Vỡ túi mật: Nguyên nhân, triệu chứng, chẩn đoán và phòng ngừa
28/11/2023

Vỡ túi mật là tình trạng nguy hiểm, cần được cấp cứu và điều trị kịp thời để tránh đe dọa đến tính mạng. Nguyên nhân chủ yếu do sỏi mật, chấn thương trong quá trình va đập hoặc nhiễm trùng. Hầu hết các trường hợp vỡ túi mật đều cần can thiệp phẫu thuật để điều trị dứt điểm, tránh để lại biến chứng nghiêm trọng về sau.
 Mục lụcVỡ túi mật là gì?Triệu chứng vỡ túi mậtNguyên nhân gây vỡ túi mật1. Vỡ túi mật do viêm túi mật2. Vỡ túi mật do chấn thươngChẩn đoán vỡ túi mậtVỡ túi mật có nguy hiểm không?Điều trị vỡ túi mật1. Phẫu thuật bỏ túi mật2. Điều trị sau phẫu thuậtPhòng ngừa vỡ túi mậtThắc mắc thường gặp về vỡ túi mật1. Điều gì xảy ra nếu túi mật bị vỡ?2. Vỡ túi mật có hiếm gặp không?3. Tỷ lệ sống sót sau khi vỡ túi mật là bao nhiêu?Vỡ túi mật là gì?
 Vỡ túi mật là tình trạng thành túi mật bị nứt, rò rỉ dịch mật ra ngoài, gây đau bụng đột ngột và dữ dội. Nguyên nhân chủ yếu do sỏi mật, nhiễm trùng hoặc chấn thương.
 Túi mật là một cơ quan nhỏ nằm bên dưới gan, thực hiện chức năng lưu trữ và giải phóng dịch mật vào ruột non để giúp hấp thu chất béo, hỗ trợ quá trình tiêu hóa thức ăn.
 Triệu chứng vỡ túi mật
 Vỡ túi mật thường gây ra các triệu chứng điển hình sau đây:(1)
 Buồn nôn, ói mửa
 Đau nhói ở bên hạ sườn phải
 Vàng da, vàng mắt
 Sốt
 Khi nhận thấy những biểu hiện đáng lo ngại này, người bệnh nên đi khám bác sĩ sớm để được chẩn đoán nguyên nhân chính xác, từ đó áp dụng phương pháp điều trị hiệu quả.
 Nguyên nhân gây vỡ túi mật
 Vỡ túi mật có thể xuất phát từ hai nguyên nhân sau đây:
 1. Vỡ túi mật do viêm túi mật
 Sỏi mật là nguyên nhân hàng đầu gây viêm túi mật. Theo thời gian, do chịu áp lực lớn, túi mật sẽ căng giãn quá mức và giảm lưu lượng máu, gây thủng hoặc vỡ thành túi mật.
 Một số nguyên nhân khác có thể gây viêm túi mật gồm:
 Giun ký sinh gây ra bệnh đường mật
 Vi khuẩn Escherichia coli, Klebsiella, Streptococcus faecalis… gây viêm túi mật
 Bùn mật làm tắc nghẽn túi mật, dẫn đến viêm nhiễm
 2. Vỡ túi mật do chấn thương
 Tai nạn giao thông
 Té ngã, va đập vào bụng trong quá trình chơi thể thao…
 Sỏi túi mật là nguyên nhân hàng đầu gây ra tình trạng viêm túi mật
 Chẩn đoán vỡ túi mật
 Triệu chứng vỡ túi mật và viêm túi mật thường rất giống nhau. Do đó, để chẩn đoán chính xác tình trạng đang gặp phải, bác sĩ có thể chỉ định người bệnh thực hiện các phương pháp sau đây:
 Siêu âm bụng
 Siêu âm Doppler màu
 Chụp CT
 Xạ hình đường mật (quét HIDA)
 Ngoài ra, bác sĩ có thể yêu cầu thực hiện xét nghiệm máu để kiểm tra các dấu hiệu viêm nhiễm:
 Số lượng tế bào bạch cầu trong máu
 Nồng độ procalcitonin máu
 Tốc độ lắng hồng cầu
 Siêu âm bụng giúp chẩn đoán
 Vỡ túi mật có nguy hiểm không?
