Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Nghịch lý Russell

Trong cơ sở của toán học, Nghịch lý Russell hay Mâu thuẫn Russell (đặt tên theo nhà triết học Bertrand Russell, người tìm ra nó vào năm in 1901) cho thấy rằng thuyết tập hợp chất phác của Georg Cantor sẽ dẫn đến mâu thuẫn. Nhà khoa học Ernst Zermelo cũng phát hiện ra điều tương tự nhưng ông không công bố khám phá của mình mà chỉ tiết lộ điều này cho Edmund Husserl cùng với một số thành viên khác của Đại học Göttingen.
Theo thuyết tập hợp chất phác, bất cứ nhóm sự vật nào định nghĩa được đều được xem như là một Tập hợp. Ở đây, giả sử R là một tập hợp của tất cả các tập hợp không phải là thành viên của chính nó. Nếu R tồn tại dưới tư cách là một tập hợp của chính nó, R mâu thuẫn với định nghĩa một tập hợp của tất cả các tập hợp không phải là thành viên của chính nó. Ngược lại, nếu một tập hợp như R không phải là thành viên của chính nó, thì do định nghĩa được nêu nó sẽ tồn tại như một thành viên của chính nó. Nội dung của đoạn văn này chính là nghịch lý Russel. Viết theo ký hiệu thì nghịch lý này là:
 Nếu 
Có hai phương án giúp giải quyết nghịch lý này được đề xuất vào năm 1908. Một trong số đó là thuyết loại hình do Russell đề xuất, và thứ hai là thuyết tập hợp Zermelo, phiên bản đầu tiên của thuyết tập hợp tiên đề. Zermelo's axioms went well beyond Frege's axioms of extensionality and unlimited set abstraction, và sau cùng phát triển thành thuyết tập hợp Zermelo–Fraenkel (ZF).
Nghịch lý Russell là một phát hiện gây chấn động nền toán học cơ sở cũng như các thuyết tập hợp trong đầu thế kỷ 20.

**Một số biến thể**
Nghịch lý thợ cắt tóc.
*Phiên bản nguyên thủy của nghịch lý Russell: một chiếc hộp chứa tất cả những chiếc hộp không chứa chính nó.
*Nghịch lý Grelling–Nelson: một từ mô tả tất cả các từ không mô tả chính nó.
*Nghịch lý Richard

**Một số nghịch lý liên quan**
 Nghịch lý người nói dối hay nghịch lý Epimenides- Nghịch lý Kleene–Rosser, cho thấy phép tính lambda nguyên thủy hàm chứa mâu thuẫn- Nghịch lý Curry- Nghịch lý về số nguyên không đáng chú ý có giá trị nhỏ nhất

**Chú thích**
Thể loại:Bertrand Russell
Thể loại:Nghịch lý
Thể loại:Khoa học năm 1901
Quần đảo Anambas

Quần đảo Anambas ( Kepulauan Anambas) là một quần đảo nhỏ của Indonesia, thuộc Biển Đông và nằm giữa vùng đất liền Malaysia ở phía tây và đảo Borneo ở phía đông. Anambas có trữ lượng dầu khí lớn khí tự nhiên được xuất khẩu sang Singapore và Malaysia. Hòn đảo Matak là cơ sở chính cho việc thăm dò dầu khí. Các quần đảo khác là Siantan (Terempa), Mubur, Jemaja và Kiabu (Airabu).

**Nghiên cứu thêm**
 Cơ quan Không gian Địa lý Tình báo (2005)  "Borneo: Northwest Coast and Kepulauan Tudjuh" Sailing directions (enroute): Borneo, Jawa, Sulawesi, and Nusa Tenggara Cơ quan Không gian Địa lý Tình báo Hoa Kỳ

**Xem thêm**
 Quần đảo Badas- Quần đảo Natuna- Quần đảo Tambelan

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  accessdate=ngày 15 tháng 12 năm 2005 
Thể loại:Đảo Sumatra
Thể loại:Quần đảo của Indonesia
Thể loại:Huyện của Quần đảo Riau

Thể loại:Quần đảo Tudjuh
Thể loại:Địa mạo Quần đảo Riau
Quần đảo Calamian

Hình:Calamian Group locator map.PNG|nhỏ|200px|Bản đồ Philippines với quần đảo Calamian màu đỏ và đảo Busuanga(nâu sẫm).
Calamian là nhóm đảo ở tỉnh Palawan của Philippine bao gồm các đảo:- đảo Busuanga- đảo Coron- đảo Culion- đảo Calauit- và một số đảo mới khác

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Quần đảo Thái Bình Dương
Thể loại:Quần đảo Đông Nam Á
Thể loại:Quần đảo Philippines
Thể loại:Đông Nam Á hải đảo
Gấu Vàng

Gấu vàng (Goldener Bär) là tên giải thưởng cao nhất của Liên hoan phim quốc tế Berlin dành cho phim tham dự Liên hoan phim này được bầu chọn là xuất sắc nhất. Giải được thành lập từ năm 1951.

**Các phim đoạt giải**

**Gấu vàng – Giải danh dự**

**Người đoạt giải 2 lần**
 Đài Loan Lý An (1993; 1996)

**Xem thêm**
Palme d'Or, là giải thưởng cao nhất được trao tặng tại liên hoan phim Cannes
*Golden Lion, là giải thưởng cao nhất được trao tặng tại liên hoan phim Venice

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Berlinale website
Thể loại:Liên hoan phim Berlin
Thể loại:Liên hoan phim quốc tế
Thể loại:Giải thưởng điện ảnh Đức
Thể loại:Giải thưởng cho phim hay nhất
Thể loại:Giải thưởng điện ảnh quốc tế
Thể loại:Danh sách phim theo giải thưởng
Sơn ca Á-Âu

Sơn ca Á-Âu hay sơn ca đồng (danh pháp hai phần: Alauda arvensis) là một loài chim thuộc Họ Sơn ca. Sơn ca Á-Âu sinh sản ở hầu hết châu Âu và châu Á và vùng núi phía bắc châu Phi. Loài này chủ yếu sinh sống ở phía tây của phạm vi phân bố của nó, nhưng quần thể phía đông có tính di cư nhiều hơn, di chuyển xa hơn về phía nam vào mùa đông. Ngay cả ở phần phía tây có khí hậu ôn hòa hơn trong phạm vi sinh sống của nó, nhiều cá thể chim cũng di chuyển xuống vùng đồng bằng và bờ biển vào mùa đông. Một số cá thể của loài ở phần châu Á xuất hiện như là loài chim sống lang thang ở Alaska, loài chim này cũng đã được du nhập vào Hawaii, phía tây Bắc Mỹ, phía đông Australia và New Zealand.

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Alauda arvensis- Alauda arvensis- Oiseaux images-  Skylark on BBC website – includes a photograph of a skylark plot-  A nature feature "The Lark Ascending" broadcast June 2006 on BBC radio 4 – website includes photograph of a skylark plot
A
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1758
Thể loại:Chim châu Âu
Thể loại:Chim Pakistan
Thể loại:Chim Đại lục Á Âu
Thể loại:Nhóm loài do Carl Linnaeus đặt tên
Sơn ca bụi Nam Á

Sơn ca bụi Nam Á (danh pháp hai phần: Mirafra cantillans) là một loài chim thuộc họ Alaudidae..
Sơn ca bụi Nam Á phân bố ở châu Phi, Trung Đông và Nam Á. Phạm vi phân bố khá rộng, khoảng 10 triệu  km²; và số lượng trên toàn cầu được cho là lớn nhưng số lượng chưa được xác định.

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Mirafra cantillans
C
Thể loại:Chim Ấn Độ
Thể loại:Chim Nepal
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1844
Thể loại:Chim châu Phi Hạ Sahara
Thể loại:Chim Pakistan
Thạch Quỳ

Nhà thơ Thạch Quỳ tên thật là Vương Đình Huấn, sinh năm 1941 tại thôn Đông Bích, tổng Thuần Trung, huyện Lương Sơn, tỉnh Nghệ An, nay là thôn Đông Bích, xã Trung Sơn, huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An. Thân phụ là người thông thạo Hán học, thân mẫu tuy không biết chữ nhưng lại thông thuộc nhiều ca dao, tục ngữ, truyện Kiều... 
Năm 1960, ông học ngành Sư phạm Toán tại trường Đại học Vinh, cùng năm này, ông có bài thơ đầu tiên được đăng trên tạp chí Văn nghệ quân đội có tựa "Mà thương cũng nhiều".
Sau khi tốt nghiệp đại học, ông có một thời gian làm giáo viên Toán cấp 3 tại Nghệ An sau đó công tác tại Hội Văn học Nghệ thuật Nghệ An, ông là Hội viên Hội Nhà văn Việt Nam.

