Mo ti yanju iyẹn ki n too kuro ni ṣọọbu, mo si ti fun un ni adirẹsi, mo fun un ni foonu ẹni to maa pe, ọkan ninu awọn ọmọ baba to n ba mi mojuto ilẹ mi nibẹ naa ni, mo ni iyẹn maa fi ilẹ han wọn, pe ki wọn tiẹ kọkọ mọ fẹnsi si i, ki wọn si lọọ ra geeti sibẹ. Nigba ta a maa pada lọ sibẹ ni Satide, wọn ti mọ fẹnsi giga si i, wọn si ti gbe geeti si i, niṣe lawọn baba yẹn lanu silẹ nigba ti wọn tun ri mi, wọn ni olowo ṣehun gbogbo tan ni wa, pe lọjọ wo sijọ wo, gbogbo ibẹ ti yipada kia loootọ. Ṣugbọn mo mọ pe iyẹn kọ ni mo fẹẹ fi ya wọn lẹnu, eyi ti mo fẹẹ fi ya wọn lẹnu ni ile yẹn funra ẹ. Lagbara Ọlọrun, ka too bẹrẹ ile Oṣodi yẹn, ile Safu maa yanju. Owo mi kuku kọ ni mo fẹẹ fi ṣe e, owo ẹ naa ni, owo ti awọn araata iba gba lọwọ mi bi ki i ba ṣe oun lo mojuto gbogbo irẹsi ta a ta fawọn ara Abuja yẹn ni. Owo temi ti wa lọwọ mi, ki i ṣe owo ti mo le fi kọ ile nla mẹrin tan, owo ti emi naa ko le sọ bi n oo ti na an ni. Ki waa ni n oo tun jẹ owo tiẹ mọlẹ si, Ọlọrun ma jẹ, ile ẹ ni mo kọkọ fẹẹ yanju.


Safu ti ra ilẹ si Mowe, Ọlọrun ni i ṣọla loootọ o

Owo mi kuku kọ ni mo fẹẹ fi ṣe e, owo ẹ naa ni, owo ti awọn araata iba gba lọwọ mi bi ki i ba ṣe oun lo mojuto gbogbo irẹsi ta a ta fawọn ara Abuja yẹn ni. Owo temi ti wa lọwọ mi, ki i ṣe owo ti mo le fi kọ ile nla mẹrin tan, owo ti emi naa ko le sọ bi n oo ti na an ni. Ki waa ni n oo tun jẹ owo tiẹ mọlẹ si, Ọlọrun ma jẹ, ile ẹ ni mo kọkọ fẹẹ yanju. Bi a ba ti fi ọgbọn sọ fun Alaaji tan, iṣẹ bẹrẹ niyẹn. Ki Ọlọrun fun mi ṣe, ki oore ma si dibi mọ mi lọwọ o.


Bi a ba ti fi ọgbọn sọ fun Alaaji tan, iṣẹ bẹrẹ niyẹn. Ki Ọlọrun fun mi ṣe, ki oore ma si dibi mọ mi lọwọ o.


Tirela elepo ṣubu ni Badagry, lawọn eeyan ba n fi koroba gbọn epo bẹntiroolu

Aderounmu Kazeem Bi onikoroba ṣe n gbe e, bẹẹ lawọn to yọ ike lọwọ paapaa n sare lẹlẹlẹ lọ sibi ti mọto tanka epo bẹtiroolu kan ṣubu si lowurọ kutu oni Tusidee yii lagbegbe Igborosun, ni Aso Odo, niluu Badagry l’Ekoo. Ohun ti ALAROYE gbọ ni pe, lojiji ni tanka epo to gbe lita bii ẹgbẹrun mẹtalelọgbọn yii ṣubu lulẹ, ti awọn eeyan si berẹ si gbọn ọn laibikita ijamba ina to le ṣẹlẹ nibẹ. Ọgbẹni Olufẹmi Oke Ọsanyitolu to jẹ ọga agba fun iṣẹlẹ pajawiri l’Ekoo ti sọ pe lojuẹsẹni wọn ti fi iṣẹlẹ ọhun to awọn leti lawọn ti sare debẹ. Bakan naa lo ti bu ẹnu atẹ lu bi awọn eeyan kan ṣe n gbọn epo to n jo danu, o ni ọpọlọpọ igba ni irufẹ iwa bẹẹ ti ṣe ẹmi ọpọ eeyan lofo, ati pe awọn to n gbọn epo to n jo danu yii, bii ẹni pe wọn ko nifẹẹ ara wọn rara ni. Ohun ta a gbọ ni pe, ọkọ tanka agbepo mi-in ti debẹ, ti wọn si ti n fa epo sinu ẹ, bẹẹ lawọn oṣiṣẹ ileeṣẹ to n mojuto awọn iṣẹlẹ pajawiri naa ti duro wamuwamu lati le tete mojuto ijanba to le ṣeeṣi waye.


EFCC ya wọ ile igbafẹ kan n’Ibadan, ọmọ ‘Yahoo’ mẹwaa ni wọn ri mu

Ọlawale Ajao, Ibadan Nnkan ko ṣẹnuure fawọn afurasi onijibiti kan ti wọn n pe lọmọ ‘Yahoo’ nigboro Ibadan lafẹmọju aarọ ọjọ Ẹti, Furaidee, ọsẹ kọja pẹlu bi awọn oṣiṣẹ EFCC, iyẹn ajọ to n gbogun ti jibiti ati iwa magomago, ẹka tilu Ibadan ya lu wọn lojiji nibi ti wọn ti n ṣe faaji lọwọ. O jọ pe iṣẹ ọwọ awọn paapaa ko fi wọn lọkan balẹ. Bi wọn ṣe ri awọn agbofinro ni wọn fọn danu, ti kaluku si wa’bi sa gba lọ. Ṣugbọn mẹwaa ninu wọn lọwọ awọn EFCC papa tẹ, ti wọn si fi ṣẹkẹṣẹkẹ ko wọn lọ sinu atimọle. Orukọ wọn ni Isaac Ogundayọ; David Ayọdele; Etiowe Kelvin; Ṣeun Afọlabi; Saheed Ọlalekan; Oluwatobi Damilọla; Sukanmi Ọdọfin; Ademọla Okunọla; Joseph Damilare ati Abass Sodiq. Nigba to n fidi iṣẹlẹ yii mulẹ fawọn oniroyin n’Ibaban, Agbenusọ fun ajọ EFCC, Ọgbẹni Wilson Uwujaren sọ pe awọn to ri ọna ti awọn ọmọdekunrin wọnyi n gba nawo ninaakunaa ni wọn ta ajọ EFCC lolobo ti awọn fi lọọ ka wọn mọ ode faaji ti wọn ti n ba owo ninu jẹ lọwọ laduugbo Ajinde, nigboro Ibadan, nibi ti wọn ti ṣe ariya lati alẹ Ọjọbọ, Tọsidee, mọju Furaidee.


Ṣugbọn mẹwaa ninu wọn lọwọ awọn EFCC papa tẹ, ti wọn si fi ṣẹkẹṣẹkẹ ko wọn lọ sinu atimọle. Orukọ wọn ni Isaac Ogundayọ; David Ayọdele; Etiowe Kelvin; Ṣeun Afọlabi; Saheed Ọlalekan; Oluwatobi Damilọla; Sukanmi Ọdọfin; Ademọla Okunọla; Joseph Damilare ati Abass Sodiq. Nigba to n fidi iṣẹlẹ yii mulẹ fawọn oniroyin n’Ibaban, Agbenusọ fun ajọ EFCC, Ọgbẹni Wilson Uwujaren sọ pe awọn to ri ọna ti awọn ọmọdekunrin wọnyi n gba nawo ninaakunaa ni wọn ta ajọ EFCC lolobo ti awọn fi lọọ ka wọn mọ ode faaji ti wọn ti n ba owo ninu jẹ lọwọ laduugbo Ajinde, nigboro Ibadan, nibi ti wọn ti ṣe ariya lati alẹ Ọjọbọ, Tọsidee, mọju Furaidee. ALAROYE gbọ pe oriṣiiriṣii ayederu iwe, eyi to jọ pe wọn fi lu awọn eeyan ni jibiti lawọn agbofinro ka mọ awọn afurasi ọmọ ‘Yahoo’ wọnyi lọwọ. Ni kete ti iwadii ba pari lori iṣẹlẹ yii lajọ EFCC yoo gbe awọn mẹwẹẹwa lọ sile-ẹjọ gẹgẹ bi agbẹnusọ ajọ naa ṣe fidi ẹ mulẹ.


ALAROYE gbọ pe oriṣiiriṣii ayederu iwe, eyi to jọ pe wọn fi lu awọn eeyan ni jibiti lawọn agbofinro ka mọ awọn afurasi ọmọ ‘Yahoo’ wọnyi lọwọ. Ni kete ti iwadii ba pari lori iṣẹlẹ yii lajọ EFCC yoo gbe awọn mẹwẹẹwa lọ sile-ẹjọ gẹgẹ bi agbẹnusọ ajọ naa ṣe fidi ẹ mulẹ.


Makinde da igbimọ to n mojuto eto imọtoto ayika nipinlẹ Ọyọ duro

Ọlawale Ajao, Ibadan Nitori aikunju oṣunwọn wọn, Gomina ipinlẹ Ọyọ, Ẹnjinia Ṣeyi Makinde, ti da ajọ to n mojuto eto imọtoto ayika ipinlẹ Ọyọ ka, o ni wọn ko mọṣẹ wọn niṣẹ. Ajọ eleto imọtoto yii ni wọn n pe ni Oyo State Waste Management Authority, OYOWMA lede oyinbo. Nileeṣẹ redio ati tẹlifiṣan ipinlẹ Ọyọ (BCOS) ni Gomina Makinde ti fidi iroyin yii mulẹ nigba ti ileeṣẹ ọhun gba a lalejo lori eto wọn kan l’Ọjọbọ, Tọsidee, to kọja. O ni igbesẹ oun yii ko ṣẹyin bi ajọ naa ṣe kuna lati maa palẹ awọn ẹgbin ti awọn araalu n da jọ soju titi mọ gẹgẹ bo ṣe yẹ ki wọn maa ṣe e. Gẹgẹ bo ṣe sọ, owo tijọba ipinlẹ Ọyọ n na loṣooṣu lori pe a n kólẹ̀ danu lasan ko din ni miliọnu mẹtadinlogoji Naira (N37m). Makinde ni bi ki i baa ṣe pe ijọba oun ki i ṣe oninaa-apa ni, mẹrindinlaaadọta (N46 m) Naira ti ajọ OYOWMA beere fun lati maa fi palẹ idọti mọ loṣooṣu. “Ṣugbọn o ṣe ni laaanu pe ba a ṣe n nawo to lati ri i pe igboro ilu Ibadan ati gbogbo ipinlẹ Ọyọ wa ni imọtoto, niṣe ni gbogbo oju titi tun kun fun idọti, ti awọn adugbo mi-in ko yatọ si aakitan.” Lati ri i pe ẹgbin ko ba ogo ipinlẹ naa jẹ nitori idaduro igbimọ alamoojuto eto naa, Makinde sọ pe igbimọ alabẹ ṣekele kan ti oun ṣẹṣẹ gbe kalẹ ni yoo maa mojuto eto imọtoto ayika jake-jado ipinlẹ naa bayii, oun si gbagbọ pe igbimọ yii yoo ṣatunṣe si gbogbo aiṣedeede ajọ OYWMA.


O ni igbesẹ oun yii ko ṣẹyin bi ajọ naa ṣe kuna lati maa palẹ awọn ẹgbin ti awọn araalu n da jọ soju titi mọ gẹgẹ bo ṣe yẹ ki wọn maa ṣe e. Gẹgẹ bo ṣe sọ, owo tijọba ipinlẹ Ọyọ n na loṣooṣu lori pe a n kólẹ̀ danu lasan ko din ni miliọnu mẹtadinlogoji Naira (N37m). Makinde ni bi ki i baa ṣe pe ijọba oun ki i ṣe oninaa-apa ni, mẹrindinlaaadọta (N46 m) Naira ti ajọ OYOWMA beere fun lati maa fi palẹ idọti mọ loṣooṣu. “Ṣugbọn o ṣe ni laaanu pe ba a ṣe n nawo to lati ri i pe igboro ilu Ibadan ati gbogbo ipinlẹ Ọyọ wa ni imọtoto, niṣe ni gbogbo oju titi tun kun fun idọti, ti awọn adugbo mi-in ko yatọ si aakitan.” Lati ri i pe ẹgbin ko ba ogo ipinlẹ naa jẹ nitori idaduro igbimọ alamoojuto eto naa, Makinde sọ pe igbimọ alabẹ ṣekele kan ti oun ṣẹṣẹ gbe kalẹ ni yoo maa mojuto eto imọtoto ayika jake-jado ipinlẹ naa bayii, oun si gbagbọ pe igbimọ yii yoo ṣatunṣe si gbogbo aiṣedeede ajọ OYWMA. O waa rọ gbogbo awọn ti ajọ naa ti fi aiṣedeede wọn pa lara laarin oṣu kan sẹyin lati fiye denu. Bẹẹ lo fi da wọn loju pe wọn yoo ri ayipada rere pẹlu iṣọwọṣiṣẹ igbimọ ti oun ṣẹṣẹ gbe kalẹ yii. EFCC ya wọ ile igbafẹ kan n’Ibadan, ọmọ ‘Yahoo’ mẹwaa ni wọn ri mu


O waa rọ gbogbo awọn ti ajọ naa ti fi aiṣedeede wọn pa lara laarin oṣu kan sẹyin lati fiye denu. Bẹẹ lo fi da wọn loju pe wọn yoo ri ayipada rere pẹlu iṣọwọṣiṣẹ igbimọ ti oun ṣẹṣẹ gbe kalẹ yii. EFCC ya wọ ile igbafẹ kan n’Ibadan, ọmọ ‘Yahoo’ mẹwaa ni wọn ri mu


Nitori ọrọ buruku to sọ si Baba Adeboye, awọn pasitọ n binu si Buhari

Wẹrẹ bayii lọrọ ọhun bẹrẹ, nigba ti Baba Adeboye, olori ijọ Ridiimu, gba Aarẹ ilẹ wa, Muhammadu Buhari, nimọran lori atunto Naijiria, ṣugbọn tawọn ọmọ ẹyin ẹ kọlu baba naa, ti wọn si pe e ni ọta orilẹ-ede yii. Ọrọ ti wọn sọ yii lo bi Olori ijọ kan ti wọn n pe ni DayStar Christian Centre l’Ekoo, Sam Adeyẹmi, ninu. Ọkan lara awọn pasitọ ti wọn lorukọ nilẹ yii ni ni ọkunrin yii, o si ti bu ẹnu atẹ lu ọrọ buruku tawọn ọmọ ẹyin Buhari sọ si Baba Adeboye, bẹẹ lo sọ pe ki i ṣe ẹṣẹ rara ti eniyan ba sọ ero ọkan ẹ nipa orilẹ-ede ẹ fun ijọba. Ori ẹrọ ayelujara abẹyẹfo (twitter), ni Adeyẹmi gba ti sọ pe nigba wo lo di ki wọn maa dunkooko mọ araalu nitori ti wọn sọ ero ọkan wọn sita. O ni ẹtọ kaluku ni lati sọ ohun to yẹ fun ijọba nipa atunto orilẹ-ede yii. Ati pe niṣe ni olori gidi maa n tẹti lati gbọ ohun tawọn eeyan ẹ ba sọ, ki i ṣe idunkooko tabi ki wọn maa halẹ kiri.


Ori ẹrọ ayelujara abẹyẹfo (twitter), ni Adeyẹmi gba ti sọ pe nigba wo lo di ki wọn maa dunkooko mọ araalu nitori ti wọn sọ ero ọkan wọn sita. O ni ẹtọ kaluku ni lati sọ ohun to yẹ fun ijọba nipa atunto orilẹ-ede yii. Ati pe niṣe ni olori gidi maa n tẹti lati gbọ ohun tawọn eeyan ẹ ba sọ, ki i ṣe idunkooko tabi ki wọn maa halẹ kiri. Bakan naa ni awọn iranṣẹ Ọlọrun mi-in, to fi mọ awọm ọmọ orileede yii ti n sọ pe ọrọ ti Garba sọ lorukọ Aarẹ ku diẹ kaato. Wọn ni lara ojuṣe iranṣẹ Ọlọrun ni lati tọ awọn aṣaaju wa sọna, ojuṣe yii ko yọ awọn ọmọ Naijiria paapaa silẹ, nitori awọn ni wọn yan wọn sipo, wọn si gbọdọ maa gbe amọran tabi akiyesi ti wọn ba fun wọn wo. Lana-an ni Ọgbẹni Garba Shehu, oluranlọwọ fun Aarẹ Muhammed Buhari lori eto iroyin bọ sita, ohun to si sọ ni pe ti a ba ri ẹnikan to ba n sọ nipa atunto Naijiria lasiko yii, ọta orilẹ-ede yii niru wọn.


Bakan naa ni awọn iranṣẹ Ọlọrun mi-in, to fi mọ awọm ọmọ orileede yii ti n sọ pe ọrọ ti Garba sọ lorukọ Aarẹ ku diẹ kaato. Wọn ni lara ojuṣe iranṣẹ Ọlọrun ni lati tọ awọn aṣaaju wa sọna, ojuṣe yii ko yọ awọn ọmọ Naijiria paapaa silẹ, nitori awọn ni wọn yan wọn sipo, wọn si gbọdọ maa gbe amọran tabi akiyesi ti wọn ba fun wọn wo. Lana-an ni Ọgbẹni Garba Shehu, oluranlọwọ fun Aarẹ Muhammed Buhari lori eto iroyin bọ sita, ohun to si sọ ni pe ti a ba ri ẹnikan to ba n sọ nipa atunto Naijiria lasiko yii, ọta orilẹ-ede yii niru wọn. O sọ pe ko si ọrọ atunto kankan ninu iṣẹ to wa niwaju Muhammed Buhari, bẹẹ ni ko ni i ṣe e, wọn o baa pariwo ju bẹẹ lọ. Ohun to fa ibinu awọn eeyan ko ju pe, Baba Adeboye, olori ijọ Ridiimu, ṣẹṣẹ gba Muhammed Buhari niyanju ni, bi awọn eeyan si ṣe n ka iroyin ọhun lọwọ, ko pẹẹ ni Garba Shehu gbe tiẹ naa jade, ohun tawọn eeyan si n sọ ni pe dajudaju, Adeboye, Olori ijọ Ridiimu gan-an lawọn ọmọ Buhari n pe ni ọta ilu, wọn si mọ-ọn-mọ kan an labuku lori ọrọ to sọ ni.


O sọ pe ko si ọrọ atunto kankan ninu iṣẹ to wa niwaju Muhammed Buhari, bẹẹ ni ko ni i ṣe e, wọn o baa pariwo ju bẹẹ lọ. Ohun to fa ibinu awọn eeyan ko ju pe, Baba Adeboye, olori ijọ Ridiimu, ṣẹṣẹ gba Muhammed Buhari niyanju ni, bi awọn eeyan si ṣe n ka iroyin ọhun lọwọ, ko pẹẹ ni Garba Shehu gbe tiẹ naa jade, ohun tawọn eeyan si n sọ ni pe dajudaju, Adeboye, Olori ijọ Ridiimu gan-an lawọn ọmọ Buhari n pe ni ọta ilu, wọn si mọ-ọn-mọ kan an labuku lori ọrọ to sọ ni.


Ọlọpaa to ba ṣe aṣemaṣe, ẹ ya fidio ẹ

Aderounmu Kazeem “Ti a ba ri ẹnikẹni to ni iwa ọdanran kan lọwọ ti inu ẹ n dun wi pe ileeṣẹ ọlọpaa ti ko awọn SARS nilẹ patapata, iru awọn eeyan bẹẹ n tan ara wọn jẹ ni o, nitori awọn ẹṣọ agbofinro naa yoo ṣi wa daadaa, atunṣe ati atunto nijọba fẹẹ ko waye lori iṣẹ wọn.” Agbẹnusọ fun ileeṣẹ ọlọpaa, DCP Frank Mba lo ṣe bayii sọrọ, lasiko ti gbajumọ olorin nni, Azeez Fashọla, ẹni tawọn eeyan tun mọ si Naira Marley, ṣe ifọrọ-wani-lẹnu-wo fun un lori ẹrọ ayelujara ẹ, Instagiraaamu. ̀Ọkunrin ọlọpaa yii fi kun ọrọ ẹ wi pe ko rọrun ki ijọba ko awọn ẹṣọ to n gbogun ti iwa ọdaran kuro nilẹ bẹẹ, paapaa bi oriṣiiriiṣi iwa ọdaran ṣe pọ nigboro lasiko yii. O ni kaka ki ileeṣẹ ọlọpaa fagile ẹka ẹṣọ ẹ yii, atunṣe ati atunto gidi lo maa waye, ti awọn ẹṣọ naa yoo si yipada si rere. Mba sọ pe gbogbo iwa to le tabuku ba iṣẹ naa lawọn yoo mojuto bayii, ati pe ẹṣọ ti ọwọ ba tẹ pẹlu awọn iwa ti ileeṣẹ ọlọpaa ni wọn ko gbọdọ ṣe mọ yoo rugi oyin. Bẹẹ gẹgẹ ni agbẹnusọ fun ileeṣẹ ọlọpaa yii sọ pe ọlọpaa kankan ko lẹtọọ lati maa fiya jẹ ọkunrin to ba dirun tabi ṣe adamọdi irun Dada sori. Bakan naa lo fi kun un pe eeyan le fi foonu ẹ ya fidio ọlọpaa ti iṣẹ ẹ ba ti n tayọ ohun ti ofin ni ko ṣe, ṣugbọn eni to ba fẹẹ ya iru fidio bẹẹ gb̀ọdọ ṣe pẹlẹ, paapaa tiru ọlọpaa bẹẹ ba gbe ohun ija oloro dani Tẹ o ba gbagbe, ọga agba fun ileeṣẹ ọlọpaa ti sọ pe ko gbọdọ si ẹṣọ agbofinro to tun gbọdọ gbegi dina lojupopo mọ, bẹẹ ni wọn ko gbọdọ maa tọwọ bọ awọn eeyan lapo kiri.


