Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Tuyến nước bọt dưới hàm

Cặp tuyến nước bọt dưới hàm  là hai tuyến nước bọt chính nằm ở sàn miệng. Mỗi tuyến nặng khoảng 15 gram và đóng góp khoảng 60–67% thể tích nước bọt lúc không bị kích thích; khi được kích thích phần trăm thể tích đóng góp của tuyến nước bọt dưới hàm giảm xuống và phần trăm đóng góp của tuyến nước bọt mang tai tăng lên đến 50%.

**Cấu trúc**

**Tầm quan trọng lâm sàng**
Sỏi tuyến nước bọt dưới hàm chiếm 80% số lượng sỏi tuyến nước bọt (sỏi tuyến nước bọt hay sialolith), có thể do bản chất nước bọt khác biệt mà tuyến dưới hàm tạo ra và con đường đi ngoằn nghèo của ống tuyến nước bọt dưới hàm đến lỗ đổ của ống tuyến.

**Hình ảnh**

**Hình ảnh bóc tách**
File:Submandibular gland.jpg|Tuyến nước bọt dưới hàm
File:Slide2a.JPG|Tuyến nước bọt dưới hàm 
File:Slide1b.JPG|Mặt bên tuyến nước bọt dưới hàm 
File:Slide1c.JPG|Tuyến nước bọt dưới hàm
File:Slide1d.JPG|Tuyến nước bọt dưới hàm - mặt phải
File:Slide1e.JPG|Tuyến nước bọt dưới hàm - mặt trán
File:Slide5g.JPG|Tuyến nước bọt dưới hàm 
File:Slide1EBA.JPG|Muscles, arteries and nerves of neck.Newborn dissection.
File:Slide1EBAB.JPG|Muscles, arteries and nerves of neck.Newborn dissection.
File:Slide2deded.JPG|Muscles, nerves and arteries of neck.Deep dissection. Anterior view.
File:Anterior region of neck1.JPG|Submandibular gland

**Xem thêm**
 Ống tuyến nước bọt dưới hàm

**Tham khảo**
 isbn = 0-8385-0593-7

**Liên kết ngoài**
  Histology at usc.edu date=2007-05-04 - 09 - "Anterior Triangle of the Neck: Nerves and Vessels of the Carotid Triangle"- 02 - "Oral Cavity: The Submandibular Gland and Duct"- cranialnerves (VII)
*Salivary gland infections- Salivary gland cancer from American Cancer Society at http://www.cancer.org/cancer/salivaryglandcancer/detailedguide/salivary-gland-cancer-what-is-salivary-gland-cancer date=2017-01-07 
Thể loại:Tuyến ở miệng
Thể loại:Miệng
Thể loại:Hệ tiêu hóa
Karoo

Karoo (uː '; phiên âm từ tiếng Khoikhoi, có thể là garo "hoang mạc") là một khu vực tự nhiên bán hoang mạc của Nam Phi. Không xác định chính xác thành phần địa lý cấu tạo nên Karoo, và do đó giới hạn địa lý không được xác định chính xác. Karoo được xác định một phần do địa hình, địa chất, và khí hậu — trên tất cả, lượng mưa thấp, không khí khô, bầu trời không mây, cực ký nóng và lạnh. Karoo vẫn bảo quản tốt hệ sinh thái hàng trăm triệu năm về trước, hiện tại đã phát hiện được nhiều hóa thạch.

**Tham khảo**
Thể loại:Vùng tự nhiên Nam Phi
Thể loại:Địa lý Nam Phi
Thể loại:Tiếng Anh Nam Phi
Thể loại:Tỉnh địa lý tự nhiên

Thể loại:Namaqualand
Sardolutra ichnusae

Sardolutra ichnusae là một loài rái cá đã tuyệt chủng từ thế Pleistocen. Ban đầu nó được miêu tả là Nesolutra ichnusae. Nó khá nhỏ nếu so với các loài rái cá khác, và có thể từng sống ở biển. Nó có thể đã tiến hóa từ một loài Lutra, có lẽ là L.castiglionis. Nó có xương baculum (xương dương vật) lớn hơn bất kỳ loài rái cá còn sinh tồn nào. Hóa thạch của nó đã tìm được tại Sardinia, Ý vào năm 1977.

**Mô tả**
Nó cũng giống như các loài rái cá hiện nay, với một cơ thể dài và thủy động lực, chân tương đối ngắn cùng với có một hộp sọ tương đối bằng phẳng và mặt ngắn.

**Phân loại**
Nguyên mẫu hóa thạch được tìm thấy tại hang Neptune ở Capo Caccia (Sardinia), Ý được mô tả bởi Albert Malatesta năm 1977, được xem vào chi Nesolutra, đã được biết đến với một loại Maltese. Sau đó, các tài liệu liên quan tới Malta đã cho thấy rằng Nesolutra là danh pháp đồng nghĩa với Lutra và do đó các loài đã được phân loại thành chi mới - Sardolutra. Không rõ nguồn gốc của Sardolutra, chỉ biết có lẽ nó phát triển trong thế Pleistocen từ một số loài rái cá lục địa, như Lutra simplicidens, di cư đến các đảo ở Địa Trung Hải.

**Hình ảnh**

**Xem thêm**
 Rái cá- Lutra- Pleistocen

**Tham khảo**
 Malatesta, A., The skeleton of Nesolutra ichnusae sp n a Quaternary otter discovered in Sardinia. Geologica Romana 16 pp. 173–209 (1977).- Willemsen, G.F.: A revision of the Pliocene and Quaternary Lutrinae from Europe. Scripta Geologica vol 101 (1992).

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
 24185595
Thể loại:Sardolutra
Thể loại:Động vật thế Pleistocen
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/51

Giáo hoàng Gregory I
*... Câu:"nô bộc cho các nô bộc của Thiên Chúa" (tiếng Latin: Servus servorum Dei) là một trong các tôn hiệu của Giáo hoàng, được dùng lần đầu tiên do Thánh Giáo hoàng Gregory I sử dụng?
*... Phêrô Phạm Bá Trực là linh mục Việt Nam đầu tiên tham gia cách mạng và giữ chức vụ cao trong bộ máy nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa?
*... có khoảng 8 Tín hữu Công giáo được đặt tên đường ở Việt Nam, bao gồm cả tu sĩ người nước ngoài, tu sĩ Việt Nam và các giáo dân?
*... trong số 10 câu Kinh Thánh được truy cập nhiều nhất trên Bible Gateway trong năm 2014, chiếm vị trí thứ hai là lời hứa Chúa dành cho con dân Ngài được chép trong Giê-rê-mi 29: 11, Ta biết những gì Ta định cho các con; đó là sự bình an chứ không phải tai họa, để ban cho các con một tương lai và một hi vọng.?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/52

Giáo hoàng Gioan Phaolô II
*... Để thư giãn sau những áp lực công việc, Giáo hoàng Gioan Phaolô II cho xây trong dinh thự mùa hè của của ông một hồ bơi nhỏ. Có người thắc mắc về phí tổn, ông đáp: "Một Mật nghị Hồng y (conclave) sẽ tốn kém nhiều hơn thế"?
*... Linh mục Phêrô Phạm Bá Trực là đại biểu Quốc hội Việt Nam có nhiều văn bằng tiến sĩ nhất từ trước tới nay?
*... Kim Young-sam, Tổng thống Hàn Quốc (1993-1998), nói rằng “mục tiêu của một nước Hàn Quốc với một chính quyền minh bạch và một đất nước trong sạch rất gần với đức tin của tôi. Ý tưởng cốt lõi của một “Hàn Quốc mới” là phục hồi tinh thần của đức tin Thanh giáo.”?
*... có khoảng 6 Linh mục từng được trúng cử là đại biểu Quốc hội các khóa của Việt Nam?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/53

Giáo hoàng Gioan XXIII
*... Khi được một nhà báo phỏng vấn: "Có bao nhiêu người làm việc tại Vatican?", Giáo hoàng Gioan XXIII nháy mắt, hóm hỉnh đáp: "Ồ, không hơn phân nửa số người đó"?
*... Phêrô Phạm Bá Trực thuộc trong số rất ít linh mục Việt Nam  gia hoạt động ở Quốc hội mà được sự cho phép của Giám mục bản quyền?
*...  hai phần ba tín hữu Kháng Cách tuổi teen (74%) đọc Kinh Thánh ít nhất một lần trong tuần, theo một cuộc khảo sát của Thánh Kinh Hội Mỹ và Nhóm Barna thực hiện tại Hoa Kỳ cuối năm 2015; trong đó 30% cảm thấy được khích lệ bởi Lời Chúa, được định hướng và dẫn dắt (25%), tìm thấy sự bình an (21%), hi vọng (13%), và hạnh phúc (11%)? 
*... Mùa xuân năm 1952, Giáo sư 'Trần Văn Khê đã được Đức Mẹ Lộ Đức chữa lành bịnh?
Cổng thông tin:Cơ Đốc giáo/Bạn có biết/54

