Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Al Maghtas

Al Maghtas (tiếng Ả Rập: المغطس), có nghĩa là "rửa tội" trong tiếng Ả Rập) là một địa điểm nằm ở bên bờ sông Jordan thuộc Jordan, cách 10 km về phía đông nam Jericho. Đây là nơi mà hầu hết các học giả hiện đại cũng như các nhà khảo cổ học tin rằng đã diễn ra Lễ Phép Rửa của Chúa Giê-su. Điều này đã được đưa ra trong các sách Phúc Âm Mátthêu, Máccô và Luca, khi Chúa tìm đến sông Jordan để xin Gioan Baotixita cử hành phép rửa cho mình.
Trong thế kỷ 19, đây là tu viện Giáo hội Chính thống Hy Lạp. Năm 1994, UNESCO tài trợ cho quá trình khai quật khảo cổ tại đây. Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã đến thăm địa điểm này vào tháng 3 năm 2000 còn Đức Giáo hoàng Biển Đức XVI cũng đã đến thăm vào tháng 5 năm 2009. Trong năm 2007, một bộ phim tài liệu mang tên The Baptism of Jesus Christ - Uncovering Bethany Beyond the Jordan đã được thực hiện để nói về địa điểm này.
Năm 2015, UNESCO đã công nhận địa điểm này cùng với Tell Mar Elias và khu vực quanh nhà thờ Gioan Baotixita là một di sản thế giới.

**Tham khảo**
Thể loại:Địa danh được đề cập trong Kinh Thánh
Thể loại:Di sản thế giới tại Jordan
Thể loại:Jordan
Tell Mar Elias

Tell Mar Elias, tháng 8 năm 2005
Cảnh quan nhìn về phía Tây bắc từ Tell Mar Elias, tháng 8 năm 2005
Đồi Mar Elias là một gò khảo cổ nằm ở Ajloun, phía bắc Jordan. Nơi đây từ lâu đã được đề cập đến trong Kinh Thánh như là quê hương của nhà tiên tri Êlia (hay Elias hoặc Eliya trong tiếng Ả Rập). Những gì còn lại được biết đến là một nhà thờ Byzantine lớn nhất ở Jordan nằm tại đây. Các hiện vật được tìm thấy bao gồm các hình khắc trên đá cẩm thạch và kim loại nhỏ liên quan đến tôn giáo hiện đang được trưng bày tại bảo tàng khảo cổ học gần lâu đài Ajloun.
Mar Elias đã được khai quật vào năm 1999 bởi Mohammad Abu Abila của Cục Cổ vật của Jordan. Ngày nay nó là một địa điểm hành hương tôn giáo.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Virtual tour of Mar Elias date=2016-03-03 - Pictures of the church and its mosaics

**Video**
  The Road to Mar Elias Cathedral -  Mar Elias Cathedral 
Thể loại:Du lịch Jordan
Thể loại:Di sản thế giới tại Jordan
Skyscraper (bài hát)

"Skyscraper" là một bài hát của ca sĩ người Mỹ Demi Lovato nằm trong album phòng thu thứ ba của cô, Unbroken (2011). Nó được phát hành vào ngày 12 tháng 7 năm 2011 như là đĩa đơn đầu tiên trích từ album. Bài hát do Toby Gad sáng tác và sản xuất với sự tham gia hỗ trợ viết lời từ Lindy Robbins và Kerli Kõiv, lấy cảm hứng từ một bức tranh về ngày tận thế, trong đó thế giới và các tòa nhà bị đổ nát, tuy nhiên vẫn còn một tòa nhà chọc trời đứng vững. Kerli ban đầu thu âm bài hát, trước khi Gad đưa nó cho Lovato thể hiện, vì ông cảm thấy nhiều điểm tương đồng giữa nữ ca sĩ với "Skyscraper".
Đây là một bản ballad nói về việc tin tưởng vào chính mình sẽ mạnh mẽ vượt qua mọi khó khăn. "Skyscraper" nhận được những phản ứng tích cực từ các nhà phê bình âm nhạc, trong đó họ ca ngợi giọng hát của Lovato và những thông điệp mà bài hát truyền tải. Nó đạt vị trí thứ 10 trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100 với doanh số tuần đầu cao nhất của Lovato, cũng như trở thành đĩa đơn có thứ hạng cao nhất của cô kể từ ""This Is Me" (2008). Trên thị trường quốc tế, "Skyscraper" lọt vào top 20 tại Canada, New Zealand và Vương quốc Anh. Video ca nhạc của bài hát, được phát hành vào ngày 13 tháng 7 năm 2001, do Mark Pellington làm đạo diễn, trong đó Lovato vừa hát vừa đi giữa một sa mạc rộng lớn. Nó giành được một giải Video âm nhạc của MTV vào năm 2012 cho "Video có thông điệp xuất sắc nhất".
Trong tháng 12 năm 2013, Sam Bailey, quán quân mùa thứ 10 của The X Factor, đã phát hành phiên bản hát lại của "Skyscraper" như là bài hát giành chiến thắng của cô. Đĩa đơn này đạt vị trí số một trên UK Singles Chart.

