Baalẹ paapaa ko fọrọ ọhun jafira to fi lọọ sọ fawọn ọlọpaa. Awọn agbofinro ni wọn ya bo ile naa to wa ni Ojule Kejilelaaadọrin, MKO Abiọla Way, to wa niluu Abẹokuta, gẹgẹ bi Oyeyẹmi ṣe sọ. Ibẹ ni wọn ti ba ike kan ninu ile wọn to jẹ pe ẹya ara eeyan loriṣiiriṣii lo wa nibẹ. Eyi lo mu kawọn ọlọpaa fọwọ ofin mu wọn. Alukoro ileesẹ ọlọpaa ipinlẹ Ogun, Abimbọla Oyeyẹmi, ni iwadii ṣi n tesiwaju, ati pe ni kete tiwadii ba ti pari ni wọn yoo foju ba ile ẹjọ.


Ori ọrẹ iyawo mi la ta fun Ọmọ Baalẹ lẹgbẹrun lọna aadọrin Naira-Ọladimeji

Eyi lo mu kawọn ọlọpaa fọwọ ofin mu wọn. Alukoro ileesẹ ọlọpaa ipinlẹ Ogun, Abimbọla Oyeyẹmi, ni iwadii ṣi n tesiwaju, ati pe ni kete tiwadii ba ti pari ni wọn yoo foju ba ile ẹjọ.


Wọn ti mu Abba Kyari, ọga ọlọpaa ti wọn lo n ṣowo ẹgboogi oloro

Faith Adebọla Ọwọ agbofinro ti ba DCP Abba Kyari, ọga ọtẹlẹmuyẹ ana ti wọn fẹsun kan pe o wa lara awọn kọlọransi to n ṣowo egboogbi oloro lagbaaye. Ba a ṣe gbọ, ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹrinla, oṣu keji yii, lawọn ẹṣọ ajọ to n gbogun ti lilo, gbigbe ati ṣiṣẹ okoowo egboogi olori nilẹ wa, NDLEA (National Drug Law Enforcement Agency), lọọ fi pampẹ ofin mu ọkunrin naa, lẹyin ti iṣẹ iwadii to lọọrin ti fidi ẹ mulẹ pe ọkunrin naa n ba wọn lọwọ si iwa irufin gbigbe egboogi oloro, lasiko to fi wa nipo olori awọn ọtẹlẹmuyẹ. Bakan naa la gbọ pe wọn mu awọn mẹrin mi-in pẹlu rẹ, ti iwadii fihan pe wọn jọọ gbimọ-pọ huwa ọdaran naa ni. Wọn ni iṣẹ iwadii ṣi n tẹ siwaju. Ajọ NDLEA lo kọkọ ṣe kede laaarọ ọjọ Aje, Mọnde ọsẹ yii pe awọn n wa olori awọn ẹṣọ ọtẹlẹmuyẹ ileeṣẹ ọlọpaa ilẹ wa tẹlẹri naa, wọn ni iwadii ti taṣiiri ẹ pe o lọwọ ninu okoowo gbigbe egboogi oloro. Ọgbẹni Fẹmi Babafẹmi, ti i ṣe Agbẹnusọ fun ajọ NDLEA (National Drug Law Enforcement Agency), to n gbogun ti gbigbe, lilo ati ṣiṣe okoowo egboogi oloro nilẹ wa, lo ṣi ọrọ naa paya fawọn oniroyin lọjọ kẹrinla, oṣu keji yii, niluu Abuja pe afurasi ọdaran ni Abba Kyari, o si lẹjọ ijẹ lọdọ awọn.


Wọn ni iṣẹ iwadii ṣi n tẹ siwaju. Ajọ NDLEA lo kọkọ ṣe kede laaarọ ọjọ Aje, Mọnde ọsẹ yii pe awọn n wa olori awọn ẹṣọ ọtẹlẹmuyẹ ileeṣẹ ọlọpaa ilẹ wa tẹlẹri naa, wọn ni iwadii ti taṣiiri ẹ pe o lọwọ ninu okoowo gbigbe egboogi oloro. Ọgbẹni Fẹmi Babafẹmi, ti i ṣe Agbẹnusọ fun ajọ NDLEA (National Drug Law Enforcement Agency), to n gbogun ti gbigbe, lilo ati ṣiṣe okoowo egboogi oloro nilẹ wa, lo ṣi ọrọ naa paya fawọn oniroyin lọjọ kẹrinla, oṣu keji yii, niluu Abuja pe afurasi ọdaran ni Abba Kyari, o si lẹjọ ijẹ lọdọ awọn. O ṣalaye pe iṣẹ iwadii to lọọrin kan tawọn ṣe laipẹ yii lo gbe orukọ ọga ọlọpaa naa jade, wọn lo wa lara ẹgbẹ awọn kọlọransi ẹda kan to n ṣowo egboogi oloro kiri agbaye.


O ṣalaye pe iṣẹ iwadii to lọọrin kan tawọn ṣe laipẹ yii lo gbe orukọ ọga ọlọpaa naa jade, wọn lo wa lara ẹgbẹ awọn kọlọransi ẹda kan to n ṣowo egboogi oloro kiri agbaye.


Makinde fọwọ si Lekan Balogun gẹgẹ bii Olubadan tuntun

Jọkẹ Amọri Ọsan ọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ni Gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde, fọwọ si Sẹnatọ Lekan Balogun gẹgẹ bii Olubadan ilẹ Ibadan kejilelogoji. Eyi waye pẹlu iwe ti awọn igbimọ Olubadan kọ lati fa Balogun kalẹ gẹgẹ bii Olubadan tuntun. Ninu atẹjade ti Akọwe iroyin gomina, Taiwo Adisa, fi sita lo ti ni gomina ki Olubadan tuntun naa ku oriire, o si gbadura pe igba rẹ yoo tura. Makinde ni, ‘Inu mi dun lati kede iyansipo Lekan Balogun gẹgẹ bii Olubadan kejilelogoji ilẹ Ibadan. Ikede yii wa ni ibamu pẹlu ilana ti wọn fi n jọba nilẹ Ibadan, eyi to da yatọ si tibikibi. ‘Lorukọ ijọba ati gbogbo eeyan daadaa nipinlẹ Ọyọ ni mo fi n ki Olubadan tuntun yii pe igba rẹ yoo kun fun alaafia ati itẹsiwaju ti ko lẹgbẹ.’


NDLEA lawọn n wa Abba Kyari, wọn lọga ọtẹlẹmuyẹ naa n ṣowo egboogi oloro

Faith Adebọla Adepele lawọn ẹsun ti wọn ka si ẹsẹ DCP Abba Kyari, da bayii o, ọga ọlọpaa naa ko ti i bọ ninu ọkan ti omi-in tun fi n yọju, latari bi ajọ NDLEA ṣe kede lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, pe awọn n wa olori awọn ẹṣọ ọtẹlẹmuyẹ ileeṣẹ ọlọpaa ilẹ wa tẹlẹ ri naa, wọn ni iwadii ti taṣiiri ẹ pe o lọwọ ninu okoowo gbigbe egboogi oloro. Ọgbẹni Fẹmi Babafẹmi ti i ṣe Agbẹnusọ fun ajọ NDLEA (National Drug Law Enforcement Agency), to n gbogun ti gbigbe, lilo ati ṣiṣe okoowo egboogi oloro nilẹ wa, lo ṣi ọrọ naa paya fawọn oniroyin lọjọ kẹrinla, oṣu keji yii, niluu Abuja pe afurasi ọdaran ni Abba Kyari, o si lẹjọ ijẹ lọdọ awọn. O ṣalaye pe iṣẹ iwadii to lọọrin kan tawọn ṣe laipẹ yii lo gbe orukọ ọga ọlọpaa naa jade, wọn lo wa lara ẹgbẹ awọn kọlọransi ẹda kan to n ṣowo egboogi oloro kiri agbaye. Tẹ o ba gbagbe, lati ọdun to kọja ni iwadii kan ti wọn ṣe lorileede Amẹrika nipa gbajugbaja afurasi ọdaran ọmọ Naijiria kan, Ramon Abass, tawọn eeyan mọ si Hushpuppi, ti fi Abba Kyari han pe ọwọ rẹ ko mọ ninu iwa jibiti, ile-ẹjọ orileede Amẹrika si paṣẹ pe ki wọn ṣeto lati gbe e wa s’Amẹrika ko le ṣalaye ara ẹ niwaju adajọ. Atigba naa ni wọn ti yọ Abass Kyari nipo ọga ọtẹlẹmuyẹ to wa, ileeṣẹ ọlọpaa ilẹ wa si gbe igbimọ oluṣẹwadii kalẹ lori awọn ẹsun ti wọn fi kan an ọhun, bo tilẹ jẹ pe wọn ko ti i yanju ọrọ naa.


Ẹgbẹ olukọ ileewe giga fasiti fẹẹ bẹrẹ iyanṣẹlodi oṣu kan lati fa ijọba leti

Jọkẹ Amọri Gbedeke oṣu kan pere ni awọn igbimọ ẹgbẹ awọn olukọ nileewe giga fasiti ilẹ wa ta a mọ si ASUU fun ijọba apapọ lati wa ojutuu si gbogbo awọn ẹdun ọkan wọn ti wọn ti n beere lọwọ wọn latọjọ yii wa, ti wọn ko ti i ṣe ohunkohun lori rẹ. Ikede yii waye lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, lẹyin ipade alasiko pipẹ tawọn eeyan naa ṣe ninu ọgba Fasiti Eko. Furaidee, ọjọ kọkanla, oṣu keji yii, ni wọn fun ijọba apapọ lasiko da lati dahun sọrọ wọn. Lẹyin tijọba ko ṣe ohun ti wọn fẹ lawọn eeyan naa bẹrẹ ipade lati ọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kejila, oṣu yii, lati jiroro lori ohun to kan. Ibi ipade ọhun ni wọn si wa titi di aarọ ọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ti wọn ṣẹṣẹ fẹnu ko lati lọ fun iyanṣẹlodi oṣu kan lati kilọ fun ijọba. Bi ijọba ba waa kọ ti wọn ko ṣe ohunkohun ni wọn sọ pe awọn yoo lọ fun iyanṣẹlodi ọlọjọ gbọọrọ. Gẹgẹ bi awọn olukọ naa ṣe sọ, ‘‘A fẹẹ fun ijọba lọpọlọpọ asiko lo mu ki iyanṣẹlodi ikilọ yii fẹẹ waye, pẹlu ireti pe ijọba yoo ri idi ti ko fi yẹ ki eto ẹkọ dẹnu kọlẹ lawọn ileewe giga fasiti ilẹ wa.


Lẹyin tijọba ko ṣe ohun ti wọn fẹ lawọn eeyan naa bẹrẹ ipade lati ọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kejila, oṣu yii, lati jiroro lori ohun to kan. Ibi ipade ọhun ni wọn si wa titi di aarọ ọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ti wọn ṣẹṣẹ fẹnu ko lati lọ fun iyanṣẹlodi oṣu kan lati kilọ fun ijọba. Bi ijọba ba waa kọ ti wọn ko ṣe ohunkohun ni wọn sọ pe awọn yoo lọ fun iyanṣẹlodi ọlọjọ gbọọrọ. Gẹgẹ bi awọn olukọ naa ṣe sọ, ‘‘A fẹẹ fun ijọba lọpọlọpọ asiko lo mu ki iyanṣẹlodi ikilọ yii fẹẹ waye, pẹlu ireti pe ijọba yoo ri idi ti ko fi yẹ ki eto ẹkọ dẹnu kọlẹ lawọn ileewe giga fasiti ilẹ wa. ‘‘Obi ni awa naa loootọ, ti a si lawọn ọmọ lawọn ileewe yii, ṣugbọn pẹlu rẹ naa, a ko le maa wo ki eto ẹkọ dẹnukọlẹ lorileede yii. ‘‘Fun anfaani gbogbo eeyan ni ohun ti a n ja fun, bi eto ẹkọ ba si pada daa nilẹ wa, gbogbo wa naa la maa janfaani rẹ. Ọpọlọpọ awọn eeyan nla nla nilẹ wa ni wọn ti da si ọrọ naa, ṣugbọn niṣe nijọba kọ eti ikun si wọn.’’ O ṣe diẹ ti awọn ẹgbẹ olukọ ileewe giga fasiti yii ti n beere awọn ẹtọ kan lọdọ ijọba.


‘‘Obi ni awa naa loootọ, ti a si lawọn ọmọ lawọn ileewe yii, ṣugbọn pẹlu rẹ naa, a ko le maa wo ki eto ẹkọ dẹnukọlẹ lorileede yii. ‘‘Fun anfaani gbogbo eeyan ni ohun ti a n ja fun, bi eto ẹkọ ba si pada daa nilẹ wa, gbogbo wa naa la maa janfaani rẹ. Ọpọlọpọ awọn eeyan nla nla nilẹ wa ni wọn ti da si ọrọ naa, ṣugbọn niṣe nijọba kọ eti ikun si wọn.’’ O ṣe diẹ ti awọn ẹgbẹ olukọ ileewe giga fasiti yii ti n beere awọn ẹtọ kan lọdọ ijọba. Ninu nnkan bii mejila ti wọn ni awọn n beere fun, meji pere ni wọn ni ijọba ṣe ninu rẹ. Lara ohun ti awọn olukọ naa ni ki ijọba ṣe fun awọn ni ṣiṣe atunṣe ati agbekale tuntun fun owo-oṣu wọn ati aọn ohun ti o tọ si wọn. Bakan naa ni wọn n beere pe ki ijọba ya owo sọtọ ti awọn olukọ yii yoo fi maa fi imọ kun imọ nipa iṣe iwadii, lati le maa ran awọn akẹkọọ wọn lọwọ.


Ninu nnkan bii mejila ti wọn ni awọn n beere fun, meji pere ni wọn ni ijọba ṣe ninu rẹ. Lara ohun ti awọn olukọ naa ni ki ijọba ṣe fun awọn ni ṣiṣe atunṣe ati agbekale tuntun fun owo-oṣu wọn ati aọn ohun ti o tọ si wọn. Bakan naa ni wọn n beere pe ki ijọba ya owo sọtọ ti awọn olukọ yii yoo fi maa fi imọ kun imọ nipa iṣe iwadii, lati le maa ran awọn akẹkọọ wọn lọwọ. Wọn tun sọ pe owo gbọdọ wa fun awọn olukọ ti wọn ba n ṣiṣe iwadii to ni i ṣe pẹlu eto ẹkọ. Wọn tun beere fun owo ti wọn fi le ṣe agbedide orisiiriṣii nnkan to le mu ki eto ẹkọ rọrun fun aọn akẹkọọ. Yatọ si eleyii, wọn ni ki ijọba pada si ọna ti wọn n gba sanwo awọn olukọ yunifasiti yii telẹ, eyi ti wọn pe ni University Transparency and Acountability System ( UTAS) yatọ si eyi tijọba apapọ n lo bayii.


Wọn tun sọ pe owo gbọdọ wa fun awọn olukọ ti wọn ba n ṣiṣe iwadii to ni i ṣe pẹlu eto ẹkọ. Wọn tun beere fun owo ti wọn fi le ṣe agbedide orisiiriṣii nnkan to le mu ki eto ẹkọ rọrun fun aọn akẹkọọ. Yatọ si eleyii, wọn ni ki ijọba pada si ọna ti wọn n gba sanwo awọn olukọ yunifasiti yii telẹ, eyi ti wọn pe ni University Transparency and Acountability System ( UTAS) yatọ si eyi tijọba apapọ n lo bayii.


Irọ ni, Tinubu ko tọ sara nigba to lọọ ki Awujalẹ, awọn ọta lo n sọ bẹẹ kiri-Ajiboye

Adewumi Adegoke Ọga agba eto iroyin ati ipolongo fun (SGMC) ẹgbẹ to n ṣatilẹyin fun Aṣiwaju Bọla Ahmed Tinubu lati di aarẹ Naijiria lọdun 2023, Ọtunba Biọdun Ajiboye, ti sọ pe ko si ootọ ninu fidio kan to n ja ranyin lori ẹrọ ayelujara, nibi to ti ṣafihan ẹyin aṣọ Bọla Ahmed Tinubu to rin gbindin fomi, ti wọn si n sọ pe niṣe ni baba naa tọ sara nitori aisan kan ti ki i jẹ ki eeyan le da itọ duro to ba n bọ to n ṣe e. Ninu fidio ọhun ni aṣọ Aṣiwaju ti tutu lẹyin lasiko to dide lati dọbalẹ fun Awujalẹ Ijẹbu, Ọba Sikiru Adetọna, nigba to lọọ ki i laafin rẹ lati fi erongba rẹ lati dupo aarẹ Naijiria lọdun to n bọ han. Eyi ni awọn eeyan ri ti wọn fi n pariwo pe Tinubu tọ sara, ti wọn n sọ pe ara baba naa ko ya, ati pe niṣe lo yẹ ko lọọ jokoo, ko tọju ara rẹ, ko yee daamu ara rẹ pe oun fẹẹ di aarẹ Niajiria pẹlu aiyaara. Ninu atẹjade ti ọkunrin naa gbe jade sori ẹrọ ayelujara, eyi to tẹ ALAROYE lọwọ lo ti sọ pe ‘‘Awọn oniṣẹ irọ kan ti tun bẹrẹ iroyin eke wọn. Lopin ọsẹ to kọja, Aṣiwaju Bọla Tinubu ṣabẹwo sawọn ọba pataki mẹrin nipinlẹ Ogun. Gbogbo awọn oriade atawọn ijoye lawọn agbegbe naa ni wọn si gba a tọwọ-tẹsẹ, to fi mọ awọn omilẹgbẹ ero ti wọn tẹle e. ‘‘Aṣeyọri ti Tinubu ṣe lasiko abẹwo sawọn ọba nla nla yii ti mu ki awọn ọta itẹsiwaju, awọn ti wọn kun fun ikoriira, ti wọn n gbin igi ainiṣọkan ni wọn gbe irọ nla kan jade lati ba ode daadaa yii jẹ. Ni asiko yii, ohun ti wọn n sọ ni pe Tinubu tọ sara.


Lopin ọsẹ to kọja, Aṣiwaju Bọla Tinubu ṣabẹwo sawọn ọba pataki mẹrin nipinlẹ Ogun. Gbogbo awọn oriade atawọn ijoye lawọn agbegbe naa ni wọn si gba a tọwọ-tẹsẹ, to fi mọ awọn omilẹgbẹ ero ti wọn tẹle e. ‘‘Aṣeyọri ti Tinubu ṣe lasiko abẹwo sawọn ọba nla nla yii ti mu ki awọn ọta itẹsiwaju, awọn ti wọn kun fun ikoriira, ti wọn n gbin igi ainiṣọkan ni wọn gbe irọ nla kan jade lati ba ode daadaa yii jẹ. Ni asiko yii, ohun ti wọn n sọ ni pe Tinubu tọ sara. ‘‘Ka tiẹ waa ni ohun ti wọn n sọ ti awa ko gba pe ootọ ni yii ba ṣẹlẹ, ṣe ibi isalẹ ẹsẹ rẹ ni yoo waa tutu, abi ibi idi rẹ. To ba jẹ pe loootọ lo tọ sara, ti aṣọ rẹ sin rin gbindin fun itọ, ṣe ko ni i fẹẹ daṣọ bo o, ṣe pẹlu rẹ naa ni yoo tun gbiyanju lati dọbalẹ fun Awujalẹ ilẹ Ijẹbu niṣoju gbogbo eeyan to wa nibẹ. Wọn ṣe arọnda aworan yii ni, ati pe ọpọlọ wọn ti ko tẹwọn daadaa lo ti wọn debi ti wọn ti n gbe iroyin ti ki i ṣe ootọ yii jade.


‘‘Ka tiẹ waa ni ohun ti wọn n sọ ti awa ko gba pe ootọ ni yii ba ṣẹlẹ, ṣe ibi isalẹ ẹsẹ rẹ ni yoo waa tutu, abi ibi idi rẹ. To ba jẹ pe loootọ lo tọ sara, ti aṣọ rẹ sin rin gbindin fun itọ, ṣe ko ni i fẹẹ daṣọ bo o, ṣe pẹlu rẹ naa ni yoo tun gbiyanju lati dọbalẹ fun Awujalẹ ilẹ Ijẹbu niṣoju gbogbo eeyan to wa nibẹ. Wọn ṣe arọnda aworan yii ni, ati pe ọpọlọ wọn ti ko tẹwọn daadaa lo ti wọn debi ti wọn ti n gbe iroyin ti ki i ṣe ootọ yii jade. ‘‘Pẹlu ẹ naa, fidio wọn fi han pe lẹyin to tọ sara lo tun ṣẹṣẹ waa dọbalẹ fun Awujalẹ. Awọn ti wọn wa nidii eremọde to biiyan ninu yii gbọdọ fi ọpọlọ kun ohun ti wọn n ṣe. ‘‘Eyi jẹ ọna mi-in lati ṣi wa niye kuro ninu ohun ti a n ṣe, ṣugbọn ko siye iṣini-niye tẹ ẹ le ṣe, bẹẹ ni ko si bi ẹ ṣe le ba Aṣiwaju jẹ to maa din okiki to ni nidii oṣelu ku.’’ Bẹẹ ni Ọtunba Biọdun Ajiboye pari ọrọ rẹ, to si gbe aworan si i. Ṣugbọn ọpọ ni ko gba ọrọ yii gbọ o, paapaa ju lọ awọn ti ọrọ naa ṣoju wọn, ti wọn wa ni aafin Awujalẹ nigba ti Aṣiwaju dide.


