nijọba ti fofin de, o loun fura pe boya asiko ọdun ta a wa yii lo mu kawọn afurasi ọdaran onifayawọ naa lọwọ ninu iwa to le sọ orileede yii di aakitan nla tawọn orileede yooku yoo maa ko aloku atawọn ọja ti o bofinmu, wọ. Ọga aṣọbode naa ni awọn ẹru ti wọn gba yii maa di tijọba kẹyin ni, tori awọn maa wọ awọn afurasi naa atawọn to ran wọn niṣẹ lọ si kọọtu, awọn si maa ni kile-ẹjọ paṣẹ gbigbẹsẹ le awọn ẹru ọhun.


Ninu ọrọ to sọ nibi afihan ọhun, Shaibu ni ẹgbẹfa (1, 200) baagi irẹsi, ẹgbẹrun lọna ọgbọn (30,000) baagi, ẹgbẹta le diẹ bata atawọn nnkan ẹṣọ mi-in lawọn onifayawọ naa ko wọlu, wọn waa purọ fawọn agbofinro pe ẹrọ iranṣọ atawọn irinṣẹ kan lawọn n ko kiri. Gẹgẹ bi Ajọ Akoroyinjọ ilẹ wa ṣe sọ, wọn ni Shaibu sọ pe pupọ awọn ẹru ọhun nijọba ti fofin de, o loun fura pe boya asiko ọdun ta a wa yii lo mu kawọn afurasi ọdaran onifayawọ naa lọwọ ninu iwa to le sọ orileede yii di aakitan nla tawọn orileede yooku yoo maa ko aloku atawọn ọja ti o bofinmu, wọ. Ọga aṣọbode naa ni awọn ẹru ti wọn gba yii maa di tijọba kẹyin ni, tori awọn maa wọ awọn afurasi naa atawọn to ran wọn niṣẹ lọ si kọọtu, awọn si maa ni kile-ẹjọ paṣẹ gbigbẹsẹ le awọn ẹru ọhun. Ni bayii, o ni iwadii ti bẹrẹ lati mọ awọn olokoowo to ran awọn to kẹru ofin ọhun niṣẹ.


Ni bayii, o ni iwadii ti bẹrẹ lati mọ awọn olokoowo to ran awọn to kẹru ofin ọhun niṣẹ.


Eeyan meji ku nibi ija Hausa atawọn oyinbo China n’Ibokun

Florence Babasola Eeyan meji; Hausa kan ati oyinbo ara ilẹ China kan ni wọn ti ku bayii nibi wahala kan to bẹ silẹ niluu Obokun l’Ọjọruu, Wẹsidee, ọsẹ yii. ALAROYE gbọ pe awọn oyinbo orileede China ni wọn ko awọn ọlọpaa atawọn sifu difẹnsi lọ sibudo iwakusa kan to wa nibẹ, nibi ti awọn Hausa ti n wa kusa lọna aitọ. Awọn ọlọpaa ṣalaye fun awọn Hausa yii pe awọn oyinbo ilẹ China nikan ni ijọba apapọ ati tipinlẹ Ọṣun fun laṣẹ lati wa kusa nibẹ, wọn si ni ki awọn Hausa yii kuro nibẹ. Ṣugbọn ọrọ naa di wahala, eleyii to yọri si iku Hausa kan, Abdulhadi Musa, ati oyinbo kan, Kuang Zhang. A gbọ pe wọn tun lu oyinbo kan bii kiku bii yiye, nigba ti ọta ibọn tun ba Hausa kan. DPO agbegbe naa la gbọ pe o pada lọọ gbe oku awọn mejeeji lọ sileegbokuu-pamọ si ti ileewosan Wesley Guild, Ileṣa, bẹẹ ni Hausa tibọn ba naa n gbatọju lọwọ nileewosan naa.


Ijọba apapọ ṣi ẹnubode mẹrin, o ni kawọn yooku ṣi wa ni titi

Faith Adebola, Eko Aarẹ Muhammadu Buhari ti fọwọ si i l’Ọjọruu, Wẹsidee, ọṣẹ yii, niluu Abuja pe ki wọn ṣi awọn ẹnubode ilẹ wa mẹrin, lati faaye gba ajọṣe okoowo ati ọrọ-aje laarin orileede Naijiria atawọn orileede ti ẹnubode naa kan. Awọn ẹnubode to paṣẹ pe ki wọn ṣi lẹyẹ-o-sọka ọhun ni ẹnubode Sẹmẹ, lapa Guusu/Iwọ-Oorun, ẹnubode Ilela ati Maitagiri, lagbegbe Ariwa/Iwọ-Oorun Naijiria, ati ẹnubode Mfun, lapa Guusu orileede yii. Buhari ni awọn ẹnubode yooku yoo ṣi wa ni titi, bo tilẹ jẹ pe o ṣee ṣe kawọn naa di ṣiṣi laipẹ, o ni eyi da lori bi eto aabo ati ọrọ-aje ba ṣe n lọ si latari awọn mẹrin ti wọn si yii. Tẹ o ba gbagbe, latinu oṣu kẹwaa, ọdun to kọja, lawọn ẹnubode ori ilẹ kaakiri orileede yii ti wa ni pipade, ti ijọba si wọgi le anfaani okoowo ati ka-ra-ka-ta to maa n waye lawọn ẹnubode wọnyi. Ijọba ni iwa fayawọ ounjẹ bii irẹsi ati tọki, pẹlu awọn nnkan ija ogun tawọn eeyan n ko wọlu lati ẹnubode wọnyi lo jẹ ki wọn paṣẹ naa, bo tilẹ jẹ pe eyi ti mu inira pupọ wa fawọn araalu.


Ipese aabo fawọn eeyan wa ati atunto orileede yii la nilo lasiko yii- Makinde

Dada Ajikanje Gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde, ti sọ pe ṣiṣeto aabo to mọ iyan lori ati atunto orileede yii lo ṣe pataki ju ẹni ti yoo wa ni ipo aarẹ lorileede wa lọ. Lasiko to n fun awọn ikọ Amọtẹkun ni kọkọrọ ọkọ mẹtalẹlọgbọn ati ọkada mẹrindin-ni-irinwo (396) to pese fun wọn lo sọrọ naa di mimọ. Gomina yii waa sọko ọrọ lu awọn to ni wọn n sare kaakiri Naijiria nitori erongba ati di aarẹ, o ni yoo too ye iru awọn oloṣelu bẹẹ. Makinde ni, ‘‘Mo gbọ pe awọn aṣaaju wa kan nidii oṣelu n sare kiri pe awọn fẹẹ di aarẹ orileede yii, ṣugbọn lero temi, ohun ta a nilo lasiko yii ni ka pese aabo to nipọn fawọn eeyan wa, ki a si ṣe atunto orileede yii. Ki Ọlọrun pa awọn ti wọn n sare lati di aarẹ yii mọ di ọdun 2022, nigba naa la oo mọ boya ipo aarẹ lati ilẹ Yoruba ni a nilo ni abi atunto ilẹ wa.’’


Pẹlu bi awọn ti korona mu ṣe n pọ si i, awọn aṣofin Eko ni ki ijoba bẹrẹ eto ilanilọyẹ faraalu

Faith Adebọla, Eko Ile-igbimọ aṣofin Eko ti ke si Gomina ipinlẹ naa, Babajide Sanwo-Olu, lati tete bẹrẹ ipolongo ati ilanilọyẹ lakọtun nipa arun aṣekupani koronafairọọsi to ti bẹrẹ si i gberu nipinlẹ naa. Bakan naa ni wọn ke si kọmiṣanna feto ilera, Dokita Akin Abayọmi, lati waa ṣalaye awọn igbeṣẹ tijọba n gbe lati ri oogun korona ti wọn lawọn orileede oke-okun kan ti ṣawari ẹ. Nibi apero wọn to waye nileegbimọ ọhun, l’Alausa, Ikẹja, lọjọ Iṣẹgun, Tusidee yii, ni wọn ti sọrọ naa. Olori wọn, Ọnarebu Mudaṣiru Ọbasa, to tẹ pẹpẹ ọrọ yii siwaju awọn ẹlẹgbẹ rẹ ni pẹlu bi iye eeyan to lugbadi arun naa tun ṣe n lọ soke lẹnu ọjọ mẹta yii, leyii ti ko yọ Gomina Sanwo-Olu funra ẹ silẹ, afi ki wọn tete ṣekilọ faraalu nipa ewu ti akoran le mu wa. Awọn aṣofin naa ni ki gomina ṣeto fun Kọmiṣanna lori eto iroyin, Gbenga Ọmọtọshọ, lati bẹrẹ ikede to rinlẹ kawọn eeyan le kiyesara nipa arun buruku naa, paapaa lasiko yii tawọn ọmọleewe ṣi n kawe lọwọ, tawọn eeyan si ti n dana ariya loriṣiiriṣii. Wọn tun ni o ṣe pataki ki Abayọmi yọju si igbimọ alabẹ-ṣekele ile aṣofin naa nipa ilera . Ọnarebu Adebisi Yusuf sọ pe ko ni i daa ti ofin konilegbele ba tun waye nipinlẹ Eko, tori ẹ lo fi yẹ ki wọn gbe igbesẹ lati dena ohun to tun le fa inira ati ijaya bayii.


