Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Lộ Đãng Thành

Lộ Đãng Thành (Cotai, Coloane-Taipa) là khu vực nằm giữa Đãng Tử và Lộ Hoàn, tạo thành một trong bốn khu vực lớn của đặc khu hành chính Ma Cao. Khu vực này có diện tích 5,6 km²
Lộ Đãng Thành nguyên là một vùng biển, sau khi xây dựng tuyến cầu đường đắp cao Lộ Đãng Liên Quán vào năm 1960, dòng chảy ở phía tây bị chậm lại rồi hình thành vùng sinh thái rừng ngập mặn, phía đông từng xuất hiện hoạt động nuôi hàu cho đến những năm 1980.
Sau đó, do Ma Cao thiếu tài nguyên đất đai, chính phủ Ma Cao đã quyết định cải tạo lấn biển, tạo nên Lộ Đãng Thành ngày nay. Ban đầu, vùng đất này được quy hoạch là một đô thị mới, có chức năng dịch vụ hậu cần cho các thôn công nghiệp lân cận, và từng được dự định sẽ là nơi đặt ga cuối đoạn Ma Cao của đường sắt Quảng-Chu. Về sau, kinh tế Ma Cao đình đốn, và do nhu cầu đất đai cho ngành vui chơi có thưởng đang bùng nổ nên quy hoạch đô thị mới bị gác lại. Từ tháng 3 năm 2000, cầu Liên Hoa (蓮花大橋) nối giữa Lộ Đãng Thành và đảo Hoành Cầm (横琴岛) thuộc Chu Hải đã đi vào hoạt động, trở thành một tuyến đường kết nối giữa Trung Quốc đại lục và Ma Cao.
Hiện nay, Lộ Đãng Thành là một khu vực phát triển mới nổi, một số hạng mục lớn tại đây như Đại học Khoa học-Kỹ thuật Ma Cao (澳門科技大學), "Áo Môn Đản" (澳門蛋)- nơi tổ chức chính của Đại hội Thể thao Đông Á 2005, Trung tâm phim ảnh truyền hình vệ tinh Đông Á (東亞衛視影城), Lộ Đãng Kim Quang Đại Đạo (路氹金光大道, Cotai Strip). Trong đó Cotai Strip có quy mô lớn nhất, theo kế hoạch sẽ xây dựng 20 khách sạn đặc sắc, tổng đầu tư ước khoảng 100 tỉ Pataca Ma Cao.
Sau sự xuất hiện của Lộ Đãng Thành, nó cùng với hai đảo tự nhiên trước đây là Đãng Tử và Lộ Hoàn được hợp lại thành một hòn đảo mới chưa được đặt tên.

**Tham khảo**
Thể loại:Địa lý Ma Cao
Lộ Hoàn

Lộ Hoàn là một trong hai đảo của đặc khu hành chính Ma Cao, nằm ở ngay phía nam của một đảo chính khác của Ma Cao là Đãng Tử, và nằm ở phía đông của đảo Hoành Cầm (横琴岛) thuộc Chu Hải của Quảng Đông. Lộ Hoàn vốn là một đảo riêng, song đã được nối liền với đảo Đãng Tử thông qua một khu vực lấn biến là Lộ Đãng Thành.

**Tên gọi**
Lộ Hoàn từng được gọi là Cửu Áo Sơn (j=Gau2 Ou3 Saan1, được chuyển tự sang tiếng Bồ Đào Nha là Ká-Hó) và Diêm Táo Loan (j=Yim4 Jou3 Waan1). Tên tiếng Bồ Đào Nha của đảo, "Coloane", bắt nguồn từ cách phát âm trong tiếng Quảng Đông của Quá Lộ Hoàn (j=Gwo3 Lou6 Waan4)).

**Địa lý**
Đảo Lộ Hoàn có diện tích khoảng 7,6 km², nhân khẩu năm 2011 là khoảng 4.300 người. Đảo Lộ Hoàn dài khoảng 4 km và cách bán đảo Ma Cao 5,6 km. Đảo Lộ Hoàn được nối với đảo Đãng Tử bằng một cầu đường đắp cao dài 2,2 km, tuy nhiên việc cải tạo đất lấn biến đã kết nối hai đảo này và một khu đô thị mới gọi là Lộ Đãng Thành đã được xây dựng trên vùng đất đó, trong đó có nhiều casino.
Trên đảo Lộ Hoàn có nhiều cảnh quan tự nhiên như rừng, đồi núi, bãi biển, như bãi biển Hắc Sa (黑沙海灘), Trúc Loan (竹灣).
Phần hẹp nhất của đảo Lộ Hoàn rộng 300 mét. Các đỉnh cao nhất của Ma Cao nằm ở phía đông và trung tâm của đảo Lộ Hoàn, với đảo cao nhất là Tháp Thạch Đường Sơn (塔石塘山, Alto de Coloane) cao trên 170 mét.

**Lịch sử**
Từ thời Nhà Tống, Lộ Hoàn là nơi sản xuất muối từ nước biển, Lộ Hoàn xưa thuộc về huyện Hương Sơn của tỉnh Quảng Đông, đến năm 1864 thì bị Bồ Đào Nha chiếm lĩnh và trở thành một bộ phận của Ma Cao. Trăm năm trước đây, khi bán đảo Ma Cao dần dần phát triển thành điểm mậu dịch giữa Trung Quốc và phương Tây, Lộ Hoàn vẫn là một nơi bị ám ảnh bởi nạn hải tặc. Khi đó, Lộ Hoàn là một nơi hoang vu, cỏ dại mọc um tùm, địa thế dốc đứng, ngoài trừ thợ săn ra thì là một nơi hẻo lánh không có người ở. Năm 1910, đã xảy ra giao chiến giữa quân Bồ Đào Nha và hải tặc, gọi là "thảm án Lộ Hoàn" (路環慘案). Đến năm 1910 thì hải tặc đã bị trục xuất khỏi Lộ Hoàn, ngày nay trên đảo vẫn còn "bia kỉ niệm đánh hải tặc".

**Kinh tế**
Trong quá khứ, ngư nghiệp là ngành kinh tế chủ đạo trên đảo Lộ Hoàn, với một vài xưởng tàu. Đảo Lộ Hoàn có nhà máy xi măng và nhà máy phát điện. Do kinh tế Ma Cao phát triển bùng nổ, trên đảo cũng xuất hiện các dự án quy mô lớn. Trong đó có khu bến cảng Container Cửu Áo ở vịnh Cửu Áo (九澳港) phía tây đảo.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Địa lý Ma Cao
Thể loại:Đảo Trung Quốc
Bán đảo Ma Cao

Bán đảo Ma Cao là phần cổ nhất và đông dân cư nhất của Ma Cao. Bán đảo có diện tích km² (km) và kết nối với Quảng Đông về mặt địa lý ở phía đông bắc, thông qua một eo đất rộng m. Bán đảo Ma Cao cùng với khu trung tâm đô thị của thành phố Chu Hải tách biệt với phần còn lại của lục địa qua một phân lưu của Châu Giang. Portas do Cerco (v=Quan Áp) được xây dựng ở phía bắc eo đất. Ở phía nam, bán đảo kết nối với đảo Đãng Tử qua ba cây cầu. Bán đảo Ma Cao có hơn 400 năm lịch sử, trong đó Khu lịch sử Ma Cao đã được liệt vào danh sách các di sản thế giới của UNESCO.

**Địa lý**
Hàng nghìn năm trước đây, bán đảo Ma Cao là một đảo nhỏ trên biển (đảo Ma Cao), là một bộ phận của quần đảo Vạn Sơn, về sau phù sa từ cửa tây của Châu Giang hình thành một doi đất nối liền giữa Chu Hải và Ma Cao. Từ đó, đảo Ma Cao bắt đầu được nối liền với đại lục Trung Quốc, cộng thêm nhiều năm cải tạo lấn biển đã tạo nên bán đảo Ma Cao ngày nay.
Đại bộ phận vùng đất bằng phẳng của bán đảo Ma Cao là do lấn biển. Căn cứ theo tư liệu điều tra năm 2011, bán đảo Ma Cao có diện tích vào khoảng 9,3 km², nhân khẩu ước khoảng 469.000 người.
Bán đảo Ma Cao liên tiếp với Chu Hải ở phía bắc, ở phía tây đối diện với nhai đạo Loan Tử của Chu Hải, ở phía nam đối diện với đảng Đãng Tử qua biển, ở phía đông bắc đối diện với Hồng Kông qua vùng cửa sông rộng lớn của Châu Giang. Điểm cao nhất về mặt tự nhiên của bán đảo Ma Cao là đỉnh bắc của Đông Vọng Dương Sơn (東望洋山), cao độ đạt 93 mét trên mực nước biển.