‘‘Pẹlu ẹ naa, fidio wọn fi han pe lẹyin to tọ sara lo tun ṣẹṣẹ waa dọbalẹ fun Awujalẹ. Awọn ti wọn wa nidii eremọde to biiyan ninu yii gbọdọ fi ọpọlọ kun ohun ti wọn n ṣe. ‘‘Eyi jẹ ọna mi-in lati ṣi wa niye kuro ninu ohun ti a n ṣe, ṣugbọn ko siye iṣini-niye tẹ ẹ le ṣe, bẹẹ ni ko si bi ẹ ṣe le ba Aṣiwaju jẹ to maa din okiki to ni nidii oṣelu ku.’’ Bẹẹ ni Ọtunba Biọdun Ajiboye pari ọrọ rẹ, to si gbe aworan si i. Ṣugbọn ọpọ ni ko gba ọrọ yii gbọ o, paapaa ju lọ awọn ti ọrọ naa ṣoju wọn, ti wọn wa ni aafin Awujalẹ nigba ti Aṣiwaju dide. Wọn ni loootọ ni, ki i ṣe irọ pe aṣọ Aṣiwaju tutu nigba to dide lati ki Awujalẹ, ko si le ṣee ṣe fun un lati ni oun maa jokoo ba kabiyesi sọrọ nitori ko sẹni to maa n ki ọba lori iduro, eyi ni ko fi si ọna to le gbe e gba lai jẹ pe o dide ki ọba alaye naa. Awọn mi-in sọ pe agba oloṣelu yii paapaa le ma mọ pe oun ti tọ sara nitori awọn ti arun yii maa n ṣe ki i mọ nigba mi-in ti wọn fi maa tọ. Yatọ si eleyii, awọn kan tun n sọ lori ẹrọ ayelujara pe bi ọrọ naa ko ba jẹ ootọ, awọn to gbe e ko ni i gbe e sita nitori wọn mọ pe bi awọn ba fi le gbe fidio to tabuku eeyan bẹẹ, ti ki i si i ṣe otitọ jade, ẹwọn ni iru ẹni bẹẹ fi n ṣere nitori loju-ẹsẹ ni ẹni ti wọn fẹẹ ba lorukọ jẹ yii yoo gbe wọn lọ si kootu.


Wọn ni loootọ ni, ki i ṣe irọ pe aṣọ Aṣiwaju tutu nigba to dide lati ki Awujalẹ, ko si le ṣee ṣe fun un lati ni oun maa jokoo ba kabiyesi sọrọ nitori ko sẹni to maa n ki ọba lori iduro, eyi ni ko fi si ọna to le gbe e gba lai jẹ pe o dide ki ọba alaye naa. Awọn mi-in sọ pe agba oloṣelu yii paapaa le ma mọ pe oun ti tọ sara nitori awọn ti arun yii maa n ṣe ki i mọ nigba mi-in ti wọn fi maa tọ. Yatọ si eleyii, awọn kan tun n sọ lori ẹrọ ayelujara pe bi ọrọ naa ko ba jẹ ootọ, awọn to gbe e ko ni i gbe e sita nitori wọn mọ pe bi awọn ba fi le gbe fidio to tabuku eeyan bẹẹ, ti ki i si i ṣe otitọ jade, ẹwọn ni iru ẹni bẹẹ fi n ṣere nitori loju-ẹsẹ ni ẹni ti wọn fẹẹ ba lorukọ jẹ yii yoo gbe wọn lọ si kootu. Ọpọ awọn ti wọn ti sọrọ lori fidio yii ni wọn n sọ pe ootọ ni, irọ ti ko si ṣee bo ni awọn ti wọn n sọ pe ko ri bẹẹ n pa. Ṣugbọn awọn ọmọlẹyin Aṣiwaju ti sọ pe baba naa ko tọ sile, wọn ni wọn ṣe arọnda fidio ti wọn gbe jade ni.


Ọpọ awọn ti wọn ti sọrọ lori fidio yii ni wọn n sọ pe ootọ ni, irọ ti ko si ṣee bo ni awọn ti wọn n sọ pe ko ri bẹẹ n pa. Ṣugbọn awọn ọmọlẹyin Aṣiwaju ti sọ pe baba naa ko tọ sile, wọn ni wọn ṣe arọnda fidio ti wọn gbe jade ni.


Nitori bi wọn ṣe ti i mọle lọna aitọ, Sunday Igboho pe ijọba ilẹ Bẹnnẹ lẹjọ, o ni afi ki wọn san Miliọnu kan Dọla foun

Nitori bi wọn ṣe ti i mọle lọna aitọ, ajijagbara ọmọ Yoruba nni, Sunday Adeyẹmọ ti gbogbo eeyan mọ si Sunday Igboho ti ni gbe ijọba orileede Bẹnnẹ lọ sile-ẹjọ, o si n beere fun miliọnu kan owo dọla, eyi jẹ ọtaleleeedẹgbẹta miliọnu owo ilẹ wa (560m) fun ọjọ kọọkan to ti lo latimọle pẹlu bi wọn ṣe ti i mọle lọna aitọ, ti wọn si tun tẹ ẹtọ rẹ loju mọlẹ lọna ofin. Ile-ẹjọ adugbo ti wọn n pe ni Community Court of Justice ati ile-ẹjọ awọn ajọ orileede Iwo Oorun Afrika ti wọn n pe ni (ECOWAS), niluu Abuja lo gbe wọn lọ. Nigba to n sọrọ nipasẹ agbẹjọro rẹ, Tosin Ọjaọmọ, Igboho sọ pe ki ile-ẹjọ kede pe bi ijọba Bẹnnẹ ṣe mu oun, ti wọn ti oun mọle lai nidii lodi si ẹtọ ọmọniyan ti oun ni lati rin sibi to ba wu oun, bẹẹ lo tun lodi si anfaani ti oun ni pe ki wọn gbọ ẹjọ oun lai ṣegbe laarin asiko to yẹ. O ni ohun ti Igboho n beere fun yii wa ni ibamu labẹ ofin kọkandinlọgọta to ni i ṣe pẹlu igbesẹ lati gbọ ẹjọ Igboho ni kankan lori ẹwọn ti wọn ti i mọ ati lati tu u silẹ. Agbẹjọro naa waa beere fun pe ki wọn tu Igboho silẹ lai fi ofin tabi ohunkohun ti i nidii pe o gbọdọ ṣe ki eyi too waye, ki wọn si fun un ni iwe irinna rẹ titi igba ti ẹjọ to pe naa yoo fi di gbigbọ. Tẹ o ba gbagbe, ọjọ kọkandinlogun, oṣu Keje, ọdun to kọja ni wọn mu un ni orileede Bẹnnẹ, lasiko to fẹẹ kọja si orileede Germany.


Awọn ọdọ dana sun eeyan meji ti wọn ba ori eeyan lọwọ wọn l’Ọja-Ọdan

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Idajọ oju-ẹsẹ lawọn ọdọ kan ti wọn le lọgọrun-un ṣe fawọn ọkunrin meji ti wọn ba ori eeyan tutu lọwọ wọn lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kejila oṣu Keji, ọdun 2022 yii, ni Ọja-Ọdan, Yewa, nipinlẹ Ogun. Niṣe ni wọn wọ wọn jade nibi tawọn oọlọpaa fi wọn si, wọn si dana sun wọn di eeru ti ẹnikẹni ko le da wọn mọ mọ. Ìdòwú Afọlábí ati Johnson Adebiyi lorukọ awọn ọkunrin meji to n gbe ori eeyan tutu kiri naa. Ori naa kì í ṣe ẹyọ kan bi awọn tiṣẹlẹ naa ṣoju wọn ṣe sọ. Nigba tọwọ ba wọn, awọn ọlọpaa ko wọn satimọle, ṣugbọn awọn ọdọ tinu n bi nitori eyi, ya bo teṣan ọlọpaa Ọja-Ọdan ti wọn fi awọn afurasi ọdaran naa si, won fipa wọ wọn jade lọdọ awọn ọlọpaa, ni wọn ba ju taya si Idowu ati Johnson lọrun, wọn dana sun wọn raurau niwaju teṣan naa. Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, DSP Abimbọla Oyeyẹmi, fidi iṣẹlẹ yii mulẹ.


Ori naa kì í ṣe ẹyọ kan bi awọn tiṣẹlẹ naa ṣoju wọn ṣe sọ. Nigba tọwọ ba wọn, awọn ọlọpaa ko wọn satimọle, ṣugbọn awọn ọdọ tinu n bi nitori eyi, ya bo teṣan ọlọpaa Ọja-Ọdan ti wọn fi awọn afurasi ọdaran naa si, won fipa wọ wọn jade lọdọ awọn ọlọpaa, ni wọn ba ju taya si Idowu ati Johnson lọrun, wọn dana sun wọn raurau niwaju teṣan naa. Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, DSP Abimbọla Oyeyẹmi, fidi iṣẹlẹ yii mulẹ. O ni loootọ lo waye bẹẹ, ati pe kọmandi ọlọpaa yoo fi atẹjade sita lori rẹ lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ kẹtala, oṣu Keji yii, nigba toun ba ti ni ẹkunrẹrẹ alaye lori ẹ. Ẹ oo ranti pe ọjọ Abamẹta, Satide yii kan naa tọwọ ba awọn meji l’Ọja-Ọdán yii naa ni awọn ọlọpaa mu tọkọ-tiyawo kan pẹlu ẹya ara eeyan loriṣiiriṣii ni Lẹmẹ, l’Abẹokuta, bẹẹ ni ti Sọfia tawọn ọmọdekunrin kan ge lori lọsẹ meji sẹyin ṣẹṣẹ de kootu l’Abẹokuta kan naa. Awọn iṣẹlẹ aburu to n ṣẹlẹ leralera, to si fẹẹ sọ ipinlẹ Ogun lẹnu yii lo fa a tawọn ọdọ to dana sun eeyan meji yii ṣe tete ṣe bẹẹgẹgẹ bawọn eeyan ṣe wi. Wọn ni wọn ko fẹ kawọn afeeyan ṣowo yii maa pọ si i ni.


O ni loootọ lo waye bẹẹ, ati pe kọmandi ọlọpaa yoo fi atẹjade sita lori rẹ lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ kẹtala, oṣu Keji yii, nigba toun ba ti ni ẹkunrẹrẹ alaye lori ẹ. Ẹ oo ranti pe ọjọ Abamẹta, Satide yii kan naa tọwọ ba awọn meji l’Ọja-Ọdán yii naa ni awọn ọlọpaa mu tọkọ-tiyawo kan pẹlu ẹya ara eeyan loriṣiiriṣii ni Lẹmẹ, l’Abẹokuta, bẹẹ ni ti Sọfia tawọn ọmọdekunrin kan ge lori lọsẹ meji sẹyin ṣẹṣẹ de kootu l’Abẹokuta kan naa. Awọn iṣẹlẹ aburu to n ṣẹlẹ leralera, to si fẹẹ sọ ipinlẹ Ogun lẹnu yii lo fa a tawọn ọdọ to dana sun eeyan meji yii ṣe tete ṣe bẹẹgẹgẹ bawọn eeyan ṣe wi. Wọn ni wọn ko fẹ kawọn afeeyan ṣowo yii maa pọ si i ni.


Makinde ṣabẹwo si Olunlọyọ, o fun un ni mọto olowo nla

Olawale Ajao, Ibadan Titi di ba a ṣe n sọ yii lawọn eeyan ṣi n ki gomina ipinlẹ Ọyọ tẹlẹ, Dokita Ọmọlolu Olunlọyo, ku oriire ti ẹbun mọto nla ti Gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde, fi ta a lọrẹ ni ọjọ Abamẹta, Satide, ọsẹ to kọja yii. Bẹẹ lawọn eeyan naa si n dupẹ lọwọ Makinde naa fun bo ṣe ronu ohun rere kan gomina atijọ yii. Lẹyin ti Makinde kuro nibi aṣekagba inawo oku Olubadan tilẹ Ibadan to waja laipẹ yii, Ọba Saliu Adetunji, lo gba ile Olunlọyọ to wa ni Mọlete, niluu Ibadan lọ, oun pẹlu awọn lọgaa lọgaa lẹnu iṣẹ ọba ni wọn jọ kọwọọrin lọ sibẹ. Bi wọn ṣe debẹ ni Makinde wọle ipade bonkẹlẹ pẹlu Olunlọyọ. Lẹyin ipade naa lo bọ sita, lo ba nawọ si mọto Lexus jeep alawọ ewe kan, lo ba ni ‘Ọlọla ju lọ, ẹ jẹ ki n fun yin ni ẹbun yii.’’ Ṣaaju akoko yii lo ti ni ki wọn ṣe atunṣe si ile ti gomina naa n gbe, ti wọn tun gbogbo rẹ ṣe, ti wọn si kun un lọda, to ti dun un wo daadaa. Lasiko to ṣabẹwo si ile naa ni Olunlọyọ ki i, o yin in fun iṣẹ rere to n ṣe, o si gbadura fun un pe yoo maa saṣeyọri siwaju si i. O fi idunnu rẹ han si ipa ti Makinde ko ati bo ṣe ṣe ẹyẹ ikẹyin to daa fun Olubadan ilẹ Ibadan ati Ṣọun Ogbomọsọ.


Bi wọn ṣe debẹ ni Makinde wọle ipade bonkẹlẹ pẹlu Olunlọyọ. Lẹyin ipade naa lo bọ sita, lo ba nawọ si mọto Lexus jeep alawọ ewe kan, lo ba ni ‘Ọlọla ju lọ, ẹ jẹ ki n fun yin ni ẹbun yii.’’ Ṣaaju akoko yii lo ti ni ki wọn ṣe atunṣe si ile ti gomina naa n gbe, ti wọn tun gbogbo rẹ ṣe, ti wọn si kun un lọda, to ti dun un wo daadaa. Lasiko to ṣabẹwo si ile naa ni Olunlọyọ ki i, o yin in fun iṣẹ rere to n ṣe, o si gbadura fun un pe yoo maa saṣeyọri siwaju si i. O fi idunnu rẹ han si ipa ti Makinde ko ati bo ṣe ṣe ẹyẹ ikẹyin to daa fun Olubadan ilẹ Ibadan ati Ṣọun Ogbomọsọ. O gboṣuba kare fun gomina naa, o ni iṣe daadaa lo n ṣe nipinlẹ Ọyọ.


O gboṣuba kare fun gomina naa, o ni iṣe daadaa lo n ṣe nipinlẹ Ọyọ.


Awọn janduku kọ lu ile Sunday Igboho n’Ibadan

Adewumi Adegoke Ọjọ Aiku, Sannde, ọsẹ yii ni ariwo gba ilu kan pe awọn janduku kan kọ lu ile ajijagbara ọmọ Yoruba nni, Oloye Sunday Adeyẹmọ ti gbogbo ẹeeyan mọ si Sunday Igboho, to wa ni Soka, niluu Ibadan, ipinlẹ Ọyọ. ALAROYE gbọ pe niṣe ni awọn eeyan naa naa ya bo ibẹ pẹlu ibọn ati awọn ohun ija oloro mi-in. Bi wọn ṣe debẹ ni wọn kọju ija si awọn ọmọ Igboho to wa ninu ile ọhun, ki awọn eeyan naa si too mohun to n ṣẹlẹ, wọn ti pa ọkan ninu wọn, bẹẹ ni wọn ṣe awọn mi-in leṣe. Ko ti i sẹni to le sọ ohun to fa a ti wọn fi kọ lu ile ọkunrin naa atawọn eeyan to wa nidii akọlu ọhun. Ọkan ninu awọn ọmọọṣe Igboho, Ọnaọlapọ Omiyale, fidi iṣẹlẹ naa mulẹ ninu fọnran to gbe jade lori ẹrọ ayelujara. Bakan naa ni agbẹjọro rẹ, Yọmi Alliyu, naa fidi rẹ mulẹ pe loootọ lawọn janduku kan ya wọn ile ọkunrin naa.


Ko ti i sẹni to le sọ ohun to fa a ti wọn fi kọ lu ile ọkunrin naa atawọn eeyan to wa nidii akọlu ọhun. Ọkan ninu awọn ọmọọṣe Igboho, Ọnaọlapọ Omiyale, fidi iṣẹlẹ naa mulẹ ninu fọnran to gbe jade lori ẹrọ ayelujara. Bakan naa ni agbẹjọro rẹ, Yọmi Alliyu, naa fidi rẹ mulẹ pe loootọ lawọn janduku kan ya wọn ile ọkunrin naa. O ni nibi ti awọn ọmọlẹyin rẹ to wa ninu ile ọhun ti doju ija kọ wọn ki wọn ma le raaye wọle ni wọn ti pa ọkan ninu wọn, ti wọn si ṣe ọpọ wọn leṣe. Tẹ o ba gbagbe, ọjọ kin-in-ni, oṣu keje, ọdun to kọja, ni awọn ọtẹlẹmuyẹ ya bo ile ọkunrin naa, ti wọn si pa awọn ọmọọṣẹ rẹ meji lasiko ikọlu ọhun. Bẹẹ ni wọn ba ọpọlọpọ dukia jẹ nile rẹ.


O ni nibi ti awọn ọmọlẹyin rẹ to wa ninu ile ọhun ti doju ija kọ wọn ki wọn ma le raaye wọle ni wọn ti pa ọkan ninu wọn, ti wọn si ṣe ọpọ wọn leṣe. Tẹ o ba gbagbe, ọjọ kin-in-ni, oṣu keje, ọdun to kọja, ni awọn ọtẹlẹmuyẹ ya bo ile ọkunrin naa, ti wọn si pa awọn ọmọọṣẹ rẹ meji lasiko ikọlu ọhun. Bẹẹ ni wọn ba ọpọlọpọ dukia jẹ nile rẹ. Asiko ti ọkunrin naa fẹẹ yẹra ni Naijiria to n mura lati lọ siluu oyinbo ni wọn mu un, ti wọn si fi i sahaamọ ọgba ẹwọn ni orileede Benne, nibi to wa titi di ba a ṣe n sọ yii.


Asiko ti ọkunrin naa fẹẹ yẹra ni Naijiria to n mura lati lọ siluu oyinbo ni wọn mu un, ti wọn si fi i sahaamọ ọgba ẹwọn ni orileede Benne, nibi to wa titi di ba a ṣe n sọ yii.


Ile alaja mẹta ti wọn n kọ lọwọ da wo l’Ekoo

Jọkẹ Amọri Ile alaja mẹta kan ti wọn n kọ lọwọ to wa ni Akanbi Crescent, ni agbegbe Yaba, niluu Eko, la gbọ pe o ti da wo bayii lọjọ Abamẹta, Satide, ọsẹ yii. O tun da wo si ile kan to wa lẹgbẹẹ ile naa lori. ALAROYE gbọ pe lọdun to kọja ni apa kan ile naa da wo, ṣugbọn awọn to n kọle naa ko dawọ duro, wọn n kọ ọ lọ ni, bo tilẹ jẹ pe awọn araadugbo naa pe akiyesi awọn agbofinro si i nigba naa. A gbọ pe awọn araadugbo naa ti ranṣẹ pe ileeṣẹ to n mojuto ijamba pajawiri nipinlẹ Eko, (Lagos State Emergency Management) lati waa doola awọn to ṣeeṣe ko wa labẹ ile naa. Ko ti i sẹni to mọ iye eeyan to wa labẹ ile naa lasiko ta a n ko iroyin yii jọ. Ọdọmọkunrin kekere kan ati agbalagba kan la gbọ pe wọn ti ri yọ jade kuro ninu awoku ile naa.


Makinde yoo kede Olubadan tuntun lọjọ Aje, Mọnde

Ọlawale Ajao, Ibadan Ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹrinla, oṣu keji, ọdun 2022 yii, nijọba ipinlẹ Ọyọ yoo kede ẹni ti yoo jẹ Olubadan tuntun. Ni ibamu pẹlu ilana ti wọn n gba joye nilẹ Ibadan, Ọtun Olubadan ilẹ Ibadan, Agba-ijoye Lekan Balogun, nireti wa pe wọn yoo kede gẹgẹ bii ẹni naa ti yoo gori itẹ ọba n’Ibadan. Nibi ayẹyẹ ikẹyin ti ijọba ipinlẹ Ọyọ ṣe fun Olubadan ana, Ọba Saliu Akanmu Adetunji, lo ti sọrọ naa ni papa iṣere Ọbafẹmi Awolọwọ to wa laduugbo Oke-Ado, n’Ibadan, lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kejila, oṣu keji, ọdun yii. Tẹ o ba gbagbe, lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ keji, oṣu kin-in-ni, ọdun 2022 yii, l’Ọba Adetunji waja, lẹyin to lo ọdun mẹfa nipo ọba, to si lo ọdun mẹtalelaaadọrun-un (93) laye. Nigba to n fidunnu ẹ han nipa bi logbologbo ọrọ ija oye to waye lẹyin ipapoda Ọba naa ṣe pari wọọrọ lai da eto oye jijẹ n’Ibadan ru, Gomina Makinde sọ pe ko si ohun to yẹ kawọn ọmọ Ibadan maa ṣe bayii ju ki wọn maa dupẹ lọwọ Ọlọrun lọ. O ni pipari ti Ladọja atawọn agba ijoye yooku ri ija ọhun pari lọgan yii ni yoo jẹ ki eto tete bẹrẹ lati fi Olubadan mi-in jẹ.