**Giải thưởng và đề cử**

**Danh sách bài hát**
Skyscraper - Tải kĩ thuật số
#"Skyscraper" – 3:43
#"Skyscraper (không lời)" – 3:39
Rascacielo - Tải kĩ thuật số
#"Rascacielo (Skyscraper - Phiên bản tiếng Tây Ban Nha)" – 3:42

**Thành phần tham gia**
Demi Lovato - hát chính
*Jordin Sparks - hát nền
*Toby Gad, Kerli Kõiv & Lindy Robbins - sáng tác
*Toby Gad – sản xuất

**Xếp hạng và chứng nhận**

**Xếp hạng tuần**

**Chứng nhận**

**Xếp hạng cuối năm**

**Lịch sử phát hành**

**Phiên bản của Sam Bailey**

**Danh sách bài hát**

**Xếp hạng và chứng nhận**

**Xếp hạng tuần**

**Chứng nhận**

**Lịch sử phát hành**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Official music video- skyscraper
Thể loại:Bài hát năm 2011
Thể loại:Đĩa đơn năm 2011
Thể loại:Đĩa đơn năm 2013
Thể loại:Bài hát của Demi Lovato
Thể loại:Đĩa đơn quán quân tại Ireland
Thể loại:Đĩa đơn quán quân tại Vương quốc Liên hiệp Anh
Thể loại:Pop ballad
Thể loại:R&B ballad
Thể loại:Ballad thập niên 2010
Thể loại:Đĩa đơn đầu tay
Thể loại:Bài hát về chủ nghĩa nữ giới
Thể loại:Bài hát do Toby Gad sáng tác
Thể loại:Đĩa đơn quán quân UK Singles Chart
Thể loại:Bài hát về sự phản bội
Bệnh Milroy

Bệnh Milroy là một bệnh di truyền đặc trưng bởi chứng phù bạch huyết (lymphedema) thường là ở chân, do các bất thường bẩm sinh ở hệ bạch huyết. Sự dẫn lưu của mạch bạch huyết bị suy giảm dẫn đến ứ đọng dịch lỏng và phì đại các mô mềm. Nó cũng được gọi là hội chứng Nonne-Milroy-Meige và phù bạch huyết di truyền.
Bệnh được Sir William Osler đặt theo tên của William Milroy, một thầy thuốc người Mỹ, ông đã mô tả 1 ca bệnh vào năm 1892, mặc dù nó đã được Rudolf Virchow mô tả đầu tiên vào năm 1863.

**Mô tả**
Biểu hiện phổ biến nhất của bệnh Milroy là phù bạch huyết cả hai chân, và có thể kèm theo tràn dịch màng tinh hoàn (hydrocele).
Bệnh này thường gặp ở phụ nữ và có sự liên quan với gen FLT4. FLT4 mã hóa cho thụ thể VEGFR-3, liên quan đến sự phát triển của hệ bạch huyết.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  GeneReview/NIH/UW entry on Milroy Disease
Thể loại:Bệnh chưa rõ nguyên nhân
Thể loại:Bệnh di truyền
Miley Cyrus & Her Dead Petz

Miley Cyrus & Her Dead Petz là album phòng thu thứ năm của ca sĩ người Mỹ Miley Cyrus. Nó đã được công bố và phát hành trực tuyến miễn phí vào ngày 30 tháng 8 năm 2015, bởi hãng đĩa độc lập "Smiley Miley" của cô. Cyrus bắt đầu dự án này trong năm 2013 ngay sau khi album trước Bangerz phát hành. Cô đã hợp tác với nhiều nhà sản xuất khác nhau bao gồm Mike Will Made It, Oren Yoel và ban nhạc Flaming Lips. Ngoài ra, nó còn có sự tham gia góp giọng từ Big Sean, Sarah Barthel từ Phantogram, và Ariel Pink.
Sau màn trình diễn bài hát "Dooo It!" tại Giải Video âm nhạc của MTV năm 2015, nữ ca sĩ tuyên bố, Miley Cyrus & Her Dead Petz sẽ được phát hành trực tuyến hoàn toàn miễn phí, mà không cần quảng bá hoặc có sự xác nhận từ trước. Một video ca nhạc cho "Dooo It!" cũng ra mắt cùng thời điểm với album.

**Danh sách bài hát**
Thành phần tham gia thực hiện được lấy từ trang web chính thức của Cyrus.

**Lịch sử phát hành**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Miley Cyrus & Her Dead Petz tại SoundCloud- Miley Cyrus & Her Dead Petz tại Vimeo
Thể loại:Album năm 2015
Thể loại:Album của Miley Cyrus
Thể loại:Album tự phát hành
Salbutamol

Salbutamol (INN) hoặc albuterol (Usan) là một chất chủ vận thụ thể β2-adrenergic sử đụng để làm giảm co thắt phế quản ở bệnh như hen suyễn và bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính (COPD). Nó được bán trên thị trường như Ventolin trong các thương hiệu có tên khác.
Salbutamol là chất chủ vận thụ thể β2-adrenergic được bán trên thị trường trong năm 1968. Chất này được bán lần đầu tiên bởi Allen & Hanburys (Anh) dưới tên thương hiệu Ventolin, và đã được sử dụng để điều trị bệnh hen suyễn từ đó. Nó đã được Cục quản lý Thực phẩm và Dược phẩm (FDA) phê duyệt cho sử dụng tại Hoa Kỳ tháng năm 1982. 
Thuốc thường được sản xuất và phân phối dưới dạng salbutamol sulfat.