**Hành chính**
Bán đảo được chia thành 5 đường khu, tức năm giáo xứ không có thẩm quyền:

**Giao thông**
Giữa bán đảo Ma Cao và đảo Đãng Tử có ba cây cầu song song, gồm cầu Tổng đốc Gia Lạc Tí (嘉樂庇總督大橋, Ponte Governador Nobre de Carvalho) hoàn thành năm 1974, cầu Hữu Nghị (友誼大橋, Ponte da Amizade) hoàn thành năm 1994 và cầu Tây Loan (西灣大橋, Ponte de Sai Van) hoàn thành vào tháng 12 năm 2004.
Bán đảo Ma Cao có hai cảng, ở mặt tây có Khu bến cảng Nội Cảng Ma Cao (澳門內港碼頭), gọi tắt là Nội Cảng (內港); ở mặt đông có Khu bến cảng vận chuyển hành khách Ngoại Cảng (外港客運碼頭), gọi tắt là Ngoại Cảng (外港). Khu bến cảng Ngoại Cảng có tuyến phà chủ yếu nối giữa Hồng Kông và Ma Cao.
Theo kế hoạch, điểm kết thúc bên phía Ma Cao của Cầu Hồng Kông - Chu Hải - Ma Cao nằm ở bán đảo Ma Cao.
Đường đua Guia (東望洋跑道) là đường đua trên đường phố nổi tiếng thế giới, mỗi năm lại tổ chức giải Macau Grand Prix.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Thư viện ảnh bán đảo Ma Cao
Thể loại:Địa lý Ma Cao
Thể loại:Bán đảo Trung Quốc
Bãi ngầm

Bãi ngầm (tiếng Anh: bank) là một địa hình đáy đại dương với đỉnh nằm ở độ sâu dưới 200 mét so với mực nước biển nhưng không gần mặt nước đến mức gây nguy hiểm cho tàu thuyền. Địa hình này có mặt tại thềm lục địa hay gần các hòn đảo. Loại địa hình tương tự nhưng sâu hơn 200 m được gọi là cao nguyên đại dương, trong khi những bãi ngầm có đỉnh gần mặt nước và có thể gây nguy hiểm cho lưu thông được gọi là bãi cạn. Một số bãi ngầm là những vùng đánh bắt cá quan trọng.

**Một số bãi ngầm lớn**
Tập tin:Bahamabank.jpg|250px|nhỏ|phải|Các bãi ngầm Bahama - gồm bãi ngầm Bahama Lớn và bãi ngầm Bahama Nhỏ - ở gần bờ biển miền đông nước Mỹ
Tập tin:Macclesfield.png|250px|nhỏ|phải|Bãi ngầm Macclesfield thuộc khu vực bắc Biển Đông
# Các bãi ngầm lớn Newfoundland (280.000 km²) - bãi ngầm có nguồn lục địa
# Bãi ngầm Bahama Lớn (95.798,12 km², chưa kể diện tích các đảo)
# Bãi ngầm Saya de Malha (35.000 km², không tính bãi ngầm North, sâu tối thiểu 7 m)
# Bãi ngầm Seychelles (31.000 km², bao gồm 266 km² diện tích các đảo)
# Bãi ngầm Georges (28.800 km²) - bãi ngầm có nguồn lục địa
# Bãi ngầm Lansdowne (21.000 km², phía tây Nouvelle-Calédonie, sâu tối thiểu 3,7 m)
# Bãi ngầm Dogger (17.600 km², sâu tối thiểu 13 m)
# Bãi ngầm Bahama Nhỏ (14.260,64 km², chưa kể diện tích các đảo)
# Bãi ngầm Great Chagos (12.642 km², bao gồm 4,5 km² diện tích các đảo)
# Bãi Cỏ Rong, phía đông Quần đảo Trường Sa (8.866 km², sâu tối thiểu 9 m)
# Bãi ngầm Caicos, Quần đảo Turks và Caicos (7.680 km², bao gồm 589,5 km² diện tích các đảo)
# Bãi ngầm Macclesfield (6.448 km², sâu tối thiểu 9,2 m)
# Bãi ngầm North hay bãi ngầm Ritchie (5.800 km², phía bắc bãi ngầm Saya de Malha, sâu tối thiểu dưới 10 m)
# Bãi ngầm Cay Sal (5.226,73 km², bao gồm 14,87 km² diện tích các đảo)
# Bãi ngầm Rosalind (4.500 km², sâu tối thiểu 7,3 m)

**Tham khảo**

**Chú thích**

**Thư mục**
ref=CITEREFUnited States._Army._Corps_of_Engineers,_Coastal_Engineering_Research_Center1984
Thể loại:Hải dương học vật lý
Thể loại:Bãi đánh cá
TNK (studio)

là một xưởng phim hoạt hình Nhật Bản được thành lập vào ngày 29 tháng 1 năm 1999 bởi Kato Nagateru, một nhân viên cũ từ Tatsunoko Production. Họ đã sản xuất nhiều bộ anime cho đến nay như School Days, High School DxD, Kannazuki no Miko, UFO Princess Valkyrie và I My Me! Strawberry Eggs.

**Tác phẩm đã sản xuất**

**Anime truyền hình**
Hand Maid May (2000)
*I My Me! Strawberry Eggs (2001)
*Mahō Shōjo Neko Taruto (2001), đồng sản xuất với Madhouse
*UFO Ultramaiden Valkyrie (2002)
*G-On Riders (2002), đồng sản xuất với SHAFT
*L/R: Licensed by Royalty (2003)
*Mōsō Kagaku Series Wandaba Style (2003)
*UFO Ultramaiden Valkyrie: Juunigatsu no Yasoukyoku (2003)
*Kannazuki no Miko (2004)
*Rakugo Tennyo Oyui (2006)
*Lovedol ~Lovely Idol~ (2006), đồng sản xuất với AIC ASTA.
*School Days (2007)
*Akane-iro ni Somaru Saka (2008)
*Ikki Tōsen: Xtreme Xecutor (2010)
*High School DxD (2012)- High School DxD New (2013)- Kenzen Robo Daimidaler (2014)- Seirei Tsukai no Blade Dance (2014)- High School DxD BorN (2015)- Sin: Nanatsu no Taizai (2017), đồng sản xuất với Artland.
*Doreiku (2018), đồng sản xuất với Zero-G.-  Senran Kagura Shinovi Master: Tokyo Yōma-hen (2018)
*Kandagawa Jet Girls (2020)- Kaifuku Jutsushi no Yarinaoshi (2021)- Futoku no Guild (2022)
*VTuber nanda ga Haishin Kiriwasuretara Densetsu ni Natteta (2024)

**Phim điện ảnh**
Suki ni Naru Sono Shunkan o (2016, dưới danh nghĩa Qualia Animation)
*Zutto Mae Kara Suki Deshita (2016, dưới danh nghĩa Qualia Animation)

**OVA**
Cosplay Complex (2002)
*Cosplay Complex: Extra Identification (2004)
*Papa to Kiss in the Dark (2005)
*Itsudatte My Santa! (2005)
*UFO Princess Valkyrie: Seiresetsu no Hanayome (2005) 
*UFO Princess Valkyrie: Toki to Yume to Ginga no Utage (2006) 
*School Days: Valentine Days (2008)
*High School DxD  (2012, 2013, 2015)

**ONA**
Busou Shinki Moon Angel (2011)

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Trang web chính thức 
*TNK
Thể loại:Xưởng phim hoạt hình ở Tokyo
Thể loại:Xưởng phim hoạt hình Nhật Bản

Thể loại:Công ty thành lập năm 1999
Thể loại:Công ty có trụ sở tại Tokyo
Thể loại:Nerima, Tokyo
Cá mập mèo Nhật Bản

Cá mập mèo Nhật Bản (danh pháp hai phần: Apristurus japonicus) thuộc họ Scyliorhinidae có thể tìm thấy ở phía Tây bắc Thái Bình Dương, ngoài khơi bờ biển các tỉnh từ Chiba, thuộc đảo Honshū, tới quần đảo Okinawa, Nhật Bản (giữa vĩ độ 36 ° N đến 34 ° N).
Chúng có một cơ thể tương đối mảnh mai và nhọn về phía đầu. Khe mang lớn, đôi mắt khá nhỏ, chúng chỉ có một lỗ mũi khá rộng và miệng dài, rộng.
Cá mập mèo Nhật Bản thường được bắt bởi lưới đánh cá, và có thể sử dụng để làm bột cá hoặc bánh cá tại địa phương

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Apristurus japonicus- Apristurus japonicus-  year = 2006
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1975
J
Tây Chu (nước)