*... Khi được báo Time bình chọn là “Nhân vật của năm”, Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã nói với toà soạn rằng: "Tôi thấy trong quá khứ các ông không những đã dành vinh dự này cho Lech Walesa và cho Giáo hoàng Gioan XXIII mà còn cho Stalin và Hitler nữa"?
*... Lễ tang của linh mục Phêrô Phạm Bá Trực được tổ chức theo nghi lễ quốc gia có điếu văn của Tôn Đức Thắng và chủ tịch Hồ Chí Minh?
85px
*... thiên sử thi nổi tiếng Paradise Lost của thi hào người Anh thế kỷ 17, John Milton, được dẫn ý từ Kinh Thánh: Câu chuyện sa ngã của loài người bởi sự dẫn dụ của Sa-tan, A-đam và Ê-va bị trục xuất khỏi Vườn Ê-đen, rồi Con Thiên Chúa đến -  qua sự chết và sự phục sinh của Ngài -  để cứu chuộc loài người khỏi sự sa ngã ban đầu?
*... Các bảng điều trần do linh mục Gioakim Đặng Đức Tuấn viết đã góp phần quan trọng trong việc khiến vua Tự Đức ra "Chỉ dụ bãi bỏ lệnh phân sáp" cấm đạo Kitô?
Archegosauridae

Archegosauridae là một họ động vật lưỡng cư temnospondyli có mõm dài và kích thước tương đối lớn. Bề ngoài của chúng khá giống cá sấu

**Hình ảnh**

**Chú thích**
Ruta, M., Pisani, D., Lloyd, G. T. and Benton, M. J. 2007. A supertree of Temnospondyli: cladogenetic patterns in the most species-rich group of early tetrapods. Proceedings of the Royal Society B-Biological Sciences 274: 3087-3095.

**Liên kết ngoài**
 Archegosauridae- Archegosauridae- 4359117

Thể loại:Động vật lưỡng cư kỷ Permi
Hình lăng trụ

Trong hình học, hình lăng trụ là một đa diện có hai mặt đáy là các đa giác tương đẳng và những mặt còn lại là các hình bình hành. Mọi tiết diện song song với hai đáy đều là các đa giác tương đẳng với hai đáy.

**Diện tích xung quanh**
Diện tích xung quanh của hình lăng trụ đứng bằng chu vi đáy nhân với chiều cao.
(trong đó p là nửa chu vi đáy, h là chiều cao)
Diện tích toàn phần của hình lăng trụ đứng bằng tổng diện tích xung quanh và diện tích đáy.

**Thể tích**
Thể tích của hình lăng trụ được tính bằng diện tích của mặt đáy và khoảng cách giữa hai mặt đáy hoặc là chiều cao.
Thể tích của hình lăng trụ là:

Trong đó S là diện tích mặt đáy của hình lăng trụ và h là chiều cao của nó.

**Tham khảo**
  isbn= 0-520-03056-7  Chapter 2: Archimedean polyhedra, prisma and antiprisms

**Liên kết ngoài**
title=Prism
*title=Prismatic polytope- Nonconvex Prisms and Antiprisms- Surface Area MATHguide- Volume MATHguide- Paper models of prisms and antiprisms Free nets of prisms and antiprisms- Paper models of prisms and antiprisms Using nets generated by Stella.- Stella: Polyhedron Navigator: Software used to create the 3D and 4D images on this page.
Thể loại:Đa diện
Magnesi phosphat

Magie phosphat là một hợp chất vô cơ có công thức hóa học là Mg3(PO4)2. Nó là muối được tạo ra từ axit photphoric (H3PO4). Ngoài ra, magnesi còn có muối MgHPO4 và Mg(H2PO4)2. Trong đó, chỉ có muối MgHPO4 không tan, muối còn lại tan nhiều trong nước.

**Tham khảo**
Thể loại:Phosphat
Thể loại:Hợp chất magnesi
Thể loại:Muối acid
Oniscus

Oniscus là một chi động vật thuộc họ Oniscidae.

**Các loài**
Oniscus ancarensis Bilton, 1992
*Oniscus asellus Linnaeus, 1758
*Oniscus galicianus Bilton, 1997
*Oniscus lusitanus Verhoeff, 1908
*Oniscus simonii Budde-Lund, 1885

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Oniscidae
Oniscidae

Oniscidae là một họ động vật trong bộ Chân đều.

**Các chi**
Oniscus
*Oroniscus
*Phalloniscus
*Rabdoniscus
*Rodoniscus
*Sardoniscus

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Oniscidea
Leucippus (nhà triết học)

Leucippus (tiếng Hy Lạp:  Λεύκιππος, Leukippo) (500 TCN-440 TCN) là nhà triết học người Hy Lạp. 

**Quan điểm về triết học**
Cuộc đời và sự nghiệp của Leucippus không dược biết đến đầy đủ vì các di bản của ông hầu hết đều không được lưu giữ. Tất cả những gì chúng ta biết đều thông qua Democritus, người học trò xuất sắc của Leucippus, và những học giả đương thời. Mặc dù vậy, từ những gì chúng ta đã biết đó, ta cũng có thể khẳng định rằng Leucippus là một nhà triết học xuất sắc, là người khai sinh thuyết tuyệt đỉnh của chủ nghĩa duy vật cổ đại.

**Sự tồn tại**
Leucippus tiếp nối trường phái Elea khi cho rằng có tồn tại. Tuy nhiên, khác với trường phái này, Leucippus đã khẳng định không tồn tại cũng có. Theo ông, không tồn tại chính là chỗ rỗng (còn được gọi là chân không). Nhờ có nó, các sự vật tồn tại một cách cụ thể, riêng biệt và di chuyển trong không gian. Đó là bước tiến của Leucippus, tuy nhiên cái nhìn của ông vẫn còn máy móc vì dựa trên lý thuyết về nguyên tử .

**Khởi nguyên của thế giới**
Leucippus là một nhà duy vật khi coi vật chất là khởi thủy của thế giới này. Tiến xa hơn những người đi trước, ông cho rằng bản nguyên của bất kỳ sự vật, hiện tượng nào và của cả vũ trụ là nguyên tử. Đó là những hạt vật chất nhỏ đến tận cùng và không thể phân chia được nữa. Chúng vô hạn về số lượng và hình thức nhưng lại chẳng có chất lượng. Dấu hiệu phân biệt dạng nguyên tử này với dạng nguyên tử khác là ở kích thước và hình thức. Sự vật được tạo thành do sự kết hợp của những hạt nhỏ bé này, chúng không khác nhau về chất mà khác nhau ở sự sắp xếp của các nguyên tử.
Với lập trường duy vật và quan điểm về nguyên tử, Leucippus lý giải sự hình thành vũ trụ. Vũ trụ được hình thành từ cơn lốc xoáy tìm của nguyên tử theo nguyên tắc những nguyên tử cùng loại thì liên kết với nhau. Trật tự sắp xếp của chúng là nặng ở trung tâm, nhẹ ở ngoài. Do vậy, cấu trúc của vũ trụ là trái đất, bầu trời và các vì sao.

**Tác phẩm**
Chính vì những sự kiện về Leucippus không được đầy đủ nên chúng ta cũng không biết toàn bộ tác phẩm của ông. Theo Aristotle, người được coi là bộ óc bách khoa nhất thời cổ đại, Leucippus đã viết Trật tự của đại thế giới và Bàn về lý tính.