**Điều trị**
Salbutamol được dùng chủ yếu bằng đường hít cho tác dụng trực tiếp trên cơ trơn phế quản. Điều này thường được thực hiện thông qua một ống hít có đồng hồ đo liều lượng (MDI), dụng cụ phun xịt, hoặc các dụng cụ khác. Trong các hình phun hít, các tác dụng tối đa của salbutamol có thể diễn ra trong vòng từ 20 phút, mặc dù một số tác dụng giảm nhẹ được thấy ngay tức thì. Thời gian tác dụng trung bình là khoảng 2 giờ. Nó cũng có thể được tiêm tĩnh mạch. Salbutamol cũng có ở dạng uống (viên nén, xi-rô).

**Lạm dụng trong thể thao**
Salbutamol đã được chứng minh cải thiện trọng lượng cơ bắp ở chuột và báo cáo giả thuyết rằng nó có thể là một thay thế cho clenbuterol cho mục đích đốt cháy mỡ và làm tăng cơ bắp, với nhiều nghiên cứu hỗ trợ cho tuyên bố này. Việc lạm dụng thuốc có thể được xác nhận bằng cách phát hiện sự hiện diện của nó trong huyết tương hoặc nước tiểu, thường vượt quá 1000 µg/L..

**Lạm dụng trong chăn nuôi**
Tại Việt Nam, một số trang trại chăn nuôi gia súc đã trộn thuốc này vào thức ăn gia súc để làm tăng lượng nạc ở thịt gia súc nuôi. Khi trộn vào thức ăn gia súc, gia cầm, các chất này có tác dụng thúc cho lợn lớn nhanh hơn, mông, vai nở hơn, tỉ lệ nạc cao hơn, màu sắc thịt đỏ hơn.

**Chú thích**
Thể loại:Dược phẩm
Thể loại:Alcohol
Thể loại:Phenethylamin
Thể loại:Lớp phenol
Thể loại:RTT
Thể loại:Thuốc thiết yếu của WHO
Danh sách chuyến viếng thăm mục vụ của Giáo hoàng Phanxicô

Đây là danh sách chuyến viếng thăm mục vụ của Giáo hoàng Phanxicô bên ngoài nước Ý. Chuyến viếng thăm Philippines của ông hồi tháng 1 năm 2015 đã trở thành sự kiện giáo hoàng lớn nhất trong lịch sử với khoảng 6-7 triệu người tham dự tại thủ đô Manila, vượt qua sự kiện tương tự diễn ra tại Đại hội Giới trẻ Thế giới năm 1995 tại cùng một địa điểm cách đây 20 năm về trước.

**Năm 2013**

**Brasil (22 đến 29 tháng 7)**
Giáo hoàng Phanxicô viếng thăm Rio de Janeiro nhân dịp Đại hội Giới trẻ Thế giới 2013. Đây là chuyến đi nước ngoài đầu tiên và duy nhất được lên kế hoạch cho ông vào năm này. Phanxicô đã chính thức được chào đón đến Brasil trong một buổi lễ tại điện Guanabara và hội kiến với Tổng thống Brasil Dilma Rousseff. Trong suốt sự kiện, người ta ước tính có khoảng 3,5 triệu người hành hương đã tụ tập ở bãi biển Copacabana để tham dự thánh lễ do ông cử hành. Chuyến đi Brasil đã được lên kế hoạch cho vị tiền nhiệm là Giáo hoàng Biển Đức XVI trước khi ông từ chức.

**2014**

**Israel, Jordan, và name=Palestine (24 đến 26 tháng 5)**
Giáo hoàng Phanxicô đã đến thăm Amman, Bethlehem và Jerusalem. Chuyến đi này được công bố trong buổi đọc kinh Truyền Tin Chủ nhật ngày 5 tháng 1 năm 2014.. Ông đến Jordan vào ngày 24 tháng 5 và có cuộc hội kiến với vua Abdullah II, sau đó cử hành thánh lễ tại Sân vận động Quốc tế Amman. Trong chuyến đi này, ông cũng cầu nguyện tại hàng rào Bờ Tây Israel và cũng đến viếng thăm đài tưởng niệm các nạn nhân nạn diệt chủng cùng với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu. Sau cùng, ông hội kiến Thượng phụ Batôlômêô I của Constantinopolis như một cử chỉ đối thoại với Chính Thống giáo.

**Hàn Quốc (14 đến 18 tháng 8)**
Giáo hoàng Phanxicô đã viếng thăm Hàn Quốc nhân dịp Đại hội Giới trẻ châu Á lần thứ sáu và được Tổng thống Hàn Quốc Park Geun-hye ra chào đón. Sau đó, ông có một buổi gặp riêng với các gia đình nạn nhân của vụ lật phà Sewol. Ông đã có một bài diễn văn bằng tiếng Anh lần đầu tiên trên cương vị giáo hoàng. Phát biểu tại Văn phòng Tổng thống ở Seoul, ông nói "Tôi đến đây để suy tư về hòa bình và hòa giải trên bán đảo Triều Tiên." Ngày 15 tháng 8, cử hành thánh lễ trước 50.000 người tại Sân vận động World Cup Daejeon, ông đề nghị người Hàn Quốc "hãy khước từ mô hình kinh tế vô nhân tính vì đã tạo ra các hình thức mới của đói nghèo và cách ly người lao động." Ông cũng phong chân phước cho 124 vị tử đạo Hàn Quốc tại Quảng trường Gwanghwamun với ước tính có 800.000 người tham dự vào ngày 16 tháng 8. Ông kết thúc chuyến viếng thăm nước này bằng một thánh lễ cầu nguyện cho hòa bình và hòa giải trên đảo Triều Tiên ở Nhà thờ chính tòa Myeongdong ở Seoul.