 Vỡ túi mật là tình trạng cấp cứu y tế, cần được can thiệp điều trị kịp thời để tránh xảy ra các biến chứng nguy hiểm như:
 Nhiễm trùng huyết
 Sốc
 Suy đa cơ quan
 Những biến chứng này thường dễ xảy ra ở đối tượng có hệ miễn dịch suy yếu. Ngoài ra, người bệnh còn có nguy cơ mắc hội chứng đáp ứng viêm toàn thân (SIRS), thậm chí đe dọa đến tính mạng.
 Điều trị vỡ túi mật
 Với mỗi trường hợp bị vỡ túi mật, bác sĩ sẽ xem xét vị trí, mức độ vỡ để chỉ định phương pháp điều trị phù hợp, cụ thể như sau:
 1. Phẫu thuật bỏ túi mật
 Cắt bỏ túi mật thường được chỉ định thực hiện trước khi túi mật bị vỡ. Nguy cơ biến chứng sẽ cao hơn nếu tiến hành phẫu thuật cắt bỏ sau khi vỡ. Đối với trường hợp này, bác sĩ sẽ thực hiện bằng phương pháp phẫu thuật nội soi. Đây là thủ thuật xâm lấn tối thiểu, nguy cơ biến chứng thấp so với phẫu thuật mổ hở, đồng thời giảm thời gian nằm viện đáng kể. Ngoài ra, phương pháp này cũng được ưu tiên thực hiện đối với các trường hợp túi mật bị viêm.
 2. Điều trị sau phẫu thuật
 Hầu hết các trường hợp sau phẫu thuật cắt bỏ túi mật đều cần được chăm sóc kỹ lưỡng để đảm bảo vết thương nhanh phục hồi, tránh nhiễm trùng hoặc xảy ra các biến chứng đáng lo ngại khác:
 Dùng thuốc kháng sinh để điều trị tình trạng viêm nhiễm
 Xây dựng chế độ ăn ít chất béo
 Uống thuốc giảm đau theo kê đơn của bác sĩ
 Tránh hoạt động mạnh
 Thời gian nằm viện sau phẫu thuật có thể kéo dài từ 1 – 5 ngày tùy vào phương pháp phẫu thuật mổ hở hay nội soi.
 Thời gian để vết thương phục hồi và có thể quay trở lại hoạt động bình thường thường mất từ 2 – 6 tuần, tùy thuộc vào tình trạng người bệnh trước mổ, loại phẫu thuật thực hiện và biến chứng hậu phẫu.
 Bác sĩ đang tiến hành phẫu thuật cho người bệnh
 Phòng ngừa vỡ túi mật
 Để ngăn chặn tình trạng vỡ túi mật, biện pháp quan trọng nhất là chủ động phòng ngừa sỏi túi mật bằng cách xây dựng chế độ dinh dưỡng, tập luyện khoa học:
 Ăn nhiều thực phẩm giàu chất xơ, như trái cây, rau xanh, các loại đậu, ngũ cốc nguyên hạt (gạo lứt, yến mạch…).(2)
 Ăn thực phẩm giàu chất béo lành mạnh để hỗ trợ hoạt động co bóp ổn định của túi mật như dầu cá, dầu ô liu…
 Hạn chế ăn thực phẩm có chứa nhiều đường, carbohydrate tinh chế, chất béo không lành mạnh, chẳng hạn như đồ chiên rán, món tráng miệng…
 Ngoài ra, khi nhận thấy các triệu chứng nghi ngờ mắc bệnh sỏi mật (đau bụng trên bên phải, đau vùng giữa bụng trên, đau bụng trên bên phải lan ra vai phải hoặc lưng, đau sau khi ăn…), người bệnh cần chủ động đi khám bác sĩ để được chẩn đoán và phát hiện kịp thời.
 Thắc mắc thường gặp về vỡ túi mật
 Dưới đây là một số giải đáp liên quan đến tình trạng vỡ túi mật, người bệnh có thể tham khảo thêm:
 1. Điều gì xảy ra nếu túi mật bị vỡ?
