Mestr - skol e oa . Lesanùet e veze « lou grond » , rag e oa daou vetr uhel pa oé ur Limouzin ag an amzer nameid 1m60 . Ean a voe ar Rezistant ketan . Ar PCF , e gostezenn , d ' an amzer - ze a houlenne d ' an nazied an aotre eid imbann en - dro « L ' Humanité » en anù « ar garante etre an alamanted hag ar soviediz » . An atropererion komunour a skrive da Otto Abetz penaoz ou - doe kasoni doh « an uzeo Mandel » ( kannad radikal er rannvro barizian ha ministr meur a wech ) . An amzer e oe pa werhe Guy Môcquet ar gazetenn « Clarté » deuz ar youankiz komunour e huchal , « eneb de Gaulle hag ar brezel imperialour groeit ged argant ar gapitalisted ! » Med Guingouin ne wele ket interesou Stalin , ean a wele stad e bobl . An dra - ze gwech erbed a vo pardonet dehoñ ged ar Gostezenn Komunour , hag a glasko ean lahein diou wech e - pad ar brezel , diou wech hoah e - pad an Dieubereh , ha diou pe zri gwech aral e - pad ar bleadou 1980 . Lâret am - eus e oa komunour en e vennoziou , med ne faote ket dehoñ gober ur rezistañs komunour dishaval doh an dud aral , ha nebeud hoah eneb d ' ar rezistañs aral . E miz Est 1944 , pand e - neus dieubet Limoges , ean a zo komandour a meur a ugent mil den . Gweloud a ra ur batalion e - menn ou - deus ar soudarded lakeit àr o divreh ur mehérig ged ar falz hag ar morhol . Dohtu e kourhemenn e tistrujant ar mehérig dirag tal ar lu . Displeg a ra : « Ar zoudarded om deuz ar Frañs , ha paz ag eur gostezenn , or pal sakret a zo adseùel ar Republik , reein d ' ar bobl he mestroni en - dro , eid ma vestra e frankiz . Arabad palforsein anehi gand an armou . » YOUANKIZ Jorj Guingouin a voe ganet d ' an 2 a viz hwever 1913 e Manhac - Laval er Limouzin - Uhel . E dad Charle a oa eil - ofisour deuz e vicher hag e vamm a oe penn - renerez ur skol . Ar verh e oa ag ur labourer porselanour e Limoges . Ar gustum he - deus moned da zichenn en he halon dirag beziou an dud lahet e - pad trubuillou ar labour e kér . Charle Guingouin a voe lahet ged e vragou ru garañs d ' an 28 a viz Est 1914 . Jorj Guingouin a za boud neusen eun « énévad ag ar vroad » . E vamm a chomo berped guisket e dilladou du , e - pad he buhez a - beh . Un dei e kav ar hrouèdur ur vandolinenn e don ag eun armenér : « Gwech erbed am - eus hi kleùet ! » E vamm a ré dehoñ da lenn « les Volontaires de 1792 » ha romantou brogar Erckmann ha Chatrian . Lâroud a ra dehoñ istor tud he ziegeh a oe bet a - zivre en arme ar Liger e 1870 . Kelenn a ra eùé dehoñ Jacou lou Croucant ha Burgou , ar forban judennuz ag ar Limouzin ( 1830 - 1855 ) E gwirione Burgou a oa ur laer , penn eur bagad - laerion , ha ket un difennour brokuz ag ar bobl . E - pas un amzer e vo zokén ur geianenn ag ar polis e Poitiers . Med ur wech eit kuit doh ar bagn , ha dilezet ged ar polis , ean a ouias gober e judenn , e voned a govenand da hovenand , eid degemer ur soupenn e lâred e oberou - kaer un tammig kemmet . Jorj Guingouin a za e Skol ar Vistri Skol e Bellac . Ean unan e - mesk an oll skolidi a ya kuit eid moned d ' ar miting eneb - faskour a raer e kér e 1934 . Ar penn - renour a ra rebechou dehoñ , med ne ean gas ket kuit . Anùet eo mestr - skol e Sant - Gèli - de las - Sèuvos ( Sant - Jili - ar - Hoèdou ) , a - ziaze ar Mane Gargan e 1935 . Buan e vo responsabl komunour e korn - vro Loû Moustiers ( Eymoûtiers ) . Bali a ra er horn - bro : Sant - Lieunard - de - Noublat , Chastèlniòu - la - Sèuvo , Sant - Girmô - las - Bèlos . Un douar paour eo , tostaleg , ged koèdou stank . Dedennet eo ged a Istor hag an douaronieh politikel . Pa voe lahet ar marechal Touc ' hatchevski ged Stalin e Meheven 1937 an darvoud a zo ur stokad aveitoñ . Mehekeit