**Câu nói nổi tiếng**

**Chú thích**
Thể loại:Sinh năm 500 TCN
Thể loại:Mất năm 440 TCN
Thể loại:Nhà triết học Hy Lạp
Thể loại:Nhà triết học Hy Lạp cổ đại
Thể loại:Nhà triết học duy vật
Thể loại:Nhà vật lý Hy Lạp cổ đại
Thể loại:Nhà bản thể học
Trường phái nguyên tử

Trường phái nguyên tử  (tiếng Hy Lạp: ἄτομον, atomon, dịch ra tiếng Việt có nghĩa là "không thể cắt được", "không thể chia tách được"") là một trường phái triết học cổ đại. Nó phát triển ở Ấn Độ và Hy Lạp. Ở Ấn Đọ là các trường phái của Jaina giáo, Ājīvika và Charvaka. Những trường phái này có thể tồn tại vào thế kỷ 4 TCN. Còn ở Hy Lạp, đây là một trong những trường phái triết học quan trọng thời kỳ Tiển Socrates. Trường phái nguyên tử ở phương Tây này phát triển vào thế kỷ 5 TCN và nó nổi bật hơn so với các trường phái ở Ấn Độ. Có một sự hoài nghi giữa các trường phái này: Liệu người Ấn Độ có ảnh hưởng đến người Hy Lạp hay họ phát triển độc lập với nhau?.

**Trường phái nguyên tử ở Hy Lạp**

**Phát triển**
Trường phái nguyên tử đã đạt đến đỉnh cao của chủ nghĩa duy vật cổ đại. Sở dĩ có thể nói như vậy vì khái niệm nguyên tử mà họ đưa ra mang tính khái quát cao nhất. Nếu như từ Thales, Anaximenes cho đến Heraclitus đều lấy một sự vật cụ thể nào đó để nói lên nguồn gốc của thế giới như nước, không khí hay lửa thì trường phái nguyên tử đã nêu lên rằng nguồn gốc của sự vật là nguyên tử, những hạt không thể nào phân chia được nữa, theo họ. Nguyên tử là các hạt cấu tạo nên moi sự vật khác nhau. Sự đa dạng của sự vật là nhờ cách kết hợp của chúng. Còn đối với những khái niêm kia, những người tiền bối của trường phái nguyên tử luôn có tư tưởng kiểu mọi thứ sinh ra từ cái gì đó và trở về với cái đó. Suy luận vây không thể hiện đầy đủ bản chất của vấn đề.
Tư tưởng của các nhà triết học thuộc trường phái nguyên tử có điểm tương đồng với lời phê phán trước đó của Parmenides với các nhà triết học đi trước khi ông cho rằng nếu lấy sự vật cụ thể để nói lên nguồn gốc của thế giới thì "đó là bản chất đơn điệu nhất", không giải thích sự phong phú của thế giới. Và nó cũng tương đồng với cái gọi là homeomerie của nhà triết học này. Nhưng thay vì dùng lập luận vật có thể được sinh ra từ những cái tương tự của Parmenides, trường phái nguyên tử đã đào sâu vấn đề hơn khi giải thích sự đa dạng của vật chất cụ thể. 

**Hạn chế**
Tuy nhiên, Aristotle có lời phê bình như sau về trường phái nguyên tử:
Nói một cách đơn giản, các nhà triết học thuộc trường phái nguyên tử không nêu lên nguồn gốc của vận động. Và một lẽ đương nhiên đó là lý thuyết của họ về vận động không mang tính thuyết phục cao.

**Các nhà triết học chính**
 Leucippus, người khai sinh ra trường phái nguyên tử ở Hy Lạp- Democritus, người phát triển trường phái.

**Chú thích**
Thể loại:Trường phái triết học
Thể loại:Triết học Tiền Socrates
Thể loại:Chủ nghĩa kinh nghiệm
Thể loại:Lịch sử triết học
Thể loại:Triết học Ấn Độ
Thể loại:Lý thuyết siêu hình
Thể loại:Phong trào triết học
Thể loại:Triết học khoa học
Người giám sát hiệu ứng hình ảnh

Trong ngữ cảnh của ngành sản xuất phim và truyền hình, người giám sát hiệu ứng hình ảnh có trách nhiệm hoàn thành các hạng mục sáng tạo của đạo diễn và/hoặc nhà sản xuất thông qua việc sử dụng hiệu ứng hình ảnh. Mặc dù đây là một công việc đòi hỏi sáng tạo, tuy nhiên phần lớn người giám sát hiệu ứng hình ảnh cần phải có phông kiến thức kỹ thuật rộng và có khả năng đưa ra quyết định chọn lựa kỹ thuật nào hiệu quả nhất để giải quyết công việc. Thông thường người giám sát sẽ làm việc với nhà sản xuất hiệu ứng hình ảnh và người giám sát đồ họa máy tính.
Người giám sát hiệu ứng hình ảnh có thể được công ty sản xuất phim thuê trực tiếp hoặc làm việc cho một công ty hiệu ứng hình ảnh. Thông thường sẽ có một vài giám sát hiệu ứng hình ảnh làm việc trong cùng một dự án; đôi khi có thêm một người giám sát hiệu ứng hình ảnh chính để chỉ đạo những thành viên còn lại.
Các nhiệm vụ cụ thể có thể sẽ có sự khác biệt tuỳ thuộc vào tính chất của dự án, tuy nhiên phần lớn có trách nhiệm:- Đảm nhận một dự án sản xuất hiệu ứng hình ảnh từ việc lên ý tưởng khái niệm cho tới khi hoàn tất- Quản lý và chỉ đạo nhân sự phụ trách kỹ thuật, mỹ thuật và sản xuất- Có kiến thức về các kỹ thuật sản xuất hiệu ứng hình ảnh, trong đó trọng tâm là kỹ thuật thiết lập máy quay và phim, kỹ thuật ghép lớp hình ảnh và điều khiển máy quay. - Dự đoán chính xác thời gian hoàn thành dự án và các chi phí phát sinh- Cộng tác trong quá trình mời thầu và thoả thuận đối tác
Cộng đồng Hiệu ứng Hình ảnh là một tổ chức giao thương nổi tiếng đại diện cho lợi ích của các chuyên gia hiệu ứng hình ảnh chuyên nghiệp.

**Tham khảo**

**Xem thêm**
 Điều phối viên đồ họa- Đạo diễn sáng tạo hiệu ứng hình ảnh

**Tham khảo**
Thể loại:Nghề nghiệp trong ngành làm phim
Thể loại:Nghề nghiệp trong truyền thông đại chúng
Thể loại:Thuật ngữ truyền hình
Thể loại:Nghề nghiệp truyền thanh truyền hình
Antisthenes

Antisthenes (tiếng Hy Lạp: Ἀντισθένης; 445 TCN – 365 TCN) là nhà triết học người Hy Lạp. Ông là học trò của Socrates. Ông là người thành lập trường phái Cynic (phái Khuyển nho).

**Cuộc đời**
Antisthenes sống hết sức kham khổ. Ông mặc những bộ quần áo sơ sài nhất (quần áo dành cho nô lệ và những người lao động nghèo tự do). Ông uống nước lã hưng bằng tay. Và ông ngủ không cần giường, mùa đông lấy lá rừng làm chăn, còn mùa hè lấy sông hồ cầm thú làm bạn. Antisthenes thường tổ chức các cuộc đàm thoại ở trường Kynosarges. Theo tiếng Hy Lạp, kynosarges có nghĩa là chó trắng. Bản thân nhà triết học Hy Lạp tự nhận mình là chó lai.

**Tư tưởng triết học**
Antisthenes là người tuyệt đối hóa cái riêng:

**Chú thích**
Thể loại:Sinh năm 445 TCN
Thể loại:Mất năm 365 TCN
Thể loại:Nhà triết học Hy Lạp
Thể loại:Nhà triết học Hy Lạp cổ đại
Thể loại:Nhà triết học thời kỳ Hy Lạp hóa
Thể loại:Mất thập niên 360 TCN
Thể loại:Năm 365 TCN
Thể loại:Năm 445 TCN
ASASSN-15lh

ASASSN-15lh là một siêu tân tinh siêu sáng được phát hiện bởi Hệ thống máy tìm kiếm và phát hiện siêu tân tinh tự động hoá (ASAS-SN) năm 2015 trong chòm sao nam Ấn Đệ An.. Phát hiện này, được xác nhận bởi nhóm ASAS-SN với nhiều kính viễn vọng khác, đã mô tả chính thức và được công bố vào ngày 15 tháng 1 năm 2016. ASASSN-15lh là siêu tân tinh sáng nhất từng được phát hiện; tại sáng nhất của nó đó là khoảng 15 lần sáng hơn toàn bộ Ngân Hà, với năng lượng hàng trăm tỷ lần lớn hơn năng lượng của Mặt Trời. Mức độ tuyệt đối cao nhất là -23.5, phát 2 × 1047e=47 erg mỗi giây. Năng lượng bức xạ vượt quá 1052 erg. Siêu tân tinh ở dịch chuyển đỏ 0,2326, trong một thiên hà trì trệ nhưng sáng 3,8 tỷ năm ánh sáng từ Trái Đất. Theo Krzysztof Stanek thuộc Đại học bang Ohio, một trong những nhà nghiên cứu chính tại ASAS-SN, "Nếu nó nằm ttrong thiên hà của chúng ta, nó sẽ tỏa sáng sáng hơn trăng rằm; sẽ không có đêm, và sẽ dễ dàng nhìn thấy nó vào ban ngày".