**Chú thích**
Thể loại:Giáo hoàng Phanxicô
Thể loại:Danh sách thập niên 2010
Thể loại:Danh sách thập niên 2020
Nine Track Mind

Nine Track Mind là album phòng thu đầu tay của nam ca sĩ Charlie Puth, phát hành trên thị trường vào ngày 29 tháng 1 năm 2016, bởi hãng đĩa Atlantic Records. Trước đó album được dự kiến phát hành vào ngày 6 tháng 11 năm 2015.
Đĩa đơn đầu tiên từ album, "Marvin Gaye," hợp tác với ca sĩ người Mỹ Meghan Trainor, được phát hành ngày 10 tháng 2 năm 2015. Bài hát đã đạt đến vị trí thứ 21 trên bảng xếp hạng Billboard Hot 100 và đứng đầu các bảng xếp hạng ở châu Âu, Ireland, New Zealand, Scotland và Vương quốc Anh. Đĩa đơn thứ hai từ album, "One Call Away," được phát hành ngày 20 tháng 8 năm 2015.

**Danh sách bài hát**

**Xếp hạng**

**Chứng nhận**
South Korea
1,580

**Lịch sử phát hành**

**Tham khảo**
Thể loại:Album đầu tay năm 2016
Thể loại:Album của Atlantic Records
Some Type of Love

Some Type of Love là EP của nam ca sĩ Charlie Puth. Nó được phát hành ngày 1 tháng 5 năm 2015 bởi Atlantic Records và Artist Partner Group. EP có một đĩa đơn, "Marvin Gaye", với nữ ca sĩ Meghan Trainor, phát hành 10 tháng 2 năm 2015.

**Danh sách bài hát**

**Xếp hạng**

**Tham khảo**
Thể loại:EP năm 2015
Thể loại:EP đầu tay
Marcus Ericsson

Marcus Ericsson (sinh ngày 02 tháng 9 năm 1990) là một vận động viên đua xe Thụy Điển hiện đang đua cho Sauber trong Công thức 1, nơi anh được ký hợp đồng đến hết mùa giải 2016. Sau lần đua đầu tiền thành công năm 2007 chứng kiến anh đạt danh hiệu Formula BMW Anh tvới Fortec Motorsport, anh đã chuyển sang đội Công thức 3 Anh. Sau khi hoàn thành như là một trong những tay đua mới trong vòng loại, Ericsson chuyển đến đến Giải vô địch Công thức 3 toàn Nhật Bản nơi anh đã giành chức vô địch trong lần ra mắt đầu tiên. Năm 2010, anh đã chuyển đến GP2 Series nơi anh giành một chiến thắng trong trận đầu tiên cho Super Nova Racing. Giũa năm 2011 và 2012, Ericsson đua cho iSport. Ericsson đã hoàn thành mùa giải 2013 GP2 với DAMS, và đua lần đầu trong Công thức 1 ở 2014 với Caterham F1.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Marcus Ericsson's Official Website
*Ericsson_Marcus
*marcus-ericsson
Ốc vùng triều

Ốc vùng triều (Danh pháp khoa học: Littoraria) là một chi ốc biển trong họ Littorinidae. Đây là chi gồm nhiều loại ốc sinh sống ở vùng bãi triều

**Các loài**
 Littoraria aberrans Philippi, 1846- Littoraria ahenea Reid, 1986- Littoraria albicans Metcalfe, 1852- Littoraria angulifera Lamarck, 1822 - mangrove periwinkle
** Littoraria angulifera hessei Boettger 1912- Littoraria ardouiniana Heude, 1885- Littoraria articulata Philippi, 1846- Littoraria bengalensis Reid, 2001- Littoraria carinifera Menke, 1830- Littoraria cingulata Philippi, 1846- Littoraria cingulifera Dunker, 1845- Littoraria coccinea (Gmelin, 1791)- Littoraria conica Philippi, 1846- Littoraria delicatula Nevill, 1885- Littoraria filosa (G.B. Sowerby I, 1832)- Littoraria fasciata Sowerby, 1832- † Littoraria flammea Philippi, 1847- Littoraria flava King & Broderip, 1832- Littoraria flavaosa King & Broderip, 1832- Littoraria ianthostoma Stuckey & D.G. Reid, 2002- Littoraria intermedia Philippi, 1846- Littoraria irrorata Say, 1822 - marsh periwinkle- Littoraria kraussi Rosewater, 1970- Littoraria lutea Philippi, 1847- Littoraria luteola Quoy & Gaimard, 1833- Littoraria mauritiana Lamarck, 1822- Littoraria melanostoma Gray, 1839- Littoraria miodelicatula Oyama, 1950- Littoraria nebulosa Lamarck, 1822 - cloudy periwinkle- Littoraria obesa Gmelin, 1791- Littoraria pallescens Philippi, 1846- Littoraria philippiana Reeve, 1857- Littoraria pintado Wood, 1820
** Littoraria pintado pullata Carpenter, 1864- Littoraria planaxis Philippi, 1846- Littoraria punctata Philippi, 1846- Littoraria rosewateri Reid, 1999- Littoraria scabra Philippi, 1847- Littoraria sinensis Philippi, 1847- Littoraria strigata Philippi, 1846- Littoraria subvittata Reid, 1986- Littoraria sulculosa Philippi, 1846- Littoraria tessellata Philippi, 1847- Littoraria undulata Gray, 1839- Littoraria varia Sowerby, 1832- Littoraria variegata Souleyet, in Eydoux & Souleyet, 1852- Littoraria vespacea Reid, 1986- Littoraria zebra Donovan, 1825 - zebra periwinkle- Littoraria glabrata Philippi, 1846: Littoraria coccinea glabrata (Philippi, 1846)

