Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Thể loại:Vận động viên quần vợt Thế vận hội Mùa hè 2008

Trang thể loại này bao gôm vận động viên quần vợt tại Thế vận hội Mùa hè 2016 ở Bắc Kinh, Trung Quốc.

**Xem thêm**
 Quần vợt tại Thế vận hội Mùa hè 2008 
Quần vợt
2008
*
Thể loại:Tiếng Azerbaijan

Thể loại:Ngôn ngữ chắp dính
Thể loại:Ngôn ngữ tại Azerbaijan
Thể loại:Ngôn ngữ tại Gruzia
Thể loại:Ngôn ngữ tại Iran
Thể loại:Ngôn ngữ tại Iraq
Thể loại:Ngôn ngữ tại Kazakhstan
Thể loại:Ngôn ngữ tại Nga
Thể loại:Ngôn ngữ tại Syria
Thể loại:Ngôn ngữ tại Thổ Nhĩ Kỳ
Thể loại:Nhóm ngôn ngữ Oghuz
Thể loại:Ngôn ngữ chủ-tân-động
Thể loại:Ngữ hệ Turk
Thể loại:Tiếng Albania

Thể loại:Ngữ hệ Ấn-Âu
Thể loại:Ngôn ngữ tại Albania
Thể loại:Ngôn ngữ tại Kosovo
Thể loại:Ngôn ngữ tại Cộng hòa Macedonia
Thể loại:Ngôn ngữ tại Ý
Thể loại:Ngôn ngữ tại Serbia
Thể loại:Ngôn ngữ tại Montenegro
Thể loại:Ngôn ngữ tại Thổ Nhĩ Kỳ
Thể loại:Đông Bắc Trung Quốc

Thể loại:Khu vực địa lý của Trung Quốc
Thể loại:Hoa Bắc
Thể loại:Đông Bắc Á
Thể loại:Mãn Châu
Thể loại:Vùng của Bắc Cực
Trà sữa

Một tách trà sữa
Sữa đang được thêm vào trà đen Assam 
Trà sữa là loại thức uống đa dạng được tìm thấy ở nhiều nền văn hóa, bao gồm một vài cách kết hợp giữa trà và sữa. Các loại thức uống khác nhau tùy thuộc vào lượng thành phần chính của mỗi loại, phương pháp pha chế, và các thành phần khác được thêm vào (thay đổi từ đường hoặc mật ong thành muối hoặc bạch đậu khấu-thảo quả). Bột trà sữa pha sẵn là một sản phẩm được sản xuất hàng loạt được làm từ sữa  bò, trâu, ngựa.

**Các biến tấu **
Các biến thể địa phương bao gồm:- Trà sữa trân châu, hay còn gọi là trà sữa Đài Loan hoặc trà sữa boba, là một loại đồ uống pha từ trà của người Đài Loan được phát minh ra ở Đài Trung vào những năm 1980 được thêm hạt trân châu đen ngọt và dẻo- Trà sữa Hồng Kông, trà đen được giảm vị đắng bằng sữa đặc không đường có nguồn gốc từ thời kì chế độ thực dân Anh ở Hồng Kông- Doodh pati chai, nghĩa đen là “trà sữa”, còn được gọi là "pakki chai", một loại thức uống từ trà được uống  ở Nepal, Pakistan, Ấn Độ, và Bangladesh- Teh tarik, một loại trà sữa phổ biến ở  Malaysia và Singapore- Trà sữa Mông Cổ hay còn gọi là Suutei tsai, một loại trà sữa mặn của người Mông Cổ.
* Shahi haleeb, một loại trà sữa của người Yemen (quốc gia ở phía Nam Ả-rập Xê-út) được phục vụ sau khi nhai qat (tương tự như việc nhai lá trầu)
* Masala chai, còn được gọi là trà sữa hỗn hợp gia vị, là một loại trà sữa chứa nhiều gia vị được dùng ở tiểu lục địa Ấn Độ
* Irani chai, một loại trà được pha chế ở Ấn Độ từ sữa nguyên chất pha với mawa- Trà Thái, một loại trà ngọt phổ biến ở Đông Nam Á- Trà sữa Hoàng gia, một phương pháp pha chế của người Nhật mà trà cần được nấu trong sữa 
Ở nước Anh khi trà nóng và sữa lạnh được uống chung với nhau, thức uống đó được gọi là trà với sữa, và từ trà sữa không dùng để diễn tả nó. Trà và sữa phải hoà quyện vào nhau mới được gọi là trà sữa

**Ảnh hướng đến sức khỏe**
Uống trà sữa thường xuyên tiềm ẩn nguy cơ béo phì do lượng đường, chất béo và carbohydrat cao. Không chỉ vậy, nhiều loại trà sữa còn chứa hàm lượng caffeine đáng báo động. Các xét nghiệm cho thấy, cứ 470 ml trà sữa lại chứa trung bình khoảng 150 mg caffeine. Theo quy định tại Liên minh châu Âu, các loại đồ uống chứa trên 150 mg caffeine/L phải được dán nhãn "hàm lượng caffeine cao" để cảnh báo người tiêu dùng. Đáng lo ngại hơn, một nghiên cứu đã phát hiện ra rằng uống trà sữa thường xuyên có thể gây nghiện ở lứa tuổi thanh thiếu niên.

**Xem thêm**
 Gongcha

**Tham khảo**
Thể loại:Thức uống không cồn
Thể loại:Trà
Thể loại:Trà sữa
Thể loại:Thức uống làm từ sữa
Jeffrey C. Hall

Jeffrey Connor Hall (sinh ngày 3 tháng 5 năm 1945) là một nhà di truyền học  và nhà sinh học nhịp thời gian người Mỹ. Hall là Giáo sư danh dự Sinh học tại Đại học Brandeis và hiện đang sinh sống tại Cambridge, Maine. Hall đã dành cả sự nghiệp của mình kiểm tra thành phần thần kinh của việc ghép cặp và nhịp điệu hành vi của côn trùng. Thông qua nghiên cứu về thần kinh và hành vi của ruồi giấm thường Hall đã khám phá ra các cơ chế thiết yếu của đồng hồ sinh học và làm sáng tỏ nền tảng của sự phân biệt giới tính trong hệ thần kinh. Ông được bầu vào Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ cho công trình cách mạng của ông trong lĩnh vực sinh học nhịp thời gian. Cùng với Michael W. Young và Michael Rosbash, ông đã được trao tặng giải Nobel Sinh lý học và Y khoa năm 2017 "vì những khám phá của họ về các cơ chế phân tử kiểm soát nhịp sinh học".

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Interview with Jeffrey C. Hall and Michael Rosbash
*pmid=2105471- first5 = PH
Thể loại:Sinh năm 1945
Thể loại:Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Thể loại:Nhân vật còn sống
Thể loại:Người đoạt giải Nobel Sinh lý và Y khoa
Thể loại:Người Brooklyn
Michael Rosbash

Michael Morris Rosbash (sinh ngày 7 tháng 3 năm 1944) là một nhà di truyền học và nhà sinh học nhịp thời gian người Mỹ. Rosbash là giáo sư tại Đại học Brandeis và là điều tra viên tại Viện Y tế Howard Hughes. Nhóm nghiên cứu của Rosbash nhân bản gien nhịp sinh học của Drosophila năm 1984 và đề xuất Transcription Translation Negative Feedback Loop cho đồng hồ sinh học vào năm 1990. Năm 1998, họ phát hiện ra gen chu kỳ, gen đồng hồ và thụ thể cryptochrome trong Drosophila thông qua việc sử dụng di truyền học chuyển tiếp, bằng cách xác định vị trí của một đột biến và sau đó xác định di truyền đằng sau sự đột biến này. Rosbash được bầu vào Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Hoa Kỳ năm 2003. Cùng với Michael W. Young và Jeffrey C. Hall, ông đã được trao tặng giải Nobel Sinh lý học và Y khoa năm 2017 "vì những khám phá của họ về các cơ chế phân tử kiểm soát nhịp sinh học".

