Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Alpinia subverticillata

Alpinia subverticillata là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Valeton mô tả khoa học đầu tiên năm 1913.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia subverticillata
*Alpinia subverticillata
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
S
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1913
Alpinia superba

Alpinia superba là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được (Ridl.) Loes. mô tả khoa học đầu tiên năm 1930.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia superba
*Alpinia superba
*access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013
S
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1930
Alpinia suriana

Alpinia suriana là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được C.K.Lim mô tả khoa học đầu tiên năm 2007.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia suriana
*Alpinia suriana
*access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013
S
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2007
Alpinia tamacuensis

Alpinia tamacuensis là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được R.M.Sm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1982.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia tamacuensis
*Alpinia tamacuensis
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
T
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1982
Alpinia tonrokuensis

Alpinia tonrokuensis là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Hayata mô tả khoa học đầu tiên năm 1920.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia tonrokuensis
*Alpinia tonrokuensis
*access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013
T
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1920
Alpinia trachyascus

Alpinia trachyascus là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được K.Schum. mô tả khoa học đầu tiên năm 1904.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia trachyascus
*Alpinia trachyascus
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
T
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1904
Alpinia tristachya

Alpinia tristachya là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được (Ridl.) Loes. mô tả khoa học đầu tiên năm 1930.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia tristachya
*Alpinia tristachya
*access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013
T
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1930
Alpinia unilateralis

Alpinia unilateralis là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được B.L.Burtt & R.M.Sm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1972.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia unilateralis
*Alpinia unilateralis
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
Thể loại:Chi Riềng
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1972
Alpinia uraiensis

Alpinia uraiensis là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Hayata mô tả khoa học đầu tiên năm 1915.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia uraiensis
*Alpinia uraiensis
*access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013
Thể loại:Chi Riềng
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1915
Alpinia valetoniana

Alpinia valetoniana là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Loes. mô tả khoa học đầu tiên năm 1930.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia valetoniana
*Alpinia valetoniana
*access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013
V
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1930
Alpinia velveta

Alpinia velveta là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được R.M.Sm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1990.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia velveta
*Alpinia velveta
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
V
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1990
Alpinia versicolor

Alpinia versicolor là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được K.Schum. mô tả khoa học đầu tiên năm 1899.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia versicolor
*Alpinia versicolor
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
V
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Alpinia vitellina

Alpinia vitellina là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được (Lindl.) Ridl. mô tả khoa học đầu tiên năm 1899.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia vitellina
*Alpinia vitellina
*access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013
V
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Alpinia vitiensis

Alpinia vitiensis là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Seem. mô tả khoa học đầu tiên năm 1868.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia vitiensis
*Alpinia vitiensis
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
V
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1868
Alpinia vittata

Alpinia vittata là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được W.Bull mô tả khoa học đầu tiên năm 1873.

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia vittata
*Alpinia vittata
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
V
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1873
Alpinia vulcanica

Alpinia vulcanica là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Elmer mô tả khoa học đầu tiên năm 1919.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia vulcanica
*Alpinia vulcanica
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
V
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1919
Alpinia warburgii

Alpinia warburgii là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được K.Schum. mô tả khoa học đầu tiên năm 1899.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia warburgii
*Alpinia warburgii
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
Thể loại:Chi Riềng
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Alpinia wenzelii

Alpinia wenzelii là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Merr. mô tả khoa học đầu tiên năm 1914.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia wenzelii
*Alpinia wenzelii
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
Thể loại:Chi Riềng
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1914
Alpinia werneri

Alpinia werneri là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Lauterb. ex Valeton mô tả khoa học đầu tiên năm 1914.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia werneri
*Alpinia werneri
*access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013
Thể loại:Chi Riềng
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1914
Alpinia womersleyi

Alpinia womersleyi là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được R.M.Sm. mô tả khoa học đầu tiên năm 1978.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Alpinia womersleyi
*Alpinia womersleyi
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
Thể loại:Chi Riềng
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1978
Sa nhân cựa

Sa nhân cựa (danh pháp khoa học: Meistera aculeata) là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được William Roxburgh mô tả khoa học đầu tiên năm 1810 dưới danh pháp Amomum aculeatum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực bao gồm quần đảo Andaman, Java, Tiểu Sunda, Malaysia bán đảo, Maluku, Myanmar, New Guinea, Sumatra, Thái Lan, Việt Nam.

**Mô tả**
Bụi; thân cao đến 3–4 m, đường kính thân cây 1,5 cm. Lá không cuống, có phiến tròn dài thon hình tim-hình mác, dài 15–60 cm, rộng 2–9 cm, không lông; mép cao 3 mm, có 2 thùy. Lá bắc hình mác. Phát hoa dạng bông hình trứng ngược, ở đất, xoan tròn, dài 5–7 cm; cọng ngắn; lá hoa xoan; hoa thò dài ra, đài 3–4 cm; ống vành đến 3 cm, cánh hoa 1,5 cm; môi dài hơn rộng, 3 thùy đứng; bao phấn có mòng 3 thùy. Quả nang hình trứng to 3 x 2,5 cm, đỏ đậm, không rãnh, có lông mịn và gai chẻ hai, nhọn. Ra hoa tháng 4-5, quả chín tháng 10. Rừng bình nguyên và trồng.

**Chú thích**
Meistera aculeata
*Meistera aculeata
*access-date =ngày 21 tháng 12 năm 2020
A
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1810
Thể loại:Thực vật Ấn Độ
Thể loại:Thực vật Indonesia
Thể loại:Thực vật Malaysia
Thể loại:Thực vật Myanmar
Thể loại:Thực vật Papua New Guinea
Thể loại:Thực vật Thái Lan
Thể loại:Thực vật Việt Nam
Meistera acuminata

Meistera acuminata là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được George Henry Kendrick Thwaites mô tả khoa học đầu tiên năm 1861 dưới danh pháp Amomum acuminatum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực bao gồm miền nam Ấn Độ và Sri Lanka.

**Chú thích**
Meistera acuminata
*Meistera acuminata
*access-date =ngày 21 tháng 12 năm 2020
A
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1861
Thể loại:Thực vật Ấn Độ
Thể loại:Thực vật Sri Lanka
Amomum alborubellum

Amomum alborubellum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann và Carl Adolf Georg Lauterbach mô tả khoa học đầu tiên năm 1900.

**Phân bố**
Loài này có ở Papua New Guinea.


**Chú thích**
Amomum alborubellum
*Amomum alborubellum
*access-date=ngày 16 tháng 7 năm 2013
A
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1900
Thể loại:Thực vật Papua New Guinea
Epiamomum angustipetalum

Epiamomum angustipetalum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Shoko Sakai và Hidetoshi Nagamasu mô tả khoa học đầu tiên năm 1998 dưới danh pháp Amomum angustipetalum. Năm 2018, Axel Dalberg Poulsen và Jana Leong-Škorničková chuyển nó sang chi mới được mô tả là Epiamomum.

