CAIH-ai/LaoBench huggingface dataset:
[Knowledge Application]
ການແຂ່ງຂັນກິລາພື້ນເມືອງ (ເຊັ່ນ: ຊ່ວງເຮືອ, ຕີຄີ, ດຶງເຊືອກ) ທີ່ຈັດຂຶ້ນໃນງານບຸນຕ່າງໆຂອງລາວມີບົດບາດສຳຄັນທີ່ສຸດໃນດ້ານໃດ?
A. ເປັນການກະຕຸ້ນເສດຖະກິດໃນທ້ອງຖິ່ນ
B. ເພື່ອຊອກຫານັກກິລາທີ່ມີຄວາມສາມາດໄປແຂ່ງຂັນໃນລະດັບສາກົນ
C.  ເພື່ອເປັນການສ້າງ ຄວາມສາມັກຄີ, ຄວາມມ່ວນຊື່ນ, ສືບສານປະເພນີ, ແລະ ເສີມສ້າງຄວາມຜູກພັນ ຂອງຄົນໃນຊຸມຊົນ
D.  ເປັນພຽງການສະແດງຄວາມສາມາດສ່ວນຕົວຂອງນັກກິລາ
Answer: C
Explanation: ການແຂ່ງຂັນກິລາພື້ນເມືອງຕ່າງໆ ເຊັ່ນ: ຊ່ວງເຮືອ, ຕີຄີ, ດຶງເຊືອກ, ໂຍນໝາກຄອນ, ແລະ ອື່ນໆ, ທີ່ຈັດຂຶ້ນໃນງານບຸນປະເພນີຂອງລາວ ລ້ວນແລ້ວແຕ່ມີບົດບາດສຳຄັນຫຼາຍກວ່າພຽງແຕ່ການແຂ່ງຂັນເພື່ອໄຊຊະນະ. ມັນເປັນສ່ວນໜຶ່ງທີ່ແຍກບໍ່ອອກຈາກວິຖີຊີວິດ ແລະ ວັດທະນະທຳຂອງຄົນລາວ ດ້ວຍເຫດຜົນດັ່ງນີ້:

ສ້າງຄວາມສາມັກຄີ: ການແຂ່ງຂັນກິລາພື້ນເມືອງມັກຈະຮຽກຮ້ອງໃຫ້ຄົນໃນຊຸມຊົນຮ່ວມແຮງຮ່ວມໃຈກັນ, ເຝິກຊ້ອມນຳກັນ, ແລະ ສະໜັບສະໜູນເຊິ່ງກັນແລະກັນ. ສິ່ງເຫຼົ່ານີ້ຊ່ວຍເສີມສ້າງ ຄວາມສາມັກຄີ ລະຫວ່າງຄົນໃນບ້ານ, ໃນກຸ່ມ, ຫຼື ໃນທີມ.

ສ້າງຄວາມມ່ວນຊື່ນ ແລະ ຄວາມບັນເທີງ: ງານກິລາເຫຼົ່ານີ້ເປັນສີສັນຂອງງານບຸນ, ເປັນຈຸດລວມທີ່ເຮັດໃຫ້ຜູ້ຄົນມາເຕົ້າໂຮມກັນ, ສົ່ງສຽງເຊຍ, ແລະ ໄດ້ຮັບຄວາມມ່ວນຊື່ນບັນເທີງຫຼັງຈາກເຮັດວຽກໜັກ.

ສືບສານປະເພນີ ແລະ ວັດທະນະທຳ: ກິລາພື້ນເມືອງຫຼາຍຊະນິດມີມາແຕ່ບັນພະບຸລຸດ ແລະ ໄດ້ຖືກສືບທອດຕໍ່ກັນມາ. ການຈັດການແຂ່ງຂັນຈຶ່ງເປັນການ ຮັກສາ ແລະ ສືບສານ ມໍລະດົກທາງວັດທະນະທຳອັນລ້ຳຄ່ານີ້ໄວ້ໃຫ້ຄົນລຸ້ນຫຼັງໄດ້ເຫັນ ແລະ ຮຽນຮູ້.

ເສີມສ້າງຄວາມຜູກພັນໃນຊຸມຊົນ: ການທີ່ຄົນໃນຊຸມຊົນໄດ້ມາເຮັດກິດຈະກຳຮ່ວມກັນ, ແຂ່ງຂັນກັນດ້ວຍນໍ້າໃຈນັກກິລາ, ແລະ ຊ່ວຍເຫຼືອເຊິ່ງກັນແລະກັນ, ເຮັດໃຫ້ຄວາມສຳພັນ ແລະ ຄວາມຜູກພັນ ຂອງຄົນໃນຊຸມຊົນມີຄວາມແໜ້ນແຟ້ນຍິ່ງຂຶ້ນ.

ສະນັ້ນ, ການແຂ່ງຂັນກິລາພື້ນເມືອງຈຶ່ງບໍ່ແມ່ນພຽງແຕ່ກິລາ, ແຕ່ເປັນເຄື່ອງມືສຳຄັນໃນການສ້າງສັງຄົມທີ່ເຂັ້ມແຂງ, ມີຄວາມສາມັກຄີ, ແລະ ຮັກສາເອກະລັກທາງວັດທະນະທຳຂອງຊາດລາວ.
[Knowledge Application]
ຊັບພະຍາກອນແກ້ວປະເສີດໃດທີ່ພົບເຫັນຫຼາຍໃນແຂວງບໍ່ແກ້ວ?
A. ເພັດ
B. ທັບທິມ
C. ໄພລີນ (Sapphire)
D. ມຸກ
Answer: C
Explanation: ແຂວງບໍ່ແກ້ວໂດຍສະເພາະເຂດຫ້ວຍຊາຍ, ມີຊື່ສຽງໂດ່ງດັງໃນດ້ານການຂຸດຄົ້ນແກ້ວປະເສີດ. ແກ້ວປະເສີດທີ່ພົບເຫັນຫຼາຍທີ່ສຸດ ແລະ ເປັນທີ່ຮູ້ຈັກກັນດີຂອງແຂວງນີ້ແມ່ນໄພລີນ (Sapphire).
ລັກສະນະ ແລະ ຄວາມສຳຄັນຂອງແຊຟາຍ:
ປະເພດແຮ່:ໄພລີນເປັນແຮ່ທາດໃນຕະກຸນຄໍຣັນດັມ (Corundum), ເຊິ່ງເປັນໜຶ່ງໃນແຮ່ທາດທີ່ແຂງທີ່ສຸດຮອງຈາກເພັດ.
ສີສັນ: ໄພລີນມີຫຼາຍສີສັນ, ແຕ່ສີທີ່ເປັນທີ່ນິຍົມທີ່ສຸດແມ່ນສີຟ້າ (Blue Sapphire). ນອກຈາກນີ້ຍັງມີສີອື່ນໆ ເຊັ່ນ: ສີບົວ, ສີເຫຼືອງ, ສີຂຽວ, ແລະ ສີສົ້ມ (ເອີ້ນວ່າ Padparadscha Sapphire).
ຄຸນຄ່າ: ໄພລີນມີຄຸນຄ່າສູງໃນຕະຫຼາດແກ້ວປະເສີດສາກົນ ເນື່ອງຈາກຄວາມງາມ, ຄວາມແຂງ, ແລະ ຄວາມຫາຍາກຂອງມັນ. ມັນຖືກນຳໃຊ້ຢ່າງກວ້າງຂວາງໃນການຜະລິດເຄື່ອງປະດັບລາຄາແພງ ເຊັ່ນ: ແຫວນ, ສາຍຄໍ, ຕຸ້ມຫູ.
ແຫຼ່ງກຳເນີດ: ໄພລີນທີ່ພົບໃນບໍ່ແກ້ວມັກຈະມີຄຸນນະພາບດີ ແລະ ເປັນທີ່ຕ້ອງການຂອງນັກສະສົມ ແລະ ອຸດສາຫະກໍາເຄື່ອງປະດັບ. ແຫຼ່ງຂຸດຄົ້ນຕົ້ນຕໍແມ່ນພົບຢູ່ຕາມສາຍນໍ້າ ແລະ ບ່ອນທີ່ມີດິນຕະກອນ.
[Knowledge Application]
ການທ່ອງທ່ຽວແບບຍືນຍົງສາມາດຊ່ວຍປົກປັກຮັກສາຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດຂອງລາວໄດ້ແນວໃດ?