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  2000 Holiday Lectures on Science - Clockwork Genes: Discoveries in Biological Time date = ngày 15 tháng 9 năm 2012-  Oscillatory Mechanisms Underlying the Drosophila Circadian Clock date = ngày 1 tháng 7 năm 2004
Thể loại:Sinh năm 1944
Thể loại:Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Thể loại:Người Mỹ gốc Đức-Do Thái
Thể loại:Nhân vật còn sống
Thể loại:Cựu sinh viên Viện Công nghệ Massachusetts
Thể loại:Người đoạt giải Nobel Sinh lý và Y khoa
Thể loại:Người Boston
Michael W. Young

Michael Warren Young (sinh ngày 28 tháng 3 năm 1949) là một nhà sinh học người Mỹ. Ông đã dành hơn ba thập kỷ để nghiên cứu các mô hình kiểm soát di truyền của giấc ngủ và sự tỉnh táo của ruồi giấm thường. Trong thời gian của mình tại Đại học Rockefeller, phòng thí nghiệm của ông đã có những đóng góp đáng kể trong lĩnh vực sinh học nhịp thời gian bằng cách xác định các gen chủ chốt liên quan đến việc điều chỉnh đồng hồ nội bộ chịu trách nhiệm về nhịp sinh học. Ông đã làm sáng tỏ chức năng của gen nhịp thời gian, điều này là cần thiết để con ruồi có thể có chu trình ngủ bình thường. Phòng thí nghiệm của Young cũng được cho là do phát hiện ra các gen không thời gian và gen gấp đôi, mà tạo ra các protein cần thiết cho nhịp sinh học. Ông đã được trao tặng giải Nobel Sinh lý học và Y khoa cùng với Jeffrey C. Hall và Michael Rosbash "vì những khám phá của họ về các cơ chế phân tử kiểm soát nhịp sinh học".

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Michael W. Young's Rockefeller Lab Page- Michael Young describes his work with Drosophila genes and specific mutations that produce changes in the sleep-wake cycle. Young goes on to discuss the implications of his findings in the medical field.
Thể loại:Sinh năm 1949
Thể loại:Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Thể loại:Nhân vật còn sống
Thể loại:Người đoạt giải Nobel Sinh lý và Y khoa
Hệ điều hành thời gian thực

Một hệ điều hành thời gian thực (tiếng Anh: real-time operating system, viết tắt: RTOS) là một hệ điều hành (OS) nhằm phục vụ các ứng dụng thời gian thực, với việc xử lý dữ liệu đầu vào mà không có sự chậm trễ của bộ đệm (buffer). Các yêu cầu về thời gian xử lý (bao gồm cả sự chậm trễ của hệ điều hành) được tính bằng phần mười của giây hoặc bằng thời gian ngắn hơn nữa. Một hệ thống thời gian thực là một hệ thống giới hạn thời gian với các các ràng buộc thời gian cố định được định nghĩa rõ ràng. Quá trình xử lý phải được thực hiện trong một khoản thời gian cố định, nếu không thì hệ thống sẽ gặp sự cố. Việc này có thể được thực hiện thông qua cơ chế hướng sự kiện (event-driven) hoặc chia sẻ thời gian (time-sharing). Các hệ thống hướng sự kiện sẽ chuyển đổi giữa các tác vụ (task) nhiệm vụ dựa trên độ ưu tiên của chúng trong khi các hệ thống chia sẻ thời gian sẽ chuyển đổi các tác vụ dựa trên ngắt của xung nhịp. Phần lớn các hệ điều hành thời gian thực đều sử dụng giải thuật pre-emptive scheduling (tạm dịch: lập lịch trước).

**Đặc tính**
Một đặc điểm chính của một RTOS là mức độ nhất quán của nó đối với khoảng thời gian cần thiết để nhận và hoàn thành một tác vụ trong một ứng dụng; sự thay đổi là rung pha (jitter: những biến đổi về pha của tín hiệu số thu được so với vị trí lí tưởng của chúng có tần số lớn hơn hoặc bằng 10 Hz). Một hệ điều hành thời gian thực "cứng" có ít jitter hơn một hệ điều hành thời gian thực "mềm". Mục tiêu thiết kế chính không phải là thông lượng cao, mà là sự bảo đảm về một loại hiệu suất mềm hoặc cứng. Một RTOS thường hoặc nói chung đáp ứng được một thời hạn quy định là một hệ điều hành thời gian thực mềm, nhưng nếu nó có thể đáp ứng được một thời hạn xác định thì đó là một hệ điều hành thời gian thực cứng.
Một RTOS có một thuật toán tiên tiến cho việc lập thời biểu (scheduling). Tính linh hoạt của bộ lập thời biểu cho phép dàn xếp hệ thống máy tính rộng rãi hơn về các ưu tiên quá trình, nhưng hệ điều hành thời gian thực thường xuyên hơn dành cho một bộ nhỏ các ứng dụng. Các yếu tố chính trong một hệ điều hành thời gian thực là độ trễ ngắt tối thiểu và độ trễ chuyển luồng (thread) tối thiểu; một hệ điều hành thời gian thực được đánh giá cao hơn về mức độ nhanh nhạy hoặc có thể dự đoán được nó như thế nào so với số lượng công việc nó có thể thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định.

**Chú thích**
Thể loại:Hệ điều hành
Thể loại:Hệ thống thời gian thực
Thể loại:Tính toán thời gian thực
Phim khoa học viễn tưởng

Phim khoa học viễn tưởng
Phim khoa học viễn tưởng/ giả tưởng (hoặc sci-fi, viết tắt của từ Science fiction) là một thể loại phim sử dụng những mô tả mang tính tiên đoán và hư cấu dựa trên khoa học về các hiện tượng mà khoa học chính thống không chấp nhận đầy đủ như sinh vật ngoài Trái Đất, thế giới người ngoài hành tinh, ngoại cảm và du hành thời gian cùng với các yếu tố tương lai như tàu vũ trụ, robot, sinh vật cơ khí hóa, du hành liên sao hoặc các kỹ thuật khác. Phim khoa học viễn tưởng thường được sử dụng để tập trung vào các vấn đề chính trị hoặc tệ nạn xã hội, và để khám phá các vấn đề triết học như điều kiện con người. Trong nhiều trường hợp, các ý tưởng bắt nguồn từ các tác phẩm khoa học viễn tưởng có thể được sử dụng bởi các nhà làm phim kém cỏi hoặc không quan tâm đến các tiêu chuẩn khoa học hợp lý và logic mà các tác phẩm khoa học viễn tưởng đã cố gắng tuân thủ.
Thể loại đã tồn tại từ những năm đầu của phim câm, khi phim Chuyến đi tới Mặt Trăng của Georges Melies (1902) đã sử dụng các hiệu ứng nhiếp ảnh ảo giác. Ví dụ điển hình tiếp theo của thể loại này là bộ phim Metropolis (1927) - là bộ phim khoa học viễn tưởng đầu tiên có độ dài trên 40 phút (feature length). Từ những năm 1930 đến những năm 1950, thể loại này bao gồm chủ yếu là phim loại B chi phí thấp. Sau bộ phim bước ngoặt của Stanley Kubrick - 2001: A Space Odyssey (1968), thể loại phim khoa học viễn tưởng đã được coi trọng hơn. Vào cuối những năm 1970, những phim khoa học viễn tưởng có thu nhập cao đã trở nên phổ biến với khán giả sau thành công của phim Star Wars và mở đường cho những bộ phim bom tấn thuộc thể loại này của những thập kỷ tiếp theo.

