Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Nguồn nhân lực bác sĩ

Nguồn nhân lực bác sĩ đề cập đến số lượng bác sĩ được đào tạo và làm việc trong hệ thống y tế hay hoạt động trong thị trường chăm sóc sức khỏe. Nguồn nhân lực này chủ yếu phụ thuộc vào số lượng sinh viên tốt nghiệp tại các trường y ở một quốc gia hoặc vùng lãnh thổ, và cũng còn phụ thuộc vào số bác sĩ tiếp tục hành nghề y như một con đường sự nghiệp và vẫn ở lại đất nước đóng góp cho quê hương. Trong một số bối cảnh nhất định, nhu cầu cần đến bác sĩ tùy thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau, bao gồm cả nhân khẩu học và dịch tễ học của người dân địa phương, số người hành nghề chăm sóc sức khỏe làm việc trong hệ thống y tế, cũng như các chính sách và mục tiêu sức khỏe. Nếu nhiều bác sĩ được đào tạo hơn mức cần thiết, thì cung vượt quá cầu; nhưng nếu quá ít bác sĩ được đào tạo và được giữ chân lại, thì một số người dân có thể sẽ gặp khó khăn trong tiếp cận các dịch vụ chăm sóc sức khỏe. Thiếu bác sĩ là tình trạng không đủ nguồn nhân lực bác sĩ để điều trị cho tất cả bệnh nhân cần được chăm sóc y tế.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ước tính thế giới đang thiếu 4,3 triệu bác sĩ, y tá và các nhân viên y tế khác, đặc biệt tại nhiều nước đang phát triển. Các quốc gia đang phát triển thường xảy ra tình trạng thiếu bác sĩ do hạn chế về số lượng và chất lượng của các trường y và do di cư quốc tế: bác sĩ thường có thể kiếm được nhiều tiền hơn và có điều kiện làm việc tốt hơn tại các quốc gia khác. Nhiều quốc gia phát triển cũng báo cáo tình trạng thiếu bác sĩ, và thường xảy ra ở nông thôn và các khu vực khác. Sự thiếu bác sĩ cũng đang được tranh luận tại Mỹ, Canada, Anh, Úc, New Zealand và Đức.
Một số nguyên nhân cho sự thiếu hụt nguồn nhân lực bác sĩ hiện tại và dự tính trong tương lai đã được đưa ra; tuy nhiên, không phải ai cũng đồng ý rằng thiếu hụt bác sĩ là có thật, ít nhất là không ở Hoa Kỳ. Ví dụ, trên kênh blog tin tức y tế KevinMD đã lập luận rằng sự thiếu hiệu quả trong hệ thống chăm sóc sức khỏe thường do bởi các sáng kiến của chính phủ, đã làm giảm số lượng bệnh nhân được bác sĩ thăm khám; bằng cách buộc các bác sĩ dành nhiều thời giờ của mình vào việc nhập dữ liệu và hoạt động sức khỏe cộng đồng, những sáng kiến này đã làm giảm thời lượng bác sĩ trực tiếp chăm sóc cho bệnh nhân.

**Tham khảo**
Thể loại:Kinh tế sức khỏe
Thể loại:Bác sĩ
Thể loại:Giáo dục y khoa
Mô đun:Location map/data/Russia Chuvashia

return {
	name = 'Chuvashia',
	top = 56.35,
	bottom = 54.60,
	left = 45.88,
	right = 48.50,
	image = 'Outline-Chuvashiya.svg',
	image1 = 'Relief-Chuvashiya.png'
}
Tùng Phố

Tùng Phố là một nhai đạo của Tùng Bắc, Cáp Nhĩ Tân, Hắc Long Giang, Trung Quốc, cũng là một thị trấn. Tọa lạc tại phía bắc của Cáp Nhĩ Tân, ở phía bắc của sông Tùng Hoa, cách trung tâm thành phố với 5 kilômét. Diện tích là 59.74 km2, dân số có 35,000 người. Tùng Phố nghĩa là bến cảng của sông Tùng Hoa, trong đó "Tùng" là viết tắt của sông Tùng Hoa, "Phố" nghĩa là bến cảng.

**Địa lý**
Tùng Phố ở tại bên bờ của sông Tùng Hoa, về phía đông và phía nam là sông, giáp với Lợi Dân của Hô Lan ở phía bắc, giáp với Tiền Tiến và đường sắc Tân Châu ở phía tây. Đất của Tùng Phố là thấp, mùa xuân là khô hạn, mùa mưa là tháng 7 và tháng 8, có 130 ngày không có sương giá.
Tùng Phố có giao thông khả tiện lợi: có đường sắc Tân Bắc, quốc lộ 202, đường xe Cáp Hắc, đường xe Cáp Đại đi qua; Có 4 ga đường sắc: Ga Tân Tùng Phố, Ga Miệu Đài Tử, Ga Bắc Tùng Phố, Ga Tùng Bắc. Cũng có 9 bến xe buýt và 3 bến cảng. Tùng Phố có một số nhà máy, như Nhà máy đường Cáp Nhĩ Tân, Nhà máy đóng tàu Cáp Nhĩ Tân.

**Lịch sử**
Năm 1850, đây có tên là Mã Gia Thuyền Khẩu(馬家船口, nghĩa là bến tàu của họ Mã) vì đó có một bến tàu được điều hành bởi họ Mã. Về sau, do bến tàu này, một thị trấn nhỏ được hình thành. Ngày 15 tháng 12 năm 1912, thống đốc của tỉnh Hắc Long Giang đã ra lệnh thành lập hội đồng Mã Gia Thuyền Khẩu ở đây, hội đồng này thuộc về Hô Lan. Năm sau, đổi tên thành hội đồng Tùng Bắc. 1925, được đổi tên thành hội đồng Tùng Phố; 1933, hội đồng này thuộc về Cáp Nhĩ Tân. 1938, thiết lập quận Tùng Phố.
1953, quận Tùng Phố có hai hương (Tùng Phố, Tân Hưng) và hai nhai đạo (Đường Xưởng, Thuyền Khẩu). 1958, quận Tùng Phố được tính vào quận Tân Giang, nhưng không lâu sau đó quận Tân Giang bị hủy bỏ. Hương Tùng Phố (hương gần như xã của Việt Nam) tính vào quận Đạo Ngoại. Tùng Phố được thay đổi thành công xã nhân dân tại thời điểm đó. 1979, Đạo Ngoại khôi phục lại tất cả các nhai đạo, và đặt thêm hai nhai đạo: Chấn Giang, Thuyền Khẩu. 1983, Tùng Phố được khôi phục lại thành hương; 1985, Tùng Phố được nâng cao thành thị trấn, mà nhai đạo Thuyền Khẩu được tín vào thị trấn Tùng Phố.
2004, chính quyền thiết lập quận Tùng Bắc, thị trấn Tùng Phố được sáp nhập quận mới này. Tháng 11 của năm này, chính quyền chấp nhận Tùng Phố là nhai đạo đồng thời cũng là thị trấn.
2017, nhai đạo Thuyền Khẩu được độc lập lại, tách khỏi Tùng Phố. Thuyền Khẩu lấy hai xã khu (Thuyền Khẩu, Quảng Tín Tân Thành) và ba làng (Thái Dương Thăng, Đông Minh, Đăng Tháp) từ Tùng Phố.