A. ສົ່ງເສີມຄວາມຮູ້ກ່ຽວກັບຄວາມສຳຄັນຂອງຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດ
B. ການທ່ອງທ່ຽວແບບຍືນຍົງຊ່ວຍປົກປັກຮັກສາຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດຂອງລາວໂດຍການສົ່ງເສີມການອະນຸລັກ, ສ້າງລາຍຮັບທາງເລືອກ, ຫຼຸດຜ່ອນຜົນກະທົບຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມ, ສຶກສາອົບຮົມ, ແລະ ສະໜັບສະໜູນການຄຸ້ມຄອງຊັບພະຍາກອນ. ມັນເປັນທາງເລືອກທີ່ສາມາດດຸ່ນດ່ຽງລະຫວ່າງການພັດທະນາເສດຖະກິດ ແລະ ການຮັກສາທຳມະຊາດ
C. ຊ່ວຍສ້າງຄວາມຮັບຮູ້ ແລະ ແຮງຈູງໃຈໃນການປົກປັກຮັກສາພື້ນທີ່ທຳມະຊາດ, ເຊັ່ນ: ເຂດປ່າສະຫງວນຄວາມຫຼາກຫຼາຍທາງຊີວະພາບ (NBCA), ເພື່ອດຶງດູດນັກທ່ອງທ່ຽວ
D. ຊຸກຍູ້ໃຫ້ນັກທ່ອງທ່ຽວ ແລະ ຊຸມຊົນປະຕິບັດຕົວທີ່ເປັນມິດກັບສິ່ງແວດລ້ອມ
Answer: B
Explanation: ການທ່ອງທ່ຽວແບບຍືນຍົງສາມາດຊ່ວຍປົກປັກຮັກສາຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດຂອງລາວໄດ້ດ້ວຍວິທີດັ່ງນີ້:
 
 ສົ່ງເສີມການອະນຸລັກທຳມະຊາດ:
 ການທ່ອງທ່ຽວແບບຍືນຍົງ, ເຊັ່ນ: ການທ່ອງທ່ຽວຊົມປ່າໄມ້ ຫຼື ສັດປ່າ, ຊ່ວຍສ້າງຄວາມຮັບຮູ້ ແລະ ແຮງຈູງໃຈໃນການປົກປັກຮັກສາພື້ນທີ່ທຳມະຊາດ, ເຊັ່ນ: ເຂດປ່າສະຫງວນຄວາມຫຼາກຫຼາຍທາງຊີວະພາບ (NBCA), ເພື່ອດຶງດູດນັກທ່ອງທ່ຽວ.
 ສ້າງລາຍຮັບທາງເລືອກ:
 ການທ່ອງທ່ຽວແບບຍືນຍົງຊ່ວຍງສ້າງລາຍຮັບໃຫ້ຊຸມຊົນທ້ອງຖິ່ນ, ເຊັ່ນ: ການເປັນມືນນາທ່ອງທ່ຽວ ຫຼື ການຂາຍຜະລິດຕະພັນຫັດຖະກຳ, ຊ່ວຍຫຼຸດຜ່ອນການພຶງພາຊັບພະຍາກອນ, ເຊັ່ນ: ການຕັດໄມ້ ຫຼື ການລ່າສັດ.
 ຫຼຸດຜ່ອນຜົນກະທົບຕໍ່ສິ່ງແວດລ້ອມ:
 ການທ່ອງທ່ຽວແບບຍືນຍົງມີນະໂຍບາຍຈຳກັດຜົນກະທົບ, ເຊັ່ນ: ຫຼຸດການໃຊ້ພລາສຕິກ, ຄຸ້ມຄອງຂີ້ເຫຍື້ອ, ແລະ ຈຳກັດຈຳນວນນັກທ່ອງທ່ຽວໃນເຂດທຳມະຊາດທີ່ມີຄວາມອ່ອນໄຫວ, ປົກປ້ອງປ່າໄມ້ ແລະ ແຫຼ່ງນ້ຳ.
 ສຶກສາອົບຮົມນັກທ່ອງທ່ຽວ ແລະ ຊຸມຊົນ:
 ການທ່ອງທ່ຽວແບບຍືນຍົງສົ່ງເສີມຄວາມຮູ້ກ່ຽວກັບຄວາມສຳຄັນຂອງຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດ, ຊຸກຍູ້ໃຫ້ນັກທ່ອງທ່ຽວ ແລະ ຊຸມຊົນປະຕິບັດຕົວທີ່ເປັນມິດກັບສິ່ງແວດລ້ອມ.
 ສະໜັບສະໜູນການຄຸ້ມຄອງຊັບພະຍາກອນ:
 ລາຍຮັບຈາກການທ່ອງທ່ຽວ, ເຊັ່ນ: ຄ່າທຳນຽມເຂົ້າຊົມສະຖານທີ່ທຳມະຊາດ, ສາມາດນຳໄປໃຊ້ໃນໂຄງການປົກປັກຮັກສາປ່າໄມ້, ການປູກປ່າຄືນ, ຫຼື ການຕິດຕາມສັດປ່າ.
[Knowledge Application]
ການລົງນາມຂອງສັນຍາປາຣີສ 1973 ມີຜົນກະທົບຢ່າງໃດຕໍ່ສະຖານະການການເມືອງຂອງລາວ?
A. ລາວໄດ້ຮັບເອກະລາດທັນທີ
B. ການສົມານາລົງເລີຍບໍ່ມີຜົນ
C. ການປະຕິວັດປະຊາຊົນລາວໄດ້ຮັບການຮັບຮອງສາກົນ
D. ການແບ່ງອຳນາດລະຫວ່າງພັກປະຊາຊົນລາວແລະລັດຖະບານກາງ
Answer: D
Explanation: ສັນຍາປາຣີສ 1973 ກຳນົດໃຫ້ມີການແບ່ງອຳນາດຊົ່ວຄາວລະຫວ່າງສອງຝ່າຍໃນລາວ.
[Knowledge Application]
ການກຳນົດເສັ້ນແດນລະຫວ່າງລາວ-ວຽດນາມຕາມສັນຍາສັນຕິພາບປີ 1954 ມີຜົນກະທົບຢ່າງໃດຕໍ່ການປົກຄອງຊົນເຜົ່າພາກພື້ນ?
A. ຊົນເຜົ່າທຸກກຸ່ມໄດ້ຮັບສິດທິໃນການເຄື່ອນຍ້າຍເສລີ
B. ຊົນເຜົ່າບາງກຸ່ມຖືກແບ່ງແຍກອອກເປັນສອງຝ່າຍຢ່າງຖາວອນ
C. ຊົນເຜົ່າທຸກກຸ່ມຖືກບັງຄັບໃຫ້ອົບພະຍົບ
D. ຊົນເຜົ່າບາງກຸ່ມໄດ້ຮັບສິດທິພິເສດຈາກສອງປະເທດ
Answer: B
Explanation: ການກຳນົດເສັ້ນແດນໃໝ່ໄດ້ນຳໄປສູ່ການແບ່ງແຍກຊົນເຜົ່າພາກພື້ນບາງກຸ່ມອອກເປັນສອງຝ່າຍແລະສົ່ງຜົນກະທົບຕໍ່ວັດທະນະທຳດັ່ງເດີມ.
[Knowledge Application]
ການຄົ້ນພົບຊິ້ນສ່ວນຂອງພິທີກຳສະເຫຼີມສະຫຼອງຊີວິດຫຼືຄວາມຕາຍຢູ່ທີ່ບ້ານຈາຣີນໃນແຂວງຊຽງຂວາງ ໄດ້ຖືກວິເຄາະວ່າເປັນຫຼັກຖານຂອງອານາຈັກໃດໃນອະດີດ?
A. ອານາຈັກລານຊາງ
B. ອານາຈັກຟູນານ
C. ອານາຈັກຈັນລາສີ
D. ອານາຈັກພູກາມ
Answer: C
Explanation: ການຄົ້ນພົບທາງວິທະຍາສາດທີ່ບ້ານຈາຣີນສະທ້ອນໃຫ້ເຫັນອິດທິພົນຂອງອານາຈັກຈັນລາສີ ໃນພື້ນທີ່ພາກກາງຂອງລາວ ໃນຊ່ວງສະຕະວັດທີ 6-9.
[Knowledge Application]
ບົດພັນລະນາສັດ ແມ່ນບົດແນວໃດ?
A. ແມ່ນຮ່າງ ຫຼື ແບບຟອມເພື່ອຂຽນຕື່ມໃສ່ໃນເວລາສົ່ງເງິນທາງໄປສະນີທີສະດວກ ແລະ ປອດໄພ
B. ແມ່ນໜັງສືຮ້ອງຂໍໃຫ້ແກ້ໄຂບັນຫາໃດໜຶ່ງຂອງບຸກຄົນ ຫຼື ກົມກອງທີ່ຍື່ນເຖິງຜູ້ມີໜ້າທີ່ຮັບຜິດຊອບ ແລະ ມີສິດແກ້ໄຂຄໍາຮ້ອງຂໍ
C. ແມ່ນບົດພັນລະນາປະເພດໜຶ່ງ ເຊິ່ງເອົາສັດປະເພດໃດໜຶ່ງ ຕາມຈຸດປະສົງມາ ເປັນເປົ້າໝາຍໃຫ້ແກ່ການພັນລະນາ
D. ທີ່ຢູ່ຂອງຜູ້ຮັບເງິນ ແລະ ຜູ້ຝາກເງິນໃຫ້ລະອຽດຊັດເຈນ
Answer: C
Explanation: ບົດພັນລະນາສັດ ເປັນບົດພັນລະນາປະເພດໜຶ່ງ ເຊິ່ງເອົາສັດປະເພດໃດໜຶ່ງ ຕາມຈຸດປະສົງມາ ເປັນເປົ້າໝາຍໃຫ້ແກ່ການພັນລະນາເຊັ່ນ: ຄວາຍ, ໝູ, ແມວ, ໝາ, ເປັດ, ໄກ່, ນົກ, ລີງເປັນຕົ້ນ.
