Viêm túi thừa sau nội soi

Bài viết của Thạc sĩ, Bác sĩ Mai Viễn Phương - Khoa Khám bệnh & Nội khoa - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park Nội soi đại tràng thường được thực hiện với mục đích sàng lọc, chẩn đoán hoặc giám sát. Đây là một thủ thuật tương đối an toàn với tỷ lệ biến chứng từ 0,1%-0,3%. Bên cạnh các biến chứng như chảy máu, thủng và hội chứng sau cắt polyp,... Nội soi đại tràng còn gây ra biến chứng viêm túi thừa.
 1.Nghiên cứu về viêm túi thừa sau nội soi
 Dựa trên các nghiên cứu, tỷ lệ ước tính của viêm túi thừa sau nội soi từ bốn nghiên cứu hồi cứu và một nghiên cứu tiền cứu trong tổng quan này là 1,3%. Trong số chín nghiên cứu, chỉ có một nghiên cứu được công bố trước năm 2010. Phần lớn tài liệu có nguồn gốc từ Hoa Kỳ ( n = 5). Số còn lại đến từ Châu Á Thái Bình Dương ( n = 4).Không có nghiên cứu nào có định nghĩa về thực thể của viêm túi thừa sau nội soi. Hai nghiên cứu lớn đã xem xét giai đoạn viêm túi thừa gây ra bởi nội soi đại tràng lên đến 30 ngày sau thủ thuật. Các trường hợp khác báo cáo xem xét nó từ 2 giờ đến 16 ngày sau nội soi.Tổng cộng có chín nghiên cứu được đưa vào tổng quan hệ thống cuối cùng với tổng số 339 trường hợp. Thời gian để chẩn đoán sau nội soi dao động từ 2 giờ đến 30 ngày. Biểu hiện lâm sàng của những bệnh nhân này không đặc hiệu bao gồm đau bụng, buồn nôn / nôn, chảy máu trực tràng và ớn lạnh / sốt. Đa số các trường hợp được chẩn đoán dựa trên chụp cắt lớp vi tính. Việc xử trí đối với những bệnh nhân này tương tự như những bệnh nhân thông thường có biểu hiện viêm túi thừa trong đó hầu hết giải quyết bằng can thiệp không phẫu thuật (ví dụ: Kháng sinh và để cho ruột nghỉ ngơi).
 2.Các biến chứng thường gặp sau nội soi đại tràng
 Nội soi đại tràng là một thủ thuật phổ biến được thực hiện và có tính an toàn khá cao. Các biến chứng thường gặp sau nội soi bao gồm chảy máu, thủng và hội chứng sau cắt polyp. Các biến chứng ít được báo cáo bao gồm chấn thương lách, viêm tụy, thiếu máu cục bộ mạc treo, viêm túi mật và thủng ruột non. Tổng quan hệ thống này cho thấy rằng thực thể của viêm túi thừa sau nội soi là một biến chứng tương đối hiếm với tỷ lệ mắc cao hơn một chút so với ước tính trước đây 0,11% -0,37%.     Viêm túi mật là một biến chứng hiếm gặp sau nội soi đại tràng  3.Các giả thuyết về cơ chế bệnh sinh của viêm túi thừa sau nội soi
 Thực thể của viêm túi thừa sau nội soi có thể có một số điểm tương đồng về cơ chế bệnh sinh của nó. Nhiều giả thuyết khác nhau đã được công nhận về cơ chế của nó: Chấn thương thứ phát do bơm khí hoặc do dây soi, đưa hoặc lan truyền vi khuẩn đường ruột trong quá trình làm thủ thuật dẫn đến viêm và làm trầm trọng thêm bệnh cảnh lâm sàng / mãn tính. Ở những bệnh nhân có tiền sử viêm túi thừa, việc điều hướng nội soi qua đoạn đại tràng bị bệnh có thể là một thách thức và có khả năng dẫn đến việc vô tình đặt nội khí quản. Sự lựa chọn của sự suy giảm khí (không khí so với carbon dioxide) không được biết là một rủi ro.
 4.Vai trò của việc chuẩn bị ruột cơ học trước khi làm thủ thuật trong cơ chế bệnh sinh của viêm túi thừa sau nội soi
 Việc chuẩn bị ruột cơ học trước khi làm thủ thuật có vai trò tiềm tàng trong việc thay đổi hệ vi sinh vật đường ruột, dẫn đến những khiếm khuyết nhỏ trong hàng rào niêm mạc và sau đó dẫn đến một đợt viêm sau khi nội soi đại tràng. Thực thể này được kỳ vọng sẽ ngày càng được công nhận vì những lý do sau: Số lượng các ống soi đại trực tràng dự kiến ​​sẽ tăng lên do chương trình sàng lọc đại trực tràng để phòng ngừa ung thư đại trực tràng, trong đó độ tuổi sàng lọc của dân số trùng với tỷ lệ mắc bệnh túi thừa tăng lên (> 50% người Mỹ trên 60 tuổi mắc bệnh túi thừa). Bên cạnh đó, mặc dù các bằng chứng hiện tại về việc theo dõi nội soi sau đợt viêm túi thừa còn nhiều tranh cãi nhưng hầu hết các trung tâm vẫn thực hiện thường quy 6-8 tuần sau viêm túi thừa để đảm bảo không bỏ sót bệnh lý ác tính tiềm ẩn nào. Có tính đến nguy cơ suốt đời của bệnh viêm túi thừa ở một người là khoảng 10% -25%, một số lượng đáng kể dân số có thể sẽ trải qua một cuộc theo dõi nội soi.