Tẹ o ba gbagbe, lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ keji, oṣu kin-in-ni, ọdun 2022 yii, l’Ọba Adetunji waja, lẹyin to lo ọdun mẹfa nipo ọba, to si lo ọdun mẹtalelaaadọrun-un (93) laye. Nigba to n fidunnu ẹ han nipa bi logbologbo ọrọ ija oye to waye lẹyin ipapoda Ọba naa ṣe pari wọọrọ lai da eto oye jijẹ n’Ibadan ru, Gomina Makinde sọ pe ko si ohun to yẹ kawọn ọmọ Ibadan maa ṣe bayii ju ki wọn maa dupẹ lọwọ Ọlọrun lọ. O ni pipari ti Ladọja atawọn agba ijoye yooku ri ija ọhun pari lọgan yii ni yoo jẹ ki eto tete bẹrẹ lati fi Olubadan mi-in jẹ. Gẹgẹ bo ṣe sọ, “Nigba ti gbobo ija oye lọbalọba bẹrẹ n’Ibadan, ni papa iṣere Awolọwọ yii naa ni mo ti sọ nigba naa lọhun-un pe tọba lemi o ṣe. Inu mi dun pe Ọlọrun ti gbakoso, a ti pari ẹ bayii. “Mo ti gba iwe lọwọ igbimọ Olubadan, lagbara Ọlọrun, lọjọ Mọnde, a maa ṣe ikede Olubadan tuntun.


Gẹgẹ bo ṣe sọ, “Nigba ti gbobo ija oye lọbalọba bẹrẹ n’Ibadan, ni papa iṣere Awolọwọ yii naa ni mo ti sọ nigba naa lọhun-un pe tọba lemi o ṣe. Inu mi dun pe Ọlọrun ti gbakoso, a ti pari ẹ bayii. “Mo ti gba iwe lọwọ igbimọ Olubadan, lagbara Ọlọrun, lọjọ Mọnde, a maa ṣe ikede Olubadan tuntun. “Oriire mi-in leleyii tun jẹ fun iṣẹṣe ilẹ Ibadan nitori ija yii iba ba ilana taa fi n fọba jẹ, bẹẹ, ko bajẹ ri. A dupẹ pe a tun ti pada si baa ṣe n jọba n’Ibadan. “Ti ọba ba waja niluu mi-in, ija oye to maa n waye lẹyin rẹ le ma jẹ ki wọn ri ọba jẹ laarin ọdun mẹsan-an, ṣugbọn awa n’Ibadan, lẹyin ogoji ọjọ ti Olubadan kan waja, a ti mọ ẹni to kan lati jẹ ẹ. Idi niyẹn to fi je pe aṣiwaju ni wa.” Awọn alaṣẹ ijọba, oloṣelu, awọn lọbalọba bii aṣoju Ọọni Ifẹ, aṣoju Alaafin, Ataoja Oṣogbo, Iba ti Kiṣi, Onpetu Ìjẹrù, Asẹyin Iṣẹyin, Onilagbẹdu tilẹ Lagbẹdu, Ọba Amuda Akintoye ati bẹẹ bẹẹ lọ ni wọn peju pesẹ sibi ayẹyẹ naa.


“Oriire mi-in leleyii tun jẹ fun iṣẹṣe ilẹ Ibadan nitori ija yii iba ba ilana taa fi n fọba jẹ, bẹẹ, ko bajẹ ri. A dupẹ pe a tun ti pada si baa ṣe n jọba n’Ibadan. “Ti ọba ba waja niluu mi-in, ija oye to maa n waye lẹyin rẹ le ma jẹ ki wọn ri ọba jẹ laarin ọdun mẹsan-an, ṣugbọn awa n’Ibadan, lẹyin ogoji ọjọ ti Olubadan kan waja, a ti mọ ẹni to kan lati jẹ ẹ. Idi niyẹn to fi je pe aṣiwaju ni wa.” Awọn alaṣẹ ijọba, oloṣelu, awọn lọbalọba bii aṣoju Ọọni Ifẹ, aṣoju Alaafin, Ataoja Oṣogbo, Iba ti Kiṣi, Onpetu Ìjẹrù, Asẹyin Iṣẹyin, Onilagbẹdu tilẹ Lagbẹdu, Ọba Amuda Akintoye ati bẹẹ bẹẹ lọ ni wọn peju pesẹ sibi ayẹyẹ naa. Gbogbo awọn agbaagba ijoye ilẹ Ibadan, titi dori Osi Olubadan ilẹ Ibadan, Sẹnitọ Rashidi Adewọlu Ladọja, pẹlu awọn mọgaji mọgaji ilẹ Ibadan ni wọn peju pesẹ sibi ayẹyẹ naa. Diẹ ninu awọn ọtọkulu to wa nibi ayẹyẹ naa ni Ọnarebu Stanley Ọlajide (Odidi Ọmọ), ẹni to n ṣoju ẹkun idibo Iwọ-Oorun Ariwa ati Guusu Ariwa Ibadan nileegbimọ aṣoju–ṣofin ilẹ yii niluu Abuja; Taofeeq Akeugbagold, Amofin Lọwọ Obiṣẹsan, awọn; aarẹ ẹgbẹ igbimọ agba ilẹ Ibadan, Oloye Oluyẹmisi Adeaga; eekan ọmọ ẹgbẹ OPC ipinlẹ Ọyọ, Oloye Ṣina Akinpẹlu, ati bẹẹ bẹẹ lọ. Nigba ti agba oniroyin Ibadan nni, Ọgbẹni Wale Rufai, Alhaji Gboyega Lawal, ati irawọ oṣere tiata nni, Saheed Balogun (Walata) dari eto gbogbo nibi ayẹyẹ ọhun.


Gbogbo awọn agbaagba ijoye ilẹ Ibadan, titi dori Osi Olubadan ilẹ Ibadan, Sẹnitọ Rashidi Adewọlu Ladọja, pẹlu awọn mọgaji mọgaji ilẹ Ibadan ni wọn peju pesẹ sibi ayẹyẹ naa. Diẹ ninu awọn ọtọkulu to wa nibi ayẹyẹ naa ni Ọnarebu Stanley Ọlajide (Odidi Ọmọ), ẹni to n ṣoju ẹkun idibo Iwọ-Oorun Ariwa ati Guusu Ariwa Ibadan nileegbimọ aṣoju–ṣofin ilẹ yii niluu Abuja; Taofeeq Akeugbagold, Amofin Lọwọ Obiṣẹsan, awọn; aarẹ ẹgbẹ igbimọ agba ilẹ Ibadan, Oloye Oluyẹmisi Adeaga; eekan ọmọ ẹgbẹ OPC ipinlẹ Ọyọ, Oloye Ṣina Akinpẹlu, ati bẹẹ bẹẹ lọ. Nigba ti agba oniroyin Ibadan nni, Ọgbẹni Wale Rufai, Alhaji Gboyega Lawal, ati irawọ oṣere tiata nni, Saheed Balogun (Walata) dari eto gbogbo nibi ayẹyẹ ọhun. Agba ọjẹ olorin juju nni, Ebenezer Obey ati Taye Currency (Baba Ọnarebu), lo forin da awọn eeyan laraya nibi ariya iṣẹyinde Ọba Adetunji ọhun.


Agba ọjẹ olorin juju nni, Ebenezer Obey ati Taye Currency (Baba Ọnarebu), lo forin da awọn eeyan laraya nibi ariya iṣẹyinde Ọba Adetunji ọhun.


Nibi tawọn afurasi ọdaran yii fara pamọ si, lọwọ ajọ NSCDC ti tẹ wọn l’Omu-Aran

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Akolo ajọ ẹṣọ alaabo ṣifu difẹnsi, ẹka ti ipinlẹ Kwara, ni awọn afurasi ọdaran yii, Olanrewaju Adesoye, a.k.a Konfu, ẹni ọdun mẹrinlelogun, Isaac Abraham, a.k.a Akube, ẹni ọdun mejidinlọgbọn, Tọpẹ Fadeyi, ẹni ọdun mẹtalelọgbọn ati Abdulateef Wasiu, ẹni ọdun mẹtadinlogun wa bayii. Ni ibuba wọn ti wọn fara pamọ si ni wọn ti ko wọn niluu Omu-Aran, nijọba ibilẹ Ifẹlodun, nipinlẹ naa. Ninu atẹjade kan ti Alukoro ajọ NSCDC, ẹka tipinlẹ Kwara, Babawale Zaid Afọlabi, fi sita lọjọ Ẹti, Furaidee, ọṣẹ yii, to tẹ ALAROYE lọwọ lo ti ṣalaye pe lasiko ti oṣiṣẹ ajọ naa n yide kiri ni wọn kan awọn afurasi ọdaran ọhun ni ibuba wọn pẹlu ibọn ilewọ agbelẹrọ meji lọwọ wọn, toun ti ọta ibọn marun-un atawọn egboogi oloro, awọn oogun abẹnugọngọ ati ẹrọ ibanisọrọ mẹfa lọwọ wọn. Adari ajọ ẹṣọ naa ni Kwara, Ọgbẹni Makinde Iskil Ayinla, ti ni ki wọn ṣe iwadii lẹkun-unrẹrẹ lori awọn afurasi ọhun, ki wọn si wa awọn to sa lọ lawaari ti obinrin n wa nnkan ọbẹ.


Wọn tun mu tọkọ-taya kan pẹlu ẹya ara eeyan loriṣiiriṣii l’Abẹokuta

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Pẹlu bi ọrọ ọmọ ti wọn ge ori ẹ lati fi ṣetutu owo ko ṣe ti i kasẹ nilẹ l’Abẹokuta, awọn tọkọ-taya kan tun ree tọwọ ba lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ kejila, oṣu keji, ọdun 2022 yii. Ẹya ara eeyan oriṣiiriṣii lawọn ọlọpaa ba lọwọ wọn l’Abẹokuta kan naa. Aarọ ọjọ Satide naa ni Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, DSP Abimbọla Oyeyẹmi, fiṣẹlẹ yii sita ninu atẹjade kan. Oyeyẹmi ṣalaye pe Kẹhinde Ọladimeji; ẹni ọdun mẹtalelogoji ( 43), ni ọkunrin to gbe ẹya ara eeyan oriṣiiriṣii sile naa n jẹ, Adejumọkẹ Raji, ẹni ọdun marundinlogoji (35), si ni iyawo rẹ ti wọn jọ mọ nipa awọn ẹya ara naa. O tẹsiwaju pe Ojule kejilelaaadọrin, MKO Abiola Way, Lẹmẹ, l’Abẹokuta, ni wọn n gbe, ati pe Baalẹ Lẹmẹ, Oloye Moshood Ogunwọlu, lo lọọ fi to wọn leti ni teṣan ọlọpaa Kemta, pe ọkan ninu awọn to n gbe nile tawọn tọkọ-tiyawo yii n gbe, iyẹn Pasitọ Adisa Ọlarewaju, lo waa sọ foun pe oun n gbọ oorun buruku kan to n jade lati inu ile awọn tọkọ-taya Raji, oun si fura si wọn. Eyi ni DPO Kemta, CSP Adeniyi Adekunle ṣe tete ran awọn ọtẹlẹmuyẹ lọ sile naa, nibi ti wọn ti yẹ yara awọn Raji wo, ti wọn si ba ike kan ti ẹya ara eeyan oriṣiiriṣii to ṣi tutu wa ninu ẹ. Bi wọn ṣe mu wọn niyẹn. Nigba ti wọn n fọrọ wa awọn tọkọ-taya Raji lẹnu wo, wọn jẹwọ pe iṣẹ babalawo lawọn n ṣe.


O tẹsiwaju pe Ojule kejilelaaadọrin, MKO Abiola Way, Lẹmẹ, l’Abẹokuta, ni wọn n gbe, ati pe Baalẹ Lẹmẹ, Oloye Moshood Ogunwọlu, lo lọọ fi to wọn leti ni teṣan ọlọpaa Kemta, pe ọkan ninu awọn to n gbe nile tawọn tọkọ-tiyawo yii n gbe, iyẹn Pasitọ Adisa Ọlarewaju, lo waa sọ foun pe oun n gbọ oorun buruku kan to n jade lati inu ile awọn tọkọ-taya Raji, oun si fura si wọn. Eyi ni DPO Kemta, CSP Adeniyi Adekunle ṣe tete ran awọn ọtẹlẹmuyẹ lọ sile naa, nibi ti wọn ti yẹ yara awọn Raji wo, ti wọn si ba ike kan ti ẹya ara eeyan oriṣiiriṣii to ṣi tutu wa ninu ẹ. Bi wọn ṣe mu wọn niyẹn. Nigba ti wọn n fọrọ wa awọn tọkọ-taya Raji lẹnu wo, wọn jẹwọ pe iṣẹ babalawo lawọn n ṣe. Wọn ni awọn ẹya ara eeyan to wa ninu ike naa ni ọwọ, ọyan, atawọn ẹya ara mi-in loriṣiiriṣii. Wọn ni ẹnikan to n jẹ Michael, to n gbe l’Adatan, l’Abẹokuta, lo gbe e fawọn. Ṣugbọn ko sẹni to gburoo Michel ọhun, nitori awọn tọkọ-tiyawo yii ko le tọka ibi to n gbe l’Adatan.


Wọn ni awọn ẹya ara eeyan to wa ninu ike naa ni ọwọ, ọyan, atawọn ẹya ara mi-in loriṣiiriṣii. Wọn ni ẹnikan to n jẹ Michael, to n gbe l’Adatan, l’Abẹokuta, lo gbe e fawọn. Ṣugbọn ko sẹni to gburoo Michel ọhun, nitori awọn tọkọ-tiyawo yii ko le tọka ibi to n gbe l’Adatan. Kinni kan tawọn ọlọpaa tun sọ ni pe ni nnkan bii ọsẹ kan sẹyin ni awọn ri oku eeyan kan ti wọn ti ge awọn ẹya ara rẹ kan kuro, wọn ni nibi ira kan lawọn ti ri i ni Lẹmẹ. Boya oku ẹni ti wọn waa ri ninu ira naa lawọn Raji gbe si yara yii tabi bẹẹ kọ, awọn ọlọpaa sọ pe awọn naa ko ti i le sọ. Ṣugbọn ṣa, CP Lanre Bankọle ti i ṣe ọga ọlọpaa Ogun, ti ni ki wọn gbe awọn tọkọ-tiyawo yii lọ sẹka to n ri si ipaniyan fun iwadii lẹkun-unrẹrẹ.


Kinni kan tawọn ọlọpaa tun sọ ni pe ni nnkan bii ọsẹ kan sẹyin ni awọn ri oku eeyan kan ti wọn ti ge awọn ẹya ara rẹ kan kuro, wọn ni nibi ira kan lawọn ti ri i ni Lẹmẹ. Boya oku ẹni ti wọn waa ri ninu ira naa lawọn Raji gbe si yara yii tabi bẹẹ kọ, awọn ọlọpaa sọ pe awọn naa ko ti i le sọ. Ṣugbọn ṣa, CP Lanre Bankọle ti i ṣe ọga ọlọpaa Ogun, ti ni ki wọn gbe awọn tọkọ-tiyawo yii lọ sẹka to n ri si ipaniyan fun iwadii lẹkun-unrẹrẹ. Ọga ọlọpaa yii ṣeleri pe ẹnikẹni to ba lọwọ ninu iṣẹlẹ yii lọna kan tabi ikeji yoo bọ sọwọ ofin ṣaa ni, yoo si jiya to tọ si i, ko le baa jẹ ẹkọ fawọn oniṣẹ ibi ti wọn ko fẹẹ jawọ ninu iwa ika hihu.


Ọga ọlọpaa yii ṣeleri pe ẹnikẹni to ba lọwọ ninu iṣẹlẹ yii lọna kan tabi ikeji yoo bọ sọwọ ofin ṣaa ni, yoo si jiya to tọ si i, ko le baa jẹ ẹkọ fawọn oniṣẹ ibi ti wọn ko fẹẹ jawọ ninu iwa ika hihu.


Wọn ni lasiko ti Saraki n ṣe gomina lo fi dukia ijọba yawo fun ileeṣẹ aladaani rẹ ni Kwara

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Oku ti Senetọ Bukọla Saraki, adari ile aṣofin agba tẹlẹ nilẹ yii sin nipinlẹ Kwara ni ẹsẹ rẹ ti yọ sita bayii gẹgẹ bi ajọ to n ri si dukia lorile-ede yii, AMCON, ṣe gbẹsẹ le dukia kan ti Saraki fi duro yawo, iyẹn ileeṣẹ aladaani kan, Shonga Farms Holdings Nigeria limited. Ọjọru, Wẹsidee, ọṣẹ yii, ni ileeṣẹ to maa n ba ijọba gba gbese ti wọn ba jẹ ẹ, Asset Management Corporation of Nigeria (AMCON), gbẹsẹle dukia kan, iyẹn ileeṣẹ agbẹ Shonga, eyi ti wọn ni Saraki fi yawo lasiko to wa lori aleefa gẹgẹ bii gomina nipinlẹ naa. Ọjọbọ, Tọsidee, ọṣẹ yii, nijọba Kwara sọrọ lori dukia ti wọn gbẹsẹ-le ọhun, wọn ni ṣe ni awọn ijọba to kogba sile sọ ara wọn di akotileta, ti wọn ta oko Shonga naa fun aladaani, ti wọn o si ri oju ipa bi wọn ṣe ta a, ti wọn si n fi Shonga ọhun ṣe boju-boju fun awọn eeyan ipinlẹ Kwara, pe ijọba lo ni i, bẹẹ ko ṣe anfaani kankan fun awọn olugbe ipinlẹ naa. Ijọba ti bẹrẹ si i dunaa-dura pẹlu ajọ AMCON lori bi dukia ọhun yoo ṣe di ti ijọba ipinlẹ naa pada.


Makinde ṣabẹwo siluu Lanlatẹ, ọgọrun-un miliọnu lo fun ileewe olukọni to wa nibẹ

Faith Adebọla Ṣinkin ni inu awọn araalu, awọn akẹkọọ atawọn alakooso ileewe olukọni (College of Education), to wa niluu Lanlatẹ, nipinlẹ Ọyọ, n dun, nigba ti gomina ipinlẹ naa, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde, ṣabẹwo siluu naa, to si fi miliọnu lọna ọgọrun-un (N100m) Naira ta ileewe naa lọrẹ. Ọjọ Ẹti, Furaidee, ọjọ kọkanla, oṣu keji yii, ni Makinde ati ikọ rẹ ṣabẹwo ọhun, o lo wa lara awọn irinajo tijọba oun ṣeto lati foju ara oun ri bi nnkan ṣe ri lẹka eto ẹkọ, paapaa lagbegbe Ibarapa, Oke-Ogun, nipinlẹ Ọyọ. Bi gomina ti n wọ ilu naa lawọn araalu ti tu jade lati ki i kaabọ, bẹẹ lawọn akẹkọọ, awọn olukọ, ati alaga ijọba ibilẹ Ila-Oorun Ibarapa pẹlu awọn ọmọ igbimọ alakooso rẹ waa yẹ Makinde si. Ajagun-fẹyinti Bisi Ọjẹbọla to jẹ alaga igbimọ alakooso kọlẹẹji naa ba gomina sọrọ, o sọ nipa ipenija to n koju ileewe naa, titi kan awọn ipese nnkan eelo ikẹkọọ atawọn yara ikẹkọọ to ti bajẹ, to si n fẹ atunṣe. O lo ṣe pataki kijọba ran awọn lọwọ, tori ileewe naa ṣanfaani fawọn ọdọ agbegbe naa, ati ipinlẹ Ọyọ lapapọ. Aarẹ ẹgbẹ awọn akẹkọọ nileewe naa, Quadri Alao, tun ṣalaye fun gomina nipa awọn ipenija tawọn akẹkọọ n koju, o si gboṣuba fun iṣakoso Ṣeyi Makinde pe eto aabo ti sunwọn si i lasiko yii ju tatẹyinwa lọ.


Ajagun-fẹyinti Bisi Ọjẹbọla to jẹ alaga igbimọ alakooso kọlẹẹji naa ba gomina sọrọ, o sọ nipa ipenija to n koju ileewe naa, titi kan awọn ipese nnkan eelo ikẹkọọ atawọn yara ikẹkọọ to ti bajẹ, to si n fẹ atunṣe. O lo ṣe pataki kijọba ran awọn lọwọ, tori ileewe naa ṣanfaani fawọn ọdọ agbegbe naa, ati ipinlẹ Ọyọ lapapọ. Aarẹ ẹgbẹ awọn akẹkọọ nileewe naa, Quadri Alao, tun ṣalaye fun gomina nipa awọn ipenija tawọn akẹkọọ n koju, o si gboṣuba fun iṣakoso Ṣeyi Makinde pe eto aabo ti sunwọn si i lasiko yii ju tatẹyinwa lọ. Oriṣiiriṣii akọle lawọn akẹkọọ naa gbe dani, lati fi imọriri wọn han si abẹwo gomina ọhun, ati lati sọ ẹdun ọkan wọn pẹlu. Makinde dẹrin-in pẹẹkẹ awọn eeyan ọhun, nigba to sọ fun wọn pe miliọnu ọgọrun-un toun ṣeleri naa ki i ṣe ọrọ lọ-kabọ rara, o ni loju-ẹsẹ toun n sọrọ naa ni wọn yoo gba idaji owo ọhun, ti wọn wọn yoo si gba aadọta miliọnu naira to ku nibẹrẹ oṣu kẹfa, ọdun yii. O rọ wọn pe ki wọn ma ṣe owo naa baṣubaṣu o, ki wọn na an sori mimu itẹsiwaju ba ileewe naa ni.