**Đọc thêm**
 Simultaneous Worlds: Global Science Fiction Cinema edited by Jennifer L. Feeley and Sarah Ann Wells, 2015, University of Minnesota Press

**Sách tham khảo**
 Luca Bandirali, Enrico Terrone, Nell'occhio, nel cielo. Teoria e storia del cinema di fantascienza, Turin: Lindau, 2008, 978-88-7180-716-4.- Welch Everman, Cult Science Fiction Films, Citadel Press, 1995, 0-8065-1602-X.- Peter Guttmacher, Legendary Sci-Fi Movies, 1997, 1-56799-490-3.- Phil Hardy, The Overlook Film Encyclopedia, Science Fiction. William Morrow and Company, New York, 1995, 0-87951-626-7.- Richard S. Myers, S-F 2: A pictorial history of science fiction from 1975 to the present, 1984, Citadel Press, 0-8065-0875-2.- Gregg Rickman, The Science Fiction Film Reader, 2004, 0-87910-994-7.- Matthias Schwartz, Archeologies of a Past Future. Science Fiction Films from Communist Eastern Europe, in: Rainer Rother, Annika Schaefer (eds.): Future Imperfect. Science – Fiction – Film, Berlin 2007, pp. 96–117. 978-3-86505-249-0.- Dave Saunders, Arnold: Schwarzenegger and the Movies, 2009, London, I. B. Tauris- Errol Vieth, Screening Science: Context, Text and Science in Fifties Science Fiction Film, Lanham, MD and London: Scarecrow Press, 2001. 0-8108-4023-5

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  The Encyclopedia of Fantastic Film and Television — horror, science fiction, fantasy and animation-  The Greatest Films: Science Fiction Films
Thể loại:Thể loại phim
Thể loại:Phim khoa học viễn tưởng
Phim lãng mạn

Tyrone Power ôm chặt Alice Faye một cách đam mê và tràn đầy yêu thương trong bộ phim năm 1938 Alexander's Ragtime Band.
Phim lãng mạn hay phim tình cảm là những câu chuyện tình lãng mạn được ghi lại trên các phương tiện thị giác để phát sóng trên sân khấu và trên TV với nội dung tập trung vào đam mê, cảm xúc, và sự liên hệ tình cảm lãng mạn của các nhân vật chính và cuộc hành trình mà tình yêu mạnh mẽ, chân thực và thuần khiết của họ đã đưa họ đến việc hẹn hò, tán tỉnh và cuối cùng là hôn nhân. Phim tình cảm tập trung chủ yếu vào một hay nhiều câu chuyện tình lãng mạn của các nhân vật trong phim hoặc quá trình tìm kiếm tình yêu mạnh mẽ, tinh khiết và lấy nó làm cốt truyện chính. Đôi khi, những đôi lứa yêu nhau trong phim sẽ gặp phải những trở ngại như tài chính, bệnh tật, nhiều kiểu phân biệt đối xử, hạn chế tâm lý hoặc sự đe doạ của gia đình đòi phá vỡ tình yêu của họ. Giống như trong tất cả các mối quan hệ tình cảm khá sâu sắc ngoài đời, những căng thẳng của cuộc sống hằng ngày, cám dỗ (ngoại tình) và những sự khác biệt về tính tương thích giữa hai người cũng được đưa vào cốt truyện của những bộ phim lãng mạn.
Phim tình cảm thường khám phá những chủ đề quan trọng như: tình yêu từ cái nhìn đầu tiên, tình yêu giữa hai người chênh lệch tuổi, tình yêu không được đáp lại, tình yêu ám ảnh, tình yêu đơn thuần, tình cảm tâm linh, tình yêu bị cấm đoán, tình cảm platonic, tình dục đam mê, tình yêu hy sinh, tình yêu bùng nổ và mang tính phá hoại, và bi kịch tình yêu. Những bộ phim tình cảm tạo những trải nghiệm tạm thời thoát khỏi cuộc sống thực tại và tạo cảm hứng tưởng tượng cho người xem, đặc biệt nếu hai người yêu nhau cuối cùng vượt qua khó khăn, tuyên bố cho mọi người biết tình yêu của họ, và trải nghiệm cuộc sống "hạnh phúc mãi mãi", được ngụ ý bằng một cuộc gặp gỡ và nụ hôn cuối phim. Trong loạt phim truyền hình lãng mạn, sự phát triển của các mối quan hệ lãng mạn như vậy có thể diễn ra trong nhiều tập phim, và các nhân vật khác nhau có thể trở nên đan xen vào nhau trong các đoạn phim với các cung bậc tình cảm lãng mạn khác nhau.

**Xem thêm**
Danh sách 100 phim lãng mạn của Viện phim Mỹ- Phim chính kịch- Tiểu thuyết lãng mạn

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  IMDb guide to Romance movies date = ngày 16 tháng 1 năm 2010-  List of amazing romance movies date = ngày 30 tháng 7 năm 2017-  Romantic Movies Database
Thể loại:Thể loại phim
Thể loại:Quan hệ cá nhân
Thể loại:Phim lãng mạn
Devil sticks

Gậy ma quỷ (Devil sticks) là một Đồ chơi kỹ năng cấu tạo là một chiếc gậy 2 đầu gắn vật nặng để khi chơi tạo ra hiệu ứng con quay hồi chuyển. Devil sticks được cho rằng có nguồn gốc từ Trung Quốc với hình dạng đơn giản là những cây gậy nho. Giống tung hứng, Devil sticks cần có các kỹ năng kéo léo, phản xạ,...

**Đặc trưng**
Devil sticks thường dài 30-80cm và nặng 100-250g.Hai đầu gậy nặng bằng nhau và nặng hơn nhiều phần cán gậy. Còn 2 cây đũa để điều khiển gậy.Khi chơi, cây gậy trông giống như lơ lửng,xoay vòng,... cảm thấy như có một cái gì đó siêu nhiên như ma quỷ điều khiển.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài ==
Sitges

Sitges (ˈsidʒəs) là một thị xã ở Calala, có cự ly cách Barcelona khoảng 35 km về phía Tây Nam, nổi tiếng trên toàn thế giới với Liên hoan phim và lễ hội Carnival. Nằm giữa khối núi Garraf và biển, thị xã được biết đến với những bãi biển, những điểm sinh hoạt về đêm và các di tích lịch sử.
Mặc dù gốc rễ danh tiếng nghệ thuật của Sitges bắt đầu từ cuối thế kỷ 19, khi họa sĩ người Catala Santiago Rusiñol sinh sống ở đây trong suốt mùa hè, thành phố trở thành trung tâm văn hoá đối lập ở những năm 1960 ở Tây Ban Nha, lúc đó vẫn dưới chế độ độc tài của Francisco Franco, và được biết đến như là "Ibiza trong thu nhỏ".
Ngày nay, thị xã này là điểm đến phổ biến cho những du khách đồng tính nam và đồng tính nữ, vì nó đã trở thành một trong những nơi thân thiện nhất với người đồng tính trên thế giới.
Ngày nay, nền kinh tế Sitges dựa trên du lịch và văn hóa cung cấp hơn 4.500 giường khách sạn, một nửa trong số đó là khách sạn bốn sao.
Gần 35% trong số khoảng 26.000 cư dân định cư có gốc Hà Lan, Anh, Pháp và Scandinavia, có con cái học tại các trường quốc tế trong khu vực. Khu vực này có 17 bãi biển. Sitges cũng là địa điểm của hội nghị Bilderberg hàng năm tổ chức vào tháng 6 năm 2010.
Sitges đã được gọi là Saint-Tropez của Tây Ban Nha, với giá bất động sản tiếp cận những thành phố đắt đỏ nhất châu Âu, lý do chính cho việc này là các thiết lập của biển và xung quanh Parc Natural del Garraf. Vị trí gần sân bay Barcelona-El Prat cũng là một lợi thế lớn.

**Tham khảo**
Thể loại:Thành phố Catalunya
Thể loại:Du lịch Tây Ban Nha
Thể loại:Thị xã ở Calala
Vilanova i la Geltrú

Vilanova i la Geltrú (ˌbiɫəˈnɔβə j ɫə ʒəɫˈtɾu) (trong tiếng Tây Ban Nha và trong lịch sử có tên gọi là "Villanueva y Geltrú") là một thành phố ở tỉnh Barcelona, ​​Catalonia, Tây Ban Nha và thủ phủ Garraf comarca. Trong quá khứ, khu vực này một cảng cá, hiện nay thành phố này có dân số khoảng 66.000 người, và cách Barcelona 40 km về phía Tây Nam, có cự ly cách khu vực nghỉ mát ven biển nổi tiếng Sitges khoảng 10 km về phía đông bắc.
Thị trấn này có lịch sử lâu dài và trải qua một qua một thời kỳ phát triển rực rỡ trong suốt thời kỳ Lãng mạn với bằng chứng là sự giàu có của những tòa nhà sang trọng thế kỷ 19. Quảng trường, Plaça de la Vila, và nhiều công trình công cộng mang tính biểu tượng của nó được tài trợ bởi Josep Tomàs Ventosa Soler (1797-1874), một ông trùm dệt làm giàu ở Cuba. Một tượng đài có bức tượng bằng đồng Ventosa đứng ở trung tâm của quảng trường. Một tượng đài giống nhau đứng ở Matanzas, Cuba, nơi cả hai bức tượng đều bị giả mạo.
Tượng đài ân nhân của thành phố Josep Ventosa giữ cờ độc lập của estelada hoặc Catalan.
Trong thời kỳ độc tài Tây Ban Nha, một số lượng lớn những người chạy trốn khỏi đói nghèo ở miền Nam Tây Ban Nha định cư tại Vilanova, đôi khi họ được các sử gia gọi là "kẻ trốn chạy của chủ nghĩa phát xít". Mặc dù họ có kinh nghiệm thành kiến, họ trở nên ngày càng được chấp nhận và được biết đến như els altres Vilanovins hoặc "các Vilanovins khác." Đến năm 1970, phần lớn dân số của thị trấn đã được sinh ra ở nơi khác. Trong thập niên đầu của thế kỷ 21, đã có một làn sóng nhập cư khác (gọi là nouvinguts hoặc "người mới đến"), thời gian này chủ yếu từ Bắc Phi, Nam Mỹ và Đông Âu.
Nhà thờ San Antoni
Passeig Ribes Roge