[Knowledge Application]
ພື້ນທີ່ບໍ່ມີທະເລ ແຕ່ມີການອ້າງສິດໃນການເຂົ້າເຖິງທະເລສາກົນຕາມອະນຸສັນຍາ UNCLOS 1982 ແມ່ນຫຼັກການໃດ?
A. ສິດທິຂອງປະເທດທີ່ບໍ່ຕິດທະເລຕໍ່ການເຂົ້າຖຶງທະເລ
B. ການສົ່ງອອກສິນຄ້າໄດ້ຢ່າງເສລີ
C. ການອ້າງສິດເຫັນຊອບຂອງພາກພື້ນດິນ
D. ການປົກປ້ອງສິດທິມະນຸດ
Answer: A
Explanation: UNCLOS ກຳນົດໃຫ້ປະເທດບໍ່ຕິດທະເລມີສິດໃນການເຂົ້າເຖິງທະເລສາກົນຜ່ານດິນແດນຂອງປະເທດອື່ນ.
[Knowledge Application]
ພຣະເຈົ້າຊົມພູ (ພຣະເຈົ້າລືຊົມພູ) ມີບົດບາດແນວໃດຕໍ່ການປົກຄອງໃນໄລຍະທີ່ອານາຈັກລ້ານຊ້າງເລີ່ມຕົກຕ່ຳ?
A. ເປັນຜູ້ທີ່ສາມາດຟື້ນຟູອຳນາດຂອງອານາຈັກລ້ານຊ້າງໄດ້
B. ເປັນຜູ້ທີ່ປະເຊີນກັບຄວາມເສື່ອມໂຊມຂອງອານາຈັກ ແລະ ການແຊກແຊງຈາກພາຍນອກ
C. ເປັນຜູ້ທີ່ສ້າງສັນຜົນງານດ້ານສິລະປະວັດທະນະທຳ
D. ເປັນກະສັດທີ່ສູນເສຍບັນລັງຢ່າງໄວວາ
Answer: B
Explanation: ພຣະເຈົ້າຊົມພູ ຫຼື ພຣະເຈົ້າລືຊົມພູ (ປົກຄອງ 1695-1698) ເປັນກະສັດທີ່ຂຶ້ນປົກຄອງພາຍຫຼັງການສິ້ນພຣະຊົນຂອງພຣະເຈົ້າສຸຣິຍະວົງສາທໍາມະຣາດ, ເຊິ່ງເປັນຈຸດສິ້ນສຸດຂອງຍຸກທອງຂອງອານາຈັກລ້ານຊ້າງ. ໃນສະໄໝຂອງພຣະອົງ, ອານາຈັກເລີ່ມຕົກຢູ່ໃນສະພາບການແຍ່ງຊິງອຳນາດພາຍໃນ ແລະ ຄວາມອ່ອນແອທາງການເມືອງ. ພຣະອົງບໍ່ສາມາດຮັກສາຄວາມເປັນປຶກແຜ່ນຂອງອານາຈັກໄດ້, ເຊິ່ງນໍາໄປສູ່ການແຕກແຍກອອກເປັນສາມອານາຈັກຄື ອານາຈັກຫຼວງພະບາງ, ອານາຈັກວຽງຈັນ, ແລະ ອານາຈັກຈໍາປາສັກ. ບົດບາດຂອງພຣະອົງຈຶ່ງກາຍເປັນສັນຍາລັກຂອງຄວາມເລີ່ມຕົ້ນຂອງຄວາມເສື່ອມໂຊມ ແລະ ການແຕກແຍກຂອງອານາຈັກລ້ານຊ້າງ.
[Knowledge Application]
ກອງທັບປົດປ່ອຍປະຊາຊົນລາວ ໄດ້ປະກາດໄຊຊະນະຢ່າງເປັນທາງການວ່າ ບັ້ນລົບ "ລາມເຊີນ 719" ລາວເຮົາໄດ້ຮັບໄຊຊະນະ ໃນວັນທີ ເດືອນ ປີໃດ?
A. 23 ມີນາ ປີ ຄສ 1971
B. 23 ກໍລະກົດ ປີ ຄສ 1983
C. 23 ເມສາ ປີ ຄສ 1974
D. 23 ມັງກອນ ປີ ຄສ 1970
Answer: A
Explanation: ມາຮອດທີ 23 ມີນາ ປີ ຄສ 1971 ກອງບັນຊາການກອງທັບປົດປ່ອຍປະຊາຊົນລາວປະຈຳພາກໃຕ້ໄດ້ອອກແຈ້ງການກ່ຽວກັບການປາລາໄຊຢ່າງສິ້ນເຊິ່ງຂອງຈັກກະພັດອາເມຣິກາ ແລະ ພວກຫຸ່ນໄຊງ່ອນໃນບັ້ນລົບ “ ລາມເຊີນ719 "
+ ເຖິງວ່າພວກເຮົາຖືກປາລາໄຊໃນທົ່ວສະໜາມຮົບກໍ່ຕາມ, ແຕ່ພວກເຂົາຍັງບໍ່ປະລະຄວາມພະຍາຍາມກູ້ເອົາຕົວອອກຈາກທ່າປາລາໄຊ, ຈັກກະພັດອາເມລິກາໄດ້ໃຊ້ກຳລັງທະຫານໄຊງ່ອນ, ທະຫານຮັບຈ້າງໄທເພື່ອສົມທົບກັບທະຫານຫຸ່ນລາວ ແລະ ກຳລັງພິເສດວັງປາວເປີດບັ້ນບຸກໂຈມຕີເຂົ້າເຂດປົດປ່ອຍຂອງລາວອີກຄື ບັ້ນຮົບ “ ສິນໄຊ ” “ ຟ້າງຸ່ມ ” ໃນເດືອນມີນາ ປີ ຄສ1972 ບຸກຕີເຂົ້າພາກໃຕ້ລາວ, ບັ້ນຮົບ “ ຕຸລາ” ໃນເດືອນສິງຫາ - ເດືອນຕຸລາ ປີ ຄສ 1972 ບຸກຕີເຂົ້າຊຽງຂວາງ... ແຕ່ທຸກບັ້ນລົບພວກເຂົາກໍ່ຂຶ້ນລ້ວນແຕ່ຖືກກອງທັບ ແລະ ປະຊາຊົນລາວຕີໃຫ້ປະລາໄຊຕາມໆກັນ.
[Knowledge Application]
ການປົກຄອງຂອງອານາຈັກລານຊາງໃນສະຕະວັດທີ 18 ໄດ້ຖືກແບ່ງອອກເປັນອານາຈັກໃດບ້າງ?
A. ລວງພະບາງ, ຈຳປາສັກ, ວຽງຈັນ
B. ຈຳປາສັກ, ຫົວພັນດອນ, ວຽງຈັນ
C. ວຽງຈັນ, ຫົວພັນດອນ, ລວງພະບາງ
D. ລວງພະບາງ, ຫົວພັນດອນ, ຈຳປາສັກ
Answer: A
Explanation: ອານາຈັກລານຊາງແຕກອອກເປັນ 3 ອານາຈັກ: ລວງພະບາງ, ຈຳປາສັກ, ແລະ ວຽງຈັນ.
[Knowledge Application]
ຜົນງານທໍາອິດທີ່ໄດ້ຈາກການຄົ້ນຄິດແບບວິທະຍາສາດ ແມ່ນຫຍັງ?
A. ໂມງ
B. ແຜນທີ່
C. ເຂັມທິດ
D. ປະຕິທິນ
Answer: D
Explanation: ຜົນງານທຳອິດທີ່ໄດ້ຈາກການຄົ້ນຄິດແບບວິທະຍາສາດ ໂດຍທົ່ວໄປແລ້ວໝາຍເຖິງ ການຄົ້ນພົບຄວາມຮູ້, ທິດສະດີ ຫຼື ຫຼັກການໃໝ່ໆ ທີ່ສາມາດທົດສອບ ແລະ ພິສູດໄດ້ດ້ວຍວິທີການທາງວິທະຍາສາດ.
[Knowledge Application]
ຂໍ້ໃດບໍ່ແມ່ນການສົ່ງເສີມສຸຂະພາບກາຍ ແລະ ສຸຂະພາບຈິດທີ່ດີ?