Ibo gomina ti yoo waye ni Satide l’Ondo, ta ni yoo wọle?

Oluṣẹyẹ Iyiade, Akurẹ Bi eto idibo sipo gomina to fẹẹ waye lopin ọsẹ ta a wa yii ṣe n sun mọle ni ipenija to n koju awọn oludije naa n peleke si i, bẹẹ ni ko sẹni to ti i le sọ ni pato iru ẹgbẹ oṣelu ti yoo jawe olubori ninu eto idibo naa. Bo tilẹ jẹ pe awọn ẹgbẹ oṣelu bii mẹtadinlogun ni wọn fẹẹ kopa, sibẹ, ohun to da awọn eeyan ipinlẹ Ondo loju ni pe aarin awọn mẹta pere, iyẹn ẹgbẹ oṣelu All Progressive Congress (APC), People’s Democratic Party (PDP) ati Zenith Labour Party (ZLP) lo ṣee ṣe ki kinni ọhun fi si. Awọn alatilẹyin ẹgbẹ oṣelu mẹtẹẹta yii ni wọn n leri leka, ti olukuluku wọn si gbagbọ pe oludije ti awọn fa kalẹ ni yoo jawe olubori ninu eto idibo naa, ọrọ yii si ti kuro ni ti ori ahọn lasan, gbogbo igbesẹ ti wọn ro pe o le ran awọn lọwọ lati rọwọ mu ninu eto idibo naa ni wọn n gbe. Ẹkun idibo mẹta ni wọn pin ipinlẹ Ondo si, Ẹkun idibo Ariwa ninu eyi ta a ti ri ijọba ibilẹ Akoko mẹrẹẹrin, Ọwọ ati Ọsẹ, eyi ni ẹkun ti Gomina Rotimi Akeredolu, ẹni ti ẹgbẹ oṣelu APC tun fa kalẹ lati dije lẹẹkeji ti wa. Ẹkun Aarin-Gbungbun ipinlẹ Ondo, nibi ti Eyitayọ Jẹgẹdẹ to jẹ oludije ẹgbẹ PDP ti wa, awọn ijọba ibilẹ mẹfa to wa labẹ ẹkun yii ni, Ariwa ati Guusu Akurẹ, Ila-Oorun ati Iwọ-Oorun Ondo, Idanre ati Ifẹdọrẹ. Bakan naa la ri ẹkun Guusu ibi ti awọn ijọba ibilẹ bii, Ilẹ-Oluji/Oke-Igbo, Odigbo, Ilajẹ, Irele, Okitipupa ati Ẹsẹ-Odo wa, Ọmọ bibi ẹkun yii ni Igbakeji Gomina ipinlẹ Ondo,Ọnarebu Agboọla Ajayi, to jẹ oludije ẹgbẹ ZLP.


Ẹkun idibo mẹta ni wọn pin ipinlẹ Ondo si, Ẹkun idibo Ariwa ninu eyi ta a ti ri ijọba ibilẹ Akoko mẹrẹẹrin, Ọwọ ati Ọsẹ, eyi ni ẹkun ti Gomina Rotimi Akeredolu, ẹni ti ẹgbẹ oṣelu APC tun fa kalẹ lati dije lẹẹkeji ti wa. Ẹkun Aarin-Gbungbun ipinlẹ Ondo, nibi ti Eyitayọ Jẹgẹdẹ to jẹ oludije ẹgbẹ PDP ti wa, awọn ijọba ibilẹ mẹfa to wa labẹ ẹkun yii ni, Ariwa ati Guusu Akurẹ, Ila-Oorun ati Iwọ-Oorun Ondo, Idanre ati Ifẹdọrẹ. Bakan naa la ri ẹkun Guusu ibi ti awọn ijọba ibilẹ bii, Ilẹ-Oluji/Oke-Igbo, Odigbo, Ilajẹ, Irele, Okitipupa ati Ẹsẹ-Odo wa, Ọmọ bibi ẹkun yii ni Igbakeji Gomina ipinlẹ Ondo,Ọnarebu Agboọla Ajayi, to jẹ oludije ẹgbẹ ZLP. Ọdun mẹrin ni gomina alagbada akọkọ nipinlẹ Ondo, Oloogbe Adekunle Ajasin, to wa lati ẹkun Ariwa fi tukọ ijọba ipinlẹ Ondo, iyẹn lati ọdun 1979 si 1983, ẹkun yii kan naa ni Ologbe Adebayọ Adefarati to ṣakoso laarin ọdun 1999 si 2003 ti wa. Oloogbe Oluṣẹgun Agagu to ṣejọba laarin ọdun 2003 si 2009 wa lati Ẹkun Guusu, Dokita Oluṣẹgun Mimiko to si wa lati ẹkun Aarin-Gbungbun ṣejọba ọdun mẹjọ gbako (2009-2017) nigba ti Arakunrin Rotimi Akeredolu to gba ijọba lọwọ rẹ wa lati ẹkun Ariwa. Bo tilẹ jẹ pe ko sibi ti wọn ti n jokoo ṣe ipade lori ẹkun to yẹ ko dije dupo gomina ipinlẹ Ondo, sibẹ, ọrọ yii wa lara ohun tawọn oludije wọnyi atawọn alatilẹyin wọn maa n tẹnumọ ju lọ lati ta ko ara wọn lasiko ti wọn ba n polongo ibo.


Ọdun mẹrin ni gomina alagbada akọkọ nipinlẹ Ondo, Oloogbe Adekunle Ajasin, to wa lati ẹkun Ariwa fi tukọ ijọba ipinlẹ Ondo, iyẹn lati ọdun 1979 si 1983, ẹkun yii kan naa ni Ologbe Adebayọ Adefarati to ṣakoso laarin ọdun 1999 si 2003 ti wa. Oloogbe Oluṣẹgun Agagu to ṣejọba laarin ọdun 2003 si 2009 wa lati Ẹkun Guusu, Dokita Oluṣẹgun Mimiko to si wa lati ẹkun Aarin-Gbungbun ṣejọba ọdun mẹjọ gbako (2009-2017) nigba ti Arakunrin Rotimi Akeredolu to gba ijọba lọwọ rẹ wa lati ẹkun Ariwa. Bo tilẹ jẹ pe ko sibi ti wọn ti n jokoo ṣe ipade lori ẹkun to yẹ ko dije dupo gomina ipinlẹ Ondo, sibẹ, ọrọ yii wa lara ohun tawọn oludije wọnyi atawọn alatilẹyin wọn maa n tẹnumọ ju lọ lati ta ko ara wọn lasiko ti wọn ba n polongo ibo. Igbagbọ awọn ọmọ ẹgbẹ APC ni pe niwọn igba ti Ẹkun Aarin-Gbungbun ti lo ọdun mẹjọ tiwọn pe lori aleefa, ko sohun to yẹ ko di oludije awọn lọwọ lati lọ fun saa keji gẹgẹ bii gomina. Wọn ni kawọn eeyan ẹkun Aarin-Gbungbun lọọ ni suuru titi di ọjọ mi-in ọjọ ire, nitori pe ọna wọn ṣi jin pupọ ki wọn too tun gbọ iro ipo gomina. Lati fi bi wọn ṣe koriira Dokita Mimiko si han nigba to ṣi wa lori aleefa, Akeredolu ni ọgọọrọ awọn eeyan ẹkun Guusu (paapaa awọn ti wọn jẹ ọmọlẹyin Oloogbe Agagu) ṣatilẹyin fun lasiko eto idibo gomina to waye lọdun 2016.


Igbagbọ awọn ọmọ ẹgbẹ APC ni pe niwọn igba ti Ẹkun Aarin-Gbungbun ti lo ọdun mẹjọ tiwọn pe lori aleefa, ko sohun to yẹ ko di oludije awọn lọwọ lati lọ fun saa keji gẹgẹ bii gomina. Wọn ni kawọn eeyan ẹkun Aarin-Gbungbun lọọ ni suuru titi di ọjọ mi-in ọjọ ire, nitori pe ọna wọn ṣi jin pupọ ki wọn too tun gbọ iro ipo gomina. Lati fi bi wọn ṣe koriira Dokita Mimiko si han nigba to ṣi wa lori aleefa, Akeredolu ni ọgọọrọ awọn eeyan ẹkun Guusu (paapaa awọn ti wọn jẹ ọmọlẹyin Oloogbe Agagu) ṣatilẹyin fun lasiko eto idibo gomina to waye lọdun 2016. Koda, pupọ ninu awọn alabaaṣisẹpọ gomina ana ọhun ni wọn kẹyin si i nigba naa latari bo ṣe yan Jẹgẹdẹ laayo gẹgẹ bii arọpo rẹ nigba naa dipo ko mu ọkan ninu wọn, Idi ree ti gbogbo wọn fi gbimọ-pọ pẹlu Jimoh Ibrahim, pẹlu agbara ijọba apapọ, lati yi Jẹgẹdẹ lagbo da sina. ALAROYE fidi rẹ mulẹ ninu iwadii ta a ṣe pe ki i ṣe pe o wu Ọnarebu Ajayi lati gbe apoti ta ko ọga rẹ ninu eto idibo to n bọ yii, awọn eeyan kan lati ẹkun Guusu ni wọn gbo o laya, ti wọn si fi dandan le e fun un lati dupo naa. Gẹgẹ ba a ṣe gbọ, wọn lo kọkọ wu Ajayi lati juwọ silẹ fun Jẹgẹdẹ latari ẹbẹ tawọn olori ẹgbẹ PDP kan n bẹ ẹ lẹyin to fidi rẹmi ninu eto idibo abẹle, ṣugbọn awọn eeyan rẹ ni wọn yari, ti wọn si ni dandan ni, o gbọdọ waa dije nitori pe Ẹkun awọn ni ipo gomina kan. Ohun tawọn eeyan ẹkun Aarin-Gbungbun duro le lori ni tiwọn ni pe o to akoko to yẹ ki ọmọ bibi ilu Akurẹ naa de ipo gomina ipinlẹ Ondo lati bii ogoji ọdun o le ti wọn ti da ipinlẹ naa silẹ.


Koda, pupọ ninu awọn alabaaṣisẹpọ gomina ana ọhun ni wọn kẹyin si i nigba naa latari bo ṣe yan Jẹgẹdẹ laayo gẹgẹ bii arọpo rẹ nigba naa dipo ko mu ọkan ninu wọn, Idi ree ti gbogbo wọn fi gbimọ-pọ pẹlu Jimoh Ibrahim, pẹlu agbara ijọba apapọ, lati yi Jẹgẹdẹ lagbo da sina. ALAROYE fidi rẹ mulẹ ninu iwadii ta a ṣe pe ki i ṣe pe o wu Ọnarebu Ajayi lati gbe apoti ta ko ọga rẹ ninu eto idibo to n bọ yii, awọn eeyan kan lati ẹkun Guusu ni wọn gbo o laya, ti wọn si fi dandan le e fun un lati dupo naa. Gẹgẹ ba a ṣe gbọ, wọn lo kọkọ wu Ajayi lati juwọ silẹ fun Jẹgẹdẹ latari ẹbẹ tawọn olori ẹgbẹ PDP kan n bẹ ẹ lẹyin to fidi rẹmi ninu eto idibo abẹle, ṣugbọn awọn eeyan rẹ ni wọn yari, ti wọn si ni dandan ni, o gbọdọ waa dije nitori pe Ẹkun awọn ni ipo gomina kan. Ohun tawọn eeyan ẹkun Aarin-Gbungbun duro le lori ni tiwọn ni pe o to akoko to yẹ ki ọmọ bibi ilu Akurẹ naa de ipo gomina ipinlẹ Ondo lati bii ogoji ọdun o le ti wọn ti da ipinlẹ naa silẹ. Lọwọlọwọ ba a ṣe n sọrọ yii, ẹkun idibo kọọkan lo duro wamuwamu lẹyin awọn eeyan wọn to n dije, awọn oludije wọnyi si gbagbọ pe lẹyin ọpọ ibo ti awọn ba ri lati ẹkun awọn, o di dandan ki awọn tun ri awọn ibo diẹdiẹ ja gba lati awọn Ẹkun yooku. Idi ree ti ọkọọkan awọn oludije naa fi lọọ mu igbakeji lati Ẹkun mi-in to yatọ sibi ti wọn ti wa. Fun apẹẹrẹ, ọmọ Ẹkun Guusu ni Lucky Ayedatiwa ti Gomina Akeredolu fẹẹ lo bii igbakeji rẹ, ẹkun yii kan naa si ni Gboluga Ikuegboju ti wa to jẹ igbakeji Jẹgẹdẹ ti wa, nigba ti Gboye Adegbenro to n dije pẹlu Ọnarebu Ajayi wa lati ijọba ibilẹ Ifẹdọre, ni ẹkun Aarin-Gbungbun.


Lọwọlọwọ ba a ṣe n sọrọ yii, ẹkun idibo kọọkan lo duro wamuwamu lẹyin awọn eeyan wọn to n dije, awọn oludije wọnyi si gbagbọ pe lẹyin ọpọ ibo ti awọn ba ri lati ẹkun awọn, o di dandan ki awọn tun ri awọn ibo diẹdiẹ ja gba lati awọn Ẹkun yooku. Idi ree ti ọkọọkan awọn oludije naa fi lọọ mu igbakeji lati Ẹkun mi-in to yatọ sibi ti wọn ti wa. Fun apẹẹrẹ, ọmọ Ẹkun Guusu ni Lucky Ayedatiwa ti Gomina Akeredolu fẹẹ lo bii igbakeji rẹ, ẹkun yii kan naa si ni Gboluga Ikuegboju ti wa to jẹ igbakeji Jẹgẹdẹ ti wa, nigba ti Gboye Adegbenro to n dije pẹlu Ọnarebu Ajayi wa lati ijọba ibilẹ Ifẹdọre, ni ẹkun Aarin-Gbungbun. Ijọba ibilẹ Guusu Akurẹ ni ẹkun Aarin-Gbungbun ni pupọ ibo ti wọn n di nipinlẹ Ondo ti n wa, ibo to n wa lati ijọba ibilẹ Iwọ-Oorun Ondo lo tun tẹle e, nigba ti ibo awọn eeyan ijọba ibile Ilajẹ ṣe ẹkẹta wọn. Ọsẹ to kọja ni Gomina Akeredolu sare san oṣu kan ninu owo oṣu meji to jẹ awọn oṣiṣẹ, ireti si wa pe o ṣee ṣe ko tun san omiiran fun wọn lọsẹ yii, lati wa ojurere wọn. O han pe ẹgbẹ APC to n ṣejọba ti su pupọ awọn eeyan ipinlẹ Ondo nitori pe ilana ti gomina to wa lori oye fi n ṣejọba ko tẹ wọn lọrun.


Ijọba ibilẹ Guusu Akurẹ ni ẹkun Aarin-Gbungbun ni pupọ ibo ti wọn n di nipinlẹ Ondo ti n wa, ibo to n wa lati ijọba ibilẹ Iwọ-Oorun Ondo lo tun tẹle e, nigba ti ibo awọn eeyan ijọba ibile Ilajẹ ṣe ẹkẹta wọn. Ọsẹ to kọja ni Gomina Akeredolu sare san oṣu kan ninu owo oṣu meji to jẹ awọn oṣiṣẹ, ireti si wa pe o ṣee ṣe ko tun san omiiran fun wọn lọsẹ yii, lati wa ojurere wọn. O han pe ẹgbẹ APC to n ṣejọba ti su pupọ awọn eeyan ipinlẹ Ondo nitori pe ilana ti gomina to wa lori oye fi n ṣejọba ko tẹ wọn lọrun. Diẹ ninu awọn nnkan to n bi awọn eeyan ninu si Akeredolu ni ti owo ile-iwe giga ipinlẹ Ondo to ṣe afikun rẹ, fifagi le eto ilera ọfẹ, gbigbẹsẹ le owo ajẹmọnu awọn oṣiṣẹ ati yiyọ owo wọn ni iyọkuyọ lati igba to ti dori aleefa. Bakan naa ni ti akọlu igba gbogbo tawọn alatilẹyin rẹ n ṣe si awọn alatako lati bii oṣu diẹ sẹyin. Igbagbọ awọn eeyan kan lori eto idibo to n bọ yii ni pe ko si bi awọn ẹgbẹ alatako ṣe fẹẹ fẹyin Gomina Akeredolu janlẹ ninu eto idibo naa nitori pe ijọba apapọ ko ni i fọwọ lẹran ki ipinlẹ Ondo tun bọ mọ wọn lọwọ lẹyin ti ipinlẹ Edo ti bọ sọwọ ẹgbẹ PDP.


Diẹ ninu awọn nnkan to n bi awọn eeyan ninu si Akeredolu ni ti owo ile-iwe giga ipinlẹ Ondo to ṣe afikun rẹ, fifagi le eto ilera ọfẹ, gbigbẹsẹ le owo ajẹmọnu awọn oṣiṣẹ ati yiyọ owo wọn ni iyọkuyọ lati igba to ti dori aleefa. Bakan naa ni ti akọlu igba gbogbo tawọn alatilẹyin rẹ n ṣe si awọn alatako lati bii oṣu diẹ sẹyin. Igbagbọ awọn eeyan kan lori eto idibo to n bọ yii ni pe ko si bi awọn ẹgbẹ alatako ṣe fẹẹ fẹyin Gomina Akeredolu janlẹ ninu eto idibo naa nitori pe ijọba apapọ ko ni i fọwọ lẹran ki ipinlẹ Ondo tun bọ mọ wọn lọwọ lẹyin ti ipinlẹ Edo ti bọ sọwọ ẹgbẹ PDP.


Nitori gbese, Baba alajọ pokunso ni Kwara

Ọkunrin alajọ kan, Habibullahi Aminullahi, ti binu pokunso niluu Ganmọ, nipinlẹ Kwara, nitori gbese ẹgbẹrun lọna igba naira ti wọn ṣẹ si i lọrun. Ajọ ni wọn sọ pebaba naa maa n gba ninu ilu ọhun, bẹẹ lo tun ni awọn ẹrọ to fi n lọ ata, elubọ atawọn nnkan mi-in. Ninu ṣọọbu ẹ to wa lojuna Ajaṣẹ-Ipo, ni Kwara, ni aburo ẹ kan ti ri i nibi to pokunso si. Ko too para ẹ yii ni wọn lo ti kọkọ sọ fawọn eeyan ẹ pe oun jẹ gbese ẹgbẹrun lọna igba naira (N200,000). Ẹnikan to sun mọ ọn daadaa to ba awọn oniroyin sọrọ ṣalaye pe, suuru lawọn fun un lọjọ naa, tawọn si ba a sọrọ pe nnkan yoo yipada si rere fun un laipẹ. ALARỌYE gbọ pe ẹrọ ilọta marun-un lọkunrin yii ni laarin ilu naa, bẹẹ lo ni ile meji, to tun ni mọto kekere kan to fi n ṣe taksi.


Ko too para ẹ yii ni wọn lo ti kọkọ sọ fawọn eeyan ẹ pe oun jẹ gbese ẹgbẹrun lọna igba naira (N200,000). Ẹnikan to sun mọ ọn daadaa to ba awọn oniroyin sọrọ ṣalaye pe, suuru lawọn fun un lọjọ naa, tawọn si ba a sọrọ pe nnkan yoo yipada si rere fun un laipẹ. ALARỌYE gbọ pe ẹrọ ilọta marun-un lọkunrin yii ni laarin ilu naa, bẹẹ lo ni ile meji, to tun ni mọto kekere kan to fi n ṣe taksi. Ọrẹ ẹ to ba awọn oniroyin sọrọ yii sọ pe iyalẹnu lọrọ ẹ ṣi n jẹ, nitori pe o ni awọn dukia to le ta, dipo bo ṣe pa ara ẹ danu yii. Bakan naa la gbọ pe ọkunrin naa ṣẹṣẹ fẹ iyawo keji ni, tiyẹn si wa ninu oyun bayii. Agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa nipinlẹ Kwara, SP Ajayi Okesanmi, fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, o ni loootọ niṣẹlẹ ọhun waye, ṣugbọn ọkunrin naa ko kọ iwe kankan silẹ lati ṣalaye ohun to mu un pokunso.


Ọrẹ ẹ to ba awọn oniroyin sọrọ yii sọ pe iyalẹnu lọrọ ẹ ṣi n jẹ, nitori pe o ni awọn dukia to le ta, dipo bo ṣe pa ara ẹ danu yii. Bakan naa la gbọ pe ọkunrin naa ṣẹṣẹ fẹ iyawo keji ni, tiyẹn si wa ninu oyun bayii. Agbẹnusọ ileeṣẹ ọlọpaa nipinlẹ Kwara, SP Ajayi Okesanmi, fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, o ni loootọ niṣẹlẹ ọhun waye, ṣugbọn ọkunrin naa ko kọ iwe kankan silẹ lati ṣalaye ohun to mu un pokunso.


