Ọnarebu Yusuf Sherif to n ṣoju Ado-Odo-Ọta kin-in-ni lo fọwọ si kika aba yii fun igba kẹta ninu ile naa. Ọnarebu Wahab Haruna to n ṣoju Yewa keji si kin in lẹyin. Nigba naa ni Akọwe ileegbimọ, Deji Adeyẹmọ, ka a setiigbọ gbogbo aṣofin lẹẹkan si i. Olori wọn, Ọnarebu Taiwo Oluọmọ, paṣẹ pe ki wọn fi ẹda aba ti wọn da yii ṣọwọ si Gomina Dapọ Abiọdun lati buwọ lu. Bi gomina ba buwọ lu u, o dofin niyẹn.


Awọn aṣofin Ogun dabaa ẹwọn ọdun mẹta fẹni to ba fẹran jẹ oko  oloko

Bi gomina ba buwọ lu u, o dofin niyẹn.


Eeyan mẹrin ku ninu mọlẹbi kan, majele ni wọn jẹ mọ ounjẹ ni Kwara

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Ajọ ẹsọ alaabo ara ẹni laabo ilu (NSCDC), ẹka ti ipinlẹ Kwara, ti fidi ẹ mulẹ pe eeyan mẹrin to jẹ mọlẹbi kan naa jẹ majele mọ ounjẹ ni abule Olori, lagbegbe Banni, nijọba ibilẹ Moro, lẹkun Ariwa ipinlẹ Kwara, ti wọn si gba’bẹ lọ sọrun. Ninu atẹjade kan ti ẹsọ alaabo naa fi sita, ti Alukoro ajọ ọhun nipinlẹ Kwara, Ọgbẹni Babawale Zaid Afolabi, buwọ lu sọ pe awọn mẹrẹẹrin ku ni nnkan bii aago meje owurọ Ọjọbọ, Tọsidee, ọṣẹ yii, lẹyin ti wọn jẹ majele mọ ounjẹ. O tẹsiwaju pe arakunrin kan, Alhaji Mohammed Abubakar, tilu Olori, lagbegbe Banni lo mu iroyin naa wa pe awọn ọmọ oun meji; Umar Mohammed, ẹni ọdun marundinlọgbọn, ati Kadir Mohammed, ẹni ọdun mejidinlogun ni wọn n bi ni nnkan bii aago mẹrin idaji Ọjọbọ, Tọsidee, ọṣẹ yii, tawọn si sare gbe wọn lọ sileewosan gẹnẹra to wa ni ilu Igbẹti. Wọn ṣe ayẹwo fun wọn, ayẹwo fi han pe majele ni wọn jẹ, ti ko si pẹ pupọ ti awọn mejeeji fi ku. Afọlabi tẹsiwaju pe lakooko ti awọn mọlẹbi n gbaradi lati sin awọn oku meji yii, ni ọkan lara ọmọọmọ Abubakar lọkunrin kan naa tun ku. Ọkunrin yii ni awọn oṣiṣẹ NSCDC, ti Ọgbẹni Adesina Taofeek ṣaaju kọwọọrin lọ sọdọ awọn mọlẹbi lati lọọ ba wọn kẹdun, bi wọn tun ṣe sọ pe ọmọ ọmọ arakunrin ọhun miiran, Bashiru Mohammed, ti wọn tun sare gbe lọ sileewosan tun ku loju-ẹṣẹ.


Wọn ṣe ayẹwo fun wọn, ayẹwo fi han pe majele ni wọn jẹ, ti ko si pẹ pupọ ti awọn mejeeji fi ku. Afọlabi tẹsiwaju pe lakooko ti awọn mọlẹbi n gbaradi lati sin awọn oku meji yii, ni ọkan lara ọmọọmọ Abubakar lọkunrin kan naa tun ku. Ọkunrin yii ni awọn oṣiṣẹ NSCDC, ti Ọgbẹni Adesina Taofeek ṣaaju kọwọọrin lọ sọdọ awọn mọlẹbi lati lọọ ba wọn kẹdun, bi wọn tun ṣe sọ pe ọmọ ọmọ arakunrin ọhun miiran, Bashiru Mohammed, ti wọn tun sare gbe lọ sileewosan tun ku loju-ẹṣẹ. Ajọ ẹsọ alaabo NSCDC ti waa gba awọn mọlẹbi nimọran lati lọọ ṣe ayẹwo fun awọn ọmọ to ṣẹku ti wọn jọ jẹ ounjẹ to ni majele ọhun.


Ajọ ẹsọ alaabo NSCDC ti waa gba awọn mọlẹbi nimọran lati lọọ ṣe ayẹwo fun awọn ọmọ to ṣẹku ti wọn jọ jẹ ounjẹ to ni majele ọhun.


Satide ti T.B Joshua ku yẹn lo ni ki n waa pade oun fun iranlọwọ owo ti ma a fi tọju ara mi – Fadeyi Oloro

Funkẹ Adebiyi Ọṣere tiata nni, Ọgbẹni Ojo Arowoṣafẹ tawọn eeyan mọ si Fadeyi Oloro, ko fọrọ sabẹ ahọn sọ nipa Oloogbe Pasitọ T.B Joshua. Fadeyi loun ko le ba wọn bu u rara, oju ko si ti oun lati sọ pe ọmọ ijọ Synagogue Church of all Nations (SCOAN) ni oun. Irọlẹ Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ keje, oṣu keje, ọdun 2021 yii, ni Fadeyi Oloro ba akọroyin AKEDE AGBAYE sọrọ, iyẹn lẹyin to de lati ṣọọṣi Sinagọgu, nibi tawọn oṣere ẹgbẹ ẹ bii Rọnkẹ Oṣodi Oke, Fẹmi Branch ati Jumọkẹ George naa ti lọọ sọrọ iwuri nipa Pasitọ Oloogbe Temitọpẹ Joshua. Fadeyi sọ pe, “Ọmọ ijọ Synagogue ni mi, iranlọwọ naa ni mo ba de ọdọ ẹ, Ọlọrun dẹ jẹ ko fẹran mi yatọ. Ilu Ikarẹ la ti kọkọ mọra, Arigidi Akoko to ti wa ko jinna si Ikare Akoko ti mo ti wa, lati ile la ti mọra ki n too waa pade ẹ l’Ekoo. “Ẹ ẹ ri i pe a tun jọra wa ni, o ti fẹran mi tipẹ.


Fadeyi sọ pe, “Ọmọ ijọ Synagogue ni mi, iranlọwọ naa ni mo ba de ọdọ ẹ, Ọlọrun dẹ jẹ ko fẹran mi yatọ. Ilu Ikarẹ la ti kọkọ mọra, Arigidi Akoko to ti wa ko jinna si Ikare Akoko ti mo ti wa, lati ile la ti mọra ki n too waa pade ẹ l’Ekoo. “Ẹ ẹ ri i pe a tun jọra wa ni, o ti fẹran mi tipẹ. Koda, ọjọ Satide to ku yẹn lo ni ki n waa pade oun fun iranlọwọ nipa ara mi ti ko ya ati owo. O ti fun mi lasiko ti mo maa waa ba a lọjọ naa, ṣugbọn ọjọ naa lo jade laye. “ Mo maa n lọ sori oke ẹ daadaa, ta a ba wa nibẹ bayii to ba n fọwọ kan awọn eeyan, to ba de ọdọ mi, o maa maa rẹrin-in ni, o fẹran mi pupọ o. Eeyan Ọlọrun le mi mọ ọn si i o, gbogbo awọn eeyan to ba n sọ nnkan buruku nipa ẹ, tiwọn ni wọn n sọ yẹn.


Koda, ọjọ Satide to ku yẹn lo ni ki n waa pade oun fun iranlọwọ nipa ara mi ti ko ya ati owo. O ti fun mi lasiko ti mo maa waa ba a lọjọ naa, ṣugbọn ọjọ naa lo jade laye. “ Mo maa n lọ sori oke ẹ daadaa, ta a ba wa nibẹ bayii to ba n fọwọ kan awọn eeyan, to ba de ọdọ mi, o maa maa rẹrin-in ni, o fẹran mi pupọ o. Eeyan Ọlọrun le mi mọ ọn si i o, gbogbo awọn eeyan to ba n sọ nnkan buruku nipa ẹ, tiwọn ni wọn n sọ yẹn. Ẹni to da ileewe rẹpẹtẹ silẹ ni UK, to n ṣaanu awọn eeyan kaakiri, alaaanu ni mo mọ ọn si. Emi o fi bo pe ọmọ ijọ Synagogue ni mi, Ọlọrun kan naa ni gbogbo wa n sin, awa ta a n lọ sibẹ ko pe nnkan mi-in ju Ọlọrun lọ. “Eeyan ni Sinagọgu, ojiṣẹ Ọlọrun ni.


Ẹni to da ileewe rẹpẹtẹ silẹ ni UK, to n ṣaanu awọn eeyan kaakiri, alaaanu ni mo mọ ọn si. Emi o fi bo pe ọmọ ijọ Synagogue ni mi, Ọlọrun kan naa ni gbogbo wa n sin, awa ta a n lọ sibẹ ko pe nnkan mi-in ju Ọlọrun lọ. “Eeyan ni Sinagọgu, ojiṣẹ Ọlọrun ni. Isọkusọ lawọn to ba n sọ pe ki i ṣe eeyan Ọlọrun n sọ. Wọn diidi pe awa tẹ ẹ ri nibẹ ta a jẹ onitiata yẹn ni, nitori oore to n ṣe fun wa, keeyan ma dẹ ya abara-moorejẹ la ṣe lọ. “Temitọpẹ maa n ṣadura fun mi, o tọju mi daadaa lọna alaafia nigba ti ara mi ko ya, ti mo ba tun n lọ sile, aa tun fun mi lowo.


Isọkusọ lawọn to ba n sọ pe ki i ṣe eeyan Ọlọrun n sọ. Wọn diidi pe awa tẹ ẹ ri nibẹ ta a jẹ onitiata yẹn ni, nitori oore to n ṣe fun wa, keeyan ma dẹ ya abara-moorejẹ la ṣe lọ. “Temitọpẹ maa n ṣadura fun mi, o tọju mi daadaa lọna alaafia nigba ti ara mi ko ya, ti mo ba tun n lọ sile, aa tun fun mi lowo. Ajọṣẹpọ ẹmi ati ẹ ti le lọgbọn ọdun. K’Ọlọrun ba mi ṣaforiji fun un, kẹyin to fi silẹ ma bajẹ. Ẹ ṣeun gan-an” Bẹẹ ni Fadeyi Oloro wi


Ajọṣẹpọ ẹmi ati ẹ ti le lọgbọn ọdun. K’Ọlọrun ba mi ṣaforiji fun un, kẹyin to fi silẹ ma bajẹ. Ẹ ṣeun gan-an” Bẹẹ ni Fadeyi Oloro wi


Ile-ẹjọ sọ Toyin to fomi gbigbona pa ọkọ ẹ sẹwọn ọdun kan l’Ondo

Faith Adebọla Ile-ẹjọ Majisreeti kan to fikalẹ siluu Akurẹ, nipinlẹ Ondo, ti paṣẹ pe odidi ọdun kan gbako ni Abilekọ Oluwatoyin Olusa yoo fi faṣọ pempe roko ọba lẹwọn latari ẹsun ṣiṣeku-pa ọkọ rẹ, Oloogbe Adeyinka Olisa, ti wọn lo da omi gbigbona le lori. Ọjọruu, Wẹsidee, ọsẹ yii, nidajọ naa waye. Ninu alaye ti awọn agbẹjọro meji ti wọn ṣoju fun ijọba, Ọgbẹni Fẹmi Emodamọri ati Ṣọla Agunloye, ṣe, wọn sọ pe agbegbe kan ti wọn n pe ni Ijọka, lawọn tọkọ-taya naa n gbe niluu Akurẹ, iṣẹ ayẹwe owo wo lọkunrin naa n ṣe nileewe ijọba School of Health Technology, to wa l’Akurẹ, nigba aye ẹ. Wọn ni aawọ nla kan ti wa laarin oun atiyawo rẹ yii lasiko ti iṣẹlẹ iku rẹ waye, ara ọkunrin naa ko si ya daadaa lasiko ọhun, bo tilẹ jẹ pe wọn ṣi jọ n gbe papọ, iyawo yii ko si ṣaajo ẹ bo ṣe yẹ rara. Bẹẹ igbeyawo wọn ti lọjọ lori, tori ọdun mẹtalelogun sẹyin ni wọn fẹra wọn. Wọn ni Ioṣu kọkanla, ọdun 2017, lọkunrin naa ṣubu ninu ile nibi toun atiyawo rẹ ti n ṣe fa-a-ka-ja-a lọwọ, ṣugbọn kaka ti olujẹjọ iba fi ṣaajo rẹ, niṣe lo lọọ fibinu gbe omi gbigbona, to si yii da le oloogbe ọhun lori mọlẹ, niyẹn ba fara pa yannayanna, wọn ni gbogbo ara ẹ lo bo yanmọkan. Bo tilẹ jẹ pe awọn alaaanu kan laduugbo gbe e lọ sọsibitu, ko ju ọsẹ meji lọ to fi dagbere faye nileewosan ti wọn gbe e lọ.


Bẹẹ igbeyawo wọn ti lọjọ lori, tori ọdun mẹtalelogun sẹyin ni wọn fẹra wọn. Wọn ni Ioṣu kọkanla, ọdun 2017, lọkunrin naa ṣubu ninu ile nibi toun atiyawo rẹ ti n ṣe fa-a-ka-ja-a lọwọ, ṣugbọn kaka ti olujẹjọ iba fi ṣaajo rẹ, niṣe lo lọọ fibinu gbe omi gbigbona, to si yii da le oloogbe ọhun lori mọlẹ, niyẹn ba fara pa yannayanna, wọn ni gbogbo ara ẹ lo bo yanmọkan. Bo tilẹ jẹ pe awọn alaaanu kan laduugbo gbe e lọ sọsibitu, ko ju ọsẹ meji lọ to fi dagbere faye nileewosan ti wọn gbe e lọ. Ayẹwo iṣegun si fihan pe iṣoro eemi ati ara to fi ṣeṣe lo ṣokunfa iku rẹ yii. Wọn lobinrin yii jẹbi ẹsun ṣiṣe akọlu lọna to lewu, ṣiṣe ẹlomi-in leṣe ati mimọ-ọn-mọ huwa ika ti wọn fi kan an, awọn ẹsun naa si ta ko isọri ọtalenirinwo o din marun-un (355) iwe ofin iwa ọdaran ipinlẹ Ondo. Ninu idajọ rẹ, Adajọ Ruth Olumilua sọ pe ẹri fihan pe olujẹjọ yii jẹbi awọn ẹsun ti wọn fi kan an, o ni olupẹjọ ti pese ẹri to to lati fidi ẹsun rẹ mulẹ.


Ayẹwo iṣegun si fihan pe iṣoro eemi ati ara to fi ṣeṣe lo ṣokunfa iku rẹ yii. Wọn lobinrin yii jẹbi ẹsun ṣiṣe akọlu lọna to lewu, ṣiṣe ẹlomi-in leṣe ati mimọ-ọn-mọ huwa ika ti wọn fi kan an, awọn ẹsun naa si ta ko isọri ọtalenirinwo o din marun-un (355) iwe ofin iwa ọdaran ipinlẹ Ondo. Ninu idajọ rẹ, Adajọ Ruth Olumilua sọ pe ẹri fihan pe olujẹjọ yii jẹbi awọn ẹsun ti wọn fi kan an, o ni olupẹjọ ti pese ẹri to to lati fidi ẹsun rẹ mulẹ. O ni bo tilẹ jẹ pe ọdaran naa ti bẹbẹ pe kile-ẹjọ ṣiju aanu wo oun, ati nitori ko le tọju awọn ọmọ toloogbe fi silẹ lọ, sibẹ, ẹlẹṣẹ ki yoo lọ lai jiya. Adajọ Olumilua ni ki olujẹjọ naa lọọ ṣẹwọn ọdun kan, tabi ko san owo itanran ẹgbẹrun lọna igba (N200,000) naira.


O ni bo tilẹ jẹ pe ọdaran naa ti bẹbẹ pe kile-ẹjọ ṣiju aanu wo oun, ati nitori ko le tọju awọn ọmọ toloogbe fi silẹ lọ, sibẹ, ẹlẹṣẹ ki yoo lọ lai jiya. Adajọ Olumilua ni ki olujẹjọ naa lọọ ṣẹwọn ọdun kan, tabi ko san owo itanran ẹgbẹrun lọna igba (N200,000) naira.


Awọn eeyan sọrọ si Fathia Balogun, nitori fiimu ‘Ọkọ Iyabọ’ to kopa ninu ẹ

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Tẹni to de la ri ni oko ọrọ to n bọ sori Fathia Balogun lasiko yii, o daju pe ti ẹnikọọkan ninu awọn oṣere to kopa ninu sinima Yọmi Fabiyi, Ọkọ Iyabọ’, yoo ṣi ba wọn pẹlu ọrọ buruku. Ṣugbọn lọwọ yii, Fathia lojo ọrọ buruku ṣi n rọ lori rẹ na. Ohun to n bi ọpọ eeyan to n sọrọ si oṣere yii ninu ni pe pẹlu bo ṣe jẹ agba oṣere to lorukọ to, wọn lo yẹ ko mọ iru ere ti yoo ti kopa. Awọn ololufẹ sinima to ti wo fiimu naa lori ayelujara sọ pe ko ba ma jẹ Fathia, wọn lo yẹ ko loye ju bẹẹ lọ. Awọn mi-in tiẹ sọ pe nitori ija buruku to wa laarin Fathia Balogun ati Iyabọ Ojo lo jẹ ki oṣere yii gba lati kopa ninu ere ti wọn pe ni ‘Ọkọ Iyabọ’ yii. Wọn ni nitori bi Iyabọ Ojo ṣe maa n fi Fathia wọlẹ lo jẹ kobinrin yii gba lati kopa ninu sinima ọtẹ, wọn lo fẹẹ fi pẹgan Iyabọ ni.


Awọn ololufẹ sinima to ti wo fiimu naa lori ayelujara sọ pe ko ba ma jẹ Fathia, wọn lo yẹ ko loye ju bẹẹ lọ. Awọn mi-in tiẹ sọ pe nitori ija buruku to wa laarin Fathia Balogun ati Iyabọ Ojo lo jẹ ki oṣere yii gba lati kopa ninu ere ti wọn pe ni ‘Ọkọ Iyabọ’ yii. Wọn ni nitori bi Iyabọ Ojo ṣe maa n fi Fathia wọlẹ lo jẹ kobinrin yii gba lati kopa ninu sinima ọtẹ, wọn lo fẹẹ fi pẹgan Iyabọ ni. Ohun ti wọn ni ‘Ọkọ Iyabọ’ da le lori ni pe ko sohun to buru bi ọmọdebinrin ba n yan agbalagba lọrẹẹ, latigba ti ere Yọmi yii si ti gori afẹfẹ ni ida mẹsan-an ninu mẹwaa awọn to wo o ti n koro oju si i. Bi wọn ṣe n pe Yọmi to kọ ọ lorukọ buruku lawọn mi-in ṣepe fawọn oṣere to ba a kopa nibẹ. Iṣẹ ọhun ko si ki i ṣe kekere rara o, nitori awọn agba oṣere pọ nibẹ. Madam Ṣajẹ, Ogogo, Ẹlẹṣhọ, Lọla Idijẹ-ẹ, Ọlọfaana, Ajala Jalingo atawọn oṣere nla-nla lo wa ninu ‘Ọkọ Iyabọ’.


Ohun ti wọn ni ‘Ọkọ Iyabọ’ da le lori ni pe ko sohun to buru bi ọmọdebinrin ba n yan agbalagba lọrẹẹ, latigba ti ere Yọmi yii si ti gori afẹfẹ ni ida mẹsan-an ninu mẹwaa awọn to wo o ti n koro oju si i. Bi wọn ṣe n pe Yọmi to kọ ọ lorukọ buruku lawọn mi-in ṣepe fawọn oṣere to ba a kopa nibẹ. Iṣẹ ọhun ko si ki i ṣe kekere rara o, nitori awọn agba oṣere pọ nibẹ. Madam Ṣajẹ, Ogogo, Ẹlẹṣhọ, Lọla Idijẹ-ẹ, Ọlọfaana, Ajala Jalingo atawọn oṣere nla-nla lo wa ninu ‘Ọkọ Iyabọ’. O jọ pe ori Fathia lawọn aye ti fẹẹ bẹrẹ ibawi naa ni wọn ṣe n juko ọrọ lu obinrin to ti le laaadọta ọdun naa bayii. Ẹnikan torukọ ẹ n jẹ ‘One Scents by Halar’ n ṣepe fun Fathia ni tiẹ ni, epe ti ko ṣee kọ soju iwe iroyin lo bu jo Fathia, bẹẹ lo ni oun ko mọ pe beeyan kan ba kọ iru ere ‘Ọkọ Iyabọ’ yii, to si ni ki Fathia waa kopa nibẹ, oun ko mọ pe iyawo Saheed Balogun tẹlẹ naa yoo gba iru ere bẹẹ. O ni Fathia ja oun kulẹ gan-an ni.