**Chú thích**
Thể loại:Thiên thể phát hiện năm 2015
Thể loại:Cực siêu tân tinh
Thể loại:Chòm sao Ấn Đệ An
Paraná

Paraná có thể đề cập đến:
*Paraná (bang), một bang của Brasil.
*Paraná, Rio Grande do Norte, một đô thị thuộc bang Rio Grande do Norte, Brasil.
*Paranã, một đô thị thuộc bang Tocantins, Brasil.
*Sông Paraná, nằm ở Trung-Nam của Nam Mỹ, chảy qua các quốc gia Brasil, Paraguay và Argentina.
Mérida

Mérida, Meridacó thể đề cập đến:
*Mérida, Yucatán, một đô thị thuộc bang Yucatán, Mexico.
*Mérida, Tây Ban Nha, thủ phủ của cộng đồng tự trị Extremadura, Tây Ban Nha.
*Mérida, Mérida, Venezuela, là thủ phủ của khu đô thị Libertador và bang Mérida, là một trong những thành phố chính của vùng Andes Venezuela.
*Mérida (bang)
*Merida, Leyte, một đô thị hạng 4 ở tỉnh Leyte, Philippines.
*11193 Mérida, một tiểu hành tinh vành đai chính với chu kỳ quỹ đạo là 2089.6005630 ngày (5.72 năm).
Frederick Reines

Frederick Reines (ness); (16 tháng 3 năm 1918 – 26 tháng 8 năm 1998) là một nhà vật lý người Mỹ. Ông được trao giải thưởng Nobel Vật lý năm 1995 cho việc đồng khám phá neutrino với Clyde Cowan trong thí nghiệm về neutrino. Ông có lẽ là nhà khoa học duy nhất trong lịch sử "vô cùng gắn bó mật thiết với việc khám ra một hạt cơ bản và việc nghiên cứu thấu suốt sau đó về những đặc tính cơ bản của nó".
Sau khi tốt nghiệp Học viện Công nghệ Stevens và Đại học New York, Reines gia nhập Phòng thí nghiệm Los Alamos của Dự án Manhattan vào năm 1944, làm việc trong Tổ Lý thuyết ở nhóm của Richard Feynman. Ông trở thành trưởng nhóm vào năm 1946. Ông tham gia vào một số cuộc thử nghiệm vũ khí hạt nhân, đưa ông trở thành giám đốc các cuộc thử nghiệm của Chiến dịch Greenhouse tại Thái Bình Dương năm 1951.
Vào đầu thập niên 1950, khi đang làm việc tại các khu vực Hanford và Sông Savannah, Reines và Cowan đã phát triển các thiết bị và phương pháp đã giúp họ lần đầu tiên phát hiện ra những hạt neutrino tưởng như không phát hiện được vào tháng 6 năm 1956. Reines cống hiến phần lớn sự nghiệp của ông vào việc nghiên cứu những đặc tính và phản ứng của neutrino, và những đóng góp này sẽ ảnh hưởng việc nghiên cứu neutrino của nhiều nhà nghiên cứu về sau. Các nghiên cứu này bao gồm việc khám ra sự tạo thành các hạt neutrino trong bầu khí quyển bởi các tia vũ trụ, và sự phát hiện các neutrino được phóng ra từ Siêu tân tinh SN1987A vào năm 1987, điều mở màn cho lĩnh vực vũ trụ neutrino học.

**Tham khảo**
Thể loại:Sinh năm 1918
Thể loại:Mất năm 1998
Thể loại:Người Hoa Kỳ đoạt giải Nobel
Thể loại:Nhà vật lý Mỹ
Thể loại:Người đoạt giải Nobel Vật lý
Di chỉ Lang Rongrien

Di chỉ Lang Rongrien là một hang động và địa điểm khảo cổ quan trọng ở tỉnh Krabi miền nam Thái Lan.

**Phát hiện**
Hang động được phát hiện vào năm 1982 tại một vùng núi đá vôi. Một năm sau đó Douglas Anderson từ Đại học Pennsylvania đến khảo sát. Di chỉ Lang Rongrien là nơi duy nhất ở Thái Lan, trong đó cung cấp một cái nhìn sâu sắc về người tiền sử Homo erectus và điều kiện môi trường của họ 30 Ka BP (Kilo annum before present: ngàn năm trước).
Các hang động nằm trong một cảnh quan ngoạn mục ở phía bắc của thủ phủ tỉnh Krabi, với nhiều vách đá dốc và nhiều hang động khác. Mái đá có thảm thực vật dày đặc. Di chỉ Lang Rongrien nằm ở phía đông của ngọn đồi gần đường cao tốc số 1016, khoảng 15 km về phía bắc-tây bắc của tỉnh lỵ của Krabi.

**Nghiên cứu khảo cổ**
Anderson tìm thấy tàn dư than có tuổi 38 - 27 Ka. Điều này không có nghĩa là các hang động đã là nơi cư trú trong toàn bộ thời gian. Ngày nay nó nằm gần bờ biển, nhưng vào thời kỳ băng hà thì nó xa biển, và hang là nơi che chở cho người tiền sử.

**Tham khảo**
Xem thêm - Danh sách các hóa thạch tiến hóa của con người- Tiến trình tiến hóa loài người

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Địa điểm khảo cổ ở Thái Lan
Thể loại:Thời đại đồ đá
Thể loại:Khảo cổ Thái Lan
Thể loại:Hang động Thái Lan
Thể loại:Lịch sử Thái Lan
Rừng Hürtgen

Quang cảnh rừng Hürtgen từ thung lũng Kall.
Tập tin:Karte Huertgenwald.jpg|right|thumb|Bản đồ rừng Hürtgen (Hürtgenwald)
Rừng Hürtgen (tiếng Đức: Hürtgenwald) nằm dọc theo biên giới giữa Bỉ và Đức, thuộc vùng Nordrhein-Westfalen, tây nam nước Đức. Diện tích xấp xỉ 50 dặm vuông (130 km2), rừng nằm trong một tam giác giữa các thị trấn của nước Đức là Aachen, Monschau và Düren. Sông Rur chạy dọc theo rìa phía đông của khu rừng. Rừng Hürtgen nằm ở rìa phía bắc của núi Eifel; địa hình đặc trưng là các thung lũng xen kẽ với các cao nguyên rộng. Không giống như nhiều khu vực khác của Đức gồm các thung lũng là nông trại và đỉnh đồi là cây cối rậm rạp, những thung lũng sâu trong rừng Hürtgen dày đặc cây cối và các cao nguyên trên đỉnh đồi được san bằng để phục vụ sản xuất nông nghiệp. Địa hình rừng gồ ghề hoàn toàn tương phản với các vùng lân cận của thung lũng Rhine. Giao thông trong rừng rất ít, gồm những đường quanh co và rất hẹp.
Địa hình gồ ghề của khu vực này từng là một cảnh tưởng đẫm máu, kéo dài trong Chiến tranh thế giới thứ 2, thường được gọi là trận rừng Hürtgen, diễn ra ba tháng trong một mùa đông rất khắc nghiệt từ 19 Tháng Chín năm 1944 để ngày 10 tháng 2 năm 1945. Trên con đường từ thung lũng Kall đến thị trấn Schmidt, vẫn còn dấu tích sau khi một chiếc xe bọc thép của Mỹ bị trúng đạn và bị đốt cháy ở đó.

**Trong văn hóa đại chúng**
HBO từng làm cho ra đời 1 bộ phim về trận rừng Hürtgen, When Trumpets Fade (1998).

**Chú thích**

**Tham khảo==
Chất bán dẫn khe hẹp

Chất bán dẫn khe hẹp (Narrow-gap semiconductor) là chất bán dẫn có khoảng cách giữa đáy vùng dẫn và đỉnh vùng hóa trị trong biểu diễn vùng năng lượng là tương đối nhỏ so với chất bán dẫn điển hình là silicon. Chúng được sử dụng cho chế tạo các cảm biến tia hồng ngoại hoặc nhiệt điện.

