Trẻ sốt mọc răng có tiêm phòng được không? Cần lưu ý gì?
26/04/2024

Trẻ em thường bắt đầu mọc răng từ khoảng 6 tháng đến 36 tháng tuổi. Trong thời kỳ mọc răng, hệ miễn dịch của trẻ hoạt động rất mạnh mẽ để chống lại các loại virus, vi khuẩn kèm theo một số triệu chứng như sốt, ngứa nướu, sưng đau nướu, ho, nôn, phát ban… Chính vì vậy, nhiều bố mẹ rất quan tâm liệu trẻ sốt mọc răng có tiêm phòng được không? Để hiểu rõ hơn về vấn đề này, cùng tìm hiểu qua bài viết dưới đây.
 BS Nguyễn Văn Quảng, Quản lý Y khoa vùng 4 khu vực miền Bắc, Hệ thống tiêm chủng VNVC chia sẻ: “Nếu trẻ mọc răng đang sốt cao, cần phải hoãn tiêm chủng cho đến khi thân nhiệt bình thường trở lại và trẻ đủ sức khỏe để tiếp tục tiêm vắc xin. Trong giai đoạn này, bên cạnh việc cho trẻ uống thuốc hạ sốt theo chỉ định của bác sĩ, bố mẹ hoặc người giám hộ chăm sóc trẻ tại nhà có thể dùng gạc mềm nhỏ (được làm ẩm) massage nướu thật nhẹ nhàng để hạn chế cảm giác khó chịu, đau nhức khi trẻ sốt mọc răng”.
 Mục lụcTrẻ sốt mọc răng có tiêm phòng được không?Một số lưu ý cho trẻ bị sốt mọc răng khi đi tiêm phòng1. Thực hiện một số xét nghiệm để biết trẻ không bị sốt vì nguyên nhân khác2. Thông báo tình trạng của trẻ với bác sĩ3. Tham khảo ý kiến bác sĩ khi uống thuốc hạ sốt4. Kiểm tra thân nhiệt của trẻMột số trường hợp khác nên hoãn tiêm phòng cho trẻ1. Trường hợp chống chỉ định tiêm cho trẻ đối với cơ sở ngoài bệnh viện2. Trường hợp cần hoãn tiêm cho trẻ đối với cơ sở ngoài bệnh viện3. Trường hợp chống chỉ định tiêm cho trẻ tại bệnh viện4. Trường hợp cần hoãn tiêm cho trẻ đối với cơ sở ngoài bệnh việnTrẻ sốt mọc răng có tiêm phòng được không?
 TÙY TRƯỜNG HỢP! Theo quyết định số 1575/QĐ-BYT (1) hướng dẫn khám sàng lọc trước khi tiêm chủng đối với trẻ em đã được ban hành ngày ban hành ngày 27/3/2023 có quy định như sau:
 Nếu trẻ có biểu hiện sốt ≥ 38°C hoặc hạ thân nhiệt ≤ 35,5°C (đo nhiệt độ tại nách) thì cần tạm hoãn tiêm chủng. Tiêm chủng khi thân nhiệt của trẻ ổn định.
 Trường hợp trẻ chỉ sốt nhẹ, bố mẹ có thể cho trẻ đi tiêm vắc xin theo đúng lịch hẹn của bác sĩ. Tuy nhiên trước khi tiêm, bố mẹ hoặc người giám hộ cần thông báo cho bác sĩ về tình hình sức khỏe hiện tại của trẻ, đồng thời trẻ cần được khám sàng lọc trước tiêm, thực hiện một số xét nghiệm cần thiết để đảm bảo biểu hiện sốt không phải đến từ một bệnh lý ví dụ sốt nhiễm khuẩn, nhiễm trùng, bệnh cấp tính hoặc đến từ nguyên nhân khác.
 Trong trường hợp khẩn cấp bé bị chó/mèo/ động vật cào, cắn cần tiêm vắc xin dại và vắc xin uốn ván ngay lập tức, thì vẫn tiêm được nhưng cần kết hợp theo dõi sức khỏe và điều trị giảm sốt theo chỉ định của bác sĩ để đảm bảo an toàn sức khỏe cho trẻ.
