Khi nào táo bón trở thành trường hợp khẩn cấp?

Bài viết bởi Thạc sĩ, Bác sĩ Mai Viễn Phương - Khoa Khám bệnh & Nội khoa - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Central Park. Táo bón là một trong những vấn đề tiêu hóa phổ biến nhất ở Hoa Kỳ, ảnh hưởng đến khoảng 2,5 triệu người. Nó được định nghĩa là đi tiêu khó, khô hoặc đi ít hơn ba lần một tuần.
 1. Nguyên nhân nào gây ra táo bón?
 Công việc chính của ruột già là hấp thụ nước từ thức ăn còn sót lại khi nó đi qua hệ tiêu hóa của bạn. Sau đó nó tạo ra phân (chất thải). Các cơ của đại tràng cuối cùng sẽ đẩy chất thải ra ngoài qua trực tràng để đào thải. Nếu phân tồn tại quá lâu trong đại tràng, phân có thể trở nên cứng và khó đi ngoài.Chế độ ăn uống kém thường xuyên gây táo bón. Chất xơ và lượng nước đầy đủ là cần thiết để giúp phân mềm. Thực phẩm giàu chất xơ thường được làm từ thực vật. Chất xơ có dạng hòa tan và không hòa tan .Chất xơ hòa tan có thể hòa tan trong nước và tạo ra một vật liệu mềm, giống như gel khi đi qua hệ tiêu hóa.Chất xơ không hòa tan giữ lại hầu hết cấu trúc của nó khi đi qua hệ tiêu hóa. Cả hai dạng chất xơ đều tham gia với phân, làm tăng trọng lượng và kích thước của nó đồng thời làm mềm phân. Điều này làm cho nó dễ dàng hơn để đi qua trực tràng.Căng thẳng, thay đổi thói quen và các tình trạng làm chậm sự co thắt cơ của ruột kết hoặc trì hoãn việc đi ngoài của bạn cũng có thể dẫn đến táo bón.Nguyên nhân phổ biến của táo bón bao gồm:Chế độ ăn ít chất xơ, đặc biệt là chế độ ăn nhiều thịt, sữa hoặc pho mátMất nướcThiếu tập thể dụcTrì hoãn sự thúc đẩy đi tiêuDu lịch hoặc những thay đổi khác trong thói quenMột số loại thuốc, chẳng hạn như thuốc kháng axit canxi cao và thuốc giảm đauThai kỳCác vấn đề y tế cơ bản:Sau đây là một số vấn đề y tế cơ bản có thể gây táo bón:Một số bệnh như: Đột quỵ, bệnh Parkinson và bệnh tiểu đườngCác vấn đề với ruột kết hoặc trực tràng bao gồm tắc ruột, hội chứng ruột kích thích (IBS) hoặc bệnh túi thừaLạm dụng thuốc nhuận tràng (thuốc làm lỏng phân)Các vấn đề về nội tiết tố bao gồm tuyến giáp hoạt động kém
 2. Dấu hiệu của bệnh táo bón là gì?
 Định nghĩa của mỗi người về nhu động ruột bình thường có thể khác nhau. Một số cá nhân đi ba lần một ngày, trong khi những người khác đi ba lần một tuần.Tuy nhiên, bạn có thể bị táo bón nếu gặp các triệu chứng sau:Ít hơn ba lần đi tiêu một tuầnĐi ngoài phân khô cứngCăng thẳng hoặc đau khi đi tiêuCảm giác no, ngay cả sau khi đi tiêuBị tắc nghẽn trực tràng
 3. Những ai có nguy cơ bị táo bón?
 Ăn một chế độ ăn uống không đủ chất dinh dưỡng và không tập thể dục là những yếu tố nguy cơ chính gây táo bón. Bạn cũng có thể gặp nhiều rủi ro hơn nếu:Tuổi từ 65 trở lên: Người lớn tuổi có xu hướng ít hoạt động thể chất hơn, mắc các bệnh tiềm ẩn và ăn kiêng kém hơn.Bị giam trên giường: Những người mắc một số bệnh lý hạn như chấn thương tủy sống, thường khó đi tiêu.Một phụ nữ hoặc trẻ em: Phụ nữ bị táo bón thường xuyên hơn nam giới và trẻ em bị ảnh hưởng thường xuyên hơn người lớn.Có thai: Sự thay đổi nội tiết tố và áp lực lên ruột của bạn từ khi thai nhi đang lớn có thể dẫn đến táo bón.
 4. Táo bón được chẩn đoán như thế nào?     Hãy đến gặp bác sĩ nếu bạn có những triệu chứng dưới đây  Nhiều người bị ảnh hưởng bởi táo bón chọn cách tự điều trị bằng việc thay đổi chế độ ăn uống, tăng cường tập thể dục hoặc sử dụng thuốc nhuận tràng không kê đơn .Tuy nhiên, không nên sử dụng thuốc nhuận tràng quá hai tuần mà không hỏi ý kiến ​​bác sĩ. Cơ thể của bạn có thể trở nên phụ thuộc vào chúng đối với chức năng ruột kết.Bạn nên nói chuyện với bác sĩ nếu:Bạn đã bị táo bón hơn ba tuầnBạn có máu trong phân của bạnBạn bị đau bụngBạn đang bị đau khi đi tiêuBạn đang giảm cânBạn có những thay đổi đột ngột trong việc đi tiêu của bạnBác sĩ sẽ hỏi bạn về các triệu chứng, tiền sử bệnh và bất kỳ loại thuốc nào hoặc các tình trạng cơ bản. Khám sức khỏe có thể bao gồm khám trực tràng và xét nghiệm máu để kiểm tra công thức máu, chất điện giải và chức năng tuyến giáp của bạn.