Tây Chu (西周) là tên một nước chư hầu nhỏ vào thời Chiến Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Năm 440 TCN, Chu Khảo Vương Cơ Nguy sau khi lên ngôi đã phân phong cho em trai là Cơ Yết ở đất Vương Thành, giữ chức Chu công để phụ giúp triều đình. Cơ Yết có hiệu là Tây Chu Hoàn công hoặc Tây Chu quân, sau khi Cơ Yết mất, con là Cơ Táo nối ngôi, tức Tây Chu Uy công.
Năm Chu Hiển Vương thứ hai (367 TCN), Tây Chu Uy công mất, hai con là công tử Căn và công tử Triêu tranh đoạt ngôi vị với nhau. Hai nước chư hầu là Hàn và Triệu lập công tử Căn ở đất Củng, tức là Đông Chu Huệ công hoặc Đông Chu quân, Chu Hiển Vương không biết cư xử thế nào cũng không có thực lực để chống lại nên đành chấp nhận thực tế. Đó là nguồn gốc dẫn đến sự phân chia thành 2 nước Tây Chu và Đông Chu, sự chia rẽ này làm cho nhà Chu càng ngày càng thêm suy nhược. Thiên tử nhà Chu ở nhờ Tây Chu quân.
Hai nửa Tây Chu và Đông Chu cũng không hòa thuận, vài lần xảy ra xung đột. Năm 256 TCN, Tây Chu công có ý định hợp tung với các nước chư hầu tấn công nước Tần nhưng bị Tần đánh bại phải đầu hàng và dâng cho Tần 36 ấp với 3 vạn dân khiến nước Tây Chu bị diệt vong, đày Tây Chu Văn công ra đất Đãn Hồ. Nước Đông Chu tồn tại thêm 7 năm nữa đến năm 249 TCN thì bị Tần diệt nốt.

**Quân chủ**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  西周和东周的灭亡bot=InternetArchiveBot 
Thể loại:Chiến Quốc
Thể loại:Các nước chư hầu Trung Quốc cổ đại
Thể loại:Lịch sử Hà Nam (Trung Quốc)
Ân (nước)

Ân (p=Yīn) là một nước chư hầu vào thời Tây Chu trong lịch sử Trung Quốc.
Sau khi Cơ Phát đánh bại Trụ Vương, tiêu diệt nhà Thương (hay nhà Ân), đã lên ngôi thiên tử, lập ra nhà Chu, tức Chu Vũ Vương. Chu Vũ Vương biết lòng người còn nhớ nhà Ân, theo kiến nghị của Chu Công Đán nên không làm tuyệt hương hoả nhà Ân và đã làm lễ cáo tế trời đất, cho con của Trụ Vương là Vũ Canh tiếp tục cai trị đất Ân. Nước Ân đóng đô tại thủ đô của triều Thương trước đây (tức Ân Khư), lãnh thổ của Ân gần tương ứng với khu vực bắc bộ tỉnh Hà Nam, nam bộ tỉnh Hà Bắc và đông nam bộ tỉnh Sơn Tây ngày nay.
Các vùng xung quanh nhà Ân còn chưa hoàn toàn thần phục nhà Chu, nên Chu Vũ Vương chia làm ba khu vực: phong cho em trai Vũ Vương là Thúc Xử (叔處) cai quản nước Hoắc (霍); một em trai khác của Vũ Vương là Thúc Tiên được phong nước Quản còn người em Thúc Độ được cai quản nước Sái. Trên danh nghĩa, ba người em của Chu Vũ vương có trách nhiệm giúp đỡ Vũ Canh, nhưng trên thực tế, Chu Vũ Vương dùng họ để giám sát, kiềm chế nước Ân, vì vậy sử gọi họ là "Tam giám".
Sau khi Chu Vũ Vương mất, thái tử Tụng kế vị, tức Chu Thành Vương. Do Chu Thành Vương còn nhỏ tuổi nên Chu Công Đán nhập kinh phụ chính. Vũ Canh ở đất Ân nhân cơ hội nhà Chu mới dựng, vua mới của nhà Chu còn nhỏ, nên định khôi phục nhà Ân. Thúc Tiên, Thúc Xử và Thúc Độ bất mãn, lại nghe theo lời dụ của Vũ Canh, đều đồng tình theo Vũ Canh chống lại Chu Công Đán và Chu Thành Vương.
Không lâu sau, Vũ Canh cùng Quản Thúc Tiên, Hoắc Thúc Xử và Sái Thúc Độ và các bộ lạc Đông Di nổi dậy chống nhà Chu, tức loạn Tam Giám (三监之乱). Sử sách không nói rõ chi tiết diễn biến cuộc chiến, nhưng ghi lại cuộc chiến kéo dài trong 3 năm. Sau cùng, Chu Công Đán đánh bại được quân của Vũ Canh. Vũ Canh bị Chu Công Đán giết chết, nước Ân tồn tại chỉ duy nhất 1 đời vua đã cáo chung. Sau đó Chu Công chia đất Ân làm đôi, một nửa phong cho người tông thất khác của nhà Ân là Vi Tử Khải ở nước Tống để giữ hương hoả nhà Ân còn nửa kia phong cho người em khác của Chu Vũ Vương là Khang Thúc Cơ Phong, đặt quốc hiệu là Vệ.

**Ghi chú**

**Tham khảo**
 Sử ký Tư Mã Thiên - Những điều chưa biết, Bùi Hạnh Cẩn và Việt Anh dịch (2007), Nhà xuất bản Văn hóa thông tin, thiên:
** Chu bản kỷ- Tiêu Lê, Mã Ngọc Chu, Lã Diên Đào (2004), 100 người đàn ông có ảnh hưởng đến lịch sử Trung Quốc, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia- Chu Mục, Trần Thâm chủ biên (2003), 365 truyện cổ sử chọn lọc Trung Quốc, tập 1, Nhà xuất bản Thanh niên
Thể loại:Tây Chu
Thể loại:Các nước chư hầu Trung Quốc cổ đại
Thể loại:Lịch sử Hà Nam (Trung Quốc)
Thể loại:Lịch sử Hà Bắc
Thể loại:Lịch sử Sơn Tây
Sông Bayano

Bayano là một con sông thuộc tỉnh Panama, nước Panama. Tên Bayano là cái tên người ta gọi nhằm chỉ khúc sông thuộc thượng nguồn sông Chebo.
Cái tên Bayano được đặt theo tên của lãnh tụ, lãnh đạo cuộc nổi dậy nô lệ ở Panama thế kỷ XVI. Một con đập đã được xây dựng trên sông này vào những năm 70, đã tạo ra hồ Bayano, là nơi sản xuất nguồn điện chủ yếu cung cấp cho thủ đô Panama.

**Liên kết**
  Fishing on the Bayano River

**Đọc thêm**
 Hồ Bayano- Sông Chebo

**Tham khảo**
Thể loại:Sông của Panama
Ngu (nước)

Ngu (l=yên vui) là một nước chư hầu vào thời Tây Chu và Xuân Thu trong lịch sử Trung Quốc.

**Hình thành**
Theo Sử ký của Tư Mã Thiên thì vua đầu tiên của nước Ngu là Cơ Trọng (姬仲), sau khi Chu Vũ Vương diệt được nhà Thương định phong hầu cho con cháu Thái Bá và Trọng Ung (2 bác của Chu Văn Vương) thì trước đó Thái Bá đã kiến lập nước Ngô ở khu vực Thái Hồ thuộc Man Di rồi. Thái Bá không có con nên truyền ngôi cho em là Trọng Ung, Vũ Vương bèn phong cho Cơ Trọng là em Cơ Chu Chương (cháu 4 đời của Trọng Ung) làm vua nước Ngu ở Trung Nguyên.

