"Kii ṣe pe ko si ileewosan, ṣugbọn awọn ara igba naa kii fẹ ẹ gbe ọmọ lọ, nitori igbagbọ pe ọmọ ti wọn ba fun ni abẹrẹ yoo ku. Ewe ati egbo ni wọn gbẹkẹle." O fi kun ọrọ rẹ pe awọn obi oun tun sọ pe oun o ti i ju ọmọ ọdun marun un nigba naa. "Lootọ, idile onigbagbọ ni mo ti jade, imọran awọn eeyan lo mu wọn lọ si oriṣiriṣi ibi ti wọn juwe fun wọn. Ṣugbọn wọn sọ fun wọn pe o ti pẹ ju. Ko si ibi ti wọn o gbe mi de."


Polio eradication in nigeria: Orísúnmibáre ni àìsàn 'Polio' tó kọlù mí ní kékeré - Fola

"Lootọ, idile onigbagbọ ni mo ti jade, imọran awọn eeyan lo mu wọn lọ si oriṣiriṣi ibi ti wọn juwe fun wọn. Ṣugbọn wọn sọ fun wọn pe o ti pẹ ju. Ko si ibi ti wọn o gbe mi de." O wa sọ pe oun ti gba pe bi Ọlọrun ṣe fẹ ki ọrọ aye mi ri niyii. "Mi o ki n wo ibẹ. Mo ma n kuro laarin awọn to ba n fi mi ṣe yẹẹyẹ.


O wa sọ pe oun ti gba pe bi Ọlọrun ṣe fẹ ki ọrọ aye mi ri niyii. "Mi o ki n wo ibẹ. Mo ma n kuro laarin awọn to ba n fi mi ṣe yẹẹyẹ. Mo kọṣẹ, mo si n ṣe iṣẹ mi."


Mo kọṣẹ, mo si n ṣe iṣẹ mi."


Coronavirus: updates: ìlú kan rèé l'Abuja tí kò mọ̀ rárá nípa Covid-19

Pẹlu bi ijọba orilẹede Naijiria ṣe ko owo lorii fifi awọn ileeṣẹ iroyin polongo nipa bi ajakalẹ arun Coronavirus ṣe n ran to, awọn ilu kereje kereje kan ṣi wa to wa lokunkun nipa arun aṣekupani naa. Abule Zokutu ko ju bi irin wakati meji fun ọkọ lati aarin gbungbun ilu Abuja nibi ti ikọ amuṣẹya ti aarẹ yan to n ṣiṣẹ ojoojumọ nipa fifun awọn eeyan niroyin nipa Coronavirus wa. Ṣugbọn awọn olugbe ilu yii ni awọn ko gbọ iroyin daadaa nipa bi arun naa ṣe n ran ati bo ṣe le ṣakoba fun awọn. O ti le lọgọrun ọjọ bayii ti Naijiria ti ni ẹni akọkọ to ni arun Coronavirus bayii, koda itanka arun naa ti sun ọpọn de awọn ilu igberiko sibẹ, ṣe ni iye rẹ n goke sii lojojumọ. Akọsilẹ to wa lọwọlọwọ bayii fi han pe o ti le lẹgbẹrun lọna ogun eeyan to ti lugbadi arun naa ti o si ti le ni ẹẹdẹgbẹta to ti gba ibẹ ku ni Naijiria. Ọna pataki kan ti ijọba n gba fi ọrọ sita lori arun naa ni nipasẹ ẹrọ mohunmaworan, rẹdio ati lori itakun ayelujara.


O ti le lọgọrun ọjọ bayii ti Naijiria ti ni ẹni akọkọ to ni arun Coronavirus bayii, koda itanka arun naa ti sun ọpọn de awọn ilu igberiko sibẹ, ṣe ni iye rẹ n goke sii lojojumọ. Akọsilẹ to wa lọwọlọwọ bayii fi han pe o ti le lẹgbẹrun lọna ogun eeyan to ti lugbadi arun naa ti o si ti le ni ẹẹdẹgbẹta to ti gba ibẹ ku ni Naijiria. Ọna pataki kan ti ijọba n gba fi ọrọ sita lori arun naa ni nipasẹ ẹrọ mohunmaworan, rẹdio ati lori itakun ayelujara. Ṣugbọn abule Zokutu ko ni ọna to dara, ko si họsibitu koda ko si itakun agbaye lati wo ori ẹrọ ayelujara fun iroyin. Wọn o tun ni ina ọba lati gbọ rẹdio tabi tẹlifisan nipa Coronavirus ati ọna ti ijọba n polongo pe wọn le gba dena rẹ. "Coronavirus yii, awa o mọ nkankan nipa rẹ o ati bo ṣe n ran awọn eeyan.


Ṣugbọn abule Zokutu ko ni ọna to dara, ko si họsibitu koda ko si itakun agbaye lati wo ori ẹrọ ayelujara fun iroyin. Wọn o tun ni ina ọba lati gbọ rẹdio tabi tẹlifisan nipa Coronavirus ati ọna ti ijọba n polongo pe wọn le gba dena rẹ. "Coronavirus yii, awa o mọ nkankan nipa rẹ o ati bo ṣe n ran awọn eeyan. Nibayii a  o mọ ẹni ti yoo ṣalaye fun wa nipa rẹ". Ara ilu naa kan, Mishayi sọ pe "a kan gbọ pe Coronavirus wa ni Naijiria ṣugbọn a o tilẹ mọ ohun to jọ". Ṣugbọn bi akọroyin BBC ṣebẹwo si ilu naa, ṣe lawọn araalu n ṣe owo tiwọn lọ ni rẹpẹtẹ lai naani lilo ibomu tabi ṣiṣe ijina sira ẹni.


Nibayii a  o mọ ẹni ti yoo ṣalaye fun wa nipa rẹ". Ara ilu naa kan, Mishayi sọ pe "a kan gbọ pe Coronavirus wa ni Naijiria ṣugbọn a o tilẹ mọ ohun to jọ". Ṣugbọn bi akọroyin BBC ṣebẹwo si ilu naa, ṣe lawọn araalu n ṣe owo tiwọn lọ ni rẹpẹtẹ lai naani lilo ibomu tabi ṣiṣe ijina sira ẹni. Agbẹ lo wọpọ ni ilu naa wọn si ni awọn ko mọ ohun to n jẹ COVID-19. Hajara ni ijọba maa n ṣe bii pe awọn ko ṣe pataki. "Asiko ipolongo idibo nikan.


Agbẹ lo wọpọ ni ilu naa wọn si ni awọn ko mọ ohun to n jẹ COVID-19. Hajara ni ijọba maa n ṣe bii pe awọn ko ṣe pataki. "Asiko ipolongo idibo nikan. ni ijọba maa n ranti wa bi idibo ba si ti tan, wọn a gbagbe wa". Solomon sọ eyi fun BBC. Solomon fi kun un wipe niwọn igba ti awọn wa lokunkun, igberi aisan yii lawọn le wa.


ni ijọba maa n ranti wa bi idibo ba si ti tan, wọn a gbagbe wa". Solomon sọ eyi fun BBC. Solomon fi kun un wipe niwọn igba ti awọn wa lokunkun, igberi aisan yii lawọn le wa. Ẹwẹ, minisita fun iroyin, Lai Muhammed ni awọn ti nawo le ipolongo pẹlu awọn ileeṣẹ iroyin lati da awọn ọmọ Naijiria lẹkọọ. O ni ida mọkandinlọgọrun ọmọ Naijiria lo ti gbọ. Ṣugbọn ikọ amuṣẹya ti aarẹ yan ni iṣẹ ṣi ku lati jẹ ki awọn eeyan mọ sii paapaa lawọn igberiko.


Ẹwẹ, minisita fun iroyin, Lai Muhammed ni awọn ti nawo le ipolongo pẹlu awọn ileeṣẹ iroyin lati da awọn ọmọ Naijiria lẹkọọ. O ni ida mọkandinlọgọrun ọmọ Naijiria lo ti gbọ. Ṣugbọn ikọ amuṣẹya ti aarẹ yan ni iṣẹ ṣi ku lati jẹ ki awọn eeyan mọ sii paapaa lawọn igberiko. Awọn ara ilu Zokutu ni awọn ko tii ko firi ẹni kankan ti wọn gbeṣẹ le lọwọ lati maa polongo nipa Coronavirus pẹlu bo ṣi ṣe jẹ pe ẹgbẹ Abuja lawọn wa.


Awọn ara ilu Zokutu ni awọn ko tii ko firi ẹni kankan ti wọn gbeṣẹ le lọwọ lati maa polongo nipa Coronavirus pẹlu bo ṣi ṣe jẹ pe ẹgbẹ Abuja lawọn wa.


Expired goods in Nigeria: Jíjẹ tàbí lílo nkan tí ọjọ́ ti lọ lórí rẹ̀ le fa àìsàn tàbí ikú

Ọjọbọ ni ajọ to n daabo bo ẹtọ awọn onibaara ni Naijiria, FCCPC, ti ẹka ileeṣẹ Apples and Pears Limited pa nilu Abuja. Ileeṣẹ naa n ṣe awọn nkan ti ẹnu n jẹ bi i Laziz salad cream, Laziz mayonnaise, Laziz vegetable oil, ati awọn nakn miran. Gẹgẹ bi ajọ FCCPC ṣe sọ ninu atẹjade kan to fi sita lori ayelujara Twitter rẹ, ajọ naa sọ pe awọn awọn eeyan kan to ra ororo ileeṣẹ naa ti ọjọ ti lọ lori wọn nilu Abuja lo fi ọrọ to ajọ naa l'eti. Eyi si lo mu ki ajọ na wá olu ileeṣẹ na kan ni opopona Ibadan si Eko, ṣugbọn, ilẹkun ibẹ wa ni titi pa. Ajọ FCCPc sọ pe ninu iwadii oun lo ti han pe ọna ti ko tọ ọ ni ileeṣẹ naa n gba ṣe ororo naa, to fi mọ bo ṣe n rọ oro naa sinu ọra, ni ẹka ileeṣẹ rẹ ni Abuja. "Ẹka ileeṣẹ naa ti wa ni titi pa , bẹẹ ni yoo si wa tiit ti ajọ FCCPC ati NAFDAC yoo fi gbẹsẹ le awọn ọja ti ọjọ ti lọ lori wọn. Ati ti o ba to o tẹwa lọrun pe ileeṣẹ Apples and Pearsyoo ma ṣe iṣẹ rẹ lọna to ba ofin mu."


Eyi si lo mu ki ajọ na wá olu ileeṣẹ na kan ni opopona Ibadan si Eko, ṣugbọn, ilẹkun ibẹ wa ni titi pa. Ajọ FCCPc sọ pe ninu iwadii oun lo ti han pe ọna ti ko tọ ọ ni ileeṣẹ naa n gba ṣe ororo naa, to fi mọ bo ṣe n rọ oro naa sinu ọra, ni ẹka ileeṣẹ rẹ ni Abuja. "Ẹka ileeṣẹ naa ti wa ni titi pa , bẹẹ ni yoo si wa tiit ti ajọ FCCPC ati NAFDAC yoo fi gbẹsẹ le awọn ọja ti ọjọ ti lọ lori wọn. Ati ti o ba to o tẹwa lọrun pe ileeṣẹ Apples and Pearsyoo ma ṣe iṣẹ rẹ lọna to ba ofin mu." Sham T Kolo, Oludari ẹka iwadii ati ninu ajọ naa sọ fun BBC pe o ṣeni laanu pe awọn onibaara ọja ni Naijiria kii bikita lati yẹ deeti ọjọ ti nkan ti wọn fẹ ẹ ra yoo ti ẹnu bodo. Wo igbesẹ to yẹ ki o gbe ṣaaju rira ọja kankan: O ṣalaye pe ohun to ṣe koko ni pe ki onibara la oju rẹ silẹ daadaa, ki o si fi iye si nkan ti o ba n ra nipa ọjọ ti iwulo rẹ yoo d'opin. Onimọ nipa eto ilera, Dokita Habibat Alimọ sọ pe bi  ọjọ ba ti lọ lori nkan jijẹ tabi lilo tumọ si pe, anfaani ati iwulo rẹ ti n dinku tabi bajẹ.


Sham T Kolo, Oludari ẹka iwadii ati ninu ajọ naa sọ fun BBC pe o ṣeni laanu pe awọn onibaara ọja ni Naijiria kii bikita lati yẹ deeti ọjọ ti nkan ti wọn fẹ ẹ ra yoo ti ẹnu bodo. Wo igbesẹ to yẹ ki o gbe ṣaaju rira ọja kankan: O ṣalaye pe ohun to ṣe koko ni pe ki onibara la oju rẹ silẹ daadaa, ki o si fi iye si nkan ti o ba n ra nipa ọjọ ti iwulo rẹ yoo d'opin. Onimọ nipa eto ilera, Dokita Habibat Alimọ sọ pe bi  ọjọ ba ti lọ lori nkan jijẹ tabi lilo tumọ si pe, anfaani ati iwulo rẹ ti n dinku tabi bajẹ. O fi kun ọrọ rẹ pe inu rirun, eebi, igbẹ gbuuru, pipọ ẹjẹ, aisan jẹjẹrẹ, tabi iku ni lilo nkan bẹ ṣaba ma n yọri si. Eyi si le mu ki ẹni naa di eero ileewosan. "Bi ọjọ ba ṣe n lọ si lori rẹ, ni ewu to rọ mọ lilo iru nkan bẹ n pọ si.


O fi kun ọrọ rẹ pe inu rirun, eebi, igbẹ gbuuru, pipọ ẹjẹ, aisan jẹjẹrẹ, tabi iku ni lilo nkan bẹ ṣaba ma n yọri si. Eyi si le mu ki ẹni naa di eero ileewosan. "Bi ọjọ ba ṣe n lọ si lori rẹ, ni ewu to rọ mọ lilo iru nkan bẹ n pọ si. Ko ti ẹ tẹ lati jẹ iru nakn bẹ lẹyin ọjọ kan ti ọjọ ori rẹ ba ti kọja." O sọ pe ko tọ ọ lati jẹ tabi lo ohunkohun ti ọjọ ba ti lọ lori rẹ nitori pe awọn kokoro aifojuri to lewu fun ara ni yoo ti farahan ninu iru nkan bẹ. "Jijẹ iru nkan bẹ ko yatọ si jijẹ majele, ile iwosan si ni wọn gbọdọ gbe ẹni naa lọ ni kiakia."


Ko ti ẹ tẹ lati jẹ iru nakn bẹ lẹyin ọjọ kan ti ọjọ ori rẹ ba ti kọja." O sọ pe ko tọ ọ lati jẹ tabi lo ohunkohun ti ọjọ ba ti lọ lori rẹ nitori pe awọn kokoro aifojuri to lewu fun ara ni yoo ti farahan ninu iru nkan bẹ. "Jijẹ iru nkan bẹ ko yatọ si jijẹ majele, ile iwosan si ni wọn gbọdọ gbe ẹni naa lọ ni kiakia." O wa ṣeeṣe ki nkankan ma ṣẹlẹ ni kiakia lẹyin jijẹ tabi lilo nkan ti ọjọ ori rẹ ti kọja. Iru nkan bẹ ma n fi oró silẹ sinu agọ ara ni, to si le fa akoba lọjọ iwaju.


O wa ṣeeṣe ki nkankan ma ṣẹlẹ ni kiakia lẹyin jijẹ tabi lilo nkan ti ọjọ ori rẹ ti kọja. Iru nkan bẹ ma n fi oró silẹ sinu agọ ara ni, to si le fa akoba lọjọ iwaju.


Premature babies: Ọ̀nà tí orin gbígbọ́ fi ń ṣèrànwọ́ f'ọpọlọ ọmọ ìkókó rèé

N jẹ ẹyin mọ pe orin gbigbọ fawọn ọmọ tuntun jojolo maa n ṣe iranwọ nla fun ati dagba ọpọlọ wọn? Awọn oluwadii kan nileewe giga fasiti ilu Geneva lo fidi rẹ mu lẹ gbigbọ orin maa ṣe atunṣe ọpọlọ awọn ọmọde. Awọn oluwadii naa sọ siwaju pe orun orin yii maa n ran awọn ọmọ ti wọn bi nigba toṣu wọn ko tii pe lọwọ lati dagba.


BBC Africa Eye: ìwádìí ìkọ̀kọ̀ BBC fihàn pé àwọn kan ń jí ohun eèlò ìdáàbòbò ìjọba tà nígboro

Se o yẹ ki a maa tun fiya jẹ ara wa nilẹ Adulawọ lori ọrọ Coronavirus? Ọpọlọpọ ẹmi lo ti sọnu nipasẹ coronavirus ni eyi ti awọn eeyan si ti gba kadara si. Opọ n fẹsun kan ijọba orilẹ-ede wọn pe wọn ko pese awọn ohun eelo to peye lati koju ajakalẹ arun coronavirus to n gbẹbọ lọwọ gbogbo agbaye yii. Ṣugbọn iwadii ikọkọ ti BBC Africa Eye ṣe ni orilẹ-ede Ghana fihan pe awọn oṣiṣẹ eleto ilera gan an n ṣe ara wọn ti wọn si n ji ohun eelo ko ta nigboro. Anas Aremeyaw lo ṣaaju awọn to ṣe iwadii naa nibiti ọwọ si ti tẹ apoogun oyinbo to jé ọga agba nile iwosan nla ni Ghana, Thomas Osei ati Divine Kumordzi to jẹ oṣiṣẹ eleto ilera. Ṣaaju ni fọnran yii ṣafihan eto isinku dokita akọkọ ti coronavirus pa ni Ghana.


Ṣugbọn iwadii ikọkọ ti BBC Africa Eye ṣe ni orilẹ-ede Ghana fihan pe awọn oṣiṣẹ eleto ilera gan an n ṣe ara wọn ti wọn si n ji ohun eelo ko ta nigboro. Anas Aremeyaw lo ṣaaju awọn to ṣe iwadii naa nibiti ọwọ si ti tẹ apoogun oyinbo to jé ọga agba nile iwosan nla ni Ghana, Thomas Osei ati Divine Kumordzi to jẹ oṣiṣẹ eleto ilera. Ṣaaju ni fọnran yii ṣafihan eto isinku dokita akọkọ ti coronavirus pa ni Ghana. Koda, awọn ẹni ibi tun n ta awọn ohun eelo itọju alaisan Covid 19 nibẹ. Dokita Hadi Abdallar banujẹ lori iwadii yii lataari ọpọ ẹmi to ti sọnu nipasẹ iwa ika awọn alatẹnujẹ kan nilẹ Adulawọ. Lẹyin iwadii BBC Africa Eye yii, awọn alaṣẹ ile iwosan ti ọrọ kan ti ni ki awon ti BBC gba mu lọ rọọkun nile na titi wọn o fi pari iwadii ti wọn.


Koda, awọn ẹni ibi tun n ta awọn ohun eelo itọju alaisan Covid 19 nibẹ. Dokita Hadi Abdallar banujẹ lori iwadii yii lataari ọpọ ẹmi to ti sọnu nipasẹ iwa ika awọn alatẹnujẹ kan nilẹ Adulawọ. Lẹyin iwadii BBC Africa Eye yii, awọn alaṣẹ ile iwosan ti ọrọ kan ti ni ki awon ti BBC gba mu lọ rọọkun nile na titi wọn o fi pari iwadii ti wọn. Ileeṣẹ BBC ti ko gbogbo ohun eelo ilera ti a ra lati fi gba awọn oniṣẹ ibi yii mu pada si ile iwosan nlanla gẹgẹ bii ẹbun.


Ileeṣẹ BBC ti ko gbogbo ohun eelo ilera ti a ra lati fi gba awọn oniṣẹ ibi yii mu pada si ile iwosan nlanla gẹgẹ bii ẹbun.


Omohtee Twitter: Ìrora púpọ̀ ni mo là kọjá lẹ́yìn iṣẹ́ abẹ tí mo ṣe láti jẹ́ kí ìdí mi tóbi sii - Omotola Taiwo

Omotola Taiwo, ti ọpọ eeyan mọ si "Omohtee" ti ṣalaye ohun toju rẹ ri lẹyin iṣẹ abẹ to ṣe ni ọdọ Dokita Anu, lọna ati jẹ ibadi rẹ tobi sii. Omohtee tu pẹrẹpẹrẹ ọrọ naa ninu ifọrọwerọ kan pẹlu BBC pe oun kabamọ igbeṣẹ naa, koda, o ni diẹ lo ku ki oun gba ẹmi ara oun. Ẹni ọdun mejidinlọgbọn ọhun to jẹ oniṣowo aṣọ sọ pe, oriṣirṣi eetu lo n jade ni idi oun ati irora ti ko ṣe fẹnusọ lẹyin iṣẹ abẹ naa. Oṣu kinni ọdu 2020 ni Omohtee ṣe iṣẹ abẹ kanti wọn n pe ni 'Liposuction' ti yoo jẹ ki ikun rẹ pẹlẹbẹ, bẹ lo tun fa ọra ikun rẹ, to si jan mọ idi rẹ ki idi ọhun lee tobi si. Omohtee ti fẹsun kan dokita to ṣe iṣẹ abẹ naa, dokia Anu fun iṣẹ ajabanku to ṣe si oun lara. Ṣugbọn dokita Anu ti pee lẹjọ fun ibanilorukọjẹ, to si n bere fun owo itanran miliọnu marundinlọgbọn naira.