 Một số lưu ý cho trẻ bị sốt mọc răng khi đi tiêm phòng
 Về thắc mắc, băn khoăn liệu trẻ sốt mọc răng có tiêm phòng được không của nhiều bố mẹ đã được giải đáp! Bên cạnh đó, để trẻ vẫn được tiêm vắc xin đủ liều đúng lịch theo khuyến cáo của Bộ Y tế ngay giai đoạn sốt mọc răng, bố mẹ hoặc người giám hộ trẻ có thể lưu ý một số vấn đề sau để cân nhắc về vấn đề tiêm vắc xin cho con:
 1. Thực hiện một số xét nghiệm để biết trẻ không bị sốt vì nguyên nhân khác
 Nếu trẻ được tiêm chủng tại bệnh viện, trong quá trình khám sàng lọc trước tiêm, để xác định liệu trẻ có bị sốt do nguyên nhân nào khác ngoài việc mọc răng, bác sĩ có thể chỉ định thực hiện một số xét nghiệm cận lâm sàng. Điều này sẽ giúp bác sĩ chẩn đoán chính xác sức khỏe của trẻ cũng như đưa ra quyết định tạm hoãn tiêm/ uống vắc xin để điều trị khỏi bệnh. Một số phương pháp xét nghiệm có thể được chỉ định bao gồm:
 Xét nghiệm máu: xét nghiệm máu có thể bao gồm đo lượng bạch cầu, hồng cầu, và các chỉ số vi khuẩn để phát hiện dấu hiệu của nhiễm trùng.
 Xét nghiệm CRP định lượng (2): xét nghiệm nhằm đánh giá chính xác tình trạng viêm nhiễm của cơ thể.
 Xét nghiệm chỉ số men gan AST, ALT, GGT: xét nghiệm để đánh giá chức năng gan và tổn thương do sốt gây ra.
 Xét nghiệm chỉ số Ure, Creatinin: giúp bác sĩ đánh giá tổng quan chức năng thận và tổn thương do sốt gây ra.
 Xét nghiệm điện giải đồ nhằm định lượng (Na, K, CL): các kết quả sẽ giúp bác sĩ đánh giá tình trạng rối loạn điện giải của cơ thể trẻ.
 Xét nghiệm Dengue Fever: xác định và nhận diện sự có mặt của các kháng nguyên và kháng thể virus Dengue để kết luận trẻ mắc sốt xuất huyết Dengue hay không.
 Xét nghiệm cúm A/B test nhanh: Nếu có dấu hiệu của cúm, xét nghiệm nhanh có thể được thực hiện để xác định liệu trẻ có nhiễm virus cúm hay không.
 Tuy nhiên, bố mẹ hoặc người giám hộ cần lưu ý việc xét nghiệm sẽ được chỉ định dựa vào triệu chứng của bệnh và bệnh sử của trẻ. Tuyệt đối không tự ý đưa trẻ đi làm xét nghiệm mà cần đề nghị tham khảo ý kiến của bác sĩ có chuyên môn để quyết định phương pháp xét nghiệm phù hợp nhất.
 2. Thông báo tình trạng của trẻ với bác sĩ
 Trong quá trình khám sàng lọc, bố mẹ cũng như người giám hộ trẻ cần thông báo với bác sĩ đầy đủ các thông tin về tình trạng sức khỏe hiện tại, các loại thuốc đang sử dụng, tiền sử bệnh tật, tiền sử dị ứng với vắc xin từ lần tiêm trước. Những dữ liệu quan trọng này sẽ giúp bác sĩ đưa ra quyết định thực hiện chủng ngừa hay tạm hoãn tiêm/ uống vắc xin.
 3. Tham khảo ý kiến bác sĩ khi uống thuốc hạ sốt
 Bố mẹ hoặc người giám hộ có thể tham khảo ý kiến của bác sĩ về loại thuốc uống hạ sốt, liều lượng sử dụng để trẻ mau chóng phục hồi sức khỏe. Bên cạnh đó, cũng cần lưu ý không cho trẻ uống thuốc hạ sốt trước khi tiêm vắc xin, bởi thuốc hạ sốt sẽ gây ra một số tác dụng phụ khiến bác sĩ chẩn đoán sai khi khám sàng lọc.
 4. Kiểm tra thân nhiệt của trẻ
 Nếu trẻ sốt cao, cần phải hoãn tiêm chủng cho đến khi thân nhiệt bình thường trở lại và trẻ đủ sức khỏe để tiếp tục tiêm vắc xin. Trong giai đoạn này, bên cạnh việc cho trẻ uống thuốc hạ sốt theo chỉ định của bác sĩ, bố mẹ hoặc người giám hộ khi chăm sóc trẻ tại nhà có thể dùng gạc mềm nhỏ (được làm ẩm) massage nướu thật nhẹ nhàng để hạn chế cảm giác khó chịu, đau nhức khi trẻ sốt mọc răng.