**Diệt vong**
Năm 658 TCN, Tấn Hiến công quyết định phát động chiến dịch đánh nước Quắc. Tuy nhiên nước Quắc và nước Ngu là láng giềng, thường cứu trợ lẫn nhau. Theo kế của Tuân Tức, vua Tấn sai người lấy ngựa tốt và xe đẹp tặng Ngu công để mượn đường đánh Quắc. Ngu công bằng lòng cho Tấn mượn đường đánh Quắc và cam kết sẽ không cứu viện cho nước Quắc nữa. Tấn Hiến công mang quân đánh Quắc, chiếm đất Dương Hạ.
Năm 654 TCN, Tấn lại mượn đường nước Ngu để đánh Quắc lần thứ hai. Đại phu nước Ngu là Cung Chi Kỳ (宮之奇) khuyên vua Ngu không nên đồng ý mà nên liên minh với Quắc vì hai nước ở địa thế che chở cho nhau; nếu cho mượn đường thì Tấn sẽ diệt cả Ngu sau khi diệt Quắc. Tuy nhiên Ngu công không nghe, Cung Chi Kỳ bèn bỏ đi. Kết quả quân Tấn kéo sang đánh, nước Quắc yếu không chống nổi, lại không có cứu viện của nước Ngu nên bị tiêu diệt..
Sau khi diệt Quắc, Tấn Hiến công mang quân quay lại đánh úp nước Ngu, diệt nốt nước Ngu, bắt sống Ngu công và Bách Lý Hề (百里奚). Nước Ngu truyền từ Ngu Trọng được Chu Vũ vương phong tới đó chấm dứt. Việc mượn đường Ngu diệt Quắc của Tấn Hiến công được đời sau gọi là "Giả đạo phạt Quắc" (假道伐虢), một trong ba mươi sáu kế sách lược của quân sự Trung Quốc cổ đại.
Theo "Bình Lục huyện chí" bản Càn Long thời nhà Thanh, tường đô thành nước Ngu rộng 2,5 mét theo chiều bắc-nam, dài 2 km theo chiều đông-tây. Di chỉ thành cổ nước Ngu nay là một trong các đơn vị văn vật được bảo hộ của tỉnh Sơn Tây.

**Chú thích**

**Thư mục**
 Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
** Tấn thế gia- publisher=Nhà xuất bản TP Hồ Chí Minh- publisher=Nhà xuất bản Thanh niên
Thể loại:Tây Chu
Thể loại:Xuân Thu
Thể loại:Các nước chư hầu Trung Quốc cổ đại
Thể loại:Lịch sử Sơn Tây
Nguyễn Đăng Kính

Nguyễn Đăng Kính có thể là:- Nguyễn Đăng Kính (sinh năm 1939), nguyên Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa 12, Ủy viên Ủy ban Về các vấn đề xã hội của Quốc hội, Phó Chủ tịch Hội cựu chiến binh thành phố Hà Nội.- Nguyễn Đăng Kính (sinh năm 1941), Thiếu tướng Quân đội Nhân dân Việt Nam, nguyên Viện trưởng Viện Kiểm sát Quân sự Trung ương, Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao Việt Nam.
Pilea cavernicola

Pilea cavernicola là một loài thực vật trong họ Tầm ma, là loài bản địa Trung Quốc. Loài cây này được tìm thấy ở trong hang động ở Phượng Sơn, Hà Trì, Quảng Tây, Trung Quốc. Cây cao khoảng 0,5 m. Cây mọc trong điều kiện ánh sáng rất thấp, chỉ cần môi trường có độ sáng tương đương 0,04% ánh sáng Mặt Trời. Loài này được phát hiện năm 2012 bởi Alex Monro, nhà nghiên cứu thực vật của Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên tại thành phố London, cùng các nhà khoa học Trung Quốc.

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Pilea
Thể loại:Sinh vật hang
Nguyễn Thanh Hải

Nguyễn Thanh Hải có thể là:- Nguyễn Thanh Hải (tướng) (sinh năm 1958), Thiếu tướng Quân đội Nhân dân Việt Nam, nguyên Phó Chính ủy Quân khu 3 (2014-2018), nguyên là Chính ủy Binh chủng Tăng-Thiết giáp, Quân đội Nhân dân Việt Nam. - Nguyễn Thanh Hải (nữ chính khách), (sinh ngày 2 tháng 10 năm 1970), phó giáo sư, tiến sĩ Vật lý, đại biểu quốc hội Việt Nam khóa 14 (2016-2021), đoàn đại biểu tỉnh Hòa Bình, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam khoá 12, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Trưởng ban Dân nguyện Quốc hội khóa 14, Ngày 23 tháng 5 năm 2020, Bà được Bộ Chính trị phân công làm Bí thư Tỉnh ủy Thái Nguyên.
*Nguyễn Thanh Hải (Long An), (sinh ngày 30 tháng 11 năm 1972), chính trị gia, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Long An, Đại biểu Quốc hội khóa XV
*Nguyễn Thanh Hải (Tiền Giang) (sinh ngày 30 tháng 3 năm 1970), chính trị gia, đại biểu quốc hội Việt Nam khóa 14 (2016-2021), đoàn tỉnh Tiền Giang
*Nguyễn Thanh Hải, kiểm sát viên người Việt Nam, sinh năm 1972, hiện giữ chức vụ Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế.
*Nguyễn Thanh Hải, cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp của câu lạc bộ bóng đá SHB Đà Nẵng
*Nguyễn Thanh Hải, nhà ngoại giao, Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Việt Nam tại Ấn Độ, kiêm nhiệm Nepal và Bhutan (2021–2024).
*Nguyễn Thanh Hải, vận động viên bóng chuyền
*Nguyễn Thanh Hải, hiệp sĩ săn bắt tội phạm nổi tiếng trong phong trào ở Việt Nam
Nguyễn Thanh Hải (tướng)

Nguyễn Thanh Hải (sinh 1958) là một tướng lĩnh Quân đội nhân dân Việt Nam. hàm Thiếu tướng, nguyên Chính ủy Binh chủng Tăng-Thiết giáp

**Thân thế và sự nghiệp**
Ông sinh năm 1958, quê tại làng Phạm Xá, xã Ngọc Sơn, huyện Tứ Kỳ (nay thuộc thành phố Hải Dương), tỉnh Hải Dương.
Năm 2012, bổ nhiệm giữ chức Chính ủy Binh chủng Tăng-Thiết giáp
Tháng 12 năm 2014, bổ nhiệm giữ chức Phó Chính ủy Quân khu 3
Ông đã nghỉ hưu.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Người Hải Dương
Thể loại:Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam
Thể loại:Tướng lĩnh Quân đội nhân dân Việt Nam thụ phong thập niên 2010
Thể loại:Phó Chính ủy Quân khu 3, Quân đội nhân dân Việt Nam
Chúa tể muôn thú (phim)

Chúa tể muông thú, nguyên tên tiếng Anh là BeastMaster, là một bộ phim truyền hình do Canada sản xuất được phát sóng từ năm 1999 đến 2002. Bộ phim được dựa trên nguyên bản từ bộ phim điện ảnh cùng tên năm 1982 của hãng MGM The Beastmaster. Bộ phim được hoàn tất sau 3 phần (với 66 tập). Bộ phim được sản xuất bởi hãng Coote/Hayes Productions.
Tại Việt Nam, bộ phim từng được phát sóng trên kênh HTV7 của Đài truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh với tên tiếng Việt là "Chúa tể muông thú".
Dựa trên truyện The Beast Master của André Norton, kể về những cuộc phiêu lưu của Dar, người cuối cùng của bộ lạc Sula, người được ban cho khả năng giao tiếp, cảm từ xa với muông thú cộng với sức mạnh, sự dũng cảm và những kỹ năng chiến đấu của một chiến binh vĩ đại, anh chiến đấu để bảo vệ những sinh vật bị áp bức bởi sức mạnh của thế lực đen tối.
Kyra _ người anh yêu bị Terron, những chiến binh hung ác, tàn bạo bắt làm nô lệ, cũng chính là những kẻ đã tiêu diệt người trong bộ lạc của anh. Việc tìm kiếm Kyra đẩy anh tới những chuyến phiêu lưu đầy mạo hiểm ở vùng đất hoang dã. Đồng hành cùng với anh là chú hổ Ruh - có thể phân biệt được người tốt và kẻ xấu, Sharak – chú đại bàng bất tử có thể cho phép Dar nhìn thấy mọi thứ từ cặp mắt của mình, Kodo và Podo – hai con chồn tinh nghịch.