Oṣu kinni ọdu 2020 ni Omohtee ṣe iṣẹ abẹ kanti wọn n pe ni 'Liposuction' ti yoo jẹ ki ikun rẹ pẹlẹbẹ, bẹ lo tun fa ọra ikun rẹ, to si jan mọ idi rẹ ki idi ọhun lee tobi si. Omohtee ti fẹsun kan dokita to ṣe iṣẹ abẹ naa, dokia Anu fun iṣẹ ajabanku to ṣe si oun lara. Ṣugbọn dokita Anu ti pee lẹjọ fun ibanilorukọjẹ, to si n bere fun owo itanran miliọnu marundinlọgbọn naira. Nigba to n sọ tẹnu rẹ fun BBC, dokita Anu ni oun kọṣe mọṣẹ, ati pe oun gba iwe ẹri to dantọ. Anu tun sọ pe iṣe Omohtee kọ ni akọja ewe oun, nitori oun ti ṣe awọn iṣe mii to lami laaka to bi ẹgbẹrun kan ṣaaju iṣẹ rẹ. Dokita ọhun pari ọrọ rẹ pe awuyewuye iṣẹ Omohtee ti mu ki oun padanu iye owo to le ni ọgọrun un miliọnu naira, yatọ si pe ijọba ti gbe ile iwosan oun ti.


Nigba to n sọ tẹnu rẹ fun BBC, dokita Anu ni oun kọṣe mọṣẹ, ati pe oun gba iwe ẹri to dantọ. Anu tun sọ pe iṣe Omohtee kọ ni akọja ewe oun, nitori oun ti ṣe awọn iṣe mii to lami laaka to bi ẹgbẹrun kan ṣaaju iṣẹ rẹ. Dokita ọhun pari ọrọ rẹ pe awuyewuye iṣẹ Omohtee ti mu ki oun padanu iye owo to le ni ọgọrun un miliọnu naira, yatọ si pe ijọba ti gbe ile iwosan oun ti. Ijọba Naijiria ti fi ofin gbe dokita kan, Anu Fela (Medcontour), wọn si ti gbe e lọ si ile ẹjọ giga ijọba apapọ ni Ikoyi nilu Eko. Ọjọ Ẹti, ọjọ kẹrin, oṣu Keje, ni ajọ to n daabo bo ẹtọ oníbàràá ni Naijiria, FCCPC, kede pe oun ti mu Anu, to ni ileewosan Medcontour. Iṣẹ abẹ idi ati ọyàn ni Dokita naa ma n ṣe.


Ijọba Naijiria ti fi ofin gbe dokita kan, Anu Fela (Medcontour), wọn si ti gbe e lọ si ile ẹjọ giga ijọba apapọ ni Ikoyi nilu Eko. Ọjọ Ẹti, ọjọ kẹrin, oṣu Keje, ni ajọ to n daabo bo ẹtọ oníbàràá ni Naijiria, FCCPC, kede pe oun ti mu Anu, to ni ileewosan Medcontour. Iṣẹ abẹ idi ati ọyàn ni Dokita naa ma n ṣe. Awọn onimọ iṣegun maa n pe iru iṣẹ naa ni Cosmetic Surgery. Wọn ni kò fọwọsowọpọ pẹlu wọn lori iwadii ẹsun ti wọn fi kan an pe ọna ti ko tọ ọ lo n gba ṣiṣẹ abẹ. Ọpọlọpọ igba ni awọn eeyan ti pariwo Dokita Anu, ati ileeṣẹ rẹ lori ayelujara lati bi ọdun meji sẹyin.


Awọn onimọ iṣegun maa n pe iru iṣẹ naa ni Cosmetic Surgery. Wọn ni kò fọwọsowọpọ pẹlu wọn lori iwadii ẹsun ti wọn fi kan an pe ọna ti ko tọ ọ lo n gba ṣiṣẹ abẹ. Ọpọlọpọ igba ni awọn eeyan ti pariwo Dokita Anu, ati ileeṣẹ rẹ lori ayelujara lati bi ọdun meji sẹyin. Ẹsun ti wọn fi n kan an ni pe, iṣẹkiṣẹ lo ṣe si ọyàn ati ìdí ti awọn ni ko ba wọn tun ṣe. Wọn ni niṣe ni ìdí tabi ọyàn awọn burẹwa si, tabi ko di ọgbẹ adaajina. Ọkan lara awọn oníbàràá rẹ, lo pariwo sita lori ayelujara l'oṣu Kẹrin pe, iṣẹ abẹ ti Anu ṣe si idi oun ti da aisan si oun lara.


Ẹsun ti wọn fi n kan an ni pe, iṣẹkiṣẹ lo ṣe si ọyàn ati ìdí ti awọn ni ko ba wọn tun ṣe. Wọn ni niṣe ni ìdí tabi ọyàn awọn burẹwa si, tabi ko di ọgbẹ adaajina. Ọkan lara awọn oníbàràá rẹ, lo pariwo sita lori ayelujara l'oṣu Kẹrin pe, iṣẹ abẹ ti Anu ṣe si idi oun ti da aisan si oun lara. Gbogbo igba si ni Dokita Anu ma n sẹ lori awọn ẹsun naa. Lọjọ kẹẹdogun, oṣu Kẹrin, ni awọn alaṣẹ ti ọfiisi Medcontour pa nilu Eko, lori ẹsun pe oun ṣe iṣẹ ti ko ba ofin mu. Ninu iroyin ti ajọ FCCPC fi sita lọjọ Ẹti, wọn ni awọn fi ofin mu Dokita Anu, nitori pe ko tẹle awọn ilana ti ajọ naa la kalẹ fun iwadii ẹsun naa.


Gbogbo igba si ni Dokita Anu ma n sẹ lori awọn ẹsun naa. Lọjọ kẹẹdogun, oṣu Kẹrin, ni awọn alaṣẹ ti ọfiisi Medcontour pa nilu Eko, lori ẹsun pe oun ṣe iṣẹ ti ko ba ofin mu. Ninu iroyin ti ajọ FCCPC fi sita lọjọ Ẹti, wọn ni awọn fi ofin mu Dokita Anu, nitori pe ko tẹle awọn ilana ti ajọ naa la kalẹ fun iwadii ẹsun naa. Ọga ajọ FCCPC, Babatunde Irukera, ti oun fun'ra rẹ jẹ amofin, ni yoo jẹ olori igbimọ ti yoo rojọ tako. Ojoojumọ ni iye eeyan to n ṣe iṣẹ abẹ ọyan ati idi n pọ si ni Naijiria.


Ọga ajọ FCCPC, Babatunde Irukera, ti oun fun'ra rẹ jẹ amofin, ni yoo jẹ olori igbimọ ti yoo rojọ tako. Ojoojumọ ni iye eeyan to n ṣe iṣẹ abẹ ọyan ati idi n pọ si ni Naijiria.


Coronavirus in Africa: WHO ní ìwádìí ìmọ̀ ìjìnlẹ̀ yóò ṣèrànwọ́ láti pinwọ́ àrùn náà

Adari ajọ to n risi eto ilera lagbaye, WHO, Tedros Adhanom Ghebreyesus ti sọ pe, o ṣeeṣe ki opin de ba kuru-kẹrẹ arun Coronavirus laarin ọdun meji si asiko yii. Ghebreyesus sọrọ yii nilu Geneva, nibi to ti ni aarin ọdun meji pere ni ajakalẹ arun "Spanish flu" fi ja, ko to kasẹ nilẹ lọdun 1918. Ṣugbọn o fikun pe, imọ ijinlẹ ti gbinlẹ ju ti ọdun 1918 lọ, nitori naa, o ṣeeṣe ki Coronavirus kogba wọle ki ọdun meji to pe. O ni "Arun naa ni anfani lati maa fẹ loju si bi awọn eeyan ṣe n fara kanra, ṣugbọn a ni imọ ijinlẹ to dantọ lati koju rẹ." Ko din ni aadọta miliọnu eeyan to gbẹmi mi nitori arun Spanish to waye ọdun 1918. Nigba to n fesi si pe awọn kọlọrọsi ẹda kan n fi arun naa kowo sapo ara wọn, paapaa nipa awọn irinṣẹ idaabo ara ẹni, Ghebreyesus ni ohun to buru gba ni.


O ni "Arun naa ni anfani lati maa fẹ loju si bi awọn eeyan ṣe n fara kanra, ṣugbọn a ni imọ ijinlẹ to dantọ lati koju rẹ." Ko din ni aadọta miliọnu eeyan to gbẹmi mi nitori arun Spanish to waye ọdun 1918. Nigba to n fesi si pe awọn kọlọrọsi ẹda kan n fi arun naa kowo sapo ara wọn, paapaa nipa awọn irinṣẹ idaabo ara ẹni, Ghebreyesus ni ohun to buru gba ni. O ni iwa ọdaran ni ki eeyan maa lo ajakalẹ arun bii Covid-19 lati sọ ara rẹ di ọlọla, ko si bojumu. Ghebreyesus ṣalaye pe "Ni temi o, iwa ipaniyan ni ki eeyan maa ṣe jibiti lori irinṣẹ idabo bo ara ẹni, nitori ti awọn oṣiṣẹ eto ile ilera ko ba ni awọn irinṣẹ naa, a n fi ẹmi wọn ati awọn ti wọn n tọju sinu ewu ni." Lati igba ti arun naa ti ṣẹyọ ni ilu Wuhan lorilẹ-ede China lopin ọdun 2019, miliọnu mejilelogun eeyan lo ti fara kasa arun ọhun kaakiri agbaye, ti eeyan ẹgbẹrun lona ẹgbẹrin si ti ku.


O ni iwa ọdaran ni ki eeyan maa lo ajakalẹ arun bii Covid-19 lati sọ ara rẹ di ọlọla, ko si bojumu. Ghebreyesus ṣalaye pe "Ni temi o, iwa ipaniyan ni ki eeyan maa ṣe jibiti lori irinṣẹ idabo bo ara ẹni, nitori ti awọn oṣiṣẹ eto ile ilera ko ba ni awọn irinṣẹ naa, a n fi ẹmi wọn ati awọn ti wọn n tọju sinu ewu ni." Lati igba ti arun naa ti ṣẹyọ ni ilu Wuhan lorilẹ-ede China lopin ọdun 2019, miliọnu mejilelogun eeyan lo ti fara kasa arun ọhun kaakiri agbaye, ti eeyan ẹgbẹrun lona ẹgbẹrin si ti ku. Ilẹ Amẹrika ni arun naa tri ṣọṣẹ julọ, lẹyin rẹ ni Brazil ati India. Ẹ ṣi awọn ileewe yin pada ni kopẹ kọpẹ, ajọ eleto ilera lagbaye, WHO lo rọ awọn orilẹede ilẹ Afirika bẹẹ Ajọ WHO ni gbigbe ileewe tipa siwaju sii nitori coronavirus yoo ṣakoba fawọn akẹkọọ. WHO rọ awọn olori orilẹede nilẹ Adulawọ lati ri pe eto to mọyan lori wa nilẹ, lori ilana ati idena itankalẹ arun Coronavirus, tawọn akẹkọọ yoo tẹle  ti wọn ba wọle pada.


Ilẹ Amẹrika ni arun naa tri ṣọṣẹ julọ, lẹyin rẹ ni Brazil ati India. Ẹ ṣi awọn ileewe yin pada ni kopẹ kọpẹ, ajọ eleto ilera lagbaye, WHO lo rọ awọn orilẹede ilẹ Afirika bẹẹ Ajọ WHO ni gbigbe ileewe tipa siwaju sii nitori coronavirus yoo ṣakoba fawọn akẹkọọ. WHO rọ awọn olori orilẹede nilẹ Adulawọ lati ri pe eto to mọyan lori wa nilẹ, lori ilana ati idena itankalẹ arun Coronavirus, tawọn akẹkọọ yoo tẹle  ti wọn ba wọle pada. Igbimọ ajọ iṣokan agbaye to n ri si ọrọ awọn ọmọde, UNICEF ati WHO sọ pe, diduro sile awọn akẹkọọ ti jẹ ki ọpọ akẹkọọbinrin gboyun, bakan naa lo ti fi ebi pa awọn akẹkọọ. Wọn ni ai lọ si ileewe tun ti jẹ ki ọpọ awọn akẹkọọ maa ṣe kongẹ iwa ipa lawujọ. Ibi isadi ni ileewe jẹ fawọn akẹkọọ nilẹ Afirika, alakoso ẹlẹkunjẹkun ajọ WHO, Matshidiso Moeti lo sọ bẹẹ.


Igbimọ ajọ iṣokan agbaye to n ri si ọrọ awọn ọmọde, UNICEF ati WHO sọ pe, diduro sile awọn akẹkọọ ti jẹ ki ọpọ akẹkọọbinrin gboyun, bakan naa lo ti fi ebi pa awọn akẹkọọ. Wọn ni ai lọ si ileewe tun ti jẹ ki ọpọ awọn akẹkọọ maa ṣe kongẹ iwa ipa lawujọ. Ibi isadi ni ileewe jẹ fawọn akẹkọọ nilẹ Afirika, alakoso ẹlẹkunjẹkun ajọ WHO, Matshidiso Moeti lo sọ bẹẹ. Moeti ni ''a ko le titori pe a n gbogun ti itankalẹ aarun coronavirus ki a padanu ọjọ iwaju wa pẹlu awọn akẹkọọ.'' Iwadii ti ajọ WHO ati UNICEF ṣe fihan pe orilẹede Afirika mẹfa pere lo ti ṣi gbogbo ileewe wọn pada lẹyin ti wọn ti gbe tipa nitori ajakalẹ aarun covid-19. Awọn orilẹede Afirika kan to ṣi ileewe wọn gbe tipa pada lẹyin ti awọn to n ko aarun coronavirus tun n pọ si.


Moeti ni ''a ko le titori pe a n gbogun ti itankalẹ aarun coronavirus ki a padanu ọjọ iwaju wa pẹlu awọn akẹkọọ.'' Iwadii ti ajọ WHO ati UNICEF ṣe fihan pe orilẹede Afirika mẹfa pere lo ti ṣi gbogbo ileewe wọn pada lẹyin ti wọn ti gbe tipa nitori ajakalẹ aarun covid-19. Awọn orilẹede Afirika kan to ṣi ileewe wọn gbe tipa pada lẹyin ti awọn to n ko aarun coronavirus tun n pọ si. Awọn orilẹede mii nilẹ Adulawọ ṣi ileewe pada fawọn akẹkọọ to wa ni ipele aṣekagba nikan ki wọn le lanfaani lati ṣe idanwo aṣejade wọn. Orilẹede Kenya ni tiẹ ti fagile saa eto ẹkọ ọdun 2020 yii. Ìdí rèé tí ilẹ̀ Afirika fi gbọdọ̀ kópa nínú dídán abẹ́rẹ́ coronavirus wò Ọpọ iroyin to mu ibẹru dani lo ti jade lori didan abẹrẹ aarun coronavirus wo lara awọn ọmọ ilẹ Adulawọ.


Awọn orilẹede mii nilẹ Adulawọ ṣi ileewe pada fawọn akẹkọọ to wa ni ipele aṣekagba nikan ki wọn le lanfaani lati ṣe idanwo aṣejade wọn. Orilẹede Kenya ni tiẹ ti fagile saa eto ẹkọ ọdun 2020 yii. Ìdí rèé tí ilẹ̀ Afirika fi gbọdọ̀ kópa nínú dídán abẹ́rẹ́ coronavirus wò Ọpọ iroyin to mu ibẹru dani lo ti jade lori didan abẹrẹ aarun coronavirus wo lara awọn ọmọ ilẹ Adulawọ. Amọ, awọn onimọ sayẹnsi ti sọ pe o ṣe pataki fawọn ọmọ ilẹ Afirika naa lati kopa ninu didan abẹrẹ naa wo. Wọn ni aifẹ kopa ninu eto ati dan abẹrẹ covid-19 wo le dena ati ri abẹrẹ ti yoo kapa aarun ọhun lagbaaye. Loṣu kẹta to lọ ni Ọgbẹni Tedros Adhanom Ghebreyesus to jẹ oludari ajọ eleto ilera lagbaaye, WHO sọ pe gbogbo agbaye gbọdọ fọwọsowọpọ lori ati wa oogun covid-19.


Amọ, awọn onimọ sayẹnsi ti sọ pe o ṣe pataki fawọn ọmọ ilẹ Afirika naa lati kopa ninu didan abẹrẹ naa wo. Wọn ni aifẹ kopa ninu eto ati dan abẹrẹ covid-19 wo le dena ati ri abẹrẹ ti yoo kapa aarun ọhun lagbaaye. Loṣu kẹta to lọ ni Ọgbẹni Tedros Adhanom Ghebreyesus to jẹ oludari ajọ eleto ilera lagbaaye, WHO sọ pe gbogbo agbaye gbọdọ fọwọsowọpọ lori ati wa oogun covid-19. Ajọ WHO ni lai tii ri oogun coronavirus, abẹrẹ  yoo ṣe iranwọ fun adinku itankalẹ aarun naa. Wọn ti bẹrẹ si ni dan abẹrẹ kan wo lori covid-19 lorilẹede South Africa nigba ti omiiran yoo bẹrẹ ni Kenya lẹyin iyọnda ijọba. Bawo ni wọn ṣe n san gbà-má-bínú fún ẹni ti wọn bá fi dán abẹrẹ tàbí oògùn wò lára rẹ?


Ajọ WHO ni lai tii ri oogun coronavirus, abẹrẹ  yoo ṣe iranwọ fun adinku itankalẹ aarun naa. Wọn ti bẹrẹ si ni dan abẹrẹ kan wo lori covid-19 lorilẹede South Africa nigba ti omiiran yoo bẹrẹ ni Kenya lẹyin iyọnda ijọba. Bawo ni wọn ṣe n san gbà-má-bínú fún ẹni ti wọn bá fi dán abẹrẹ tàbí oògùn wò lára rẹ? Ileeṣẹ Pfizer dan oogun kan wo lara awọn eeyan ni ipinlẹ Kano ni ariwa Naijiria lọdun 1996. Eyi lo di ọrọ ileejọ ni eyi ti ileeṣẹ naa ni lati san owo gọbọi gẹgẹ bii owo gba mabinu fawọn eeyan Omode mọkanla lo ṣalaisi nigba ti awọn miran di abirun lẹyin ti wọn lo oogun antibiotics awogba arun naa tan. Eyi lo bi ọrọ ki ẹ kọkọ maa gba aṣẹ lọwọ obi ọmọde ki ẹ to fi abẹrẹ tabi oogun kankan dan ara wọn wo.


Ileeṣẹ Pfizer dan oogun kan wo lara awọn eeyan ni ipinlẹ Kano ni ariwa Naijiria lọdun 1996. Eyi lo di ọrọ ileejọ ni eyi ti ileeṣẹ naa ni lati san owo gọbọi gẹgẹ bii owo gba mabinu fawọn eeyan Omode mọkanla lo ṣalaisi nigba ti awọn miran di abirun lẹyin ti wọn lo oogun antibiotics awogba arun naa tan. Eyi lo bi ọrọ ki ẹ kọkọ maa gba aṣẹ lọwọ obi ọmọde ki ẹ to fi abẹrẹ tabi oogun kankan dan ara wọn wo. Ni Uganda ni ogun ọdun sẹyin ni oluṣe iwadii Catherine Kyoubutungi  ni o di dandan lati ṣafihan gbogbo igbesẹ inu abẹrẹ tabi oogun ti eeyan ba fẹ dan iṣẹ rẹ wo ki ohun gbogbo si wa letoleto bi o ti yẹ. Dokita Kyobutungi to jẹ adari ajọ African Population and Research Center (APHCR) sọ fun BBC pe o di dandan ki ẹnikẹni to ba fẹ dan abẹrẹ tabi oogun kankan wo wa ọna ilepa ilera to peye fun irufẹ ẹni to ba fẹ lo Ati pe igbesẹ loriṣirisi lo ti wa ti wọn gbọdọ tẹle ki wọn to le dan abẹrẹ tabi oogun naa wo lara enikeni nilẹ Adulawọ Ọpọ ọdun nilẹ Afrika ti ko si owo iranwọ to tó lati ṣe iṣẹ iwadii Airi owo to too na lati fi ṣe awọn iṣẹ iwadii ninu eto ilera jẹ ọkan lara awọn nkan to n mu iṣoro ba eto ilera Afirka. Lọdun 2001 ni awọn adari ilẹ adulawọ seleri lati maa mu ida meẹdogun ninu ọgọrun un ninu owo isuna wọn lọdọọdun wa fun iwadii nni eyi ti won ko muṣẹ.