**Tham khảo**
Thể loại:Thành phố Catalunya
Thân vương quốc Catalunya

Công quốc Catalunya hay Thân vương quốc Catalunya (Principat de Catalunya, Principatus Cathaloniæ, Principautat de Catalonha, Principado de Cataluña), là một vùng đất của lịch sử và một thực thể chính trị thời Trung cổ và hiện đại hiện đại và nhà nước ở bán đảo Iberia phía đông bắc, chủ yếu là vùng thuộc địa của vùng Catalunya, ở Tây Ban Nha, với một phần liền kề ở miền Nam nước Pháp. Giữa thế kỷ 13 và thế kỷ 18, với vương quốc Aragon về phía tây, Vương quốc Valencia về phía Nam, Vương quốc Pháp và lãnh địa Andorra về phía bắc và biển Địa Trung Hải về phía Đông.
Các tài liệu đầu tiên đề cập đến Catalunya và người Catala xuất hiện trong Liber maiolichinus de gestis Pisanorum illustribus, một biên niên Pisan (viết giữa năm 1117 và năm 1125) của cuộc chinh phục Menorca bởi một lực lượng chung gồm người Ý, người Catala, và người Occita. Vào thời điểm đó, Catalunya vẫn chưa có mặt như một thực thể chính trị, mặc dù việc sử dụng thuật ngữ này dường như thừa nhận Catalunya là một thực thể văn hoá hay địa lý.
Các quận hạt mà cuối cùng tạo thành Công quốc của Catalunya đã dần dần được thống nhất dưới sự cai trị của đế chế Barcelona. Năm 1137, Hạt Barcelona và Vương quốc Aragon được thống nhất dưới một triều đại, tạo ra những gì các sử gia hiện đại gọi Vương triều Aragon; tuy nhiên, Aragon và Catalonia vẫn giữ được cấu trúc chính trị và truyền thống pháp lý của họ. Vì những khác biệt về mặt pháp lý và việc sử dụng ngôn ngữ khác nhau - tiếng Aragon và tiếng Catala-một sự thừa nhận chính thức của các hạt Canada là một thực thể chính trị riêng biệt với các thể chế, luật và cộng đồng chính trị của chính nó đã trở thành cần thiết.
Dưới thời Alfons the Troubador (trị vì giai đoạn 1164-1196), Catalunya được coi là một thực thể hợp pháp lần đầu tiên. Tuy nhiên, thuật ngữ của xứ Catalonia đã không được sử dụng hợp pháp cho đến thế kỷ 14, khi nó được áp dụng cho các lãnh thổ do các triều đình Catalonia quản lý.
Thuật ngữ "Công quốc Catalunya" vẫn được sử dụng cho đến khi Đệ nhị Cộng hòa Tây Ban Nha, khi việc sử dụng nó bị từ chối vì quan hệ lịch sử của nó đối với chế độ quân chủ. Ngày nay, thuật ngữ Principat (Principality) được sử dụng chủ yếu bởi các nhà quốc gia Catalan để tham khảo cộng đồng tự trị của Catalonia, khác với các xứ Catalan khác.

**Tham khảo**

Thể loại:Lịch sử Catalunya
Thể loại:Tây Ban Nha trung cổ
Thể loại:Cựu quốc gia trên bán đảo Iberia
Thể loại:Lịch sử Tây Ban Nha
Thể loại:Phục hưng Tây Ban Nha
Thể loại:Lịch sử hiện đại Tây Ban Nha
Catalunya
Cohenit

Cohenit là khoáng vật carbide sắt nguồn gốc tự nhiên với cấu trúc hóa học (Fe, Ni, Co)3C. Nó tạo thành một khoáng vật cứng, bóng, màu trắng bạc, được E. Weinschenk đặt tên năm 1889 theo tên nhà khoáng vật học người Đức Emil Cohen, người đầu tiên mô tả và phân tích vật liệu thu được từ vẫn thạch Magura tìm thấy gần Slanica, Žilina, Slovakia. Cohenit được tìm thấy trong các tinh thể hình que trong các vẫn thạch sắt.
Trên Trái Đất cohenit chỉ ổn định trong các loại đá được hình thành trong môi trường khử và chứa các trầm tích sắt tự nhiên. Các điều kiện như vậy tồn tại tại một số nơi mà magma nóng chảy xâm nhập các trầm tích than, như trên đảo Disco ở Greenland, hoặc tại Bühl gần Kassel ở Đức.
Các khoáng vật đi kèm gồm có sắt tự nhiên, schreibersit, troilit và wustit.
Các carbide sắt tương tự cũng có trong các hợp kim sắt kỹ thuật và được gọi là cementit.

**Xem thêm**
 Bảng chú giải thuật ngữ vẫn thạch học
*Danh sách khoáng vật
*Danh sách khoáng vật đặt tên theo người

**Tham khảo**
Thể loại:Khoáng vật carbide
Thể loại:Khoáng vật sắt
Thể loại:Khoáng vật vẫn thạch
Thể loại:Khoáng vật tự sinh
Thể loại:Khoáng vật hệ thoi
Mâm

Mâm tròn đựng thức ăn
Lồng bàn (cặp lồng) dùng để đậy mâm khỏi ruồi lằng
Mâm là một dụng cụ dùng để xếp, bày thức ăn ở Việt Nam. Mâm dùng để bày thức ăn trong các bữa ăn hàng ngày gọi là mâm cơm; bày thức ăn tại các bữa tiệc (cúng, cưới...) gọi là mâm cỗ; bày đồ ăn để cúng gọi là mâm cỗ cúng... Trong các đám cưới, đám hỏi, bày trầu, cau trên mâm gọi là mâm trầu cau, hay các mâm bia, mâm rượu, mâm hoa quả (ngũ quả), chè thuốc...
Ngày nay, nhiều gia đình ở Việt Nam khi bày biện thức ăn không dùng đến mâm, nhưng tất cả những đồ ăn đó vẫn được gọi là mâm cơm hoặc mâm cỗ...

**Phân loại**
Mâm có nhiều loại tùy theo chất liệu như: mâm đồng được làm bằng đồng, mâm thau được làm bằng thau, mâm nhôm được làm bằng nhôm, mâm gỗ được làm bằng gỗ (mâm gỗ mộc, mâm gỗ sơn hay son), mâm nhựa... Ngoài ra, một số hộ gia đình (thường là hộ nghèo) dùng dần, sàng, mẹ để bày cơm cũng gọi là mâm.

**Đặc điểm**
Thường mâm có hình tròn, đường kính khoảng 40 – 45 cm có vành rộng 3 – 5 cm. Một số mâm có 3 chân, còn đa số là không có chân. Một số loại mâm được làm bằng kim loại được chạm, khắc hoa văn.

**Trong văn hóa**
Trong văn hóa dân gian của Việt Nam, còn có rất nhiều thành ngữ, tục ngữ, ca dao nói về cái mâm trong ẩm thực:- Câu tục ngữ “Đũa mốc mà chòi mâm son” để nói người ở địa vị thấp kém trong xã hội mà không tự biết mình, muốn giao du với người ở địa vị cao hơn, hoặc giàu có hơn mình.- Câu “Một mâm cẩn sui không bằng mui cá chuồn” để ca ngợi cái ngon của mui cá chuồn.- Câu hát “Con quạ nó đứng bên sông; Nó kêu bớ mẹ lấy chồng bỏ con; Một mâm ba bốn dĩa ngon; Dượng ghẻ ních hết để con nhịn thèm” mô tả tâm trạng của một đứa trẻ mồ côi cha, lo rằng mẹ tái giá, gặp phải ông dượng ghẻ ích kỷ, chỉ biết ăn ngon mặc đẹp phần mình, để đứa trẻ chịu thiệt thòi.- Câu ca dao: “Đôi ta làm bạn thong dong; Như đôi đũa ngọc nằm trong mâm vàng; Bởi chưng cha mẹ nói ngang; Cho nên đũa ngọc mâm vàng cách xa” thể hiện sự sự xứng đôi vừa lứa của đôi bạn trẻ, nhưng do những ý kiến không thống nhất của hai bên cha mẹ nên duyên nợ không thành.