 Một số trường hợp khác nên hoãn tiêm phòng cho trẻ
 Theo quyết định số 1575/QĐ-BYThướng dẫn khám sàng lọc trước khi tiêm chủng đối với trẻ em đã được ban hành ngày ban hành ngày 27/3/2023 có quy định:
 1. Trường hợp chống chỉ định tiêm cho trẻ đối với cơ sở ngoài bệnh viện
 Trẻ sơ sinh
 Trẻ em ≥ 1 tháng tuổi
 Các trường hợp chống chỉ định theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với từng loại vắc xin.
 Có tiền sử phản vệ độ III trở lên sau tiêm chủng vắc xin lần trước (có cùng thành phần).
 Trường hợp có tiền sử lồng ruột: Chống chỉ định với vắc xin Rotavirus.
 Trường hợp mắc suy giảm miễn dịch bẩm sinh: Chống chỉ định với vắc xin bại liệt đường uống (OPV).
 Các trường hợp chống chỉ định khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với từng loại vắc xin.
 2. Trường hợp cần hoãn tiêm cho trẻ đối với cơ sở ngoài bệnh viện
 Trẻ sơ sinh
 Trẻ em ≥ 1 tháng tuổi
 Có tình trạng suy chức năng các cơ quan (như suy hô hấp, suy tuần hoàn, suy tim, suy thận, suy gan, suy giảm ý thức…). Tiêm chủng khi sức khỏe của trẻ ổn định.
 Mắc các bệnh cấp tính, các bệnh nhiễm trùng. Tiêm chủng khi sức khỏe của trẻ ổn định.
 Sốt ≥ 38°C hoặc hạ thân nhiệt ≤ 35,5°C (đo nhiệt độ tại nách). Tiêm chủng khi thân nhiệt của trẻ ổn định.
 Trẻ có cân nặng < 2000g: Chuyển khám sàng lọc, tiêm chủng tại bệnh viện.
 Nghi ngờ mắc hoặc mắc suy giảm miễn dịch bẩm sinh chưa xác định được mức độ hoặc mắc suy giảm miễn dịch thể nặng: tạm hoãn tiêm chủng vắc xin phòng lao (BCG) và chuyển khám sàng lọc tại bệnh viện. Tiêm chủng khi trẻ suy giảm miễn dịch không thuộc thể nặng. Chỉ định vắc xin bại liệt bất hoạt dạng tiêm (IPV) thay thế vắc xin bại liệt sống giảm độc lực dạng uống (OPV). Xem thêm phụ lục VII về chỉ định, chống chỉ định, tạm hoãn tiêm chủng với trẻ suy giảm miễn dịch bẩm sinh.
 Trẻ sinh non có tuổi thai < 34 tuần tạm hoãn tiêm vắc xin phòng lao (BCG). Tiêm chủng khi trẻ đủ 34 tuần tuổi (tuổi thai hiệu chỉnh).
 Trẻ sinh non có tuổi thai < 34 tuần: Nếu mẹ có HBsAg (-) tạm hoãn tiêm vắc xin viêm gan B sơ sinh, tiêm chủng khi trẻ đủ 34 tuần tuổi (tuổi thai hiệu chỉnh). Nếu mẹ có HBsAg (+) hoặc mẹ không xét nghiệm chuyển khám sàng lọc và tiêm chủng tại bệnh viện.
 Trẻ mới dùng các sản phẩm globulin miễn dịch trong tuổi sơ sinh (trừ kháng huyết thanh viêm gan B): tạm hoãn tiêm chủng vắc xin sống giảm độc lực. Tiêm chủng cho trẻ khi đủ 3 tháng tính từ ngày cuối cùng sử dụng sản phẩm.
 Mắc các bệnh bẩm sinh hoặc bệnh mạn tính ở tim, phổi, hệ thống tiêu hóa, tiết niệu, máu, thần kinh, ung thư chưa ổn định: chuyển khám sàng lọc, tiêm chủng tại bệnh viện.
 Các trường hợp tạm hoãn tiêm chủng khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với từng loại vắc xin.
 Có tiền sử phản ứng phản vệ độ II sau tiêm chủng vắc xin lần trước (có cùng thành phần): chuyển khám sàng lọc và tiêm chủng tại bệnh viện.
 Có tình trạng suy chức năng các cơ quan (như suy hô hấp, suy tuần hoàn, suy tim, suy thận, suy gan, suy giảm ý thức…). Tiêm chủng khi sức khỏe của trẻ ổn định.
