Mang thai ngoài ý muốn nên làm gì? Hướng dẫn cách xử lý
30/05/2023

Mang thai ngoài ý muốn chỉ những tình huống mang thai không mong muốn, chẳng hạn như mang thai không đúng lúc, mang thai quá sớm hoặc không muốn có thêm con. Trong những tình huống này, chị em thường có tâm lý lo sợ và suy nghĩ tiêu cực dẫn đến quyết định sai lầm. Vậy nếu lỡ mang thai ngoài ý muốn nên làm gì? Hãy lắng nghe chia sẻ của ThS.BS Nguyễn Thị Thanh Tâm, Bác sĩ Trung tâm Sản Phụ khoa Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM trong bài viết dưới đây.
 Mục lụcMang thai ngoài ý muốn là gì?Vì sao xảy ra tình trạng mang thai ngoài ý muốn?Một số dấu hiệu báo hiệu chị em có thể đã mang thaiMang thai ngoài ý muốn nên làm gì?1. Tiếp tục mang thai ngoài ý muốn2. Chấm dứt thai kỳ ngoài ý muốnCần làm gì để tránh mang thai ngoài ý muốn?Mang thai ngoài ý muốn là gì?
 Mang thai ngoài ý muốn là tình huống mang thai xảy ra không theo ý muốn, chẳng hạn như mang thai không đúng lúc, mang thai quá sớm hoặc mang thai khi không muốn có thêm con. Theo thống kê từ năm 2015-2019, mỗi năm thế giới có khoảng 121 triệu ca mang thai ngoài ý muốn, trong đó khoảng 61% trường hợp kết thúc bằng phá thai. Nghĩa là, mỗi năm thế giới có 73 triệu ca phá thai.
 Riêng tại Việt Nam, thống kê trong giai đoạn 2020-2021 có đến 53,6% trường hợp phá thai là do mang thai ngoài ý muốn. Tỷ lệ phá thai cao nhất ở độ tuổi từ 25-29 tuổi, tiếp đến là nhóm từ 20-24 tuổi rồi đến nhóm từ 30-39 tuổi.
 Vì sao xảy ra tình trạng mang thai ngoài ý muốn?
 Bác sĩ Nguyễn Thị Thanh Tâm cho biết, có khá nhiều nguyên nhân dẫn đến tình mạng mang thai ngoài ý muốn, thường gặp nhất là không sử dụng phương pháp tránh thai hoặc sử dụng phương pháp tránh thai không nhất quán và không đúng cách.
 Nhiều trường hợp sử dụng biện pháp ngừa thai nhưng vẫn mang thai là do bao cao su bị rách, bị tụt, thuốc tránh thai không hiệu quả hoặc quên uống thuốc tránh thai… Để ngăn ngừa việc mang thai ngoài ý muốn là cả nam và nữ cần được tham vấn bác sĩ kỹ lưỡng để áp dụng đúng biện pháp ngừa thai hiệu quả và phù hợp. (1)
 Mang thai ngoài ý muốn xảy ra khi cặp đôi chưa sẵn sàng đón nhận “tin vui”
 Một số dấu hiệu báo hiệu chị em có thể đã mang thai
 Tùy vào cơ địa mỗi người mà triệu chứng thai nghén ở chị em sẽ khác nhau. Vào những tuần lễ đầu tiên của thai kỳ, một số chị em có thể nhạy cảm với mùi vị thức ăn nên dễ nhận biết dấu hiệu mang thai. Tuy nhiên, cũng có nhiều chị em không cảm nhận được thai nghén ở những tuần đầu tiên, nhất là những chị em có chu kỳ kinh nguyệt không ổn định sẽ khó phát hiện bản thân đã mang thai. (2)
 Ngoài dấu hiệu kể trên, chị em có thể gặp các triệu chứng sau:
 Trễ kinh là dấu hiệu dễ nhận biết nhất;
 Âm đạo tiết dịch nhầy nhiều hơn;
 Đi tiểu nhiều hơn;
 Mệt mỏi;
 Nhạy cảm khứu giác và vị giác;
 Ngực bị căng tức, sưng đau, nhũ hoa nhạy cảm hơn;
 Tĩnh mạch ở cổ, ngực giãn nở;
 Quầng vú sẫm màu hơn.
 “Để biết được bản thân có mang thai hay không, chị em có thể sử dụng que thử thai tại nhà để kiểm tra sự hiện diện của hormone hCG (hormone đặc trưng của thai kỳ) có trong nước tiểu. Chị em nên thử que sau khi trễ kinh ít nhất 5 ngày so với chu kỳ bình thường để giảm tối đa kết quả sai lệch. Khi nhận kết quả que thử thai 2 vạch, chị em nên đến cơ sở y tế để được siêu âm kiểm tra nhau thai đã làm tổ trong tử cung hay chưa, cũng như được bác sĩ Sản khoa hướng dẫn cách chăm sóc và theo dõi thai kỳ khỏe mạnh nhất”, bác sĩ Thanh Tâm cho biết thêm.