**Xem thêm**
 Mâm Ngũ quả- Mâm xoay

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Cách chuẩn bị mâm lễ cúng cho ngày rằm tháng 7 chuẩn nhất Vietnamnet
Thể loại:Dụng cụ ăn uống
Thể loại:Văn hóa ẩm thực
Hexaferrum

Hexaferrum và sắt epsilon (ε-Fe) là các từ đồng nghĩa để chỉ pha lục phương bó chặt (HCP) của sắt chỉ ổn định ở áp suất rất cao. Takahashi và Bassett ở Đại học Rochester trộn bột sắt alpha (α-Fe) độ tinh khiết 99,8% với natri chloride và ép một viên nhỏ có đường kính 0,5 mm giữa các mặt phẳng của 2 đe kim cương. Sự biến dạng của mạng tinh thể NaCl, được đo bằng nhiễu xạ tia X (XRD), được sử dụng như là chỉ số cho áp suất. Ở áp suất 130 kbar (13 GPa) và nhiệt độ phòng, bột ferrit lập phương tâm khối (BCC) chuyển sang pha HCP như trong Hình 1. Khi áp suất hạ xuống, ε-Fe chuyển ngược rất nhanh thành ferrit (α-Fe). Thay đổi thể tích riêng được đo là −0,20 cm3/mol ± 0,03. Hexaferrum, giống như austenit, là nặng hơn ferrit ở ranh giới pha. Một thực nghiệm sóng xung kích đã xác nhận các kết quả của đe kim cương. Epsilon được chọn cho pha mới để tương ứng với dạng HCP của coban.
Điểm ba trạng thái giữa các pha alpha, gamma và epsilon trong biểu đồ pha đơn phân của sắt đã được tính toán là T = 770K và P = 11 GPa, mặc dù nó đã được xác định ở nhiệt độ thấp hơn là T = 750K (477 °C) trong Hình 1. Kí hiệu Pearson cho hexaferrum là hP2 và nhóm không gian của nó là P63/mmc.
Giles et al. nghiên cứu chuyển đổi ferrit-hexaferrum về mặt kim tương học và lưu ý rằng nó là chuyển đổi martensit chứ không phải cân bằng.
Tập tin:Epsilon iron unary pd.TIF|nhỏ|phải|300px|Hình 1: Phạm vi epsilon trong biểu đồ pha của sắt đơn phân.
Hình 2: Thể tích mol trong tương quan với áp suất cho ε-Fe ở nhiệt độ phòng.
Trong khi hexaferrum là thuần túy học thuật trong công nghệ luyện kim thì nó lại có thể có ý nghĩa quan trọng trong địa chất học. Áp suất và nhiệt độ của lõi sắt Trái Đất ở cấp độ 1.500–3.500 kbar (150–350 GPa) và 3.000 ± 1.000 °C. Ngoại suy từ ranh giới pha austenit-hexaferrum trong Hình 1 gợi ý rằng hexaferrum có thể là ổn định hoặc nửa ổn định trong lõi Trái Đất. Vì lý do này, nhiều nghiên cứu thực nghiệm đã điều tra các tính chất của sắt HCP trong các điều kiện áp suất và nhiệt độ tột cùng. Hình 2 chỉ ra trạng thái chịu nén của ε-Fe ở nhiệt độ phòng cho tới áp suất có thể gặp phải ở khoảng chừng một nửa đường tới lõi ngoài của Trái Đất; tại đây không có điểm nào ở áp suất thấp hơn khoảng 6 GPa, do thù hình này của sắt không ổn định về mặt nhiệt động lực học ở các mức áp suất thấp mà sẽ chuyển đổi chậm sang trạng thái α-Fe.

**Tham khảo**
Thể loại:Luyện kim
Thể loại:Sắt
Thể loại:Thép
Ritchie Valens

Richard Steven Valenzuela (13 tháng 5 năm 1941 - 3 tháng 2 năm 1959), còn được biết với tên Ritchie Valens, là ca sĩ, nhà soạn nhạc người Mỹ. Ông là tác giả của rất nhiều bài hit như Donna, Come on Let's go,.. đặc biệt là bài La Bamba được ông cải biên từ dân ca Tây Ban Nha. Ông qua đời ngày 3 tháng 3 năm 1959 trong vụ rơi máy bay cùng Buddy Holly, và The Big Bopper.
Cuộc đời của Ritchie Valens được dựng lại trong bộ phim La Bamba.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 title=Ritchie Valens- 1363-  Trang chủ của Ritchie Valens-  RAB Hall of Fame: Ritchie Valens date=2017-05-09 -  history-of-rock.com-  tsimon.com-  Tribute: The Day the Music Died, angelfire.com
Thể loại:Sinh năm 1941
Thể loại:Mất năm 1959
Thể loại:Ca sĩ Mỹ thế kỷ 20
Thể loại:Nam ca sĩ tự sáng tác Mỹ
Thể loại:Người Mỹ gốc México
Thể loại:Nhạc sĩ nhạc rock Mỹ
Thể loại:Ca sĩ nhạc rock Mỹ
Thể loại:Người viết bài hát nhạc rock Mỹ
Thể loại:Ca sĩ-người viết bài hát Mỹ
Thể loại:Người được ghi danh tại Đại sảnh Danh vọng Rock and Roll
Ai về Kinh Bắc (thơ Văn Cao)

Ai về Kinh Bắc là một bài thơ của nhạc sĩ - thi sĩ - họa sĩ Văn Cao, được sáng tác năm ông 18 tuổi (1941), không lâu sau khi cha ông qua đời. Tài năng nghệ thuật đa dạng của Văn Cao sớm bộc lộ ở lứa tuổi chưa thành niên. Ông sáng tác ca khúc và thơ gần như đồng thời, ở độ tuổi mới 16-18. Ai về Kinh Bắc cùng với Một đêm đàn lạnh trên sông Huế (1940) và Chiếc xe xác qua phường Dạ Lạc (1945) được xem là những bài thơ nổi bật cho phong cách thơ thời tiền chiến của Văn Cao, đồng thời là những tác phẩm để lại nhiều dấu ấn sâu đậm đối với người yêu thơ ông. Bài thơ sau này được in trong tập thơ Lá (do Nhà xuất bản Tác phẩm Mới ấn hành năm 1988), tập thơ duy nhất được xuất bản của Văn Cao khi ông còn sống.

**Nội dung**

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  Ai về Kinh Bắc (Thi Viện, thivien.net)-  Gặp Văn Cao qua bài thơ Ai về Kinh Bắc (Đào Phong Lan), với lời dẫn của nhà thơ - nhạc sĩ Nguyễn Trọng Tạo date = ngày 9 tháng 10 năm 2017
Thể loại:Thơ Văn Cao
Thể loại:Bài thơ Việt Nam
Thể loại:Thơ năm 1941
Thể loại:Tử vong trong thể thao

Người chết trong khi thi đấu, tập luyện thể thao.
Thể thao
Thể loại:Vận động viên theo nguyên nhân tử vong
Thể loại:Tai nạn và sự cố thể thao
Thể loại:Y học thể thao
Lùn sọc đen

Lùn sọc đen (tên khác: vàng lùn, lùn sọc đen và xoắn lá) là một bệnh gây hại trong sản xuất nông nghiệp (phổ biến trên lúa nước, ngô) do vi rút lùn sọc đen phương Nam (Southern Rice Black Streaked Dwarf Virus - SRBSDV) thuộc nhóm Fijivirus-2, họ Reoviridae gây lên.. Bệnh ở dạng ẩn không biểu hiện triệu chứng.
Rầy lưng trắng (Sogatella furcifera) là yếu tố môi giới lây truyền virus gây bệnh. Vi rút gây bệnh tồn tại trong cơ thể của rầy lưng trắng, rầy lưng trắng sống qua đông hoặc di chuyển rất xa theo gió để gây bệnh.