**Giải thưởng**
Ông được nhiều giải thưởng của báo Văn nghệ, Tạp chí Văn nghệ Quân đội, Giải thưởng Hồ Xuân Hương (tỉnh Nghệ An).

**Phong cách thơ**

**Tác phẩm**
CÁC TẬP THƠ:- Sao và đất (1967)- Tảng đá nhành cây (1973)- Điệu hát nguồn sống và đất (1978).- Nguồn gốc cơn mưa (1978)- Cuối cùng vẫn một mình em (1986)- Đêm Giáng sinh (năm 1990)- Bức tường (2009).
NHỮNG BÀI THƠ NỔI TIẾNG:- Với con:
Là tác phẩm ông viết năm, được đăng trên báo Văn nghệ năm 1980 trên trang dành cho thiếu nhi. Bài thơ đã được đón nhận nồng nhiệt nhưng cũng để lại cho ông nhiều tai tiếng, thậm chí có người nghi ngờ thái độ chính trị của ông qua bài thơ đến nỗi Xuân Diệu phải thay mặt Hội Nhà văn vào Nghệ An giải thích.
Bài thơ có những câu như:
Con ơi con, trái đất thì tròn 
Mặt trăng sáng cũng tròn như đĩa mật
Tất cả đấy đều là sự thật
Nhưng cái bánh đa vừng tròn, điều đó thật hơn!
Vì thế những lời cha dặn dò
Cũng chưa hẳn là điều đúng nhất
Cha mong con lớn lên chân thật
Yêu mọi người như cha đã yêu con- Đợi em ngày giáp tết:
Đây là bài thơ viết về tình yêu của ông, có những vần thơ rất đặc sắc
Trời đã tết. Khói xanh mờ bụi nước
Góc vườn con, hoa mận đã đơm khuy
Lòng như đất lặng thầm mơ dấu guốc
Cỏ thanh thiên hoa trắng đợi em về

**Đánh giá về Thạch Quỳ**
- Thạch Quỳ là nhà thơ rất nhạy bén trong việc nắm bắt thông tin và chóng vánh tìm ra ngay bản chất đối tượng. Anh làm thơ hoàn toàn bằng mẫn cảm thiên phú. Thơ Thạch Quỳ là thứ thơ có phần nhỉnh hơn mọi lý thuyết về thơ (Thái Doãn Hiếu, Thi nhân Việt Nam hiện đại).
- Thạch Quỳ: Ông đồ gàn xứ Nghệ (Võ Văn Trực).

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  date=2011-09-12 
Thể loại:Người Đô Lương
Thể loại:Người Nghệ An
Thể loại:Sinh năm 1941
Thể loại:Thi nhân hiện đại Việt Nam
Lạc Sơn (xã)

Lạc Sơn là một xã thuộc huyện Đô Lương, tỉnh Nghệ An, Việt Nam.

**Vị trí địa lý**
Xã Lạc Sơn nằm ở trung tâm huyện Đô Lương, có Quốc lộ 15A chạy qua, giáp với các xã: Đà Sơn, Yên Sơn, Văn Sơn, Thịnh Sơn, Tân Sơn, Trung Sơn, Xuân Sơn.
Do ở địa bàn trung tâm, nên Lạc Sơn từng là nơi đóng của Ủy ban nhân dân huyện Đô Lương, Công an huyện, một số cơ quan Tỉnh uỷ Nghệ An trong thời kỳ chiến tranh.
Hiện nay, tại xã Lạc Sơn có Sư đoàn bộ binh F324 (Đoàn Ngự Bình) đóng quân, có nhà máy may và sản xuất đồ từ da của Công ty TNHH Prex Vinh (100% vốn đầu tư Hàn Quốc).

**Lịch sử và tên gọi**
Xã Lạc Sơn đã có lịch sử lâu đời, gắn với các tên gọi như:
*Trường Bộc (Tràng Bộc): tên gọi này có từ khoảng thế kỷ XV là một đơn vị cấp thôn thuộc tổng Thuần Trung, phủ Anh Đô, thừa tuyên Nghệ An và duy trì đến cuối thế kỷ XVIII.- Trường Mỹ: là tên xã thuộc tổng Thuần Trung, phủ Anh Sơn, tỉnh Nghệ An vào giữa thế kỷ XIX, gồm các thôn (làng): Thuận Lạc, Đa Văn, Hoành Sơn, Trùng Quang.- Thuận Lạc: tên làng (thôn) cuối thế kỷ XIX, gồm các giáp: Trù Phúc, Cảnh Minh, Khải Sơn.- Sau năm 1945, thành lập xã Trường Xuân, huyện Anh Sơn từ xã Trường Mỹ, tương ứng 2 xã Lạc Sơn và Xuân Sơn hiện nay.- Năm 1953 chia tách thành lập mới xã Lạc Sơn thuộc huyện Anh Sơn, tên các xã trong huyện đều có chữ Sơn kèm theo.- Năm 1963, sau khi Chính phủ nước Việt Nam dân chủ cộng hoà chia Anh Sơn thành 2 huyện Anh Sơn và Đô Lương tên các xã của huyện Đô Lương vẫn giữ nguyên.

**Hành chính**
Xã Lạc Sơn gồm các xóm từ: 1,2,3

**Khen thưởng**
Được Chủ tịch Nước tặng danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang năm 2003.
Xã Lạc Sơn trong thời kỳ kháng chiến và sau hoà bình luôn là đơn vị dẫn đầu thi đua của huyện.

**Di tích lịch sử**
 Chùa Giáp Vinh: Tên nôm là chùa Làng Vành, là ngôi chùa cổ nhưng qua thời gian chiến tranh đã hoang phế, đến năm 2010 đã được phục dựng tại mảnh đất có tên Làng Vành. Chùa nằm trong hệ thống thờ tự của Tỉnh hội Phật giáo Nghệ An.- Đình Thuận Lạc: Xây dựng từ giữa thế kỉ XIX, tuy nhiên do thời gian không được quan tâm tu sửa cũng như nhân tai đã bị phá nát, hiện đang còn nền đất tại xóm 7 (thôn Cảnh Minh).- Chùa Trùng Quang: Xây dựng năm Minh Mạng thứ 33, tuy nhiên cũng bị phá nát, hiện đang còn bia tại chùa Phúc Mỹ, xã Yên Sơn (chùa nằm bên Đền Đức Hoàng thờ Lê Trang Tông).- Đền Đức Ông: tại thôn Trù Phúc, sau Cải cách ruộng đất bị phá huỷ và rước đồ tế khí xuống đền Hữu Thiện, xã Xuân Sơn nhưng nay đền Hữu Thiện cũng đã bị phá.- Chùa làng Cảnh Minh: sau Cải cách ruộng đất cũng bị phá huỷ.
Bên cạnh đó là các nhà thờ được xây dựng hơn 100 năm của các họ lớn trong xã như Nguyễn Duy, Trần Doãn, Nguyễn Văn, Hoàng Đình...

**Nhân vật tiêu biểu**
 Anh hùng LLVT Đặng Quang Cầm- Tướng quân Trần Doãn Ngạn (được vua Cảnh Hưng ban nhiều sắc phong cuối thế kỷ XVIII).- Cha con PGS.TSKH Trần Doãn Quới và PGS. TS. Trần Doãn Vinh- Doanh nhân Nguyễn Cảnh Hà, tổng giám đốc Công ty An Thiên Lý.

**Tham khảo==
Dido (cầu thủ bóng đá)

Edson Silva, được biết nhiều với biệt danh Dido (sinh 27 tháng 6 năm 1962), là một cựu cầu thủ bóng đá và huấn luyện viên Brasil, từng thi đấu cho các câu lạc bộ ở Giải vô địch bóng đá Brasil như Flamengo và Santos. Ông có cả hộ chiếu Hà Lan .

**Sự nghiệp thi đấu**
Dido chơi ở vị trí tiền vệ  cho Flamengo và Santos. Khoác áo Santos, ông từng thi đấu hai trận tại giải vô địch quốc gia Brasil năm 1984. Ông cũng từng thi đấu tại Israel  cho câu lạc bộ Beitar Jerusalem,. Tại đây Dido giải nghệ vào năm 1996, và bắt đầu sự nghiệp huấn luyện  với vai trò huấn luyện viên trưởng câu lạc bộ Maccabi Holon .