 5. Táo bón và các trường hợp khẩn cấp
 Táo bón thường là một vấn đề ngắn hạn có thể được giải quyết bằng cách tự chăm sóc. Tuy nhiên, đôi khi nó cần được điều trị y tế khẩn cấp. Các triệu chứng sau kết hợp với táo bón cần được hỗ trợ y tế khẩn cấp:Đau bụng dữ dội /hoặc liên tụcNôn mửaĐầy hơiMáu trong phân của bạn
 5.1. Táo bón và đau bụng kinh niên dữ dội
 Nếu bạn bị táo bón, đau bụng là điều thường thấy. Thông thường, đó chỉ là kết quả của nhu cầu đi tiêu hoặc tích tụ khí. Tuy nhiên, cơn đau bụng dữ dội, liên tục có thể là dấu hiệu của một tình trạng nghiêm trọng hơn cần được chăm sóc y tế ngay lập tức, bao gồm:Ruột hoặc dạ dày bị thủngTắc ruộtViêm ruột thừaViêm tụyThiếu máu cục bộ mạc treo (tắc nghẽn dòng máu đến ruột)
 5.2. Táo bón và nôn mửa
 Nếu bạn bị táo bón và nôn mửa, đó có thể là dấu hiệu của sự tống phân . Đứt phân xảy ra khi một khối phân lớn và cứng bị mắc kẹt trong đại tràng và không thể đẩy ra ngoài. Đây là một tình huống cực kỳ nguy hiểm và cần được cấp cứu ngay lập tức.
 5.3. Táo bón và đầy bụng
 Đau bụng đầy hơi có thể là dấu hiệu của tắc ruột nghiêm trọng Tình trạng này cần được điều trị y tế khẩn cấp. Đầy hơi bao tử cũng có thể do:IBSChứng đau dạ dàySự phát triển quá mức của vi khuẩn ruột non (SIBO)
 5.4. Táo bón và có máu trong phân
 Nếu sau khi đi vệ sinh, bạn sẽ thấy một lượng nhỏ máu đỏ tươi trên giấy vệ sinh, nó có khả năng do một vết trầy xước trong khu vực hoặc trực tràng hemorrhoids. Nói chung, đây là những tình trạng tương đối dễ điều trị và không phải là nguyên nhân đáng lo ngại.Tuy nhiên, nếu bạn nhận thấy có nhiều vệt đỏ tươi trên giấy vệ sinh hoặc trên phân, hoặc bạn đi ngoài ra phân có màu đen, hắc ín, hãy gọi cho bác sĩ.Trong số các tình trạng khác, máu trong phân của bạn có thể chỉ ra:Vết nứt hậu mônLoét dạ dàyBệnh CrohnUng thư như ung thư ruột kết hoặc ung thư hậu mônTáo bón là một tình trạng phổ biến thường không nghiêm trọng và cũng thường không kéo dài trong một thời gian dài. Theo các chuyên gia, chỉ một số ít bệnh nhân bị táo bón có vấn đề y tế cơ bản nghiêm trọng hơn.Tuy nhiên, một số trường hợp táo bón nhất định, được đánh dấu bằng các triệu chứng bổ sung, rõ rệt, cần được chẩn đoán và điều trị y tế khẩn cấp. Nếu táo bón của bạn đi kèm với các triệu chứng trên, hãy tìm sự trợ giúp y tế ngay lập tức.Hiện nay Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City đang áp dụng phương pháp điều trị các trường hợp táo bón do giảm hoặc mất phản xạ đại tiện bằng kích thích điện hậu môn kết hợp với sóng giao thoa, tập phản hồi sinh học (Biofeedback). Phương pháp trên đã giúp cho >80% các bệnh nhân phục hồi phản xạ đại tiện, cải thiện tình trạng nhu động ruột và quá trình tống phân giúp cải thiện tình trạng táo bón.Tùy vào tình trạng táo bón của người bệnh, bác sĩ sẽ chỉ định các thăm dò cần thiết như: Chụp khung đại tràng có thuốc cản quang, đo áp lực hậu môn trực tràng, đánh giá chức năng đại tiện và các bệnh lý liên quan đến vùng sản chậu,... Để tìm nguyên nhân, từ đó đưa ra phác đồ điều trị tối ưu. Hàng trăm bệnh nhân ở những độ tuổi khác nhau đã đạt được kết quả điều trị mong muốn. Tiêu chí quan trọng nhất để đánh giá thành công điều trị là bệnh nhân đi ngoài đều đặn hàng ngày, đi ngoài dễ dàng hơn. Bài viết tham khảo nguồn: hopkinsmedicine.org, my.clevelandclinic.org, health.harvard.edu, mayoclinic.org