**Diễn viên**
Daniel Goddard trong vai Dar
*Jackson Raine trong vai Tao
*Monika Schnarre trong vai The Sorceress
*Marjean Holden trong vai Arina
*Dylan Bierk trong vai The New Sorceress
*Steven Grives trong vai King Zad
*Emilie de Ravin trong vai Curupira
*Grahame Bond trong vai The Ancient One
*Dai Paterson trong vai King Voden
*Daniel Fitzgerald trong vai Sharak
*Leah Purcell trong vai Black Apparition

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 title=Beastmaster- BeastMaster
Thể loại:Phim hành động
Thể loại:Phim giả tưởng
Thể loại:Phim truyền hình Mỹ
Thể loại:Phim truyền hình Canada
Thể loại:Phim truyền hình Úc
Thể loại:Chương trình truyền hình tiếng Anh Mỹ
Thể loại:Phim truyền hình Mỹ thập niên 1990
Thể loại:Phim truyền hình Úc thập niên 1990
Thể loại:Phim truyền hình Mỹ thập niên 2000
Giáo hoàng đối lập Alexanđê V

Giáo hoàng đối lập Alexander V
Alexander V (cũng được gọi là Peter Candia hoặc Peter Phillarges, khoảng 1339 - 03 tháng 5 năm 1410) là một Giáo hoàng đối lập trong thời kỳ ly khai phương Tây (1378-1417). Ông trị vì từ ngày 26 tháng 6 năm 1409 đến khi ông qua đời năm 1410. Giáo hội Công giáo Rôma chính thức coi ông như một Giáo hoàng đối lập.
Alexander V được sinh ra ở Crete (Candia) vào năm 1339 gốc Hy Lạp . Ông ban đầu được đặt tên là Philargos Petros, nhưng thường được biết đến bởi tiếng Ý của tên này, Pietro Philarges. Ông đã sớm gia nhập vào dòng Phanxicô, và được gửi đến học tại các trường đại học Oxford và Paris. Trong khi ông ở Paris thì sự ly khai phương Tây xảy ra; Philarges ủng hộ Giáo hoàng Urban VI (1378-1389). Ông định cư ở Lombardy. Nhờ sự ủng hộ của Giangaleazzo Visconti, Công tước xứ Milan, ông trở thành Giám mục đầu tiên của Piacenza (1386) sau đó Vicenza (1387), Novara (1389) và cuối cùng là Tổng Giám mục của Milan (1402).
Trong hội đồng hồng y bầu Giáo hoàng Innocent VII (1404-1406), ông đã cống hiến tất cả năng lực của mình vào mục đích tái hợp sự thống nhất của giáo hội. Ông là một trong những người khởi xướng công đồng Pisa và cho thấy sự thiếu thiện cảm với Giáo hoàng Gregory XII (1406-1415), người đã ra lệnh bãi miễn Philarges khỏi chức tổng Giám mục.
Tại công đồng Pisa (từ 25 tháng 3 năm 1409), sau khi cả Gregory và Benedict không đồng ý thoái vị, các hồng y đã đạt được sự nhất trí bầu chọn Philarges làm Giáo hoàng mới cho chiếc ghế mà họ cho rằng đang bỏ trống. Ông lên ngôi ngày 26 tháng 6 năm 1409 với tước hiệu Alexander V. Trên thực tế, ông trở thành vị Giáo hoàng thứ 3 song song tồn tại.
Trong 10 tháng cải trị của mình, mục đích của Alexander V là gia tăng sự vâng lời với triều đình Pháp. Đặc biệt là với công tác Louis II của Anjou, người đã trao cho ông quyền cai quản vương quốc Sicilia, sau khi rút nó khỏi sự cai trị của Ladislaus ở Napoli. Ông tuyên bố và hứa bằng miệng hơn là thực hiện các cải cách: từ bỏ "bổng lộc" và "lợi tức". Ông đã thiết lập lại những điều luật quy định việc bầu chọn trong nhà thờ và các tu viện.
Alexander V đột ngột qua đời trong khi ông đang ở cùng với Hồng y Baldassare Cossa tại Bologna, vào đêm 3-4 tháng 5 năm 1410. Thi hài của ông được đặt trong nhà thờ Thánh Phanxicô tại Bologna. Có tin đồn (mặc dù bây giờ được coi là không chính xác) lan truyền rằng ông đã bị đầu độc bởi Cossa, người kế vị ông, tức Giáo hoàng đối lập Gioan XXIII (1410-1415). Công đồng Constance năm 1418 đã phủ nhận giá trị của công đồng Pisa và coi ông là một "ngụy Giáo hoàng".

**Chú thích**
A
Thể loại:Sinh năm 1339
Thể loại:Mất năm 1410
Thể loại:Sinh thế kỷ 14
Thể loại:Sinh viên Đại học Paris
Giáo hoàng đối lập Clêmentê VIII

Mộ của giáo hoàng Clement VIII
Clementê VIII là một trong những Giáo hoàng đối lập của giáo triều Avignon, trị vì từ ngày 10 tháng 6 năm 1423 đến 26 tháng 7 năm 1429. Ông được sinh ra trong khoảng 1369-1370 với tên Gil Sanchez Muñoz y Carbon và qua đời vào ngày 28 Tháng 12 năm 1446.
Ông là một người bạn và cố vấn của giáo triều Avignon dưới thời Giáo hoàng Benedict XIII. Năm 1396, với vai trò là đặc sứ Giáo hoàng ông được cử tới làm Giám mục Valencia nhằm tăng cường vị thế của Giáo hoàng lên vùng đất Tây Ban Nha. Trước khi qua đời, Benedict đã bổ nhiệm bốn hồng y. Ba người trong số đó đã tụ họp vào ngày 10 Tháng Sáu năm 1423 và bầu Sanchez Muñoz làm Giáo hoàng. Vị hồng y thứ tư, Jean Carrier, người duy nhất vắng mặt đã tuyên bố cuộc bầu cử không hợp lệ và tự bầu một Giáo hoàng đối lập, người lấy tên là Benedict XIV. Do đó Clement VIII đã tuyên bố rút phép thông công Jean Carrier.
Số phận của Clement VIII bị ràng buộc với những tham vọng chính trị của Alfonso V. Alfonso mong muốn đàm phán với Naples nên đã hậu thuẫn Clement. Trong khi hoàng hậu của ông ta Maria Castile, và các Giám mục Aragonese lại ủng hộ Giáo hoàng Martin V. Mùa hè năm 1423, Alfonso đã thuyết phục nước Cộng hòa Siena thừa nhận Clement VIII, đảm bảo sự công nhận triều đại Giáo hoàng của Avignon tại thành phố Pavia, một phần của nước Cộng hòa Siena, nơi mà vào năm 1423 Giáo hoàng Martin V đã triệu tập công đồng đại kết của Giáo hội.
Tuy nhiên, khi Alfonso đạt được những mục đích chính trị của mình, vào năm 1428 ông đã gửi một phái đoàn (đứng đầu Alfonso de Borgia, người tương lai trở thành Giáo hoàng Callixtus III) đến thuyết phục Clement phục tùng Martin V. Clement thoái vị vào ngày 26 tháng 7 năm 1429 và chính thức từ bỏ vương quyền vào giữa tháng Tám. Clement đã phải thực hiện sự sám hối theo yêu cầu của Martin V. Sau đó Martin đã chấp thuận để Sanchez Muñoz trở thành Giám mục của Majorca. Sanchez Muñoz qua đời vào ngày 28 tháng 12 năm 1446.

**Chú thích**
C
Thể loại:Mất năm 1446
Thể loại:Sinh năm 1369
Giáo hoàng đối lập Biển Đức XIV

Giáo hoàng Biển Đức XIV là tên được sử dụng bởi hai giáo hoàng đối lập trong thời kỳ ly giáo thế kỷ 15. Người đầu tiên, Bernard Garnier trở thành Giáo hoàng đối lập vào năm 1424 và qua đời vào khoảng năm 1429. Người thứ hai Jean Carrier trở thành Giáo hoàng đối lập vào khoảng năm 1430 và dường như kết thúc thời gian cai trị của mình khi ông chết hoặc từ chức vào năm 1437.

**Biển Đức thứ nhất**
Có một số Giáo hoàng đối lập được hậu thuẫn từ những nhóm rất nhỏ trong giáo hội. Họ tuyên bố là những người kế thừa của Giáo hoàng đối lập Biển Đức XIII. Năm 1417, công đồng Constance giải quyết sự ly khai bằng việc tuyên bố Martin V là Giáo hoàng mới và yêu cầu Biển Đức XIII từ bỏ vương quyền của mình. Tuy nhiên Biển Đức XIII, vẫn trú ẩn trong lâu đài ở Peñíscola (vương quốc của Valencia) và tiếp tục duy trì triều đại của mình mà không chịu từ chức. Ông qua đời năm 1423, nhưng trước khi qua đời, ông đã phong chức cho bốn hồng y để đáp bảo sự tiếp tục của triều đại. Ba trong số các hồng y đã gặp nhau và bầu Clement VIII làm Giáo hoàng đối lập kế nhiệm Biển Đức XIII.
Tuy nhiên, hồng y duy nhất vắng mặt, Jean Carrier, đã phủ nhận tính hợp lệ của cuộc bầu cử này. Carrier coi mình như Hồng y đoàn và bầu Bernard Garnier, người lấy tên là Giáo hoàng Benedict XIV. Carrier làm tổng phó tế ở Rodez, gần Toulouse, và Garnier là người trông coi nhà thờ ở Rodez.
Garnier đã cai quản giáo triều của mình đầy bí mật và được biết đến như là "giáo hoàng ẩn". Người ta hầu như không biết gì về thời gian trị vị của ông, ngoại trừ một lá thư từ công tước Armagnac tới Joan Arc trong đó Carrier cho biết nơi cư trú của Biển Đức XIV. Triều đại Biển Đức XIV kết thúc khi ông qua đời vào năm 1429 hoặc 1430. Ông phong chức cho bốn hồng y, trong đó có Jean Farald.

