Chăm sóc bệnh nhân béo phì

Bài viết được tư vấn chuyên môn bởi Bác sĩ Hồi sức cấp cứu - Khoa Hồi sức cấp cứu - Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Phú Quốc.
 Béo phì là một bệnh mạn tính do sự mất cân bằng giữa lượng calo đưa vào cơ thể và năng lượng tiêu thụ gây ra . Nguyên nhân gây bệnh có nhiều yếu tố bao gồm di truyền, môi trường và các ảnh hưởng của hành vi.
 1. Đo chỉ số khối cơ thể (BMI) để xác định béo phì
 Béo phì có thể được đo bằng chỉ số khối lượng cơ thể (body mass index - BMI), là trọng lượng đo bằng kilogam chia cho bình phương chiều cao đo bằng mét (Kg/m2). BMI trên 27kg/m2 (> 27,8 kg/m” đối với nam; > 27,3 kg/m” đối với nữ) thì được coi là béo phì.BMI = Cân nặng (kg)/ Chiều cao (m) x Chiều cao (m)Những người bị béo phì có nguy cơ cao mắc các bệnh về tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu, đề kháng insulin và tăng insulin máu.     Dựa vào chỉ số BMI để đánh giá mức độ béo phì  2. Nguyên nhân gây béo phì
 Đến nay nguyên nhân gây ra bệnh béo phì vẫn đang được cân nhắc và diễn biến vô cùng phức tạp. Tuy nhiên, phần lớn các thảo luận đều cho rằng các nhân tố như: Di truyền, chế độ ăn uống, thói quen sinh hoạt... đều tác động qua lại với nhau để gây nên bệnh.Nhân tố trực tiếp dẫn đến bệnh béo phì là do lượng nhiệt năng hấp thụ vào cơ thể cao hơn lượng nhiệt nặng bị tiêu hao đi, dẫn đến sự tích quá nhiều mỡ trong cơ thể.
 3. Điều trị bệnh nhân béo phì
 Điều trị bệnh béo phì là một quá trình lâu dài bao gồm: Chế độ ăn uống tập luyện, dùng thuốc hoặc lựa chọn phẫu thuật .
 3.1 Chế độ ăn uống tập luyện
 Thay đổi thói quen sinh hoạt, tăng tiêu thụ năng lượng cơ thể bằng cách tăng hoạt động thể lực, chơi các môn thể thao, đi bộ hằng ngày, trung bình (đi bộ) ít nhất 30 phút mỗi ngày cũng đảm bảo cho việc tiêu tốn năng lượng và có ích cho sức khoẻ.Thể dục là thành phần chính của mọi chương trình giảm cân. Nó cải thiện sức khỏe và tâm lý thoải mái, là yếu tố quan trọng để có thành công lâu dài.Hạn chế ăn thức ăn có nhiều năng lượng như: Chất béo, thịt mỡ, trứng, hải sảnHạn chế rượu bia thuốc lá, nước giải khátHạn chế ăn thức ăn nhanhĂn nhiều rau, trái câyĂn kiêng, ăn ít calo hơn hoặc tăng tiêu thụ calo.     Tăng cường bổ sung rau xanh vào chế độ ăn uống giúp giảm nguy cơ béo phì  3.2 Sử dụng thuốc
 Hiện nay trên thị trường có nhiều loại thuốc điều trị giảm cân. Để đảm bảo sức khỏe bạn nên sử dụng thuốc giảm cân khi có chỉ định của bác sĩ tư vấn, kết hợp với chế độ ăn uống đầy đủ chất không nên sử dụng thuốc một cách bừa bãi, thiếu khoa học.
 3.3 Phẫu thuật
 Phẫu thuật cũng là thủ thuật điều trị béo phì, mặc dù vậy phẫu thuật bị hạn chế ở vai trò một phương pháp điều trị toàn diện, để lại hậu quả đáng kể về mặt tâm lý và sinh lý. Vì vậy, trước khi quyết định thực hiện phẫu thuật bạn cần chẩn bị tâm lý cũng như thể trạng sức khỏe thật tốt, lựa chọn cơ sở cũng như phương pháp điều trị tiên tiến, tránh đem lại những rủi ro đáng tiếc.     Phẫu thuật nhằm điều trị béo phì cần được cân nhắc kĩ lưỡng  4. Chăm sóc bệnh nhân béo phì
 Thay đổi thói quên nấu ăn, ưu tiên dùng các cách chế biến như hấp, luộc. Hạn chế các thức ăn nhanh hoặc chiên, xào.Hạn chế ăn các ngọt, các nước uống nhiều đườngHạn chế ăn tinh bột; thay vào đó ăn các loại tinh bột an toàn như gao lứt, khoai lang, hạt ngũ cốc.Uống ít nhất 2 lít nước mỗi ngàyBữa ăn chính là bữa sáng, hạn chế ăn tinh bột vào buổi tối thay vào đó có thể thay thế bằng các chất xơ như rau, củ, quả.Ngoài chế độ ăn uống, cần kết hợp với tập luyện hằng ngày. Ban đầu có thê lựa chọn các bài tập nhẹ nhàng, sau một thời gian có thể nâng mức độ tập lâu hơn.     Những người béo phì nên duy trì chế độ tập luyện thường xuyên  Tóm lại, phương pháp điều trị bệnh béo phì đem lại thành công lâu dài nhất là điều chỉnh chế độ ăn uống, sinh hoạt kết hợp với luyện tập hằng ngày. Điều trị béo phì đòi hỏi người bệnh phải kiên trì. XEM THÊMBệnh béo phì và những điều bạn cần biếtVì sao người bị béo phì cần tầm soát bệnh lý mạch vành?Dinh dưỡng cho người lớn bị thừa cân béo phì