**Cơ chế lây truyền**
Rầy lưng trắng, cả rầy non và rầy trưởng thành là yếu tố môi giới lây truyền virus gây bệnh (vector truyền bệnh). Rầy sau khi nhiễm vi rút có thể truyền bệnh cho đến khi chết. Vi rút gây bệnh không truyền qua trứng rầy, hạt giống lúa, đất và không truyền từ cây bệnh sang cây không nhiễm bệnh nếu không có rầy lưng trắng môi giới.
Vi rút tồn tại trong cơ thể rầy lưng trắng lưu từ vụ này sang vụ khác, có thể di chuyển rất xa nhờ gió.

**Trên lúa**
Lúa bị bệnh lùn sọc đen, khi bùng phát có triệu chứng chung là thấp lùn; lá xanh đậm hơn bình thường và có thể xoăn ở đầu lá hoặc toàn bộ lá; gân lá ở mặt sau và gân chính trên bẹ lá của cây non bị sưng phồng. Giai đoạn lúa làm đòng cho đến khi có lóng, cây bị bệnh thường nảy chồi trên đốt thân và mọc nhiều rễ bất định. Ở bẹ và lóng thân xuất hiện nhiều u sáp và sọc đen. Nếu bị nặng lúa không trỗ bông hoặc trỗ bông không thoát và hạt thường bị đen.

**Trên ngô**
Ngô bị bệnh lùn sọc đen, khi bùng phát: cây thấp, mọc thêm nhánh phụ; rễ ngắn, thâm nâu, ra rễ trên thân; lá vàng, xoắn đầu; có u sần màu trắng, đen ở đốt thân, gân mặt sau lá và bẹ lá; trỗ nghẹn hạt lép. Cây sinh trưởng chậm, có thể bị chết sớm, năng suất thấp, nhiễm nặng thì không cho thu hoạch.

**Phòng bệnh**
Vệ sinh đồng ruộng bằng phương pháp: vùi gốc rạ để diệt lúa chét, lúa tái sinh; dọn sạch cỏ bờ ruộng, mương dẫn nước, tàn dư thực vật... tốt nhất thu gom và đốt.
Bảo vệ mạ bằng phương pháp che chắn (nilon), chống rầy (yếu tố truyền bệnh), chống rét; không gieo mạ ở những khu đất đã nhiễm bệnh trước đó.
Xử lý hạt giống bằng thuốc hóa học hoặc sinh học để tạo sức đề kháng của cây mạ; phun thuốc trừ rầy cho mạ khi phát hiện.

**Xem thêm**
  Sổ tay quản lý rầy và bệnh lùn sọc đen hại lúa Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Nam Định

**Chú thích**
Thể loại:Bệnh cây trồng
Thể loại:Bệnh học thực vật
Thể loại:Bệnh trên lúa
Thể loại:Virus
Audio over IP

Audio over IP (AoIP) là sự phân phối của âm thanh số qua mạng IP như Internet. Nó đang được sử dụng ngày càng nhiều để cung cấp nguồn cấp dữ liệu âm thanh chất lượng cao qua các khoảng cách dài. Ứng dụng này còn được gọi là phân phối âm thanh qua IP (ACIP) dựa trên đóng góp chương trình do các phóng viên thực địa và các sự kiện từ xa thực hiện. Chất lượng âm thanh và độ trễ là những vấn đề chính của các liên kết đóng góp.
Trước đây, các liên kết này đã sử dụng các dịch vụ ISDN, nhưng ngày càng trở nên khó khăn hoặc tốn kém để có được ở một số khu vực của Châu Âu và đang được loại bỏ ở những nơi khác. Nhiều hệ thống độc quyền đã ra đời để vận chuyển âm thanh chất lượng cao qua IP dựa trên TCP, UDP hoặc RTP. Một chuẩn tương thích đối với audio over IP sử dụng RTP đã tồn tại.
Trong một tòa nhà hoặc một địa điểm âm nhạc, âm thanh qua Ethernet (AoE) có nhiều khả năng được sử dụng thay thế, tránh việc nén dữ liệu âm thanh, và trong một số trường hợp đóng gói IP.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 EBU ACIP website
*url-status=dead 
Thể loại:Âm thanh kỹ thuật số
Thể loại:Chuẩn mạng máy tính
Bản mẫu:Hộp điều hướng quốc gia tại đại hội thể thao/doc

This template is designed for use in navigating between the years a country has participated in a sport.

**Cách sử dụng**
This template requires two unnamed parameters, with other optional parameters:
1:The full name of the country (ví dụ Canada)
2:The name of the games (ví dụ Thế vận hội Mùa hè)
3:The first year the country participated in the games (ví dụ 1934). If the games are the Đại hội Thể thao Khối Thịnh vượng chung, this parameter is required.
4:(optional) The last year the country participated in the games (ví dụ 2002 was the final year Zimbabwe participated)
state:(optional) Set this to collapsed or uncollapsed to set the visibility. Default is collapsed.
below:(optional) Use this parameter to put a message at the bottom of the navbox (see Malaya example below). Note that some entries (see Canada below) contain default  messages, but can be overwritten if something is passed to below.

**Các ví dụ**
Lưu ý rằng nếu sử dụng "Thế vận hội" chung, cả hai Mùa hè và Mùa đông sẽ được hiển thị.
*Đại hội Thể thao Liên châu Mỹ
*Thế vận hội Mùa hè
*Thế vận hội
Hoàng tử Bạch Mã

Tập tin:Prince of Sleeping Beauty.jpg|thumb|upright|Prince Charming of Sleeping Beauty, a print drawing from the late-19th-century book Mein erstes Märchenbuch, published in Stuttgart, Germany
Hoàng tử Bạch Mã (tiếng Anh: Prince Charming) là một nhân vật cổ tích, người sẽ đến giải cứu cho một thiếu nữ gặp nạn và buộc phải dấn thân vào một hành trình tìm kiếm để giải thoát nàng khỏi một lời nguyền độc ác. Sự phân loại này phù hợp với đa số các anh hùng trong nhiều truyện cổ tích dân gian truyền thống, bao gồm Bạch Tuyết, Công chúa ngủ trong rừng và Lọ Lem, thậm chí cả khi trong các câu chuyện nguyên thủy, họ được đặt tên khác, hoặc không hề có tên.
Thường anh tuấn và lãng mạn, những nhân vật này về cơ bản có thể hoán đổi lẫn nhau, để sánh vai với nữ anh hùng; trong nhiều dị bản khác nhau, họ có thể được xem như một phép ẩn dụ cho phần thưởng mà nữ anh hùng giành được nhờ những quyết định mà nàng đưa ra. Sự xuất chúng của kiểu nhân vật này khiến chàng trở thành một mục tiêu rõ ràng cho nhiều người theo chủ nghĩa xét lại truyện cổ tích. "Hoàng Tử Bạch Mã" đồng thời cũng được dùng như một thuật ngữ để chỉ người đàn ông lý tưởng nhiều người mơ có được để làm chồng tương lai.

**Tham khảo**
Thể loại:Nhân vật cổ tích
Thể loại:Nhân vật cổ tích kiểu mẫu
Người Ma Thoa

Người Ma Thoa (hv=Ma Thoa tộc), tên tự gọi là Nạp, Nạp Nhật, Nạp Hằng, là một nhóm dân tộc nhỏ sống ở tỉnh Vân Nam và tỉnh Tứ Xuyên, trên ranh giới với Tây Tạng, thuộc vùng đông nam dãy Himalaya ở Trung Quốc ().
Dân số người Ma Thoa vào khoảng 40.000 người, phần nhiều sống ở vùng Vĩnh Ninh quanh hồ Lô Cô, trong các huyện Ninh Lạng, Mộc Lý, và Diêm Nguyên.

**Phân loại sắc tộc**
Hiện không có sự thống nhất về phân loại sắc tộc Ma Thoa.
Mặc dù người Ma Thoa có sự khác biệt về văn hóa với người Nạp Tây, chính phủ Trung Quốc chỉ coi họ là thành viên của nhóm thiểu số người Nạp Tây. Người Nạp Tây có khoảng 320.000 người, phân bố rộng khắp các tỉnh khác nhau ở Trung Quốc. Văn hoá của họ đã được các học giả bản địa Lạp Mộc Kiết Thổ Tát (拉木嘎吐萨), Lạp Tha Mi Đạt Thạch (拉他咪达石), Dương Lệ Phân (杨丽芬) và Hà Mỹ nghiên cứu và đăng tải .
Người Ma Thoa tự coi họ là một nhóm sắc tộc tương đối độc lập, với tên tự gọi là Nạp. Họ giữ nhiều nét của văn hóa Tây Tạng, trong khi đó người Nạp Tây chịu nhiều ảnh hưởng của văn hóa Hán. Họ thực hành hai tôn giáo là Đạt Ba giáo và Phật giáo Tây Tạng .