**Phân chia**
Tùng Phố hiện nay có 5 xã khu và 6 làng.
*Xã khu: Đường Xưởng (糖廠), Thường Thịnh Nguyên (常盛源), Bắc Ngạn Khải Trình (北岸啓程), Bắc Ngạn Hưng Hòa Thành (北岸興和城), Phú Lực Thành (富力城)
*Làng: Tùng Phố (松浦), Tùng Hoa Giang (松花江), Đông Phương Hồng (東方紅), Hồng Tinh (紅星), Tân Hoa (新華), Lê Minh (黎明)

**Tham khảo**
Thể loại:Cáp Nhĩ Tân
Mô đun:Location map/data/Russia Kalmykia

return {
	name = 'Kalmykia',
	top = 48.5,
	bottom = 44.5,
	left = 41.5,
	right = 48.0,
	image = 'Outline_Map_of_Kalmykia.svg',
	image1 = 'Relief Map of Kalmykia.png'
}
Mô đun:Location map/data/Russia

return {
	name = 'Nga',
	x = '50.0 + 71.51617284504452 * ((1.6671750744677123-($1*pi / 180)) * sin(0.807990549171814 * ($2 + ($2<0)*360 - 100) * pi / 180))',
	y = '50.0 + 1.8540031397174255 * 71.51617284504452 * 0.20267660928013187 - 1.8540031397174255 * 71.51617284504452 * (0.7246972783907744 - (1.6671750744677123-($1*pi / 180)) * cos(0.807990549171814 * ($2 + ($2<0)*360 - 100) * pi / 180))',
	image = 'Russia edcp location map.svg',
	image1 = 'Russia edcp relief location map.jpg'
}
Mô đun:WikidataCoord

require('strict')
local getArgs = require('Module:Arguments').getArgs
local patterns = {
	'(%d+)°(%d+)'(%d%.+)"(NS),%s*(%d+)°(%d+)'(%d%.+)"(EW)',		-- if the returned data looks like 55°13'12"N, 23°17'17"E
	'(%d+)°(%d+)'(NS),%s*(%d+)°(%d+)'(EW)',									-- if the returned data looks like 54°24'N, 25°25'E
	'(%d+)°(%d+)′\'(%d%.+)″\"(NS),?%s*(%d+)°(%d+)′\'(%d%.+)″\"(EW)',	-- when args1 is a dms string that uses quotes or primes
	'(%d+)°(%d+)′\'(NS),?%s*(%d+)°(%d+)′\'(EW)',								-- when args1 is a dms string that uses quotes or primes, bit shorter format
	'(%d+%.?%d*)°(NS),?%s*(%d+%.?%d*)°(EW)',										-- when args1 is a decimal degrees string
	}
local params = {'display', 'format', 'name', 'notes'};							--  template paramters
----------------------------------------------------------------------------------------------
Whether variable is set or not.  A variable is set when it is not nil and not empty.
local function is_set( var )
	return not (var == nil or var == );
end
--------------------------------------------------------------------------------------------------
Template entry point.  This function takes up to two unnamed positional parameters:
	1 = coordinate string typically from a call to Wikidata like this: from=Q...
	2 = coordinate parameters; see Template:Coord
	
Also takes the named parameters |display=, |format=, |name=, |notes= which it passes on to 
Reformats the Wikidata coordinate string into unnamed parameters for 
local function main (frame)
	local args = getArgs(frame);
	local lat_long = {};														-- table of lat/long coords extracted from wikidata return 
	
	if not is_set (args1) then												-- in case wikidata returns nothing (happens when Q... is wrong)
		return ' – missing coordinate data';		-- error message and quit
	else
		for _, pattern in ipairs (patterns) do
			lat_long1, lat_long2, lat_long3, lat_long4, lat_long5, lat_long6, lat_long7, lat_long8 =
				mw.ustring.match (args1, pattern)
			if lat_long1 then
				break;
			end
		end
	end
	if not lat_long1 then
		return ' – malformed coordinate data';	-- wikidata returned something else
	end
	
	if is_set (args2) then													-- coordinate parameters are in second unnammed positional parameter
		table.insert (lat_long, args2);										-- add coordinate parameters as next positional parameter after coordnates
	end
	for _, param in ipairs (params) do
		if is_set (argsparam) then
			lat_longparam = argsparam;										-- add the named parameters if they have a value
		end
	end
	if args._debug then
		return table.concat ({ ), });
	end
	return frame:expandTemplate ({title = 'coord', args=lat_long});				-- invoke template  with wikidata lat/long
end
------------------------------------------------------------------------
return {main = main}
Đệ nhị Cộng hòa Hungary

Đệ nhị Cộng hòa Hungary (Magyar Köztársaság) là một nước cộng hòa nghị viện được thành lập một thời gian ngắn sau khi Vương quốc Hungary bị phá hủy vào ngày 1 tháng 2 năm 1946 và tự giải thể vào ngày 20 tháng 8 năm 1949.

**Tham khảo ==
Thể loại:Trang ngắn nhất được giám sát

Thể loại này được sử dụng trong các trang đang theo dõi và giám sát đã bị xóa khỏi các báo cáo trang ngắn, vì chúng đáp ứng mức chất lượng tối thiểu, nhưng vẫn có thể được hưởng lợi từ sự chú ý và bỏ qua.
Sử dụng Long comment để thêm các trang vào thể loại này.
Độ dài hiện tại của nội dung được tạo ra bởi Long comment là #gọi:string|len|Short pages monitor.
Nguyễn Đăng Quang

Nguyễn Đăng Quang là tên họ phổ biến của người Việt Nam.
Nguyễn Đăng Quang có thể là:- Nguyễn Đăng Quang (doanh nhân) (sinh năm 1963), nhà sáng lập và chủ tịch Tập đoàn Masan, phó chủ tịch Techcombank.- Nguyễn Đăng Quang (sinh năm 1968), Phó Bí thư thường trực Tỉnh ủy Quảng Trị.- Nguyễn Đăng Quang (nghệ sĩ) (sinh năm 1998), nghệ sĩ dương cầm.
Sông Rocha

Sông Rocha hay sông Kunturillu (Tiếng Quechua: Kunturillu đen và trắng, tiếng Tây Ban Nha: Condorillo, Kundurillu, Kunturillo). Phía thượng nguồn được gọi là sông Mayllanku (Maylanco) là một con sông chảy trong khu Cochabamba, tỉnh Quillacollo. Sông Rocha cùng với sông Arque nhập vào nhau tạo thành sông Caine. Sông Kunturillu được đổi tên thành sông Rocha theo tên của đại úy Martín de la Rocha, người đã làm chệch hướng dòng dòng sông vào năm 1565.

**Thư viện ==
Sông Naryn

Sông Naryn (Tiếng Kyrgyz: Нарын, tiếng Nga: Нарын, Tiếng Uzbek: Norin) bắt nguồn từ đỉnh núi Thiên Sơn ở Kyrgyzstan chảy về phía tây qua Thung lũng Fergana đến Uzbekistan. Tại đây, nó hợp nhất với sông Kara Darya (gần Namangan) để tạo thành sông Syr Darya. Sông Naryn dài 807 km (tính cả sông Chong-Naryn) và có lưu lượng là 13,7 km khối.
Các nhánh lớn nhất của sông Naryn là: sông Kichi-Naryn, sông At-Bashi, sông On Archa, sông Kadjyrty, sông Chychkan, sông Alabuga, sông Kökömeren,...
Con sông có nhiều hồ chứa nước rất quan trọng với những nhà máy thủy điện. Lớn nhất là hồ chứa Toktogul ở Kyrgyzstan chứa 19,9 km khối nước. Các đập ở hạ lưu sông Toktogul ở Kyrgyzstan bao gồm: Kurpsai, Tash-Kumyr, Shamaldysai và Uch-Kurgansk. Thượng nguồn của hồ Toktogul ở Kyrgyzstan là đập Kambarata-2 và At-Bashi trong khi Kambarata-1 và Kambarata-3 đang trong giai đoạn lập kế hoạch.
Một số nơi dọc theo sông: Kyrgyzstan: Kara-Say, tỉnh Naryn, Naryn, Dostuk, tỉnh Jalal-Abad, Kazarman, hồ chứa Toktogul, Kara-Köl, Tash-Kumyr.
Hợp lưu giữa sông Naryn và Kara Darya nhìn từ trên cao, có thể thấy rất nhiều đồng ruộng.
Hình:Aral map.png|thumb|left|Bản đồ biển Aral, sông Kara Darya, Amu Darya và Naryn

