Sàng lọc phôi tiền làm tổ là gì? Nên thực hiện và kết quả có chính xác?
09/05/2023

Sàng lọc phôi là bước tiến trong y học giúp chủ động chẩn đoán và hỗ trợ giai đoạn sớm, phát hiện những bất thường về số lượng nhiễm sắc thể ở phôi. Phương pháp này ra đời hy vọng mang lại cho các cặp vợ chồng vô sinh hiếm muộn những đứa trẻ khỏe mạnh, tránh được gen gây bệnh không mong muốn.
 Mục lụcSàng lọc phôi là gì?Có nên sàng lọc phôi không?Sàng lọc phôi giúp phát hiện những bệnh gì?Quy trình sàng lọc di truyền tiền làm tổ tại Tâm AnhQuy trình sàng lọc phôiCác kỹ thuật sàng lọc phôi tại Trung tâm Hỗ Trợ Sinh sản Tâm AnhQuá trình này có làm giảm chất lượng của phôi?Ai nên làm sàng lọc phôi?Sàng lọc phôi bao lâu có kết quả? Có chính xác không?Chi phí thực hiệnGiới thiệu dịch vụ sàng lọc phôi tại Tâm AnhSàng lọc phôi là gì?
 Sàng lọc phôi là kỹ thuật phân tích di truyền trước khi chuyển phôi. Thông qua kiểm tra này bác sĩ có thể giúp các cặp vợ chồng lựa chọn những phôi chất lượng tốt về di truyền trước khi phôi được chuyển vào buồng tử cung của người mẹ. (1)
 Mỗi phôi thai được kết hợp giữ trứng của người mẹ và tinh trùng của người bố. Mỗi tế bào trong phôi thai đều chứa đựng những thông tin về di truyền như nhiễm sắc thể. Việc sàng lọc phôi có thể giúp phân tích xem tế bào có bất thường về mặt di truyền hay không. Phương pháp này thường áp dụng với những cặp vợ chồng lớn tuổi, người có tiền sử sảy thai, thất bại chuyển phôi nhiều lần.
 Có nên sàng lọc phôi không?
 Với những cặp vợ chồng đang thực hiện phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm thường quan tâm đến việc có nên sàng lọc phôi không. Hiện nay vấn đề chất lượng con người ngày càng được quan tâm hơn, không chỉ chẩn đoán trước sinh mà sâu hơn đó là chẩn đoán từ phôi thai để làm sao có một em bé khỏe mạnh. (2)
 Trong quá trình hình thành và phát triển của phôi thai, các tế bào phân chia theo cấp số nhân. Nếu vì một trục trặc nào đó khi tế bào phân chia, số nhiễm sắc thể (mỗi tế bào gồm có 23 cặp nhiễm sắc thể: 22 cặp nhiễm sắc thể thường và 1 cặp nhiễm giới tính) phân chia không đúng hoặc không phân ly sẽ xảy ra sự sai sót, tức là có sự đột biến dị bội, có thể dẫn đến:
 Phôi thai không thể làm tổ trong tử cung (thai ngoài tử cung);
 Sẩy thai;
 Trẻ sinh ra bị dị tật bẩm sinh/khuyết tật trí tuệ;
 Theo bác sĩ Triệu Vỹ: “Sàng lọc phôi được đánh giá là bước tiến lớn trong hỗ trợ sinh sản giúp chọn lọc phôi khỏe mạnh để chuyển vào buồng tử cung, tăng khả năng phôi làm tổ và mang thai, sinh con khỏe mạnh. Việc nuôi phôi và chọn lọc được phôi tốt cho phép cấy đơn phôi mà vẫn đảm bảo tỷ lệ thành công, tránh được những rủi ro liên quan đến đa thai. Tuy nhiên, việc sàng lọc phôi chỉ làm khi có chỉ định của bác sĩ.”
 Sàng lọc phôi tăng khả năng thành công khi làm IVF và sinh những em bé khỏe mạnh.
 Sàng lọc phôi giúp phát hiện những bệnh gì?