O jọ pe ori Fathia lawọn aye ti fẹẹ bẹrẹ ibawi naa ni wọn ṣe n juko ọrọ lu obinrin to ti le laaadọta ọdun naa bayii. Ẹnikan torukọ ẹ n jẹ ‘One Scents by Halar’ n ṣepe fun Fathia ni tiẹ ni, epe ti ko ṣee kọ soju iwe iroyin lo bu jo Fathia, bẹẹ lo ni oun ko mọ pe beeyan kan ba kọ iru ere ‘Ọkọ Iyabọ’ yii, to si ni ki Fathia waa kopa nibẹ, oun ko mọ pe iyawo Saheed Balogun tẹlẹ naa yoo gba iru ere bẹẹ. O ni Fathia ja oun kulẹ gan-an ni. Ẹni yii ko ti i dakẹ, One Scent sọ pe bi Fathia ko ba lẹkọọ ọmọluabi ti yoo fi kọ iru iṣẹ bẹẹ silẹ, ṣe ko tun ni ẹkọ ofin bo ti wu ko kere mọ ni, pe eeyan ki i fi itan igbesi aye ẹlọmi-in to jẹ ẹdun ọkan rẹ ṣere. To bẹẹ to jẹ wọn tun n lo orukọ awọn ẹni to ṣẹlẹ si naa bi wọn ṣe n jẹ ẹ loju aye. Ẹni to binu si Fathia yii ni ọrọ rẹ ko jọ oun loju, ohun to jẹ ki Rẹmi Surutu gba a leti nita gbangba niyẹn, to kọ ọ lẹkọọ to yẹ ko ni ṣugbọn ti ko ni.


Ẹni yii ko ti i dakẹ, One Scent sọ pe bi Fathia ko ba lẹkọọ ọmọluabi ti yoo fi kọ iru iṣẹ bẹẹ silẹ, ṣe ko tun ni ẹkọ ofin bo ti wu ko kere mọ ni, pe eeyan ki i fi itan igbesi aye ẹlọmi-in to jẹ ẹdun ọkan rẹ ṣere. To bẹẹ to jẹ wọn tun n lo orukọ awọn ẹni to ṣẹlẹ si naa bi wọn ṣe n jẹ ẹ loju aye. Ẹni to binu si Fathia yii ni ọrọ rẹ ko jọ oun loju, ohun to jẹ ki Rẹmi Surutu gba a leti nita gbangba niyẹn, to kọ ọ lẹkọọ to yẹ ko ni ṣugbọn ti ko ni. Ẹlomi-in to tun bu Fathia loju opo ni Mafuzah, o ni ṣebi agba ki i wa lọja kori ọmọ tuntun wọ ni Yoruba wi, ewo waa ni ti Fathia ti agba tiẹ ko wulo. O ni Agbaya ni Fathia, ẹranko si ni pẹlu. Bi ọrọ yii ṣe fẹju toto yii, AKEDE AGBAYE ba Yọmi Fabiyi to kọ ere to da wahala silẹ naa sọrọ lọsan-an Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ keje, oṣu keje yii, lati gbọ ti ẹnu rẹ.


Ẹlomi-in to tun bu Fathia loju opo ni Mafuzah, o ni ṣebi agba ki i wa lọja kori ọmọ tuntun wọ ni Yoruba wi, ewo waa ni ti Fathia ti agba tiẹ ko wulo. O ni Agbaya ni Fathia, ẹranko si ni pẹlu. Bi ọrọ yii ṣe fẹju toto yii, AKEDE AGBAYE ba Yọmi Fabiyi to kọ ere to da wahala silẹ naa sọrọ lọsan-an Ọjọruu, Wẹsidee, ọjọ keje, oṣu keje yii, lati gbọ ti ẹnu rẹ. Ọkunrin naa ni oun ko ni alaye kankan lati ṣe mọ, nitori oun ti fi ero ọkan oun sori ẹka ayelujara nipa fiimu naa. Ohun ti fi sita naa lo ti ṣalaye pe oun lẹtọọ lati kọ itan to ba wu oun, o ni eebu ati ọrọ abuku lati ẹnu awọn ẹlẹgbẹ oun pẹlu ara ilu ko ni nnkan i ṣe pẹlu ẹtọ oun lati gbe iṣẹ ọpọlọ jade. Yọmi sọ pe wọn ko fi ofin de iṣẹ oun, ‘Ọkọ Iyabọ’ lati ma jade.


Ọkunrin naa ni oun ko ni alaye kankan lati ṣe mọ, nitori oun ti fi ero ọkan oun sori ẹka ayelujara nipa fiimu naa. Ohun ti fi sita naa lo ti ṣalaye pe oun lẹtọọ lati kọ itan to ba wu oun, o ni eebu ati ọrọ abuku lati ẹnu awọn ẹlẹgbẹ oun pẹlu ara ilu ko ni nnkan i ṣe pẹlu ẹtọ oun lati gbe iṣẹ ọpọlọ jade. Yọmi sọ pe wọn ko fi ofin de iṣẹ oun, ‘Ọkọ Iyabọ’ lati ma jade. O ni awọn alaṣẹ kan fi mọ lori ayelujara ni, ko le baa din ariwo awọn eeyan to n naka abuku si fiimu naa ku. ‘’Mo fa gbogbo yin le ẹri ọkan yin ati Ọlọrun lọwọ. Ko si ohun tẹ ẹ le ṣe to le fa mi sẹyin.’ Bẹẹ ni Yọmi Fabiyi kọ ọ soju opo Instagraamu rẹ.


O ni awọn alaṣẹ kan fi mọ lori ayelujara ni, ko le baa din ariwo awọn eeyan to n naka abuku si fiimu naa ku. ‘’Mo fa gbogbo yin le ẹri ọkan yin ati Ọlọrun lọwọ. Ko si ohun tẹ ẹ le ṣe to le fa mi sẹyin.’ Bẹẹ ni Yọmi Fabiyi kọ ọ soju opo Instagraamu rẹ. O fi kun un pe to ba ya, ileeṣẹ to n ri si sinima to le jade yoo faaye silẹ fun ‘Ọkọ Iyabọ’ lati di tita lori igba, awọn yoo ṣe e si DVD. Nigba naa ni kaluku yoo ri i pe ohun to ṣẹlẹ ko ju pe awọn oṣẹre meji, Yọmi ati Iyabọ, n ja lori ọrọ kan, ọtọọtọ si loju ti kaluku wọn fi wo o. Boya lohun ti Yọmi wi yii ta leti awọn eeyan ṣa, nitori lẹyin to kọ ọrọ tiẹ sita lawọn eeyan nawọ gan Fathia yii, ti wọn n bu u bii ẹni layin. Koda, awọn TAMPAN gan-an ti ranṣẹ pe Yọmi Fabiyi, wọn ni ko foju kan awọn lọjọ kọkanla, oṣu keje yii, lati waa ṣalaye ara ẹ nipa sinima ‘Ọkọ Iyabọ’, nitori iṣẹ rẹ yii ti n ko eeri igi yi obi awọn lara, awọn eeyan tun ti n sọrọ odi si TAMPAN, bẹẹ, ẹru kan ni i mu ni bugba ẹru lọrọ yii.


O fi kun un pe to ba ya, ileeṣẹ to n ri si sinima to le jade yoo faaye silẹ fun ‘Ọkọ Iyabọ’ lati di tita lori igba, awọn yoo ṣe e si DVD. Nigba naa ni kaluku yoo ri i pe ohun to ṣẹlẹ ko ju pe awọn oṣẹre meji, Yọmi ati Iyabọ, n ja lori ọrọ kan, ọtọọtọ si loju ti kaluku wọn fi wo o. Boya lohun ti Yọmi wi yii ta leti awọn eeyan ṣa, nitori lẹyin to kọ ọrọ tiẹ sita lawọn eeyan nawọ gan Fathia yii, ti wọn n bu u bii ẹni layin. Koda, awọn TAMPAN gan-an ti ranṣẹ pe Yọmi Fabiyi, wọn ni ko foju kan awọn lọjọ kọkanla, oṣu keje yii, lati waa ṣalaye ara ẹ nipa sinima ‘Ọkọ Iyabọ’, nitori iṣẹ rẹ yii ti n ko eeri igi yi obi awọn lara, awọn eeyan tun ti n sọrọ odi si TAMPAN, bẹẹ, ẹru kan ni i mu ni bugba ẹru lọrọ yii. Wọn ni ki Yọmi Fabiyi waa foju kan igbimọ, ko waa rojọ ẹnu rẹ boya yoo jare.


Wọn ni ki Yọmi Fabiyi waa foju kan igbimọ, ko waa rojọ ẹnu rẹ boya yoo jare.


Olubadan ko gbowo kankan lọwọ ijọba lati jẹ ki wọn ri Sunday Igboho mu o-Ọlọkọ

Faith Adebọla Ero pitimu lo ya bo aafin Olubadan tilẹ Ibadan, eyi to wa lagbegbe Popo-Yemọja, niluu Ibadan, l’Ọjọruu, Wẹsidee yii, nigba tawọn araalu atawọn ololufẹ ajijagbara ilẹ Yoruba nni, Oloye Sunday Adeyẹmọ, lọọ fẹhonu han lọdọ Ọba Saliu Adetunji, lori akọlu tawọn agbofinro ṣe sile Sunday Igboho lọsẹ to kọja. Lati ile Sunday Igboho to wa lagbegbe Sọka, n’Ibadan, lawọn ọdọ naa ti gbera, wọn gbe akọle ‘Oduduwa Nation’ dani, pẹlu awọn akọle mi-in ti wọn fi bẹnu atẹ lu iṣẹlẹ to waye loru Ọjọbọ, nile Sunday Igboho, bẹẹ ni wọn n pariwo “Igboho, Ooṣa,” “Oodua Nation la fẹ,” “A o ni i jawọ, a o ni i sinmi,” bi wọn ṣe n lọ. Lara ohun tawọn eeyan naa n beere pe ki Olubadan ba awọn da si ni bijọba ṣe mu awọn mẹtala lati ile Sunday Igboho sahaamọ awọn otẹlẹmuyẹ DSS l’Abuja, bi wọn ṣe ba dukia wọn jẹ, ti wọn fo gilaasi ọkọ to wa lagbala Sunday Igboho, ati awọn dukia mi-in ti wọn ko lọ. Awọn eeyan naa tun beere pe kijọba ṣalaye idi ti wọn fi ṣeku pa eeyan meji nile Sunday Igboho lọjọ ti wọn wa, ati titẹ ti wọn tẹ ẹtọ Adeyẹmọ loju. Ọkan lara awọn ọdọ naa to ṣoju fawọn to ku sọrọ laafin Olubadan, o ni: “A fẹẹ sọ fawọn ẹṣọ DSS pe ki wọn fagi le ikede ti wọn ṣe pawọn n wa Oloye Sunday Adeyẹmọ, ati pawọn fẹẹ fi pampẹ ofin gbe e nibikibi tawọn ba ti ri i. Gbedeke ọjọ meje la fun wọn lati ṣe eyi. A tun fẹ ki idajọ ododo waye lori awọn oṣiṣẹ Sunday Igboho meji ti wọn yinbọn pa, awọn mejeeji ọhun, Adogan ati Aafaa (inagijẹ wọn) lawọn DSS ṣekupa laiṣẹ lairo loru ọjọ ti wọn ṣakọlu ọhun.


Awọn eeyan naa tun beere pe kijọba ṣalaye idi ti wọn fi ṣeku pa eeyan meji nile Sunday Igboho lọjọ ti wọn wa, ati titẹ ti wọn tẹ ẹtọ Adeyẹmọ loju. Ọkan lara awọn ọdọ naa to ṣoju fawọn to ku sọrọ laafin Olubadan, o ni: “A fẹẹ sọ fawọn ẹṣọ DSS pe ki wọn fagi le ikede ti wọn ṣe pawọn n wa Oloye Sunday Adeyẹmọ, ati pawọn fẹẹ fi pampẹ ofin gbe e nibikibi tawọn ba ti ri i. Gbedeke ọjọ meje la fun wọn lati ṣe eyi. A tun fẹ ki idajọ ododo waye lori awọn oṣiṣẹ Sunday Igboho meji ti wọn yinbọn pa, awọn mejeeji ọhun, Adogan ati Aafaa (inagijẹ wọn) lawọn DSS ṣekupa laiṣẹ lairo loru ọjọ ti wọn ṣakọlu ọhun. A si fẹ kijọba da awọn mẹtala ti wọn mu sahaamọ wọn l’Abuja, a fẹ ki wọn fi wọn silẹ laarin ọjọ meje pere. Ọjọ meje la fun ijọba lati dahun awọn ibeere wa yii, a si n ṣoju fun gbogbo ọmọ Yoruba to ju ọgọta miliọnu lọ kari aye. Tijọba ba kọti ikun si ibeere yii, a ti ṣetan lati gbe pẹrẹgi kana pẹlu wọn.


A si fẹ kijọba da awọn mẹtala ti wọn mu sahaamọ wọn l’Abuja, a fẹ ki wọn fi wọn silẹ laarin ọjọ meje pere. Ọjọ meje la fun ijọba lati dahun awọn ibeere wa yii, a si n ṣoju fun gbogbo ọmọ Yoruba to ju ọgọta miliọnu lọ kari aye. Tijọba ba kọti ikun si ibeere yii, a ti ṣetan lati gbe pẹrẹgi kana pẹlu wọn. Ti DSS ba le mu gbogbo ọgọta miliọnu ọmọ Yoruba, a ṣetan lati woran wọn. Awa o bẹru DSS kankan o, ohun ta a fẹ la n pariwo ẹ seti ijọba yii. “Lẹyin iwọde yii, a maa bẹrẹ si i lọ kaakiri gbogbo aafin awọn ọba alaye ilẹ Yoruba lọkọọkan lati sọ erongba wa ati ibeere wa fun wọn.” Lẹyin to ti tẹti bẹlẹjẹ si wọn tan, ọkan ninu awọn ijoye laafin Olubadan lo fesi lorukọ Kabiyesi ọhun, o ni, “Sunday Igboho ki i ṣajoji si Olubadan rara.


Ti DSS ba le mu gbogbo ọgọta miliọnu ọmọ Yoruba, a ṣetan lati woran wọn. Awa o bẹru DSS kankan o, ohun ta a fẹ la n pariwo ẹ seti ijọba yii. “Lẹyin iwọde yii, a maa bẹrẹ si i lọ kaakiri gbogbo aafin awọn ọba alaye ilẹ Yoruba lọkọọkan lati sọ erongba wa ati ibeere wa fun wọn.” Lẹyin to ti tẹti bẹlẹjẹ si wọn tan, ọkan ninu awọn ijoye laafin Olubadan lo fesi lorukọ Kabiyesi ọhun, o ni, “Sunday Igboho ki i ṣajoji si Olubadan rara. Ọba ti gbọ gbogbo ibeere yin, wọn si maa ṣiṣẹ lori ẹ lai sọsẹ. Wọn maa pe awọn ori ade to ku sipade lati jiroro ọrọ yii, didun lọsan yoo si so lori ẹ. Lẹyin naa ni Olubadan funra ẹ ṣadura fawọn ọdọ naa, o si rọ wọn pe ki wọn ṣewọde wọn wọọrọwọ, ki wọn ma ṣe jẹ kawọn janduku fi iwọde naa kẹwọ lati da yanpọnyanrin silẹ. Bakan naa ni Oluranlọwọ Olubadan feto iroyin, Ọgbẹni Adeọla Ọlọkọ, lo anfaani naa lati ṣalaye pe rumọọsi lasan lọrọ to n lọ nigboro ati lori ẹrọ ayelujara pe Olubadan gba ogun miliọnu naira lọwọ ijọba lati le jẹ ki wọn ri Sunday Igboho mu, o lọrọ naa ki i ṣe ootọ rara.


Ọba ti gbọ gbogbo ibeere yin, wọn si maa ṣiṣẹ lori ẹ lai sọsẹ. Wọn maa pe awọn ori ade to ku sipade lati jiroro ọrọ yii, didun lọsan yoo si so lori ẹ. Lẹyin naa ni Olubadan funra ẹ ṣadura fawọn ọdọ naa, o si rọ wọn pe ki wọn ṣewọde wọn wọọrọwọ, ki wọn ma ṣe jẹ kawọn janduku fi iwọde naa kẹwọ lati da yanpọnyanrin silẹ. Bakan naa ni Oluranlọwọ Olubadan feto iroyin, Ọgbẹni Adeọla Ọlọkọ, lo anfaani naa lati ṣalaye pe rumọọsi lasan lọrọ to n lọ nigboro ati lori ẹrọ ayelujara pe Olubadan gba ogun miliọnu naira lọwọ ijọba lati le jẹ ki wọn ri Sunday Igboho mu, o lọrọ naa ki i ṣe ootọ rara. O ni ọmọ Olubadan ni Sunday Igboho, gbogbo igba loun ati Kabiyesi si maa n sọrọ lori erongba rẹ fun ilẹ Yoruba.


O ni ọmọ Olubadan ni Sunday Igboho, gbogbo igba loun ati Kabiyesi si maa n sọrọ lori erongba rẹ fun ilẹ Yoruba.


Inu mi dun bile-ẹjọ ṣe da mi lare, ma a lọọ ṣiṣẹ lori orukọ mi ti wọn tabuku si – Kẹmi Adeọsun

Faith Adebọla Ṣinkin bii ẹni jẹ tẹtẹ oriire ni inu minisita feto inawo nilẹ wa tẹlẹ, Abilekọ Kẹmi Adeọṣun, n dun l’Ọjọruu, Wẹsidee yii, latari bile-ẹjọ giga ilu Abuja kan ṣe da a lare pe ko pọn dandan keeyan niwee ẹri jijẹ agunbanirọ ki tọhun too le dipo oṣelu eyikeyii mu. Adajọ Taiwo Taiwo lo dajọ are ọhun ninu ẹjọ kan ti Abilekọ Adeọṣun pe ta ko awuyewuye to waye nipa iwe-ẹri National Youth Service Corps, ti wọn ni ko ni, ko si yẹ ko wa nipo minisita ilẹ wa. Awuyewuye ọhun lo mu kobinrin naa kọwe fipo silẹ lọdun lọjọ kẹẹẹdogun, oṣu kẹjọ, ọdun 2018. Nigba to n gbe idajọ rẹ kalẹ, Adajọ Taiwo sọ pe ẹni ọdun mejilelogun ni Adeọsun nigba to gboye jade ni Fasiti London, lorileede United Kingdom, nigba to si jẹ ilu oyinbo lọhun-un lo wa, ko si bo ṣe maa kopa ninu iṣẹ isinlu awọn agunbanirọ. Igba ti olupẹjọ naa yoo fi pada si Naijiria, o ti le lẹni ọgbọn ọdun, eyi fihan pe o ti kọja ọjọ-ori ẹni to le kopa ninu eto isinlu naa. Adajọ naa loun ṣakiyesi pe ofin ọdun 1979 ni Naijiria n lo lasiko to kawe tan, labẹ ofin naa, ọmọ orileede Britain ni Kẹmi nigba yẹn, ko si pọn dandan fun un lati kopa, tori ofin ọhun ko faaye gba keeyan jẹ ọmọ orileede meji papọ lẹẹkan naa.


Nigba to n gbe idajọ rẹ kalẹ, Adajọ Taiwo sọ pe ẹni ọdun mejilelogun ni Adeọsun nigba to gboye jade ni Fasiti London, lorileede United Kingdom, nigba to si jẹ ilu oyinbo lọhun-un lo wa, ko si bo ṣe maa kopa ninu iṣẹ isinlu awọn agunbanirọ. Igba ti olupẹjọ naa yoo fi pada si Naijiria, o ti le lẹni ọgbọn ọdun, eyi fihan pe o ti kọja ọjọ-ori ẹni to le kopa ninu eto isinlu naa. Adajọ naa loun ṣakiyesi pe ofin ọdun 1979 ni Naijiria n lo lasiko to kawe tan, labẹ ofin naa, ọmọ orileede Britain ni Kẹmi nigba yẹn, ko si pọn dandan fun un lati kopa, tori ofin ọhun ko faaye gba keeyan jẹ ọmọ orileede meji papọ lẹẹkan naa. Adajọ Taiwo fọba le e pe eeyan niwee ẹri NYSC tabi ko ni i ko sọ pe ki wọn maa yan an sipo oṣelu tabi minisita, iyẹn o si dena ẹnikẹni to ba fẹẹ dije fun ileegbimọ aṣofin. O ni ile-ẹjọ faṣẹ si awọn ibeere mẹrẹẹrin ti olupẹjọ naa beere, kootu naa si da a lare. Bi wọn ṣe n pari igbẹjọ naa ni Abilekọ Kẹmi Adeọṣun ti fi atẹjade kan lede nipa bi inu rẹ ṣe dun to lori bi Ifa ẹjọ to pe ọhun ṣe fọ’re fun un.


Adajọ Taiwo fọba le e pe eeyan niwee ẹri NYSC tabi ko ni i ko sọ pe ki wọn maa yan an sipo oṣelu tabi minisita, iyẹn o si dena ẹnikẹni to ba fẹẹ dije fun ileegbimọ aṣofin. O ni ile-ẹjọ faṣẹ si awọn ibeere mẹrẹẹrin ti olupẹjọ naa beere, kootu naa si da a lare. Bi wọn ṣe n pari igbẹjọ naa ni Abilekọ Kẹmi Adeọṣun ti fi atẹjade kan lede nipa bi inu rẹ ṣe dun to lori bi Ifa ẹjọ to pe ọhun ṣe fọ’re fun un. Adeọsun ni ohun to dun mọ oun ninu ju lọ ni bile-ẹjọ ṣe paṣẹ pe ki i ṣe ọran-an-yan koun mu iwe-ẹri fasiti oun wa, tabi koun kopa ninu iṣẹ aṣesinlu awọn agunbanirọ koun too tọ tun fun iyansipo gẹgẹ bii minisita. “Idajọ yii ti da mi lare kuro ninu abawọn buruku to ba ba mi lori ọrọ yii. Mo dupẹ lọwọ Ọlọrun Ọba, awọn mọlẹbi mi, awọn ọrẹ mi, lọọya mi, Oloye Wọle Ọlanipẹkun ati gbogbo ẹyin ololufẹ mi tẹ ẹ daniyan nipa mi nigba tọrọ yii ṣẹlẹ lọjọsi.”