**Tham khảo==
Đái tháo đường thai kỳ

Đái tháo đường thai kỳ là tình trạng người phụ nữ không mắc đái tháo đường có tăng đường huyết khi mang thai. Đái tháo đường thai kỳ thường dẫn đến một vài triệu chứng; tuy nhiên, nó làm tăng nguy cơ tiền sản giật, trầm cảm và cần phải sinh mổ. Trẻ sinh ra từ những bà mẹ bị đái tháo đường thai kỳ được điều trị kém có nguy cơ quá lớn, có lượng đường trong máu thấp sau khi sinh và vàng da. Nếu không được điều trị, nó cũng có thể dẫn đến thai chết lưu. Về lâu dài, trẻ em có nguy cơ thừa cân và phát triển đái tháo đường loại 2 cao hơn.
Đái tháo đường thai kỳ là do không đủ insulin trong tình trạng kháng insulin. Các yếu tố nguy cơ bao gồm thừa cân, trước đây bị đái tháo đường thai kỳ, tiền sử gia đình mắc đái tháo đường loại 2 và mắc hội chứng buồng trứng đa nang. Chẩn đoán bằng xét nghiệm máu. Đối với những người có nguy cơ bình thường, sàng lọc được khuyến khích giữa 24 và 28 tuần mang thai. Đối với những người có nguy cơ cao, xét nghiệm có thể xảy ra ở lần khám tiền sản đầu tiên.
Phòng ngừa là bằng cách duy trì cân nặng khỏe mạnh và tập thể dục trước khi mang thai. Đái tháo đường thai kỳ được điều trị bằng chế độ ăn kiêng cho người đái tháo đường, tập thể dục và có thể tiêm insulin. Hầu hết phụ nữ có thể kiểm soát lượng đường trong máu bằng chế độ ăn uống và tập thể dục. Xét nghiệm đường huyết trong số những người bị ảnh hưởng thường được đề nghị bốn lần một ngày. Nên cho con bú càng sớm càng tốt sau khi sinh.
Đái tháo đường thai kỳ ảnh hưởng đến ba con9% thai kỳ, tùy thuộc vào dân số được nghiên cứu. Nó đặc biệt phổ biến trong ba tháng cuối của thai kỳ. Nó ảnh hưởng đến 1% những người dưới 20 tuổi và 13% những người trên 44 tuổi. Một số nhóm dân tộc bao gồm người châu Á, người Mỹ gốc Ấn, người Úc bản địa và người dân đảo Thái Bình Dương có nguy cơ cao hơn. Trong 90% trường hợp, đái tháo đường thai kỳ sẽ tự giải quyết sau khi em bé chào đời. Phụ nữ, tuy nhiên, có nguy cơ mắc đái tháo đường loại 2.

**Tham khảo**
Thể loại:RTT
Thể loại:Sức khỏe nữ giới
Thể loại:Đái tháo đường
Độ Newton

Tập tin:Portrait of Sir Isaac Newton, 1689.jpg|nhỏ|Isaac Newton (1643 - 1727), người phát minh ra Độ Newton
Độ Newton (°N hay độ N) là đơn vị đo nhiệt độ được đặt tên theo nhà vật lý, nhà thiên văn học, nhà triết học, nhà toán học, nhà thần học và nhà giả kim thuật người Anh Isaac Newton. Nó được ra đời khoảng năm 1700. Vì một số lý do mà thang nhiệt độ này không được sử dụng rộng rãi trên thế giới.

**Chuyển đổi từ thang độ Newton sang thang độ khác**

**Quy luật chuyển đổi từ thang độ Newton sang các thang độ khác**

**So sánh thang độ Newton với các thang độ khác**

**So sánh giữa các thang độ**

**So sánh tính chất**

**Chú thích**
Nhiệt độ thông thường của cơ thể người là 36.8 °C ±0.7 °C, hay 98.2 °F ±1.3 °F. Giá trị 98.6 °F thường thấy là do được đổi từ 37 °C dựa trên tiêu chuẩn chuyển đổi của Đức ở thế kỷ 19.

**Ghi chú**
Một số dữ liệu trong bảng trên đã được làm tròn.
scales_xy

**So sánh dưới dạng đồ thị**

**So sánh dưới dạng bảng**

**Tính chất của thang độ Newton**

**Xem thêm**
 Isaac Newton- Độ Celsius- Độ Fahrenheit- Độ Kelvin- Chuyển đổi giữa các thang đo nhiệt độ

**Chú thích và tham khảo**
Thể loại:Đơn vị đo nhiệt độ
Fucose

Fucose (hay Fucoza) là một hexose đường deoxy với công thức hóa học C6H12O5. Nó được tìm thấy trên  N -glycan được liên kết trên động vật có vú, côn trùng và thực vật Bề mặt tế bào. Fucose là tiểu phần cơ bản đơn vị của rong biển polysacarit fucoidan. α(1→3) linked core fucose is a suspected carbohydrate antigen for IgE-mediated allergy.
Hai đặc điểm cấu trúc phân biệt fucose với các loại đường sáu carbon khác có trong động vật có vú: thiếu nhóm hydroxyl trên carbon ở vị trí 6 (C-6) (do đó biến nó thành đường deoxy) và L-configuration. Nó tương đương với 6-deoxy-L-galactose.
Trong các cấu trúc glycan chứa fucose, glycans fucosyl hóa, fucose có thể tồn tại như một sửa đổi đầu cuối hoặc phục vụ như một điểm đính kèm để thêm các loại đường khác.
Ở người N-glycans được liên kết, fucose được liên kết phổ biến nhất là α-1,6 với thiết bị đầu cuối khử β -N- acetylglucosamine. Tuy nhiên, fucose ở termini không khử liên kết α-1,2 với galactose tạo thành kháng nguyên, cấu trúc của kháng nguyên nhóm máu A và B.
Fucose được giải phóng từ các polyme có chứa fucose bởi một enzyme có tên là α -fucosidase được tìm thấy trong lysosome.
L
Fucosyl hóa các kháng thể đã được thiết lập để giảm liên kết với thụ thể Fc của các tế bào Kẻ giết người tự nhiên và do đó làm giảm độc tính tế bào phụ thuộc vào kháng nguyên. Do đó, kháng thể đơn dòng afucosylated đã được thiết kế để tuyển dụng hệ thống miễn dịch cho các tế bào ung thư đã được sản xuất trong các dòng tế bào thiếu enzyme cho fucosylation lõi (FUT8), do đó tăng cường tiêu diệt tế bào in vivo.

**Xem thêm**
 Digitalose, methyl ether của D-fucose- Fucitol- Sản xuất Verotoxin Escherichia coli

**Tham khảo**
Thể loại:Hợp chất hữu cơ
Thể loại:Aldohexose
Thể loại:Đường deoxy
Kuchikamizake

là một loại rượu Nhật Bản làm từ gạo kết hợp với quá trình ngậm nước bọt của người làm để lên men. Kuchikamizake là một trong những loại sake có sớm. Kuchi nghĩa là "miệng", kami nghĩa là "nhai" và zake đọc giống với "sake".

**Miêu tả**
Kuchikamizake có màu trắng đục, vị chua. Người thực hiện việc làm kuchikamizake thường là một trinh nữ.  Nhai kỹ cơm đã nấu chín cho đến khi tan thành chất lỏng, sau đó phun vào một bình chứa. Hỗn hợp thu được sau đó để lại để lên men, các enzym từ nước bọt của người sẽ phá vỡ cacbohydrat trong gạo để tạo ra rượu. Nó có thể đạt khoảng 7% độ cồn sau 2 tuần lên men.

**Phim ảnh**
Kuchikamisake đã từng xuất hiện trong bộ phim anime "Your Name" và được khán giả chú ý

**Tham khảo**
Thể loại:Rượu
Thể loại:Thuật ngữ tiếng Nhật
Chữ Lontara

Chữ Lontara là một kiểu thuộc nhóm chữ Brahmic truyền thống được sử dụng viết các tiếng Bugis, Makassar và Mandar ở vùng Sulawesi, Indonesia. Nó còn được gọi là chữ Bugis, vì các văn liệu Lontara viết cho tiếng Bugis là nhiều nhất .
Trong thời kỳ thuộc địa của Hà Lan chữ này phần lớn đã được thay thế bằng chữ Latinh, mặc dù ngày nay nó vẫn được sử dụng ở một mức độ hạn chế.
Thuật ngữ Lontara có nguồn gốc từ lontar là tên trong tiếng Malay của cây thốt nốt, có lá cây được sử dụng cho các bản viết. Trong tiếng Bugis chữ Lontara được gọi là urupu sulapa eppa có nghĩa là "những chữ bốn góc", ám chỉ niềm tin của Bugis-Makasar về bốn yếu tố hình thành vũ trụ: lửa, nước, không khí và đất.
Hình:Lontara Abugida.svg|thumb|400px|center|Các phụ âm của Abugida Lontara

