Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Lâm Phụng Kiều

Lâm Phụng Kiều (chữ Hán: 林鳳嬌; bính âm: Lín Fèngjiāo; tiếng Anh: Joan Lin) (sinh 30 tháng 6 năm 1953) là một nữ diễn viên người Đài Loan đã giải nghệ và là vợ của siêu sao phim võ thuật Thành Long. Năm 1979 (26 tuổi), bà trở thành Ảnh Hậu Kim Mã với vai chính trong phim Tiểu thành cố sự (小城故事).
Cô bỏ học từ năm 12 tuổi do gia đình nghèo đói. Năm 1972, ở tuổi 19, cô tham gia đóng phim đầu tiên Triều Châu Nộ Hán (潮州怒漢), một bộ phim kung fu. Rất nhiều bộ phim cô đóng được dựa trên tiểu thuyết của Quỳnh Dao. Lâm Phụng Kiều đã đóng hơn 70 phim trong sự nghiệp 10 năm của mình. Cùng với Tần Tường Lâm, Tần Hán và Lâm Thanh Hà, họ là những tên tuổi nổi bật nhất ngành công nghiệp điện ảnh HongKong và Đài Loan những năm 1970. Được gọi là "Song Lâm Song Tần", họ được biết đến với nhiều hit phòng vé thời kỳ đó.
Cô gặp Thành Long năm 1981 và họ cưới nhau tại Los Angeles năm 1982. Đứa con duy nhất, Phòng Tổ Danh (giờ là diễn viên và ca sĩ), sinh sau khi họ kết hôn. Lâm Phụng Kiều từ giã sự nghiệp điện ảnh từ đó.

**Xem thêm**
Điện ảnh Đài Loan

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
id=0271826
Thể loại:Sinh năm 1953
Thể loại:Nhân vật còn sống
Thể loại:Nữ diễn viên điện ảnh Đài Loan
Thể loại:Nữ diễn viên Đài Bắc
Thể loại:Thành Long
Thể loại:Người Đài Loan gốc Mân Nam
Thể loại:Nữ diễn viên Đài Loan thế kỷ 20
Thể loại:Người Đài Loan
Thể loại:Họ Lâm
Soyaniquilpan de Juárez, México

Soyaniquilpan de Juárez là một đô thị thuộc bang México, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 10719 người.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang México
Thể loại:Hạt của bang México
Susticacán

Susticacán là một đô thị thuộc bang Zacatecas, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 1235 người.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang Zacatecas
Thể loại:Khởi đầu năm 1833 ở México
Tecuala, Nayarit

Tecuala là một đô thị thuộc bang Nayarit, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 37234 người.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  XETD Radio Paraiso de Tecuala-  Enciclopedia de los Municipios Mexicanos-  Instituto Nacional de Estadística
Thể loại:Đô thị bang Nayarit
Tepic

Tepic (teˈpik) là thủ phủ và thành phố lớn nhất của bang Nayarit, México.
Thành phố nằm ở trung tâm bang, tại .
Nó nằm ở độ cao ft trên mực nước biển, cạnh bờ Río Mololoa và Río Tepic, cách Guadalajara, Jalisco chừng mi về phía tây bắc. Ngay kế là núi lửa es đã tắt. Tepic là trung tâm đô thị chính của vùng thiên về nông nghiệp này.
Thành phố được ra năm 1531 dưới tên Villa del Espíritu Santo de la Mayor España.

**Khí hậu**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  INEGI: Instituto Nacional de Estadística, Geografía e Informática - es  Nayarit - es 
Thể loại:Đô thị bang Nayarit
Tlalixcoyan

Tlalixcoyan là một đô thị thuộc bang Veracruz, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 35442 người.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang Veracruz
Thể loại:Khu dân cư ở Veracruz
Tlapehuala

Tlapehuala là một đô thị thuộc bang Guerrero, México.
Năm 1535, phó vương Francisco Javier Venegas trao danh hiệu cho thành phố.
Thành phố nối tiếng với nón lá cọ.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Interculturalradio, 90.7 FM
Thể loại:Đô thị bang Guerrero
Tomatlán, Veracruz

Tomatlán là một đô thị thuộc bang Veracruz, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 6250 người.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang Veracruz
Thể loại:Khởi đầu năm 1825 ở México
Tuxpan, Nayarit

Tuxpan là một đô thị thuộc bang Nayarit, Mexico. Năm 2005, dân số của đô thị này là 28550 người.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Ayuntamiento de Tuxpan date=2007-06-05 
Thể loại:Đô thị bang Nayarit
Valerio Trujano

Valerio Trujano là một đô thị thuộc bang Oaxaca, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 1502 người.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang Oaxaca
Thể loại:Tọa độ không có sẵn trên Wikidata
Veracruz (thành phố)

Veracruz (VeracruzPronunciation.ogg), tên chính thức Heroica Veracruz, là một thành phố cảng lớn nằm bên vịnh México, thuộc địa phận bang Veracruz, México. Thành phố duyên hải này nằm ở miền trung bang Veracruz, cách thủ phủ Xalapa abbr=on về phía đông nam theo Quốc lộ Liên bang 140.
Đây là thành phố đông dân nhất bang, với dân số vượt chính municipio Veracruz, do thành phố lan ra tận municipio Boca del Río kề bên. Theo thống kê 2010, thành phố có 554.830 dân, 428.323 ở municipio Veracruz và 126.507 ở municipio Boca del Río. Phát triển từ thời thực dân Tây Ban Nha, Veracruz là thành phố cảng cổ nhất, lớn nhất, quan trọng nhất về mặt lịch sử của México.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang Veracruz
Thể loại:Khởi đầu năm 1519 ở Bắc Mỹ
Thể loại:Thành phố của México
Thể loại:Khu dân cư ở Veracruz
Villa de La Paz

Villa de La Paz là một đô thị thuộc bang San Luis Potosí, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 4967 người.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang San Luis Potosí
Thể loại:Tọa độ không có sẵn trên Wikidata
Villa Juárez

Villa Juárez là một đô thị thuộc bang San Luis Potosí, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 9775 người.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang San Luis Potosí
Thể loại:Trang định hướng
Thể loại:Trang định hướng địa danh
Xochimilco

Xochimilco là một trong 16 quận thuộc bang Quận Liên bang, México. Năm 2005, dân số của quận này là 404.458 người. Trung tâm của quận và thành phố trước đây là của thành phố độc lập Xochimilco ở phía bờ nam Hồ Xochimilco trước Tây Ban Nha. Khu vực này mang bản sắc riêng so với các quận khác và tạo thành khu vực gọi là Trung tâm Lịch sử của Thành phố Mexico. Xochimilco được biết đến với các con kênh còn sót lại từ một hồ nước và hệ thống kênh, kết nối hầu hết các khu định cư của Thung lũng Mexico. Các kênh cùng với các hòn đảo nhân tạo được gọi là chinampas, là nơi thu hút khách du lịch với những chiếc thuyền "trajineras" đầy màu sắc xung quanh 170 km (110 dặm) của kênh rạch, giống như gondola tại Venice. Hệ thống kênh và các đảo nổi chinampa là một di tích trước Tây Ban Nha trong quá khứ của khu vực đã được công nhận là một phần di sản thế giới. Tuy nhiên, hiện nay, các con kênh đã bị suy thoái môi trường nghiêm trọng.

**Tham khảo**
Thể loại:Thành phố México
Thể loại:Địa điểm thi đấu Thế vận hội Mùa hè 1968
Thể loại:Di sản thế giới tại México
Thể loại:Đô thị của Thành phố México
Zamora, Michoacán

Zamora de Hidalgo, là một thành phố của bang Michoacán, México. Theo thống kê dân số 2010, thành phố có dân số 141.627 người, khiến nó trở thành thành phố lớn thứ ba trong bang. Đây là thủ phủ của municipio Zamora (có diện tích 330,97 km² (127.79 sq mi) và bao gồm nhiều điểm dân cư nhỏ hơn, nổi bật trong đólà Ario de Rayón (Ario Santa Mónica)). Dân số của municipio là chừng 186.102 người, là vùng đô thị lớn thứ nhì bang.
Thành phố tọa lạc trên cao nguyên Tarascan ở mạn tây bắc Michoacán, ở độ cao 1.567 m (5.141 ft) trên mực nước biển. Zamora được vây quanh bởi thung lũng Tziróndaro màu mỡ, một vùng trồng trọt quan trọng giúp tạo ra một lượng lớn hàng xuất khẩu đến Hoa Kỳ.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang Michoacán
Zaragoza, Coahuila

Zaragoza là một đô thị thuộc bang Coahuila, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 12411 người.

