[Knowledge Application]
ການຍົກຍ້າຍຖິ່ນຖານຈາກຊົນນະບົດສູ່ຕົວເມືອງໃນລາວມີສາເຫດມາຈາກຫຍັງ?
A. ຍ້າຍມາຕົວເມືອງເພື່ອຮຽນແລະຊອກຫາວຽກງານທີ່ມີລາຍຮັບຫຼາຍກວ່າ
B. ມີສິ່ງອຳນວຍຄວາມສະດວກດ້ານການສຶກສາ
C. ປະຊາຊົນຕັດສິນໃຈຍ້າຍຖິ່ນຖານເພື່ອຊອກຫາຊີວິດທີ່ດີກວ່າ
D. ການຊອກຫາໂອກາດດ້ານການສຶກສາແລະການຈ້າງງານ, ຄວາມຫຍຸ້ງຍາກໃນການກະສິກຳຍ້ອນພູມສັນຖານທີ່ເປັນພູດອຍ, ຜົນກະທົບຈາກໄພທຳມະຊາດເຊັ່ນ ນ້ຳຖ້ວມ, ແລະ ການພັດທະນາພື້ນຖານໂຄງລ່າງໃນເມືອງທີ່ດຶງດູດປະຊາກອນ
Answer: D
Explanation: ການຍົກຍ້າຍຖິ່ນຖານຈາກຊົນນະບົດສູ່ຕົວເມືອງໃນລາວເກີດຈາກປັດໃຈຫຼາຍປະການ ທີ່ມີທັງປັດໃຈດຶງດູດ (pull factors) ຈາກຕົວເມືອງ ແລະ ປັດໃຈຜັກດັນ (push factors) ຈາກຊົນນະບົດ. ປັດໃຈເຫຼົ່ານີ້ສົ່ງຜົນໃຫ້ປະຊາຊົນຕັດສິນໃຈຍ້າຍຖິ່ນຖານເພື່ອຊອກຫາຊີວິດທີ່ດີກວ່າ. ລາຍລະອຽດຂອງສາເຫດມີດັງນີ້:
 
 1. ການຊອກຫາໂອກາດດ້ານການສຶກສາແລະການຈ້າງງານ
 ສາເຫດ: ຕົວເມືອງ, ໂດຍສະເພາະນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ, ສະຫວັນນະເຂດ, ແລະຫຼວງພະບາງ, ມີສິ່ງອຳນວຍຄວາມສະດວກດ້ານການສຶກສາ ເຊັ່ນ ມະຫາວິທະຍາໄລ, ໂຮງຮຽນຊັ້ນສູງ, ແລະສູນການຝຶກອົບຮົມ. ນອກຈາກນີ້, ຕົວເມືອງຍັງມີໂອກາດການຈ້າງງານທີ່ຫຼາກຫຼາຍໃນຂະແໜງການບໍລິການ, ການຄ້າ, ອຸດສາຫະກຳ, ແລະການທ່ອງທ່ຽວ, ຊຶ່ງໃຫ້ລາຍຮັບທີ່ສູງກວ່າການກະສິກຳໃນຊົນນະບົດ.
 ຜົນກະທົບ: ປະຊາຊົນ, ໂດຍສະເພາະລຸ້ນໜຸ່ມ, ຍ້າຍມາຕົວເມືອງເພື່ອຮຽນແລະຊອກຫາວຽກງານທີ່ມີລາຍຮັບຫຼາຍກວ່າ. ຕົວຢ່າງ, ນັກຮຽນຈາກແຂວງຫ່າງໄກສອກຫຼີກ ເຊັ່ນ ຜົ້ງສາລີ ຫຼື ເຊກອງ, ມັກຍ້າຍມາວຽງຈັນເພື່ອສຶກສາທີ່ມະຫາວິທະຍາໄລແຫ່ງຊາດ ແລະ ມັກຈະຕັ້ງຖິ່ນຖານຢູ່ຕໍ່ຫຉັງຈົບການສຶກສາ.