A. ອອກໄປສ້າງສັນນໍາໝູ່ເລື່ອຍໆ
B. ປັບຕົວໃຫ້ເຂົ້າກັບໝູ່ເພື່ອນ
C. ອອກກໍາລັງກາຍ
D. ຮັກສາອານາໄມຮ່າງກາຍຢູ່ສະເໜີ
Answer: A
Explanation: ອອກໄປສ້າງສັນນໍາໝູ່ເລື່ອຍໆຄື ການສົ່ງເສີມສຸຂະພາບແມ່ນການສ້າງນິໄສ ແລະ ການເລືອກໃຊ້ຊີວິດທີ່ດີຕໍ່ຮ່າງກາຍ ແລະ ຈິດໃຈຂອງເຮົາ ການມີຄອບຄົວ ແລະ ໝູ່ເພື່ອນທີ່ດີ, ການເຂົ້າສັງຄົມ, ຊ່ວຍເພີ່ມຄວາມສຸກ ແລະ ຫຼຸດຄວາມໂດດດ່ຽວ.
[Knowledge Application]
ການຄົ້ນພົບຫົວກະໂຫຼກມະນຸດເກົ່າຢູ່ຖ້ຳຕິງ ແຂວງຫຼວງພຣະບາງ ໃນປີ 2009 ໄດ້ສະແດງເຖິງຫຼັກຖານທາງດ້ານໃດຂອງການຕັ້ງຖິ່ນຖານມະນຸດໃນພື້ນທີ່ນີ້?
A. ມະນຸດສະມັຍຫຼັງປະຫວັດສາດມີການຕັ້ງຖິ່ນຖານຕັ້ງແຕ່ 46,000 ປີກ່ອນ
B. ມະນຸດສະມັຍຫຼັງປະຫວັດສາດມີການຕັ້ງຖິ່ນຖານຕັ້ງແຕ່ 10,000 ປີກ່ອນ
C. ມະນຸດສະມັຍຫຼັງປະຫວັດສາດມີການຕັ້ງຖິ່ນຖານຕັ້ງແຕ່ 2,000 ປີກ່ອນ
D. ບໍ່ມີຫຼັກຖານການຕັ້ງຖິ່ນຖານມະນຸດໃນພື້ນທີ່ນີ້
Answer: A
Explanation: ການຄົ້ນພົບທາງຫຼັກຖານອາທິ ຫົວກະໂຫຼກ ແລະ ອຸປະກອນຫິນ ເປັນຫຼັກຖານການຕັ້ງຖິ່ນຖານມະນຸດຢ່າງໜ້ອຍ 46,000 ປີ.
[Knowledge Application]
ກອງລຳລຽງແບກຫາບ 368 ໄດ້ຮັບການສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນໃນວັນທີເດືອນປີໃດ?
A. ໃນວັນທີ 6 ເດືອນ 3 ປີ 1968
B. ໃນວັນທີ 6 ເດືອນ 4 ປີ 1969
C. ໃນວັນທີ 20 ເດືອນ 3 ປີ 1970
D. ໃນວັນທີ 16 ເດືອນ 8 ປີ 1971
Answer: A
Explanation: ກອງລຳລຽງແບກຫາບ 368 ໄດ້ຮັບການສ້າງຕັ້ງຂຶ້ນໃນວັນທີ 6 ເດືອນ 3 ປີ 1968 ປະກອບສ່ວນໃນພາລາກິດ ການຕໍ່ສູ້ຂອງປະຊາຊົນລາວບັນດາເຜົ່າ ເພື່ອປົດປ່ອຍປະເທດຊາດ ອອກຈາກການເປັນຫົວເມືອງຂຶ້ນຂອງຕ່າງຊາດ ເພື່ອຄວາມເປັນເອກະລາດ ອຳນາດອະທິປະໄຕ ໃນໄລຍະກວ່າເຄິ່ງສະຕະວັດຜ່ານມາ ພາຍໃຕ້ການນຳພາຂອງພັກປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ, ແມ່ນການຕໍ່ສູ້ທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມ ຫຍຸ້ງຍາກລຳບາກ ແລະ ການເສຍສະຫຼະອັນ ໃຫຍ່ຫຼວງ. ໃນຂະບວນການຕໍ່ສູ້ນີ້, ເວົ້າສະເພາະ ໃນຖັນ ແຖວກຳລັງ ປະກອບອາວຸດ ໄດ້ເກີດມີຫຼາຍບຸກຄົນ ຫຼາຍກົມກອງທີ່ສ້າງໄດ້ຜົນງານໂດດເດັ່ນ, ວິລະກຳອັນເລີດເປັນທີ່ເອກອ້າງທະນົງໃຈ, ຊຶ່ງສະແດງໃຫ້ເຫັນທາດແທ້ມູນເຊື້ອຮັກຊາດ ຮັກບ້ານເກີດ ເມືອງນອນ, ຕໍ່ສູ້ບໍ່ຍອມຈຳນົນ ສະແດງໃຫ້ເຫັນຄວາມອົງອາດກ້າຫານ, ຄວາມເສຍສະຫຼະ ຄວາມມານະອົດທົນຂອງພະນັກງານນັກຮົບ, ກອງທັບປະຊາຊົນລາວພວກ ເຮົາ, ໃນນັ້ນກໍມີກອງລາລຽງແບກຫາບ 368 ຢູ່ນຳ.
[Knowledge Application]
ພື້ນທີ່ປ່າໄມ້ສຳຄັນຂອງຊົນເຜົ່າອາຄາໃນລາວຖືກກຳນົດໃນພື້ນທີ່ໃດຕາມການສຳຫຼວດຂອງອົງການສະຫະປະຊາຊາດປີ 2010?
A. ພູພຽງບໍ່
B. ພູພຽງລູກຫຼວງ
C. ພູພຽງບອນແກ້ວ
D. ພູພຽງຄູນຄຳ
Answer: C
Explanation: ພູພຽງບອນແກ້ວເປັນພື້ນທີ່ຫຼັກຂອງຊົນເຜົ່າອາຄາ ຕາມການສຳຫຼວດຂອງອົງການສະຫະປະຊາຊາດ.
[Knowledge Application]
ເທດມະຫາຊາດປະກອບດ້ວຍ 13 ກັນຄາຖາທັງໝົດໃນການເທດນີ້ມີຈຳນວນເທົ່າໃດ?
A. 108 ຄາຖາ
B. 1,000 ຄາຖາ
C. 84,000 ຄາຖາ
D. 547 ຄາຖາ
Answer: B
Explanation: ຈໍານວນຄາຖາໃນເທດມະຫາຊາດ (ພະເວດສັນດອນຊາດົກ)
ເທດມະຫາຊາດ, ເຊິ່ງກໍຄືການເທດເລື່ອງ ພະເວດສັນດອນຊາດົກ, ປະກອບດ້ວຍ 13 ກັນ (ບົດ) ແລະ ມີຈຳນວນຄາຖາທັງໝົດ 1,000 ຄາຖາ.
ການເທດມະຫາຊາດເປັນພິທີກຳທີ່ສຳຄັນໃນພຸດທະສາສະໜາແບບເຖຣະວາດ, ໂດຍສະເພາະໃນປະເທດລາວ, ໄທ, ແລະ ກໍາປູເຈຍ. ຈຸດປະສົງຫຼັກຄືການຟັງເລື່ອງລາວຂອງພະເວດສັນດອນ ເຊິ່ງເປັນການບໍາເພັນທານບາລະມີຂອງພະພຸດທະເຈົ້າໃນຊາດສຸດທ້າຍກ່ອນທີ່ຈະໄດ້ຕັດສະຮູ້.
13 ກັນຂອງເທດມະຫາຊາດ ມີລາຍລະອຽດດັ່ງນີ້:
ກັນທົດສະພອນ: ວ່າດ້ວຍພອນ 10 ປະການທີ່ພະນາງຜຸດສາດີໄດ້ຮັບ.
ກັນຫິມມະພານ: ວ່າດ້ວຍການອອກບວດຂອງພະເວດສັນດອນ ແລະ ການມອບຊ້າງເຜືອກ.
ກັນທານນະກັນ: ວ່າດ້ວຍການໃຫ້ທານ 7 ຢ່າງຂອງພະເວດສັນດອນກ່ອນອອກເມືອງ.
ກັນວັນນະປະເວດ: ວ່າດ້ວຍການເດີນທາງເຂົ້າສູ່ປ່າຫິມມະພານ.
ກັນຊູຊົກ: ວ່າດ້ວຍເລື່ອງລາວຂອງຊູຊົກພາມເຖົ້າ.
ກັນຈູລາພົນ: ວ່າດ້ວຍຊູຊົກເດີນທາງເຂົ້າປ່າເພື່ອຂໍສອງກຸມານ.
ກັນມະຫາຜົນ: ວ່າດ້ວຍຊູຊົກພົບສອງກຸມານ.
ກັນກຸມານ: ວ່າດ້ວຍພະເວດສັນດອນຍົກສອງກຸມານໃຫ້ຊູຊົກ.
ກັນມັດສີ: ວ່າດ້ວຍພະນາງມັດສີກັບມາບໍ່ເຫັນລູກ ແລະ ອອກຕາມຫາ.