Ọpẹ o! Ajeji ti wọn ji gbe n’Ibadan ti bọ lọwọ awọn ajinigbe

Ọlawale Ajao, Ibadan Lẹyin bii ogun wakati ti wọn ji ara ilẹ Lebanon kan, Ọgbẹni Hassan Mills gbe, ọkunrin naa ti ri ìdáǹdè gba, o si ti dara pọ mọ awọn ẹbi atawọn oṣiṣẹ ileeṣẹ ẹ ba a ṣe n kọroyin yii. Ọgbẹni Mills, ẹni to ni oko nla kan ti wọn n pe ni Panorama Farm, laduugbo Mẹkun, nitosi Oke-Alaro, n’Ibadan, lawọn giripa agbebọn kan lọọ ka mọ iwaju ọgba oko rẹ ọhun, ti wọn si ji oun ati amugbalẹgbẹẹ ẹ gbe lasiko ti awọn mejeeji n gbiyanju lati wa mọto jade kuro ninu ọgba oko wọn. Awọn oṣiṣẹ inu ọgba naa la gbọ pe wọn tẹ awọn agbofinro laago ti awọn ọmọ ogun ajọ eleto aabo ijọba ipinlẹ Ọyọ ti wọn n pe ni Operation Burst fi bẹ sinu igbo ti wọn gbe awọn eeyan naa lọ lati gba wọn silẹ, ki wọn si fi panpẹ ọba mu awọn kọlọransi ẹda to huwa ọdaran ọhun. Nigba to n fidi iroyin yii mulẹ, Agbẹnusọ fun ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ọyọ, SP Olugbenga Fadeyi, sọ pe lọsan-an ọjọ Aje, Mọnde, lawọn ọlọpaa yọ ọkunrin alawọ funfun yii nigbekun awọn ọdaju eeyan naa.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Nibo ni Buhari fẹẹ sa gba! Ọrọ Aarẹ Muhammadu Buhari ati awọn eeyan ti wọn wa lẹgbẹẹ rẹ ti wọn n ba a ṣiṣẹ, ọrọ awodi oke ti i ṣe bi ara ilẹ ko ri oun ni. Nigba ti ẹyẹ awodi ba fo soke lala, yoo ro pe awọn eeyan ti wọn wa ni isalẹ ilẹ ko ri oun, bẹẹ atinu ati ẹyin rẹ lawọn eeyan n wo yii. Olokun-un-run ti wọn ni ko ṣe too, yoo si maa pariwo kiri pe oun ko le ṣe too too too. Awọn aṣofin ni awọn fẹẹ ri Buhari, wọn o pe e fun iku, wọn ko pe e fun arun, wọn ni ko waa ṣalaye ohun to n ṣe nipa ọrọ awọn apaayan Boko Haram to ti fẹẹ sọ Naijiria di olu ilu wọn ni. Ko kuku si ẹni ti ko mọ aburu ti awọn Boko Haram yii n ṣe, paapaa nilẹ Hausa, nibi ti Buhari funra rẹ ti wa.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Olokun-un-run ti wọn ni ko ṣe too, yoo si maa pariwo kiri pe oun ko le ṣe too too too. Awọn aṣofin ni awọn fẹẹ ri Buhari, wọn o pe e fun iku, wọn ko pe e fun arun, wọn ni ko waa ṣalaye ohun to n ṣe nipa ọrọ awọn apaayan Boko Haram to ti fẹẹ sọ Naijiria di olu ilu wọn ni. Ko kuku si ẹni ti ko mọ aburu ti awọn Boko Haram yii n ṣe, paapaa nilẹ Hausa, nibi ti Buhari funra rẹ ti wa. Wọn ko paayan ni ẹyọ kọọkan bayii mọ, ogoogun, ọgbọọgbọn lo ku ti wọn n paayan, ọrọ naa si le debii pe Sultan, ọba ilu Sokoto, funra rẹ pariwo sita pe awọn afẹmiṣofo Boko Haram ati awọn janduku mi-in ti gba gbogbo ilẹ Hausa tan, ọsan gangan ni wọn n gbe ibọn kiri, ti wọn n da awọn eeyan lọna, ti wọn si n ṣe bo ṣe wu wọn kiri. Ohun ti awọn aṣofin tori ẹ pe Buhari niyẹn. Ko si orilẹ-ede ti ki i ti i si wahala, idaamu kan tabi omi-in, bi orilẹ-ede kan ba ti to naa ni wahala wọn i to.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Wọn ko paayan ni ẹyọ kọọkan bayii mọ, ogoogun, ọgbọọgbọn lo ku ti wọn n paayan, ọrọ naa si le debii pe Sultan, ọba ilu Sokoto, funra rẹ pariwo sita pe awọn afẹmiṣofo Boko Haram ati awọn janduku mi-in ti gba gbogbo ilẹ Hausa tan, ọsan gangan ni wọn n gbe ibọn kiri, ti wọn n da awọn eeyan lọna, ti wọn si n ṣe bo ṣe wu wọn kiri. Ohun ti awọn aṣofin tori ẹ pe Buhari niyẹn. Ko si orilẹ-ede ti ki i ti i si wahala, idaamu kan tabi omi-in, bi orilẹ-ede kan ba ti to naa ni wahala wọn i to. Bi ko jẹ ti wahala ọrọ-aje wọn, yoo jẹ ti iru awọn janduku tabi afẹmiṣofo, o si le jẹ wahala laarin awọn oloṣelu ara tiwọn gan-an ni. Ijọba to ba waa dara ni yoo mọ bi yoo ṣe yanju iṣoro bẹẹ. Ọkan pataki lara ọna ti ijọba si maa n lo ni ki olori ijọba bẹẹ bọ si gbangba, ko ṣalaye ohun to ba n ṣẹlẹ gan-an fawọn araalu, nitori bi awọn araalu ba ti mọ bi ọrọ yii ti ri, ọkan wọn yoo balẹ diẹ, awọn naa yoo si mọ ọna ti wọn yoo fi ran ijọba lọwọ.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Bi ko jẹ ti wahala ọrọ-aje wọn, yoo jẹ ti iru awọn janduku tabi afẹmiṣofo, o si le jẹ wahala laarin awọn oloṣelu ara tiwọn gan-an ni. Ijọba to ba waa dara ni yoo mọ bi yoo ṣe yanju iṣoro bẹẹ. Ọkan pataki lara ọna ti ijọba si maa n lo ni ki olori ijọba bẹẹ bọ si gbangba, ko ṣalaye ohun to ba n ṣẹlẹ gan-an fawọn araalu, nitori bi awọn araalu ba ti mọ bi ọrọ yii ti ri, ọkan wọn yoo balẹ diẹ, awọn naa yoo si mọ ọna ti wọn yoo fi ran ijọba lọwọ. Agaga bo ba ṣe niwaju igbimọ aṣofin orilẹ-ede bẹẹ ni wọn yoo ti ṣalaye ohun to ba ba orilẹ-ede wọn, anfaani nla ni fun olori ijọba bẹẹ, nitori bo ti n fi ọwọ kan tẹ pẹpẹ ọrọ faraalu, bẹẹ ni yoo maa fi ọwọ kan ṣalaye fawọn aṣofin, a ṣe pe araalu ati awọn aṣofin wọn yoo jọ mọ ohun to n lọ sọwọ kan naa ni. Ohun ti ko jẹ ki eeyan le ronu daadaa lori idi ti olori orilẹ-ede tiwa ko fi yọju sawọn aṣofin ilẹ wa niyi o. Wọn ni ki Buhari wa, oun ati awọn eeyan rẹ bẹrẹ si i lọ irọ lọrun, wọn ni ko yẹ ko lọ sibẹ, nitori ofin kan wa, idi kan wa, ọrọ kan wa nilẹ, awọn kan fẹẹ ṣe yẹyẹ rẹ, ati ọpọlọpọ ọrọ raurau bẹẹ ti ko mu laakaye kankan dani. Ki lo tun le buru ju ki awọn kan maa pa awọn ọmọ Naijiria bii ẹni pẹran bayii lọ!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Agaga bo ba ṣe niwaju igbimọ aṣofin orilẹ-ede bẹẹ ni wọn yoo ti ṣalaye ohun to ba ba orilẹ-ede wọn, anfaani nla ni fun olori ijọba bẹẹ, nitori bo ti n fi ọwọ kan tẹ pẹpẹ ọrọ faraalu, bẹẹ ni yoo maa fi ọwọ kan ṣalaye fawọn aṣofin, a ṣe pe araalu ati awọn aṣofin wọn yoo jọ mọ ohun to n lọ sọwọ kan naa ni. Ohun ti ko jẹ ki eeyan le ronu daadaa lori idi ti olori orilẹ-ede tiwa ko fi yọju sawọn aṣofin ilẹ wa niyi o. Wọn ni ki Buhari wa, oun ati awọn eeyan rẹ bẹrẹ si i lọ irọ lọrun, wọn ni ko yẹ ko lọ sibẹ, nitori ofin kan wa, idi kan wa, ọrọ kan wa nilẹ, awọn kan fẹẹ ṣe yẹyẹ rẹ, ati ọpọlọpọ ọrọ raurau bẹẹ ti ko mu laakaye kankan dani. Ki lo tun le buru ju ki awọn kan maa pa awọn ọmọ Naijiria bii ẹni pẹran bayii lọ! Ofin wo lo si wa to ṣe pataki to ju ofin ti yoo daabo bo awọn ọmọ orilee-de yii lọ. Dajudaju, nnkan kan wa ti awọn eeyan yii n fi pamọ, o nidii ti wọn o fi fẹ ki Buhari jade si gbangba. Ṣugbọn ẹlẹlẹya kan bayii ni gbogbo wọn.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ofin wo lo si wa to ṣe pataki to ju ofin ti yoo daabo bo awọn ọmọ orilee-de yii lọ. Dajudaju, nnkan kan wa ti awọn eeyan yii n fi pamọ, o nidii ti wọn o fi fẹ ki Buhari jade si gbangba. Ṣugbọn ẹlẹlẹya kan bayii ni gbogbo wọn. Abi nigba ti wọn pe Buhari ko wa si ile-igbimọ aṣofin ti ko wa, ti awọn eeyan si bẹrẹ si i sọ pe nitori ara rẹ ti ko ya ni, ti awọn mi-in n sọ pe o ti ku ni, ki i ṣe oun lo wa ni Aso Rock, ti awọn ti wọn maa n mura fun un bii eegun waa sare ko ẹwu si i lọrun, ti wọn ni ko niṣo ni Daura, ko lọọ ki wọn ni Katsina, ki gbogbo aye le ri i pe alaafia lo wa, kinni kan ko ṣe e. Kin ni itumọ iyẹn! Wọn ni yoo lo ọsẹ kan ni Katsina fun isinmi! Iyẹn ni pe iṣẹ Buhari ti ko jade sita lati ọjọ yii ti waa pọ to bẹẹ to fi nilo isinmi.