eo ged ar feson gober ag ar varnerion hag an dud tamallet e - pad barnereh an « dastumad ag an drotskerion ged an tu dehou » . E lenn ar govezou , Guingouin a lavar : « Donjeret oun bet , hag am - eus cherret an diell trist - meur . » Ean a venneg eùé Marx : « Ne faot ket dim goûd ar bed e - raog en ur feson dogmatik , e fall deom ar bed neùé e pismigein ar bed koh . » Meur spisweler eged tud all , e - neus lennet « Mein Kampf » hag e - neus guelet ar lior èl un dra ziriuz . E - pad un dastumad e Sussac e 1938 ean a ziougan « Ma za ar brezel , e kleùim ar hanol en - dro er Mané Gargan ! » An dud a hoarh . Un den entanet eo ar mestr - skol ! E 1939 eo mobilizet . An 17 a viz Meheven 1940 goall - aozet eo d ' e benn . Pillotuz , louz , ged e lunedou draillet hag an uniform leun a oèd sehet , ean a deh doh klañdi Moulins . Ne venna ket boud prizoner . DIÙENNEREH E Sant - Gèli e za en - dro , dre guh . Kroueein a ra ur gazetenn guhet , hag a aoza bagadou a zri den eid he reein . Gervel a ra d ' an Diùennereh . E - pad an amzer - ze , ar PCF , mignon an alamanted , a hourhemenn lavarennou èl « Na Londres na Berlin ! » e tapoud en - dro mennoz ar « brezel imperialour » èl ma ' n - doe groeit e - pad ar brezel - bed ketan . Med ur brezel aral eo , ha Guingouin ne zenta ket . Choejet e - neus : Londrez eneb da Verlin . Ar homiser Macé a zegas ur raport da Vichy : « Korn - bro Limoges n ' eo ket ur rannad boutin » . Guingouin a ra paperiou faoz - bet eo bet sekreter a gumun - paperiou faoz wirion , ma hellér lavared . Goûd a ra e ean glah ar polis hag e vo red dehoñ en em guh e gwirione eid ar brezel a - beh . Rezon e - neus , d ' an deg a Hwever 1941 , ar prefed e unan , an amiral Bard , ar homiser braz Messager , ged ur strollad a boliserion a dapa Sant - Gèli ha ti Guingouin . Tehet e - neus an den . Stardoh e za boud ar goaskadur , med ar brudereh a za boud kreñvoh eùé . Ar boser a brest he hamionetenn , an intron Bourdarias a brest he hovenand . Ar granjou a zo breman un ti moullerez . Tud ha n ' int ket dalhmad emganerion a za labourad enne gwechaveh , eid sikoura un tammig . Nebeud amzer da heul , e arsav ar polis sekred lod a dud - ze hag a dremén , an aotrou Anita , Gendilhou , Cueio , a zo tapet ha kondaonet da ugent vle labour poeniuz . D ' ar hetan a vis Gouel - Mikél 1941 « An hani braz » a dremén dre ar fenestr en e bet - skol e Sant - Gèli hag a dapa kartennou bouid . E fin ar ble 41 , e - neus dastumet tud e - roalh àr - dro dehoñ e - unan hag a chonj e hell tremén deuz an diùennereh sivil d ' an diùennereh armet . En neùé - hañv 42 Vichy a ean gondaon , heb ean boud aman , d ' ar labour poeniuz ha peurbaduz . Ur priz a zo kenidet eid e benn . D ' ar mem ampoent e gana ar getan bagadou armet er Gorreze uhel . En eñvor ar zupletived a 1870 , Guingouin a anù e vagadou vihan « An dennaterion frank » . Klasket ged Vichy hag an alamanted , heuliet eo eùé ged ou hansorted komunour . Gabriel Roucaute , ur bleinour komunour ag ar leh su a gomz disprezuz ag ar « foll a vev er hoèdou » . Ar PCF a hourhemenn dehoñ arsavein an emgann . Rehuizein a ra . Neusen ar gomunerion a glah ean lahein ur wech ketan . E geneur 42 Guingouin hag e zud a laer un donnenn a danùe tarhuz er mein - gleu Sant - Lieunard . Ar goañv 42 - 43 a vo goall : « Red eo degemer sikour an dud , med eùé ar garante ag he zaù » e lâr . Un diforh aral e - neus ged ar PCF , zokén pand e vo deit boud rezistant revé gourhemenn Moskou . Ar gostezenn a hourhemenn an emgann er hériou , ha Guingouin a ra rezistañs àr ar - méz . Béùein a ra ' ba ' kraou - deved , krouizennou , tier dilezet . « Foenn erbed eid Hitler ! » Ean e unan