**Chú thích**

**Tham khảo**
  pages=115–139- REID, D G 1986. The Littorinid Molluscs of Mangrove Forests in the Indo-Pacific Region: the genus Littoraria. British Museum (Natural History), London. 228 pp.-  pages=21–53-  issue=3-  pages=283–322
Thể loại:Ốc
L
Uca

Uca là một chi cua trong họ Ocypodidae.

**Các loài**
 Uca heteropleura (Smith, 1870) - Uca insignis (H.Milne Edwards, 1852) - Uca intermedia von Prahl & Toro, 1985 - Uca major Herbst, 1782 - Uca maracoani Latreille 1803- Uca monilifera Rathbun, 1914 - Uca ornata (Smith, 1870) - Uca princeps (Smith, 1870) - Uca stylifera (H.Milne Edwards, 1852)- Uca subcylindrica Stimpson, 1862
 Các loài tuyệt chủng
*†Uca antiqua Brito, 1972
*†Uca inaciobritoi Martins-Neto, 2001
*†Uca marinae Dominguez-Alonso, 2008
*†Uca nitida Desmarest, 1822
*†Uca oldroydi Rathbun, 1926

**Chú thích**

**Tham  khảo==
Leucosiidae

Họ Cua đá (Danh pháp khoa học: Leucosiidae) hay còn gọi đơn giản là cua đá là một họ cua.

**Các chi**
Cryptocneminae Stimpson, 1907 - Cryptocnemus Stimpson, 1858 - Leucisca MacLeay, 1838 - Lissomorpha Ward, 1933 - Onychomorpha Stimpson, 1858
Ebaliinae Stimpson, 1871 - Acanthilia Galil, 2000 - Afrophila Galil, 2009 - Alox C. G. S. Tan & Ng, 1995 - Ancylodactyla Galil, 2004 - Arcania Leach, 1817 - Atlantolocia Galil, 2009 - Atlantophila Galil, 2009 - Atlantotlos Doflein, 1904 - Bellidilia Kinahan, 1856 - Callidactylus Stimpson, 1871 - Cateios C. G. S. Tan & Ng, 1993- Coralliocryptus Komai & Ng, 2012 - Dolos C. G. S. Tan & Richer de Forges, 1993 - Ebalia Leach, 1817 - Ebaliopsis Ihle, 1918 - Favus Lanchester, 1900 - Galilia Ng & Richer de Forges, 2007 - Heterolithadia Alcock, 1896 - Heteronucia Alcock, 1896 - Hiplyra Galil, 2009 - Ihleus Ovaere, 1989 - Ilia Leach, 1817 - Iliacantha Stimpson, 1871 - Ixa Leach, 1817 - Kabutos Komatsu & Ng, 2011 - Leucosilia Bell, 1855 - Lithadia Bell, 1855 - Lyphira Galil, 2009 - Merocryptoides T. Sakai, 1963 - Merocryptus A. Milne-Edwards, 1873 - Myra Leach, 1817 - Myrine Galil, 2001 - Myropsis Stimpson, 1871 - Nobiliela Komatsu & Takeda, 2003 - Nucia Dana, 1852 - Nuciops Serène & Soh, 1976 - Nursia Leach, 1817 - Nursilia Bell, 1855 - Oreophorus Rüppell, 1830 - Oreotlos Ihle, 1918 - Orientotlos T. Sakai, 1980 - Paranursia Serène & Soh, 1976 - Parilia Wood-Mason & Alcock, 1891 - Persephona Leach, 1817 - Philyra Leach, 1817 - Praebebalia Rathbun, 1911 - Praosia C. G. S. Tan & Ng, 1993 - Pseudomyra Capart, 1951 - Pseudophilyra Miers, 1879 - Pyrhila Galil, 2009 - Randallia Stimpson, 1857 - Raylilia Galil, 2001 - Ryphila Galil, 2009 - Speloeophoroides Melo & Torres, 1998 - Speleophorus A. Milne-Edwards, 1865 - Tanaoa Galil, 2003 - Tlos Adams & White, 1849 - Tokoyo Galil, 2003 - Toru Galil, 2003 - Uhlias Stimpson, 1871 - Urashima Galil, 2003
Leucosiinae Samouelle, 1819 - Coleusia Galil, 2006 - Euclosia Galil, 2003 - Leucosia Weber, 1795 - Seulocia Galil, 2005 - Soceulia Galil, 2006 - Urnalana Galil, 2005
 incertae sedis
*†Ampliura Morris & Collins, 1991 
*†Andorina Lőrenthey, 1901 
*†Duncanitrix Schweitzer, Dworschak & Martin, 2011 
*†Gemmacarcinus Müller & Collins, 1991 
*†Hepatinulus Ristori, 1886 
*†Nucilobus Morris & Collins, 1991 
*†Palaeomyra A. Milne-Edwards in Sismonda, 1861 
*†Pterocarcinus Blow, 2003 
*†Typilobus Stoliczka, 1871 