**Tham khảo**
Thể loại:Khu dân cư ở Coahuila
Thể loại:Khởi đầu năm 1824 ở México
Thể loại:Đô thị bang Coahuila
Zaragoza, Veracruz

Zaragoza là một đô thị thuộc bang Veracruz, México. Năm 2005, dân số của đô thị này là 9909 người.

**Tham khảo**
Thể loại:Đô thị bang Veracruz
Thể loại:Khởi đầu năm 1868 ở México
Gioan La San

Gioan La San (tiếng Pháp: Jean-Baptiste de La Salle; 30 tháng 4 năm 1651 - 7 tháng 4 năm 1719) là một linh mục, nhà cải cách giáo dục, và là người sáng lập ra Dòng Sư Huynh Các Trường Công giáo hay còn gọi là Dòng La San. Ông được Giáo hội Công giáo Rôma tôn làm thánh và quan thầy của các giáo viên, giáo chức. Ông cũng được coi là người sáng lập ra mô hình trường trung học Công giáo đầu tiên.

**Tiểu sử**
Tượng tại Nhà thờ Saint Jean-Baptiste de La Salle, Paris, Pháp
Gioan La San sinh ngày 30 tháng 4 năm 1651 tại Rheims (Pháp) trong một gia đình giàu có và quyền thế. Năm 11 tuổi, Gioan nhận lễ cạo đầu (một tập tục cổ của Pháp) và hoàn thiện các bí tích căn bản tại Nhà thờ Đức Bà Reims khi 15 tuổi. Khi cha mẹ sớm qua đời, Gioan phải đảm nhận việc quản lý các vấn đề của gia tộc. Tuy vậy, Gioan vẫn hoàn thành việc nghiên cứu thần học và được thụ phong linh mục năm 26 tuổi vào ngày 9 tháng 4 năm 1678. Hai năm sau, ông nhận được học vị tiến sĩ thần học.
Mặc dầu được bổ nhiệm làm kinh sĩ - một chức vụ danh dự trong nhà thờ chính tòa Đức Bà Reims, Gioan Lasan lại bị thu hút đặc biệt vào việc phục vụ các trẻ thơ bất hạnh, khó khăn trong những xóm nghèo. Với sự giúp đỡ của một số người hảo tâm, Gioan bắt đầu mở trường dạy cho trẻ em nghèo. Ông dạy chữ và dạy cung cách sống theo gương mẫu Kitô giáo. Công việc của Gioanđã thu hút một số thanh niên tình nguyện theo ông phục vụ trẻ thơ. Với nhóm thanh niên này, ông đã dần dần huấn luyện họ thành những sư huynh tiên khởi, đặt nền tảng cho Dòng Sư Huynh Các Trường Công giáo ngày nay.

**Tham khảo**
Thể loại:Thánh Công giáo Rôma
Thể loại:Dòng La San
Thể loại:Linh mục Pháp
Thể loại:Sinh năm 1651
Thể loại:Mất năm 1719
Bắt chước kiểu Bates

4 loài ruồi (C, D, E, F) giả trang thành ong (A, B) để cảnh cáo/đe dọa chim nào muốn ăn chúng
Bắt chước kiểu Bates là một kiểu bắt chước trong sinh học được đặt tên theo nhà tự nhiên học người Anh Henry Walter Bates. Trong kiểu bắt chước này thì một loài không độc hại giả trang giống như một loài độc hại nhằm tránh khỏi bị săn bắt bởi những loài ăn thịt chúng. Một ví dụ tiêu biểu nhất là loài ruồi giả ong giả trang thành ong để khiến cho chim chóc sợ mà không dám tấn công chúng. Một ví dụ khác là một số loài bướm giả trang thành loại khác có vị khó ăn khiến cho chim không muốn ăn chúng.
Bắt chước kiểu Bates là loại bắt chước thông thường nhất và được nghiên cứu kỹ lưỡng nhất. Sự bắt chước không chỉ giới hạn ở bề ngoài, màu sắc, hình dạng mà còn có thể bắt chước về mùi, về âm thanh, thái độ và động tác. Ví dụ có loài bướm đêm tuy không độc hại lại bắt chước phát ra tiếng siêu âm của những con bướm đêm khó ăn khiến cho dơi không dám ăn chúng.

**Hình ảnh**

**Đọc thêm**
 Cott, H.B. (1940) Adaptive Coloration in Animals. Methuen and Co, Ltd., London 0-416-30050-2 Provides many examples of Batesian Mimicry-  doi=10.2307/2708228  For a historical perspective.- Wickler, W. (1968) Mimicry in Plants and Animals (Translated from the German) McGraw-Hill, New York. 0-07-070100-8 Especially the first two chapters.- Edmunds, M. 1974. Defence in Animals: A Survey of Anti-Predator Defences. Harlow, Essex & NY: Longman 357 p. 0-582-44132-3 Chapter 4 discusses this phenomenon.-  doi=10.1146/annurev.es.13.110182.001125  A detailed discussion of the different forms of mimicry.- Ruxton, G. D.; Speed, M. P.; Sherratt, T. N. (2004). Avoiding Attack. The Evolutionary Ecology of Crypsis, Warning Signals and Mimicry. Oxford: Oxford University Press. 0-19-852860-4 Chapter 10 and 11 provide an up-to-date synopsis.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Review of Contributions to an insect fauna of the Amazon valley by Charles Darwin The Complete Works of Charles Darwin Online.-  Biographical sketch of Bates, with picture date=2008-09-29 
Thể loại:Tương tác sinh học
Thể loại:Bắt chước sinh học
Bãi Sa Bin

Bãi Sa Bin hay bãi Chóp Mao (tiếng Anh: Sabina Shoal; tiếng Filipino: Escoda; p=Xiānbīn jiāo; Hán-Việt: Tiên Tân tiêu) là một rạn san hô vòng thuộc cụm Bình Nguyên của quần đảo Trường Sa.
Bãi Sa Bin là đối tượng tranh chấp giữa Việt Nam, Đài Loan, Philippines và Trung Quốc. Hiện chưa rõ nước nào thực sự kiểm soát rạn vòng này, nhưng Trung Quốc đã tăng cường sự hiện diện tại bãi Sa Bin thông qua việc cho tàu tuần tra và đặt một ụ nổi dù bị Philippines phản đối.

**Đặc điểm**
Bãi Sa Bin gồm hai phần nằm ở hai phía đông-tây với chiều dài tính theo trục tây-tây bắc - đông-đông nam là 12,7 hải lý (23,5 km) và tổng diện tích là 115 km². Phần phía tây tuy rộng lớn hơn so với phần phía đông nhưng chìm dưới nước từ 3,7 đến 18,3 m trong khi phần phía đông chỉ bị ngập sóng.

**Tham khảo**
Sa Bin
Thể loại:Tranh chấp chủ quyền Biển Đông
Thể loại:Tranh chấp lãnh thổ của Trung Hoa Dân Quốc
Thể loại:Tranh chấp lãnh thổ của Philippines
Thể loại:Khu vực có tranh chấp chủ quyền của Trung Quốc
Thể loại:Lãnh thổ tranh chấp tại Đông Nam Á
Đá Én Đất

Đá Én Đất là một rạn san hô thuộc cụm Nam Yết của quần đảo Trường Sa. Đá này có kích thước lớn nhất cụm, nằm tại cực đông của cụm và cách đá Núi Thị khoảng 7 hải lý (13 km) về phía đông-đông nam.- Tên gọi: đá Én Đất; tiếng Anh: Eldad Reef; tiếng Filipino: Malvar; p=Āndá jiāo, Hán-Việt: An Đạt tiêu.- Đặc điểm: có chiều dài 4,5 hải lý (8,33 km). Độ sâu tăng dần từ mặt nam lên mặt bắc và chỉ có vài hòn đá nổi lên với độ cao 1,3 m so với mực nước biển.
Đá Én Đất là đối tượng tranh chấp giữa Việt Nam, Đài Loan, Philippines và Trung Quốc. Trung Quốc đổ bộ lên Én Đất vào tháng 5 năm 1989. Ngày 28 tháng 4 năm 1990, Bộ Ngoại giao Việt Nam đã gửi công hàm phản đối hành động cho quân chiếm đá Én Đất của phía Trung Quốc.