 Trễ kinh so với chu kỳ bình thường là dấu hiệu báo hiệu sớm việc mang thai dễ nhận biết nhất
 Mang thai ngoài ý muốn nên làm gì?
 Mang thai và sinh nở không chỉ là thiên chức thiêng liêng, mà còn là niềm hạnh phúc của hầu hết chị em phụ nữ. Tuy nhiên, khi lỡ mang thai ngoài kế hoạch và chưa sẵn sàng làm mẹ, nhiều chị em lo lắng, sợ hãi và lúng túng không biết xử lý mang thai ngoài ý muốn như thế nào là đúng đắn nhất.
 Bác sĩ Thanh Tâm chia sẻ, để giải quyết tình huống này, chị em nên chia sẻ câu chuyện cùng người thân, gia đình và bạn bè thân cận để nhận được những lời khuyên khách quan nhất. Tốt nhất chỉ nên tìm đến những người đáng tin cậy để được tâm sự và gỡ rối, cũng như không bị áp lực đưa ra quyết định sai lầm. (3)
 Chị em nên tham khảo ý kiến người thân để nhận được lời khuyên xử lý thai ngoài ý muốn đúng đắn nhất
 Những tình huống mang thai ngoài ý muốn chỉ có hai sự lựa chọn, một là tiếp tục mang thai, hai là chấm dứt thai kỳ. Bất kỳ lựa chọn nào cũng đều có khó khăn riêng, chị em cần cân nhắc kỹ càng trước khi ra quyết định.
 1. Tiếp tục mang thai ngoài ý muốn
 Nếu lựa chọn tiếp tục thai kỳ, chị em cần chuẩn bị một sức khỏe tốt và tâm lý vững vàng để nuôi dạy đứa trẻ trong tương lai. Lúc này, chị em hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được hướng dẫn các mốc khám thai quan trọng, các xét nghiệm tầm soát cần thiết để theo dõi sự phát triển của bé.
 Ngoài ra, chị em cần xây dựng chế độ ăn uống khoa học, chế độ làm việc và nghỉ ngơi hợp lý, bổ sung đầy đủ các dưỡng chất cần thiết cho cơ thể như acid folic, canxi, sắt, magie, DHA… để mẹ có sức khỏe tốt nhất, bé có nền tảng phát triển toàn diện về thể chất và trí tuệ.
 2. Chấm dứt thai kỳ ngoài ý muốn
 Trong những tình huống chị em không đủ điều kiện sức khỏe, không có khả năng nuôi dưỡng bé, không muốn giữ lại bé hoặc một lý do tế nhị nào đó, chị em hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được hướng dẫn chấm dứt thai kỳ an toàn. (4)
 Hiện nay có 3 biện pháp được sử dụng để chấm dứt thai kỳ. Tùy thuộc vào độ tuổi thai nhi và tình trạng sức khỏe người phụ nữ mà bác sĩ sẽ chỉ định phương pháp phù hợp. Cụ thể là:
 Phá thai bằng thuốc: là phương pháp phá thai không xâm lấn, chỉ sử dụng thuốc, thường được áp dụng cho tuổi thai 4-7 tuần tuổi. Tuy nhiên, phương pháp này chống chỉ định nếu chị em mắc bệnh rối loạn đông máu, thiếu máu nặng hoặc cơ địa dị ứng với thành phần của thuốc…
 Mặc dù phương pháp phá thai này khá đơn giản, tuy nhiên để hạn chế tối đa nguy cơ biến chứng nguy hiểm xảy ra, chị em nên đến cơ sở y tế uy tín để được hướng dẫn và theo dõi quá trình sử dụng thuốc. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc sử dụng tại nhà vì dễ bị sót thai hoặc thai lưu lâu ngày rất nguy hiểm.
 Hút thai chân không: Thường được áp dụng nếu chị em không đủ điều kiện sức khỏe uống thuốc hoặc từ chối phương pháp uống thuốc phá thai. Phương pháp thường áp dụng cho tuổi thai nhỏ hơn 12 tuần tuổi. Bác sĩ sẽ sử dụng ống hút chuyên dụng qua cổ tử cung vào buồng tử cung, quan sát toàn bộ tử cung trên màn hình để hút toàn bộ phôi thai ra ngoài mà không làm sót thai.