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Abi nigba ti wọn pe Buhari ko wa si ile-igbimọ aṣofin ti ko wa, ti awọn eeyan si bẹrẹ si i sọ pe nitori ara rẹ ti ko ya ni, ti awọn mi-in n sọ pe o ti ku ni, ki i ṣe oun lo wa ni Aso Rock, ti awọn ti wọn maa n mura fun un bii eegun waa sare ko ẹwu si i lọrun, ti wọn ni ko niṣo ni Daura, ko lọọ ki wọn ni Katsina, ki gbogbo aye le ri i pe alaafia lo wa, kinni kan ko ṣe e. Kin ni itumọ iyẹn! Wọn ni yoo lo ọsẹ kan ni Katsina fun isinmi! Iyẹn ni pe iṣẹ Buhari ti ko jade sita lati ọjọ yii ti waa pọ to bẹẹ to fi nilo isinmi. Ẹtan ni gbogbo ẹ, gbogbo awọn ti wọn si n tan awọn ọmọ Naijiria jẹ bayii, Ọlọrun naa yoo tan wọn jẹ tiran-tiran, tẹbi-tẹbi tiwọn naa, nitori gbogbo ohun ti wọn n ṣe yii, ti wọn ba ro pe awọn le ṣe e gbe, wọn n tan ara wọn ni. Fun ti Buhari to si n sa kiri, ẹgbẹrun saamu lọrọ rẹ, ẹgbẹrun saamu ko saa ni i sa mọ Ọlọrun lọwọ, wọn yoo mu un gbẹyin naa ni. Wọn ni kinni yii kinni ẹ ni, o ni o n lọ soko, koda ki o lọ si odo, ṣe ti o ba de, o ko ni i ba a ni.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ẹtan ni gbogbo ẹ, gbogbo awọn ti wọn si n tan awọn ọmọ Naijiria jẹ bayii, Ọlọrun naa yoo tan wọn jẹ tiran-tiran, tẹbi-tẹbi tiwọn naa, nitori gbogbo ohun ti wọn n ṣe yii, ti wọn ba ro pe awọn le ṣe e gbe, wọn n tan ara wọn ni. Fun ti Buhari to si n sa kiri, ẹgbẹrun saamu lọrọ rẹ, ẹgbẹrun saamu ko saa ni i sa mọ Ọlọrun lọwọ, wọn yoo mu un gbẹyin naa ni. Wọn ni kinni yii kinni ẹ ni, o ni o n lọ soko, koda ki o lọ si odo, ṣe ti o ba de, o ko ni i ba a ni. Bi Buhari ko ba ṣe ohun to yẹ ko ṣe, wahala Boko Haram yoo fa oun naa si ibi ti ko fẹ, nitori wahala naa ko ni i lọ boun naa ko ba ṣe ohun to yẹ ko ṣe. Ẹyin tẹ ẹ ba moju ẹ, tẹ ẹ ba ri i kẹ ẹ tete sọ fun un. Tabi ẹyin naa ko ri ohun to ṣẹlẹ ni Katsina Lati sọ fun Aarẹ Muhammadu Buhari pe ko nibi kan to fẹẹ sa lọ, nitori ọrọ Boko Haram to n tori ẹ sa kiri ko ni i lọ bẹẹ, lọjọ to wọ ilu rẹ ni ipinlẹ Katsina, ọjọ naa ni awọn afẹmiṣofo yii ya lọ si ileewe nla kan to jẹ tawọn ọkunrin nikan.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Bi Buhari ko ba ṣe ohun to yẹ ko ṣe, wahala Boko Haram yoo fa oun naa si ibi ti ko fẹ, nitori wahala naa ko ni i lọ boun naa ko ba ṣe ohun to yẹ ko ṣe. Ẹyin tẹ ẹ ba moju ẹ, tẹ ẹ ba ri i kẹ ẹ tete sọ fun un. Tabi ẹyin naa ko ri ohun to ṣẹlẹ ni Katsina Lati sọ fun Aarẹ Muhammadu Buhari pe ko nibi kan to fẹẹ sa lọ, nitori ọrọ Boko Haram to n tori ẹ sa kiri ko ni i lọ bẹẹ, lọjọ to wọ ilu rẹ ni ipinlẹ Katsina, ọjọ naa ni awọn afẹmiṣofo yii ya lọ si ileewe nla kan to jẹ tawọn ọkunrin nikan. Ileewe girama Government Science Secondary School, ni ilu Kankara, ni Katsina. Awọn ọmọ bii irinwo, 400, lawọn Boko Haram yii si ko lo lẹẹkan. Gomina funra ẹ, Gomina Masari, sọ pe awọn ṣi n wa awọn ọmọ to le ni ọọdunrun (300) ti awọn ko mọ ibi ti wọn wa rara.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ileewe girama Government Science Secondary School, ni ilu Kankara, ni Katsina. Awọn ọmọ bii irinwo, 400, lawọn Boko Haram yii si ko lo lẹẹkan. Gomina funra ẹ, Gomina Masari, sọ pe awọn ṣi n wa awọn ọmọ to le ni ọọdunrun (300) ti awọn ko mọ ibi ti wọn wa rara. Awọn Boko Haram wa ninu ileewe yii fun akoko to le ni wakati kan daadaa, nigba ti wọn si ṣe ohun ti wọn fẹẹ ṣe tan lawọn ṣọja Naijiria too de, wọn ko si le da awọn afẹmiṣofo yii duro titi ti wọn fi ko awọn ọmọ ti wọn fẹẹ ko lọ lọ. Ọrọ naa dun-un-yan, o si ba ni ninu jẹ gan-an. Idi ni pe koda, awọn ti wọn ki i ṣe ologun, ti wọn ko si jẹ olori ṣọja mọ pe ko yẹ ki awọn ologun wa ti wọn ni awọn n gbogun ti Boko Haram fi iru awọn ileewe bayii silẹ, ileewe giga to jẹ kidaa awọn ọkunrin, ati ileewe giga to jẹ kidaa awọn obinrin.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Awọn Boko Haram wa ninu ileewe yii fun akoko to le ni wakati kan daadaa, nigba ti wọn si ṣe ohun ti wọn fẹẹ ṣe tan lawọn ṣọja Naijiria too de, wọn ko si le da awọn afẹmiṣofo yii duro titi ti wọn fi ko awọn ọmọ ti wọn fẹẹ ko lọ lọ. Ọrọ naa dun-un-yan, o si ba ni ninu jẹ gan-an. Idi ni pe koda, awọn ti wọn ki i ṣe ologun, ti wọn ko si jẹ olori ṣọja mọ pe ko yẹ ki awọn ologun wa ti wọn ni awọn n gbogun ti Boko Haram fi iru awọn ileewe bayii silẹ, ileewe giga to jẹ kidaa awọn ọkunrin, ati ileewe giga to jẹ kidaa awọn obinrin. Idi ni pe gbogbo awọn olori ologun lo mọ pe ko si bi awọn Boko Haram yii ti le pọ to, wọn yoo nilo lati maa ko awọn ọmọde ọkunrin mọra si i, ki wọn le sọ wọn di Boko Haram, ki wọn yi wọn ni ọpọlọ pada, ki awọn naa si maa fi ẹmi awọn eeyan ṣofo, gẹgẹ bii awọn ti wọn waa ko wọn. Ko si ohun ti i tete jẹ ki wọn ṣẹgun awọn ọta loju ogun ju nigba ti awọn ọta bẹẹ ko ba ni ọmọ ogun wẹwẹ ti wọn yoo lo mọ. Ọna kan lati ri awọn ọmọ ogun ni lati lọ si ibi ti awọn ọmọdekunrin ba pọ si bayii, ki wọn ji wọn ko, wọn yoo si di afẹmiṣofo laipẹ rara.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Idi ni pe gbogbo awọn olori ologun lo mọ pe ko si bi awọn Boko Haram yii ti le pọ to, wọn yoo nilo lati maa ko awọn ọmọde ọkunrin mọra si i, ki wọn le sọ wọn di Boko Haram, ki wọn yi wọn ni ọpọlọ pada, ki awọn naa si maa fi ẹmi awọn eeyan ṣofo, gẹgẹ bii awọn ti wọn waa ko wọn. Ko si ohun ti i tete jẹ ki wọn ṣẹgun awọn ọta loju ogun ju nigba ti awọn ọta bẹẹ ko ba ni ọmọ ogun wẹwẹ ti wọn yoo lo mọ. Ọna kan lati ri awọn ọmọ ogun ni lati lọ si ibi ti awọn ọmọdekunrin ba pọ si bayii, ki wọn ji wọn ko, wọn yoo si di afẹmiṣofo laipẹ rara. Lọna keji, ibi ti obinrin ọmọde ba pọ si, awọn ọlọtẹ bayii a maa lọ sibẹ lati lọọ ji awọn ọmọbinrin ko fun awọn jagunjagun wọn, ki wọn le maa fi ipa ba wọn sun, ki wọn le maa ṣe abiyamọ fun wọn, ọmọ ti wọn ba si bi, ọmọ Boko Haram ni. Awọn ọdẹ ibilẹ gan-an mọ eyi, ka ma ti i sọ awọn olori ologun ilẹ wa. Ṣugbọn ki la maa ri, ni ipinlẹ ti Aarẹ ile wa jokoo si pẹlu awọn ẹṣọ loriṣiiriṣii, awọn Boko Haram lọ sibẹ, wọn si ko awọn ọmọkunrin to pọ to bẹẹ yẹn lọ.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Lọna keji, ibi ti obinrin ọmọde ba pọ si, awọn ọlọtẹ bayii a maa lọ sibẹ lati lọọ ji awọn ọmọbinrin ko fun awọn jagunjagun wọn, ki wọn le maa fi ipa ba wọn sun, ki wọn le maa ṣe abiyamọ fun wọn, ọmọ ti wọn ba si bi, ọmọ Boko Haram ni. Awọn ọdẹ ibilẹ gan-an mọ eyi, ka ma ti i sọ awọn olori ologun ilẹ wa. Ṣugbọn ki la maa ri, ni ipinlẹ ti Aarẹ ile wa jokoo si pẹlu awọn ẹṣọ loriṣiiriṣii, awọn Boko Haram lọ sibẹ, wọn si ko awọn ọmọkunrin to pọ to bẹẹ yẹn lọ. Nibo ni awọn olori ologun yii wa? Nibo ni awọn ọga ṣọja ti wọn n sọ pe awọn ti ṣẹgun Boko Haram wa? Nibo ni awọn ẹnu-n-ja-waya ti wọn ni ko si Boko Haram wa gan-an?


