Đạo đức Phật giáo

Bức tượng Đức Phật Thích Ca (Kim thân Phật tổ) tại Chùa Giác Ân ở Thành phố Hồ Chí Minh
Đạo đức Phật giáo (Buddhist ethics) hay đạo đức nhà Phật  là đạo đức, lẽ sống, cung cách sống, triết lý sống, cách thức tu dưỡng thân tâm để thực hiện lẽ sống, hướng tới cõi Niết Bàn, tìm con đường thoát khỏi bể khổ bằng việc bản thân phải tự thực hành tư tập theo lời Phật pháp. Đạo đức Phật giáo nổi bật với các giá trị về lòng từ bi (tâm từ bi), tu tâm, hành thiện, làm lành lánh giữ đã trở thành lẽ thật và kim chỉ nam hướng con người đến Chân-Thiện-Mỹ. Bản chất của đạo đức Phật giáo là hướng đến giáo dục đạo đức con người với những phẩm giá về lòng từ bi, hỷ xả, vô ngã, vị tha. Theo nghiên cứu của phương Tây thì đạo đức Phật giáo theo truyền thống dựa trên quan điểm giác ngộ của Đức Phật..
Trong Phật giáo, đạo đức hay đạo hạnh đức độ được hiểu bằng thuật ngữ Śīla hoặc sīla (Pāli) là một trong ba phần của Bát Chánh Đạo, đấy là một quy tắc ứng xử bao gồm cam kết hòa hợp và tự kiềm chế, bất bạo động hoặc không gây tổn hại (bất hại), đạo ứng xử này đã được mô tả như một đức hạnh, hay giới hạnh.
Các giá trị đạo đức Phật giáo dựa trên phương tiện để dập tắt ước muốn của lòng tham, sự nóng giận và sự vô minh ngu muội xuẩn ngốc. Triết lý này được trình bày qua lời pháp về Bát Chánh đạo (tám con đường đưa đến sự giải thoát) gồm Chánh kiến (nhận thức đúng đắn), Chánh tư duy (suy nghĩ đúng đắn), Chánh ngữ (lời nói đúng đắn, không khẩu nghiệp), Chánh nghiệp (hành động, làm việc đúng đắn), Chánh mệnh (sinh kế chính đáng), Chánh tinh tiến (nỗ lực tiến bộ), Chánh niệm (tâm niệm đạo lý chân chính), Chánh định (tập trung tư tưởng đúng đắn). Để thực hiện Bát Chánh đạo thì tu luyện theo Giới-Định-Tuệ. Tín đồ và người thực hành theo Phật giáo phải tuân giữ Ngũ giới, là những điều răn, khuyên ngăn, cấm làm, nhằm tiêu diệt những lòng tham bất chính nơi con người. Giới luật (trọng tâm là Ngũ giới) là những nguyên tắc đạo đức mang tính bền vững, ổn định, không thay đổi nhưng có sự bổ sung những chuẩn mực đạo đức mang tính hỗ tương. Đạo đức Phật giáo có nhiều điểm tương đồng với đạo đức truyền thống của dân tộc Việt Nam, những phạm trù cơ bản của đạo đức Phật giáo và Văn hóa Phật giáo đã ảnh hưởng khá sâu đậm trong đời sống xã hội.