**Sự nghiệp huấn luyện**
Ông làm huấn luyện viên đội tuyển Việt Nam trong giai đoạn 2001-02 . Sau đó ông huấn luyện đội tuyển Đài Loan năm 2005, rồi đến cuối năm 2008 ký hợp đồng huấn luyện Bangladesh. Tuy nhiên hợp đồng chỉ kéo dài chưa đầy một năm, đến 10 tháng 11 năm 2009 thì kết thúc, trước giải Cúp SAFF .

**Tham khảo**
Thể loại:Huấn luyện viên bóng đá Brasil
Thể loại:Huấn luyện viên đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam
Thể loại:Cầu thủ bóng đá nam Brasil
Thể loại:Tiền vệ bóng đá
Thể loại:Cầu thủ bóng đá nam Brasil ở nước ngoài
Người Hà Nội (phim)

Người Hà Nội là một bộ phim truyền hình được thực hiện bởi Trung tâm Phim truyền hình Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam do Hoàng Tích Chỉ và Đoàn Lê làm đạo diễn. Phim được phóng tác từ tiểu thuyết Phố của Chu Lai. Phim phát sóng lần đầu vào năm 1996 trên kênh VTV3.

**Nội dung**
Người Hà Nội lấy bối cảnh những năm khoảng cuối thập niên 80 và đầu thập niên 90, xoay quanh cuộc sống đời thường của những người lính trở về sau chiến tranh. Nam (Hồng Sơn) là một kỹ sư quân đội vẽ kỹ thuật, có vợ là Thảo (Lê Khanh) và con gái Niên Thảo. Do cuộc sống gia đình khó khăn nên Thảo xin sang Đức xuất khẩu lao động dù ban đầu Nam không đồng ý. Bình (Huệ Đàn) là một nhà làm phim, có nhiều ý tưởng nhưng lại không được cấp vốn để làm điện ảnh. Lãm (Quyền Linh) do lấy vợ (Minh Hằng) người Nùng nên phải giải ngũ và bị gia đình từ, từ trên quê vợ về sống ngoài vỉa hè ở phố nhà binh. Dặt (Quốc Trị) làm công an khu vực, đồng lương không đủ sống, không đáp ứng đủ nhu cầu của vợ (Diệu Thuần) nên đã bị vợ bỏ....

**Diễn viên**
 NSND Lê Khanh trong vai Thảo- Hồng Sơn trong vai Nam- Quyền Linh trong vai Lãm- NSND Minh Hằng trong vai Vợ Lãm- Huệ Đàn trong vai Bình- NSND Mạnh Cường trong vai Hùng- NSƯT Diệu Thuần trong vai Vợ trước của Dặt- NSND Anh Dũng trong vai Dụ- NSƯT Thanh Quý trong vai Diễm- NSƯT Chiều Xuân trong vai Bạch Vân- Mạnh Linh trong vai Ông Tướng- NSƯT Mai Châu trong vai Bà Tướng- NSND Quốc Trị trong vai Dặt- NSƯT Minh Tâm trong vai Cụ giáo Khang- Ngọc Thu trong vai Vợ sau của Dặt- Thu Hiền trong vai Loan- Hồng Minh trong vai Bồ của Dụ- Đới Lan Anh trong vai Niên Thảo- Đăng Khoa trong vai Tùng
Cùng một số diễn viên khác...

**Ca khúc trong phim**
Bài hát trong phim là ca khúc "Chị tôi" do Đoàn Thị Tảo phỏng thơ, Trọng Đài sáng tác và Mỹ Linh thể hiện.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Người Hà Nội date=2022-11-27  trên VTV Giải trí
Thể loại:Phim do Đoàn Lê đạo diễn
Thể loại:Văn nghệ Chủ Nhật
Thể loại:Phim dựa theo tác phẩm
Thể loại:Phim truyền hình Việt Nam ra mắt năm 1996
Thể loại:Chương trình truyền hình nhiều tập của VFC
Thể loại:Phim truyền hình Việt Nam phát sóng trên kênh VTV3
Mảnh đời của Huệ

Mảnh đời của Huệ là một bộ phim truyền hình được thực hiện bởi Trung tâm Phim truyền hình Việt Nam, Đài Truyền hình Việt Nam do Phi Tiến Sơn làm đạo diễn. Phim được phóng tác từ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Võ Khắc Nghiêm. Phim phát sóng lần đầu trong Văn nghệ Chủ nhật vào năm 1997 trên kênh VTV3.

**Nội dung**
Mảnh đời của Huệ xoay quanh Huệ – một thiếu nữ xinh đẹp từ miền quê Thái Bình ra Cẩm Phả làm nghề mót than. Vì bản tính thật thà, dễ tin người mà cô đã không ít phen bị lừa, trải ba đời chồng nhưng vẫn phải đơn độc nuôi con, cuộc sống khó khăn đã khiến Huệ nhiều lúc phải nghĩ dại vượt biên sang Hồng Kông để kiếm ăn...

**Diễn viên**
 Thu Hiền trong vai Huệ- Đường Minh Giang trong vai Phúc- Trần Tường trong vai Hải- Lê Hồ Lan trong vai Lan- Hoàng Thắng trong vai Tư Lẫm- Kim Xuyến trong vai Tập- Lê Thu trong vai Tuyết- Tùng Dương trong vai Long- Văn Hiệp trong vai Đồng- Hoàng Lâm trong vai Tuấn- Hoàng Nhuận Cầm trong vai Nghênh- Tuyết Hoa trong vai Hiền- Hồ Tháp trong vai Giám đốc công ty than- Hồ Quốc Phong trong vai Biền- Tuyết Liên trong vai Bà hàng nước
Và một số diễn viên khác...

**Ca khúc trong phim**
Bà hát trong phim là ca khúc "Huệ trắng" do NSƯT Tiến Hỷ thể hiện.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Mảnh đời của Huệ trên YouTube
Thể loại:Phim do Phi Tiến Sơn đạo diễn
Thể loại:Chương trình truyền hình nhiều tập của VFC
Thể loại:Phim tâm lý Việt Nam
Thể loại:Phim dựa theo tác phẩm của nhà văn
Thể loại:Phim truyền hình ra mắt năm 1997
Thể loại:Phim truyền hình Việt Nam phát sóng trên kênh VTV3
Nấm hầu thủ

Nấm hầu thủ hay Nấm đầu khỉ (danh pháp hai phần: Hericium erinaceus là một loài nấm ăn được và được sử dụng làm dược liệu thuộc họ Hericiaceae.
Quả thể khi non có màu trắng đến trắng ngà, thịt màu trắng, khi già nấm ngả sang màu vàng đến vàng sậm, các tua nấm chính là lớp bào tầng, dài từ 0,5–3 cm, trên bề mặt tua có các đảm màu trắng mang bào tử đảm hình cầu, giữa bào tử có một giọt nội chất tròn. 
Nấm hầu thủ là loại nấm ôn đới, chỉ trồng được những vùng khí hậu mát mẻ, nhiệt độ thích hợp cho nấm sinh trưởng là 16-20 độ C, nhiệt độ cao nhất có thể trồng là 19-22 độ C. Hiện nay, loại nấm này được trồng nhiều ở Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc.

**Chú thích**

**Tham khảo**
356812-  Mushroomexpert.com - Hericium erinaceus-  Hericium erinaceus photos-  German info on Hericium erinaceus date=2012-02-09 -  Use to treat dementia
E
Thể loại:Nấm ăn
E
E
E
Thể loại:Nấm Bắc Mỹ
Thể loại:Nấm châu Âu
Thể loại:Nấm trồng
Nấm Thái dương

Nấm Thái dương (danh pháp hai phần: Agaricus brasiliensis) là loài nấm có nguồn gốc ở Brazil, là một trong những loài nấm ăn ngon và có giá trị dược tính rất quý. Nấm có màu nâu hồng ở mũ, cuống trắng, đường kính mũ khi còn búp là 3–4 cm, khi nở có thể đến 8 cm, có vòng bao. Cuống nấm có đường kính 1 cm, cao 6–7 cm.
Ngoài bằng chứng Agaricus subrufescens có thể tăng điều tiết hệ thống miễn dịch, nghiên cứu bổ sung cho thấy nấm có tác dụng lên cholesterol, inhibiting pathogenic factors, and inhibiting angiogenesis.
Nghiên cứu lâm sàng hạn và động vật hạn chế cho thấy tiêu thụ Agaricus subrufescens có thể làm giảm mức độ glucose trong máu và cải thiện kháng insulin.