**Hình ảnh**

**Tham khảo**
Én Đất
Tên người Ê Đê

Tên người Ê Đê được theo cấu trúc tên trước, họ sau.
Nguyên thủy xa xưa, người Ê Đê (Radaya) cũng như nhiều tộc người khác trên thế giới, không có họ riêng. Thông thường họ dùng từ Dam (nghĩa là Chàng) để đệm cho Nam giới như Dam Săn, Dam Điêt, Dam Bhu, Dam Păr Kuê, Dam Yi, Dam Rông, Dam Jŭ... và Hơbia (nghĩa là Nàng) để đệm cho Nữ giới như HơBia Blao, HơBia Jŭ, HơBia Drah Hjan.
Như hầu hết dân tộc trên thế giới, họ của người Ê Đê cũng hình thành từ sự phân rã các bộ tộc. Ở thời kỳ hiện đại, họ của người Ê Đê có liên quan mật thiết với họ của người J'rai do quá trình gắn bó mật thiết lâu đời của 2 dân tộc này như Niê (Nai, Nay), Buôn Yă, B.Yă (Kpă), Mlô (R'), Êban (Rhlan, Rbăm), Ksơr (Ksor), Êčăm (Rčăm, Rčom), Kbuôr (Puih, Kpuih, Kbor), Adrơ̆ng (Ajrơ̆ng)…
Ngày nay, người Ê Đê đã hình thành rất nhiều họ khác nhau, tuy nhiên, có 2 dòng họ chính là Niê và Mlô, cùng nhiều phân họ kép hình thành từ 2 dòng họ này. Người Ê Đê cũng là tộc người duy nhất ở Việt Nam đặt tên theo cấu trúc tên trước, họ sau, có thể là kết quả ảnh hưởng của văn hóa Pháp.
Người Ê Đê thường đặt tên theo cấu trúc như sau:
Với Nữ giới, người Ê-đê sẽ đệm chữ "H'", bắt nguồn từ chữ "Hubaya sri devi" trong tiếng Phạn Ấn Độ có nghĩa là "các Nàng", sau này rút âm gọn thành "Hơ-Bia" để chỉ các phụ nữ có địa vị cao sang chưa kết hôn, Chữ "Hơ Bia" sau này được Y Jut và Y Ut viết gọn thành "H'" để đệm cho tên nữ Ê-Đê như là một điều bẳt buộc. 
Ví dụ như: H'Maryam Niê, H'Či Êban.
Với Nam giới: Vào đầu thế kỷ 20, Y Jut đã tiến hành cải cách lối đặt đệm tên họ cho người Ê Đê bằng cách dùng chữ cái đầu là chữ "Y-", là danh xưng Thượng đế Y-HWH (Thiên Chúa Giê-Hô-Va hay Gia-Vê), để đệm tên lót cho tất cả người nam, thay thế hẳn lối đặt tên chịu ảnh hưởng từ phong kiến Champa và Java (Indonesia) mang nhiều màu sắc phân biệt thứ bậc, tuổi tác, địa vị rườm rà phức tạp (Dam, Hbia, Ama, Aê, Yă, Aduôn, Pô...). Hầu hết ngày nay, nam giới Ê Đê đều đệm chữ cái "Y-" từ chữ "YHWH" theo cấu trúc "(Y-)+(tên gọi) +(họ) như là một điều bắt buộc cho mọi nam giới người Ê Đê mang ý nghĩa như là đứa con của Yàng (Anak Yang Adiê).
Ví dụ như: Y-Dam Săn Mlô, Y-Arol Êčăm, Y Dam Rông Buôndăp, Y-Dam Thih Hdruê. Tập tin:Tetragrammaton Winchester Cathedral.JPG|300px|nhỏ|Ký họa danh xưng Thượng đế Y-HWH (AÊ-DIÊ) bằng chữ Do Thái Hebrew.
Tuy nhiên, ngày nay người Ê Đê chịu ảnh hưởng nhiều từ văn hóa Đạo Tin Lành, nên việc sử dụng tên Thánh đã hoàn toàn chiếm ưu thế so với cách đặt tên theo truyền thống xưa.
Các tên Thánh để đặt tên theo tiếng Ê Đê.
Ðối với tên Nữ- H'Mari- H'Rut- H'Ðêbora- H'Madalen- H'Maryam- H'Rêbeka- H'Ê-Wa- H'An-na
Bên cạnh đó, một bộ phận không nhỏ người Ê Đê vẫn duy trì việc đặt tên theo nhân vật trong các tác phẩm sử thi như H'Bia, H'Ñĭ, H'Bhĭ, Y-Dam Săn, Y-Dam Yi, Y-Dam Rông,...

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Văn hóa Việt Nam
Thể loại:Người Ê Đê
Việt Nam
Đảo Axel Heiberg

Axel Heiberg là một hòn đảo thuộc vùng Qikiqtaaluk, Nunavut, Canada. Đảo nằm tại Bắc Băng Dương, là đảo lớn thứ 31 trên thế giới và đảo lớn thứ bảy của Canada. Theo Cơ quan Thống kê Canada, đảo có diện tích abbr=on.
Axel Heiberg là một trong các đảo lớn của quần đảo Bắc Cực Canada, nó cũng là một thành viên thuộc quần đảo Sverdrup và quần đảo Nữ hoàng Elizabeth. Đảo được biết đến với các khu rừng hóa thạch khác thường của nó, có niên đại từ thế Thủy Tân. Do thiếu sự khoáng hóa trong nhiều mẫu vật rừng, nên việc chúng được mô tả theo truyền thống là "hóa thạch" đã trở nên yếu thế và "ướp xác" có thể là cách mô tả rõ ràng hơn. Một điều rõ ràng là rừng đảo Axel Heiberg trước đây là kiểu rừng đất ngập nước ở vĩ độ cao.

**Tham khảo**

**Đọc thêm**
 Jackson, M P A, and J C Harrison. 2006. "An Allochthonous Salt Canopy on Axel Heiberg Island, Sverdrup Basin, Arctic Canada". Geology. 34, no. 12: 1045.- LePage, B. A. 2001. "New Species of Picea A. Dietrich (Pinaceae) from the Middle Eocene of Axel Heiberg Island, Arctic Canada". Botanical Journal of the Linnean Society. 135: 137-167.- Liptzin, Daniel. 2006. "A Banded Vegetation Pattern in a High Arctic Community on Axel Heiberg Island, Nunavut, Canada". Arctic, Antarctic, and Alpine Research. 38, no. 2: 216.- Vandermark, D., J. A. Tarduno, and D. B. Brinkman. 2006. "Late Cretaceous Plesiosaur Teeth from Axel Heiberg Island, Nunavut, Canada". Arctic. 59, no. 1: 79-82.

**Liên kết ngoài**
  Axel Heiberg Island's Eocene forests-  Unearthing a Frozen Forest date=2019-10-17 -  Arctic Redwood Fossils Are Clues to Ancient Climates
Thể loại:Quần đảo Bắc Cực thuộc Canada
P-96 Efa

P-96 Efa (tiếng Nga: П-96 Эфа) là loại súng ngắn bán tự động do Konstruktorskoe Buro Priborostroeniya (Конструкторское бюро приборостроения) tại Tula thiết kế vào giữa những năm 1990. Loại súng này được thiết kế với ý định đưa vào sử dụng trong quân đội nên sử dụng loại đạn 9×19mm nhưng không được thành công nên nó đã tách ra thành hai loại súng là GSh-18 tiếp tục được phát triển cho quân đội và các biến thể nhỏ hơn là P-96M và P-96S cho lực lượng thi hành công vụ, các lực lượng an ninh hay dùng làm vũ khí tự vệ sử dụng loại đạn 9×18mm và 9×17mm.