**Phân bố**
Plants of the World Online cho rằng loài này có ở Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
 Epiamomum angustipetalum- Epiamomum angustipetalum- accessdate=ngày 25 tháng 12 năm 2020
A
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1998
Thể loại:Thực vật Malaysia
Sulettaria anomala

Sulettaria anomala là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Rosemary Margaret Smith mô tả khoa học đầu tiên năm 1982 dưới danh pháp Amomum anomalum. Năm 2018, A.D.Poulsen và Lofthus chuyển nó sang chi Sulettaria.

**Phân bố**
Loài này có tại Borneo (Sabah, Sarawak).

**Chú thích**
Sulettaria anomala
*Sulettaria anomala
*access-date =ngày 24 tháng 12 năm 2020
A
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1982
Thể loại:Thực vật Malaysia
Amomum apiculatum

Amomum apiculatum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann mô tả khoa học đầu tiên năm 1899.

**Phân bố**
Loài này có ở miền tây Sumatra, Indonesia, ở cao độ 80-1.200 m (260-4.000 ft).

**Chú thích**
Amomum apiculatum
*Amomum apiculatum
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
A
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Thể loại:Thực vật Indonesia
Amomum aquaticum

Amomum aquaticum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Ernst Adolf Raeuschel mô tả khoa học đầu tiên năm 1797.

**Phân bố**
Loài này có ở Sri Lanka.

**Chú thích**
Amomum aquaticum
*Amomum aquaticum
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
A
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1797
Thể loại:Thực vật Sri Lanka
Amomum argyrophyllum

Amomum argyrophyllum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1920.

**Phân bố**
Loài này có ở miền nam Thái Lan.

**Mô tả**
Thân rễ thanh mảnh thuôn dài, thân 3 ft. Lá hình mũi mác nhọn, dài, thu hẹp lại ở cuống lá, mặt sau khi khô màu trắng bạc mượt, dài 14 inch, rộng 2,5 inch; cuống lá dài 4 inch, bẹ 12 inch, lưỡi bẹ ngắn, thuôn dài, tròn hợp sinh với cuống lá. Cụm hoa dạng đầu hình nón, dài 2 inch có cuống rất ngắn. Lá bắc giống như da, nhẵn nhụi, hình mác-thuôn dài, tù, khoảng 12, dài nhất 1,25 inch x 0,75 inch, có sọc. Lá bắc bên trong hình mác dài 1 inch. Đài hoa dài 1,25 inch, hình phễu hẹp với 3 thùy ngắn ở đỉnh. Ống tràng hoa dài 2 inch, thanh mảnh ở gốc, giãn ra phía trên, các thùy trên hình mác rộng, có nắp che; các thùy bên hình mác, kích thước 1,25 inch x 0,5 inch. Môi hình trứng ngược, nguyên, kích thước 1,5 inch x 0,6 inch; đỉnh tròn, miệng ống có lông. Chỉ nhị dài 0,25 inch, bao phấn thuôn dài, mào rất lớn, hình thận bề ngang 0,5 inch, đỉnh của bao phấn chia đôi. Có quan hệ gần với A. dealbatum (A. sericeum) nhưng nhỏ hơn nhiều với các lá hẹp hơn.

**Chú thích**
Amomum argyrophyllum
*Amomum argyrophyllum
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
A
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1920
Thể loại:Thực vật Thái Lan
Alpinia austrosinense

Alpinia austrosinense là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Ding Fang (Phương Đỉnh) mô tả khoa học đầu tiên năm 1982 dưới danh pháp Amomum austrosinense. Năm 2015, Pu Zou và Yu-Shi Ye chuyển nó sang chi Alpinia. Rất gần với Alpinia pumila (花叶山姜 , hoa diệp sơn khương) về mặt hình thái học.

**Phân bố**
Loài này tìm thấy tại đông nam Trung Quốc (Quảng Đông, Quảng Tây, Quý Châu). Môi trường sống là rừng, ở cao độ 700-1.000 m
Tên gọi trong tiếng Trung là 三叶豆蔻 (tam diệp đậu khấu, nghĩa là đậu khấu ba lá).

**Mô tả**
Cây cao khoảng 50 cm. Lá 1-3, thường là 2; bẹ lá có sọc; lưỡi bẹ 2 thùy, 3–6 mm, có lông măng; cuống lá 0,5–5 cm, có lông măng; phiến lá hình elip hẹp hoặc thuôn dài, hiếm khi hình trứng đến hình mác ngược, 10-40 × 3,5–11 cm, nhẵn nhụi ngoại trừ có lông măng dọc theo gân giữa, đáy hình nêm đến rộng như vậy, đôi khi xiên, mép lá dày dặc lông rung, đỉnh nhọn. Cụm hoa dạng bông 3–6 cm; cuống 4–6 cm; lá bắc hình trứng ngược hoặc thuôn dài, 1,2-1,5 cm × 5–8 mm, có 1-2 hoa; không có lá bắc con. Đài hoa màu trắng ở gốc, màu tía ở phía xa, khoảng 1,6 cm, có lông măng, đỉnh 3-4 răng. Ống tràng hoa khoảng 1,8 cm, có lông măng; các thùy màu trắng pha chút ánh đỏ, thuôn dài, khoảng 1,5 cm × 5 mm. Các nhị lép bên màu đỏ, thẳng, 5–6 mm. Cánh giữa môi dưới màu trắng với các vạch màu đỏ, hình trứng ngược, khoảng 1,3 cm × 9 mm, mép có khía răng cưa thô, đỉnh 2 thùy. Bao phấn màu đỏ, 8–9 mm; phần phụ liên kết 2 thùy, nhỏ. Bàu nhụy có lông tơ dày dặc. Quả nang hình cầu, đường kính 0,8-1,4 cm, có lông tơ màu đỏ, đỉnh có đài hoa bền. Ra hoa tháng 6. 2n = 48.

**Chú thích**
Alpinia austrosinense
*Alpinia austrosinense
*access-date=ngày 19 tháng 1 năm 2021
A
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1982
Thể loại:Thực vật Trung Quốc
Meistera benthamiana

Meistera benthamiana là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Trimen mô tả khoa học đầu tiên năm 1885 dưới danh pháp Amomum benthamianum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có tại Kalutara, Sri Lanka.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Meistera benthamiana
*Meistera benthamiana
*access-date =ngày 21 tháng 12 năm 2020
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1885
Thể loại:Thực vật Sri Lanka
Wurfbainia bicorniculata

Wurfbainia bicorniculata là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann mô tả khoa học đầu tiên năm 1904 dưới danh pháp Amomum bicorniculatum. Năm 2018 Jana Leong-Škorničková và Axel Dalberg Poulsen chuyển nó sang chi Wurfbainia.

**Phân bố**
Loài này có tại Borneo (Kalimantan).

**Tham khảo**
Wurfbainia bicorniculata
*Wurfbainia bicorniculata
*access-date =ngày 16 tháng 12 năm 2020
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1904
Thể loại:Thực vật Indonesia
Amomum bicornutum

Amomum bicornutum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1916.