**Vùng năng lượng trong chất bán dẫn**
Tập tin:Semiconductor band structure (lots of bands) Vi.png|phải|nhỏ|360px|Cấu trúc năng lượng của điện tử trong mạng nguyên tử của chất bán dẫn. Vùng hóa trị được lấp đầy, trong khi vùng dẫn trống. Mức năng lượng Fermi nằm ở vùng trống năng lượng.
Tính chất dẫn điện của các vật liệu rắn được giải thích nhờ lý thuyết vùng năng lượng.
Khoảng cách giữa đáy vùng dẫn và đỉnh vùng hóa trị gọi là khe vùng (band gap). Độ rộng khe ở chất dẫn điện rất nhỏ, các dao động nhiệt có thể làm điện tử kích thích, thoát khỏi vùng hóa trị và thành điện tử tự do, làm cho vật liệu dẫn điện. Độ rộng khe ở chất điện môi rất lớn, dao động nhiệt và ánh sáng không đủ làm bật ra điện tử tự do.
Chất bán dẫn điển hình là silicon có độ rộng khe được quy ước là ở mức trung bình. Các photon ánh sáng thường có thể kích thích điện tử làm chúng bật ra khỏi mạng tinh thể theo hiệu ứng quang điện, trở thành điện tử tự do và làm khối chất bán dẫn dẫn điện. Các pin mặt trời bằng silicon vận dụng hiệu ứng này để sản xuất điện năng trực tiếp từ ánh sáng mặt trời.
Với các chất bán dẫn đặc biệt thì khe đủ hẹp để photon hồng ngoại cũng gây ra được hiệu ứng quang điện, và chúng được gọi là "chất bán dẫn khe hẹp".

**Danh sách đã chế tạo**
 HgCdTe- PbSe selenide chì(II)- PbS sulfide chì- PbTe tellua chì- InAs arsenua Indi- InSb- Cd3As2 arsenua cadmi- Bi2Te3 tellua Bismuth- alpha- Sn- SnTe tellua thiếc 

**Tham khảo**

**Xem thêm**
 Chất bán dẫn- Siêu dẫn- Chất bán dẫn hữu cơ

**Liên kết ngoài**
 Dornhaus, R., Nimtz, G., Schlicht, B. (1983). Narrow-Gap Semiconductors. Springer Tracts in Modern Physics 98, 978-3-540-12091-9 (print) 978-3-540-39531-7 (online) - Nimtz, G. (1980), Recombination in Narrow-Gap Semiconductors, Physics Reports, 63, 265-300
Thể loại:Khái niệm vật lý
Bán dẫn
Thể loại:Vật lý chất rắn
Thể loại:Cơ học lượng tử
Thể loại:Điện từ học
Huỳnh Như

Huỳnh Như (sinh ngày 28 tháng 11 năm 1991) là một cầu thủ bóng đá nữ chuyên nghiệp người Việt Nam hiện đang thi đấu ở vị trí tiền đạo cho câu lạc bộ Thành phố Hồ Chí Minh và đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Việt Nam.
Bắt đầu sự nghiệp của mình tại câu lạc bộ Thành phố Hồ Chí Minh I, cô đã ra sân 84 trận, ghi 62 bàn thắng và cùng câu lạc bộ giành 7 chức vô địch quốc gia. Tháng 8 năm 2022, cô trở thành cầu thủ nữ Việt Nam đầu tiên thi đấu chuyên nghiệp ở châu Âu khi ký hợp đồng với câu lạc bộ Länk Vilaverdense của Bồ Đào Nha.
Huỳnh Như có buổi ra mắt lần đầu trong màu áo đội tuyển quốc gia vào năm 2011. Cô là cầu thủ ghi nhiều bàn thắng nhất cho đội tuyển với 68 bàn thắng được ghi.

**Thống kê sự nghiệp**

**Câu lạc bộ**

**Quốc tế**

**Bàn thắng đội tuyển nữ Quốc gia**

**Thành tích**

**Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Việt Nam**
 Huy chương Vàng SEA Games: 2017, 2019, 2021, 2023- Huy chương Bạc SEA Games 2013- Vô địch Giải vô địch bóng đá nữ Đông Nam Á 2019- Á quân Giải vô địch bóng đá nữ Đông Nam Á 2016.- Giành vé tham dự Vòng chung kết Cúp bóng đá nữ châu Á 2022 - Đội trưởng.- Hạng 6 Cúp nữ châu Á nếu tính tuyển nữ Úc và giành vé tham dự Giải vô địch bóng đá nữ thế giới 2023 tại Úc/New Zealand với tư cách là thắng play-off - Đội trưởng.- Ghi 59 bàn trong 67 lần khoác áo đội tuyển Quốc gia. Là cầu thủ nữ ghi nhiều bàn thắng nhất cho đội tuyển quốc gia Việt Nam qua các thời kỳ- Ghi 62 bàn trong 84 lần ra sân của CLB Bóng Đá Nữ Thành Phố Hồ Chí Minh

**Câu lạc bộ Thành phố Hồ Chí Minh**
 Vô địch Quốc gia: 2010, 2015, 2016, 2017, 2019, 2020, 2021.(7 lần)- Vô địch đại hội TDTT toàn quốc 2018- Á quân Quốc gia: 2013, 2018(2 lần)- Vô địch Cúp Quốc gia 2020, 2021(2 lần)

**Cá nhân**
Quả bóng Đồng nữ Việt Nam 2015, 2017
*Quả bóng Bạc nữ Việt Nam 2018.(1 lần)- Quả bóng Vàng nữ Việt Nam 2016, 2019, 2020, 2021, 2022.(5 lần)- Vua phá lưới Giải bóng đá nữ vô địch quốc gia 2013, 2016, 2017, 2021, 2022(5 lần)- Cầu thủ xuất sắc nhất giải Vô địch Quốc gia các năm 2018, 2019, 2020, 2021.(4lần)- Cầu thủ xuất sắc giải Cúp Quốc gia 2020, 2021(2lần)

**Thành tích khác**
 Huân chương Lao động hạng Nhì (2022).- 12 Công dân trẻ tiêu biểu Thành phố Hồ Chí Minh năm 2019.- 10 Gương mặt trẻ Việt Nam triển vọng năm 2019.- 30 Gương thanh niên tiên tiến Thành phố Hồ Chí Minh làm theo lời Bác năm 2020.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Quả bóng Vàng thứ 4 cho Huỳnh Như: Đẳng cấp lên tiếng- Quả bóng vàng nữ Huỳnh Như xinh xắn khác lạ, diện đồ thiếu nữ Sài Gòn- Huỳnh Như lập kỷ lục ghi bàn cho ĐT nữ Việt Nam
Thể loại:Sinh tại Trà Vinh
Thể loại:Nữ giới Việt Nam thế kỷ 21
Thể loại:Tiền đạo bóng đá nữ
Thể loại:Cầu thủ bóng đá nữ Việt Nam
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá nữ Thành phố Hồ Chí Minh
Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Việt Nam
Thể loại:Cầu thủ bóng đá nữ Việt Nam ở nước ngoài
Thể loại:Cầu thủ bóng đá nước ngoài ở Bồ Đào Nha
Thể loại:Cầu thủ Giải vô địch bóng đá nữ thế giới 2023
Thể loại:Người Việt Nam thế kỷ 21
Thể loại:Vận động viên Đại hội Thể thao châu Á của Việt Nam
Thể loại:Cầu thủ bóng đá Đại hội Thể thao châu Á 2018
Thể loại:Người Trà Vinh
Chương Thị Kiều

Chương Thị Kiều (sinh ngày 19 tháng 8 năm 1995 tại Kiên Giang) là cầu thủ bóng đá người Việt Nam, dân tộc Khmer, thi đấu ở vị trí hậu vệ tại Giải bóng đá nữ Vô địch Quốc gia cho đội bóng Thành phố Hồ Chí Minh I và Đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Việt Nam.