Ni Uganda ni ogun ọdun sẹyin ni oluṣe iwadii Catherine Kyoubutungi  ni o di dandan lati ṣafihan gbogbo igbesẹ inu abẹrẹ tabi oogun ti eeyan ba fẹ dan iṣẹ rẹ wo ki ohun gbogbo si wa letoleto bi o ti yẹ. Dokita Kyobutungi to jẹ adari ajọ African Population and Research Center (APHCR) sọ fun BBC pe o di dandan ki ẹnikẹni to ba fẹ dan abẹrẹ tabi oogun kankan wo wa ọna ilepa ilera to peye fun irufẹ ẹni to ba fẹ lo Ati pe igbesẹ loriṣirisi lo ti wa ti wọn gbọdọ tẹle ki wọn to le dan abẹrẹ tabi oogun naa wo lara enikeni nilẹ Adulawọ Ọpọ ọdun nilẹ Afrika ti ko si owo iranwọ to tó lati ṣe iṣẹ iwadii Airi owo to too na lati fi ṣe awọn iṣẹ iwadii ninu eto ilera jẹ ọkan lara awọn nkan to n mu iṣoro ba eto ilera Afirka. Lọdun 2001 ni awọn adari ilẹ adulawọ seleri lati maa mu ida meẹdogun ninu ọgọrun un ninu owo isuna wọn lọdọọdun wa fun iwadii nni eyi ti won ko muṣẹ. Orilẹ-ede marun un pere lo mu u ṣẹ ninu orilẹ-ede ilẹ Adulawọ. Afrika ni awọn ọlopolọ pipe ọmọ to ti lami laaka ninu iwadii sayensi ṣugbọn orilẹ imiran ni wọn ti lọ n ṣiṣẹ sin nitori ko si owo fun iṣẹ iwadii nilẹ Afirka. To Awọn to duro lati ṣe iwadii ni Afrika ko ni oluranlọwọ ni eyi ti ko jẹ ki wọn le maa ṣe ayẹwo pupọ lori iwadii.


Orilẹ-ede marun un pere lo mu u ṣẹ ninu orilẹ-ede ilẹ Adulawọ. Afrika ni awọn ọlopolọ pipe ọmọ to ti lami laaka ninu iwadii sayensi ṣugbọn orilẹ imiran ni wọn ti lọ n ṣiṣẹ sin nitori ko si owo fun iṣẹ iwadii nilẹ Afirka. To Awọn to duro lati ṣe iwadii ni Afrika ko ni oluranlọwọ ni eyi ti ko jẹ ki wọn le maa ṣe ayẹwo pupọ lori iwadii.


Coronavirus Update: WHO tí kéde pé Ó ṣeéṣe kí àrùn Coronavirus tànkálẹ̀ gba inú afẹ́fẹ

Ajo Eleto Ilera lagbaye, WHO ti kede pe o ṣeeṣe ki arun Coronavirus tan kale lati inu afẹfẹ. WHO ni o ṣeeṣe ki afẹfẹ gbe arun naa ni ibi ti ero ba pọ si ati ibi ti ko ba si atẹgun, amọ ajọ naa ni iwadii ṣi n lọ lọwọ lati fidiẹ mulẹ daadaa. Wọn ni ti wọn ba fi idi ẹ mulẹ pe lootọ ni arun naa n tankalẹ lati inu afẹfẹ, yoo mu atunṣe si ofin iyansọtọ dani ni inu ile ni ibi ti eniyan ba pọ si. Ohun ti Ajọ Eleto Ilera lagbaye, WHO n sọ tẹlẹ ni pe omi ara eniyan lo n fa itankalẹ arun naa. iyẹn, Ki o to di asiko yii o. Awọn onimọ Sayẹnsi to le ni igba ni ajọ WHO sọ pe wọn kọ lẹta si Ajọ WHO lati ṣe ayẹwo boya arun Coronavirus n tankalẹ lati inu afẹfẹ. Amọ, Ajọ Eleto Ilera, WHO ti ke si awọn onimọ Sayẹnsi naa lati fi aaye silẹ fun iwadii kikun lori boya arun Coronavirus le tankalẹ ninu afẹfẹ.


Ohun ti Ajọ Eleto Ilera lagbaye, WHO n sọ tẹlẹ ni pe omi ara eniyan lo n fa itankalẹ arun naa. iyẹn, Ki o to di asiko yii o. Awọn onimọ Sayẹnsi to le ni igba ni ajọ WHO sọ pe wọn kọ lẹta si Ajọ WHO lati ṣe ayẹwo boya arun Coronavirus n tankalẹ lati inu afẹfẹ. Amọ, Ajọ Eleto Ilera, WHO ti ke si awọn onimọ Sayẹnsi naa lati fi aaye silẹ fun iwadii kikun lori boya arun Coronavirus le tankalẹ ninu afẹfẹ. Wọn fikun un pe ti o ba jasi otitọ, ofin ṣiṣe gaaya si ara ẹni yoo yatọ si bi o ṣe wa bayii. Awọn eniyan yoo nilo lati ma a yago fun ara ju tẹlẹ lọ paapaa ni awọn ile igbafẹ, ile ounjẹ ati ọkọ igboro lati dena itankalẹ arun naa.


Wọn fikun un pe ti o ba jasi otitọ, ofin ṣiṣe gaaya si ara ẹni yoo yatọ si bi o ṣe wa bayii. Awọn eniyan yoo nilo lati ma a yago fun ara ju tẹlẹ lọ paapaa ni awọn ile igbafẹ, ile ounjẹ ati ọkọ igboro lati dena itankalẹ arun naa.


Health workers Strike: Àwọn òṣìṣẹ́ elétò ìlera lábẹ́ àsìá JOHESU fagilé ìyanṣẹ́lódì káàkiri Nàìjíríà

Ẹgbẹ oṣiṣẹ eleto ilẹra lapapọ labẹ ẹgbẹ JOHESU ti kesi awọn oṣiṣẹ wọn lati pada si ẹnu iṣẹ. Ọjọ meje ṣẹyin ni wọn gunlẹ iyanṣelodi lati pe akiyesi ijọba si awọn ohun to jẹ ẹdun kan fun wọn. Amọ nibayii, awọn adari ẹgbẹ JOHESU naa ti wa paṣẹ fun wọn lati pada si ẹnu iṣẹ kaakiri orilẹede Niajiria. JOHESU ni awọn gbegile iyanṣẹlodi naa bi o tilẹ jẹpe ijọba apapọ ko i tii dahun si ibeere wọn. Ohun ti wọn n bere fun ni ki ijọba san owo oṣu ti wọn jẹ wọn, ki wọn si san owo ajẹmọnu ti ijamba ba ṣẹlẹ si oṣiṣẹ ilera lẹnu iṣẹ. Amọ, titi di wakati yii ijọba apapọ ko dahun si ibeere wọn, ki wọn to gunlẹ iyanṣẹlodi lati kilo fun ijọba.


JOHESU ni awọn gbegile iyanṣẹlodi naa bi o tilẹ jẹpe ijọba apapọ ko i tii dahun si ibeere wọn. Ohun ti wọn n bere fun ni ki ijọba san owo oṣu ti wọn jẹ wọn, ki wọn si san owo ajẹmọnu ti ijamba ba ṣẹlẹ si oṣiṣẹ ilera lẹnu iṣẹ. Amọ, titi di wakati yii ijọba apapọ ko dahun si ibeere wọn, ki wọn to gunlẹ iyanṣẹlodi lati kilo fun ijọba. Nibayii, ẹgbẹ JOHESU ni awọn ọmọ ẹgbẹ yoo ṣe ipade lati ri wi pe awọn wa wọrọkọ fi sada lori igbesẹ ijọba yii, eleyii ti ko dun mọ wọn ninu. Ẹgbẹ oṣiṣẹ eleto ilera marun un lo wa labẹ ẹgbẹ oṣiṣẹ JOHESU. Ọjọ Kẹtala, Oṣu Kẹsan an, ọdun 2020 ni awọn oṣiṣẹ ilera naa gunle iyanṣẹlodi, ki wọn to ṣẹṣẹ pada si ẹnu iṣẹ bayii.


Nibayii, ẹgbẹ JOHESU ni awọn ọmọ ẹgbẹ yoo ṣe ipade lati ri wi pe awọn wa wọrọkọ fi sada lori igbesẹ ijọba yii, eleyii ti ko dun mọ wọn ninu. Ẹgbẹ oṣiṣẹ eleto ilera marun un lo wa labẹ ẹgbẹ oṣiṣẹ JOHESU. Ọjọ Kẹtala, Oṣu Kẹsan an, ọdun 2020 ni awọn oṣiṣẹ ilera naa gunle iyanṣẹlodi, ki wọn to ṣẹṣẹ pada si ẹnu iṣẹ bayii. Egberin ọtẹ lọrọ iyanṣẹlodi awọn oṣiṣẹ eleto ilera lorilẹede Naijiria yii o. Lẹyin ọjọ mẹta pere ti ẹgbẹ awọn dokita da iyanṣẹlodi ti wọn gunle duro, ẹgbẹ gbogbo oṣiṣẹ eleto ilera ni Naijiria, Joint Health Sector Unions, JOHESU naa ti kede iyanṣẹlodi kaakiri orilẹede Naijiria. Ẹgbẹ JOHESU paṣẹ pe ki awọn oṣiṣẹ eleto ilera da iṣẹ silẹ laago mejila oru ọjọ Aiku ọjọ kẹtala oṣu kẹsan an ọdun 2020. Ninu atẹjade kan ti ẹgbẹ JOHESU kede iyanṣẹlodi ọhun ninu atẹjade kan to fi sita lọjọ Aiku.


Egberin ọtẹ lọrọ iyanṣẹlodi awọn oṣiṣẹ eleto ilera lorilẹede Naijiria yii o. Lẹyin ọjọ mẹta pere ti ẹgbẹ awọn dokita da iyanṣẹlodi ti wọn gunle duro, ẹgbẹ gbogbo oṣiṣẹ eleto ilera ni Naijiria, Joint Health Sector Unions, JOHESU naa ti kede iyanṣẹlodi kaakiri orilẹede Naijiria. Ẹgbẹ JOHESU paṣẹ pe ki awọn oṣiṣẹ eleto ilera da iṣẹ silẹ laago mejila oru ọjọ Aiku ọjọ kẹtala oṣu kẹsan an ọdun 2020. Ninu atẹjade kan ti ẹgbẹ JOHESU kede iyanṣẹlodi ọhun ninu atẹjade kan to fi sita lọjọ Aiku. Awọn alaṣẹ ẹgbẹ naa ti kọkọ ṣepade pọ pẹlu ijọba apapọ lọjọ Ẹti lori erongba rẹ lati gunle iyanṣẹlodi. Ẹgbẹ JOHESU sọ ninu atẹjade naa pe iyanṣẹlodi ọhun yoo tẹsiwaju nitori ijọba ko ṣetan lati ṣe ohun tawọn n fẹ fawọn oṣiṣẹ eleto ilera. Ẹgbẹ naa ti kọkọ fun ijọba ni ọjọ mẹẹdogun pe awọn yoo gunle iynaṣẹlodi ki wọn to bẹrẹ lọjọ Aiku.


Awọn alaṣẹ ẹgbẹ naa ti kọkọ ṣepade pọ pẹlu ijọba apapọ lọjọ Ẹti lori erongba rẹ lati gunle iyanṣẹlodi. Ẹgbẹ JOHESU sọ ninu atẹjade naa pe iyanṣẹlodi ọhun yoo tẹsiwaju nitori ijọba ko ṣetan lati ṣe ohun tawọn n fẹ fawọn oṣiṣẹ eleto ilera. Ẹgbẹ naa ti kọkọ fun ijọba ni ọjọ mẹẹdogun pe awọn yoo gunle iynaṣẹlodi ki wọn to bẹrẹ lọjọ Aiku. Lara ohun ti wọn n beere lọwọ ijọba atunṣe owo idojutofo fu itọja coronavirus, sisan owo oṣu ti ijọba n jẹ awọn oṣiṣẹ eleto ilera to fi mọ owo oṣu wọn kẹrin ati ẹkarun un ọdun 2018 to wa nilẹ. Amọ aiṣetan ijọba lati ṣe gbogbo nnkan yii lo mu wọn pada gunle iyanṣẹlodi lọjọ Aiku. Àwọn dókítà Nàìjíríà ti fòpin sí ìyanṣẹ́lódì wọn Ẹgbẹ awọn dokita ni Naijiria ti da iyanṣẹlodi ti wọn gunle duro fun saa diẹ.


Lara ohun ti wọn n beere lọwọ ijọba atunṣe owo idojutofo fu itọja coronavirus, sisan owo oṣu ti ijọba n jẹ awọn oṣiṣẹ eleto ilera to fi mọ owo oṣu wọn kẹrin ati ẹkarun un ọdun 2018 to wa nilẹ. Amọ aiṣetan ijọba lati ṣe gbogbo nnkan yii lo mu wọn pada gunle iyanṣẹlodi lọjọ Aiku. Àwọn dókítà Nàìjíríà ti fòpin sí ìyanṣẹ́lódì wọn Ẹgbẹ awọn dokita ni Naijiria ti da iyanṣẹlodi ti wọn gunle duro fun saa diẹ. Aarẹ ẹgbẹ naa, Aliyu Sokunbo sọ fu awọn akọroyin pe ẹgbẹ ọhun ti gunle idunadura miran pẹlu ijọba apapọ lori awọn ohun ti wọn n bere fun. O ni lẹyin ipade ti wọn ṣe pẹlu ijọba apapọ ni wọn pinnu lati da iyanṣẹlodi ọhu duro fun oṣe meji lati wo ibi ti ọrọ awọn ati ijọba yoo yuọri si. Ṣaaju ni ijọba apapọ ti sọ oun ti fi biliọnu mẹsan an din diẹ naira kun owo ajẹmọnu owo Covid-19 wọn, eyii to jẹ wọn fun oṣu kẹfa ọdun 2020.


Aarẹ ẹgbẹ naa, Aliyu Sokunbo sọ fu awọn akọroyin pe ẹgbẹ ọhun ti gunle idunadura miran pẹlu ijọba apapọ lori awọn ohun ti wọn n bere fun. O ni lẹyin ipade ti wọn ṣe pẹlu ijọba apapọ ni wọn pinnu lati da iyanṣẹlodi ọhu duro fun oṣe meji lati wo ibi ti ọrọ awọn ati ijọba yoo yuọri si. Ṣaaju ni ijọba apapọ ti sọ oun ti fi biliọnu mẹsan an din diẹ naira kun owo ajẹmọnu owo Covid-19 wọn, eyii to jẹ wọn fun oṣu kẹfa ọdun 2020. Ki lo ti ṣẹlẹ sẹyin? Ijọba apapọ ti paṣẹ fun awọn dokita agba nile iwosan rẹ gbogbo, pe ki wọn fi awọn agunbanirọ to jẹ dokita rọpo awọn dokita to n yanṣẹ lodi. Ijọba apapọ paṣẹ pe ki wọn fi awọn dokita agunbanirọ to n sinru ilu lọwọ, rọpo awọn dokita iṣegun to n yanṣẹ lodi lawọn ileewosan to jẹ ti ijọba apapọ naa.


Ki lo ti ṣẹlẹ sẹyin? Ijọba apapọ ti paṣẹ fun awọn dokita agba nile iwosan rẹ gbogbo, pe ki wọn fi awọn agunbanirọ to jẹ dokita rọpo awọn dokita to n yanṣẹ lodi. Ijọba apapọ paṣẹ pe ki wọn fi awọn dokita agunbanirọ to n sinru ilu lọwọ, rọpo awọn dokita iṣegun to n yanṣẹ lodi lawọn ileewosan to jẹ ti ijọba apapọ naa. Ijọba ni oun n gbe igbesẹ naa ki iṣẹ ipese ilera ati itọju awọn alaisan ma baa dawọ duro nibẹ. Minisita feto ilera, Dokita Osagie Ehanire lo pa aṣẹ yii lọjọru nilu Abuja lasiko to n sọrọ lori iyanṣẹlodi awọn dokita nile iwosan ijọba, NARD. Iyansẹlodi naa n waye lori sisan owo ajẹmọnu fun ewu ti wọn la kọja lasiko ajakalẹ arun COVID-19 atawọn ẹdun miran.


Ijọba ni oun n gbe igbesẹ naa ki iṣẹ ipese ilera ati itọju awọn alaisan ma baa dawọ duro nibẹ. Minisita feto ilera, Dokita Osagie Ehanire lo pa aṣẹ yii lọjọru nilu Abuja lasiko to n sọrọ lori iyanṣẹlodi awọn dokita nile iwosan ijọba, NARD. Iyansẹlodi naa n waye lori sisan owo ajẹmọnu fun ewu ti wọn la kọja lasiko ajakalẹ arun COVID-19 atawọn ẹdun miran. Minisita Ehanire ni "ko si aniani pe, ojuṣe awọn dokita ati gbogbo awọn oṣiṣẹ eleto ilera ni lati doola ẹmi. Ko si yẹ ko jẹ pe awọn dokita bẹẹ lo wa n da iṣẹ silẹ niru asiko bayii ti Naijiria n ba ajakalẹ arun finra." O ni iru asiko yii lo yẹ ki gbogbo oṣiṣẹ lẹka eto ilera parapọ, wa koju ọta ọmọniyan yii, nitori naa, ohun to ku diẹ ka a to ni idaṣẹsilẹ naa.


Minisita Ehanire ni "ko si aniani pe, ojuṣe awọn dokita ati gbogbo awọn oṣiṣẹ eleto ilera ni lati doola ẹmi. Ko si yẹ ko jẹ pe awọn dokita bẹẹ lo wa n da iṣẹ silẹ niru asiko bayii ti Naijiria n ba ajakalẹ arun finra." O ni iru asiko yii lo yẹ ki gbogbo oṣiṣẹ lẹka eto ilera parapọ, wa koju ọta ọmọniyan yii, nitori naa, ohun to ku diẹ ka a to ni idaṣẹsilẹ naa. O fi kun un pe, bi o tilẹ jẹ wi pe ijọba ti mojuto ibeere yii, ti ijiroro lori awọn yooku si ti de ipele to lapẹẹrẹ, suuru ni awọn dokita naa ko ba fi yanju ọrọ naa. "Ohun to ṣe pataki fun ijọba ni lati wa awọn ọna gbogbo to ba yẹ, lati fi rii daju pe irora iyanṣẹlodi naa ko pọ lapọju fun araalu. Idi niyi ti ijọba fi paṣẹ pe, ki awọn dokita agba lawọn ile iwosan ijọba apapọ maa lo dokita agunbanirọ, lati maa tọ awọn to n gba itọju pajawiri lọdọ wọn.


O fi kun un pe, bi o tilẹ jẹ wi pe ijọba ti mojuto ibeere yii, ti ijiroro lori awọn yooku si ti de ipele to lapẹẹrẹ, suuru ni awọn dokita naa ko ba fi yanju ọrọ naa. "Ohun to ṣe pataki fun ijọba ni lati wa awọn ọna gbogbo to ba yẹ, lati fi rii daju pe irora iyanṣẹlodi naa ko pọ lapọju fun araalu. Idi niyi ti ijọba fi paṣẹ pe, ki awọn dokita agba lawọn ile iwosan ijọba apapọ maa lo dokita agunbanirọ, lati maa tọ awọn to n gba itọju pajawiri lọdọ wọn. O wa ke s'awọn dokita ti n woṣẹ niran naa lati pada si ẹnu iṣẹ wọn, ki wọn lee tẹnpẹlẹ mọ ijiroro wọn to n lọ lọwọ pẹlu ijọba apapọ, lori awọn ibeere wọn naa. A n jekuru ọrọ l'agboeto ilera lorilẹede Naijiria ko tan lawo, ṣe ni  wọn tun n gbọn ọwọ rẹ sinu awo. Lẹyin ti awọn dokita bẹrẹ iyanṣẹlodi wọn lọjọ Aje, ti ọpọ ọmọ orilẹede Naijiria si ti n pariwo, awọn oṣiṣẹ eto ilera yoku naa ti gbe ikilọ sita pe awọn pẹlu yoo gunle iyanselodi bẹrẹ bi ijọba apapọ ba kuna lati sise lori ẹdun wọn.


O wa ke s'awọn dokita ti n woṣẹ niran naa lati pada si ẹnu iṣẹ wọn, ki wọn lee tẹnpẹlẹ mọ ijiroro wọn to n lọ lọwọ pẹlu ijọba apapọ, lori awọn ibeere wọn naa. A n jekuru ọrọ l'agboeto ilera lorilẹede Naijiria ko tan lawo, ṣe ni  wọn tun n gbọn ọwọ rẹ sinu awo. Lẹyin ti awọn dokita bẹrẹ iyanṣẹlodi wọn lọjọ Aje, ti ọpọ ọmọ orilẹede Naijiria si ti n pariwo, awọn oṣiṣẹ eto ilera yoku naa ti gbe ikilọ sita pe awọn pẹlu yoo gunle iyanselodi bẹrẹ bi ijọba apapọ ba kuna lati sise lori ẹdun wọn. Ninu ọrọ to ba awon akọroyin sọ nilu Abuja, agbarijọpọ awọn ẹgbẹ oṣiṣẹ lẹka eto ilera lorilẹede Naijiria salaye pe ijoba ti n mu awon lọbọ lori ijiroro won. Ninu ọrọ to sọ lorukọ awọn ẹgbẹ naa, alaga apapọ, JOHESU, Bio Josiahrọ minisita keji fun ọrọ oṣiṣẹ, Festus Keyamọ SAN lati kewaju ijiroro naa dipi Chris Ngige to n ṣe kokaari rẹ tẹlẹ Lara awon ẹdun ọkan awọn oṣiṣẹ naa ni sisan aṣẹku owo ajẹmọnu oo asiko ajakalẹ arun COVID-19 fun awọn oṣiṣẹ naa ni ileewosan ijoba apapọ eleyii ti wọn ni o jẹ ida mẹwaa dipo ida ọgọta ninu ọgọrun ti o jẹ adehun ẹgbẹ oṣiṣẹ naa ati ijoba. Bakan naa lo ke s'awọn ijobaipinlẹ ati ibilẹ ti wọn ko tii bẹrẹ si nii ṣe iṣẹ lori sisan owo ajẹmonu asiko ajakalẹ arun COVID-19 lati bẹrẹ si nii san an lẹyẹ o ṣọka.