Ọlọpaa n wa awọn to gun Afeez pa ni Ẹrin-Ọṣun

Florence Babaṣọla Ileeṣẹ ọlọpaa ipinlẹ Ọṣun ti bẹrẹ igbesẹ lori wiwa awọn ọmọkunrin mẹta ti wọn fẹsun kan pe won gun Afeez Kẹgbẹyale pa niluu Ẹrin Ọṣun. Gẹgẹ bi ẹgbọn Afeez, Saheed Kẹgbẹyale ṣe sọ, ni nnkan bii aago mẹjọ alẹ, ọjọ kin-in-ni oṣu kẹwaa. ọdun yii niṣẹlẹ naa ṣẹlẹ lasiko ti Afeez n pada bọ lati ibi to ti lọọ ra ounjẹ fun awọn adiyẹ rẹ. Saheed ṣalaye pe ileewe gbogboniṣe to wa niluu Ọfa ni Afeez ti kẹkọọgboye ninu imọ ounjẹ (Food Science Technology), lẹyin to si pari isinru ilu nipinlẹ Bauchi, lo pinnu lati bẹrẹ iṣẹ agbẹ ati ọsin adiyẹ niluu Ẹrin Ọṣun. O ni o gun ọkada fungba diẹ, nibẹ lo si ti tu owo jọ to fi ra oko nilu naa nibi to ti n ṣiṣẹ agbẹ. Lalẹ ọjọ iṣẹlẹ naa, inu sunkẹrẹ-fakẹrẹ kan to waye loju-ọna ni itaporogan ti waye laarin Afeez to wa lori ọkada rẹ pẹlu awọn ọmọkunrin mẹta kan ti awọn naa gun ọkada mi-in.


Saheed ṣalaye pe ileewe gbogboniṣe to wa niluu Ọfa ni Afeez ti kẹkọọgboye ninu imọ ounjẹ (Food Science Technology), lẹyin to si pari isinru ilu nipinlẹ Bauchi, lo pinnu lati bẹrẹ iṣẹ agbẹ ati ọsin adiyẹ niluu Ẹrin Ọṣun. O ni o gun ọkada fungba diẹ, nibẹ lo si ti tu owo jọ to fi ra oko nilu naa nibi to ti n ṣiṣẹ agbẹ. Lalẹ ọjọ iṣẹlẹ naa, inu sunkẹrẹ-fakẹrẹ kan to waye loju-ọna ni itaporogan ti waye laarin Afeez to wa lori ọkada rẹ pẹlu awọn ọmọkunrin mẹta kan ti awọn naa gun ọkada mi-in. Bi Afeez ṣe fẹẹ yọ kuro nibẹ la gbọ pe awọn ọmọkunrin ọhun fi ọkada wọn dena mọ ọn, wọn bẹrẹ si i na an, lẹyin naa ni wọn gun un lọbẹ laya, to si ku loju ẹsẹ. Saheed ṣalaye siwaju pe ọmọ ọgbọn ọdun ni Afeez ati pe oun ni abigbẹyin iya rẹ. O ni ile igbokupamọsi ti ileewosan Aṣubiaro ni oku rẹ wa bayii.


Bi Afeez ṣe fẹẹ yọ kuro nibẹ la gbọ pe awọn ọmọkunrin ọhun fi ọkada wọn dena mọ ọn, wọn bẹrẹ si i na an, lẹyin naa ni wọn gun un lọbẹ laya, to si ku loju ẹsẹ. Saheed ṣalaye siwaju pe ọmọ ọgbọn ọdun ni Afeez ati pe oun ni abigbẹyin iya rẹ. O ni ile igbokupamọsi ti ileewosan Aṣubiaro ni oku rẹ wa bayii. Nigba to n fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, alukoro ileeṣẹ ọlọpaa l’Ọṣun, Yẹmisi Ọpalọla sọ pe loootọ niṣẹlẹ naa ati pe ọkunrin kan torukọ rẹ n jẹ Falana lo lọ sọ fawọn ọlọpaa lalẹ ọjọ naa, ṣugbọn nigba ti wọn yoo fi debẹ, awọn ọmọkunrin naa ti sa lọ. Ọpalọla ni awari ti obinrin n wa nnkan ọbẹ lawọn yoo fi ọrọ naa ṣe, awọn ko si ni i sinmi titi ti ọwọ yoo fi tẹ awọn ọkunrin mẹtẹẹta.


Nigba to n fidi iṣẹlẹ naa mulẹ, alukoro ileeṣẹ ọlọpaa l’Ọṣun, Yẹmisi Ọpalọla sọ pe loootọ niṣẹlẹ naa ati pe ọkunrin kan torukọ rẹ n jẹ Falana lo lọ sọ fawọn ọlọpaa lalẹ ọjọ naa, ṣugbọn nigba ti wọn yoo fi debẹ, awọn ọmọkunrin naa ti sa lọ. Ọpalọla ni awari ti obinrin n wa nnkan ọbẹ lawọn yoo fi ọrọ naa ṣe, awọn ko si ni i sinmi titi ti ọwọ yoo fi tẹ awọn ọkunrin mẹtẹẹta.


Awọn mẹta dero ẹwọn, ori oku mẹwaa ni wọn ba lọwọ wọn

Oluyinka Soyemi, Ado-Ekiti Awọn ọkunrin mẹta kan ti dero ọgba ẹwọn. Ọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii ni wọn foju bale-ẹjọ Majisreeti-agba to wa niluu Ado-Ekiti lori ẹsun pe wọn lọọ ge ori oku mẹwaa niboji. Kọla Fatoye, ẹni ogoji ọdun pẹlu Abimbọla Fatoye toun jẹ ẹni ọdun mariundinlogoji ati Ahmed Ojo, ẹni ọdun mẹrindinlọgọta, lawọn ọlọpaa sọ pe wọn huwa ọhun laarin oṣu kẹta si oṣu kẹsan-an, ọdun yii, niluu Ọrun-Ekiti. Inspẹkitọ Monica Okebuilo ṣalaye pe laarin asiko naa lawọn olujẹjọ lọ si iboju ileejọsin St Paul’s Anglican Church, ti wọn si ge ori oku mẹwaa ọtọọtọ, bẹẹ ni wọn ko oogun abẹnugọngọ dani, wọn ko si ri alaye gidi kankan ṣe nigba tọwọ tẹ wọn. O ni iwadii fi han pe ọdaran ni wọn, wọn si ti ṣe si ofin ijọba, eyi lo ṣe yẹ ki wọn jiya labẹ ofin. O waa sọ ọ di mimọ pe oun ti fi ọrọ wọn lọ ẹka to n gba adájọ́ nimọran (DPP), fun igbesẹ to kan. O ni ki kootu fi awọn afurasi naa pamọ sọgba ẹwọn di igba ti DPP yoo sọrọ.


Haa, ọrọ buruku ti Ọṣọba sọ si Baba Adebanjo ti da wahala silẹ o

Aderounmu Kazeem Larin awọn agbaagba Yoruba, ati laarin awon ọdọ pẹlu awọn ẹgbẹ loriṣiriṣi nilẹ Yoruba, ọrọ buruku ti Oloye Oluṣegun Ọṣọba ti i ṣe gomina ipinlẹ Ogun nigba kan sọ ranṣẹ si aṣaaju Afẹnifẹre, Oloye Ayọ Adebanjo, ti da wahala silẹ o, nitori ọpọlopo wọn ni wọn ko fara mọ ohun ti Ọṣoba ṣe rara, wọn ni ki i se oun lo yẹ ko bu Adebanjo ni gbangba, ati pe ọro na ayo fa Yoruba sẹyin gan-an ni. Ọṣọba ba awọn oniroyin Vanguard sọrọ ni, nibẹ lo si ti bẹrẹ si i tu bii ejo, ọrọ to si fi bẹre paapaa le koko ni. O ni, “Mo fẹẹ fi akoko yii kilọ gidigidi fun Oloye Ayọ Adebanjọ pe ọwọ ti mo n fun un nitori iye ọjọ diẹ to gba lọwọ mi lọjọ-ori, ko ni si iyẹn mọ o, bo ba ti ju ogulutu lu mi bayii, emi naa yoo sọ okuta fun un ni, faya-fọ-faya la o jọ maa ṣe fun ara wa. N ko ni gbe ẹnu mi fun alagbafọ mọ bayii, ohun to ba gbe wa ni mo maa da pada fun un!” Ohun ti wọn beere lọwọ Ọṣoba ni pe Adebanjo n fẹsun kan oun ati Aṣiwaju Bola Ahmed Tinubu pe awọn ni wọn ko fẹ ki Yoruba gba ara wọn lọwọ awọn amunisin, awọn naa ni wọn fọ ẹgbẹ Afẹnifẹre, bẹẹ ni oloṣelu marimajẹ ni wọn! Ọrọ yii lo ka Ọṣọba lara to fi sọ pe ki Baba Adebano ma sọro soun mọ o, nitori oun ko si ninu awọn to sọ di gomina, oun ti n ṣe oṣelu oun tipẹ ki oun to mọ Adebanjọ. Ọṣọba ni Adebanjọ funra ẹ lo fọ ẹgbe Afẹnifẹre nipa iwa agidi ati arankan ẹ to maa n hu, to jẹ ki i fẹ ki ẹnikẹni ba oun jiyan, to ti ro pe ohun ti oun ba sọ ni gbogbo aye gbọdọ ṣe.


N ko ni gbe ẹnu mi fun alagbafọ mọ bayii, ohun to ba gbe wa ni mo maa da pada fun un!” Ohun ti wọn beere lọwọ Ọṣoba ni pe Adebanjo n fẹsun kan oun ati Aṣiwaju Bola Ahmed Tinubu pe awọn ni wọn ko fẹ ki Yoruba gba ara wọn lọwọ awọn amunisin, awọn naa ni wọn fọ ẹgbẹ Afẹnifẹre, bẹẹ ni oloṣelu marimajẹ ni wọn! Ọrọ yii lo ka Ọṣọba lara to fi sọ pe ki Baba Adebano ma sọro soun mọ o, nitori oun ko si ninu awọn to sọ di gomina, oun ti n ṣe oṣelu oun tipẹ ki oun to mọ Adebanjọ. Ọṣọba ni Adebanjọ funra ẹ lo fọ ẹgbe Afẹnifẹre nipa iwa agidi ati arankan ẹ to maa n hu, to jẹ ki i fẹ ki ẹnikẹni ba oun jiyan, to ti ro pe ohun ti oun ba sọ ni gbogbo aye gbọdọ ṣe. “Ọpọ igba ni mo ti maa n sọ pe iwa Adebanjọ ko ba ti Awolọwọ mu, nitori Awolọwo maa n gbọ ti ẹlomi-in mọ tiẹ, mo si ti maa n sọ pe ko yee ro pe oun loun ko gbogbo ọgbọn ati imọ Awolọwọ sinu. Lati kekere, ni 1966, ti Awolowo jade lẹwọn ni mo ti mọ ọn, mi o si fi i silẹ titi to fi ku. Ṣugbọn Adebanjọ ko fẹran mi.


“Ọpọ igba ni mo ti maa n sọ pe iwa Adebanjọ ko ba ti Awolọwọ mu, nitori Awolọwo maa n gbọ ti ẹlomi-in mọ tiẹ, mo si ti maa n sọ pe ko yee ro pe oun loun ko gbogbo ọgbọn ati imọ Awolọwọ sinu. Lati kekere, ni 1966, ti Awolowo jade lẹwọn ni mo ti mọ ọn, mi o si fi i silẹ titi to fi ku. Ṣugbọn Adebanjọ ko fẹran mi. Nigba ti won fẹẹ fi mi ṣe olori ileeṣẹ Dailty Times ni 1984, niṣe lo ni ki Awolọwọ ma jẹ ki wọn fi mi ṣe e, ki Awolowo too fi aṣse si i. Igba ti mo fẹẹ ṣe gomina ni 1990, o ni Afọlabi Ọlabimtan ni ki wọn mu, ki n too bori gbogbo wọn. Bẹẹ naa ni ni 1999 to jẹ Fẹmi Okurounmu lo ni awọn Afẹnifẹre gbọdọ ti lẹyin. Ohun ti mo ṣe n sọ pe ko sigba kankan ti Afẹnifẹre ti mi lẹyin lati di gomina niyẹn.


Nigba ti won fẹẹ fi mi ṣe olori ileeṣẹ Dailty Times ni 1984, niṣe lo ni ki Awolọwọ ma jẹ ki wọn fi mi ṣe e, ki Awolowo too fi aṣse si i. Igba ti mo fẹẹ ṣe gomina ni 1990, o ni Afọlabi Ọlabimtan ni ki wọn mu, ki n too bori gbogbo wọn. Bẹẹ naa ni ni 1999 to jẹ Fẹmi Okurounmu lo ni awọn Afẹnifẹre gbọdọ ti lẹyin. Ohun ti mo ṣe n sọ pe ko sigba kankan ti Afẹnifẹre ti mi lẹyin lati di gomina niyẹn. Emi o si ninu awọn to sọ di gomina, bẹẹ ni ki i ṣe oun lo mu mi mọ Awolọwo, ko si ihalẹ kankan to le ṣe lori mi.” “Emi nikan kọ ni mo fi Afẹnifẹre wọn silẹ, gbogbo awa ta a ba ti jẹ gomina ni Adebanjọ maa n koriira. Ṣebi Niyi Adebayọ, gomina Ekiti tẹlẹ, naa binu kuro laarin wọn ni. Bẹe ni Bisi Akande, bẹẹ ni Lam Adeṣina, nitor iwa ojugangan ati aiki-i-gbọ-tẹlomi-in-mọ-tẹni to ti wa lara Adebanjọ.


Emi o si ninu awọn to sọ di gomina, bẹẹ ni ki i ṣe oun lo mu mi mọ Awolọwo, ko si ihalẹ kankan to le ṣe lori mi.” “Emi nikan kọ ni mo fi Afẹnifẹre wọn silẹ, gbogbo awa ta a ba ti jẹ gomina ni Adebanjọ maa n koriira. Ṣebi Niyi Adebayọ, gomina Ekiti tẹlẹ, naa binu kuro laarin wọn ni. Bẹe ni Bisi Akande, bẹẹ ni Lam Adeṣina, nitor iwa ojugangan ati aiki-i-gbọ-tẹlomi-in-mọ-tẹni to ti wa lara Adebanjọ. To ba sọ pe awa n tẹle Buhari bayii, a n tẹle Fulani, tabi pe a ki i duro soju kan nidi oṣelu, oun naa nkọ? Abi ki i ṣe oun lo n tẹle Gbenga Daniel, ọmọ PDP, kiri nigbai ti iyẹn di gomina, to kuro nibẹ to lọọ ba Ṣẹgun Mimiko ninu ẹgbẹ Labour, to fi iyẹn silẹ to lọọ ba Ṣeyi Makinde ninu PDP, bẹẹ lo te le Oyinlọla naa titi. Abi nigba ti oun naa n tẹle Atiku kiri, k mọ pe Fulani ni Atiku ni!” Bi awọn ọrọ naa ti n jabọ niyi, o si han pe Oluṣẹgun Ọṣọba ko fẹẹ ṣe kinni kan ku lai sọ fun baba Adebanjọ.


To ba sọ pe awa n tẹle Buhari bayii, a n tẹle Fulani, tabi pe a ki i duro soju kan nidi oṣelu, oun naa nkọ? Abi ki i ṣe oun lo n tẹle Gbenga Daniel, ọmọ PDP, kiri nigbai ti iyẹn di gomina, to kuro nibẹ to lọọ ba Ṣẹgun Mimiko ninu ẹgbẹ Labour, to fi iyẹn silẹ to lọọ ba Ṣeyi Makinde ninu PDP, bẹẹ lo te le Oyinlọla naa titi. Abi nigba ti oun naa n tẹle Atiku kiri, k mọ pe Fulani ni Atiku ni!” Bi awọn ọrọ naa ti n jabọ niyi, o si han pe Oluṣẹgun Ọṣọba ko fẹẹ ṣe kinni kan ku lai sọ fun baba Adebanjọ. Ohun ti awọn mi-in tori ẹ binu ree. Wọn ni eyi ti Ọṣoba sọ pe ọjọ diẹ lo wa laarin oun ati Adebanjọ ko ri bẹẹ rara, nitori o kere tan, ọdun mọkanla ni baba naa fi ju u lọ. Ati pe ọpọ ọrọ to n sọ ki i ṣe bẹe lo ṣe jẹ, o kan wa aaye kan lati fi sọ oko ọrọ ranṣẹ si ọkan ninu awọn aṣaaju Yoruba naa ni.


Ohun ti awọn mi-in tori ẹ binu ree. Wọn ni eyi ti Ọṣoba sọ pe ọjọ diẹ lo wa laarin oun ati Adebanjọ ko ri bẹẹ rara, nitori o kere tan, ọdun mọkanla ni baba naa fi ju u lọ. Ati pe ọpọ ọrọ to n sọ ki i ṣe bẹe lo ṣe jẹ, o kan wa aaye kan lati fi sọ oko ọrọ ranṣẹ si ọkan ninu awọn aṣaaju Yoruba naa ni. Baba Ayọ Adebanjọ paapaa ti sọrọ, o ni oun ko ti i ni fesi si ọrọ Ọṣọba bayii, nigba ti oun ba ṣe tan, gbogbo aye yoo mọ ohun to ṣẹlẹ gan-an. Ọrọ naa ko fi ọkan awaọn agbaagba ilẹ Yoruba balẹ, ati awọn ọdọ paapaa ati awọn ti n ja fun iṣọkan, wọn ni ohun ti yoo mu ifasẹyin nla ba ilẹ Yoruba ni.


Baba Ayọ Adebanjọ paapaa ti sọrọ, o ni oun ko ti i ni fesi si ọrọ Ọṣọba bayii, nigba ti oun ba ṣe tan, gbogbo aye yoo mọ ohun to ṣẹlẹ gan-an. Ọrọ naa ko fi ọkan awaọn agbaagba ilẹ Yoruba balẹ, ati awọn ọdọ paapaa ati awọn ti n ja fun iṣọkan, wọn ni ohun ti yoo mu ifasẹyin nla ba ilẹ Yoruba ni.


Ẹgbẹ oṣelu mọkanla ṣatilẹyin fun Jẹgẹdẹ, wọn loun lawọn yoo dibo fun

Oluṣẹyẹ Iyiade, Akurẹ Ninu awọn ẹgbẹ oṣelu mẹtadinlogun to forukọ silẹ lati kopa ninu eto idibo ipinlẹ Ondo, mọkanla ninu wọn ti gba lati ṣiṣẹ pọ pẹlu Eyitayọ Jẹgẹdẹ to jẹ oludije ti ẹgbẹ PDP fa kalẹ ninu eto idibo to n bọ lọjọ Abamẹta, Satide, ọsẹ yii. Alaga ẹgbẹ SDP nipinlẹ Ondo, Ọmọọba Ọladele Ogunbamẹru, to gba ẹnu awọn ẹgbẹ yooku sọrọ ni awọn pinnu ati ṣatilẹyin fun Jẹgẹdẹ ki awọn eeyan ipinlẹ Ondo le jẹ anfaani ijọba tiwa-n-tiwa. O ni oun to jẹ awọn logun ju lọ ni bi iṣejọba rere yoo ṣe fẹsẹ mulẹ ninu eto oṣelu ipinlẹ Ondo, nitori pe aṣiṣe patapata nijọba ẹgbẹ APC to n ṣakoso lọwọ jẹ fawọn eeyan. Ọmọọba Ogunbamẹru ni idi tawọn ṣe pinnu ati fọwosowọpọ pẹlu Jẹgẹdẹ ni igbagbọ ati igbẹkele kikun tawọn ni ninu ẹgbẹ oṣelu PDP ti agba agbẹjọro ọhun fẹẹ lọọ ṣoju. Awọn ẹgbẹ oṣelu ti wọn gba lati sisẹ pọ pẹlu ẹgbẹ PDP ni: Accord, AA, ACP, AAC, APGA, APM, APP, NNPP, NRM, SDP ati YPP.


Tajudeen, ayederu lọọya, n gba ẹjọ ro lọwọ ni aṣiri ẹ tu n’Ifọ

Adefunkẹ Adebiyi,Abẹokuta Bi iṣẹ kan ba wa ti awọn eeyan n fi ẹtan ṣe ju lasiko yii nipinlẹ Ogun, iṣẹ lọọya ni. Idi ni pe awọn eeyan ti wọn n pe ara wọn ni agbẹjọro lai mọ ofin yii n pọ si i ni nipinlẹ yii, to bẹẹ ti Kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ Ogun, Edward Ajogun, fi sọ pe laarin oṣu meji pere toun de ipinlẹ yii, ayederu lọọya marun-un ni ọwọ ti ba pẹlu jibiti ti wọn n fi aṣọ ofin lu. Ọrọ yii jẹyọ nigba ti ọwọ tun ba ọkunrin kan, Tajudeen Olufẹmi Idris, to n pe ara ẹ ni lọọya, to si n gba ẹjọ ro fawọn eeyan, to n gbowo lọwọ wọn. Ọjọ Ẹti to kọja yii ni ọwọ ba Taju, ẹni ọdun mẹtadinlaaadọta(47) lasiko to n gba ẹjọ ẹlẹjọ kan ro ni kootu Majisreeti Ifọ, ni yara kẹfa. Niṣe lọkunrin naa di kaka ninu aṣọ oyinbo, to ni ṣemba Idris kan loun ti wa, oun si n gba ẹnu sọ fun ọkan ninu awọn eeyan meji to n jẹjọ ni kootu naa ni. Iṣesi lọọya ojiji yii, agbekalẹ ọrọ rẹ ti ko gba oju ọwọ lo jẹ ki Adajọ agba I.A Arogundade fura si i, to si beere pe ọdun wo lọkunrin naa di lọọya, n ni Taju ba ni ọdun 2009 ni.