 Mắc các bệnh cấp tính, các bệnh nhiễm trùng. Tiêm chủng khi sức khỏe của trẻ ổn định.
 Sốt ≥ 38°C hoặc hạ thân nhiệt ≤ 35,5°C (đo nhiệt độ tại nách). Tiêm chủng khi thân nhiệt của trẻ ổn định.
 Suy giảm miễn dịch: Trẻ nghi ngờ mắc hoặc mắc suy giảm miễn dịch bẩm sinh chưa xác định được mức độ hoặc mắc suy giảm miễn dịch thể nặng: tạm hoãn tiêm chủng các vắc xin sống giảm độc lực và chuyển khám sàng lọc tại bệnh viện. Tiêm chủng khi trẻ được chẩn đoán suy giảm miễn dịch không thuộc thể nặng, ngoại trừ vắc xin bại liệt uống (OPV) (Phụ lục VII).
 Trẻ mới dùng các sản phẩm globulin miễn dịch trong vòng 3 tháng (trừ kháng huyết thanh viêm gan B): tạm hoãn tiêm chủng vắc xin sống giảm độc lực. Tiêm chủng cho trẻ khi đủ 3 tháng tính từ ngày cuối cùng sử dụng sản phẩm.
 Trẻ đang điều trị hoặc mới kết thúc đợt điều trị corticoid toàn thân (uống/ tiêm) với liều cao (tương đương prednison ≥ 2 mg/kg/ngày), hóa trị (thuốc alkyl hóa, chất chống chuyển hóa, chất ức chế TNF-α, chất ức chế IL-1 hoặc các kháng thể đơn dòng khác nhằm vào tế bào miễn dịch…), xạ trị trong vòng 14 ngày: tạm hoãn tiêm chủng vắc xin sống giảm độc lực. Tiêm chủng cho trẻ sau khi kết thúc điều trị corticoid, hóa trị và xạ trị 14 ngày.
 Trẻ có cân nặng dưới 2000g: chuyển khám sàng lọc và tiêm chủng tại bệnh viện. Khi cân nặng trẻ từ 2000g trở lên thực hiện khám sàng lọc và tiêm chủng tại các cơ sở tiêm chủng ngoài bệnh viện.
 Có tiền sử phản ứng tăng dần sau các lần tiêm chủng trước của cùng loại vắc xin (ví dụ: lần đầu không sưng tấy, lần sau viêm sưng tấy lan tỏa tại vị trí tiêm…): chuyển khám sàng lọc và tiêm chủng tại bệnh viện.
 Mắc các bệnh bẩm sinh hoặc bệnh mạn tính ở tim, phổi, hệ thống tiêu hóa, tiết niệu, máu, ung thư chưa ổn định: chuyển khám sàng lọc tại bệnh viện. Tiêm chủng khi tình trạng bệnh của trẻ ổn định.
 Các trường hợp tạm hoãn tiêm chủng khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với từng loại vắc xin.
 3. Trường hợp chống chỉ định tiêm cho trẻ tại bệnh viện
 Trẻ sơ sinh
 Trẻ em ≥ 1 tháng tuổi
 Các trường hợp chống chỉ định theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với từng loại vắc xin.
 Có tiền sử phản vệ độ III trở lên sau tiêm chủng vắc xin lần trước (có cùng thành phần).
 Trường hợp có tiền sử lồng ruột: Chống chỉ định với vắc xin Rotavirus.
 Trường hợp mắc suy giảm miễn dịch bẩm sinh: Chống chỉ định với vắc xin bại liệt đường uống (OPV).
 Các trường hợp chống chỉ định khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với từng loại vắc xin.
 4. Trường hợp cần hoãn tiêm cho trẻ đối với cơ sở ngoài bệnh viện
 Trẻ sơ sinh
 Trẻ em ≥ 1 tháng tuổi
 Trẻ có chỉ định cấp cứu. Tiêm chủng khi sức khỏe của trẻ ổn định.
 Trẻ sốt ≥ 38°C hoặc hạ thân nhiệt ≤ 35,5°C (đo nhiệt độ tại nách). Tiêm chủng khi thân nhiệt của trẻ ổn định.
 Trẻ có tuổi thai < 28 tuần. Tiêm chủng vắc xin viêm gan B khi trẻ đủ 28 tuần tuổi (tuổi thai hiệu chỉnh).
 Trẻ có tuổi thai < 34 tuần tạm hoãn tiêm vắc xin phòng lao (BCG). Tiêm chủng khi trẻ đủ 34 tuần tuổi (tuổi thai hiệu chỉnh).