**Phân bố**
Loài này có ở dãy núi Nassau (dãy núi Sudirman) trong tỉnh Papua, miền tây đảo New Guinea, thuộc Indonesia.

**Chú thích**
Amomum bicornutum
*Amomum bicornutum
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1916
Thể loại:Thực vật Indonesia
Amomum bilabiatum

Amomum bilabiatum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Shoko Sakai và Hidetoshi Nagamasu mô tả khoa học đầu tiên năm 1998.

**Phân bố**
Loài này có ở Lambir Hills, Sarawak trên đảo Borneo, phần thuộc Malaysia.

**Chú thích**
Amomum bilabiatum
*Amomum bilabiatum
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1998
Thể loại:Thực vật Malaysia
Wurfbainia blumeana

Wurfbainia blumeana là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Theodoric Valeton mô tả khoa học đầu tiên năm 1920 dưới danh pháp Amomum blumeanum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Axel Dalberg Poulsen chuyển nó sang chi Wurfbainia.

**Phân bố**
Plants of the World Online cho rằng nó có ở Java (Indonesia).

**Chú thích**
Wurfbainia blumeana
*Wurfbainia blumeana
*accessdate =ngày 16 tháng 12 năm 2020
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1920
Thể loại:Thực vật Indonesia
Sundamomum borealiborneense

Sundamomum borealiborneense là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1906 dưới danh pháp Amomum sylvestre. Năm 1998, Ian Mark Turner đổi danh pháp thành  Amomum borealiborneense. Năm 2018, Axel Dalberg Poulsen và Mark Fleming Newman chuyển nó sang chi mới được mô tả là Sundamomum.

**Phân bố**
Plants of the World Online cho rằng loài này có ở Borneo (Sarawak).

**Liên kết ngoài**
Sundamomum borealiborneense
*Sundamomum borealiborneense
*access-date=ngày 25 tháng 12 năm 2020
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1906
Thể loại:Thực vật Malaysia
Epiamomum borneense

Epiamomum borneense là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann mô tả khoa học đầu tiên năm 1904 dưới danh pháp Zingiber borneense. Năm 1988, Rosemary Margaret Smith chuyển nó sang chi Amomum. Năm 2018, Axel Dalberg Poulsen và Jana Leong-Škorničková chuyển nó sang chi mới được mô tả là Epiamomum.

**Phân bố**
Plants of the World Online cho rằng loài này có ở Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
Epiamomum borneense
*Epiamomum borneense
*access-date=ngày 25 tháng 12 năm 2020
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1904
Thể loại:Thực vật Malaysia
Thể loại:Chi Sa nhân
Meistera botryoidea

Meistera botryoidea là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Elizabeth Jill Cowley mô tả khoa học đầu tiên năm 2000 dưới danh pháp Amomum botryoideum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có tại Brunei.

**Chú thích**
 Meistera botryoidea- Meistera botryoidea- accessdate=ngày 21 tháng 12 năm 2020
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2000
Thể loại:Thực vật Brunei
Etlingera sublimata

Etlingera sublimata là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann đặt tên khoa học đầu tiên năm 1899 dưới danh pháp Amomum brachychilus, nhưng không có mô tả khoa học kèm theo. Năm 2012, Axel Dalberg Poulsen mô tả loài này trong chi Etlingera dưới danh pháp thay thế là Etlingera sublimata. 

**Phân bố**
Loài này có tại miền trung Sulawesi.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Etlingera sublimata
*Etlingera sublimata
*access-date=ngày 19 tháng 1 năm 2021
S
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2012
Thể loại:Thực vật Indonesia
Etlingera bulusanensis

Etlingera bulusanensis là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Adolph Daniel Edward Elmer mô tả khoa học đầu tiên năm 1919 dưới danh pháp Amomum bulusanense. Năm 2018, Axel Dalberg Poulsen chuyển nó sang chi Etlingera.

**Từ nguyên**
Tên loài lấy theo núi Bulusan trong tỉnh Sorsogon, Philippines.

**Phân bố**
Loài này có tại đảo Luzon, Philippines.

**Chú thích**
Etlingera bulusanensis
*Etlingera bulusanensis
*access-date=ngày 19 tháng 1 năm 2021
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1919
Thể loại:Thực vật Philippines
Sulettaria burttii

Sulettaria burttii là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Rosemary Margaret Smith mô tả khoa học đầu tiên năm 1985 dưới danh pháp Amomum burttii. Năm 2018, A. D. Poulsen và M. F. Newman chuyển nó sang chi Sulettaria.

**Phân bố**
Loài này có tại Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
Sulettaria burttii
*Sulettaria burttii
*access-date=ngày 24 tháng 12 năm 2020
B
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1985
Thể loại:Thực vật Malaysia
Etlingera calophrys

Etlingera calophrys là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann mô tả khoa học đầu tiên năm 1899 dưới danh pháp Amomum calophrys. Năm 2012, Axel Dalberg Poulsen chuyển nó sang chi Etlingera.

**Phân bố**
Loài này có tại Sulawesi và quần đảo Tiểu Sunda.

**Chú thích**
Etlingera calophrys
*Etlingera calophrys
*access-date=ngày 19 tháng 1 năm 2021
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Thể loại:Thực vật Indonesia
Sundamomum calyptratum

Sundamomum calyptratum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Shoko Sakai và Hidetoshi Nagamasu mô tả khoa học đầu tiên năm 1998 dưới danh pháp Amomum calyptratum. Năm 2018, Axel Dalberg Poulsen và Mark Fleming Newman chuyển nó sang chi mới được mô tả là Sundamomum.

**Phân bố**
Plants of the World Online cho rằng loài này có ở Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
Sundamomum calyptratum
*Sundamomum calyptratum
*access-date =ngày 25 tháng 12 năm 2020
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1998
Thể loại:Thực vật Malaysia
Meistera calcarata

Meistera calcarata là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Vichith Lamxay và Mark Fleming Newman mô tả khoa học đầu tiên năm 2012 dưới danh pháp Amomum calcaratum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có tại Lào.

**Chú thích**
Meistera calcarata
*Meistera calcarata
*access-date =ngày 21 tháng 12 năm 2020
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 2012
Thể loại:Thực vật Lào
Lanxangia capsiciformis

Lanxangia capsiciformis là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Đồng Thiệu Toàn (Tong Shao Quan, 童绍全) mô tả khoa học đầu tiên năm 1989 dưới danh pháp Amomum capsiciforme. Năm 2018, Mark Fleming Newman và Jana Leong-Škorničková chuyển nó sang chi mới thiết lập là Lanxangia.

**Tên gọi**
Tên gọi tiếng Trung là 辣椒砂仁 (lạt tiêu sa nhân).

**Mẫu định danh**
Mẫu holotype định danh số S. Q. Tong et C. J. Liao 24865 do Đồng Thiệu Toàn (童绍全, Tong Shao Quan) và Liêu Thông Kim (寥聪金, Liao Cong Jin) thu thập ngày 6-8-1983 ven đường trong rừng ở cao độ 1.400 m tại huyện Doanh Giang, tỉnh Vân Nam. Holotype lưu giữ tại Viện Thực vật học Côn Minh (KUN) thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc.