a ra tarhein ar votellerez a zo àr marhad Eymoûtiers , just dirag ti ar jandarmed . Sin a ra , ohpenn . E noz an treizeg a viz meurh 1943 e ra tarhein viaduk a v / Bussi - Varacho eid arsav an tren a zigas pôtred d ' ar STO . D ' an 9 a viz mé e ra tarhein an uzin a gaoutchou a Baléz ar Vienne . D ' an 14 a viz Gouhelenn e ra tarhein ar chabl edan - douar a ra ar liam etre bazenn edan - vor a Vourdel ged stad - major ar g / Kriegsmarine e Berlin . E miz Est e teraou un oberenn brudet - kenañ eneb d ' ar vouid fall a Vichy . Distruj a ra ged e bartizaned ar mekanigou da zornein . Palforsein a ra ar vilinerion gober ar bara en - dro ged ar burutelein mad . « Ar Vro - Gall a zebr e vara du , Bro - Limouzin rezistant a gav e vara gwenn en - dro . » Ar Rezistañs a lâr ar peh e - neus groeit en afichou , entitlet e yez oc : « Qu ' es lou maquis que nous baillent lou po blonc » . ( Co - es loû maquis que nous bàlhen lou pô blonc ) = Ar makiou eo a ro dim ar bara gwenn . Guingouin a zin an afichou : « Guingouin , prefed ar maki » . Spontein a ra an dud a ra gounidou ged ar marhad du . En e embann ag an 5 - 6 a viz Kerzu 1943 , ar « h / Courrier du Centre » a embann ur pennad diar - benn « reolennou prefed ar maki » . Labourerion ar lior ou - deus ean skrivet . Ar reiheron ou - deus ean laosket tremén . Ar gazetenn a zo difennet eid ur miz , med ar pennad e - neus groeit brud ha trouz . Breman ar respont alemant a zo stardoh . N ' ez eus ket mui barnereziou , ar brizonerion a ve fuzuillet dohtu , zokén pand int nameid simpatizanted . Pa gredant e ouiant un dra bennag , ar hestaperion a ou zourmant da getañ , ha da heul a ou zegas e kampou a greizennein . ( Er mare - ze , an occitan Adrien Louis Alibert , hag e - neus kroueet an IEO ( Institut d ' Estudis Occitans ) e 1930 , a zisklér d ' ar Gestapo rezistanted an departamant Aude . ) Guingouin a zo e peb oberenn . Displeg a ra : « N ' em - boe ket dober gourhemennein . Ar bôtred a yé ind ou - unan . Tud talvouduz - tre e oent . N ' ou - doe ket aon ahanon : komz a ré dohin ged karante , èl doh ur hansort . Penn - renerion ar gerillaou eo red dehe boud en darvoudou riskluz . E 1789 e rént e - giz - ze . Sellit : Ar fari da Che Guevarra , zokén pa oe kaloneg , eo n ' en - deus ket groeit liammou don ged an indianed nag ged tud ar vengleiou er hreiznoz . Mod - sen e - neus dalhet pemzeg dei . An dud a red boud impressioned , kalonekeit , an diaze eo . Ni oe , èl ma vezo lâret devéatoh , èl ar besked en deur . » Laoskel a ra tud youank e tihanein pa emgann ean hoah : « Un atlet e oan deuet boud . Disket am - eus moned ged ar marh - houarn pa oen 25 vlé , eid moned d ' an emgann . E kastel ar Riberio , ' ba ' ' r hoèdou e Sant - Gèli - de - las - Sèuvos , an oll goañv 44 on - eus formet 120 volontér . Boud or - boe armou hag uniformou taped e « tachennou - labour ar youankiz » . Me m - eus kroueet ar getan brigadenn ag ar Marz limouzinad . Pennou - Vraz ar Rezistañs pe a Londrez ou - deus he guelet e meléad a zo bet souehet hag estlammet - tre . » E hwever 44 ean a glah skrapein Darnand med ne za ket da benn . D ' an nebeutan d ' an 28 a viz meurz 44 ar rezistanted limouzinad a dap en embuskadenn tud ar gomision deuz armistis a Limoges . Ind a dremene e gweturiou alamant . Ar rezistanted a ou fuzuilla . Skeudenn Guingouin a ve difuzet e peb leh . Hitler e unan a zisk e anù . Diàr - benn an dra - ze e lâr ean : « An taol - kaer e - neus greit oun - bet ar makizard unan en archivou ar jeneraled alamant . Med an dra pouezusan a zo e - n eus greit Hitler ur fari a daktikenn : e miz embrel 1944 ean a dap ag an dalbenn soviedel unan ag e welan divizion a