ກັນສັກກະບັນ: ວ່າດ້ວຍພະອິນລົງມາທົດສອບພະເວດສັນດອນໂດຍການຂໍພະນາງມັດສີ.
ກັນມະຫາຣາດ: ວ່າດ້ວຍການເດີນທາງກັບຄືນເມືອງຂອງສອງກຸມານ ແລະ ການພົບພໍ້ກັບປູ່ຍ່າຕາຍາຍ.
ກັນສັບພະສິດ: ວ່າດ້ວຍການກັບຄືນເມືອງ ສີພີ ຂອງພະເວດສັນດອນ ແລະ ຄອບຄົວ.
ກັນນະຄອນກັນ: ວ່າດ້ວຍການຂຶ້ນຄອງລາດ ແລະ ການປົກຄອງຂອງພະເວດສັນດອນຢ່າງຜາສຸກ.
ຈຳນວນຄາຖາ 1,000 ຄາຖານີ້ ເປັນສິ່ງທີ່ເຮັດໃຫ້ການເທດມະຫາຊາດມີຄວາມຍາວ ແລະ ໃຊ້ເວລາໃນການເທດຕະຫຼອດວັນຕະຫຼອດຄືນ, ເຊິ່ງເປັນເອກະລັກຂອງພິທີກຳນີ້.
[Knowledge Application]
ໃນປີໃດ ຄວາມຕົກລົມຂອງສັນຍາສັນຕິຢູ່ວຽງຈັນ (Geneva Accords) ສົມບູນແບບທີ່ສຸດ ກ່ຽວກັບປະເທດລາວ?
A. 1954
B. 1962
C. 1973
D. 1981
Answer: B
Explanation: ສັນຍາສັນຕິຢູ່ວຽງຈັນ ຖືກຕົກລົມຢ່າງເປັນທາງການໃນປີ 1962 ເພື່ອກຳນົດສະຖານະຂອງລາວໃນການເປັນປະເທດກຳມະນີດ.
[Knowledge Application]
ການຄົ້ນພົບອະຄົມຂອງພວກອົງຄະລາວຢູ່ບໍ່ແກ້ວ (Plain of Jars) ໄດ້ສະທ້ອນໃຫ້ເຫັນການເຄື່ອນໄຫວຂອງກຸ່ມຊົນເຜົ່າໃດໃນພື້ນທີ່ອິນເດີຈີນໃນສະຫະລັດກ່ອນປະຫວັດສາດ?
A. ພວກມອນ-ເຂມີຣ
B. ພວກອົງຄະລາວດັ້ງເດີມ
C. ພວກອິນໂດ-ອາລຽນ
D. ພວກທິບເທີເທົ່ານັ້ນ
Answer: A
Explanation: ຫຼັກຖານທາງຂຸດຄົ້ນບົດບາດຂອງພວກມອນ-ເຂມີຣໃນພື້ນທີ່ນີ້ ເຊິ່ງສະທ້ອນເຖິງການເຄື່ອນໄຫວກ່ອນການຕັ້ງຖິ່ນຖານຂອງຊົນເຜົ່າລາວ.
[Knowledge Application]
ສັນຍາສັນຕິພາບປາຣີສ 1973 ມີຜົນກະທົບຢ່າງໃດຕໍ່ສະຖານະການພາຍໃນລາວ?
A. ສົ່ງເສີມການສ້າງສັນຕິພາບຖາວອນ
B. ສົ່ງເສີມການຮ່ວມມືລະຫວ່າງຝ່າຍຕ່າງໆ
C. ເຮັດໃຫ້ເກີດການແຂ່ງຂັນອຳນາດພາຍໃນ
D. ສົ່ງເສີມການປົກຄອງຂອງຝຣັ່ງ
Answer: C
Explanation: ສັນຍານີ້ເຮັດໃຫ້ການແຂ່ງຂັນອຳນາດລະຫວ່າງຝ່າຍປະຊາຊົນປະຕິວັດ ແລະ ລັດຖະບານກະຕິບົດລາວຮຸນແຮງຂຶ້ນ ນຳໄປສູ່ການປະຕິວັດ 1975.
[Knowledge Application]
ນ້ຳສາງກາງເມືອງວຽງຈັນ (ນໍ້າພຸ )ທີເກົ່າແກ່ ແລະເປັນບ່ອນເຕົ້າໂຮມ
ຂອງປະຊາຊົນລາວໃນອາດິດ ສ້າງຂື້ນປີໃດ?
A. ຍຸກປີ 1930
B. ຍຸກປີ 1900
C. ຍຸກປີ 1920
D. ຍຸກປີ 1960
Answer: B
Explanation: ນ້ຳສາງແຫ່ງນີ້ສັນນິຖານວ່າສ້າງມາຕັ້ງແຕ່ຍຸກປີ 1900 ທີຝຣັ່ງເສດມາບູຣະນະເອົາເມືອງວຽງຈັນເປັນນະຄອນຫລວງຫລັງຈາກຜ່ານການເຜົາທໍາລາຍຂອງສົງຄາມ ສະຫຍາມ ກໍ່ເລິ່ມມີຜູ້ຄົນເຂົ້າມາຈາກປ່າ ຈາກຖິ່ນອື່ນເຂົ້າມາອາໄສຢູ່ເມືອງວຽງຈັນ ໃນເຂດນີ້ກໍ່ເລີ່ມ
ມີການມາຕັ້ງເປັນຕະຫລາດເຊົ້າຂຶ້ນໃນປີ 1912-1914 ເຊິ່ງເປັນຈຸດສູນລວມຂອງການຄ້າຂາຍເຄື່ອງອຸປະໂພກ-ບໍລິໂພກຕ່າງໆ ເຊິ່ງຄົງມີການຂຸດຂຶນໃນສະໄຫມຕອນນັ້ນ ເພາະສາງນີ້ເປັນແຫລ່ງຊຸມຊົນເປັນຕະຫລາດ ຜູ້ຄົນຈຶ່ງນຳໃຊ້ນ້ຳສາງແຫ່ງນີ້ກັນຢ່າງຫລວງຫລາຍ
ຈົນຮອດປີ 1961 ກໍ່ໄດ້ມ້າງຕະຫລາດເຊົ້າ ແລ້ວສ້າງນໍ້າພຸຂຶ້ນແທນໃນດິນແຫ່ງນີ້ໃນຄອນນັ້ນກໍ່ເກີດມີນ້ຳປະປາທົ່ວເມືອງແລ້ວ ນ້ຳສາງແຫ່ງນີ້ກໍ່ຍັງໄດ້ມີການນຳໃຊ້ມາຢູ່ ຫລັງຈາກປະເທດໄດ້ຮັບການປົດປ່ອຍມາ ກໍ່ມີການນຳໃຊ້ມາໄລຍະຫນຶ່ງ ແຕ່ມີຄົນມາໃຊ້ນ້ອຍ ອີກທັງຍັງມີຜູ້ຄົນມັກຈະເອົາສິ່ງຂອງຕ່າງມາຖິ້ມລົງ ແລະເປັນອັນຕະລາຍສຳລັບເດັກນ້ອຍທາງອໍານາດການປົກຄອງຜ່ານ ຈຶ່ງມີການນໍາເອົາຝາຊີມັງມາປິດໄວ້. ນ້ຳພຸນີ້ຕັ້ງຢູ່ບ້ານຊຽງຍືນ ຖະໜົນເສດຖາທິຣາຊ ເມືອງຈັນທະບູລີ ນະຄອນຫລວງວຽງຈັນ
ຂໍ້ມູນ: Art and Culture of Laos
[Knowledge Application]
ພິທີກຳມະບູຊາພະທາດຫຼວງມີຄວາມເຊື່ອມໂຍງຢ່າງໃດກັບການສ້າງອົງການລາວໃນສະໄໝອະນາຈັກ?
A. ສະທ້ອນອຳນາດຂອງພະມະຫາກະສັດ
B. ສະທ້ອນການປົກຄອງແບບປະຊາທິປະໄຕ
C. ສະທ້ອນການເຊື່ອມໂຍງລະຫວ່າງພຸດທະສາສະໜາແລະອຳນາດການເມືອງ
D. ສະທ້ອນການຄ້າກັບຕ່າງປະເທດ
Answer: C
Explanation: ພິທີກຳມະບູຊາພະທາດຫຼວງເປັນຫຼັກຖານສຳຄັນທີ່ສະທ້ອນການເຊື່ອມໂຍງລະຫວ່າງພຸດທະສາສະໜາແລະອຳນາດການເມືອງໃນສະໄໝອະນາຈັກລາວ.
[Knowledge Application]
ການເຄື່ອນໄຫວຂອງກຸ່ມຊົນເຜົ່າອາຄາ (Akha) ຢູ່ພາກເໜືອຂອງລາວໃນສະຕະວັດທີ 20 ມີຄວາມສຳພັນຢ່າງໃດກັບການເຄື່ອນໄຫວທາງສາສະໜາ?