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Leucosiidae
Thể loại:Leucosioidea
Ocypodidae

Họ Cáy hay họ Còng cáy (Danh pháp khoa học: Ocypodidae) là một họ chứa các loài bao gồm những con cua ma và cua cáy. Chi khác trước đây bao gồm trong các họ hiện nay đang được coi là thành viên của các họ riêng biệt trong liên họ Ocypodoidea, như Ucididae, Dotillidae và Macrophthalmidae.
Chúng là các loài cua biển chuyên sống ở các vùng bờ biển, làm tổ và trú ngụ trên những bãi biển, với những đặc điểm như có đôi mắt lồi to thao láo và có khả năng chạy rất nhanh, chúng cũng có khả năng ve cát (xe cát), đào hang làm tổ.

**Phân loại**
Cho tới trước năm 2016 họ này được chia thành 2 phân họ với 3-4 chi là:- Phân họ Ocypodinae Rafinesque, 1815
** Ocypode Weber, 1795
** Hoplocypode Sakai & Türkay, 2013: Dựng lên năm 2013 với loài duy nhất chuyển từ chi Ocypode sang là O. occidentalis Stimpson, 1860.- Phân họ Ucinae Dana, 1851: Phân họ còng cáy
** Uca Leach, 1814: Cáy. Chiếm phần lớn số loài trong họ, khoảng 100 loài.
** Afruca Crane, 1975: 1 loài (Afruca tangeri).
Nghiên cứu năm 2016 của Shih et al. đã xem xét lại phân loại họ này, với việc chia nhỏ chi Uca ra làm nhiều chi khác và xếp trong phân họ Gelasiminae, do chi Uca nghĩa rộng là cận ngành. Phân họ Ocypodinae sáp nhập toàn bộ 2 chi của phân họ Ucinae, đồng thời coi Ucipes và phân họ của nó là Ucidinae như là một phần của họ Ocypodidae. Phân chia cụ thể của các tác giả như sau:- Phân họ Gelasiminae Miers, 1886: 9 chi, 96-98 loài.
** Austruca Bott, 1973: 12 loài, với Austruca annulipes là loài điển hình. 
** Cranuca Beinlich & von Hagen, 2006: 1 loài (Cranuca inversa).
** Gelasimus Latreille, 1817 (gồm cả Latuca, Mesuca, Thalassuca): 8-10 loài, với Gelasimus vocans là loài điển hình.
** Leptuca Bott, 1973 (gồm cả Boboruca, Celuca, Planuca): 28 loài, với Leptuca stenodactylus là loài điển hình.
** Minuca Bott, 1954: 19 loài, với Minuca mordax là loài điển hình.
** Paraleptuca Bott, 1973 (gồm cả Amphiuca): 4 loài, với Paraleptuca chlorophthalmus là loài điển hình.
** Petruca Shih, Ng & Christy, 2015: 1 loài (Petruca panamensis).
** Tubuca Bott, 1973 (gồm cả Australuca, Deltuca): 22 loài, với Tubuca urvillei là loài điển hinh.
** Xeruca Shih, 2015: 1 loài (Xeruca formosensis).- Phân họ Ocypodinae Rafinesque, 1815: 3 chi, 35-37 loài.
** Ocypode Weber, 1795 (gồm cả Ceratophthalma, Hoplocypode, Monolepis, Ocipode, Ocypoda, Parocypoda): 25-27 loài, với Ocypode ceratophthalmus là loài điển hình.
** Uca Leach, 1814 (gồm Acanthoplax, Eurycheles, Heteruca): 9 loài, với Uca major là loài điển hình. Chi Uca theo định nghĩa mới này chỉ giới hạn trong khu vực châu Mỹ. Website của World Register of Marine Species vẫn xếp chi này và chi Afruca trong phân họ Ucinae.
** Afruca Crane, 1975: 1 loài (Afruca tangeri).- Phân họ Ucidinae Števčić, 2005: 1 chi, 2 loài.
** Ucides Rathbun, 1897 (gồm cả Oedipleura, Uca Latreille, 1819 và Ucea): 2 loài.

**Phát sinh chủng loài**
Cây phát sinh chủng loài dưới đây vẽ theo Shih et al. (2016).

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Ocypodidae- Ocypodidae
Aulactinia

Bông sùa (Danh pháp khoa học: Aulactinia) là một chi hải quỳ trong họ Actiniidae.