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Lontara and Makasar scripts-  Article about Buginese script in JSTOR-  Unicode block of ﻿Buginese script-  Buginese script on www.ancientscripts.com-  Saweri date=2009-02-09 , a font that supports only lontara script. (This font is Truetype-only, and will not properly reorder the prepended vowel /e/ to the left without the help of a compliant text-layout engine, still missing)-  Revised final proposal for encoding the Lontara (Buginese) script in the UCS, by Michael Everson (2003). Detailed description of the graphical features of the script, needed in conforming fonts (including a ligature), submitted to the ISO TC2 and Unicode working committee prior to the final encoding of the Bugis/Lontara script in the UCS. Note that this document describes a few other characters that were not encoded in the final release of Unicode 4.1 where the script was encoded (notably a vowel killer or virama, found in some transcriptions to disambiguate the script, a diacritic for annotating the gemination of consonants, an anusvara sign for noting the vowelless ng, and a few other punctuation symbols).
Thể loại:Chữ viết Indonesia
Thể loại:Chữ Brahmic
Thể loại:Chữ viết được mã hóa trong Unicode
Các vụ đánh bom ngày lễ Phục Sinh tại Sri Lanka 2019

Vào ngày 21 tháng 4 năm 2019, một loạt vụ nổ đã xảy ra tại ba nhà thờ và bốn khách sạn ở các thành phố ở Sri Lanka, bao gồm thủ đô thương mại Colombo. Ít nhất 258 người (bao gồm cả người nước ngoài) đã thiệt mạng và hơn 500 người bị thương trong các vụ đánh bom. Các vụ đánh bom xảy ra vào đúng ngày lễ Phục sinh tại ba nhà thờ ở Negombo, Batticaloa và Colombo và tại bốn khách sạn Shangri-La, Cinnamon Grand và Kingsbury, Tropical Inn ở Colombo.
Đây là lần đầu Sri Lanka trải qua một cuộc tấn công khủng bố lớn kể từ khi một vụ xảy ra vào năm 2009 và sau cuộc Nội chiến Sri Lanka.

**Ghi chú**

**Tham khảo**
Thể loại:Colombo
Thể loại:Tội ác căm thù
Aimoto Mizuho

là một nữ tác giả manga người Nhật.

**Công việc**
 ABOの天使たち- 彼と彼女のイエスタデイ- こ〜んなにきみをI LOVE YOU!- あしたきっとあなたに- 天使になりたい- Kiss♪kiss♪kiss- 同窓会 -Re union-- ハーフ・ボイルド・エンジェル- 花ごよみ病院の人々- 哀しい気分DE失恋倶楽部- 天使になりたい -ひなのナース日誌-- 由希子 -輝くいのち-- だいすき
ゆずの子育て日記

**Liên kết ngoài**
  Trang chính 
Thể loại:Mangaka
Thể loại:Nhân vật còn sống
Ama Pui

Ama Pui (cha của Pui), tên thật Y Liă Mjâo là một chính khách Việt Nam, sắc tộc người Êđê là cựu Bí thư tỉnh ủy Đắk Lắk, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh. Ông sinh ngày ngày 26 tháng 6 năm 1932 tại buôn A Drơng, xã Cư Pơng, huyện Krông Buk, tỉnh Đắk Lắk.
Tháng 4-1975, là Tỉnh ủy viên được phân công làm Phó Bí thư Thị ủy, Phó Chủ tịch UBND, Chủ tịch Mặt trận thị xã Buôn Ma Thuột. 
Tháng 6-1991, tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VII của Đảng, ông làm Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng. 
Năm 1992 tại Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Đắk Lắk lần thứ XI ông làm Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh. Hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Đắk Lắk giữa nhiệm kỳ khóa XI, ông làm Bí thư Tỉnh ủy (1994-5/1996) – Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Ông là đại biểu Quốc hội Khóa VIII, Khóa IX, Ủy viên Hội đồng Dân tộc của Quốc hội Khóa VIII, Khóa IX.
Năm 1997 ông nghỉ công tác.

**Tham khảo**
Thể loại:Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Thể loại:Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk
Thể loại:Bí thư Tỉnh ủy Đắk Lắk
Thể loại:Người Đắk Lắk
Thể loại:Người Ê Đê
Nhân khẩu Đế quốc Nhật Bản

Dân số Nhật Bản tại thời kỳ Minh Trị Duy Tân được ước tính là 34.985.000 vào ngày 01 tháng 1 năm 1873, trong khi cơ quan đăng ký chính thức gia đình gốc (本籍, honseki) và de facto (hay hiện tại cơ quan đăng ký (現住, genjū) dân số trên cùng ngày lần lượt là 33.300.644 và 33.416.939. Chúng tương đương với dân số của Anh (31.000.000), Pháp (38.000.000) và Áo-Hung (38.000.000).

**Dân số**
Chính phủ Minh Trị đã thành lập hệ thống đăng ký mặc đồng phục của sổ đăng ký gia đình (戸籍 đăng ký gia đình) vào năm 1872, được gọi là Jinshin koseki (壬申戸籍).
Cuộc điều tra dân số quốc gia đầu tiên dựa trên một mẫu dân cư đầy đủ được tiến hành tại Nhật Bản vào năm 1920 và được tiến hành cứ năm năm một lần sau đó. Theo Cục Thống kê của Bộ Nội vụ và Truyền thông, sự phân bố dân số của Nhật Bản từ năm 1920 đến năm 1945 như sau.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Population of Japan, Statistics Bureau-  Kindai Digital Library at the National Diet Libray of Japan (văn bản gốc bằng tiếng Nhật)
**  Imperial Japan Static Population Statistics kể từ December 31, 1908 (de facto dân số từ năm 1885 với các ký hiệu tiếng Pháp)
**  Japan Registered Population Tables kể từ January 1, 1874 (chỉ bằng tiếng Nhật)-  DSpace at Waseda University date=2009-06-19 
** Kokudaka and population Table (Bộ sưu tập Okuma Shigenobu, văn bản gốc bằng tiếng Nhật)-  Boys, Anthony FF, World Population, 2000 date=2008-01-08 -  Wendell Cox Consultancy-  New York Times, Mar 2, 1921-  Asian Population Statistics date=2019-05-03 
Đế quốc
Thể loại:Đế quốc Nhật Bản
Thể loại:Nhân khẩu Nhật Bản
Akaishi Michiyo

là một tác giả manga người Nhật. Bà tốt nghiệp trường trung học nữ Saitama Dai-Ichi và sau đó theo học tại Musashino Art University. Năm 1979, Akaishi đứng đầu trong cuộc thi Shogakukan Shinjin Comic.
Câu chuyện đầu tay của bà là Marshmallow Tea wa Hitori de, đăng vào tháng 1 năm 1980 trên Bessatsu Shōjo Comic. One More Jump  của Akaishi thắng giải Shogakukan Manga Award năm 1994 cho kodomo manga. Bà cũng là giám khảo cho Shogakukan Manga Awards lần thứ 53 vào năm 2008.

**Công việc**
 Moete Miko (燃えてＭＩＫＯ | Burning Miko) 1982- Alpen Rose (アルペンローゼ | Arupen Rōze) 1983-1986- 6-byou no 9-gatsu (６秒の９月 | Of 6 seconds in September) 1984- Supākuringu sutorīto (スパークリング ストリート | Sparkling Street)	1984- Naisho no Half Moon (ないしょのハーフムーン)	1985- Andasutadi (アンダースタディー | Under study) (1985)- Kyatchi 30-byō (キャッチ30秒 | Catch 30 seconds) 1986- Hime 100% (姫100％ | Princess 100%) 1987- "Arudo" no "a" (「あると」の「あ」 | "Alto" and "A") 1989- Vùng đất sao chổi / Ngôi sao cô đơn (天よりも星よりも | Ten yorimo hoshi yorimo) 1989- Fushigi no Rin (ふ・し・ぎのRIN | Rin in wonderland) 1990- SAINT (セイント) 1992- P.A.（プライベート・アクトレス | Private Actress）1992- Ashita watashi ni korosareru (明日・わたしに・殺される | I will be killed tomorrow) 1992- Asutarisuku (アスターリスク | Asterisk) 1992- Wan moa janpu (ワン・モア・ジャンプ | One More Jump) 1993- News 6:30	(ニュースろくさんまる | News Roku San Maru) 1996- Ame no Niau Jeya (雨の似合う部屋 | Room look good rain)	1996- Yoru ga Owaranai (夜がおわらない | The Lights Never End) 1997- Fair Lady wa Namida wo Nagasu (フェアレディは涙を流す | Fair Lady shed tears) 1997- Silent Eye (サイレント) 1997- Eien kamo shirenai (永遠かもしれない | Perhaps Forever)	1998- Alexander Daiou - Tenjou no Oukoku (アレクサンダー大王 ~天上の王国~ | Alexander the Great – Kingdom) 1998- Sutoroberīmūn (ストロベリームーン | Strawberry Moon)	2000- Amakusa 1637 (AMAKUSA 1637) 2001-2006- Shichou Tooyama Kyouka (市長遠山京香 | Mayor Kyoka Toyama) 2001-2008- Vương quốc điện ảnh (シネマの帝国 | Cinema no Teikoku) 2002- Video J (ビデオジェイ) 2003- Khúc tình ca ban mai (暁のARIA | Akatsuki no Aria) 2006-2012- Keitai ga Ochiteita (ケータイが落ちていた | A Cell Phone Was Dropped)  2006- Fice On Ice (ファイヤーオンアイ | Faiyāon'ai) 2009-2014- Ten No Shinwa Chi No Eien (天の神話地の永遠 | Eternal Heaven of Mythology Land) 2014- Angel Trumpet (エンジェル・トランペット) 2012-2017