Ninu ọrọ to ba awon akọroyin sọ nilu Abuja, agbarijọpọ awọn ẹgbẹ oṣiṣẹ lẹka eto ilera lorilẹede Naijiria salaye pe ijoba ti n mu awon lọbọ lori ijiroro won. Ninu ọrọ to sọ lorukọ awọn ẹgbẹ naa, alaga apapọ, JOHESU, Bio Josiahrọ minisita keji fun ọrọ oṣiṣẹ, Festus Keyamọ SAN lati kewaju ijiroro naa dipi Chris Ngige to n ṣe kokaari rẹ tẹlẹ Lara awon ẹdun ọkan awọn oṣiṣẹ naa ni sisan aṣẹku owo ajẹmọnu oo asiko ajakalẹ arun COVID-19 fun awọn oṣiṣẹ naa ni ileewosan ijoba apapọ eleyii ti wọn ni o jẹ ida mẹwaa dipo ida ọgọta ninu ọgọrun ti o jẹ adehun ẹgbẹ oṣiṣẹ naa ati ijoba. Bakan naa lo ke s'awọn ijobaipinlẹ ati ibilẹ ti wọn ko tii bẹrẹ si nii ṣe iṣẹ lori sisan owo ajẹmonu asiko ajakalẹ arun COVID-19 lati bẹrẹ si nii san an lẹyẹ o ṣọka. Ki lo ti ṣẹlẹ sẹyin? Ẹgbẹ awọn dokita ni Naijiria ti bẹrẹ iyanṣẹlodi loni ọjọ aje. Ẹgbẹ naa ni igbesẹ yii ko ṣẹyin bi ijọba apapọ ko ṣe mu adehun ṣẹ lori awọn ohun ti wọn jọ fẹnuko le lori.


Ki lo ti ṣẹlẹ sẹyin? Ẹgbẹ awọn dokita ni Naijiria ti bẹrẹ iyanṣẹlodi loni ọjọ aje. Ẹgbẹ naa ni igbesẹ yii ko ṣẹyin bi ijọba apapọ ko ṣe mu adehun ṣẹ lori awọn ohun ti wọn jọ fẹnuko le lori. National Association of Resident Doctors (NARD) ṣalaye pe lati osu kẹfa ni wọn ti ṣepade pẹlu ijọba apapọ lori igbesẹ yii. O to ida ogoji dokita Naijiria to wa ninu ẹgbẹ yii ti wọn n beere fun ẹkunwo owo oṣu, itọju to peye lẹnu iṣẹ, atunṣe to yẹ si awọn ile iwosan Naijiria paapaa lasiko Coronavirus yii Aarẹ ẹgbẹ yii, Dokita Aliyu Sokomba sọ fun ileeṣẹ iroyin AFP pe awọn dokita to n tọju alaisan coronavirus naa yoo darapọ mọ wọn lasiko yii laiyọ ẹnikẹni silẹ Ki lo ti ṣẹlẹ sẹyin? Ẹgbẹ awọn dokita nileeẹkọṣẹ iṣegun gbogbo lorilẹede Naijiria, NARD ti kede pe awọn yoo bẹrẹ iyanṣẹlodi ọlọjọgbọọrọ bẹrẹ lati ọjọ Aje, ọjọ keje oṣu kẹsan ọdun 2020.


National Association of Resident Doctors (NARD) ṣalaye pe lati osu kẹfa ni wọn ti ṣepade pẹlu ijọba apapọ lori igbesẹ yii. O to ida ogoji dokita Naijiria to wa ninu ẹgbẹ yii ti wọn n beere fun ẹkunwo owo oṣu, itọju to peye lẹnu iṣẹ, atunṣe to yẹ si awọn ile iwosan Naijiria paapaa lasiko Coronavirus yii Aarẹ ẹgbẹ yii, Dokita Aliyu Sokomba sọ fun ileeṣẹ iroyin AFP pe awọn dokita to n tọju alaisan coronavirus naa yoo darapọ mọ wọn lasiko yii laiyọ ẹnikẹni silẹ Ki lo ti ṣẹlẹ sẹyin? Ẹgbẹ awọn dokita nileeẹkọṣẹ iṣegun gbogbo lorilẹede Naijiria, NARD ti kede pe awọn yoo bẹrẹ iyanṣẹlodi ọlọjọgbọọrọ bẹrẹ lati ọjọ Aje, ọjọ keje oṣu kẹsan ọdun 2020. Ninu atẹjade kan ti ẹgbẹ naa fi sita lẹyin ipade igbimọ iṣakoso rẹ lo ti kede yii. Wọn ni lai jẹ pe ijọba gbe igbesẹ lori awọn ẹdun ọkan wọn ti wọn gbe ka iwaju ijọba awọn yoo tẹsiwaju lori igbesẹ naa. Lara awọn ohun to fa ẹhonu naa ni sisan owoona fun eto dokita abẹnu nileeṣẹ ẹkọṣẹ iṣegun Residency funding, owo gba ma binu fun ajakalẹ arun COVID-19, sisan owo ewu ẹnu iṣẹ (hazard allowance) pẹlu owo ajẹẹlẹ owo osu ọdun 2014, 2015 ati 2016.


Ninu atẹjade kan ti ẹgbẹ naa fi sita lẹyin ipade igbimọ iṣakoso rẹ lo ti kede yii. Wọn ni lai jẹ pe ijọba gbe igbesẹ lori awọn ẹdun ọkan wọn ti wọn gbe ka iwaju ijọba awọn yoo tẹsiwaju lori igbesẹ naa. Lara awọn ohun to fa ẹhonu naa ni sisan owoona fun eto dokita abẹnu nileeṣẹ ẹkọṣẹ iṣegun Residency funding, owo gba ma binu fun ajakalẹ arun COVID-19, sisan owo ewu ẹnu iṣẹ (hazard allowance) pẹlu owo ajẹẹlẹ owo osu ọdun 2014, 2015 ati 2016. Awọn dokita naa ti kọkọ lọ fun iyanṣẹlodi onikilọ ọlọjọ mẹkanlelogun lati fi fa ijọba leti ṣugbọn ti ko si ọrọ kankan latọdọ ijọba titi di bi a ṣe n sọrọ yii.


Awọn dokita naa ti kọkọ lọ fun iyanṣẹlodi onikilọ ọlọjọ mẹkanlelogun lati fi fa ijọba leti ṣugbọn ti ko si ọrọ kankan latọdọ ijọba titi di bi a ṣe n sọrọ yii.


Satchet Alcohol ban: Ìjọba àpapọ̀ yóò fòfin de títà àti rírà ọtí inú ọ̀rá bíi 'pẹlẹbẹ', 'pàrágà'

Paraga, kainkain, fona gau ati omiran wo lẹyin tun mọ? Gbogbo awọn ọti inu ọra ati inu igo wọnyii ni ijọba apapọ ti n gbe igbesẹ lati fi ofin de e laipẹ, iyẹn bi ọrọ oludari agba ajọ to n gbogun ti ilokulo ohun jijẹ ati ogun, lorilẹede Naijiria, NAFDAC, Ọjọgbọn Mojisọla Adeyẹye ṣe sọ. Ajọ NAFDAC ni ijọba apapọ fẹ gbe igbesẹ yii nitori ipa ti mimu ọti lọna ti ko tọ n mu ba ilera ilu pẹlu igbayegbadun araalu. O ni bi awọn eeyan ṣe n lanfani lati mu ọti wọnyii nigbakugba to ba wu wọn ninu ọra pelebe pelebe ati igo kekeke n ṣe ọpọ akoba fun awujọ paapaa julọ bi iwadii ti ṣe fihan pe awọn eroja yii lo fihan pe ohun lo n ṣokunfa bi awọn eeyan ṣe n mu ọti bi ẹni n mu omi lawujọ. O ni ijọba ti kọkọ fofin silẹ fun awọn to n pọn ọti inu ọra pelebe ati igo kekeke ni ibẹrẹ ọdun 2020 pe ki wọn din iwọn ti wọn n ṣe jade ku pẹlu ida aadọta ninu ọgọrun, (50%) gẹgẹ bi igbesẹ akọkọ lati dẹkun awọn ọti inu ọra naa. Ajọ ilera agbaye, WHO ti gbe e sita ninu iwadii kan pe eeyan miliọnu mẹta lo n ku lọdun nitori ọti mimu.


O ni bi awọn eeyan ṣe n lanfani lati mu ọti wọnyii nigbakugba to ba wu wọn ninu ọra pelebe pelebe ati igo kekeke n ṣe ọpọ akoba fun awujọ paapaa julọ bi iwadii ti ṣe fihan pe awọn eroja yii lo fihan pe ohun lo n ṣokunfa bi awọn eeyan ṣe n mu ọti bi ẹni n mu omi lawujọ. O ni ijọba ti kọkọ fofin silẹ fun awọn to n pọn ọti inu ọra pelebe ati igo kekeke ni ibẹrẹ ọdun 2020 pe ki wọn din iwọn ti wọn n ṣe jade ku pẹlu ida aadọta ninu ọgọrun, (50%) gẹgẹ bi igbesẹ akọkọ lati dẹkun awọn ọti inu ọra naa. Ajọ ilera agbaye, WHO ti gbe e sita ninu iwadii kan pe eeyan miliọnu mẹta lo n ku lọdun nitori ọti mimu. Ọkọ mi kò fẹ́ràn oúnjẹ òyìnbó àfi ti ìbílẹ̀ - Lizzy Anjorin Mercy Aigbe ṣá ọmọ rẹ̀ sínúu fíìmù tuntun, wo itú tí ọmọ ọdún mẹ́wàá náà pa


Ọkọ mi kò fẹ́ràn oúnjẹ òyìnbó àfi ti ìbílẹ̀ - Lizzy Anjorin Mercy Aigbe ṣá ọmọ rẹ̀ sínúu fíìmù tuntun, wo itú tí ọmọ ọdún mẹ́wàá náà pa


Coronavirus Update: Báwo lo ṣe leè mọ Oogùn apakòkòrò 'Sanitizer' tó jẹ́ ayédèrú?

Oogun apakokoro lọwọ ti oloyinbo n pe ni "Hand Sanitizer" ti di ja pataki lori igba bayii koda o ti di nkan pataki to gbud wa lapo rẹ nibikibi too ba n lọ nitorii arun Coronavirus. Ṣugbọn ọna ati mọ awọn eyi to jẹ ayederu too ba ri i lori igba ṣe pataki lasiko yii nitori pe ileeṣẹ awọn apoogun orilẹede Naijria to n ṣe iwadii ati idagbasoke (NIPRD) ni ida mẹtalelọgọta oogun apakokoro to wa ni ilu Abuja nikan tii ṣe oluulu orilẹede yii ni kii ṣe ojulowo. Eyi waye gẹgẹ bi orilẹede Naijiria ṣi ṣe n  ba arun coronavirus finra eyi to ti mu ẹgbẹrun marunlelọgbọn o din diẹ to si ti pa eniyan to din diẹ lẹgbẹrin titii ọjọ Ẹti ọjọ ikẹtadionlogun oṣu keje ọdun 2020. Ajọ eleto ilera lagbaye, WHO lo fi ontẹ jan lilo oogun apakokoro lati le maa pa awọn kokoro to ba wa lọwọ lasiko ti ko ba si ọṣẹ ati omi larọwọto. Ṣugbọn lilo oogun apakokoro nikan ko to lati dena arakan arun gẹgẹ bi awọn onim ṣe sọ ọ. Wọn gba awọn eeyan nimọran lati maa tẹle ilana eto ilera eyi to fi mọ lilo iboju-bomu nigboro, fifi ọṣẹ ati omi fọwọ ati jijinasiraẹni. Ggẹ bi iroyin ti ileeṣẹ to n ri si eto ilera lorilẹede Naijiria fi sita nipa awọn oogun apakokoro, wọn ni beeyan ba bọ sọja lati ra a, o ni lati la oju rẹ daadaa lati wo o boya oogun apakokoro naa ni awọn nkan wọnyii:


Coronavirus: Ọjoọ́ mélòó ni Coronavirus ń lò lára kí ènìyàn tó gba ìwòsàn?

Arun Coronavirus bẹrẹ ni ipari ọdun 2019, amọ o le e ṣe diẹ ki awọn eniyan to ba ni arun naa to ri iwosan gba. Gbigba iwosan niiṣe pẹlu bi eniyan ba ṣe ṣe aisan si nitori arun Coronavirus le ma lagbara lori awọn eniyan kan, amọ ko si ṣọṣẹ lara awọn eniyan miran. Awọn ohun to niiṣe pẹlu bi eniyan ba tete ri iwosan gba si ni ọjọ ori, ọkunrin tabi obinrin ati boya ẹni naa ni aisan abẹnu tẹlẹ. Ti eniyan ba tete lọ si ile iwosan, ki o bẹrẹ iwosan naa niiṣe pẹlu bi eniyan yoo ṣe gba iwosan si. Ọpọlọpọ awọn eniyan to ba ni arun Coronavirus ko ni awọn apẹẹrẹ to koja agbara ju. Wọn le e wukọ tabi ni iba, ara riro, ọfun dundun ati ori fifọ.


Ti eniyan ba tete lọ si ile iwosan, ki o bẹrẹ iwosan naa niiṣe pẹlu bi eniyan yoo ṣe gba iwosan si. Ọpọlọpọ awọn eniyan to ba ni arun Coronavirus ko ni awọn apẹẹrẹ to koja agbara ju. Wọn le e wukọ tabi ni iba, ara riro, ọfun dundun ati ori fifọ. Ikọ wiwu naa le ma le lakọkọ, amọ to baya, wọn yoo ba wukọ ti yoo ma tu nkan jade. Ọna ati gbogun ti arun naa ni ki eniyan sun daadaa, ki eniyan mu omi daadaa ati lilo oogun ara riro tabi ori fifọ bii paracetamol. Awọn ti apẹẹrẹ wọn ko ba le ju yoo tete ri iwosan gba laarin ọsẹ meji.


Ikọ wiwu naa le ma le lakọkọ, amọ to baya, wọn yoo ba wukọ ti yoo ma tu nkan jade. Ọna ati gbogun ti arun naa ni ki eniyan sun daadaa, ki eniyan mu omi daadaa ati lilo oogun ara riro tabi ori fifọ bii paracetamol. Awọn ti apẹẹrẹ wọn ko ba le ju yoo tete ri iwosan gba laarin ọsẹ meji. Arun yoo le peleke si fun awọn miran, eleyii to le jẹ bi ọjọ mẹwa lẹyin ti wọn ba ti ni arun naa lara. Ayipada naa le tete ṣẹlẹ, eemi le di iṣoro, ki ọna ọfun sibẹrẹ si ni dun eniyan. Ohun to ṣẹlẹ ni wi pe awọn eroja ara n tiraka lati gbogun ti arun Coronavirus naa, eleyii le fa ki awọn eroja ara bẹrẹ si ni ṣiṣẹ aṣeju, eleyii to ba ago ara jẹ.


Arun yoo le peleke si fun awọn miran, eleyii to le jẹ bi ọjọ mẹwa lẹyin ti wọn ba ti ni arun naa lara. Ayipada naa le tete ṣẹlẹ, eemi le di iṣoro, ki ọna ọfun sibẹrẹ si ni dun eniyan. Ohun to ṣẹlẹ ni wi pe awọn eroja ara n tiraka lati gbogun ti arun Coronavirus naa, eleyii le fa ki awọn eroja ara bẹrẹ si ni ṣiṣẹ aṣeju, eleyii to ba ago ara jẹ. Iwosan fun awọn ti wọn ba ti bẹrẹ si ni lo ẹrọ ventilator lati mi le lo to osu mejila si osu mejidinlogun ni ileewosan, ki ara to bẹrẹ si ni pada si ipo notori ọpọlọpọ eroja ara lo ti sọnu lasiko ti ara n ba arun Coronavirus naa ja. Ajọ Isokan Agbaye ni ẹnikan ninu ogun eniyan to ba ni arun Coronavirus lo ma n nilo itọju pajawiri, eleyii le jẹ ki wọn kun ẹni naa loorun ni ileewosan tabi ki wọn bẹrẹ si ni lo ẹrọ ventilator lati mi fun ara wọn. Kí lo mọ̀ nípa fẹntilétọ̀, ohun èlò aṣèrànwọ́ èémí Kí làwọn ìdàmú tí Coronavirus n mú bá àgọ́ ara?


Iwosan fun awọn ti wọn ba ti bẹrẹ si ni lo ẹrọ ventilator lati mi le lo to osu mejila si osu mejidinlogun ni ileewosan, ki ara to bẹrẹ si ni pada si ipo notori ọpọlọpọ eroja ara lo ti sọnu lasiko ti ara n ba arun Coronavirus naa ja. Ajọ Isokan Agbaye ni ẹnikan ninu ogun eniyan to ba ni arun Coronavirus lo ma n nilo itọju pajawiri, eleyii le jẹ ki wọn kun ẹni naa loorun ni ileewosan tabi ki wọn bẹrẹ si ni lo ẹrọ ventilator lati mi fun ara wọn. Kí lo mọ̀ nípa fẹntilétọ̀, ohun èlò aṣèrànwọ́ èémí Kí làwọn ìdàmú tí Coronavirus n mú bá àgọ́ ara? Ǹjẹ́ ewé dongoyaro lè wo aàrùn coronavirus? Coronavirus Vaccine: Ṣé abẹrẹ àjẹsára ti wà fún àrùn COVID-19? Ǹjẹ́ àrùn Coronavirus leè wà lára èèyàn títí lái?


Ǹjẹ́ ewé dongoyaro lè wo aàrùn coronavirus? Coronavirus Vaccine: Ṣé abẹrẹ àjẹsára ti wà fún àrùn COVID-19? Ǹjẹ́ àrùn Coronavirus leè wà lára èèyàn títí lái?


Coronavirus updates: 'Kòkòrò covid-19 kékeré ti mọ́ṣálááṣí pa, há àwọn èèyàn mọ́lé'

Aarun coronavirus ti ṣakoba fun wa lọpọlọpọ, bayii lawọn ọmọ orilẹde Kenya to ba BBC Yoruba sọrọ ṣe sọ. Awọn to jẹ ẹlẹsin musulumi ninu wọn sọ pe coronavirus ko jẹ kawọn lanfaani mọ lati lọ kirun ni mọṣalaaṣi. Bakan naa lawọn mii n ṣaroye pe iṣede covid-19 ti ṣe ipalara fun okowo awọn.


Samantha Dalton: Lẹyin ọjọ keji igbeyawo mi, mo padanu kindinrin mi

Ki ni ka ti pe eleyi, lẹyin ọjọ meji to ṣe igbeyawo tan, akọroyin BBC, Samantha Dalton lugbadi aarun kindinrin. Kẹrẹ kẹrẹ, laarin ọdun kan aarun naa le debi wi pe Samantha yoo nilo kindinrin miiran. Samantha ṣalaye pe baba oun lo doola ẹmi oun lẹyin to fi kindinrin tiẹ silẹ fun un. ''Baba mi lo fun mi lanfaani lẹẹkeji lati wa laye, pẹlu ipinnu nla lati fun mi ni kindinrin kan ninu tirẹ,'' Samantha lo sọ bẹẹ. Samantha ni bi ere bi ere lẹyin ọjọ meji igbeyawo oun lọrọ naa bẹrẹ nigba t'oun ati ọkọ oun, Justin n lọ ki ẹnikan. Samantha ni dokita oun toni ki oun wa fun awọn ayẹwo kan nibi to ti rii pe ifunpa oun lọ soke nitori awọn kindinrin oun ko ṣiṣẹ daadaa mọ.