**Các loài**
Chi này gồm các loài:- Aulactinia capitata AG., MS. 1849 in Verrill, 1864- Aulactinia incubans Dunn, Chia & Levine, 1980- Aulactinia marplatensis (Zamponi, 1977)- Aulactinia stella (Verrill, 1864)- Aulactinia sulcata (Clubb, 1902)- Aulactinia veratra (Drayton in Dana, 1846)- Aulactinia verrucosa (Pennant, 1777)

**Tham khảo**
 http://www.marinespecies.org/aphia.php?p=taxdetails&id=100697 accessed ngày 8 tháng 6 năm 2011
Thể loại:Actiniidae
World of Warcraft

World of Warcraft (WoW) là một trò chơi trực tuyến nhập vai nhiều người chơi (MMORPG) được Blizzard Entertainment tạo ra vào năm 2004. Nó là trò chơi thứ tư lấy bối cảnh trong vũ trụ Warcraft tưởng tượng, trong đó lần đầu tiên được Warcraft: Orcs & Humans giới thiệu vào năm 1994. World of Warcraft diễn ra trong thế giới Warcraft Azeroth, khoảng bốn năm sau khi các sự kiện tại kết thúc của phiên bản Warcraft III: Frozen Throne phát hành trước đó của Blizzard. Blizzard Entertainment đã thông cáo World of Warcraft ra thị trường ngày 2 tháng 9 năm 2001. Trò chơi đã được phát hành vào ngày 23 tháng 11 năm 2004, nhân dịp kỷ niệm lần thứ 10 của thương hiệu Warcraft. Năm 2014, tựa game đạt mốc 100 triệu người chơi và doanh thu là 8.5 tỷ đô la

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  The official US World of Warcraft website-  The official EU World of Warcraft website- Games/Video_Games/Roleplaying/Massive_Multiplayer_Online/World_of_Warcraft- World of Warcraft
Thể loại:World of Warcraft
Thể loại:Trò chơi nhập vai trực tuyến nhiều người chơi năm 2004
Thể loại:Trò chơi điện tử năm 2004
Thể loại:Trò chơi của Blizzard
Thể loại:Trò chơi thể thao điện tử
Thể loại:Trò chơi nhập vai trực tuyến nhiều người chơi kỳ ảo
Thể loại:Người chiến thắng giải Interactive Achievement Award
Thể loại:Trò chơi nhập vai trực tuyến nhiều người chơi
Thể loại:Trò chơi trực tuyến nhiều người cùng chơi
Thể loại:Trò chơi trên macOS
Thể loại:Nhập vai trực tuyến nhiều người chơi Mac OS X
Thể loại:Trò chơi điện tử có bản mở rộng
Thể loại:Kinh tế ảo
Thể loại:Trò chơi Warcraft
Thể loại:Trò chơi trên Windows
Thể loại:Cờ úp

Thể loại:Trò chơi dân gian Việt Nam
Thể loại:Trò chơi dân gian Trung Quốc
Thể loại:Cờ (trò chơi)
Thể loại:Môn thể thao trí tuệ
Thể loại:Biến thể cờ
Thể loại:Trò chơi chiến thuật trừu tượng
Thể loại:Trò chơi trên bàn cổ điển
Mười tám nước

Vị trí ước tính của Mười tám nước.
Mười tám nước (十八国), còn được gọi là Thập bát quốc, được dùng để đề cập đến mười tám quốc gia phong kiến ​​tạo ra bởi Hạng Vũ ở Trung Quốc vào năm 206 TCN sau sự sụp đổ của triều Tần . Chi tiết về các quốc gia này ​​như sau:
Mười tám nước này tồn tại trong một thời gian ngắn ngủi: Điền Vinh của nước Tề chinh phục Giao Đông và Tế Bắc, thống nhất lại nước Tề cũ. Trong khi đó Hạng Vũ giết Sở Nghĩa Đế và vua Hàn Thành của nước Hàn. Tiếp đó Lưu Bang của nước Hán chinh phục lãnh thổ của Tam Tần, từ đó bắt đầu chiến tranh Hán-Sở. Sau nhiều trận chiến và thay đổi liên minh, Hán đã đánh bại Sở và chinh phục tất cả các vương quốc khác, với Lưu Bang lên làm Hoàng đế đầu tiên của nhà Hán vào năm 202 TCN.

**Ghi chú**
Ung, Tắc và Địch được gọi chung là Tam Tần do các nước này nằm trên đất cũ của nước Tần, hay còn gọi là Quan Trung.
Giao Đông, Tề và Tế Bắc được gọi chung là Tam Tề do các nước này nằm trên đất cũ của nước Tề.