 Sàng lọc phôi giai đoạn tiền làm tổ giúp tầm soát đến 2000 dị tật bẩm sinh. Một số khuyết tật/dị tật bẩm sinh liên quan đến bất thường nhiễm sắc thể (NST) bao gồm: (3)
 Bất thường NST 21 (hội chứng Down): là bệnh về nhiễm sắc thể thường gặp nhất khiến trẻ bị khuyết tật trí tuệ, có vấn đề về tim mạch, trương lực cơ thấp hoặc kém, khuôn mặt dị biệt.
 Bất thường NST 18 (hội chứng Edwards): thai nhi bị chậm phát triển trong tử cung, bàn tay và/hoặc bàn chân có vị trí bất thường, có khuyết tật phát triển và trí tuệ nghiêm trọng. Tuổi thọ trung bình thường chưa đến 1 năm.
 Bất thường NST 13 (hội chứng Patau): đặc điểm thường gặp là tim, não, thận bất thường; hình thành môi và vòm miệng không hoàn thiện (bị hở); chậm phát triển trí tuệ nghiêm trọng.
 Thể đơn nhiễm X (hội chứng Turner): Cứ 2.000 ca bé nữ sinh ra thì có 1 ca xuất hiện thể đơn nhiễm X, với đặc điểm: dị tật tim, thấp hơn chiều cao trung bình, dậy thì muộn, vô sinh…
 Bất thường NST 23, trường hợp XXX (hội chứng Triple X hay hội chứng siêu nữ): bé gái có chiều cao hơn chiều cao trung bình, khó khăn khi học tập, nói, chậm phát triển ngôn ngữ, chậm phát triển kỹ năng vận động, khó khăn trong hành vi và cảm xúc.
 Bất thường NST 23, trường hợp XYY (hội chứng Jacobs): Cứ 840 ca bé trai được sinh ra thì có 1 ca bị hội chứng Jacobs, với đặc điểm là chậm phát triển về nói và kỹ năng ngôn ngữ, khuyết tật khả năng học tập, rối loạn phổ tự kỷ.
 Trung bình 4% trẻ sinh ra có bất thường nhiễm sắc thể, dẫn đến mắc dị tật bẩm sinh như hội chứng Down, Edwards… hay các bệnh lý do di truyền như bệnh tan máu bẩm sinh, bệnh ung thư vú, bệnh mù màu, bệnh loạn dưỡng cơ.
 Riêng đối với nhóm phụ nữ làm thụ tinh ống nghiệm, tỷ lệ này còn cao hơn bởi phần lớn các ca làm thụ tinh ống nghiệm là phụ nữ lớn tuổi (thai phụ càng lớn tuổi, con càng có nguy cơ cao bị dị tật bẩm sinh bởi chất lượng trứng của người phụ nữ giảm dần theo thời gian).
 Chính vì vậy, sàng lọc di truyền tiền làm tổ là kỹ thuật có ý nghĩa quan trọng trong thụ tinh ống nghiệm, không chỉ giúp các cặp vợ chồng thỏa ước mơ làm cha mẹ mà còn mang đến những đứa con khỏe mạnh, không mắc các bệnh lý do di truyền gây ra.
 Quy trình sàng lọc di truyền tiền làm tổ tại Tâm Anh
 Quy trình sàng lọc phôi
 Sinh thiết phôi: Lấy một số tế bào ở mỗi phôi nang để xét nghiệm
 Xét nghiệm di truyền tiền làm tổ: Tế bào đã sinh thiết được xét nghiệm bệnh di truyền
 Chuyển phôi: Các phôi có khả năng không bị bệnh có thể được chuyển vào tử cung hoặc đông lạnh để sử dụng sau này
 Lưu ý: Chẩn đoán/ sàng lọc di truyền tiền làm tổ không xét nghiệm được tất cả các bệnh lý gặp phải, chỉ xét nghiệm được các dị tật/ bệnh lý do di truyền. Ví dụ sàng lọc di truyền tiền làm tổ không loại trừ được những dị tật/ bệnh lý do virus gây ra trong quá trình mang thai.