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Nibo ni awọn olori ologun yii wa? Nibo ni awọn ọga ṣọja ti wọn n sọ pe awọn ti ṣẹgun Boko Haram wa? Nibo ni awọn ẹnu-n-ja-waya ti wọn ni ko si Boko Haram wa gan-an? Ṣe o digba ti awọn Boko Haram ba ji Buhari funra ẹ gbe kawọn eeyan yii too mọ pe ewu wa lọrun wa ni, ati pe Boko Haram ti fẹẹ gba Naijiria mọ wọn lọwọ. Abi iru ki leleyii Ọlọrun Ọba. Ki Buhari le awọn olori awọn ologun yii lọ, ko gba ipo yii kuro lọwọ wọn, ko si fi awọn mi-in si i, ki awọn yii le lo ẹjẹ tuntun lati fi ba wa le Boko Haram jinna, ki gbogbo ọmọ Naijiria le ni isinmi to peye.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ṣe o digba ti awọn Boko Haram ba ji Buhari funra ẹ gbe kawọn eeyan yii too mọ pe ewu wa lọrun wa ni, ati pe Boko Haram ti fẹẹ gba Naijiria mọ wọn lọwọ. Abi iru ki leleyii Ọlọrun Ọba. Ki Buhari le awọn olori awọn ologun yii lọ, ko gba ipo yii kuro lọwọ wọn, ko si fi awọn mi-in si i, ki awọn yii le lo ẹjẹ tuntun lati fi ba wa le Boko Haram jinna, ki gbogbo ọmọ Naijiria le ni isinmi to peye. Ẹ da Wọle Ṣoyinka lohun, ta lolori wa ni Naijiria o Ti eeyan ba fẹẹ wo ọrọ ti agba ọnkọwe nni, Ọjọgbọn Wọle Ṣoyinka, sọ laipẹ yii, ọrọ Naijiria yoo si su tọhun patapata. Nibi ifilọlẹ iwe kan ti Ọjọgbọn yii lọ niluu Ibadan lọsẹ to koja, Ṣoyinka ni nigba ti eeyan ba wo gbogbo ohun to ṣẹlẹ si wa lọdun yii ni Naijiria, yoo ṣoro ki onitọhun too gba pe ẹni kankan wa rara to jẹ olori Naijiria, tabi to n dari Naijiria sibi kan. Lọrọ kan, ilu ti ko lolori la n gbe. Bawo ni ilu yoo ṣe tobi to bayii ti ko ni i lolori!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ẹ da Wọle Ṣoyinka lohun, ta lolori wa ni Naijiria o Ti eeyan ba fẹẹ wo ọrọ ti agba ọnkọwe nni, Ọjọgbọn Wọle Ṣoyinka, sọ laipẹ yii, ọrọ Naijiria yoo si su tọhun patapata. Nibi ifilọlẹ iwe kan ti Ọjọgbọn yii lọ niluu Ibadan lọsẹ to koja, Ṣoyinka ni nigba ti eeyan ba wo gbogbo ohun to ṣẹlẹ si wa lọdun yii ni Naijiria, yoo ṣoro ki onitọhun too gba pe ẹni kankan wa rara to jẹ olori Naijiria, tabi to n dari Naijiria sibi kan. Lọrọ kan, ilu ti ko lolori la n gbe. Bawo ni ilu yoo ṣe tobi to bayii ti ko ni i lolori! Awọn eeyan ti wọn ba gbọ, ti wọn ko si farabalẹ tumọ ọrọ naa, wọn yoo ro pe asọdun lasan ni Ṣoyinka n sọ ni. Ṣugbọn ẹni to ba mọ ọjọgbọn yii, to si mọ ohun ti oju rẹ ti ri ni Naijiria yii kan naa lati aye awọn Gowon ti wọn ti n ju u sẹwọn, titi de aye awọn Shagari ti wọn jọ n kọrin owe bu ara wọn, ati aye Sani Abacha ti wọn n wa ẹmi rẹ kiri, eeyan yoo mọ pe ojo ti n pa igun bọ, ọjọ ti pẹ, ọrọ ti Ṣoyinka ba sọ, lati agodo imọ lo ti jade. Ṣe eeyan le sọ pe orilẹ-ede yii ni olori loootọ ni!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Awọn eeyan ti wọn ba gbọ, ti wọn ko si farabalẹ tumọ ọrọ naa, wọn yoo ro pe asọdun lasan ni Ṣoyinka n sọ ni. Ṣugbọn ẹni to ba mọ ọjọgbọn yii, to si mọ ohun ti oju rẹ ti ri ni Naijiria yii kan naa lati aye awọn Gowon ti wọn ti n ju u sẹwọn, titi de aye awọn Shagari ti wọn jọ n kọrin owe bu ara wọn, ati aye Sani Abacha ti wọn n wa ẹmi rẹ kiri, eeyan yoo mọ pe ojo ti n pa igun bọ, ọjọ ti pẹ, ọrọ ti Ṣoyinka ba sọ, lati agodo imọ lo ti jade. Ṣe eeyan le sọ pe orilẹ-ede yii ni olori loootọ ni! Nibi ti awọn Fulani ti n jiiyan gbe lojoojumọ, ti ko si sẹni to mu wọn. Nibi ti awọn Boko Haram ti n paaya tọsan-toru! Nibi ti awọn janduku ti n pa ọba alaye!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Nibi ti awọn Fulani ti n jiiyan gbe lojoojumọ, ti ko si sẹni to mu wọn. Nibi ti awọn Boko Haram ti n paaya tọsan-toru! Nibi ti awọn janduku ti n pa ọba alaye! Nibi ti awọn ti wọn n ṣejọba ti n fojoojumọ ko owo ilu jẹ! Nibi ti ijọba apapọ ti n ji owo ati ohun-ini awọn ijọba ipinlẹ ko! Nibi ti awọn ọmọ Naijiria ko ti i jẹun yo, ṣugbọn ti awọn to n ṣẹjọba Naijiria n lọọ fun awọn ara Nijee ni ounjẹ!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Nibi ti awọn ti wọn n ṣejọba ti n fojoojumọ ko owo ilu jẹ! Nibi ti ijọba apapọ ti n ji owo ati ohun-ini awọn ijọba ipinlẹ ko! Nibi ti awọn ọmọ Naijiria ko ti i jẹun yo, ṣugbọn ti awọn to n ṣẹjọba Naijiria n lọọ fun awọn ara Nijee ni ounjẹ! Nibi ti awọn ọmọ Naijiria ko ti i ri epo bẹntiroolu ra lowo pọọku, ṣugbọn ti ijọba n ko epo wa lọ si Nijee! Nibi ti ọga ọlọpaa patapata ko ti le paṣẹ fawọn ọlọpaa puruntu ki aṣẹ naa mulẹ! Nibi ti awọn ṣoja ti n sa fun awọn janduku afẹmiṣofo!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Nibi ti awọn ọmọ Naijiria ko ti i ri epo bẹntiroolu ra lowo pọọku, ṣugbọn ti ijọba n ko epo wa lọ si Nijee! Nibi ti ọga ọlọpaa patapata ko ti le paṣẹ fawọn ọlọpaa puruntu ki aṣẹ naa mulẹ! Nibi ti awọn ṣoja ti n sa fun awọn janduku afẹmiṣofo! Nibi ti ko ti si araalu kan to mọ ohun to n ṣẹlẹ nile ijọba! Ta waa lo n paṣẹ ni Naijiria! Ta ni olori wa ni Naijiria!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Nibi ti ko ti si araalu kan to mọ ohun to n ṣẹlẹ nile ijọba! Ta waa lo n paṣẹ ni Naijiria! Ta ni olori wa ni Naijiria! Buhari ni abi Ọṣinbajo! Awọn ṣọja ni abi Boko Haram! Ta ni olori wa ni Naijiria kẹ ẹ sọ fun wa o!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Buhari ni abi Ọṣinbajo! Awọn ṣọja ni abi Boko Haram! Ta ni olori wa ni Naijiria kẹ ẹ sọ fun wa o! Abi wọn lu maanu yii loruka aluwo ni Ko si ohun ti iba dun to ki wọn lu ọkunrin yii loruka gbigbona, oruka aluwo! Ko waa jẹ bo ṣe yikata, to ṣubu nni, ko jẹ awọn obinrin ni yoo tọ si i lori ti yoo fi dide. AbdulahiRasheed Maina ni o, ọmọ Mọla to ko owo awọn oṣiṣẹ-fẹyinti jẹ.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Abi wọn lu maanu yii loruka aluwo ni Ko si ohun ti iba dun to ki wọn lu ọkunrin yii loruka gbigbona, oruka aluwo! Ko waa jẹ bo ṣe yikata, to ṣubu nni, ko jẹ awọn obinrin ni yoo tọ si i lori ti yoo fi dide. AbdulahiRasheed Maina ni o, ọmọ Mọla to ko owo awọn oṣiṣẹ-fẹyinti jẹ. Ko yẹ ki ẹ gbagbe Maina, ileeṣẹ ti wọn ti n sanwo fun awọn oṣiṣẹ ijọba apapọ ti wọn ba fẹyinti lẹnu iṣẹ ọba lo ti n ṣiṣẹ. Ṣugbọn gbogbo owo ifẹyinti awọn ẹni ẹlẹni ti Maina gba, oun ati awọn ti wọn jọ n ṣiṣẹ lo jọ n ko owo naa jẹ. Obinrin kan ninu wọn ti wa lẹwọn bayii lati bii ọdun mẹrin.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ko yẹ ki ẹ gbagbe Maina, ileeṣẹ ti wọn ti n sanwo fun awọn oṣiṣẹ ijọba apapọ ti wọn ba fẹyinti lẹnu iṣẹ ọba lo ti n ṣiṣẹ. Ṣugbọn gbogbo owo ifẹyinti awọn ẹni ẹlẹni ti Maina gba, oun ati awọn ti wọn jọ n ṣiṣẹ lo jọ n ko owo naa jẹ. Obinrin kan ninu wọn ti wa lẹwọn bayii lati bii ọdun mẹrin. Njẹ ki Maina si waa doju kọ ijiya ẹsẹ rẹ, niṣe lo bẹrẹ si i sa kiri. Ṣe o ti sa lọ si Amẹrika, nigba to nile nibẹ, ko too tun waa sa pada wa si Dubai, nigba ti ijọba si bọ sọwọ Buhari, o sa pada wa sile. N ni wọn ba bẹrẹ si i ba a ṣẹjọ, igba ti ẹjọ naa si fẹẹ le, ti wọn jaja gba beeli rẹ, niṣe lo sa lọ si ile ẹ to wa ni orilẹ-ede Nijee, o yaa jokoo sibẹ.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Njẹ ki Maina si waa doju kọ ijiya ẹsẹ rẹ, niṣe lo bẹrẹ si i sa kiri. Ṣe o ti sa lọ si Amẹrika, nigba to nile nibẹ, ko too tun waa sa pada wa si Dubai, nigba ti ijọba si bọ sọwọ Buhari, o sa pada wa sile. N ni wọn ba bẹrẹ si i ba a ṣẹjọ, igba ti ẹjọ naa si fẹẹ le, ti wọn jaja gba beeli rẹ, niṣe lo sa lọ si ile ẹ to wa ni orilẹ-ede Nijee, o yaa jokoo sibẹ. Ọpẹlọpẹ awọn ọlọpaa agbaye ti wọn ba wọn mu un. Nigba to sọ kalẹ ninu ẹronpileeni lọsẹ to lọ lọhun-un, niṣe lo n rin kebekebe lọ o. Afi bo ṣe di ọjọ keji ti wọn gbe e de ile-ẹjọ, lo ba dẹni to loun ko le rin mọ, lo ba n fi ṣia rin, o loun ti yarọ. Eyi ti a si maa ri ni pe lọjọ keji, niṣe lo ṣubu yakata niwaju adajọ, to ni aisan to n ṣe oun ti le si i. Aisan ti ko ṣe e ni gbogbo igba to wa ni Nijee, ti ko ṣe e lọjọ ti wọn mu un de, ti ko ṣe e ko too de iwaju adajọ, to waa jẹ niwaju adajọ ni aisan naa ki i mọlẹ to fi ṣubu, ta ni ko waa mọ pe irọ ni Maina n pa. Bo ṣe ṣubu wọlọbi lọjọ naa lo fi da bii ẹni ti wọn lu loruka aluwo, ṣugbọn oruka kọ ni wọn lu u, jagunlabi fẹẹ sa lọ ni.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ọpẹlọpẹ awọn ọlọpaa agbaye ti wọn ba wọn mu un. Nigba to sọ kalẹ ninu ẹronpileeni lọsẹ to lọ lọhun-un, niṣe lo n rin kebekebe lọ o. Afi bo ṣe di ọjọ keji ti wọn gbe e de ile-ẹjọ, lo ba dẹni to loun ko le rin mọ, lo ba n fi ṣia rin, o loun ti yarọ. Eyi ti a si maa ri ni pe lọjọ keji, niṣe lo ṣubu yakata niwaju adajọ, to ni aisan to n ṣe oun ti le si i. Aisan ti ko ṣe e ni gbogbo igba to wa ni Nijee, ti ko ṣe e lọjọ ti wọn mu un de, ti ko ṣe e ko too de iwaju adajọ, to waa jẹ niwaju adajọ ni aisan naa ki i mọlẹ to fi ṣubu, ta ni ko waa mọ pe irọ ni Maina n pa. Bo ṣe ṣubu wọlọbi lọjọ naa lo fi da bii ẹni ti wọn lu loruka aluwo, ṣugbọn oruka kọ ni wọn lu u, jagunlabi fẹẹ sa lọ ni. Ọmọ akẹ! Ẹ ma jẹ ko lọ o! Bo ba sa lọ bayii, ko ni i pada wa mọ o. Ẹ yaa jẹ ko jiya ẹṣe ẹ. Ẹ jẹ ko ṣẹwọn ẹ!