Adeọsun ni ohun to dun mọ oun ninu ju lọ ni bile-ẹjọ ṣe paṣẹ pe ki i ṣe ọran-an-yan koun mu iwe-ẹri fasiti oun wa, tabi koun kopa ninu iṣẹ aṣesinlu awọn agunbanirọ koun too tọ tun fun iyansipo gẹgẹ bii minisita. “Idajọ yii ti da mi lare kuro ninu abawọn buruku to ba ba mi lori ọrọ yii. Mo dupẹ lọwọ Ọlọrun Ọba, awọn mọlẹbi mi, awọn ọrẹ mi, lọọya mi, Oloye Wọle Ọlanipẹkun ati gbogbo ẹyin ololufẹ mi tẹ ẹ daniyan nipa mi nigba tọrọ yii ṣẹlẹ lọjọsi.”


Abdulrazaq ladari APC ni Kwara, ariwo lasan ni Lai Muhammed n pa – Awọn Sẹnetọ

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Ọjọ keji ti Minisita fun ibanisọrọ ati aṣa nilẹ yii, Lai Muhammed, pe Gomina ipinlẹ Kwara, Abdulrahman Abdulrasaq, ni ‘one chance’ ni awọn eekan ninu ẹgbẹ APC nipinlẹ naa ti n jade, ti wọn si n sọ ogulutu ọrọ si Lai Muhammed, eyi lo mu ki awọn Sẹnetọ lẹkun mẹtẹẹta ipinlẹ Kwara, Sẹnetọ Lọla Ashiru (Guusu Kwara), Ibrahim Oloriẹgbẹ (Arin Gbungbun Kwara) ati Umar Sadiq (Ariwa Kwara) ba awọn oniroyin sọrọ l’Ọjọruu, Wẹsidee, ọṣẹ yii, ti wọn si ni gomina Abdulrazaq ni awọn mọ gẹgẹ bii adari ẹgbẹ oṣẹlu Onitẹsiwaju, APC, nipinlẹ Kwara, wọn ni ariwo lasan ni Lai n pa. Wọn jẹ ko di mimọ pe, gbogbo owo ti awọn ri lasiko ìpolongo idibo ọdun 2019, ni awọn na bo ti tọ ati bo ti yẹ, labẹ idari Gomina Abdulrazaq to n dije dupo gẹgẹ bii gomina nigba naa lọhun-un. Ashiru ni ipa malegbagbe ni gomina ṣi n ko lọwọlọwọ bayii nipa idagbasoke ilu pẹlu awọn ohun amayedẹrun to ti ṣe. Ṣugbọn oun ko ni i sọrọ lori nnkan ti Lai Muhammed sọ lori owo ipolongo idibo ọdun 2019, tori pe o ti di ọrọ ọdun meji sẹyin, igba yẹn ti re kọja, igba ọtun si ni awọn wa bayii. Oloriẹgbẹ ni tiẹ so pe awọn ti gbaju mọ akọmọna “O TO GẸ” ti awọn fi dori ipo, bakan naa lawọn jọ n ṣiṣẹ pọ ni, awọn o ya ara awọn lọtọọtọ, o fi kun un pe eto iforukọ ọmọ ẹgbẹ silẹ yoo bẹrẹ pada ni ọjọ kẹrinlelogun, oṣu keje ti a wa yii. Sodiq ni ko ni bojumu ki ẹgbẹ pin yẹlẹyẹlẹ, lẹyin ti ẹgbẹ APC ja ija ominira tan, ti wọn gba agbara.


Eeyan marun-un ku laaarọ kutu Ọjọbọ ni marosẹ Eko s’Ibadan

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Beeyan ko ba lọkan akin, ko ni i le wo awọn eeyan tijamba mọto kan ṣẹlẹ si laaarọ Ọjọbọ, Tọsidee, ọjọ kẹjọ, oṣu keje yii, nibi ti ẹya ara eeyan ti n ja butẹ nilẹẹlẹ, ti ori ti fọ patapata, ti eeyan marun-un ku lẹsẹkẹsẹ. Ni marosẹ Eko s’Ibadan ni! Ọgangan Ayetoro si Indomie, niṣẹlẹ yii ti waye loju ọna ẹsipirẹsi naa. Nnkan bii aago mẹsan-an kọja ogun iṣẹju laaarọ ni wahala yii ṣẹlẹ. Ọga ajọ FRSC nipinlẹ Ogun, Ahmed Umar, ṣalaye pe awọn ọkọ meji ti asidẹnti naa ṣẹlẹ si ni bọọsi Toyota ti nọmba ẹ jẹ SPR 373 XA, ati tirela ti nọmba tiẹ jẹ GGE 468 XX. Umar ṣalaye pe eeyan mẹsan-an ni ijamba yii kan, ọkunrin mẹfa, obinrin mẹta.


Nnkan bii aago mẹsan-an kọja ogun iṣẹju laaarọ ni wahala yii ṣẹlẹ. Ọga ajọ FRSC nipinlẹ Ogun, Ahmed Umar, ṣalaye pe awọn ọkọ meji ti asidẹnti naa ṣẹlẹ si ni bọọsi Toyota ti nọmba ẹ jẹ SPR 373 XA, ati tirela ti nọmba tiẹ jẹ GGE 468 XX. Umar ṣalaye pe eeyan mẹsan-an ni ijamba yii kan, ọkunrin mẹfa, obinrin mẹta. Ọga FRSC Ogun naa sọ pe ijamba to ṣee dena ẹ lawọn awakọ yii jẹ ko ṣẹlẹ, nitori ere buruku ti awakọ bọọsi Toyota n sa lo jẹ ko lọọ kọ lu tirela to n bọ, to ko si i lẹnu koro tiyẹn fi run un pa. Eeyan marun-un lo ku loju-ẹsẹ gẹgẹ bi Kọmandanti Umar ṣe wi, awọn mẹrin si fara pa gidi to jẹ ọsibitu Idẹra lawọn gbe wọn lọ, ni Ṣagamu, ibẹ naa lo ni awọn ko oku awọn to ṣalaisi si. Gẹgẹ bi akọsilẹ iwe tawọn ero ọkọ bọọsi naa kọ fawọn ọlọkọ ki wọn too kuro ni gareeji (manifest), ilu Eko lọkọ bọọsi naa ti kuro, Eket, nipinlẹ Akwa Ibom, lo si n lọ. Wọn ko ti i rin ida kan irin ajo naa ti wahala fi de, ti oku eeyan to lọ bẹẹrẹbẹ.


Ọga FRSC Ogun naa sọ pe ijamba to ṣee dena ẹ lawọn awakọ yii jẹ ko ṣẹlẹ, nitori ere buruku ti awakọ bọọsi Toyota n sa lo jẹ ko lọọ kọ lu tirela to n bọ, to ko si i lẹnu koro tiyẹn fi run un pa. Eeyan marun-un lo ku loju-ẹsẹ gẹgẹ bi Kọmandanti Umar ṣe wi, awọn mẹrin si fara pa gidi to jẹ ọsibitu Idẹra lawọn gbe wọn lọ, ni Ṣagamu, ibẹ naa lo ni awọn ko oku awọn to ṣalaisi si. Gẹgẹ bi akọsilẹ iwe tawọn ero ọkọ bọọsi naa kọ fawọn ọlọkọ ki wọn too kuro ni gareeji (manifest), ilu Eko lọkọ bọọsi naa ti kuro, Eket, nipinlẹ Akwa Ibom, lo si n lọ. Wọn ko ti i rin ida kan irin ajo naa ti wahala fi de, ti oku eeyan to lọ bẹẹrẹbẹ. Orukọ eeyan mẹjọ ree ninu awọn mẹsan-an to wa ninu bọọsi Toyota naa: Maria Innocent, Emmanuel Evans, Esther Umoh, Esther Bradfield, Adisa Kamiludeen, Ernest Solomon, David Kenneth ati Godspower Amaye. O jọ pe ẹni kẹsan-an ko kọrukọ tiẹ sinu iwe ti wọn kọ ni gareeji naa. Ṣa, FRSC ati TRACE lawọn ba awọn eeyan to padanu ẹni wọn kẹdun lori iṣẹlẹ yii, wọn rọ wọn ki wọn lọ si kọmandi FRSC to wa ni Mowe lati gbọ alaye si i nipa iṣẹlẹ yii, ki wọn si le gba ẹru awọn eeyan wọn tawọn ba nibudo ijamba ọhun.


Orukọ eeyan mẹjọ ree ninu awọn mẹsan-an to wa ninu bọọsi Toyota naa: Maria Innocent, Emmanuel Evans, Esther Umoh, Esther Bradfield, Adisa Kamiludeen, Ernest Solomon, David Kenneth ati Godspower Amaye. O jọ pe ẹni kẹsan-an ko kọrukọ tiẹ sinu iwe ti wọn kọ ni gareeji naa. Ṣa, FRSC ati TRACE lawọn ba awọn eeyan to padanu ẹni wọn kẹdun lori iṣẹlẹ yii, wọn rọ wọn ki wọn lọ si kọmandi FRSC to wa ni Mowe lati gbọ alaye si i nipa iṣẹlẹ yii, ki wọn si le gba ẹru awọn eeyan wọn tawọn ba nibudo ijamba ọhun.


Ileeṣẹ Aarẹ gboṣuba fawọn ọtẹlẹmuyẹ: Bẹ ẹ ṣe mu awọn ọmọ Sunday Igboho ati Nnamdi Kanu lo daa

Faith Adebọla Ileeṣẹ Aarẹ ilẹ wa ti ṣe sadankata sawọn oṣiṣẹ ẹka ọtẹlẹmuyẹ ilẹ wa atawọn agbofinro ti wọn lọwọ ninu bi wọn ṣe mu adari ẹgbẹ IPOB, Nnamdi Kanu, ati bi wọn ṣe lọọ ṣakọlu sile Oloye Sunday Adeyẹmọ (Sunday Igboho). Atẹjade kan ti Oluranlọwọ pataki fun Aarẹ lori eto iroyin, Mallam Garba Shehu, fi lede lọjọ Iṣẹgun, Tusidee yii, l’Abuja, sọ pe awọn ẹṣọ alaabo agbaye lo kun ileeṣẹ ọtẹlẹmuyẹ lọwọ tawọn fi ri Nnamdi Kanu mu, kawọn too gbe e pada wale lati waa jẹjọ to wa lọrun ẹ. Ni ti Sunday Igboho, o ṣapejuwe ọkunrin naa bii adunkooko-mọ-ni ẹda, to dinbọn pe oun n daabo bo awọn eeyan oun nilẹ Yoruba ni, ṣugbọn to jẹ omi alaafia ilu lo n daru kaakiri, awọn ọrọ to si n jade lẹnu jẹ ọrọ ikorira ẹya ati ọrọto le dogun silẹ. O ni bo tilẹ jẹ pe ileeṣẹ Aarẹ mọ pe awọn eeyan lẹtọọ labẹ ofin ẹtọ ọmọniyan, sibẹ, awọn o le laju silẹ ki talubọ ko wọ ọ, kawọn maa woran titi tẹnikan yoo fi ko nnkan ija ogun jọ, ti yoo si ba iṣọkan Naijiria jẹ. Apakan atẹjade naa ka pe: “Lọsẹ to kọja yii, a ri i bawọn ẹka ileeṣẹ agbofinro ilẹ wa ṣe fọwọsọwọpọ ṣiṣẹ, ti wọn si ṣaṣeyọri lati mu awọn eeyan kan ti wọn n fara ni araalu ẹlẹgbẹ wọn. Lara iṣẹ takun-takun ti wọn ṣe lọjọ ki-in-ni, oṣu keje, Tọsidee, ni bawọn SSS (State Security Service) ṣe lọọ gbọn ile adihamọra ogun adunkooko-mọ-ni to n pariwo ipinya, to n dana ijangbọn kaakiri agbegbe kan. Aṣẹ ti Aarẹ pa pe ki wọn yinbọn pa ẹnikẹni ti wọn ba ba ibọn AK-47 lọwọ ẹ ṣi wa lẹnu iṣẹ, ko si ruju rara. Tori naa, lai ka iru ẹni ti wọn jẹ ati apa ibi ti wọn ti wa si, ijọba maa ba wọn lo bii janduku ọdaran ni, wọn si maa foju wina ofin.


Apakan atẹjade naa ka pe: “Lọsẹ to kọja yii, a ri i bawọn ẹka ileeṣẹ agbofinro ilẹ wa ṣe fọwọsọwọpọ ṣiṣẹ, ti wọn si ṣaṣeyọri lati mu awọn eeyan kan ti wọn n fara ni araalu ẹlẹgbẹ wọn. Lara iṣẹ takun-takun ti wọn ṣe lọjọ ki-in-ni, oṣu keje, Tọsidee, ni bawọn SSS (State Security Service) ṣe lọọ gbọn ile adihamọra ogun adunkooko-mọ-ni to n pariwo ipinya, to n dana ijangbọn kaakiri agbegbe kan. Aṣẹ ti Aarẹ pa pe ki wọn yinbọn pa ẹnikẹni ti wọn ba ba ibọn AK-47 lọwọ ẹ ṣi wa lẹnu iṣẹ, ko si ruju rara. Tori naa, lai ka iru ẹni ti wọn jẹ ati apa ibi ti wọn ti wa si, ijọba maa ba wọn lo bii janduku ọdaran ni, wọn si maa foju wina ofin. A gboṣuba fun aṣeyọri tawọn agbofinro wa ṣe wọnyi, wọn ti fihan pe awọn to gbangba a sun lọyẹ, awọn peregede lẹnu iṣẹ wọn, wọn si fẹnu mẹnu fete mọ ete titi ti wọn fi ṣaṣeyọri ni. A rọ wọn lati maa ba iṣẹ wọn niṣo pẹlu ijafafa bẹẹ, ki wọn si ṣe bakan naa fawọn ti wọn sọ jiji ọmọleewe atawọn ara abule gbe di iṣẹ lapa Ariwa orileede wa. Orileede yii mọyi iṣẹ atata tawọn agbofinro ṣe o.” Bẹẹ ni Garba Shehu pari ọrọ rẹ, lorukọ ileeṣẹ Aarẹ.


A gboṣuba fun aṣeyọri tawọn agbofinro wa ṣe wọnyi, wọn ti fihan pe awọn to gbangba a sun lọyẹ, awọn peregede lẹnu iṣẹ wọn, wọn si fẹnu mẹnu fete mọ ete titi ti wọn fi ṣaṣeyọri ni. A rọ wọn lati maa ba iṣẹ wọn niṣo pẹlu ijafafa bẹẹ, ki wọn si ṣe bakan naa fawọn ti wọn sọ jiji ọmọleewe atawọn ara abule gbe di iṣẹ lapa Ariwa orileede wa. Orileede yii mọyi iṣẹ atata tawọn agbofinro ṣe o.” Bẹẹ ni Garba Shehu pari ọrọ rẹ, lorukọ ileeṣẹ Aarẹ.


Ile-ẹjọ da ọga agba JAMB tẹlẹ, Dibu Ọjẹrinde, pada sẹwọn lori ẹsun jibiti nla

Faith Adebọla Gbogbo akitiyan Amofin agba Peter Ọlọrunniṣola lati gba beeli fun onibaara rẹ, Ọgbẹni Dibu Ọjẹrinde, to ti figba kan jẹ ọga agba fun ajọ JAMB ilẹ wa, lo fori ṣanpọn ni kootu lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii, niṣe nile-ẹjọ paṣẹ pe ki wọn da baba naa pada sọgba ẹwọn, latari ẹsun kikowojẹ tijọba fi kan an. Ajọ to n gbogun ti iwa ibajẹ ati jibiti lẹnu iṣẹ ọba, ICPC (Independent Corrupt Practices and other related offences) lo foju afurasi ọdaran naa bale-ẹjọ giga kan l’Abuja, lọjọ Iṣẹgun, Tusidee yii, wọn lowo to to biliọnu marun-un ati miliọnu meji naira (#5.2b) lo dawati mọ ọn lọwọ lasiko to fi n tukọ ajọ to n mojuto idanwo aṣewọle si yunifasiti, JAMB. Ninu iwe ẹsun rẹ ti wọn kọ nọmba FHC/ABJ/CR/97/2021 si, ẹsun mọkandinlogun ni wọn ka si i lẹsẹ, lara ẹsun ọhun ni pe o lọwọ ninu didari owo ijọba gba ibomi-in, titẹ ofin ati ilana owo nina loju, igbim-pọ lati ja ijọba lole, ati bẹẹ bẹẹ lọ. Ninu ọkan lara ẹsun ọhun, wọn lawọn ri i ninu akọsile Alagba Dibu pe ileeṣẹ meji ọtọọtọ ni ọkunrin naa gbeṣẹ fun pe ki wọn bawọn pese pẹnsu (pencil) ati iresa (erazer), ọtalenirinwo o din mẹwaa miliọnu naira (#450m) lo si gbeṣẹ naa jade fun ọkọọkan ileeṣẹ mejeeji ọhun. Wọn lorukọ awọn ileeṣẹ naa ni Double 07 Concept Limited ati Pristine Global Concept Limited, laarin ọdun 2013 si 2014 niṣẹlẹ naa si waye. Ajọ ICPC ni pẹlu gbogbo bawọn ṣe gbọn akọsilẹ ajọ JAMB to, awọn o ri ẹri pe ẹnikẹni pese pẹnsu ati iresa kankan, bẹẹ lawọn o si ri ileeṣẹ to n jẹ orukọ yii mọ.


Ninu ọkan lara ẹsun ọhun, wọn lawọn ri i ninu akọsile Alagba Dibu pe ileeṣẹ meji ọtọọtọ ni ọkunrin naa gbeṣẹ fun pe ki wọn bawọn pese pẹnsu (pencil) ati iresa (erazer), ọtalenirinwo o din mẹwaa miliọnu naira (#450m) lo si gbeṣẹ naa jade fun ọkọọkan ileeṣẹ mejeeji ọhun. Wọn lorukọ awọn ileeṣẹ naa ni Double 07 Concept Limited ati Pristine Global Concept Limited, laarin ọdun 2013 si 2014 niṣẹlẹ naa si waye. Ajọ ICPC ni pẹlu gbogbo bawọn ṣe gbọn akọsilẹ ajọ JAMB to, awọn o ri ẹri pe ẹnikẹni pese pẹnsu ati iresa kankan, bẹẹ lawọn o si ri ileeṣẹ to n jẹ orukọ yii mọ. O ni oriṣiiriṣii iwa jibiti ati ikowojẹ, titi kan fifi anfaani ipo to wa gẹgẹ bii ọga agba ajọ JAMB ko ijọba ataraalu nifa naa waye laarin ọjọ kẹwaa, oṣu kẹrin, ọdun 2012 si ọjọ ki-in-ni, oṣu kẹjọ, ọdun 2016. Bi wọn ṣe ka awọn ẹsun naa si i leti tan, Ọgbẹni Dibu loun o jẹbi pẹlu alaye. Lẹyin eyi ni agbẹjọro rẹ, Amofin Ọlọrunniṣhọla, bẹbẹ pe kile-ẹjọ fun onibaara oun ni beeli ko le maa tile waa jẹjọ rẹ, ati ki oun le raaye ṣayẹwo awọn ẹri ti olupẹjọ ko kalẹ lati fi ta ko o, tori awọn iwe ẹsun naa ko tete tẹ oun lọwọ.


O ni oriṣiiriṣii iwa jibiti ati ikowojẹ, titi kan fifi anfaani ipo to wa gẹgẹ bii ọga agba ajọ JAMB ko ijọba ataraalu nifa naa waye laarin ọjọ kẹwaa, oṣu kẹrin, ọdun 2012 si ọjọ ki-in-ni, oṣu kẹjọ, ọdun 2016. Bi wọn ṣe ka awọn ẹsun naa si i leti tan, Ọgbẹni Dibu loun o jẹbi pẹlu alaye. Lẹyin eyi ni agbẹjọro rẹ, Amofin Ọlọrunniṣhọla, bẹbẹ pe kile-ẹjọ fun onibaara oun ni beeli ko le maa tile waa jẹjọ rẹ, ati ki oun le raaye ṣayẹwo awọn ẹri ti olupẹjọ ko kalẹ lati fi ta ko o, tori awọn iwe ẹsun naa ko tete tẹ oun lọwọ. Ṣugbọn Agbefọba, Ebenezer Shogunlẹ, ni oun ko fara mọ yiyọnda beeli fun afurasi ọdaran naa, o ni beeli ti ajọ ICPC ti fun un tẹlẹ ko bofin mu, ko si ni i tọna kile-ẹjọ tun fun un niru beeli yii lẹẹkeji. Adajọ Objora Egwutu ko ro o lẹẹmeji rara to fi wọgi le ibeere fun beeli ọhun, o ni oun o tiẹ fẹẹ gbọ ọrọ nipa beeli bayii, o paṣẹ ki wọn lọọ fi Dibu Ọjẹrinde sahaamọ ọgba ẹwọn titi di ọjọ kẹjọ, Tọsidee, ti igbẹjọ mi-in yoo tun waye, toun yoo si tẹti si ẹbẹ wọn fun beeli ti wọn n beere ọhun.