Oriṣiiriṣii akọle lawọn akẹkọọ naa gbe dani, lati fi imọriri wọn han si abẹwo gomina ọhun, ati lati sọ ẹdun ọkan wọn pẹlu. Makinde dẹrin-in pẹẹkẹ awọn eeyan ọhun, nigba to sọ fun wọn pe miliọnu ọgọrun-un toun ṣeleri naa ki i ṣe ọrọ lọ-kabọ rara, o ni loju-ẹsẹ toun n sọrọ naa ni wọn yoo gba idaji owo ọhun, ti wọn wọn yoo si gba aadọta miliọnu naira to ku nibẹrẹ oṣu kẹfa, ọdun yii. O rọ wọn pe ki wọn ma ṣe owo naa baṣubaṣu o, ki wọn na an sori mimu itẹsiwaju ba ileewe naa ni. O si tun sọ fawọn araalu pe awọn ipenija to n koju wọn ti wọn ti fi to oun leti yoo yanju laipẹ, o ni ki wọn lọọ fọkan balẹ.


O si tun sọ fawọn araalu pe awọn ipenija to n koju wọn ti wọn ti fi to oun leti yoo yanju laipẹ, o ni ki wọn lọọ fọkan balẹ.


Awọn ọta Oluwoo taṣiiri ẹ, wọn lo fẹẹ gbowo lọwọ gomina fun igbeyawo to fẹẹ ṣe

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Bonkẹlẹ ni Oluwoo, Ọba Abdulrosheed Adewale Akanbi, kọ lẹta naa, titi di ba a si ṣe n sọ yii, ko ti i sẹni to mọ ẹni to tu aṣiri lẹta ọhun fawọn oniroyin to fi di ohun to gba gbogbo ori ẹrọ ayelujara, tawọn eeyan si n gba ọrọ naa bii ẹni gba igba ọti. Awọn ọta ọba nla yii lo tu aṣiri jade pe kabiyesi n bẹbẹ fun owo to to miliọnu lọna ogun Naira lọwọ ijọba ipinlẹ Ọṣun lati fi ṣeto igbeyawo mi-in to fẹẹ ṣe. Lẹta to kọ sijọba Oyetọla naa lo jẹ ki gbogbo eeyan mọ pe Ọba Abdulrosheed Adewale Akanbi ti riyawo tuntun mi-in bayii, ọkan ninu awọn ọmọọba ilẹ Hausa si ni. Iwe ti Oluwo kọ sijọba, eyi to buwọ lu funra ara rẹ naa ka pe: IKEDE IGBEYAWO ATI IBEERE FUN OWO IRANLỌWỌ: ‘‘Pẹlu aṣẹ lati ọdọ Ọba (Dokita) Abdulrosheed Adewale Akanbi, Oluwoo tilẹ Iwo, ni mo fi n sọ fun yin pe Oluwoo ti pinnu lati fẹ ọkan ninu awọn ọmọọba lati Kano Emirate, lati idile Ado Bayero. ‘‘Mo fi asiko yi ran Ọlọla wa gomina leti pe iru igbeyawo ọlọla to ni i ṣe pẹlu idile nla meji bayii ni Naijiria yoo nilo owo nla lati ṣe e, eyi to mu ko ṣe pataki lati beere iranlọwọ ijọba ipinlẹ Ọṣun fun owo ati awọn eto mi-in ti ohun gbogbo yoo fi lọ bo ṣe yẹ. ‘‘Owo ta a ti ṣẹ fun eto igbeyawo naa ti le ni miliọnu lọna ogun.


Iwe ti Oluwo kọ sijọba, eyi to buwọ lu funra ara rẹ naa ka pe: IKEDE IGBEYAWO ATI IBEERE FUN OWO IRANLỌWỌ: ‘‘Pẹlu aṣẹ lati ọdọ Ọba (Dokita) Abdulrosheed Adewale Akanbi, Oluwoo tilẹ Iwo, ni mo fi n sọ fun yin pe Oluwoo ti pinnu lati fẹ ọkan ninu awọn ọmọọba lati Kano Emirate, lati idile Ado Bayero. ‘‘Mo fi asiko yi ran Ọlọla wa gomina leti pe iru igbeyawo ọlọla to ni i ṣe pẹlu idile nla meji bayii ni Naijiria yoo nilo owo nla lati ṣe e, eyi to mu ko ṣe pataki lati beere iranlọwọ ijọba ipinlẹ Ọṣun fun owo ati awọn eto mi-in ti ohun gbogbo yoo fi lọ bo ṣe yẹ. ‘‘Owo ta a ti ṣẹ fun eto igbeyawo naa ti le ni miliọnu lọna ogun. ‘‘Gomina wa, Ọba Akanbi gbẹkẹ le yin fun ifọwọ-si ibeere rẹ yii.’’ Bi lẹta naa ṣe lọ niyi o. Ti awọn eeyan si n beere pe ta lo waa gbe lẹta naa sita to fi di ohun ti gbogbo aye n ri. Bawọn kan ṣe n sọ bayii lawọn mi-in n sọ pe ko sohun to buru ninu ohun ti kabiyesi ṣe, wọn ni awọn ọta ọba alaye yii to fẹẹ ṣebajẹ rẹ lo gbe lẹta naa sita, eyi to yẹ ki ileeṣẹ ijọba wadii lati mọ ẹni to wa nidii iru iwa ibajẹ bẹẹ. Ọjọ kẹẹẹdogun, oṣu kejila, ọdun 2019, ni Ọba Akanbi kede pe tirela ti gba aarin oun ati Olori Chanel Chin kọja, to si ni onikaluuku ti n lọ lọtọọtọ.


‘‘Gomina wa, Ọba Akanbi gbẹkẹ le yin fun ifọwọ-si ibeere rẹ yii.’’ Bi lẹta naa ṣe lọ niyi o. Ti awọn eeyan si n beere pe ta lo waa gbe lẹta naa sita to fi di ohun ti gbogbo aye n ri. Bawọn kan ṣe n sọ bayii lawọn mi-in n sọ pe ko sohun to buru ninu ohun ti kabiyesi ṣe, wọn ni awọn ọta ọba alaye yii to fẹẹ ṣebajẹ rẹ lo gbe lẹta naa sita, eyi to yẹ ki ileeṣẹ ijọba wadii lati mọ ẹni to wa nidii iru iwa ibajẹ bẹẹ. Ọjọ kẹẹẹdogun, oṣu kejila, ọdun 2019, ni Ọba Akanbi kede pe tirela ti gba aarin oun ati Olori Chanel Chin kọja, to si ni onikaluuku ti n lọ lọtọọtọ. Latigba naa ni Oluwoo ti wa lai ni olori laafin, ti Chanel si gbe ọmọkunrin kan ṣoṣo ti wọn bi fun ara wọn, Oduduwa, lọ. Amọ ṣa, ninu lẹta kan ti ọba yii kọ sijọba ipinlẹ Ọṣun lọjọ kẹjọ oṣu keji ọdun yii lo ti sọ fun gomina pe oun ti n mura lati ṣegbeyawo. O ni oun ti ri iyawo tuntun ninu idile Ado Bayero nipinlẹ Kano, o si beere fun atilẹyin ijọba lori inawo ayẹyẹ igbeyawo naa.


Latigba naa ni Oluwoo ti wa lai ni olori laafin, ti Chanel si gbe ọmọkunrin kan ṣoṣo ti wọn bi fun ara wọn, Oduduwa, lọ. Amọ ṣa, ninu lẹta kan ti ọba yii kọ sijọba ipinlẹ Ọṣun lọjọ kẹjọ oṣu keji ọdun yii lo ti sọ fun gomina pe oun ti n mura lati ṣegbeyawo. O ni oun ti ri iyawo tuntun ninu idile Ado Bayero nipinlẹ Kano, o si beere fun atilẹyin ijọba lori inawo ayẹyẹ igbeyawo naa. Bo tilẹ jẹ pe wọn ko ti i mu ọjọ inawo, sibẹ, gbogbo aye lo ti n ki kabiesi ku imura, ti wọn si n ṣadura pe eleyii yoo jẹ ọba lọwọ.


Bo tilẹ jẹ pe wọn ko ti i mu ọjọ inawo, sibẹ, gbogbo aye lo ti n ki kabiesi ku imura, ti wọn si n ṣadura pe eleyii yoo jẹ ọba lọwọ.


Ileeṣẹ ọlọpaa doola eeyan meji lọwọ awọn ajinigbe ni Kwara

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Orin ọpẹ lo gbẹnu awọn arakunrin meji kan, Samuel Faremi ati Emmanuel Adeyẹmi, ti awọn ajigbe ji gbe ni Obbo Ayegunlẹ, nijọba ibilẹ Ekiti, nipinlẹ Kwara, lẹyin ti ileeṣẹ ọlọpaa doola wọn l’Ọjọbọ, Tọsidee, ọṣẹ yii, lai fara pa. Ninu atẹjade kan ti agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa, ẹka ti ipinlẹ Kwara, Ọgbẹni Ọkasanmi Ajayi, fi sita to tẹ ALAROYE lọwọ lọjọ Ẹti, Furaidee, ọṣẹ yii, lo ti ṣe ẹkunrẹrẹ alaye lori iṣẹlẹ ọhun. O ni awọn ti wọn ji gbe mejeeji ọhun ni wọn jẹ ọmọ agboole Ilawẹ, niluu Obbo Ayegunlẹ, nijọba ibilẹ Ekiti. Awọn ajinigbe ya bo ile ti wọn n gbe, wọn n yinbọn soke, ti ibọn si n ro lakọlakọ, lasiko naa ni wọn ji awọn mejeeji gbe lọọ. O tẹsiwaju pe o ku diẹ awọn ẹṣọ alaabo de ọdọ awọn ajinigbe ọhun ni wọn sa lọ, ti wọn si fi awọn ti wọn ji gbe silẹ pẹlu ibọn Ak-47, atawọn ohun ija oloro miiran. Ni bayii, awọn mejeeji ti wọn ji gbe ọhun ti darapọ mọ mọlẹbi wọn, ti wọn si ti lọọ ṣe ayẹwo nileewosan, wọn ni ara wọn da ṣaka.


Eyi nidi ti Tinubu ko fi le di aarẹ lọdun 2023 – Ighodalo

Oniwaasu agba fun ijọ kan ti wọn n pe ni Trinity House, Lagos, Pastor Ituah Ighodalo, ti sọ pe loootọ ọrẹ oun timọtimọ ni Aṣiwaju Bọla Hammed Tinubu to n mura lati dupo aarẹ Naijiria, ṣugbọn o ni lae, fabada, ọkunrin naa ko le rọpo Aarẹ Buhari gẹgẹ bii olori orileede yii nitori awọn idi pataki kan. Ighodalo sọrọ yii lasiko ifọrọwerọ to ṣe pẹlu ileeṣẹ iroyin kan ti wọn n pe ni Mediaroomhoob. O ni orileede Naijiria nilo eeyan to ṣetan lati ṣiṣẹ sin ilu, ki i ṣe ẹni to fẹẹ gba ipo aarẹ nitori pe o ti wa lọkan rẹ lati ṣe bẹẹ. ‘‘Ọrẹ mi timọtimọ ni Tinubu, emi gẹgẹ bii ẹnikan si nifẹẹ rẹ gidigidi, o ti ṣe daadaa si mi ri, eeyan daadaa ni. Ṣugbọn wiwa ni ipo adari lode oni kọja ohun ti o wu eeyan lọkan tabi ti eeyan ti n lepa tipẹtipẹ. Iru eeyan ta a fẹ ni ipo aarẹ ki i ṣe ẹni to n sọ pe o ti wa ninu ifẹ ọkan oun tipẹtipẹ lati di aarẹ, rara, o gbọdọ kọja iyẹn. ‘‘Kin ni awọn ohun to o ni fun ilu, kin ni awọn ohun to o fẹẹ ṣe fun ilu, ibo lo si n ko wọn lọ.


Ṣugbọn wiwa ni ipo adari lode oni kọja ohun ti o wu eeyan lọkan tabi ti eeyan ti n lepa tipẹtipẹ. Iru eeyan ta a fẹ ni ipo aarẹ ki i ṣe ẹni to n sọ pe o ti wa ninu ifẹ ọkan oun tipẹtipẹ lati di aarẹ, rara, o gbọdọ kọja iyẹn. ‘‘Kin ni awọn ohun to o ni fun ilu, kin ni awọn ohun to o fẹẹ ṣe fun ilu, ibo lo si n ko wọn lọ. Njẹ o ni ifẹ araalu lọkan, abi o kan ko awọn iwe-ẹri rẹ jọ lati kan di aarẹ lasan ni. ‘‘Ko si asiko fun iru nnkan bẹẹ yẹn mọ ni Naijiria, awọn eeyan ti wọn ṣetan lati sin Naijiria, ti wọn ṣetan lati fi ẹmi wọn silẹ fun awọn eeyan, awọn eeyan ti wọn ni iran fun Naijiria, ti wọn ni igboya lati gbe igbesẹ to yẹ, ti ki i ṣe pe wọn maa fi wa rubọ lagbo oṣelu nitori pe wọn fẹ nnkan kan tabi omi-in, ti wọn yoo waa tun da waa pada sẹyin, ti a oo si tun bẹrẹ si i jiya ni kosẹkosẹ lo yẹ nipo.’’ Ituah ni Aṣiwaju ti ṣe daadaa pẹlu awọn olori lọlọkan-o-jọkan to ti mu jade. O ni eyi ti yoo fi maa ronu pe oun fẹẹ di aarẹ, bi Naijiria yoo ṣẹ wa ni iṣọkan, ti wọn yoo si fẹnuko lati yan aṣaaju ti yoo mu itẹsiwaju ba orileede wa lo yẹ ki o maa ro.


Njẹ o ni ifẹ araalu lọkan, abi o kan ko awọn iwe-ẹri rẹ jọ lati kan di aarẹ lasan ni. ‘‘Ko si asiko fun iru nnkan bẹẹ yẹn mọ ni Naijiria, awọn eeyan ti wọn ṣetan lati sin Naijiria, ti wọn ṣetan lati fi ẹmi wọn silẹ fun awọn eeyan, awọn eeyan ti wọn ni iran fun Naijiria, ti wọn ni igboya lati gbe igbesẹ to yẹ, ti ki i ṣe pe wọn maa fi wa rubọ lagbo oṣelu nitori pe wọn fẹ nnkan kan tabi omi-in, ti wọn yoo waa tun da waa pada sẹyin, ti a oo si tun bẹrẹ si i jiya ni kosẹkosẹ lo yẹ nipo.’’ Ituah ni Aṣiwaju ti ṣe daadaa pẹlu awọn olori lọlọkan-o-jọkan to ti mu jade. O ni eyi ti yoo fi maa ronu pe oun fẹẹ di aarẹ, bi Naijiria yoo ṣẹ wa ni iṣọkan, ti wọn yoo si fẹnuko lati yan aṣaaju ti yoo mu itẹsiwaju ba orileede wa lo yẹ ki o maa ro. ‘‘Mo n foju sọna fun ọkunrin olododo to ṣetan lati fopin si iwa ibajẹ, ki i ṣe ẹni ti yoo kan maa bun awọn eeyan lowo, bi ko ṣe ẹni ti yoo maa fi kọ wọn lẹkọọ, ti yoo kọ ileewe, ileewosan, ti yoo si pese awọn ohun amayedẹrun. ‘‘Ohun to n mu orileede dagba ni ipese iṣẹ ti wọn ba n ṣe, iyẹn aapọn lati sọ awọn ohun eelo ta a ba ni di ohun ti a le lo. Bi iṣẹ ba wa, a o le pese oriṣiiriṣii nnkan to maa kari gbogbo ilu lati lo.’’ Bẹẹ ni Ighodalo sọ.


‘‘Mo n foju sọna fun ọkunrin olododo to ṣetan lati fopin si iwa ibajẹ, ki i ṣe ẹni ti yoo kan maa bun awọn eeyan lowo, bi ko ṣe ẹni ti yoo maa fi kọ wọn lẹkọọ, ti yoo kọ ileewe, ileewosan, ti yoo si pese awọn ohun amayedẹrun. ‘‘Ohun to n mu orileede dagba ni ipese iṣẹ ti wọn ba n ṣe, iyẹn aapọn lati sọ awọn ohun eelo ta a ba ni di ohun ti a le lo. Bi iṣẹ ba wa, a o le pese oriṣiiriṣii nnkan to maa kari gbogbo ilu lati lo.’’ Bẹẹ ni Ighodalo sọ.


Nitori to ba ọrẹbinrin rẹ ṣedanwo, Fasiti Ilọrin le akẹkọọ rẹ kan danu

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Kayeefi lọrọ naa jẹ nigba ti iroyin de si etiigbọ awọn eeyan pe akẹkọọ kan ti wọn forukọ bo laṣiiri to wa ni ipele asekagba (400 Level), Fasiti Ilọrin, Ilọrin, nipinlẹ Kwara, lọọ ba ọrẹbinrin rẹ to wa ni ọdun kin-in-ni, (100 level) ṣedanwo kọọsi kan ti wọn pe ni GNS 112. Lasiko to n ṣedanwo naa lọwọ tẹ ẹ, ni awọn alaṣẹ ileewe ọhun ba le e danu fun ẹsun magomago lasiko idanwo. Oniruuru ọrọ lo ti wa gba oju opo ayelujara bayii lori idajọ ti awọn alaṣẹ ileewe gbe kalẹ. Awọn kan sọ pe o yẹ ki wọn kan fiya jẹ ẹ diẹ ni, ko yẹ ki wọn le e danu, nigba ti awọn miiran sọ pe idajọ to dara ni, ohun oju wa ni oju ri. Awọn kan tilẹ sọ pe wọn sa si i akẹkọọ naa lati ile ni, nigba tawọn miiran tun sọ pe ifẹ lo n pa a bii ọti. Sugbọn eyi o wu a wi, ọbẹ bu ni lọwọ, a ju ọbẹ silẹ, ọbẹ ti ṣe ohun to fẹẹ ṣe.


Awọn kan sọ pe o yẹ ki wọn kan fiya jẹ ẹ diẹ ni, ko yẹ ki wọn le e danu, nigba ti awọn miiran sọ pe idajọ to dara ni, ohun oju wa ni oju ri. Awọn kan tilẹ sọ pe wọn sa si i akẹkọọ naa lati ile ni, nigba tawọn miiran tun sọ pe ifẹ lo n pa a bii ọti. Sugbọn eyi o wu a wi, ọbẹ bu ni lọwọ, a ju ọbẹ silẹ, ọbẹ ti ṣe ohun to fẹẹ ṣe. Wọn ti le e kuro nileewe na ni orin ti ọpọ eeyan n kọ.


Wọn ti le e kuro nileewe na ni orin ti ọpọ eeyan n kọ.


Aṣọ ni Heritage, akẹkọọ Fasiti Ifẹ, fẹẹ sa to fi ja sinu sọkawee, o ti ku ki wọn too ri i yọ

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Akẹkọọ ọlọdun keji ni ẹka Linguistic and African Language ni Fasiti Ifẹ, Ajibọla Heritage Ayọmikun, ti pade iku ojiji lasiko to ja sinu sọkawee kan nileegbe aladaani to wa ninu ọgba naa. Gẹgẹ bi akẹkọọ kan tiṣẹlẹ naa ṣoju ẹ ṣe sọ fun ALAROYE, ọsan Ọjọruu, Wẹsidee, niṣẹlẹ naa ṣẹlẹ lasiko to fẹẹ sa aṣọ to fọ, to si tẹ ori pako ti wọn gbe sorii sọkawee naa. Ilegbee ti wọn n pe ni BVER niṣẹlẹ naa ti ṣẹlẹ, bi Heritage ṣe gbẹsẹ le pako yii lo ja sinu sọkawee ọhun, kia si lawọn akẹgbẹ rẹ ti figbe bọnu, ti awọn kan si lọọ ke si awọn alaṣẹ. Nigba to n sọrọ nipa iṣẹlẹ naa, Alukoro Fasiti Ifẹ, Abiọdun Ọlarewaju, sọ pe bi awọn alaṣẹ ṣe gbọ ni ọga agba fasiti naa funra rẹ, Ọjọgbọn Eyitọpẹ Ogunbọdẹde, ṣaaju awọn eeyan lọ sibẹ. Ọlarewaju sọ siwaju pe odidi wakati kan ni awọn ajọ panapana fi ṣiṣẹ ki wọn too ri Heritage gbe jade, ṣugbọn nigba ti wọn gbe e deleewosan OAUTHC lawọn dokita sọ pe o ti ku. O ni Ojọgbọn Ogunbọdẹde ba awọn akẹkọọ kẹdun iku akẹgbẹ wọn ọhun, bẹẹ lo si tun ba awọn obi oloogbe daro.