**Thiết kế**
P-96M và P-96S sử dụng cơ chế nạp đạn bằng độ giật lùi nòng ngắn và khóa sau nòng với một móc khóa duy nhất. Khung súng được làm bằng nhựa sợi thủy tinh tổng hợp. Khi bắn nòng sẽ xoay khoảng 30 độ ngược chiều kim đồng hồ để mở khóa khối trượt và giật lùi về phía sau đẩy khối trượt để nạp đạn sau đó khi khối trượt trở về vị trí cũ nó sẽ bị khóa lại chuẩn bị bắn viên đạn tiếp theo. Súng chỉ có cơ chế hoạt động kép sau mỗi lần bắn búa điểm hỏa sẽ tự động lên cò khi khối trượt kết thúc chu kỳ chuyển động. Súng không có nút điều chỉnh khóa an toàn, nút khóa an toàn nằm ngay trên cò súng hơi nhô ra khi xạ thủ bóp cò, ngón tay của xạ thủ sẽ ấn vào nút khóa này và nó sẽ mở khóa cho cò súng di chuyển.
Súng sử dụng hộp đạn rời 15 viên với mẫu M và 10 viên với mẫu S. Với mẫu S thì hộp đạn dài vừa đủ tay cầm và bàn tay thì với mẫu M thì hộp dạn hơi nhô ra và nó được bọc bởi một lớp nhựa tổng hợp dày. Hệ thống nhắm cơ bản của súng là điểm ruồi.

**Liên kết ngoài**
http://world.guns.ru/handguns/hg/rus/p96-p96s-p96m-e.html
*http://www.kbptula.ru/eng/str/strelk/p96m.htm date=2012-02-07 
*http://www.kbptula.ru/eng/str/strelk/p96c.htm date=2012-06-17 
Thể loại:Súng ngắn
Thể loại:Súng Nga
Thể loại:Súng dùng đạn 9x18mm Makarov
Centipeda

Centipeda là một chi thực vật có hoa thuộc về họ cúc (Asteraceae).
Centipeda được sử dụng trong y học cổ truyền Trung Hoa và tại đó nó được gọi là 石胡荽 (thạch hồ tuy), tên dược học là Herba Centipeda.
Các tinh dầu dễ bay hơi thu được từ Centipeda đã được chứng minh là có tác dụng điều chỉnh kháng viêm nhờ sự kiềm chế các kích tố tế bào (cytokine) hỗ trợ viêm nhiễm trong mô hình sử dụng chuột cống. Trong một nghiên cứu khác có liên quan, Centipeda đã được chứng minh là có hiệu quả chống lại mô hình phấn hoa cỏ phấn hương (Ambrosia) bằng cách điều chỉnh sự thâm nhiễm của eosinophil và sự phát triển của tế bào phì đại (mast cell).

**Các loài**
Chi này hiện có 11 loài được công nhận, bao gồm:- Centipeda aotearoana- Centipeda borealis- Centipeda crateriformis- Centipeda cunninghamii- Centipeda elatinoides- Centipeda minima- Centipeda nidiformis- Centipeda pleiocephala- Centipeda pyrethraria- Centipeda racemosa- Centipeda thespidioides

**Ghi chú**

**Liên kết ngoài**
 Bài viết về sử dụng Centipeda làm thảo dược chữa dị ứng. date=2012-02-02
Chiến tranh nô lệ lần ba

Chiến tranh nô lệ lần ba (73-71 TCN) hay còn được Plutarchus gọi là Chiến tranh đấu sĩ hoặc Chiến tranh Spartacus, là cuộc chiến cuối trong một loạt các cuộc khởi nghĩa nô lệ chống lại Cộng hòa La Mã được gọi chung là các cuộc chiến tranh nô lệ La Mã.
Chiến tranh nô lệ lần ba là lần duy nhất đe dọa trực tiếp đến mảnh đất trung tâm Italia của La Mã. Quân khởi nghĩa nhiều lần làm khiếp sợ dân La Mã vì sự phát triển nhanh chóng của họ cũng như họ đã liên tiếp đánh bại quân đội La Mã giữa các năm 73 và 71 TCN. Cuộc khởi nghĩa cuối cùng cũng bị dập tắt nhờ sự tăng cường quân sự của Marcus Licinius Crassus; dù rằng sau đó cuộc khởi nghĩa vẫn tiếp tục có những tác động gián tiếp đến chính trị La Mã trong nhiều năm.
Giữa các năm 73 và 71 TCN, một toán các nô lệ bỏ trốn -bắt đầu từ 78 võ sĩ giác đấu chủ yếu là người Thracia, Gaul, German làm lực lượng nòng cố- đã phát triển thành một lực lượng trên 120.000 người gồm cả đàn ông, đàn bà và trẻ em.

**Tham khảo**
01
.03
Thể loại:Xung đột thập niên 70 TCN
Thể loại:Thập niên 70 TCN
Thể loại:Cộng hòa La Mã thế kỷ 1 TCN
Thể loại:Nội chiến Cộng hòa La Mã
Thể loại:Chiến tranh liên quan tới người Celt
Thể loại:Chiến tranh liên quan tới các dân tộc German
Giuse Phạm Quang Túc

Giuse Phạm Quang Túc (gọi tắt: Giuse Túc, 1843 - 1862) là một vị thánh tử đạo Việt Nam.

**Tiểu sử**
Anh sinh năm 1843 tại làng Hoàng Xá, xã Hùng Cường, thành phố Hưng Yên, tỉnh Hưng Yên, thuộc Giáo phận Thái Bình trong gia đình nông dân chất phác, đạo đức. Ngay từ nhỏ, cha mẹ cậu Túc muốn cậu theo đuổi học hành theo nghiệp khoa cử thay vì tiếp tục với công việc ruộng nương, nên cậu đem hết tâm trí học chữ Nôm. Ngày 5 tháng 8 năm 1861, vua Tự Đức ra chiếu chỉ Phân Sáp, giải tán các làng và gia đình Công giáo và phân tán vào các làng của dân ngoại để họ kiểm soát. Không những thế, họ còn bị bắt, tù đày, tàn sát, thậm chí còn bị gán ghép những tội trạng không có cơ sở làm chứng. Nay cả gia đình anh Túc cũng không phải là trường hợp ngoại lệ.
Đầu năm 1862, lúc đó Túc mới 19 tuổi, anh bị bắt bị giải lên huyện và giam tại đó trong 4 tháng rồi giải về Đông Khê, Khoái Châu. Tại đó, anh bị giam với một số thanh niên, trong đó có 3 anh tên Phêrô Kiên, Phêrô Ngân và Phêrô Lương. Trong thời gian đó, một số thân hữu lo lót cho quân lính để anh có cơ hội vượt ngục nhưng anh đã từ chối. Khi một người bạn tù lo lắng việc người thân đến lãnh xác sau khi anh bị xử tử thì anh trả lời: "Nếu Thiên Chúa cho tôi đổ máu vì đạo, thì tôi tin chắc sẽ được về trời, còn thân xác này chôn đâu thì chôn, bằng không thì thôi". Cuối tháng 5 năm đó, anh bị giải về Hưng Yên, tại đó, anh thường bị tra tấn, dọa nạt bắt anh phải bước qua thánh giá để bỏ đạo nhưng anh vẫn không thi hành. Sau đó, quan dụ dỗ anh bỏ đạo và ông ta hứa sẽ lo tương lai cho anh nhưng anh đã từ chối. Cuối cùng, các quan kết án xử tử anh và gửi bản án về kinh đô Huế. Ngày 1 tháng 6 năm 1862, anh Túc chịu án trảm quyết tại pháp trường Hưng Yên, sau đó thủ cấp của anh bị tung lên cao. Thi hài anh được chôn cất tại chỗ, về sau cải táng đem về nhà thờ Ngọc Đồng.
Giáo hoàng Piô XII suy tôn chân phước cho anh Giuse Túc vào ngày 29 tháng 4 năm 1951. Ngày 19 tháng 6 năm 1988, Giáo hoàng Gioan Phaolô II suy tôn anh lên bậc hiển thánh.

**Độ tuổi tử đạo**
Các sử liệu về thánh Giuse Túc có nhiều sự khác biệt về độ tuổi khi anh bị bắt và tử đạo. Có một số tài liệu cho là anh bị bắt khi mới 9 tuổi, một số cho là 19 hoặc 20. Tuy nhiên, khi xem xét kĩ về chi tiết bắt bớ, giam giữ và xử tử anh, các quan dù dã man thế nào cũng không thể xử quá tàn bạo như thế cho một cậu bé mới 9 tuổi đầu. Vì thế, các quan buộc phải áp dụng những hình phạt trên cho các thanh niên.