**Tham khảo**
subrufescens
Thể loại:Nấm ăn
Thể loại:Nấm dược liệu
Thể loại:Nấm châu Á
Thể loại:Nấm Bắc Mỹ
Thể loại:Nấm Nam Mỹ
Speyside single malts

Speyside single malt là những loại rượu Scotch whisky đơn cất từ mạch nha được chưng cất tại Strathspey, khu vực xung quanh sông Spey ở Moray, Badenoch và Strathspey vùng đông bắc Scotland.
Hai loại whisky đơn cất từ mạch nha bán chậy nhất toàn cầu là The Glenlivet và Glenfiddich là sản phẩm của vùng Speyside. Speyside đứng đầu trong các vùng sản xuất whisky tại scotland số lượng nhà máy chưng cất rượu.

**Danh sách những dòng whisky đơn cất từ mạch nha vùng Speyside**
Aberlour Single Malt
*Aultmore Single Malt
*Balmenach Single Malt
*Balvenie
*Benriach Single Malt
*Benromach Single Malt
*Cardhu Single Malt
*Cragganmore
*Dailuaine
*Dufftown Single Malt
*Glendronach Single Malt
*Glendullan Single Malt
*Glenfarclas Single Malt
*Glenfiddich Single Malt Scotch Whisky
*Glen Grant
*Glen Keith Single Malt
*The Glenlivet
*The Glenrothes
*Glentauchers Single Malt
*Glen Elgin
*Glen Moray
*Imperial Single Malt
*Inchgower Single Malt
*Knockando
*Linkwood Single Malt
*Lismore Single Malt
*Longmorn Single Malt
*The Macallan
*McClelland's Speyside
*Miltonduff Single Malt
*Mortlach Single Malt
*Royal Brackla Single Malt
*Speyburn Single Malt
*The Speyside
*Strathisla Single Malt
*Tamnavulin Glenlivet Single Malt
*Tamdhu
*Tomintoul Single Malt
*Tormore Single Malt

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 GreaterSpeyside.com - all things Speyside-  Spirit of Speyside Whisky Festival-  Speyside Whisky history and distillery descriptions
Thể loại:Whisky
Chicha

Chicha là một từ tiếng Tây Ban Nha cho các loại đồ uống lên men truyền thống bắt nguồn từ vùng Andes ở Nam Mỹ. Nó có thể được làm từ ngô, gốc sắn (còn được gọi là yuca hay cassava) hoặc hoa quả cùng với những thứ khác. Trong Đế chế Inca, phụ nữ thường được dạy các kỹ thuật để làm chicha trong các Acllahuasis (trường dành cho nữ giới). Chicha de jora được chuẩn bị bằng ngô nảy mầm, làm thành đường mạch nha, đun sôi dịch mạch nha, và lên men trong các thùng lớn, chum đất nung lớn truyền thống trong vài ngày. Trong một số nền văn hóa, thay vì ngô nảy mầm, họ dùng bột ngô, ngô đặt ở dưới đất, được làm ẩm bằng miệng của người làm chicha và tạo hình thành các quả bóng nhỏ, sau đó được làm dẹt và làm khô. Các enzyme diastase tự nhiên trong nước bọt của người làm chicha xúc tác phân hủy tinh bột ngô thành đường mantoza. Chicha de jora được làm và dùng trong các cộng đồng khắp dùng Andes trong nhiều thế kỷ. Người Inca dùng chicha cho mục đích nghi lễ và tiêu thụ số lượng lớn trong các lễ hội tôn giáo. Những năm gần đây, Chicha truyền thống ngày càng trở nên hiếm hoi. Chỉ một số ít các thị trấn và làng mạc ở miền nam Peru và Bolivia hiện vẫn còn làm loại đồ uống này.
Chicha de jora đã được sản xuất và tiêu thụ trong các cộng đồng khắp trong Andes trong nhiều thiên niên kỷ. Người Inca sử dụng Chicha cho mục đích nghi lễ và tiêu thụ với số lượng lớn trong các lễ hội tôn giáo. Các xưởng có thể đã sản xuất loại rượu chicha có thể được tìm thấy tại Machu Picchu.
Trong Đế chế Inca phụ nữ được dạy những kỹ thuật sản xuất bia Chicha Aqlla Wasi (các trường nữ).
Trong những năm gần đây, tuy nhiên, Chicha truyền thống chuẩn bị ngày càng trở nên hiếm hoi. Chỉ một số ít các thị trấn và làng mạc ở Peru, Ecuador, Colombia, Costa Rica, là nó vẫn chuẩn bị sẵn sàng. 
Nó vẫn còn rất phổ biến khắp miền nam Peru, được bán tại tất cả các thị trấn nhỏ và khu dân cư của thành phố lớn. Thông thường bán trong chicherias bao gồm một phòng không sử dụng hoặc một góc của sân nhà, các doanh nghiệp này nói chung không có giấy phép có thể tạo nguồn thu đáng kể thu nhập của gia đình. Những quán bán rượu này được xác định bởi một cột tre gắn chìa ra cửa mở, trang trí bằng (thường là màu đỏ) cờ, hoa, băng hoặc các túi nhựa màu.

**Tham khảo**
Thể loại:Đồ uống có cồn
Thể loại:Ẩm thực Bolivia
Thể loại:Ẩm thực Chile
Thể loại:Ẩm thực Ecuador
Thể loại:Ẩm thực Peru
Thể loại:Thực phẩm lên men
Thể loại:Inca
Thể loại:Ẩm thực Colombia
Thể loại:Ẩm thực Nicaragua
Thể loại:Ẩm thực Venezuela
Ofusato

là vị vua đầu tiên của vương quốc Nam Sơn (Nanzan), một vương quốc ở cực nam hòn đảo Okinawa. Ofusato nguyên là án tư của Ōzato dưới thời vương triều Anh Tổ, tự xưng là đời thứ năm của vua Eiso. Năm 1337, ông lập quốc Nam Sơn và đóng đô tại thành Ozato. Căn cứ theo Minh thực lục, năm 1383, Ofusato đã cử sứ thần sang triều cống nhà Minh. Năm 1385, được nhà Minh phong làm Nam Sơn Vương, ban cho ấn mạ bạc. Ofusato chết khi đang ở Triều Tiên, anh trai là Yafuso đã giành lấy quyền lực và tìm kiếm sự công nhận chính thức từ Trung Quốc.

**Tham khảo**
Thể loại:Vương quốc Nam Sơn
Thể loại:Sinh năm 1337
Thể loại:Mất năm 1398
Oueishi

là vua đời thứ hai của vương quốc Nam Sơn vào thời đại Tam Sơn trên đảo Okinawa. Ông trị vì từ năm 1399 đến năm 1402.
Oueishi là chú của vua Ofusato và nguyên là án tư của Yaese. Năm 1388, ông thoát li vương quốc Nam Sơn và trở thành thế lực cát cứ, sai em trai sang nhà Minh triều cống. Oueishi tự xưng vương và tấn công song Ofusato đã rút chạy, ngôi vị quốc vương bị bỏ trống, tuy nhiên trên thực tế ông là người cai trị vương quốc và lên ngôi vua sau khi cháu mình qua đời. Ông có quan hệ gần gũi với Sho Hashi ở vương quốc Trung Sơn.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
http://www.ne.jp/asahi/okinawa/hiro/history3.htm date=2020-05-19 
Thể loại:Vương quốc Nam Sơn
Hananchi

Một bản sao của Chiyoganemaru, một thanh kiếm Nhật Bản được cho là thuộc sở hữu của Aji of Nakijin.
extra=mất 1416 là vị vua thứ ba và cuối cùng của vương quốc Bắc Sơn (Hokuzan) trên đảo Okinawa.
Ông lên gnooi vua năm 1397 sau cái chết của cha. Ông đã gửi một đoàn sứ thần sang Triều Tiên để thông báo việc mình kế vị, và tới Trung Hoa để tìm kiếm sự tấn phong chính thức của nhà Minh đối với cương vị người cai trị toàn Okinawa. Ông là vị vua Bắc Sơn tích cực nhất trong quan hệ ngoại giao và thương mại với Trung Quốc, và được cho là đã cử 14 đoàn sứ thần sang triều cống.
Hananchi được cho là có năng lực quân sự tuyệt vời song lại dựa quá nhiều vào sức mạnh và kỹ năng cá nhân của mình, gây tổn hại cho mối quan hệ với các thuộc hạ. Khi thành Nakijin hứng chịu cuộc tấn công của Shō Hashi năm 1416, những kẻ tấn công đã bị giữa chân ở vịnh một thời gian, do bản thân thành khá vững chắc. Tuy nhiên, Hananchi đã bị một người hầu cận phản bội, tên là Motobu Taihara, người này đã mở cửa thành và cho phép lực lượng của Shō Hashi tiến vào. Bị đánh bại, Hananchi đã tự sát.