Nigba to n sọrọ nipa iṣẹlẹ naa, Alukoro Fasiti Ifẹ, Abiọdun Ọlarewaju, sọ pe bi awọn alaṣẹ ṣe gbọ ni ọga agba fasiti naa funra rẹ, Ọjọgbọn Eyitọpẹ Ogunbọdẹde, ṣaaju awọn eeyan lọ sibẹ. Ọlarewaju sọ siwaju pe odidi wakati kan ni awọn ajọ panapana fi ṣiṣẹ ki wọn too ri Heritage gbe jade, ṣugbọn nigba ti wọn gbe e deleewosan OAUTHC lawọn dokita sọ pe o ti ku. O ni Ojọgbọn Ogunbọdẹde ba awọn akẹkọọ kẹdun iku akẹgbẹ wọn ọhun, bẹẹ lo si tun ba awọn obi oloogbe daro. Ni bayii, awọn alaṣẹ OAU ti ṣeleri pe awọn yoo ṣewadii iku ojiji to pa akẹkọọ–binrin naa, bẹẹ ni awọn yoo si fiya to tọ jẹ ẹnikẹni to ba lọwọ ninu ẹ. Ogunbọdẹde tun parọwa si awọn akẹkọọ lati ṣe suuru, ki wọn si faaye gba awọn ọlọpaa lati ṣiṣẹ wọn bo ti yẹ lori iṣẹlẹ naa.


Ni bayii, awọn alaṣẹ OAU ti ṣeleri pe awọn yoo ṣewadii iku ojiji to pa akẹkọọ–binrin naa, bẹẹ ni awọn yoo si fiya to tọ jẹ ẹnikẹni to ba lọwọ ninu ẹ. Ogunbọdẹde tun parọwa si awọn akẹkọọ lati ṣe suuru, ki wọn si faaye gba awọn ọlọpaa lati ṣiṣẹ wọn bo ti yẹ lori iṣẹlẹ naa.


Ọṣun 2022: Awọn oludije funpo gomina ẹgbẹ APC fara han niwaju igbimọ l’Abuja

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Awọn oludije mẹtẹẹta ti wọn gba fọọmu lati dupo gomina labẹ ẹgbẹ oṣelu APC nipinlẹ Ọṣun, Gomina Adegboyega Oyetọla, Ọnarebu Lasun Yusuf ati Alhaji Moshood Adeoti, ti fara han niwaju igbimọ to n ṣayẹwo ohun gbogbo nipa wọn niluu Abuja l’Ọjọbọ, Tọsidee, ọsẹ yii. Ṣekiteriati apapọ ẹgbẹ wọn ni eto naa ti waye. Ilu Iragbiji, niha Aarin-Gbungbun Ọṣun ni Oyetọla ti wa, saa keji lo si n gbero lati lọ fun. Ọmọ bibi ilu Ilobu, niha Aarin-Gbungbun Ọṣun ni Ọnarebu Lasun Yusuf, nigba ti Alhaji Adeoti wa lati ilu Iwo niha Iwọ-Oorun Ọṣun. Lẹyin ti Gomina Oyetọla kuro lọdọ awọn igbimọ naa niluu Abuja lo fọwọ sọya fun awọn oniroyin pe oun loun kunju osunwọn ju lọ laarin awọn oludije mẹtẹẹta. O ni iṣẹ rere tijọba oun ti ṣe nipinlẹ Ọṣun laarin ọdun mẹta pere ti jẹ ki awọn araalu fẹran oun, to si jẹ didun inu wọn pe ki oun pada ṣe gomina lẹẹkeji.


Ọmọ bibi ilu Ilobu, niha Aarin-Gbungbun Ọṣun ni Ọnarebu Lasun Yusuf, nigba ti Alhaji Adeoti wa lati ilu Iwo niha Iwọ-Oorun Ọṣun. Lẹyin ti Gomina Oyetọla kuro lọdọ awọn igbimọ naa niluu Abuja lo fọwọ sọya fun awọn oniroyin pe oun loun kunju osunwọn ju lọ laarin awọn oludije mẹtẹẹta. O ni iṣẹ rere tijọba oun ti ṣe nipinlẹ Ọṣun laarin ọdun mẹta pere ti jẹ ki awọn araalu fẹran oun, to si jẹ didun inu wọn pe ki oun pada ṣe gomina lẹẹkeji. Gomina fi kun ọrọ rẹ pe abẹwo ti oun n ṣe kaakiri awọn ẹkun idibo mẹsẹẹsan to wa nipinlẹ Ọṣun lọwọlọwọ ti jẹ koun mọ pe digbi lawọn araalu duro ti iṣejọba oun. O ni oun ko bẹru, bẹẹ ni mimi kan ko mi oun nitori oun mọ daju pe oun lawọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC ipinlẹ Ọṣun yoo dibo yan ninu idibo abẹle ti yoo waye lọjọ kọkandinlogun, oṣu keji, ti a wa yii.


Gomina fi kun ọrọ rẹ pe abẹwo ti oun n ṣe kaakiri awọn ẹkun idibo mẹsẹẹsan to wa nipinlẹ Ọṣun lọwọlọwọ ti jẹ koun mọ pe digbi lawọn araalu duro ti iṣejọba oun. O ni oun ko bẹru, bẹẹ ni mimi kan ko mi oun nitori oun mọ daju pe oun lawọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC ipinlẹ Ọṣun yoo dibo yan ninu idibo abẹle ti yoo waye lọjọ kọkandinlogun, oṣu keji, ti a wa yii.


Yọmi Fabiyi bimọ ọkunrin, ni Tọpẹ Alabi ba rọjo adura le ọmọ tuntun lori

Bo tilẹ jẹ pe ko ti i ṣi asọ loju obinrin to bimọ naa fun un, iroyin ayọ to tẹ ALAROYE lọwọ ni pe ọkan ninu awọn oṣere ilẹ wa to n ti Baba Ijẹṣa ti wọn mu fẹsun ifipabanipopọ kan, Yọmi Fabiyi ti bi ọmọkunrin lanti lanti. L’Ọjọbọ, Tọsidee, ọsẹ yii, ni Yọmi kede pe, ‘‘Ogo ni fun Ọlọrun o, a bi ọmọkunrin lantilanti. Mo dupẹ lọwọ Ọlọrun alagbara, awọn obi mi lati igun mejeeji, mama mi, Toyin Afọlayan, awọn ọrẹ, aladuugbo fun atilẹyin wọn. Mama mi, ireti mi ni pe inu yin yoo dun nibikibi ti ẹ ba wa. Ẹ ti tun di iya-iya ọmọ.’’ Lẹyin eyi ni Yọmi gbe fidio ibi to ti wa lọsibitu sori ikanni Instagraamu rẹ, nibi ti o ti n kọrin, to n jo, to si ṣafihan oju ọmọ naa ati iya rẹ. Bakan naa ni olorin ẹmi nni, Ajihinrere Tọpẹ Alabi, wa lọsibitu pẹlu Yọmi ati iya ọlọmọ, nibi to ti rọjo adura le ọmọ tuntun naa lori.


Mama mi, ireti mi ni pe inu yin yoo dun nibikibi ti ẹ ba wa. Ẹ ti tun di iya-iya ọmọ.’’ Lẹyin eyi ni Yọmi gbe fidio ibi to ti wa lọsibitu sori ikanni Instagraamu rẹ, nibi ti o ti n kọrin, to n jo, to si ṣafihan oju ọmọ naa ati iya rẹ. Bakan naa ni olorin ẹmi nni, Ajihinrere Tọpẹ Alabi, wa lọsibitu pẹlu Yọmi ati iya ọlọmọ, nibi to ti rọjo adura le ọmọ tuntun naa lori. Yọmi Fabiyi dupẹ lọwọ awọn to ti n pe e ki lori ẹbun tuntun t’Ọlọrun ṣẹṣẹ fun un yii. Bẹẹ lo sọ pe baba iya ati ọmọ wa lalaafia. Tẹ o ba gbagbe, oyinbo kan to n gbe ilu London ni Yọmi ṣegbeyawo pẹlu lọdun diẹ sẹyin, ṣugbọn ajọṣe naa ko tọjọ fun awọn aigbọra ẹni ye to ṣẹlẹ laarin wọn.


Yọmi Fabiyi dupẹ lọwọ awọn to ti n pe e ki lori ẹbun tuntun t’Ọlọrun ṣẹṣẹ fun un yii. Bẹẹ lo sọ pe baba iya ati ọmọ wa lalaafia. Tẹ o ba gbagbe, oyinbo kan to n gbe ilu London ni Yọmi ṣegbeyawo pẹlu lọdun diẹ sẹyin, ṣugbọn ajọṣe naa ko tọjọ fun awọn aigbọra ẹni ye to ṣẹlẹ laarin wọn.


N’Ibadan, awọn adigunjale kọ lu ọkọ-agboworin, wọn pa ọlọpaa meji, awọn mi-in fara pa

Adewumi Adegoke Niṣe lọrọ di bo o lọ o yago laduugbo Idi-Apẹ, niluu Ibadan, nipinlẹ Ọyọ, l’Ọjọbọ, Tọsidee, ọsẹ yii, nigba ti awọn adigunjale ya bo adugbo naa, ti wọn si n rọjo ibọn ni kikan kikan. ALAROYE gbọ pe ọkọ agboworin kan to n gbowo lọ ni Orita Idi-Apẹ. Ileewofowopamọ kan to wa nitosi Testing Ground, niluu Ibadan, la gbọ pe ọkọ agboworin naa ti n bọ. Eyi ni awọn adigunjale ọhun tori ẹ ya wọ adugbo yii. Niṣe ni lilọ bibọ ọkọ duro, ti awọn to n wa mọto ko le lọ, bẹẹ ni awọn to n fẹsẹ rin pẹlu awọn ọlọkada n sa kijokijo, ti onikaluku n sa asala fun ẹmi rẹ. Ọpọ awọn eeyan mi-in fi mọto wọn silẹ lori ila nibẹ, ti wọn si sa lọ raurau.


Eyi ni awọn adigunjale ọhun tori ẹ ya wọ adugbo yii. Niṣe ni lilọ bibọ ọkọ duro, ti awọn to n wa mọto ko le lọ, bẹẹ ni awọn to n fẹsẹ rin pẹlu awọn ọlọkada n sa kijokijo, ti onikaluku n sa asala fun ẹmi rẹ. Ọpọ awọn eeyan mi-in fi mọto wọn silẹ lori ila nibẹ, ti wọn si sa lọ raurau. Ko din ni ọlọpaa meji ti awọn adigunjale naa yinbọn pa, bẹẹ ni ibọn ba ọlọkada kan, to si wa ni ẹsẹ-kan-aye ẹsẹ-kan-ọrun. Ibọn tun ba ọkunrin kan to wa ninu mọto rẹ jẹẹjeẹ. Apa ni aọn adigunjale naa ti yinbọn mọ ọn.


Ko din ni ọlọpaa meji ti awọn adigunjale naa yinbọn pa, bẹẹ ni ibọn ba ọlọkada kan, to si wa ni ẹsẹ-kan-aye ẹsẹ-kan-ọrun. Ibọn tun ba ọkunrin kan to wa ninu mọto rẹ jẹẹjeẹ. Apa ni aọn adigunjale naa ti yinbọn mọ ọn. Awọn to wa nitosi iṣẹlẹ naa ni wọn n sare wa mọto ti wọn yoo fi gbe ọkunrin ọlọkada naa, ki wọn le doola ẹmi rẹ.


Awọn to wa nitosi iṣẹlẹ naa ni wọn n sare wa mọto ti wọn yoo fi gbe ọkunrin ọlọkada naa, ki wọn le doola ẹmi rẹ.


N’Ijan-Ekiti, ọkọ akoyọyọ kọ lu ọmọ iya mẹta, ọkan ku, meji fara pa

Taofeek Surdiq, Ado-Ekiti Iku ọmọdekunrin ẹni ọdun mejila, atwọn meji ti wọn jẹ ọmọ iya kan naa, to jẹ ọmọ ileewe girama Ayọ Daramọla, to wa ni Ijan-Ekiti, nijọba ibilẹ Gbonyin, nipinlẹ Ekiti, ti da wahala silẹ. Iṣẹlẹ to waye laaarọ Ọjọbọ, Wesidee, ni deedee aago mẹsan-an aabọ ọhun lo bi awọn ẹgbẹ ọmọdekunrin to wa ni kilaasi keji nileewe naa ati mọlẹbi rẹ ninu ti wọn fi gun le iwọde kan, eyi to da igbokegbodo ọkọ duro loju ọna naa, eyi to fa a ti ọpọlọpọ awọn to n rin irin–ajo ati awọn to n lọ sibi iṣẹ ko ṣe ri aaye kọja. Ijamba yii ṣẹlẹ niwaju oko kan ti wọn n pe ni Agọ, ki wọn too de ilu Ijan-Ekiti, lojuko kan ti ko dara loju ọna naa. Ẹnikan tọrọ naa ṣoju rẹ, to ba ALAROYE sọrọ sọ pe ọmọdekunrin ti ọkọ akoyọyọ pa yii atawọn meji to ku ti wọn farapa yii je olugbe Agọ, ni oko kan to wa loju ọna naa, wọn n lọ sileewe laaarọ ọjọ iṣẹlẹ yii ni. O ṣalaye pe ọmọkunrin ti ọkọ akoyọyọ pa yii ati awọn meji yooku ti wọn fara pa yii jẹ ọmọ iya kan naa. O ni bi wọn ṣe ri ọkọ akoyọyọ to ko yeepẹ yii ni wọn n ṣẹwọ si i pe ko ṣaanu awọn, ko gbe awọn siwaju.


Ẹnikan tọrọ naa ṣoju rẹ, to ba ALAROYE sọrọ sọ pe ọmọdekunrin ti ọkọ akoyọyọ pa yii atawọn meji to ku ti wọn farapa yii je olugbe Agọ, ni oko kan to wa loju ọna naa, wọn n lọ sileewe laaarọ ọjọ iṣẹlẹ yii ni. O ṣalaye pe ọmọkunrin ti ọkọ akoyọyọ pa yii ati awọn meji yooku ti wọn fara pa yii jẹ ọmọ iya kan naa. O ni bi wọn ṣe ri ọkọ akoyọyọ to ko yeepẹ yii ni wọn n ṣẹwọ si i pe ko ṣaanu awọn, ko gbe awọn siwaju. Bi wọn ṣe n lọ ninu irin–ajo naa ni dẹrẹba ọkọ yii ẹfẹ yẹra fun koto kan to wa loju ọna naa, eyi o mu ki ọkọ akoyọyọ yii takiti, to si ṣubu lojiji. Ọkan lara awọn ọmọ ileewe yii ni ori rẹ fọn ka, to si ku lojiji, nigba ti wọn ko awọn meji to ku lọ silewwosan fun itọju. Nigba to n sọrọ lori ọrọ naa, Alukoro ajọ ẹṣọ oju popo nipinlẹ Ekiti, Ọgbẹni Taiwo Ojo, sọ pe loootọ niṣẹlẹ oun ṣẹlẹ.


Bi wọn ṣe n lọ ninu irin–ajo naa ni dẹrẹba ọkọ yii ẹfẹ yẹra fun koto kan to wa loju ọna naa, eyi o mu ki ọkọ akoyọyọ yii takiti, to si ṣubu lojiji. Ọkan lara awọn ọmọ ileewe yii ni ori rẹ fọn ka, to si ku lojiji, nigba ti wọn ko awọn meji to ku lọ silewwosan fun itọju. Nigba to n sọrọ lori ọrọ naa, Alukoro ajọ ẹṣọ oju popo nipinlẹ Ekiti, Ọgbẹni Taiwo Ojo, sọ pe loootọ niṣẹlẹ oun ṣẹlẹ. O ṣalaye pe awọn meji to ku ti wọn jẹ ọmọ iya kan naa ni wọn ti ge ẹsẹ wọn mejeeji nileewosan ijọba nipinlẹ Ekiti. Alukoro ajọ oju popo naa sọ pe awọn ẹṣọ oju popo lo lọ si ojuko naa lati lọọ doola ẹmi awọn ọmọleewe yii. Bakan naa lo ni wọn ti gbe oku ẹni kan to ku ninu ijamba naa lọ si ile igbokuu- pamọ si.


O ṣalaye pe awọn meji to ku ti wọn jẹ ọmọ iya kan naa ni wọn ti ge ẹsẹ wọn mejeeji nileewosan ijọba nipinlẹ Ekiti. Alukoro ajọ oju popo naa sọ pe awọn ẹṣọ oju popo lo lọ si ojuko naa lati lọọ doola ẹmi awọn ọmọleewe yii. Bakan naa lo ni wọn ti gbe oku ẹni kan to ku ninu ijamba naa lọ si ile igbokuu- pamọ si. O rọ gbogbo awakọ pe ki wọn maa fi suru wakọ ni gbogbo igba ti wọn ba wa ni oju popo.


O rọ gbogbo awakọ pe ki wọn maa fi suru wakọ ni gbogbo igba ti wọn ba wa ni oju popo.


Akẹkọọ MAPOLY gbadajọ ẹwọn, nitori jibiti ori ayelujara

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Oṣu meje gbako ni Adebọwale Babatunde Ismail, ẹni ọdun mẹrinlelogun, to jẹ akẹkọọ nileewe giga Moshood Abiola Polytechnic (MAPOLY), l’Abẹokuta, yoo fi ṣẹwọn, nitori jibiti onimiliọnu to lu oyinbo kan lori ayelujara. Ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọjọ kẹjọ, oṣu keji, ọdun 2022 yii, ni Adajọ Uche Agomoh, ti ile-ẹjọ giga ilu Ibadan, nipinlẹ Ọyọ, paṣẹ pe ọmọ to n kẹkọọ nipa ẹrọ kọmputa ni MAPOLY ọhun gbọdọ ṣẹwọn, bẹẹ lo si gbọdọ da miliọnu kan ati ẹgbẹrun lọna irinwo Naira ( 1,400,000) to feru gba lọwọ oyinbo pada Nigba tawọn EFCC to mu Adebọwale n ṣalaye nipa ẹ fun kootu, aṣoju wọn sọ pe pipe ara ẹni loun ti a ko jẹ lati gbowo lọwọ ẹnikeji lẹṣẹ ti ọmọkunrin naa ṣẹ. O ni Adebọwale paarọ orukọ ẹ lẹka ayelujara to ti lu oyinbo torukọ ẹ n jẹ John Dauherty, ni jibiti, orukọ to n jẹ ni Annabel Torrens. Adirẹẹsi kan ti i ṣe dsprinklse@gmail. com lo fi n lu oyinbo yii ni jibiti pẹlu awọn ọrọ to fi n ranṣẹ si i. Pipe ara ẹni loun ti a ko jẹ yii lodi labẹ ofin, o si ni ijiya ninu bi kootu naa ṣe wi.


Adirẹẹsi kan ti i ṣe dsprinklse@gmail. com lo fi n lu oyinbo yii ni jibiti pẹlu awọn ọrọ to fi n ranṣẹ si i. Pipe ara ẹni loun ti a ko jẹ yii lodi labẹ ofin, o si ni ijiya ninu bi kootu naa ṣe wi. Wọn beere lọwọ Adebọwale pe ṣe o gba pe oun jẹbi ẹsun naa tabi bẹẹ kọ, ẹsẹkẹsẹ lo dahun pe oun jẹbi, loootọ loun ti gbá oyinbo, toun ti fowo rẹ ṣe faaji ara oun . Eyi ni Adajọ Agomoh ṣe ju u sẹwọn oṣu meje, to tun paṣẹ pe ko da owo to feru gba pada, ko si yọnda ọkọ ayọkẹlẹ Toyota Rav 4 to fi n jaye, pẹlu foonu nla ti i ṣe iPhone 11 pro to wa lọwọ ẹ


Wọn beere lọwọ Adebọwale pe ṣe o gba pe oun jẹbi ẹsun naa tabi bẹẹ kọ, ẹsẹkẹsẹ lo dahun pe oun jẹbi, loootọ loun ti gbá oyinbo, toun ti fowo rẹ ṣe faaji ara oun . Eyi ni Adajọ Agomoh ṣe ju u sẹwọn oṣu meje, to tun paṣẹ pe ko da owo to feru gba pada, ko si yọnda ọkọ ayọkẹlẹ Toyota Rav 4 to fi n jaye, pẹlu foonu nla ti i ṣe iPhone 11 pro to wa lọwọ ẹ


Awọn alaṣẹ Poli Iree ni gbogbo akẹkọọ gbọdọ pa aṣẹ isede ilu naa mọ

Florence Babaṣọla, Ọṣogbo Awọn alakooso ileewe gbogboniṣe ilu Iree ti kilọ fawọn akẹkọọ wọn lati pa aṣẹ isede (Curfew) ti adari ilu Iree pa mọ. Ninu atẹjade kan ti Akọwe ileewe naa, J. A. Fadeji, fi sita lo ti jẹ ko di mimọ pe latari wahala ipaniṣowo to n ṣẹlẹ lojoojumọ niluu naa lo fa a ti wọn fi kede isede ọhun. Fadeji sọ pe, “Igbimọ Aree pẹlu ifọwọsowọpọ awọn oṣiṣẹ alaabo niluu naa ti kede isede niluu Iree laarin aago mẹwaa alẹ si aago mẹfa aarọ. “Eleyii ko ṣẹyin wahala iṣekupani, idigunjale, ijinigbe ati oniruuru iwa ibi to n ṣẹlẹ lojoojumọ ninu ilu naa. “Nitori naa, gbogbo oṣiṣẹ ati awọn akẹkọọ wa ti wọn n gbe inu ilu Iree la rọ lati tẹle aṣẹ yii, ki wọn jokoo sinu ile wọn laarin asiko ti wọn kede naa fun anfaani ara wọn.“


Awọn olori ti ko kunju oṣuwọn taa ni lo fẹẹ tẹ Naijiria ri – Babangida

Faith Adebọla Asilo agbara awọn to jẹ olori Naijiria lasiko yii ti fẹẹ tẹ ọkọ orileede naa ri soju agbami. Ibrahim Badamasi Babangida, ajagun-fẹyinti to ṣolori orileede wa lasiko ijọba ologun lo sọrọ yii yii lọsan-an ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọjọ kẹjọ, oṣu keji yii, lasiko ti Alaga apapọ fun ẹgbẹ oṣelu Peoples Democratic Party (PDP), Sẹnetọ Iyorchia Ayu, atawọn ọmọ igbimọ alakooso rẹ lọọ ṣabẹwo si i nile rẹ to wa lori oke tente, ilu Minna, nipinlẹ Niger. Lasiko ti wọn n jiroro, IBB, bawọn kan ṣe maa n pe e, sọ pe: “Ipo ti Naijiria wa lasiko yii ko daa rara, bi nnkan si ṣe ri fihan pe awọn olori ti ko kunju oṣuwọn, agbara ati aṣẹ to pọ lapọju sọdọ ẹni kan ṣoṣo, iwa imẹlẹ, iwa ẹlẹyamẹya, ati aisi afojusun to dara to, ti fẹẹ tẹ ọkọ Naijiria ri soju agbami. “Niwọn igba taa ti kuna lati bojuto awọn ipenija to wa ninu eto oṣelu wa ati ẹgbẹ oṣelu pupọ ti wọn n ba ara wọn dije, eyi ti a ti n lo bọ lati asiko ta a ti gba ominira, asiko mi-in lo tun yọju si wa ni ikorita ta a de bayii, ka le fihan pe oṣelu to maa gbe ifẹ ọkan awọn araalu leke, ti yoo si kọyin si iwa imọtara-ẹni-nikan, la fẹẹ ṣe, gẹgẹ bo ṣe wa ni isọri kẹtala ati ikẹrinla iwe ofin orileede Naijiria.” Bakan naa ni alaga PDP ọhun sọ pe idi pataki tawọn fi ṣabẹwo si Babangida ni lati beere fun atilẹyin rẹ fẹgbẹ oṣelu wọn, ati lati bu diẹ mu ninu omi ọgbọn ati iriri ọkunrin ajagun-fẹyinti naa, tori eekan pataki kan ni Babangida jẹ ninu awọn to pilẹ ẹgbẹ oṣelu PDP. Ayu ni: “Abẹwo yii ṣe pataki gidi, paapaa lasiko yii ti eto aabo ti mẹhẹ, ipinya ati aigbọra-ẹni-ye n daamu orileede yii lọwọ”. Ayu rọ Babangida lati ma ṣe kaaarẹ ninu imọran ati iṣapa rẹ fun iṣọkan orileede wa, tori oun naa wa lara awọn eeyan to fẹmi wọn jagun fun iṣọkan wa.