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Ọmọ akẹ! Ẹ ma jẹ ko lọ o! Bo ba sa lọ bayii, ko ni i pada wa mọ o. Ẹ yaa jẹ ko jiya ẹṣe ẹ. Ẹ jẹ ko ṣẹwọn ẹ! Bo ba fẹẹ ku sibẹ ko tete ku sibẹ! Ẹ ma jẹ ki Maina sa lọ o, owo awọn oṣiṣẹ-fẹyinti wa lọwọ ẹ. Ẹ dakun, ẹ ba wa gba owo wọn lọwọ ẹ. Ko kuku sẹni kan to ko ba Maina, iya ẹṣẹ Maina ni Maina n jẹ.


O ṣoju mi koro (Apa Keji)

Bo ba fẹẹ ku sibẹ ko tete ku sibẹ! Ẹ ma jẹ ki Maina sa lọ o, owo awọn oṣiṣẹ-fẹyinti wa lọwọ ẹ. Ẹ dakun, ẹ ba wa gba owo wọn lọwọ ẹ. Ko kuku sẹni kan to ko ba Maina, iya ẹṣẹ Maina ni Maina n jẹ.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Pasitọ Adeboye pẹlu owo dọla Ni ti ohun to n ṣẹlẹ ni orilẹ-ede Naijiria wa bayii, ko si aṣaaju rere kan ti yoo ni ọrọ naa ko kan oun, afi awọn aṣaaju buruku nikan. Nnkan kan n fojoojumọ bajẹ ṣaa ni, ohun gbogbo to dara daadaa tẹlẹ si bajẹ loju wa. Gẹgẹ bi ọkan ninu awọn Ọjọgbọn nla orilẹ-ede yii, Pat Utomi, ti wi ni Satide to kọja yii, o ni o yẹ ki oju ti awọn ti wọn ba n pe ara wọn ni aṣaaju ni Naijiria, nitori bi ohun gbogbo ṣe yipada si aidaa loju wọn. Nitori ẹ ni ọrọ ti olori ijọ Ridiimu, Pasitọ E. O. Adeboye, sọ nibi ibẹrẹ isin nla Holy Ghost ijọ yii ṣe yẹ ni ohun ti eeyan n pe akiyesi pataki si. Ojiṣẹ Ọlọrun naa ni owo naira to jẹ ti Naijiria n bọ waa dara laipẹ yii, pe owo naa yoo dara gan-an bi wọn ba gbe e si ẹgbẹ owo dọla ti awọn ara Amẹrika. Ṣe ni tootọ, o pẹ ti nnkan ti bajẹ to bayii fun Naijiria, nibi ti dọla ẹyọ kan ti n lọ si bii ẹẹdẹgbẹta naira.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Nitori ẹ ni ọrọ ti olori ijọ Ridiimu, Pasitọ E. O. Adeboye, sọ nibi ibẹrẹ isin nla Holy Ghost ijọ yii ṣe yẹ ni ohun ti eeyan n pe akiyesi pataki si. Ojiṣẹ Ọlọrun naa ni owo naira to jẹ ti Naijiria n bọ waa dara laipẹ yii, pe owo naa yoo dara gan-an bi wọn ba gbe e si ẹgbẹ owo dọla ti awọn ara Amẹrika. Ṣe ni tootọ, o pẹ ti nnkan ti bajẹ to bayii fun Naijiria, nibi ti dọla ẹyọ kan ti n lọ si bii ẹẹdẹgbẹta naira. Eleyii buru, nitori ohun to tumọ si ni pe bi eeyan ba n ji lojoojumọ aye yii, to n tọju naira kan pamọ, to ba ṣe bẹẹ fun odidi ọdun kan, gbogbo owo to tọju naa ko ti i ni pe dọla ẹyọ kan. Bẹẹ igba kan si wa nilẹ yii ti owo naira wa tobi ju owo dọla lọ, to jẹ dọla meji leeyan yoo ni ko too gba naira kan. Koda, ki ijọba to wa lode yii too de, nnkan o buru to bayii, lara ileri ti wọn si ṣe nigba ti wọn fẹẹ wọle ni 2015 ni pe awọn yoo sọ dọla kan di naira kan fun gbogbo wa. Ṣugbọn kaka ki wọn sọ dọla kan di naira kan, ẹẹdẹgbẹta naira ni wọn sọ dọla kan da. Awọn ti ko mọ pataki ọrọ yii le maa beere pe kin ni owo dọla ni i ṣe pẹlu owo naira tiwa.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Eleyii buru, nitori ohun to tumọ si ni pe bi eeyan ba n ji lojoojumọ aye yii, to n tọju naira kan pamọ, to ba ṣe bẹẹ fun odidi ọdun kan, gbogbo owo to tọju naa ko ti i ni pe dọla ẹyọ kan. Bẹẹ igba kan si wa nilẹ yii ti owo naira wa tobi ju owo dọla lọ, to jẹ dọla meji leeyan yoo ni ko too gba naira kan. Koda, ki ijọba to wa lode yii too de, nnkan o buru to bayii, lara ileri ti wọn si ṣe nigba ti wọn fẹẹ wọle ni 2015 ni pe awọn yoo sọ dọla kan di naira kan fun gbogbo wa. Ṣugbọn kaka ki wọn sọ dọla kan di naira kan, ẹẹdẹgbẹta naira ni wọn sọ dọla kan da. Awọn ti ko mọ pataki ọrọ yii le maa beere pe kin ni owo dọla ni i ṣe pẹlu owo naira tiwa. Pataki ẹ ni pe owo dọla yii ni wọn fi n wọn bi orilẹ-ede kan ba ti lagbara, ati bo ṣe riṣe, to lagbaaye. Ọpọlọpọ ọja ti a n lo ni Naijiria, ilẹ okeere, nilu oyinbo, ni wọn ti n ko wọn wa, dọla ni wọn si fi n ra a. Eyi lo n fa a to jẹ ọja ti a ba ra ni iye kan loni-in yii, ko too di lọla, kinni naa yoo ti gbe owo lori. Ki i ṣe pe ọja yii gbowo lori nibi ti wọn ti n ta a, owo dọla ti wọn fẹẹ fi ra a lo ti pọ pupọ ju owo naira tiwa lọ.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Pataki ẹ ni pe owo dọla yii ni wọn fi n wọn bi orilẹ-ede kan ba ti lagbara, ati bo ṣe riṣe, to lagbaaye. Ọpọlọpọ ọja ti a n lo ni Naijiria, ilẹ okeere, nilu oyinbo, ni wọn ti n ko wọn wa, dọla ni wọn si fi n ra a. Eyi lo n fa a to jẹ ọja ti a ba ra ni iye kan loni-in yii, ko too di lọla, kinni naa yoo ti gbe owo lori. Ki i ṣe pe ọja yii gbowo lori nibi ti wọn ti n ta a, owo dọla ti wọn fẹẹ fi ra a lo ti pọ pupọ ju owo naira tiwa lọ. Ohun to n sọ wa di onigbese kaakiri aye ree, ohun ti ko si jẹ ki ilọsiwaju kan de ba wa lati igba ti ijọba yii ti de niyẹn, nitori lati igba ti awọn ti de ni owo dọla ti n ga soke, ko si ti i fi ọjọ kan bayii walẹ ri, oke lẹmu n ru si ni. Ṣugbọn Pasitọ Adeboye ni owo naira n bọ waa dara, nidii eyi, o yẹ ki gbogbo wa maa yọ ni. Ṣugbọn ayọ naa ṣoroo yọ, nitori bi owo dọla ba dara, awọn to ba a jẹ de ibi to de yii, awọn ti wọn n fi ojoojumọ ji i ko, awọn yii wa nibẹ ti wọn ko rebi kan. Awọn ti wọn n ṣẹjọba, awọn oloṣelu ati awọn aja wọn ti wọn wa nigboro, awọn yii ni ole, awọn lọbayejẹ ti n ba nnkan wa jẹ.