**Chú thích**

**Tham khảo**
Tu tập thiền định
Khất thực ở Si Phan Don tại Lào
*Bodhi, Bhikkhu (2005), "In the Buddha's Words: An Anthology of Discourses from the Pali Canon", Simon and Schuster- Citation|url=http://www.ahandfulofleaves.org/documents/A%20Companion%20to%20Buddhist%20Philosophy_Emmanuel.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20150316084217/http://ahandfulofleaves.org/documents/A%20Companion%20to%20Buddhist%20Philosophy_Emmanuel.pdf|url-status=dead|archive-date=March 16, 2015|last1=Edelglass|first1=William|editor1-last=Emmanuel|editor1-first=Steven M.|encyclopedia=A Companion to Buddhist Philosophy|title=Buddhist Ethics and Western Moral Philosophy|date=2013|publisher=Wiley-Blackwell|isbn=978-0-470-65877-2|edition=1st|pages=476–90- Citation |last1=Gwynne |first1=Paul |title=World Religions in Practice: A Comparative Introduction |date=2017 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-118-97227-4 |url=https://books.google.com/books?id=o08nDwAAQBAJ - Citation |last1=Harvey |first1=Peter |title=An Introduction to Buddhist Ethics: Foundations, Values and Issues |date=2000 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-511-07584-1 |url=http://elibrary.ibc.ac.th/files/public/Peter%20Harvey%20-%20An%20Introduction%20to%20Buddhist%20Ethics~%20Foundations%2C%20Values%20and%20Issues.pdf |access-date=2018-11-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190412011839/http://elibrary.ibc.ac.th/files/public/Peter%20Harvey%20-%20An%20Introduction%20to%20Buddhist%20Ethics~%20Foundations%2C%20Values%20and%20Issues.pdf |archive-date=2019-04-12 |url-status=dead - doi=10.1093/ajj/41.1.271 - Citation |last1=Keown |first1=Damien |title=A Dictionary of Buddhism |date=2003 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-157917-2 |url=https://books.google.com/books?id=985a1M7L1NcC - Citation|url=http://www.ahandfulofleaves.org/documents/A%20Companion%20to%20Buddhist%20Philosophy_Emmanuel.pdf|archive-url=https://web.archive.org/web/20150316084217/http://ahandfulofleaves.org/documents/A%20Companion%20to%20Buddhist%20Philosophy_Emmanuel.pdf|url-status=dead|archive-date=March 16, 2015|last1=Keown|first1=Damien|editor1-last=Emmanuel|editor1-first=Steven M.|encyclopedia=A Companion to Buddhist Philosophy|title=Buddhism and Biomedical Issues|date=2013|publisher=Wiley-Blackwell|isbn=978-0-470-65877-2|edition=1st|pages=613–30- Citation|url=https://books.google.com/books?id=6Qy_DAAAQBAJ|title=Buddhism and Bioethics|last1=Keown|first1=Damien|date=2016b|publisher=Springer Nature|isbn=978-1-349-23981-8- Citation|last1=Ledgerwood|first1=Judy|title=Buddhist practice in rural Kandal province 1960 and 2003|editor1-last=Kent|editor1-first=Alexandra|editor2-last=Chandler|editor2-first=David|encyclopedia=People of Virtue: Reconfiguring Religion, Power and Moral Order in Cambodia Today|date=2008|publisher=Nordic Institute of Asian Studies |isbn=978-87-7694-036-2-  url-status =dead - Citation |last1=Terwiel |first1=Barend Jan |title=Monks and Magic: Revisiting a Classic Study of Religious Ceremonies in Thailand |date=2012 |publisher=Nordic Institute of Asian Studies |isbn=9788776941017 |url=http://www.diva-portal.org/smash/get/diva2:867441/FULLTEXT01.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20180819011419/http://www.diva-portal.org/smash/get/diva2:867441/FULLTEXT01.pdf |archive-date=19 August 2018 |url-status=live - doi-access=free - Citation |last1=Wijayaratna |first1=Mohan |title=Buddhist monastic life: According to the Texts of the Theravāda Tradition |date=1990 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-36428-7 |url=http://elibrary.ibc.ac.th/files/private/Buddhist%20%20Monastic%20Life.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20171215160650/http://elibrary.ibc.ac.th/files/private/Buddhist%20%20Monastic%20Life.pdf |archive-date=15 December 2017 |url-status=dead |access-date=29 November 2018 |df=dmy-all 

**Liên kết ngoài**
 Everyman's Ethics: Four discourses by the Buddha by Narada Thera (BPS Wheel Publication No. 14)- Ethics in Buddhist Perspective by K.N. Jayatilleke (BPS Wheel Publication No. 175 / 176)- Nourishing the Roots and Other Essays on Buddhist Ethics by Bhikkhu Bodhi (BPS Wheel Publication No. 259 / 260)-  Sīla and Samādhi, Surendranath Dasgupta, 1940- Ethics in Indian and Tibetan Buddhism- Sila as explained in the Buddhist Encyclopedia.
Thể loại:Phật giáo
Thể loại:Phật giáo và xã hội
Thể loại:Nghi thức Phật giáo