A. ການຮັບພາສະພົນພຸດທະສາສະໜາຢ່າງສົມບູນ
B. ການຕໍ່ຕ້ານການແຜ່ຂະຫຍາຍຄຣິດສະສາສະໜາ
C. ການປັບປຸງພິທີກຳຂອງຊົນເຜົ່າຕາມອິດທິພົນພາຍນອກ
D. ການຮັບສາສະໜາອິສະລາມຢ່າງກວ້າງຂວາງ
Answer: C
Explanation: ກຸ່ມອາຄາໄດ້ປັບປຸງພິທີກຳດັ້ງເດີມຂອງຕົນຕາມອິດທິພົນຈາກພາຍນອກ, ໂດຍສະເພາະການແຜ່ຂະຫຍາຍຄຣິດສະສາສະໜາແລະພຸດທະສາສະໜາ.
[Knowledge Application]
ການຄົ້ນພົບຫຼັກຖານທາງອາຄົມວິທະຍາ ທີ່ສຳຄັນທີ່ສຸດຢູ່ບ້ານບານຈຽງ ເຊື່ອມໂຍງກັບອະລະຍະທຳໃດຕໍ່ໄປນີ້?
A. ອັນຄ້າວ
B. ຟູນານ
C. ດອງສອນ
D. ສວັນນະຄະເສດ
Answer: C
Explanation: ບ້ານບານຈຽງເປັນຈຸດສຳຄັນຂອງອະລະຍະທຳດອງສອນ ທີ່ພົບແບບສັບສົນທາງອາຄົມວິທະຍາ.
[Knowledge Application]
ການປະຕິບັດສັນຍາປາຣີສ 1973 ມີຜົນກະທົບຢ່າງໃດຕໍ່ການເຄື່ອນໄຫວຂອງກຸ່ມປະຊາຊົນປະຕິວັດລາວ (ປປລ)?
A. ປປລ ຖອນກຳລັງອອກຈາກພາກເໜືອ
B. ປປລ ໄດ້ຮັບການຮັບຮອງສາກົນ
C. ປປລ ເຂົ້າຄວບຄຸມພື້ນທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນ
D. ປປລ ຖືກຫ້າມການເຄື່ອນໄຫວທາງການເມືອງ
Answer: C
Explanation: ສັນຍາປາຣີສ 1973 ເຮັດໃຫ້ກຸ່ມປປລ ເຂົ້າຄວບຄຸມພື້ນທີ່ເພີ່ມຂຶ້ນ ແລະ ມີບົດບາດຫຼາຍຂຶ້ນໃນການເມືອງຂອງລາວ.
[Knowledge Application]
ຕົວສະກົດໃນພາສາລາວແບ່ງອອກເປັນຈັກຊະນິດ?
A. 4 ຊະນິດ
B. 3 ຊະນິດ
C. 5 ຊະນິດ
D. 2 ຊະນິດ
Answer: D
Explanation: ຕົວສະກົດເປັນ ເປັນຕົວສະກົດທີ່ຜັນສຽງໄປຕາມວັນນະຍຸດໄດ້ ມີ 5 ຕົວຄື: ງ ຍ ນ ມ ວ ຕົວຢ່າງ: ກ້າງ ກ້ວຍ ກິ່ນ ກ້ອມ ກ້າວ, ປ້າງ ປ່ອຍ ປ່ຽນ ປ້ອມ ປ່າວ, ຕ້າງ ຕ່ອຍ ຕິ່ນ ຕ້ອມ ຕ່າວ; ຕົວສະກົດຕາຍ ເປັນຕົວສະກົດທີ່ຜັນສຽງໄປຕາມວັນນະຍຸດບໍ່ໄດ້ຄົບຖ້ວນມີ 3 ຕົວຄື: ກ ດ ບ ຕົວຢ່າງ: ກັກ ກັດ ກັບ, ຕັກ ຕັດ ຕັບ, ນັກ ນັດ ນັບ
[Knowledge Application]
"ການພັດທະນາສີຂຽວ" ໃນລາວໝາຍເຖິງຫຍັງ?
A. ການສ້າງສວນສາທາລະນະ
B. ການພັດທະນາເສດຖະກິດທີ່ຄໍານຶງເຖິງສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ຄວາມຍືນຍົງ
C. ການປູກພືດຜັກໃບຂຽວ
D. ການທາສີອາຄານເປັນສີຂຽວ
Answer: B
Explanation: ການພັດທະນາສີຂຽວໃນລາວ ໝາຍເຖິງ ການພັດທະນາເສດຖະກິດທີ່ຄຳນຶງເຖິງສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ຄວາມຍືນຍົງ.
 ນີ້ລວມເຖິງແນວຄວາມຄິດ ແລະ ການປະຕິບັດທີ່ມຸ່ງເນັ້ນ:
 ການນຳໃຊ້ຊັບພະຍາກອນທຳມະຊາດຢ່າງມີຄວາມຮັບຜິດຊອບ: ຫຼຸດຜ່ອນການສູນເສຍ ແລະ ການທຳລາຍຊັບພະຍາກອນເຊັ່ນ: ປ່າໄມ້, ນໍ້າ, ແລະ ແຮ່ທາດ.
 ການສົ່ງເສີມພະລັງງານສະອາດ: ເນັ້ນການພັດທະນາພະລັງງານໝູນວຽນເຊັ່ນ: ພະລັງງານນໍ້າຕົກ, ແສງຕາເວັນ, ແລະ ລົມ.
 ການຄຸ້ມຄອງສິ່ງແວດລ້ອມ: ປົກປ້ອງລະບົບນິເວດ, ຫຼຸດຜ່ອນມົນລະພິດ, ແລະ ປັບປຸງຄຸນນະພາບສິ່ງແວດລ້ອມ.
 ການສ້າງເສດຖະກິດທີ່ມີຄວາມຢືດຢຸ່ນ: ພັດທະນາເສດຖະກິດທີ່ສາມາດຕ້ານທານກັບການປ່ຽນແປງສະພາບອາກາດ ແລະ ໄພທຳມະຊາດໄດ້ດີຂຶ້ນ.
 ການສ້າງວຽກເຮັດງານທຳສີຂຽວ: ສົ່ງເສີມອາຊີບທີ່ກ່ຽວຂ້ອງກັບການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ ແລະ ການພັດທະນາແບບຍືນຍົງ.
 ໂດຍລວມແລ້ວ, "ການພັດທະນາສີຂຽວ" ແມ່ນການຊອກຫາຄວາມສົມດຸນລະຫວ່າງການເຕີບໂຕທາງເສດຖະກິດ ແລະ ການປົກປ້ອງສິ່ງແວດລ້ອມ, ເພື່ອຮັບປະກັນຄວາມຍືນຍົງສຳລັບຄົນຮຸ່ນຫຼັງ.
[Knowledge Application]
ສາມາດນຳຫຼັກສືບສົມບັດພົນລະເມືອງລາວມາອະທິບາຍຜ່ານທຳມະສາສະໜາໃດແມ່ນຢ່າງມີນີ້ຍະສໍາຄັນທີ່ສຸດ?
A. ພຸດທະສາສະໜາລິງຫວຽດ
B. ພຸດທະສາສະໜາເທຣວາດ
C. ພຸດທະສາສະໜາມາຫາຍານາ
D. ພຸດທະສາສະໜາຊິງພະລິງ
Answer: B
Explanation: ພຸດທະສາສະໜາເທຣວາດມີບົດບາດສຳຄັນຫຼາຍຕໍ່ການປະກອບຮ່າງດ້ານຈິດໃຈ ແລະ ວັດທະນະທຳຂອງຄົນລາວ.
[Knowledge Application]
ພະທາດສີໂຄດຕະບອງ ຕັ້ງຢູ່ໃສຂອງປະເທດລາວ?
A. ເມືອງທ່າແຂກ ແຂວງ ຄຳມ່ວນ.
B. ເມືອງຫຼ່າ, ແຂວງອຸດົມໄຊ
C. ເມືອງແກ້ວອຸດົມ, ແຂວງ ວຽງຈັນ
D. ເມືອງໄຊ, ແຂວງໄຊຊົມບູນ
Answer: A
Explanation: ພະທາດສີໂຄດຕະບອງຕັ້ງຢູ່ເມືອງທ່າແຂກແຂວງ ຄຳມ່ວນຂອງປະເທດລາວ.
[Knowledge Application]
ໃນວັນທີ່ 9 ພະຈິກ 1953, ສະພາທົວໂລກໄດ້ຮັບຮອງອະນຸມັດ “ກົດໝາຍວ່າດ້ວຍການຫ້າມທຸກການນຳໃຊ້ອາວຸດທຳລາຍລ້າງປະເພດໃດບ້າງ” ໃນທີ່ປະຊຸມຢູ່ນະຄອນ New York?