**Sự nghiệp quốc tế**

**Bàn thắng quốc tế**

**Thành tích**
Cùng với đội tuyển bóng đá nữ quốc gia:- Huy chương bạc SEA Games 2013
*Huy chương vàng SEA Games 2019
*Huy chương vàng SEA Games 2021
*Vô địch giải bóng đá nữ Đông Nam Á 2019
Cùng với Câu lạc bộ bóng đá nữ Thành phố Hồ Chí Minh I:- Vô địch Quốc gia: 2015
Cá nhân:- Quả bóng bạc nữ Việt Nam: 2016- Quả bóng đồng nữ Việt Nam: 2018- Cầu thủ nữ trẻ xuất sắc nhất: 2012, 2015- Huân chương Lao động hạng Nhì (2022)
Kiều bị chấn thương dây chằng tại Đại hội Thể thao Đông Nam Á 2019 và được phẫu thuật năm 2022 tại Vinmec.
Vào ngày 20 tháng 7 năm 2023, Kiều sẽ cùng các đồng đội có mặt để tham dự vòng chung kết World Cup nữ 2023 cùng ĐTBĐ nữ Việt Nam.

**Tham khảo**
Thể loại:Người Kiên Giang
Thể loại:Cầu thủ bóng đá nữ Việt Nam
Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá nữ quốc gia Việt Nam
Thể loại:Hậu vệ bóng đá
Thể loại:Nữ giới Việt Nam thế kỷ 21
Thể loại:Người Khmer Krom
Thể loại:Người Khmer
Thể loại:Cầu thủ Giải vô địch bóng đá nữ thế giới 2023
Thể loại:Người Việt Nam thế kỷ 21
Thể loại:Vận động viên Đại hội Thể thao châu Á của Việt Nam
Thể loại:Cầu thủ bóng đá Đại hội Thể thao châu Á 2018
Nguyễn Văn Thiện (định hướng)

Nguyễn Văn Thiện có thể đề cập đến:- Vệ úy Nguyễn Văn Thiện (? – 1834), con trai của Kinh Môn Quận công Nguyễn Văn Nhơn, chồng của Mỹ Khê Công chúa Ngọc Khuê.- Antôn Nguyễn Văn Thiện (1906 – 2012), nguyên Giám mục Giáo phận Vĩnh Long.- Nguyễn Văn Thiện (chuẩn tướng) (1928 – 1970), nguyên là một tướng lĩnh thuộc ngành Thiết-Kỵ của Quân lực Việt Nam Cộng hòa.- Nguyễn Văn Thiện (chính trị gia), Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Bí thư Tỉnh ủy Bình Định nhiệm kì 2010-2015.
*Nguyễn Văn Thiện (thiếu tướng), Phó Tư lệnh Bộ đội Biên phòng.
Nguyễn Tự Cường (giáo sư)

Nguyễn Tự Cường (sinh 25 tháng 12 năm 1951) là giáo sư tiến sĩ khoa học, nghiên cứu viên cao cấp tại Viện Toán học Việt Nam, ông được trao giải thưởng Hồ Chí Minh đợt V về khoa học và công nghệ năm 2017.

**Tiểu sử**
Ông quê ở Song Lộc, Can Lộc, Hà Tĩnh. Anh trai của ông là nhà vật lý nguyên tử GS. Nguyễn Đình Tứ.
Ông cùng Ngô Việt Trung được cử sang Đông Đức du học, và tốt nghiệp tại Đại học Martin Luther Halle-Wittenberg năm 1974.
Năm 1982, ông bảo vệ luận văn tiến sĩ về lĩnh vực Lý thuyết kỳ dị, tại Đại học Humboldt, Berlin.
Ông bảo vệ thành công tiến sĩ khoa học năm 1995 tại Viện toán học Việt Nam.
Ông được phong phó giáo sư năm 1996 và trở thành giáo sư năm 2003.

**Sự nghiệp**
Cho đến hiện tại ông có gần 60 công trình khoa học được công bố trên các tạp chí uy tín. Ông hướng dẫn thành công 12 tiến sĩ. Trong đó có Lê Thị Thanh Nhàn, bà là giáo sư nữ toán học thứ hai của Việt Nam .
Năm 2017, ông được trao giải thưởng Hồ Chí Minh đợt V về khoa học và công nghệ (cùng với GS Ngô Việt Trung, và GS Lê Tuấn Hoa) cho cụm công trình "Các bất biến và cấu trúc của vành địa phương vành phân bậc".
Ông là tổng biên tập tạp chí Acta Mathematica Vietnamica.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Nguyễn Tự Cường tại Viện Toán
Thể loại:Người họ Nguyễn tại Việt Nam
Thể loại:Người Hà Tĩnh
Thể loại:Nhà toán học Việt Nam
Vụ rơi máy bay B-52 tại Palomares năm 1966

Ngày 17 tháng 11 năm 1966, một chiếc máy bay ném bom chiến lược B-52 của Không quân Hoa Kỳ khi đang bay tuần tra thường lệ trên bầu trời Địa Trung Hải đã va chạm với máy bay tiếp dầu KC-135 làm rơi 3 quả bom nhiệt hạch xuống vùng đất gần ngôi làng Palomares và một quả rơi xuống biển.
Những chiếc máy bay B-52 thực hiện nhiều hành trình tại nhiều địa điểm khác nhau trên thế giới. Chiếc B-52 gặp nạn ở Palomares đang bay trên tuyến đường phía nam, lặp đi lặp lại hành trình từ bắc Carolina đi vòng quanh Địa Trung Hải thì bất ngờ đâm phải chiếc máy bay chở dầu đã cất cánh từ căn cứ gần đó ở phía nam Tây Ban Nha để tiếp nhiên liệu.
Ở độ cao hơn 9.000m, hai chiếc máy bay đâm mạnh vào nhau và bốc cháy. 3 thành viên trong phi hành đoàn 7 người của B-52 bị chết, toàn bộ 4 phi công của chiếc KC-135 thiệt mạng. Trước khi chiếc máy bay bốc cháy lao xuống biển, các phi công đã bấm nút hệ thống thả bom sự cố. Một quả bom nhiệt hạch rơi an toàn xuống cánh đồng trồng cà chua gần làng, hai quả khác bị ngòi nổ phi hạt nhân phá tung gây ra một trận mưa bụi plutonium và quả cuối cùng rơi xuống biển. Nhiều ngày sau tai nạn, người ta đã tiến hành tìm kiếm ở vùng bờ biển làng chài Palomares với sự tham gia của khoảng 700 binh sĩ cùng các nhà khoa học Mỹ và Tây Ban Nha. Họ nhanh chóng tìm được 3 quả bom rơi trên đất liền. Sở sĩ có hai quả bị ngòi nổ phi hạt nhân phá tung là do dù an toàn đã không bung ra khi phi công ấn nút thả bom sự cố. Các quả bom rơi xuống Palomares có năng lượng lượng nổ 25 megaton.
Trong số bốn quả bom H loại Mk28 mà máy bay B-52G chở, ba quả được tìm thấy trên đất gần làng đánh cá nhỏ Palomares trong khu tự quản Cuevas del Almanzora, Almería, Tây Ban Nha. Các chất nổ phi hạt nhân trong hai trong số những vũ khí phát nổ khi va chạm với mặt đất, dẫn đến sự ô nhiễm của một khu vực rộng 2 km vuông (490 mẫu Anh) (0,78 dặm vuông) bởi plutonium. Quả bom thứ tư, bị rơi vào biển Địa Trung Hải, được thu hồi nguyên vẹn sau thời gian tìm kiếm 2,5 tháng.

**Chú thích**
Thể loại:Tây Ban Nha 1966
Thể loại:Hoa Kỳ năm 1966
Thể loại:Tai nạn máy bay quân sự
Thể loại:Lịch sử quân sự năm 1966
Thể loại:Tai nạn và sự cố liên quan đến Boeing B-52 Stratofortress
Thể loại:Lịch sử quân sự Hoa Kỳ trong Chiến tranh Lạnh
Thể loại:Tây Ban Nha thời Franco
ABET

Logo của ABET
ABET, viết tắt cho Accreditation Board for Engineering and Technology, Inc., là một tổ chức phi chính phủ chuyên về đánh giá tiêu chuẩn của một số chương trình giáo dục như "khoa học ứng dụng, máy tính, kỹ sư, công nghệ".
Sự đánh giá các chương trình chủ yếu là ở Hoa Kỳ nhưng dần mở rộng ra quy mô quốc tế. Tính đến tháng 3 năm 2020, có khoảng 4307 chương trình đã được kiểm định, thuộc trên 840 trường đại học ở 41 quốc gia.