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Ohun to n sọ wa di onigbese kaakiri aye ree, ohun ti ko si jẹ ki ilọsiwaju kan de ba wa lati igba ti ijọba yii ti de niyẹn, nitori lati igba ti awọn ti de ni owo dọla ti n ga soke, ko si ti i fi ọjọ kan bayii walẹ ri, oke lẹmu n ru si ni. Ṣugbọn Pasitọ Adeboye ni owo naira n bọ waa dara, nidii eyi, o yẹ ki gbogbo wa maa yọ ni. Ṣugbọn ayọ naa ṣoroo yọ, nitori bi owo dọla ba dara, awọn to ba a jẹ de ibi to de yii, awọn ti wọn n fi ojoojumọ ji i ko, awọn yii wa nibẹ ti wọn ko rebi kan. Awọn ti wọn n ṣẹjọba, awọn oloṣelu ati awọn aja wọn ti wọn wa nigboro, awọn yii ni ole, awọn lọbayejẹ ti n ba nnkan wa jẹ. Boya ki Baba Adeboye kọkọ gbadura fun wọn, ki wọn ba wa yọ ojukokoro ati ole-jija to ti dapọ mọ inu ẹjẹ wọn kuro, ki wọn yee ji owo araalu ko, ki wọn yee sọ owo ijọba di owo baba wọn ti wọn le ji bo ṣe wu wọn, ki wọn fi ole-jija silẹ, ki wọn si ṣejọba ko dara. Nitori bi owo dọla ba daa, awọn eeyan yii yoo tun ji i ko ni o! Awọn naa ni wọn ba wa debi ti a wa yi, ko si jọ pe wọn ṣetan lati pada lẹyin wa.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Boya ki Baba Adeboye kọkọ gbadura fun wọn, ki wọn ba wa yọ ojukokoro ati ole-jija to ti dapọ mọ inu ẹjẹ wọn kuro, ki wọn yee ji owo araalu ko, ki wọn yee sọ owo ijọba di owo baba wọn ti wọn le ji bo ṣe wu wọn, ki wọn fi ole-jija silẹ, ki wọn si ṣejọba ko dara. Nitori bi owo dọla ba daa, awọn eeyan yii yoo tun ji i ko ni o! Awọn naa ni wọn ba wa debi ti a wa yi, ko si jọ pe wọn ṣetan lati pada lẹyin wa. Ki owo naira too dara pada, Pasitọ Adeboye, ẹ ba wa gbadura fawọn oloṣelu naa, paapaa awọn ọmọ ẹyin Buhari yii, ki wọn yee ko wa lowo jẹ! Ṣe nitori ẹ ni, o ti ye wa bayii Ọkunrin kan, Tunde Balogun, ti i ṣe alaga igbimọ alaabojuto ẹgbẹ oṣelu APC ni ipinlẹ Eko ti sọ pe adehun wa laarin awọn aṣaaju APC pe ti ilẹ Hausa ba ti jẹ aarẹ tan, ilẹ Yoruba ni wọn yoo ti mu aarẹ mi-in lọdun 2023. Balogun ni nibi ti wọn ti n ṣe adehun naa paapaa, Tinubu wa nibẹ, bẹẹ si ni Buhari.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Ki owo naira too dara pada, Pasitọ Adeboye, ẹ ba wa gbadura fawọn oloṣelu naa, paapaa awọn ọmọ ẹyin Buhari yii, ki wọn yee ko wa lowo jẹ! Ṣe nitori ẹ ni, o ti ye wa bayii Ọkunrin kan, Tunde Balogun, ti i ṣe alaga igbimọ alaabojuto ẹgbẹ oṣelu APC ni ipinlẹ Eko ti sọ pe adehun wa laarin awọn aṣaaju APC pe ti ilẹ Hausa ba ti jẹ aarẹ tan, ilẹ Yoruba ni wọn yoo ti mu aarẹ mi-in lọdun 2023. Balogun ni nibi ti wọn ti n ṣe adehun naa paapaa, Tinubu wa nibẹ, bẹẹ si ni Buhari. Lọrọ kan, ohun ti ọkunrin yii n sọ bayii ni pe bi awọn Buhari ba fẹẹ tẹle adehun ti wọn ṣe, Tinubu lo yẹ ko di aarẹ ni 2023. Balogun ba ọrọ naa jẹ, nitori o ni wọn ko kọ kinni naa sibi kan, eyi lo ṣe jẹ pe awọn ẹni tọhun n sọ pe ko si adehun kan laarin awọn, ẹni yoowu ti ẹgbẹ ba mu lo le di aarẹ, koda, ko tun jẹ ọmọ Hausa mi-in ni. Ṣugbọn ohun to wa nilẹ yii, ọna naa ko jọ pe yoo dun-un-rin bi Balogun ti n sọ ọ yii, ọna ti yoo le diẹ fun Tinubu lati di aarẹ ni, nitori awọn ti wọn jọ ṣe adehun yii ko mura lati mu adehun naa ṣẹ.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Lọrọ kan, ohun ti ọkunrin yii n sọ bayii ni pe bi awọn Buhari ba fẹẹ tẹle adehun ti wọn ṣe, Tinubu lo yẹ ko di aarẹ ni 2023. Balogun ba ọrọ naa jẹ, nitori o ni wọn ko kọ kinni naa sibi kan, eyi lo ṣe jẹ pe awọn ẹni tọhun n sọ pe ko si adehun kan laarin awọn, ẹni yoowu ti ẹgbẹ ba mu lo le di aarẹ, koda, ko tun jẹ ọmọ Hausa mi-in ni. Ṣugbọn ohun to wa nilẹ yii, ọna naa ko jọ pe yoo dun-un-rin bi Balogun ti n sọ ọ yii, ọna ti yoo le diẹ fun Tinubu lati di aarẹ ni, nitori awọn ti wọn jọ ṣe adehun yii ko mura lati mu adehun naa ṣẹ. Bẹẹ awọn naa si jẹbi, nitori adehun ti wọn n sọ yii ko si ni akọsilẹ nibi kan. Ati paapaa, awọn ohun to n bọ sọnu lapo Yoruba lasiko yii ti pọ ju, awọn irẹjẹ, iwa ika, ati imunilẹru, to n lọ nilẹ yii, to si jẹ Yoruba lo n fori fa a ko ṣee maa fẹnu sọ. O dara ti a mọ bayii pe nitori adehun to wa laarin Buhari ati Tinubu ni awọn aṣaaju APC ilẹ Yoruba ko ṣe le sọrọ si gbogbo aburu to n ba wa, nitori ẹ ni wọn ṣe n fi Fulani ṣe kọmiṣanna Eko, nitori ẹ ni wọn ṣe n fẹẹ fi ọba Fulani jẹ, nitori ẹ ni wọn ko si jẹ sọrọ bi awọn Fulani onimaalu ba n ji awọn ọmọ wa gbe, ti wọn n fipa ba awọn aya wa sun, ti wọn n paayan lọ falala, ti wọn si n dara ti ko si Yoruba to le da iru ẹ lọdọ tiwọn. Ṣe nitori ẹ ni!


