Tại sao mọi người không có miễn dịch với bệnh cúm, năm nào cũng phải tiêm vắc xin cúm?

Bệnh cúm mùa xuất hiện do virus cúm xâm nhập vào cơ thể người và gây bệnh. Tiêm phòng vắc-xin cúm là biện pháp phòng ngừa bệnh có hiệu quả cao nhất. Tuy nhiên, vắc-xin phòng bệnh cúm không tạo ra miễn dịch kéo dài suốt đời người nên việc tiêm lại vắc-xin phòng bệnh cúm được khuyến cáo mỗi năm, nhất là vào thời điểm dịch cúm bùng phát.
 1. Bệnh cúm là gì?
 Bệnh cúm hay bệnh cúm mùa là bệnh lý nhiễm khuẩn đường hô hấp cấp tính gây ra bởi virus cúm lưu hành trên khắp các khu vực trên thế giới. Có 4 loại virus cúm mùa, bao gồm cúm A, cúm B, cúm C và cúm D. Virus cúm A và B lưu hành rộng rãi và có khả năng tạo ra các đại dịch cúm mùa.Bệnh cúm mùa có biểu hiện đặc trưng trên lâm sàng bao gồm sốt khởi phát đột ngột, ho khan, đau đầu, đau nhức cơ và khớp toàn thân, tổng trạng suy nhược, đau rát họng và chảy nước mũi. Ho có thể kéo dài trong hơn 2 tuần và trở nên nặng nề hơn. Đa số bệnh nhân hết sốt và cải thiện các triệu chứng khác trung bình trong một tuần mà không cần điều trị. Tuy nhiên, nhiều biến chứng nghiêm trọng có thể xuất hiện ở những người có nguy cơ cao.Theo đó, cách hiệu quả nhất để ngăn ngừa bệnh cúm mùa và biến chứng của bệnh là tiêm chủng vắc-xin. Vắc-xin phòng bệnh cúm mùa đã được sử dụng trong hơn 60 năm qua với tính an toàn và hiệu quả cao. Loại vắc-xin cúm được sử dụng phổ biến nhất trên thế giới là vắc-xin bất hoạt sử dụng bằng đường tiêm. Đáp ứng miễn dịch tạo ra khi tiêm vắc-xin giảm dần theo thời gian, vì thế cần tiêm nhắc lại vắc-xin cúm mỗi năm.     Bệnh cúm là bệnh thường gặp ở cả trẻ em và người lớn  2. Tại sao mọi người không có miễn dịch với bệnh cúm?
 Đặc trưng của virus cúm là khả năng biến đổi theo thời gian. Sự thay đổi này khiến chúng có thể thoát khỏi sự kiểm soát của hệ miễn dịch trong cơ thể. Vì thế, miễn dịch với bệnh cúm được tạo ra không thể tồn tại kéo dài trong suốt đời người. Khi một cá thể bị nhiễm virus cúm, kháng thể chống lại virus sẽ được cơ thể tạo ra một cách đặc hiệu. Khi virus thay đổi trong việc biểu hiện các kháng nguyên trên bề mặt, kháng thể đã sản xuất trước đó không còn khả năng nhận diện được loại virus mới này, từ đó hệ miễn dịch không bảo vệ được cơ thể trước bệnh cúm. Tuy nhiên, những kháng thể này vẫn còn khả năng bảo vệ một phần trước những chủng virus mới.     Virus cúm có thể thoát khỏi sự kiểm soát của hệ miễn dịch trong cơ thể  3. Tại sao cần tiêm nhắc lại vắc-xin cúm hàng năm?
 Trên thực tế lâm sàng, người dân luôn được khuyến cáo tiêm vắc-xin cúm mỗi năm vào thời điểm trước mùa cúm xảy xa khoảng 1 tháng. Ở nước ta, bệnh cúm mùa thường xuất hiện nhiều vào những tháng mùa xuân như tháng 3, 4 và các tháng mùa thu đông như tháng 9, 10. Phụ nữ chuẩn bị có kế hoạch mang thai nên cũng nên tiêm phòng cúm trước khi có thai, vì bệnh cúm mùa xảy ra trong thời gian mang gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng. Một số các đối tượng đặc biệt khác cũng cần tuân thủ tốt nguyên tắc tiêm phòng vắc-xin cúm nhắc lại hằng năm như người lớn tuổi, suy giảm miễn dịch và mắc các bệnh lý nội khoa mãn tính.Như đã trình bày ở trên, virus gây bệnh cúm thường xuyên thay đổi đặc điểm các kháng nguyên trình diện. Đây là nguyên nhân chính của việc cần tiêm nhắc lại vắc-xin cúm hàng năm. Vắc-xin cúm được sản xuất trên thị trường có thành phần luôn thay đổi để phù hợp với sự xuất hiện của những chủng virus mới xuất hiện trên lâm sàng. Bên cạnh đó, kháng thể chống lại virus cúm do cơ thể sản xuất ra có thời gian tồn tại không quá 1 năm. Vì thế để đảm bảo hàm lượng kháng thể đủ để bảo vệ cơ thể, việc tiêm nhắc lại vắc-xin cúm hàng năm là điều cần thiết.     Phụ nữ có kế hoạch mang thai cũng nên chủ động tiêm phòng vắc-xin cúm   Lịch tiêm chủng 2020 mới nhất được cập nhật