**Lịch sử**

**Thành viên**
ABET là một tổ chức của 32 tổ chức thành viên chuyên về các lĩnh vực như khoa học ứng dụng, máy tính, kỹ sư, công nghệ.
Các tổ chức thành viên- AAEE – American Academy of Environmental Engineers- ACerS – American Ceramic Society with their National Institute of Ceramic Engineers (NICE)- ACSM – American Congress on Surveying and Mapping- AIAA – American Institute of Aeronautics and Astronautics- AIChE – American Institute of Chemical Engineers- AIHA – American Industrial Hygiene Association- ANS – American Nuclear Society- ASABE – American Society of Agricultural and Biological Engineers- ASCE – American Society of Civil Engineers- ASEE – American Society for Engineering Education- ASHRAE – American Society of Heating, Refrigerating and Air-Conditioning Engineers- ASME – American Society of Mechanical Engineers- ASSE – American Society of Safety Engineers- BMES – Biomedical Engineering Society- CSAB – formerly called the Computing Sciences Accreditation Board- IEEE – officially still the Institute of Electrical and Electronics Engineers- IIE – Institute of Industrial Engineers- INCOSE – International Council on Systems Engineering- ISA – formerly the Instrument Society of America, now International Society of Automation- NCEES – National Council of Examiners for Engineering and Surveying- NSPE – National Society of Professional Engineers- SAE International – formerly called the Society of Automotive Engineers- SFPE – Society of Fire Protection Engineers- SME – Society of Manufacturing Engineers- SME-AIME – Society for Mining, Metallurgy, and Exploration, Inc.- SNAME – Society of Naval Architects and Marine Engineers- SPE – Society of Petroleum Engineers- SPIE – formerly called the Society of Photo-Optical Instrumentation Engineers- TMS – The Minerals, Metals & Materials Society
Các tổ chức thành viên liên kết- MRS – Materials Research Society- WEPAN – Women in Engineering ProActive Network- SWE – Society of Women Engineers

**Các chương trình đã được kiểm định**

**Quá trinh kiểm định tiêu chuẩn ABET**

**Tiêu chí**
ABET đặt ra chương trình giảng dạy tối thiểu cho nhiều chương trinh giảng dạy kỹ thuật. Chẳng hạn, ABET yêu cầu tất cả các kỹ sư tốt nghiệp của một chương trình nhận được ít nhất một năm học về khoa tự nhiên và vật lý, toán học, và yêu cầu những kiến thức tổng quát khác.

**EC 2000**

**Miscellaneous**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Official ABET site-  ABET FAQ from Wayne State University date=2008-05-24 -  ABET overview from VaNTH ERC date=2011-10-05 -  Mutual Accreditation Recognition Agreements
Thể loại:Tổ chức phi chính phủ
Đồi 400, Bergstein

Tập tin:Hill400 Top.jpg|thumb|Quang cảnh tại đỉnh đồi 400 với lô cốt cũ và tháp Krawutschke.
Khối bê tông còn lại trong rừng ngay dưới đỉnh đồi 400.
Đồi 400 (tiếng Đức: Burgberg) là tên gọi được đặt bởi lực lượng Đồng Minh trong Thế chiến II với độ cao 400,8 m (1.315 ft)#cite_note-BFN-Karten-1 cách 1 km (0,62 dặm) về phía đông của trung tâm của Bergstein, một ngôi làng thuộc vùng Eifel của Đức.
Trong thời trung cổ, ngọn đồi thuộc quyền kiểm soát của lâu đài Berenstein, ngọn đồi cũng là một phần của tuyến phòng thủ Siegfried trong Chiến tranh thế giới thứ hai, hiện nay chỉ còn lại một tháp quan sát.
Sau lâu đài Berenstein bị phá hủy vào khoảng năm 1200, các vật liệu được sử dụng để xây dựng lâu đài Nideggen và tháp của nhà thờ tại Bergstein. 
Ngày nay, ngọn đồi này chủ yếu được gọi bằng cái tên địa phương Burgberg (tiếng Anh: đồi lâu đài). Ngọn núi nhỏ này cho một cái nhìn bao quát toàn bộ khu vực rừng Hürtgen (tiếng Đức: Hürtgenwald) và là cứ điểm quan trọng và thuận lợi của pháo binh Đức trong trận rừng Hürtgen vào năm 1944.

**Địa điểm**
Rừng Hürtgen chiếm một vùng cao nguyên sâu, thung lũng rừng rậm rạp xen kẽ với đồi trọc. Đồi 400 là điểm cao nhất và cũng là điểm cuối của sườn núi Brandenburg-Bergstein, bên cạnh thung lũng Rur.

**Lịch sử**
Thứ năm ngày 7 tháng 12 năm 1944, tờ New York Times báo cáo rằng Tiểu đoàn bộ bịnh số 2 đã chiếm cứ được Bergstein, và đồi lâu đài. Trong báo cáo tiếp theo vào ngày 11 tháng 12, tạp chí Times báo cáo rằng "kẻ thù cố gắng để lấy lại Đồi 400 phía đông của Bergstein đã được đẩy lùi."

**Trong nghệ thuật**
 Trận chiến đồi 400 được chuyển thể thành một màn của trò chơi Call of Duty 2.- Trận chiến đồi 400 được chuyển thể thành bản đồ của trò chơi Red Orchestra trong phần Darkest Hour: EUROPE '44-'45.- Trận chiến được mô tả lại trên kênh History Channel trong series Shootout!, phần "WWII Assault on Germany".- Cuộc chiến đã tái diễn bởi Arathi Honour Guard và Rotgarde trong Argent Dawn EU.

**Chú thích**

**Liên kết**
  Hopes Dashed in the Hürtgen By Edward G. Miller and David T. Zabecki, ngày 16 tháng 8 năm 2005, originally an article in World War II magazine-  Hill 400 photos date = ngày 3 tháng 3 năm 2016-  Google maps hybrid view of Bergstein and Hill 400 directly east of it.
Thể loại:Đức
Đập Edersee

Đập Edersee là một đập thủy điện được xây dựng băng qua sông Eder ở miền bắc bang Hessen, Đức. Được xây dựng từ năm 1908 đến năm 1914, đập nằm gần thị trấn nhỏ vùng Waldeck ở rìa phía bắc của Kellerwald. Đập Edersee từng bị đánh bom phá hủy bởi lực lượng đồng minh chiến tranh thế giới thứ 2, và được xây dựng lại ngay trong cuộc chiến. Ngày nay, đập Edersee đóng vai trò tạo ra nguồn thủy điện và điều chỉnh mực nước cho sông Weser.
Tại mực nước thấp vào cuối mùa hè trong những năm khô, những tàn tích của ba ngôi làng (Asel, Bringhausen, và Berich) và cây cầu bắc qua sông đã ngập có thể nhìn thấy được trước khi hồ đã được lấp đầy vào năm 1914. Khi đó con cháu của những người được chôn ở đó đi thăm mồ mả tổ tiên họ.

**Chiến tranh thế giới thứ 2**
Hình ảnh đập Edersee vào ngày 17 tháng 5 năm 1943
Sông Eder ngày nay (mực nước thập)
Đập bị phá hủy bằng cách đánh bom trong Thế chiến II từ máy bay ném bom Lancaster của Anh số hiệu 617 Squadron RAF, đây là một phần của chiến dịch Operation Chastise. Các cuộc tấn công vào sáng sớm ngày 17 tháng 5 năm 1943 tạo ra một lỗ hổng lớn 70 mét (230 ft), rộng 22 mét (72 ft) và phá hủy sâu vào trong cấu trúc đập. Nước đổ vào thung lũng bên dưới ở mức 8.000 mét khối mỗi giây (280.000 cu ft/s), tạo nên đợt sóng cao 6-8 mét (20-26 ft) và tiến xa khoảng 30 km (19 dặm) về phía hạ lưu. Theo thời gian, nó gây ra ngập úng ngày càng lớn của vùng hạ lưu sông Eder, vùng sông Fulda và sông Weser, tổng cộng nước ngập khoảng 160 mét khối trên mỗi ha, nó đã tàn phá trên diện rộng và cướp đi mạng sống khoảng 70 người.
(Một số nguồn không phải của Đức cho rằng tổng cộng 749 người Ukraine đã chết bao gồm POW và người lao động trong trại tại hạ lưu đập Möhne được xem như tổn thất trong vụ đập Edersee. 
Đập được xây dựng lại chỉ trong vài tháng bởi lực lượng lao động cưỡng bức từ công trình bức tường Đại Tây Dương dưới sự chỉ huy của Tổ chức Todt. Ngày nay, đây là hồ lớn thứ ba tại Đức. Lưu lượng của nó khoảng 199.300.000 mét khối (260.700.000 cu yd) biến nó thành một địa điểm giải trí lớn vào mùa hè.
Năm 1955, bộ phim The Dam Busters mô phòng lại cuộc tấn công của quân đội anh vào đập Edersee.