Ṣugbọn Agbefọba, Ebenezer Shogunlẹ, ni oun ko fara mọ yiyọnda beeli fun afurasi ọdaran naa, o ni beeli ti ajọ ICPC ti fun un tẹlẹ ko bofin mu, ko si ni i tọna kile-ẹjọ tun fun un niru beeli yii lẹẹkeji. Adajọ Objora Egwutu ko ro o lẹẹmeji rara to fi wọgi le ibeere fun beeli ọhun, o ni oun o tiẹ fẹẹ gbọ ọrọ nipa beeli bayii, o paṣẹ ki wọn lọọ fi Dibu Ọjẹrinde sahaamọ ọgba ẹwọn titi di ọjọ kẹjọ, Tọsidee, ti igbẹjọ mi-in yoo tun waye, toun yoo si tẹti si ẹbẹ wọn fun beeli ti wọn n beere ọhun.


Wọn ṣi n wa awọn agbebọn to paayan mọkandinlogun, ti wọn tun dana sunle rẹpẹtẹ ni Katsina

Faith Adebọla Titi di ba a ṣe n sọ yii, wọn ṣi n wa awọn agbebọn to paayan ti ko din ni mọkandinlogun tawọn janduku agbebọn ṣeku pa lọjọ Iṣẹgun, Tusidee yii, nigba ti wọn ya bo abule Tsauwa, nijọba ibilẹ Batsari, nipinlẹ Katsina, ipinlẹ ti wọn ti bi Aarẹ Muhammadu Buhari. Ba a ṣe gbọ, nnkan bii aago mejila ọganjọ oru tawọn eeyan ti sun fọnfọn lawọn afẹmiṣofo naa de tibọn-tibọn sabule ọhun, ni wọn ba ṣina ibọn ibolẹ. Ariwo ibọn yii lo ji awọn olugbe abule naa, pẹlu ibẹru ati ojora to ti mu wọn, niṣe ni kaluku n sa sẹnu ọta ibọn to n fo kaakiri. Ọkan lara awọn olugbe abule naa tori ko yọ sọ pe awọn janduku yii tun yinbọn mọ awọn to n sa lọ sinu igbo paapaa, bẹẹ ni wọn n dana sun ile pẹlu ero lati sun awọn to ba kọ lati jade sẹnu ibọn mọle. “Ibọn ba awọn mi-in, awọn kan si fara gbọgbẹ gidigidi, ṣugbọn nigba tilẹ mọ laaarọ ọjọ Tusidee, eeyan mọkandinlogun lo ti doloogbe loju-ẹsẹ. Yatọ si ile gbigbe, awọn ọdaju apaayan yii tun dana sun awọn aba ati pẹpẹ tawọn eeyan n ko ounjẹ bii agbado, ẹwa, jeero ati ọka baba si, bẹẹ ni wọn ko awọn dukia ati ẹran ọsin bii aguntan ati ewurẹ wọn lọ.


Ọkan lara awọn olugbe abule naa tori ko yọ sọ pe awọn janduku yii tun yinbọn mọ awọn to n sa lọ sinu igbo paapaa, bẹẹ ni wọn n dana sun ile pẹlu ero lati sun awọn to ba kọ lati jade sẹnu ibọn mọle. “Ibọn ba awọn mi-in, awọn kan si fara gbọgbẹ gidigidi, ṣugbọn nigba tilẹ mọ laaarọ ọjọ Tusidee, eeyan mọkandinlogun lo ti doloogbe loju-ẹsẹ. Yatọ si ile gbigbe, awọn ọdaju apaayan yii tun dana sun awọn aba ati pẹpẹ tawọn eeyan n ko ounjẹ bii agbado, ẹwa, jeero ati ọka baba si, bẹẹ ni wọn ko awọn dukia ati ẹran ọsin bii aguntan ati ewurẹ wọn lọ. Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Katsina fidi iṣẹlẹ yii mulẹ, o lawọn ti bẹrẹ iwadii nipa ẹ.


Alukoro ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Katsina fidi iṣẹlẹ yii mulẹ, o lawọn ti bẹrẹ iwadii nipa ẹ.


Ẹ fi Sunday Igboho silẹ, ẹ ṣewadii ọmọ tawọn ọlọpaa pa l’Ọjọta- Iyawo Odumakin

Faith Adebọla, Eko Dokita Joe Okei-Odumakin, iyawo gbajugbaja ajafẹtọọ nni, Oloogbe Yinka Odumakin, ti bẹnu atẹ lu bawọn ẹṣọ ọtẹlẹmuyẹ ijọba apapọ, DSS, ṣe lọọ ṣakọlu sile ajijagbara ilẹ Yoruba nni, Oloye Sunday Adeyẹmọ, tawọn eeyan mọ si Sunday Igboho laipẹ yii, o ni iwa aidaa gbaa lawọn agbofinro naa hu, ko si ba ẹtọ ijọba dẹmokiresi mu rara. Ninu atẹjade kan to fi lede l’Ekoo, lọjọ Aje, Mọnde yii, ni Okei-Odumakin, to jẹ Aarẹ ẹgbẹ aladaani kan to n ṣe igbelarugẹ eto ijọba dẹmokiresi, Campaign for Democracy, ti beere pe kijọba ma ṣafira, ki wọn tete tu gbogbo awọn ti wọn mu nile Sunday Igboho silẹ, ki wọn si tọrọ aforiji fun iwa ta-ni-maa-mu-mi ti wọn hu ọhun. O ni nnkan itiju niwa tawọn ẹṣọ ọtẹlẹmuyẹ naa hu, ko si ba laakaye mu rara, o ni nnkan abuku ni forileede yii paapaa. “Nigba kan, nigba ijọba ologun Sani Abacha, niṣe lawọn orileede agbaye to ku n wo Naijiria tika tẹgbin, bii ilu kan ti ko bẹgbẹ pe, ti ko si wuyi lawujọ, eyi si ṣakoba fawọn ọmọ orileede yii. Ko yẹ ka tun ba ara wa niru ipo abuku bẹẹ mọ, tori abẹ ijọba demokiresi la wa yii, ijọba awa-ara-wa tawọn eeyan kan ti fi ẹmi wọn, igbesi aye wọn ati okun wọn ja fitafita fun. Abẹ ofin ati ẹtọ la wa, o si yẹ ka bọwọ fun ẹtọ ọmọniyan, tori ofin ilẹ wa to funjọba laṣẹ naa lo fun araalu lawọn ẹtọ ati anfaani kan, ko si daa bijọba ṣe n lo ọwọ agbara ti ofin fun wọn lai bikita fun ẹtọ ọmọniyan araalu labẹ ofin kan naa.


“Nigba kan, nigba ijọba ologun Sani Abacha, niṣe lawọn orileede agbaye to ku n wo Naijiria tika tẹgbin, bii ilu kan ti ko bẹgbẹ pe, ti ko si wuyi lawujọ, eyi si ṣakoba fawọn ọmọ orileede yii. Ko yẹ ka tun ba ara wa niru ipo abuku bẹẹ mọ, tori abẹ ijọba demokiresi la wa yii, ijọba awa-ara-wa tawọn eeyan kan ti fi ẹmi wọn, igbesi aye wọn ati okun wọn ja fitafita fun. Abẹ ofin ati ẹtọ la wa, o si yẹ ka bọwọ fun ẹtọ ọmọniyan, tori ofin ilẹ wa to funjọba laṣẹ naa lo fun araalu lawọn ẹtọ ati anfaani kan, ko si daa bijọba ṣe n lo ọwọ agbara ti ofin fun wọn lai bikita fun ẹtọ ọmọniyan araalu labẹ ofin kan naa. Ṣiṣe iwọde ati ifẹhonu han jẹ apa pataki ninu iṣejọba awa-ara-wa, afi to ba jẹ ki i ṣe dẹmokiresi la sọ pe a n ṣe lo ku. Bawọn agbofinro ṣe lọọ gbọn ile Oloye Sunday Igboho yẹbẹyẹbẹ, ti wọn si ṣe akọlu si i lai niwee aṣẹ yẹn, awọn ilu ti ko seto, ti ko nilana pato kan ni wọn ti n ṣe’ru ẹ. Bi wọn ṣe lọọ ba dukia rẹpẹtẹ jẹ nile ẹni tile-ẹjọ ko ti i sọ boya o jare tabi jẹbi ẹsun ti wọn fi kan an ṣajeji si ilana iṣejọba demokiresi, ko si ba ilana ofin mu.” Latari eyi, o ni oun ati ajọ toun n dari beere pe kijọba tete tu awọn ti wọn mu sahaamọ nibi iwọde Yoruba Nation l’Ọjọta, silẹ, ki wọn si bẹrẹ iwadii lori ọmọbinrin kan ti wọn lawọn ọlọpaa yinbọn pa nibi iwọde ọhun lọjọ Satide. O ni dipo tijọba yoo fi maa dọdẹ Sunday Igboho kiri bii ẹni dọdẹ ekute, niṣe ni ki wọn gbaju mọ ọrọ awọn janduku agbebọn atawọn afẹmiṣofo to n ṣekupa awọn ọmọ Naijiria kaakiri, o ni ẹtọ ti Sunday Igboho ni labẹ ofin lo fun un lanfaani lati ṣewọde ta ko ijọba ti ko daa, wọn o si gbọdọ tẹ ẹtọ rẹ loju tabi dunkooko mọ ọn.


Ṣiṣe iwọde ati ifẹhonu han jẹ apa pataki ninu iṣejọba awa-ara-wa, afi to ba jẹ ki i ṣe dẹmokiresi la sọ pe a n ṣe lo ku. Bawọn agbofinro ṣe lọọ gbọn ile Oloye Sunday Igboho yẹbẹyẹbẹ, ti wọn si ṣe akọlu si i lai niwee aṣẹ yẹn, awọn ilu ti ko seto, ti ko nilana pato kan ni wọn ti n ṣe’ru ẹ. Bi wọn ṣe lọọ ba dukia rẹpẹtẹ jẹ nile ẹni tile-ẹjọ ko ti i sọ boya o jare tabi jẹbi ẹsun ti wọn fi kan an ṣajeji si ilana iṣejọba demokiresi, ko si ba ilana ofin mu.” Latari eyi, o ni oun ati ajọ toun n dari beere pe kijọba tete tu awọn ti wọn mu sahaamọ nibi iwọde Yoruba Nation l’Ọjọta, silẹ, ki wọn si bẹrẹ iwadii lori ọmọbinrin kan ti wọn lawọn ọlọpaa yinbọn pa nibi iwọde ọhun lọjọ Satide. O ni dipo tijọba yoo fi maa dọdẹ Sunday Igboho kiri bii ẹni dọdẹ ekute, niṣe ni ki wọn gbaju mọ ọrọ awọn janduku agbebọn atawọn afẹmiṣofo to n ṣekupa awọn ọmọ Naijiria kaakiri, o ni ẹtọ ti Sunday Igboho ni labẹ ofin lo fun un lanfaani lati ṣewọde ta ko ijọba ti ko daa, wọn o si gbọdọ tẹ ẹtọ rẹ loju tabi dunkooko mọ ọn.


Ile-ẹjọ kọ lati gba beeli awọn afurasi mẹjọ ti wọn pa akẹkọọ Fasiti Ilọrin

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Ile-ẹjọ giga ipinlẹ Kwara ti kọ lati gba beeli awọn afurasi mẹjọ ti wọn fipa ba akẹkọọ Fasiti Ilọrin, Ọlajide Blessing, lo pọ, ti wọn si tun ṣeku pa a, nile rẹ to wa ni agbegbe Tankẹ, niluu Ilọrin, nipinlẹ Kwara, latari pe mẹta ninu awọn afurasi ọhun kuna lati gba agbẹjọro fun ara wọn. Tẹ o ba gbagbe, ọjọ keji, oṣu kẹfa, ọdun yii, ni Abdulazeez Ismail, Ajala Moses Oluwatimileyin (aka Jacklord), Kareem Oshioyẹmi Rasheed (Rashworld), Abdullateef Ọ̀mogbọlahan, Abdulkereem Shuaib (aka Easy), Abdullateef Abdulrahman, Dauda Bashir Adedayọ (aka Bashman) ati Akande Taiye Ọladẹjọ ni wọn wọ lọ siwaju Onidaajọ Ibrahim Yusuf, l‘Ọjọruu, Wẹsidee, ọṣẹ to kọjá, lẹyin ti ileeṣẹ ọlọpaa ẹka tipinlẹ Kwara fidi ẹ mulẹ pe wọn gbimọ-pọ, wọn si fi tipatipa ba Ọlajide Blessing Omowumi lo pọ, ti wọn si tun ṣeku pa a, bakan naa, wọn tun fẹsun kan wọn pe wọn tun jale ninu ile oloogbe nigba ti wọn gba ẹmi rẹ tan. Iwadii fihan pe, mẹta ninu awọn afurasi ọhun ni wọn jẹ alabaagbe Blessing, wọn lọọ ka a mọle, wọn fi aṣọ di i lẹnu, wọn bọ ọ sihooho, wọn si ba a lo pọ titi ẹmi fi bọ lara rẹ. Ni kete to ku tan ni wọn ji awọn eroja kan lọ ninu ile rẹ. Lara awọn ohun ti wọn ji gbe ni ẹrọ ibanisọrọ Samsung A2 Cole, Ẹrọ kọmputa alagbeeka (laptop), maṣinni iranṣọ (sewing machine) ati ṣaja Infinix kan, wọn tun mu ATM kaadi rẹ, wọn fi gbowo ninu akaunti rẹ. Ẹrọ ibanisọrọ ti wọn jigbe ọhun ni wọn fi tọpinpin wọn de ọdọ awọn ti wọn ta awọn ẹrọ ibanisọrọ ati kọmputa naa fun ti ọwọ fi n tẹ wọn lọkọọkan.


Ni kete to ku tan ni wọn ji awọn eroja kan lọ ninu ile rẹ. Lara awọn ohun ti wọn ji gbe ni ẹrọ ibanisọrọ Samsung A2 Cole, Ẹrọ kọmputa alagbeeka (laptop), maṣinni iranṣọ (sewing machine) ati ṣaja Infinix kan, wọn tun mu ATM kaadi rẹ, wọn fi gbowo ninu akaunti rẹ. Ẹrọ ibanisọrọ ti wọn jigbe ọhun ni wọn fi tọpinpin wọn de ọdọ awọn ti wọn ta awọn ẹrọ ibanisọrọ ati kọmputa naa fun ti ọwọ fi n tẹ wọn lọkọọkan. Awọn mẹjẹẹjọ lawọn ko jẹbi ẹsun ti wọn fi kan awọn, wọn si rawọ ẹbẹ sile-ẹjọ pe ki wọn fun awọn lanfaani lati maa lọ sile, ṣugbọn Onidaajọ Ibrahim ko gba beeli wọn, o si sọ pe nitori awọn mẹta ti ko ni agbẹjọro, oun sun igbẹjọ naa si Ọjọruu, Wẹsidee, ọṣẹ yii.


Awọn mẹjẹẹjọ lawọn ko jẹbi ẹsun ti wọn fi kan awọn, wọn si rawọ ẹbẹ sile-ẹjọ pe ki wọn fun awọn lanfaani lati maa lọ sile, ṣugbọn Onidaajọ Ibrahim ko gba beeli wọn, o si sọ pe nitori awọn mẹta ti ko ni agbẹjọro, oun sun igbẹjọ naa si Ọjọruu, Wẹsidee, ọṣẹ yii.


Ijọba dawọ yiyan ọba tuntun duro niluu Awo-Ekiti

Taofeek Surdiq, Ado-Ekiti Ni ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ọsẹ yii nijọba ipinlẹ Ekiti paṣẹ pe ki awọn afọbajẹ ati oloye ilu Awo-Ekiti, nijọba ibilẹ Irẹpọdun/Ifẹlodun, dawọ fifi ọba miiran jẹ niluu naa duro titi ti ẹjọ to wa nile-ẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun yoo fi pari. Igbakeji Gomina ipinlẹ naa, Oloye Bisi Ẹgbẹyẹmi, lo paṣẹ naa lọjọ Iṣẹgun, Tusidee, nigba to ṣe ipade pẹlu awọn oloye ati afọbajẹ ilu naa. O ni igbesẹ ijọba lati da fifi ọba miiran jẹ niluu naa duro waye lẹyin eto aabo ti awọn ẹṣọ alaabo sọ pe o ku diẹ ni ilu naa. Ti ẹ ko ba gbagbe, ọjọ kin-in-ni, oṣu kẹta, ọdun 2021, nile-ẹjọ giga kan nipinlẹ Ekiti yọ ọba Abdulazeez Ọlalẹyẹ nipo, lori ẹsun ti awọn ara ilu rẹ fi kan an pe ko kunju oṣuwọn. Lọgan ni ọba alaye yii fori le ile-ẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun to si pẹjọ ta ko iyọnipo rẹ. Ijọba to kuro lori aleefa nipinlẹ Ekiti lo fi Ọba Ọlalẹyẹ sori ipo lọdun 2017.


Ti ẹ ko ba gbagbe, ọjọ kin-in-ni, oṣu kẹta, ọdun 2021, nile-ẹjọ giga kan nipinlẹ Ekiti yọ ọba Abdulazeez Ọlalẹyẹ nipo, lori ẹsun ti awọn ara ilu rẹ fi kan an pe ko kunju oṣuwọn. Lọgan ni ọba alaye yii fori le ile-ẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun to si pẹjọ ta ko iyọnipo rẹ. Ijọba to kuro lori aleefa nipinlẹ Ekiti lo fi Ọba Ọlalẹyẹ sori ipo lọdun 2017. Igbakeji gomina kilọ fun awọn afọbajẹ ninu iwe kan ti Akọwe iroyin rẹ, Ogbeni Odunayo Ogunmola, fi sọwọ sawọn oniroyin pe ki wọn gba alaafia laaye, ati pe ki wọn jawọ ninu igbesẹ to le fa rogbodiyan niluu naa, ki wọn jẹ ki ẹjọ to wa nile-ẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun pari ki wọn too ṣe ohunkohun. Ẹgbẹyẹmi sọ pe wọn ta ijọba lolobo pe igbesẹ ti n lọ lati fi ọba Alawo miiran jẹ nigba ti ẹjọ ṣi wa nile-ẹjọ, o si jẹ ohun to lodi sofin. Ninu ipade naa, awọn oloye ilu ọhun mẹta ti wọn fi ẹsun kan pe o n gbe igbesẹ lati fi ọba tuntun jẹ ṣalaye pe awọn ko si nidii ọrọ naa.


Igbakeji gomina kilọ fun awọn afọbajẹ ninu iwe kan ti Akọwe iroyin rẹ, Ogbeni Odunayo Ogunmola, fi sọwọ sawọn oniroyin pe ki wọn gba alaafia laaye, ati pe ki wọn jawọ ninu igbesẹ to le fa rogbodiyan niluu naa, ki wọn jẹ ki ẹjọ to wa nile-ẹjọ ko-tẹ-mi-lọrun pari ki wọn too ṣe ohunkohun. Ẹgbẹyẹmi sọ pe wọn ta ijọba lolobo pe igbesẹ ti n lọ lati fi ọba Alawo miiran jẹ nigba ti ẹjọ ṣi wa nile-ẹjọ, o si jẹ ohun to lodi sofin. Ninu ipade naa, awọn oloye ilu ọhun mẹta ti wọn fi ẹsun kan pe o n gbe igbesẹ lati fi ọba tuntun jẹ ṣalaye pe awọn ko si nidii ọrọ naa. Ṣugbọn Igbakeji gomina yii ṣalaye pe niwọn igba ti ọba ti ile-ẹjọ yọ nipo yii ba ti pe ẹjọ ta ko idajọ naa, awọn afọbajẹ ni lati duro di igba ti ile-ẹjọ yoo da ẹjọ yii. O ṣalaye pe ijọba ipinlẹ naa ni ko ni i kawọ gbera lati maa wo igbesẹ to tẹ ofin loju tabi to le da omi alaafia ilu Awo-Ekiti ru. O kilọ pe ọwọ ofin yoo tẹ ẹnikẹni to ba fẹẹ da omi alaafia ilu ọhun ru lori ọrọ ipo ọba niluu naa.


Ṣugbọn Igbakeji gomina yii ṣalaye pe niwọn igba ti ọba ti ile-ẹjọ yọ nipo yii ba ti pe ẹjọ ta ko idajọ naa, awọn afọbajẹ ni lati duro di igba ti ile-ẹjọ yoo da ẹjọ yii. O ṣalaye pe ijọba ipinlẹ naa ni ko ni i kawọ gbera lati maa wo igbesẹ to tẹ ofin loju tabi to le da omi alaafia ilu Awo-Ekiti ru. O kilọ pe ọwọ ofin yoo tẹ ẹnikẹni to ba fẹẹ da omi alaafia ilu ọhun ru lori ọrọ ipo ọba niluu naa. Gẹgẹ bii ọrọ rẹ, “Ẹ ni lati ni suuru titi digba ti ile-ẹjọ yoo pari igbẹjọ naa, ki ẹ too gbe igbesẹ kankan, afobajẹ to ba ṣe eleyii fẹẹ tẹ ofin loju ni. Ki ẹnikẹni ma ṣe gbe igbesẹ to le fa wahala tabi to le da omi alaafia ru niluu rẹ tabi nipinlẹ Ekiti lapapọ.”


Gẹgẹ bii ọrọ rẹ, “Ẹ ni lati ni suuru titi digba ti ile-ẹjọ yoo pari igbẹjọ naa, ki ẹ too gbe igbesẹ kankan, afobajẹ to ba ṣe eleyii fẹẹ tẹ ofin loju ni. Ki ẹnikẹni ma ṣe gbe igbesẹ to le fa wahala tabi to le da omi alaafia ru niluu rẹ tabi nipinlẹ Ekiti lapapọ.”