''Baba mi lo fun mi lanfaani lẹẹkeji lati wa laye, pẹlu ipinnu nla lati fun mi ni kindinrin kan ninu tirẹ,'' Samantha lo sọ bẹẹ. Samantha ni bi ere bi ere lẹyin ọjọ meji igbeyawo oun lọrọ naa bẹrẹ nigba t'oun ati ọkọ oun, Justin n lọ ki ẹnikan. Samantha ni dokita oun toni ki oun wa fun awọn ayẹwo kan nibi to ti rii pe ifunpa oun lọ soke nitori awọn kindinrin oun ko ṣiṣẹ daadaa mọ. Mo gbadun diẹ lẹyin ti wọn fun mi loogun lori ifunpa mi to lọ soke, mo si lanfaani lati rinrin ajo ifẹ lọ si orilẹ-ede Australia pẹlu ọkọ mi bo tilẹ jẹ pe ẹru ṣi n bami pe kindinrin le yọ mi lẹmi nigba kuu gba. Ṣugbọn ninu oṣu karun un, ọdun 2018, aarun kindinrin yii bẹrẹ si ni wọ mi lara, debi wi pe mo bẹrẹ si ni ru gan an. Samantha ni bayii loun ṣe dero ile iwosan nibi ti wọn ti sọ pe oun nilo kindinrin mii lati gbadun pada.


Mo gbadun diẹ lẹyin ti wọn fun mi loogun lori ifunpa mi to lọ soke, mo si lanfaani lati rinrin ajo ifẹ lọ si orilẹ-ede Australia pẹlu ọkọ mi bo tilẹ jẹ pe ẹru ṣi n bami pe kindinrin le yọ mi lẹmi nigba kuu gba. Ṣugbọn ninu oṣu karun un, ọdun 2018, aarun kindinrin yii bẹrẹ si ni wọ mi lara, debi wi pe mo bẹrẹ si ni ru gan an. Samantha ni bayii loun ṣe dero ile iwosan nibi ti wọn ti sọ pe oun nilo kindinrin mii lati gbadun pada. Baba mi, ọkọ mi ati ẹgbọn mi ṣe ayẹwo lati fun mi ni kindinrin, ṣugbọn baba mi lo ni oun ṣetan lati fun mi ni kindinrin kan ninu tiẹ. Bayii ni wọn ṣe iṣẹ abẹ fun mi ti mo si wa nile iwosan fun ọsẹ kan, nibi ti mo ti bẹrẹ si ni gbadun diẹdiẹ. O jẹ ayọ fun mi pe ara baba mi naa ya lẹyin iṣẹ abẹ ti wọn ṣe lati yọ ọkan lara awọn kindinrin fun mi.


Baba mi, ọkọ mi ati ẹgbọn mi ṣe ayẹwo lati fun mi ni kindinrin, ṣugbọn baba mi lo ni oun ṣetan lati fun mi ni kindinrin kan ninu tiẹ. Bayii ni wọn ṣe iṣẹ abẹ fun mi ti mo si wa nile iwosan fun ọsẹ kan, nibi ti mo ti bẹrẹ si ni gbadun diẹdiẹ. O jẹ ayọ fun mi pe ara baba mi naa ya lẹyin iṣẹ abẹ ti wọn ṣe lati yọ ọkan lara awọn kindinrin fun mi. Barry, baba Samantha ni oun fi kindinrin kan silẹ fun ọmọ oun nitori oun ko fẹ ki iyawo oun, Mandy ati ọmọ oun mii, Laura tabi Justin ọkọ Samantha fi kindinrin kan silẹ ninu tiwọn nitori wọn si kere lọjọ ori si oun. Barry ni ko yẹ ki ọkan lara awọn ọmọ oun, iyawo oun tabi ọkọ ọmọ oun maa gbe ile aye pẹlu kindinrin kan nitori wọn ko tii dagba to oun nitori oun ti sun mọ ọgọta ọdun.


Barry, baba Samantha ni oun fi kindinrin kan silẹ fun ọmọ oun nitori oun ko fẹ ki iyawo oun, Mandy ati ọmọ oun mii, Laura tabi Justin ọkọ Samantha fi kindinrin kan silẹ ninu tiwọn nitori wọn si kere lọjọ ori si oun. Barry ni ko yẹ ki ọkan lara awọn ọmọ oun, iyawo oun tabi ọkọ ọmọ oun maa gbe ile aye pẹlu kindinrin kan nitori wọn ko tii dagba to oun nitori oun ti sun mọ ọgọta ọdun.


Corornavirus: Kini Gómìnà ìpínlẹ̀ Ekiti ṣe fun baba tọ ni ọmọ òun ko gbọdọ tèlé oun déle nitori o ṣẹ̀ṣẹ̀ de lati Eko?

Gómìnà ìpínlẹ Ekiti, Kayode Fayemi ni òun ti yan baba ti fọran rẹ tan ka ori ayelujara lásìkò to n ba ọmọ rẹ jà pe ko le tẹ̀lé òun lọ ile lai ṣe ayẹwò Covid-19 lẹ́yìn to ti irin ajo de lati ìpínẹ̀ Eko gẹ́gẹ́ bi asoj;u ìjọba lori ọ̀rọ̀ Covid-19 nipinlẹ Ekiti. Gomina fi ọ̀rọ́ yìí léde lorí atẹjísẹ́ twitter rẹ̀ lasàn òní pe inú oun dùn fún igbésẹ ọ̀gbẹ́ni Femi Adeoye pẹlu bi o ṣe ṣe pẹlu ọmọ bíbí rẹ̀ nítori pé o ni igboya, o si nifẹ ìpińll Ekiti lọ́kan. O ní ọ̀gbẹ́ ni Adeoye yoo ran ìjọba lọ́wọ́ láti maa tan àwọn ipolongo lori ààrun corornavirus, yóò si jẹ ọ̀kan lára àwọn ìgbìmọ̀ amúṣẹ́ṣe lori ọ̀rọ̀ coronavirus nípìnlẹ̀ Ekiti O kò leè wọ inú ilé mi lẹ́yìn ìrìnàjò láti Eko, lai ṣe àyẹ̀wò Coronavirus - Bàbá yari fún ọmọ Coronavirus symptoms vs cold-O kò leè wọ inú ilé mi lẹ́yìn ìrìnàjò láti Eko, lai ṣe àyẹ̀wò Coronavirus - Bàbá yari fún ọmọ Yorùbá ni ọmọ ẹni kii burú títí, ká lè fún ẹkùn pa jẹ àmọ́ èyí kò rí bẹ́ẹ̀ pẹlu bàbá kan ni Ondo, tó le ọmọ rẹ síta nítorí ibẹru àrùn Coronavirus. Bí ere orí itage si ni ìṣẹ̀lẹ̀ náà ri nigbati bàbá kan, Arákùnrin Babafemi, yari kanlẹ pé ọmọ òun tó ṣẹ̀ṣẹ̀ ti ìlú Èkó de, gbọ́dọ̀ ṣe ayẹwo àrùn Coronavirus, kí òun tó gbà á sínú ilé . Babafemi, tíì ṣe òṣìṣẹ́ fẹyinti kan nileesẹ àjọ ẹsọ ojú pópó FRSC ṣàlàyé pé, òun ti sọ fún ọmọ òun láti dúró sí Eko, àmọ́ tí kò gbọ . "Mo ti ní kí ọmọ mi má ṣe wá sí Ado Ekiti àmọ́ kò gbọ ọrọ si mi lẹ́nu.


Bí ere orí itage si ni ìṣẹ̀lẹ̀ náà ri nigbati bàbá kan, Arákùnrin Babafemi, yari kanlẹ pé ọmọ òun tó ṣẹ̀ṣẹ̀ ti ìlú Èkó de, gbọ́dọ̀ ṣe ayẹwo àrùn Coronavirus, kí òun tó gbà á sínú ilé . Babafemi, tíì ṣe òṣìṣẹ́ fẹyinti kan nileesẹ àjọ ẹsọ ojú pópó FRSC ṣàlàyé pé, òun ti sọ fún ọmọ òun láti dúró sí Eko, àmọ́ tí kò gbọ . "Mo ti ní kí ọmọ mi má ṣe wá sí Ado Ekiti àmọ́ kò gbọ ọrọ si mi lẹ́nu. Ní báyìí tó sì ti dé sí Ado, ó gbọ́dọ̀ ṣe ayẹwo àrùn Coronavirus ni, kò to dára pọ mọ wa." Babafemi ni kí òun to gba ọmọ òun sínú ilé, yóò kọ́kọ́ lo ọjọ́ mẹ́rìnlá na ni ibùdó iyasọtọ nítorí òun kò leè fi ẹbí òun sínú ewu àrùn Covid-19. Baba náà ni ó yẹ kí òun fi ọ̀rọ̀ obìnrin oloyun tó wà sì Èkìtì láti ìlú Èkó ṣe arikọgbọn, ẹni tó ko àrùn Coronavirus wá Ekiti láti Eko.


Ní báyìí tó sì ti dé sí Ado, ó gbọ́dọ̀ ṣe ayẹwo àrùn Coronavirus ni, kò to dára pọ mọ wa." Babafemi ni kí òun to gba ọmọ òun sínú ilé, yóò kọ́kọ́ lo ọjọ́ mẹ́rìnlá na ni ibùdó iyasọtọ nítorí òun kò leè fi ẹbí òun sínú ewu àrùn Covid-19. Baba náà ni ó yẹ kí òun fi ọ̀rọ̀ obìnrin oloyun tó wà sì Èkìtì láti ìlú Èkó ṣe arikọgbọn, ẹni tó ko àrùn Coronavirus wá Ekiti láti Eko. Awọn to ji Komisana eto ọgbin gbe ni ipinlẹ Ekiti ọgbẹni Folorunsho Olabode gbe ti beere ọgbọn miliọnu naira gẹgẹ bi owo tawọn yoo gba ki wọn to tu silẹ. Ni irọlẹ ọjọ Aiku lawọn ajinigbe yi da ọkọ rẹ lọna ni opopona Isan Iludun ni Ekiti. Wọn ji Kọmisana naa ati eeyan kan ti wọn jọ wa ninu ọkọ gbe ti wọn si tun yinbọn pa Kansilọ nijọba ibilẹ Ilejemeje kan ti wọn jọ wa ninu ọkọ naa.


Awọn to ji Komisana eto ọgbin gbe ni ipinlẹ Ekiti ọgbẹni Folorunsho Olabode gbe ti beere ọgbọn miliọnu naira gẹgẹ bi owo tawọn yoo gba ki wọn to tu silẹ. Ni irọlẹ ọjọ Aiku lawọn ajinigbe yi da ọkọ rẹ lọna ni opopona Isan Iludun ni Ekiti. Wọn ji Kọmisana naa ati eeyan kan ti wọn jọ wa ninu ọkọ gbe ti wọn si tun yinbọn pa Kansilọ nijọba ibilẹ Ilejemeje kan ti wọn jọ wa ninu ọkọ naa. Ninu ohun ta ri gbọ ninu awọn iwe iroyin ilẹ Naijiria,eeyan kan ninu  mọlẹbi Kọmisana sọ fun awọn akọroyin ni iAdo Ekiti lọjọ Aje pe awọn ajinigbe naa ti pe awọn lori ago ti wọn si ti beere owo ẹmi ọgbọn miliọnu naira. Eni ta n wi yi sọ pe ninu ibẹrubojo ni awọn eeyan ilu Kọmisana naa ti se Iye wa ti wọn si n rawọ ẹbẹ si Gomina la ti sa gbogbo agbara lati ri pe wọn doola ẹmi ọmọ awọn. ''A n bẹ Gomina Kayode Fayemi ati awọn agbofinro lati sa gbogbo agbara wọ́n ki wọn ba le doola rẹ'' Ewẹ alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ekoto Sunday Abutu to tẹpẹlẹmọ ipinu ajọ naa lati wa Kọmisana naa jade ni awọn ko mọ si owo ẹmi tawọn ajinigbe naa n beere.


Ninu ohun ta ri gbọ ninu awọn iwe iroyin ilẹ Naijiria,eeyan kan ninu  mọlẹbi Kọmisana sọ fun awọn akọroyin ni iAdo Ekiti lọjọ Aje pe awọn ajinigbe naa ti pe awọn lori ago ti wọn si ti beere owo ẹmi ọgbọn miliọnu naira. Eni ta n wi yi sọ pe ninu ibẹrubojo ni awọn eeyan ilu Kọmisana naa ti se Iye wa ti wọn si n rawọ ẹbẹ si Gomina la ti sa gbogbo agbara lati ri pe wọn doola ẹmi ọmọ awọn. ''A n bẹ Gomina Kayode Fayemi ati awọn agbofinro lati sa gbogbo agbara wọ́n ki wọn ba le doola rẹ'' Ewẹ alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ekoto Sunday Abutu to tẹpẹlẹmọ ipinu ajọ naa lati wa Kọmisana naa jade ni awọn ko mọ si owo ẹmi tawọn ajinigbe naa n beere. ''A ko mọ si pe awọn ajinigbe naa n beere owo ki wọn to tusilẹ.Wọn o ti sọ fun wa'' Bakanna ni ọkan lara awọn ọmọ ile asofin nipinlẹ Ekiti ti ni ara ohun ti Coronavirus da silẹ ni ijingbe yi jẹ nitori ohun ni ko jẹ ki wọn se ifilọlẹ ikọ alaabo Amọtẹkun lasiko. Tope Ogunleye to n soju ẹkun idibo Ilejemeje ni ''inu mi ko dun si gbogbo ohun to n sẹlẹ yi.Awọn ọdaran yi ko sẹsẹ ma sọsẹ laaye ibi ti wọn ti ji Kọmisana gbe.Mo mọ wi pe Gomina Fayemi ko fi ọrọ yi sere rara'' Ogunleye ni nigba ti Covid-19 yoo ba fi kasẹ nilẹ, gomina yoo raaye lati se ifilọlẹ ikọ Amọtẹkun. O sọ pe awọn eeyan awọn to mọ tibu toro agbegbe naa ni yoo wa nibẹ ti wọn yoo si le awọn ọdaran kuro ni ipinlẹ Ekiti.


''A ko mọ si pe awọn ajinigbe naa n beere owo ki wọn to tusilẹ.Wọn o ti sọ fun wa'' Bakanna ni ọkan lara awọn ọmọ ile asofin nipinlẹ Ekiti ti ni ara ohun ti Coronavirus da silẹ ni ijingbe yi jẹ nitori ohun ni ko jẹ ki wọn se ifilọlẹ ikọ alaabo Amọtẹkun lasiko. Tope Ogunleye to n soju ẹkun idibo Ilejemeje ni ''inu mi ko dun si gbogbo ohun to n sẹlẹ yi.Awọn ọdaran yi ko sẹsẹ ma sọsẹ laaye ibi ti wọn ti ji Kọmisana gbe.Mo mọ wi pe Gomina Fayemi ko fi ọrọ yi sere rara'' Ogunleye ni nigba ti Covid-19 yoo ba fi kasẹ nilẹ, gomina yoo raaye lati se ifilọlẹ ikọ Amọtẹkun. O sọ pe awọn eeyan awọn to mọ tibu toro agbegbe naa ni yoo wa nibẹ ti wọn yoo si le awọn ọdaran kuro ni ipinlẹ Ekiti. Ina nla kan tun sọ lọsan oni lagbegbe college Road Road, Abatan Ọgba ni ilu Eko. Titi di asiko ti a fi n ṣa iroyin yii jọ, ko tii si ẹni lee sọ ohun gan ni pato to fa ijamba ina naa. Ileepo NNPC to wa ni agbegbe naa ni ina naa ti sọ eyi ti o jo ọpọlọpọ dukia olowo iyebiye.


Ina nla kan tun sọ lọsan oni lagbegbe college Road Road, Abatan Ọgba ni ilu Eko. Titi di asiko ti a fi n ṣa iroyin yii jọ, ko tii si ẹni lee sọ ohun gan ni pato to fa ijamba ina naa. Ileepo NNPC to wa ni agbegbe naa ni ina naa ti sọ eyi ti o jo ọpọlọpọ dukia olowo iyebiye. Gbajumọ akọroyin àti olóṣèlú kan, Dele Momoodu tí woye pe o ṣeé ṣe kí orílẹ̀ èdè Nàìjíríà wo, tí àwọn aráàlú bá fi bínú lórí àfikún igbele àrùn Coronavirus. Dele Momoodu, lásìkò to ń bá  BBC Yoruba sọ̀rọ̀ ṣàlàyé pé, kí ìjọba tí àwọn èèyàn mọle kọ ní ọ̀nà àbáyọ kan ṣoṣo tó wà láti dènà àrùn Coronavirus. "Tí ẹ bá wo orílẹ̀ èdè Ghana, ó ní ọ̀nà tí ìjọba ń gba láti dènà ifarakinra.


Gbajumọ akọroyin àti olóṣèlú kan, Dele Momoodu tí woye pe o ṣeé ṣe kí orílẹ̀ èdè Nàìjíríà wo, tí àwọn aráàlú bá fi bínú lórí àfikún igbele àrùn Coronavirus. Dele Momoodu, lásìkò to ń bá  BBC Yoruba sọ̀rọ̀ ṣàlàyé pé, kí ìjọba tí àwọn èèyàn mọle kọ ní ọ̀nà àbáyọ kan ṣoṣo tó wà láti dènà àrùn Coronavirus. "Tí ẹ bá wo orílẹ̀ èdè Ghana, ó ní ọ̀nà tí ìjọba ń gba láti dènà ifarakinra. Yorùbá si ní ebi kii wọnú, kí ọ̀rọ̀ miran wọ, ebi sì ni ìṣòro ni orílẹ̀ èdè wa". "Ilẹ̀ Nàìjíríà kii se UK, Amẹ́ríkà àti Faranse. Kò sí oúnjẹ, kò sì iná, ẹ wá fẹ tí àwọn èèyàn mọle, kò leè ṣeé ṣe, èmi kò sì mọ bí ijọba wá ṣe fẹ ṣe. "


Yorùbá si ní ebi kii wọnú, kí ọ̀rọ̀ miran wọ, ebi sì ni ìṣòro ni orílẹ̀ èdè wa". "Ilẹ̀ Nàìjíríà kii se UK, Amẹ́ríkà àti Faranse. Kò sí oúnjẹ, kò sì iná, ẹ wá fẹ tí àwọn èèyàn mọle, kò leè ṣeé ṣe, èmi kò sì mọ bí ijọba wá ṣe fẹ ṣe. " Bákan náà ni Dele Momoodu koro ojú sì bí ìjọba ṣe kó owó sórí tabili, tí wọn sì ń pín bíi ìgbà tí wọn ń pín àkàrà, èmi kò sì tíì rí èèyàn tó ní òun ti rí owó náà gbà. "A ti pariwo títí fún ìjọba, wọn kò gbọ, Nàìjíríà kò sì ní àkọsílẹ̀ gidi. Kí ló dé tí ìjọba kò ṣe lọ nọ́mbà àsùnwọ̀n owó ni banki láti fi pín owó náà àti pé ọna wo ni wọn gba mọ àwọn aláìní."


Bákan náà ni Dele Momoodu koro ojú sì bí ìjọba ṣe kó owó sórí tabili, tí wọn sì ń pín bíi ìgbà tí wọn ń pín àkàrà, èmi kò sì tíì rí èèyàn tó ní òun ti rí owó náà gbà. "A ti pariwo títí fún ìjọba, wọn kò gbọ, Nàìjíríà kò sì ní àkọsílẹ̀ gidi. Kí ló dé tí ìjọba kò ṣe lọ nọ́mbà àsùnwọ̀n owó ni banki láti fi pín owó náà àti pé ọna wo ni wọn gba mọ àwọn aláìní." Nígbà tó ń sọ̀rọ̀ lórí akojọpọ esi tí ileesẹ tó ń gbógun ti àrùn nilẹ yìí, Momoodu ni Naijiria kò ní àkọsílẹ̀ tó dára lórí iye èèyàn tó ní Coronavirus ni Naijiria, bẹ́ẹ̀ sì ni ọpọ àwọn èèyàn tó wà nibẹ lo ń fẹ́ jẹun láti ara àìsàn náà. Lórí erongba aṣáájú ẹgbẹ́ APC àti Gómìnà Ìpínlẹ̀ Eko tẹ́lẹ̀, Senato Bola Hammed Tinubu láti di aarẹ Naijiria lọ́dún 2023, Momoodu ni lọ́wọ́ lọ́wọ́ báyìí, Tinubu sì lo kajuẹ julọ láti darí orílẹ̀ èdè yìí. O ṣàlàyé pé lóòótọ́ ni Tinubu kò fẹ́ lórí bí àwọn èèyàn ṣe ń pariwo rẹ pé kò wá díje nítorí ó ti ìgbésẹ ọhun bíi ìwà ọyaju sì aarẹ Buhari to wa lori aleefa, nígbà tí kò tíì parí ṣáá isejọba rẹ.