**Phân bố và môi trường sống**
Loài này được tìm thấy tại huyện Doanh Giang, châu tự trị Đức Hoành, tỉnh Vân Nam, Trung Quốc.
Môi trường sống là rừng, ở cao độ đến 1.400 m.

**Mô tả**
Cây cao 1-1,5 m. Lá không cuống; bẹ lá có sọc dọc rõ nét; lưỡi bẹ nguyên, 3–6 mm, gần giống như da, nhẵn nhụi; phiến lá hình elip hoặc thuôn dài, 18-35 × 5,5–10 cm, nhẵn nhụi, các gân bên nổi rõ, gốc hình nêm, chóp hình đuôi nhọn. Hoa không rõ. Các cành quả 6–7 cm; cuống 3–5 cm, các bẹ giống như vảy, hình trứng rộng, gần giống như da. Quả nang màu đỏ, 4,8-5,2 × 1,8-2,2 cm, đỉnh tù, với đài hoa bền. Hạt gần giống hình đầu, khoảng 5 × 3 mm, nhiều mụn cơm, được bao bọc hoàn toàn trong áo hạt màu trắng. Tạo quả tháng 8.

**Chú thích**
 Lanxangia capsiciformis- Lanxangia capsiciformis- access-date =ngày 16 tháng 12 năm 2020
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1989
Thể loại:Thực vật Trung Quốc
Amomum centrocephalum

Amomum centrocephalum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Theodoric Valeton mô tả khoa học đầu tiên năm 1921 dưới danh pháp Geanthus echinatus. Năm 2003, Axel Dalberg Poulsen chuyển nó sang chi Amomum, nhưng do tính từ giống trung echinatum (giống cái echinata, giống đực echinatus) nghĩa là "có gai", "đầy gai" đã được Carl Ludwig Willdenow sử dụng từ năm 1797 trong danh pháp Amomum echinatum để chỉ loài khác biệt có ở Ấn Độ và Sri Lanka, nên Poulsen đã đổi danh pháp thành Amomum centrocephalum.

**Phân bố**
Loài này có ở miền bắc đảo Sumatra, Indonesia.

**Chú thích**
Amomum centrocephalum
*Amomum centrocephalum
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1921
Thể loại:Thực vật Indonesia
Amomum cephalotes

Amomum cephalotes là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1920.

**Phân bố**
Loài này có tại Pahang ở Malaysia bán đảo.

**Mô tả**
Thân thanh mảnh, nhẵn nhụi. Lá hẹp, thẳng dài nhọn hẹp tới gốc, nhẵn nhụi, dài 12 inch, rộng 0,8 inch; cuống lá hầu như không có; lưỡi bẹ dài 0,25 inch thuôn dài, nguyên. Cụm hoa hình đầu gần hình cầu dài 1,5 inch, trên một cuống dài 5 inch, được bao phủ bởi các lá bắc hình mũi mác, nhẵn nhụi, 1 inch hoặc nhỏ hơn, cuối cùng chia thành các sợi. Các lá bắc ngoài hình mũi mác, có lông tơ, gân mờ dài 1 inch. Các bông hoa có cuống khá mập, mượt, dài 0,25 inch. Đài hoa có mo với 3 điểm lông lá nhọn. Ống tràng hoa dài 1 inch, các thùy thẳng thuôn dài, tù, dài 0,5 inch, nhẵn nhụi; môi hình trứng ngược dài tương tự và rộng khoảng 0,3 inch, với 2 sống lưng trung tâm. Chỉ nhị rất ngắn, bao phấn thuôn rộng, đỉnh rộng đầu, không có mào, có lông tơ.

**Chú thích**
Amomum cephalotes
*Amomum cephalotes
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1920
Thể loại:Thực vật Malaysia
Meistera cerasina

Meistera cerasina là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1906 dưới danh pháp Amomum cerasinum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực bao gồm Tây và Trung Sumatra, Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
Meistera cerasina
*Meistera cerasina
*access-date =ngày 22 tháng 12 năm 2020
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1906
Thể loại:Thực vật Indonesia
Thể loại:Thực vật Malaysia
Amomum chaunocephalum

Amomum chaunocephalum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann mô tả khoa học đầu tiên năm 1904.

**Phân bố**
Loài này có ở Kaiser-Wilhelmsland (nay là nửa phía bắc Papua New Guinea).

**Chú thích**
Amomum chaunocephalum
*Amomum chaunocephalum
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1904
Thể loại:Thực vật Papua New Guinea
Meistera chinensis

Meistera chinensis là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Woon Young Chun mô tả khoa học đầu tiên năm 1977 dưới danh pháp Amomum chinense. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực bao gồm Campuchia, Lào, Thái Lan, Trung Quốc (Hải Nam), Việt Nam.

**Mô tả**
Cây cao 1-1,5 m. Bẹ lá có gân lõm rõ nét; lưỡi bẹ màu tía, 2 khe, khoảng 3 mm; cuống lá 5–10 mm; phiến lá thuôn dài hoặc hình elip, 16-30 × 4–8 cm, nhẵn nhụi, gốc nhọn, đỉnh hình đuôi-nhọn. Cụm hoa dạng bông hình con quay, đường kính khoảng 3 cm, khoảng 20 hoa; cuống 5–10 cm; lá bắc màu tía, hình trứng, 1–2 cm; lá bắc con hình ống, khoảng 2 cm. Đài hoa nhuốm màu đỏ ở gốc, khoảng 1,7 cm, gốc có lông nhung, đỉnh 3 răng. Ống tràng hoa hơi dài hơn đài hoa; thùy hình mác ngược, khoảng 1,5 cm, đỉnh lõm. Cánh giữa môi dưới màu trắng với gân giữa và các gân màu tía, hình trứng-hình tam giác, khoảng 1,5 × 1 cm; vuốt 5–6 mm. Bao phấn khoảng 6 mm; phần phụ liên kết hình bán nguyệt, khoảng 8 × 4 mm, mép khía tai bèo nông. Bầu nhụy màu có lông nhung màu vàng. Quả nang hình elipxoit, có nhánh, gai mềm 2–3 mm. Ra hoa tháng 4-5, tạo quả tháng 6-8. 2n = 48.

**Tên gọi**
Tại Trung Quốc, người ta gọi nó là 海南土砂仁  (Hải Nam thổ sa nhân).

**Chú thích**
Meistera chinensis
*Meistera chinensis
*access-date =ngày 22 tháng 12 năm 2020
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1977
Thể loại:Thực vật Campuchia
Thể loại:Thực vật Lào
Thể loại:Thực vật Thái Lan
Thể loại:Thực vật Trung Quốc
Thể loại:Thực vật Việt Nam
Conamomum citrinum

Conamomum citrinum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1899.
Năm 1950, Richard Eric Holttum chuyển nó sang chi Amomum. Năm 2018, de Boer et al. phục hồi chi Conamomum và chuyển nó về lại chi này. 