**Tham khảo**
Thể loại:Vương quốc Bắc Sơn
Thể loại:Mất năm 1416
Thể loại:Năm sinh không rõ
Min (Hokuzan)

là vua thứ hai của vương quốc Bắc Sơn và thời đại Tam Sơn trên đảo Okinawa. Ông trị vì từ năm 1393 đến năm 1400 hoặc 1395. Ông là con trưởng của Haniji. Năm 1934, ông cử sứ thần sang triều cống nhà Minh. Không có nhiều tư liệu về cuộc đời và sự trị vì của ông. Kế vị ông là con trưởng Hananchi.

**Tham khảo**
Thể loại:Vương quốc Trung Sơn
Haniji

là người sáng lập nên vương quốc Bắc Sơn (Hokuzan) trên đảo Okinawa, ông trị vì từ năm 1322 đến 1395.
Vào đầu thế kỷ 14, không có thực thể tập trung quyền lực chính trị trên đảo Okinawa mà chỉ có một liên minh lỏng lẻo giữa các tù trưởng, trong đó có Haniji với tư cách là một tù trưởng bộ lạc. Với vị thế là tù trưởng kế tục của Nakijin, Haniji đã tập hợp các tù trưởng nhỏ khác ở miền bắc đảo thành một liên minh do mình đứng đầu và lập nên thực thể vương quốc Bắc Sơn (Hokuzan) sau khi Tamagusuku trở thành tù trưởng đứng đầu toàn đảo. Tamagusuku thiếu uy tín và khả năng lãnh đạo để giành được sự ủng hộ của các tù trưởng và một số đã đi theo Haniji, trong khi đó, một số tù trưởng ở phía nam đã sát cánh bên Ofusato, tù trưởng Ozato và lập nên vương quốc Nam Sơn (Nanzan), khiến Tamagusuku chỉ còn kiểm soát được phần giữa của hòn đảo, và được gọi là vương quốc Trung Sơn (Chūzan).
Người ta không biết nhiều về cuộc đời của Haniji hay về thời trị vì của ông. Một dòng dõi quan lại trong triều đình Lưu Cầu sau này mang họ Haneji (羽地, âm Hán là Vũ Địa) có thể có tổ tiên là ông; người nổi tiếng nhất trong số đó là Shō Shōken (1617–1675), còn gọi là Haneji Chōshū.

**Tham khảo**
Kerr, George H. (2000). Okinawa: the History of an Island People. (revised ed.) Boston: Tuttle Publishing.
Thể loại:Vương quốc Trung Sơn
Thể loại:Mất năm 1395
Sonohyan-utaki

Thạch môn của Sonohyan-utaki.
nihongo|Sonohyan-utaki|園比屋武御嶽|hanviet=(Viên Bỉ Ốc Vũ ngự nhạc|extra=tiếng Okinawa: Sunuhyan-utaki là một khu rừng thiêng (utaki) trong truyền thống tôn giáo Lưu Cầu bản địa. Nơi này nằm tại thành Shuri ở Naha, Okinawa, cách cổng thành Shureimon chỉ một vài bước chân. Utaki, hay cụ thể hơn là ishimon của nó, là một trong số các di tích được công nhận là di sản thế giới của UNESCO với tên gọi chính thức Các di chỉ Gusuku và di sản liên quan của Vương quốc Lưu Cầu, và được chính phủ Nhật Bản xếp vào tài sản văn hóa trọng yếu.
Xưa kia, chỉ có quốc vương của vương quốc Lưu Cầu mới có thể bước qua thạch môn, còn ngày nay thì cánh cửa ngày luôn luôn đóng, và do vậy nơi đây vẫn duy trì là một không gian thiêng liêng như nó vốn có, đại diện cho cánh rừng thiêng phía sau chúng. Nhiều du khách và cư dân bản địa cầu nguyện trước thạch môn.
Thạch môn được xây lần đầu năm 1519, dưới thời vua Shō Shin, song không gian này đã được coi như một utaki từ trước đó. Bất cứ khi nào nhà vua rời thành để đi vi hành, ông đều dừng chân tại Sonohyan-utaki để cầu cho một chuyến đi suôn sẻ. Di tích cũng đóng vai trò quan trọng trong tôn giáo bản địa.
Thạch môn được đơcj cho là một ví dụ điển hình của kiến trúc Okinawa truyền thống, và cho thấy nhiều biểu hiện ảnh hưởng của kiến trúc Trung Hoa, bên cạnh một thế trắc mang ảnh hưởng của Nhật Bản theo kiến trúc karahafu. Thạch môn đã bị thiệt hại nặng nề trong trận Okinawa vào năm, song đã được phụ hồi năm 1957, và chính thức trở thành một di sản thế giới của UNESCO từ năm 2000, cùng với một số di tích khác trên đảo Okinawa. Utaki, tức bản thân các khu rừng thiêng từng lớn hơn rất nhiều so với ngày nay, một trường họ cùng các tòa nhà khác đã xâm lấn không gian của khu rừng.

**Tham khảo**
Thể loại:Di sản thế giới tại Nhật Bản
Thể loại:Vương quốc Lưu Cầu
Thể loại:Naha
Thành Zakimi

Thành Zakimi
là một gusuku (ngự thành) tại Yomitan, tỉnh Okinawa, Nhật Bản. Thành nay là một phế tích, song các tường thành và nền gạch đã được phục hồi. Thành được xây giữa các năm 1416 và 1422 bởi quân phiệt nổi tiếng Lưu Cầu là Gosamaru, Thành Zakimi giám sát phần phía bắc của đảo chính Okinawa. Gusuku có hai nội cung, mỗi cung có một cổng vòm.
Trước và trong Thế chiến II, thành được sử dụng là một nơi đặt ụ súng đại bác của Nhật Bản, và sau chiến tranh nó được sử dụng làm một căn cứ radar của quân đội Hoa Kỳ. Một số tường thành đã bị phá hủy theo chỉ thị để lắp đặt thiết bị radar, nhưng chúng đã được phục hồi sau đó.
Thành Zakimi, là một trong số các di tích được công nhận là di sản thế giới của UNESCO với tên gọi chính thức Các di chỉ Gusuku và di sản liên quan của Vương quốc Lưu Cầu vào tháng 11 năm 2000.

**Tham khảo**
 page= 200 pages

**Liên kết ngoài**
  Hình ảnh thành Zakimi date=2008-04-10 
Thể loại:Di sản thế giới tại Nhật Bản
Thể loại:Thành cổ
Z
Thể loại:Vương quốc Lưu Cầu
Thành Katsuren

Thành Katsuren
là một gusuku (ngự thành) tại Katsuren, tỉnh Okinawa, Nhật Bản. Thái Bình Dương nằm ở hai bên thành và do vậy nó còn được gọi là "Gusuku Đại Dương". Thời kỳ hoàng kim của thành là vào giữa thế kỷ thứ 15, dưới quyền của Án tư Amawari. Mái ngói quý và đồ sứ Trung Hoa vào thời kỳ đó đã được khai quật tại Katsuren. Những hiện vật như vậy đã chứng tỏ vẻ nguy nga của công trình cổ và vai trò là một nơi trung chuyển thương mại của vương quốc.