**Biển Đức thứ hai**
Sau cái chết của Garnier, Jean Carrier tự bầu mình làm Giáo hoàng mới, và cũng lấy tên là Giáo hoàng Biển Đức XIV. Tuy nhiên, Carrier đã bị bắt và bị cầm tù bởi Giáo hoàng đối lập Clement VIII. Carrier đã sống những ngày cuối đời như là một tù nhân trong lâu đài Foix.
Một số ý kiến cho rằng các hồng y trung thành với ông đã bầu một loạt các Giáo hoàng đối lập trong khoảng thời gian từ năm 1437 tới 1470.

**Chú thích**
B
Thể loại:Bài viết về nhiều người
Giáo hoàng đối lập Fêlix V

Amadeus VIII (sinh ngày 4 tháng 9 năm 1383 tại Chambéry – mất ngày 07 tháng 1 năm 1451) là con trai của Amadeus VII, Bá tước của Savoy và Bonne của Berry. Ông mang họ Peaceful và là bá tước của Savoy từ 1391 đến 1416 và được Hoàng đế Sigismund nâng lên Công tước của Savoy vào 1416. Amadeus được bầu là giáo hoàng đối lập với tên gọi Felix V bởi công đồng Basel-Ferrara-Florence. Ông trị vì từ tháng 11 năm 1439 đến tháng 4 năm 1449.
Sau cái chết của cha mình trong 1391, mẹ ông giữ vai trò như một nhiếp chính bởi khi đó ông còn quá trẻ. Năm 1418, người anh em họ hàng xa của ông là Louis Savoy-Achaea, trưởng nam cuối cùng của nhánh cả Nhà Savoy qua đời mà không có người thừa kế nên Amadeus là trưởng nam thừa kế chung của nhà Savoy.
Ông gia tăng lãnh địa của mình, nỗ lực khuyến khích đàm phán để chấm dứt Chiến tranh Trăm Năm. Sau cái chết của vợ, ông đã rút khỏi vị trí bá tước của mình để trở thành một ẩn sĩ. Công đồng Basel đã bầu ông làm Giáo hoàng chống lại Eugene IV. Amadeus lấy tên hiệu là Felix V, được coi như một Giáo hoàng, trước khi từ bỏ ngai vị của mình để nhận lấy chiếc mũ Hồng y.
Ông kết hôn với Mary Burgundy (1380-1422), con gái của Philip Bold, Công tước xứ Burgundy và cháu gái của vua Pháp John II. Hai người đã có chín người con: Margaret Savoy (1405–1418), Anthony Savoy (1407), Anthony Savoy (1408), Margaret Savoy (1410–1479), Marie Savoy (1411–1469), Louis Savoy (1413–1465), Bonne Savoy (1415–1430) và Philip Savoy (1417–1444).

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  Catholic Encyclopedia entry
F
Thể loại:Sinh năm 1383
Thể loại:Mất năm 1451
Thể loại:Người bị Giáo hội Công giáo Rôma phạt vạ tuyệt thông
Thể loại:Vương tử Savoia
Đinh Tiến Cường

Đinh Tiến Cường sinh năm 1973 tại Hải Dương , là một nhà toán học Việt Nam. Hiện ông là giáo sư Provost tại Đại học Quốc gia Singapore và là thành viên Hội đồng Khoa học Viện toán Cao cấp Việt Nam.
Ông từng là giáo sư tại Đại học Pierre-et-Marie Curie (2005-2014), giáo sư bán thời gian tại École Polytechnique de Paris (2005-2014) và École Normale Supérieure de Paris (2012-2014).

**Tiểu sử**
Ông học phổ thông tại Trường Trung học phổ thông chuyên, Đại học sư phạm Hà Nội. Từ năm 1990 đến năm 1993, ông theo chuyên ngành khoa học máy tính tại Đại học Odessa. Từ năm 1993 đến năm 1997, ông theo chuyên ngành toán học tại đại học Pierre-et-Marie-Curie. Ông bảo vệ luận án tiến sĩ năm 1997 với đề tài Enveloppe polynomiale d’un compact de longueur finie et problème du bord.

**Thành tích nổi bật**
Khi còn là học sinh tại Trường Trung học phổ thông Chuyên Đại học Sư phạm Hà Nội, ông đạt Huy chương vàng với số điểm tuyệt đối 42/42  trong kì thi Olympic Toán học Quốc tế lần thứ 30 năm 1989 tổ chức tại Cộng hòa Liên bang Đức.
Năm 2005, ông được nhà nước Việt Nam phong tặng danh hiệu Giáo sư.
Năm 2007, ông trở thành thành viên của Viện Đại học Pháp (Institut Universitaire de France-IUF) cho tới năm 2012.
Năm 2018 ông được mời nói với bài nói Pluripotential Theory and Complex Dynamics in Higher Dimension tại Đại hội toán học quốc tế ở Rio.
Cùng năm 2018, ông nhận giải Humboldt từ quỹ Alexander von Humboldt.

**Nghiên cứu khoa học**
Các nghiên cứu của ông xoay quanh giải tích hàm nhiều biến và hệ động lực phức. Ông cộng tác với Nessim Sibony trong ngành nghiên cứu các hệ động lực phức. Ông cộng tác với Nguyễn Việt Anh và Nessim Sibony về lý thuyết Fatou-Julia trong giải thích phức nhiều biến và các phân lá kỳ dị (singular foliation) trên các mặt Riemann. Các công trình khoa học của ông được công bố trên hầu hết các tạp chí hàng đầu của ngành toán học .
Ông là biên tập viên cho tạp chí Mathematische Zeitschrift.

**Xuất bản**
Xem tác giả  Dinh Tien-Cuong tại Google Scholar; tiền ấn phẩm của  T. C. Dinh tại arXiv;  publications tại trang cá nhân IMJ.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Người Hải Dương
Thể loại:Nhà toán học Việt Nam
Thể loại:Nhà toán học Pháp
Thể loại:Nhà toán học thế kỷ 20
Thể loại:Nhà toán học thế kỷ 21
Thể loại:Giáo sư Pháp
Thể loại:Huy chương vàng Olympic Toán học Quốc tế
Thể loại:Người họ Đinh tại Việt Nam
Phạm Viết Muôn

Phạm Viết Muôn  (sinh ngày 20 tháng 12 năm 1954 tại Tứ Kỳ, Hải Dương) là tiến sĩ kinh tế người Việt Nam. Ông từng giữ chức Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam, Phó Trưởng ban thường trực Ban chỉ đạo đổi mới và phát triển doanh nghiệp trung ương.

**Khen thưởng - kỷ luật**
 Tại Quyết định 1052/QĐ-TTg ký ngày 21 tháng 08 năm 2019, Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc đã quyết định thi hành kỷ luật bằng hình thức Cảnh cáo đối với ông Phạm Viết Muôn, nguyên Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ, do đã có vi phạm, khuyết điểm nghiêm trọng trong thời gian giữ chức vụ Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ và Ủy ban Kiểm tra Trung ương đã thi hành kỷ luật tại Quyết định số 1214-QĐ/UBKTTW ký ngày 11 tháng 7 năm 2019. Theo kết luận của Ủy ban Kiểm tra Trung ương, ông Phạm Viết Muôn đã có vi phạm, khuyết điểm trong việc tham mưu cho lãnh đạo Chính phủ về chủ trương thực hiện cổ phần hóa, thoái vốn nhà nước tại một số doanh nghiệp thuộc Bộ Giao thông Vận tải.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Ông Phạm Viết Muôn: Quy định rõ trách nhiệm chủ sở hữu nhà nước date=2012-12-01 , Báo Đầu tư.-  Nghị định 99: Đáp ứng yêu cầu quản lý, kiểm tra, giám sát của chủ sở hữu và bảo đảm quyền kinh doanh theo pháp luật của DN date=2012-12-27 , Chính phủ Việt Nam-  Làm rõ trách nhiệm lãnh đạo tập đoàn đang gặp khó, Việt Nam Net.
Thể loại:Người Hải Dương
Thể loại:Sinh năm 1954
Thể loại:Tiến sĩ Kinh tế Việt Nam
Thể loại:Thứ trưởng Việt Nam
Thể loại:Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Cô phù thủy nghịch ngợm

Cô phù thủy nghịch ngợm, tựa gốc tiếng Anh: The Worst Witch, là một bộ phim truyền hình do Anh sản xuất, phim kể về một nhóm phù thủy trẻ đang theo học tại Học viện Phép thuật. Bộ phim có sự góp mặt của Georgina Sherrington và Felicity Jones, đực dựa trên tác phẩm văn học The Worst Witch (Phù thủy Xui xẻo) của tác giả Jill Murphy. Bộ phim được làm thành 3 phần và được trình chiếu từ năm 1998 đến 2001, và sau đó là loạt phim tiếp nối Weirdsister College. Hầu hết các tập phim đều xoay quanh trường học, nơi mà những cuộc phiêu lưu của Mildred và bạn của cô diễn ra. Nhờ thành công vang dội đó, người ta tiếp tục sản xuất thêm The New Worst Witch, kéo dài 2 phần và kể về những cuộc phiêu lưu của em họ của Mildred là Hettie khi cô theo học tại trường.
Tại Việt Nam, bộ phim từng được phát sóng trên kênh HTV9 của Đài truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh với tên tiếng Việt là "Cô Phù Thủy Nghịch Ngợm".