Nitori fiimu ‘Ọkọ Iyabọ’ to ṣe, TAMPAN ranṣẹ pe Yọmi Fabiyi

Faith Adebọla, Eko Yoruba bọ, wọn ni ko yẹ keeyan gbẹ koto ọta rẹ jin ju, ko maa baa si wahala fun un to ba lọọ jẹ oun funra ẹ lo ko si koto ọhun, bẹẹ lọrọ ri lasiko yii fun gbajugbaja oṣere ilẹ wa kan, Yọmi Fabiyi, pẹlu bawọn eeyan ṣe binu si i, ti wọn si n rọjo oriṣiiriṣii pẹlu ọrọ kobakungbe si i fun fiimu “Ọkọ Iyabọ” to ṣe lati fi bu Iyabọ Ojo, ṣugbọn ti ọrọ bẹyin yọ. Ṣe lati bii ọsẹ diẹ sẹyin ni Yọmi ti n ṣiṣẹ lori fiimu naa, bo ṣe n ya a lo n po o pọ, to si n ṣeleri fawọn ololufẹ ẹ pe wọn yoo gbadun rẹ daadaa. Ko si iṣẹ meji ti Yọmi fẹẹ ran fiimu yii ju lati bẹnu atẹ lu Iyabọ Ojo ati ọrẹ rẹ, Damilọla Adekọya, tawọn eeyan mọ si Princess, ẹsun ati ẹjọ ti Baba Ijẹṣa, iyẹn adẹrin-in poṣonu nni, Ọlanrewaju James Omiyinka, n jẹ lọwọ ni kootu ni Yọmi fi ya fiimu naa to maa jẹ kawọn eeyan mọ pe Iyabọ atawọn tiẹ kere si nọmba, pe oun lọkọ wọn, idi si niyẹn to fi pe akọle fiimu naa ni “Ọkọ Iyabọ”. Mọnde, ọjọ Aje yii ni fiimu naa gori atẹ ayelujara, awọn ti wọn si ti n gbọ okiki ẹ tẹlẹ ko jafara lati wo o. Ṣugbọn niṣe lọrọ ti Yọmi pe lowe ni aro ninu pẹlu bawọn to wo ere naa ṣe n yọ nọfila eebu si i lara, owo aṣegbayi si di aṣekabuku mọ ọn lọwọ. Eyi lo mu ki ẹgbẹ awọn onitiata ti wọn n pe ni TAMPAN kọwe si Yọmi, wọn ni ko waa ṣalaye bo ṣe le ṣeru fiimu bẹẹ jade lasiko yii. Ọgbẹni Yẹmi Amodu to jẹ alakooso eto iwadii, ẹtọ ati ipẹtu saawọ fun ẹgbẹ TAMPAN, sọ ninu lẹta naa pe, “A n fi lẹta yii ke si Ọgbẹni Yọmi Fabiyi to gbe fiimu ‘Ọkọ Iyabọ’ jade, lati fara han niwaju igbimọ ẹgbẹ l’Ọjọbọ, Tọsidee, ọjọ kọkanla, oṣu keje, ọdun 2021.


Mọnde, ọjọ Aje yii ni fiimu naa gori atẹ ayelujara, awọn ti wọn si ti n gbọ okiki ẹ tẹlẹ ko jafara lati wo o. Ṣugbọn niṣe lọrọ ti Yọmi pe lowe ni aro ninu pẹlu bawọn to wo ere naa ṣe n yọ nọfila eebu si i lara, owo aṣegbayi si di aṣekabuku mọ ọn lọwọ. Eyi lo mu ki ẹgbẹ awọn onitiata ti wọn n pe ni TAMPAN kọwe si Yọmi, wọn ni ko waa ṣalaye bo ṣe le ṣeru fiimu bẹẹ jade lasiko yii. Ọgbẹni Yẹmi Amodu to jẹ alakooso eto iwadii, ẹtọ ati ipẹtu saawọ fun ẹgbẹ TAMPAN, sọ ninu lẹta naa pe, “A n fi lẹta yii ke si Ọgbẹni Yọmi Fabiyi to gbe fiimu ‘Ọkọ Iyabọ’ jade, lati fara han niwaju igbimọ ẹgbẹ l’Ọjọbọ, Tọsidee, ọjọ kọkanla, oṣu keje, ọdun 2021. ‘‘Ọ pọn dandan lati gbe igbesẹ yii latari bi fiimu naa ṣe tun la ariwo lọ lori atẹ ayeluja, eyi ti ko ba ilana ẹgbẹ wa mu. ‘‘Yatọ siyẹn, a ti ṣakiyesi pe fimu yii tun ti fẹẹ da ikunsinu mi-in silẹ laarin ẹgbẹ TAMPAN ati araalu, eyi ko si dun mọ wa ninu rara. ‘‘A rọ ẹyin araalu ati awọn ti ọrọ yii ba kan lati mu suuru tori ẹgbẹ TAMPAN maa ṣedajọ ododo lori ọrọ yii laipẹ.’’ Koda, awọn oṣere to n sọ ede Gẹẹsi naa binu si Yọmi Fabiyi lori fiimu isọnu rẹ yii.


‘‘Ọ pọn dandan lati gbe igbesẹ yii latari bi fiimu naa ṣe tun la ariwo lọ lori atẹ ayeluja, eyi ti ko ba ilana ẹgbẹ wa mu. ‘‘Yatọ siyẹn, a ti ṣakiyesi pe fimu yii tun ti fẹẹ da ikunsinu mi-in silẹ laarin ẹgbẹ TAMPAN ati araalu, eyi ko si dun mọ wa ninu rara. ‘‘A rọ ẹyin araalu ati awọn ti ọrọ yii ba kan lati mu suuru tori ẹgbẹ TAMPAN maa ṣedajọ ododo lori ọrọ yii laipẹ.’’ Koda, awọn oṣere to n sọ ede Gẹẹsi naa binu si Yọmi Fabiyi lori fiimu isọnu rẹ yii. Tonto Dikeh, gbajugbaja oṣerebinrin lede oyinbo sọ pe, “Yomi, mo mọ-ọn-mọ ma da si ọrọ ẹ lẹnu ọjọ mẹta yii ni o, ṣugbọn ohun to o ṣe yii, to jẹ pe ọrọ to n pa oloko lẹkun ni aparo tiẹ fi n ṣe ẹrin rin, o ti mi loju fun ẹ. Iwa arifin gbaa ni sawọn ti wọn ti ko si pampẹ ifipabanilopọ ri, ibaa jẹ pe wọn ti ku tabi wọn ṣi wa laaye. Ohun to daa ju eyi lọ ni mo reti lati ọdọ ẹ, Yọmi.” Bakan naa ni wọn ti sọ fiimu yii kalẹ lori ẹrọ Youtube ti wọn ti n wo o. Yọmi naa si ti sọ fun awọn ololufẹ rẹ pe oun fi fiimu naa si ohun ti awọn eeyan le wo ni idakọnkọ lati gba alaafia laaye. O ni ni kete ti ohun gbogbo ba yanju lori rẹ, oun yoo ma kan si wọn.


Tonto Dikeh, gbajugbaja oṣerebinrin lede oyinbo sọ pe, “Yomi, mo mọ-ọn-mọ ma da si ọrọ ẹ lẹnu ọjọ mẹta yii ni o, ṣugbọn ohun to o ṣe yii, to jẹ pe ọrọ to n pa oloko lẹkun ni aparo tiẹ fi n ṣe ẹrin rin, o ti mi loju fun ẹ. Iwa arifin gbaa ni sawọn ti wọn ti ko si pampẹ ifipabanilopọ ri, ibaa jẹ pe wọn ti ku tabi wọn ṣi wa laaye. Ohun to daa ju eyi lọ ni mo reti lati ọdọ ẹ, Yọmi.” Bakan naa ni wọn ti sọ fiimu yii kalẹ lori ẹrọ Youtube ti wọn ti n wo o. Yọmi naa si ti sọ fun awọn ololufẹ rẹ pe oun fi fiimu naa si ohun ti awọn eeyan le wo ni idakọnkọ lati gba alaafia laaye. O ni ni kete ti ohun gbogbo ba yanju lori rẹ, oun yoo ma kan si wọn. Bẹẹ lo ni oun ti ṣetan lati lati da ẹgbẹ awọn oṣere to pe oun lohun, ki oun si ṣalaye b’ọrọ ṣe jẹ fun wọn.


Bẹẹ lo ni oun ti ṣetan lati lati da ẹgbẹ awọn oṣere to pe oun lohun, ki oun si ṣalaye b’ọrọ ṣe jẹ fun wọn.


Nitori to lu jibiti lori ẹrọ ayelujara, adajọ sọ Gideon sẹwọn ọgbọn ọjọ n’llọrin

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Ọjọ Aje, Monde, ọṣẹ yii, nile-ẹjọ giga ipinlẹ Kwara Ọkẹ Gedeon, ẹni ogun ọdun, sẹwọn ọgbọn ọjọ n’Ilọrin, fun ẹsun lilu jibiti lori ẹrọ ayelujara. Onidaajọ Mahmood Abdulgafar ni ki ọmọkunrin naa lọọ ṣẹwọn ọgbọn ọjọ, latari pe o jẹbi ẹsun ti ajọ EFCC fi kan an pe o n lu awọn eniyan ni oniruuru jibiti lori ayelujara. Gideon ni ajọ EFCC, ẹka tilu Ilọrin, fi panpẹ ofin gbe lọjọ kẹrin, oṣu karun-un, ọdun yii, niluu Ilọrin. Ajọ naa ni o gbe fọto obinrin sori ayelujara, o si dibọn pe obinrin loun lati fi gba awọn ọkunrin loju, ṣugbọn ọwọ palaba rẹ pada ṣegi, o si jẹwọ pe loootọ loun jẹbi ẹsun ti wọn fi kan an. Ọjọ Ẹti, Furidee, ọṣẹ yii, ni wọn wọ Gideon lọ sile-ẹjọ fun ẹsun meji ọtọọtọ, ṣugbọn ọdaran naa ko jiyan, o ni loootọ loun jẹbi ẹsun mejeeji ọhun. Ẹsun ti wọn fi kan an ni pe Gideon n pe ara rẹ ni ( Jẹnna Cherry), to fi n lu awọn eniyan ni jibiti laarin oṣu kẹjọ, ọdun 2020, si oṣu kẹsan-an, ọdun 2020, niluu Ilọrin.


Ajọ naa ni o gbe fọto obinrin sori ayelujara, o si dibọn pe obinrin loun lati fi gba awọn ọkunrin loju, ṣugbọn ọwọ palaba rẹ pada ṣegi, o si jẹwọ pe loootọ loun jẹbi ẹsun ti wọn fi kan an. Ọjọ Ẹti, Furidee, ọṣẹ yii, ni wọn wọ Gideon lọ sile-ẹjọ fun ẹsun meji ọtọọtọ, ṣugbọn ọdaran naa ko jiyan, o ni loootọ loun jẹbi ẹsun mejeeji ọhun. Ẹsun ti wọn fi kan an ni pe Gideon n pe ara rẹ ni ( Jẹnna Cherry), to fi n lu awọn eniyan ni jibiti laarin oṣu kẹjọ, ọdun 2020, si oṣu kẹsan-an, ọdun 2020, niluu Ilọrin. O ti gba owo ti ko din ni aadọjọ owo dọla pẹlu ẹbun lọwọ okunrin kan to n jẹ Bradley Miller, to si parọ pe Jerry ni orukọ oun n jẹ, ọmọbinrin lati ilu Las Vegas, ni ilẹ Amẹrika, ni oun to si jẹ pe irọ ni. Onidaajọ Abdulgafar ni ki ẹrọ ibanisọrọ (iPhone 6) to n lo, ati (laptop) to fi n ṣiṣẹ aburu naa di ti ijọba apapọ, ko si lọọ fẹwọn ọgbọn jura.


O ti gba owo ti ko din ni aadọjọ owo dọla pẹlu ẹbun lọwọ okunrin kan to n jẹ Bradley Miller, to si parọ pe Jerry ni orukọ oun n jẹ, ọmọbinrin lati ilu Las Vegas, ni ilẹ Amẹrika, ni oun to si jẹ pe irọ ni. Onidaajọ Abdulgafar ni ki ẹrọ ibanisọrọ (iPhone 6) to n lo, ati (laptop) to fi n ṣiṣẹ aburu naa di ti ijọba apapọ, ko si lọọ fẹwọn ọgbọn jura.


Awọn ajinigbe to ji agbẹ mẹrin n’Ikosun-Ekiti n beere aadọta miliọnu naira

Taofeek Surdiq, Ado-Ekiti Awọn ajinigbe to ji awọn agbẹ mẹrin gbe ni Ikosun-Ekiti ti beere aadọta miliọnu naira gẹgẹ bii owo itusilẹ wọn. Ẹnikan to sun mọ ọkan lara awọn mọlẹbi awọn agbẹ naa sọ pe awọn ajinigbe naa fi ẹrọ ilewọ ọkan lara awọn eeyan naa pe awọn ni nnkan bii aago mẹrin irọle, ti wọn si beere fun aadọta miliọnu naira gẹgẹ bii owo itusilẹ awọn agbẹ yii. Tẹ o ba gbagbe, ni kutukutu aarọ ọjọ Iṣẹgun, Tusidee, ni awọn eeyan yii ti ko din ni mẹfa ji awọn agbẹ mẹrin yii ko ninu oko wọn to wa niluu Ikosun-Ekiti, nijọba ibilẹ Mọba, nipinlẹ Ekiti. Gẹgẹ bi awọn agbẹ to wa lagbegbe naa ṣe sọ, wọn ni awọn agbẹ naa jẹ agbẹ to n gbin irẹsi. Nigba ti awọn eeyan naa n ṣiṣẹ ninu oko wọn ni awọn ajinigbe naa ya bo wọn, ti wọn si ji wọn gbe lọ. Ọba ilu naa, Joseph Afolabi Adeoye, ṣalaye fawọn oniroyin niluu Ado-Ekiti pe awọn agbẹ mẹrin naa, Gbadamọsi Sarafa, Jimoh, Yinka Adeniran ati Ṣeun ni wọn ji gbe laaarọ kutukutu ọjọ Iṣẹgun.


Gẹgẹ bi awọn agbẹ to wa lagbegbe naa ṣe sọ, wọn ni awọn agbẹ naa jẹ agbẹ to n gbin irẹsi. Nigba ti awọn eeyan naa n ṣiṣẹ ninu oko wọn ni awọn ajinigbe naa ya bo wọn, ti wọn si ji wọn gbe lọ. Ọba ilu naa, Joseph Afolabi Adeoye, ṣalaye fawọn oniroyin niluu Ado-Ekiti pe awọn agbẹ mẹrin naa, Gbadamọsi Sarafa, Jimoh, Yinka Adeniran ati Ṣeun ni wọn ji gbe laaarọ kutukutu ọjọ Iṣẹgun. Ọba alaye yii ṣalaye pe awọn ajinigbe naa ti wọn ko din ni meje ni wọn dihamọra pẹlu ibọn ati ohun ija oloro mi-in pẹlu alupupu, ti wọn si kọ lu awọn eeyan naa. Meji lara awọn agbẹ yii jẹ dẹrẹba to n wa ẹrọ katakata, nigba ti awọn meji yooku jẹ agbẹ to n ṣọ ẹyẹ ninu oko irẹsi. Nigba ti ALAROYE kan si Alukoro ọlọpaa ipinlẹ Ekiti, ỌgbẸni Sunday Abutu, o sọ pe loootọ ni iṣẹlẹ naa waye, ṣugbọn oun ko mọ nipa aadọta miliọnu naira ti wọn sọ pe awọn ajinigbe naa n beere fun.


Ọba alaye yii ṣalaye pe awọn ajinigbe naa ti wọn ko din ni meje ni wọn dihamọra pẹlu ibọn ati ohun ija oloro mi-in pẹlu alupupu, ti wọn si kọ lu awọn eeyan naa. Meji lara awọn agbẹ yii jẹ dẹrẹba to n wa ẹrọ katakata, nigba ti awọn meji yooku jẹ agbẹ to n ṣọ ẹyẹ ninu oko irẹsi. Nigba ti ALAROYE kan si Alukoro ọlọpaa ipinlẹ Ekiti, ỌgbẸni Sunday Abutu, o sọ pe loootọ ni iṣẹlẹ naa waye, ṣugbọn oun ko mọ nipa aadọta miliọnu naira ti wọn sọ pe awọn ajinigbe naa n beere fun. O fi kun un peawọn ọlọpaa ati awọn ọdẹ ibilẹ ti wa ninu igbo ati aginju to wa lagbegbe naa lati gba awọn agbẹ naa jade ni ayọ ati alaafia.


O fi kun un peawọn ọlọpaa ati awọn ọdẹ ibilẹ ti wa ninu igbo ati aginju to wa lagbegbe naa lati gba awọn agbẹ naa jade ni ayọ ati alaafia.


Awọn agbebọn tun ti ji awọn arinrin-ajo gbe l’Ọṣun

Florence Babaṣọla Awọn ọlọpaa, ọlọdẹ atawọn ajijagbara Kiriji ti bẹrẹ wiwa awọn arinrin-ajo ti awọn agbebọn ji gbe lọsan-an ọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, lagbegbe Odo Ọṣun, niluu Imẹsi-Ile, nipinlẹ Ọṣun. Gẹgẹ bi awọn araalu naa to ba Alaroye sọrọ ṣe sọ, ipinlẹ Ekiti lawọn arinrin-ajo naa ti n bọ, ki awọn agbebọn naa too da wọn duro nigba ti wọn fẹẹ kọja si ọna Ila. Ko sẹni to mọ iye awọn arinrin-ajo ti wọn ji gbe ninu mọto naa, ṣugbọn gbogbo wọn la gbọ pe wọn ji ko wọnu igbo lọ. Alakooso Kiriji Heritage Defenders, Dokita Ademọla Ẹkundayọ, ṣalaye pe ni kete ti awọn gbọ nipa iṣẹlẹ naa lawọn ọmọ ẹgbẹ Kiriji ti ya wọnu igbo lati ṣawari awọn arinrin-ajo naa. Ẹkundayọ sọ pe lẹyin ti awọn ọmọ ẹgbẹ Kiriji ti bẹrẹ wiwa naa ni awọn ọlọdẹ atawọn ọlọpaa darapọ mọ wọn ninu igbo. Iwadii fihan pe ẹnikan ti lọ si agọ ọlọpaa ilu naa lati sọ fun wọn pe araale oun wa lara awọn arinrin-ajo ti wọn ji gbe ọhun.


Alakooso Kiriji Heritage Defenders, Dokita Ademọla Ẹkundayọ, ṣalaye pe ni kete ti awọn gbọ nipa iṣẹlẹ naa lawọn ọmọ ẹgbẹ Kiriji ti ya wọnu igbo lati ṣawari awọn arinrin-ajo naa. Ẹkundayọ sọ pe lẹyin ti awọn ọmọ ẹgbẹ Kiriji ti bẹrẹ wiwa naa ni awọn ọlọdẹ atawọn ọlọpaa darapọ mọ wọn ninu igbo. Iwadii fihan pe ẹnikan ti lọ si agọ ọlọpaa ilu naa lati sọ fun wọn pe araale oun wa lara awọn arinrin-ajo ti wọn ji gbe ọhun. Gbogbo iyanju lati ba alukoro ileeṣẹ ọlọpaa l’Ọṣun sọrọ lo ja si pabo nitori foonu rẹ ko lọ, bẹẹ ni ko si fesi si atẹjiṣẹ ti akọroyin wa fi ranṣẹ si i lasiko ti a n ko iroyin yii jọ.


Gbogbo iyanju lati ba alukoro ileeṣẹ ọlọpaa l’Ọṣun sọrọ lo ja si pabo nitori foonu rẹ ko lọ, bẹẹ ni ko si fesi si atẹjiṣẹ ti akọroyin wa fi ranṣẹ si i lasiko ti a n ko iroyin yii jọ.


Nitori ọrọ Baba Ijẹṣa to fi ṣe fiimu, awọn oṣere binu si Yọmi Fabiyi

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Inu buruku lo n bi awọn oṣere tiata Yoruba kan si akẹgbẹ wọn,Yọmi Fabiyi,bayii. Eyi ko ṣẹyin sinima rẹ, ‘Ọkọ Iyabọ’ to ti n po pọ latigba ti ọrọ Baba Ijẹṣa ti bẹrẹ, ṣugbọn to ti jade bayii. Iṣẹ ọhun lawọn eeyan ẹ wo ti wọn si bẹrẹ si i sọrọ odi si i. Mercy Aigbe wa lara awọn to koro oju si fiimu Yọmi, ori ẹka Instagraamu ẹ lo ti fi aiduunu rẹ han si fiimu naa, ohun ti Mercy sọ sibẹ ree “ Bawo ni waa ṣe maa fi ohun inira ẹni keji rẹ ṣere bii eyi, ika eeyan nikan lo le dan iru eyi wo. Ibi kan ṣoṣo ti mo wo ninu iṣẹ rẹ yii fi han pe o ko ro ti ara yooku mọ tiẹ rara. Ko tiẹ ba ohun to yẹ mu rara ni, o si kooyan niriira” Alesh Ọla Sanni ko tiẹ gba pe ọkunrin ni Yọmi, Aunti Yọmi lo pe e nigba to bẹrẹ ọrọ tiẹ pe, “ A ti gba pe Aunti Yọmi Fabiyi ti ya were, wọn si nilo itọju, kin waa ni ka pe tawọn to ba a kopa ninu fiimu naa atawọn ti wọn jọ ṣiṣẹ ninu ẹ. “To ba digba mi-in, ẹ maa ka ohun ti itan tẹ ẹ fẹẹ ṣe ba n sọ daadaa kẹ ẹ jẹ ko yeyin kẹ ẹ too bọ siwaju kamẹra.