**Tham khảo**
 page= 200 trang

**Liên kết ngoài**
 Katsuren-joshi trên Wonder Okinawa- The Amawari-Gosamaru date=2012-02-04  Đoạn kịch cho thấy sự suy tàn của Katsuren gusuku.
Thể loại:Di sản thế giới tại Nhật Bản
Thể loại:Thành cổ
Thể loại:Thành tại Okinawa
Thể loại:Vương quốc Lưu Cầu
Thành Nakagusuku

là một gusuku (ngự thành) tại làng Kitanakagusuku, tỉnh Okinawa, Nhật Bản. Thành hiện đang là phế tích. Lãnh chúa Lưu Cầu theo truyền thuyết là Gosamaru, đã xây pháo đài vào đầu thế kỷ 15 để bảo vệ lãnh địa của mình trước cuộc tấn công từ phía đông của án tư (lãnh chúa) Amawari ở thành Katsuren. Sáu sân trong của pháo đài này với các bức tường thành đá xếp chồng lên nhau khiến nó là một ví dụ điển hình cho một gusuku.
File:Nakagusuku Castle02n2700.jpg
File:Nakagusuku Castle17n3104.jpg
File:Nakagusuku Castle22n3104.jpg
File:Nakagusukuview.jpg

**Tham khảo**
 page= 200 pages

**Liên kết ngoài**
 Lịch sử thành Nakagusuku trên Japan Guide- Thành Nakagusuku date=2006-05-14 - Kịch Amawari-Gosamaru date=2012-02-04 
Thể loại:Di sản thế giới tại Nhật Bản
Thể loại:Thành cổ
Thể loại:Thành tại Okinawa
Thể loại:Vương quốc Lưu Cầu
Seifa-utaki

Sefa-utaki
, nghĩa là "nơi được tẩy uế của Utaki," là một đền Thần đạo. Đây là một phần của Di sản thế giới của UNESCO mang tên Các di chỉ Gusuku và di sản liên quan của Vương quốc Lưu Cầu và nằm trên địa bàn Nanjō, Okinawa.
Seifa Utaki nằm trên bán đảo Chinen và được công nhận là một nơi thiêng liêng từ thời kỳ xa xưa trong lịch sử Okinawa. Bản thân khu vực đến gồm có một số hang động và gờ đá nhô ra mở về phía đông và nam giữa các khối đá cao chót vót của một mũi đất cao vươn ra biển. 
Tất cả các công trình ở đây đã bị phá hủy, song các khu vực nội và ngoại thành vẫn còn dấu vết.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Kerr, George H. (1953).   Ryukyu Kingdom and Province before 1945. Washington, D.C.: Pacific Science Board, National Academy of Sciences, National Research Council.  OCLC 5455582- Yamakage, Motohisa, Paul de Leeuw and Aidan Rankin. (2006).   The essence of Shinto. Tokyo: Kodansha International. 10-ISBN ISBN 4-770-03044-4; 13-ISBN 978-4-7700-3044-3
Thể loại:Di sản thế giới tại Nhật Bản
Thể loại:Vương quốc Lưu Cầu
Thể loại:Quần đảo Ryukyu
Án ti

Án ti
Án ti hay án tư (tiếng Nhật: 按司 aji hoặc anji) là người đứng đầu một lãnh địa trong lịch sử Lưu Cầu. Từ này dưới thời vương quốc Lưu Cầu được sử dụng để chỉ tầng lớp quý tộc hay hào tộc địa phương. Nó được cho là có liên hệ với từ tiếng Nhật aruji ("chủ"), và được phát âm khác nhau trên khắp các đảo. Nó xếp hạng dưới hoàng tử trong giới quý tộc. Các con trai của hoàng tử và người con trai cả của "án ti" sẽ trở thành "án ti". Một "án ti" lập nên một gia đình quý tộc tương đương với một miyake tại Nhật Bản.
Án ti xuất hiện khoảng thế kỷ 12 khi các lãnh chúa địa phương bắt đầu xây dựng gusuku (thành theo phong cách Ryūkyū). Shō Hashi là một án ti, ông sau đó đã thống nhất và trở thành vua Lưu Cầu. Vào thời triều Shō II, khi các án ti định cư gần thành Shuri, từ này mang ý nghĩa biểu thị một quý tộc trong thành trấn.
Cách gọi mẫu của một án ti bắt đầu với tên của nơi ông ta cai quản và kết thúc với từ án ti, ví dụ, "Nago Aji." Đối với phụ nữ, được thêm hậu tố ganashi hay kanashi (加那志, gia na chí) ở sau: "Nago Aji-ganashi."

**Danh sách án ti**
Oroku Aji/小禄按司/Tiểu Lộc án ti 
*Yuntanza Aji/読谷山按司/Cốc Sơn án ti 
*Yoshimura Aji/義村按司/ Nghĩa Thôn án ti 
*Yonashiro Aji与那城按司/Dư Na Thành án ti 
*Tomigusuku Aji/豊見城按司/Phong Kiến Thành án ti 
*Osato Aji/大里按司/Đại Lý án ti 
*Urasoe Aji/浦添按司/Phổ Thiêm án ti 
*Tamagawa Aji/玉川按司/Ngọc Xuyên án ti 
*Kunigami Aji/国頭按司/Quốc Đầu án ti 
*Omura Aji/大村按司/Đại Thôn án ti
*Motobu Aji/本部按司/Bản Bộ án ti
*Misato Aji/美里按司/Mĩ Lý án ti
*Haneji Aji/羽地按司/Vũ Địa án ti
*Nago Aji/名護按司/Danh Hộ án ti
*Kin Aji/金武按司|Kim Vũ án ti
*Mabuni Aji/摩文仁按司/Ma Văn Nhân án ti 
*Nakazato Aji/仲里按司/Trọng Lý án ti 
*Goeku Aji/護得久按司/Hộ Đắc Cửu án ti
*Ogimi Aji/大宜見按司Đại Nghi Kiến án ti
*Gushikami Aji/具志頭按司/Cụ Chí Đầu án ti
*Mabuni Aji/真壁按司/Chân Bích án ti 
*Tamashiro Aji/玉城按司/Ngọc Thành án ti
*Gushikawa Aji/具志川按司/Cụ Chí Xuyên án ti
*Takamine Aji/高嶺按司/Cao Lĩnh án ti
*Kushi Aji/久志按司/Cửu Chí án ti
*Katsuren Aji/勝連按司/Thắng Liên án ti

**Tham khảo**
Higashionna, Kanjun. (1957). Ryukyu no rekishi, Tokyo: Shibundo.
*Higashionna, Kanjun. (1964). Nanto fudoki, Tokyo: Okinawa Bunka Kyokai Okinawa Zaidan.
Thể loại:Tước hiệu quý tộc
Thể loại:Vương quốc Lưu Cầu
Đảo Matak

đảo có thật nhưng thiếu nguồn tham khảo chính thức
Đảo Matak (tiếng Indonesia: Pulau Matak) là một đảo thuộc quần đảo Anambas của Indonesia, nằm ở Biển Đông giữa bán đảo Malaysia và Borneo. Các công ty khai thác dầu khí bao gồm Conoco Phillips, Premier Oil và Star Energy và được hỗ trợ bởi sân bay Matak (MWK/WIOM).

**Tham khảo**
Thể loại:Quần đảo Anambas
Hòn Ngư

Hòn Ngư là một đảo ở Vịnh Bắc Bộ, biển Đông Việt Nam. Về hành chính đảo thuộc phố Nghi Hương thuộc thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An, Việt Nam.
Đảo ở cách bờ hơn 4 km. Đảo gồm hai hòn lớn nhỏ. Hòn lớn cao 133 m, hòn nhỏ cao 88 m so với mặt nước biển. Diện tích vỏn vẹn 2,5 km². Tại đảo cũng có cả một trạm khí tượng thủy văn đặt trên điểm cao nhất của đảo. Ở đảo rất nhiều loại động vật hoang dã như chồn, kỳ đà, dê, khỉ,... đa số là do Chi cục kiểm lâm Nghệ An thả tại đây. Những động vật này là những động vật hoang dã do Chi cục bắt giữ của những kẻ buôn lậu qua biên giới. Do theo quy đinh của đảo, các ngư dân không được đánh bắt quanh đảo 1 hải lý, do vậy quanh đảo rất nhiều loại hải sản quý, đặc biệt là loại "đặc sản" ốc rồng.
Muốn nhìn rõ toàn cảnh của Hòn Ngư ta phải đứng từ bến sông. Sông Cửa Lò nhánh chính xuất phát từ nhánh tây, chảy qua Hương Vận, Phan Thanh. Sau khi chia nước cho Kênh Nhà Lê, sông băng qua đường Thiên lý, nay là Quốc lộ 1 ở Cầu Cấm rồi chảy giữa Rú Đầu Voi và Rú Cấm, ra đến gần biển thì gặp rú Dung, tiếp đến là rú Làng Khô ở bờ Bắc nên sông uốn dòng chảy về phía nam rồi đổ ra biển.
Tục ngữ nói: cảnh có núi sông nhiều thú lạ. Đây không chỉ có núi sông mà còn có biển biếc. chính có Song Ngư án ngự ở phía ngoài, nó làm cho bãi biển Cửa Lò thêm nên thơ, mỹ lệ. Màu xanh bốn mùa của nước biển sải dài ra tít tận xa thì gặp màu mây pha sắc hung hung đỏ của vách đảo lúc trời sáng trong. Vào những chiều bảng lảng, bến vắng, con người dù trong lòng còn nặng thì khi nhìn ra đấy cũng bớt phần xót xa. Đảo che chở cho những chiếc thuyền đánh cá nhỏ nhoi.
Bãi chùa nằm ở phía tây Đảo Ngư, Chùa được xây dựng ở thế kỷ thứ XIII có Chùa và Vườn chùa; Chùa có chùa Thượng, chùa Hạ, mỗi Chùa có 3 gian lợp ngói âm dương; Các xà hạ khắc chạm các vật Tứ linh (Long, Ly, Quy, Phượng) rất đẹp và rất linh thiêng; Vườn chùa có nhiều cây xanh mọc tự nhiên như: Đại, Mưng, Dưới (trong Vườn chùa hiện có 02 cây Dưới cổ thụ) và 01 giếng nước ngọt gọi là Giếng Ngọc. Sân chùa có 2 cây lộc vừng khoảng 700 năm tuổi.