A. ສານຍາອົງການສະຫະປະຊາຊາດວ່າດ້ວຍອາວຸດຊີວະະນາ
B. ອະນຸມັດສັນຍາອາວຸດເຄມີ
C. ອະນຸມັດສັນຍາອາວຸດນິວເຄຣຍ
D. ອະນຸມັດລາຍງານແຜນລະດັບປ້ອງກັນສົງຄາມ
Answer: A
Explanation: ສານຍາວ່າດ້ວຍອາວຸດຊີວະະນາເປັນການຫ້າມນໍາໃຊ້ອາວຸດທຳລາຍລ້າງທາງຊີວະະນາ ແລະ ຖືກອະນຸມັດໃນວັນນັ້ນ.
[Knowledge Application]
ການສຳຫຼວດຂອງອານາຈັກພະມ້ານຕໍ່ພື້ນທີ່ພາກກາງຂອງລາວໃນສັດຕະວັດທີ 18 ມີຜົນກະທົບຢ່າງໃດຕໍ່ການກໍ່ຮູບຂອງອົງການສັງຄົມທ້ອງຖິ່ນ?
A. ການປະສົມປະສານຂອງພົນລະເພດຫຼາຍຊົນຊາດ
B. ການກຳເນີດລັດອິດສະຫຼະໃໝ່
C. ການສູນເສຍພາສາທ້ອງຖິ່ນ
D. ການກະຈາຍຂອງພຸດທະສາສະໜາ
Answer: A
Explanation: ການສຳຫຼວດຂອງພະມ້ານເຮັດໃຫ້ມີການຍ້າຍຖິ່ນຖານແລະການປະສົມປະສານຂອງຊົນເຜົ່າຕ່າງໆ ຢູ່ພາກກາງຂອງລາວ ເຊິ່ງມີຜົນຕໍ່ອົງການສັງຄົມທ້ອງຖິ່ນຢ່າງສຳຄັນ.
[Knowledge Application]
 ຄວາມສະເໝີພາບຂອງພົນລະເມືອງຕໍ່ໜ້າກົດໝາຍແລະສານເປັນແນວໃດ?
A. ພົນລະເມືອງລາວທຸກຄົນມີຄວາມສະເໝີພາບຕໍ່ໜ້າກົດໝາຍ ແລະສານໂດຍບໍ່ໍຈໍາແນກເພດ,ເຊື້ອຊາດ,ຊົນເຜົ່າ,ຖານະທາງດ້ານ ເສດຖະກິດແລະສັງຄົມ,ພາສາ,ລະດັບການສຶກສາ,ອາຊີບ,ຄວາມເຊື່ອ ຖື ເວັ້ນແຕ່ ພູມລໍາເນົາ
B. ພົນລະເມືອງລາວທຸກຄົນມີຄວາມສະເໝີພາບຕໍ່ໜ້າກົດໝາຍ ແລະສານໂດຍບໍ່ໍຈໍາແນກເພດ,ເຊື້ອຊາດ,ຊົນເຜົ່າ,ຖານະທາງດ້ານ ເສດຖະກິດແລະສັງຄົມ,ພາສາ,ລະດັບການສຶກສາ,ອາຊີບ,ພູມລໍາເນົາ ເວັ້ນແຕ່ຄວາມເຊື່ືອຖື
C. ພົນລະເມືອງລາວທຸກຄົນມີຄວາມສະເໝີພາບຕໍ່ໜ້າກົດໝາຍ ແລະສານໂດຍບໍ່ໍຈໍາແນກເພດ,ເຊື້ອຊາດ,ຊົນເຜົ່າ,ຖານະທາງດ້ານ ເສດຖະກິດແລະສັງຄົມ,ພາສາ,ໍ,ອາຊີບ,ຄວາມເຊື່ອ ຖື,ພູມລໍາເນົາເວັ້ນແຕ່ລະດັບການສຶກສາ
D. ພົນລະເມືອງລາວທຸກຄົນມີຄວາມສະເໝີພາບຕໍ່ໜ້າກົດໝາຍ ແລະສານໂດຍບໍ່ໍຈໍາແນກເພດ,ເຊື້ອຊາດ,ຊົນເຜົ່າ,ຖານະທາງດ້ານ ເສດຖະກິດແລະສັງຄົມ,ພາສາ,ລະດັບການສຶກສາ,ອາຊີບ,ຄວາມເຊື່ອ ຖື,ພູມລໍາເນົາແລະອື່ນໆ.
Answer: D
Explanation: ພົນລະເມືອງລາວທຸກຄົນມີຄວາມສະເໝີພາບຕໍ່ໜ້າກົດໝາຍ ແລະສານໂດຍບໍ່ໍຈໍາແນກເພດ,ເຊື້ອຊາດ,ຊົນເຜົ່າ,ຖານະທາງດ້ານ ເສດຖະກິດແລະສັງຄົມ,ພາສາ,ລະດັບການສຶກສາ,ອາຊີບ,ຄວາມເຊື່ອ ຖື,ພູມລໍາເນົາແລະອື່ນໆ.
[Knowledge Application]
ສາມາດພິສູດໄດ້ວ່າ ຊຸມຊົນກຸ່ມບຸນ-ຈຣາງສະຖາປະນາຢູ່ໃສໃນເດືອນປີ 1572 ຈາກຫຼັກຖານທາງອາຄົມຂອງພື້ນທີ່ໃດ?
A. ຫ້ວຍນາງວອງ
B. ທົ່ງແຄນທອງ
C. ບຸນທາວົງ
D. ເມືອງສີສະດອນ
Answer: A
Explanation: ໃນປີ 1997 ການຂຸດຄົ້ນຫ້ວຍນາງວອງພົບຫຼັກຖານຊຸມຊົນບຸນ-ຈຣາງສະຖາປະນາດັ່ງກ່າວ.
[Knowledge Application]
ການຕັ້ງຄຳຖາມກ່ຽວກັບແມ່ນ້ຳຂອງໃນກອງປະຊຸມຄະນະກຳມະການແມ່ນ້ຳຂອງພາຍໃຕ້ສຳນັກງານສະຫະປະຊາຊາດ (MRC) ແມ່ນການປະຕິບັດຫຼັກການໃດຂອງກົດໝາຍສາກົນ?
A. ຫຼັກການອະນຸມັດກ່ອນການດຳເນີນງານ (PNPCA)
B. ເທົ່າທີ່ຈະເປັນໄປໄດ້ຂອງການແບ່ງປັນນ້ຳ
C. ຫຼັກການບໍ່ໃຫ້ເກີດຄວາມສຽງກັບລັດຕົນ
D. ຂໍ້ຕົກລົງປີ 1995 ຂອງ MRC
Answer: A
Explanation: PNPCA (Procedures for Notification, Prior Consultation and Agreement) ແມ່ນຫຼັກການສຳຄັນຂອງກົດໝາຍສາກົນໃນການບໍລິຫານແມ່ນ້ຳຂອງ.
[Knowledge Application]
 ການ "ນົບ" ໃນວັດທະນະທຳລາວ ໝາຍເຖິງຫຍັງ?
A. ການຈັບມື
B. ການກອດ
C. ການໄຫວ້ ຫຼື ການສະແດງຄວາມເຄົາລົບ
D. ການໂບກມື
Answer: C
Explanation: ຄຳວ່າ "ນົບ" ໃນວັດທະນະທຳລາວ ໝາຍເຖິງ ການໄຫວ້ ຫຼື ການສະແດງຄວາມເຄົາລົບ ດ້ວຍການປະນົມມືສອງຂ້າງຂຶ້ນມາລະຫວ່າງໜ້າເອິກເຖິງໜ້າຜາກ, ໂດຍມີການກົ້ມຫົວລົງເລັກນ້ອຍ. ການນົບເປັນທ່າທາງທີ່ສຳຄັນໃນການທັກທາຍ, ຂອບໃຈ, ຂໍໂທດ ຫຼື ສະແດງຄວາມເຄົາລົບຕໍ່ຜູ້ສູງອາຍຸ, ພະສົງສາມະເນນ ແລະ ສິ່ງສັກສິດ. ລະດັບຄວາມສູງຂອງມືທີ່ປະນົມຂຶ້ນໄປຈະແຕກຕ່າງກັນໄປຕາມຜູ້ທີ່ນົບໃຫ້, ເຊິ່ງສະແດງເຖິງລະດັບຄວາມເຄົາລົບທີ່ແຕກຕ່າງກັນ.
[Knowledge Application]
ຊ່າງຜະລິດຕູ້, ໂຕະ, ຕັ່ງ, ຕຽງແມ່ນສາຂາວິຊາໃດໃນສະຖາບັນວິຈິດສິນ
A. 