Ijọba Ọyọ fẹẹ yi orukọ Fasiti Ladoke Akintọla pada

Faith Adebọla Bi nnkan ba lọ bo ṣe yẹ ko lọ, ko ni i pẹ rara ti ayipada yoo fi ba orukọ Fasiti Ladoke Akintọla, iyẹn LAUTECH, ti orukọ rẹ yoo si yi pada si LAU, iyẹn Ladoke Akintọla University. Eyi wa ninu abadofin kan ti Gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinnia Ṣeyi Makinde atawọn ọmọ igbimọ rẹ fẹnu ko le lori, lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọjọ kẹsan-an, oṣu keji yii, lati fi ṣọwọ sawọn aṣofin ipinlẹ naa, ninu eyi tijọba ti n beere ifọwọsi wọn lati ṣatunṣe si fasiti ọhun, ki wọn si mu igbega ba a. Lara atunṣe ti wọn fẹẹ ṣe si ofin to ṣe idasilẹ fasiti ọhun ni pe, awọn ẹkọ ti wọn yoo maa kọ nibẹ ko ni i jẹ ti imọ ẹrọ ati imọ ijinlẹ sayẹnsi nikan, ṣugbọn awọn akẹkọọ yoo bẹrẹ si i lanfaani lati gba imọ nipa awọn iṣẹ bii ibagbepọ ẹda, imọ ofin, iṣiro, ibanisọrọ ati bẹẹ bẹẹ lọ, gẹgẹ bo ṣe wa lawọn fasiti nla nla mi-in. Abadofin naa, to ba ti bẹrẹ iṣẹ, yoo tun pese ilana to mọyan lori fawọn oṣiṣẹ-fẹyinti lati ri abojuto to peye gba lẹyin ifẹyinti wọn. Atẹjade kan ti Akọwe iroyin fun gomina, Ọgbẹni Taiwo Adisa, fi lede lori ọrọ yii sọ pe: “Ni pataki, ninu abadofin tuntun yii, a ti yi orukọ fasiti LAUTECH pada, Ladoke Akintọla University tabi LAU, la o maa pe e. “Igbimọ alakooso ipinlẹ Ọyọ ti fọwọ si abadofin naa, a ti pari iṣẹ lori rẹ, a oo si fi i ṣọwọ sileegbimọ aṣofin ipinlẹ Ọyọ, kawọn aṣofin naa le ṣe ipa tiwọn lori ẹ, ki wọn si lu u lontẹ, lẹyin naa ni gomina yoo buwọ lu u, ti ofin naa yoo si bẹrẹ iṣẹ lẹyẹ-o-sọka,” gẹgẹ bo ṣe wi.


Adajọ ni ki wọn lọọ ju ọmọ ọdun mẹtadinlogun to fipa ba ọmọ ọdun mẹta lo pọ satimọle

Ọgba ẹwọn ti wọn n tọju awọn ọmọ alaigbọran to wa niluu Ado-Ekiti ni Onidaajọ Adekunle Adelẹyẹ ni ki wọn taari ọmọ ọdun mọkanla kan to fipa ba ọmọ ọdun mẹta lo pọ niluu Osi Ekiti, nipinlẹ Ekiti si. Ninu iwe ẹsun ti wọn ka si ọmọkunrin naa lẹṣẹ, ọgbọnjọ, oṣu karun-un, ọdun 2020, ni ọmọkunrin naa ki ọmọ yii mọlẹ, to si fipa ba a lo pọ, eyi ti ile-ẹjọ ni o lodi sofin to ni i ṣe pẹlu ọrọ ọmọde. Iya ọmọ naa ti wọn porukọ rẹ ni Elizabeth ṣalaye fun kootu pe ni nnkan bii aago marun-un irọlẹ ni ohun ti ibi ti oun kiri ẹja lọ pada sile, nitori ẹja ni oun n ta. ‘‘Nigba ti mo ri ọmọ mi, mo ṣakiyesi pe ẹjẹ yi asọ rẹ, mo si tun ri i pe atọ ọkunrin wa lara rẹ, nigba ti mo beere ẹni to fọwọ kan an, ọmọ mi nawọn si afurasi yii pe oun lo ṣe oun bẹẹ. Nigba ti mo lọọ ba a ti mo beere lọwọ rẹ, o ni oun ko fọwọ kan ọmọ mi. ‘‘Awọn araadugbo waa jẹrii si i pe awọn ri ọmọ mi lọdọ ọmọkunrin yii to n ba a ṣere.


‘‘Nigba ti mo ri ọmọ mi, mo ṣakiyesi pe ẹjẹ yi asọ rẹ, mo si tun ri i pe atọ ọkunrin wa lara rẹ, nigba ti mo beere ẹni to fọwọ kan an, ọmọ mi nawọn si afurasi yii pe oun lo ṣe oun bẹẹ. Nigba ti mo lọọ ba a ti mo beere lọwọ rẹ, o ni oun ko fọwọ kan ọmọ mi. ‘‘Awọn araadugbo waa jẹrii si i pe awọn ri ọmọ mi lọdọ ọmọkunrin yii to n ba a ṣere. Nigba to ri i pe aṣiri ọrọ naa ti tu lo jẹwọ fawọn ọlọpaa teṣan Ido-Ekiti pe loootọ loun ṣẹ ẹṣẹ naa.’’ Ẹlẹrii meji ni agbẹjọro ijọba, SBJ Bamidele, pe lati kin ọrọ rẹ lẹyin ni kootu. Ninu wọn ni dokita to ṣe afihan ayẹwo ti wọn ṣe nipa ọmọ naa nileewosan, to si fidi rẹ mulẹ pe loootọ ni wọn ti ba a lo pọ. Ninu idajọ rẹ, Onidaajọ Adelẹyẹ ni alaye agbẹjọro ijọba lori ọrọ naa ko ni ẹja-n-bakan ninu.


Nigba to ri i pe aṣiri ọrọ naa ti tu lo jẹwọ fawọn ọlọpaa teṣan Ido-Ekiti pe loootọ loun ṣẹ ẹṣẹ naa.’’ Ẹlẹrii meji ni agbẹjọro ijọba, SBJ Bamidele, pe lati kin ọrọ rẹ lẹyin ni kootu. Ninu wọn ni dokita to ṣe afihan ayẹwo ti wọn ṣe nipa ọmọ naa nileewosan, to si fidi rẹ mulẹ pe loootọ ni wọn ti ba a lo pọ. Ninu idajọ rẹ, Onidaajọ Adelẹyẹ ni alaye agbẹjọro ijọba lori ọrọ naa ko ni ẹja-n-bakan ninu. O ni gbogbo ẹri lo ti fi han pe loootọ ni ọmọkunrin naa huwa ọdaran ti wọn sọ pe o hu. Ṣugbọn agbẹjọro afurasi yii, Paul Ayantoyinbo, sọ pe ki ile-ẹjọ ṣiju aanu wo ọmọkunrin yii, o ni ọmọde lo ṣe e, nitori ko ti i ju ọmọ ọdun mẹẹẹdogun lọ to fi huwa to hu naa. O ni ki adajọ ṣiju aanu wo o. Ṣugbọn Adajọ Adelẹyẹ ko gba ipẹ yii, niṣe lo paṣẹ pe ki wọn lọọ fi ọmọkunrin naa si ile awọn ọmọ alaigbọran to wa niluu Ado-Ekiti.


O ni gbogbo ẹri lo ti fi han pe loootọ ni ọmọkunrin naa huwa ọdaran ti wọn sọ pe o hu. Ṣugbọn agbẹjọro afurasi yii, Paul Ayantoyinbo, sọ pe ki ile-ẹjọ ṣiju aanu wo ọmọkunrin yii, o ni ọmọde lo ṣe e, nitori ko ti i ju ọmọ ọdun mẹẹẹdogun lọ to fi huwa to hu naa. O ni ki adajọ ṣiju aanu wo o. Ṣugbọn Adajọ Adelẹyẹ ko gba ipẹ yii, niṣe lo paṣẹ pe ki wọn lọọ fi ọmọkunrin naa si ile awọn ọmọ alaigbọran to wa niluu Ado-Ekiti.


Ẹgbẹ oṣelu to ba fẹẹ fidi-rẹmi lọdun 2023 ni ko fa aarẹ kalẹ lati Oke-Ọya- Akeredolu

Faith Adebọla Gomina ipinlẹ Ondo, to tun jẹ alaga gbogbo awọn gomina iha Guusu ilẹ wa, ati alaga gbogbo awọn gomina ilẹ Yoruba, Arakunrin Oluwarotimi Akeredolu, ti laago ikilọ pe gbogbo awọn to n sọrọ lodi si yiyi ipo agbara si agbegbe mi-in, tabi ki aarẹ ti yoo jẹ lẹyin Muhammadu Buhari wa lati iha Guusu ilẹ wa kan fẹẹ fọ Naijiria si wẹwẹ ni. Bẹẹ lo kilọ pe ẹgbẹ oṣelu ti ko ba fẹẹ fidi-rẹmi ninu eto idibo ọdun 2023, ma ṣe gbiyanju lati fa ondije fun ipo aarẹ kalẹ lati agbegbe Ariwa ti i ṣe Oke-Ọya ilẹ wa. Amofin agba Akeredolu, la ọrọ yii mọlẹ lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọjọ kẹsan-an, oṣu keji yii, lọfiisi rẹ to wa nile ijọba ipinlẹ Ondo, l’Akurẹ, nigba to n gbalejo awọn aṣoju ẹgbẹ kan to n ja fun pinpin ipo agbara kiri agbegbe orileede wa, Power Rotation Movement (PRM). Ọgbẹni Pogu Bitrus, to jẹ alaga ẹgbẹ awọn eeyan agbegbe Aarin-Gbungbun (Middle Belt Forum), lo ṣalaga ẹgbẹ PRM yii, oun lo si ko awọn mi-in sodi lọọ ṣabẹwo ọhun. Akerodolu ni: “A ti ṣepade meji si mẹta, a o si fọrọ sabẹ ahọn sọ pe agbara gbọdọ bọ si iha Guusu lọtẹ yii. Ẹgbẹ oṣelu to ba ti ṣetan lati fidi-rẹmi nikan lo le mu ondije fun aarẹ lati iha Ariwa.


Ọgbẹni Pogu Bitrus, to jẹ alaga ẹgbẹ awọn eeyan agbegbe Aarin-Gbungbun (Middle Belt Forum), lo ṣalaga ẹgbẹ PRM yii, oun lo si ko awọn mi-in sodi lọọ ṣabẹwo ọhun. Akerodolu ni: “A ti ṣepade meji si mẹta, a o si fọrọ sabẹ ahọn sọ pe agbara gbọdọ bọ si iha Guusu lọtẹ yii. Ẹgbẹ oṣelu to ba ti ṣetan lati fidi-rẹmi nikan lo le mu ondije fun aarẹ lati iha Ariwa. Inu mi dun pe ẹyin ti ẹ jẹ ọmọ ẹgbẹ oṣelu ọtọọtọ ti n ko ara yin jọ papọ lati fi igbanu kan ṣoṣo ṣọja bayii. Ohun ti gbogbo wa duro le lori ni ki eto pin-in-ire la-a-ire wa lori ipo aarẹ, ko ma si ojooro tabi ojuṣaaju. Ohun kan ṣoṣo to tọ, to si yẹ, ni pe lẹyin ọdun mẹjọ ti Ariwa fi ṣejọba, Guusu gbọdọ bọ sibẹ ni.


Inu mi dun pe ẹyin ti ẹ jẹ ọmọ ẹgbẹ oṣelu ọtọọtọ ti n ko ara yin jọ papọ lati fi igbanu kan ṣoṣo ṣọja bayii. Ohun ti gbogbo wa duro le lori ni ki eto pin-in-ire la-a-ire wa lori ipo aarẹ, ko ma si ojooro tabi ojuṣaaju. Ohun kan ṣoṣo to tọ, to si yẹ, ni pe lẹyin ọdun mẹjọ ti Ariwa fi ṣejọba, Guusu gbọdọ bọ sibẹ ni. Awa kan gbagbọ pe ẹtọ ati ododo fidi mulẹ lorileede Naijiria. O nidii ta a fi gbagbọ bẹẹ, a si le gbeja igbagbọ wa. Awọn kan n jiyan pe ko pọn dandan ki aarẹ wa lati apa ibi kan, ko ṣaa ti jẹ eeyan gidi to kunju oṣuwọn la yan sipo lo ṣe koko.


Awa kan gbagbọ pe ẹtọ ati ododo fidi mulẹ lorileede Naijiria. O nidii ta a fi gbagbọ bẹẹ, a si le gbeja igbagbọ wa. Awọn kan n jiyan pe ko pọn dandan ki aarẹ wa lati apa ibi kan, ko ṣaa ti jẹ eeyan gidi to kunju oṣuwọn la yan sipo lo ṣe koko. Mo fẹẹ bi wọn leere, ṣe eeyan to kunju oṣuwọn ko si lagbegbe Guusu ni? Emi pẹlu awọn gomina ẹlegbẹ mi lati iha Guusu, gbogbo wa ti pinnu, a si ti ṣetan. Ẹni yoowu ta a ba fa kalẹ, ko saa ti jẹ eeyan Guusu, a maa gbaruku ti i. Ohun ta a ṣaa fẹ ni pe ki aarẹ bọ siha Guusu ni 2023.


Mo fẹẹ bi wọn leere, ṣe eeyan to kunju oṣuwọn ko si lagbegbe Guusu ni? Emi pẹlu awọn gomina ẹlegbẹ mi lati iha Guusu, gbogbo wa ti pinnu, a si ti ṣetan. Ẹni yoowu ta a ba fa kalẹ, ko saa ti jẹ eeyan Guusu, a maa gbaruku ti i. Ohun ta a ṣaa fẹ ni pe ki aarẹ bọ siha Guusu ni 2023. Awọn eeyan to le ṣe e, to kunju oṣuwọn wa ni agbegbe Guusu inu lọhun-un, tabi Guusu/Ila-Oorun, ibaa si jẹ Guusu/Iwọ-Oorun. “Mo nifẹẹ si ẹgbẹ yin o, mo si maa ti yin lẹyin. Ẹ lọọ bẹrẹ si i ko awọn ọdọ jọ, ẹ maa ṣeto to yẹ, ko gbọdọ si magomago lasiko ibo yii, o daju pe a maa jawe olubori nigbẹyin.


Awọn eeyan to le ṣe e, to kunju oṣuwọn wa ni agbegbe Guusu inu lọhun-un, tabi Guusu/Ila-Oorun, ibaa si jẹ Guusu/Iwọ-Oorun. “Mo nifẹẹ si ẹgbẹ yin o, mo si maa ti yin lẹyin. Ẹ lọọ bẹrẹ si i ko awọn ọdọ jọ, ẹ maa ṣeto to yẹ, ko gbọdọ si magomago lasiko ibo yii, o daju pe a maa jawe olubori nigbẹyin. Kẹ ẹ si ba awọn obinrin naa sọrọ, ẹ fa wọn mọra, ki wọn kun wa lọwọ,” bẹẹ ni Akeredolu gunlẹ ọrọ rẹ. Lara awọn mi-in to wa nibi abẹwo ọhun ni Kọmuredi Jare Ajayi, Alukoro fun ẹgbẹ Afẹnifẹre, Ọnarebu Kenneth Robinson, to jẹ Alukoro fun ẹgbẹ ajijangba Niger-Delta (PANDEF), Ajagun-fẹyinti Collins Ihekire, to ṣoju fun ẹgbẹ awọn ẹya Igbo, Ohaneze Ndigbo, ati Abagun Kole Ọmọlolu, Akọwe eto Afẹnifẹre, titi kan Ọnarebu Ayọdele Oni to ṣoju fun ẹgbẹ awọn agbaagba Yoruba (YCE), ati awọn mi-in.


Kẹ ẹ si ba awọn obinrin naa sọrọ, ẹ fa wọn mọra, ki wọn kun wa lọwọ,” bẹẹ ni Akeredolu gunlẹ ọrọ rẹ. Lara awọn mi-in to wa nibi abẹwo ọhun ni Kọmuredi Jare Ajayi, Alukoro fun ẹgbẹ Afẹnifẹre, Ọnarebu Kenneth Robinson, to jẹ Alukoro fun ẹgbẹ ajijangba Niger-Delta (PANDEF), Ajagun-fẹyinti Collins Ihekire, to ṣoju fun ẹgbẹ awọn ẹya Igbo, Ohaneze Ndigbo, ati Abagun Kole Ọmọlolu, Akọwe eto Afẹnifẹre, titi kan Ọnarebu Ayọdele Oni to ṣoju fun ẹgbẹ awọn agbaagba Yoruba (YCE), ati awọn mi-in.


Baba ọmọ Flakky yi oun pada:Ija lo de torin dowe, emi ni mo ni ọmọ ti Ronkẹ Odusanya bi

Ọrọ bẹyin yọ lọsẹ to kọja yii, nigba ti Aranmọlate Saheed Ọlanrewaju, ọkunrin ti ọkan ninu awọn oṣere ilẹ wa, Ronkẹ Odusanya ti gbogbo eeyan mọ si Flakky Ididowo, bimọ fun, gbe fidio kan jade, nibi to ti ni oun tọrọ idaraiji lori bi oun ṣe lọ sile-ẹjọ lati sọ fun kootu pe ọmọ ti Ronkẹ bi ki i ṣe ọmọ oun, ati pe ki kootu jẹ ki awọn ṣe ayẹwo ẹjẹ lati fi idi ẹni to ni ọmọ naa mulẹ, o ni aṣiṣe ni, ati pe ọmọ oun ni ọmọbinrin ti Ronkẹ bi ti wọn sọ ni Oluwafifẹhanmi Arọmọlatẹ naa. Ninu fidio ọhun ni ọkunrin ti wọn n pe ni Jago yii ti ṣalaye pe, ‘‘Orukọ mi ni Aranmọlatẹ Saidi Ọlanrewaju. Mo n lo fidio ti mo ṣe yii lati ṣalaye lori ayẹwo ẹjẹ ti wọn n pe ni DNA ti mo beere fun nile-ẹjọ. Mo tọrọ aforiji lori eleyii, mo si fẹ ki gbogbo eeyan mọ pe Oluwafifẹhanmi Aranmọlatẹ jẹ ọmọ mi, mo si nifẹẹ rẹ gidigidi tọkantọkan mi. Ija lo de lorin dowe o. Mo tọrọ aforiji pe mo beere fun ayẹwo ẹjẹ nipa rẹ.’’ Tẹ o ba gbagbe, lọdun to kọja ni Flakky Ididowo pẹlu ọkọ ẹ, Ọlanrewaju Saheed, ti inagijẹ rẹ n jẹ Jago yii gbera wọn lọ sile-ẹjọ Majisreeti to wa ni Kootu kẹjọ, Samuel Ilọri Court House, ni Ọgba, nipinlẹ Eko, lọjọ Ẹti, Furaidee, ọjọ kejila, oṣu Keji, ọdun to kọja, pe afi kawọn onimọ iṣegun ba tọkọ-taya naa fi imọ ẹrọ yẹ ẹ wo lati mọ ẹni to jẹ baba ọmọbinrin ti wọn lawọn bi ọhun, Oluwafifẹhanmi. Jago lo sọ nile-ẹjọ nigba ti igbẹjọ n lọ lori ọrọ wọn pe koun too le sọrọ lori itọju ati gbigbọ bukaata lori ọmọ naa, afi koun kọkọ ri aridaju pe ọmọ oun lọmọbinrin yii loootọ, o loun fẹ kile-ẹjọ faṣẹ si i lati lọọ ṣe ayẹwo tawọn eleebo n pe ni DNA (Deoxyribonucleic Acid), fun un.