 Nếu vị trí tổn thương nằm tiếp giáp với gan thì có thể gây áp xe gan. Thậm chí, nhiều trường hợp sỏi lớn gây vỡ túi mật, làm tắc nghẽn ống mật chủ,hoặc rò vào tá tràng.
 2. Vỡ túi mật có hiếm gặp không?
 Vỡ túi mật chiếm 8 – 12% trong tổng số các trường hợp mắc bệnh viêm túi mật cấp tính nặng.
 3. Tỷ lệ sống sót sau khi vỡ túi mật là bao nhiêu?
 Tỷ lệ tử vong sau khi bị vỡ túi mật là 24,1% và tỷ lệ sống sót là 75,9%.
 Trung tâm Nội soi và Phẫu thuật nội soi tiêu hóa (BVĐK Tâm Anh TP.HCM) và Khoa Ngoại Tổng hợp (BVĐK Tâm Anh Hà Nội) thuộc Hệ thống BVĐK Tâm Anh là những trung tâm y tế chuyên khoa Tiêu hóa uy tín, cung cấp dịch vụ thăm khám và điều trị cao cấp, hiệu quả cho người bệnh gặp các vấn đề về đường tiêu hóa từ nhẹ đến nặng.
 Nơi đây quy tụ đội ngũ bác sĩ Nội soi tiêu hóa – Nội khoa và Ngoại khoa Tiêu hóa – Gan Mật Tụy – Hậu môn trực tràng chuyên môn cao, giàu kinh nghiệm. Đặc biệt, các phương pháp ngoại khoa tiên tiến được áp dụng trong các lĩnh vực Nội soi và Phẫu thuật nội soi ít xâm lấn, giúp bệnh nhân nhanh hồi phục, không để lại sẹo với các tên tuổi hàng đầu như TS.BS Đỗ Minh Hùng, TTƯT.TS.BS Phạm Hữu Tùng, BS.CKII Nguyễn Quốc Thái, TS.BS Trần Thanh Bình, ThS.BS.CKII Trần Hiếu Nhân, BS.CKII Hồ Thị Bích Thủy, BS.CKI Đặng Lê Bích Ngọc; điều trị Gan Mật Tụy kỹ thuật hiện đại với TS.BS Phạm Công Khánh, BS.CKII Võ Ngọc Bích; thăm khám và tư vấn bệnh lý nội tiêu hóa với ThS.BS.CKII Lê Thanh Quỳnh Ngân, BS.CKI Huỳnh Văn Trung, BS.CKI Hoàng Đình Thành, ThS.BS Nguyễn Thị Ngọc Bích, ThS.BS.CKI Đoàn Hoàng Long; phẫu thuật trong điều trị các bệnh lý hậu môn trực tràng như ThS.BS Nguyễn Văn Hậu, ThS.BS Ngô Hoàng Kiến Tâm, ThS.BS Nguyễn Thanh Biên…
 Các bác sĩ Khoa Ngoại Tổng hợp cũng dẫn đầu với các kỹ thuật hiện đại trong phẫu thuật nội soi ổ bụng với các tên tuổi chuyên gia như TTƯT.PGS.TS Triệu Triều Dương, ThS.BS.CKII Nguyễn Văn Trường, ThS.BS Lê Văn Lượng… Các chuyên gia thuộc lĩnh vực nội soi tiêu hóa tiêu biểu như TS.BS Vũ Trường Khanh, BSNT Đào Trần Tiến, BSNT Hoàng Nam, BS.CKII Bùi Quang Thạch… Ngoài ra, bệnh viện còn được trang bị hệ thống thiết bị y tế hiện đại, nhập khẩu từ nước ngoài, phục vụ tối đa nhu cầu thăm khám và điều trị của khách hàng.
 Để đặt lịch thăm khám và điều trị các bệnh lý đường tiêu hóa với các chuyên gia bác sĩ về Tiêu hóa của Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, xin vui lòng liên hệ:
 Trên đây là tổng hợp tất cả các thông tin liên quan đến tình trạng vỡ túi mật, phương pháp chẩn đoán, điều trị và phòng ngừa hiệu quả. Hy vọng thông qua những chia sẻ này, bạn đã có thêm nhiều cập nhật hữu ích để chủ động theo dõi, phát hiện bệnh từ sớm, nhằm hạn chế tối đa biến chứng nguy hiểm.