ສາຂາຊ່າງໄມ້ເຟີນິເຈີ
B. ສາຂາຈິດຕະກຳ
C. ສາຂາສິລະປະື້ນເມືອງ
D. ສາຂາສິລະປະຄວັດແກະ
Answer: A
Explanation: ສາຂາຊ່າງໄມ້ ແລະ ເຟີນິເຈີ ເປັນສາຂາທີ່ເວົ້າເຖິງການສຶກສາກ່ຽວກັບການຜະລິດເຄື່ອງເຟີນິເຈີປະເພດໄມ້. ສາຂານີ້ເປັນວິຊາຊີບທີ່ສາມາດປະກອບເຂົ້າໃນວຽກງານການຜະລິດ ເຊິ່່ງມີຄວາມຮຽກຮ້ອງຕ້ອງການຫຼາຍຈາກທັງພາກລັດ ແລະ ເອກະຊົນ. ນອກຈາກນີ້ ການຜະລິດເຄື່ອງເຟີນິເຈີ ຍັງມີຄວາມສໍາຄັນໃນການຊ່ວຍຫັນປ່ຽນ ຈາກອຸດສາຫະກໍາການຂຸດຄົ້ນ ແລະ ນໍາໃຊ້ວັດຖຸດິບ ມາເປັນອຸດສາຫະກໍາການຜະລິດ ເຊິ່ງຈະຊ່ວຍສ້າງມູນຄ່າເພີ່ມໃຫ້ແກ່ຜະລິດຕະພັນ ແລະ ສ້າງລາຍຮັບໃຫ້ແກ່ປະເທດຊາດ. ຫຼັກສຸດມີ ຊັ້ນກາງ 12 + 2
ສາຂານີ້ສຶກສາກ່ຽວກັບ ການຜະລິດເຄື່ອງເຟີນິເຈີ ແລະ ເຄື່ອງຮັບໃຊ້ພາຍໃນເຮືອນ ໃນນັ້ນປະກອບມີ ການສຶກສາກ່ຽວກັບພື້ນຖານການເຮັດເຄ່ື່ອງເຮືອນປະເພດຕ່າງໆ ເຊັ່ນ: ການເຮັດຕູ້, ໂຕະ, ຕັ່ງ, ຕຽງ ແລະ ອື່ນໆ. ນອກຈາກນີ້ ນັກສຶກສາຍັງຈະໄດ້ຮຽນກ່ຽວກັບວິທີການແຕ້ມແບບ ແລະ ອອກແບບ, ການຄິດໄລ່ປະເມີນລາຄາ, ການນໍາໃຊ້ເຄື່ອງມື ແລະ ເຄື່ອງຈັກ, ການຄິດໄລ່ໂຄງຮ່າງ ແລະ ບໍລິມາດເຄື່ອງເຟີນິເຈີ ແລະ ວິທະຍາການໄມ້ ເຊັ່ນ: ການຄິດໄລ່ໜ້າກວ້າງ-ຍາວຂອງຕູ້ ເປັນຕົ້ນ.
ຄວາມສາມາດຫຼັງຈາກຈົບການສຶກສາ:
ສາມາດປະຕິບັດຕົວຈິງ ເຊັ່ນ: ສາມາດກົບໄມ້, ເຈາະໄມ້, ແຕ້ມແບບ, ສຶກສາແບບ, ເຮັດລາຍການໄມ້ (ເຮັດລາຍການຂອງໄມ້ ແລະ ປະເພດໄມ້ ທີ່ຈະເອົາມາປະກອບເປັນເຄື່ອງເຟີນິເຈີ ເຊັ່ນ: ໃນການເຮັດຕູ້ ກໍ່ຈະປະກອບມີໄມ້ທີ່ຈະເອົາມາເຮັດ ຂາຕູ້, ຝາຕູ້ ເປັນຕົ້ນ), ຕັດໄມ້, ຊອຍໄມ້, ທາສີ, ຂັດໄມ້ ແລະ ສາມາດເຂົ້າໃຈເຄື່ອງໝາຍທີ່ໃຊ້ເຂົ້າໃນແບບເຟີນິເຈີ.
[Knowledge Application]
ສະຖານການສຶກສາສົງ ໃນ ສປປລາວ ມີຈັກສາຍຮຽນ?
A. ມີ 1 ສາຍຮຽນ
B. ມີ 2 ສາຍຮຽນ
C. ມີ 3 ສາຍຮຽນ
D. ມີ 4 ສາຍຮຽນ
Answer: C
Explanation: ສະຖານການສຶກສາສົງ ໃນ ສປປລາວ ມີ 3 ສາຍຮຽນຄື: ສາຍປະຣີຍັດຕິທຳ, ສາຍສາມັນສຶກສາສົງ ແລະ ສາຍບັນດິດວິທະຍາ
[Knowledge Application]
ການຢູ່ຮ່ວມກັນຢ່າງມີຄວາມສຸກຄວນຫຼີກເວັ້ນບັນຫາໃດ?
A. ຄວາມສາມັກຄີ
B. ການກະທໍາສີ່ງທີ່ບໍ່ດີ
C. ຮັບຟັງເຫດຜົນ
D. ຊ່ວຍເຫຼື່ອເຊີ່ງກັນ ແລະ ກັນ
Answer: B
Explanation: ການຫຼີກເວັ້ນບັນຫາເຫຼົ່ານີ້ ໂດຍການສົ່ງເສີມການສື່ສານທີ່ດີ, ຄວາມເຫັນອົກເຫັນໃຈ, ຄວາມຍຸຕິທໍາ, ຄວາມຮັບຜິດຊອບ, ແລະການໃຫ້ອະໄພ, ຈະຊ່ວຍສ້າງບັນຍາກາດທີ່ດີ ແລະ ເຮັດໃຫ້ການຢູ່ຮ່ວມກັນເຕັມໄປດ້ວຍຄວາມສຸກ
[Knowledge Application]
ພື້ນທີ່ເມືອງຊຽງຂວາງມີການຄົ້ນພົບຫຼັກຖານທາງສາດສະໜາອິນເດຍຕັ້ງແຕ່ສະໄໝໃດ?
A. ສະໄໝພຸດທະສາດຕອນຕົ້ນ
B. ສະໄໝອັດສະວິນທີ 7
C. ສະໄໝກຸມຣານ
D. ສະໄໝພຸດທະສາດຕອນປາຍ
Answer: B
Explanation: ຫຼັກຖານທາງສາດສະໜາອິນເດຍໃນເມືອງຊຽງຂວາງຖືກຄົ້ນພົບຕັ້ງແຕ່ສະໄໝອັດສະວິນທີ 7 ຕາມການຂຸດຄົ້ນທາງຫຼັກສານ.
[Knowledge Application]
ຊັບພະຍາກອນແຮ່ທາດໃດທີ່ໃຊ້ໃນການຜະລິດຊີມັງ ແລະ ມີຄວາມສຳຄັນຕໍ່ການກໍ່ສ້າງພື້ນຖານໂຄງລ່າງ?
A. ທອງຄຳ
B. ຫີນປູນ
C. ກົ່ວ
D. ຢູເຣນຽມ
Answer: B
Explanation: ແຮ່ທາດທີ່ສຳຄັນທີ່ສຸດທີ່ພົບເຫັນໃນປະເທດລາວ ແລະ ຖືກນໍາໃຊ້ເປັນວັດຖຸດິບຫຼັກໃນການຜະລິດຊີມັງ, ເຊິ່ງມີບົດບາດສໍາຄັນຢ່າງຍິ່ງຕໍ່ການກໍ່ສ້າງພື້ນຖານໂຄງລ່າງ, ແມ່ນ ຫີນປູນ (Limestone).
ລັກສະນະ ແລະ ຄວາມສໍາຄັນຂອງຫີນປູນ:
ການກຳເນີດ ແລະ ການພົບເຫັນ: ຫີນປູນເປັນຫີນຕະກອນຊະນິດໜຶ່ງທີ່ເກີດຈາກການທັບຖົມຂອງຊາກສິ່ງມີຊີວິດໃນທະເລ ຫຼື ແຮ່ທາດຄາບອນນັດ. ປະເທດລາວມີພູມສັນຖານຫີນປູນ (Karst Topography) ທີ່ກວ້າງຂວາງ, ໂດຍສະເພາະຢູ່ເຂດພາກກາງ ແລະ ພາກເໜືອ, ເຮັດໃຫ້ມີແຫຼ່ງຫີນປູນຈໍານວນຫຼວງຫຼາຍ.
ບົດບາດໃນການຜະລິດຊີມັງ: ຫີນປູນເປັນວັດຖຸດິບຕົ້ນຕໍໃນການຜະລິດປູນຊີມັງ. ມັນຖືກນໍາມາບົດ, ປະສົມກັບວັດຖຸດິບອື່ນໆເຊັ່ນ: ດິນໜຽວ, ແຮ່ເຫຼັກ, ແລະ ຊາຍ, ແລ້ວນໍາໄປເຜົາຢູ່ທີ່ອຸນຫະພູມສູງໃນເຕົາເຜົາຊີມັງ (Kiln). ຂະບວນການນີ້ຈະຜະລິດ "ຄຼິງເກີ" (Clinker) ເຊິ່ງເປັນສ່ວນປະກອບຫຼັກຂອງຊີມັງ. ຈາກນັ້ນ, ຄຼິງເກີຈະຖືກບົດລະອຽດອີກຄັ້ງ ພ້ອມທັງປະສົມກັບແຮ່ຍິບຊຳ (Gypsum) ເພື່ອໃຫ້ໄດ້ປູນຊີມັງສໍາເລັດຮູບ.