Mo tọrọ aforiji lori eleyii, mo si fẹ ki gbogbo eeyan mọ pe Oluwafifẹhanmi Aranmọlatẹ jẹ ọmọ mi, mo si nifẹẹ rẹ gidigidi tọkantọkan mi. Ija lo de lorin dowe o. Mo tọrọ aforiji pe mo beere fun ayẹwo ẹjẹ nipa rẹ.’’ Tẹ o ba gbagbe, lọdun to kọja ni Flakky Ididowo pẹlu ọkọ ẹ, Ọlanrewaju Saheed, ti inagijẹ rẹ n jẹ Jago yii gbera wọn lọ sile-ẹjọ Majisreeti to wa ni Kootu kẹjọ, Samuel Ilọri Court House, ni Ọgba, nipinlẹ Eko, lọjọ Ẹti, Furaidee, ọjọ kejila, oṣu Keji, ọdun to kọja, pe afi kawọn onimọ iṣegun ba tọkọ-taya naa fi imọ ẹrọ yẹ ẹ wo lati mọ ẹni to jẹ baba ọmọbinrin ti wọn lawọn bi ọhun, Oluwafifẹhanmi. Jago lo sọ nile-ẹjọ nigba ti igbẹjọ n lọ lori ọrọ wọn pe koun too le sọrọ lori itọju ati gbigbọ bukaata lori ọmọ naa, afi koun kọkọ ri aridaju pe ọmọ oun lọmọbinrin yii loootọ, o loun fẹ kile-ẹjọ faṣẹ si i lati lọọ ṣe ayẹwo tawọn eleebo n pe ni DNA (Deoxyribonucleic Acid), fun un. Kẹmika DNA yii lo maa n ṣe ifọsiwẹwẹ awọn eroja to wa lara ọmọ ati ti obi, o si maa n fi iyatọ ati ijọra han laarin obi ati ọmọ, debii pe kedere lo maa han to ba jẹ eroja iya ati baba papọ pẹlu tọmọ ti wọn n jiyan le lori, paapaa ju lọ ti baba. Bi ko ba si papọ, afi kiyaa ọmọ naa tete ṣalaye ibi to ti royun he, ko si jẹwọ baba ọmọ gan-an. Lọpọ igba, bi ariyanjiyan ba waye lori ẹni to jẹ baba ọmọ gan-an, tabi ti baba ọmọ ba n fura pe afaimọ ni ko ma jẹ ọmọ ale niyawo oun pe lọmọ oun, ni ibeere fun iru ayẹwo akanṣe yii maa n waye.


Kẹmika DNA yii lo maa n ṣe ifọsiwẹwẹ awọn eroja to wa lara ọmọ ati ti obi, o si maa n fi iyatọ ati ijọra han laarin obi ati ọmọ, debii pe kedere lo maa han to ba jẹ eroja iya ati baba papọ pẹlu tọmọ ti wọn n jiyan le lori, paapaa ju lọ ti baba. Bi ko ba si papọ, afi kiyaa ọmọ naa tete ṣalaye ibi to ti royun he, ko si jẹwọ baba ọmọ gan-an. Lọpọ igba, bi ariyanjiyan ba waye lori ẹni to jẹ baba ọmọ gan-an, tabi ti baba ọmọ ba n fura pe afaimọ ni ko ma jẹ ọmọ ale niyawo oun pe lọmọ oun, ni ibeere fun iru ayẹwo akanṣe yii maa n waye. Iru ayẹwo yii ki ṣe ọrọ inawo kekere rara, tori ẹ, niṣe ni Ronkẹ ati lọọya rẹ beere pe ta lo fẹẹ sanwo ayẹwo ọhun, ile-ẹjọ si paṣẹ pe Ọgbẹni Saheed to beere fun un ni ko bojuto inawo to ba tidi ẹ yọ. Ronkẹ tun rọ ile-ẹjọ lati paṣẹ pe ọsibitu ti awọn agbofinro ti maa raaye mojuto bi nnkan ba ṣe n lọ ni ki wọn ti ṣe ayẹwo naa, o ni ibi ti ko ti ni i saaye fun magomago kan ninu ẹ lo maa daa. Ile-ẹjọ si fọwọ si i bẹẹ, wọn ni kootu naa maa mojuto bi nnkan ba ṣe lọ si.


Iru ayẹwo yii ki ṣe ọrọ inawo kekere rara, tori ẹ, niṣe ni Ronkẹ ati lọọya rẹ beere pe ta lo fẹẹ sanwo ayẹwo ọhun, ile-ẹjọ si paṣẹ pe Ọgbẹni Saheed to beere fun un ni ko bojuto inawo to ba tidi ẹ yọ. Ronkẹ tun rọ ile-ẹjọ lati paṣẹ pe ọsibitu ti awọn agbofinro ti maa raaye mojuto bi nnkan ba ṣe n lọ ni ki wọn ti ṣe ayẹwo naa, o ni ibi ti ko ti ni i saaye fun magomago kan ninu ẹ lo maa daa. Ile-ẹjọ si fọwọ si i bẹẹ, wọn ni kootu naa maa mojuto bi nnkan ba ṣe lọ si. Adajọ-binrin M. O. Tanimọla paṣẹ pe ki wọn lọọ ṣayewo DNA ọmọ wọn ọhun ni ọsibitu kan ti wọn forukọ bo laṣiiri ni Lagos Island, ati pe taarata ni ileewosan naa maa fi abajade esi ayẹwo wọn ranṣẹ si ile-ẹjọ, ko maa baa si aaye fẹnikẹni lati ṣe magomago si esi naa. Nibi ti wọn fẹnu ọrọ jona si niyi, ti wọn si n reti ki wọn fi ayẹwo ẹjẹ ranṣẹ si ile-ẹjọ ki igbẹjọ le tẹsiwaju. Afi bi wọn ṣe wa Jago ti, ti wọn ko gburoo ko lọọ ṣe ayẹwo ẹjẹ naa, ni wọn ba kede pe ijọba n wa ẹni ti Ronkẹ bimọ fun yii, iyẹn ni pe wọn dikilia wọntẹẹdi.


Adajọ-binrin M. O. Tanimọla paṣẹ pe ki wọn lọọ ṣayewo DNA ọmọ wọn ọhun ni ọsibitu kan ti wọn forukọ bo laṣiiri ni Lagos Island, ati pe taarata ni ileewosan naa maa fi abajade esi ayẹwo wọn ranṣẹ si ile-ẹjọ, ko maa baa si aaye fẹnikẹni lati ṣe magomago si esi naa. Nibi ti wọn fẹnu ọrọ jona si niyi, ti wọn si n reti ki wọn fi ayẹwo ẹjẹ ranṣẹ si ile-ẹjọ ki igbẹjọ le tẹsiwaju. Afi bi wọn ṣe wa Jago ti, ti wọn ko gburoo ko lọọ ṣe ayẹwo ẹjẹ naa, ni wọn ba kede pe ijọba n wa ẹni ti Ronkẹ bimọ fun yii, iyẹn ni pe wọn dikilia wọntẹẹdi. Ṣugbọn latọjọ ti igbẹjọ naa ti waye, niṣe ni wọn sọ pe Ọgbẹni Ọlanrewaju ti wọn ni ọmọ jayeyaye Eko ni gbọdọ sanwo ayẹwo ni wọn ni ọkunrin naa ti sa lọ patapata, nitori ko sẹni to gburoo rẹ, bẹẹ ni ayẹwo naa wa bẹẹ ti ko ṣe e. Nigba ti kootu reti abọ ayẹwo titi ti wọn ko gburoo ọkọ Ronkẹ, wọn tun ranṣẹ pe e lọjọ kẹtala, oṣu kẹwaa, ọdun 2021, pe kawọn tun jokoo lori ẹjọ naa lẹẹkan si i, ṣugbọn Saheed ko tun wa. O jọ pe eyi lo fa a ti ọkunrin naa fi jade sita, to si fi ṣe fidio pe oun ko nilo ayẹwo ẹjẹ mọ, o ni oun loun ni ọmọbinrin ti wọn sọ ni Fareedah Oluwafifehanmi Aranmọlatẹ yii. Bẹẹ lo pari ọrọ rẹ pe oun nifẹẹ ọmọ naa, ati pe ija lo de ti orin dowe lọrọ ọhun.


Ṣugbọn latọjọ ti igbẹjọ naa ti waye, niṣe ni wọn sọ pe Ọgbẹni Ọlanrewaju ti wọn ni ọmọ jayeyaye Eko ni gbọdọ sanwo ayẹwo ni wọn ni ọkunrin naa ti sa lọ patapata, nitori ko sẹni to gburoo rẹ, bẹẹ ni ayẹwo naa wa bẹẹ ti ko ṣe e. Nigba ti kootu reti abọ ayẹwo titi ti wọn ko gburoo ọkọ Ronkẹ, wọn tun ranṣẹ pe e lọjọ kẹtala, oṣu kẹwaa, ọdun 2021, pe kawọn tun jokoo lori ẹjọ naa lẹẹkan si i, ṣugbọn Saheed ko tun wa. O jọ pe eyi lo fa a ti ọkunrin naa fi jade sita, to si fi ṣe fidio pe oun ko nilo ayẹwo ẹjẹ mọ, o ni oun loun ni ọmọbinrin ti wọn sọ ni Fareedah Oluwafifehanmi Aranmọlatẹ yii. Bẹẹ lo pari ọrọ rẹ pe oun nifẹẹ ọmọ naa, ati pe ija lo de ti orin dowe lọrọ ọhun. Ṣugbọn ọpọ awọn ti wọn ka ọrọ naa ni wọn n sọ pe afi ko lọọ tọrọ aforiji lọwọ Ronkẹ Odusanya nitori ẹsin ati abuku to fi ọrọ naa ko ba a. Bakan naa lawọn kan sọ pe awọn ti mọ pe o kan fẹẹ fi owo rẹ ṣofo ni tẹlẹ pẹlu ayẹwo ẹjẹ to ni oun fẹẹ ṣe nitori afọju gan-an mọ pe oun ni ọmọ naa jọ. Bẹẹ lawọn mi-in n sọ pe ọkunrin naa ko lẹbi nitori bo ṣe fẹẹ ṣe ayẹwo ẹjẹ ọmọ naa, wọn ni ọpọ aọn ọmọbinrin to wa nita bayii ko ṣee jẹrii rara.


Ṣugbọn ọpọ awọn ti wọn ka ọrọ naa ni wọn n sọ pe afi ko lọọ tọrọ aforiji lọwọ Ronkẹ Odusanya nitori ẹsin ati abuku to fi ọrọ naa ko ba a. Bakan naa lawọn kan sọ pe awọn ti mọ pe o kan fẹẹ fi owo rẹ ṣofo ni tẹlẹ pẹlu ayẹwo ẹjẹ to ni oun fẹẹ ṣe nitori afọju gan-an mọ pe oun ni ọmọ naa jọ. Bẹẹ lawọn mi-in n sọ pe ọkunrin naa ko lẹbi nitori bo ṣe fẹẹ ṣe ayẹwo ẹjẹ ọmọ naa, wọn ni ọpọ aọn ọmọbinrin to wa nita bayii ko ṣee jẹrii rara.


Akọwe ati akapo mọṣalaṣi nla dero kootu n’Ibadan, wọn ni wọn kowo janmọ-ọn jẹ

Ọlawale Ajao, Ibadan Elewi ibilẹ kan lo sọ ninu orin ewi rẹ kan pe “Eeyan wọn, eeyan ṣoro, ara aye, eniyan ṣoro, ẹ bẹru eeyan. Ohun to ṣẹlẹ gan-an ree ni mọsalasi Ago-Ibira Central Mosque, to wa ni Mọkọla, ni’badan, nigba ti ẹni ti i ṣe akọwe mọsalasi nla ọhun, Abdulateef Jimoh, ẹni ọdun mẹrindinlaaadota (46), ati akapo ijọ Ọlọrun naa, Abdulrahman Jimoh, gbimọ–pọ lati lu mọṣalaasi naa ni jibiti owo to jẹ ẹgbẹrun lọna ẹgbẹta-o-le-marun-n Naira (N605,000). Ile-ejo Majisireti to wa n’Iyaganku, niluu Ibadan, lawọn afurasi mejeeji ti wọn jẹ olugbe Agọ-Ibira, ti n kawọ pọnyin rojọ bayii lori ẹsun meji ọtọọtọ ti wọn fi kan wọn. Awọn ẹsun ti wọn ká sí wọn lẹsẹ ni kootu ọhun ni pe wọn lẹdi apo pọ lati huwa jibiti. Bẹẹ ni wọn já Ọlọrun lọle, wọn ji’wo ni mọṣalaaṣi. Lọọya to jẹ agbẹjọro fun ijọba lori ẹsun naa, Amofin Gbemisọla Adedeji, sọ niwaju adajọ pe niṣe lawọn olujẹjọ meji yii gbimọ–pọ lati lu owo mọṣalaaṣi ni ponpo.


Awọn ẹsun ti wọn ká sí wọn lẹsẹ ni kootu ọhun ni pe wọn lẹdi apo pọ lati huwa jibiti. Bẹẹ ni wọn já Ọlọrun lọle, wọn ji’wo ni mọṣalaaṣi. Lọọya to jẹ agbẹjọro fun ijọba lori ẹsun naa, Amofin Gbemisọla Adedeji, sọ niwaju adajọ pe niṣe lawọn olujẹjọ meji yii gbimọ–pọ lati lu owo mọṣalaaṣi ni ponpo. O ṣalaye pe awọn olujẹjọ ẹsun jibiti mejeeji wọnyi lawọn janmọ-ọn mọṣalaṣi nla to wa laduugbo Mọkọla, n’Ibadan yii, n ko tọrọ kọbọ ti wọn fi n ba Ọlọrun dowo pọ pamọ sí. O ni lati ọdun 2018 lawọn olujọsin naa ti n da owo ọhun ni gbogbo ọjọ Jimọ Jimọ, bi wọn ba si ti pari isin tan, Abdullateef ati Abdulrahman ni wọn maa ko awọn owo naa fun lati maa tọju ẹ sileefowopamọ fun anfaani mọṣalaaṣi lọjọ iwaju Gẹgẹ bi obinrin amofin to n jẹ Adedeji yii ṣe sọ, kaka ki awọn ẹru Ọlọrun wọnyi kowo si banki fun bukaata mọṣalaaṣi, apo ara wọn ni wọn n kowo pamọ si fun bukaata ara wọn. Amọ ṣaa o, awọn mejeeji ti ṣalaye pe awọn ko jẹbi eyikeyii ninu awọn ẹsun ti wọn ka si awọn lẹsẹ naa.


O ṣalaye pe awọn olujẹjọ ẹsun jibiti mejeeji wọnyi lawọn janmọ-ọn mọṣalaṣi nla to wa laduugbo Mọkọla, n’Ibadan yii, n ko tọrọ kọbọ ti wọn fi n ba Ọlọrun dowo pọ pamọ sí. O ni lati ọdun 2018 lawọn olujọsin naa ti n da owo ọhun ni gbogbo ọjọ Jimọ Jimọ, bi wọn ba si ti pari isin tan, Abdullateef ati Abdulrahman ni wọn maa ko awọn owo naa fun lati maa tọju ẹ sileefowopamọ fun anfaani mọṣalaaṣi lọjọ iwaju Gẹgẹ bi obinrin amofin to n jẹ Adedeji yii ṣe sọ, kaka ki awọn ẹru Ọlọrun wọnyi kowo si banki fun bukaata mọṣalaaṣi, apo ara wọn ni wọn n kowo pamọ si fun bukaata ara wọn. Amọ ṣaa o, awọn mejeeji ti ṣalaye pe awọn ko jẹbi eyikeyii ninu awọn ẹsun ti wọn ka si awọn lẹsẹ naa. Agbejoro awon afurasi yii, Sunday Adediran, waa rọ ile-ẹjọ pe lati gba beeli wọn lai foju ọdaran wo wọn rara. Adajọ kootu naa, Onidaajọ O.A. Akande, gbẹbẹ amofin naa, o si gba beeli ọkọọkan awọn olujẹjọ wọnyi pẹlu oniduuro meji ati ẹgbẹrun lọna igba Naira (N200,000).


Agbejoro awon afurasi yii, Sunday Adediran, waa rọ ile-ẹjọ pe lati gba beeli wọn lai foju ọdaran wo wọn rara. Adajọ kootu naa, Onidaajọ O.A. Akande, gbẹbẹ amofin naa, o si gba beeli ọkọọkan awọn olujẹjọ wọnyi pẹlu oniduuro meji ati ẹgbẹrun lọna igba Naira (N200,000).


Akoko perete lo ku fun Naijiria, ori ọgẹgẹrẹ la wa bayii-Sanusi

Faith Adebọla Ẹmia ilu Kano ana, Sanusi Lamido Sanusi, Muhammadu Sanusi keji, ti ṣekilọ fawọn to n fẹẹ dupo aarẹ lọdun 2023 pe iṣẹ to wa nilẹ lati tun orileede yii ṣe pọ kọja bi wọn ṣe lero, tori ipo ti Naijiria wa ko dara rara, o lo buru ju ohun tawọn eeyan ati ijọba n sọ lọ, akoko perete lo ni o ṣẹku fun Naijiria ki gbogbo ẹ too tuka yanga. Ilu Abẹokuta, nipinlẹ Ogun, ni Sanusi, to ti figba kan jẹ ọga agba banki apapọ ilẹ wa (Central Bank of Nigeria) ti sọrọ yii lọjọ Aje, Mọnde, ọjọ keje, oṣu keji yii, nibi eto igbalejo ti wọn ṣe fun ti ayẹyẹ ọjọọbi ọgọrin (80) ọdun Babanla Adinni tilẹ Ẹgba, Oloye Tayọ Ṣowunmi. Sanusi ni afi bi awọn eeyan ba jẹ ki wọn tan wọn jẹ lo ku, wahala ati akoko lile koko tawọn ọmọ Naijiria maa koju lati asiko yii lọ di ọdun 2023 yoo pọ si i ju tatẹyinwa lọ. O ni: “Ni tododo, asiko perete lo ṣẹku, ọgẹgẹrẹ la si wa. Lọdun 2015, inu koto jinjin la wa, niṣe ni koto naa n jin si i, to ba fi maa di ọdun 2023, aa ti jin gidi ju ti 2015 lọ. “Mi o ro pe awọn ti wọn n lakaka lati dupo aarẹ yii mọ bi iṣoro ti wọn fẹẹ koju rẹ ṣe ti pọ ju tọdun 2015 lọ ni ilọpo ilọpo to.


O ni: “Ni tododo, asiko perete lo ṣẹku, ọgẹgẹrẹ la si wa. Lọdun 2015, inu koto jinjin la wa, niṣe ni koto naa n jin si i, to ba fi maa di ọdun 2023, aa ti jin gidi ju ti 2015 lọ. “Mi o ro pe awọn ti wọn n lakaka lati dupo aarẹ yii mọ bi iṣoro ti wọn fẹẹ koju rẹ ṣe ti pọ ju tọdun 2015 lọ ni ilọpo ilọpo to. Afi ki gbogbo waa lọọ gbaradi de awọn ipinnu to le koko, ka si mọ pe a jọọ maa fara da a ni. “Ki i ṣe pe ki gbogbo wa bẹ sinu oṣelu lo le yanju ọrọ ilẹ yii o, orileede yii nilo awọn oloṣelu rere, awọn Imaamu, Pasitọ ati Biṣọọbu to le duro lori ootọ, ti wọn aa le ran awọn oloṣelu leti pe ki wọn bẹru Ọlọrun. “O tun nilo awọn ọjafafa ọmọwe ati oniriiri, ti wọn maa le ṣe atupalẹ awọn ilana ati igbesẹ ijọba, a nilo awọn ọba alaye ti wọn o ni i fepo-bọyọ lati gbẹnusọ fawọn eeyan wọn, tori naa, gbogbo wa pata la ni ipa kan sikeji lati ko ninu ọrọ to delẹ yii, a si gbọdọ ṣe e pẹlu gbogbo okun wa ni.