 Các kỹ thuật sàng lọc phôi tại Trung tâm Hỗ Trợ Sinh sản Tâm Anh
 Chẩn đoán di truyền tiền làm tổ PGT
 Kỹ thuật di truyền tiên tiến nhất NGS thế hệ mới: có thể phát hiện bất thường đến từng đoạn NST giúp lựa chọn được phôi chất lượng tốt về mặt di truyền, tăng tỷ lệ trẻ sinh sống, giảm khả năng sảy thai, giảm thiểu tối đa tỷ lệ trẻ sinh ra mắc các tật về di truyền.
 Quá trình này có làm giảm chất lượng của phôi?
 Sàng lọc phôi có làm giảm chất lượng của phôi không là vấn đề nhiều người quan tâm. Phôi ngày 3 có 8 tế bào, phôi ngày 5 có hàng trăm tế bào. Do đó, sinh thiết và chẩn đoán di truyền phôi ở giai đoạn phôi ngày 5 (phôi nang) được xem là kỹ thuật mang lại kết quả di truyền chính xác nhất hiện nay với ưu điểm là nhiều tế bào được sinh thiết và chẩn đoán. (4)
 Phôi nang sẽ có 2 thành phần chính là trophectoderm cells, hay còn gọi là lớp tế bào lá nuôi phôi bên ngoài, đây là thành phần chính để phát triển thành bánh nhau sau này, và thành phần thứ 2 là khối inner cell mass, thành phần này sẽ phát triển thành bào thai. Việc sinh thiết để làm sàng lọc phôi sẽ khoảng 8 – 10 tế bào ở phần trophectoderm cells.
 Việc lấy tế bào sinh thiết ở giai đoạn này sẽ không gây ảnh hưởng gì đến khối inner cell mass. Tế bào sau khi sinh thiết sẽ được tiến hành phân tích di truyền. Tuy nhiên, chuyển phôi tươi không thể thực hiện trong sinh thiết phôi nang nên sau khi sinh thiết, phôi nang phải được trữ lạnh để chờ chu kỳ chuyển phôi tiếp theo.
 Sinh thiết phôi không làm ảnh hưởng đến kết cục của phôi, hay nói cách khác là không hoặc rất ít gây ảnh hưởng đến phôi.
 Sinh thiết phôi lấy một ít tế bào ở phần trophectoderm cells để tiến hành phân tích di truyền.
 Ai nên làm sàng lọc phôi?
 Tuổi người mẹ càng cao, tỷ lệ phôi bị bất thường về nhiễm sắc thể (đột biến dị bội) càng tăng. Thường sàng lọc phôi được khuyến cáo nên làm với các trường hợp:
 Tiền sử gia đình có người bị dị tật bẩm sinh;
 Tiếp xúc nhiều với các loại hóa chất, chất phóng xạ liều lượng cao;
 Người mẹ trên 35 tuổi;
 Người mẹ có tiền sử sảy thai, thai lưu chưa rõ nguyên nhân;
 Những lần làm IVF trước đó bị thất bại;
 Sàng lọc phôi giúp phụ nữ lớn tuổi sinh con khỏe mạnh
 Sàng lọc phôi bao lâu có kết quả? Có chính xác không?
 Sàng lọc phôi là phương pháp chuyên sâu, đòi hỏi kỹ thuật chuyên môn và thiết bị hiện đại. Sau khi kỹ thuật viên sinh thiết tế bào phôi sẽ tiến hành gửi xét nghiệm. Tùy vời phương pháp đánh giá thời gian sàng lọc phôi có kết quả trung bình thường hai tuần.
 Chi phí thực hiện
 Chi phí làm sàng lọc phôi tùy thuộc vào nhiều yếu tố như kỹ thuật sử dụng để chẩn đoán di truyền tiền làm tổ. Thông thường chi phí làm sàng lọc phôi sẽ dao động từ 15-20 triệu/phôi. Không phải trường hợp nào cũng có chỉ định làm sàng lọc phôi. Việc sàng lọc phôi không ảnh hưởng nhiều đến chất lượng của phôi tuy nhiên chỉ làm khi có chỉ định cần thiết của bác sĩ.
