Dạy trẻ tương tác với người lạ

Bài viết được tham vấn chuyên môn cùng Bác sĩ Lê Thu Phương - Bác sĩ Nhi - Sơ sinh - Khoa Nhi - Sơ sinh - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Hải Phòng. Hiện nay, những tin tức về những đứa trẻ bị bắt cóc xuất hiện ngày càng nhiều và gieo rắc nhiều nỗi lo sợ cho các bậc phụ huynh. Với bản tính tò mò, trẻ em thường thích trò chuyện với người lạ, đặc biệt là những đứa trẻ mẫu giáo. Chúng có thể bắt chuyện với những người lạ ở bất kỳ đâu như ở cửa hàng tạp hóa, trong công viên hoặc trên đường đi bộ đến trường. Vì thế, bố mẹ cần sẵn sàng dạy trẻ kỹ năng khi gặp người lạ để trẻ có thể tự bảo vệ bản thân mình, ngay cả khi không có người lớn bên cạnh.
 1. Chọn từ ngữ một cách cẩn thận để dạy trẻ khi gặp người lạ
 Các chuyên gia nói rằng tốt nhất là không nên sử dụng từ “người lạ” khi đề cập với trẻ. Thay vào đó, hãy thử sử dụng thuật ngữ “những kẻ gian xảo”. Pattie Fitzgerald, người sáng lập tổ chức an toàn cho trẻ em có tên Safely Ever After, gợi ý: “Những kẻ gian xảo” là những người trưởng thành – có thể quen thuộc hoặc không quen biết. Fitzgerald nói rằng thuật ngữ này đặc biệt quan trọng vì trẻ nhỏ hoàn toàn tin tưởng những người lớn tốt bụng. Cô nói: “Những người lạ mà chúng ta rất sợ sẽ không đáng sợ như chúng ta tưởng tượng. “Họ sẽ cư xử một cách thân thiện và quyến rũ; họ sẽ có một món đồ chơi hấp dẫn hoặc một con chó con dễ thương." Vài năm trước, Joey Salads, một ngôi sao YouTube nổi tiếng với những trò đùa và thử nghiệm xã hội, đã làm một thí nghiệm cho thấy việc bắt cóc một đứa trẻ bằng xe bán kem sẽ dễ dàng như thế nào. Sau khi được bố mẹ cho phép, anh ấy mời một số trẻ em leo lên xe tải của mình để lấy kem miễn phí. Khi các bậc phụ huynh quan sát, hầu như tất cả bọn trẻ đều đồng ý làm theo mà không hề do dự.Betsy Brown Braun, chuyên gia về hành vi và phát triển trẻ em, đồng thời là tác giả của quyển sách “Just Tell Me What to Say”, cho rằng, để đảm bảo những đứa trẻ hiểu biết được những điều cần phải làm, hãy đưa ra các tình huống cụ thể. Bố mẹ có thể thử đặt ra những câu hỏi như: “Điều gì sẽ xảy ra nếu một người lớn đưa cho con kẹo? Điều gì sẽ xảy ra nếu một người lớn yêu cầu con giúp anh ta tìm một chú chó con bị lạc? ” Xem cách trẻ trả lời, sau đó giải thích cho chúng hiểu, "Tương tự như việc trẻ không nuôi một con chó mà trẻ không biết, trẻ không nên nói chuyện với những người mà trẻ không biết khi trẻ không ở cùng mẹ hoặc bố hoặc người lớn khác mà chúng tin tưởng . ”Nếu trẻ thắc mắc tại sao chúng không thể lấy kẹo hoặc tìm kiếm con chó con, hãy tránh đưa ra các lời giải thích như “Ai đó có thể cố gắng đưa con đi”. Thay vào đó, bố mẹ có thể nói: "Trong khi hầu hết mọi người đều tốt, có một số người lại không và có thể làm hại cho trẻ em." Hãy thỏa thuận để đạt được một quy tắc chung rằng trẻ không bao giờ được đi bất cứ đâu, với bất kỳ ai mà không có sự đồng ý của bố mẹ.     Ba mẹ cần trang bị những kiến thức tự bảo vệ mình cho trẻ khi gặp người lạ  2. Lên kế hoạch trước khi dạy trẻ kỹ năng khi gặp người lạ