 Đây là phương pháp phá thai ngoại khoa cần có sự can thiệp của thiết bị y tế, vì thế chị em cần đến cơ sở y tế uy tín, có máy móc hiện đại, thực hiện hút thai bởi bác sĩ tay nghề cao để tránh những biến chứng nguy hiểm như thủng tử cung, băng huyết hoặc nhiễm trùng tử cung…
 Nong nạo gắp thai: Thường áp dụng cho tuổi thai lớn, 13-18 tuần tuổi. Đầu tiên, chị em sẽ được sử dụng thuốc làm ngừng sự phát triển của thai nhi. Sau đó được gây tê trước khi thực hiện thủ thuật nong nạo gắp thai. Bác sĩ sẽ nong rộng cổ tử cung rồi sử dụng dụng cụ chuyên dụng đưa vào bên trong buồng tử cung, nạo gắp phôi thai ra khỏi buồng tử cung.
 Phương pháp phá thai này can thiệp sâu bên trong tử cung, có thể gây đau đớn và tiềm ẩn nhiều biến chứng nguy hiểm. Vì thế, chị em chỉ nên thực hiện nong nạo phá thai ở những cơ sở y tế uy tín, có đội ngũ bác sĩ Sản Phụ khoa giỏi chuyên môn, giàu kinh nghiệm, tay nghề vững vàng trực tiếp làm thủ thuật.
 “Khi phát hiện mang thai ngoài ý muốn và mong muốn chấm dứt thai kỳ, chị em nên lựa chọn cơ sở y tế uy tín để được hướng dẫn cách xử lý một cách an toàn và hiệu quả nhất. Tuyệt đối không tự ý lén lút bỏ thai hoặc hút thai, nong nạo gắp thai ở những phòng khám chui để tránh gặp biến chứng nguy hiểm đến tính mạng và sức khỏe sinh sản về sau”, bác sĩ Thanh Tâm nhắn nhủ.
 Tham khảo: Phá thai có ảnh hưởng gì không?
 Một thai kỳ không mong muốn sẽ khiến chị em đối mặt với nhiều vấn đề, hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được giải tỏa tâm lý, nhờ đó có cân nhắc kỹ càng để đưa ra quyết định đúng đắn nhất.
 Trung tâm Sản Phụ khoa Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh quy tụ đội ngũ chuyên gia Sản Phụ khoa giỏi chuyên môn, giàu kinh nghiệm, sở hữu hệ thống máy móc hiện đại, phác đồ thăm khám, chẩn đoán và điều trị cá thể hóa từng trường hợp cụ thể… sẽ hướng dẫn cho chị em giải pháp tối ưu nhất.
 Trung tâm cũng triển khai đa dạng dịch vụ thai sản chất lượng như thai sản trọn gói, thai sản theo yêu cầu, sinh con trọn gói… giúp mẹ bầu an tâm tận hưởng thai kỳ khỏe mạnh, sinh nở nhẹ nhàng, mẹ tròn con vuông.
 Để đặt lịch hẹn thăm khám và tư vấn với các chuyên gia Sản Phụ khoa giỏi tại Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, chị em vui lòng liên hệ đến:
 Cần làm gì để tránh mang thai ngoài ý muốn?
 Mang thai ngoài ý muốn có thể phá vỡ cuộc sống và gây cản trở cho công việc, tốt nhất chị em nên thực hiện quan hệ tình dục an toàn bằng cách:
 Sử dụng biện pháp tránh thai hoặc yêu cầu đối phương sử dụng bao cao su mỗi lần quan hệ tình dục. Hiện nay có hơn 12 phương pháp tránh thai có ưu nhược điểm khác nhau, chị em hãy tham khảo ý kiến bác sĩ để được tư vấn phương pháp phù hợp.
 Uống thuốc tránh thai khẩn cấp trong những tình huống quan hệ tình dục không an toàn hoặc không chắc chắn về hiệu quả của phương pháp tránh thai đang sử dụng. Tuy nhiên, chị em không nên quá lạm dụng thuốc bởi có thể gây nhiều tác dụng phụ nguy hại đến sức khỏe. Khuyến cáo chị em chỉ nên uống tối đa 2 viên/tháng hoặc 3 viên/năm để đảm bảo sức khỏe sinh sản về sau.
 Mang thai khi còn đang ở tuổi vị thành niên sẽ tiềm ẩn nhiều biến cố biến chứng thai sản, cũng như sự phát triển hoàn hảo cho thai nhi có thể không được đảm bảo. Hãy đợi đến khi chị em đủ điều kiện kinh tế, có thể chịu trách nhiệm và sẵn sàng cho thiên chức làm mẹ.
 Hy vọng những thông tin trên đây đã giúp chị em biết được mang thai ngoài ý muốn phải làm sao, từ đó có quyết định đúng đắn và chính chắn nhất. Nếu có bất kỳ thắc mắc hoặc băn khoăn nào, chị em có thể liên hệ đến hotline Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh để được các chuyên gia Sản Phụ khoa giỏi hỗ trợ!