Nígbà tó ń sọ̀rọ̀ lórí akojọpọ esi tí ileesẹ tó ń gbógun ti àrùn nilẹ yìí, Momoodu ni Naijiria kò ní àkọsílẹ̀ tó dára lórí iye èèyàn tó ní Coronavirus ni Naijiria, bẹ́ẹ̀ sì ni ọpọ àwọn èèyàn tó wà nibẹ lo ń fẹ́ jẹun láti ara àìsàn náà. Lórí erongba aṣáájú ẹgbẹ́ APC àti Gómìnà Ìpínlẹ̀ Eko tẹ́lẹ̀, Senato Bola Hammed Tinubu láti di aarẹ Naijiria lọ́dún 2023, Momoodu ni lọ́wọ́ lọ́wọ́ báyìí, Tinubu sì lo kajuẹ julọ láti darí orílẹ̀ èdè yìí. O ṣàlàyé pé lóòótọ́ ni Tinubu kò fẹ́ lórí bí àwọn èèyàn ṣe ń pariwo rẹ pé kò wá díje nítorí ó ti ìgbésẹ ọhun bíi ìwà ọyaju sì aarẹ Buhari to wa lori aleefa, nígbà tí kò tíì parí ṣáá isejọba rẹ. Momoodu ni "Ọpọlọpọ owó tí awọn eniyan kan ní Tinubu kò yìí, kii na fún ara rẹ nìkan nítorí pé ó ní ojú àánú pupọ, tó sì máa ń rán aráàlú lọ́wọ́,koda tipátipá lọ máa ń fi jẹun." "Bí APC ba fà Olóye Tinubu silẹ láti díje fún ipò Ààrẹ Naijiria, ó dá mi lójú pé, ó tó gbangba sùn lọyẹ, òun ni yóò mókè laarin awọn oludije yòókù nítorí pé ó kúnjú òṣùwọ̀n, tí yóò sì soro kò tó má di aarẹ Nàìjíríà." Momoodu tún woye pe ìlànà wiwo ọ̀rọ̀ ẹṣin, ẹ̀yà àti owó láti fà oludije kalẹ ni Naijiria kò bójú mú nítorí ẹni tí kò bá ní owó láti pin tàbí jẹ́ ẹlẹ́ṣin tó kàn láti díje, wọn kò ní ṣe atileyin gùn onitohun.


Momoodu ni "Ọpọlọpọ owó tí awọn eniyan kan ní Tinubu kò yìí, kii na fún ara rẹ nìkan nítorí pé ó ní ojú àánú pupọ, tó sì máa ń rán aráàlú lọ́wọ́,koda tipátipá lọ máa ń fi jẹun." "Bí APC ba fà Olóye Tinubu silẹ láti díje fún ipò Ààrẹ Naijiria, ó dá mi lójú pé, ó tó gbangba sùn lọyẹ, òun ni yóò mókè laarin awọn oludije yòókù nítorí pé ó kúnjú òṣùwọ̀n, tí yóò sì soro kò tó má di aarẹ Nàìjíríà." Momoodu tún woye pe ìlànà wiwo ọ̀rọ̀ ẹṣin, ẹ̀yà àti owó láti fà oludije kalẹ ni Naijiria kò bójú mú nítorí ẹni tí kò bá ní owó láti pin tàbí jẹ́ ẹlẹ́ṣin tó kàn láti díje, wọn kò ní ṣe atileyin gùn onitohun. Titi di ọjọ Kejila, oṣu Kinni, ọdun 2020, orilẹ-ede China nikan lo tii ni awọn to ni aarun coronavirus. Sugbọn nigba ti yoo fi di ọjọ kẹtala, oṣu Kínní, aarun naa ti di ti gbogbo agbaye, nitori pe orilẹ-ede bi Thailand, Japan, South Korea àti America ṣe bẹ̀rẹ̀ si i ni akọsilẹ ti wọn naa. Lẹyin naa ni aarun naa bẹ̀rẹ̀ si tàn de awọn orilẹ-ede yooku, to fi mọ Africa.


Titi di ọjọ Kejila, oṣu Kinni, ọdun 2020, orilẹ-ede China nikan lo tii ni awọn to ni aarun coronavirus. Sugbọn nigba ti yoo fi di ọjọ kẹtala, oṣu Kínní, aarun naa ti di ti gbogbo agbaye, nitori pe orilẹ-ede bi Thailand, Japan, South Korea àti America ṣe bẹ̀rẹ̀ si i ni akọsilẹ ti wọn naa. Lẹyin naa ni aarun naa bẹ̀rẹ̀ si tàn de awọn orilẹ-ede yooku, to fi mọ Africa. Lọwọ-lọwọ, o ti to miliọnu meji eniyan to ti ni aarun naa. Itan Iṣẹlẹ COVID 19 ní Naijiria: Ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji, ni Naijiria kọkọ ni akọsilẹ aarun naa, lẹyin ti ọmọ orilẹ-ede Italy kan ni i.Lẹyin naa ni akọsilẹ ẹni keji waye lọjọ kẹsàn-án, oṣu Kẹta. Ọmọ Naijiria ni.Lẹyin eyi ni awọn to ni n pọ si.


Lọwọ-lọwọ, o ti to miliọnu meji eniyan to ti ni aarun naa. Itan Iṣẹlẹ COVID 19 ní Naijiria: Ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu Keji, ni Naijiria kọkọ ni akọsilẹ aarun naa, lẹyin ti ọmọ orilẹ-ede Italy kan ni i.Lẹyin naa ni akọsilẹ ẹni keji waye lọjọ kẹsàn-án, oṣu Kẹta. Ọmọ Naijiria ni.Lẹyin eyi ni awọn to ni n pọ si. Níbo ni ọrọ coronavirus de duro bayii ni Naijiria? Lọwọ lọwọ, eniyan irinwo ati meje ni ajọ to n dena aarun ni Naijiria, NCDC, sọ pe o ni coronavirus. Awọn ipinlẹ ti aarun naa ti de ni Lagos Abuja Osun Edo Oyo Bauchi Akwa Ibom Kaduna Ogun Enugu Ekiti Kwara Rivers Benue Ondo Delta Katsina Anambra Niger Kano Apapọ wọn jẹ: mọkandinlogun ati Abuja to jẹ olu ilu Naijiria.


Níbo ni ọrọ coronavirus de duro bayii ni Naijiria? Lọwọ lọwọ, eniyan irinwo ati meje ni ajọ to n dena aarun ni Naijiria, NCDC, sọ pe o ni coronavirus. Awọn ipinlẹ ti aarun naa ti de ni Lagos Abuja Osun Edo Oyo Bauchi Akwa Ibom Kaduna Ogun Enugu Ekiti Kwara Rivers Benue Ondo Delta Katsina Anambra Niger Kano Apapọ wọn jẹ: mọkandinlogun ati Abuja to jẹ olu ilu Naijiria. Àwọn ipinlẹ ti Covid-19 ko ti i de ni NaijiriaBi aarun yii ṣe n tankalẹ to naa ni a ṣi ni awọn ipinlẹ ti ko tii de ni Naijiria. Ipinlẹ mẹrindinlogun ni coronavirus ko ti i de ni Naijiria naa niwọnyii:.Gombe Adamawa Plateau Borno Ebonyi Cross River Sokoto Kebbi Imo Bayelsa Taraba Kogi Nasarawa Zamfara Yobe Jigawa Igbesẹ wo ni wọn n gbe lati ri pe ajakalẹ aarun yii ko de ipinlẹ wọn? Lootọ ni coronavirus ko ti i de awọn ipinlẹ naa, sugbọn lati igba to ti de Naijiria ni diẹ lara wọn ti gbe awọn igbesẹ lati ri i daju pe ko wọ ipinlẹ wọn, àti ọna ti wọn yoo gba koju rẹ to ba ṣèèṣì wọle.


Àwọn ipinlẹ ti Covid-19 ko ti i de ni NaijiriaBi aarun yii ṣe n tankalẹ to naa ni a ṣi ni awọn ipinlẹ ti ko tii de ni Naijiria. Ipinlẹ mẹrindinlogun ni coronavirus ko ti i de ni Naijiria naa niwọnyii:.Gombe Adamawa Plateau Borno Ebonyi Cross River Sokoto Kebbi Imo Bayelsa Taraba Kogi Nasarawa Zamfara Yobe Jigawa Igbesẹ wo ni wọn n gbe lati ri pe ajakalẹ aarun yii ko de ipinlẹ wọn? Lootọ ni coronavirus ko ti i de awọn ipinlẹ naa, sugbọn lati igba to ti de Naijiria ni diẹ lara wọn ti gbe awọn igbesẹ lati ri i daju pe ko wọ ipinlẹ wọn, àti ọna ti wọn yoo gba koju rẹ to ba ṣèèṣì wọle. Ipinlẹ Borno gbé igbimọ amusẹya kalẹ lati sisẹ pẹlu awọn ileesẹ aladani, ile ijọsin ati awọn ajọ ti kii se ti jọba lati koju aarun naa, to ba fi le wọ ibẹ. Lọjọ kọkanlelogun, oṣu Kẹta, ipinlẹ Kebbi kede pe ki gbogbo ileewe o wa ni titi pa.Ipinlẹ Ebonyi naa fi ofin de ipejọpọ ọpọ eniyan, lọjọ kẹtalelogun, ọsu kẹta. Bakan naa ni ipinlẹ Bayelsa ati Imo kede lọjọ kẹrindinlọgbọn pe ki awọn ileewe di titi pa, wọn si tun fi ofin de ipejọpọ ọpọ eniyan to ba le ni àádọ́ta.


Ipinlẹ Borno gbé igbimọ amusẹya kalẹ lati sisẹ pẹlu awọn ileesẹ aladani, ile ijọsin ati awọn ajọ ti kii se ti jọba lati koju aarun naa, to ba fi le wọ ibẹ. Lọjọ kọkanlelogun, oṣu Kẹta, ipinlẹ Kebbi kede pe ki gbogbo ileewe o wa ni titi pa.Ipinlẹ Ebonyi naa fi ofin de ipejọpọ ọpọ eniyan, lọjọ kẹtalelogun, ọsu kẹta. Bakan naa ni ipinlẹ Bayelsa ati Imo kede lọjọ kẹrindinlọgbọn pe ki awọn ileewe di titi pa, wọn si tun fi ofin de ipejọpọ ọpọ eniyan to ba le ni àádọ́ta. Ni ti ipinlẹ Abia, o ti gbogbo ẹnu ibode ipinlẹ naa pa fun ọsẹ mẹrin, o si tun pasẹ pe ki gbogbo araalu o joko sile. Àwọn ile itaja oúnjẹ àti òògùn nìkan ni ofin naa yọ silẹ. Ijọba ipinlẹ Cross River fi ofin de ipejọpọ nile ijọsin.Kebbi àti Taraba ko ti ẹ gba ki ẹnikẹni wọle si tabi jade kuro ni ipinlẹ naa.


Ni ti ipinlẹ Abia, o ti gbogbo ẹnu ibode ipinlẹ naa pa fun ọsẹ mẹrin, o si tun pasẹ pe ki gbogbo araalu o joko sile. Àwọn ile itaja oúnjẹ àti òògùn nìkan ni ofin naa yọ silẹ. Ijọba ipinlẹ Cross River fi ofin de ipejọpọ nile ijọsin.Kebbi àti Taraba ko ti ẹ gba ki ẹnikẹni wọle si tabi jade kuro ni ipinlẹ naa. Niṣe lo yẹ ki onikaluku maa fọwọ wọn loorekoore ki wọn si tẹle gbogbo imọran ajọ WHO lori didẹkun itankalẹ ajakalẹ aarun coronavirus laisko yii. ''O lè kó coronavirus nípa ṣíṣe eré ìdárayá, ẹ gbélé yín lásìkò yìí,''- onímọ̀ ètò ìlera Coronavirus in Nigeria: ''Èèyàn lè kó coronavirus nípa ṣíṣe eré ìdárayá, ẹ gbélé yín lásìkò yìí,'' Onimọ nipa eto ilera, Dokita Ikubese Wilson ṣe atupalẹ bi eeya ti le ko aarun coronavirus nipasẹ ṣiṣe ere idaraya. Ilana ijinasiraẹni jẹ ọkan gboogi lara awọn igbesẹ ti ajọ eto ilera agbaye, WHO gbe kalẹ gẹgẹ bi ara ọna ti a le gba dena itankalẹ aarun Coronavirus.


Niṣe lo yẹ ki onikaluku maa fọwọ wọn loorekoore ki wọn si tẹle gbogbo imọran ajọ WHO lori didẹkun itankalẹ ajakalẹ aarun coronavirus laisko yii. ''O lè kó coronavirus nípa ṣíṣe eré ìdárayá, ẹ gbélé yín lásìkò yìí,''- onímọ̀ ètò ìlera Coronavirus in Nigeria: ''Èèyàn lè kó coronavirus nípa ṣíṣe eré ìdárayá, ẹ gbélé yín lásìkò yìí,'' Onimọ nipa eto ilera, Dokita Ikubese Wilson ṣe atupalẹ bi eeya ti le ko aarun coronavirus nipasẹ ṣiṣe ere idaraya. Ilana ijinasiraẹni jẹ ọkan gboogi lara awọn igbesẹ ti ajọ eto ilera agbaye, WHO gbe kalẹ gẹgẹ bi ara ọna ti a le gba dena itankalẹ aarun Coronavirus. Àwọn Ìpínlẹ̀ tí coronavirus kò tíì dé ní Nàìjíríà, àti ìgbésẹ̀ tí wọ́n ń gbé láti dènà rẹ̀ Nitorinaa, ko jẹ iyalẹnu pe ilana ijinasiraẹni yii wa lara awọn igbesẹ ti ijọba lẹkajẹka gbogbo ni orilẹede Naijiria tẹnpẹlẹ mọ julọ gẹgẹ bi ọna lati din ọwọja aarun naa ku nilẹ yii. Lati fi idi ilana naa mulẹ, awọn ijọba ipinlẹ bii Eko tilẹ fi ofin gbee lẹyin, ofin yii si wa lara eyi ti wọn gbe kalẹ ni ile ẹjọ lati fi gbajugbaja oṣere sinima, Funkẹ Akindele ati ọkọ rẹ j'ofin ni ọjọ Aje. Amọṣa, ohun to wa n ṣe ọpọ ni haahinin bayii ni bi awọn eeyan ko ṣe karamasiki ilana yii.


Àwọn Ìpínlẹ̀ tí coronavirus kò tíì dé ní Nàìjíríà, àti ìgbésẹ̀ tí wọ́n ń gbé láti dènà rẹ̀ Nitorinaa, ko jẹ iyalẹnu pe ilana ijinasiraẹni yii wa lara awọn igbesẹ ti ijọba lẹkajẹka gbogbo ni orilẹede Naijiria tẹnpẹlẹ mọ julọ gẹgẹ bi ọna lati din ọwọja aarun naa ku nilẹ yii. Lati fi idi ilana naa mulẹ, awọn ijọba ipinlẹ bii Eko tilẹ fi ofin gbee lẹyin, ofin yii si wa lara eyi ti wọn gbe kalẹ ni ile ẹjọ lati fi gbajugbaja oṣere sinima, Funkẹ Akindele ati ọkọ rẹ j'ofin ni ọjọ Aje. Amọṣa, ohun to wa n ṣe ọpọ ni haahinin bayii ni bi awọn eeyan ko ṣe karamasiki ilana yii. Bi o tilẹ jẹ wi pe ijọba apapọ paṣẹ konile-o-gbele lawọn ipinlẹ kan bii Eko, Ogun ati Abuja, ohun ti o n farahan bayii paapaa lori ayelujara ni pe ọpọ awọn ọmọ Naijiria ti wọn ko fẹ ki jijoko pa sile o sọ awọn di nnkan miran ti wọn si ti bẹrẹ ere idaraya kaakiri lati fi na eegun ati ara wọn. Amọṣa o, nipasẹ ṣiṣe eyi, ọpọ wọn lo ti n darapọ mọ ibi ti ọpọ ero wa, ti wọn si ti n t'ipasẹ bẹẹ fi ara wọn sinu ewu ati ko arun Coronavirus. Nibayii ọpọ aworan eyi lo si ti lu ori ayelujara pa. Ọpọ igba ni igbesẹ ijọba lo ti ba oniruru iha araalu pade.


Bi o tilẹ jẹ wi pe ijọba apapọ paṣẹ konile-o-gbele lawọn ipinlẹ kan bii Eko, Ogun ati Abuja, ohun ti o n farahan bayii paapaa lori ayelujara ni pe ọpọ awọn ọmọ Naijiria ti wọn ko fẹ ki jijoko pa sile o sọ awọn di nnkan miran ti wọn si ti bẹrẹ ere idaraya kaakiri lati fi na eegun ati ara wọn. Amọṣa o, nipasẹ ṣiṣe eyi, ọpọ wọn lo ti n darapọ mọ ibi ti ọpọ ero wa, ti wọn si ti n t'ipasẹ bẹẹ fi ara wọn sinu ewu ati ko arun Coronavirus. Nibayii ọpọ aworan eyi lo si ti lu ori ayelujara pa. Ọpọ igba ni igbesẹ ijọba lo ti ba oniruru iha araalu pade. Arabinrin kan to ni ki a fi orukọ bo oun laṣiri ṣalaye pe ni agbegbe ti oun n gbe ni ilu Eko ni oun ti maa n ṣe ere idaraya lati na eegun ati ara oun. O ni nigba ti oun yoo fi jade ni ọjọ Aje, 'igboro ti daru' loun lee fi we nitori iye awọn to wa nigboro lati ṣe ere idaraya. O ni eyi lo mu ki oun pinnu lati dawọ duro naa.


Arabinrin kan to ni ki a fi orukọ bo oun laṣiri ṣalaye pe ni agbegbe ti oun n gbe ni ilu Eko ni oun ti maa n ṣe ere idaraya lati na eegun ati ara oun. O ni nigba ti oun yoo fi jade ni ọjọ Aje, 'igboro ti daru' loun lee fi we nitori iye awọn to wa nigboro lati ṣe ere idaraya. O ni eyi lo mu ki oun pinnu lati dawọ duro naa. Ni aipẹ yii ni awọn olujọsin ni mọṣalaṣi kan ni ilu Eko kọlu awọn oṣiṣẹ ikọ amuṣẹya ti ijọba gbe kalẹ ti wọn wa kan si wọn pe ki wọn pa ofin naa mọ nitori nṣe ni ileejọsin naa kun bamubamu fun awọn to wa kirun. Njẹ eeyan le ko aarun coronavirus nipa ṣiṣe ere idaraya? Onimọ nipa eto ilera, Dokita Ikubese Wilson ṣe atupalẹ bi eeya ti le ko aarun coronavirus nipasẹ ṣiṣe ere idaraya.


Ni aipẹ yii ni awọn olujọsin ni mọṣalaṣi kan ni ilu Eko kọlu awọn oṣiṣẹ ikọ amuṣẹya ti ijọba gbe kalẹ ti wọn wa kan si wọn pe ki wọn pa ofin naa mọ nitori nṣe ni ileejọsin naa kun bamubamu fun awọn to wa kirun. Njẹ eeyan le ko aarun coronavirus nipa ṣiṣe ere idaraya? Onimọ nipa eto ilera, Dokita Ikubese Wilson ṣe atupalẹ bi eeya ti le ko aarun coronavirus nipasẹ ṣiṣe ere idaraya. Dokita Wilson ṣalaye pe o ṣeeṣe ki eeyan ti ipasẹ ere idaraya ko aarun covid-19 nitori sisun mọ ẹni to ni aarun naa lara. Bakan naa lo sọ pe kokoro aarun covid-19 le wa laaye yala lara ohun elo ere idaraya ti ẹni to ni aarun naa ba ti lo, nitorinaa ''asiko yii ko dara fun ṣiṣe ere idaraya nitori ewu to wa nibẹ pọ.'' Dokita Wilson tun ṣalaye pe ti eeyan ba n ṣe ere idaraya, eemi ẹni naa maa pọ si, bakan naa ni afẹfẹ to n jade lati inu ẹdọ foro naa yoo pọ si.


Dokita Wilson ṣalaye pe o ṣeeṣe ki eeyan ti ipasẹ ere idaraya ko aarun covid-19 nitori sisun mọ ẹni to ni aarun naa lara. Bakan naa lo sọ pe kokoro aarun covid-19 le wa laaye yala lara ohun elo ere idaraya ti ẹni to ni aarun naa ba ti lo, nitorinaa ''asiko yii ko dara fun ṣiṣe ere idaraya nitori ewu to wa nibẹ pọ.'' Dokita Wilson tun ṣalaye pe ti eeyan ba n ṣe ere idaraya, eemi ẹni naa maa pọ si, bakan naa ni afẹfẹ to n jade lati inu ẹdọ foro naa yoo pọ si. ''Ti ẹni to n ṣe ere idaraya ba mi, eemi naa yoo maa jade leralera, ti ẹni naa ba si ni aarun coronavirus, ẹlomiiran ti wọn jọ n ṣe ere iadaraya le ko aarun naa lara rẹ,'' Dokita Wilson lo woye bẹẹ. O rọ awọn eeyan lati maa ṣe ere idaraya ninu ile wọn lasiko ti ofin konle-o-gbele wa lode nitori ewu to wa ninu ṣiṣe ere idaraya loju popo tabi ni gbọngan ere idaraya lasiko yii. O ni fifi ẹmi ẹlomiiran wewu ni ṣiṣe ere idaraya pẹlu awọn mii tumọ sii lasiko yii.


''Ti ẹni to n ṣe ere idaraya ba mi, eemi naa yoo maa jade leralera, ti ẹni naa ba si ni aarun coronavirus, ẹlomiiran ti wọn jọ n ṣe ere iadaraya le ko aarun naa lara rẹ,'' Dokita Wilson lo woye bẹẹ. O rọ awọn eeyan lati maa ṣe ere idaraya ninu ile wọn lasiko ti ofin konle-o-gbele wa lode nitori ewu to wa ninu ṣiṣe ere idaraya loju popo tabi ni gbọngan ere idaraya lasiko yii. O ni fifi ẹmi ẹlomiiran wewu ni ṣiṣe ere idaraya pẹlu awọn mii tumọ sii lasiko yii.