Ibi kan ṣoṣo ti mo wo ninu iṣẹ rẹ yii fi han pe o ko ro ti ara yooku mọ tiẹ rara. Ko tiẹ ba ohun to yẹ mu rara ni, o si kooyan niriira” Alesh Ọla Sanni ko tiẹ gba pe ọkunrin ni Yọmi, Aunti Yọmi lo pe e nigba to bẹrẹ ọrọ tiẹ pe, “ A ti gba pe Aunti Yọmi Fabiyi ti ya were, wọn si nilo itọju, kin waa ni ka pe tawọn to ba a kopa ninu fiimu naa atawọn ti wọn jọ ṣiṣẹ ninu ẹ. “To ba digba mi-in, ẹ maa ka ohun ti itan tẹ ẹ fẹẹ ṣe ba n sọ daadaa kẹ ẹ jẹ ko yeyin kẹ ẹ too bọ siwaju kamẹra. Gbogbo oriburuku yii ko le pe yin rara.” Ẹlomi-in to tun sọrọ lori fiimu ‘Ọkọ Iyabọ’ ni oṣere ti wọn n pe ni Temitọpe Ṣolaja. Oṣere naa kọ ọ pe, ‘Emi ko ki n sọrọ ti ko ba yẹ, ṣugbọn awọn ọrọ kan wa ti ko yẹ keeyan dakẹ lori rẹ. Iru ẹ ni eyi ti mo fẹẹ sọ yii.Yọmi Fabiyi ṣe afihan bo ṣe jẹ alailojuti si.


Gbogbo oriburuku yii ko le pe yin rara.” Ẹlomi-in to tun sọrọ lori fiimu ‘Ọkọ Iyabọ’ ni oṣere ti wọn n pe ni Temitọpe Ṣolaja. Oṣere naa kọ ọ pe, ‘Emi ko ki n sọrọ ti ko ba yẹ, ṣugbọn awọn ọrọ kan wa ti ko yẹ keeyan dakẹ lori rẹ. Iru ẹ ni eyi ti mo fẹẹ sọ yii.Yọmi Fabiyi ṣe afihan bo ṣe jẹ alailojuti si. Ko si idi kan to fi yẹ ki ẹnikẹni sọ ohun to n dun ẹlomi-in lọkan tabi ohun ti ẹni yẹn n la kọja di nnkan yẹyẹ. Ohun ti o fi han pẹlu eyi ti o ṣe yii ni pe o ko lẹkọọ, o ko ni aanu ẹlomi-in, o si jẹ apẹẹrẹ ọkan ninu awọn ohun to n ṣe Naijiria lonii ti wọn ba n sọrọ nipa ṣiṣe ọmọde baṣubaṣu. Itiju nla ni fiimu naa, ki i ṣe iṣẹ ọpọlọ rara.


Ko si idi kan to fi yẹ ki ẹnikẹni sọ ohun to n dun ẹlomi-in lọkan tabi ohun ti ẹni yẹn n la kọja di nnkan yẹyẹ. Ohun ti o fi han pẹlu eyi ti o ṣe yii ni pe o ko lẹkọọ, o ko ni aanu ẹlomi-in, o si jẹ apẹẹrẹ ọkan ninu awọn ohun to n ṣe Naijiria lonii ti wọn ba n sọrọ nipa ṣiṣe ọmọde baṣubaṣu. Itiju nla ni fiimu naa, ki i ṣe iṣẹ ọpọlọ rara. To o ba ni itiju, to o si ni ọwọ fun ara rẹ, niṣe ni wa a sọ fiimu naa kalẹ lẹyẹ o ṣọka.’ ‘Fun ẹni to n pe ara rẹ ni baba, oju gba mi ti fun ọ.’’ Ọpọ eeyan lo n bu Yọmi lẹka awọn to n da si ọrọ naa, wọn ni ki i ṣe pe o nifẹẹ Baba Ijẹṣa to pe lọrẹẹ ẹ lo fi gbe fiimu yii kalẹ, ọpọ wọn lo n sọ pe ero inu Yọmi Fabiyi ko daa si ọmọlakeji ẹ rara ni. Ẹni ti ko ba ti i wo fiimu ọhun ko le mọ ohun to fa a tawọn eeyan rẹ fi n binu buruku si i bayii, ṣugbọn ko sẹni kan to gba awọn eeyan nimọran lati lọọ wo o, ohun ti Yọmi Fabiyi fi ṣere naa n mu inu rẹ bi wọn gidi ni.


To o ba ni itiju, to o si ni ọwọ fun ara rẹ, niṣe ni wa a sọ fiimu naa kalẹ lẹyẹ o ṣọka.’ ‘Fun ẹni to n pe ara rẹ ni baba, oju gba mi ti fun ọ.’’ Ọpọ eeyan lo n bu Yọmi lẹka awọn to n da si ọrọ naa, wọn ni ki i ṣe pe o nifẹẹ Baba Ijẹṣa to pe lọrẹẹ ẹ lo fi gbe fiimu yii kalẹ, ọpọ wọn lo n sọ pe ero inu Yọmi Fabiyi ko daa si ọmọlakeji ẹ rara ni. Ẹni ti ko ba ti i wo fiimu ọhun ko le mọ ohun to fa a tawọn eeyan rẹ fi n binu buruku si i bayii, ṣugbọn ko sẹni kan to gba awọn eeyan nimọran lati lọọ wo o, ohun ti Yọmi Fabiyi fi ṣere naa n mu inu rẹ bi wọn gidi ni.


Jubril fẹṣẹ yọ eyin Mark l’Ọta, lo ba loun ko jẹbi

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Ọjọ Ẹti to kọja yii ni Abioye Jubril, ẹni ọdun mẹtalelọgbọn, foju ba kootu Majisireeti Ọta, nitori ọmọ Ibo kan, Mark Ugwuka, ti wọn jọ ja, to si fun un lẹṣẹẹ lẹnu debi ti eyin kan fi fo yọ lẹnu Mark, ṣugbọn Jubril loun ko jẹbi o. Ọjọ kẹrindinlọgbọn, oṣu kẹfa, ọdun 2021, ni ija ṣẹlẹ laarin Jubril ati Mark, lopopona kan ti wọn n pe ni Mẹsan, lagbegbe Iju-Ọta, nipinlẹ Ogun. Agbefọba E.O Adaraloye ṣalaye pe ni nnkan bii aago mẹrin irọlẹ ọjọ naa ni ija waye laarin olujẹjọ ati olupẹjọ, ti wọn lu ara wọn gidi. Nibi ti wọn ti n ja naa ni Jubril ti fun Mark lẹṣẹẹ lẹnu gẹgẹ bo ṣe wi, bi eyin kan ṣe fo yọ lẹnu Mark Ugwuka niyẹn. Eyi ta ko awọn abala ofin kan ninu iwe ofin ipinlẹ Ogun ti wọn ṣe lọdun 2006, ijiya si wa fun un pẹlu. Ṣugbọn nigba ti Jubril ti wọn fẹsun kan loun ko jẹbi, Adajọ A. O Adeyẹmi faaye beeli silẹ fun un pẹlu ẹgbẹrun lọna ọgọrun-un kan naira (100,000) ati oniduuro kan niye kan naa. Adajọ paṣẹ pe oniduuro naa gbọdọ niṣẹ lọwọ, o si gbọdọ le ṣafihan iwe owo-ori sisan rẹ fun ijọba ipinlẹ Ogun.


Eyi ta ko awọn abala ofin kan ninu iwe ofin ipinlẹ Ogun ti wọn ṣe lọdun 2006, ijiya si wa fun un pẹlu. Ṣugbọn nigba ti Jubril ti wọn fẹsun kan loun ko jẹbi, Adajọ A. O Adeyẹmi faaye beeli silẹ fun un pẹlu ẹgbẹrun lọna ọgọrun-un kan naira (100,000) ati oniduuro kan niye kan naa. Adajọ paṣẹ pe oniduuro naa gbọdọ niṣẹ lọwọ, o si gbọdọ le ṣafihan iwe owo-ori sisan rẹ fun ijọba ipinlẹ Ogun. Igbẹjọ tun di ọjọ keje, oṣu keje, ọdun 2021. Igbẹjọ mi-in ti yoo tun waye lọjọ keje naa ni ti ọkunrin kan, Destiny Amadi, ẹni ọdun mẹtalelọgbọn ti kootu yii fẹsun kan pe o ji ọmọbinrin tọjọ ori ẹ ko ju mẹrindinlogun (16) gbe. Awọn ọlọpaa lo mu Amadi, ẹni to n gbe lojule karun-un, Opopopona Iginla, Gas-Line, n’Ijoko Ọta, ipinlẹ Ogun.


Igbẹjọ tun di ọjọ keje, oṣu keje, ọdun 2021. Igbẹjọ mi-in ti yoo tun waye lọjọ keje naa ni ti ọkunrin kan, Destiny Amadi, ẹni ọdun mẹtalelọgbọn ti kootu yii fẹsun kan pe o ji ọmọbinrin tọjọ ori ẹ ko ju mẹrindinlogun (16) gbe. Awọn ọlọpaa lo mu Amadi, ẹni to n gbe lojule karun-un, Opopopona Iginla, Gas-Line, n’Ijoko Ọta, ipinlẹ Ogun. Ijinigbe ni wọn si tori ẹ mu un. Inspẹkitọ E.O Adaraloye naa lo ṣoju ijọba lori ẹjọ yii, oun lo ṣalaye pe ọjọ kẹrin, oṣu kẹfa, ọdun 2021 yii, ni Amadi ji ọmọbinrin naa gbe. Nigba to n ṣalaye ara ẹ, Amadi loun ko ṣẹ ẹṣẹ tawọn ọlọpaa tori ẹ mu oun, nitori naa, oun ko jẹbi.


Ijinigbe ni wọn si tori ẹ mu un. Inspẹkitọ E.O Adaraloye naa lo ṣoju ijọba lori ẹjọ yii, oun lo ṣalaye pe ọjọ kẹrin, oṣu kẹfa, ọdun 2021 yii, ni Amadi ji ọmọbinrin naa gbe. Nigba to n ṣalaye ara ẹ, Amadi loun ko ṣẹ ẹṣẹ tawọn ọlọpaa tori ẹ mu oun, nitori naa, oun ko jẹbi. Majisireeti A.O Adeyẹmi naa lo gbọ ẹsun keji yii, o faaye beeli silẹ fun olujẹjọ pẹlu ẹgbẹrun lọna ọgọrun-un kan naira ati oniduuro kan niye kan naa. Oniduuro rẹ naa gbọdọ niṣẹ gidi lọwọ bi Adajọ ṣe wi, o si gbọdọ jẹ ẹni to n sanwo ori deede funjọba ipinlẹ Ogun.


Majisireeti A.O Adeyẹmi naa lo gbọ ẹsun keji yii, o faaye beeli silẹ fun olujẹjọ pẹlu ẹgbẹrun lọna ọgọrun-un kan naira ati oniduuro kan niye kan naa. Oniduuro rẹ naa gbọdọ niṣẹ gidi lọwọ bi Adajọ ṣe wi, o si gbọdọ jẹ ẹni to n sanwo ori deede funjọba ipinlẹ Ogun.


Lati asiko yii lọ, ọlọpaa ijọba apapọ ko gbọdọ mu ẹni ti wọn n wa nipinlẹ kan lai gbaṣẹ lọwọ gomina ibẹ-Awọn gomina Guusu

Faith Adebọla, Eko Awọn gomina mẹtadinlogun lati agbegbe Guusu ilẹ wa ti ṣepade nla kan niluu Eko, wọn si ti dori ipinnu pe ipo aarẹ Naijiria gbọdọ maa yipo laarin agbegbe Ariwa ati Guusu ni, ati pe ninu eto idibo gbogbogboo to n bọ lọdun 2023 yii, ko gbọdọ si aarẹ lati ilẹ Hausa, ilẹ Yoruba ati ilẹ Ibo nikan lo le fa aarẹ jade. Ọjọ Aje, Mọnde yii, ni wọn ṣepade ọhun ni gbọngan apero to wa nile ijọba ipinlẹ Eko, eyi to wa ni Alausa, Ikẹja, nipinlẹ naa. Ninu atẹjade kan ti alaga awọn gomina naa, Ọgbẹni Oluwarotimi Akeredolu ti i ṣe gomina ipinlẹ Ondo sọ pe lara awọn ipinnu wọn ni pe lati asiko yii lọ, ko gbọdọ si ọlọpaa tabi agbofinro eyikeyii lati ẹka ileeṣẹ ijọba apapọ to gbọdọ waa fi pampẹ ofin gbe ẹnikẹni ni awọn ipinlẹ Guusu lai jẹ pe gomina ipinlẹ bẹẹ ba mọ si i ṣaaju, to si yọnda fun wọn. Bẹẹ ni wọn ṣepinnu pe iṣẹ ti gbọdọ pari ofin to ta ko fifi maaluu jẹko ni gbogbo awọn ipinlẹ mẹtadinlogun ilẹ Guusu ṣaaju tabi ni ọjọ ki-in-ni, oṣu kẹsan-an, ọdun yii, ki gomina si buwọ lu u.


Ẹyin awakọ, e yee rin ọna Idiroko lẹyin aago mẹfa irọlẹ o – FRSC

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta FRSC ẹka Idiroko, nipinlẹ Ogun, ti ṣekilọ fawọn awakọ to n gba oju ọna yii lati yee tirafu gba ibẹ lẹyin aago mẹfa irọlẹ. Wọn ni ewu gidi ni oju ọna Idiroko to ba ṣẹ n di aago meje alẹ lọ soke. Ọga FRSC lẹkun Idiroko, Akinwunmi Ọlaluwọye, lo sọ eyi di mimọ l’Ọjọbọ to kọja yii, nigba to ṣalaye pe awọn onifayawọ to n na oju ọna yii pọ. Bi wọn si ṣe maa n wa ọkọ le fa ijamba, ti ẹni ti ko ra nibẹ yoo san. Yatọ si eyi, Ọlaluwọye la awọn awakọ lọyẹ pe bi wọn ba n gba ọna Idiroko lọwọ alẹ, bi ọkọ ba bajẹ sọna, o le di ohun ti awọn adigunjale yoo ka iru ọkọ bẹẹ mọ, ti wọn yoo si gba tọwọ awọn ti wọn ba wa nibẹ, tabi ki wọn pitu to ju bẹẹ lọ fun wọn. Bakan naa lọga FRSC yii sọ pe bi ijamba ba ṣẹlẹ lọwọ alẹ, yoo ṣoro lati ri awọn oluranlọwọ ti yoo ṣaanu awọn ti ijamba naa kan. Bi mọto ba si bajẹ sọna lọwọ aajin, ta ni yoo ba wọn ṣe atunṣe rẹ, iṣoro ati idaamu nla ni awọn ero ọkọ bee yoo kan ko si.


Bi wọn si ṣe maa n wa ọkọ le fa ijamba, ti ẹni ti ko ra nibẹ yoo san. Yatọ si eyi, Ọlaluwọye la awọn awakọ lọyẹ pe bi wọn ba n gba ọna Idiroko lọwọ alẹ, bi ọkọ ba bajẹ sọna, o le di ohun ti awọn adigunjale yoo ka iru ọkọ bẹẹ mọ, ti wọn yoo si gba tọwọ awọn ti wọn ba wa nibẹ, tabi ki wọn pitu to ju bẹẹ lọ fun wọn. Bakan naa lọga FRSC yii sọ pe bi ijamba ba ṣẹlẹ lọwọ alẹ, yoo ṣoro lati ri awọn oluranlọwọ ti yoo ṣaanu awọn ti ijamba naa kan. Bi mọto ba si bajẹ sọna lọwọ aajin, ta ni yoo ba wọn ṣe atunṣe rẹ, iṣoro ati idaamu nla ni awọn ero ọkọ bee yoo kan ko si. Fun awọn idi wọnyi, o rọ awọn awakọ to n na agbegbe Idiroko yii, pe ti aago mẹfa irọlẹ ba ti lu, ki wọn duro sibi ti wọn ba wa, to ba di lọjọ keji ti ojumọ ba ti mọ daadaa, ki wọn mu irin ajo wọn pọn. Ọlaluwọye sọ pe eyi daa fun wọn ju ki wọn maa fẹmi wewu nitori ikanju lọ. O lawọn ko ni i dawọ idanilẹkọọ duro fawọn awakọ jake-jado, ṣugbọn kawọn ọlọkọ naa maa ri i pe wọn n tẹle ofin irinna, ki wọn si maa ri i pe mọto wọn wa nipo to daa ki wọn too gbe e soju popo.


Fun awọn idi wọnyi, o rọ awọn awakọ to n na agbegbe Idiroko yii, pe ti aago mẹfa irọlẹ ba ti lu, ki wọn duro sibi ti wọn ba wa, to ba di lọjọ keji ti ojumọ ba ti mọ daadaa, ki wọn mu irin ajo wọn pọn. Ọlaluwọye sọ pe eyi daa fun wọn ju ki wọn maa fẹmi wewu nitori ikanju lọ. O lawọn ko ni i dawọ idanilẹkọọ duro fawọn awakọ jake-jado, ṣugbọn kawọn ọlọkọ naa maa ri i pe wọn n tẹle ofin irinna, ki wọn si maa ri i pe mọto wọn wa nipo to daa ki wọn too gbe e soju popo.


Ọwọ tẹ Ibrahim to n ko nnkan ija ogun fawọn ẹgbẹ afẹmiṣofo ni Sango

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Ọkan ninu awọn ẹgbẹ afẹmiṣofo ti wọn n pe ni ISWAP(The Islamic State-West Africa Province) ni ọkunrin kan, Ibrahim Musa, maa n ta awọn nnkan ija oloro fun gẹgẹ bawọn ṣọja ti wọn mu un loṣu to kọja yii ṣe wi. Agbegbe Sango, nipinlẹ Ogun, ni wọn ni awọn ti mu Ibrahim lasiko to n lọ s’Ekoo ti yoo ti ko awọn nnkan ija to fẹẹ ta ọhun. Wọn n dọdẹ agbegbe kiri bii iṣe wọn ni ikọ ologun ‘Operation Awatse’ yii ṣalabapade Musa Ibrahim. Ojule kọkanlelelọgbọn, Opopona Abartura, ni Sango, ni wọn ti mu un. Gẹgẹ ba a ṣe gbọ, wọn ni Ibrahim fẹẹ ba awọn ISWAP wa nnkan ija ogun rẹpẹte si i ni, eyi ti wọn n lo lati fi pa awọn eeyan, ti wọn si n daamu awọn alaiṣẹ ni Maiduguri, nibi to jẹ bi wọn ṣe n pa awọn alaiṣẹ ni wọn n dana sun ile, ti wọn si n le awọn mi-in kuro nile patapata. Koda, a gbọ pe lẹyin ọjọ diẹ tawọn ikọ Boko Haram ati ISWAP ṣepade lati pawọ-pọ maa daamu awọn ipinlẹ Oke-ọya ni Naijiria atawọn orilẹ-ede eeyan dudu mi-in ni wọn mu Ibrahim yii.


Ojule kọkanlelelọgbọn, Opopona Abartura, ni Sango, ni wọn ti mu un. Gẹgẹ ba a ṣe gbọ, wọn ni Ibrahim fẹẹ ba awọn ISWAP wa nnkan ija ogun rẹpẹte si i ni, eyi ti wọn n lo lati fi pa awọn eeyan, ti wọn si n daamu awọn alaiṣẹ ni Maiduguri, nibi to jẹ bi wọn ṣe n pa awọn alaiṣẹ ni wọn n dana sun ile, ti wọn si n le awọn mi-in kuro nile patapata. Koda, a gbọ pe lẹyin ọjọ diẹ tawọn ikọ Boko Haram ati ISWAP ṣepade lati pawọ-pọ maa daamu awọn ipinlẹ Oke-ọya ni Naijiria atawọn orilẹ-ede eeyan dudu mi-in ni wọn mu Ibrahim yii. Bo tilẹ jẹ pe wọn kọ yọnda fọto Ibarahim Musa fawọn akọroyin, Adele ẹka to n ri si eto iroyin lọfiisi awọn ologun, Benard Onyeuko, fidi mimu ti wọn mu un yii mulẹ. O ni o wa nibi tawọn fi i pamọ si lati ṣalaye ara ẹ daadaa. Onyeuko ni ki i ṣe Musa nikan lawọn mu, awọn tun mu ọkunrin kan to n ji epo wa, Oyeṣọla Saheed, lagbegbe Alimọṣọ, l’Ekoo.


Bo tilẹ jẹ pe wọn kọ yọnda fọto Ibarahim Musa fawọn akọroyin, Adele ẹka to n ri si eto iroyin lọfiisi awọn ologun, Benard Onyeuko, fidi mimu ti wọn mu un yii mulẹ. O ni o wa nibi tawọn fi i pamọ si lati ṣalaye ara ẹ daadaa. Onyeuko ni ki i ṣe Musa nikan lawọn mu, awọn tun mu ọkunrin kan to n ji epo wa, Oyeṣọla Saheed, lagbegbe Alimọṣọ, l’Ekoo. O ni Oyeṣọla jẹwọ fawọn pe ẹnikan torukọ ẹ n jẹ Akanbi ni olori ikọ to n bẹ ọpa epo kiri lagbegbe naa, bawọn si ti mu afurasi yii lawọn fa a le ẹka to yẹ lọwọ pẹlu mọto atawọn irinṣẹ ti wọn fi n ji epo wa to n ko kiri.