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực từ Malaysia bán đảo đến đông bắc Sumatra.

**Mô tả**
Lá hình mũi mác hình mác thuôn dài có mũi nhọn, đáy nhọn dài khoảng 30 cm (1 ft) trở lên, rộng 7,6 cm (3 inch), nhẵn nhụi, gân giữa mập, cuống lá ngắn có cánh, lưỡi bẹ dài 6 mm (0,25 inch). Vài cán hoa cao khoảng 33 cm (13 inch). Cuống cụm hoa dài 20 cm (8 inch) và rộng gần 6 mm (0,25 inch), cứng với nhiều lá có bẹ màu xanh lục thuôn dài cắt vát, dài 5 cm (2 inch) chẻ gần như tới đáy; các bông rất dày, nhiều hoa. Lá bắc màu lục nhạt, cứng hình trứng nhọn dài 6 mm (0,25 inch). Lá bắc con hình trứng rộng, gần như bao quanh hoa. Đài hoa hình ống ngắn dạng sụn mỏng, với 3 thùy bằng nhau, dài 6 mm (0,25 inch), rộng 1,5 cm (0,6 inch). Ống tràng hoa ngắn và dày, các thùy hình elip thuôn dài, tù, màu trắng mờ, thùy trên dài 1,3 cm (0,5 inch) và rộng 1,5 cm (0,6 inch), các thùy dưới ngắn hơn. Nhị lép thẳng, ngắn từ đế rộng màu đỏ nhạt. Môi 3 thùy, các thùy bên mọc thẳng, thuôn tròn, thùy giữa thuôn dài, tù, thuôn tròn 6mm (0,25 inch), lõm ở giữa dày lên màu vàng tươi với các sọc màu đỏ nhạt ở các thùy bên. Nhị dài 1,3 cm (0,5 inch), chỉ nhị thẳng, bao phấn giãn ra, với 2 nhánh thẳng cong dài 3mm (0,125 inch). Tất cả đều màu vàng có đốm đỏ. Đầu nhụy hình chùy có rãnh ngang hẹp. Quả nang hình cầu dài 1,3 cm (0,5 inch) màu tía sẫm. Hạt nhiều.

**Chú thích**
Conamomum citrinum
*Conamomum citrinum
*accessdate=ngày 24 tháng 12 năm 2020
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Thể loại:Thực vật Indonesia
Thể loại:Thực vật Malaysia
Hornstedtia conoidea

Hornstedtia conoidea là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1909. Năm 1919, Adolph Daniel Edward Elmer chuyển nó sang chi Amomum với danh pháp Amomum conoideum. Nghiên cứu phát sinh chủng loại chi Amomum năm 2018 của de Boer et al. xác định nó thuộc về chi Hornstedtia.

**Phân bố**
Loài này có trên dãy núi Cuernos, đảo Negros, Philippines. Sinh sống trên đất màu mỡ của các khe núi ẩm ướt ở độ cao 600 m (2.000 ft). Tên bản địa tagbac.

**Mô tả**
Các thân mọc thành cụm dài 3 mét dài, kích thước thân dày cho tới gốc 3 cm, gốc phình to. Lá hình mũi mác thuôn dài, đỉnh nhọn ngắn, đáy thuôn tròn rất ngắn, hẹp dài 45–55 cm, rộng 8–14 cm, mặt trên nhẵn nhụi, mặt dưới rải rác có lông lụa, nhiều hơn ở gân và mép lá, cuống lá rất ngắn (1 cm ở một số phần của thân) có lông tơ, lưỡi bẹ cắt ngắn rậm lông, bẹ hình mắt lưới với ít lông ở mặt trên. Cụm hoa là bông gần như không cuống hình nón hình trứng màu đỏ dài 7–8 cm. Lá bắc hình trứng đến hình trứng-hình mũi mác nhọn khá mềm như da màu đỏ, có gân mịn và lông lụa màu trắng ở gốc 4 cm x 1,5. Hoa dài 7,5 cm. Ống đài hoa màu đỏ, có lông lụa ở gốc trở thành nhẵn nhụi phía trên 5 cm, xẻ một mặt, các thùy nhọn đỉnh với lông. Tràng hoa hình ống màu đỏ, thanh mảnh, dài 7 cm, các thuỳ thuôn tù 1–5 cm, môi khá hẹp, nguyên, cùi mọng 2 cm, mép trắng, các bên tù uốn cong lên; bao phấn có lông với mào ngắn thuôn tròn và mỏng.

**Chú thích**
Hornstedtia conoidea
*Hornstedtia conoidea
*access-date=ngày 19 tháng 1 năm 2021
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1909
Thể loại:Thực vật Philippines
Conamomum cylindrostachys

Amomum coriaceum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann mô tả khoa học đầu tiên năm 1899 dưới danh pháp Alpinia cylindrostachys. Năm 1982, Rosemary Margaret Smith chuyển nó sang chi Amomum và đặt tổ hợp tên gọi mới là Amomum coriaceum, do danh pháp Amomum cylindrostachys đã được Henry Nicholas Riddley sử dụng từ năm 1912 để chỉ một loài khác (nay là Conamomum citrinum). Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Axel Dalberg Poulsen chuyển nó sang chi mới phục hồi là Conamomum và danh pháp mới của nó là Conamomum cylindrostachys. 

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
Conamomum cylindrostachys
*Conamomum cylindrostachys
*access-date=ngày 24 tháng 12 năm 2020
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Thể loại:Thực vật Malaysia
Lanxangia coriandriodora

Lanxangia coriandriodora là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Shao Quan Tong và Yong Mei Xia mô tả khoa học đầu tiên năm 1988 dưới danh pháp Amomum coriandriodorum. Năm 2018, Mark Fleming Newman và Jana Leong-Škorničková chuyển nó sang chi mới thiết lập là Lanxangia. 

**Tên gọi**
Tên gọi tiếng Trung là 荽味砂仁  (tuy vị sa nhân - nghĩa đen là sa nhân mùi rau mùi (Coriandrum sativum)).

**Phân bố và môi trường sống**
Loài này được tìm thấy miền nam tỉnh Vân Nam, Trung Quốc, và miền bắc Thái Lan.
Môi trường sống là rừng, ở cao độ đến 1.300-1.500 m.