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 8716
Thể loại:Sinh năm 1959
Thể loại:Nhân vật còn sống
Thể loại:Nhà văn Nhật Bản
Thể loại:Người Saitama
Thể loại:Mangaka
Quyền LGBT ở Guyana

Quyền đồng tính nữ, đồng tính nam, song tính và chuyển giới ở Guyana phải đối mặt với những thách thức pháp lý mà những người không phải LGBT không gặp phải. Guyana là quốc gia duy nhất ở Nam Mỹ và là quốc gia duy nhất ở châu Mỹ ngoài Caribbean, nơi các hành vi đồng tính luyến ái (cũng như dị tính quan hệ tình dục qua đường hậu môn và quan hệ bằng miệng) vẫn còn bất hợp pháp. Theo luật pháp của Guyana, tham gia vào quan hệ tình dục qua đường hậu môn hoặc bằng miệng có thể bị phạt tù chung thân. Luật pháp không được thi hành, tuy nhiên. Gần đây, đã có những nỗ lực để coi thường các hành vi đồng tính luyến ái. Tổng thống David A. Granger ủng hộ những nỗ lực này.
Vào tháng 8 năm 2016, Tòa án Tối cao ở Belize đã bãi bỏ lệnh cấm thẩm quyền của Belize là vi hiến. Bởi vì Belize và Guyana (và tất cả các quốc gia thành viên của CARICOM) có chung một luật pháp giống nhau, lệnh cấm mua sắm của Guyana cũng là vi hiến. Tuy nhiên, không giống như Belize, Hiến pháp của Guyana có một "điều khoản tiết kiệm", bảo vệ các luật được thừa kế bởi Đế chế Anh trước khi xem xét hiến pháp, ngay cả khi những luật này chống lại các quyền cơ bản của con người. Mặc quần áo chéo là bất hợp pháp cho đến tháng 11 năm 2018, khi đạo luật bị Tòa án Công lý Caribbean, tòa án của khu nghỉ mát cuối cùng của Guyana.
Xã hội Guyan có xu hướng xem đồng tính luyến ái, chuyển giới và người không nhị phân tiêu cực, mặc dù thái độ đang dần thay đổi và trở nên dễ chấp nhận hơn. Lần đầu tiên cuộc diễu hành tự hào diễn ra vào tháng 6 năm 2018 với sự hỗ trợ của các nhà lãnh đạo chính trị và tôn giáo khác nhau.

**Bảng tóm tắt**

**Tham khảo==
Sông Detroit

Sông Detroit (tiếng Pháp: Rivière Detroit) dài 24 hải lý (44 km), bắt nguồn từ phía Tây hồ St Clair và đổ vào phía Nam hồ Erie như một eo biển trong hệ thống Ngũ Đại Hồ và tạo thành biên giới tự nhiên giữa Canada và Hoa Kỳ. Con sông phân chia 2 khu vực đô thị: Detroit, Michigan và Windsor, Ontario, khu vực ấy gọi là Detroit-Windsor. Hai thành phố được kết nối bởi cầu Ambassador (cầu Đại sứ), và hệ thống đường ray dưới lòng đất Trung tâm Michigan.
Tên của dòng sông xuất phát từ tiếng Pháp Rivière du Détroit, có nghĩa là sông eo biển. Sông Detroit đã đóng một vai trò quan trọng trong lịch sử của Detroit và Windsor, và là một trong những tuyến đường thủy nhộn nhịp nhất trên thế giới. Nó là một tuyến giao thông quan trọng nối hồ Michigan, hồ Huron và hồ Superior với kênh St. Lawrence và kênh Erie. Khi Detroit trải qua quá trình công nghiệp hóa nhanh chóng vào đầu thế kỷ 20, sông Detroit trở nên ô nhiễm và độc hại. Tuy nhiên, từ cuối thế kỷ 20, một nỗ lực phục hồi rộng lớn đã được thực hiện vì tầm quan trọng sinh thái của dòng sông.
Đầu thế kỷ 21, dòng sông ngày nay có rất nhiều mục đích kinh tế và giải trí. Có rất nhiều hòn đảo trên sông Detroit và phần lớn hạ lưu của dòng sông được đưa vào Khu bảo tồn động vật hoang dã quốc tế sông Detroit. Sông Detroit được chỉ định là sông Di sản Hoa Kỳ và sông Di sản Canada - con sông duy nhất có 2 danh hiệu. 
Vị trí của sông Detroit trên bản đồ nước Mĩ

**Tham khảo==
Sông Saint Clair

Sông Saint Clair (St. Clair) (tiếng Pháp: Rivière Sainte-Claire) là một con sông dài 65,2 km nằm ở trung tâm Bắc Mỹ chảy từ hồ Huron và đổ vào hồ St. Clair, là biên giới tự nhiên giữa tỉnh Ontario và bang Michigan. Con sông này là một thành phần quan trọng trong hệ thống Ngũ Đại Hồ, cùng với các kênh cho phép các tàu thuyền đi lại giữa hệ thống Ngũ Đại Hồ.

**Tham khảo==
Thể loại:Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2019

Thể loại:Đại hội Thể thao Đông Nam Á
Thể loại:Sự kiện thể thao đa môn năm 2019
Thể loại:Thể thao châu Á năm 2019
Thể loại:Thể thao Philippines năm 2019
Thể loại:Giải đấu thể thao quốc tế tổ chức bởi Philippines
Thể loại:Thể thao Vùng đô thị Manila
Thể loại:Thể thao Pampanga
Thể loại:Thể thao Tarlac
Chữ Brahmic

Các chữ Brahmic là một họ của hệ thống chữ viết abugida hoặc chữ cái. Chúng được sử dụng trên khắp tiểu lục địa Ấn Độ, Đông Nam Á và một phần của Đông Á, bao gồm cả Nhật Bản dưới dạng chữ Siddhaṃ. Chúng có nguồn gốc từ chữ Brahmi của Ấn Độ cổ đại, và được sử dụng ở các ngôn ngữ của một số họ ngôn ngữ: Ấn-Âu, Dravida, Tạng-Miến, Mongol, Nam Á, Austronesia và Ngữ chi Thái. Chúng cũng là nguồn cảm hứng để sắp xếp bảng chữ cái kana của tiếng Nhật Bản.