O ni Oyeṣọla jẹwọ fawọn pe ẹnikan torukọ ẹ n jẹ Akanbi ni olori ikọ to n bẹ ọpa epo kiri lagbegbe naa, bawọn si ti mu afurasi yii lawọn fa a le ẹka to yẹ lọwọ pẹlu mọto atawọn irinṣẹ ti wọn fi n ji epo wa to n ko kiri.


Ọlọpaa Ogun ni ko saaye fawọn ọmọ ẹgbẹ okunkun to fẹẹ ṣoro lọjọ keje, oṣu keje

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Ọjọ keje, oṣu keje, ọdọọdun ki i ṣe ọjọ lasan lọdọ awọn ọmọ ẹgbẹ okunkun, wọn maa n fi i ṣoro ẹgbẹ wọn pẹlu jagidijagan ni. Tọdun yii naa ko ni i yatọ bawọn ọlọpaa ipinlẹ Ogun ṣe wi, ṣugbọn wọn ni yoo daa kawọn ọmọkọmọ to ba lero iru ẹ lọkan tete gbagbe ẹ, nitori ẹni tọwọ ba tẹ ko ni i le royin tan. Ọjọ Aje, ọsẹ yii, ti i ṣe Mọnde, ọjọ karun-un, oṣu keje, ni Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, DSP Abimbọla Oyeyẹmi, fi ikilọ sita fawọn ọmọ ẹlẹgbẹ okunkun. O ni olobo ti ta awọn pe awọn ẹgbẹ okunkun nipinlẹ Ogun fẹẹ ṣayọjọ 7/7, iyẹn ọjọ keje, oṣu keje. Alukoro ni fun idi eyi, awọn ọlọpaa SWAT, awọn to n ri si ẹgbẹ okunkun, awọn to n ri si ijinigbe pẹlu awọn DPO atawọn eria kọmanda ni wọn ti fun laṣẹ lati mu ẹgbẹkẹgbẹ tabi ọmọkọmọ to ba loun n sami ọjọ keje yii lọna ti wọn maa n gba ṣe e, to jẹ wọn o ni i jẹ kawọn eeyan to n lọ sibi iṣẹ oojọ wọn rọna lọ. Wọn ni ẹni tọwọ ba tẹ to loun n ṣọdun 7/7, kele yoo gbe e nibi to ti n ṣe e ni.


O ni olobo ti ta awọn pe awọn ẹgbẹ okunkun nipinlẹ Ogun fẹẹ ṣayọjọ 7/7, iyẹn ọjọ keje, oṣu keje. Alukoro ni fun idi eyi, awọn ọlọpaa SWAT, awọn to n ri si ẹgbẹ okunkun, awọn to n ri si ijinigbe pẹlu awọn DPO atawọn eria kọmanda ni wọn ti fun laṣẹ lati mu ẹgbẹkẹgbẹ tabi ọmọkọmọ to ba loun n sami ọjọ keje yii lọna ti wọn maa n gba ṣe e, to jẹ wọn o ni i jẹ kawọn eeyan to n lọ sibi iṣẹ oojọ wọn rọna lọ. Wọn ni ẹni tọwọ ba tẹ to loun n ṣọdun 7/7, kele yoo gbe e nibi to ti n ṣe e ni. Iyẹn nikan kọ, bakan naa nileeṣẹ ọlọpaa kilọ fawọn olotẹẹli, wọn ni ki wọn ri i pe wọn ko gba awọn to ba fẹẹ kora jọ lati ṣeranu kan lotẹẹli wọn, nitori otẹẹli ti wọn ba ti kẹẹfin iru ẹ, wọn yoo mu ẹni to ni in mọ awọn ọmọkọmọ naa ni. Wọn kilọ fawọn obi naa pe ki kaluku fa ọmọ ẹ leti, ọmọ tọwọ ba tẹ lagbo iwakiwa ni 7/7, obi rẹ ko ni i le gba a silẹ o. Nipa aabo araalu, Alukoro sọ pe kẹnikẹni ma ṣe bẹru, ki wọn jade lọ sibi iṣẹ wọn lọjọ naa, kinni kan ki yoo ṣe wọn, nitori ọjọ keje ko yatọ sọjọ yooku, awọn oniṣẹ ibi lo n pọn irọn lewe kiri.


Iyẹn nikan kọ, bakan naa nileeṣẹ ọlọpaa kilọ fawọn olotẹẹli, wọn ni ki wọn ri i pe wọn ko gba awọn to ba fẹẹ kora jọ lati ṣeranu kan lotẹẹli wọn, nitori otẹẹli ti wọn ba ti kẹẹfin iru ẹ, wọn yoo mu ẹni to ni in mọ awọn ọmọkọmọ naa ni. Wọn kilọ fawọn obi naa pe ki kaluku fa ọmọ ẹ leti, ọmọ tọwọ ba tẹ lagbo iwakiwa ni 7/7, obi rẹ ko ni i le gba a silẹ o. Nipa aabo araalu, Alukoro sọ pe kẹnikẹni ma ṣe bẹru, ki wọn jade lọ sibi iṣẹ wọn lọjọ naa, kinni kan ki yoo ṣe wọn, nitori ọjọ keje ko yatọ sọjọ yooku, awọn oniṣẹ ibi lo n pọn irọn lewe kiri.


Ọkọ ọlọpaa kọ lu kẹkẹ Marwa n’llọrin, eeyan meji lo ku

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Eeyan meji padanu ẹmi wọn, ọpọ fara pa, ninu ijamba ọkọ ọlọpaa ati kẹkẹ to ṣẹlẹ lowurọ kutukutu ọjọ Aje, Mọnde, ọṣẹ yii, nikorita Sango, lagbegbe Agric, niluu Ilọrin, nipinlẹ Kwara. Ni awọn onikẹkẹ ati ọlọpaa ba fija pẹ ẹ ta. ALAROYE gbọ pe ọkọ ọlọpaa kan Toyota Hiliux, lo n sare asapajude, to si gun ori kẹkẹ Maruwa mẹta lẹẹkan ṣoṣo, eeyan meji ku loju-ẹṣẹ, awọn miiran si fara pa yanna yanna. Eyi lo fa a ti gbogbo Opopona Sango ṣe di pa, awọn to n lọ ko ribi lọ, awọn to n bọ naa ko ri ọna gba, ṣe ni gbogbo eeyan kawọ lori, ti wọn kigbe ikunlẹ abiyamọ o. Inu bi awọn onikẹkẹ Maruwa yooku, wọn lọọ ba dẹrẹba to wakọ ọlọpaa, wọn ṣa a ladaa, ṣugbọn ko wọle, ni dẹrẹba naa ba sa lọ. Awọn onikẹkẹ ba mọto ọlọpaa naa jẹ, wọn tun fẹẹ dana sun ọkọ naa, lawọn ọlọpaa ba binu tan. Awọn ọlọpaa rọ debi iṣẹlẹ naa, wọn kọkọ bẹrẹ si i yin afẹfẹ tajutaju, sugbọn nigba to ya, wọn bẹrẹ si i yinbọn soke, awọn onikẹkẹ naa bẹrẹ si i sa asala fun ẹmi wọn.


Eyi lo fa a ti gbogbo Opopona Sango ṣe di pa, awọn to n lọ ko ribi lọ, awọn to n bọ naa ko ri ọna gba, ṣe ni gbogbo eeyan kawọ lori, ti wọn kigbe ikunlẹ abiyamọ o. Inu bi awọn onikẹkẹ Maruwa yooku, wọn lọọ ba dẹrẹba to wakọ ọlọpaa, wọn ṣa a ladaa, ṣugbọn ko wọle, ni dẹrẹba naa ba sa lọ. Awọn onikẹkẹ ba mọto ọlọpaa naa jẹ, wọn tun fẹẹ dana sun ọkọ naa, lawọn ọlọpaa ba binu tan. Awọn ọlọpaa rọ debi iṣẹlẹ naa, wọn kọkọ bẹrẹ si i yin afẹfẹ tajutaju, sugbọn nigba to ya, wọn bẹrẹ si i yinbọn soke, awọn onikẹkẹ naa bẹrẹ si i sa asala fun ẹmi wọn. Awọn ọlọpaa ba n ko gbogbo kẹkẹ Maruwa ti wọn ri, ti wọn si tun mu gbogbo onikẹkẹ ti wọn ri.


Awọn ọlọpaa ba n ko gbogbo kẹkẹ Maruwa ti wọn ri, ti wọn si tun mu gbogbo onikẹkẹ ti wọn ri.


N ko da ẹgbẹ oṣelu kankan silẹ nitori ibo 2023 o – Ọbasanjọ

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Ọrọ gbogbo ki i se lori alabahun ni ti Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ. Baba naa wa lorilẹ-ede Afghanistan lọwọlọwọ, iroyin si n lọ nipa rẹ pe o ti da ẹgbẹ oṣelu tuntun silẹ ni Naijiria, o si ti yan awọn gomina atijọ mẹta bii oludari! Iwe iroyin ede oyinbo kan lo gbe iroyin yii jade, ko si pẹ to fi tan kalẹ pe Ọbasanjọ ti bẹrẹ eto fun ibo 2023. Ọbasanjọ funra ẹ ri iroyin naa nibi to wa, ẹsẹkẹsẹ lo si ti fi iṣẹ naa le akọwe iroyin rẹ, Ọgbẹni Kẹhinde Akinyẹmi, lọwọ, niyẹn ba sare gbe atẹjade sita laarọ ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹrin, oṣu keje yii, o ni ọga oun ko da ẹgbẹ oṣelu silẹ o. Koda, iwe iroyin naa tun sọ pe ọjọ kẹtala, oṣu keje yii, ni Ọbasanjọ atawọn gomina atijọ naa yoo ṣepade lori ẹgbẹ oṣelu ti wọn n pete ẹ naa. Nigba to n ṣalaye pe ko sohun to jọ bẹẹ, Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ sọ pe irọ gbuu ni iroyin ti ọkunrin Soni Daniel to kọ iroyin naa kọ nipa oun. O ni lasiko yii tabi laipẹ ọjọ, oun ko ni i lero lati da ẹgbẹ oṣelu kankan silẹ.


Ọbasanjọ funra ẹ ri iroyin naa nibi to wa, ẹsẹkẹsẹ lo si ti fi iṣẹ naa le akọwe iroyin rẹ, Ọgbẹni Kẹhinde Akinyẹmi, lọwọ, niyẹn ba sare gbe atẹjade sita laarọ ọjọ Aje, Mọnde, ọjọ kẹrin, oṣu keje yii, o ni ọga oun ko da ẹgbẹ oṣelu silẹ o. Koda, iwe iroyin naa tun sọ pe ọjọ kẹtala, oṣu keje yii, ni Ọbasanjọ atawọn gomina atijọ naa yoo ṣepade lori ẹgbẹ oṣelu ti wọn n pete ẹ naa. Nigba to n ṣalaye pe ko sohun to jọ bẹẹ, Oloye Oluṣẹgun Ọbasanjọ sọ pe irọ gbuu ni iroyin ti ọkunrin Soni Daniel to kọ iroyin naa kọ nipa oun. O ni lasiko yii tabi laipẹ ọjọ, oun ko ni i lero lati da ẹgbẹ oṣelu kankan silẹ. Ọbasanjọ sọ pe, “Lapa ibi ti mo ti wa lorilẹ aye, to o ba sọ pe o daarọ nibi kan, a ki i tun pada lọ sibẹ lọọ ṣe ‘ẹ kaalẹ mọ’. Ẹni to kọ iroyin ofege naa le ni lati kan si wọn ni Yaba apa osi, awọn to ba si n gba iru ẹ gbọ naa le tun gbagbọ pe ọkunrin niya awọn. “Mo ti fi jijẹ ọmọ ẹgbẹ oṣelu kan silẹ tipẹ, ṣugbọn nitori ipo mi ni Naijiria, ati nilẹ Adulawọ, ni mo ṣe gbọdọ faaye silẹ fawọn eeyan to ba fẹẹ gba amọran lẹnu mi’’ Ẹgbẹ oṣelu Ọbasanjọ lasiko yii gẹgẹ bo ṣe wi ni tawọn ọmọ Naijiria to n koju iṣoro aabo, airiṣẹ-ṣe, ebi, oṣi ati oriṣiiriṣii iṣoro.


Ọbasanjọ sọ pe, “Lapa ibi ti mo ti wa lorilẹ aye, to o ba sọ pe o daarọ nibi kan, a ki i tun pada lọ sibẹ lọọ ṣe ‘ẹ kaalẹ mọ’. Ẹni to kọ iroyin ofege naa le ni lati kan si wọn ni Yaba apa osi, awọn to ba si n gba iru ẹ gbọ naa le tun gbagbọ pe ọkunrin niya awọn. “Mo ti fi jijẹ ọmọ ẹgbẹ oṣelu kan silẹ tipẹ, ṣugbọn nitori ipo mi ni Naijiria, ati nilẹ Adulawọ, ni mo ṣe gbọdọ faaye silẹ fawọn eeyan to ba fẹẹ gba amọran lẹnu mi’’ Ẹgbẹ oṣelu Ọbasanjọ lasiko yii gẹgẹ bo ṣe wi ni tawọn ọmọ Naijiria to n koju iṣoro aabo, airiṣẹ-ṣe, ebi, oṣi ati oriṣiiriṣii iṣoro. O ni ẹgbẹ ta a gbọdọ ṣe niyẹn lati ṣẹgun awọn iṣoro wọnyi. Ọbasanjọ ni kawọn to fẹẹ gbọna ẹyin fa oun wọ ẹgbẹ oṣelu pẹlu ipa tete mọ pe oun ko ni nnkan kan i ṣe pẹlu ẹgbẹ oṣelu kankan mọ, amọran lo ku toun yoo maa gba awọn to ba wa nibẹ ni Naijiria, l’Afrika ati kari aye gbogbo


O ni ẹgbẹ ta a gbọdọ ṣe niyẹn lati ṣẹgun awọn iṣoro wọnyi. Ọbasanjọ ni kawọn to fẹẹ gbọna ẹyin fa oun wọ ẹgbẹ oṣelu pẹlu ipa tete mọ pe oun ko ni nnkan kan i ṣe pẹlu ẹgbẹ oṣelu kankan mọ, amọran lo ku toun yoo maa gba awọn to ba wa nibẹ ni Naijiria, l’Afrika ati kari aye gbogbo


O yẹ kawọn DSS tọrọ aforiji lọwọ Igboho ni, nitori ki i ṣe ọdaran- Wọle Ṣoyinka

Gbajugbaja onkọwe ilẹ wa nni, Ọjọgbọ Wọle Ṣoyinka, ti bu ẹnu atẹ lu ijọba atawọn ileeṣẹ ọtẹlẹmuyẹ ti wọn n wa Sunday Adeyẹmọ ti gbogbo eeyan mọ si Igboho. Baba naa ni ko yẹ ki wọn sọ pe awọn n wa ọkunrin yii, niṣe lo yẹ ki wọn tọrọ aforiji fun awọn iwa ti wọn hu si i. Ṣoyinka sọrọ yii ninu iọfọwerọ kan to ṣe pẹlu ileeṣẹ BBC Pidgin ni Mọnde, ọjọ Aje, ọsẹ yii. O ṣalaye pe ki i ṣe ohun to bojumu ki awọn ẹṣọ alaabo naa sọ bi Sunday Igboho ṣe n beere fun ‘Oodua Nation’ gẹgẹ bii ẹṣẹ tabi iwa arufin, nitori ko si ẹṣẹ ninu ki eeyan sọ pe oun ki i ṣẹ ara orileede kan tabi pe eeyan fẹẹ darapọ mọ orileede mi-in. Bẹẹ lo ṣapẹẹrẹ awọn orileede ati agbegbe mi-in ti wọn ti fi orileede wọn silẹ, ti wọn si lọọ darapọ mọ orileede mi-in. Ọjọgbọn naa bu ẹnu atẹ lu bi awọn ọtẹlẹmuyẹ ṣe lọ si ile Sunday Igboho niluu Ibadan, ti wọn si ba gbogbo ibẹ jẹ. O ni eyi to buru ju nibẹ ni ipa ti ijọba ko lori ọrọ yii pẹlu bi wọn ṣe sọ pe awọn ibọn ti wọn ba nile rẹ fi han pe o n mura lati ba Naijiria jagun ni.


Bẹẹ lo ṣapẹẹrẹ awọn orileede ati agbegbe mi-in ti wọn ti fi orileede wọn silẹ, ti wọn si lọọ darapọ mọ orileede mi-in. Ọjọgbọn naa bu ẹnu atẹ lu bi awọn ọtẹlẹmuyẹ ṣe lọ si ile Sunday Igboho niluu Ibadan, ti wọn si ba gbogbo ibẹ jẹ. O ni eyi to buru ju nibẹ ni ipa ti ijọba ko lori ọrọ yii pẹlu bi wọn ṣe sọ pe awọn ibọn ti wọn ba nile rẹ fi han pe o n mura lati ba Naijiria jagun ni. Ṣoyinka ni ede naa lagbara diẹ, bii igba ti wọn si fẹẹ doju ọrọ to wa nilẹ ru ni. Baba naa ni ki i ṣe Igboho nikan lo ti n pariwo lati ọjọ yii wa lori bi wọn ṣe n pa awọn agbẹ, ti wọn si n gbẹmi awọn alaiṣẹ kaakiri Naijiria. ‘Bi Igboho ba tilẹ waa ni awọn ogun ija yii gẹgẹ bi ijọba ṣe sọ, ohun to sọ ni pe gbogbo erongba oun ni lati tu awọn eeyan oun silẹ lọwọ awọn Fulani aninilara ti wọn ti jẹ gaba le wọn lori, ti wọn si n pa wọn nipakupa, ti awọn eeyan ilu naa ko si ri aabo to to lati ọdọ awọn agbofinro, to si jẹ pe kaka ki wọn mu awọn ti wọn ṣẹ, awọn alaiṣẹ ni wọn n mu ti mọle.


Ṣoyinka ni ede naa lagbara diẹ, bii igba ti wọn si fẹẹ doju ọrọ to wa nilẹ ru ni. Baba naa ni ki i ṣe Igboho nikan lo ti n pariwo lati ọjọ yii wa lori bi wọn ṣe n pa awọn agbẹ, ti wọn si n gbẹmi awọn alaiṣẹ kaakiri Naijiria. ‘Bi Igboho ba tilẹ waa ni awọn ogun ija yii gẹgẹ bi ijọba ṣe sọ, ohun to sọ ni pe gbogbo erongba oun ni lati tu awọn eeyan oun silẹ lọwọ awọn Fulani aninilara ti wọn ti jẹ gaba le wọn lori, ti wọn si n pa wọn nipakupa, ti awọn eeyan ilu naa ko si ri aabo to to lati ọdọ awọn agbofinro, to si jẹ pe kaka ki wọn mu awọn ti wọn ṣẹ, awọn alaiṣẹ ni wọn n mu ti mọle. Iru ẹ naa lo ṣẹlẹ niluu Ibarapa laipẹ yii, nibi tawọn ọlọpaa ti mu awọn to lọọ koju awọn ti wọn n dunkooko mọ wọn niluu naa, ti wọn n fipa ba awọn obinrin wọ lo pọ. ‘Nisinyii tawọn ijọba wa n sọ pe awọn ohun ija yii tumọ si pe Igboho fẹẹ dana ogun ninu ilu jẹ ohun iyalẹnu. Imọran ti mo fẹẹ gba ijọba ni pe ki wọn yee le Igboho kiri gẹgẹ bii ọdaran, nitori bii ọdaran lawọn paapaa ṣe n huwa.’ Ṣoyinka fi kun un pe ijọba lo maa jẹbi ti wọn ba gbe Igboho lọ sile-ẹjọ.


Iru ẹ naa lo ṣẹlẹ niluu Ibarapa laipẹ yii, nibi tawọn ọlọpaa ti mu awọn to lọọ koju awọn ti wọn n dunkooko mọ wọn niluu naa, ti wọn n fipa ba awọn obinrin wọ lo pọ. ‘Nisinyii tawọn ijọba wa n sọ pe awọn ohun ija yii tumọ si pe Igboho fẹẹ dana ogun ninu ilu jẹ ohun iyalẹnu. Imọran ti mo fẹẹ gba ijọba ni pe ki wọn yee le Igboho kiri gẹgẹ bii ọdaran, nitori bii ọdaran lawọn paapaa ṣe n huwa.’ Ṣoyinka fi kun un pe ijọba lo maa jẹbi ti wọn ba gbe Igboho lọ sile-ẹjọ. Bẹẹ lo bu ẹnu atẹ lu bi wọn ko ṣe maa pe awọn Fulani darandaran to gbe ibọn kiri ni ọdaran. O ni ṣe lo yẹ ki wọn tọrọ aforiji lọwọ rẹ, ki wọn sọ fun un pe aṣiṣe lawọn ṣe, ko yẹ kawọn huwa bi wọn ṣe huwa si i yii, ko waa maa lọ sile rẹ.


Bẹẹ lo bu ẹnu atẹ lu bi wọn ko ṣe maa pe awọn Fulani darandaran to gbe ibọn kiri ni ọdaran. O ni ṣe lo yẹ ki wọn tọrọ aforiji lọwọ rẹ, ki wọn sọ fun un pe aṣiṣe lawọn ṣe, ko yẹ kawọn huwa bi wọn ṣe huwa si i yii, ko waa maa lọ sile rẹ.