**Phong cách sống**
Các tài liệu truyền thông về văn hoá của người Ma Thoa có xu hướng làm nổi bật tính dục kỳ lạ gọi là tẩu hôn (chữ Hán: 走婚, bính âm: zǒu hūn), mà nhiều người Trung Quốc diễn giải là "tình yêu tự do". Họ sống theo chế độ mẫu hệ đa phu, một vùng đất mà phụ nữ cai trị. Trong một gia đình thì người đàn ông sống cùng người thân và đảm nhận chăn nuôi, đánh cá,... Tuy nhiên ở vai trò người chồng thì đàn ông không phải là thành viên thường trực, và không chịu trách nhiệm về kinh tế cũng như trong việc nuôi dạy con cái . Trong một số trường hợp quan sát được thì nam giới chỉ có mặt để làm bạn tình trong vài ngày .
Theo quan niệm về lịch sử loài người thịnh hành ở Trung Quốc, thì lối sống đó mang đặc tính của một xã hội chưa phát triển, còn sót lại từ thời xã hội nguyên thủy .

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Website for the Lugu Lake Mosuo Cultural Development Association-  Girl's kingdom (via archive.org)-  The Mosuo date = ngày 11 tháng 4 năm 2005-  Pictures of Mosuo in Buddhist prayers date = ngày 29 tháng 10 năm 2005-  Kingdom of Daughters-  5 Successful Societies Run by Women
Thể loại:Nhóm sắc tộc ở Trung Quốc
Thể loại:Chế độ mẫu quyền
M
Phanxicô Xaviê Kriengsak Kovithavanij

Phanxicô Xaviê Kriengsak Kovithavanij (sinh 1949, tiếng Thái:ฟรังซิสเซเวียร์ เกรียงศักดิ์ โกวิทวาณิช, tiếng Anh:Francis Xavier Kriengsak Kovithavanij hoặc Francis Xavier Kriengsak Kovitvanit) là một Hồng y người Thái Lan của Giáo hội Công giáo Rôma. Ông là vị hồng y thứ hai xuất thân từ đất nước này. Hiện, hồng y Kovithavanij đang đảm nhận vị trí Tổng giám mục Tổng giáo phận Băng Cốc và Chủ tịch Hội đồng Giám mục Thái Lan.

**Tiểu sử**
Hồng y Kovithavanij sinh ngày 27 tháng 6 năm 1949 tại Thái Lan. Sau quá trình tu học, mãn khóa chủng viện, ngày 11 tháng 7 năm 1976, ông được phong chức linh mục bời Tổng giám mục Băng Cốc là Micae Michai Kitbunchu, ông thuộc linh mục đoàn Tổng giáo phận này. Ngày 7 tháng 3 năm 2007, Tòa Thánh loan tin bổ nhiệm linh mục Kriengsak Kovithavanij, làm Giám mục chính tòa Giáo phận Nakhon Sawan. Lễ Tấn phong cho Tân giám mục cử hành sau đó vào ngày 2 tháng 6. Chủ phong là Hồng y - Tổng giám mục Băng Cốc Michael Michai Kitbunchu và hai giám mục phụ phong là Salvatore Pennacchio, Tổng giám mục Khâm sứ Tòa Thánh tại Thái Lan và Nguyên giám mục Giáo phận Nakhon Sawan Giuse Banchong Aribarg.
Ngày 14 tháng 5 năm 2009, Giáo hoàng chọn ông làm Tổng giám mục Băng Cốc. Ông chính thức nhận vị trí này ngày 16 tháng 8 cùng năm. Trong công nghị Hồng y ngày 14 tháng 2 năm 2015, Giáo hoàng Phanxicô vinh thăng ông làm Hồng y, hiệu tòa S. Maria Addolorata. Ông nhận ngai tòa hồng y ngày 11 tháng 10 sau đó.
Ngoài các cương vị trên, trong Hội đồng giám mục Thái Lan, ông còn giữ các trọng trách: Phó Chủ tịch (2009 - 2015) rồi Chủ tịch (2015 - nay).

**Tham khảo**
Thể loại:Hồng y
Thể loại:Sinh năm 1949
Thể loại:Người Thái Lan
Thể loại:Giám mục Công giáo thế kỉ 21
Thể loại:Nhân vật còn sống
Thể loại:Người Bangkok
Thể loại:Người Thái gốc Hoa
Hà Tân Tiến

Hà Tân Tiến(sinh năm 1962) là một sĩ quan cấp cao trong Quân đội nhân dân Việt Nam, hàm Thiếu tướng, hiện là Ủy viên Đảng ủy Quân khu 4, Phó Tư lệnh Quân khu 4. Ông nguyên Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Nghệ An.

**Thân thế và binh nghiệp**
Ông sinh năm 1962, quê ở Sơn Thịnh, Hương Sơn, Hà Tĩnh
Trước năm 2014, ông là Phó Chỉ huy trưởng kiêm Tham mưu trưởng Bộ chỉ huy quân sự tỉnh Nghệ An.
Tháng 5 năm 2014, ông được bổ nhiệm giữ chức Chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy quân sự tỉnh Nghệ An.
Tháng 11 năm 2016, ông được bổ nhiệm giữ chức Phó Tư lệnh Quân khu 4 phụ trách công tác Kỹ thuật.
Tháng 9 năm 2017, ông được thăng quân hàm Thiếu tướng.
Ngày 26 tháng 4 năm 2018, ông nhận nhiệm vụ Phó Tư lệnh phụ trách công tác Kinh tế, đối ngoại quốc phòng thay cho Thiếu tướng Nguyễn Chí Hướng nghỉ chờ hưu theo quyết định của Bộ Quốc phòng. Ông bàn giao lại nhiệm vụ Phó Tư lệnh phụ trách công tác Kỹ thuật cho Thiếu tướng Hà Thọ Bình.

**Lịch sử thụ phong quân hàm**

**Tham khảo**
Thể loại:Trung tướng Quân đội nhân dân Việt Nam đương nhiệm
Thể loại:Phó Tư lệnh Quân khu 4, Quân đội nhân dân Việt Nam
Thể loại:Người Hà Tĩnh
Thể loại:Người Hương Sơn
Yau gok

Jau gok hoặc Yau gok hay bánh quai vạc (tiếng Hán:油角, tiếng Hán Việt: du giác, bánh sừng (chiên) dầu) là một loại bánh thuộc Ẩm thực Hồng Kông của tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc. Nó phổ biến nhất vào những ngày Tết Trung Quốc và được tiêu thụ ở những vùng và cộng đồng nói tiếng Quảng Đông, trong đó có cả Hồng Kông và Malaysia.

**Nguồn gốc**
Yau Gok có hình dạng như những cái thỏi vàng. Những cái bánh yau gok được làm ra giống như một loại tiền cổ của Trung Quốc (lượng vàng). Những người theo Đạo giáo quan niệm rằng khi ăn những chiếc bánh này sẽ đem lại tài lộc cho bạn. Trong một tài liệu được viết vào triều đại nhà Chu (1,056-256 B.C.E.), công thức làm yau gok đầu tiên được viết là: " Lấy 2 phần cơm và một phần thịt, gấp lại rồi đem đi chiên." Những nhà sử học không thể xác định được thời điểm xuất hiện của công thức, nhưng đa số họ đều đồng ý rằng đó chính là nguồn gốc của món ăn.

**Chuẩn bị**
200px
Những cái bành này trước kia được làm từ gạo nếp Sau khi tạo hình bánh, ta sẽ đem đi để chiên ngập dầu trong một cái wok.

**Nhân thịt**
Những chiếc bánh yau gok nhân thịt thường được gọi là haam gok zai (p=xián jiǎo zǐ, Hán Việt: hàm giác tử, bánh sừng mặn). Có rất nhiều loại nhân phổ biến dựa vào nền ẩm thực của một khu vực nào đó. Thịt lợn, lạp xưởng, nấm hương được sử dụng nhiều. Do trong nhân bánh gồm có thịt nên bánh hơi bị ngấy dầu.