**Tham khảo**
 Trang mạng Tin Mừng date = ngày 20 tháng 6 năm 2013

**Chú thích**
Thể loại:Thánh Công giáo Việt Nam
Thể loại:Người Hưng Yên
Trận Knjaževac

Trận Knjaževac là một trận đánh giữa Quân đội Bulgaria và Quân đội Serbia trong cuộc Chiến tranh Balkan lần thứ hai. Trận đánh diễn ra vào tháng 7 năm 1913 và kết thúc với việc Tập đoàn quân số 1 của Bulgaria chiếm được thành phố Knjaževac của Serbia.

**Chú thích**

**Tham khảo**
 isbn=0-415-22946-4 
Thể loại:Các trận đánh trong chiến tranh Balkan lần thứ hai
Knjaževac
Knjaževac
Thể loại:Xung đột năm 1913
Thể loại:Bulgaria năm 1913
Thể loại:Serbia năm 1913
Nure-onna

Hình:Suushi Nure-onna.jpg|nhỏ|phải|200px|Hình vẽ nure-onna trong cuốn Hyakkai Zukan
Trong thần thoại Nhật Bản, hanviet=Nhu Nữ là một giống yêu quái có hình dạng như một loài lưỡng cư có đầu là đầu phụ nữ và thân là rắn. Miêu tả về hình dáng của loài yêu quái này có thay đổi đôi chút trong mỗi câu chuyện, chiều dài của nó khoảng 300 thước, mắt như mắt rắn, vuốt dài, nanh nhọn, tóc xõa dài. Nó thường được thấy ở các bồ hồ, bồ sông, khi đang gội đầu.
Mục đích của nure-onna vẫn chưa được xác định. Trong một số truyện, cô là 1 sinh vật quái dị đủ mạnh để đè nát cây cối bằng cái đuôi và ăn thịt con người. Cô mang bên mình một cái gói nhỏ, như con của cô ta, để thu hút những nạn nhân tiềm tàng. Nếu 1 người có thiện chí muốn giữ đứa bé cho cô, Nhu Nữ sẽ đưa cho họ. Nếu ai đó cố gắng bỏ cái túi đó, tuy nhiên, đó hiển nhiên không phải là 1 đứa bé. Thay vào đó, cái gói sẽ nặng dần lên và ngăn không cho nạn nhân bỏ chạy. Sau đó, cô dùng chiếc lưỡi dài như con rắn của mình để hút cạn máu nạn nhân.
Trong những câu chuyện khác, nure-onna đơn thuần là chỉ tìm kiếm một nơi vắng vẻ khi cô chải tóc và phản ứng kịch liệt với bất kì ai làm phiền cô. Rokurokubi có quan hệ gần gũi với nNure-onna vì bản thân rokurokubi cũng có 1 chiếc cổ dài như rắn.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 http://www.pinktentacle.com/2008/02/edo-period-monster-paintings-by-sawaki-suushi/- http://www.youkaimura.org/nureonna.htm date = ngày 8 tháng 2 năm 2014
Thể loại:Yêu quái Nhật Bản
Thể loại:Động vật thần thoại Nhật Bản
Thể loại:Quái nhân
Thể loại:Quái vật thần thoại
Thể loại:Tinh linh nước
Thể loại:Yōkai
Unbinili

Unbinili (tên quốc tế: unbinilium; còn được gọi là eka-radi) là tên gọi tạm thời cho nguyên tố hóa học giả thiết thứ 120 trong bảng tuần hoàn, có ký hiệu tạm thời là Ubn và có số nguyên tử 120. Vì unbinili được xếp vào nhóm kim loại kiềm thổ nên nó có thể có tính chất tương tự như radi hoặc bari.
Những cố gắng để tổng hợp nguyên tố này bằng các phản ứng ở mức năng lượng kích thích thấp không thành công mặc dù có những báo cáo rằng việc phân hạch hạt nhân unbinili ở mức năng lượng kích thích rất cao đã được ghi nhận thành công, cho thấy hiệu ứng lớp vỏ mạnh với số Z=120.

**Kết hợp bắn phá hạt nhân để cho ra hạt nhân Z=120**
Bảng bên dưới gồm những cách kết hơp các hạt nhân trong việc bắn phá để tạo ra hạt nhân có số nguyên tử 120.

**Xem thêm**
Đảo ổn định: flerovium–unbinilium–unbihexium
*Radium

**Tham khảo**
Thể loại:Nguyên tố hóa học
Thể loại:Nguyên tố hóa học giả thiết
Thể loại:Kim loại kiềm thổ
Unbihexi

Unbihexi (tên quốc tế: unbihexium), hay nguyên tố 126, là một nguyên tố hóa học giả thuyết với số nguyên tử 126 và được ký hiệu tạm thời là Ubh. Đây là nguyên tố có điểm lý thú do nó nằm ở đỉnh của giả thiết đảo ổn định.

**Xem thêm**
Đảo ổn định: Flerovium–Unbinilium–Unbihexium
*Unbipentium–Unbiseptium
*Nguyên tố chu kỳ 8

**Tham khảo**
Thể loại:Nguyên tố hóa học
Thể loại:Nguyên tố hóa học giả thiết
Thanh niên

Thanh niên (tiếng Anh: young adult), hay còn gọi là người trẻ hoặc người trẻ tuổi, là thuật ngữ chung chỉ một người trong độ tuổi từ khoảng 18-20 cho đến những năm 30 tuổi, mặc dù các định nghĩa và quan điểm về độ tuổi này vốn rất đa dạng, phong phú, ví dụ như lý thuyết các giai đoạn phát triển tâm lý xã hội của nhà tâm lý học Erik Erikson người Mỹ gốc Đức. Tuổi thanh niên trong quá trình trưởng thành của con người là giai đoạn trước khi bước vào tuổi trung niên.

**Xem thêm**
 Thanh thiếu niên- Trung niên- Tuổi trẻ- Thanh niên xung phong

**Chú thích**

**Tham khảo**
isbn=978-0-14-020754-5 
*isbn=978-0-00-255619-4 
*isbn=978-0-06-384751-4 
*isbn=978-0-333-66959-4 
*isbn=978-0-495-60374-0 
*|Erik H. Erikson, Joan M. Erikson, The Life Cycle Completed: Extended Version (W. W. Norton, 1998),
Thể loại:Thanh niên
Thể loại:Tuổi trưởng thành
Thể loại:Phát triển con người
Thể loại:Tuổi trẻ
Potez 540

Tập tin:Potez 540-.JPG|nhỏ|300px|Potez 540 Ñ. Không quân Cộng hòa Tây Ban Nha. 
Potez 540 là một loại máy bay đa năng của Pháp vào thập niên 1930. Nó được thiết kế và chế tạo bởi hãng Potez và được trang bị cho Không quân Pháp làm máy bay ném bom/trinh sát. Ngoài ra nó cũng được trang bị cho Không quân Cộng hòa Tây Ban Nha trong Nội chiến Tây Ban Nha.

**Biến thể**
Potez 54
Một mẫu thử, sau này hoán cải thành Potez 540 No. 1.
Potez 540
Phiên bản sản xuất với động cơ Hispano-Suiza 12Xirs. 185 chiếc.
Potez 541
540 dùng động cơ. 1 chiếc
Potez 542
Phiên bản của 540 dùng động cơ 537 kW (720 hp) Lorraine Pétrel. 74 chiếc.
Potez 543
Phiên bản sản xuất của Potez 541, lắp động cơ Gnome-Rhône 14Kdrs. 10 chiếc cho Romania.

