Bão Krathon (2024)

Bão Krathon, được biết đến ở Philippines với cái tên Siêu bão Julian,ở Việt Nam được định danh là bão số 5, là một cơn bão nhiệt đới mạnh và thất thường đã ảnh hưởng đến Đài Loan và Philippines vào cuối tháng 9 và đầu tháng 10 năm 2024.Krathon, ám chỉ quả sấu đỏ(santol), là cơn bão đầu tiên tạo ra đổ bộ trên vùng đồng bằng phía tây đông dân cư của Đài Loan kể từ Bão Thelma năm 1977.
Đây cũng là cơn bão đầu tiên đổ bộ vào Kaohsiung vào tháng 10 và là cơn bão đầu tiên kể từ Mùa bão Tây Bắc Thái Bình Dương 2001 với bão Trami vào năm 2001 suy yếu thành áp thấp nhiệt đới trên bầu trời Đài Loan. Ngoài ra, đây là cơn bão nhiệt đới ẩm ướt nhất ở Basco, Batanes, mang lại lượng mưa tương đương hơn hai tháng trong tháng 9 và vượt qua kỷ lục trước đó do bão Ruth xác lập vào năm 1991.
Là cơn bão có tên thứ mười tám,là siêu bão thứ hai của mùa bão hàng năm, Krathon phát triển thành áp thấp nhiệt đới gần Căn cứ không quân Kadena, Nhật Bản, vào ngày 26 tháng 9, và được Cơ quan Khí tượng Nhật Bản phân loại là bão nhiệt đới (JMA) vào ngày 28 tháng 9 khi nó di chuyển về phía tây nam dọc theo ngoại vi phía đông nam. Krathon đạt trạng thái bão tối thiểu vào ngày 29 tháng 9 sau khi phát triển một mắt bão rộng. Bão di chuyển theo hướng bắc-tây bắc giữa hai áp cao cận nhiệt đới trước khi dịch chuyển theo hướng tây-tây bắc và đi qua gần Sabtang, Batanes. Sáng sớm ngày 1 tháng 10, JMA báo cáo rằng cơn bão đã đạt đến cường độ cực đại, với gió duy trì kéo dài 10 phút theo thứ tự sortable=on và áp suất trung tâm là sigfig=4. Sau đó, nó đạt đỉnh điểm là siêu bão tương đương cấp 4 trên thang Saffir-Simpson, với sức gió duy trì trong một phút là round=5. Khi Krathon di chuyển vào phía bắc Biển Đông, một chu kỳ thay thế thành mắt bắt đầu, điều này được thể hiện rõ trong hình ảnh radar, với thành mắt thứ cấp gần như bao quanh con mắt bên trong. Sau khi chu trình thay thế vách mắt kính hoàn tất, Krathon bắt đầu làm nóng các đỉnh mây và biểu hiện đặc điểm mắt chứa đầy mây yếu đi gây ra hiện tượng nước dâng lên và giảm hàm lượng nhiệt đại dương. Vào ngày 3 tháng 10, Krathon đổ bộ vào gần Quận Siaogang ở Cao Hùng, Đài Loan, với các dải đối lưu sâu xoắn ốc dần suy yếu khi nó di chuyển theo hướng bắc-đông bắc vào miền trung Đài Loan, gần rìa phía tây của dãy núi trung tâm. Sau khi đổ bộ vào đất liền, hệ thống này nhanh chóng chậm lại và xuống cấp, thể hiện hoạt động đối lưu ở mức tối thiểu. JMA tiếp tục theo dõi hệ thống này khi nó nổi lên trên Biển Đông trước khi tan biến vào ngày 4 tháng 10.
Trước cơn bão, Tín hiệu gió lốc nhiệt đới đã được ban hành cho nhiều khu vực khác nhau ở Philippines, kèm theo cảnh báo đỏ cho Calayan và Santa Ana ở Cagayan. Krathon khiến ít nhất 5 người chết, 3 người mất tích và 8 người bị thương ở Philippines. Trong khi đó, Cục Quản lý Thời tiết Trung ương của Đài Loan đã đưa ra cảnh báo hàng hải cho Kênh Bashi, dẫn đến hơn 11.000 người phải sơ tán và huy động gần 40.000 binh sĩ cho nỗ lực cứu hộ; ít nhất 13 người thiệt mạng trên khắp hòn đảo, trong đó có 9 người từ vụ cháy Bệnh viện Antai Tian-Sheng ở Pingtung County. Nhìn chung, 18 người thiệt mạng, 731 người bị thương và một người mất tích trong trận Krathon, để lại thiệt hại ít nhất là  đô la Mỹ.

**Lịch sử khí tượng**
Nguồn gốc của Bão Krathon có thể bắt nguồn từ ngày 26 tháng 9, khi  Cơ quan Khí tượng Nhật Bản (JMA) đã báo cáo một áp thấp nhiệt đới cách order=out về phía nam-tây nam của Căn cứ không quân Kadena, Nhật Bản,