**Mô tả**
Cây cao 1-1,7 m. Thân rễ, lá và quả nang có mùi của rau mùi (Coriandrum sativum). Lá không cuống; lưỡi bẹ màu ánh nâu, nguyên, 4-10 mm, nhẵn nhụi; phiến lá hình elip hoặc hẹp như vậy, 20-40 × 5-12 cm, nhẵn nhụi, gốc hình nêm hoặc thon nhỏ dần, chóp nhọn hoặc hình đuôi. Các cành hoa gần hình trứng ngược, khoảng 7 × 4,5 cm, gần hình đầu và kích thước 5-5,5 × 7,5-8 cm ở quả; cuống 2-3 cm; lá bắc màu đỏ, khoảng 4 × 1 cm; lá bắc con màu đỏ, hình ống, khoảng 2,8 cm. Đài hoa màu đỏ, khoảng 2 cm, đỉnh có 3 răng tù. Ống tràng hoa màu lục ánh vàng nhạt, khoảng 2 cm; các thùy màu đỏ, thùy trung tâm khoảng 2,4 cm × 8 mm, các thùy bên hẹp hơn. Không có nhị lép ở bên. Cánh giữa môi dưới khoảng 4 × 2,5 cm, mép quăn; thùy trung tâm màu da cam nhạt, hình trứng rộng; các thùy bên màu vàng nhạt, hình tai, nhỏ. Chỉ nhị khoảng 7 mm; bao phấn khoảng 1 cm; phần phụ liên kết 3 thùy, khoảng 3 × 11 mm, mép màu nâu ánh vàng. Bầu nhụy gần giống hình elipxoit, khoảng 7 × 4 mm. Quả nang màu đỏ ánh tía, hình elipxoit, 3,8-4,2 × 2,3-2,5 cm. Hạt màu nâu, khoảng 6 × 4 mm, 3 góc. Ra hoa tháng 5, tạo quả tháng 7.

**Chú thích**
 Lanxangia coriandriodora- Lanxangia coriandriodora- accessdate=ngày 16 tháng 12 năm 2020
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1988
Thể loại:Thực vật Thái Lan
Thể loại:Thực vật Trung Quốc
Conamomum cylindraceum

Conamomum cylindraceum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1899 dưới danh pháp Amomum cylindraceum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Axel Dalberg Poulsen chuyển nó sang chi mới phục hồi là Conamomum.

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực từ Malaysia bán đảo đến phía bắc miền trung Sumatra.

**Chú thích**
Conamomum cylindraceum
*Conamomum cylindraceum
*access-date =ngày 24 tháng 12 năm 2020
C
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Thể loại:Thực vật Indonesia
Thể loại:Thực vật Malaysia
Meistera dallachyi

Meistera dallachyi là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Ferdinand von Mueller mô tả khoa học đầu tiên năm 1872 dưới danh pháp Amomum dallachyi. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có tại miền bắc Queensland, Australia.

**Chú thích**
Meistera dallachyi
*Meistera dallachyi
*accessdate=ngày 21 tháng 12 năm 2020
D
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1872
Thể loại:Thực vật Úc
Meistera deoriana

Meistera deoriana là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được D. P. Dam & N. Dam mô tả khoa học đầu tiên năm 1992 dưới danh pháp Amomum deorianum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi, nhưng coi nó là đồng nghĩa muộn của Meistera koenigii.

**Phân bố**
Loài này có tại Meghalaya, bang Assam, Ấn Độ.

**Chú thích**
Meistera deoriana
*Meistera deoriana
*accessdate=ngày 21 tháng 12 năm 2020
D
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1992
Thể loại:Thực vật Ấn Độ
Amomum deuteramomum

Amomum deuteramomum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann mô tả khoa học đầu tiên năm 1899.

**Phân bố**
Loài này có ở Mindanao, Philippines và miền bắc Sulawesi, Indonesia.

**Chú thích**
Amomum deuteramomum
*Amomum deuteramomum
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
D
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Thể loại:Thực vật Indonesia
Thể loại:Thực vật Philippines
Sundamomum dictyocoleum

Sundamomum dictyocoleum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann mô tả khoa học đầu tiên năm 1899 dưới danh pháp Amomum dictyocoleum. Năm 2018, Axel Dalberg Poulsen và Mark Fleming Newman chuyển nó sang chi mới được mô tả là Sundamomum.

**Phân bố**
Plants of the World Online cho rằng loài này có ở Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
Sundamomum dictyocoleum
*Sundamomum dictyocoleum
*access-date=ngày 25 tháng 12 năm 2020
D
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Thể loại:Thực vật Malaysia
Sulettaria polycarpa

Sulettaria polycarpa là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng.

**Lịch sử phân loại**
Loài này được Karl Moritz Schumann mô tả khoa học đầu tiên năm 1899 với mẫu vật Beccari 3729 dưới danh pháp Alpinia polycarpa. Năm 1985, Rosemary Margaret Smith chuyển nó sang chi Amomum với danh pháp tương ứng là Amomum polycarpum. Tuy nhiên danh pháp của Smith là không hợp lệ (nomen illegitimum) do nó đã được chính Karl Moritz Schumann sử dụng từ năm 1904 với mẫu vật Sarasin 410 để chỉ một loài khác, nay là Etlingera polycarpa (K.Schum.) A.D.Poulsen, 2003.
Muộn hơn, khi tạo ra các tổ hợp mới cho chi Etlingera, Smith (1986) nhận thấy rằng Amomum polycarpum K.Schum., 1904 đã được chuyển sang Geanthus như là Geanthus polycarpus (K.Schum.) Loes., 1930 nhưng vị trí cấp chi của Geanthus cũng như một vài loài trong nó không thể đánh giá do thiếu vật liệu mẫu. Năm 1998, Sakai và Nagamasu nghiên cứu chi tiết Amomum polycarpum (K.Schum.) R.M.Sm., 1985 ở Borneo và nhận thấy nó khác biệt rõ ràng với loài ở Sulawesi (A. polycarpum K.Schum., 1904). Chẳng hạn, loài ở Borneo có quả nhỏ hình cầu, trong khi loài ở Sulawesi có quả có gai và phẳng đỉnh. Vì thế cần có tên gọi mới cho loài ở Borneo.
Năm 2001, Mark Fleming Newman đã tạo ra tổ hợp tên gọi mới cho loài ở Borneo là Amomum dimorphum, do nó có hai loại hoa là hoa lưỡng tính và hoa đực trên cùng một cây.
Năm 2018, A. D. Poulsen và M. F. Newman chuyển nó sang chi Sulettaria và do Amomum polycarpum K.Schum., 1904 từ năm 2003 đã được xác định chính xác là Etlingera polycarpa (K.Schum.) A.D.Poulsen, 2003 nên danh pháp chính thức của Amomum dimorphum sau khi chuyển sang chi Sulettaria là Sulettaria polycarpa.

**Phân bố**
Loài này có tại Borneo (Sarawak).

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Sulettaria polycarpa
*Sulettaria polycarpa
*access-date =ngày 24 tháng 12 năm 2020
P
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1899
Thể loại:Thực vật Malaysia
Amomum dolichanthum

Amomum dolichanthum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Fang Ding (Phương Đỉnh) mô tả khoa học đầu tiên năm 1978. Tên gọi trong tiếng Trung là 长花砂仁  (trường hoa sa nhân), nghĩa là sa nhân hoa dài.

**Phân bố**
Loài này tìm thấy tại huyện Long Châu ở tây nam khu tự trị Quảng Tây, Trung Quốc. Môi trường sống là rừng, ở cao độ 350–540 m (1.150-1.770 ft).