**Quốc gia sử dụng**

*Armée de l'Air
*Hải quân Pháp
1861
*Regia Aeronautica

*Không quân Hoàng gia Romania
1931 Cộng hòa Tây Ban Nha
*Không quân Cộng hòa Tây Ban Nha

**Tính năng kỹ chiến thuật (Potez 540)**

**Đặc điểm riêng**
Tổ lái: 4 tới 7 người
*Chiều dài: 16,20 m (53 ft 2 in)
*Sải cánh: 22,10 m (72 ft 6 in)
*Chiều cao: 3,88 m (12 ft 9 in)
*Diện tích cánh: 76.0 m² (818,06 ft²)
*Trọng lượng rỗng: 3.785 kg (8.344 lb)
*Trọng lượng có tải: 5.950 kg (13.115 lb)
*Động cơ: 2 × Hispano-Suiza HS 12 Xirs/Xjrs, 515 kW (690 hp) mỗi chiếc

**Hiệu suất bay**
Vận tốc cực đại: 310 km/h
*Tầm bay: 1.250 km (777 mi)
*Trần bay: 10.000 m (32.810 ft)

**Vũ khí**
 3-5 súng máy MAC 1934 7,5 mm (0,295 in)- 4 quả bom 225 kg (496 lb) (trinh sát) hoặc 10 quả bom 55 kg (110 lb) (ném bom)

**Xem thêm**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Aviafrance - Potez 540
Thể loại:Máy bay quân sự Pháp thập niên 1930
540
Thể loại:Máy bay chiến đấu
Thể loại:Máy bay ném bom
Thể loại:Máy bay trinh sát
Thể loại:Máy bay cánh trên
Thể loại:Máy bay hai động cơ cánh quạt
Bắt chước kiểu Müller

Tập tin:Mullerian mimicry in butterflies.jpg|small|nhỏ|phải|220px|Erbessa mimica (trên) và Josia oribia (dưới) cùng độc hại và cùng giống nhau. Đây là một trường họp bắt chước kiểu Müller
Bắt chước kiểu Müller là một hiện tượng tự nhiên trong đó hai sinh vật nguy hiểm hay độc hại bắt chước lẫn nhau để de dọa hay cảnh cáo những động vật nào muốn ăn chúng. Khác với bắt chước kiểu Bates, ở đây cả hai loài động vật đều độc hai. Do hai loài giống nhau nên có lợi cho cả hai, khi một sinh vật ăn thịt một con thì nó nhận thức ra rằng nên tránh luôn con kia. Loại bắt chước này được miêu tả và đề xướng bởi Fritz Müller năm 1878.

**Bối cảnh**

**Cơ chế**

**Phối hợp bắt chước kiểu Müller**

**Hình ảnh**

**Xem thêm**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Wickler, W. (1968) Mimicry in Plants and Animals (Translated from the German) McGraw-Hill, New York. 0-07-070100-8 Especially chapters 7 and 8.
*Ruxton, G. D.; Speed, M. P.; Sherratt, T. N. (2004). Avoiding Attack. The Evolutionary Ecology of Crypsis, Warning Signals and Mimicry. Oxford: Oxford University Press. 0-19-852860-4 Chapter 9 and 11 provide an overview of current understanding
Thể loại:Tương tác sinh học
Thể loại:Bắt chước
Thể loại:Săn mồi
Thể loại:Tiến hóa sinh học
Thể loại:Cộng sinh
Thể loại:Giao tiếp động vật
Thể loại:Sinh thái hóa học
Mặt trận Đoàn kết Dân tộc Campuchia

Mặt trận Đoàn kết Dân tộc Campuchia hay còn gọi là Mặt trận Đoàn kết Dân tộc Khmer (tiếng Pháp: Front uni national du Kampuchéa hoặc Front uni national Khmer, tiếng Anh: National United Front of Kampuchea hoặc Khmer United National Front), thường được viết tắt là FUNK, là một tổ chức do Quốc vương Campuchia Norodom Sihanouk bị truất phế thành lập vào năm 1970 trong khi ông đang lưu vong ở Bắc Kinh, với mục tiêu giải phóng đất nước và xây dựng lại đất nước sau khi chiến thắng.

**Lịch sử**
Mặt trận Đoàn kết Dân tộc Campuchia được cho là một tổ chức bảo trợ lực lượng chống đối việc tướng Lon Nol chiếm đoạt quyền lực, thế nhưng Đảng Cộng sản Campuchia/du kích Khmer Đỏ đã kịp thành lập lực lượng quân sự cơ bản do đó thâu tóm toàn bộ mặt trận. Ngoài những người cộng sản, có thêm hai phe phái khác nhau tham gia vào cuộc nổi dậy gồm: phe bảo hoàng thân Sihanouk gọi là Khmer Rumdo chưa bao giờ nắm được quyền hành thực sự ở mặt trận và phe thân Việt Nam đa phần là những cán bộ của Khmer Issarak.
Những vùng lãnh thổ do du kích kiểm soát trên danh nghĩa dưới sự lãnh đảo của Chính phủ Liên hiệp Dân tộc Hoàng gia Campuchia (GRUNK). Chính phủ đặt trụ sở tại Bắc Kinh. Sihanouk vẫn là nguyên thủ quốc gia trong chính phủ đó, Penn Nouth là Thủ tướng và Khieu Samphan là Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Quốc phòng kiêm Tổng tư lệnh các lực lượng GRUNK. Nhờ khả năng lợi dụng sự tôn kính tập tục truyền thống của quần chúng nông dân, Quốc vương Campuchia đã nhiều lần giúp đỡ Khmer Đỏ tuyển mộ thành viên cho mặt trận. Cả Trung Quốc, Liên Xô và Việt Nam đều ủng hộ Chính phủ Hoàng gia, trong khi Việt Nam vẫn giữ lập trường ủng hộ Sihanouk thì Khmer Đỏ đã bắt đầu củng cố vị trí của họ vào năm 1971. Nhà vua bị phế truất vẫn chỉ là một bù nhìn của mặt trận và nguyên thủ quốc gia trên danh nghĩa cho tới khi Khmer Đỏ lật đổ chế độ Lon Nol vào tháng 4 năm 1975.

**Chú thích**


**Tham khảo**
Norodom Sihanouk, Hồi ký Sihanouk, Nhà xuất bản Công An Nhân dân 2005
*Milton Osborne, Sihanouk, Prince of Light, Prince of Darkness. Silkworm 1994

**Liên kết ngoài**
 The Armed struggle and life of the Khmer people in the liberated areas in pictures.- Political programme of the National United Front of Kampuchea (NUFK): (adopted unanimously by the Congress held in Peking on Sunday, ngày 3 tháng 5 năm 1970)
Thể loại:Tổ chức du kích
Thể loại:Lịch sử Campuchia
Thể loại:Đảng phái chính trị Campuchia
Thể loại:Cựu đảng phái chính trị Campuchia
Đảo Yuzhny

Yuzhny (Южный) là đảo phía nam của quần đảo Novaya Zemlya, nằm ở phía bắc đại lục nước Nga. Đảo có diện tích -2, nhỏ hơn Severny, và là một trong các đảo lớn nhất thế giới.
Đảo nguyên là nơi sinh sống của người Nenets, dân cư trên đảo phần lớn đã được di tản trong thập niên 1950 để mở đường cho các vụ thử hạt nhân.
Đảo Yuzhny được biết đến vì có nhiều cá thể chim biển. Thảm thực vật trên đảo phần lớn là lãnh nguyên.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Vị trí date=2008-01-09 -  Bản tồn thiên nhiên date = ngày 8 tháng 10 năm 2007
Thể loại:Đảo Nga
Đảo Severny

Đảo Severny (о́стров Се́верный) là đảo phía bắc của quần đảo Novaya Zemlya, nằm ở phía bắc lục địa nước Nga. Đảo có diện tích -2, khiến nó trở thành đảo lớn thứ 30 trên thế giới. Đảo Severny tách biệt với đảo Yuzhny qua eo biển Matochkin. 40% hòn đảo bị chỏm băng đảo Severny bao phủ, đây là sông băng lớn nhất tại châu Âu theo thể tích (nếu đảo được tính là một phần của châu lục này).date = ngày 6 tháng 1 năm 2013 Đảo Severny được biết đến nhiều với các sông băng.
Mũi Flissingsky là cực đông của đảo Severny.
Mũi Sukhoy Nos nằm ở cực nam của hòn đảo, từng được sử dụng làm nơi thử nghiệm vũ khí hạt nhân vào các năm 1958–1961. Severny nay có một căn cứ của Lục quân Nga và có một bến cảng.
Có một trạm khí tượng ở mũi Zhelaniya, cực bắc của Severny.