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 The Worst Witch-  Fansite-  The Worst Witch Wiki
Thể loại:Chương trình truyền hình theo sách thiếu nhi
Thể loại:Chương trình truyền hình tiếng Anh Anh
Thể loại:Thuật phù thủy trên truyền hình
Đông Chu (nước)

Đông Chu (t=東周) là một tiểu quốc chư hầu vào thời Chiến Quốc trong lịch sử Trung Quốc. Đông Chu được hình thành sau khi tiểu quốc Tây Chu bị phân liệt.
Nước Tây Chu được thành lập từ năm 440 TCN khi Chu Khảo Vương Cơ Nguy phân phong cho em trai là Cơ Yết ở đất Vương Thành, giữ chức Chu công để phụ giúp triều đình.
Năm 367 TCN, Tây Chu Uy công mất, hai con là công tử Căn và công tử Chiêu tranh đoạt ngôi vị với nhau. Hai nước chư hầu là Hàn và Triệu dùng vũ lực lập công tử Căn ở đất Củng, tức là Đông Chu Huệ công hoặc Đông Chu quân, Chu Hiển Vương không biết cư xử thế nào cũng không có thực lực để chống lại nên đành chấp nhận thực tế. Đó là nguồn gốc dẫn đến sự phân chia thành 2 nước Tây Chu và Đông Chu, sự chia rẽ này làm cho nhà Chu càng ngày càng thêm suy nhược. Thiên tử nhà Chu ở nhờ Tây Chu quân.
Hai nửa Tây Chu và Đông Chu cũng không hòa thuận, vài lần xảy ra xung đột. Năm 256 TCN, Tần Chiêu Tương vương đánh Tây Chu, bắt Chu Noãn vương và thu cửu đỉnh nhà Chu về Tần. Dân Tây Chu chạy lưu vong sang nương nhờ Đông Chu Văn quân. Đông Chu Văn quân duy trì cơ nghiệp tồn tại trên danh nghĩa của nhà Chu thêm 7 năm nữa. Năm 249 TCN, Tần Trang Tương Vương điều quân đi đánh chiếm nốt đất Đông Chu. Toàn bộ đất Tây Chu và Đông Chu đều thuộc về nước Tần.

**Quân chủ**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  西周和东周的灭亡bot=InternetArchiveBot 
Thể loại:Chiến Quốc
Thể loại:Các nước chư hầu Trung Quốc cổ đại
Thể loại:Lịch sử Hà Nam (Trung Quốc)
Thể loại:Cựu công quốc
Bản đồ Ba Lan Vĩ Đại của Scotland

Tập tin:West Coast of Scotland, Barony Castle Map, Peebleshire.JPG|nhỏ|phải|300px|Bờ biển tây của Scotland, nhìn cách bờ Mull of Kintyre
Bản đồ Ba Lan Vĩ đại của Scotland (tiếng Anh: Great Polish Map of Scotland), còn được gọi Bản đồ Scotland Barony (Barony Map of Scotland), là một bản đồ địa hình nổi của Scotland nằm ngoài trời bên cạnh khách sạn Barony Castle Hotel, ngoài làng Eddleston gần Peebles ở vùng Scottish Borders. Mô hình này làm bằng bê tông ở tỷ lệ m. Nó là sản phẩm trí tuệ của cựu chiến binh Ba Lan Jan Tomasik. Nó được hoàn thành năm 1975 và được cho là bản đồ địa hình nổi lớn nhất thế giới. Tổ chức Mapa Scotland đang phục hồi bản đồ.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
 Hình ảnh bản đồ nhìn từ không trung- Mapa Scotland date=2012-09-20 
Thể loại:Bản đồ Scotland
Thể loại:Mỹ thuật Scotland
Thể loại:Đài tưởng niệm
Thể loại:Lịch sử Vương quốc Liên hiệp Anh
Thể loại:Năm 1975
Nhiếp chính vương

Tập tin:King George IV when Prince Regent (1762-1830), by Henry Bone.jpg|thumb|250px|Vương tử George IV, Thân vương xứ Wales, với tư cách là nhiếp chính vương, trong khi cha ông mất khả năng cai trị từ năm 1811 đến năm 1820. Chân dung của Henry Bone
Nhiếp chính vương (tiếng Anh: prince/princess regent; tiếng Đức: Prinzregent) là thân vương tử hoặc thân vương vương nữ thuộc dòng kế vị đảm nhận quyền cai trị chế độ quân chủ với tư cách nhiếp chính thay cho quốc vương, ví dụ, do vị quân chủ không có năng lực cại trị (tuổi nhỏ hoặc bệnh tật) hoặc vắng mặt (ví dụ: do xa xôi, chẳng hạn như bị lưu đày hoặc chuyến đi dài ngày, hoặc sự vắng mặt của người đương nhiệm).
Mặc dù bản thân thuật ngữ này có thể có ý nghĩa chung và đề cập đến bất kỳ thân vương tử hoặc thân vương nữ nào đảm nhận vai trò nhiếp chính, nhưng về mặt lịch sử, nó chủ yếu được sử dụng để mô tả một số ít các vương tử và vương nữ từng là nhiếp chính của các quốc gia không phải thân vương quốc.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Thân vương
Thể loại:Nhiếp chính
Thể loại:Tước hiệu hoàng gia
Bồ câu lam Mauritius

Bồ câu lam Mauritius (danh pháp hai phần: Alectroenas nitidissima) là một loài bồ câu lục đã tuyệt chủng và đã là loài đặc hữu của đảo Mascarene của Mauritius trong Ấn Độ Dương phía đông Madagascar. Nó cũng có hai loài bà con đã tuyệt chủng từ Mascarenes và ba loài còn sống từ các đảo khác.

**Mô tả**
Nó có vòng lông vũ dài màu trắng viền quanh đầu, cổ và ngực và bộ lông màu xanh lục trên cơ thể, và lông màu đỏ trên đuôi và các bộ phận đầu trần. Người ta cho rằng những màu sắc này tương tự như kiểu màu của quốc kỳ Hà Lan, một sự giống nhau trong một số tên của loài chim. Nó dài 30 cm (12 in) và lớn hơn và mạnh mẽ hơn bất kỳ loài chim bồ câu màu xanh khác. Loài chim này ăn trái cây, các loại hạt, và động vật thân mềm, và đã từng phổ biến rộng rãi trong các khu rừng của Mauritius.
Loài chim này đã được đề cập lần đầu tiên vào thế kỷ 17 và được mô tả nhiều lần sau đó, nhưng ít tài liệu mô tả hành vi của các mẫu vật sống. Một số chim nhồi bông và ít nhất một mẫu vật sống đến châu Âu vào những năm 1700 và năm 1800. Chỉ có 3 mẫu vật nhồi bông tồn tại ngày nay, và chỉ một con chim đã từng được mô tả khi còn sống. Loài này được cho là đã tuyệt chủng trong những năm 1830 do nạn phá rừng và bị săn mồi.

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Alectroenas nitidissima-  10.1017/S0030605300020457  -  10.3366/anh.2003.30.1.13  -  10.1080/10635150701549672  -  10.1126/science.295.5560.1683  -  10.1111/j.1474-919X.1883.tb07172.x  -  10.1017/S0030605300012643  
N
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1786
Thể loại:Chim tuyệt chủng từ năm 1500
Thể loại:Chim Mauritius
N
F
N
Lignose Einhand

Lignose Einhand là loại súng ngắn bán tự động do Witold Chylewski thiết kế trong khoảng năm 1913-1914. Ông đã mang thiết kế này giới thiệu cho nhà máy Societe Industrielle Suisse Neuhausen tại Thụy Sĩ nơi ông cùng hợp tác và nhà máy đã chế tạo loại súng này với tên Chylewski, khoảng 1000 khẩu đã được sản xuất tại nhà máy. Nhà máy sản xuất vũ khí Bergmann đã mua bản quyền chế tạo loại súng này và đã tạo ra vài mẫu khác nhau trước khi bị công ty Aktiengesellschaft Lignose tại Đức mua lại. Công ty Lignose đã bắt đầu chế tạo loại súng này đúng lúc chiến tranh thế giới thứ hai nổ ra năm 1939. "Einhand" nghĩa là một tay vì chỉ cần một tay xạ thủ cũng có thể làm cho súng hoạt động.