 Suy giảm miễn dịch: Nghi ngờ mắc hoặc mắc suy giảm miễn dịch bẩm sinh chưa xác định được mức độ; mắc suy giảm miễn dịch thể nặng: Tạm hoãn tiêm chủng vắc xin phòng lao (BCG). Chuyển khám sàng lọc tại các cơ sở khám chữa bệnh có chuyên khoa miễn dịch để xác định mức độ bệnh suy giảm miễn dịch. Tiêm chủng khi trẻ suy giảm miễn dịch không thuộc thể nặng. Xem phụ lục VII về chống chỉ định, tạm hoãn tiêm chủng với trẻ suy giảm miễn dịch bẩm sinh.
 Trẻ mắc các bệnh bẩm sinh hoặc bệnh mạn tính ở tim, phổi, hệ thống tiêu hóa, tiết niệu, thần kinh, máu, ung thư bẩm sinh chưa ổn định. Tiêm chủng khi trẻ không ở trong tình trạng cấp tính, không có chỉ định can thiệp điều trị cấp cứu và trước khi ra viện.
 Các trường hợp tạm hoãn tiêm chủng khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với từng loại vắc xin.
 Trẻ có tình trạng bệnh lý cấp cứu. Tiêm chủng khi sức khỏe của trẻ ổn định.
 Mắc các bệnh cấp tính, các bệnh nhiễm trùng. Tiêm chủng khi sức khỏe của trẻ ổn định.
 Sốt ≥ 38°C hoặc hạ thân nhiệt ≤ 35,5°C (đo nhiệt độ tại nách). Tiêm chủng khi thân nhiệt của trẻ ổn định.
 Suy giảm miễn dịch: Trẻ nghi ngờ mắc hoặc mắc suy giảm miễn dịch bẩm sinh chưa xác định được mức độ; mắc suy giảm miễn dịch thể nặng: tạm hoãn tiêm chủng các vắc xin sống giảm độc lực. Tiêm chủng khi trẻ được chẩn đoán suy giảm miễn dịch không thuộc thể nặng và trước khi ra viện. Trẻ mắc suy giảm miễn dịch bẩm sinh chỉ định vắc xin bại liệt bất hoạt dạng tiêm (IPV) thay thế vắc xin bại liệt dạng uống (OPV). Xem thêm phụ lục VII về chỉ định, chống chỉ định, tạm hoãn tiêm chủng với trẻ suy giảm miễn dịch bẩm sinh.
 Trẻ mới dùng các sản phẩm globulin miễn dịch trong vòng 3 tháng (trừ kháng huyết thanh viêm gan B): Tạm hoãn tiêm chủng vắc xin sống giảm độc lực. Tiêm chủng cho trẻ khi đủ 3 tháng tính từ ngày cuối cùng sử dụng sản phẩm.
 Trẻ đang điều trị hoặc mới kết thúc đợt điều trị corticoid (uống/tiêm) với liều cao (tương đương prednison ≥ 2 mg/kg/ngày), hóa trị (thuốc alkyl hóa, chất chống chuyển hóa, chất ức chế TNF-α, chất ức chế IL-1 hoặc các kháng thể đơn dòng khác nhằm vào tế bào miễn dịch), xạ trị trong vòng 14 ngày: tạm hoãn tiêm chủng vắc xin sống giảm độc lực. Tiêm chủng cho trẻ sau khi kết thúc điều trị corticoid, hóa trị và xạ trị 14 ngày.
 Trẻ mắc các bệnh bẩm sinh hoặc bệnh mạn tính ở tim, phổi, hệ thống tiêu hóa, tiết niệu, thần kinh, máu, ung thư chưa ổn định. Tiêm chủng khi trẻ không ở trong tình trạng cấp tính, không có chỉ định can thiệp điều trị cấp cứu và trước khi ra viện.
 Các trường hợp tạm hoãn tiêm chủng khác theo hướng dẫn của nhà sản xuất đối với từng loại vắc xin.
 Như vậy, thắc mắc trẻ sốt mọc răng có tiêm phòng được không đã được giải đáp. Nếu trẻ đến ngày đi tiêm vắc xin nhưng bị sốt mọc răng, bố mẹ hoặc người giám hộ tốt nhất nên đưa trẻ đến cơ sở y tế hoặc trung tâm tiêm chủng lớn để được các bác sĩ kiểm tra, khám sàng lọc kỹ lưỡng trước tiêm nhằm đảo an toàn sức khỏe cho trẻ.