**Mô tả**
Cây cao 50–100 cm. Bẹ lá có lông tơ ở mặt xa; lưỡi bẹ hình tròn, khoảng 2 cm, có lông tơ; cuống lá không có hoặc hiếm khi dài đến 1,5 cm; phiến lá hình trứng ngược hoặc hình elip, 20-50 x 7–15 cm, nhẵn nhụi, gốc nhọn, đỉnh nhọn. Cụm hoa dạng bông hình elipxoit; cuống ngắn hoặc không có; lá bắc gần như màng, 2–3 cm. Hoa khoảng 9 cm. Ống tràng hoa khoảng 5,5 cm; các thùy thẳng, khoảng 2,5 cm x 4 mm, có điểm. Các nhị lép ở bên thẳng, 4–6 mm. Cánh giữa môi dưới màu trắng, ánh vàng ở giữa, màu tía ở gốc, hình trứng ngược, khoảng 3,5 cm. Bao phấn thẳng, 1,2-1,5 cm; phần phụ liên kết 3 thùy, các thùy 3--4 x khoảng 1 mm, thùy giữa thẳng đứng, các thùy bên cong hình lưỡi liềm, mở rộng. Bầu nhụy hình elipxoit thuôn dài, 3–4 mm, có lông tơ áp ép dày đặc. Quả nang gần hình cầu, đường kính khoảng 2 cm, có lông tơ màu nâu, 1,5–2 cm. Ra hoa tháng 4-5.

**Chú thích**
Amomum dolichanthum
*Amomum dolichanthum
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
D
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1978
Thể loại:Thực vật Trung Quốc
Sundamomum durum

Sundamomum durum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Shoko Sakai và Hidetoshi Nagamasu mô tả khoa học đầu tiên năm 1998 dưới danh pháp Amomum durum. Năm 2018, Axel Dalberg Poulsen và Mark Fleming Newman chuyển nó sang chi mới được mô tả là Sundamomum.

**Phân bố**
Plants of the World Online cho rằng loài này có ở Borneo (Sarawak).

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Sundamomum durum
*Sundamomum durum
*access-date=ngày 25 tháng 12 năm 2020
D
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1998
Thể loại:Thực vật Malaysia
Amomum echinatum

Amomum echinatum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Carl Ludwig Willdenow mô tả khoa học đầu tiên năm 1797.

**Phân bố**
Loài này có ở Ấn Độ và Sri Lanka.

**Chú thích**
Amomum echinatum
*Amomum echinatum
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
E
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1797
Thể loại:Thực vật Ấn Độ
Thể loại:Thực vật Sri Lanka
Meistera echinocarpa

Meistera echinocarpa là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Arthur Hugh Garfit Alston mô tả khoa học đầu tiên năm 1931 dưới danh pháp Amomum echinocarpum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực bao gồm Sri Lanka, Lào, Java, Sulawesi tới Papuasia (quần đảo Bismarck).

**Chú thích**
Meistera echinocarpa
*Meistera echinocarpa
*access-date=ngày 21 tháng 12 năm 2020
E
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1931
Thể loại:Thực vật Indonesia
Thể loại:Thực vật Lào
Thể loại:Thực vật Sri Lanka
Thể loại:Thực vật Papua New Guinea
Wurfbainia elegans

Wurfbainia elegans là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1906 dưới danh pháp Amomum elegans. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Axel Dalberg Poulsen chuyển nó sang chi Wurfbainia.

**Phân bố**
Loài này là đặc hữu Philippines.

**Mô tả**
Thân rễ dài, thanh mảnh, bao phủ bởi các bẹ thuôn dài; các lá bắc dạng giấy, màu nâu và dài 1,3 cm (0,5 inch). Thân cây mảnh mai, cao 46 cm (18 inch). Lá ít, hình mũi mác thẳng, nhọn, dài từ 15–18 cm (6-7 inch), rộng 1,3-1,9 cm (0,5-0,75 inch), mặt trên nhẵn nhụi, mặt dưới nhạt màu và có lông lụa; cuống lá dài 0,6 cm (0,25 inch), có lông tơ; bẹ dài 5 cm (2 inch), có lông. Cụm hoa dài 1,3 cm (0,5 inch), hình nón ngược, gần như không cuống. Lá bắc thuôn dài, tù, có lông tơ, với khoảng 10 gân nổi cao. Lá bắc con hình ống, có lông lụa. Đài hoa hình ống hình ống, có lông lụa, dài 3,8 cm (1,5 inch), thùy 2 (2 hợp sinh) hình mũi mác, nhọn, có lông lụa, dài như ống đài. Ống tràng hoa không dài hơn đài hoa, có lông tơ, các thùy thẳng thuôn dài, tù, nhẵn nhụi, dài 1,9 cm (0,75 inch). Nhị lép hình giùi, dài 6,63 cm (0,25 inch). Môi dài 2,5 cm (1 inch), đáy hẹp, phiến rộng, hình trứng ngược, tròn, rộng 2,5 cm (1 inch), nguyên. Nhị dài 1,9 cm (0,75 inch); chỉ nhị thanh mảnh; bao phấn thuôn dài hẹp, đỉnh chẻ ba, thuỳ trung tâm thuôn dài, nhỏ, các thuỳ bên từ góc trên của bao phấn, dài hơn, thẳng, tù, uốn ngược. Vòi nhụy rất mảnh mai; bầu nhụy có lông lụa. Mẫu thu ven sông Lamao, núi Mariveles, tỉnh Bataan trên đảo Luzon (300, 207 Whitford); hoa màu trắng.

**Chú thích**
Wurfbainia elegans
*Wurfbainia elegans
*access-date =ngày 17 tháng 12 năm 2020
E
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1906
Thể loại:Thực vật Philippines
Sa nhân voi

Sa nhân voi (danh pháp khoa học: Meistera elephantorum) là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được François Gagnepain mô tả khoa học đầu tiên năm 1906 theo mẫu vật do Jean Baptiste Louis Pierre thu thập tháng 6 năm 1870 tại dãy núi Krâvanh (tây nam Campuchia) dưới danh pháp Amomum elephantorum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực bao gồm Campuchia, Lào, Thái Lan, Việt Nam.

**Xem thêm**
  Lectotype tại MNHN.-  Lectotype or Syntype tại MNHN.

**Chú thích**
Meistera elephantorum
*Meistera elephantorum
*access-date =ngày 21 tháng 12 năm 2020
E
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1906
Thể loại:Thực vật Campuchia
Thể loại:Thực vật Lào
Thể loại:Thực vật Thái Lan
Thể loại:Thực vật Việt Nam
Epiamomum epiphyticum

Epiamomum epiphyticum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Rosemary Margaret Smith mô tả khoa học đầu tiên năm 1988 dưới danh pháp Amomum epiphyticum. Năm 2018, Axel Dalberg Poulsen và Jana Leong-Škorničková chuyển nó sang chi mới được mô tả là Epiamomum.