**Tham khảo**
Ed
Ed
Ed
Trần Bình (định hướng)

Trần Bình có thể là:

**Nhân vật**
 Trần Bình, mưu sĩ, đại thần thời Tây Hán trong lịch sử Trung Quốc.- Trần Bình, chiến sĩ công an Việt Nam thời kỳ chống Pháp, Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân (1995).- Trần Bình, nhà cách mạng Việt Nam, Đại biểu Quốc hội Việt Nam khóa I tỉnh Hà Tĩnh.- Trần Bình, Phó Bí thư Tỉnh ủy Hà Nam Ninh (1982 - 1985).- Trần Bình, diễn viên múa nổi tiếng và cũng là ông bầu ca nhạc tạp kỹ đầu tiên ở Việt Nam.- Trần Bình, Thiếu tướng Quân đội nhân dân Việt Nam, nguyên Chính ủy Binh chủng Công binh.

**Đường phố**
 Phố Trần Bình, thuộc quận Cầu Giấy, Hà Nội, được đặt tên theo Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân Trần Bình.
Lê Trực (định hướng)

Lê Trực có thể là:

**Nhân vật**
 Lê Trực, quan nhà Nguyễn, từng tham gia phong trào Cần Vương.- Lê Trực, em trai của Lê Ninh, một tướng lĩnh trong khởi nghĩa Hương Khê thuộc phong trào Cần Vương.- Một bút danh của nhạc sĩ Hoàng Việt.

**Địa danh**
 Phố Lê Trực, Hà Nội.
Aristippus

Aristippus (tiếng Hy Lạp: Ἀρίστιππος) (435 TCN-356 TCN) là nhà triết học người Hy Lạp. Ông là người sáng lập ra trường phái Cyrene, một trường phái triết học tồn tại trong thời kỳ chuyển giao giữa một Hy Lạp thời kỳ Hy Lạp cổ điển và một Hy Lạp thời kỳ Hy Lạp hóa.

**Cuộc đời**
Những người đương thời đánh giá Aristippus như sau: "ông có một lối sông thượng lưu, đi chu du nhiều, sống trong thế giới ẻo lả và đầy phụ nữ , ăn mặc đẹp và yêu thích sự xa xỉ."

**Tư tưởng triết học**

**Cảm giác là như thế nào?**
Aristippus cho rằng cảm giác không phải là cái để phản ánh các sự vật ở bên ngoài mà là hướng dẫn các trạng thái tâm lý như buôn vui, giận hờn của con người. Nhờ đó, ta có thể thiết lập các chuẩn mực liên quan đến mối quan hệ giữa người với người.
Với quan niệm này, Vladimir Ilyich Lenin đã nhận xét:

**Chú thích**
Thể loại:Sinh năm 435 TCN
Thể loại:Mất năm 356 TCN
Thể loại:Nhà triết học Hy Lạp
Thể loại:Nhà triết học Hy Lạp cổ đại
Thể loại:Học trò của Socrates
Thể loại:Mất thập niên 360 TCN
Taça Brasil

Taça Brasil (nghĩa là Cup Brasil) là giải vô địch bóng đá quốc gia Brasil thi đấu từ năm 1959 đến năm 1968. Giải này được nhiều nhà sử học coi là giải đấu bóng đá quan trọng nhất ở Brasil vào thời điểm đó.
Chỉ có những nhà vô địch Bahia, Cruzeiro và Botafogo đã chơi tất cả các giai đoạn của giải đấu, bởi vì cho đến năm 1968 đội từ Rio de Janeiro và São Paulo đã đủ điều kiện để vào bán kết. Cả hai đội Cruzeiro và Bahia, những nhà vô địch nhưng không từ Rio hay São Paulo, đánh bại Santos nổi tiếng tuyệt vời và thế giới của Pelé, Coutinho và Pepe. Năm 1989 Copa do Brasil được thành lập, với cùng kiểu cup và thi đấu loại Copa Libertadores.

**Chú thích**
Thể loại:Taça Brasil
Thể loại:Giải đấu bóng đá tại Brasil
Thiên văn học cực tím

Tập tin:PIA20061 - Andromeda in High-Energy X-rays, Figure 1.jpg|thumb|400px|Thiên hà Andromeda quan sát bằng tia cực tím và tia X năng lượng cao, xuất ngày 5/01/2016.
Thiên văn học tử ngoại hay thiên văn học cực tím là một nhánh của thiên văn học và vật lý thiên văn, nghiên cứu các thiên thể có bức xạ tia cực tím (UV).
Bước sóng của tia cực tím có phạm vi 0,75-300 μm. Tia cực tím là bức xạ nằm ở giữa ánh sáng nhìn thấy có bước sóng trong khoảng 0,38-0,75 μm, và tia X có bước sóng dưới 10 nm. Tia cực tím bị không khí hấp thụ mạnh, nên các quan sát phải thực hiện trên tầng cao hoặc trên tàu vũ trụ.
Các phép đo quang phổ tử ngoại được sử dụng để phân biệt các thành phần hóa học, mật độ, và nhiệt độ của môi trường giữa các vì sao, và nhiệt độ và thành phần của các ngôi sao trẻ nóng. Quan sát tia cực tím cũng có thể cung cấp thông tin cần thiết về sự tiến hóa của các thiên hà.
Hình do Astro 2 UIT chụp thiên hà Pinwheel (M101) ở tia cực tím.

**Các quan sát và thiết bị**
 Hoa Kỳ - Far Ultraviolet Camera/Spectrograph, trên Apollo 16 (April 1972)- Hoa Kỳ + ESRO - TD-1A (135-286 nm; 1972–74)- Hoa Kỳ - Orbiting Astronomical Observatory (#2:1968-73. #3:1972-81)- Soviet Union - Orion 1 and Orion 2 Space Observatories (#1:1971; 200-380 nm spectra; #2:1973; 200-300 nm spectra)- Hoa Kỳ + Hà Lan - Astronomical Netherlands Satellite (150-330 nm, 1974–76)- Hoa Kỳ + ESA - International Ultraviolet Explorer (115-320 nm spectra, 1978–96)- Soviet Union - Astron (spacecraft) Astron-1 (1983–89; 150-350 nm)- Soviet Union - Glazar 1 & 2 on Mir (in Kvant-1, 1987-2001)- Hoa Kỳ - Extreme Ultraviolet Explorer EUVE (7-76 nm, 1992-2001)- Hoa Kỳ - Far Ultraviolet Spectroscopic Explorer FUSE (90.5-119.5 nm, 1999-2007)- Hoa Kỳ + ESA - Extreme ultraviolet Imaging Telescope (on Solar and Heliospheric Observatory SOHO imaging sun at 17.1, 19.5, 28.4, and 30.4 nm)- Hoa Kỳ - GALEX (135-280 nm, 2003-2013)- Hoa Kỳ + ESA - Hubble Space Telescope (Hubble Space Telescope Imaging Spectrograph STIS 1997–115–1030 nm) (Hubble Wide Field Camera 3 WFC3 2009–200-1700 nm)- Hoa Kỳ - Swift Gamma-Ray Burst Mission (170–650 nm spectra, 2004--)- Hoa Kỳ - Hopkins Ultraviolet Telescope (flew in 1990 and 1995)- Đức - ROSAT XUV (17-210eV) (30-6 nm, 1990-1999)- Đức - Public Telescope Public Telescope (PST) (100-180 nm, Launch planned 2019)- India - Astrosat (130-530 nm, launched in September 2015)
Xem thêm List of space telescopes

**Chỉ dẫn**

**Tham khảo**

**Xem thêm**
Markarian galaxies
*Pea galaxy

**Liên kết ngoài**
  Ultraviolet Waves, NASA date=2013-10-17 -  The Sun in Extreme Ultraviolet Light-  INTRODUCTION TO ULTRAVIOLET ASTRONOMY date=2015-05-16  University of Virginia
Thể loại:Thiên văn học
Thể loại:Quan sát thiên văn
Thể loại:Tia cực tím
Thể loại:Hình ảnh thiên văn học
Thể loại:Phân ngành thiên văn học
Thể loại:Thiên văn học cực tím
Thể loại:Tia tử ngoại