**Tham khảo**
 F. Romanenko, O. Shilovtseva, Russian-Soviet polar stations and their role in the Arctic Seas exploration.
Thể loại:Đảo Nga
Thể loại:Đảo tỉnh Arkhangelsk
Thể loại:Đảo biển Barents
Thể loại:Đảo biển Kara
Thể loại:Thử nghiệm vũ khí hạt nhân
Candela

Candela là một đơn vị cơ sở SI, là một đơn vị cơ bản dùng trong việc đo thông số nguồn sáng, là năng lượng phát ra 1 nguồn ánh sáng trong 1 hướng cụ thể và được tính như sau: 1 candela là cường độ mà một nguồn sáng phát ra 1 lumen đẳng hướng trong một góc đặc. Một nguồn sáng 1 candela sẽ phát ra 1 lumen trên một diện tích 1 mét vuông tại một khoảng cách một mét kể từ tâm nguồn sáng. Có thể thấy cường độ nguồn sáng giảm theo khoảng cách kể từ nguồn sáng. 1 cd = 1lm/ 1steradian. Một ngọn nến thông thường phát ra ánh sáng với cường độ sáng khoảng một candela. Nếu phát thải trong một số hướng bị chặn lại bởi một rào mờ, nguồn sáng này vẫn có cường độ khoảng một candela trong các hướng mà không bị che khuất. Candela có nghĩa là ngọn nến trong tiếng Latinh, cũng như trong nhiều ngôn ngữ hiện đại.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Candela (SI unit of measurement)
Thể loại:Ánh sáng
Thể loại:Hệ SI
Động đất Tabriz 2012

Động đất Tabriz 2012 làai trận động đất mạnh lần lượt có cường độ là 6,2 đ và 6,0 độ Richter đã làm rung chuyển khu vực gần thành phố Tabriz ở miền tây bắc Iran vào ngày 11 tháng 8 năm 2012. Theo Trung tâm địa chấn học thuộc đại học Tehran, trận động đất xảy ra lúc 16 giờ 43 phút giờ Iran, với chấn tâm nằm cách Tabriz 60 km, chấn tiêu nằm ở độ sâu 10m. Cục Khảo sát Địa chất Hoa Kỳ (USGS) cũng xác nhận về trận động đất nằm ở gần thành phố Tabriz.
Tuy nhiên, số liệu mà USGS đưa ra hơi khác so với số liệu mà phía Iran đưa ra khi cho rằng cường độ dư chấn sau trận động đất đầu tiên có thể còn lớn hơn 6,3 độ Richter.
Hai trận động đất này đã khiến hơn 250 người thiệt mạng và 2.000 người khác bị thương sau hai trận động đất ở Tabriz, miền tây Iran.
Trận động đất cũng được cảm thấy ở Armenia và Azerbaijan, mặc dù không có báo cáo hư hại lớn.

**Địa chất**
Iran nằm trong khu vực phức tạp của va chạm lục địa giữa các mảng Ả Rập và mảng Á-Âu, kéo dài từ vành đai Bitlis-Zagros ở phía nam dãy núi Kavkaz, Absheron-Balkan Sill và các núi Kopet Dag ở phía bắc.. Va chạm giữa những mảng này làm biến dạng diện tích ~ 3.000.000 km² lớp vỏ lục địa. Đây là một trong những vùng biến dạng hội tụ lớn nhất trên Trái Đất. Ở tây bắc Iran, mảng Ả Rập đang di chuyển về phía bắc khoảng 20 mm mỗi năm so với mảng Á-Âu, hơi xiên vào khu vực ranh giới mảng. Biến dạng ở khu vực gần Tabriz bị chi phối bởi phay Bắc Tabriz, đứt gãy trượt bằng theo hướng bắc tây bắc-đông đông nam, đã gây ra 7 trận động đất lịch sử của cường độ lớn hơn 6 kể từ năm 858. Các phay hoạt động khác gồm có một phay theo hướng tây-đông giữa các thành phố Ahar và Heris.
Các trận động đất 6,4 và 6,3 bên trong mảng xảy ra như là một kết quả của đứt gãy thuận-bằng trái trong lớp vỏ cách ranh giới mảng Á Âu-Ả Rập 300 km về phía đông.

**Tham khảo**
Thể loại:Iran năm 2012
Tabriz
Tabriz
Sự kiện Mayaguez

Sự kiện Mayaguez giữa Kampuchea Dân chủ và Hoa Kỳ ngày 12-15 tháng 5 năm 1975 là trận đánh chính thức cuối cùng trong chiến tranh Việt Nam. Những binh lính Hoa Kỳ bị chết cũng như ba lính thủy bị để lại trên đảo Koh Tang sau trận chiến và rồi sau đó bị Khmer Đỏ sát hại là những cái tên cuối cùng được khắc trên Đài tưởng niệm Chiến tranh Việt Nam. Mayaguez là tàu chở hàng mang quốc tịch Hoa Kỳ, đã bị Khmer Đỏ chiếm được khi đi qua vùng biển gần đảo Koh Tang. Các thuyền viên trên tàu không hề biết về chiến dịch giải cứu của Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ cho đến khi lính thủy tấn công. Cuối cùng họ đã được giải cứu thành công trong điều kiện sức khỏe tốt.

**Khmer Đỏ chiếm tàu Mayaguez**
Chiều ngày 12 tháng 5 năm 1975, tàu container Hoa Kỳ SS Mayaguez đã di chuyển trên tuyến đường biển quốc tế gần đảo Poulo Wai để đến Sattahip, Thái Lan. Nhưng Campuchia lại tuyên bố tuyến đường biển này thuộc lãnh hải của mình. Vào lúc 14h18, người ta thấy một chiếc PCF của hải quân Khmer Đỏ đang tiếp cận tàu Mayaguez. Khmer Đỏ đã nổ súng vào mũi tàu Mayaguez và khi thuyền trưởng Charles T. Miller ra lệnh cho tàu chạy chậm lại để tránh làn đạn súng máy, Khmer Đỏ đã bắn rốc két vào mũi tàu. Thuyền trưởng Miller đã ra lệnh phát tín hiệu SOS rồi cho dừng tàu. Bảy binh lính Khmer Đỏ đã nhảy lên tàu Mayaguez và người cầm đầu là chỉ huy tiểu đoàn Sa Mean đã chỉ vào bản đồ ra dấu cho tàu đi về phía đông đảo Poulo Wai. Một trong các thuyền viên đã phát tín hiệu Mayday và một chiếc tàu Australia đã bắt được tín hiệu. Tàu Mayaguez đã đến Poulo Wai vào khoảng 14h và có thêm 20 lính Khmer Đỏ lên tàu. Sa Mean ra hiệu cho tàu Mayaguez đến Ream nằm trong đất liền của Campuchia nhưng thuyền trưởng Miller đã cho thấy ra-đa của tàu không hoạt động và ra hiệu rằng tàu đang đâm vào đá và đang chìm. Sa Mean đã điện đài cho cấp trên của mình và có lẽ đã được chỉ thị ở lại Poulo Wai. Tàu thả neo lúc 4h55 chiều.

**Phản ứng của tổng thống Ford**
Ngay lập tức, Washington phản ứng dữ dội lại với sự kiện, yêu cầu chính quyền Bắc Kinh hãy kêu gọi Phnompenh trao trả tự do cho Mayaguez, hoặc là sẽ phải trả giá. Sau 24 tiếng đồng hồ không thấy Bắc Kinh hay Phnompenh có phản ứng gì, Trung đoàn 9 Thủy Quân Lục Chiến Hoa Kỳ liền triển khai hai đại đội từ Okinawa đi giải cứu tàu Mayaguez. Có 41 người Mỹ thiệt mạng (trong đó có 15 lính Mỹ hi sinh khi tác chiến, 23 người thiệt mạng khi 3 chiếc trực thăng CH-53 bị bắn hạ) và 3 người mất tích, cùng 50 người bị thương.

**Tham khảo**
Thể loại:Chiến tranh Việt Nam
Thể loại:Xung đột năm 1975
Thể loại:Campuchia năm 1975
Thể loại:Quan hệ Campuchia-Hoa Kỳ
Thể loại:Sự cố trong chiến đấu
Thể loại:Campuchia Dân chủ
Thể loại:Lịch sử quan hệ ngoại giao của Hoa Kỳ
Thể loại:Sự kiện hàng hải quốc tế
Thể loại:Lịch sử hàng hải Hoa Kỳ
Thể loại:Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ trong Chiến tranh Việt Nam
Kopet Dag

Kopet Dag, Kopet Dagh, hay Koppeh Dagh (کپه‌داغ, Köpetdag), cũng gọi là dãy núi Turkmen-Khorasan là một dãy núi tọa lạc ở biên giới giữa Turkmenistan và Iran, kéo dài khoảng 650 km (404 dặm) dọc theo biên giới, phía đông của biển Caspi. Đỉnh cao nhất của dãy núi ở Turkmenistan nằm về phía tây nam Ashgabat và cao 2.940 m. Đỉnh cao nhất Iran cao nhất có độ cao 3.191 m.
Dãy núi này có một khu nghỉ mát trượt tuyết chính thức khai trương bởi cựu tổng thống Turkmenistan Saparmurat Niyazov. Mặc dù thiếu tuyết ở núi Kopet Dag, Niyazov đã quyết tâm xây dựng một khu nghỉ mát lớn ở đó. 