 5.Biểu hiện lâm sàng của viêm túi thừa sau nội soi
 Biểu hiện lâm sàng của viêm túi thừa sau nội soi được báo cáo từ tổng quan là thay đổi đáng kể với các triệu chứng như xuất huyết bụng toàn thân, chảy máu mỗi trực tràng, buồn nôn / nôn và ớn lạnh. Các triệu chứng có thể được hiểu là không đặc hiệu và có thể trùng lặp với các thực thể khác như hội chứng sau cắt polyp. Tuy nhiên, mối quan tâm chính vẫn là thủng do băng đặc biệt là ở những bệnh nhân đã thực hiện đồng thời các thủ thuật can thiệp như cắt polyp, cắt bỏ niêm mạc hoặc bóc tách dưới niêm mạc qua nội soi.     Sau nội soi viêm túi thừa có thể xuất hiện các triệu chứng như xuất huyết bụng toàn thân, buồn nôn / nôn và ớn lạnh  6.Xử trí ban đầu của viêm túi thừa sau nội soi
 Xử trí ban đầu nên bao gồm đánh giá nhanh với hồi sức theo yêu cầu. Kiểm tra sinh hóa ban đầu có thể không có gì đáng kể nhưng có thể quan sát thấy tăng bạch cầu và protein phản ứng C tăng lên. Hình ảnh chính là chụp CT vùng bụng / khung chậu để loại trừ thủng nội soi hoặc các tổn thương cơ quan trong ổ bụng. Nó sẽ giúp xác định chẩn đoán và hướng dẫn xử trí thêm. Các nguyên tắc xử trí không khác với biểu hiện thông thường của viêm túi thừa. Ở những bệnh nhân bị viêm túi thừa không biến chứng, thời gian điều trị nội trú ngắn với kháng sinh tiêm tĩnh mạch và nghỉ ngơi ruột thường là đủ. Tùy thuộc vào thực tiễn khu vực, ở những nơi có lâm sàng tốt, họ có thể được quản lý như bệnh nhân ngoại trú có hoặc không có kháng sinh uống. Việc sử dụng kháng sinh thậm chí có thể được coi là bỏ qua trong viêm túi thừa không biến chứng mà không làm tăng nguy cơ biến chứng. Ở những bệnh nhân bị viêm túi thừa phức tạp khu trú, nên thử xử trí không phẫu thuật từ trước.
 7.Vai trò của can thiệp phẫu thuật trong điều trị viêm túi thừa sau nội soi
 Nếu có bằng chứng của ổ áp xe lớn> 4cm, có thể tổ chức dẫn lưu qua da nếu tiếp cận được. Ở bệnh nhân không ổn định về mặt lâm sàng, cần tiến hành can thiệp phẫu thuật khẩn cấp. Đánh giá hệ thống này đã bị hạn chế bởi một số lượng tương đối nhỏ bệnh nhân được báo cáo là bị viêm túi thừa sau nội soi với thời gian thay đổi được báo cáo sau khi nội soi. Thực thể vẫn chưa rõ ràng như:(1) Nó có thể đại diện cho một đợt viêm túi thừa cấp tính hơn là một di chứng trong những trường hợp được báo cáo lên đến 30 ngày sau nội soi;(2) Đây cũng có thể là đợt cấp của viêm túi thừa cận lâm sàng, đặc biệt ở những người đã trải qua nội soi 6-8 tuần sau một đợt tấn công và thông tin về tiền sử bệnh túi thừa hoặc viêm túi thừa còn thiếu trong các nghiên cứu;(3) Các triệu chứng có thể dễ dàng bị bỏ qua và chẩn đoán nhầm nếu dựa trên cơ sở lâm sàng mà không có kết quả CT khẳng định trong đó một số triệu chứng thường được báo cáo như đau bụng (10,5%), chướng bụng (25%), tiêu chảy (6,3%), buồn nôn (4 %);(4) Một vài nghiên cứu liên quan đến thực thể này dựa trên mã ICD của bệnh viêm túi thừa từ cơ sở dữ liệu có thể không chính xác. Điều này cũng được thấy rõ trong một bài đăng thảo luận blog trên Tạp chí Y học New England Journal of Medicine Journal vào năm 2011.Thực thể của viêm túi thừa sau nội soi là một biến chứng tương đối hiếm. Biểu hiện lâm sàng có thể tương tự các triệu chứng thông thường khác gặp phải sau nội soi. Chụp CT vẫn là hình ảnh được lựa chọn để chẩn đoán và hướng dẫn xử trí thêm. Phần lớn các trường hợp giải quyết với điều trị nội khoa.