Sau sinh 1 tuần: Cơ thể người mẹ phục hồi thế nào?

Bài viết được duyệt chuyên môn bởi Thạc sĩ, Bác sĩ Lê Nhất Nguyên- Khoa Sản Phụ Khoa - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Đà Nẵng Cơ thể người phụ nữ sau khi sinh sẽ phải trải qua rất nhiều sự thay đổi lớn đồng thời ngày sau đó phải thích nghi với nhiệm vụ làm mẹ mới. Việc thiếu kiến thức về những ảnh hưởng của thai kỳ và quá trình phục hồi sau sinh khiến cho các mẹ bối rối và không biết nên làm thế nào để đảm bảo được sức khoẻ của bản thân và có điều kiện tốt nhất để chăm sóc em bé.
 1. Tuần đầu sau sinh
 Tuần đầu tiên sau sinh là giai đoạn điều chỉnh và phục hồi sau sinh nặng nề nhất. Ngoài việc phục hồi xương chậu sau sinh hay toàn bộ các cơ quan trong cơ thể thì lúc này bạn có rất nhiều nhiệm vụ kép như vừa sinh con, vừa chăm sóc trẻ sơ sinh và có thể bị rách âm đạo, tầng sinh môn (và vết khâu) hoặc các biến chứng sinh nở khác ở âm đạo và toàn bộ khung xương chậu của bạn.Ngoài ra, quá trình sau sinh còn có một số đặc điểm như: vùng kín sẽ khó chịu, sưng tấy và có thể bị mài mòn. Ngực, núm vú và quầng vú của bạn có thể bị đau. Nếu bạn đã mổ đẻ, nghĩa là bạn cũng đang phục hồi sức khỏe sau sinh mổ với một cuộc phẫu thuật lớn. Tất cả các cơ quan của bạn cần phải chuyển trở lại vị trí cũ, nồng độ hormone của bạn đang thay đổi nhanh chóng và cơ thể bạn đang chuẩn bị để cho con bú.
 2. Thể hiện vai trò làm cha làm mẹ
 Bạn có thể sẽ trải qua một đến hai đêm đầu tiên trong bệnh viện trước khi về nhà. Hãy hỏi ý kiến ​​và hỗ trợ khi bạn cần. Cảm giác đáng sợ khi trở về nhà với trách nhiệm của một đứa trẻ sơ sinh. Hãy biết rằng mọi người đều cảm thấy hơi quá tải và không chắc chắn khi họ bước vào giai đoạn làm cha mẹ. Tuy nhiên, mặc dù bạn có thể đã chuẩn bị rất nhiều và đọc tất cả các cuốn sách dành cho trẻ nhỏ, nhưng điều bình thường là vẫn có rất nhiều câu hỏi và mọi thứ không phải lúc nào cũng diễn ra theo kế hoạch.Mặc dù trẻ sơ sinh có những nhu cầu đơn giản, nhưng việc chăm sóc một đứa trẻ có thể khó khăn và khó hiểu hơn mong đợi. Lên lịch ngủ, cho con bú và thay tã cho con thật khó hơn bạn tưởng tượng. Hãy linh hoạt và kiên nhẫn với bản thân và con bạn, đồng thời bạn cần phải tin vào bản năng của bạn, và cố gắng không lo lắng quá nhiều.     Thời gian đầu của người mẹ có thể gặp nhiều khó khăn khi thể hiện vai trò làm mẹ  3. Sự thay đổi của vú
 Một vài ngày sau khi sinh, vú của bạn sẽ bắt đầu chứa đầy sữa, điều này chắc chắn sẽ xảy ra cho dù bạn có dự định cho con bú hay không. Việc sản xuất sữa ban đầu dựa trên sự suy giảm của hormone progesterone sau khi nhau thai được tạo ra trong quá trình mang thai. Với một số người phụ nữ, chỉ cần tạo ra một số lượng vừa đủ. Tuy nhiên, ở những phụ nữ khác bị căng sữa, có thể trở nên rất khó chịu. Trong trường hợp này, điều quan trọng là phải tiết ra một lượng sữa thừa trong vú của bạn thông qua massage, cho con bú hoặc bơm. Miếng lót bên trong áo ngực, là một mẹo nhỏ giúp giảm căng sữa.