dankou , Das Reich , hag e leh he zegas e Normandi e tegas anehi eneb deom . » Das Reich a rei an 99 den krouget e Tulle , lahadegeh ag Ouradour ( an den e - neus aozet ar lahadegez , ar homandant Heinz Barth a zo marùet fresk , e peuh en e wele . Piou a lah uzeion a ya er prizon eid he vuhe a - beh , piou a lah Limouziniz a ya er prizon nameid lod a vleadou . ) Heinz Barth e - neus achapet d ' ar Justis , pe dost , ar homandant euz Das Reich , Kämpfe , a oa bet tapet e - raog ged ar rezistanted e Sant - Lieunard . Ar jeneral Lammerding a horto bitag an 12 Meheven 1944 e - raog moned da dal an Normandi . Kenid a ra eskemm Kämpfe eid daou - ugent patriot . Guingouin , kounnaret meurbed ged lahadegez Ouradour , a nah , ha Kämpfe a zo fuzuillet . Soudarded ar vrigadenn ketan ag ar Marz limouzinad a zieuba prizonerion a gampou a Sant - Pau , ag ar Jaus ha Neissoun . Breman , kreñv eroalh int eid ober an embuskadennou e - pad an deiz . En hañv 44 ar hanol a ra trouz àr ar mane Gargan . Guingouin a zalh mad ar horn - vro eid ma hell ar Vreizveuriz degas kontenerou . Daoust d ' ar gourhemennou , Guingouin a rehuiza dieubein Limoges re abréd . Goûd a ra mad ne zalhahe ket ar gér ma za un eil argad hag e vehe ar goaskadur èl e Tulle . Er - méz e emgann e lu : « David e oem eneb da Holiad » . Ur bagad a 180 jandarm a ra a v / Brive betag Limoges a zo tapet . Ar rezistanted a dap ou bragou heb ou lahein . An darn vrasan anehe a za boud soudarded er vrigadenn ketan . D ' an 23 e Domps , 72 kreñvleh - nijer a zegas 864 dalher , kontener « d ' ar horonel Guingouin » . D ' an 14 a viz Gouhelen , e - pad an operasion Cadilhac , goude boud taolet an treu , ar hirri - néj a fich ou diùechel eid saludein Ketan Brigadenn ar Marz limouzinad , sur eroalh ag e zuranté eid um lakaad e rangou parfed . D ' an 17 ha 18 a viz Gouhelen , spontuz eo an emgannou . Guingouin a lâr : « An alamanted a holl tri gwech muioh tud egedom . Er hontrel ag ar Vercors ag ar Mane Mouchet , emgannou gloriuz e voe , achuet ged an treh . » Guingouin a vo Autro - Mer a Limoges e fin ar blead 1947 . Ne faota ket dehoñ en em lakaad ged ar haullisted , hag ind ne zikoura ket anehañ pand dé lakeit er prizon ged ar gomunerion eid un afer a zroed boutin e - menn n ' en - deus nitra da wel . Ar PCF a ean degas er prizon Sant - Miquèu a Doulouza , hag a glasko diou wech eno d ' en lahein . Muioh hoah , ar gomunerion a wel penaoz Guingouin n ' en - deus ket laosket ar gostezenn ofisiel . Ind a ean laka er méz nameid e 1952 dre hourhemmen a d / Thorez ha Waldeck - Rochet . E selulenn a rehuiza lâroud dehoñ eo bet lakeit er méz ged ar benn - renerion . Guinguoin a hounid ar barnereh , anaùet ne - gabluz a - beh , ged sikour a daou avokad youank ha ket - anaùet : Roland Dumas ha Robert Badinter , med e - pad daou blé e vo chomet er prizon e - raog . ( Roland Dumas , mab ar rezistant Jorj Dumas , fuzuillet ged an alamanted e Brantome e miz meurh 1944 . ) Med ar gomunerion ne zilez ket : sentein ket d ' ar gostezenn ar memez - tra eo èl sentein ket d ' ar v / mafia . Re abred e - neus rezistet Guingouin d ' an alamanted a red eo dehoñ péein . « An Tito deuz ar Limouzin » , èl ma oe bet lesanùet a vo palforsed divroein pell er Champagne , hanter - guhet e vro e roeg eid savetein e vuhé doh ar gomunerion . Dalhet e - neus bitag e varù en e glañdi drapel limouzinad ar vrigadenn ketan . Eid lakaad ar ridikul e - kichenn an infamiez , e 1998 Robert Hue hag ar Gostezenn Komunour a genitas da Wingouin ean « rehabilitein » ( e - giz - ze ! ) . El ma vehe bet dober dehoñ ! ! ! El ma hellahe an torfed , ar hoardeh hag an treisoni rehabilitein ar vertu ! .