Awọn agbebọn tun ya wọ ileewe kan ni Kaduna, wọn ko ọpọlọpọ akẹkọọ lọ

Ni nnkan bii aago kan oru ni awọn janduku agbebọn kan tun ya wọ ileewe girama kan ti wọn n pe ni Bethel Secondary School, nijọba ibilẹ Chikun, nipinlẹ Kaduna, ti wọn si ko ọpọlọpọ awọn akẹkọọ ti ko sẹni to ti i le sọ iye wọn lọ. A gbọ pe ṣe ni wọn ya wọ inu ọgba ileewe naa, ti wọn si bẹrẹ si i yinbọn leralera lati dẹruba awọn akẹkọọ naa. Lasiko tawọn ọmọleewe naa sa jade lati sa asala fun ẹmi wọn ni awọn janduku yii bẹrẹ si i ko wọn, ko si ti i sẹni to mọ iye ti wọn jẹ di ba a ṣe n sọ yii.


Wolii awọn onirọ ni Lai Muhammed, ojumọ kan, irọ kan ni-Aṣofin Kwara

Ibrahim Alagunmu, Ilọrin Gbọn mi si i, omi o to o, to n ba ẹgbẹ oṣelu APC, ẹka ti ipinlẹ Kwara, finra si n tẹsiwaju ni o, awọn aṣofin ipinlẹ naa pepade apero lọjọ Aiku, Sannde, ọṣẹ yii, lori awọn ọrọ kobakungbe ti Minisita fun eto ibanisọrọ ati aṣa nilẹ yii, Lai Muhammed, sọ si Gomina ipinlẹ Kwara, AbdulRahman AbdulRasaq, wọn ni Lai Muhammed, wolii awọn onirọ ni, bi ilẹ ọjọ kan ba ti mọ, anfaani ọna irọ miiran lo ṣi silẹ fun un. Nibi ipade apero ọhun to waye lọjọ Aiku, Sannde, ọṣẹ yii, ni awọn asofin naa ti sọ pe gbogbo ọrọ to n tẹnu minisita jo bii ibọn lo jẹ pe irọ funfun balau ni, wọn ni iroyin tẹ awọn lọwọ pe, Lai Muhammed sọ pe oun ni oun san owo ti gbogbo awọn ọmọ aṣofin mẹrẹẹrinlelogun fi ṣe ipolongo eto idibo, nibi idibo gbogbogboo to waye lọdun 2019, awọn asofin ni irọ to jinna si ootọ ni. Wọn ni gbogbo ọrọ ti Lai sọ lọjọ Abamẹta, Satide to lọ nipa gomina, irọ ni, ati pe ko yẹ ki ọrọ minisita yii jẹ tuntun leti awọn eeyan tori pe irọ lo yan laayo lati ọjọ aye rẹ. Wọn waa rọ gbogbo olugbe ipinlẹ Kwara lati ma ṣe tẹle ọrọ ẹnu Lai, tori pe irọ lo maa n jade lẹnu rẹ. Bakan naa, wọn rọ minisita lati gbaju mọ iṣẹ ti ijọba apapọ gbe le e lọwọ, ko fi gomina lọrun silẹ.


Wasiu Ayinde ṣiṣẹ abẹ ni Naijiria, o dupẹ lọwọ awọn dokita to ṣe e fun un

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Wẹrẹ ni fọto ọhun gori afẹfẹ, iyẹn fọto agba ọjẹ onifuji nni, Alaaji Wasiu Ayinde Marshal, lọsibitu, nibi to ti ṣẹṣẹ pari iṣẹ abẹ. Ọjọ Satide, ọjọ kẹta oṣu keje yii ni Wasiu Ayinde ju fọto naa sori ayelujara, bo si tilẹ jẹ pe ko sọ pato iru iṣẹ abẹ to ṣe ọhun, sibẹ, niṣe lo n gboriyin fawọn dokita to ṣiṣẹ abẹ naa laṣeye, o loun ko mọ pe bẹẹ ni awọn akọṣẹmọṣẹ dokita wa ni Naijiria yii to. Eyi lohun ti Mayegun kọ sabẹ fọto rẹ to fi gboriyin fawọn dokita. ‘’Mo dupẹ f’Oluwa, gbogbo ẹ lọ daadaa, iṣẹ abẹ naa si yọri si rere. Loju temi, awọn dokita Naijiria yii lo daa ju, nitori iriri mi pẹlu wọn lonii, ọjọ kẹta oṣu keje ọdun 2021. ‘’Nigba ti dokita mi sọ fun mi pe a lẹ ṣiṣẹ abẹ naa ni Naijiria, mi o ba a jiyan, ṣugbọn mo n ro awọn nnkan kan lọkan nitori mi o ti i ṣe iru aṣẹ-abẹ to lagbara bẹẹ ni Naijiria yii ri.


‘’Mo dupẹ f’Oluwa, gbogbo ẹ lọ daadaa, iṣẹ abẹ naa si yọri si rere. Loju temi, awọn dokita Naijiria yii lo daa ju, nitori iriri mi pẹlu wọn lonii, ọjọ kẹta oṣu keje ọdun 2021. ‘’Nigba ti dokita mi sọ fun mi pe a lẹ ṣiṣẹ abẹ naa ni Naijiria, mi o ba a jiyan, ṣugbọn mo n ro awọn nnkan kan lọkan nitori mi o ti i ṣe iru aṣẹ-abẹ to lagbara bẹẹ ni Naijiria yii ri. ‘’O ko awọn dokita tọjọ ori wọn ko i goke ṣugbọn ti wọn dara ju jọ, bẹẹ ni wọn si ṣiṣẹ abẹ ọhun’’ Gbogbo awọn dokita to ṣiṣẹ abẹ naa titi dori ẹni to pe ni amugbalẹgbẹẹ rẹ ki wọn too ṣe e lo darukọ pata to si dupẹ lọwọ wọn, bẹẹ lo gba awọn ọmọ Naijiria nimọran pe ohun ti wọn n wa lọ si Sokoto nigba mi-in maa n wa lapo ṣokoto wọn. Mayegun ni asiko ti to kawọn ọmọ Naijiria mọyi ohun ti wọn ni o. Ninu fọto mi-in to fi sita lo ti ṣẹṣẹ pari ounjẹ to si n woye, n lawọn eeyan ba n sọ pe bi ara baba ko ba tiẹ ya, bi ẹkọ ba n wọle bii eyi ti ewi n jade, aa jẹ pe alaafia ti de niyẹn. Wọn ni isinmi lasan ni Wasiu nilo, alaafia ti to o.


‘’O ko awọn dokita tọjọ ori wọn ko i goke ṣugbọn ti wọn dara ju jọ, bẹẹ ni wọn si ṣiṣẹ abẹ ọhun’’ Gbogbo awọn dokita to ṣiṣẹ abẹ naa titi dori ẹni to pe ni amugbalẹgbẹẹ rẹ ki wọn too ṣe e lo darukọ pata to si dupẹ lọwọ wọn, bẹẹ lo gba awọn ọmọ Naijiria nimọran pe ohun ti wọn n wa lọ si Sokoto nigba mi-in maa n wa lapo ṣokoto wọn. Mayegun ni asiko ti to kawọn ọmọ Naijiria mọyi ohun ti wọn ni o. Ninu fọto mi-in to fi sita lo ti ṣẹṣẹ pari ounjẹ to si n woye, n lawọn eeyan ba n sọ pe bi ara baba ko ba tiẹ ya, bi ẹkọ ba n wọle bii eyi ti ewi n jade, aa jẹ pe alaafia ti de niyẹn. Wọn ni isinmi lasan ni Wasiu nilo, alaafia ti to o.


Awọn ti a mu nibi iwọde Yoruba Nation ree o – Ọga ọlọpaa Eko

Ọga ọlọpaa ipinlẹ Eko, Hakeem Odumosu, ṣe afihan awọn eeyan mọkandinlaadọta kan loni-in ọjọ aiku, Sannde, pe awọn ti awọn mu nibi iwọde Yoruba Nation ti wọn ṣe lanaa niyi. O ni ni ibudo ominira ti Gani Fawẹhinmi to wa ni Ọjọta lawọn ti ko gbogbo wọn. Odumosu ni nitori pe awọn eeyan naa ṣe ohun to tapa si ofin to lodi si ipejọ tabi iwọde kankan lEkoo lawọn ṣe ko wọn. Okunirn ọga ọlọpaa naa ni: “Ohun ti mo ṣe pe ẹyin oniroyin jọ bayii ni lati foju awọn ti a mu nibi ti wọn ti n ṣewọde Oodua Nation lanaa Satide han yin ni. Ijọba ipinlẹ Eko ati ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ yii lodi si iwọde kankan lasiko yii, a si ti sọ bẹẹ fun gbogbo wọn tẹlẹ. A ti sọ fun wọn tẹle pe ki wọn ma wa rara, nitori Eko ko tun le faaye gba iwọde mi-in, lẹyin wahala ti oju wa ri lasiko iwọde ti EndSars!


Okunirn ọga ọlọpaa naa ni: “Ohun ti mo ṣe pe ẹyin oniroyin jọ bayii ni lati foju awọn ti a mu nibi ti wọn ti n ṣewọde Oodua Nation lanaa Satide han yin ni. Ijọba ipinlẹ Eko ati ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ yii lodi si iwọde kankan lasiko yii, a si ti sọ bẹẹ fun gbogbo wọn tẹlẹ. A ti sọ fun wọn tẹle pe ki wọn ma wa rara, nitori Eko ko tun le faaye gba iwọde mi-in, lẹyin wahala ti oju wa ri lasiko iwọde ti EndSars! “Ṣugbọn awọn kan wa lati da wahala silẹ, wọn ko ara wọn jọ sibẹ, iyẹn naa lo si jẹ ka mu wọn. Bi a ti mu wọn yii, ẹka to n ri si ọrọ awọn ọdaran iru eyi to wa ni Panti ni Yaba la o ko wọn lo, ki wọn le mọ iru ẹjọ to tọ si wọn lati ba wọn ṣe lẹyin iwadii!”


“Ṣugbọn awọn kan wa lati da wahala silẹ, wọn ko ara wọn jọ sibẹ, iyẹn naa lo si jẹ ka mu wọn. Bi a ti mu wọn yii, ẹka to n ri si ọrọ awọn ọdaran iru eyi to wa ni Panti ni Yaba la o ko wọn lo, ki wọn le mọ iru ẹjọ to tọ si wọn lati ba wọn ṣe lẹyin iwadii!”


Terela ja wọ inu Ọja Bode nIbadan, o paayan pẹtẹ

Ko ti i si ẹni to ti mọ iye awọn eeyan ti mọto ajagbe-ejo onigaasi kan pa daanu ninu ọja Bode niluu Ibadan bayii o. Nibi ti awọn ọlọja naa ti patẹ ọja wọn ni tirela naa ti ya bara, to si bẹrẹ si i gun ori awọn eeyan lọ. Ọpọ awọn mi-in ti ku loju ẹsẹ, ti awọn mi-in si kan lẹsẹ, ti awọn mi-in fara pa ti wọn ko le dide. A ko ti i mọ ohun to fa idi ijamba naa, ohun ti awọn ọlọja funra wọn kan n pariwo ni pe ẹni kan ti riran si wọn lati bii ọjọ meloo sẹyin pe ki wọn fi ọjọ meje silẹ, ki wọn ma ṣi ọja Bode yii nitori ti wọn ba ṣi i, ohun aburu yoo ṣelẹ nibẹ. Ambulaansi ti de, awọn panapana naa ti wa nibẹ ti wọn n gbe awọn oku yii, bẹẹ mi awon mi-in ṣi wa labẹ terrela n at won ko ti i le fa won yọ. Bi ọrọ naa ba ti jẹ gan-an, a o ṣalaye rẹ laipẹ.


Sunday Igboho pe awọn DSS lẹjọ

Ọlawale Ajao, Ibadan Nitori bi wọn ṣe fi tipatipa wọnu ile ẹ loruganjọ, ti wọn si paayan meji ninu awọn to n gbe pẹlu ẹ, ti wọn tun ko ọpọlọpọ dukia lọ, ajafẹtọọ ọmọ Yoruba nni, Oloye Sunday Adeyẹmọ, ti pe ileeṣẹ ọlọpaa- inu, DSS, lẹjọ. Miliọnu lọna ẹẹdẹgbẹta Naira (N500,000) lọkunrin ti gbogbo aye mọ si Sunday Igboho yii rọ ile-ẹjọ lati ba oun gba lọwọ awọn agbofinro naa gẹgẹ bii owo itanran fawọn dukia oun ti wọn bajẹ nigba ti wọn fi tipa tikuuku wọle oun lọganjọ oru bíi igba ti awọn adigunjale wọle onile. Bakan naa lo ni ki wọn san owo to jọju fun idile awọn eeyan meji ti wọn pa nipakupa lasiko ikọlu ojiji ọhun. Yatọ si gbogbo eyi, Sunday Igboho ni ki ileeṣẹ ọlọpaa ọtẹlẹmuyẹ kọwe ẹbẹ fun aforiji lọwọ oun lati sọ fun gbogbo aye pe awọn gba pe awọn jẹbi oun Igboho Ooṣa lori iwa ti ko bofin mu ti wọn hu sí oun yii. Ninu atẹjade ti agbẹjọro rẹ, Amofin-Agba Yọmi Alliyu, fi ṣọwọ sawọn oniroyin n’Ibadan, o ni awọn DSS ba awọn dukia, to fi mọ mọto olowo iyebiye to wa ninu ọgba ile oun jẹ. Agbẹjọro naa fi kun un pe gbogbo ibọn ti awọn agbofinro sọ pe awọn ba nile onibaara oun ki i ṣe tiẹ rara, awọn funra wọn ni wọn mọ ibi tí wọn ti ri awọn ibọn naa.


Sunday Igboho pe awọn DSS lẹjọ

Yatọ si gbogbo eyi, Sunday Igboho ni ki ileeṣẹ ọlọpaa ọtẹlẹmuyẹ kọwe ẹbẹ fun aforiji lọwọ oun lati sọ fun gbogbo aye pe awọn gba pe awọn jẹbi oun Igboho Ooṣa lori iwa ti ko bofin mu ti wọn hu sí oun yii. Ninu atẹjade ti agbẹjọro rẹ, Amofin-Agba Yọmi Alliyu, fi ṣọwọ sawọn oniroyin n’Ibadan, o ni awọn DSS ba awọn dukia, to fi mọ mọto olowo iyebiye to wa ninu ọgba ile oun jẹ. Agbẹjọro naa fi kun un pe gbogbo ibọn ti awọn agbofinro sọ pe awọn ba nile onibaara oun ki i ṣe tiẹ rara, awọn funra wọn ni wọn mọ ibi tí wọn ti ri awọn ibọn naa. O ni lati bíi ogun ọdun sẹyin ti gbogbo ayé tí n gbọ orukọ gbajumọ eeyan ti wọn n pe ni Sunday Igboho, ko sẹni to le sọ pe oun ka ibọn mọ ọn lọwọ ri nitori ọkunrin naa ki i gbebọn rin. Bakan naa lo fọ ajafẹtọọ Yoruba naa mọ kuro ninu ẹsun ipinnu iwa ọdaran ti wọn fi kan an, o ni onibaara oun ko figba kankan pinnu lati huwa idaluru kankan


Sunday Igboho pe awọn DSS lẹjọ

O ni lati bíi ogun ọdun sẹyin ti gbogbo ayé tí n gbọ orukọ gbajumọ eeyan ti wọn n pe ni Sunday Igboho, ko sẹni to le sọ pe oun ka ibọn mọ ọn lọwọ ri nitori ọkunrin naa ki i gbebọn rin. Bakan naa lo fọ ajafẹtọọ Yoruba naa mọ kuro ninu ẹsun ipinnu iwa ọdaran ti wọn fi kan an, o ni onibaara oun ko figba kankan pinnu lati huwa idaluru kankan


Ẹ wo awọn ibeji yii, ale iya wọn ni wọn bimọ fun

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Philomena ati Patricia Ukange lawọn obinrin meji to gbe ọmọ dani yii, ibeji ni wọn. Ki i ṣe pe wọn kere lati bimọ lo gbe wọn de oju iwe iroyin, ale iya wọn ni wọn bimọ fun ni. Gẹgẹ bi iwe iroyin ‘The Nation’ to ṣiṣẹ iwadii ijinlẹ nipa iroyin naa ṣe sọ, ipinlẹ Nasarawa lawọn ọmọbinrin yii n gbe pẹlu iya wọn, Alice Ukange. Awọn Fulani to n dana sunle lo gbe wahala de ti wọn pa baba awọn ibeji yii, iyẹn lo gbe Alice atawọn ibeji de Lafia, ti wọn kuro nibi ti wọn n gbe tẹlẹ ki baba wọn too ku lojiji. Nibi ti Iyaabeji ti n wa ọna atijẹ lo ti pade ọkunrin kan, Augustine Angwe, ọmọ ipinlẹ Benue. Iyawo Augustine yii naa ti ku ninu ijamba ọkọ pẹlu awọn ọmọ ẹ meji to bi.


Awọn Fulani to n dana sunle lo gbe wahala de ti wọn pa baba awọn ibeji yii, iyẹn lo gbe Alice atawọn ibeji de Lafia, ti wọn kuro nibi ti wọn n gbe tẹlẹ ki baba wọn too ku lojiji. Nibi ti Iyaabeji ti n wa ọna atijẹ lo ti pade ọkunrin kan, Augustine Angwe, ọmọ ipinlẹ Benue. Iyawo Augustine yii naa ti ku ninu ijamba ọkọ pẹlu awọn ọmọ ẹ meji to bi. Oun ati Alice jọ n pade lọja ti obinrin yii ti n ra awọn ounjẹ tutu, to si n tun un ta, bi wọn ṣe bẹrẹ si i yan ara wọn lọrẹẹ ree, ti idunnu si tun pada sinu aye Iyaabeji lẹyin iku ọkọ ẹ. Iyaabeji funra ẹ ṣalaye pe eeyan daadaa ni Augusitine nigba tawọn ṣẹṣẹ bẹrẹ, o ni bo ṣe n tọju oun lo n tọju awọn ibeji ti wọn ti pe ẹni ọdun mọkanlelogun. O n ran wọn nileewe, oun naa n fi tọwọ oun kun un, oun ko si mala pe ọkọ oun ti ku mọ. Koda, oṣu kẹta lẹyin ti wọn bẹrẹ si i fẹra wọn ni Iyaabeji ko lọ sile Augustine, ti wọn jọ n gbe bii tọkọ-taya.


Oun ati Alice jọ n pade lọja ti obinrin yii ti n ra awọn ounjẹ tutu, to si n tun un ta, bi wọn ṣe bẹrẹ si i yan ara wọn lọrẹẹ ree, ti idunnu si tun pada sinu aye Iyaabeji lẹyin iku ọkọ ẹ. Iyaabeji funra ẹ ṣalaye pe eeyan daadaa ni Augusitine nigba tawọn ṣẹṣẹ bẹrẹ, o ni bo ṣe n tọju oun lo n tọju awọn ibeji ti wọn ti pe ẹni ọdun mọkanlelogun. O n ran wọn nileewe, oun naa n fi tọwọ oun kun un, oun ko si mala pe ọkọ oun ti ku mọ. Koda, oṣu kẹta lẹyin ti wọn bẹrẹ si i fẹra wọn ni Iyaabeji ko lọ sile Augustine, ti wọn jọ n gbe bii tọkọ-taya. Bi Augustine ṣe n tọju iya atawọn ọmọ yii lo tun ra foonu olowo nla fawọn ọmọbinrin naa, awọn ibeji yii si bẹrẹ si i fẹran rẹ, ifẹran to kọja jijẹ ale iya wọn. Philomena to kọkọ ṣalaye bo ṣe bẹrẹ sọ pe oun mọ pe ale iya oun ni Augustine, ṣugbọn ọkunrin to rẹwa ti ko si ṣee wo lẹẹkan pere ni. O loun ṣaa bẹrẹ si i fẹran ọkunrin naa, oun si n fi ifẹ han si i, bo ṣe pe oun lọjọ kan to wa nile ọti kan niyẹn, loun ba lọọ ba a nibẹ, lawọn ba jọ n ṣe faaji.


Bi Augustine ṣe n tọju iya atawọn ọmọ yii lo tun ra foonu olowo nla fawọn ọmọbinrin naa, awọn ibeji yii si bẹrẹ si i fẹran rẹ, ifẹran to kọja jijẹ ale iya wọn. Philomena to kọkọ ṣalaye bo ṣe bẹrẹ sọ pe oun mọ pe ale iya oun ni Augustine, ṣugbọn ọkunrin to rẹwa ti ko si ṣee wo lẹẹkan pere ni. O loun ṣaa bẹrẹ si i fẹran ọkunrin naa, oun si n fi ifẹ han si i, bo ṣe pe oun lọjọ kan to wa nile ọti kan niyẹn, loun ba lọọ ba a nibẹ, lawọn ba jọ n ṣe faaji. O ni Augustine ko tiẹ kọkọ fẹẹ ba oun ṣere, ṣugbọn oun ṣaa lo tobinrin fun un titi tawọn fi wọ yara, lawọn ba ṣere ifẹ, latigba naa lo si ti di pe ti iya oun ko ba ti si nile bayii, to ba ọja rira lọ, oun ati Angwe yoo maa mu nọmba ara awọn lọ ni. Kinni naa lo si pada ja soyun lọdun to kọja. Patricia ko tiẹ fọrọ sabẹ ahọn sọ ni tiẹ, niṣe lo sọ pe oun ko mọ idi ti iya oun ṣe fẹran ọkunrin naa tẹlẹ, afi lọjọ akọkọ to ba oun sun ninu ile iya oun, ti kinni naa dun kọja awọn eyi toun ti n ṣe tẹlẹ, o ni lọjọ naa loun mọ pe bi Augustine ṣe rẹwa loju naa lo tun mọ kinni i ṣe daadaa.