**Lịch sử**
Chữ Brahmic xuất phát từ chữ Brahmi. Brahmi được chứng thực rõ ràng từ thế kỷ thứ 3 TCN dưới triều đại của Ashoka, người đã sử dụng chữ cho các sắc lệnh của đế quốc, nhưng có một số tuyên bố về sử thi trước đó được tìm thấy trên đồ gốm ở Nam Ấn Độ và Sri Lanka. Đáng tin cậy nhất trong số này là những dòng chữ Brahmi ngắn có niên đại từ thế kỷ thứ 4 TCN và được xuất bản bởi Coningham et al. (1996) . Chữ Bắc Brahmi đã phát sinh chữ Gupta trong thời kỳ Gupta, từ đó đa dạng hóa thành một số chữ thời Ấn Độ trung cổ. Các ví dụ đáng chú ý của các chữ thời trung cổ như vậy, được phát triển vào thế kỷ thứ 7 hoặc thứ 8, bao gồm chữ Nagari (Nāgarī), chữ Siddhaṃ và chữ Sharada.
Chữ Siddhaṃ đặc biệt quan trọng trong Phật giáo, vì nhiều kinh điển đã được viết bằng chữ đó. Nghệ thuật thư pháp Siddham tồn tại đến ngày nay tại Nhật Bản. Bản chất âm tiết và trật tự từ điển của hệ thống chữ kana hiện đại của văn bản Nhật Bản được cho là xuất phát từ các chữ ở Ấn Độ, rất có thể thông qua sự truyền bá của Phật giáo.
Chữ Nam Brahmi phát triển thành các chữ Halegannada (Kannada cổ), chữ Pallava và chữ Vatteluttu, lần lượt được đa dạng hóa thành các chữ khác nhau ở Nam Ấn Độ và Đông Nam Á.
Bhattiprolu là một trung tâm lớn của Phật giáo trong thế kỷ thứ 3 TCN và từ đó Phật giáo lan sang Đông Á. Chữ Telugu hiện tại có nguồn gốc từ chữ Bhattiprolu hoặc "chữ Telugu-Kannada" hoặc chữ Kadamba, còn được gọi là "chữ Telugu cổ", do sự giống nhau của nó.
Ban đầu, những thay đổi nhỏ đã được thực hiện mà bây giờ được gọi là Tamil Brahmi, có ít chữ cái hơn so với một số chữ Indic khác vì nó không có phụ âm đọc aspirate hoặc hữu thanh.
Image:Asokan brahmi pillar edict.jpg|180px|Một mảnh của sắc lệnh trụ cột thứ sáu của Ashoka, viết bằng chữ Brahmi, tổ tiên của tất cả các chữ Brahmic
File:Brahmic script travel from India.png|Lan truyền họ chữ Brahmic từ Ấn Độ

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Online Tool which supports Conversion between various Brahmic Scripts-  Windows Indic Script Support-  An Introduction to Indic Scripts-  South Asian Writing Systems-  Enhanced Indic Transliterator date=2017-04-08  Transliterate from romanised script to Indian Languages.-  Indian Transliterator A means to transliterate from romanised to Unicode Indian scripts.-  Imperial Brahmi Font and Text-Editor date=2009-08-26 -  Brahmi Script-  Xlit: Tool for Transliteration between English and Indian Languages date=2019-04-15 -  Padma: Transformer for Indic Scripts date = ngày 1 tháng 10 năm 2019 – a Firefox add-on

Brahmic
Ảnh hưởng của việc thiếu ngủ đối với sinh viên đại học

Ví dụ điển hình của một sinh viên đại học thiếu ngủ, không thể tập trung vào việc học, dẫn đến học kém và giảm hiệu quả học tập.
Ngủ và ngủ đủ giấc là điều cần thiết cho một cơ thể khỏe mạnh và là một chức năng cơ bản hàng ngày. Thiếu ngủ, định nghĩa đơn giản là tình trạng ngủ không đủ giấc. Sinh viên đại học và sau đại học mang nhiều gánh nặng trách nhiệm từ học tập, công việc, đến đời sống xã hội đã làm cản trở lịch trình giấc ngủ bình thường. Ít nhất 50% sinh viên đại học có biểu hiện buồn ngủ vào ban ngày, bởi vì lý do thiếu ngủ, so với 36% thanh thiếu niên và người lớn. Trung bình mỗi sinh viên đại học có khoảng 6 đến 6,9 giờ thời gian ngủ mỗi đêm. Theo Khoa Chẩn đoán của Đại học Stanford. Hiện 68% sinh viên đại học không có được một giấc ngủ trọn vẹn mà họ cần. Dựa trên Điều trị Rối loạn Giấc ngủ, thời lượng ngủ khuyến nghị cần thiết cho mỗi sinh viên đại học là khoảng 8 giờ đồng hồ.  Đa số các sinh viên đại học đều bị thiếu ngủ, với số liệu 70,6% sinh viên được báo cáo ngủ ít hơn 8 giờ. Có nhiều ảnh hưởng của việc thiếu ngủ đối với sinh viên đại học, bao gồm kết quả học tập thấp hơn, yếu kém trong học tập và suy giảm hoạt động thể chất. Một nguyên nhân chính tại sao sinh viên đại học lại bị thiếu ngủ là do vệ sinh giấc ngủ không đúng cách. Vệ sinh giấc ngủ là thói quen có lợi cho việc đem đến những giấc ngủ ngon thường xuyên. Mặc dù khó khăn, những sinh viên mong muốn có được kết quả cao trên con đường học tập, họ phải thường xuyên đối mặt với những thách thực của việc thiếu ngủ và rối loạn giấc ngủ, nhưng điều này lại có ảnh hưởng tiêu cực đến học tập.

**Tham khảo==
Bản mẫu:Brahmic

== Ghi chú**
Các chữ Brahmic là một họ của hệ thống chữ viết abugida hoặc chữ cái. Chúng được sử dụng trên khắp tiểu lục địa Ấn Độ, Đông Nam Á và một phần của Đông Á, bao gồm cả Nhật Bản dưới dạng chữ Siddhaṃ. Chúng có nguồn gốc từ chữ Brahmi của Ấn Độ cổ đại, và được sử dụng ở các ngôn ngữ của một số họ ngôn ngữ: Ngữ hệ Ấn-Âu, Ngữ hệ Dravida, Ngữ tộc Tạng-Miến, Ngữ hệ Mongol, Ngữ hệ Nam Á, Ngữ hệ Austronesia và Ngữ chi Thái. Chúng cũng là nguồn gốc của chữ kana của tiếng Nhật.
Thể loại:Bản mẫu hệ thống viết
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/188

TGM Phaolô Nguyễn Văn Bình- ... linh mục Phaolô Nguyễn Văn Bình du học Rôma về Việt Nam và được bổ nhiệm quản nhiệm họ đạo chỉ có 50 giáo dân?- ... hồi phục sau khi ngừng tim 50 phút, Micae Hoàng Đức Oanh thậm chí còn cải thiện khả năng ghi nhớ?- ... trong lễ trao Bí tích Thêm Sức do giám mục Emmanuel Lê Phong Thuận cử hành, ông khảo hạch giáo lý không những chỉ với trẻ em nhận Bí tích, mà còn khảo hạch cả với phụ huynh của các em?- ... giám mục Phêrô Trần Thanh Chung chỉ giữ duy nhất một chức vụ là Phó Tổng Thư ký Hội đồng Giám mục Việt Nam trong suốt thời kỳ đương nhiệm và giữ chức danh này liên tục đến 4 nhiệm kỳ?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/189

* ....lễ trao Bí tích Thêm Sức do giám mục Emmanuel Lê Phong Thuận cử hành có đến hai bài giảng thay vì một bài như thường lệ?- ... ít tháng trước khi được chọn làm giám mục, Micae Hoàng Đức Oanh từng ngừng tim 50 phút?- ... tên cố tổng giám mục Phaolô Nguyễn Văn Bình được đặt cho một con đường ở quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh, nay là đường sách Thành phố?- ...lễ tấn phong giám mục Giuse Maria Phạm Năng Tĩnh được cử hành vào ban đêm, tổng cộng chỉ có 4 người tham dự?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/190

* ... để cử hành nghi thức truyền chức giám mục, Giuse Maria Phạm Năng Tĩnh đạp xe hơn 40km và đi đò lúc nửa đêm để đến nơi truyền chức?- ... nói về vấn đề bổ nhiệm giám mục tại Việt Nam, tổng giám mục Giuse Nguyễn Chí Linh cho rằng chỉ gặp khó khăn khi bổ nhiệm giám mục cho Tổng giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh hoặc Tổng giáo phận Hà Nội?- ... nữ tu Mary Kenneth Keller là người phụ nữ đầu tiên lấy được bằng tiến sĩ trong lĩnh vực Khoa học máy tính ở Hoa Kỳ cũng như trên thế giới?- ... sau khi chủng viện Lê Bảo Tịnh bị giải tán, linh mục Giuse Nguyễn Tích Đức được bổ nhiệm giữ chức Giám đốc chủng viện này?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/191