**Địa điểm liên quan**
Phia tây bắc Hòn Ngư cỡ 5,5 km, nằm sát biển là "Đảo Lan Châu"  name=Đ.Lan Châu, liền kề bãi biển phía nam Cửa Lò, thuộc phố Nghi Thủy  thành phố Vinh.
"Đảo Lan Châu" không phải đảo thật sự, mà là mũi đất sát bờ và nối vào đất liền bởi dải đất hẹp ngập nước triều. Đảo được đặt tên phục vụ du lịch, và đường ra đảo đã được xây dựng là đường cơ giới chắc chắn.

**Tham khảo**
Thể loại:Đảo Việt Nam
Thể loại:Địa lý Nghệ An
Sân bay Matak

Sân bay Matak hay còn gọi là sân bay Anambas là sân bay nằm ở quần đảo Anambas thuộc tỉnh Riau, Indonesia. Sân bay có chuyến thuê bao từ sân bay quốc tế Halim Perdanakusuma dành cho công ty ConocoPhillips.

**Các tuyến bay**

**Tham khảo**
Thể loại:Sân bay Indonesia
Thể loại:Riau
BenRiach

BenRiach là nhà máy chưng cất rượu Scotch whisky đơn cất từ mạch nha tọa lạc tại khu vực Speyside, Scotland. Nó được điều hành độc lập bởi Công ty TNHH BenRiach Distillery - đơn vị được thành lập bởi hai đối tác người Nam Phi: Geoff Bell, Wayne Keiswetter và chuyên gia về Scotch whisky Billy Walker. Trong năm 2008, công ty mở rộng danh mục đầu tư của họ với việc mua lại Nhà máy chưng cất rượu Glendronach.

**Những giải thưởng của BenRiach**
Một chai whisky Benriach 12 năm tuổi
*Nhà máy chưng cất của năm, Giải thưởng Malt Advocate Whisky 2007
*Giải thưởng quý hiếm nhất vùng Speyside (BenRiach Authenticus 21 năm tuổi), Giải thưởng Whisky toàn cầu do tạp chí Whisky tổ chức năm 2007
*Huy chương vàng (BenRiach 16 năm tuổi), Cuộc thi rượu vang và rượu mạnh quốc tế năm 2006
*Huy chương bạc (BenRiach Heart of Speyside, 12 tuổi, Curiositas và Authenticus), Cuộc thi rượu vang và rượu mạnh quốc tế năm 2006
*Giải thưởng Doanh nghiệp nhỏ hoạt động tốt nhất, dưới 25 nhân viên, Giải thưởng Doanh nghiệp Scotland năm 2006
*Giải thưởng kinh doanh quốc tế tốt nhất, Giải thưởng Doanh nghiệp Scotland năm 2005

**Lịch sử**
Nhà máy chưng cất rượu BenRiach được thành lập bởi gia đình Grant vào năm 1898 bên cạnh Nhà máy chưng cất rượu Longmorn. Ngay sau đó, nhà máy chưng cất dừng hoạt động vào năm 1900 do sự sụp đổ của một người mua Scotch Whisky lớn, buộc nhiều nhà máy chưng cất rượu Scotch whisky phải đóng cửa. BenRiach vẫn đóng cửa cho đến năm 1965, khi mà nó được mở cửa trở lại bởi Công ty TNHH Glenlivet Distiller. Năm 1978 Nhà máy chưng cất đổi chủ là Seagrams. Seagrams trở thành một bộ phận của Pernod Ricard trong năm 2001 và nhà máy chưng cất BenRiach bắt đầu hoạt động cho ba tháng mỗi năm. Năm 2004, nhà máy chưng cất được mua lại bởi một tập đoàn độc lập, Công ty TNHH BenRiach Distillery, cam kết chia sẻ mạch dòng rượu đơn cất từ mạch nha chất lượng cao ít được biết đến trở nên phổ biến hơn.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Trang chủ Benriach
*Trang chủ Glendronach
Thể loại:Whisky
Thể loại:Nhà máy Scotland
Thể loại:Sản xuất rượu
Sáo đuôi dài

Sáo đuôi dài (danh pháp hai phần: Mino kreffti) là một loài chim thuộc Họ Sáo. Loài này phân bố ở quần đảo Bismarck và phía bắc quần đảo Solomon. Chúng giống như sáo mặt vàng, và hai loài này trước đây là xem là cùng loài.
Tên khoa học của chúng được đặt theo tên nhà động vật học và cổ sinh vật học Úc Gerard Krefft.

**Mô tả**
Đây là một loài sáo rất lớn, chiều dài 29–32 cm, với bộ lông màu đen bóng tím. Bộ lông có các mảng màu da cam sáng, màu vàng của da trần quanh từng mắt. Chúng thường có bụng màu vàng và các đốm cánh trắng, rõ ràng khi bay. Đít và dưới cánh có màu trắng và mỏ màu vàng sáng.

**Hành vi**
Sáo đuôi dài làm tổ trong lỗ cây, thường là trong cây cọ. Những quả trứng màu xanh nhạt với những mảng màu đỏ hoặc các điểm màu xám.
Loài sáo này sống trên cây, và được tìm thấy một mình hoặc theo cặp trong vùng đồng bằng mở rừng và trồng rừng. Nó ăn chủ yếu vào trái cây và quả mọng. Chúng là một loài dễ thấy và ca hát với tiếng huýt và tiếng quác phạm vi rộng.

**Chú thích**

**Tham khảo**
 id = ISBN 0-7136-3961-X
K
Thể loại:Chim Quần đảo Solomon
Thể loại:Chim Papua New Guinea
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1869
Thái trọng Hồ

Sái Trọng Hồ (chữ Hán: 蔡仲胡), tên thật là Cơ Hồ (姬胡), là vị vua thứ hai của nước Sái – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.
Sái Trọng Hồ là con của Sái Thúc Độ - vua đầu tiên nước Sái.
Do Sái Thúc Độ theo con vua Trụ là Vũ Canh phản lại nhà Chu nên bị Chu Công Đán bắt đi đày. Thấy Sái Trọng Hồ là người hiền đức, nên Chu Công Đán cho ông nối nghiệp Sái Thúc Độ giữ nước Sái.
Sử sách không chép năm lên ngôi và năm mất, cũng như những sự kiện xảy ra trong thời gian Sái Trọng Hồ làm vua. Sau khi ông mất, con ông là Cơ Hoang lên nối ngôi, tức là Sái bá Hoang.

**Xem thêm**
Sái Thúc Độ
*Chu Công
*Sái bá Hoang

**Tham khảo**
Sử ký Tư Mã Thiên, các thiên:
**Chu bản kỷ
** Quản Sái thế gia

**Chú thích**
Thể loại:Vua nước Sái
Thể loại:Năm sinh thiếu
Thể loại:Năm mất thiếu
Thể loại:Nước Sái
Cơ Hồ

Cơ Hồ (chữ Hán: 姬胡) có thể là một trong các vị vua sau trong lịch sử Trung Quốc:- Chu Lệ Vương, vua thứ 10 nhà Chu, trị vì từ năm 878 TCN - 842 TCN- Sái Trọng Hồ, vua thứ 2 nước Sái, trị vì khoảng thế kỷ 11 TCN
Cả Chu Lệ Vương và Sái Trọng Hồ đều là dòng dõi Chu Văn Vương Cơ Xương, trong đó Sái Trọng Hồ thuộc thế hệ thứ 3 và Chu Lệ Vương thuộc thế hệ thứ 11.
Dumai

Dumai là thành phố ở tỉnh Riau trên đảo Sumatra, Indonesia. Thành phố có diện tích 1727 km² và có 174,465 cư dân (2001). Dumai là trung tâm giao dịch và vận chuyển quan trọng mang tính địa phương và quốc tế. Dumai có trữ lượng dầu khí phong phú (nhiên liệu và dầu cọ).
Dumai chia thành 5 quận nhỏ (theo cách chia của Indonesia - kecamatan):- Bukit Kapur- Dumai Barat- Dumai Timur- Medang Kampai- Sungai Sembilan

**Tham khảo**

Thể loại:Riau
Thể loại:Thành phố của Indonesia
Thể loại:Khu dân cư ở Riau
Thể loại:Huyện lỵ Indonesia
Thể loại:Khởi đầu năm 1999
Thể loại:Indonesia năm 1999
Thái bá Hoang

Sái bá Hoang (chữ Hán: 蔡伯荒), tên thật là Cơ Hoang (姬荒), là vị vua thứ ba của nước Sái – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.
Cơ Hoang là con của Sái Trọng Hồ - vua thứ 2 nước Sái. Sau khi Sái Trọng Hồ mất, ông lên nối ngôi.
Sử sách không chép năm lên ngôi và năm mất, cũng như những sự kiện xảy ra trong thời gian Sái bá Hoang làm vua. Sau khi ông mất, con ông lên nối ngôi, tức là Sái Cung hầu.