Ọjọ Ẹti to kọja yii ni ọwọ ba Taju, ẹni ọdun mẹtadinlaaadọta(47) lasiko to n gba ẹjọ ẹlẹjọ kan ro ni kootu Majisreeti Ifọ, ni yara kẹfa. Niṣe lọkunrin naa di kaka ninu aṣọ oyinbo, to ni ṣemba Idris kan loun ti wa, oun si n gba ẹnu sọ fun ọkan ninu awọn eeyan meji to n jẹjọ ni kootu naa ni. Iṣesi lọọya ojiji yii, agbekalẹ ọrọ rẹ ti ko gba oju ọwọ lo jẹ ki Adajọ agba I.A Arogundade fura si i, to si beere pe ọdun wo lọkunrin naa di lọọya, n ni Taju ba ni ọdun 2009 ni. Ṣugbọn nigba ti wọn wadii eyi, ile-ẹjọ ri i pe irọ ni, ko sorukọ baba yii nibẹ, ẹnikan ko m ọn ninu iṣẹ amofin. N lawọn ara kootu ba fọrọ to teṣan ọlọpaa Ifọ leti, ni wọn ba waa mu un. CP Ajogun waa kilọ fawọn eeyan to n pe lọọya fun ẹjọ gbigba ro lati maa ri i daju pe agbẹjọro gidi ni wọn n pe, o ni awọn to n wọ kootu irọ kiri pọ lasiko yii, ti wọn n di kaka lu jibiti lai ki i ṣe amofin.


Ṣugbọn nigba ti wọn wadii eyi, ile-ẹjọ ri i pe irọ ni, ko sorukọ baba yii nibẹ, ẹnikan ko m ọn ninu iṣẹ amofin. N lawọn ara kootu ba fọrọ to teṣan ọlọpaa Ifọ leti, ni wọn ba waa mu un. CP Ajogun waa kilọ fawọn eeyan to n pe lọọya fun ẹjọ gbigba ro lati maa ri i daju pe agbẹjọro gidi ni wọn n pe, o ni awọn to n wọ kootu irọ kiri pọ lasiko yii, ti wọn n di kaka lu jibiti lai ki i ṣe amofin.


Osemawe ba awọn oloṣelu Ondo sọrọ, o ni ki won yee fibọn lera wọn kiri

Aderounmu Kazeem Bi awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu PDP ati APC ṣe n koju ija sira wọn, ti wọn n yinbọn, ti wọn n ko idaamu ba araalu bi eto idibo gomina ipinlẹ naa ṣe ku si dẹdẹ, Osemawe tilu Ondo, Ọba Victor Kiladejọ, ti pe wọn papọ bayii, bẹẹ ni wọn ti tọwọ bọwe wi pe alaafia yoo jọba. Laipe yii ni Kabiyesi pe ipade ọhun, eyi ti oriṣiiriiṣi awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu wa nikalẹ. Lara awọn ẹgbẹ oṣelu to wa nibẹ lọjọ naa ni APC, PDP ati Zenith Labour Party. Gbogbo awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu ti wọn wa nikalẹ lọjọ naa ni kabiyesi yii bẹ, ohun to si sọ ni pe ki wọn ma ṣe ta ẹjẹ ẹnikẹni silẹ niluu oun nitori ọrọ oṣelu. Osemawe Ondo sọ pe, “Gẹgẹ bi baba ti mo jẹ fun kaluku yin, ko ni i dun mọ mi ninu lati padanu ẹnikeni nitori ọrọ oṣelu. Fun idi eyi, ẹ gbiyanju ki ẹ gba alaafia laaye, ki kaluku si tẹle ofin ati ilana ti ajọ eleto idibo la kalẹ.” Niwaju ọba alaye yii naa ni awọn aṣoju ẹgbẹ oṣelu mẹtẹẹta ti wọn lorukọ ju nipinlẹ Ondo ti tọwọ bọwe, wi pe awọn ko ni da ilu ru, bẹẹ lọmọ ẹgbẹ awọn kankan ko ni i da wahala silẹ lasiko ibo lọjọ Abamẹta, Satide to n bọ yii.


Gbogbo awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu ti wọn wa nikalẹ lọjọ naa ni kabiyesi yii bẹ, ohun to si sọ ni pe ki wọn ma ṣe ta ẹjẹ ẹnikẹni silẹ niluu oun nitori ọrọ oṣelu. Osemawe Ondo sọ pe, “Gẹgẹ bi baba ti mo jẹ fun kaluku yin, ko ni i dun mọ mi ninu lati padanu ẹnikeni nitori ọrọ oṣelu. Fun idi eyi, ẹ gbiyanju ki ẹ gba alaafia laaye, ki kaluku si tẹle ofin ati ilana ti ajọ eleto idibo la kalẹ.” Niwaju ọba alaye yii naa ni awọn aṣoju ẹgbẹ oṣelu mẹtẹẹta ti wọn lorukọ ju nipinlẹ Ondo ti tọwọ bọwe, wi pe awọn ko ni da ilu ru, bẹẹ lọmọ ẹgbẹ awọn kankan ko ni i da wahala silẹ lasiko ibo lọjọ Abamẹta, Satide to n bọ yii. Nibẹ naa ni ọga agba fun ileeṣẹ ọlọpaa nipinlẹ naa si fọwọ si i. Tẹ o ba gbagbe, bo o lọ o yago lọrọ di lọjọ Satide to kọja yii nigba tawọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC ati PDP doju ija kọra wọn, ninu eyi ti ẹmi ti sọnu, ti ọpọ dukia bajẹ tawọn mi-in paapaa farapa yannayanna. Bẹẹ ni wọn ja ija ọhun titi di ana Sannde, ọjọ Aiku.


Nibẹ naa ni ọga agba fun ileeṣẹ ọlọpaa nipinlẹ naa si fọwọ si i. Tẹ o ba gbagbe, bo o lọ o yago lọrọ di lọjọ Satide to kọja yii nigba tawọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC ati PDP doju ija kọra wọn, ninu eyi ti ẹmi ti sọnu, ti ọpọ dukia bajẹ tawọn mi-in paapaa farapa yannayanna. Bẹẹ ni wọn ja ija ọhun titi di ana Sannde, ọjọ Aiku.


Ẹgbẹrun lọna ọgọrun-un eeka oko irẹsi, agbado, ni omiyale bajẹ ni Pategi

Stephen Ajagbe, Ilorin Olori abule Kpata-Gbaradogi, niluu Pategi, Alhaji Mohammed Tsadu, ni o kere tan, ẹgbẹrun lọna ọgọrun-un kan eeka oko irẹsi, agbado pẹlu ọka-baba ni iṣẹlẹ omiyale bajẹ lọsẹ to kọja. Abule Kpata-Gbaradogi ti ko ju bii kilomita mẹta si aarin ilu Pategi ni omiyale naa sọ di odo pẹlu bo ṣe gba gbogbo aarin ile ati adugbo tan, to si mu kawọn araalu maa lo ọkọ oju omi lati maa fi rin. Tsadu ni ile bii ọgọrun-un kan lo ṣi wa laarin omi, iṣẹlẹ naa si ti sọ ọpọlọpọ di alainile lori bayii. Mohammed Jiya toun jẹ Tsowa ti Tsadu ni iṣẹlẹ omiyale ko ṣẹṣẹ maa ṣẹlẹ niluu Pategi, ọdọọdun lo maa n waye nibẹ, ṣugbọn ti ọdun yii tun ga ju tawọn ti ẹyin lọ, iru ẹ ko ṣẹlẹ ri latigba tilu ọhun ti wa. O ni bii ole loru ni omiyale ọdun yii ṣe wa, to si wọ ile awọn eeyan lati ko wọn lẹru lọ, eyi ti ko yọ awọn ileewe, ileewosan atawọn ibudo tabi dukia ijọba mi-in bii opo-ina, omi-ẹrọ ati bẹẹ lọ silẹ, gbogbo ẹ lo bajẹ patapata. Mohammed ni bo tilẹ jẹ pe omiyale naa ko pa eeyan kankan labule naa, ṣugbọn o ti dina ijẹ wọn pẹlu oko to bajẹ.


Mohammed Jiya toun jẹ Tsowa ti Tsadu ni iṣẹlẹ omiyale ko ṣẹṣẹ maa ṣẹlẹ niluu Pategi, ọdọọdun lo maa n waye nibẹ, ṣugbọn ti ọdun yii tun ga ju tawọn ti ẹyin lọ, iru ẹ ko ṣẹlẹ ri latigba tilu ọhun ti wa. O ni bii ole loru ni omiyale ọdun yii ṣe wa, to si wọ ile awọn eeyan lati ko wọn lẹru lọ, eyi ti ko yọ awọn ileewe, ileewosan atawọn ibudo tabi dukia ijọba mi-in bii opo-ina, omi-ẹrọ ati bẹẹ lọ silẹ, gbogbo ẹ lo bajẹ patapata. Mohammed ni bo tilẹ jẹ pe omiyale naa ko pa eeyan kankan labule naa, ṣugbọn o ti dina ijẹ wọn pẹlu oko to bajẹ. O waa rọ ijọba atawọn ajọ tọrọ kan lati ran wọn lọwọ nipa ipese ounjẹ, omi to ṣee mu atawọn oogun. Caption: Iṣẹlẹ omiyale Pategi; Awọn olori ilu naa


O waa rọ ijọba atawọn ajọ tọrọ kan lati ran wọn lọwọ nipa ipese ounjẹ, omi to ṣee mu atawọn oogun. Caption: Iṣẹlẹ omiyale Pategi; Awọn olori ilu naa


Bẹ ẹ ba gbọ orin Wasiu Ayinde lori redio, a jẹ pe ilẹ Hausa ni wọn ti kọ ọ-FIBAN

Adefunkẹ Adebiyi,Abẹokuta Kedere lo foju han pe ẹgbẹ awọn sọrọsọrọ ti wọn n pe ni FIBAN (Freelance And Independent Broadcasters Association Of Nigeria), ko ṣetan lati foriji Oluaye Fuji, Wasiu Ayinde, lori ọrọ MC Murphy, Wọle Ṣorunkẹ, ti wọn lo lu niluu Itori, ti ẹnu iyẹn si bẹ, ti ete rẹ tun wu. Yeyeluwa Ibiyẹmi Ajadi, ọkan pataki ninu awọn sọrọsọrọ nipinlẹ Ogun lo tubọ fi eyi han lọjọ Aiku, Sannde, ọsẹ yii, nigba to n sọrọ nibi ayẹyẹ kan. Niṣe ni mama naa fi ẹrọ gbohungbohun to mu dani ṣalaye pe ‘’Wasiu ti ṣẹ awa sọrọrọsọ, o ti ṣẹ aye o. A ti fa Wasiu si gbangba aye. Ṣe ni MC Murphy fa ete ẹ yan-an-yan-an-yan-an to fi n han awọn oniroyin. Awa naa yoo waa gbe ikọ alagbara dide lọ sọdọ Alaafin Ọyọ to fun Wasiu ni Mayegun. Mayedaru lo jẹ o, ko jẹ Mayegun.


Ṣe ni MC Murphy fa ete ẹ yan-an-yan-an-yan-an to fi n han awọn oniroyin. Awa naa yoo waa gbe ikọ alagbara dide lọ sọdọ Alaafin Ọyọ to fun Wasiu ni Mayegun. Mayedaru lo jẹ o, ko jẹ Mayegun. Bẹ ẹ ba gbọ orin Wasiu lori redio, boya nilẹ Hausa’’


Bẹ ẹ ba gbọ orin Wasiu lori redio, boya nilẹ Hausa’’


PDP lawọn ko ni i gba ti APC ba ṣeru lasiko ibo Satide

Bi eto idibo gomina nipinlẹ Ondo ṣe n kanlẹkun gbọngbọn, eyi ti yoo waye lopin ọsẹ yii, awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu PDP ti pariwo sita pe ti ojooro tabi madaru kan ba fi le waye lasiko idibo naa, awọn ko ni i gba rara. Ọgbẹni Kọla Ọlọgbọndiyan to jẹ alaga fun eto ipolongo igbimọ to n polongo ibo fun Eyitayọ Jẹgẹdẹ, oludije labẹ asia ẹgbẹ oṣelu wọn lo sọrọ yii niluu Abuja laipẹ. O ni ṣaaju asiko yii lọkunrin kan ti wọn n pe ni Isaac Kẹkẹmẹkẹ, ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC, ti n leri kiri pe agbara ijọba apapọ lawọn maa lo, ati pe gbogbo ohun to ba gba pata lawọn yoo fun un lati ri i pe Rotimi Akeredolu tun pada sipo gomina lẹẹkan si i. Ọlọgbọndiyan ti waa rọ ijọba Buhari lati ri i daju pe awọn eeyan ẹ ko ṣi i lọna, ko jẹ ki eto idibo Ondo lọ wọọrọ, ko ma da si i gẹgẹ bo ti ṣe lasiko ibo ipinlẹ Edo, ti gbogbo aye si ri i pe ibo to yaranti ni. O ni ti Buhari ba le ṣe eleyii lẹẹkan si i, yoo fi i han gẹgẹ bii ẹni to sa ipa rere lasiko tiẹ lori bi eto idibo gidi ṣe waye ni Naijiria. Bakan naa ni Gomina ipinlẹ Ọyọ, Rotimi Makinde, ẹni ti i ṣe alaga fun eto ipolongo ẹgbẹ oṣelu PDP l’Ondo naa ti sọ pe erongba rere ti awọn eniyan ni fun ẹgbẹ PDP nipinlẹ naa yoo wa si imuṣẹ, bo tilẹ jẹ pe gbogbo ọna lawọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC n wa lati ṣeru ninu ibo ọhun. Ṣa o, Alukoro feto ipolongo ibo ẹgbẹ oṣelu APC, Alex Kalejaye, naa ti sọrọ, o ni ẹgbẹ oṣelu PDP gan-an lo fẹẹ da wahala silẹ nipinlẹ naa, nitori awọn ni wọn n ko janduku kiri, ti wọn si n ṣe araalu leṣe.


O ni ti Buhari ba le ṣe eleyii lẹẹkan si i, yoo fi i han gẹgẹ bii ẹni to sa ipa rere lasiko tiẹ lori bi eto idibo gidi ṣe waye ni Naijiria. Bakan naa ni Gomina ipinlẹ Ọyọ, Rotimi Makinde, ẹni ti i ṣe alaga fun eto ipolongo ẹgbẹ oṣelu PDP l’Ondo naa ti sọ pe erongba rere ti awọn eniyan ni fun ẹgbẹ PDP nipinlẹ naa yoo wa si imuṣẹ, bo tilẹ jẹ pe gbogbo ọna lawọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC n wa lati ṣeru ninu ibo ọhun. Ṣa o, Alukoro feto ipolongo ibo ẹgbẹ oṣelu APC, Alex Kalejaye, naa ti sọrọ, o ni ẹgbẹ oṣelu PDP gan-an lo fẹẹ da wahala silẹ nipinlẹ naa, nitori awọn ni wọn n ko janduku kiri, ti wọn si n ṣe araalu leṣe. O ni ohun ti ẹgbẹ naa fi ṣe akọmọna wọn, “Eyitayọ Jẹgẹdẹ ko gbọdọ fidi-rẹmi”maa n jẹ ki ori awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu PDP maa wu, paapaa awọn to jẹ ọdọ laarin wọn, ti wọn a maa ba nnkan jẹ, ti wọn si n ṣe araalu leṣe kiri, paapaa awọn ti wọn jẹ ololufẹẹ ẹgbẹ oṣelu APC. O waa fi kun un pe ohun to da oun loju ju lọ ni aṣeyori ẹgbẹ oṣelu APC ninu ibo gomina to maa waye yii, ki awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu PDP lọọ jokoo jẹẹ.


O ni ohun ti ẹgbẹ naa fi ṣe akọmọna wọn, “Eyitayọ Jẹgẹdẹ ko gbọdọ fidi-rẹmi”maa n jẹ ki ori awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu PDP maa wu, paapaa awọn to jẹ ọdọ laarin wọn, ti wọn a maa ba nnkan jẹ, ti wọn si n ṣe araalu leṣe kiri, paapaa awọn ti wọn jẹ ololufẹẹ ẹgbẹ oṣelu APC. O waa fi kun un pe ohun to da oun loju ju lọ ni aṣeyori ẹgbẹ oṣelu APC ninu ibo gomina to maa waye yii, ki awọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu PDP lọọ jokoo jẹẹ.


Buhari fọwọ si atunṣe owo-oṣu ati ọdun tawọn tiṣa yoo maa lo lẹnu iṣe

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Mọnde, ọjọ Aje, ọsẹ yii, ti i ṣe ọjọ awọn tiṣa lagbaaye ni Aarẹ orilẹ-ede Naijiria, Muhammadu Buhari, fọwọ si atunṣe owo-oṣu tawọn tiṣa n gba, bẹẹ lo ni ki wọn ṣatunṣe si ọdun marundinlogoji (35) to jẹ gbedeke ti wọn n lo lẹnu iṣẹ ọba, ki wọn sọ ọ di ogoji ọdun. Minisita fun eto ẹkọ lorilẹ-ede yii, Adamu Adamu, to ṣoju Buhari l’Abuja lo sọ eyi di mimọ, alaye to si wa nibẹ ni pe iyatọ yoo de ba owo-oṣu tawọn olukọ ijọba n gba, bẹẹ si ni agbeyẹwo yoo waye lori ọdun marundinlogoji to jẹ asiko ifẹyinti, wọn yoo gbe e si ogoji ọdun bi ayẹwo naa ba so didun. Aarẹ gbe igbesẹ yii lati ṣe koriya fawọn tiṣa, bẹẹ lo si tun jẹ ipenija fun wọn lati tun jara mọṣẹ si i.


O tan! Buhari koju ija si Pasitọ Adeboye

Aderounmu Kazeem Aarẹ Muhammadu Buhari ti kilọ fun olori ijọ Ridiimu, Pasitọ Adeboye atawọn mi-in ti wọn n sọ pe, atunto eto iṣejọba Naijiria lo dara ju lasiko yii pe ki won ṣọra won gidigdi o, ki won si yee fi ọrọ atunto ijọba halẹ mọ oun, tabi ba oun lorukọ jẹ. Ninu ọrọ ti Ọgbẹni Garba Shehu, oluranlọwọ fun Buhari nipa eto iroyin, fi sita lorukọ Aarẹ orilẹ-ede yii lo ti sọ pe gbogbo eeyan to ba n beere fun atunto iṣejọba lasiko yii, ọta Naijiria niru wọn, bẹẹ ni ijọba yii ko ni i foju rere wo wọn. Bẹẹ lo fi kun un pe, ki kaluku lọ ṣọra, nitori ijọba Buhari ko ni atunto kankan to fẹẹ ṣe lasiko yii. O fi kun un pe, “Ko sẹni to le ti ijọba Buhari nitikuti, bẹẹ lẹnikan, tabi akojọpọ awọn eeyan kan ko le mu ijọba yii ṣe ohun ti yoo lodi si ifẹ awọn ọmọ Naijiria ti wọn to igba miliọnu ti Buhari n dari, ati pe ohun to jẹ ijọba yii logun julo lasiko yii ni bi opin yoo ṣe deba arun koronafairọọsi, ti itọju awọn ọmọ Naijiria paapaa si ṣe pataki si ijọba Muhammed Buhari. Tẹ o ba gbagbe, nibi ipade kan ti Ṣọọsi Ridimu ṣe, ni Pasitọ E.O Adeboye, olori ijọ naa ti sọ pe, o ṣe pataki ki atunto ba eto iṣejọba Nigeria, ti a ko ba fẹ ki orilẹ-ede yii fọ si wẹwẹ. Nibi akanṣe eto ti ijọ ọhun gbe kalẹ lati fi ṣami ayẹyẹ ọgọta ọdun ominira Naijiria, ti wọn pe akọle ẹ ni, Nibo ni Naijiria yoo wa lọdun 2060 lo ti sọrọ ọhun.


O fi kun un pe, “Ko sẹni to le ti ijọba Buhari nitikuti, bẹẹ lẹnikan, tabi akojọpọ awọn eeyan kan ko le mu ijọba yii ṣe ohun ti yoo lodi si ifẹ awọn ọmọ Naijiria ti wọn to igba miliọnu ti Buhari n dari, ati pe ohun to jẹ ijọba yii logun julo lasiko yii ni bi opin yoo ṣe deba arun koronafairọọsi, ti itọju awọn ọmọ Naijiria paapaa si ṣe pataki si ijọba Muhammed Buhari. Tẹ o ba gbagbe, nibi ipade kan ti Ṣọọsi Ridimu ṣe, ni Pasitọ E.O Adeboye, olori ijọ naa ti sọ pe, o ṣe pataki ki atunto ba eto iṣejọba Nigeria, ti a ko ba fẹ ki orilẹ-ede yii fọ si wẹwẹ. Nibi akanṣe eto ti ijọ ọhun gbe kalẹ lati fi ṣami ayẹyẹ ọgọta ọdun ominira Naijiria, ti wọn pe akọle ẹ ni, Nibo ni Naijiria yoo wa lọdun 2060 lo ti sọrọ ọhun. Adeboye fi kun un pe o ṣe pataki ki Naijiria ni ọna kan pato ti yoo maa gba fi ṣe ijọba awọn eeyan rẹ, eyi ti yoo jẹ ti orilẹ-ede yii gan-an dipo lilo tawọn orilẹ-ede mi-in, ti kinni ọhun ko si gbe wa debi kankan. O ni, ṣaaju asiko yii la ti kọkọ lo eto iṣejọba ilẹ Gẹẹsi, nigba to tun ya la mu ti orilẹ-ede America, bẹẹ ni Naijiria ko tori ẹ kuro loju kan. Ṣiwaju si i, Adeboye ti sọ pe, ti ijọba ko ba tete ṣatunto si eto iṣakoso, o ṣee ṣe ki Naijiria fọ gẹgẹ bawọn kan ti ṣe n wi i. O ni, ohun meji la ni bayii, yala ki a ṣatunṣe ati atunto si eto iṣakoso tabi ka pin, ki kaluku maa ba tiẹ lọ. Bo tilẹ jẹ pe o gba a ladura wi pe, Ọlọrun ko ni i jẹ ki Naijiria o pin, sibẹ, o ti ni ki awọn oloṣelu ṣe ohun to tọ, ati pe awọn ti wọn n sọ pe ki Naijiria pin ko dara to, bẹẹ lo jọ pe wọn ko mọ ohun ti wọn n sọ ni, nitori iṣọkan ẹ lo yẹ ko jẹ kaluku logun.


Adeboye fi kun un pe o ṣe pataki ki Naijiria ni ọna kan pato ti yoo maa gba fi ṣe ijọba awọn eeyan rẹ, eyi ti yoo jẹ ti orilẹ-ede yii gan-an dipo lilo tawọn orilẹ-ede mi-in, ti kinni ọhun ko si gbe wa debi kankan. O ni, ṣaaju asiko yii la ti kọkọ lo eto iṣejọba ilẹ Gẹẹsi, nigba to tun ya la mu ti orilẹ-ede America, bẹẹ ni Naijiria ko tori ẹ kuro loju kan. Ṣiwaju si i, Adeboye ti sọ pe, ti ijọba ko ba tete ṣatunto si eto iṣakoso, o ṣee ṣe ki Naijiria fọ gẹgẹ bawọn kan ti ṣe n wi i. O ni, ohun meji la ni bayii, yala ki a ṣatunṣe ati atunto si eto iṣakoso tabi ka pin, ki kaluku maa ba tiẹ lọ. Bo tilẹ jẹ pe o gba a ladura wi pe, Ọlọrun ko ni i jẹ ki Naijiria o pin, sibẹ, o ti ni ki awọn oloṣelu ṣe ohun to tọ, ati pe awọn ti wọn n sọ pe ki Naijiria pin ko dara to, bẹẹ lo jọ pe wọn ko mọ ohun ti wọn n sọ ni, nitori iṣọkan ẹ lo yẹ ko jẹ kaluku logun. Ojiṣẹ Ọlọrun yii ti waa rọ awọn oloṣelu wa lati ṣagbekalẹ eto ijọba to maa ni aarẹ, ti yoo tun ni olori ijọba pẹlu. O ni, ti a ba le ṣe eyi, ọkan yoo maa ran ikeji lọwọ, bẹẹ ni ayipada rere yoo tọ Naijiria wa. Ọrọ ti Adeboye sọ ree, n ni Buhari atawọn ọmọlẹyin ẹ ba gba a, ti wọn si bẹrẹ si halẹ kiri wi pe, awọn yoo ṣe ṣege fẹni to ba sọ pe awọn fẹ atunto kan lori eto iṣakoso Naijiria.


Ojiṣẹ Ọlọrun yii ti waa rọ awọn oloṣelu wa lati ṣagbekalẹ eto ijọba to maa ni aarẹ, ti yoo tun ni olori ijọba pẹlu. O ni, ti a ba le ṣe eyi, ọkan yoo maa ran ikeji lọwọ, bẹẹ ni ayipada rere yoo tọ Naijiria wa. Ọrọ ti Adeboye sọ ree, n ni Buhari atawọn ọmọlẹyin ẹ ba gba a, ti wọn si bẹrẹ si halẹ kiri wi pe, awọn yoo ṣe ṣege fẹni to ba sọ pe awọn fẹ atunto kan lori eto iṣakoso Naijiria.


O tan, ọmọ ‘Yahoo’ ko ba pasitọ n’Ileefẹ

Idowu Akinrẹmi, Ikire Ajọ to n ri si iwa magomago ati ṣiṣe owo ilu mọkumọku, EFCC, ẹka tipinlẹ Gombe ti nawọ gan Pasitọ Gbenga Moses ti ṣọọṣi rẹ wa n’Ileefẹ, ipinlẹ Ọṣun, pẹlu ọmọdekunrin kan toun n ṣe jibiti ori ayelujara ti wọn n pe ni ‘Yahoo’ torukọ tiẹ n jẹ Adebayọ Ọlawale, wọn ni wọn lu jibiti miliọnu mejila ati ẹgbẹrun lọna ẹẹdẹgbẹrin(12.7m) naira. Ẹnikan torukọ ẹ n jẹ Umar Hayatu, toun n gbe ni Lafia, nipinlẹ Gombe, ni ALAROYE gbọ pe Adebayọ Ọlawale bẹrẹ si i ba sọrọ lori ẹka Fesibuuku, to n sọ fun un pe baba oun ni ileeṣẹ nla kan niluu oyinbo, o si fẹẹ da iru ẹ silẹ niluu Eko, o n wa ẹni ti yoo ba a ṣe maneja ileeṣẹ naa. Ọmọ Yahoo yii fi ye Hayatu pe oun yoo ba a ṣe e ki baba oun le gba a sileeṣẹ tuntun naa gẹgẹ bii maneja. N lo ba n sọ fun un pe ṣugbọn oore toun fẹẹ ṣe fun un naa ki i ṣe ọfẹ o, nitori owo nla nla ni yoo maa gba tiṣẹ ba bọ si i tan, koda, awọn aworan ile ati mọto arumọjẹ lo fi n han ọmọ Hausa naa lori ayelujara, to n sọ fun un pe awọn ohun ti ileeṣẹ naa yoo gbe fun un gẹgẹ bii maneja niyẹn to ba ti bẹrẹ iṣẹ. Eyi lo fa a to fi ni ko maa fowo ranṣẹ soun toun yoo fi ba a ṣeto iṣẹ nla naa, iyẹn si n sanwo fun un loootọ, ko mọ pe gbaju-ẹ lasan ni ọmọkunrin naa n ṣe foun. Nigba ti aṣiri Adebayọ tu tan, owo to le ni miliọnu mejila ni wọn ba lakanti ẹ. Ibi to ti kan Pasitọ Gbenga ni tiẹ ni pe wọn lo gba mọto BMW kan, pulọọti ilẹ kan ati ọpọlọpọ owo lọwọ ọmọ ‘Yahoo’ yii, lara owo tiyẹn gba lọwọ Hayatu si ni.


N lo ba n sọ fun un pe ṣugbọn oore toun fẹẹ ṣe fun un naa ki i ṣe ọfẹ o, nitori owo nla nla ni yoo maa gba tiṣẹ ba bọ si i tan, koda, awọn aworan ile ati mọto arumọjẹ lo fi n han ọmọ Hausa naa lori ayelujara, to n sọ fun un pe awọn ohun ti ileeṣẹ naa yoo gbe fun un gẹgẹ bii maneja niyẹn to ba ti bẹrẹ iṣẹ. Eyi lo fa a to fi ni ko maa fowo ranṣẹ soun toun yoo fi ba a ṣeto iṣẹ nla naa, iyẹn si n sanwo fun un loootọ, ko mọ pe gbaju-ẹ lasan ni ọmọkunrin naa n ṣe foun. Nigba ti aṣiri Adebayọ tu tan, owo to le ni miliọnu mejila ni wọn ba lakanti ẹ. Ibi to ti kan Pasitọ Gbenga ni tiẹ ni pe wọn lo gba mọto BMW kan, pulọọti ilẹ kan ati ọpọlọpọ owo lọwọ ọmọ ‘Yahoo’ yii, lara owo tiyẹn gba lọwọ Hayatu si ni. Ni bayii, awọn mejeeji ti wa lakolo EFCC, wọn si lawọn yoo foju wọn bale-ẹjọ lẹyin iwadii awọn.


Ni bayii, awọn mejeeji ti wa lakolo EFCC, wọn si lawọn yoo foju wọn bale-ẹjọ lẹyin iwadii awọn.


Nitori Bọde George, wọn fẹẹ da sẹria fun Fayoṣe

Kazeem Aderohunmu Peter Ayọdele Fayoṣe sọ lasiko ti ẹgbẹ naa n n ṣe ifilọlẹ eto idibo sileegbimọ aṣofin pe, niṣe lo yẹ ki awọn ọmọ ẹgbẹ PDP Eko fẹyin baba ọhun ti bayii ninu ẹgbẹ. Fayoṣe sọ pe ti ẹgbẹ naa ba fẹẹ laṣeyọri gidi nipinlẹ Eko, afi ki wọn yọwọ Bọde George kuro ninu ọrọ ẹgbẹ oṣelu naa. Ọrọ to da wahala silẹ ree, bẹẹ lẹni to jẹ Alukoro fun ẹgbẹ naa nipinlẹ Eko, Ọgbẹni Gani Taofeek, ti sọ pe ọrọ ti Fayoṣe sọ yii le da ẹgbẹ ru, ati pe o le mu awọn ọdọ kọju oro si Oloye Bọde George, ti nnkan si le ṣe bẹẹ daru mọ ẹgbẹ naa lọwọ nipinlẹ naa. Wọn ti sọ pe Fayoṣe gbọdọ tọrọ aforiji ni, ti ko ba fẹẹ ki ẹgbẹ da sẹria nla fun oun lori ọrọ yii. O fi kun un pe ki i ṣe iru asiko ti PDP n palemọ gidigidi lati gba ipinlẹ Eko mọ APC lọwọ, paapaa fun ipo gomina lọdun 2023, lo yẹ ki Fayoṣe sọ ọrọ to le tu ẹgbẹ ọhun ka. Ni bayii, wọn ti fun un ni ọjọ meje ko fi ṣatunṣe si ohun to ṣe yii, bakan naa ni wọn fi kun un pe ti ko ba tọrọ aforiji, ko ni i lẹtọọ lati kopa ninu eto kankan ti ẹgbẹ ba n ṣe, nitori ọkunrin naa ko duro gẹgẹ bii awokọṣe rere fawọn ọdọ ninu ẹgbẹ naa.


Ọlọkada atero ku lọjọ Aiku, tirela lo tẹ wọn pa ni Mowe

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Iku oro gbaa lo pa ọkunrin ọlọkada kan atero to gbe sẹyin lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ kẹrin, oṣu kẹwaa yii, bẹẹ oun lo fi oju ọna tiẹ silẹ to n gba apa ibi ti ki i ṣe tirẹ rara ni Mowe, ipinlẹ Ogun, nigba naa lo pade tirela, iyẹn si run un pa pẹlu ero to gbe sẹyin, lawọn mejeeji ba dero ọrun ojiji. Aago mẹwaa aarọ nijamba yii waye gẹgẹ bi Babatunde Akinbiyi, Alukoro TRACE, se ṣalaye lọsan-an ọjọ naa. O ni PKA 147 VF ni nọmba tirela ti ọkada naa bọ si lẹnu yii, ati pe lati Redeemed ni ọlọkada naa ti n tọ oju ọna ti ki i ṣe tiẹ bọ, ko too waa pari ẹ si Mowe. Pẹki lo ko tirela to n lọ si Interchange ni tiẹ lai si ọna abayọ, nigba ti ọlọkada atero to gbe naa yoo si fi mọ ohun to n ṣẹlẹ, tirela ti tẹ wọn pa. Ko si kinni kan ti ẹnikan le ṣe si i mọ, niṣe ni wọn ko awọn mejeeji to doloogbe naa lọ si ile igbokuu-si Fakọya, ni Ṣagamu, wọn si gbe tirela ati ọkada lọ si teṣan ọlọpaa. Ajọ TRACE rọ awọn awakọ ati ọlọkada to n fi oju ọna wọn silẹ gba ti ẹlomi-in pe ki wọn yee ṣe bẹẹ, paapaa loju ọna marosẹ, nitori ewu to wa nibẹ ki i kere, o maa n la iku lọ ni.


‘Ọlọpaa to ba tu apo eeyan wo, tabi fipa gba ẹrọ kọmputa yoo wọ gau’

Aderounmu Kazeem Ọga ọlọpaa ni Naijiria, Muhammed Adamu ti paṣẹ wi pe ọlọpaa kankan ko gbọdọ tun gbegi dina loju popo mọ, bẹẹ ni wọn ko gbọdọ maa yẹ apo awọn eeyan wo, ẹni to ba si ṣe bẹẹ, yoo fẹnu fẹra daadaa. Ninu atẹjade ti agbẹnusọ fun ileeṣẹ ọlọpaa, Ọgbẹni Frank Mba, fọwọ si ni ọga agba patapata fun awọn ọlọpaa lorilẹ-ede yii ti sọrọ ọhun fawọn oniroyin. Ninu ẹ naa lo ti sọ pe, awọn mi-in tọrọ ọhun tun kan ni ileeṣẹ ọlọpaa to n gbogun ti awọn iwa janduku bii ẹgbẹ okunkun, ijinigbe atawọn iwa ọdaran mi-in to lodi sofin. Wọn lawọn ẹsọ agbofinro yii ko tun gbọdọ maa da mọto duro loju popo maa gbọn inu ẹ yẹbẹyẹbẹ mọ, bẹẹ lawọn to n le awọn ̀ọmọ yahoo kiri, ti wọn a maa tu apo ati ẹrọ kọmputa wọn naa gbọdọ sinmi. Bakan naa lo sọ pe o ti di iwa ọdaran fun ọlọpaa ti ko ba wọṣọ lati maa gbebọn kiri, tabi da mọto duro kiri ojupopo. Bẹẹ lo fi kun un pe, wahala ni yoo da fun ọlọpaa tọwọ ba tẹ pe o huwa idojutini ninu iṣẹ agbofinro.


Wọn lawọn ẹsọ agbofinro yii ko tun gbọdọ maa da mọto duro loju popo maa gbọn inu ẹ yẹbẹyẹbẹ mọ, bẹẹ lawọn to n le awọn ̀ọmọ yahoo kiri, ti wọn a maa tu apo ati ẹrọ kọmputa wọn naa gbọdọ sinmi. Bakan naa lo sọ pe o ti di iwa ọdaran fun ọlọpaa ti ko ba wọṣọ lati maa gbebọn kiri, tabi da mọto duro kiri ojupopo. Bẹẹ lo fi kun un pe, wahala ni yoo da fun ọlọpaa tọwọ ba tẹ pe o huwa idojutini ninu iṣẹ agbofinro. Ohun ti ALAROYE gbọ pe o mu ileeṣẹ ọlọpaa gbe igbesẹ yii ni bi awọn kan ṣe n lo iṣẹ agbofinro fi huwa ti ko ba ofin mu, eyi to n ko abuku ba iṣẹ ọlọpaa. Ọga ọlọpaa ti sọ pe, agbofinro kankan ko gbọdọ maa rin kiri, tabi gbe igi dina loju popo, ti wọn yoo si maa tu foonu awọn eeyan wo, tabi tu ẹrọ kọmputa ẹnikẹni wo. O ni, iṣẹ ti ijọba ran awọn ẹsọ agbofinro ni ki wọn gbogun ti idigunjale, ijinigbe atawọn iwa ọdaran mi-in, ati pe ko sẹni to ran wọn ki wọn maa yẹ apo wo, tabi hu iwa ilọnilọwọgba fun araalu.


Ohun ti ALAROYE gbọ pe o mu ileeṣẹ ọlọpaa gbe igbesẹ yii ni bi awọn kan ṣe n lo iṣẹ agbofinro fi huwa ti ko ba ofin mu, eyi to n ko abuku ba iṣẹ ọlọpaa. Ọga ọlọpaa ti sọ pe, agbofinro kankan ko gbọdọ maa rin kiri, tabi gbe igi dina loju popo, ti wọn yoo si maa tu foonu awọn eeyan wo, tabi tu ẹrọ kọmputa ẹnikẹni wo. O ni, iṣẹ ti ijọba ran awọn ẹsọ agbofinro ni ki wọn gbogun ti idigunjale, ijinigbe atawọn iwa ọdaran mi-in, ati pe ko sẹni to ran wọn ki wọn maa yẹ apo wo, tabi hu iwa ilọnilọwọgba fun araalu.


Aye le o, Adamu ran awọn agbanipa si ọga ẹ l’Agbado

Adefunkẹ Adebiyi, Abẹokuta Ileepo kan ti wọn n pe ni ‘Inspiration’, eyi to wa lagbegbe Matọgun, l’Agbado, ipinlẹ Ogun, ni ọkunrin yii, Adamu Ibrahim, ti n ṣiṣẹ aṣọgba. Ṣugbọn bo ṣe n ṣiṣẹ nibẹ to naa lo n pete iṣubu fẹni to gba a siṣẹ, niṣe lo ni kawọn ọmọọta lọọ dena de ọga ẹ lọna, owo to to miliọnu mẹta naira lo ni ki wọn gba lọwọ ọkunrin naa bọwọ wọn ba to o, ki wọn si pa a pẹlu. Ohun ti DSP Abimbọla Oyeyẹmi, Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, ṣalaye f’ALAROYE lori iṣẹlẹ yii ni pe awọn ọmọkunrin meji kan, Ajibọla Yusuf ati Bakare Ifakayọde, ni Adamu lọọ bẹ lọwẹ pe ki wọn ba oun da ọga oun lọna to ba n lọ sile ni nnkan bii aago mẹjọ alẹ. Adamu ṣalaye fawọn ọkunrin meji yii pe ọkada ni ọga oun to jẹ maneja ile-epo naa maa gbe kọja, o sọ ọna ibi to maa n gba fun wọn, bẹẹ lo sọ iru ọkada ti yoo gbe kọja. Afikun to ṣe fawọn to bẹ lọwẹ ni pe owo ti yoo wa lara ọga oun naa yoo to miliọnu mẹta naira, o ni bi wọn ba ti rowo ọhun gba lọwọ ẹ tan, niṣe ni ki wọn pa a patapata, ko ma di pe ẹnikẹni yoo maa wadii bowo ṣe sọnu lọwọ ẹ tabi ti aṣiri kankan yoo fi tu. Ṣugbọn ohun ti Adamu ko mọ ni pe awọn ọmọkunrin meji to bẹ lọwẹ yii ki i ṣe iru iṣẹ bẹẹ, awọn funra wọn ni wọn lọọ ta awọn ọlọpaa lolobo ni teṣan Agbado, ti wọn sọ fun DPO Kẹhinde Kuranga pe loootọ lawọn n ṣe bii ọmọọta laduugbo tawọn eeyan si mọ awọn, ṣugbọn awọn ki i ṣe adigunjale, awọn ko si ki i paayan rara.


Adamu ṣalaye fawọn ọkunrin meji yii pe ọkada ni ọga oun to jẹ maneja ile-epo naa maa gbe kọja, o sọ ọna ibi to maa n gba fun wọn, bẹẹ lo sọ iru ọkada ti yoo gbe kọja. Afikun to ṣe fawọn to bẹ lọwẹ ni pe owo ti yoo wa lara ọga oun naa yoo to miliọnu mẹta naira, o ni bi wọn ba ti rowo ọhun gba lọwọ ẹ tan, niṣe ni ki wọn pa a patapata, ko ma di pe ẹnikẹni yoo maa wadii bowo ṣe sọnu lọwọ ẹ tabi ti aṣiri kankan yoo fi tu. Ṣugbọn ohun ti Adamu ko mọ ni pe awọn ọmọkunrin meji to bẹ lọwẹ yii ki i ṣe iru iṣẹ bẹẹ, awọn funra wọn ni wọn lọọ ta awọn ọlọpaa lolobo ni teṣan Agbado, ti wọn sọ fun DPO Kẹhinde Kuranga pe loootọ lawọn n ṣe bii ọmọọta laduugbo tawọn eeyan si mọ awọn, ṣugbọn awọn ki i ṣe adigunjale, awọn ko si ki i paayan rara. Wọn ni awọn ko jẹwọ fun Adamu pe awọn ki i ṣe iru iṣẹ bẹẹ, awọn n tan an pe awọn yoo ba a pa ọga rẹ ni, ṣugbọn awọn ko le ṣe bẹẹ, ohun to jẹ kawọn waa sọ fọlọpaa niyẹn. Ki wọn le ri afurasi naa mu lọrun ọwọ ni awọn ọlọpaa ṣe sọ fawọn gende meji naa pe ki wọn ma fu u lara, wọn ni ki wọn maa ba a sọrọ, ki wọn si maa ṣe bii pe ọwọ awọn ko ti i ba ẹni to ran wọn si ni. Nigba ti Adamu ko si mọ pe ijọba ti dẹ okun silẹ foun, niṣe lo n pe Ajibọla ati Bakare lori foonu lọpọ igba, to n sọ bi ọga rẹ yoo ṣe tun rin fun wọn, to si n sọ pe ki wọn ṣaa ba oun mu un balẹ bi wọn ba gba owo ọwọ ẹ tan.


Wọn ni awọn ko jẹwọ fun Adamu pe awọn ki i ṣe iru iṣẹ bẹẹ, awọn n tan an pe awọn yoo ba a pa ọga rẹ ni, ṣugbọn awọn ko le ṣe bẹẹ, ohun to jẹ kawọn waa sọ fọlọpaa niyẹn. Ki wọn le ri afurasi naa mu lọrun ọwọ ni awọn ọlọpaa ṣe sọ fawọn gende meji naa pe ki wọn ma fu u lara, wọn ni ki wọn maa ba a sọrọ, ki wọn si maa ṣe bii pe ọwọ awọn ko ti i ba ẹni to ran wọn si ni. Nigba ti Adamu ko si mọ pe ijọba ti dẹ okun silẹ foun, niṣe lo n pe Ajibọla ati Bakare lori foonu lọpọ igba, to n sọ bi ọga rẹ yoo ṣe tun rin fun wọn, to si n sọ pe ki wọn ṣaa ba oun mu un balẹ bi wọn ba gba owo ọwọ ẹ tan. Ohun to n ṣe lọwọ naa ree lọjọ tawọn ọlọpaa bo o lopin ọsẹ yii, ti wọn mu un ṣinkun nibi to ti n pete ibi. O kọkọ n purọ pe oun ko ṣe oun to jọ bẹẹ, oun ko ran ẹnikẹni niṣẹ, ṣugbọn nigba ti wọn mu awọn gende meji naa jade si i pe ko koju wọn, Adamu jẹwọ pe loootọ, oun bẹ wọn pe ki wọn ba oun pa ọga oun. O tiẹ tun sọ pe nitori awọn ọkunrin meji naa jọ awọn kan to ti ja ileepo toun n ṣọ naa lole ri nigba kan loun ṣe ro pe wọn yoo le ba oun ṣiṣẹ naa lọtẹ yii, koun naa le ri nnkan pọnla ninu iṣẹ ti wọn ba ṣe.


Ohun to n ṣe lọwọ naa ree lọjọ tawọn ọlọpaa bo o lopin ọsẹ yii, ti wọn mu un ṣinkun nibi to ti n pete ibi. O kọkọ n purọ pe oun ko ṣe oun to jọ bẹẹ, oun ko ran ẹnikẹni niṣẹ, ṣugbọn nigba ti wọn mu awọn gende meji naa jade si i pe ko koju wọn, Adamu jẹwọ pe loootọ, oun bẹ wọn pe ki wọn ba oun pa ọga oun. O tiẹ tun sọ pe nitori awọn ọkunrin meji naa jọ awọn kan to ti ja ileepo toun n ṣọ naa lole ri nigba kan loun ṣe ro pe wọn yoo le ba oun ṣiṣẹ naa lọtẹ yii, koun naa le ri nnkan pọnla ninu iṣẹ ti wọn ba ṣe. Amọran ti waa lọ sọdọ awọn agbanisiṣẹ pe ki wọn mọ iru eeyan ti wọn yoo maa gba siṣẹ daadaa ki wọn too fiṣẹ ṣe wọn loore. Ọga ọlọpaa ipinlẹ Ogun, CP Edward Ajogun, lo fi amọran naa ranṣẹ sawọn eeyan. Bo ṣe paṣẹ pe ki wọn taari Adamu sẹka ti wọn yoo ti wadii ẹ naa lo ni kawọn agbanisiṣẹ maa foju ṣọri ki wọn too gbaayan sibi iṣẹ wọn.


Amọran ti waa lọ sọdọ awọn agbanisiṣẹ pe ki wọn mọ iru eeyan ti wọn yoo maa gba siṣẹ daadaa ki wọn too fiṣẹ ṣe wọn loore. Ọga ọlọpaa ipinlẹ Ogun, CP Edward Ajogun, lo fi amọran naa ranṣẹ sawọn eeyan. Bo ṣe paṣẹ pe ki wọn taari Adamu sẹka ti wọn yoo ti wadii ẹ naa lo ni kawọn agbanisiṣẹ maa foju ṣọri ki wọn too gbaayan sibi iṣẹ wọn.


Mo ka iyawo mi pẹlu ọkunrin lori bẹẹdi wa, mi o si tori ẹ lu u rara-Fẹmi Fani-Kayọde

O fẹẹ jọ pe lojoojumọ ni wahala to wa ninu igbeyawo minisita feto irinna ọkọ ofurufu tẹlẹ, Oloye Fẹmi Fani-Kayọde, n fojoojumọ le si i pẹlu fidio kan to gba igboro kan bayii. Precious Chikwendu lorukọ iyawo ẹ yii, o si ti to ọjọ mẹta bayii ti awuyewuye ti gbalu pe igbeyawo naa ti fori ṣanpọn, ṣugbọn ti wọn kọkọ n dọwo bo o, ki aṣiri bọrọ ọhun ṣe jẹ gan-an too tu sita patapata. Fidio kan ti ko ju iṣẹju mọkanlelogun lọ nileeṣẹ iwe iroyin kan gbe jade, nibi ti ariyanjiyan kan ti n ṣẹlẹ laaarin Fẹmi ati iyawo ẹ yii, oju tawọn eeyan si fi n wo iṣẹlẹ ọhun ni pe ṣe ni Fẹmi n fiya jẹ obinrin naa. Fẹmi Fani-Kayọde naa ti sọrọ, ori ẹrọ abẹyẹfo ẹ twitter, lo gba lọ. Alaye to si ṣe ni pe ọdọkọ niyawo oun, ori bẹẹdi oun gan-an, nibi tawọn ti jọ n ṣe lọkọ-laya lo gbe ọkunrin kan wa, ti wọn jọ ka mọ ara wọn daadaa nibẹ. O ni lẹyin ọjọ meloo kan ti iṣẹlẹ ọhun waye, ti iyawo oun bẹrẹ si i ba gbogbo ile ja, to tun n kanra mọ awọn ọmọ, ti awọn oṣiṣe gan-an ko mọ ohunkohun un ṣe mọ nile loun pe e wi pe ko jẹ ki ogun o sinmi.


Fẹmi Fani-Kayọde naa ti sọrọ, ori ẹrọ abẹyẹfo ẹ twitter, lo gba lọ. Alaye to si ṣe ni pe ọdọkọ niyawo oun, ori bẹẹdi oun gan-an, nibi tawọn ti jọ n ṣe lọkọ-laya lo gbe ọkunrin kan wa, ti wọn jọ ka mọ ara wọn daadaa nibẹ. O ni lẹyin ọjọ meloo kan ti iṣẹlẹ ọhun waye, ti iyawo oun bẹrẹ si i ba gbogbo ile ja, to tun n kanra mọ awọn ọmọ, ti awọn oṣiṣe gan-an ko mọ ohunkohun un ṣe mọ nile loun pe e wi pe ko jẹ ki ogun o sinmi. Minisita tẹlẹ yii sọ pe niṣe niyawo oun fa foonu ẹ yọ, to fẹẹ maa fi kamẹra rẹ ya oun bi oun ṣe n ba a sọrọ, ti ariyanjiyan si ṣe bẹẹ waye, eyi ti wọn n gbe kiri bayii, bẹẹ ki i ṣe pe oun lu obinrin naa tabi fiya kankan jẹ ẹ. Ọmọ mẹrin lawọn tọkọ-taya yii bi funra wọn, ninu eyi ti awọn ibeta wa ninu ẹ paapaa.


Minisita tẹlẹ yii sọ pe niṣe niyawo oun fa foonu ẹ yọ, to fẹẹ maa fi kamẹra rẹ ya oun bi oun ṣe n ba a sọrọ, ti ariyanjiyan si ṣe bẹẹ waye, eyi ti wọn n gbe kiri bayii, bẹẹ ki i ṣe pe oun lu obinrin naa tabi fiya kankan jẹ ẹ. Ọmọ mẹrin lawọn tọkọ-taya yii bi funra wọn, ninu eyi ti awọn ibeta wa ninu ẹ paapaa.


Ọlọpaa n wa awọn agbebọn to pa pasitọ sinu igbo l’Ekiti

Oluyinka Soyemi, Ado-Ekiti Ibẹrubojo ti ba awọn eeyan ipinlẹ Ekiti bayii lori iṣẹlẹ ijinigbe ati ipaniyan to fẹẹ maa di nnkan ojoojumọ bayiii pẹlu bi awọn kan ṣe tun pa Pasitọ Kayọde Ogunlẹyẹ sinu igbo. Oloogbe naa ni ALAROYE gbọ pe wọn deede pa sinu igbo kan to wa lọna Aramọkọ-Ekiti si Ijero-Ekiti, lasiko to lọ soko lati ka ọgẹdẹ. Pasitọ Ogunlẹyẹ to jẹ alufaa nileejọsin All Christian Fellowship la gbọ pe awọn eeyan deede ba ninu igbo naa ti ẹjẹ bo o, bẹẹ ni awọn apa to wa lara ẹ fi han pe wọn yinbọn pa a ni. Eyi lo jẹ kawọn eeyan bẹrẹ si i pariwo pe ọrọ eto aabo ipinlẹ Ekiti ti mẹhẹ nitori iṣẹlẹ naa waye lẹyin ọjọ kan pere tawọn adigunjale kọlu banki kan niluu Iyin-Ekiti, bẹẹ ileeṣẹ ọlọpaa gan-an ti kọkọ kede pe awọn ọdaran kan ti wọ ipinlẹ naa. Pasitọ tawọn agbebọn pa yii tun jẹ oṣiṣẹ ijọba ibilẹ Iwọ-Oorun Ekiti kọlọjọ too de, awọn Fulani darandaran lọpọ awọn to wa lagbegbe naa si gba pe wọn ṣeku pa a. Nigba to n ba wa sọrọ lori iṣẹlẹ naa, Alukoro ọlọpaa Ekiti, ASP Sunday Abutu, sọ pe iwadii ti bẹrẹ lati mọ awọn to ṣiṣẹ laabi ọhun nitori awọn agbofinro gba pe wọn pa a ni.


Wizkid, olorin taka-sufee, kan Aarẹ Buhari labuku

Laipẹ yii ni arun Koronafairọọsi kọlu Aarẹ orilẹ-ede America, Donald Trump, ati iyawo ẹ, Melania, kaakiri agbaye si ni wọn ti n ki i, ti wọn n ṣadura fun un wi pe aisan ọhun ko ni i mọna ẹmi. Eyi naa ni Aarẹ Muhammed Buhari ṣe o, bo si ti gbe e sori ẹrọ abẹyẹfo rẹ, twitter, to ki Donald Trump, to si tun ṣadura fun un pe ki Ọlọrun tete mu un lara da, bẹẹ ni Wizkid naa gba ori ẹrọ abẹyẹfo rẹ, twitter lọ, nibẹ gan-an lo ti kan Aarẹ orilẹ-ede yii labuku. O kọ ọ sibẹ pe “Baba, ọrọ Donald Trump ko kan yin rara, awọn ọlọpaa atawọn ọtẹlẹmuyẹ Sars ti wọn n pa awọn ọdọ ni Naijiria lojoojumọ ni kẹ ẹ ba wa mojuto, ko sohun to kan yin ninu ọrọ America, orilẹ-ede tiyin ni kẹ ẹ kọju mọ.” Bo ti ṣe kọ ọ niyẹn o, ohun tawọn eeyan si n sọ ni pe afaimọ ki ohun to ṣe yii ma di ọran si i lọrun, nitori ohun ti Buhari ṣe ki i ṣe ohun to buru rara. Wọn ni, kaakiri agbaye lawọn eeyan ti n ki Aarẹ Amẹrika, toun naa ba si ki i, eyi ko yẹ ko fa iru abuku bẹẹ. Bakan naa lawon mi-in sọ pe ko si wahala ninu ki eeyan sọ ero ọkan ẹ, ohun ti Wizkid ṣe, ero ọkan ẹ lo gbe jade. Ati pe ẹtọ ọmọniyan paapaa faaye gba a daadaa labẹ ofin.


Inu Awolọwọ ko le dun lọrun si bi Naijiria ṣe ri loni-in- Tokunbọ Awolọwọ

Obinrin to ti figba kan jẹ aṣoju orilẹ-ede Naijiria lorilẹ-ede Netherland yii sọ pe gbogbo awọn ohun ti ijọba Awolọwọ mu ni koko iṣẹ idagbasoke pata ni ko si fawọn eeyan lasiko yii, ati pe bi orilẹ-ede yii ṣe ri loni-in, o yatọ patapata si erongba Ọbafẹmi Awolọwọ. Dosumu ni ọpọ nnkan ni inu Awolọwọ ko ni i dun si bayii, o ni, ṣe bi igbe aye awọn eeyan ṣe ri lasiko yii ni, abi bi awọn ohun amayedẹrun gbogbo ko ṣe si, ti eto iṣejọba paapaa ko dara to. O ni ẹkọ ọfẹ paapaa ko ṣe deede, bẹẹ gbogbo wa yii naa la gbadun eto ẹkọ-ọfẹ ti ijọba Awolọwọ ṣe, ati pe ayipada nla le de ba gbogbo ohun ta a ka silẹ yii, ti a ba ṣetan lati ṣe e lọna to yẹ. Ninu ọrọ ẹ naa lo ti sọ pe lara awọn eeyan to gbiyanju lati ja fun ominira orilẹ-ede yii ni Ọbafemi n ṣe, ṣugbọn lọjọ ti a n ṣẹyẹ ominira Naijiria lọdun 1960, iwa buruku gbaa ni wọn hu si Ọbafẹmi, nitori ibi ti wọn fi aga ẹ si lọjọ naa ku diẹ kaato. O ni, bo tilẹ jẹ pe oun ko ju ọmọ ọdun mọkanla lọ nigba yẹn, sibẹ, bi awọn obi oun ti ṣe n sọ ọ ninu ile, lẹyin ayẹyẹ ominira lọjọ naa fi han pe aaye awọn to ti ṣiwọ ninu iṣẹ ijọba ni wọn to baba oun si, ti iṣẹlẹ naa ko si dun mọ ẹbi atawọn eeyan ẹ ninu gẹgẹ bi olori ẹgbẹ alatako to wa. O ni, pẹlu iwa ti wọn hu yii, sibẹ, idunnu nla lo jẹ fun Ọbafẹmi pe Naijiria bọ lọwọ ijọba amunisin.


Ninu ọrọ ẹ naa lo ti sọ pe lara awọn eeyan to gbiyanju lati ja fun ominira orilẹ-ede yii ni Ọbafemi n ṣe, ṣugbọn lọjọ ti a n ṣẹyẹ ominira Naijiria lọdun 1960, iwa buruku gbaa ni wọn hu si Ọbafẹmi, nitori ibi ti wọn fi aga ẹ si lọjọ naa ku diẹ kaato. O ni, bo tilẹ jẹ pe oun ko ju ọmọ ọdun mọkanla lọ nigba yẹn, sibẹ, bi awọn obi oun ti ṣe n sọ ọ ninu ile, lẹyin ayẹyẹ ominira lọjọ naa fi han pe aaye awọn to ti ṣiwọ ninu iṣẹ ijọba ni wọn to baba oun si, ti iṣẹlẹ naa ko si dun mọ ẹbi atawọn eeyan ẹ ninu gẹgẹ bi olori ẹgbẹ alatako to wa. O ni, pẹlu iwa ti wọn hu yii, sibẹ, idunnu nla lo jẹ fun Ọbafẹmi pe Naijiria bọ lọwọ ijọba amunisin. Tokunbọ Awolọwọ fi kun ọrọ ẹ pe, meloo gan-an la fẹẹ ka ninu ohun rere ti ọkunrin oloṣelu naa ṣe fun ilọsiwaju Naijiria. O ni iwe nla kan wa ti ọkunrin naa kọ, ṣugbọn ede to fi kọ ọ, oun nikan lo ye daadaa, akọle iwe naa si ni, ‘Fun igbe aye rere awọn eeyan’ (For the Good of the People). Ṣugbọn ede ti Awolọwọ fi k̀ọ ọ, oun nikan lo mọ itumọ ọrọ to kọ, ko si eyikeyii ninu awọn to n tẹle e to le tumọ ẹ.


Tokunbọ Awolọwọ fi kun ọrọ ẹ pe, meloo gan-an la fẹẹ ka ninu ohun rere ti ọkunrin oloṣelu naa ṣe fun ilọsiwaju Naijiria. O ni iwe nla kan wa ti ọkunrin naa kọ, ṣugbọn ede to fi kọ ọ, oun nikan lo ye daadaa, akọle iwe naa si ni, ‘Fun igbe aye rere awọn eeyan’ (For the Good of the People). Ṣugbọn ede ti Awolọwọ fi k̀ọ ọ, oun nikan lo mọ itumọ ọrọ to kọ, ko si eyikeyii ninu awọn to n tẹle e to le tumọ ẹ.


PDP ati APC koju ija sira wọn l’Ondo, wọn ṣa ara wọn yanna yanna

Bo o lọ o yago lọrọ di lowurọ kutu ọjọ Aiku, Sannde, ọsẹ yii niluu Akurẹ, lagbegbe Ọba Adeṣhida, nipinlẹ Ondo, nigba tawọn ọmọ ẹgbẹ oṣelu PDP ati APC kọju ija buruku sira wọn. ALAROYE gbọ pe eeyan meji ni ibọn ti ba bayii, ati pe ṣaaju asiko yii ni awọn eeyan kan ti ṣeku pa ọmọ ẹgbẹ oṣelu APC kan ni Ọba Nla, niluu Akurẹ, iyẹn lọjọ Abamẹta, Satide. Ẹni ti wọn pa yii lo ṣokunfa wahala to tun bẹ silẹ laarin awọn janduku oloṣelu yii niluu Akurẹ ni Sannde. Ọpọlọpọ eeyan ni wọn sọ pe wọn ti fara gba ninu ija buruku yii, bẹẹ ni wọn ba mọto jẹ, ti awọn mi-in si sa asala fun ẹmi wọn. Ba a ti ṣe n ko iroyin yii jọ, a gbọ pe ija naa ti tan ka de agbegbe kan ti wọn n pe ni Erakhale, ti ko si si onimọto kankan to fẹẹ lọ si agbegbe ọhun, paapaa oju ọna Ọba Adeṣhida. Wọn lawọn tọọgi oloṣelu ti wọn n lera wọn kiri yii fẹẹ to aadọta, bẹẹ lẹnikan tiṣelẹ ọhun ṣoju ẹ sọ pe awọn ọlọpaa paapaa ti wọn wa nitosi iṣẹlẹ ọhun fẹsẹ fẹ ẹ ni, nigba ti wọn ri ohun ija oloro tawọn tọọgi oloṣelu ọhun n fi n ba ara wọn ja.


Eyi ni idi ti mi o fi le sọtan igbesi aye mi- Ibrahim Babangida

Bi ayẹyẹ ominira ọgọta ọdun Naijiria si ṣe n tẹsiwaju, aarẹ orilẹ-ede yii nigba kan, Ibrahim Babangida, ti tu aṣiri ohun to fa a ti iwe itan igbesi aye ẹ, ati bo ṣe ṣejọba Naijiria ko ṣe ti i jade. Babangida sọ pe o pẹ ti oun ti n ko iwe itan oun jade, ṣugbọn ẹru ile-ẹjọ to ṣee ṣe ki awọn eeyan kan wọ oun lọ gan-an lo n ba oun ti iwe naa ko fi ti i jade. Lọdun 1985 ni Ibrahim Babangida gbajọba lọwọ Aarẹ Muhammed Buhari to wa nipo aarẹ alagbada bayii. Ọkunrin aloku ṣoja yii ṣi wa nipo ọhun titi di ọdun 1993, ko too gbe e fun ijọba fidi-hẹẹ. Ninu awọn aarẹ orilẹ-ede yii ti awọn ọmọ Naijiria yoo nifẹẹ si lati ka itan igbesi aye ẹ ni ọkunrin ologun yii, ṣugbọn Babangida ti sọ pe ko si ki awọn eeyan ma gbe oun lọ sile-ẹjọ, nitori pe o ṣee ṣe ki awọn eeyan kan ṣi oun gbọ, tabi ki wọn sọ pe oun ko kọ nipa awọn bi ọrọ ṣe jẹ gan-an. Babangida ni, ti eyi ba waye, o ṣee ṣe ki oun maa pooyi kootu, bẹe lawọn le fa a fun ọdun marun-un.


Ọkunrin aloku ṣoja yii ṣi wa nipo ọhun titi di ọdun 1993, ko too gbe e fun ijọba fidi-hẹẹ. Ninu awọn aarẹ orilẹ-ede yii ti awọn ọmọ Naijiria yoo nifẹẹ si lati ka itan igbesi aye ẹ ni ọkunrin ologun yii, ṣugbọn Babangida ti sọ pe ko si ki awọn eeyan ma gbe oun lọ sile-ẹjọ, nitori pe o ṣee ṣe ki awọn eeyan kan ṣi oun gbọ, tabi ki wọn sọ pe oun ko kọ nipa awọn bi ọrọ ṣe jẹ gan-an. Babangida ni, ti eyi ba waye, o ṣee ṣe ki oun maa pooyi kootu, bẹe lawọn le fa a fun ọdun marun-un. Lori tẹlifiṣan kan lo ti sọrọ yii nigba ti wọn n bi leere nipa ipo ti Naijiria wa loni-in. Babangida fi kun ọrọ ẹ pe ti oun ko ba lanfaani lati ṣe e nigba aye oun, awọn ọmọ oun le ṣe e daadaa lọjọ iwaju. Bakan naa ni aarẹ tẹlẹ yii ti sọ pe ki ẹnikẹni ma ṣe bu ẹnu atẹ lu awọn ṣoja pe awọn ni wọn ba ijọba Naijiria jẹ.


Lori tẹlifiṣan kan lo ti sọrọ yii nigba ti wọn n bi leere nipa ipo ti Naijiria wa loni-in. Babangida fi kun ọrọ ẹ pe ti oun ko ba lanfaani lati ṣe e nigba aye oun, awọn ọmọ oun le ṣe e daadaa lọjọ iwaju. Bakan naa ni aarẹ tẹlẹ yii ti sọ pe ki ẹnikẹni ma ṣe bu ẹnu atẹ lu awọn ṣoja pe awọn ni wọn ba ijọba Naijiria jẹ. O ni loootọ ni ṣoja ṣe olori orilẹ-ede yii daadaa, ṣugbọn pupọ ninu awọn ileeṣẹ ijọba, awọn alagbada lo n dari ẹ. O ni ti a ba ri ibi to ti ku diẹ kaato, ko ni i dara ti awọn eeyan ba n naka aleebu ẹ si ijọba ṣoja, nitori awọn araalu ti wọn jẹ alagbada gan-an lo n dari pupọ ninu ileeṣẹ ijọba.


O ni loootọ ni ṣoja ṣe olori orilẹ-ede yii daadaa, ṣugbọn pupọ ninu awọn ileeṣẹ ijọba, awọn alagbada lo n dari ẹ. O ni ti a ba ri ibi to ti ku diẹ kaato, ko ni i dara ti awọn eeyan ba n naka aleebu ẹ si ijọba ṣoja, nitori awọn araalu ti wọn jẹ alagbada gan-an lo n dari pupọ ninu ileeṣẹ ijọba.


Ọmọ ọdun mẹtala ni Julius ki mọlẹ l’Ayetoro, lo ba fipa ba a lo pọ

Adefunkẹ Adebiyi,Abẹokuta Ẹka to n ri si ifipabanilopọ ati ifiyajẹ awọn ọmọde ni ọkunrin yii, Julius Afuapẹ, ẹni ọdun mọkanlelogun, wa bayii nitori ọmọ ọdun mẹtala to fipa ba lo pọ l’Ayetoro, ni ọgbọnjọ, oṣu kẹsan-an, to pari yii. Ọgbọn buruku ni Julius lo fun ọmọdebinrin naa to fi ba a lo pọ, to si gba ibale rẹ. Gẹgẹ bi ọmọdebinrin ti wọn forukọ bo laṣiiri naa ṣe ṣalaye, o ni inu ile loun wa lọsan-an ọjọ naa, ni nnkan bii aago kan aabọ ọsan, nigba naa ni Julius tawọn jọ n gbe laduugbo waa kan ilẹkun, to si ni aunti oun (anti ọmọbinrin yii) lo ni koun waa tun jẹnẹretọ ti wọn n lo ṣe. Aunti ọmọ naa ko si nile lasiko ti Julius wa, iyẹn lo jẹ kọmọbinrin naa ro pe ẹgbọn oun toun n gbe lọdọ ẹ naa lo ni ko waa tun jẹnẹretọ ṣe loootọ, n lo ba jẹ ko wọle. Ṣugbọn bi Julius ṣe wọle tan, ko fọwọ kan jẹnẹretọ, ọmọbinrin naa lo fipa wọ lọ si yara, to si fipa ba a lo pọ, to gba ibale rẹ. Bo si ṣe ṣere egele naa tan lo sa lọ.


Aunti ọmọ naa ko si nile lasiko ti Julius wa, iyẹn lo jẹ kọmọbinrin naa ro pe ẹgbọn oun toun n gbe lọdọ ẹ naa lo ni ko waa tun jẹnẹretọ ṣe loootọ, n lo ba jẹ ko wọle. Ṣugbọn bi Julius ṣe wọle tan, ko fọwọ kan jẹnẹretọ, ọmọbinrin naa lo fipa wọ lọ si yara, to si fipa ba a lo pọ, to gba ibale rẹ. Bo si ṣe ṣere egele naa tan lo sa lọ. Nigba ti ẹgbọn ọmọ naa de to ba a nipo inira lo beere ohun to ṣẹlẹ, biyẹn si ṣe ṣalaye ni ẹgbọn rẹ mu ẹjọ naa lọ si teṣan ọlọpaa Ayetoro. DPO teṣan naa, CSP Mobọlaji Jimọh, ni kawọn ọmọọṣẹ rẹ lọọ wa afurasi naa wa, ni wọn ba bẹrẹ si i wa Julius kiri. Ọjọ Ẹti, Furaidee, ti i ṣe ọjọ keji, oṣu kẹwaa, ni wọn ri Julius mu nibi to n fara pamọ si, o si jẹwọ pe loootọ loun fipa ba ọmọdebinrin naa lo pọ.


Nigba ti ẹgbọn ọmọ naa de to ba a nipo inira lo beere ohun to ṣẹlẹ, biyẹn si ṣe ṣalaye ni ẹgbọn rẹ mu ẹjọ naa lọ si teṣan ọlọpaa Ayetoro. DPO teṣan naa, CSP Mobọlaji Jimọh, ni kawọn ọmọọṣẹ rẹ lọọ wa afurasi naa wa, ni wọn ba bẹrẹ si i wa Julius kiri. Ọjọ Ẹti, Furaidee, ti i ṣe ọjọ keji, oṣu kẹwaa, ni wọn ri Julius mu nibi to n fara pamọ si, o si jẹwọ pe loootọ loun fipa ba ọmọdebinrin naa lo pọ. Bi wọn ti mu ọmọbinrin naa lọ sileewosan ti wọn ṣe ayẹwo fun un ni wọn fidi ẹ mulẹ pe ibale abẹ ẹ ti sọnu sọwọ Julius to fipa ṣe kinni fun un. DSP Abimbọla Oyeyẹmi, Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, fidi ẹ mulẹ pe ọkunrin to fipa baayan sun yii ti wa lẹka to n ri si lilo ọmọde nilokulo, gẹgẹ bi CP Edward Ajogun, kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ yii ṣe paṣẹ


Bi wọn ti mu ọmọbinrin naa lọ sileewosan ti wọn ṣe ayẹwo fun un ni wọn fidi ẹ mulẹ pe ibale abẹ ẹ ti sọnu sọwọ Julius to fipa ṣe kinni fun un. DSP Abimbọla Oyeyẹmi, Alukoro ọlọpaa nipinlẹ Ogun, fidi ẹ mulẹ pe ọkunrin to fipa baayan sun yii ti wa lẹka to n ri si lilo ọmọde nilokulo, gẹgẹ bi CP Edward Ajogun, kọmiṣanna ọlọpaa ipinlẹ yii ṣe paṣẹ


Olanrewaju, ifasẹyin nla ni iku rẹ mu ba iṣẹ mi-Salawa Abẹni

Kazeem Aderohunmu Ni nnkan bii ogun ọdun sẹyin ni ajalu nla kan de ba gbajumọ aṣaaju awọn olorin waka nilẹ yii, Alhaja Salawa Abẹni. Akọbi ẹ lọkunrin, Idris Ọlanrewaju Adefọlajuwọn Akanji Adepọju, lo ku lojiji. Ọsẹ to kọja, iyẹn ọjọ keji, oṣu kẹwaa, ọdun 2000 yii, gan-an lo pe ogun ọdun geere ti ọmọ oṣere naa ku. Ọmọ ọdun mẹtadinlogun ni lọdun naa lọhun-un, ṣugbọn bo tilẹ jẹ pe ọpọ awọn eeyan le ti gbagbe pe iṣẹlẹ naa waye, sibẹ, Salawa Abẹni ko gbagbe, oun gan-an naa lo gba ori instagiraamu rẹ lọ, to si kọ ọ sibẹ bi iṣẹlẹ ọhun ṣe waye, ati iru idaamu to ba a nigba ti iku pa Akanni, ọmọkunrin to bi fun Adepọju loju de lọdun naa lọhun-un. Bi Salawa Abẹni ṣe kọ ọrọ ọhun ree: ‘‘Hmmm!! Loni-in ọjọ keji, oṣu kẹwaa yii, gan-an lo pe ogun ọdun ti o ti fi mi silẹ lọ.


Ọmọ ọdun mẹtadinlogun ni lọdun naa lọhun-un, ṣugbọn bo tilẹ jẹ pe ọpọ awọn eeyan le ti gbagbe pe iṣẹlẹ naa waye, sibẹ, Salawa Abẹni ko gbagbe, oun gan-an naa lo gba ori instagiraamu rẹ lọ, to si kọ ọ sibẹ bi iṣẹlẹ ọhun ṣe waye, ati iru idaamu to ba a nigba ti iku pa Akanni, ọmọkunrin to bi fun Adepọju loju de lọdun naa lọhun-un. Bi Salawa Abẹni ṣe kọ ọrọ ọhun ree: ‘‘Hmmm!! Loni-in ọjọ keji, oṣu kẹwaa yii, gan-an lo pe ogun ọdun ti o ti fi mi silẹ lọ. Akọbi mi lọkunrin, Idris Olanrewaju Adefọlajuwọn Akanji Adepọju. Bii ana lo ṣe ri o, ṣugbọn iṣẹlẹ ọhun ti pe ogun ọdun geere loni-in. Idaamu nla ni iku ojiji to pa ọ yii ko ba mi.


Akọbi mi lọkunrin, Idris Olanrewaju Adefọlajuwọn Akanji Adepọju. Bii ana lo ṣe ri o, ṣugbọn iṣẹlẹ ọhun ti pe ogun ọdun geere loni-in. Idaamu nla ni iku ojiji to pa ọ yii ko ba mi. Lanre, bẹẹ ni iku rẹ fẹẹ sọ aye mi di bami-in paapaa, koda, o ko ifasẹyin ba iṣẹ orin ti mo gbe lọwọ debii pe ṣe lawọn eeyan n beere pe ṣe mi o kọrin mọ ni? “Ju gbogbo ẹ lọ, ki a ṣaa maa dupẹ lọwọ Ọlọrun to fun mi lokun ati agbara lati ṣi wa laye loni-in. “Mo dupẹ lọwọ gbogbo awọn ti wọn duro ti mi pata latigba yẹn titi di asiko yii.


Lanre, bẹẹ ni iku rẹ fẹẹ sọ aye mi di bami-in paapaa, koda, o ko ifasẹyin ba iṣẹ orin ti mo gbe lọwọ debii pe ṣe lawọn eeyan n beere pe ṣe mi o kọrin mọ ni? “Ju gbogbo ẹ lọ, ki a ṣaa maa dupẹ lọwọ Ọlọrun to fun mi lokun ati agbara lati ṣi wa laye loni-in. “Mo dupẹ lọwọ gbogbo awọn ti wọn duro ti mi pata latigba yẹn titi di asiko yii. Mo waa n fi asiko yii gba a laduura fun gbogbo abiyamọ aye pe ẹ o ni i ri iku ọmọ lagbara Ọlọrun. Ẹyin ti iru ẹ si ti ṣẹlẹ si, idunnu to n bori ibanujẹ ni Ọlọrun aa ṣe fun gbogbo wa, amin. “Ọdun yii gan-an ni iwọ naa o ba pe ẹni ọdun mẹtadinlogoji, ọkan mi ṣafẹẹri rẹ, bẹẹ lawọn aburo rẹ paapaa naa n ṣafẹẹri rẹ gidigidi.


Mo waa n fi asiko yii gba a laduura fun gbogbo abiyamọ aye pe ẹ o ni i ri iku ọmọ lagbara Ọlọrun. Ẹyin ti iru ẹ si ti ṣẹlẹ si, idunnu to n bori ibanujẹ ni Ọlọrun aa ṣe fun gbogbo wa, amin. “Ọdun yii gan-an ni iwọ naa o ba pe ẹni ọdun mẹtadinlogoji, ọkan mi ṣafẹẹri rẹ, bẹẹ lawọn aburo rẹ paapaa naa n ṣafẹẹri rẹ gidigidi. Gbogbo wa pata la fẹ ọ, ṣugbọn Ọlọrun Allah lo fẹ ọ ju, titi ta oo tun fi pade, ṣe ni ki o maa sinmi laya Oluwa rẹ, emi iya rẹ ni o, Alhaja Salawa Abẹni.” Bo ti ṣe kọ ọrọ ọhun ree, bẹẹ lawọn ẹbi, ara, ojulumọ n fi ọrọ tutu ranṣe si i, ti wọn si n ba a kẹdun gidigidi pẹlu adura pe Ọlọrun yoo tubọ rọ ọ loju, awọn yooku to wa lọwọ rẹ yoo si ba a kalẹ.


Gbogbo wa pata la fẹ ọ, ṣugbọn Ọlọrun Allah lo fẹ ọ ju, titi ta oo tun fi pade, ṣe ni ki o maa sinmi laya Oluwa rẹ, emi iya rẹ ni o, Alhaja Salawa Abẹni.” Bo ti ṣe kọ ọrọ ọhun ree, bẹẹ lawọn ẹbi, ara, ojulumọ n fi ọrọ tutu ranṣe si i, ti wọn si n ba a kẹdun gidigidi pẹlu adura pe Ọlọrun yoo tubọ rọ ọ loju, awọn yooku to wa lọwọ rẹ yoo si ba a kalẹ.


Ẹwọn ọdun mẹrin ni adajọ ju Fulani darandaran to ji Tunde gbe n’Ikoyi si

Florence Babaṣọla, Oṣogbo Ẹwọn ọdun mẹrin ni adajọ ile-ẹjọ Majisreeti kan niluu Oṣogbo, ju Fulani darandaran kan, Mohamodu Zuberu, ọmọ ọdun mejilelogun, si lori ẹsun ijinigbe. Ọmọkunrin yii ni wọn fẹsun kan pe o ji ọmọ ọdun mẹtala kan, Tunde Abdullahi, gbe labule Iwari, to wa niluu Ikoyi. Ọjọ kọkanlelogun, oṣu kẹjọ, ọdun yii, la gbọ pe Zuberu ji ọmọ naa gbe laarin oru, to si gbe e pamọ si ibi ti ẹnikẹni ko mọ. Miliọnu meji naira lo kọkọ n beere lọwọ awọn mọlẹbi Tunde, nigba to ya lo sọ ọ di ẹgbẹrun lọna ọtalelọọdunrun-un o din mẹwaa naira (#350,000). Ni gbogbo asiko yii lawọn ọlọpaa n dọdẹ Zuberu ko too di pe ọwọ tẹ ẹ. Ọjọ kẹta, oṣu kẹsan-an, ọdun yii, lo kọkọ fara han nile-ẹjọ lori ẹsun ijinigbe, adajọ si mu ọsẹ to kọja lati ṣedajọ rẹ. Ni kootu, Zuberu, ẹni ti ko ni agbẹjọro kankan to n duro fun un sọ pe oun jẹbi ẹsun ijinigbe ti awọn ọlọpaa fi kan oun.


Miliọnu meji naira lo kọkọ n beere lọwọ awọn mọlẹbi Tunde, nigba to ya lo sọ ọ di ẹgbẹrun lọna ọtalelọọdunrun-un o din mẹwaa naira (#350,000). Ni gbogbo asiko yii lawọn ọlọpaa n dọdẹ Zuberu ko too di pe ọwọ tẹ ẹ. Ọjọ kẹta, oṣu kẹsan-an, ọdun yii, lo kọkọ fara han nile-ẹjọ lori ẹsun ijinigbe, adajọ si mu ọsẹ to kọja lati ṣedajọ rẹ. Ni kootu, Zuberu, ẹni ti ko ni agbẹjọro kankan to n duro fun un sọ pe oun jẹbi ẹsun ijinigbe ti awọn ọlọpaa fi kan oun. Lara awọn ẹri ti awọn ọlọpaa ko wa sile-ẹjọ lati fi gbe ẹsun yii lẹsẹ ni tọọsi, foonu ati aṣọ-oorun (pull-over) ti Zuberu n lo nibi to gbe Tunde pamọ si. Lẹyin ti Adajọ Ọpẹyẹmi Badmus gbọ atotonu awọn ọlọpaa ati bi olujẹjọ ṣe ti gba pe oun jẹbi ẹsun ti wọn fi kan an, o paṣẹ pe ki Zuberu lọọ fi aṣọ-penpe roko ọba lọgba ẹwọn to wa niluu Ileṣa fun ọdun mẹrin gbako.


Lara awọn ẹri ti awọn ọlọpaa ko wa sile-ẹjọ lati fi gbe ẹsun yii lẹsẹ ni tọọsi, foonu ati aṣọ-oorun (pull-over) ti Zuberu n lo nibi to gbe Tunde pamọ si. Lẹyin ti Adajọ Ọpẹyẹmi Badmus gbọ atotonu awọn ọlọpaa ati bi olujẹjọ ṣe ti gba pe oun jẹbi ẹsun ti wọn fi kan an, o paṣẹ pe ki Zuberu lọọ fi aṣọ-penpe roko ọba lọgba ẹwọn to wa niluu Ileṣa fun ọdun mẹrin gbako.


A ko fi kun owo ileewe kankan ni Kwara – kawu

Stephen Ajagbe, Ilọrin Bi awọn akẹkọọ kaakiri ipinlẹ Kwara ṣe n pada sẹnu ẹkọ wọn lọjọ Aje, Mọnde, ọsẹ yii, ijọba ti ta ko ahesọ kan to n tan kiri lori afikun owo ileewe, wọn si ti ṣekilọ fawọn alaṣẹ ileewe ijọba lati ma fi kun owo tawọn akẹkọọ n san. Kọmiṣanna feto ẹkọ lawọn ileewe giga ni Kwara, Hajia Sa’adatu Modibbo Kawu, lo sọrọ ọhun nibi ipade ati idanilẹkọọ nipa ilana lati dena atankalẹ arun Covid-19 to ṣe pẹlu awọn tọrọ kan lẹka eto ẹkọ, eyi to waye lọsẹ to kọja niluu Ilọrin. Atẹjade kan latọwọ Akọwe iroyin rẹ, Adamu Mohammed Saidu, ṣalaye pe ijọba ko ni i gba ileewe giga kankan laaye lati maa gba owo to ba ju agbara awọn obi lọ lọwọ awọn akẹkọọ. Kọmiṣanna ọhun to ta ko ahesọ to n kaakiri pe ijọba ti fi kun owo igbaniwọle (Acceptance fee) ni KWASU to wa niluu Malete, o sọ pe ko sohun to jọ bẹẹ rara. O rọ araalu, paapaa awọn akẹkọọ ati obi, lati ma gba ọrọ naa gbọ, o ni ahesọ lasan ni. O gba awọn akẹkọọ atawọn olukọ nimọran lati maa tẹle gbogbo ilana tijọba atawọn oṣiṣẹ eto ilera ti la kalẹ lati gbogun ti arun korona kaakiri inu ọgba ileewe wọn.


Mọwumi fi bileedi ge ọmọ orogun ẹ labẹ l’Abẹokuta, o lo ji ẹran jẹ

Adefunkẹ Adebiyi,Abẹokuta Ọmọwumi Ibrahim, iyaale ile ẹni ọdun mọkanlelọgbọn(31) ti bẹrẹ ẹwọn ọdun meji ati oṣu mẹfa ti kootu Majisreeti agba to wa l’Abẹokuta ju u si lọsẹ to kọja yii, lẹyin to fẹnu ara ẹ jẹwọ pe oun jẹbi ẹsun fifi bileedi ge ọmọ orogun oun loju ara. Obinrin yii ko ṣẹṣẹ maa fi bileedi ge ọmọ ti ko ju ọmọ ọdun marun-un naa lọ loju ara,o ti n ṣe bẹẹ tipẹ gẹgẹ bi ọmọdebinrin ti iya rẹ ko si lọdọ baba rẹ mọ naa ṣe ṣalaye. Ọmọwumi funra ẹ ko jiyan, o ni ohun toun n tori ẹ fi bileedi ya ọmọ yii loju abẹ ko ju ti ẹran to maa n yọ jẹ ninu isaasun ọbẹ oun lọ. Ṣaaju ni agbefọba, Abọlade Bukọnla, ti ṣalaye fun kootu pe agbegbe Adedọtun, l’Abẹokuta, nibi ti Mọwumi n gbe pẹlu ọkọ ati ọmọ ọkọ ẹ yii, lo ti huwa naa ninu oṣu keji, ọdun yii. Agbefọba lo darukọ ọmọ naa pe Adeṣẹwa Jubril lo n jẹ, ọmọ ọdun marun-un pere si ni. O fi kun un pe bileedi ti orogun iya ẹ fi ya a loju ara gbẹyin naa da ọgbẹ si i lara pupọ, iwa yii si lodi sofin, bẹẹ lo si ni ijiya ninu pẹlu.


Ṣaaju ni agbefọba, Abọlade Bukọnla, ti ṣalaye fun kootu pe agbegbe Adedọtun, l’Abẹokuta, nibi ti Mọwumi n gbe pẹlu ọkọ ati ọmọ ọkọ ẹ yii, lo ti huwa naa ninu oṣu keji, ọdun yii. Agbefọba lo darukọ ọmọ naa pe Adeṣẹwa Jubril lo n jẹ, ọmọ ọdun marun-un pere si ni. O fi kun un pe bileedi ti orogun iya ẹ fi ya a loju ara gbẹyin naa da ọgbẹ si i lara pupọ, iwa yii si lodi sofin, bẹẹ lo si ni ijiya ninu pẹlu. Nigba to n dahun ibeere ti wọn bi i pe ṣe o jẹbi ẹsun naa tabi bẹẹ kọ, olujẹjọ sọ pe oun jẹbi, nitori loootọ loun maa n fi bileedi ya ọmọ naa labẹ nigba toun ba fẹẹ ba a wi pe o yọ ẹran jẹ ninu ikoko ọbẹ oun. Adajọ agba I.O Abudu to gbọ ẹjọ naa paṣẹ pe ki Ọmọwumi Ibrahim lọọ ṣẹwọn ọdun meji ati oṣu mẹfa lai ni owo itanran ninu rara.


Nigba to n dahun ibeere ti wọn bi i pe ṣe o jẹbi ẹsun naa tabi bẹẹ kọ, olujẹjọ sọ pe oun jẹbi, nitori loootọ loun maa n fi bileedi ya ọmọ naa labẹ nigba toun ba fẹẹ ba a wi pe o yọ ẹran jẹ ninu ikoko ọbẹ oun. Adajọ agba I.O Abudu to gbọ ẹjọ naa paṣẹ pe ki Ọmọwumi Ibrahim lọọ ṣẹwọn ọdun meji ati oṣu mẹfa lai ni owo itanran ninu rara.