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Bẹẹ awọn naa si jẹbi, nitori adehun ti wọn n sọ yii ko si ni akọsilẹ nibi kan. Ati paapaa, awọn ohun to n bọ sọnu lapo Yoruba lasiko yii ti pọ ju, awọn irẹjẹ, iwa ika, ati imunilẹru, to n lọ nilẹ yii, to si jẹ Yoruba lo n fori fa a ko ṣee maa fẹnu sọ. O dara ti a mọ bayii pe nitori adehun to wa laarin Buhari ati Tinubu ni awọn aṣaaju APC ilẹ Yoruba ko ṣe le sọrọ si gbogbo aburu to n ba wa, nitori ẹ ni wọn ṣe n fi Fulani ṣe kọmiṣanna Eko, nitori ẹ ni wọn ṣe n fẹẹ fi ọba Fulani jẹ, nitori ẹ ni wọn ko si jẹ sọrọ bi awọn Fulani onimaalu ba n ji awọn ọmọ wa gbe, ti wọn n fipa ba awọn aya wa sun, ti wọn n paayan lọ falala, ti wọn si n dara ti ko si Yoruba to le da iru ẹ lọdọ tiwọn. Ṣe nitori ẹ ni! Ṣe nitori pe Tinubu yoo di aarẹ ni gbogbo iya yi ṣe n jẹ Yoruba, o ṣẹṣẹ ye wa ni. Ṣugbọn ohun ti ko ye wa nibẹ ni pe ti a ba tori pe a fẹẹ lọ si Ẹdẹ, ti a waa ba ẹẹdẹ jẹ, nigba ti a ba ti Ẹdẹ de, nibo la fẹẹ pada de si o. Ko dara lati tori pe Tinubu tabi ẹnikẹni yoo di aarẹ, ka tori ẹ sọ Yoruba di ero ẹyin, bi a ba ja fun Yoruba, nigba ti ipo naa ba de, ko sẹni ti yoo gba a lọwọ wa. Ṣugbọn ti a ba tori pe a fẹẹ du ipo kan, ti a ba ba ilẹ Yoruba jẹ, afaimọ ki ipo naa ma bọ lọwọ wa.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Ṣe nitori pe Tinubu yoo di aarẹ ni gbogbo iya yi ṣe n jẹ Yoruba, o ṣẹṣẹ ye wa ni. Ṣugbọn ohun ti ko ye wa nibẹ ni pe ti a ba tori pe a fẹẹ lọ si Ẹdẹ, ti a waa ba ẹẹdẹ jẹ, nigba ti a ba ti Ẹdẹ de, nibo la fẹẹ pada de si o. Ko dara lati tori pe Tinubu tabi ẹnikẹni yoo di aarẹ, ka tori ẹ sọ Yoruba di ero ẹyin, bi a ba ja fun Yoruba, nigba ti ipo naa ba de, ko sẹni ti yoo gba a lọwọ wa. Ṣugbọn ti a ba tori pe a fẹẹ du ipo kan, ti a ba ba ilẹ Yoruba jẹ, afaimọ ki ipo naa ma bọ lọwọ wa. Bo ba jẹ nitori ipo aarẹ ni awọn aṣaaju oloṣelu ilẹ Yoruba ṣe n wo wa niran ki iya maa jẹ wa, ki ẹ tete yaa tun ero naa pa o, nitori ohun ti yoo lẹyin gidi gan-an ni! Iyẹn la o ṣe le ko ọrọ Fayoṣe danu Iyẹn lo ṣe jẹ ọrọ ti Gomina Ekiti tẹlẹ, Peter Ayọdele Fayoṣe, sọ ko ṣee ko danu. Ọkunrin naa ni gbogbo awọn ti wọn n gbe Buhari kiri lọdun 2015, awọn ti wọn n wọ ọ kiri ilẹ Yoruba pe oun lo dara ju ni gbogbo Naijiria lati jẹ aarẹ wa, awọn ti wọn sọ pe ko si iru rẹ ni agbaye, oun ni ki gbogbo Yoruba tẹle, o yẹ ki wọn jade bayii lati waa tuuba, ki wọn si tọrọ aforiji lọwọ gbogbo ọmọ Naijiria, paapaa ju lọ awọn ọmọ Yoruba pata.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Bo ba jẹ nitori ipo aarẹ ni awọn aṣaaju oloṣelu ilẹ Yoruba ṣe n wo wa niran ki iya maa jẹ wa, ki ẹ tete yaa tun ero naa pa o, nitori ohun ti yoo lẹyin gidi gan-an ni! Iyẹn la o ṣe le ko ọrọ Fayoṣe danu Iyẹn lo ṣe jẹ ọrọ ti Gomina Ekiti tẹlẹ, Peter Ayọdele Fayoṣe, sọ ko ṣee ko danu. Ọkunrin naa ni gbogbo awọn ti wọn n gbe Buhari kiri lọdun 2015, awọn ti wọn n wọ ọ kiri ilẹ Yoruba pe oun lo dara ju ni gbogbo Naijiria lati jẹ aarẹ wa, awọn ti wọn sọ pe ko si iru rẹ ni agbaye, oun ni ki gbogbo Yoruba tẹle, o yẹ ki wọn jade bayii lati waa tuuba, ki wọn si tọrọ aforiji lọwọ gbogbo ọmọ Naijiria, paapaa ju lọ awọn ọmọ Yoruba pata. Koda, bi eeyan kan ba wa ti ko lọpọlọ rara, bo ba jẹ iru Buhari yii lo ba lọ sode gẹgẹ bii aarẹ orilẹ-ede kan, o yẹ ki tọhun pada sẹyin loootọ, nitori gbogbo iwa ti Buhari n hu lati ọjọ yii ko jọ ti aarẹ, bẹẹ ni ko si jọ ti ẹni to fẹran orilẹ-ede rẹ. Ijọba yii ko ro rere kan awọn eeyan orilẹ-ede yii, ijọba to ko gbogbo Naijiria si yọọyọọ ni. Bi eegun ẹni ba joore, ori yoo maa ya atọkun, bo ba jẹ Buhari ṣe daadaa nile ijọba, idunnu awọn ti wọn gbe e wọle ni ọdun naa lọhun-un ni yoo jẹ, ṣugbọn Buhari ko ṣe daadaa, awọn naa si mọ.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Koda, bi eeyan kan ba wa ti ko lọpọlọ rara, bo ba jẹ iru Buhari yii lo ba lọ sode gẹgẹ bii aarẹ orilẹ-ede kan, o yẹ ki tọhun pada sẹyin loootọ, nitori gbogbo iwa ti Buhari n hu lati ọjọ yii ko jọ ti aarẹ, bẹẹ ni ko si jọ ti ẹni to fẹran orilẹ-ede rẹ. Ijọba yii ko ro rere kan awọn eeyan orilẹ-ede yii, ijọba to ko gbogbo Naijiria si yọọyọọ ni. Bi eegun ẹni ba joore, ori yoo maa ya atọkun, bo ba jẹ Buhari ṣe daadaa nile ijọba, idunnu awọn ti wọn gbe e wọle ni ọdun naa lọhun-un ni yoo jẹ, ṣugbọn Buhari ko ṣe daadaa, awọn naa si mọ. Ko waa si ohun meji to yẹ ki wọn ṣe ju ki wọn tuuba lọ, ki wọn sọ pe ki awọn ọmọ orilẹ-ede yii ma binu, nitori awọn ni wọn tan wọn, awọn ni wọn parọ, awọn ni wọn sọ ohun ti wọn ko mọ nipa Buhari, ti araalu fi jade dibo fun un. Ṣugbọn kaka ki awọn oloṣelu yii ṣe bẹẹ, niṣe ni wọn tun n purọ mọ irọ, ti wọn n sanwo fun awọn ọmọ-koniṣẹ lati maa lọ sori ẹrọ ayelujara pa irọ oriṣiiriṣii, pe Buhari n ṣe bẹbẹ, ijọba rẹ daa, nigba ti gbogbo araalu foju ara wọn ri i pe ijọba amuṣua ni. Awọn ọmọ Naijiria n reti ki awọn oloṣelu gbogbo nilẹ Yoruba waa tọrọ aforiji, bi bẹẹ kọ, bi ẹnikan ba de pẹlu irọ ori-buruku kan ni ọdun 2021 si 2023, epe buruku ni tọhun yoo gba, awọn epe naa ko si ni i bọ lori rẹ nigba kan. Awọn Fulani to n paayan l’Ọyọọ Wọn tun ṣa Fatai Abọrọde pa sọna oko rẹ, awọn Fulani lo ṣa a pa. Ko si ṣe ohun meji fun wọn ju pe o n ṣiṣẹ agbẹ rẹ jẹẹjẹ lọ.