**Nhân dừa**
Phiên bản nhân dừa của món này được gọi là tim gok zai (p=tián jiǎo zǐ, hàn việt: điềm giác tử, bánh sừng ngọt). Loại nhân truyền thống gồm có dừa sấy khô trộn với đường. Sau khi chiên, chiếc bánh sẽ rất giòn. Phiên bản này thích hợp cho những người ăn chay.

**Xem thêm**
 Bánh gối- Bánh chẻo- Bánh cam

**Chú thích**
Thể loại:Ẩm thực Trung Quốc
Thể loại:Ẩm thực Quảng Đông
Thể loại:Từ gốc Quảng Đông
Thể loại:Thức ăn mùa Tết
Thể loại:Món chiên ngập dầu
Thể loại:Ẩm thực Hồng Kông
Jacques Dubochet

Jacques Dubochet (2017).
Jacques Dubochet (sinh ngày 8 tháng 6 năm 1942) là một nhà vật lý sinh học đã về hưu người Thụy Sĩ. Ông là một cựu nghiên cứu viên tại Phòng thí nghiệm sinh học phân tử châu Âu tại Heidelberg, Đức, và một giáo sư danh dự về vật lý sinh học tại Đại học Lausanne ở Thụy Sĩ.
Năm 2017, ông được trao tặng giải Nobel hóa học cùng với Joachim Frank và Richard Henderson "vì đã phát triển hiển vi điện tử lạnh để xác định cấu trúc các phân tử sinh học có độ phân giải cao trong dung dịch".

**Tham khảo**
Thể loại:Sinh năm 1942
Thể loại:Nhân vật còn sống
Thể loại:Người đoạt giải Nobel Hóa học
Thể loại:Người Thụy Sĩ đoạt giải Nobel
Thể loại:Nhà vật lý Thụy Sĩ
Thể loại:Cựu sinh viên Đại học Basel
Richard Henderson (nhà sinh học)

Richard Henderson (sinh ngày 19 tháng 7 năm 1945)  là nhà sinh học phân tử và nhà sinh lý học người Scotland và là người tiên phong trong lĩnh vực hiển vi điện tử của các phân tử sinh học. Năm 2017, ông cùng với Jacques Dubochet và Joachim Frank được trao giải Nobel Hóa học vì phát triển hiển vi điện tử lạnh cho phép xác định cấu trúc với độ phân giải cao của các phân tử sinh học trong dung dịch.

**Nghề nghiệp**
Henderson nghiên cứu cơ cấu và cơ chế của chymotrypsin cho luận văn tiến sĩ của mình với David Blow tại Phòng Thí nghiệm Sinh học Phân tử MRC. Sự quan tâm đến các protein màng dẫn đến việc ông làm việc trên các kênh natri cổng điện áp khi nghiên cứu sau tiến sĩ tại Đại học Yale. Vào năm 1975, Henderson đã làm việc với Nigel Unwin để nghiên cứu cấu trúc của màng protein bacteriorodopsin bằng kính hiển vi điện tử. Một bài báo khoa học của Henderson và Unwin (1975) đã được đăng trên tạp chí Nature (tạp chí Nature số ra ngày 10 tháng 5 năm 1975). Mô hình ba chiều của màng tím thu được bởi Kính hiển vi điện tử | khối lượng = 257 | đã thiết lập một mô hình cấu trúc có độ phân giải thấp cho bR cho thấy protein này bao gồm 7 xoắn màng tế bào. Bài báo này rất quan trọng vì một số lý do, không kém phần quan trọng nhất là nó cho thấy rằng các protein màng có các cấu trúc được xác định rõ và các dây thần kinh xuyên qua da có thể xảy ra. Sau năm 1975 Henderson tiếp tục nghiên cứu cấu trúc của bacteriorhodopsin mà không có Unwin. Năm 1990, Henderson xuất bản một mô hình nguyên tử của bacteriorodopsin bằng phương pháp tinh thể học điện tử trong Journal of Molecular Biology. Mô hình này là mô hình nguyên tử thứ hai của một màng protein. Các kỹ thuật Henderson phát triển cho tinh thể học điện tử vẫn đang được sử dụng.
Cùng với Chris Tate, Henderson đã giúp phát triển sự ổn định nhiệt cấu hình: một phương pháp cho phép bất kỳ protein nào được làm ổn định hơn trong khi vẫn giữ một cấu hình lựa chọn quan tâm.

**Tham khảo**
Thể loại:Nhà hóa học Scotland
Thể loại:Người Scotland đoạt giải Nobel
Thể loại:Người đoạt giải Nobel Hóa học
Thể loại:Sinh năm 1945
Thể loại:Hội viên Hội Vương thất
Thể loại:Người Vương quốc Liên hiệp Anh đoạt giải Nobel
Thể loại:Nhà sinh học Scotland
Orlando Beltran Quevedo

Orlando Beltran Quevedo O.M.I. (sinh 1939) là một Hồng y người Philippines của Giáo hội Công giáo Rôma. Ông từng đảm nhận vị trí Tổng giám mục chính tòa Tổng giáo phận Cotabaco từ năm 1998 đến năm 2018. Trước đó, ông từng giữ nhiều trọng trách khác như Tổng giám mục chính tòa Tổng giáo phận Nueva Segovia, Chủ tịch Hội đồng Giám mục Philippines và Chủ tịch Liên Hội đồng Giám mục Á châu FABC.

**Thân thế và linh mục**
Hồng y Quevedo sinh ngày 11 tháng 3 năm 1939 tại Philipine. Sau quá trình tu học, ngày 5 tháng 6 năm 1964, ông được thụ phong chứ vị linh mục.

**Giám mục**
Tòa Thánh loan tin bổ nhiệm linh mục Orlando Beltran Quevedo làm Giám mục Phủ doãn Tông Tòa Kidapawan ngày 23 tháng 7 năm 1980. Vị tân giám mục được tấn phong sau đó vào ngày 28 tháng 10 bởi Tổng giám mục Khâm sứ Tòa Thánh tại Philipine là Bruno Torpigliani cùng hai giám mục phụ phong là Hồng y Antonio Samorè, Thủ thư Thư viện Vatican và Telesforo Giovanni Cioli, Giám mục chính tòa Giáo phận Cortona, Ý. Ngày 15 tháng 11 năm 1982, Tòa Thánh nâng cấp Vùng Truyền giáo Kidapawan làm Giáo phận, ông được thăng thành Giám mục chính tòa Tiên khởi của Giáo phận này.

**Tổng giám mục**

**Tổng giám mục Nueva Segovia**
Chưa đầy 4 năm sau khi trở thành Giám mục chính tòa, Tòa Thánh loan tin chọn vị Giám mục trẻ tuổi Quevedo làm Tổng giám mục chính tòa Tổng giáo phận Nueva Segovia ngày 22 tháng 3 năm 1986.

**Tổng giám mục Cotabato**
Chưa dừng lại, ngày 30 tháng 5 năm 1998, Tòa Thánh lại thông báo việc bổ nhiệm Tổng giám mục Quevedo làm Tổng giám mục chính tòa Tổng giáo phận Cotabato. Sau đó, với các trách nhiệm khác, ông kiêm nhiệm thêm chức vị Chủ tịch Hội đồng Giám mục Philipine trong khoảng thời gian từ 1999 đến 2003. Tiếp tục thăng tiến trên con đường mục vụ, ông được chọn làm Chủ tịch Liên Hội đồng Giám mục Á châu trong giai đoạn 2005 đến 2011.

**Hồng y**
Giáo hoàng Phanxicô bất ngờ chọn Tổng giám mục Quevedo làm Hồng y, ông trở thành Tổng giám mục đầu tiên của Tổng giáo phận Cotabato mang tước vị Hồng y. Lễ vinh thăng đã được cử hành ngày 22 tháng 2 năm 2014. Hồng y Quevedo mang danh hiệu Hồng y Nhà thờ S. Maria «Regina Mundi» a Torre Spaccata.
Ngàu 6 tháng 11 năm 2018, Tòa Thánh loan báo Giáo hoàng chấp thuận đơn từ nhiệm vì lý do tuổi tác của Hồng y Quevedo.

**Tham khảo**
Thể loại:Hồng y Philippines
Thể loại:Sinh năm 1939
Thể loại:Nhân vật còn sống