 Đối với nhóm trẻ mẫu giáo, các quy tắc an toàn được học tốt nhất thông qua trí nhớ của cơ bắp. Sherrill Kraizer, Tiến sĩ, người sáng lập và giám đốc của Liên minh Trẻ em ở Denver và là tác giả của Cuốn sách Trẻ em An toàn cho thấy các tình huống khác nhau về mặt thể chất để giúp trẻ gắn bó và ghi nhớ tốt. Khi chuẩn bị các tình huống, hãy cố gắng hết sức để giữ cho nó trở nên nhẹ nhàng và thú vị. Tiến sĩ Kraizer nói: “Bởi vì cha mẹ biết những gì đang bị đe dọa, nên họ thường bị ám ảnh bởi nhiều vấn đề nghiêm trọng hơn là tìm ra giải pháp để tốt cho trẻ em.”Tất nhiên, đôi khi trẻ sẽ cần đến người lạ để được giúp đỡ. Vì vậy, cũng rất hữu ích khi xem qua các điều lưu ý cho những loại tình huống đặc biệt này. Hãy nói với trẻ rằng nếu chúng bị lạc và tách khỏi bố mẹ ở nơi công cộng, trước tiên chúng nên tìm đến một nhân viên (ví dụ như thu ngân trong một cửa hàng, bảo vệ, nhân viên lễ tân) để xin sự trợ giúp. Nếu không được, trẻ nên tìm một bà mẹ khác có con nhỏ.
 3. Dạy trẻ tin vào bản năng của chúng
 Để dạy trẻ kỹ năng khi gặp người lạ, bố mẹ cũng nên nhấn mạnh rằng chúng có thể tin tưởng vào bản năng của mình. Và điều đó không chỉ xảy ra với người lạ mà còn với những người thân quen vì hầu hết các vụ xâm hại tình dục trẻ em đều do những người lớn quen biết trẻ cấu thành.Amber Ledergerber, một giáo viên lớp hai ở Rancho Santa Margarita, California, nói với cậu con trai 5 tuổi và chị gái của nó rằng: “Nếu con bắt đầu cảm thấy kỳ lạ, con nên lắng nghe nó. Hãy tránh xa bất cứ ai đang khiến con cảm thấy như vậy và thông báo ngay với những người lớn mà con tin tưởng ”. Cô ấy cũng giữ một danh sách các quy tắc gia đình được dán trên tủ lạnh của mình, bao gồm Quy tắc số 8: “Chúng ta không giữ bí mật trong gia đình của mình. Nếu ai đó bảo con giữ bí mật, hãy nói lại với người lớn ”.Kristy Adams cũng cố gắng đảm bảo các con của cô biết rằng mong muốn của chúng là quan trọng, bất kể chúng đang nói chuyện với ai. Là bà mẹ ba con, Adams đã kết hôn với một luật sư trong Thủy quân lục chiến. Gia đình chuyển nhà vài năm một lần, điều này đã cho cô ấy một góc nhìn độc đáo về thái độ đối với người lạ khác nhau trên khắp đất nước. Ở Bắc California, người ta chấp nhận rằng trẻ em sẽ không quá thân thiện với những người mà chúng không quen biết. Nhưng ở vùng nông thôn Bắc Carolina, trẻ em được mong đợi phải ngoan ngoãn và vâng lời người lớn, cho dù chúng có biết người đó hay không, Adams nói. “Nếu ai đó yêu cầu một cái ôm, một đứa trẻ bắt buộc phải ôm người đó”. Đôi khi những đứa trẻ của cô không thoải mái với điều đó và người lớn có thể phớt lờ chúng. Trong những trường hợp đó, Adams bảo con cô nói những gì chúng cảm thấy, ngay cả khi điều đó có nghĩa là nói không với người lớn.     Dạy trẻ tin vào bản năng của chúng  Dạy trẻ cách tương tác với người lạ để con có thể bước đầu phân biệt được người xấu và người tốt. Mẹ có thể lên một kế hoạch giả định, cho con vào các tình huống thử nghiệm và dạy con cách tương tác, tránh được những nguy cơ xâm hại, bắt cóc sau này. Nguồn tham khảo: parents.com, kidshealth.org