O ṣoju mi koro (Apa Kin-in-ni)

Ko waa si ohun meji to yẹ ki wọn ṣe ju ki wọn tuuba lọ, ki wọn sọ pe ki awọn ọmọ orilẹ-ede yii ma binu, nitori awọn ni wọn tan wọn, awọn ni wọn parọ, awọn ni wọn sọ ohun ti wọn ko mọ nipa Buhari, ti araalu fi jade dibo fun un. Ṣugbọn kaka ki awọn oloṣelu yii ṣe bẹẹ, niṣe ni wọn tun n purọ mọ irọ, ti wọn n sanwo fun awọn ọmọ-koniṣẹ lati maa lọ sori ẹrọ ayelujara pa irọ oriṣiiriṣii, pe Buhari n ṣe bẹbẹ, ijọba rẹ daa, nigba ti gbogbo araalu foju ara wọn ri i pe ijọba amuṣua ni. Awọn ọmọ Naijiria n reti ki awọn oloṣelu gbogbo nilẹ Yoruba waa tọrọ aforiji, bi bẹẹ kọ, bi ẹnikan ba de pẹlu irọ ori-buruku kan ni ọdun 2021 si 2023, epe buruku ni tọhun yoo gba, awọn epe naa ko si ni i bọ lori rẹ nigba kan. Awọn Fulani to n paayan l’Ọyọọ Wọn tun ṣa Fatai Abọrọde pa sọna oko rẹ, awọn Fulani lo ṣa a pa. Ko si ṣe ohun meji fun wọn ju pe o n ṣiṣẹ agbẹ rẹ jẹẹjẹ lọ. O n ti oko bọ, o gun ọkada pẹlu maneja rẹ, awọn janduku Fulani si da a lọna, wọn si ṣa a wẹlẹwẹlẹ nitori ko gba ki wọn ji oun gbe, ki wọn si maa fi oun gbowo lọwọ awọn eeyan oun. Ni gbogbo agbegbe Oke-Ogun ati Ibarapa, awọn Fulani darandaran, ajinigbe ati janduku ti gba ọna oko lọwọ awọn eeyan ibẹ, wọn si ti sọ ara wọn di alaṣe, koda, le awọn ọba agbegbe naa paapaa lori. Abi nigba ti awọn oniluu ko ba ri kinni kan ṣe si ọrọ awọn ti wọn n pa wọn lojoojumọ, ti wọn si n ṣe awọn iyawo wọn ati awọn ọmọ wọn ṣikaṣika.