TGM Giuse Nguyễn Chí Linh- ... tổng giám mục Giuse Nguyễn Chí Linh từng đi tù vì giảng dạy giáo lý Công giáo?- ... hơn 16 năm sau khi được bổ nhiệm, Phêrô Phạm Tần mới được cử hành nghi thức truyền chức giám mục?- ... giám mục Bartôlômêô Nguyễn Sơn Lâm cho rằng radio ở Sài Gòn trước 1975 đã khiến giáo dân Giáo phận Đà Lạt không biết được sự thật về miền Bắc Việt Nam?- ... Thủ tướng Võ Văn Kiệt từng tặng riêng xe Volga cho tổng giám mục Phaolô Nguyễn Văn Bình?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/192

Alexandria Ocasio-Cortez- ... Tín hữu Công giáo Hoa Kỳ Alexandria Ocasio-Cortez là nữ nghị sĩ trẻ tuổi nhất trong lịch sử của Quốc hội Hoa Kỳ cho đến nay.- ... trong thời gian Phaolô Nguyễn Văn Bình làm Tổng Giám mục, Tổng giáo phận Thành phố Hồ Chí Minh từng có đến 2 linh mục tổng đại diện?- ... giám mục giáo phận Hải Phòng Giuse Maria Nguyễn Tùng Cương từng phải đảm trách song song đến 4 vai trò: giám mục chính tòa, linh mục chính xứ nhà thờ chính tòa Hải Phòng, Quản lý và Thư ký?- ... Hiến sinh của Đan viện Biển Đức Lâm Võ Hoàng từng là Thứ trưởng Bộ thương mại của chế độ Việt Nam Cộng Hòa nhưng sau năm 1975 lại là thành viên  của Nhóm nghiên cứu chuyên đề kinh tế của Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/193

GM Vũ Huy Chương- ... giám mục giáo phận Hưng Hóa Antôn Vũ Huy Chương từng cưỡi ngựa để đến thăm giáo dân?- ... tổng giám mục Phaolô Nguyễn Văn Bình từng cho mở tiểu chủng viện dành riêng cho người Việt Nam gốc Hoa?- ... thời kỳ là linh mục, Philípphê Nguyễn Kim Điền từng đạp xích lô và khuân vác để kiếm sống?- ... để thoát khỏi tình trạng kẹt xe tại Thành phố Hồ Chí Minh, giám mục Stêphanô Tri Bửu Thiên chọn cách sử dụng xe ôm hay đi bộ để di chuyển?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/194

phải- ... Concepción Cabrera de Armida là người phụ nữ Công giáo người Mexico đầu tiên được phong Chân phước?- ... linh mục Phaolô Nguyễn Văn Bình từng nhiều năm đi bộ 6 km trên con đường có nhiều cọp và bò rừng để mua quà Tết cho giáo dân?- ... giám mục Antôn Vũ Huy Chương tham gia viết lời bài hát trong đĩa CD thánh ca nhân dịp ông được truyền chức?- ...Vương cung thánh đường Đức Mẹ Licheń là nhà thờ lớn nhất Ba Lan, nó sở hữu một tòa tháp cao hơn 140m?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/195

Guadalupe Ortiz de Landázuri Fernández de Heredia- ... Guadalupe Ortiz de Landázuri Fernández de Heredia là nữ Chân phước đầu tiên của Giáo hạt tòng nhân?- ... phần lớn quãng đời của mình, Tổng Giám mục Phaolô Nguyễn Văn Bình chỉ thở bằng một lá phổi?- ... thời kỳ là linh mục, Philípphê Nguyễn Kim Điền tham gia lồng tiếng phim Những cuộc phiêu lưu của Tintin phục vụ giáo dân?- ... lễ tấn phong giám mục Phêrô Maria Khuất Văn Tạo không có bất kỳ giáo dân nào tham dự?
Danh sách người ủng hộ quyền động vật

Những người ủng hộ quyền động vật cũng như các nhà hoạt động giải phóng động vật giữ quan điểm từ chối các nhu cầu cơ bản nhất của các sinh vật hữu tình - chẳng hạn như tránh gây đau đớn, tổn thương đến động vật không phải con người (hay còn gọi là động vật phi nhân), trên cơ sở tư cách hội viên loài một mình, là một hình thức phân biệt đối xử giống như phân biệt chủng tộc hay phân biệt giới tính. Nhiều người ủng hộ quyền động vật cho rằng động vật phi nhân nên được coi là người và thành viên của cộng đồng đạo đức xứng đáng được bảo vệ pháp lý.

**Danh sách**
Dưới đây là danh sách những người ủng hộ quyền động vật có sức ảnh hưởng lớn từ tất cả các vị trí trong phong trào, từ các học giả đến các nhà hoạt động, được liệt kê theo quốc gia khai sinh của họ. 

**Xem thêm**
Danh sách các đảng phái vận động Động vật
*Danh sách các nhóm quyền động vật
*Danh sách những người ăn Thuần Chay
*Danh sách những người ăn Chay
*Danh sách những nhà hoạt động hòa bình

**Tham khảo**

**Đọc thêm**
Beauchamp, Tom and Frey, R.G. (eds.). The Oxford Handbook of Animal Ethics. Oxford University Press, 2011.
*Bekoff, Marc (ed.). The Encyclopedia of Animal Rights and Animal Welfare. Greenwood, 2009.
*Linzey, Andrew (ed.). Animal Encyclopedia. University of Princeton Press (forthcoming).
*Linzey, Andrew (ed.). The Global Guide to Animal Protection. University of Illinois Press (forthcoming).- Animal Friendly Cultural Heritage and royal decrees in the legal history of Sri Lanka

Quyền động vật
Chlorurus atrilunula

Chlorurus atrilunula là một loài cá biển thuộc chi Chlorurus trong họ Cá mó. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1983.

**Từ nguyên**
Từ định danh của loài được ghép bởi hai từ trong tiếng Latinh: atri ("màu đen") và lunula ("hình lưỡi liềm"), hàm ý đề cập đến vệt hình lưỡi liềm trên vây đuôi của cá đực.

**Phạm vi phân bố và môi trường sống**
C. atrilunula là một loài bản địa của vùng biển Tây Ấn Độ Dương. Loài này có phạm vi trải dài dọc theo vùng bờ biển Đông Phi (từ Kenya đến vịnh Sodwana, Nam Phi), bao gồm Madagascar và đảo Rodrigues. C. atrilunula sống xung quanh các rạn san hô trên nền đáy bùn, cát và đá vụn, ở độ sâu đến ít nhất là 25 m.

**Mô tả**
C. atrilunula có chiều dài cơ thể tối đa được ghi nhận là 36 cm. C. atrilunula có thân hình bầu dục thuôn dài; mõm tròn. Cá đực có màu xanh lục lam với các lớp vảy được viền màu vàng hoặc màu hồng. Cuống đuôi có màu trắng với viền màu xanh lam và vàng ở rìa trên và dưới. Vây đuôi có một mảng màu xanh lam thẫm hình lưỡi liềm. Trên má và nắp mang có các vệt sọc hồng viền màu xanh lục. Cá cái có màu nâu (thân trên nhạt màu hơn), vảy có màu đỏ. Hai bên thân có các dải sọc trắng. Vây ngực màu vàng, đuôi màu trắng.

**Sinh thái**
Thức ăn của C. atrilunula là tảo và san hô. C. atrilunula thường sống đơn độc và có tính cảnh giác cao khi bơi lang thang giữa các rạn san hô.

**Tham khảo**
A
Thể loại:Cá Ấn Độ Dương
Thể loại:Cá Kenya
Thể loại:Cá Tanzania
Thể loại:Cá Mozambique
Thể loại:Cá Nam Phi
Thể loại:Cá Madagascar
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1983
Chlorurus sordidus

Chlorurus sordidus là một loài cá biển thuộc chi Chlorurus trong họ Cá mó. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1775.

**Từ nguyên**
Tính từ định danh của loài này trong tiếng Latinh có nghĩa là "dơ bẩn", hàm ý đề cập đến màu gỉ sét (nâu đỏ) của cá cái.