**Thiết kế**
Einhand sử dụng cơ chế nạp đạn blowback. Súng có thiết kế khá thú vị vì chỉ cần một tay là xạ thủ vừa có thể kéo khối trược về phía sau cũng như khai hỏa mà không cần tay kia. Với vòng bảo vệ cò súng chia làm hai phần phần phía trước vòng dính với một phần nối với khối trượt và không nối với phần dưới của vòng, nó cũng có hình dáng giống như cò súng. Khi cần lên đạn xạ thủ chỉ việc đưa ngón tay kéo phần trước vòng này ra phía sau và khối trượt cũng sẽ di chuyển theo, khi thả ra thì một lò xo sẽ đẩy khối trượt trở về chỗ cũ và đẩy viên đạn vào nòng nếu đã nạp hộp đạn. Phần trước của vòng bảo vệ này sẽ không di chuyển khi bắn để tránh việc nó chuyển động cùng với khối trượt và nện vào ngón tay của xạ thủ. Nút khóa an toàn nắm ở phía bên trái súng.
Vì là súng tự vệ nên nó không có điểm ruồi để nhắm bắn. Hộp đạn của súng chứa 6 viên.

**Liên kết ngoài**
http://unblinkingeye.com/Guns/Lignose3/lignose3.html- Giới thiệu sơ Einhand- Bắn thử Einhand
Thể loại:Súng ngắn
Thể loại:Súng Thụy Sĩ
Thể loại:Súng Đức
Lửng

Lửng là động vật ăn tạp chân ngắn trong họ Chồn Mustelidae. Có 11 loài lửng phân nhóm thành 3 phân họ chính: Melinae (9 họ lửng Á – Âu), Mellivorinae (lửng mật) và Taxideinae (lửng châu Mỹ)..

**Ghi chú**

**Liên kết ngoài**
 Badgerland – The Definitive On-Line Guide to Badgers in the UK- http://durhambadgers.org.uk/page.php?pageid=1 date = ngày 2 tháng 10 năm 2012- WildlifeOnline – Natural History of Badgers- Badger Facts date = ngày 6 tháng 1 năm 2009- 2001 Badger survey Netherlands date = ngày 12 tháng 9 năm 2011- Local dutch badger group- Badger-Coyote Associations
Thể loại:Lửng
Điểu học

Tập tin:HouseSparrow23.jpg|250px|nhỏ|Sẻ nhà
Điểu học hay cầm điểu học là một nhánh của ngành động vật học chuyên nghiên cứu về các loài chim. Điểu học trong tiếng Anh là "ornithology" xuất phát từ tiếng Hy Lạp cổ, trong đó ὄρνις (ornis) nghĩa là "chim" và λόγος (logos) nghĩa là "giải thích". Điểu học có nhiều mặt khác biệt với các lĩnh vực nghiên cứu động vật khác, một phần bởi điều kiện quan sát và tính thẩm mỹ của các loài chim. Công việc nghiên cứu hầu hết được thực hiện bởi các nhà nghiên cứu nghiệp dư áp dụng các nguyên tắc phương pháp luận chặt chẽ. Điểu học trong tiếng Anh là ornithology có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp ornithologos và tiếng Latinh cuối thế kỷ XVII ornithologia nghĩa là "khoa học về chim chóc".
Ngành điểu học có một lịch sử lâu đời, nghiên cứu về chim đã giúp loài người phát triển những khái niệm then chốt về tiến hóa, tập tính học và sinh thái học như các định nghĩa về loài, quá trình hình thành loài, bản năng, học hỏi, ổ sinh thái, guilds, địa lý sinh học đảo, phylogeography và bảo tồn chim. Thuở ban đầu, ngành vấn đề ngành điểu học tập trung chính là mô tả giống loài cũng như sự phân bố của loài đó, các nhà cầm điểu học hiện nay tìm kiếm câu trả lời cho các câu hỏi cụ thể hơn, với chim là vật mẫu cho các thí nghiệm về giả thuyết và các tiên đoán dựa trên các thuyết. Hầu hết các thuyết sinh học hiện đại áp dụng hệ thống phân loại sinh học và vì thế, số lượng nhà khoa học tự nhận mình là "nhà cầm điểu học" chuyên nghiệp cũng giảm xuống. Nhiều công cụ và kỹ thuật đã được sử dụng trong bộ môn điểu học, cả trong phòng thí nghiệm hoặc trên thực địa, và nhiều đột phá đã được tạo ra.

**Ghi chú**

**Hình ảnh**

**Liên kết ngoài**
 Lewis, Daniel. The Feathery Tribe: Robert Ridgway and the Modern Study of Birds. Yale University Press. .- Ornithologie (1773–1792) Francois Nicholas Martinet Digital Edition Smithsonian Digital Libraries- List of oldest ornithological organisations in the world- History of ornithology in North America date = ngày 20 tháng 5 năm 2007- History of ornithology in China date=2008-05-09 - Hill ornithology collections- Robert Ridgway's  A Nomenclature of Colors (1886)bot=InternetArchiveBot  and  Color Standards and Color Nomenclature (1912)bot=InternetArchiveBot  - text-searchable digital facsimiles at Linda Hall Library
Thể loại:Điểu học
Thể loại:Lớp Chim
Thể loại:Kỹ thuật Hướng đạo
Thể loại:Phân hệ động vật học
Long Thủy

Long Thủy là một phường thuộc thị xã Phước Long, tỉnh Bình Phước, Việt Nam.

**Địa lý**
Phường Long Thủy nằm ở phía đông bắc thị xã Phước Long, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp phường Thác Mơ
*Phía tây giáp xã Long Giang
*Phía nam giáp phường Thác Mơ và phường Sơn Giang
*Phía bắc giáp huyện Bù Gia Mập.
Phường có diện tích 3,97 km², dân số năm 2009 là 6.954 người, mật độ dân số đạt 1.751 người/km².

**Lịch sử**
Phường Long Thủy được thành lập vào ngày 11 tháng 8 năm 2009 trên cơ sở 397,04 ha diện tích tự nhiên và 6.954 người của thị trấn Thác Mơ.

**Chú thích**

**Tham khảo==
Đường sắt cao tốc Bắc Kinh – Quảng Châu – Thâm Quyến – Hồng Kông

Đường sắt cao tốc Bắc Kinh – Quảng Châu – Thâm Quyến – Hồng Kông (Trung văn giản thể: 京广深港高速铁路; Trung văn phồn thể: 京廣深港高速鐵路, chuyển tự Hán Việt: Kinh-Quảng-Thâm-Cảng cao tốc thép lộ) là một tuyến đường sắt cao tốc nối Bắc Kinh, Quảng Châu, Thâm Quyến và Hồng Kông ở Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Tuyến đường sắt cao tốc vận chuyển hành khách này nối ga Bắc Kinh và ga Phúc Điền ở Thâm Quyền. Tuyến này sẽ cắt biên giới và theo tuyến đường sắt cao tốc Quảng Châu - Thâm Quyến - Hồng Kông đến ga Tây Cửu Long ở Hồng Kông. Khi hoàn thành, nó sẽ có chiều dài 2230 km và là tuyến đường sắt cao tốc duy nhất ở Trung Quốc cắt biên giới cần phải có thủ tục xuất nhập cảnh.
Công tác xây dựng bắt đầu vào năm 2005. Phần Vũ Hán-Quảng Châu khai trương vào tháng 12 năm 2009, phần Quảng Châu-Thâm Quyến mở cửa vào tháng 12 năm 2011, phần Trịnh Châu và Vũ Hán mở cửa vào tháng 9 năm 2012, và phần Bắc Kinh-Trịnh Châu được khai trương vào tháng 12 năm 2012. Phần 36-km (22 dặm) qua biên giới Thâm Quyến-Hồng Kông đã được khai trương vào tháng 9 năm 2018. Tuyến này là tuyến đường sắt cao tốc dài nhất thế giới, giảm thời gian đi lại còn một nửa so với trước.

**Tham khảo**
Thể loại:Đường sắt cao tốc Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa