Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Andjety

Andjety, còn được biết đến với những cái tên là Anezti hay Anedjti, là một vị thần trong văn hóa Ai Cập cổ đại. Tên gọi của vị thần này mang ý nghĩa "Người của vùng Andjet". Vùng Andjet, hay thành phố cổ Busiris, là nome thứ 9 của Hạ Ai Cập, và cũng là nơi mà thần Andjety được tôn sùng bậc nhất.

**Mô tả**
Andjety được cho là tiền thân của thần Osiris. Ông cầm trên tay móc và néo (các biểu tượng của vương quyền). Andjety đội trên đầu một vương miện với 2 cọng lông vũ, gần giống với vương miện Atef của Osiris. Vị pharaon đầu tiên của Vương triều thứ 4, Sneferu, được khắc họa là người đội vương miện của Andjety.
Những dòng văn tự khắc trên Kim tự tháp cho biết, Andjety là hiện thân của sức mạnh vương quyền đối với các vị vua và được gọi là "Người cai trị các huyện phía đông". Chính vì là hiện thân của quyền lực mà Andjety dần được sáp nhập vào Osiris và trở thành một vị thần cõi âm. Trong ngôi đền của mình tại Abydos, vua Seti I được mô tả là đang dâng hương cho thần Andjety-Osiris cùng với nữ thần Isis.
Trên một số cỗ quan tài thời kỳ Trung Vương quốc, Andjety được trao cho danh hiệu là "Con bò đực của những con diều hâu" (diều hâu là loài vật được trang trí trên miện đội đầu của các nữ thần lớn), ám chỉ ông là chồng của các bà nữ thần.

**Tham khảo**
Thể loại:Thần Ai Cập
Thể loại:Nam thần Ai Cập
Thể loại:Nam thần âm phủ
HALO (nhóm nhạc)

HALO (Hangul: 헤일로; viết tắt là Hexagon of Absolute Light and Organization) là một nhóm nhạc nam Hàn Quốc được thành lập bởi Histar Entertainment tại Seoul, Hàn Quốc. 1 Nhóm bao gồm sáu thành viên: Dino, Inhaeng, Ooon, Jaeyong, Heecheon và Yoondong. 2 Họ đã ra mắt vào ngày 26 tháng 6 năm 2014, với "Fever" duy nhất.

**Thành viên**
 Dino (Hangul: 디노)- Inhaeng (인행)- Ooon (오운)- Jaeyong (재용)- Heecheon (희천)- Yoondong (윤동)

**Đĩa**

**Album phòng thu**

**Extended plays**

**Single albums**

**Singles**

**Tours**
HALO European Tour 2018 "Here I Am"

**Thao khảo**

**Liên kết ngoài**
  HALO Official on YouTube
Thể loại:Nhóm nhạc K-pop
Thể loại:Nhóm nhạc nam Hàn Quốc
Thể loại:Nhóm nhạc dance Hàn Quốc
Thể loại:Ban nhạc từ Seoul
Thể loại:Ban nhạc thành lập năm 2014
Thể loại:Khởi đầu năm 2014 ở Hàn Quốc
Thể loại:Nhóm nhạc pop Hàn Quốc
Bản mẫu:Chờ xóa (dịch máy)/doc

Bản mẫu này dùng để thông báo cho biết  bài này đang bị biểu quyết đề nghị xóa tại Wikipedia:Biểu quyết đánh giá bài viết dịch thuật.
Chỉ đặt bản mẫu này khi bài viết đang được đưa ra biểu quyết. Bài viết đặt bản mẫu này sẽ thêm bài vào :Thể loại:Chờ xóa (dịch máy).

**Xin chú ý**
 Nếu bài viết đã biểu quyết xong với quyết định xóa chuyển vào trang nháp, sau khi chuyển vào trang nháp, phải thay thế bản mẫu này thành subst=Y để đưa bài viết vào :Thể loại:Bài đưa vào trang nháp theo biểu quyết đánh giá bài viết dịch thuật để BQV/ĐPV có thể xem xét không xóa bài khỏi trang nháp trong thời hạn 3 ngày kể từ khi đưa vào nháp và các thành viên khác có thể cập nhật bài trong thời gian này. Nếu trên ba ngày thì các trang sử dụng bản mẫu thế sẽ chuyển sang :Thể loại:Bài đưa vào trang nháp theo biểu quyết đánh giá bài viết dịch thuật quá 3 ngày. Các BQV và ĐPV có nhiệm vụ xem xét các bài viết này trong thời gian trên. Xem hướng dẫn chi tiết tại BDTKBDVTN để biết cách sử dụng.- Sau 3 ngày nếu BQV/ĐPV xác định bài trang trang nháp có thể không xóa vì cải thiện chất lượng dịch thuật và có thể quay trở lại không gian bài viết, thay thế phần bản mẫu thế của BDTKBDVTN thành BDTKBDVTNDS để đưa bài vào :Thể loại:Bài đưa vào trang nháp theo biểu quyết đánh giá bài viết dịch thuật đã sửa để các thành viên khác sau này có thể cập nhật bài để đưa bài quay trở lại.

**Cách sử dụng**
Để sử dụng, chèn mã này vào trên đầu bài viết:
Nếu bài được biểu quyết chung với các bài viết khác trong cùng một đề mục biểu quyết thì chèn:
Trong đó thay Nhập đề mục phần biểu quyết tại đây thành tên đề mục biểu quyết trong trang Wikipedia:Biểu quyết đánh giá bài viết dịch thuật.

**Xem thêm**
Các bản mẫu thuộc Hội đồng đánh giá dịch thuật:
Thể loại:Bài đưa vào trang nháp theo biểu quyết đánh giá bài viết dịch thuật

Thể loại này chứa các bài viết đã bị xóa chuyển vào trang nháp theo Wikipedia:Biểu quyết đánh giá bài viết dịch thuật, để đặt bài vào thể loại này hãy dùng BDTKBDVTN. Đối với các bài viết dịch thuật kém ở trang nháp quá 3 ngày, các bài này sẽ nằm trong :Thể loại:Bài đưa vào trang nháp theo biểu quyết đánh giá bài viết dịch thuật quá 3 ngày
Thể loại:Biểu quyết đánh giá bài viết dịch thuật
Tiếng Tày Sa Pa

Tiếng Tày Sa Pa là một ngôn ngữ thuộc ngữ chi Thái, ngữ hệ Thái-Ka Đai được sử dụng ở Sa Pa, tỉnh Lào Cai, Việt Nam. Theo Pittayaporn (2009) và Glottolog, nó là họ hàng gần nhất của nhóm ngôn ngữ Thái Tây Nam, nhưng không có chung đặc điểm âm vị học đổi mới đặc trưng của nhóm đó. Có khoảng 300 người nói ngôn ngữ này. Ở Việt Nam, người nói tiếng Tày Sa Pa được coi là người Tày (hầu hết nói tiếng Thái Trung chứ không phải tiếng Thái Tây Nam). Theo Jerold Edmondson, âm vị, thanh điệu và từ vựng của Tày Sa Pa tương tự như tiếng Thái Lan chuẩn.
Có một ngôn ngữ thuộc nhóm Tai Tây Nam tương tự tên là tiếng Pa Dí IPA|pa31 zi31 nói ở Mường Khương, tỉnh Lào Cai, Việt Nam.

**Tham khảo**
 Bùi Quốc Khánh. 2013. Tri thức dân gian trong canh tác cây lúa nước của người Pa Dí ở Lào Cai. Nhà xuất bản Thời Đại. 978-604-930-596-2- Pittayaporn, Pittayawat, 2007. Tai dialects of Northern Vietnam: Sapa, Vinh Yen, and Cao Bang (Kra-Dai).
Thể loại:Nhóm ngôn ngữ Thái
Thể loại:Ngôn ngữ tại Đông Nam Á
Thể loại:Ngôn ngữ tại Việt Nam
Hwan Hàn Quốc

Hwan là đơn vị tiền tệ của Hàn Quốc giữa ngày 15 tháng 2 năm 1953 và ngày 9 tháng 6 năm 1962.

**Lịch sử**
Do sự mất giá của đồng won Hàn Quốc đầu tiên (từ 15 won sang đô la Mỹ năm 1945 đến 6000 won so với đồng đô la vào năm 1953), hwan được giới thiệu vào năm 1953 với tỷ lệ 1 hwan = 100 won. Hwan được chia nhỏ thành 100 jeon nhưng mệnh giá thấp nhất được phát hành là 1 hwan. Hwan cũng bị lạm phát và một loạt các sự mất giá xảy ra.

**Xem thêm**
 Won Hàn Quốc

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc, ngân hàng 1953-1962 -  Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc, Sơ lược về lịch sử tiền tệ Hàn Quốc-  Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc, Hệ thống phát hành tiền tệ
Thể loại:Đơn vị tiền tệ không còn lưu thông
Thể loại:Chấm dứt năm 1962
Đối cực

Tập tin:Antipodes LAEA.png|thumb|360px|right|Bản đồ này cho thấy đối cực của mỗi điểm trên bề mặt Trái Đất - vùng có màu xanh dương và màu vàng là những vùng đối cực đất liền; hầu hết đất liền có đối cực của nó ở đại dương. Bản đồ dùng Phép chiếu phương vị bằng nhau Lambert. Khu vực màu vàng là sự phản chiếu qua trung tâm bán cầu ngược lại của Trái Đất.
Bản đồ tương tự, nhưng là từ tầm nhìn của bán cầu tây. Phần màu xanh là sự phản chiếu của bán cầu đông.
Trong địa lý, đối cực (Tiếng Anh: Antipodes) của bất kỳ điểm nào trên Trái Đất là điểm đối cực trên bề mặt Trái Đất có đường kính ngược lại nó. Một cặp điểm đối cực với nhau khi đường thẳng đi qua hai điểm đó đi qua tâm của Trái Đất. Điểm đối cực phải xa nhau nhất có thể.
Trong Bắc Bán cầu, "the Antipodes" từng được dùng để đề cập đến Úc và New Zealand, và Antipodeans dùng để đề cập đến người dân hai nước. Đối cực của Anh và Ireland là Thái Bình Dương, phía nam của New Zealand. Điều này tạo nên tên nhóm đảo Antipodes của New Zealand, vì nằm gần điểm đối cực của Luân Đôn.  Đối cực của Úc nằm ở bắc Đại Tây Dương, trong khi đối cực của Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, và Maroc là New Zealand.
Xấp xỉ 15% đất liền cho đối cực là đất liền khác, chỉ khoảng xấp xỉ 4,4% bề mặt Trái Đất. Nguồn khác ước tính khoảng 3% của bề mặt Trái Đất là đất liền có đối cực. Đất liền có đối cực lớn nhất là quần đảo Mã Lai, cho đối cực là lưu vực Amazon và dãy núi Andes; đối cực của Trung Quốc và Mông Cổ cho đối cực là Chile và Argentina; đối cực của Greenland và quần đảo Bắc Cực thuộc Canada cho đối cực là đông châu Nam Cực. Đối cực của đất liền nói chung rất ít bởi vì Nam Bán cầu có ít đất liền hơn Bắc Bán cầu, và vì thế, đối cực của Úc nằm ở Bắc Đại Tây Dương, trong khi đối cực của nam Châu Phi là nằm ở Thái Bình Dương.
Đối cực của Việt Nam cho phần phía bắc từ vĩ độ khoảng 16,62°B (Quảng Trị) đến Cột cờ Lũng Cú là từ quận Camana (Peru) đi ra biển nam Thái Bình Dương đến vĩ độ -23,23°N (đối cực đại dương), phần phía nam từ vĩ độ khoảng 16,62°B (Quảng Trị) đến Mũi Cà Mau cho quận Camana (Peru) đến gần vùng Irazola của Peru (đối cực đất liền). Đảo Phú Quốc cho đối cực nằm gần khu vực Huanuco của Peru, gần giáp nhau với khu vực Pasco. Quần đảo Hoàng Sa cho đối cực nằm gần thành phố La Paz của Bolivia. Quần đảo Trường Sa cho đối cực nằm gần rừng quốc gia Floresta Nacional Mapiá-Inauini. Đảo Côn Sơn cho đối cực nằm gần vùng Masisea của Peru.

**Chú thích**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Antipodes Map Bản đồ tương tác có thể vẽ.-  findLatitudeAndLongitude, công cụ tương tác để hiện đối cực-  3D dual globe Trình bày 3D.-  Map Tunneling Tool Đường hầm đến bên kia của Trái Đất-  Calculate the other side of the world-  Antipodes date=2013-05-16  Bài giảng online với hình ảnh có hình webcam của các địa điểm đối cực nhau.-  Map Tunneller Tìm hiểu phần nào của Trái Đất đang ở dưới bạn với bản đồ tương tác-  Antipodal hotspots and bipolar catastrophes: Were oceanic large-body impacts the cause?-  Antipode Finder Công cụ để tìm ra phần bên kia của thế giới theo thành phố và đất nước.
Thể loại:Địa lý học tự nhiên
Thể loại:Thành bang Swahili

Thể loại:Đông Phi
Thể loại:Văn hóa Swahili
Thể loại:Châu Phi thế kỷ 9
Thể loại:Châu Phi thế kỷ 10
Thể loại:Châu Phi thế kỷ 11
Swahili
Ota Ryu

Đệ Tứ Quốc tế
là một nhà chính trị cực tả người Nhật, người sáng lập hội Nhật Bản Cộng sản Cách mạng (日本革命的共産主義者同盟 Nihon Kakumeiteki Kyōsansugisha Dōmei) theo chủ nghĩa Trotsky vào năm 1955 và là lãnh đạo đầu tiên của Đệ Tứ Quốc tế tại Nhật Bản. Ông nổi tiếng sau này vì là người đưa chủ nghĩa bài Do Thái và phong trào bảo vệ môi trường kiểu cực tả vào Nhật Bản vào cuối những năm 1980.
Ông tên thật là Kurihara Tōichi (栗原 登一), sinh ra ở vùng Yuzhno-Sakhalinsk trên đảo Sakhalin trong thời điểm Nhật Bản vẫn kiểm soát đảo này sau chiến thắng Chiến tranh Nga – Nhật năm 1905. Năm 1945 ông tham gia Đoàn Thanh niên dân chủ Nhật Bản, một chi nhánh cho thiếu niên của Đảng Cộng sản Nhật Bản. Ông gia nhập Đảng Cộng sản 2 năm sau đó. Năm 1953, Ōta rời bỏ đảng Cộng sản Nhật Bản. Năm 1955, ông cùng Kuroda Kanichi thành lập hội Nhật Bản Cộng sản Cách mạng, trở thành lãnh tụ đầu tiên của phong trào Đệ Tứ Quốc tế tại Nhật Bản. Hai năm sau Ōta tiếp tục thành lập Hội Đệ Tứ Nhật Bản (日本トロツキスト連盟 Nihon Trotskyist Renmei).
Đến cuối thập niên 1980, Ōta sử dụng phong trào bảo vệ môi trường và chủ nghĩa bài Do Thái, xuất bản nhiều cuốn sách về các thuyết âm mưu Do Thái thống trị thế giới phương Tây ở Nhật Bản cũng như tác hại của sự Tây hóa văn hóa Nhật Bản và Á Đông. Ông cũng là một nhà hoạt động bình đẳng giới và nữ quyền, cho rằng phụ nữ Nhật Bản sẽ trở nên vượt trội so với phụ nữ phương Tây. Ông cũng là một nhà triết học Phật giáo, tin vào thuyết vô thần.

**Tham khảo**

**Xem thêm**
Leon Trotsky
*Hồng quân Nhật Bản
*Đệ Tứ Quốc tế tại Việt Nam

**Liên kết ngoài**
  Trang web chính thức của hội Đệ Tứ Nhật Bản date=2021-01-29 -  Quốc tế Cộng sản-  Tiểu sử của Kurihara Tōichi
Thể loại:Chủ nghĩa cộng sản tại nhật Bản
Thể loại:Nhà cách mạng Nhật Bản
Thể loại:Người Nhật
Thể loại:Tổ chức cộng sản
Thể loại:Cộng sản Đệ Tứ
Thể loại:Chính trị cực tả
Thể loại:Nhà hoạt động môi trường
Thể loại:Nhà lý luận Mác-xít

Thể loại:Nam giới theo chủ nghĩa nữ giới
Thể loại:Sinh năm 1930
Thể loại:Nhà bảo vệ môi trường Nhật Bản
Quách Giai

Quách Giai (chữ Hán: 郭佳; 1660-1730) là một nhà khoa bảng Việt Nam. Ông đỗ Thám hoa khoa thi Quý Hợi (1683) đời Lê Hy Tông.
Ông quê ở xã Phù Khê, huyện Đông Ngàn, nay là khu phố Phù Khê, phường Phù Khê, thành phố Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh. Theo gia phả, ông là cháu xa đời của Tiến sĩ Quách Điển, Quách Toản và Quách Khiết. Từ nhỏ, ông đã có tiếng thần đồng, được mệnh danh là một trong 6 thần đồng của xứ Kinh Bắc. Năm 24 tuổi, ông thi đỗ Đệ nhất giáp Tiến sĩ cập đệ Đệ tam danh (tức Thám hoa) năm Quý Hợi niên hiệu Chính Hòa thứ 4 (1683) đời Lê Hy Tông.
Ông làm quan đến chức Thái thường tự khanh, mất năm Canh Tuất, thọ 71 tuổi.

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Người Bắc Ninh
Thể loại:Thám hoa Việt Nam
Thể loại:Tiến sĩ nhà Hậu Lê
Nguyễn Như Tuấn

Nguyễn Như Tuấn (sinh năm 1960) là Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam. Ông nguyên là Giám đốc Công an tỉnh Thái Nguyên.

**Xuất thân và giáo dục**
Thiếu tướng Nguyễn Như Tuấn sinh ngày 6 tháng 7 năm 1960, người dân tộc Kinh, không theo tôn giáo nào, quê quán tại xã Phù Đổng, huyện Gia Lâm, thành phố Hà Nội.
Thiếu tướng Nguyễn Như Tuấn có bằng Cử nhân luật và Cử nhân kinh tế.
Ông có một năm học tiếng Nga tại trường Cao đẳng Ngoại ngữ Bộ Nội vụ (nay là Bộ Công an).
Sau đó, ông được cử đi học tại Học viện cảnh sát Bộ Nội vụ Liên Xô (nay là Liên Bang Nga) trong 8 năm.

**Sự nghiệp**
Nguyễn Như Tuấn là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam. Ông gia nhập đảng này vào ngày 17 tháng 3 năm 1982. Ông có trình độ cử nhân lí luận chính trị của đảng Cộng sản Việt Nam.
Ông là đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh Thái Nguyên khóa 12 nhiệm kỳ 2011-2016.
Tháng 8 năm 2010, Nguyễn Như Tuấn là Đại tá Công an, Phó Giám đốc Công an tỉnh Thái Nguyên.
Từ ngày 9 tháng 12 năm 2010, Đại tá Nguyễn Như Tuấn được Bộ trưởng Bộ Công an bổ nhiệm giữ chức vụ Giám đốc Công an tỉnh Thái Nguyên thay Thiếu tướng Hoàng Văn Tân nghỉ công tác. Lúc này ông đang là Ủy viên Ban thường vụ Tỉnh ủy Thái Nguyên, Phó Giám đốc Công an tỉnh Thái Nguyên.
Từ tháng 2 năm 2015 đến nay, Nguyễn Như Tuấn là Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam, Giám đốc Công an tỉnh Thái Nguyên.
Ngày 29 tháng 6 năm 2020, ông nghỉ công tác chờ hưu.

**Vụ nổ tại nhà riêng do bị gài mìn**
Hai giờ sáng ngày 7 tháng 1 năm 2012, nhà riêng của Đại tá Nguyễn Như Tuấn, Giám đốc Công an tỉnh Thái Nguyên trên đường Lương Ngọc Quyến, thành phố Thái Nguyên bị nổ tung do một quả mìn với 3 kg thuốc nổ, kíp nổ và dây cháy chậm. Mặt tiền và tầng 1 bị sập.
Ông cùng vợ và hai con may mắn không bị thương do ngủ ở tầng 2. Trước đó, gia đình ông đã nhiều lần bị đe dọa giết hoặc bắt cóc. Hai bị cáo gài mìn gây nổ trong vụ này là Nguyễn Viết Hòa (sinh năm 1976, nguyên cán bộ Công an tỉnh Thái Nguyên) và Đồng Văn Bích (sinh năm 1979) đã bị bắt và xét xử. Hội đồng xét xử sơ thẩm tuyên phạt hai bị cáo chung mức án tù chung thân với ba tội danh: giết người, sử dụng trái phép vật liệu nổ và hủy hoại tài sản.

**Tham khảo**
Thể loại:Người họ Nguyễn tại Việt Nam
Thể loại:Người Hà Nội
Thể loại:Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Thể loại:Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam thụ phong năm 2015
Thể loại:Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam đương nhiệm
Thể loại:Giám đốc Công an tỉnh Thái Nguyên
Guanosin

Guanôzin (guanosine) là một nucleoside thuộc nhóm purine, gồm một phân tử guanin gắn vào vòng ribôza (dạng ribofuranose) nhờ liên kết -N9-glycosid.
Guanosine có thể được phosphoryl hóa để trở thành GMP (guanosine monophosphate), GMP vòng (cyclic GMP), GDP (guanosine diphosphate) và GTP (guanosine triphosphate). Các dạng này đóng vai trò quan trọng trong nhiều quá trình sinh hóa ở tế bào, như tổng hợp axit nuclêic, tổng hợp prôtêin (dịch mã di truyền), quang hợp, hô hấp, truyền tín hiệu nội bào (qua cGMP) và co cơ của động vật. Nếu một guanine đã được liên kết giữa nitơ N9 của nó với carbon C1 của vòng đêoxyribôza, thì tạo thành deoxyguanosine.

**Cấu tạo và thuộc tính == 
Tập tin:GuanosinN.svg|thế=|trái|nhỏ|Số nguyên tử cacbon trong phân tử guanosine.- Tên đầy đủ hơn của nó là 2-amino-9-(2R,3R,4S,5R)-3,4-dihydroxy-5-(hydroxymethyl)oxolan-2-yl-1H-purin-6-one; tên gọn hơn là 9-(β-D-Ribofuranosyl) guanine, hoặc là Guanine-9-β-D-ribofuranoside; công thức hóa học chung là C10H13N5O5, phân tử có khối lượng 283.241 Da.- Guanosine dạng tinh khiết là một loại bột màu trắng, không mùi và vị mặn nhẹ. Nó tan nhanh trong axit axêtic, ít tan trong nước, không hòa tan trong cồn, đietyl ête, benzen và chloroform. Dạng nguyên chất với khối lượng đáng kể sẽ gây độc cấp tính.

**Chức năng sinh học == 
Guanosine cần thiết cho quá trình cắt nối ARN (RNA splicing) khi  intrôn (không có mã di truyền) tách khỏi ARN thông tin (mRNA) bằng cách cắt ở cả hai đầu, nối lại và chỉ để các êxôn (có mã di truyền) ở hai bên nối lại, tạo thành khuôn cho dịch mã ở sinh vật nhân thực.
Nó đóng vai trò quan trọng trong hoạt động thần kinh của người.

**Sử dụng**
 Thuốc kháng vi-rút acyclovir thường được sử dụng trong điều trị mụn rộp và thuốc abacavir có tác dụng chống HIV, đều có cấu trúc tương tự như guanosine. - Guanosine cũng được sử dụng để sản xuất regadenoson. Regadenoson là dược phẩm đã được bán dưới tên  Lexiscan, là thuốc giãn mạch vành và thuốc tạo xung huyết nhanh chóng và duy trì nó trong một thời gian, rất hữu ích cho việc chụp ảnh cơ tim bằng hạt nhân phóng xạ. Tính chất chọn lọc của thuốc làm cho nó thích hợp hơn với "nguyên chất" là adenosine cũng như guanosine do đã gây ra nhiều tác dụng phụ.

**Nguồn cấp == 
Guanosine được cung cấp trong những thức ăn nguồn gốc động vật, đặc biệt  nhiều trong tuyến tụy; ngoài ra một số loài thực vật có khá giàu chất này, như cỏ ba lá, cây cà phê và phấn hoa của nhiều loài thông.

**Tham khảo**
 Vai trò guanosine trong phiên mã ở https://www.sciencedirect.com/topics/chemistry/guanosine- Vai trò guanosine trong dược phẩm (như thuốc chống trầm cảm) ở https://www.nature.com/articles/s41598-020-65300-w#additional-information

**Nguồn trích dẫn**
Thể loại:Purine
Thể loại:Nucleoside
Thể loại:Base
Thể loại:Hóa sinh
Schickard (hố)

Tập tin:Cráter Schickard.jpg|thumb|right|240px|Tầm nhìn từ Trái Đất của hố Schickard ở trái trên.  Hố Nasmyth, hố Phocylides, và hố Wargentin nằm ở bên phải.
Schickard là một hố Mặt Trăng (hố va chạm). Hố nằm ở vùng tây nam của Mặt Trăng, gần vành Mặt Trăng. Vì vị trí này, hố xuất hiện hình thuôn khi được phóng đại. Tiếp giáp ở vành bắc là hố Lehmann, và ở đông bắc là hố nhỏ hơn Drebbel. Phía tây nam của hố Schickard là hố Wargentin, là hố có thềm dung nham.
Schickard có vành bị mòn và bị đè lên bởi nhiều hố va chạm nhỏ. Nổi bật nhất trong số chúng là Schickard E ở vành đông nam. Một phần thềm hố Schickard là có dung nham, khiến phần tây nam không bị che phủ và có địa hình nhấp nhô.
Thềm hố Schickard được đánh dấu bởi một mặt phẳng hình tam giác có suất phản chiếu, điều này làm phần phía bắc và đông nam bị tối đi một phần. Tính chất này sẽ càng dễ nhìn thấy hơn khi Mặt Trời ở một góc cao tương đối. Hố có vài hố va chạm nhỏ xuất hiện ở thềm hố, dễ thấy ở vùng tây nam.

**Hố vệ tinh**
Theo quy ước, những tính chất này được xác định trên bản đồ bằng cách đặt từng chữ cái là tâm của các hố vệ tinh gần với Schickard nhất.

**Liên kết ngoài**
  LAC-110, bảng Mặt Trăng từ Gazetteer of Planetary Nomenclature

**Tham khảo**
  bibcode = 1971SSRv...12..136M
Thể loại:Hố va chạm trên Mặt Trăng
Trịnh Văn Thanh

Trịnh Văn Thanh là Giáo sư ngành khoa học an ninh, Tiến sĩ, Nhà giáo nhân dân, Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam đã nghỉ hưu. Ông nguyên là Hiệu trưởng Trường Đại học Cảnh sát nhân dân (trường này đóng tại Quận 7, Thành phố Hồ Chí Minh).

**Giáo dục**
Năm 1979, Trịnh Văn Thanh tốt nghiệp Trường Sĩ quan An ninh nhân dân.- Thạc sĩ Luật học Viện NC NN và PL 1996
*Tiến sĩ Luật học 2001
*Phó giáo sư năm 2007
*Giáo sư ngành khoa học an ninh năm 2015

**Sự nghiệp**
Sau khi tốt nghiệp Khóa D6 Trường Sĩ quan An ninh nhân dân ( nay là Học viện An ninh nhân dân ) 7.1979, ông được Bộ Công an Việt Nam phân công công tác làm giảng viên Pháp luật tại trường Đại học Cảnh sát nhân dân Hà Nội (nay là Học viện Cảnh sát nhân dân).
Tháng 10 năm 1988, Trịnh Văn Thanh được điều động vào Trường Cao đẳng Cảnh sát nhân dân II tại Thành phố Hồ Chí Minh (nay là Trường Đại học Cảnh sát nhân dân).
Năm 1990, Trịnh Văn Thanh được giao phụ trách Bộ môn Pháp luật của Trường Đại học Cảnh sát nhân dân cơ sở phía nam.
Năm 1991, Trịnh Văn Thanh được đề bạt làm Phó Chủ nhiệm phụ trách Bộ môn Pháp luật của Trường Đại học Cảnh sát nhân dân cơ sở phía nam.
Năm 1993, ông được bổ nhiệm chức danh giảng viên chính.
Năm 1996, ông được đề bạt bổ nhiệm chức vụ Chủ nhiệm Bộ môn Pháp luật Phân hiệu Đại học Cảnh sát nhân dân.
Năm 2003, Thủ tướng Chính phủ Việt Nam quyết định thành lập Trường Đại học Cảnh sát nhân dân trên cơ sở Phân hiệu Học viện Cảnh sát nhân dân tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Tháng 4 năm 2005, Trịnh Văn Thanh được bổ nhiệm chức vụ Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Cảnh sát nhân dân TPHCM.
Cuối tháng 11 năm 2013, Trịnh Văn Thanh được bổ nhiệm giữ chức vụ Hiệu trưởng Trường Đại học Cảnh sát nhân dân TPHCM.
Tháng 6 năm 2014, ông được phong quân hàm Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam.
Cũng trong năm này, ông được Chủ tịch nước Việt Nam phong tặng danh hiệu Nhà giáo Nhân dân.
Tháng 11 năm 2015, Trịnh Văn Thanh được Hội đồng chức danh Giáo sư Nhà nước Việt Nam công nhận đạt tiêu chuẩn Giáo sư ngành khoa học an ninh.
Ngày 1 tháng 10 năm 2018, Trịnh Văn Thanh nhận quyết định nghỉ chờ hưu của Bộ Công an.
Ngày 1.10.22019 Nhận sổ hưu.

**Khen thưởng**
Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ năm 2011; 
*Huân chương Chiến công hạng Nhất;
*Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Ba; 
*Huân chương Bảo vệ Tổ quốc Hạng Nhì năm 2019
*Danh hiệu Nhà giáo ưu tú năm 2002
*Danh hiệu Nhà giáo nhân dân năm 2014- 24 năm đạt Danh hiệu Chiến sĩ thi đua cấp cơ sở
*2 năm đạt Chiến sĩ thi đua toàn lực lượng Công an nhân dân (năm 2013 và năm 2016)
*1 năm giảng viên giỏi cấp Bộ Công an
*30 Bằng khen của Bộ Công an Việt Nam và Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, thành phố, Hội tâm ký giáo dục Việt Nam

**Tham khảo**
Thể loại:Người họ Trịnh tại Việt Nam
Thể loại:Giáo sư Việt Nam ngành khoa học an ninh
Thể loại:Tiến sĩ Việt Nam
Thể loại:Nhà giáo Nhân dân
Thể loại:Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam thụ phong năm 2014
Thể loại:Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam đã nghỉ hưu
Thể loại:Huân chương Chiến công hạng Nhất
Thể loại:Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ Việt Nam
Thể loại:Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Ba
Exon

Tập_tin:Gene_structure.svg|thế=|nhỏ|220x220px|Sơ đồ minh hoạ exon trong tiền RNA thông tin. Đó là các đoạn mã hóa amino acid (màu đỏ), còn các intron (màu xanh) sẽ bị loại bỏ, từ đó các exon nối với nhau tạo thành mRNA có chức năng. Đầu 5 ′ và 3 của mRNA được đánh dấu và có hai vùng ở ngay hai đầu là các đoạn không được dịch mã (kí hiệu UTR - màu xám).
Exon là đoạn RNA có mang thông tin mã hóa amino acid của gen cấu trúc. Đoạn còn lại của gen này không mang thông tin mã hóa amino acid gọi là intron. Đây là thuật ngữ trong sinh học phân tử và sinh hoá học, nguồn gốc từ tiếng Anh là exon (IPA: /ˌɛkˈsɔn/) đã được dịch ra tiếng Việt theo kiểu phiên âm là "exôn". Các exon sẽ được biểu hiện, còn các intron không có biểu hiện gen.

**Từ nguyên và nội hàm**
 Thuật ngữ "exon" xuất hiện vào năm 1978, theo đề xuất của Walter Gilbert: "Khái niệm về cistron cần được thay bằng một đơn vị phiên mã khác có chứa các vùng sẽ bị mất từ dạng tiền trưởng thành - mà tôi đề nghị chúng ta gọi là intron (vùng intragenic) - xen kẽ với các vùng sẽ được biểu thị gọi là exon".- Nội dung trên ban đầu dùng để chỉ những vùng sẽ được làm khuôn cho dịch mã, nghĩa là chỉ có ở gen và mRNA; nhưng sau đó cũng dùng để chỉ các chuỗi còn lại sau quá trình chế biến RNA của cả rRNA và tRNA.

**Thành phần ở bộ gen**
Tập tin:RNA splicing diagram en.svg|nhỏ|Sư gỡ bỏ các intron, chỉ giữ lại các exon làm cho gen ban đầu ngắn hẳn lại, thuận lợi cho dịch mã.- Mặc dù exon rất quan trọng vì mang các thông tin mã hóa protein, nhưng chúng lại chỉ chiếm tỉ lệ nhỏ trong bộ gen của mỗi cơ thể. Chẳng hạn như ở người, tổng số các exon chỉ chiếm khoảng 1,5% còn 24% là các intron và ngót 75% là vùng liên quan (intergenic region) trên DNA. Vì thế đã có tác giả cho biết bộ gen người có số lượng gấp gần 10 lần bộ gen vi khuẩn, nhưng số gen mã hóa chỉ hơn vài ba lần, nghĩa là phần DNA nhiều hơn chủ yếu là điều hòa.- Theo một thống kê, trong mỗi bộ gen của sinh vật nhân thực, thì trung bình chỉ có 5,48 exon trên mỗi gen.

**Xem thêm**
 Exitron- Exon dao động (exon shuffling).
*Gen phân mảnh (interrupted gene).- Intron (intron).- mRNA (mRNA). - Outron- Vùng không dịch mã (UTR)- Cắt nối RNA

**Tham khảo**
 "Định nghĩa và vai trò exon" ở https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2614967/- "Exon là gì?" ở https://www.nature.com/scitable/definition/exon-exons-270/#:~:text=Exons%20are%20coding%20sections%20of,for%20proteins%2C%20known%20as%20introns.

**Nguồn trích dẫn**

**Liên kết ngoài**
  Exon-intron graphic maker
Thể loại:DNA
Thể loại:Thể cắt nối
Thể loại:Cắt nối RNA
Thể loại:Gen
Thể loại:Sinh học phân tử
Phỏng cầu

Hình phỏng cầu (Tiếng Anh: Spheroid), hoặc hình tựa cầu, là một bề mặt bậc hai thu được khi quay hình elíp xung quanh một trục của nó. Một hình phỏng cầu có đối xứng tròn.
Nếu hình elíp xoay quanh trục lớn của nó, kết quả thu được là hình phỏng cầu dài, hình dạng giống như quả bóng trong bóng bầu dục Mỹ hoặc bóng rugby. Nếu hình elíp quay quanh trục nhỏ của nó, kết quả thu được là phỏng cầu dẹt, hình dạng giống như thiết đậu. Nếu hình elíp là hình tròn, kết quả thu được là hình cầu.
Bởi vì sự ảnh hưởng của trọng lực và sự quay của Trái Đất, nên hình dạng của Trái Đất (và cũng như tất cả hành tinh) không phải là hình cầu, mà là hình cầu dẹt. Vì lý do này, trong bản đồ học Trái Đất thường xuất hiện ở dạng hình cầu dẹt thay vì là hình cầu. Hình mẫu của hệ quy chiếu thế giới sử dụng một hình cầu có bán kính là mi tại xích đạo và mi tại cực địa lý.
Từ phỏng cầu có nghĩa là "gần giống như một hình cầu".

**Công thức**
Tập tin:ellipsoid-rot-ax.svg|thumb|350px| Các bán trục của phỏng cầu. Nó là phỏng cầu dẹt nếu c  a (phải). 
Công thức của hệ ba trục với ba bán trục a, b and c theo hệ tọa độ trục là

Công thức của phỏng cầu với z là trục đối xứng được cho bởi dữ kiện : 

Bán trục a là bán kính xích đạo của phỏng cầu, và bán trục c là khoảng cách từ tâm đến cực theo trục đối xứng. Có hai trường hợp xảy ra:
*c  a: phỏng cầu dài
Trường hợp  trở thành hình cầu.

**Thông số**

**Diện tích**
Phỏng cầu dẹt (oblate) c  a có diện tích bề mặt

Phỏng cầu dài được hình thành khi xoay quanh trục z của hình elíp với bán trục lớn c và bán trục nhỏ a; vì vậy, e cũng được xác định là độ lệch tâm. (Xem elíp.) 
Những công thức này có tính giống nhau khi  có thể được dùng để tính diện tích bề mặt cho phỏng cầu dài và ngược lại. Tuy nhiên, e sẽ trở thành số ảo và không được xác định là độ lệch tâm. Cả hai kết quả này sẽ trở thành một dạng khác khi dùng các hằng đẳng thức và quan hệ giữa các thông số của hình elíp.

**Thể tích**
Thể tích của một phỏng cầu (của bất kỳ dạng nào) là . Nếu  là đường kính xích đạo, và  là đường kính cực, Thể tích là .

**Độ cong**
Nếu phỏng cầu được cho bởi thông số là

khi β là vĩ độ giảm, λ là kinh độ, với  và −π < λ < +π, vậy độ cong Gauss là

và độ cong trung bình là

Cả hai độ cong này đều là dương, nên mỗi điểm trên phỏng cầu đều nằm trên một đường elíp.

**Tỉ lệ khung hình**
Tỉ lệ khung hình của một phỏng cầu dẹt, b: a, là tỉ lệ của độ dài cực và độ dài xích đạo, trong khi tỉ lệ hình cầu dẹt f, là tỉ lệ của độ dài xích đạo trừ độ dài cực và độ dài xích đạo:

Độ lệch tâm đầu tiên thường được dùng thay vì tỉ lệ hình cầu dẹt. Nó được định nghĩa là:
 
Quan hệ giữa độ lệch tâm và tỉ lệ hình cầu dẹt là:
 ,
 

**Tham khảo**
Thể loại:Mặt
Thể loại:Mặt bậc hai
Tống Nho (tiến sĩ)

Tống Nho (chữ Hán: 宋儒; 1638-?), hiệu Hàn Hiên, là một nhà khoa bảng Việt Nam. Ông đỗ Tiến sĩ khoa Canh Tuất 1670, niên hiệu Cảnh Trị năm thứ 8, đời vua Lê Huyền Tông.
Ông còn có tên là Tống Sư Nho, người xã Tiên Mộc, huyện Nông Cống, phủ Tĩnh Gia, thuộc Thanh Hoa thừa tuyên (nay thuộc xã Dân Lực, huyện Triệu Sơn, tỉnh Thanh Hóa). Ông là cháu nội của Tiến sĩ Tống Sư Lộ. Năm Canh Tuất (1670), ông đỗ Đệ tam giáp Đồng tiến sĩ xuất thân, làm quan đến chức Tham chính Sơn Nam. Năm Chính Hòa thứ 12 (1691) đời vua Lê Hy Tông, ông và bạn đồng khoa là Tham chính Thái Nguyên Nguyễn Trí Trung bị biếm chức do triều đình liệt vào hạng hạ khảo khi khảo xét công trạng. Cùng bị biếm chức đợt này còn có Phủ doãn Nguyễn Đăng Tuân (Tiến sĩ khoa Quý Sửu 1673), Giám sát Vũ Duy Dương (Tiến sĩ khoa Ất Sửu 1685) và Tư huấn Nguyễn Quang Thọ (Tiến sĩ khoa Canh Thân 1680). Ngoài ra, còn có Tham chính Kinh Bắc Phạm Quang Trạch (Bảng nhãn khoa Quý Hợi 1683) do khảo xét công trạng của thuộc hạ không đúng sự thật, nên bị biếm làm đô cấp sự.
Con rể ông là Tiến sĩ Nguyễn Hiệu, đỗ Đệ tam giáp đồng Tiến sĩ xuất thân khoa Canh Thìn (1700) đời vua Lê Hy Tông.

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Người Thanh Hóa
Thể loại:Tiến sĩ nhà Hậu Lê
Tiếng Sán Chay

Tiếng Sán Chay còn gọi là tiếng Cao Lan, đôi khi gọi là Mán Cao Lan, là một ngôn ngữ thuộc ngữ chi Thái, ngữ hệ Thái-Ka Đai được sử dụng ở miền bắc Việt Nam. Đây là ngôn ngữ của nhóm người Cao Lan, dân tộc Sán Chay. Theo Pittayaporn (2009), nó gần nhất với tiếng Tráng Sùng Tả và Thượng Tư ở bên kia biên giới ở Trung Quốc (theo Ethnologue, cả hai đều được gộp vào tiếng Tráng Ung Nam, dù tiếng Tráng Ung Nam có lẽ là đa nguyên). Tiếng Cao Lan cùng với tiếng Tráng Sùng Tả và Thượng Tư tạo thành một trong số các nhánh chính của ngữ chi Thái (Pittayaporn 2009).

**Nhân khẩu học**
Tiếng Cao Lan được nói bởi nhóm người Cao Lan nhiều nhất ở tỉnh Tuyên Quang. Theo người dân, người Cao Lan và Sán Chí đến Việt Nam từ miền nam Trung Quốc vào khoảng 400 năm trước đây đã hợp với nhau thành một nhóm gọi là dân tộc Sán Chay, mặc dù họ nói hai ngôn ngữ khác nhau. Đáng chú ý, cả hai đều sử dụng chữ Hán để ghi lại ngôn ngữ của mình. Theo Gregerson & Edmondson (1998), dân tộc này cũng được tìm thấy ở các tỉnh Yên Bái, Thái Nguyên, Vĩnh Phúc, Bắc Giang, Lạng Sơn, Quảng Ninh với số lượng ít hơn.

**Phân loại**
Gregerson & Edmondson (1998) cho rằng tiếng Cao Lan mang đặc điểm của cả nhóm ngôn ngữ Thái Bắc và Thái Trung Tâm. Giống như tiếng Ai ở miền bắc Quảng Tây, tiếng Cao Lan cũng thể hiện những ảnh hưởng từ Bình thoại (平話), một dạng tiếng Trung Quốc ở Quảng Tây, Trung Quốc. Haudricourt (1973) cho rằng người Cao Lan tiếp nhận một dạng ngôn ngữ Thái (tiếng Tráng) khi họ dừng chân ở Quảng Tây trong cuộc nam tiến. Còn nhóm người Sán Chay (nhóm Sán Chí, Sán Chỉ) nói một dạng tiếng Trung Quốc (có mối quan hệ với phương ngữ Sơn Tử ở Quảng Tây), có thể ban đầu là một tộc người Dao (Miền). Người Dao ở Phòng Thành Cảng, Quảng Tây tự gọi mình là san˧ tɕai˧. Ngày nay, nhóm người Sán Chay nói tiếng Trung Quốc sống chủ yếu ở Quảng Ninh, trong khi nhóm người nói tiếng Cao Lan tập trung chủ yếu ở Tuyên Quang, Thái Nguyên và Bắc Giang.

**Tham khảo**
 Gregerson, Kenneth J., and Jerold A. Edmondson. 1998.  Some puzzles in Cao Lan. University of Texas at Arlington.- Nguyễn Nam Tiến (1975). "Lại bàn về mối quan hệ giữa hai nhóm Cao Lan - Sán Chỉ". In, Ủy ban khoa học xã hội Việt Nam: Viện dân tộc học. Về vấn đề xác định thánh phần các dân tộc thiểu số ở miền bắc Việt Nam, 274-286. Hà Nội: Nhà xuất bản khoa học xã hội.

**Liên kết ngoài**
  The classification of the Caolan languages (David Strecker)
Thể loại:Nhóm ngôn ngữ Thái
Thể loại:Ngôn ngữ tại Việt Nam
Archibald Vincent Arnold

Archibald Vincent Arnold (24 tháng 2 năm 1889 – 4 tháng 1 năm 1973) là một tướng lĩnh lớn của Quân đội Hoa Kỳ trong chiến tranh thế giới thứ hai.

**Tiểu sử**
Arnold là người chỉ huy Sư đoàn 7 bộ binh trong chiến dịch quần đảo Aleut. Arnold vẫn chỉ huy Sư đoàn 7 bộ binh trong suốt phần còn lại của chiến tranh Thái Bình Dương cho đến khi ông được đặt trong lệnh của 7 ngày.
Arnold là người chỉ huy của 7 ngày trong chiến dịch Philippines và trận Okinawa. Ông đã nhận được Huân chương Dịch vụ xuất sắc để phục vụ trong chiến tranh thế giới thứ hai.
Sau chiến tranh, ông được bổ nhiệm làm thống đốc quân đội Triều Tiên. Ông từng là Phó Giám đốc của Ủy ban hỗn hợp US-USSR, gặp tại Seoul, Hàn Quốc, vào tháng 1 năm 1946, và sau đó là Ủy ban hỗn hợp Mỹ-Xô diễn ra vào tháng 4 năm 1946. Nhiệm vụ chính của Ủy ban hỗn hợp là đoàn tụ Bắc và Nam Triều Tiên sau khi chia cắt năm 1945.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Generals.dk
Thể loại:Sinh năm 1889
Thể loại:Mất năm 1973
Thể loại:Thiếu tướng Lục quân Hoa Kỳ
Thể loại:Quan hệ Hoa Kỳ-Triều Tiên
Thể loại:Tướng Lục quân Hoa Kỳ
Kindavong

Vương thân Kindavong (1900 – 30 tháng 3 năm 1951) là một thân vương Lào và là em trai cùng cha khác mẹ của Phetsarath Rattanavongsa. Trong chiến tranh thế giới thứ hai ông được vua Sisavang Vong bí mật phái đi đại diện cho Lào cho các lực lượng Đồng minh sau khi Nhật chiếm đóng Lào và thủ đô hoàng gia tại Luông Pha Băng vào ngày 7 tháng 4 năm 1945. Sau đó, ông trở thành thủ tướng thứ 2 của Lào từ 23 tháng 4 năm 1946 đến 15 tháng 3 năm 1947.

**Tham khảo**
Thể loại:Hoàng tử Lào
Thể loại:Hoàng gia Lào
Thể loại:Nam giới Lào theo nghề nghiệp
Thể loại:Sinh năm 1900
Thể loại:Mất năm 1951
Thể loại:Thủ tướng Lào
Lê Văn Bảy

Lê Văn Bảy là Thiếu tướng , Phó Giám đốc về Chính trị Học viện Lục quân (6/2005- 4/2006) đã nghỉ hưu. Ông nguyên là Chính Ủy Học viện Lục Quân  (4/2006-2/2009).

**Tiểu sử**
Lê Văn Bảy sinh năm 1948, quê quán tại xã Tân Ninh, huyện Triệu Sơn, tỉnh Thanh Hóa.
Tháng 02 năm 1970, 22 tuổi, Lê Văn Bảy là chính trị viên Đại đội  tiểu đoàn 7, Trung đoàn 66, Sư đoàn 10, Quân đoàn 3.
Tháng 05 năm 1972, 24 tuổi, Ông là chính trị viên tiểu đoàn, Tiểu đoàn 7, Trung đoàn 66, Sư đoàn 10, Quân đoàn 3.
Tháng 05 năm 1973, Ông là chủ nhiệm chính trị Trung đoàn 66, Sư đoàn 10, Quân đoàn 3.
Tháng 01 năm 1990: Ông là Chủ nhiệm Chính trị quân đoàn 3.
Tháng 09/1997: Ông là Chủ nhiệm Chính trị Học viện Lục Quân Đà lạt.
Tháng 06 năm 2005: Ông được nâng quân hàm Thiếu tướng QDNDVN và là Phó Giám đốc về Chính trị Học viện Lục Quân Đà lạt.
Tháng 04 năm 2006: Ông là Chính Ủy Học viện Lục Quân Đà lạt cho đến khi về hưu.
Lê Văn Bảy là đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam. 

**Khen thưởng**
 Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhì (trao ngày 31 tháng 8 năm 2019)

**Tham khảo**
Thể loại:Người họ Lê tại Việt Nam
Thể loại:Người Nghệ An
Thể loại:Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam đã nghỉ hưu
Thể loại:Giám đốc Công an tỉnh Lai Châu
Thể loại:Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Thể loại:Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam thụ phong năm 2014
Thể loại:Huân chương Bảo vệ Tổ quốc hạng Nhì
Nguyễn Ngọc Toàn

Nguyễn Ngọc Toàn là một tướng lĩnh Công an nhân dân Việt Nam, hàm Trung tướng, ông hiện là Ủy viên Đảng ủy Công an Trung ương, Bí thư Đảng ủy, Cục trưởng Cục công tác đảng và công tác chính trị, Bộ Công an.

**Tiểu sử**
Ông quê quán Thái Bình.
Tháng 6 năm 2011, Nguyễn Ngọc Toàn là Thượng tá, Trưởng Công an thành phố Nam Định, tỉnh Nam Định.
Từ năm 2014 đến tháng 7 năm 2016, Nguyễn Ngọc Toàn là Đại tá Công an, Phó Giám đốc Công an tỉnh Nam Định.
Từ tháng 12 năm 2016 đến tháng 1 năm 2017, Nguyễn Ngọc Toàn là Đại tá công an, Cục trưởng Cục Tham mưu Chính trị Công an nhân dân - Bộ Công an.
Ít tháng sau (năm 2017) ông được thăng quân hàm Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam.
Ngày 25 tháng 7 năm 2018, Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Toàn, nguyên Cục trưởng Cục Tham mưu Chính trị Công an nhân dân - Bộ Công an, được trao quyết định của Bộ trưởng Bộ Công an bổ nhiệm giữ chức vụ Giám đốc Công an tỉnh Cao Bằng.
Ngày 30 tháng 6 năm 2020 Bộ Công an tổ chức Lễ công bố quyết định của Bộ trưởng Bộ Công an về công tác cán bộ. Theo quyết định của Bộ trưởng Bộ Công an, Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Toàn, Giám đốc Công an tỉnh Cao Bằng được điều động về làm Cục trưởng Cục công tác đảng và công tác chính trị, Bộ Công an thay Trung tướng Đào Gia Bảo nghỉ công tác chờ hưu.
Tháng 4 năm 2021, ông được thăng quân hàm Trung tướng Công an nhân dân, cùng đợt với Thiếu tướng Tô Ân Xô.
Năm 2022, ông là Viện trưởng Viện Khoa học và công nghệ, Bộ Công an
Sau đó là Cục trưởng Cục Công tác Đảng và công tác chính trị, Bộ Công an
Tháng 11 năm 2023, ông là Cục trưởng Cục Hồ sơ nghiệp vụ, Bộ Công an
Tháng 12 năm 2023, ông là Cục trưởng Cục Công tác Đảng và công tác Chính trị, Bộ Công an.

**Khen thưởng**
Huân chương Chiến công hạng Ba (trao ngày 8 tháng 7 năm 2016)

**Tham khảo**
Thể loại:Người họ Nguyễn tại Việt Nam
Thể loại:Giám đốc Công an tỉnh Cao Bằng
Thể loại:Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Thể loại:Thiếu tướng Công an nhân dân Việt Nam thụ phong năm 2017
Thể loại:Huân chương Chiến công hạng Ba
Thể loại:Cục trưởng Cục công tác đảng và công tác chính trị, Bộ Công an Việt Nam
Thể loại:Trung tướng Công an nhân dân Việt Nam thụ phong năm 2021
Thể loại:Trung tướng Công an nhân dân Việt Nam đương nhiệm
Tóc em chưa úa nắng hè

Tóc em chưa úa nắng hè (Hon dansade en sommar / Nàng chỉ khiêu vũ một mùa hè thôi) là một phim trữ tình do Arne Mattsson đạo diễn, phát hành lần đầu ngày 17 tháng 12 năm 1951.

**Nội dung**
Truyện phim phỏng theo tiểu thuyết Khiêu vũ mùa hè (Sommardansen) của tác gia Per Olof Ekström.
Một mùa hè nào đó, chàng sinh viên Göran (Folke Sundquist) về miền quê xa đã phải lòng thôn nữ Kerstin (Ulla Jacobsson). Nhưng mối tình của họ phải vượt qua những người thân hà khắc và cả vị linh mục già thủ cựu.

**Kĩ thuật**

**Sản xuất**
 Âm nhạc: Sven Sköld- Âm thanh: Olle Jacobsson- Thiết kế: Bibi Lindström

**Diễn xuất**
 Ulla Jacobsson... Kerstin- Folke Sundquist... Göran- Edvin Adolphson... Anders Persson- Irma Christenson... Sigrid- John Elfström... Vicar- Nils Hallberg... Nisse- Gunvor Pontén... Sylvia- Berta Hall... Anna

**Ảnh hưởng**

**Quốc tế**
Bộ phim đã gây ra nhiều tranh cãi, vì một cảnh bơi khỏa thân và một cảnh tình yêu bao gồm cận cảnh bộ ngực của Ulla Jacobsson, cũng như việc bộ phim miêu tả một linh mục địa phương là nhân vật phản diện chính. Vì vậy, bất chấp các giải thưởng của nó, bộ phim đã bị cấm ở Tây Ban Nha và một số quốc gia khác, và không được phát hành tại Hoa Kỳ cho đến năm 1955.

**Việt Nam**
Bộ phim khai mạc khán giả Việt Nam tại rạp Ciro's (nay là rạp Kim Đồng) Hà Nội năm 1952 với nhan đề Elle n'a dansé qu'un seul été và Tóc em chưa úa nắng hè, phụ đề Pháp ngữ, xuất xứ bị hiểu lầm là Na Uy. Trùng thời điểm đó, nhạc sĩ Phạm Mạnh Cương đang lưu học tại Cao đẳng Sư phạm và Đại học Văn khoa, ông đã ghi lại cảm tưởng để 20 năm sau sáng tác nhạc phẩm trùng tên.

**Vinh danh**
Chiến thắng- 2nd Berlin International Film Festival - Golden Bear- 1952 Cannes Film Festival - Best Music.
Đề cử- 1952 Cannes Film Festival - Palme d'Or

**Xem thêm**
 Mùa hè cùng Monika- Mùa hè bi thảm của tuổi trẻ

**Tham khảo**
Hon dansade en sommar
*name=Hon dansade en sommar
*id=HonDansadeEnSommaroneSummerOfHappiness
Thể loại:Phim Thụy Điển
Thể loại:Phim ca nhạc
Thể loại:Phim khiêu dâm
Thể loại:Phim năm 1950
Sony Music Publishing

Sony/ATV Music Publishing là một nhà xuất bản âm nhạc Mỹ thuộc sở hữu của Sony Entertainment. Nó có danh mục xuất bản âm nhạc lớn nhất thế giới, với 4,53 triệu bài hát được sở hữu và quản lý vào ngày 31 tháng 3 năm 2019. Công ty được thành lập vào năm 1995 với sự hợp nhất của Sony Music Publishing và ATV Music, thuộc sở hữu của nghệ sĩ giải trí Michael Jackson. Jackson đã mua ATV Music, bao gồm danh mục bài hát Lennon-McCartney, năm 1985.
Vào năm 2012, một tập đoàn đầu tư do Sony / ATV Music Publishing dẫn đầu đã mua EMI Music Publishing để trở thành nhà quản trị xuất bản âm nhạc lớn nhất thế giới, với thư viện gồm hơn ba triệu bài hát. Vào năm 2016, Sony đã mua 50% cổ phần của Jackson trong Sony / ATV.
Vào tháng 8 năm 2019, quản lý của Sony / ATV Music Publishing và Sony Music Entertainment đã được sáng lập dưới Tập đoàn Sony Music mới thành lập.

**Tham khảo**
Thể loại:Công ty liên doanh
Thể loại:EMI
Thể loại:Michael Jackson
Thể loại:Hãng ghi âm Mỹ
Thể loại:Sony Music Entertainment
Thể loại:Công ty con của Sony
Tai nạn máy bay Boeing 707 của British Airtours năm 1977

Vào ngày 17 tháng 3 năm 1977, một chiếc Boeing 707 của British Airtours đang được sử dụng để huấn luyện phi công đã bị rơi và bốc cháy trong quá trình cất cánh tại sân bay Glasgow Prestwick. Tất cả bốn thành viên phi hành đoàn trên máy bay đều sống sót.

**Máy bay**
Chiếc Boeing 707-436, đăng ký G-APFK, chuyến bay đầu tiên của nó là vào năm 1960. Số hiệu chế tạo của nó là 17712  và 4 động cơ là tua-bin Rolls-Royce Conway 508. Máy bay được đưa vào hoạt động với BOAC vào ngày 29 tháng 9 năm 1960, được chuyển sang BEA Airtours vào ngày 30 tháng 12 năm 1971 và cuối cùng là British Airtours vào ngày 1 tháng 4 năm 1974.

**Chuyến bay và tai nạn**
Trên máy bay là một cơ trưởng 48 tuổi, cơ phó thứ nhất 29 tuổi, một kỹ sư máy bay và một cơ phó thứ 2 giám sát ngồi phía sau ghế ngồi của cơ trưởng. Dự báo gió là 18 hải lý, tăng lên 35 hải lý. Không có số chuyến bay nào được chỉ định cho buổi đào tạo.
Sau khi nhận được vào đường băng để cất cánh từ ATC, các phi công đã đánh máy bay tới đường băng 31 để khởi hành. Cơ phó thứ nhất thực tập sinh bắt đầu chạy cất cánh bằng cách áp dụng toàn bộ sức mạnh cho các động cơ. Khi các phi công quay máy bay từ tốc độ VR (125 hải lý), cơ trưởng đã kéo lại động cơ số 1, nói rằng đã ngừng hoạt động. Đây là phi hành đoàn áp dụng trang trí bánh lái bên trái và máy bay đã leo lên 20 feet. Máy bay bắt đầu hạ xuống và cánh trái giảm 20 độ. Động cơ được mô phỏng là không thành công ở cạnh trái của đường băng 31. Máy bay sau đó bắt đầu rơi và lăn sang phải, và động cơ số 4 đập xuống đất. Máy bay trượt xuống đường băng, xé nát cả bốn động cơ và làm sập thiết bị hạ cánh và bùng cháy. Trong quá trình sơ tán, một phi công bị thương.

**Điều tra**
Chi nhánh điều tra tai nạn hàng không (AAIB) bắt đầu một cuộc điều tra vào ngày hôm sau. Theo dữ liệu chuyến bay và máy ghi âm buồng lái, một lỗi động cơ sẽ được mô phỏng như một bài tập cho hai phi công để nhanh chóng trình bày các quy trình khởi động lại hoặc tắt động cơ bị hỏng. AAIB xác định các phi công đã không đối phó với sự thất bại nhanh chóng như khuyến nghị. Thông thường, một phi công phải đối phó với động cơ bị hỏng trong 1 đến 2 giây, nhưng cơ phó của thực tập sinh mất 2 đến 3 giây.

**Nguyên nhân có thể**
Sau khi điều tra vụ tai nạn trong 1 năm và 4 tháng, AAIB đã công bố báo cáo chính thức cuối cùng vào tháng 9 năm 1978, nêu rõ nguyên nhân có thể xảy ra của vụ tai nạn: "Mất kiểm soát dẫn đến việc chậm trễ trong việc khắc phục hoàn toàn lỗi trong động cơ khi cất cánh".

**Hậu quả**
Chiếc máy bay đã bị hư hỏng và không thể sửa chữa trong vụ tai nạn vì nó đã bị lửa thiêu rụi. Nó đã được cất giữ vào tháng 11 năm 1978 và bị loại bỏ vào năm 1979.

**Tham khảo**
Thể loại:Tai nạn và sự cố liên quan đến Boeing 707
Chuyến bay 115 của Japan Airlines

Chuyến bay 115 của Japan Airlines (JL115 /JAL115) là một chuyến bay nội địa từ sân bay quốc tế Tokyo đến sân bay quốc tế Itami, tỉnh Osaka. Chiếc máy bay bị hỏng đuôi khi hạ cánh xuống Itami, được sửa chữa không chính xác dẫn đến một tai nạn thảm khốc trên chuyến bay tiếp theo 10 ngày, 2 tháng và 7 năm sau đó.

**Sự cố dập đuôi**
Vào ngày 2 tháng 6 năm 1978, một chiếc Boeing 747SR của Japan Airlines, đăng ký JA8119, khai thác chuyến bay 115, đang thực hiện cách tiếp cận ILS vào đường băng 32L tại sân bay Itami nhưng gặp một sự cố khi hạ cánh. Các phi công kéo mũi lên, gây ra đuôi đập xuống mặt đường băng. Không có trường hợp tử vong nhưng có 25 người bị thương (23 người bị thương nhẹ và 2 người bị thương nặng). Đuôi máy bay bị nứt mở vách ngăn áp lực phía sau. Các thiệt hại đã được sửa chữa bởi các kỹ thuật viên của Boeing và máy bay đã được đưa trở lại phục vụ.

**Sửa chữa không đúng cách và tai nạn**
Tấm nối chính xác (trên) và không chính xác (dưới)
Vào ngày 12 tháng 8 năm 1985, 7 năm sau sự cố đuôi, JA8119 đang phục vụ chuyến bay 123 trên cùng tuyếnHaneda đến Itami. Khi cất cánh khỏi Haneda, 12 phút sau chuyến bay (18:24), việc sửa chữa đuôi máy bay đã thất bại thảm hại. Vách ngăn phía sau nổ tung, bộ ổn định dọc bị xé toạc và tất cả các hệ thống thủy lực bị tê liệt, khiến chiếc 747 mất kiểm soát. Và 32 phút sau (18:56), chiếc 747 đã rơi xuống núi Takamagahara gần Ueno, tỉnh Gunma, cách Tokyo 100 km về hướng Bắc, giết chết 520 trong số 524 người trên máy bay. Đây là vụ tai nạn máy bay đơn lẻ thảm khốc nhất trong lịch sử.
Cuộc điều tra vụ tai nạn cho thấy phần đuôi từ năm 1978 đã được sửa chữa không đúng cách. Thông số kỹ thuật của Boeing cho vách ngăn bị hư hỏng cần một tấm mối nối liên tục với 3 hàng đinh tán nhưng các kỹ thuật viên của Boeing tiến hành sửa chữa thay thế hai tấm mối nối không liên tục, đặt song song với khớp. Việc kiểm tra sau sửa chữa của JAL đã không phát hiện ra khuyết điểm vì nó được bao phủ bởi các tấm chồng lên nhau.
Trong một sự cố không liên quan vào ngày 19 tháng 8 năm 1982, trong khi dưới sự kiểm soát của cơ phó, JA8119 đã phải chịu một cuộc hạ cánh xuống đường băng đầy nguy hiểm khi hạ cánh xuống căn cứ không quân Chitose trong tầm nhìn kém. Điều này đã được sửa chữa thành công và máy bay một lần nữa trở lại phục vụ. Sự cố này không góp phần gây ra tai nạn chuyến bay 123 của Japan Airlines sau này .

**Xem thêm**
 Chuyến bay 611 của China Airlines - một chiếc 747-200B gặp tai nạn ngày 25 tháng 5 năm 2002 cũng gây ra bởi việc sửa chữa không đúng cánh ở phần đuôi, xảy ra 22 năm trước (ngày 7 tháng 2 năm 1980).

**Tham khảo**
Thể loại:Tai nạn và sự cố liên quan đến Boeing 747
Thể loại:Nhật Bản năm 1978
Tiếng Arem

Tiếng Arem (Cmbrau IPA|cmrawˀ) là một ngôn ngữ đang bị đe dọa được nói ở một khu vực nhỏ ở hai bên biên giới Lào – Việt Nam. Ngôn ngữ này là thành viên của nhóm tiếng Chứt, là một trong sáu nhóm chính của ngữ chi Việt, ngữ hệ Nam Á. Ngôn ngữ này được UNESCO coi là một ngôn ngữ bị đe dọa nghiêm trọng. Giống như các ngôn ngữ khác của ngữ chi Việt, tiếng Arem sử dụng một hệ thống thanh điệu/âm tính đặc trưng của ngữ chi Việt. Giống như nhiều ngôn ngữ Việt phương Nam khác, tiếng Arem cũng có tiền âm tiết và cấu trúc "âm tiết rưỡi".
Tiếng Arem thiếu đi âm tính hà hơi có mặt trong hầu hết các ngôn ngữ Việt, nhưng lại có phụ âm cuối thanh hầu hoá.

**Tổng quan**
Arem là một thuật ngữ dân tộc học để mô tả một nhóm người bản địa cư trú ở biên giới giữa Việt Nam và Lào. Họ thường tự gọi mình là Cmbrau cmrawˀ. Tuy nhiên, do đây là từ duy nhất có cụm tiền âm tiết cm- được ghi nhận trong tiếng Arem, nên người ta cho rằng đây có thể là một tộc danh vay mượn từ một ngôn ngữ khác gần đó. Năm 1959 là khi họ lần đầu "chạm trán" quân nhân Việt Nam, trước đó, chỉ dân địa phương mới biết đến sự tồn tại của người Arem. Chính quyền địa phương đương thời lầm tưởng rằng họ là thành viên của cộng đồng người Khùa ở địa phương. Dân số Arem chỉ có 53 người vào năm 1960, gồm 30 nam và 23 nữ. Theo cuộc khảo sát gần đây nhất của khu vực vào năm 1999 thì có 102 người Arem. Trong số 102 người Arem này, ước tính chỉ khoảng 25% thường xuyên nói tiếng Arem. Tất cả người nói tiếng Arem đều là người nói song song với tiếng Việt và một số người cũng thông thạo tiếng Khùa và/hoặc tiếng Lào.

**Đặc điểm**
Ngôn ngữ Arem sử dụng cả từ đơn âm tiết và từ âm tiết rưỡi. Người ta ước tính rằng 55-60% số từ trong tiếng Arem là từ mang cấu trúc âm tiết rưỡi. Con số này cao hơn nhiều so với phần lớn các ngôn ngữ tiếng Việt có sử dụng từ âm tiết rưỡi (thường chiếm 35-40% số từ vựng, nếu ngôn ngữ đó có từ mang cấu trúc âm tiết rưỡi).

**Xem thêm**
 Người Arem

**Liên kết ngoài**
 doi=10.1163/1960602809x00063 (see note on talk page)- http://lacito.vjf.cnrs.fr/pangloss/languages/Arem_en.php date = ngày 28 tháng 9 năm 2019 Arem corpus provided by le Centre national de la recherche scientifique

**Tham khảo**
 Ferlus, Michel. 2014.  Arem, a Vietic Language. Mon-Khmer Studies 43.1:1-15 (ICAAL5 special issue).
Arem
Thể loại:Ngôn ngữ tại Lào
Thể loại:Ngôn ngữ tại Việt Nam