 2. ຄວາມຫຍຸ້ງຍາກໃນການກະສິກຳໃນຊົນນະບົດ
 ສາເຫດ: ປະຊາຊົນສ່ວນໃຫຍ່ໃນຊົນນະບົດຂຶ້ນກັບການກະສິກຳ, ໂດຍສະເພາະການປູກເຂົ້າ, ແຕ່ພູມສັນຖານທີ່ເປັນພູດອຍສ່ວນໃຫຍ່ (70-80% ຂອງປະເທດ) ຈຳກັດພື້ນທີ່ກໍ່ສ້າງທີ່ດິນກະສິກຳ. ນອກຈາກນີ້, ການປູກຝັງແບບເລື່ອນລອຍໃນເຂດພູດອຍມັກເຮັດໃຫ້ດິນສູນເສຍຄວາມອຸດົມສົມບູນ, ສົ່ງຜົນໃຫ້ຜົນຜະລິດຕໍ່າ ແລະ ລາຍຮັບບໍ່ພຽງພໍ.
 ຜົນກະທົບ: ຄວາມຫຍຸ້ງຍາກໃນການກະສິກຳຜັກດັນປະຊາຊົນໃຫ້ຍ້າຍໄປຕົວເມືອງເພື່ອຊອກຫາວຽກງານທີ່ບໍ່ຂຶ້ນກັບການກະສິກຳ, ເຊັ່ນ ການເຮັດວຽກໃນໂຮງງານ, ການກໍ່ສ້າງ, ຫຼືການບໍລິການ.
 3. ຜົນກະທົບຈາກໄພທຳມະຊາດ
 ສາເຫດ: ພື້ນທີ່ຊົນນະບົດຫຼາຍແຫ່ງ, ໂດຍສະເພາະໃນເຂດພູດອຍ, ປະເຊີນກັບໄພທຳມະຊາດເຊັ່ນ ນ້ຳຖ້ວມ, ໄພແຫ້ງແລ້ງ, ແລະດິນເຈື່ອນ, ຊຶ່ງທຳລາຍພືດກະສິກຳ, ທີ່ຢູ່ອາໄສ, ແລະພື້ນຖານໂຄງລ່າງ. ຕົວຢ່າງ, ນ້ຳຖ້ວມໃນແຂວງອັດຕະປືໃນປີ 2018 ຈາກການແຕກຂອງເຂື່ອນເຊປຽນ-ເຊນ້ຳນ້ອຍ ໄດ້ບັງຄັບໃຫ້ປະຊາຊົນຫຼາຍພັນຄົນຕ້ອງຍົກຍ້າຍ.
 ຜົນກະທົບ: ປະຊາຊົນທີ່ສູນເສຍທີ່ດິນກະສິກຳຫຼືທີ່ຢູ່ອາໄສມັກຈະຍ້າຍໄປຕົວເມືອງທີ່ມີຄວາມໝັ້ນຄົງກວ່າ ແລະ ມີໂອກາດໃນການຟື້ນຟູຊີວິດ.
 4. ການພັດທະນາພື້ນຖານໂຄງລ່າງໃນຕົວເມືອງ
 ສາເຫດ: ຕົວເມືອງໃນລາວ, ໂດຍສະເພາະນະຄອນຫຼວງວຽງຈັນ, ມີພື້ນຖານໂຄງລ່າງທີ່ດີກວ່າ, ເຊັ່ນ: ໄຟຟ້າ, ນ້ຳປະປາ, ອິນເຕີເນັດ, ຖະໜົນທີ່ສະດວກ, ແລະການບໍລິການສາທາລະນະສຸກ. ໂຄງການຂະໜາດໃຫຍ່ເຊັ່ນ ທາງລົດໄຟລາວ-ຈີນ ຫຼື ເຂດເສດຖະກິດພິເສດ ຍິ່ງເຮັດໃຫ້ຕົວເມືອງເປັນຈຸດສຸມຂອງການພັດທະນາ.
 ຜົນກະທົບ: ຄວາມສະດວກສະບາຍໃນຕົວເມືອງດຶງດູດປະຊາຊົນຈາກຊົນນະບົດທີ່ຂາດແຄນພື້ນຖານໂຄງລ່າງ ໃຫ້ຍ້າຍມາຫາຊີວິດທີ່ທັນສະໄໝ ແລະ ມີຄຸນນະພາບດີກວ່າ, ເຊັ່ນ: ການເຂົ້າເຖິງໂຮງໝໍທີ່ມີອຸປະກອນທີ່ດີ ຫຼື ການຄົມຄົມທີ່ສະດວກ.
 5. ການປ່ຽນແປງວິຖີຊີວິດແລະຄວາມຄາດຫວັງ
 ສາເຫດ: ປະຊາຊົນລຸ້ນໜຸ່ມໃນຊົນນະບົດມັກປາຖະໜາທີ່ຈະດຳລົງຊີວິດແບບທັນສະໄໝ, ເຊິ່ງຕົວເມືອງສະໜອງສິ່ງດຶງດູດເຊັ່ນ: ຊີວິດກາງຄືນ, ການບັນເທີງ, ແລະການເຂົ້າເຖິງເທັກໂນໂລຢີ. ນອກຈາກນີ້, ການເປີດກວ້າງທາງວັດທະນະທຳແລະການເຊື່ອມຕໍ່ກັບໂລກຜ່ານສື່ສັງຄົມກໍ່ກະຕຸ້ນຄວາມປາຖະໜາທີ່ຈະຍ້າຍມາຕົວເມືອງ.
 ຜົນກະທົບ: ປະຊາຊົນລຸ້ນໜຸ່ມມັກຍ້າຍມາຕົວເມືອງເພື່ອປະສົບການຊີວິດແບບໃໝ່, ເຊິ່ງສົ່ງຜົນໃຫ້ເກີດການຂະຫຍາຍຕົວຂອງປະຊາກອນໃນຕົວເມືອງ ແລະ ບາງຄັ້ງເຮັດໃຫ້ຊົນນະບົດຂາດແຄນແຮງງານຫຼຸ່ນໜຸ່ມ.
 6. ນະໂຍບາຍຂອງລັດຖະບານແລະໂຄງການພັດທະນາ
 ສາເຫດ: ນະໂຍບາຍຂອງລັດຖະບານລາວທີ່ສົ່ງເສີມການພັດທະນາເຂດຕົວເມືອງ, ເຊັ່ນ: ການສ້າງເຂດເສດຖະກິດພິເສດ ຫຼື ໂຄງການໃຫຍ່ເຊັ່ນ ເຂື່ອນໄຟຟ້າພະລັງນ້ຳ ແລະ ທາງລົດໄຟ, ມັກສຸມໃສ່ຕົວເມືອງ ຫຼື ພື້ນທີ່ໃກ້ຕົວເມືອງ. ນອກຈາກນີ້, ນະໂຍບາຍການຍົກຍ້າຍບ້ານຈາກເຂດພູດອຍໄປຫາພື້ນທີ່ທົ່ງພຽງຫຼືໃກ້ຕົວເມືອງ (ເຊັ່ນ ໂຄງການຍົກຍ້າຍບ້ານຂອງລັດ) ກໍ່ເປັນປັດໃຈຜັກດັນ.
 ຜົນກະທົບ: ນະໂຍບາຍດັ່ງກ່າວເຮັດໃຫ້ປະຊາຊົນບາງສ່ວນຖືກບັງຄັບໃຫ້ຍ້າຍມາຕົວເມືອງ ຫຼື ເລືອກຍ້າຍມາດ້ວຍຕົນເອງເພື່ອໃຫ້ໄດ້ຮັບຜົນປະໂຫຍດຈາກການພັດທະນາ.