**Xem thêm**
Sái Trọng Hồ
*Sái Cung hầu

**Tham khảo**
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
** Quản Sái thế gia
Thể loại:Vua nước Sái
Thể loại:Năm sinh thiếu
Thể loại:Năm mất thiếu
Thể loại:Nước Sái
Thể loại:Trung Quốc thế kỷ 11 TCN
Thể loại:Quý tộc nhà Chu
Thái Cung hầu

Sái Cung hầu (chữ Hán: 蔡宮侯), họ Cơ (姬), không rõ tên húy, là vị vua thứ tư của nước Sái – chư hầu nhà Chu trong lịch sử Trung Quốc.
Sái Cung hầu là con của Sái bá Hoang - vua thứ 3 nước Sái. Sau khi Sái bá Hoang mất, ông lên nối ngôi.
Sử sách không chép năm lên ngôi và năm mất, cũng như những sự kiện xảy ra trong thời gian Sái Cung hầu làm vua. Sau khi ông mất, con ông là Sái Lệ hầu lên nối ngôi.

**Xem thêm**
Sái bá Hoang
*Sái Lệ hầu

**Tham khảo**
Sử ký Tư Mã Thiên, thiên:
** Quản Sái thế gia
Thể loại:Vua nước Sái
Thể loại:Năm sinh thiếu
Thể loại:Năm mất thiếu
Thể loại:Nước Sái
Electrolux

AB Electrolux (thường được biết đến với tên Electrolux) là một công ty sản xuất đồ gia dụng đa quốc gia Thụy Điển có trụ sở tại Stockholm, Thụy Điển. Tại thời điểm năm 2010 là công ty lớn thứ hai thế giới về thiết bị gia dụng trên thế giới tính theo thị phần (sau Whirlpool).. sản phẩm bán dưới nhiều tên thương hiệu riêng của mình và chủ yếu là thiết bị chính và máy hút bụi. Công ty này cũng làm cho các thiết bị chuyên dụng.
Tạp chí Forbes cho biết Electrolux là một trong 5 công ty hàng đầu trong hàng hóa tiêu dùng lâu bền, trên toàn thế giới, và bầu chọn nó vào danh sách của 130 Global High Performers trong năm 2010.
Electrolux là một công ty niêm yết sơ cấp trên Sở giao dịch chứng khoán Stockholm và là một thành phần của chỉ số OMX 30 Stockholm. Nó được niêm yết thứ cấp trên NASDAQ.

**Lịch sử**
Nguồn gốc của Electrolux có từ một thỏa thuận hợp tác năm 1918 giữa công ty bán hàng Svenska Elektron AB và công ty sản xuất đèn karosene Lux AB.

**Công ty bán hàng trở thành công ty chế tạo**
Năm 1919, một công ty con Svenska Elektron AB, ElektromekanisKa AB, đã trở thành Elektrolux. (cách viết tên đã được thay đổi thành Electrolux trong năm 1957) ban đầu bán máy hút bụi thương hiệu Lux ở nhiều nước châu Âu.
Đến năm 1925, công ty bổ sung sản phẩm tủ lạnh hấp thụ dòng sản phẩm của mình và các thiết bị khác ngay sau đó: máy giặt vào năm 1951, máy rửa chén vào năm 1959, thiết bị phục vụ thực phẩm vào năm 1962.

**Sáp nhập và mua lại**
Công ty đã thường xuyên mở rộng thông qua sáp nhập và mua lại.
Trong khi Electrolux đã mua một số công ty trước những năm 1960, thập kỷ đã chứng kiến sự khởi đầu của một làn sóng mới của hoạt động M & A. Công ty đã mua ElektroHelios, Elektra Na Uy, Đan Mạch Atlas, Slev Phần Lan, và Flymo, et al., Trong chín năm từ 1960 đến 1969. Kiểu tăng trưởng này tiếp tục thông qua những năm 1990, với việc Electrolux mua nhiều công ty, gồm Husqvarna.

**Chú thích**
Thể loại:Công ty đa quốc gia có trụ sở tại Thụy Điển
Thể loại:Nhãn hiệu Thụy Điển
Sáo lưng tía

Sáo lưng tía, sáo đá lưng đen hay sáo Dauria (danh pháp hai phần: Agropsar sturninus) là một loài chim thuộc Họ Sáo. Loài này phân bố ở Campuchia, Trung Quốc, Hong Kong, Ấn Độ, Indonesia, Nhật Bản, bán đảo Triều Tiên, Lào, Malaysia, Mông Cổ, Myanmar, Nga, Singapore, Đài Loan, Thái Lan, Việt Nam. Cũng ghi nhận tại Na Uy, Pakistan và Đảo Christmas, nhưng có lẽ chỉ là do bay lang thang. Môi trường sinh sống tự nhiên của chúng là rừng phương bắc và rừng ôn đới.

**Chú thích**

**Tham khảo**
 BirdLife International 2004.  Sturnus sturninus date = ngày 27 tháng 6 năm 2014.  2006 IUCN Red List of Threatened Species. Downloaded on ngày 24 tháng 7 năm 2007.- Agropsar sturninus- Agropsar sturninus
S
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1776
Thể loại:Chim Triều Tiên
Thể loại:Chim Malaysia
Thể loại:Chim Pakistan
Thể loại:Chim Ấn Độ
Thể loại:Chim Lào
Thể loại:Chim Việt Nam
Thể loại:Chim Thái Lan
Thể loại:Chim Nhật Bản
Thể loại:Chim Campuchia
Thể loại:Chim Trung Quốc
Thể loại:Chim Hồng Kông
Thể loại:Chim Indonesia
Thể loại:Chim Mông Cổ
Thể loại:Chim Myanmar
Thể loại:Chim Nga
Thể loại:Chim Singapore
Thể loại:Chim Đài Loan
Thể loại:Động vật đảo Giáng Sinh
Ruồi giấm thường

Ruồi giấm thường hay Ruồi trái cây thường (Drosophila melanogaster) là một loài ruồi, thuộc họ Drosophilidae. Bắt đầu từ Charles W. Woodworth, loài này là một động vật mô hình được sử dụng rộng rãi trong nghiên cứu sinh học gen, sinh lý học, sinh bệnh học vi khuẩn và tiến hóa lịch sử sự sống. Nó thường được sử dụng bởi vì nó là một loài là dễ dàng để chăm sóc, sinh sản một cách nhanh chóng, và đẻ trứng nhiều.

**Hình ảnh**

**Tham khảo**

**Đọc thêm**
 pmc=2151195- doi=10.1146/annurev.ne.18.030195.001435
*chú thích tạp chí | author=Adams MD | title=The genome sequence of Drosophila melanogaster | journal=Science | year=2000 | pages=2185–95 | volume=287 | issue=5461 | pmid=10731132 | doi=10.1126/science.287.5461.2185 | bibcode=2000Sci...287.2185.
*isbn=0-226-45063-5 

**Popular media**
  "Inside the Fly Lab" — broadcast by WGBH và PBS, in the program series "Curious", tháng 1 năm 2008.-  "How a Fly Detects Poison" date=2013-01-13  — WhyFiles.org article describes how the fruit fly tastes a larva-killing chemical in food.

**Liên kết ngoài**
 A quick and simple introduction to Drosophila melanogaster- FlyBase — A Database of Drosophila Genes & Genomes- NCBI page on Drosophila melanogaster- The WWW Virtual Library: Drosophila- The Berkeley Drosophila Genome Project
M
Thể loại:Sinh vật mô hình