**Tham khảo**
Thể loại:Dãy núi châu Á
Thể loại:Dãy núi Iran
Thể loại:Dãy núi Turkmenistan
Thể loại:Tỉnh Razavi Khorasan
Félix Arvers

Chân dung Felix Arvers
Nàng Marie Nodier
Felix Arvers (23 tháng 7 năm 1806 - 7 tháng 11 năm 1850) là thi sĩ Pháp và kịch tác gia. Ông nổi tiếng với bài Un secret có được Khái Hưng dịch lai.
Sinh ở Paris, Arvers bỏ học luật vào năm 30 tuổi để chú tâm vào kịch trường. Những vở kịch của ông cũng thành công tàm tạm nhưng không vở nào nổi tiếng như bài Un Secret viết tặng Marie Nodier là con của nhà văn Charles Nodier. Bài này thuộc tập thơ Mes heures perdues mà ông viết năm 25 tuổi.
Thương mến nàng Marie đơn phương và không biết làm sao để vơi nổi thống khổ, ông chỉ còn tỏ bày tình cảm của mình trong một bài thơ. Bài này rất bi thiết và rất thành công và phổ biến nhờ đậm chất lãng mạn và tình cảm sâu sắc. Những người trong nhóm văn chương Paris ngâm nga bài này trong nhiều năm và nó trở thành một tác phẩm cổ điển trong thi thơ Pháp sau khi ông chết.
Un Secret là bài duy nhất được biết đến nhiều trong tập thơ Mes heures perdues. Người ta gọi Arvers là Thi sỉ một bài thơ . Người ta còn gọi bài Un Secret là Bài thơ của Arvers.
Mon âme a son secret, ma vie a son mystère
Un amour éternel en un moment conçu:
Le mal est sans espoir, aussi j'ai dû le taire,
Et celle qui l'a fait n'en a jamais rien su.
...
Bản dịch của Khái Hưng:
Lòng ta chôn một khối tình
Tình trong giây phút mà thành thiên thu
Tình tuyệt vọng, nỗi thảm sầu
Mà người gieo thảm như hầu không hay
...

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Nhà thơ Pháp
Siêu cúp Anh 2012

FA Community Shield 2012 (hay Siêu Cúp Anh 2012 theo truyền thông tiếng Việt) là trận tranh danh hiệu FA Community Shield thứ 90 được, diễn ra vào ngày 12 tháng 8 năm 2012, giữa đội vô địch Giải bóng đá ngoại hạng Anh 2011-12 Manchester City và đội vô địch cúp FA 2011-12 Chelsea.
Manchester City giành chiến thắng 3-2 và đây là danh hiệu FA Community Shield lần thứ tư của họ.
Trận đấu không diễn ra trên sân vận động Wembley như những năm trước đó vì sân này được sử dụng cho Thế vận hội Mùa hè 2012.

**Thông tin trước trận đấu**

**Sân vận động**
Thông thường, trận tranh FA Community Shield sẽ diễn ra lúc 15 giờ BST nhưng trận đấu này do trùng vào dịp bế mạc Thế vận hội Mùa hè 2012 nên diễn ra lúc 13 giờ 30 BST.

**Sân vận động**
Để tránh sự kiện Thế vận hội Mùa hè 2012, Hiệp hội bóng đá Anh đã đồng ý để FA Community Shield 2012 diễn ra tại địa điểm khác Luân Đôn như thường lệ. Trong những năm khi sân Wembley không sử dụng được, Sân vận động Thiên niên kỷ tại Cardiff sẽ được choọn tuy nhiên năm nay sân này cũng là nơi diễn ra nhiều trận đấu tại Thế vận hội trước đó. Nhiều sân vận động khác đã được đem ra cân nhắc lựa chọn bao gồm Old Trafford tại Manchester, St James' Park tại Newcastle, Sân vận động Ánh sáng tại Sunderland, Sân vận động Etihad, Anfield tại Liverpool và Villa Park tại Birmingham.
Cuối cùng vào ngày 1 tháng 8 năm 2011, sân Villa Park đã được chọn làm địa điểm tổ chức trận đấu. Quyết định này đã được chính thức thông qua sau khi mùa bóng kết thúc và Villa Park là địa điểm trung lập lý tưởng cho hai đội bóng tranh tài từ hai thành phố Luân Đôn và Manchester.

**Trọng tài**
Tổ trọng tài điều khiển trận đấu được công bố ngày 3 tháng 7 năm 2012. Trọng tài Kevin Friend là trọng tài chính của trận đấu. Các trợ lý trọng tài bao gồm Michael McDonough và Richard West, trọng tài thứ tư là Anthony Taylor và Charles Breakspear là trợ lý trọng tài dự bị.

**Trận đấu**
300px

**Thông số trận đấu**
Nguồn: ITV Sport

**Chú thích**
2012
Vượn cáo chuột xám

Vượn cáo chuột xám (danh pháp hai phần: Microcebus murinus) là một loài vượn cáo chuột nhỏ, một loại động vật linh trưởng chỉ được tìm thấy trên đảo Madagascar. Trọng lượng từ 58-67 gram, nó là loài lớn nhất trong các loài vượn cáo chuột (chi Microcebus), một nhóm bao gồm các loài linh trưởng nhỏ nhất thế giới. Loài này được đặt tên như vậy là do kích thước và màu sắc của nó giống chuột nhắt và được biết đến tại địa phương (trong tiếng Malagasy) là tsidy, koitsiky, titilivaha, pondiky, và vakiandry. Gần như không thể phân biệt với nhau bởi bề ngoài, vượn cáo chuột màu xám và tất cả các loài vượn cáo chuột khác trong chi đã được coi là loài bí ẩn. Vì lý do này, vượn cáo chuột màu xám được coi là loài vượn cáo chuột duy nhất trong nhiều thập kỷ cho đến khi các nghiên cứu gần đây đã bắt đầu để phân biệt giữa các loài.
Giống như tất cả các loài vượn cáo chuột khác, loài này hoạt động về đêm và sinh sống trên cây. Nó là hoạt động rất tích cực, và mặc dù nó tìm kiếm thức ăn một mình, nhóm gồm các con đực và cái sẽ hình thành các nhóm ngủ và chia sẻ lỗ cây vào ban ngày. Nó biểu hiện một hình thức của thái ngủ mê trong suốt những tháng mùa đông lạnh và khô ráo, và trong một số trường hợp trải qua mùa ngủ mê theo mùa, đây là điều không bình thường đối với động vật linh trưởng. Vượn cáo chuột xám có thể được tìm thấy trong các loại rừng trên khắp miền tây và miền nam Madagascar. Chế độ ăn của nó bao gồm chủ yếu là trái cây, côn trùng, hoa và mật hoa. Trong hoang dã, động vật săn mồi tự nhiên săn bắt nó gồm có cú, rắn, và các động vật ăn thịt động vật có vú đặc hữu. Việc bị săn thịt tạo áp lực cho loài này cao hơn ở bất kỳ loài linh trưởng khác, với tỷ lệ bị săn bắt là 1/4 tổng số cá thể bị các loài săn thịt bắt mỗi năm. Điều này được cân đối lại tỷ lệ sinh sản cao. Sinh sản diễn ra theo mùa, và tiếng kêu có âm riêng biệt được sử dụng để ngăn chặn sự lai giống với các loài có phạm vi phân bố chồng lấn. Thời gian mang thai kéo dài khoảng 60 ngày, và thường mỗi lứa vượn cáo chuột xám mẹ đẻ hai con non. Các con thông thường sống độc lập sau hai tháng sau khi sinh và có thể sinh sản sau một năm. Vượn cáo chuột màu xám có tuổi thọ sinh sản năm năm, mặc dù các cá thể nuôi nhốt đã được ghi nhận có tuổi thọ lên đến 15 năm.

**Ghi chú**

**Tham khảo**
 harv
Thể loại:Vượn cáo chuột