Coronavirus: Irọ́ ńlá ni pé ewé dongoyaro lè wo aàrùn coronavirus

Lẹyin ti arun Coronavirus di tọrọ fọnkale lọpọ orilẹede kaakiri agbaye, ọpọ awọn eeyan lo n sọ lori ayelujara pe ewe dongoyaro le wo aarun coronavirus. Ko si ohun to jọ bẹẹ rara! Gẹgẹ bi ọrọ ti ajọ to n risi eto ilera lagbaye, WHO ṣe sọ, ewe dongoyaro ko le wo aarun covid-19. Ajọ WHO ṣalaye pe ko tii si oogun tabi abẹrẹ to le wo aarun coronavirus lọwọlọwọ bayii. Ajọ naa ni ewe dongoyaro ko tiẹ le ṣe adinku aarun naa lara alaisan. Bi ọrọ ṣe jẹ wa ninu fidio yii.


Coronavirus Drugs: Àjọ NAFDAC ti bẹ̀rẹ̀ àyẹ̀wò àgbò mẹ́rin tí wọ́n ṣe ní Nàìjíríà fún Covid-19

Ajọ to n mojuto ipese ounjẹ ati oogun ni Naijiria, NAFDAC, sọ pe oun ti bẹrẹ iṣẹ lori oogun coronavirus mẹrin l'orilẹ-ede Naijiria. Oludari Agba fun ajọ naa, Ọjọgbọn Mojisola Adeyeye lo sọ bẹ ẹ ninu ifọrọwanilẹnuwo kan to ṣe nileeṣẹ amohunmaworan ipinlẹ Oyo, BCOS lọjọ Iṣẹgun. O ni "A fi ikede sita pe ki awọn eeyan to ba ni oogun ti wọn gbagbọ pe o le wo Covid-19 ko yọju si ajọ naa. A si ti n ṣe ayẹwo mẹẹrin lara wọn fun igbesẹ ti o kan". Ọjọgbọn Adeyeye sọ pe oun gba ijọba ni imọran pe ki wọn o maa wulẹ ṣe ayẹwo agbo ti orilẹ-ede Madagascar ko ranṣẹ. O ni eyi ribẹ ẹ nitori pe diẹ lara eroja ti wọn fi ṣe e wa ni orilẹ-ede Naijiria, eyi to tumọ si pe a ko fi bẹ ẹ kọbi ara si awọn nkan ti a ni ni Naijiria.


A si ti n ṣe ayẹwo mẹẹrin lara wọn fun igbesẹ ti o kan". Ọjọgbọn Adeyeye sọ pe oun gba ijọba ni imọran pe ki wọn o maa wulẹ ṣe ayẹwo agbo ti orilẹ-ede Madagascar ko ranṣẹ. O ni eyi ribẹ ẹ nitori pe diẹ lara eroja ti wọn fi ṣe e wa ni orilẹ-ede Naijiria, eyi to tumọ si pe a ko fi bẹ ẹ kọbi ara si awọn nkan ti a ni ni Naijiria. Oludari ajọ NAFDAC sọ pe o san ki ijọba o nawo lori agbo ti wọn ṣe ni Naijiria, ju ti orilẹ-ede Madagascar lọ. Minisita kekere fun eto ilera ni Naijiria, Senetọ Olorunninbe Mamora ti sọ pe agbo aarun coronavirus ti orilẹ-ede Madagascar ko ran ṣe si Naijiria ko ba ọ̀fẹ́ de. Minisita naa sọ ọrọ yii lasiko ifọrọwanilẹnu kan pẹlu BBC lọjọ Iṣẹgun.


Oludari ajọ NAFDAC sọ pe o san ki ijọba o nawo lori agbo ti wọn ṣe ni Naijiria, ju ti orilẹ-ede Madagascar lọ. Minisita kekere fun eto ilera ni Naijiria, Senetọ Olorunninbe Mamora ti sọ pe agbo aarun coronavirus ti orilẹ-ede Madagascar ko ran ṣe si Naijiria ko ba ọ̀fẹ́ de. Minisita naa sọ ọrọ yii lasiko ifọrọwanilẹnu kan pẹlu BBC lọjọ Iṣẹgun. Ọsẹ to kọja ni ijọba Madagascar ko agbo naa ránṣẹ si awọn orilẹ-ede ilẹ Afrika yooku. Orilẹ-ede Guinea-Bissau ti agbo naa de si, si ni Naijiria ti lọ ọ ko ti ẹ. Aarẹ Andry Rajoelina ti Madagascar lo kede ni ọsẹ melo kan sẹyin pe orilẹ-ede oun ti fi ewe Artemisia ati awọn ewe ibilẹ miran ṣe agbo to le wo coronavirus san. Awọn ileesẹ iroyin kan ni Naijiria si ti sọ pe ẹgbẹrun lọna aadọsan Euro ni Madagascar fẹ ẹ gba lori agbo naa lọwọ Naijiria.


Ọsẹ to kọja ni ijọba Madagascar ko agbo naa ránṣẹ si awọn orilẹ-ede ilẹ Afrika yooku. Orilẹ-ede Guinea-Bissau ti agbo naa de si, si ni Naijiria ti lọ ọ ko ti ẹ. Aarẹ Andry Rajoelina ti Madagascar lo kede ni ọsẹ melo kan sẹyin pe orilẹ-ede oun ti fi ewe Artemisia ati awọn ewe ibilẹ miran ṣe agbo to le wo coronavirus san. Awọn ileesẹ iroyin kan ni Naijiria si ti sọ pe ẹgbẹrun lọna aadọsan Euro ni Madagascar fẹ ẹ gba lori agbo naa lọwọ Naijiria. Botilẹjẹ pe Mamora sọ pe oun ko le sọ iye ti Naijiria yoo san fun awọn agbo naa ni pato , o sọ pe kii ṣe ọ̀fẹ́ ni Madagascar ko fun Naijiria. Mamora sọ pe Naijiria gba awọn agbo naa lati ṣe atilẹyin fun akẹẹgbẹ rẹ nilẹ Africa to kede pe oun ti ri iwosan fun Covid-19. Lọwọ-lọwọ, Aarẹ Muhammadu Buhari ti sọ pe oun ko le gba ki wọn o lo agbo naa fun ọmọ Naijiria kankan lai ṣe ayẹwo to yẹ fun agbo naa.


Botilẹjẹ pe Mamora sọ pe oun ko le sọ iye ti Naijiria yoo san fun awọn agbo naa ni pato , o sọ pe kii ṣe ọ̀fẹ́ ni Madagascar ko fun Naijiria. Mamora sọ pe Naijiria gba awọn agbo naa lati ṣe atilẹyin fun akẹẹgbẹ rẹ nilẹ Africa to kede pe oun ti ri iwosan fun Covid-19. Lọwọ-lọwọ, Aarẹ Muhammadu Buhari ti sọ pe oun ko le gba ki wọn o lo agbo naa fun ọmọ Naijiria kankan lai ṣe ayẹwo to yẹ fun agbo naa. Ijọba ilẹ Madagascar ti kede ẹni akọkọ ti yoo gbẹmi mi nitori arun Coronavirus lorilẹede naa. Wọn ni ẹni ọdun mẹtadinlọgọta ọhun, to jẹ oṣiṣẹ eto ilera ti ni aisan itọ ṣuga ati ẹjẹ riru lara tẹlẹ ki ọlọjọ to de lọjọ Abamẹta. Ṣaaju ni Aarẹ ilẹ Madagascar, Andry Rajoelina ti kede agbo kan to ni o lagbara lati wo arun Covid-19 to n ba gbogbo aye finra, leyi ti ọpọ orilẹ-ede nilẹ adulawọ si ti ni ko fi ṣowọ si wọn.


Ijọba ilẹ Madagascar ti kede ẹni akọkọ ti yoo gbẹmi mi nitori arun Coronavirus lorilẹede naa. Wọn ni ẹni ọdun mẹtadinlọgọta ọhun, to jẹ oṣiṣẹ eto ilera ti ni aisan itọ ṣuga ati ẹjẹ riru lara tẹlẹ ki ọlọjọ to de lọjọ Abamẹta. Ṣaaju ni Aarẹ ilẹ Madagascar, Andry Rajoelina ti kede agbo kan to ni o lagbara lati wo arun Covid-19 to n ba gbogbo aye finra, leyi ti ọpọ orilẹ-ede nilẹ adulawọ si ti ni ko fi ṣowọ si wọn. Ọjọ kẹrindinlogun oṣu karun un ọdun 2020 ni agbo naa balẹ si orilẹede Naijiria. Ṣugbọn ajọ to n ri si eto ilera lagbaye, WHO ti kilọ pe ki awọn eeyan ṣora fun ogun ti awọn onimọ nipa eto ilera ko ba fọwọ si. Eeyan mẹrinlelọọdunrun lo ti lugbadi arun Coronavirus lorilẹede ọhun.


Ọjọ kẹrindinlogun oṣu karun un ọdun 2020 ni agbo naa balẹ si orilẹede Naijiria. Ṣugbọn ajọ to n ri si eto ilera lagbaye, WHO ti kilọ pe ki awọn eeyan ṣora fun ogun ti awọn onimọ nipa eto ilera ko ba fọwọ si. Eeyan mẹrinlelọọdunrun lo ti lugbadi arun Coronavirus lorilẹede ọhun. Ajọ NAFDAC ni awọn yoo ṣe ayẹwo agbo coronavirus ti Madagascar fi ranṣẹ si Naijiria ni kiakia. Agbẹnusọ fun ajọ NAFDAC, Dokita Abubakar Jimoh ṣalaye pe oṣu mẹta lajọ naa maa fi n ṣe iru ayẹwo bẹẹ, ṣugbọn o ni ayẹwo agbo Madagascar ko ni pẹ rara. Dokita Jimoh ṣalaye pe ajọ NAFDAC mọ pe awọn ọmọ Naijiria fẹ gbọ esi ayẹwo ajọ naa lori agbo ilẹ Madagascar, o ni idi niyii ti ajọ naa yoo fi ṣiṣẹ lori rẹ kiakia.


Ajọ NAFDAC ni awọn yoo ṣe ayẹwo agbo coronavirus ti Madagascar fi ranṣẹ si Naijiria ni kiakia. Agbẹnusọ fun ajọ NAFDAC, Dokita Abubakar Jimoh ṣalaye pe oṣu mẹta lajọ naa maa fi n ṣe iru ayẹwo bẹẹ, ṣugbọn o ni ayẹwo agbo Madagascar ko ni pẹ rara. Dokita Jimoh ṣalaye pe ajọ NAFDAC mọ pe awọn ọmọ Naijiria fẹ gbọ esi ayẹwo ajọ naa lori agbo ilẹ Madagascar, o ni idi niyii ti ajọ naa yoo fi ṣiṣẹ lori rẹ kiakia. Lọjọ Satide ni agbo naa de si Naijiria, Aarẹ orilẹede Guinea Bissau lo gbe oogun naa fun Aarẹ Muhammadu Buhari nile ijọba l'Abuja. Ninu ọrọ rẹ, Aarẹ Buhari ni awọn ajọ to n ri si ọrọ oogun lilo yoo ṣayẹwo lori agbo ọhun ki o to le di lilo ni Naijiria. Ijọba Naijiria ti tẹwọ gba agbo ilẹ Madagascar ti wọn ni o lagbara lati wo ajakalẹ arun Coronavirus.


Lọjọ Satide ni agbo naa de si Naijiria, Aarẹ orilẹede Guinea Bissau lo gbe oogun naa fun Aarẹ Muhammadu Buhari nile ijọba l'Abuja. Ninu ọrọ rẹ, Aarẹ Buhari ni awọn ajọ to n ri si ọrọ oogun lilo yoo ṣayẹwo lori agbo ọhun ki o to le di lilo ni Naijiria. Ijọba Naijiria ti tẹwọ gba agbo ilẹ Madagascar ti wọn ni o lagbara lati wo ajakalẹ arun Coronavirus. Agbẹnusọ fun Aarẹ Muhammadu Buhari, Garba Shehu lo fi ọrọ naa lede ninu atẹjade kan to fi ṣọwọ si awọn akọroyin lọjọ Abamẹta. Nibi ipade kan pẹlu aarẹ orilẹede Guinea Bissau to mu agbo naa wa, Umaro Sissoco Embalo, aarẹ Buhari ni oun ko ni gbe igbesẹ lati sọ agbo naa di lilo fun ọmọ Naijiria titi di igba ti awọn eleto ilera ilẹ yii yoo fọwọ si. Buhari sọ pe "A ni awọn ilana eto ilera ti a n tẹlẹ lorilẹede yii, nitori naa, a ko ni sọ agbo naa di lilo fun awọn ọmọ Naijiria ayafi ti awọn oṣiṣẹ eto ilera wa ba ṣayẹwo rẹ, ti wọn si fọwọsi pe o dara ni ."


Agbẹnusọ fun Aarẹ Muhammadu Buhari, Garba Shehu lo fi ọrọ naa lede ninu atẹjade kan to fi ṣọwọ si awọn akọroyin lọjọ Abamẹta. Nibi ipade kan pẹlu aarẹ orilẹede Guinea Bissau to mu agbo naa wa, Umaro Sissoco Embalo, aarẹ Buhari ni oun ko ni gbe igbesẹ lati sọ agbo naa di lilo fun ọmọ Naijiria titi di igba ti awọn eleto ilera ilẹ yii yoo fọwọ si. Buhari sọ pe "A ni awọn ilana eto ilera ti a n tẹlẹ lorilẹede yii, nitori naa, a ko ni sọ agbo naa di lilo fun awọn ọmọ Naijiria ayafi ti awọn oṣiṣẹ eto ilera wa ba ṣayẹwo rẹ, ti wọn si fọwọsi pe o dara ni ." Ẹgbẹ awọn apoogun lorilẹede Naijiria, PSN ti ni ijọba orilẹede Niajiria ko kọ ibi ara si awọn ogun abẹle ti awọn eniyan n ṣe lati koju arun Coronavirus. Akowe ajọ naa lorilẹede Naijiria, Dudu Emeka lo fi ero rẹ han lasiko to n sọrọ lori idi ti awọn fi tako agbo lati orilẹede Madagascar ti ijọba Naijiria sọ wi pe awọn ti fẹ gba lati koju arun Coronavirus. Dudu Emeka ni awọn ọjọgbọn ni abẹle ti ṣe awọn ogun to le e koju arun naa, amọ ijọba apapọ ko tilẹ fun wọn ni anfaani lati ṣe ayẹwọ rẹ boya ohun ti wọn le lo ni abi bẹẹ kọ.


Ẹgbẹ awọn apoogun lorilẹede Naijiria, PSN ti ni ijọba orilẹede Niajiria ko kọ ibi ara si awọn ogun abẹle ti awọn eniyan n ṣe lati koju arun Coronavirus. Akowe ajọ naa lorilẹede Naijiria, Dudu Emeka lo fi ero rẹ han lasiko to n sọrọ lori idi ti awọn fi tako agbo lati orilẹede Madagascar ti ijọba Naijiria sọ wi pe awọn ti fẹ gba lati koju arun Coronavirus. Dudu Emeka ni awọn ọjọgbọn ni abẹle ti ṣe awọn ogun to le e koju arun naa, amọ ijọba apapọ ko tilẹ fun wọn ni anfaani lati ṣe ayẹwọ rẹ boya ohun ti wọn le lo ni abi bẹẹ kọ. Wọn ni eleyii ti ajọ to n sakoso oogun ati ounjẹ lorilẹede Naijria, NAFDAC n ṣe ayẹwo rẹ lọwọlọwọ jẹ oogun to n to n koju ikọ, eleyii to jẹ ọkan ninu awọn ami to ma n fihan pe eniyan ni arun Coronavirus. O ni kii ṣe pe awọn le e dari ijọba apapọ lori rira agbo lọwọ orilẹede Madagascar, amọ awọn fẹ ki ijọba ṣe ayẹwo awọn oogun ti wọn ti ṣe abẹle naa lati koju arun Coronavirus. Akowe ajọ naa lorilẹede Naijiria, Dudu Emeka wa fikun pe awọn ti ṣe oogun labẹle to koju aisan ẹjẹ, Sickle cell Anaemia, oogun ikọ ati bẹẹ bẹẹ lọ.


Wọn ni eleyii ti ajọ to n sakoso oogun ati ounjẹ lorilẹede Naijria, NAFDAC n ṣe ayẹwo rẹ lọwọlọwọ jẹ oogun to n to n koju ikọ, eleyii to jẹ ọkan ninu awọn ami to ma n fihan pe eniyan ni arun Coronavirus. O ni kii ṣe pe awọn le e dari ijọba apapọ lori rira agbo lọwọ orilẹede Madagascar, amọ awọn fẹ ki ijọba ṣe ayẹwo awọn oogun ti wọn ti ṣe abẹle naa lati koju arun Coronavirus. Akowe ajọ naa lorilẹede Naijiria, Dudu Emeka wa fikun pe awọn ti ṣe oogun labẹle to koju aisan ẹjẹ, Sickle cell Anaemia, oogun ikọ ati bẹẹ bẹẹ lọ. Amọ ajọ NAFDAC ninu atẹjade wọn sọ wi pe, ileeṣẹ ẹyọkan pere lo ti gbe oogun wa labẹle fun agbẹyẹwọ bọya lootọ ni oogun naa le ṣe awotan arun Coronavirus. Ajọ NAFDAC wa fi asiko yii kesi awọn apoogun lati ṣiṣẹ karakara lori ati wa ọna abayọ si arun Coronavirus ni Naijiria, ati wi pe awọn ṣetan lati ṣe ayẹwo awọn oogun ti wọn ba ṣe labẹle. O ti fẹrẹ to ẹgbẹrun marun un eniyan to ti lugbadi arun Coronavirus lorilẹede Naijiria, ti eniyan mejidinlọgọjọ si ti papoda.


Amọ ajọ NAFDAC ninu atẹjade wọn sọ wi pe, ileeṣẹ ẹyọkan pere lo ti gbe oogun wa labẹle fun agbẹyẹwọ bọya lootọ ni oogun naa le ṣe awotan arun Coronavirus. Ajọ NAFDAC wa fi asiko yii kesi awọn apoogun lati ṣiṣẹ karakara lori ati wa ọna abayọ si arun Coronavirus ni Naijiria, ati wi pe awọn ṣetan lati ṣe ayẹwo awọn oogun ti wọn ba ṣe labẹle. O ti fẹrẹ to ẹgbẹrun marun un eniyan to ti lugbadi arun Coronavirus lorilẹede Naijiria, ti eniyan mejidinlọgọjọ si ti papoda. Ohun tó yẹ kí o mọ̀ nípa àgbo Covid-19 ti Madagascar n lò Ọ̀pọ̀ lo tí ń bèrè àwọn èròjà tó wà nínú àgbo ti orílẹ̀-èdè Madagascar ní ó lé wo ààrùn coronavirus. Lẹ́yìn ti orílẹ̀-èdè náà ni àwọn ti lo àgbo náà o sì ṣiṣẹ ni ọ̀pọ̀ àwọn orílẹ̀-èdè ní Africa ti pè fún, eyí ti kò yọ orilẹ̀-èdè Nàìjíríà silẹ̀ Kíní àwọn èròjà tí wọ́n fi ṣe àgbo náà? Gẹ́gẹ́ bí ààrẹ orílẹ̀-èdè Madagascar Andry Rajoelina ṣe sọ  ewé artemisia annua ti hausa n pè ni Tazargade ti yorùba sì n pé ní Ewe Egbin Zulu Sáájú àsìkò yìí ní ní àwọn onímọ̀ ti n ṣe ìwádìí ewé náà fún àwọn èròjà ìtójú àìsàn míràn bíi àìsàn ibà, Cancer àti HIV.


Ohun tó yẹ kí o mọ̀ nípa àgbo Covid-19 ti Madagascar n lò Ọ̀pọ̀ lo tí ń bèrè àwọn èròjà tó wà nínú àgbo ti orílẹ̀-èdè Madagascar ní ó lé wo ààrùn coronavirus. Lẹ́yìn ti orílẹ̀-èdè náà ni àwọn ti lo àgbo náà o sì ṣiṣẹ ni ọ̀pọ̀ àwọn orílẹ̀-èdè ní Africa ti pè fún, eyí ti kò yọ orilẹ̀-èdè Nàìjíríà silẹ̀ Kíní àwọn èròjà tí wọ́n fi ṣe àgbo náà? Gẹ́gẹ́ bí ààrẹ orílẹ̀-èdè Madagascar Andry Rajoelina ṣe sọ  ewé artemisia annua ti hausa n pè ni Tazargade ti yorùba sì n pé ní Ewe Egbin Zulu Sáájú àsìkò yìí ní ní àwọn onímọ̀ ti n ṣe ìwádìí ewé náà fún àwọn èròjà ìtójú àìsàn míràn bíi àìsàn ibà, Cancer àti HIV. Títí di àsìkò yìí, àjọ WHO ní kò sí àyẹ̀wò sáyẹ́Nsì to fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé àgbo náà lé wo àarùn Covid-19 Wo àwọn ǹkan tí a mọ̀ nípa àgbo tí orílẹ̀-èdè Madagascar ṣe fún Covid-19 Aarẹ orilẹ-ede Madagascar sọ fun awọn onimọ lati ṣe oogun ibilẹ, ko si pẹ ti wọn fi ṣe ọkan jade. Fun ọpọlọpọ ọjọ lẹyin ti aarẹ Madagascar sọ pe oun ti ri iwosan fun Covid-19, ni ọpọ eniyan ti n gba ọrọ naa bi ẹni gba igba ọti.Aarẹ Andry Rajoelina sọ pe eweko bi i Artemisia, ti wọn fi n tọju aisan iba, ni wọn fi ṣe agbo naa. Eweko Artemisia ni eroja gboogi to wa ninu agbo naa, pẹlu afikun awọn eweko miran to wa orilẹ-ede Madagascar.


