Danh sách nguyên soái và đại tướng Liên Xô

Dưới đây là danh sách các nguyên soái và đại tướng của Lực lượng Vũ trang Liên bang Xô viết trong suốt thời gian tồn tại. Danh sách này cũng liệt kê các cấp bậc tương ứng cuối cùng trong Hồng quân và Hải quân Liên Xô, cũng như của lực lượng An ninh nhà nước Liên Xô, được thành lập từ năm 1935 cho đến khi Liên Xô tan rã vào năm 1991.

**Ngạch Quân sự**

**Nguyên soái Liên Xô**
Cấp bậc Nguyên soái Liên Xô (Маршал Советского Союза) được thành lập vào ngày 22 tháng 9 năm 1935 và là quân hàm cao nhất của ngạch quân sự Liên Xô cho đến năm 1991. Trong lịch sử tồn tại (1935-1991) đã có 41 quân nhân từng thụ phong quân hàm này.

**Tư lệnh Tập đoàn quân bậc 1**
Cấp bậc Tư lệnh Tập đoàn quân bậc 1 (Командарм 1-го ранга) được thành lập vào ngày 22 tháng 9 năm 1935, là cấp bậc quân sự cao cấp trong Hồng quân, chỉ xếp sau quân hàm Nguyên soái Liên Xô. Cấp bậc này được thay thế bởi hệ thống quân hàm tướng lĩnh vào năm 1940. Trong 5 năm tồn tại (1935-1940), có 9 quân nhân từng thụ phong cấp bậc này, trong có ba người được thăng lên quân hàm nguyên soái.

**Chính ủy Tập đoàn quân bậc 1**
Cấp bậc Chính ủy Tập đoàn quân bậc 1 (Армейский комиссар 1-го ранга) được thành lập vào ngày 22 tháng 9 năm 1935, là cấp bậc cán bộ chính trị cao cấp nhất trong Hồng quân và Hải quân Liên Xô. Cấp bậc này được chuyển đổi sang các quân hàm tướng lĩnh vào năm 1942. Trong thời gian tồn tại (1935-1942), có 5 sĩ quan chính trị từng thụ phong cấp bậc này, 3 trong số họ về sau được đồng hóa sang cấp bậc tướng lĩnh.

**Đại tướng**
Cấp bậc Đại tướng (Генерал армии) được thành lập vào ngày 7 tháng 5 năm 1940 và là quân hàm tướng lĩnh cao cấp trong Lực lượng vũ trang Liên Xô, chỉ xếp sau quân hàm Nguyên soái Liên Xô, tồn tại cho đến năm 1991. Trong lịch sử tồn tại (1940-1991), có 133 quân nhân từng thụ phong quân hàm này, trong có 31 người được thăng lên quân hàm nguyên soái.

**Chánh nguyên soái binh chủng**
Cấp bậc Chánh nguyên soái binh chủng (Главный маршал рода войск) được thành lập vào ngày 27 tháng 10 năm 1943 và là quân hàm tướng lĩnh cao cấp trong Lực lượng vũ trang Liên Xô, chỉ xếp sau quân hàm Nguyên soái Liên Xô, tồn tại cho đến năm 1991. Trong lịch sử tồn tại (1943-1991), có 13 quân nhân từng thụ phong quân hàm này. Trong đó có 12 người thăng từ hàm Nguyên soái binh chủng, trừ một ngoại lệ là Chánh nguyên soái pháo binh Vladimir Tolubko. Ông là người duy nhất được thăng quân hàm Chánh nguyên soái binh chủng từ cấp Đại tướng lục quân.

**Nguyên soái binh chủng**
Cấp bậc Nguyên soái binh chủng (Маршал рода войск) được thành lập vào ngày 16 tháng 1 năm 1943 và là quân hàm tướng lĩnh cao cấp trong các binh chủng của Lực lượng vũ trang Liên Xô, xếp sau quân hàm Chánh nguyên soái binh chủng, tương đương cấp Đại tướng, tồn tại cho đến năm 1991. Trong lịch sử tồn tại (1940-1991), có 63 quân nhân từng thụ phong quân hàm này, trong có 12 người được thăng lên quân hàm Chánh nguyên soái binh chủng.

**Đô đốc Hải quân Liên Xô**
Cấp bậc Đô đốc Hải quân Liên Xô (Адмирал Флота Советского Союза) được thành lập vào ngày 3 tháng 3 năm 1955 và là quân hàm cao nhất của Hải quân Liên Xô, ngang với quân hàm Nguyên soái Liên Xô cho đến năm 1991. Trong lịch sử tồn tại (1955-1991), chỉ có 3 sĩ quan hải quân từng thụ phong quân hàm này.

**Chỉ huy Hạm đội bậc 1**
Cấp bậc Chỉ huy Hạm đội bậc 1 (Флагман флота 1-го ранга) được thành lập vào ngày 22 tháng 9 năm 1935, là cấp bậc sĩ quan cao cấp nhất trong Hải quân Liên Xô. Cấp bậc này được thay thế bởi hệ thống quân hàm đô đốc vào ngày 7 tháng 5 năm 1940. Trong 5 tồn tại (1935-1940), có 2 sĩ quan hải quân từng thụ phong cấp bậc này.

**Đô đốc hạm đội**
Cấp bậc Đô đốc hạm đội (Адмирал флота) được thành lập vào ngày 7 tháng 5 năm 1940, là quân hàm đô đốc cao cấp nhất trong Hải quân Liên Xô trong giai đoạn 1940-1955. Nó được nâng lên bậc Đô đốc Hải quân Liên Xô vào ngày 3 tháng 3 năm 1955 và đến ngày 28 tháng 4 năm 1962 thì được tái lập với vị thế quân hàm đô đốc cao cấp chỉ sau quân hàm Đô đốc Hải quân Liên Xô, tồn tại đến khi Liên Xô tan rã vào năm 1991. Trong thời kỳ tồn tại (1940-1991), có 12 sĩ quan hải quân từng thụ phong cấp bậc này. Ba trong số họ được thăng hàm Đô đốc Hải quân Liên Xô.

**Ngạch An ninh**

**Tổng ủy viên An ninh nhà nước**
Cấp bậc Tổng ủy viên An ninh nhà nước (Генеральный комиссар государственной безопасности) được thành lập ngày 26 tháng 11 năm 1935, là cấp bậc cao nhất trong ngạch An ninh nhà nước của Liên Xô, được xem là tương đương quân hàm Nguyên soái Liên Xô. Cấp bậc này bị bãi bỏ vào ngày 9 tháng 7 năm 1945. Trong thời gian tồn tại ngắn ngủi (1935-1945), chỉ có 3 lãnh đạo an ninh được phong cấp bậc này. Cả ba đều là Ủy viên nhân dân Nội vụ

**Ủy viên An ninh nhà nước bậc 1**
Cấp bậc Ủy viên An ninh nhà nước bậc 1 (Комиссар государственной безопасности 1-ого ранга) được thành lập vào ngày 7 tháng 10 năm 1935, là cấp bậc cao cấp trong ngạch An ninh nhà nước của Liên Xô, chỉ xếp sau cấp bậc Tổng ủy viên An ninh nhà nước. Cấp bậc này bị bãi bỏ vào ngày 6 tháng 7 năm 1945. Chỉ có 9 lãnh đạo an ninh được phong cấp bậc này. Cả chín người về sau đều bị xử tử.

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Quân hàm Liên Xô
Thể loại:Tướng lĩnh Liên Xô