**Phân bố**
Plants of the World Online cho rằng loài này có ở Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
Epiamomum epiphyticum
*Epiamomum epiphyticum
*accessdate=ngày 25 tháng 12 năm 2020
E
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1988
Thể loại:Thực vật Malaysia
Conamomum flavidulum

Conamomum flavidulum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Henry Nicholas Ridley mô tả khoa học đầu tiên năm 1906 dưới danh pháp Amomum flavidulum. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Axel Dalberg Poulsen chuyển nó sang chi mới phục hồi là Conamomum.

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
Conamomum flavidulum
*Conamomum flavidulum
*access-date=ngày 24 tháng 12 năm 2020
F
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1906
Thể loại:Thực vật Malaysia
Sundamomum flavoalbum

Sundamomum flavoalbum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Rosemary Margaret Smith mô tả khoa học đầu tiên năm 1985 dưới danh pháp Amomum flavoalbum (bản in ghi là Amomum flavo-album). Năm 2018, Axel Dalberg Poulsen và Mark Fleming Newman chuyển nó sang chi mới được mô tả là Sundamomum.

**Phân bố**
Plants of the World Online cho rằng loài này có ở Borneo (Sarawak).

**Chú thích**
Sundamomum flavoalbum
*Sundamomum flavoalbum
*access-date=ngày 25 tháng 12 năm 2020
F
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1985
Thể loại:Thực vật Malaysia
Amomum flavorubellum

Amomum flavorubellum là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Karl Moritz Schumann và Carl Adolf Georg Lauterbach mô tả khoa học đầu tiên năm 1900.

**Phân bố**
Loài này có ở Kaiser-Wilhelmsland, nay là nửa phía bắc Papua New Guinea.

**Chú thích**
Amomum flavorubellum
*Amomum flavorubellum
*access-date =ngày 16 tháng 7 năm 2013
F
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1900
Thể loại:Thực vật Papua New Guinea
Amomum fragile

Amomum fragile là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Shao Quan Tong mô tả khoa học đầu tiên năm 1989. Tên gọi trong tiếng Trung là 脆舌砂仁 (thúy thiệt sa nhân) nghĩa là sa nhân lưỡi bẹ dễ gãy.

**Phân bố**
Loài này có tại tây nam tỉnh Vân Nam, Trung Quốc.

**Chú thích**
Amomum fragile
*Amomum fragile
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
F
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1989
Thể loại:Thực vật Trung Quốc
Meistera fulviceps

Meistera fulviceps là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được George Henry Kendrick Thwaites mô tả khoa học đầu tiên năm 1861 dưới danh pháp Amomum fulviceps. Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố**
Loài này có trong khu vực bao gồm tây nam Ấn Độ, Sri Lanka.

**Chú thích**
Meistera fulviceps
*Meistera fulviceps
*access-date=ngày 21 tháng 12 năm 2020
F
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1861
Thể loại:Thực vật Ấn Độ
Thể loại:Thực vật Sri Lanka
Riềng ấm

Riềng ấm hay sa nhân hoa thưa (danh pháp khoa học: Meistera gagnepainii) là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng.

**Lịch sử phân loại**
Loài này được François Gagnepain mô tả khoa học đầu tiên năm 1902 (in năm 1903) theo mẫu vật số 2687 do Bon H. F. thu thập ngày 11-6-1884 tại Lạng Sơn dưới danh pháp Amomum thyrsoideum, tuy nhiên danh pháp này là không hợp lệ (nomen ilegitimum) do nó đã được Hipólito Ruiz López và José Antonio Pavon sử dụng từ năm 1798 để chỉ một loài khác biệt (danh pháp chính thức hiện nay của nó là Renealmia thyrsoidea (Ruiz & Pav.) Poepp. & Endl., 1838) có ở châu Mỹ. Năm 2000, Te Ling Wu, Kai Larsen và Nicholas J. Turland đặt tên và hợp lệ hóa loài ở châu Á là Amomum gagnepainii.
Năm 2018, Jana Leong-Škorničková và Mark Newman chuyển nó sang chi Meistera mới được phục hồi.

**Phân bố và môi trường sống**
Loài này có trong khu vực từ Trung Quốc (tây nam khu tự trị Quảng Tây) tới miền bắc Việt Nam. Môi trường sống là rừng rậm.

**Mô tả**
Rễ củ. Bẹ lá có sọc, nhẵn nhụi; lưỡi bẹ hình tròn, 4–5 mm; cuống lá khoảng 5 mm; phiến lá thuôn dài-hình mũi mác, 20-25 × khoảng 6 cm, nhẵn nhụi, gân giữa trở nên mờ dần về phía đỉnh, đáy thuôn tròn, đỉnh nhọn. Cụm hoa dạng bông hình trụ, 8–13 cm; cuống khoảng 30 cm, vỏ bao giống vảy hình trứng-hình mũi mác, khoảng 3 cm; lá bắc xếp lợp, màu tía, hình mũi mác, 2-2,3 cm; lá bắc con hình ống, 0,9-1,2 cm, xẻ 1 bên, đỉnh có 2 khe. Đài hoa gần hình trụ, khoảng 1 cm, phần xa trục có lông nhung, đỉnh 3 răng. Ống tràng hoa dài bằng đài hoa, có lông nhung; thùy màu vàng, khoảng 1,4 cm × 6 mm, thùy trung tâm rộng khoảng 9 mm. Các nhị lép ở bên giống như răng, khoảng 1 mm. Cánh giữa môi dưới màu vàng tại gân giữa với các gân màu tím, hình thìa-hình quạt, khoảng 1,5 × 1,2 cm, đáy thu nhỏ dần, đỉnh 2 khe. Nhị khoảng 1,1 cm; chỉ nhị khoảng 5 mm; phần phụ liên kết hình bán nguyệt, khoảng 1,5 mm. Bầu nhụy rậm lông. Quả nang gần hình cầu hoặc hình trứng, khoảng 2,5 × 1,2-1,8 cm, với các gai dày và cong. Hạt đường kính 3–4 mm, có góc cạnh. Ra hoa tháng 5, tạo quả tháng 7. 2n = 48.

**Tên gọi khác**
Tại Trung Quốc, nó được gọi là 长序砂仁 (chang xu sha ren, trường tự sa nhân).

**Xem thêm**
  Holotype tại MNHN.

**Chú thích**
Meistera gagnepainii
*Meistera gagnepainii
*access-date=ngày 21 tháng 12 năm 2020
G
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1903
Thể loại:Thực vật Trung Quốc
Thể loại:Thực vật Việt Nam
Amomum garoense

Amomum garoense là một loài thực vật có hoa trong họ Gừng. Loài này được Sunil Tripathi và Ved Prakash mô tả khoa học đầu tiên năm 1999 tại trang 177 số 2 quyển 9 tạp chí Rheedea với danh pháp Amomum garoensis, nhưng do Amomum là danh từ giống trung nên danh pháp đúng là Amomum garoense.

**Phân bố**
Loài này có ở Meghalaya, đông bắc Ấn Độ.

**Chú thích**
Amomum garoense
*Amomum garoense
*accessdate=ngày 16 tháng 7 năm 2013
G
Thể loại:Thực vật được mô tả năm 1999
Thể loại:Thực vật Ấn Độ