Afi ki gbogbo waa lọọ gbaradi de awọn ipinnu to le koko, ka si mọ pe a jọọ maa fara da a ni. “Ki i ṣe pe ki gbogbo wa bẹ sinu oṣelu lo le yanju ọrọ ilẹ yii o, orileede yii nilo awọn oloṣelu rere, awọn Imaamu, Pasitọ ati Biṣọọbu to le duro lori ootọ, ti wọn aa le ran awọn oloṣelu leti pe ki wọn bẹru Ọlọrun. “O tun nilo awọn ọjafafa ọmọwe ati oniriiri, ti wọn maa le ṣe atupalẹ awọn ilana ati igbesẹ ijọba, a nilo awọn ọba alaye ti wọn o ni i fepo-bọyọ lati gbẹnusọ fawọn eeyan wọn, tori naa, gbogbo wa pata la ni ipa kan sikeji lati ko ninu ọrọ to delẹ yii, a si gbọdọ ṣe e pẹlu gbogbo okun wa ni. “Ṣugbọn mo ro pe nnkan to kọkọ ṣe pataki ju lọ ni pe ka kunlẹ adura fun orileede wa pe ki ẹnikẹni to ba bọ sipo aarẹ, gomina, sẹnẹtọ, awọn aṣoju-ṣofin, atawọn olori kaakiri, le jẹ olori rere. “Gẹgẹ bii Musulumi ati ọmọ orileede yii, o yẹ ka maa ran ara wa leti pe ki i ṣe bo ṣe yẹ ki nnkan ri lorileede yii niyi, o yẹ ko daa ju bo ṣe ri yii lọ. Tori naa, asiko yii kọ lo yẹ ka tun yan olori kan tori pe wọn fun wa lowo, tabi tori ọmọ ibilẹ tabi agbegbe to ti wa.” Bẹẹ ni Sanusi sọ.


“Ṣugbọn mo ro pe nnkan to kọkọ ṣe pataki ju lọ ni pe ka kunlẹ adura fun orileede wa pe ki ẹnikẹni to ba bọ sipo aarẹ, gomina, sẹnẹtọ, awọn aṣoju-ṣofin, atawọn olori kaakiri, le jẹ olori rere. “Gẹgẹ bii Musulumi ati ọmọ orileede yii, o yẹ ka maa ran ara wa leti pe ki i ṣe bo ṣe yẹ ki nnkan ri lorileede yii niyi, o yẹ ko daa ju bo ṣe ri yii lọ. Tori naa, asiko yii kọ lo yẹ ka tun yan olori kan tori pe wọn fun wa lowo, tabi tori ọmọ ibilẹ tabi agbegbe to ti wa.” Bẹẹ ni Sanusi sọ.


Adegoke: Ijọba apapọ sọ pe oun ko ba Adedoyin ṣẹjọ mọ

Florence Babaṣọla, Oṣogbo O ṣee ṣe ki ẹjọ tijọba apapọ orileede wa n ba oludasilẹ ileetura Hilton Hotel and Resorts to wa niluu Ileefẹ, Dokita Ramon Adedoyin atawọn oṣiṣẹ rẹ ṣe lori iku akẹkọọ Fasiti Ifẹ, Timothy Adegoke, pada sipinlẹ Ọṣun bayii. Eleyii ko ṣẹyin bi ijọba orileede wa ṣe kọwe si kootu ilu Abuja lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, pe oun ti jawọ ninu ẹjọ naa. Awọn oṣiṣẹ rẹ mẹfẹẹfa tijọba apapọ tun yọ ọwọ lọrọ wọn ọhun ni Adedeji Adeṣọla, Magdalene Chefunna, Adeniyi Aderogba, Oluwale Lawrence, Oyetunde Kazeem ati Adebayo Adekunle. A oo ranti pe Agbẹjọro Fẹmi Falana (SAN) ti kọwe sijọba orileede yii lọjọ kẹrin, oṣu yii, pe ki ẹjọ naa kuro niluu Abuja wa sipinlẹ Ọṣun tiṣẹlẹ naa ti ṣẹlẹ, o ni kijọba gbe ẹjọ naa le amofin agba ati kọmiṣanna fun eto idajọ nipinlẹ Ọṣun lọwọ.


Awọn oṣiṣẹ Ọṣun kọ lẹta si Oyetọla, wọn ni ko san ajẹẹlẹ owo-oṣu awọn

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Agbarijọpọ ẹgbẹ awọn oṣiṣẹ ijọba nipinlẹ Ọṣun, State of Osun Joint Labour Movement, ti kọ lẹta si Gomina Adegboyega Oyetọla lati beere fun ajẹẹlẹ owo-oṣu ati owo ifẹyinti wọn. Lẹta naa, eleyii to tẹ Alaroye lọwọ, ni wọn kọ lọjọ keje, oṣu keji, ọdun yii, ti Alaga ẹgbẹ awọn oṣiṣẹ l’Ọṣun, Jacob Adekomi, alaga JNC, Bayọ Adejumọ, alaga TUC, Adekọla Adebọwale si fọwọ si i. Lara ohun ti wọn n beere fun ni sisan owo alajẹṣẹku oṣu mẹrin tijọba yọ ninu owo-oṣu awọn oṣiṣẹ kan loṣu kẹfa, ọdun 2019, ati laarin oṣu kẹrin si oṣu kẹfa, ọdun 2020. Bakan naa ni wọn n beere fun afikun owo to tọ si awọn oṣiṣẹ ti wọn gba igbega bẹrẹ lati ọjọ kin-in-ni, oṣu kọkanla, ọdun 2021, kijọba si fọwọ si igbega fun wọn, ki anfaani si tun wa fun awọn to ba fẹẹ lọ lati ẹka kan si ekeji. Wọn ṣalaye pe gbogbo ibeere yii lo ti wa ninu iwe adehun tijọba ṣe pẹlu awọn, ṣugbọn ijọba ko ti i mu adehun wọn ṣẹ. Gbigbe igbesẹ lori awọn ibeere yii ni kiakia, ẹgbẹ awọn oṣiṣẹ sọ pe ohun ni yoo mu ki iṣọkan ati ifẹ tubọ maa jọba laarin awọn ati ijọba.


Lẹyin ti Sunday Igboho ba kuro ni orileede Benne, a maa gbe e pada si Naijiria lati waa jẹjọ -Malami

Jọkẹ Amọri Minisita fun eto idajọ nilẹ wa, Abubakar Malami, ti sọ pe ọna oṣelu ni awọn yoo fi yanju ọrọ ajijagbara ọmọ Yoruba nni, Sunday Igboho, to wa ni orileede Olominira Benne, ti wọn ba gbe e pada de si Naijiria. O ni Naijiria ni wọn yoo gbe Igboho wa lati waa jẹjọ rẹ lẹyin to ba pari eyi to n jẹ ni orileede Benne. O sọrọ yii nigba to n sọrọ lori eto kan lori Channels Tẹlifiṣan ti wọn pe ni ‘Politics Today.’ O ni ẹjọ ti Igboho n jẹ lọwọ nilẹ Benne ni i ṣe pe pe o tẹ ofin ilẹ wọn loju. Malami ni, ‘A maa faaye gba ofin orileede to kọkọ ru lati ṣe idajọ tiwọn labẹ ofin. Lẹyin ti wọn ba pari eleyii la maa gbe e pada wa si Naijiria lati waa jẹjọọ ofin to ru nibi yii naa. A ko da si igbẹjọ rẹ bo ṣe n lọ ni ilẹ okeere to wa.’’ Lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ to kọja ni ijọba ilẹ Bẹnnẹ kede pe awọn ti fi oṣu mẹfa ku asiko ti Sunday Igboho yoo lo lẹwọn.


Malami ni, ‘A maa faaye gba ofin orileede to kọkọ ru lati ṣe idajọ tiwọn labẹ ofin. Lẹyin ti wọn ba pari eleyii la maa gbe e pada wa si Naijiria lati waa jẹjọọ ofin to ru nibi yii naa. A ko da si igbẹjọ rẹ bo ṣe n lọ ni ilẹ okeere to wa.’’ Lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ to kọja ni ijọba ilẹ Bẹnnẹ kede pe awọn ti fi oṣu mẹfa ku asiko ti Sunday Igboho yoo lo lẹwọn. Eyi yatọ patapata si ireti awọn ololufẹ gbajugbaja ajijangbara ọmọ ọhun pẹlu bi ọkan ninu awọn agbẹjọro rẹ, Amofin agba, Oloye Yọmi Aliu, ti fidi ẹ mulẹ pe ijọba orileede Benne ti fi oṣu mẹfa, o kere tan, kun asiko tọkunrin naa yoo fi wa lahaamọ wọn. Ninu ọrọ kan ti Aliyu ba awọn oniroyin sọ lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ kẹfa, oṣu keji yii, o ni: “Yatọ si ọrọ ti wọn n gbe kiri laipẹ yii pe lọọya kan sọ, ijọba orileede Olominira Benin ti ṣafikun si asiko ti Oloye Sunday Adeyẹmọ (Sunday Igboho) yoo fi wa lahaamọ wọn, oṣu mẹfa ni wọn fi kun un, bo tilẹ jẹ pe ko si ẹsun iwa ọdaran kan ti wọn ka si i lẹsẹ niluu Kutọnu, bẹẹ ni ko si iwe ibeere lati da a pada sile kankan latọdọ ijọba Naijiria.” Amofin agba naa tun ṣalaye pe onibaara oun ti pinnu lati ko ẹjọ rẹ lọ sọdọ ile-ẹjọ agbaye ti ajọ olokoowo Iwọ-Oorun Afrika, lati ba wọn da sọrọ naa, tori aiṣedajọ ododo ati iwa ifiyajẹni lainidii nijọba orileede Bẹnẹ n hu, pẹlu bi wọn ṣe n fi itusilẹ rẹ falẹ. Ṣe ọkan ninu aọn agbẹjọro Sunday Igboho to gba awọn ọmọ rẹ ti awọn ọtẹlẹmuyẹ ko lọjọsi silẹ nile-ẹjọ, Ọgbẹni Pẹlumi Ọlajẹngbesi sọ, lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ karun-un to ṣaaju, nibi to ti sọ pe ireti to daju wa pe Sunday Igboho yoo kuro lahaamọ ẹwọn orileede Olominira Benin ti wọn ti i mọ, yoo si dẹni ominira laipẹ.


Eyi yatọ patapata si ireti awọn ololufẹ gbajugbaja ajijangbara ọmọ ọhun pẹlu bi ọkan ninu awọn agbẹjọro rẹ, Amofin agba, Oloye Yọmi Aliu, ti fidi ẹ mulẹ pe ijọba orileede Benne ti fi oṣu mẹfa, o kere tan, kun asiko tọkunrin naa yoo fi wa lahaamọ wọn. Ninu ọrọ kan ti Aliyu ba awọn oniroyin sọ lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ kẹfa, oṣu keji yii, o ni: “Yatọ si ọrọ ti wọn n gbe kiri laipẹ yii pe lọọya kan sọ, ijọba orileede Olominira Benin ti ṣafikun si asiko ti Oloye Sunday Adeyẹmọ (Sunday Igboho) yoo fi wa lahaamọ wọn, oṣu mẹfa ni wọn fi kun un, bo tilẹ jẹ pe ko si ẹsun iwa ọdaran kan ti wọn ka si i lẹsẹ niluu Kutọnu, bẹẹ ni ko si iwe ibeere lati da a pada sile kankan latọdọ ijọba Naijiria.” Amofin agba naa tun ṣalaye pe onibaara oun ti pinnu lati ko ẹjọ rẹ lọ sọdọ ile-ẹjọ agbaye ti ajọ olokoowo Iwọ-Oorun Afrika, lati ba wọn da sọrọ naa, tori aiṣedajọ ododo ati iwa ifiyajẹni lainidii nijọba orileede Bẹnẹ n hu, pẹlu bi wọn ṣe n fi itusilẹ rẹ falẹ. Ṣe ọkan ninu aọn agbẹjọro Sunday Igboho to gba awọn ọmọ rẹ ti awọn ọtẹlẹmuyẹ ko lọjọsi silẹ nile-ẹjọ, Ọgbẹni Pẹlumi Ọlajẹngbesi sọ, lọjọ Abamẹta, Satide, ọjọ karun-un to ṣaaju, nibi to ti sọ pe ireti to daju wa pe Sunday Igboho yoo kuro lahaamọ ẹwọn orileede Olominira Benin ti wọn ti i mọ, yoo si dẹni ominira laipẹ. Ohun ti Ọlajẹngbesi kọ sori opo ayelujara Fesibuuku rẹ, eyi to ti n mu ki inu awọn ololufẹ ọkunrin naa dun ni pe: “Oloye Sunday Igboho yoo jade laipẹ, iro ayọ ati idunnu yoo si sọ kaakiri ilẹ Yoruba pata. Ko si iyemeji nibẹ pe akikanju ọkunrin gidi ni.” Ọlajẹngbesi tun fi kun un pe: “Ọrọ to fidi mulẹ daadaa ni mo n sọ o, o kan jẹ pe awọn aṣaaju ilẹ Yoruba wa yii gbọdọ lọọ wa ọwọ iwa abosi, imọtara-ẹni-nikan, bọlẹ, ki wọn si gbe ki iwa rere, leke.” Tẹ o ba gbagbe, ninu oṣu kẹfa, ọdun to kọja ni awọn ọtẹlẹmuyẹ ilẹ wa, DSS, ya lọ si ile Igboho to wa niluu Ibadan, nibi ti wọn ti pa ọmọọṣẹ rẹ meji, ti wọn ba ile rẹ jẹ, ti wọn si ko ọpọlọpọ nnkan lọ nibẹ. Ẹsun ti awọn ọtẹlẹmuyẹ yii fi kan an ni pe o n ko ohun ija oloro pamọ, o si n gbiyanju lati da alaafia ilu ru.


Ohun ti Ọlajẹngbesi kọ sori opo ayelujara Fesibuuku rẹ, eyi to ti n mu ki inu awọn ololufẹ ọkunrin naa dun ni pe: “Oloye Sunday Igboho yoo jade laipẹ, iro ayọ ati idunnu yoo si sọ kaakiri ilẹ Yoruba pata. Ko si iyemeji nibẹ pe akikanju ọkunrin gidi ni.” Ọlajẹngbesi tun fi kun un pe: “Ọrọ to fidi mulẹ daadaa ni mo n sọ o, o kan jẹ pe awọn aṣaaju ilẹ Yoruba wa yii gbọdọ lọọ wa ọwọ iwa abosi, imọtara-ẹni-nikan, bọlẹ, ki wọn si gbe ki iwa rere, leke.” Tẹ o ba gbagbe, ninu oṣu kẹfa, ọdun to kọja ni awọn ọtẹlẹmuyẹ ilẹ wa, DSS, ya lọ si ile Igboho to wa niluu Ibadan, nibi ti wọn ti pa ọmọọṣẹ rẹ meji, ti wọn ba ile rẹ jẹ, ti wọn si ko ọpọlọpọ nnkan lọ nibẹ. Ẹsun ti awọn ọtẹlẹmuyẹ yii fi kan an ni pe o n ko ohun ija oloro pamọ, o si n gbiyanju lati da alaafia ilu ru. Sunday Igboho nipasẹ Agbẹjọro rẹ, Oloye Yọmi Aliu ti gbe ọrọ yii lọ sile-ẹjọ niluu Ibadan, adajọ si ti sọ pe ajijagbara yii ko ni ẹṣẹ kankan, bẹẹ lo ni ki ijọba san owo nla fun un fun pe wọn ba dukai rẹ jẹ. Ṣugbọn nibi tọrọ de duro yii, o ṣee ṣe ki wọn gbe Sunday Igboho pada si Naijiria.


Sunday Igboho nipasẹ Agbẹjọro rẹ, Oloye Yọmi Aliu ti gbe ọrọ yii lọ sile-ẹjọ niluu Ibadan, adajọ si ti sọ pe ajijagbara yii ko ni ẹṣẹ kankan, bẹẹ lo ni ki ijọba san owo nla fun un fun pe wọn ba dukai rẹ jẹ. Ṣugbọn nibi tọrọ de duro yii, o ṣee ṣe ki wọn gbe Sunday Igboho pada si Naijiria.


Awọn afẹmiṣofo tun ṣọṣẹ, wọn pa ogun eeyan ni Zamfara, mẹtadinlogun ni Katsina, wọn si ji ọpọlọpọ gbe lọ

Faith Adebọla Bawọn ologun ati ẹṣọ alaabo ṣe n ge awọn janduku afẹmiṣofo to n fojoojumọ ṣoro bii agbọn lapa Oke-Ọya ilẹ wa lọwọ, lawọn agbebọn yii n bọ oruka, pẹlu bi wọn tun ṣe ṣakọlu lopin ọsẹ yii si ipinlẹ Katsina ati Zamfara, nibi ti wọn ti fiku oro pa eeyan ti ko din ni mẹtadinlogoji, ti wọn si ji eeyan bii aadọta gbe wọgbo lọ. Oru ọjọ Ẹti, Furaidee, mọju Satide ni wọn lawọn apaayan ti wọn gun ọkada bii ọgọrun-un wa naa ya bo awọn abule to wa lagbegbe ilu Rijiya, nijọba ibilẹ Gusau ati Tsafe, nipinlẹ Zamfara. Bi wọn ṣe debẹ ni wọn ṣina ibọn bolẹ lakọlakọ, eyi si da jinnijinni bo awọn olugbe agbegbe naa ti wọn n sun lọwọ, ni kaluku ba bẹrẹ si i sa asala fẹmi-in wọn. Awọn afẹmiṣofo naa kọ lu abule Nasarawa Mai Fara, nijọba ibilẹ Tsafe, kan naa, bẹẹ ni wọn tun de agbegbe Dandundun pẹlu. Eeyan mẹwaa la gbọ pe wọn pa ni Nasarawa Mai Fara, wọn si ko awọn yooku ti wọn ri mu lọ, awọn obinrin ati ọmọde lo pọ ju ninu wọn. Nigba tilẹ yoo fi mọ, iye oku eeyan ti wọn ri ṣa jọ ko din ni ogun.


Awọn afẹmiṣofo naa kọ lu abule Nasarawa Mai Fara, nijọba ibilẹ Tsafe, kan naa, bẹẹ ni wọn tun de agbegbe Dandundun pẹlu. Eeyan mẹwaa la gbọ pe wọn pa ni Nasarawa Mai Fara, wọn si ko awọn yooku ti wọn ri mu lọ, awọn obinrin ati ọmọde lo pọ ju ninu wọn. Nigba tilẹ yoo fi mọ, iye oku eeyan ti wọn ri ṣa jọ ko din ni ogun. Titi dasiko yii lawọn ọlọdẹ ṣi n wa awọn oku kaakiri igbo agbegbe naa, tori ko sẹni to le sọ pato boya awọn eeyan ti wọn n wa naa ti wa lara awọn ti wọn ji ko, tabi wọn ti yinbọn pa wọn sinu igbo. Bi iṣẹlẹ eyi ṣe n lọ lọwọ ni Zamfara, bẹẹ lawọn agbẹbọn mi-in n da ẹmi awọn eeyan legbodo labule Yar Katsina, nijọba ibilẹ Bungudu, nipinlẹ Katsina. Ẹnikan tọrọ naa ṣoju rẹ sọ fun Ajọ Akoroyinjọ ilẹ wa (NAN) pe ọpẹlọpẹ bawọn ẹṣọ fijilante agbegbe naa ṣe duro lati gbeja awọn eeyan wọn, o ni eyi ni ko jẹ kiye eeyan to ba iṣẹlẹ akọlu naa rin ju mẹtadinlogun lọ.


Titi dasiko yii lawọn ọlọdẹ ṣi n wa awọn oku kaakiri igbo agbegbe naa, tori ko sẹni to le sọ pato boya awọn eeyan ti wọn n wa naa ti wa lara awọn ti wọn ji ko, tabi wọn ti yinbọn pa wọn sinu igbo. Bi iṣẹlẹ eyi ṣe n lọ lọwọ ni Zamfara, bẹẹ lawọn agbẹbọn mi-in n da ẹmi awọn eeyan legbodo labule Yar Katsina, nijọba ibilẹ Bungudu, nipinlẹ Katsina. Ẹnikan tọrọ naa ṣoju rẹ sọ fun Ajọ Akoroyinjọ ilẹ wa (NAN) pe ọpẹlọpẹ bawọn ẹṣọ fijilante agbegbe naa ṣe duro lati gbeja awọn eeyan wọn, o ni eyi ni ko jẹ kiye eeyan to ba iṣẹlẹ akọlu naa rin ju mẹtadinlogun lọ. Agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Katsina, SP Mohammad Sheu fidi ẹ mulẹ pe loootọ lawọn akọlu naa waye, ṣugbọn awọn o ti i le sọ pato iye eeyan to ku ati iye ti wọn ji gbe. Wọn ni ilu Karfi, nijọba ibilẹ Malumfashi, ni Katsina, lawọn apaayan naa ti fẹmi eeyan mẹtadinlogun ọhun ṣofo. Ọnarebu Aminu Ibrahim Saidu to n ṣoju awọn eeyan Malumfashi fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, o loun ti ṣabẹwo sagbegbe ti wọn ṣakọlu si naa, oun si ba awọn eeyan tọrọ kan kẹdun.


Agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Katsina, SP Mohammad Sheu fidi ẹ mulẹ pe loootọ lawọn akọlu naa waye, ṣugbọn awọn o ti i le sọ pato iye eeyan to ku ati iye ti wọn ji gbe. Wọn ni ilu Karfi, nijọba ibilẹ Malumfashi, ni Katsina, lawọn apaayan naa ti fẹmi eeyan mẹtadinlogun ọhun ṣofo. Ọnarebu Aminu Ibrahim Saidu to n ṣoju awọn eeyan Malumfashi fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, o loun ti ṣabẹwo sagbegbe ti wọn ṣakọlu si naa, oun si ba awọn eeyan tọrọ kan kẹdun. O tun ṣeleri pe eto ti n lọ lati doola ẹmi awọn ti wọn ji gbe.


O tun ṣeleri pe eto ti n lọ lati doola ẹmi awọn ti wọn ji gbe.