Títí di àsìkò yìí, àjọ WHO ní kò sí àyẹ̀wò sáyẹ́Nsì to fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé àgbo náà lé wo àarùn Covid-19 Wo àwọn ǹkan tí a mọ̀ nípa àgbo tí orílẹ̀-èdè Madagascar ṣe fún Covid-19 Aarẹ orilẹ-ede Madagascar sọ fun awọn onimọ lati ṣe oogun ibilẹ, ko si pẹ ti wọn fi ṣe ọkan jade. Fun ọpọlọpọ ọjọ lẹyin ti aarẹ Madagascar sọ pe oun ti ri iwosan fun Covid-19, ni ọpọ eniyan ti n gba ọrọ naa bi ẹni gba igba ọti.Aarẹ Andry Rajoelina sọ pe eweko bi i Artemisia, ti wọn fi n tọju aisan iba, ni wọn fi ṣe agbo naa. Eweko Artemisia ni eroja gboogi to wa ninu agbo naa, pẹlu afikun awọn eweko miran to wa orilẹ-ede Madagascar. Covid-Organics si ni wọn pe orúkọ rẹ.Olori awọn oṣiṣẹ fun aarẹ naa sọ fun BBC pe lẹyin ti wọn dan agbo naa wo lara bi ogún eniyan, ni wọn to ṣe e sinu igo ti wọn si n ta a gẹgẹ bi agbo mimu. Aarẹ Rajoelina sọ fun awọn ọmọ ileewe lati ma a mu agbo naa lataarọ di alẹ. Bakan naa lo sọ pe "agbo naa n fun awọn eeyan ni iwosan laarin ọjọ meje".


Covid-Organics si ni wọn pe orúkọ rẹ.Olori awọn oṣiṣẹ fun aarẹ naa sọ fun BBC pe lẹyin ti wọn dan agbo naa wo lara bi ogún eniyan, ni wọn to ṣe e sinu igo ti wọn si n ta a gẹgẹ bi agbo mimu. Aarẹ Rajoelina sọ fun awọn ọmọ ileewe lati ma a mu agbo naa lataarọ di alẹ. Bakan naa lo sọ pe "agbo naa n fun awọn eeyan ni iwosan laarin ọjọ meje". Aarẹ Rajoelina sọ pe orilẹ-ede naa n sisẹ pẹlu awọn akọṣẹmọṣẹ lati ilẹ okeere, lati ṣọ agbo naa di abẹẹrẹ. Fasiti John Hopkins sọ pe "titi di ọjọ kẹfa, oṣu Karùn-ún, eeyan mejidinlaadọjọ lo ni coronavirus lorilẹ-ede Madagascar, mokandinlọgọrun-un lo si ti ri iwosan. Ko si ti i si ẹnikẹni to kú.


Aarẹ Rajoelina sọ pe orilẹ-ede naa n sisẹ pẹlu awọn akọṣẹmọṣẹ lati ilẹ okeere, lati ṣọ agbo naa di abẹẹrẹ. Fasiti John Hopkins sọ pe "titi di ọjọ kẹfa, oṣu Karùn-ún, eeyan mejidinlaadọjọ lo ni coronavirus lorilẹ-ede Madagascar, mokandinlọgọrun-un lo si ti ri iwosan. Ko si ti i si ẹnikẹni to kú. Njẹ agbo naa dara fun ara? Ajọ eto ilera l'agbaye, WHO, ti gba awọn eeyan nimọran pe ki wọn o ma ṣe lo oogun tabi agbo ti ko ti wọn ko se ayẹwo rẹ fun itọju Covid-19. Ajọ naa sọ lọjọ Aje to kọja pe "awọn ọmọ ilẹ Afrika lẹtọọ lati lo oogun ti iwadii nipa rẹ wa ni ibamu pẹlu awọn eeyan to ku ni agbaye".


Njẹ agbo naa dara fun ara? Ajọ eto ilera l'agbaye, WHO, ti gba awọn eeyan nimọran pe ki wọn o ma ṣe lo oogun tabi agbo ti ko ti wọn ko se ayẹwo rẹ fun itọju Covid-19. Ajọ naa sọ lọjọ Aje to kọja pe "awọn ọmọ ilẹ Afrika lẹtọọ lati lo oogun ti iwadii nipa rẹ wa ni ibamu pẹlu awọn eeyan to ku ni agbaye". "Koda ki iwosan o wa ni ilana ibilẹ, o ṣe koko lati fidirẹ mulẹ pe o n sisẹ ati pe ko le ṣe ijamba fun ara." Koda, oun fúnra rẹ mu agbo naa lasiko ti wọn ṣe ifilọlẹ rẹ, nitori ibẹru pe boya o lewu. Buhari pàṣẹ lílo àgbo tí orílẹ̀-èdè Madagascar ṣe fún coronavirus fún ìtọ́jú ọmọ Nàìjíríà Madagascar herbal cure : Buhari pàṣẹ lílo àgbo Madagascar fún ìtọ́jú ọmọ Nàìjíríà tó ní covid-19 Aarẹ Muhammadu Buhari ti paṣẹ lilo agbo lilo agbo coronavirus lati orilẹede Madagascar ṣe itọju awọn to lugbadi aarun ni Naijiria.


"Koda ki iwosan o wa ni ilana ibilẹ, o ṣe koko lati fidirẹ mulẹ pe o n sisẹ ati pe ko le ṣe ijamba fun ara." Koda, oun fúnra rẹ mu agbo naa lasiko ti wọn ṣe ifilọlẹ rẹ, nitori ibẹru pe boya o lewu. Buhari pàṣẹ lílo àgbo tí orílẹ̀-èdè Madagascar ṣe fún coronavirus fún ìtọ́jú ọmọ Nàìjíríà Madagascar herbal cure : Buhari pàṣẹ lílo àgbo Madagascar fún ìtọ́jú ọmọ Nàìjíríà tó ní covid-19 Aarẹ Muhammadu Buhari ti paṣẹ lilo agbo lilo agbo coronavirus lati orilẹede Madagascar ṣe itọju awọn to lugbadi aarun ni Naijiria. Akọwe ijọba apapọ to jẹ alaga igbimọ amuṣẹya lori ati gbogun ti ajakalẹ aarun covid-19 ni Naijiria, Boss Mustapha lo fidi ọrọ naa mulẹ fawọn akọroyin niluu Abuja lọjọ Aje. Ijọba orilẹede Madagascar ti sọ tẹlẹ pe agbo naa n dena coronavirus, bakan naa lo n wo aisan naa. Ijọba orilẹede naa ohun ti fi agbo naa to jẹ ti Naijiria ranṣẹ si Equitorial Guinea nibi yio ti wọ ilu Abuja.


Akọwe ijọba apapọ to jẹ alaga igbimọ amuṣẹya lori ati gbogun ti ajakalẹ aarun covid-19 ni Naijiria, Boss Mustapha lo fidi ọrọ naa mulẹ fawọn akọroyin niluu Abuja lọjọ Aje. Ijọba orilẹede Madagascar ti sọ tẹlẹ pe agbo naa n dena coronavirus, bakan naa lo n wo aisan naa. Ijọba orilẹede naa ohun ti fi agbo naa to jẹ ti Naijiria ranṣẹ si Equitorial Guinea nibi yio ti wọ ilu Abuja. Bo tilẹ jẹ pe akọwe ijọba ko sọ ọjọ kan pato ti wọn yoo ko agbo naa wọ Naijiria, o ni gbogbo eto ti to lati lọ ko agbo naa lati Equitorial Guinea. Ọgbẹni Mustapha ni aarẹ Buhari paṣẹ pe ki awọn eleto ilera ṣe ayẹwo oogun naa finifini ki wọn to bẹrẹ si ni maa loo fawọn eeyan. Ẹwẹ, minisita eto ilera, Dokita Ehanire Osagie ti sọ tẹlẹ pe awọn eleto ilera yoo ṣe ayẹwo agbo naa.


Bo tilẹ jẹ pe akọwe ijọba ko sọ ọjọ kan pato ti wọn yoo ko agbo naa wọ Naijiria, o ni gbogbo eto ti to lati lọ ko agbo naa lati Equitorial Guinea. Ọgbẹni Mustapha ni aarẹ Buhari paṣẹ pe ki awọn eleto ilera ṣe ayẹwo oogun naa finifini ki wọn to bẹrẹ si ni maa loo fawọn eeyan. Ẹwẹ, minisita eto ilera, Dokita Ehanire Osagie ti sọ tẹlẹ pe awọn eleto ilera yoo ṣe ayẹwo agbo naa. Awọn onimọ ijinlẹ kaakiri agbaye ṣi n ṣiṣẹ iwadii lati wa oogun tabi abẹrẹ to le wo aarun coronavirus, ṣugbọn ko ti si oogun aarun naa di akoko yii. Lọwọ-lọwọ, aarẹ orilẹ-ede Tanzania, Guinea-Bissau, ati Comoros ti ṣeto lati ra agbo naa. Ìjọba ìpínlẹ̀ Oyo tí bẹ àwọn oníṣẹ̀gùn lọ́wẹ̀ lórí ààrùn Coronavirus Coronavirus: Ìjọba ìpínlẹ̀ Oyo tí bẹ àwọn oníṣẹ̀gùn lọ́wẹ̀ lórí ààrùn Coronavirus Edotimi ni NAFDAC ti ṣetan lati ṣe iforukọsilẹ fun awọn ibudo ti ipesẹ awọn ogun ibilẹ naa yoo ti maa waye.


Awọn onimọ ijinlẹ kaakiri agbaye ṣi n ṣiṣẹ iwadii lati wa oogun tabi abẹrẹ to le wo aarun coronavirus, ṣugbọn ko ti si oogun aarun naa di akoko yii. Lọwọ-lọwọ, aarẹ orilẹ-ede Tanzania, Guinea-Bissau, ati Comoros ti ṣeto lati ra agbo naa. Ìjọba ìpínlẹ̀ Oyo tí bẹ àwọn oníṣẹ̀gùn lọ́wẹ̀ lórí ààrùn Coronavirus Coronavirus: Ìjọba ìpínlẹ̀ Oyo tí bẹ àwọn oníṣẹ̀gùn lọ́wẹ̀ lórí ààrùn Coronavirus Edotimi ni NAFDAC ti ṣetan lati ṣe iforukọsilẹ fun awọn ibudo ti ipesẹ awọn ogun ibilẹ naa yoo ti maa waye. Ijọba ipinlẹ Ọyọ ati awọn alakoso fasiti ilẹ Ibadan ti ṣe ipade pẹlu awọn oniṣegun ibilẹ to n bẹ nipinlẹ naa ìpàdé náà dá lori ọna abayọ si aarun aifojuri, Coronavirus to n ba gbogbo agbayhe fira. Ninu ọrọ ti o ba awọn oniroyin sọ lẹyin ipade ti o waye ninu ọgba fasiti ilẹ Ibadan, ọkan lara awọn oluranlọwọ fun gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹniọwọ Idowu Ogedengbe ṣe alaye pe lara awọn oniṣegun ibilẹ naa ti ni itọwo awọn ogun ti wọn popọ. O ni, "a o fẹ muu lerefe ki a bẹrẹ sini polongo awọn ogun ibilẹ naa lai ṣe ayẹwo ti o tọ pẹlu imọ sayẹnsi.


Ijọba ipinlẹ Ọyọ ati awọn alakoso fasiti ilẹ Ibadan ti ṣe ipade pẹlu awọn oniṣegun ibilẹ to n bẹ nipinlẹ naa ìpàdé náà dá lori ọna abayọ si aarun aifojuri, Coronavirus to n ba gbogbo agbayhe fira. Ninu ọrọ ti o ba awọn oniroyin sọ lẹyin ipade ti o waye ninu ọgba fasiti ilẹ Ibadan, ọkan lara awọn oluranlọwọ fun gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹniọwọ Idowu Ogedengbe ṣe alaye pe lara awọn oniṣegun ibilẹ naa ti ni itọwo awọn ogun ti wọn popọ. O ni, "a o fẹ muu lerefe ki a bẹrẹ sini polongo awọn ogun ibilẹ naa lai ṣe ayẹwo ti o tọ pẹlu imọ sayẹnsi. "Nigba ti awọn onimọ iṣegun oyinbo to n wo aarun, awọn oṣiṣẹ ni yara ayẹwo ati awọn akọṣẹmọṣẹ mii to n bẹ ninu ọgba fasiti ilẹ Ibadan ba ṣe agbeyẹwo awọn ọna abayọ nilana ibilẹ, a o ṣe agbekele ogun ibilẹ ti yoo ṣe anfani fun gbogbo agbaye". Giwa fasiti ilẹ Ibadan, Ọjọgbọn Olayinka Idowu sọ wi pe ajọṣepọ laarin awọn to n bẹ lẹka eto ẹkọ, awọn oṣiṣẹ ijọba, Awọn oniṣẹ adani ati awọn oniṣegun ibilẹ je ọna kan gboogi lati wa ojutu si aarun to n ba gbogbo aye finra. Idowu ni ọpọlọpọ eeyan ko fi bẹẹ ni igbagbọ ninu iṣegun ibilẹ lati ọjọ pipẹ wa, pẹlu alaye wi pe iṣẹ iwadi ti awọn Onimọ sayẹnsi yoo ṣe ni yara ayewo ni yoo mu ki o rọrun lati fi ọwọ awọn ogun ibilẹ naa sọya.


"Nigba ti awọn onimọ iṣegun oyinbo to n wo aarun, awọn oṣiṣẹ ni yara ayẹwo ati awọn akọṣẹmọṣẹ mii to n bẹ ninu ọgba fasiti ilẹ Ibadan ba ṣe agbeyẹwo awọn ọna abayọ nilana ibilẹ, a o ṣe agbekele ogun ibilẹ ti yoo ṣe anfani fun gbogbo agbaye". Giwa fasiti ilẹ Ibadan, Ọjọgbọn Olayinka Idowu sọ wi pe ajọṣepọ laarin awọn to n bẹ lẹka eto ẹkọ, awọn oṣiṣẹ ijọba, Awọn oniṣẹ adani ati awọn oniṣegun ibilẹ je ọna kan gboogi lati wa ojutu si aarun to n ba gbogbo aye finra. Idowu ni ọpọlọpọ eeyan ko fi bẹẹ ni igbagbọ ninu iṣegun ibilẹ lati ọjọ pipẹ wa, pẹlu alaye wi pe iṣẹ iwadi ti awọn Onimọ sayẹnsi yoo ṣe ni yara ayewo ni yoo mu ki o rọrun lati fi ọwọ awọn ogun ibilẹ naa sọya. O ni, "bi a ṣe n sọrọ lọwọlọwọ, ko tii si ogun ti o le wo aarun Corona. Mo lero wi pe awọn onimọ sayẹnsi to n bẹ laarin wa le ṣiṣẹ pọ pẹlu awọn oniṣegun ibilẹ lati wa ọna abayọ. Ẹni ti o ṣoju awọn oniṣegun ibilẹ nibi ipade naa Ọgbẹni Taye Oyerinde ṣe alaye wi pe ogun ibilẹ ni ọna abayọ ti daju fun iwọsan aarun Corona.


O ni, "bi a ṣe n sọrọ lọwọlọwọ, ko tii si ogun ti o le wo aarun Corona. Mo lero wi pe awọn onimọ sayẹnsi to n bẹ laarin wa le ṣiṣẹ pọ pẹlu awọn oniṣegun ibilẹ lati wa ọna abayọ. Ẹni ti o ṣoju awọn oniṣegun ibilẹ nibi ipade naa Ọgbẹni Taye Oyerinde ṣe alaye wi pe ogun ibilẹ ni ọna abayọ ti daju fun iwọsan aarun Corona. Oyerinde ṣe akiyesi wi pe ọlaju lo ṣe okunfa ina iṣegun ibilẹ ilẹ adulawo to n jo ajorẹyin. O ni ohun ti awọn ọmọ Naijiria nilo bayii igbesẹ kiakia lati rẹyin aarun yii, pẹlu afikun wi pe iṣegun ibilẹ ni ọna abayọ. Adari ajọ to n mojuto ipese ogun ati ounjẹ ni ẹkun iwọorun, NAFDAC, Mrs Preye Edotimi, ṣe alaye wi pe ajọ naa ti ṣetan lati fi ọwọ sowọpọ pẹlu awọn oniṣegun ibilẹ ti o ni ọna abayọ si aarun Corona.


Oyerinde ṣe akiyesi wi pe ọlaju lo ṣe okunfa ina iṣegun ibilẹ ilẹ adulawo to n jo ajorẹyin. O ni ohun ti awọn ọmọ Naijiria nilo bayii igbesẹ kiakia lati rẹyin aarun yii, pẹlu afikun wi pe iṣegun ibilẹ ni ọna abayọ. Adari ajọ to n mojuto ipese ogun ati ounjẹ ni ẹkun iwọorun, NAFDAC, Mrs Preye Edotimi, ṣe alaye wi pe ajọ naa ti ṣetan lati fi ọwọ sowọpọ pẹlu awọn oniṣegun ibilẹ ti o ni ọna abayọ si aarun Corona. Edotimi ni NAFDAC ti ṣetan lati ṣe iforukọsilẹ fun awọn ibudo ti ipesẹ awọn ogun ibilẹ naa yoo ti maa waye. Gomina Makinde ti ni wiwa ọna lati mu idọgba ba ilera ara ati ilera ọrọ aje ipinlẹ Ọyọ atawọn eeyan rẹ lo ṣokunfa bi oun ko ṣe paṣẹ konile-o-gbele ọlọjọyipo ni ipinlẹ Ọyọ latigba ti ajakalẹ arun Coronavirus ti bẹ silẹ nibẹ. Lasiko to fi n dahun ibeere lori eto redio kan nilu Ibadan ni Gomina Makinde sọ eyi.


Edotimi ni NAFDAC ti ṣetan lati ṣe iforukọsilẹ fun awọn ibudo ti ipesẹ awọn ogun ibilẹ naa yoo ti maa waye. Gomina Makinde ti ni wiwa ọna lati mu idọgba ba ilera ara ati ilera ọrọ aje ipinlẹ Ọyọ atawọn eeyan rẹ lo ṣokunfa bi oun ko ṣe paṣẹ konile-o-gbele ọlọjọyipo ni ipinlẹ Ọyọ latigba ti ajakalẹ arun Coronavirus ti bẹ silẹ nibẹ. Lasiko to fi n dahun ibeere lori eto redio kan nilu Ibadan ni Gomina Makinde sọ eyi. O ni gbogbo eeyan lo mọ pe ipinlẹ oṣiṣẹ ijọba ni ipinlẹ Ọyọ leyi ti wọn ko si lee da gbogbo oṣiṣẹ sile fun ọjọ gbọrọ. O ni idi niyi ti wọn fi ni ki iwọn perete ninu awọn oṣiṣẹ to jẹ ipele lọgalọga o pada si ẹnu iṣẹ. O ni bo ti wu ko ri, ijọba ni lati rii daju pe eto ọrọ aje n lọ bo ti yẹ gẹgẹ bi awọn onimọ ti ṣe fi to ijọba leti.


O ni gbogbo eeyan lo mọ pe ipinlẹ oṣiṣẹ ijọba ni ipinlẹ Ọyọ leyi ti wọn ko si lee da gbogbo oṣiṣẹ sile fun ọjọ gbọrọ. O ni idi niyi ti wọn fi ni ki iwọn perete ninu awọn oṣiṣẹ to jẹ ipele lọgalọga o pada si ẹnu iṣẹ. O ni bo ti wu ko ri, ijọba ni lati rii daju pe eto ọrọ aje n lọ bo ti yẹ gẹgẹ bi awọn onimọ ti ṣe fi to ijọba leti. Gomina Makinde ni ida aadọta awọn arun coronavirus to n waye ni ipinlẹ Ọyọ ko ṣẹyin ileewosan nla UCH ni ilu Ibadan. O fi kun un pe ko si idi fun ileewosan naa lati maa gbarata pẹlu bi awọn eeyan ṣe n na ika si wọn. Amọṣa o ni ijsba yoo joko lati wadi ọna abayọ nibẹ.