 4. Chăm sóc phụ nữ sau sinh
 Ít người sẽ nói với bạn sớm hơn rằng việc nuôi con bằng sữa mẹ có thể khó khăn, đôi khi điều đó có thể khiến nhiều người mới làm mẹ phải rơi nước mắt. Nhưng nếu bạn hỏi xung quanh những người đã từng nuôi con, bạn sẽ phát hiện ra rằng những khó khăn khi nuôi con bằng sữa mẹ ban đầu là rất phổ biến. Đối với một số phụ nữ, nó hoàn toàn gây ra cảm giác bực bội và / hoặc gây ra sự đau đớn. May mắn thay, những điều chỉnh nhỏ với một chiếc gối cho con bú tốt hơn và một ống thuốc mỡ núm vú có thể làm cho sự khác biệt.Các y tá, bác sĩ và chuyên gia tư vấn về việc cho con bú có thể làm nên điều kỳ diệu để giúp bạn bắt đầu nuôi con bằng sữa mẹ. Các bà mẹ đang cho con bú khác cũng có thể là một nguồn tuyệt vời để bạn có thể chia sẻ và học hỏi kinh nghiệm. Hãy chắc chắn rằng bạn cần lắng nghe cơ thể của bạn và ăn, uống nước, ngủ và tắm sẽ giúp bạn và nguồn sữa của bạn được kích thích tạo ra nhiều hơn cho em bé của bạn.
 5. Chảy máu sau sinh
 Trong khoảng tuần đầu tiên, bạn có thể bị chảy máu nhiều sau khi sinh, bao gồm cả việc đi ra các cục máu đông lớn. Đây là trường hợp xảy ra dù bạn sinh thường hay sinh mổ. Dịch tiết âm đạo của bạn (được gọi là sản dịch) không chỉ là máu; nó cũng bao gồm màng nhầy lót tử cung của bạn trong khi mang thai. Bạn nên mang miếng lót trong vài tuần sau khi. Tuy nhiên, bạn không sử dụng băng vệ sinh trong thời kỳ này vì chúng có thể gây nhiễm trùng.Mặc dù chảy máu âm đạo nhiều là bình thường trong vài ngày đầu sau sinh, nhưng nếu lượng sản dịch chảy nhiều hơn một miếng đệm mỗi giờ hoặc bị đau cấp tính, sốt hoặc cảm thấy mất phương hướng, bạn nên liên hệ với chuyên gia chăm sóc sức khoẻ ngay lập tức     Một số bà mẹ có thể gặp tình trạng chảy máu sau sinh với các mức độ khác nhau  6. Co thắt tử cung
 Những cơn đau sau khi sinh có thể rất đau (và thường trở nên tồi tệ hơn với những lần sinh sau). Nhưng chúng thực sự có mục đích rất tốt. Chúng giúp thu nhỏ tử cung của bạn trở lại kích thước bình thường trước khi mang thai. Sau khi sinh, tử cung của bạn nặng khoảng 1.13kg đến 6 tuần sau khi sinh, nó sẽ giảm xuống chỉ còn 5.6gam.Bạn có thể sẽ thấy rằng các cơn đau sau sinh của bạn dữ dội hơn khi cho con bú, đó là do việc giải phóng oxytocin trong quá trình cho con bú làm tăng cường các cơn co thắt tử cung.
 7. Những yếu tố khiến bạn bị đau bụng sau sinh
 7.1. Chữa lành âm đạo và tầng sinh mônCho dù bạn có bị rách âm đạo, tầng sinh môn hay vết mổ (do rạch tầng sinh môn) hay không, thì khu vực này sẽ có cảm giác căng tức, đập mạnh và không ổn trong một thời gian. Bạn cũng có thể cảm thấy đau, nhói nếu bạn có bất kỳ vết nứt da nào, cũng như đau nhức nói chung.Bạn có thể làm dịu vùng âm đạo của mình bằng cách tắm nước ấm, chườm đá và nước cây phỉ, ngồi trên gối bánh rán và vắt nước ấm lên vùng âm đạo và đáy chậu sau khi (hoặc trong khi) đi tiểu. Các bệnh viện thường cung cấp cho các bà mẹ mới sinh một bình xịt để nhẹ nhàng rửa sạch vùng âm đạo bằng nước ấm sau khi đi vệ sinh. Nói chuyện với chuyên gia chăm sóc sức khỏe của bạn nếu cơn đau âm đạo của bạn trở nên tồi tệ hơn hoặc nếu bạn bị sốt, vì đây có thể là dấu hiệu của nhiễm trùng.7.2 Phục hồi phần CMặc dù phổ biến, nhưng đừng quên rằng cắt đoạn c là một cuộc phẫu thuật lớn ở bụng. Điều quan trọng là bạn