**Phạm vi phân bố và môi trường sống**
C. sordidus được cho là có phạm vi trải rộng trên khắp khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, tuy nhiên quần thể hiện tại của chúng chỉ giới hạn ở Ấn Độ Dương, và quần thể còn lại ở Thái Bình Dương là của loài Chlorurus spilurus. Việc phân loại dựa trên sự khác biệt về trình tự ty thể và hình thái. Theo J. H. Choat, có khả năng quần thể C. sordidus ở Biển Đỏ cũng sẽ là một loài riêng biệt.
Từ Biển Đỏ và vịnh Ba Tư, loài này được ghi nhận tại bờ biển Oman và Yemen, dọc theo bờ biển Đông Phi về phía nam đến Nam Phi; bao gồm Madagascar và các đảo quốc xung quanh; từ bờ biển phía nam Ấn Độ trải dài đến Maldives, Sri Lanka và quần đảo Chagos; từ biển Andaman trải dài xuống đảo Sumatra và Java (Indonesia), cũng như quần đảo Cocos (Keeling) và đảo Giáng Sinh (Úc).
C. sordidus sống gần các rạn san hô viền bờ và rạn san hô trong các đầm phá ở độ sâu đến ít nhất là 50 m; cá con có thể sống trong các thảm cỏ biển.

**Mô tả**
C. sordidus có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 40 cm. Thân thuôn dài, hình bầu dục, mõm tròn. Vây đuôi cụt, hơi lõm ở nhiều cá thể đực lớn. C. sordidus đực có thân màu xanh lục lam sẫm với các vạch màu hồng tím trên vảy. Đầu và cuống đuôi có màu xanh sáng hơn thân. Trên mõm có một dải màu tím nổi bật. Trên môi và dưới cằm có các vệt màu xanh. Hai bên má có thể có màu vàng lục. Ở khu vực Biển Đỏ, nhiều cá thể C. sordidus đực có thân sẫm nâu.
Cá cái có màu nâu đỏ (đỏ tươi ở quanh miệng và vùng dưới đầu), có các hàng đốm trắng dọc hai bên thân. Một vùng màu trắng chứa một đốm nâu bên trong thường xuất hiện ở cuống đuôi. Vùng trắng này và các hàng đốm trắng có thể biến mất và nhanh chóng xuất hiện trở lại. Cá con màu nâu sẫm với các sọc ngang màu trắng đến vàng nhạt.
Số gai vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 9; Số tia vây ở vây ngực: 15.

**Sinh thái học**
Thức ăn của C. sordidus là tảo. C. sordidus có xu hướng hợp thành đàn và cùng kiếm ăn trên các rạn san hô. C. sordidus là một loài lưỡng tính tiền nữ, tức cá đực là từ cá cái chuyển đổi giới tính mà thành.
C. sordidus được đánh bắt để làm thực phẩm.

**Tham khảo**
S
Thể loại:Cá Ấn Độ Dương
Thể loại:Cá biển Đỏ
Thể loại:Cá Oman
Thể loại:Cá Yemen
Thể loại:Cá Somalia
Thể loại:Cá Kenya
Thể loại:Cá Tanzania
Thể loại:Cá Mozambique
Thể loại:Cá Madagascar
Thể loại:Cá Nam Phi
Thể loại:Cá Ấn Độ
Thể loại:Cá Sri Lanka
Thể loại:Cá Maldives
Thể loại:Cá Myanmar
Thể loại:Cá Thái Lan
Thể loại:Cá Indonesia
Thể loại:Cá Úc
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1775
Chlorurus perspicillatus

Chlorurus perspicillatus là một loài cá biển thuộc chi Chlorurus trong họ Cá mó. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1879.

**Từ nguyên**
Tính từ định danh của loài trong tiếng Latinh có nghĩa là "có đeo kính", không rõ hàm ý, có lẽ đề cập đến vệt tím viền xanh ở trước mắt của cá đực.

**Phạm vi phân bố và môi trường sống**
C. perspicillatus là loài đặc hữu của quần đảo Hawaii và đảo Johnston gần đó. Chúng sống gần các rạn san hô viền bờ và rạn san hô trong các đầm phá ở độ sâu đến ít nhất là 71 m.

**Mô tả**
C. perspicillatus có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 66 cm. Thân thuôn dài, hình bầu dục. C. perspicillatus đực có màu xanh lục lam, lốm đốm các chấm màu hồng da cam ở thân trước, vảy ở thân sau có viền cùng màu. Vùng trước mắt có một dải màu tím viền xanh lam băng ngang trán. Những con đực trưởng thành có bướu lớn trước trán. Cá cái có màu nâu sẫm, ửng đỏ tươi ở các vây. Cuống đuôi và gốc vây đuôi có màu trắng nổi bật.
Số gai vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 9.

**Sinh thái học**
Thức ăn của C. perspicillatus là tảo. C. perspicillatus thường sống đơn độc hoặc bơi thành các đàn nhỏ trên các rạn san hô. Sự lai tạp giữa C. perspicillatus với Chlorurus spilurus đã được ghi nhận ở Hawaii. Là một loài lưỡng tính tiền nữ, C. perspicillatus chuyển đổi từ cá cái thành cá đực khi đạt đến chiều dài khoảng 44–50 cm.
C. perspicillatus đang bị đánh bắt quá mức ở Hawaii.

**Tham khảo**
P
Thể loại:Cá Thái Bình Dương
Thể loại:Cá Hawaii
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1879
Chlorurus bowersi

Chlorurus bowersi là một loài cá biển thuộc chi Chlorurus trong họ Cá mó. Loài này được mô tả lần đầu tiên vào năm 1909.

**Từ nguyên**
Từ định danh của loài được đặt theo tên của George M. Bowers, người đứng đầu Ủy ban Cá Hoa Kỳ.

**Phạm vi phân bố và môi trường sống**
C. bowersi có phạm vi phân bố ở Tây Thái Bình Dương. Loài này được ghi nhận tại những vị trí sau: quần đảo Ryukyu (Nhật Bản); đảo Đài Loan và Hồng Kông; quần đảo Trường Sa (Việt Nam); Philippines; Palau; Chuuk (Liên bang Micronesia); rải rác ở một số các đảo thuộc Indonesia, bao gồm quần đảo Riau, Java, đảo Komodo, Halmahera và Tây Papua (bao gồm quần đảo Raja Ampat).
Loài này sống gần các rạn san hô ven bờ và trong các đầm phá ở độ sâu đến ít nhất là 25 m.

**Loài bị đe dọa**
C. bowersi có phạm vi tương đối nhỏ hẹp ở khu vực Thái Bình Dương. Tuy nhiên, loài này đang bị đánh bắt quá mức trong toàn bộ vùng phạm vi của chúng, dự kiến ​​tỉ lệ suy giảm của loài này có thể sẽ gia tăng. Vì thế, C. bowersi được xếp vào danh sách Loài sắp bị đe dọa.

**Mô tả**
C. bowersi có chiều dài cơ thể tối đa được biết đến là 40 cm. Thân thuôn dài, hình bầu dục; vây đuôi cụt ở cả hai giới. C. bowersi đực trưởng thành có màu xanh lục sẫm với các vạch màu hồng tím trên mỗi vảy. Trên mõm có một vùng màu tím. Sau mắt có một vùng màu cam phớt vàng, lan rộng thành hình tam giác. Vây lưng và vây hậu môn có các dải sọc ngang màu hồng tím (khi được quan sát dưới nước, nhưng có màu vàng cam khi vừa mới chết), 2 trên vây lưng và 1 trên vây hậu môn. Vây bụng vàng, có viền xanh. Vây ngực trong suốt, phớt vàng; rìa trên và gốc vây màu xanh. Quanh mõm và trên cằm có các vệt màu xanh lam.
C. bowersi là một loài chị em với Chlorurus bleekeri. Cá cái của hai loài có hình thái tương tự nhau.
Số gai vây lưng: 9; Số tia vây ở vây lưng: 10; Số gai vây hậu môn: 3; Số tia vây ở vây hậu môn: 9.

**Sinh thái học**
Thức ăn của C. bowersi chủ yếu là tảo. C. bowersi thường sống đơn độc và ghép cặp vào mùa sinh sản.
C. bowersi được đánh bắt để làm thực phẩm và cũng được nuôi làm cá cảnh ở các thủy cung.

**Tham khảo**
B
Thể loại:Cá Thái Bình Dương
Thể loại:Cá Nhật Bản
Thể loại:Cá Trung Quốc
Thể loại:Cá Đài Loan
Thể loại:Cá Việt Nam
Thể loại:Cá Philippines
Thể loại:Cá Indonesia
Thể loại:Cá Palau
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1909