Ẹyin eeyan, ẹ fọrọ mi kọgbọn o, ẹ yee wọ sọọlẹ mọ-Abẹrẹ ọrọ

Idowu Akinrẹmi, Ikire Titi dasiko yii ni ọkunrin sọrọsọrọ kan, Ọlalekan Ayinde tawọn eeyan mọ si ‘Abẹrẹ ọrọ’, n’Ikire, ipinlẹ Ọṣun, ṣi n dupẹ f’Oluwa pẹlu bo ṣe bọ lọwọ awọn ajinigbe to wọ mọto wọn lọjọ kọkandinlọgbọn, oṣu kẹsan-an, ọdun 2020. Ibadan lọkunrin naa n lọ gẹgẹ bo ṣe ṣalaye f’AKEDE AGBAYE. O ni titi iwaju ile oun loun ti maa n wọ awọn mọto sọọlẹ ti wọn ba n lọ lati Ikire si Ibadan, ko si bu oun lọwọ ri, layọ loun maa n de ile Oluyọle lai si iyọnu, afi ti ọsẹ to kọja to jẹ pe diẹ lo ku koun ba irin-ajo naa rin. Abẹrẹ ọrọ sọ pe, ‘Lọjọ Iṣẹgun to kọja yii, iwaju ita mi naa ni mo ti wọ mọto, nitori oroju ati lọ si gareeji yẹn maa n ṣe mi. Ohun ti mo kan ri ni pe bi mo ṣe da mọto duro ti mo beere pe eelo ni, wọn o da mi lohun, wọn ṣaa ni ki n wọle. Mo ri i pe obinrin kan bọ silẹ ninu mọto naa, eeyan meji wa niwaju, meji leyin, emi ni mo ṣikarun-un wọn, a ṣaa n lọ, wọn o sọ iye ti wọn fẹẹ gba, ni mo ba n ro o pe boya wọn fẹẹ gbe mi lọfẹẹ ni.


Abẹrẹ ọrọ sọ pe, ‘Lọjọ Iṣẹgun to kọja yii, iwaju ita mi naa ni mo ti wọ mọto, nitori oroju ati lọ si gareeji yẹn maa n ṣe mi. Ohun ti mo kan ri ni pe bi mo ṣe da mọto duro ti mo beere pe eelo ni, wọn o da mi lohun, wọn ṣaa ni ki n wọle. Mo ri i pe obinrin kan bọ silẹ ninu mọto naa, eeyan meji wa niwaju, meji leyin, emi ni mo ṣikarun-un wọn, a ṣaa n lọ, wọn o sọ iye ti wọn fẹẹ gba, ni mo ba n ro o pe boya wọn fẹẹ gbe mi lọfẹẹ ni. ‘‘Ka too de ọdọ awọn ọlọpaa ni dẹrẹba ti n naka soke, ko duro nigba ta a de Ọlọpẹ meji ti awọn ọlọpaa ti da wa duro, diẹ lo ku kawọn iyẹn gan-an fibọn fọ gilaasi mọto wa, nibẹ lẹru ti bẹrẹ si i ba mi, mo mọ pe mo ti ṣi ọkọ wọ. ‘‘Ẹni to jokoo lẹgbẹẹ mi gba ipe kan, dẹrẹba naa gba ipe, bo ṣe fi foonu ẹ sibi to ti mu un pada bayii lo bẹrẹ si i rẹ mi, mo waa n sọ fun wọn pe mo fẹẹ bọ silẹ, mi o lọ mọ, wọn o dahun, wọn ti wainii gbogbo gilaasi ọkọ soke, wọn ti tilẹkun ọkọ pa, a dẹ ti fẹẹ wọ ibi ti igbo wa, mi o fẹẹ le sọrọ mọ, o ti rẹ mi gidi. ‘’Nigba ti mo ti ri nnkan to n ṣẹlẹ yẹn ni mo waa bẹrẹ si i gba gilaasi ẹgbẹ mi bii ko fọ, mo bẹrẹ si i pariwo ki wọn ma baa le ri mi gbe sa lọ.


‘‘Ka too de ọdọ awọn ọlọpaa ni dẹrẹba ti n naka soke, ko duro nigba ta a de Ọlọpẹ meji ti awọn ọlọpaa ti da wa duro, diẹ lo ku kawọn iyẹn gan-an fibọn fọ gilaasi mọto wa, nibẹ lẹru ti bẹrẹ si i ba mi, mo mọ pe mo ti ṣi ọkọ wọ. ‘‘Ẹni to jokoo lẹgbẹẹ mi gba ipe kan, dẹrẹba naa gba ipe, bo ṣe fi foonu ẹ sibi to ti mu un pada bayii lo bẹrẹ si i rẹ mi, mo waa n sọ fun wọn pe mo fẹẹ bọ silẹ, mi o lọ mọ, wọn o dahun, wọn ti wainii gbogbo gilaasi ọkọ soke, wọn ti tilẹkun ọkọ pa, a dẹ ti fẹẹ wọ ibi ti igbo wa, mi o fẹẹ le sọrọ mọ, o ti rẹ mi gidi. ‘’Nigba ti mo ti ri nnkan to n ṣẹlẹ yẹn ni mo waa bẹrẹ si i gba gilaasi ẹgbẹ mi bii ko fọ, mo bẹrẹ si i pariwo ki wọn ma baa le ri mi gbe sa lọ. Obinrin to wa ninu wọn lo pada sọ pe ki wọn duro, ki wọn jẹ ki n sọkalẹ, wọn ṣaa duro fun mi, ṣugbọn niṣe ni wọn tun bẹrẹ si i fi mọto le mi latẹyin. ‘’Mo ri korope kan ti mo ni ko gbe mi, niṣe niyẹn tun fẹẹ lọọ sọ mi siwaju wọn. Nigba ti mo si pariwo tawọn eeyan ba mi le wọn, wọn o ba wọn mọ.’’ Ọkunrin yii sọ pe aanu Ọlọrun loun ri gba toun fi bọ lọwọ awọn ajinigbe, o si rọ awọn ero to ba fẹẹ wọ mọto pe ki wọn maa lọ si gareeji ti wọn ba fẹẹ wọkọ.


Obinrin to wa ninu wọn lo pada sọ pe ki wọn duro, ki wọn jẹ ki n sọkalẹ, wọn ṣaa duro fun mi, ṣugbọn niṣe ni wọn tun bẹrẹ si i fi mọto le mi latẹyin. ‘’Mo ri korope kan ti mo ni ko gbe mi, niṣe niyẹn tun fẹẹ lọọ sọ mi siwaju wọn. Nigba ti mo si pariwo tawọn eeyan ba mi le wọn, wọn o ba wọn mọ.’’ Ọkunrin yii sọ pe aanu Ọlọrun loun ri gba toun fi bọ lọwọ awọn ajinigbe, o si rọ awọn ero to ba fẹẹ wọ mọto pe ki wọn maa lọ si gareeji ti wọn ba fẹẹ wọkọ. O ni ki wọn ma ro ti pe owo ibẹ maa n pọ, ẹmi wọn ni ki wọn ro, nitori awọn ajinigbe wa looọtọ, ẹni to ba n wọ sọọlẹ lo si rọrun fun wọn ju lati gbe sa lọ.


O ni ki wọn ma ro ti pe owo ibẹ maa n pọ, ẹmi wọn ni ki wọn ro, nitori awọn ajinigbe wa looọtọ, ẹni to ba n wọ sọọlẹ lo si rọrun fun wọn ju lati gbe sa lọ.


Owo iṣẹ ti Rasheed ṣe lo fẹẹ lọọ gba tawọn kọsitọọmu fi yinbọn pa a n’Igbo-Ọra

Bi ko ṣe sẹni to n ro wiwo ro igi tutu ninu oko ni ko sẹnikan to ro iku ro ọkunrin ẹni ọdun mọkandinlogoji kan torukọ ẹ n jẹ Rasheed Kọlawọle. Idi ni pe ọmọde to n ṣiṣẹ ẹ jẹẹjẹ, to si n gbọ bukaata idile oniyawo meji pẹlu ọmọ marun-un to bi ni. Afi bo ṣe pade iku ojiji lọjọ Aiku, Sannde, ọjọ kẹtadinlọgbọn, oṣu kẹsan-an, loju ọna to lọ si Igbo-Ọra, nipinlẹ Ogun, wọn si lawọn kọstọọmu lo yinbọn pa a. AKEDE AGBAYE gbọ pe dẹrẹba ni Rasheed, awọn alajapa lo maa n fi mọto rẹ gbe. Owo iṣẹ to ṣe naa lo fẹẹ lọọ gba lọjọ naa pẹlu aburo ẹ tiyẹn n jẹ Mohammed Ramon. Ori ọkada ni wọn jọ wa ni nnkan bii aago meje alẹ ọjọ naa ti wọn fi pade ọlọkada kan lagbegbe Iyana Ọgangan, bi wọn ṣe kọja lara ọlọkada naa ni wọn tun ri mọto Camry kan tiyẹn naa n bọ. Lẹyin ti awọn ọkada ati mọto yii kọja tan ni wọn ri mọto kan ti wọn kọ orukọ ileeṣẹ aṣọbode ilẹ wa si, awọn oṣiṣẹ to wọṣọ kọsitọọmu lo si wa ninu mọto naa gẹgẹ bi Muhammed ṣe wi.


Owo iṣẹ to ṣe naa lo fẹẹ lọọ gba lọjọ naa pẹlu aburo ẹ tiyẹn n jẹ Mohammed Ramon. Ori ọkada ni wọn jọ wa ni nnkan bii aago meje alẹ ọjọ naa ti wọn fi pade ọlọkada kan lagbegbe Iyana Ọgangan, bi wọn ṣe kọja lara ọlọkada naa ni wọn tun ri mọto Camry kan tiyẹn naa n bọ. Lẹyin ti awọn ọkada ati mọto yii kọja tan ni wọn ri mọto kan ti wọn kọ orukọ ileeṣẹ aṣọbode ilẹ wa si, awọn oṣiṣẹ to wọṣọ kọsitọọmu lo si wa ninu mọto naa gẹgẹ bi Muhammed ṣe wi. Aburo oloogbe ṣalaye pe bawọn ṣe de Yewa Central College, nitosi Rounder, ni awọn aṣọbode naa da awọn duro, Rasheed si sọkalẹ lori ọkada pẹlu ibẹru, bi aṣọbode kan ṣe fabọn yọ niyẹn, to si yin in. Bo ṣe yinbọn naa lawọn yooku ẹ sare tẹle Rasheed, ti wọn n le e lọ, bẹẹ ni wọn mu Muhammed naa, ti wọn bẹrẹ si i lu u. Ọmọkunrin yii sọ pe awọn aṣọbode yii gbe oun sinu mọto wọn, bẹẹ oun ko jale, bẹẹ loun ati ẹgbọn oun ko ba wọn da nnkan kan pọ ri. O nigba to pẹ ti wọn ti n lu oun ni ọkan ninu wọn sọ pe ẹni yii ko mọ nnkan kan, ki i ṣe awọn meji tawọn pade yii lawọn n wa, sibẹ, awọn to le Rasheed lọ ko pada, bẹẹ ni iro ibọn ko yee dun.


Aburo oloogbe ṣalaye pe bawọn ṣe de Yewa Central College, nitosi Rounder, ni awọn aṣọbode naa da awọn duro, Rasheed si sọkalẹ lori ọkada pẹlu ibẹru, bi aṣọbode kan ṣe fabọn yọ niyẹn, to si yin in. Bo ṣe yinbọn naa lawọn yooku ẹ sare tẹle Rasheed, ti wọn n le e lọ, bẹẹ ni wọn mu Muhammed naa, ti wọn bẹrẹ si i lu u. Ọmọkunrin yii sọ pe awọn aṣọbode yii gbe oun sinu mọto wọn, bẹẹ oun ko jale, bẹẹ loun ati ẹgbọn oun ko ba wọn da nnkan kan pọ ri. O nigba to pẹ ti wọn ti n lu oun ni ọkan ninu wọn sọ pe ẹni yii ko mọ nnkan kan, ki i ṣe awọn meji tawọn pade yii lawọn n wa, sibẹ, awọn to le Rasheed lọ ko pada, bẹẹ ni iro ibọn ko yee dun. Nigba to ya ni wọn yọnda Muhammed, ọmọkunrin naa si bẹrẹ si i wa ẹgbọn ẹ lagbegbe naa, ṣugbọn ko ri i. Ọjọ keji lo fi to awọn ọlọpaa leti, ni wọn ba bẹrẹ si i wa Rasheed kiri. Ọjọ Ẹti, Furaidee, ọjọ keji, oṣu kẹwaa, ni wọn too ri oku ẹ ninu koto to da oju de si. Ile igbooku-si jẹnẹra to wa n’Ijaye, l’Abẹokuta, ni wọn kọkọ gbe oku naa lọ lati yọ ọta ibọn to wa lara ẹ, ko too di pe wọn sin in.


Nigba to ya ni wọn yọnda Muhammed, ọmọkunrin naa si bẹrẹ si i wa ẹgbọn ẹ lagbegbe naa, ṣugbọn ko ri i. Ọjọ keji lo fi to awọn ọlọpaa leti, ni wọn ba bẹrẹ si i wa Rasheed kiri. Ọjọ Ẹti, Furaidee, ọjọ keji, oṣu kẹwaa, ni wọn too ri oku ẹ ninu koto to da oju de si. Ile igbooku-si jẹnẹra to wa n’Ijaye, l’Abẹokuta, ni wọn kọkọ gbe oku naa lọ lati yọ ọta ibọn to wa lara ẹ, ko too di pe wọn sin in. Ẹgbẹrun lọna ogoje naira (140,000) lowo ti wọn ba lapo oloogbe Rasheed Kọlawọle gẹgẹ ba a ṣe gbọ, aburo rẹ yii naa la si gbọ pe wọn ko o fun. Titi ta a fi pari akọjọpọ iroyin yii, ko ti i sẹni to mọ awọn kọstọọmu ti wọn ni wọn ṣiṣẹ yii, bẹẹ ni ọwọ ko ti i ba ẹnikankan ninu wọn.


Ẹgbẹrun lọna ogoje naira (140,000) lowo ti wọn ba lapo oloogbe Rasheed Kọlawọle gẹgẹ ba a ṣe gbọ, aburo rẹ yii naa la si gbọ pe wọn ko o fun. Titi ta a fi pari akọjọpọ iroyin yii, ko ti i sẹni to mọ awọn kọstọọmu ti wọn ni wọn ṣiṣẹ yii, bẹẹ ni ọwọ ko ti i ba ẹnikankan ninu wọn.


‘Alaafin Ọyọ, ẹ tete gba oye Mayegun ilẹ Yoruba kuro lọwọ Wasiu Ayinde o!’

Adefunkẹ Adebiyi,Abẹokuta Ko jọ pe iṣẹlẹ to ṣẹlẹ nibi ọjọọbi Ọba Fatai Akamọ, Olu Itori, nipinlẹ Ogun, nibi ti wọn ni Mayegun ilẹ Yoruba, Wasiu Ayinde, ti gba gbajumọ sọrọsọrọ l’Abẹokuta nni, Wọle Ṣorunkẹ (MC Murphy), lẹṣẹẹ lẹnu yoo lọ bẹẹ rara. Nitori titi dasiko yii lawọn eeyan ṣi n binu si K1, wọn ni garagara rẹ pọ ju, ko si si apẹẹrẹ Mayẹgun lara rẹ rara. Yatọ sawọn ẹgbẹ sọrọsọrọ aladaani ta a mọ si FIBAN, ti wọn n binu nitori ọmọ ẹgbẹ wọn ti wọn ni Wasiu fọ lẹnu yii, ti wọn si ni ki Alaafin Ọyọ, Ọba Lamidi Adeyẹmi, gba oye Mayẹgun to fun Wasiu pada lọwọ ẹ, awọn araalu ti wọn ko tilẹ ba MC Murphy tan paapaa n binu si K1. Wọn ni ọjọ wo ni yoo sinmi iwa jagidijagan to n hu kiri. Ṣe eyi kọ lakọkọ ti wọn ni Mayẹgun yoo lu eeyan lode to ba ti ṣere, ninu oṣu kẹta, ọdun yii, nigba ti ọkunrin olowo Ilaro ti wọn n pe ni Dende n ṣọjọọbi ẹ niluu Eko, gadagba ni kamẹra gbe e nibi ti Wasiu Ayinde ti gba ayaworan kan lori pẹlu ẹrọ maikirofoonu to mu dani, to fibinu le ọkunrin oluya naa kuro loju agbo, to si jẹ pe iyẹn fẹẹ ya fọto lasan ni. Ọrọ yii naa gbalẹ gan-an nigba naa, nitori oṣu keji ti Alaafin fi Wasiu jẹ Mayẹgun lo huwa tawọn eeyan koro oju si yii, wọn si n sọ pe njẹ ọkunrin yii yoo maye kankan gun bayii!


Wọn ni ọjọ wo ni yoo sinmi iwa jagidijagan to n hu kiri. Ṣe eyi kọ lakọkọ ti wọn ni Mayẹgun yoo lu eeyan lode to ba ti ṣere, ninu oṣu kẹta, ọdun yii, nigba ti ọkunrin olowo Ilaro ti wọn n pe ni Dende n ṣọjọọbi ẹ niluu Eko, gadagba ni kamẹra gbe e nibi ti Wasiu Ayinde ti gba ayaworan kan lori pẹlu ẹrọ maikirofoonu to mu dani, to fibinu le ọkunrin oluya naa kuro loju agbo, to si jẹ pe iyẹn fẹẹ ya fọto lasan ni. Ọrọ yii naa gbalẹ gan-an nigba naa, nitori oṣu keji ti Alaafin fi Wasiu jẹ Mayẹgun lo huwa tawọn eeyan koro oju si yii, wọn si n sọ pe njẹ ọkunrin yii yoo maye kankan gun bayii! Nigba to tun waa di ọjọ ayẹyẹ ominiria Naijiria ti i tun ṣe ọjọọbi Olu Itori, ti wọn tun ni Oluaye awọn onifuji tun gbọwọ ẹ soke, oun pẹlu meji ninu awọn ọmọ ẹyin ẹ ti wọn pe orukọ wọn ni KC ati Gaji, ti wọn tun lu MC Murphy to n dari eto nibi ayẹyẹ naa, to bẹẹ to jẹ ẹnu ọkunrin naa fọ, niṣe lohun ti Wasiu ṣe yii tun ru ibinu ọpọ eeyan soke, ti wọn si bẹrẹ si i sọ pe nnkan mi-in ti wa ninu ọrọ ọkunrin onifuji yii, ọrọ rẹ ki i ṣe oju lasan mọ. Ki lohun ti Wọle Ṣorunkẹ, iyẹn MC Murphy, ṣe fun Wasiu lode ọjọọbi naa to fi di pe ọwọ iya ba a bẹẹ, ọkunrin naa sọ pe onibaara oun kan torukọ n jẹ Faṣina Ọlajide ni Wasiu ko ki, bẹẹ ni ko darukọ oun gan-an toun n dari eto pẹlu bo ṣe kọrin lọjọ naa to. O ni eyi loun ṣe mu eeyan oun naa dani, tawọn lọọ ba Wasiu pe ko tiẹ jẹ kawọn eeyan mọ pe awọn naa wa loju agbo, ṣugbọn Wasiu ko tori ẹ ki awọn naa, lawọn ba kuro loju agbo.


Nigba to tun waa di ọjọ ayẹyẹ ominiria Naijiria ti i tun ṣe ọjọọbi Olu Itori, ti wọn tun ni Oluaye awọn onifuji tun gbọwọ ẹ soke, oun pẹlu meji ninu awọn ọmọ ẹyin ẹ ti wọn pe orukọ wọn ni KC ati Gaji, ti wọn tun lu MC Murphy to n dari eto nibi ayẹyẹ naa, to bẹẹ to jẹ ẹnu ọkunrin naa fọ, niṣe lohun ti Wasiu ṣe yii tun ru ibinu ọpọ eeyan soke, ti wọn si bẹrẹ si i sọ pe nnkan mi-in ti wa ninu ọrọ ọkunrin onifuji yii, ọrọ rẹ ki i ṣe oju lasan mọ. Ki lohun ti Wọle Ṣorunkẹ, iyẹn MC Murphy, ṣe fun Wasiu lode ọjọọbi naa to fi di pe ọwọ iya ba a bẹẹ, ọkunrin naa sọ pe onibaara oun kan torukọ n jẹ Faṣina Ọlajide ni Wasiu ko ki, bẹẹ ni ko darukọ oun gan-an toun n dari eto pẹlu bo ṣe kọrin lọjọ naa to. O ni eyi loun ṣe mu eeyan oun naa dani, tawọn lọọ ba Wasiu pe ko tiẹ jẹ kawọn eeyan mọ pe awọn naa wa loju agbo, ṣugbọn Wasiu ko tori ẹ ki awọn naa, lawọn ba kuro loju agbo. MC Murphy sọ pe bawọn ṣe kuro loju agbo naa ni Wasiu atawọn ọmọ ẹyin ẹ meji sọkalẹ waa ba oun nibi toun jokoo si, bi wọn ṣe bẹrẹ si i lu oun niyẹn. Sọrọsọrọ yii ṣalaye pe ọpẹlọpẹ awọn eeyan to wa nitosi ti wọn gba oun silẹ lọwọ wọn. Nigba ti wọn yoo si fi yọnda ẹ bo ṣe wi, ete ti wu, bẹẹ ni ẹẹkẹ ẹ naa si ti bẹ lẹgbẹẹ kan. MC Murphy fi kun alaye ẹ pe Wasiu pada bẹ oun pe koun ma binu, ṣugbọn oun mọ-ọn-mọ fẹẹ kaye gbọ si ọrọ naa ni, nitori oun n fẹ idajọ ododo lori ẹ. Bẹẹ loun si fẹẹ ki toun jẹ ẹkọ fun Wasiu, ẹni to fẹran ko maa lu awọn eeyan nibi to ba ti ṣere, ko si maa fi wọn gba sitaa lori ọro ti ko to nnkan.