phải nghỉ ngơi nhiều nhất có thể (rõ ràng là một thách thức lớn khi chăm sóc trẻ sơ sinh) sau khi cắt đoạn c đồng thời bạn cần phải tuân theo chỉ định của bác sĩ về vết thương chăm sóc, bao gồm tránh xa chân, giữ vết mổ sạch sẽ và không gây áp lực lên vết mổ.Sau khi thuốc tê ngoài màng cứng hết, bạn sẽ bắt đầu bị đau vết mổ. Thuốc uống có thể giúp ích, và lý tưởng nhất là bạn nên tuân thủ lịch dùng thuốc đều đặn của bác sĩ. Vết mổ sẽ không đau dữ dội sau vài ngày đầu nhưng sẽ vẫn còn mềm trong một thời gian.7.3. Chuyển động ruột đầu tiênNhiều phụ nữ sợ hãi khi đi đại tiện lần đầu sau khi sinh, nhưng việc nhịn đi tiêu sẽ tệ hơn, bởi bạn có nguy cơ làm trầm trọng thêm bất kỳ bệnh trĩ (một tác dụng phụ bình thường của quá trình sinh nở) và khiến lần đi tiêu đầu tiên thậm chí còn khó chịu hơn.Sự thật là không có gì “rơi ra ngoài” khi bạn đi đại tiện lần đầu tiên; bạn sẽ làm tốt thôi. Táo bón thường là một vấn đề, vì các cơn đau trung gian và số lần sinh nở trên cơ thể bạn thường dẫn đến phân cứng hơn. bạn đang cảm thấy khó chịu, bạn có thể cân nhắc dùng thuốc làm mềm phân để được trợ giúp thêm.     Chuyển động ruột đầu tiên sau sinh rất quan trọng đối với các bà mẹ sau sinh nở  8. Giảm cân
 Bạn vẫn có thể mang thai sau khi sinh con là điều hoàn toàn bình thường. Bạn hãy nhớ rằng tử cung của bạn vẫn đang trong quá trình co bóp trở lại kích thước bình thường, thêm nữa, da của bạn được kéo căng ra và bạn vẫn còn tiết thêm một số sản dịch. Sau khi sinh con, bạn có thể sẽ giảm khoảng 4.5 đến 6.8 kg, bao gồm trọng lượng của em bé, nước ối và nhau thai của bạn. Nhưng khi phụ nữ có xu hướng tăng gấp đôi hoặc gấp ba trong một thai kỳ khỏe mạnh, bạn có thể vẫn sẽ nặng hơn so với trước khi mang thai, điều này là hoàn toàn bình thường và không có gì phải lo lắng.Bạn sẽ tiếp tục giảm lượng sản dịch dư thừa trong vài tuần tới, nhưng giảm trọng lượng cơ thể đã tăng thêm trong quá trình mang thai sẽ là một quá trình diễn ra chậm hơn, bởi vì quá trình giảm cân sau sinh diễn ra một cách lành mạnh nhất có thể. Nó sẽ diễn ra một cách từ từ và dựa trên thói quen ăn uống lành mạnh và tập thể dục. Cho con bú kéo dài có thể giúp giảm cân tốt.
 9. Thay đổi tâm trạng
 Cơ thể trải qua sự thay đổi nội tiết tố nhanh chóng ngay sau khi bạn sinh, điều này có thể khiến bạn cảm thấy buồn nôn, ủ rũ, phấn chấn và / hoặc cáu kỉnh. Bạn cũng đang thích nghi với việc làm mẹ, cho con bú, ngủ rất ít và có thể cảm thấy quá tải. Lúc này, bạn nên cởi mở về cảm giác của bạn với những người bạn yêu thương và tin tưởng, thêm vào đó bạn nên nhớ: luôn đủ nước, bổ sung đầy đủ chất dinh dưỡng và nghỉ ngơi bất cứ khi nào có thể.Hãy từ bi và kiên nhẫn với bản thân trong quá trình chữa bệnh và (đôi khi) tâm trạng thất thường hoặc quá tải của bạn. Biết rằng trầm cảm sau sinh là phổ biến cho nên bạn cần phải chú ý đến các triệu chứng của nó, bao gồm lo lắng quá mức về em bé, thiếu quan tâm đến em bé , cảm thấy quá buồn, bồn chồn, tội lỗi hoặc vô dụng và / hoặc khó ngủ, khó tập trung, ghi nhớ hoặc ăn uống. Bạn hãy nới chuyện với bác sĩ chuyên khoa nếu bạn cảm thấy mình có những dấu hiệu bất thường hoặc có bất kỳ lo lắng nào về tình trạng cảm xúc của bạn. Nguồn tham khảo: parents.com; healthline.com; whattoexpect.com  Hướng dẫn chăm sóc vết mổ đẻ tại nhà