 Lưu ý bảng giá dịch vụ trên đây là bảng giá tham khảo tại thời điểm cập nhật bài viết. Khách hàng vui lòng liên hệ trực tiếp bệnh viện để được tư vấn cụ thể về chi phí tại thời điểm khách hàng sử dụng dịch vụ.
 Giới thiệu dịch vụ sàng lọc phôi tại Tâm Anh
 Với sự tiến bộ của y học hiện nay, việc sàng lọc di truyền tiền làm tổ (sàng lọc phôi) có thể loại trừ dị tật bẩm sinh do di truyền ở thai nhi, tăng khả năng đậu thai khi thụ tinh trong ống nghiệm, mang lại hạnh phúc trọn vẹn cho những gia đình vô sinh hiếm muộn khi có được những đứa con khỏe mạnh.
 Riêng tại IVFTA-HCM, bên cạnh phòng lab đạt chuẩn ISO 5 còn có hệ thống thiết bị nuôi cấy phôi quan sát liên tục 360 độ, giúp ghi lại hình ảnh phôi trong suốt quá trình phát triển đồng thời chuyên viên phôi học cũng có thể quan sát, đánh giá trên từng sự thay đổi nhỏ của phôi thật kỹ mà không bị áp lực thời gian do không cần đem phôi ra bên ngoài như tủ cấy thông thường.
 Kết hợp kép giữa phòng lab nuôi cấy ISO 5 và hệ thống thiết bị nuôi cấy phôi quan sát liên tục, kết hợp phần mềm phân tích phôi áp dụng trí tuệ nhân tạo EVA bản quyền FDA duy nhất tại Việt Nam đã hỗ trợ chuyên viên phôi học lựa chọn phôi tốt nhất, giúp tăng khả năng sử dụng phôi nang từ 70-80%, nâng cao tỷ lệ IVF thành công.
 Hệ thống IVFTA thực hiện quản lý chất lượng nghiêm ngặt các thông số, đo đạc, máy móc bảo trì, hiệu chỉnh để nuôi cấy tối ưu, để có được phôi chất lượng tốt, sinh ra em bé khỏe mạnh, bình thường. Điều kiện nuôi cấy ít khi gây ra những bất thường nhiễm sắc thể, tuy nhiên hoàn toàn có thể ảnh hưởng đến di truyền biểu sinh.
 Thuật ngữ này có thể hiểu là sự tác động bởi yếu tố môi trường, nhiệt độ, nồng độ khí, thay đổi bất thường của môi trường nuôi cấy có thể làm bật, tắt một số gen và khởi động 1 số gen bệnh. Khi sàng lọc phôi có thể không phát hiện được bởi vì sàng lọc phôi hiện nay chỉ phát hiện được 1/1000 nhiễm sắc thể.
 Tuy nhiên sàng lọc phôi tiền làm tổ cũng giúp ích nhiều với các vợ chồng hiếm muộn cao tuổi. Tại IVFTA trường hợp vợ chồng trên 35 tuổi có thể khuyên nên làm sàng lọc phôi di truyền tiền làm tổ, phân tích di truyền thế hệ mới để phân tích các bất thường ở dạng nhỏ nhất về cấu trúc nhiễm sắc thể. Gần như các xét nghiệm tân tiến nhất đều được áp dụng cho sàng lọc phôi ở Tâm Anh.
 Tại IVFTA-HCM việc sàng lọc phôi được tiến hành trên nhiều nhóm đối tượng, khách hàng quan tâm đến điều trị hiếm muộn hoặc các vấn đề liên quan đến sàng lọc phôi có thể liên hệ:
 Sàng lọc phôi có thể loại trừ dị tật bẩm sinh do di truyền ở thai nhi, tăng khả năng đậu thai khi thụ tinh trong ống nghiệm, mang lại hạnh phúc trọn vẹn cho những gia đình vô sinh hiếm muộn khi có được những đứa con khỏe mạnh.