**Tham khảo**
Thể loại:Nhà Tần
Thể loại:Nhà Hán
Thời gian Unix

Thời gian Unix hiện tại (Cập nhật)()
Thời gian Unix (tiếng Anh: Unix time, Epoch time hay POSIX time) là hệ thống mô tả một điểm trong thời gian. Thời gian Unix được định nghĩa bằng số giây kể từ 00:00:00 theo giờ Phối hợp Quốc tế (UTC) ngày 1 tháng 1 năm 1970, trừ đi giây nhuận. Mỗi ngày được xử lý như thể nó chứa chính xác 86400 giây, vì vậy số giây nhuận sẽ không được tính. Nó được sử dụng rộng rãi trong các hệ điều hành Unix-like cũng như nhiều định dạng tệp, hệ điều hành khác. Tuy nhiên, thời gian Unix không phải là một biểu diễn chính xác của UTC, chẳng hạn giây nhuận trong UTC có giá trị bằng với giây liền trước đó theo biểu diễn của thời gian Unix. Thời gian Unix có thể được kiểm tra trên hầu hết các hệ thống Unix bằng cách gõ lệnh date +%s.
Trên các hệ thống biểu diễn thời gian Unix bởi một số nguyên có dấu 32 bit, biểu diễn sẽ kết thúc sau khi hoàn thành 2147483647 (231 - 1) giây kể từ 00:00:00 ngày 1 tháng 1 năm 1970, tương ứng với 3:14:08 ngày 19 tháng 1 năm 2038 UTC, mặc dù chính xác bao nhiêu giây kể từ bây giờ thì không thể biết vì không tính trước được các giây nhuận. Điều này được gọi là sự cố năm 2038.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Unix Programmer's Manual, first edition date = ngày 18 tháng 5 năm 2008-  personal account of the POSIX decisions by Landon Curt Noll-  Programming with Unix Timestamps date=2020-06-01 -  Unix Time in C Cheat Sheet-  Time scales- Công cụ chuyển đổi Unix Time
Thể loại:Unix
Đảo Weh

Đào Weh hay Pulau Weh, Pulo Weh là một hòn đảo núi lửa ngoài khơi bờ biển phía tây bắc Sumatra, Indonesia. Ban đầu, đảo này nối với đất liền của Sumatra, nhưng sau vụ phun trào cuối cùng của núi lửa trong thế Canh Tân thì nó bị tách khỏi. Sabang là thành phố lớn nhất trên đảo này.
Đào này nằm trên biển Andaman, khoảng 15 km ngoài khơi mũi phía tây bắc của Sumatra.. Hòn đảo có diện tích abbr=on, nơi cao nhất là đỉnh của miệng núi lửa cao m.
Đảo được biết với hệ sinh thái đa dạng. Chính phủ Indonesia đã tuyên bố abbr=out đất liền và biển xung quanh đảo là để bảo vệ động vật hoang dã vì đây là nơi có nhiều loài quý hiếm trên đất hoang dã các rạn san hô đang bùng nổ với lượng lớn và đa dạng của đời sống biển Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  Official site date=2013-01-13 -   Marine Life of Pulau Wehbot=InternetArchiveBot -   Pulau Weh date=2014-12-18  A Traveler's Guide to Pulau Weh-  Monster divers Diving centre in Pulau Weh-  Pulau Weh Diving Pulau Weh Diving-  Pulau Weh Travel Guide date=2015-08-26  Pulau Weh Travel Guide
Thể loại:Quần đảo Sumatra
Thể loại:Đảo Indonesia
Thể loại:Cờ cá ngựa

Thể loại:Trò chơi dân gian Việt Nam
Thể loại:Trò chơi dân gian Trung Quốc
Thể loại:Cờ (trò chơi)
Thể loại:Môn thể thao trí tuệ
Thể loại:Trò chơi trên bàn cổ điển
Vườn quốc tế Thung lũng Hạ Oder

Vườn quốc tế Thung lũng Hạ Oder (Lower Oder Valley International Park) là một khu vực bảo tồn thiên nhiên chung của Đức-Ba Lan. Nó bao gồm bờ Tây của sông Oder trong huyện Uckermark thuộc bang Đức Brandenburg cũng như bờ Đông rất dốc thuộc hạt Gryfiński và hạt Policki trong tỉnh Tây Pomeran (Zachodniopomorskie) của Ba Lan.
Khu vực chính ở Đức là Nationalpark Unteres Odertal (Vườn quốc gia Thung lũng Hạ Oder). Có một trung tâm thông tin tại Criewen. Phần chính ở Ba Lan là Park Krajobrazowy Dolina Dolnej Odry (Vườn phong cảnh Thung lũng Hạ Oder).
Tập tin:Blick von Krajnik-Dolny.jpg|thumb|left|240px|Cảnh từ Krajnik Dolny ở bên Ba Lan
Diện tích của vườn quốc tế là abbr=on (ở Đức abbr=on, Ba Lan abbr=on); cùng với khu bảo tồn thiên nhiên sát bên ở Đức và Ba Lan diện tích tổng cộng là abbr=on. Theo quyết định của hội đồng bảo vệ môi trường Đức-Ba Lan năm 1992, bộ trưởng về môi trường thiên nhiên Đức, Ba Lan, và Brandenburg cũng như tỉnh Szczecin đã lập ra Vườn quốc tế Unter Odertal.
Tập tin:Ciconia nigra 1 (Marek Szczepanek).jpg|left|240px|thumb|Hạc đen
Bờ phía Tây phẳng thấp của sông Oder có nhiều đê, để mà điều chỉnh mực nước và ngăn ngừa nạn lụt thường được mở vào mù đông và mùa xuân. Nước chảy tự do vào những vùng bãi bồi cho tới tháng 4 khi những con đê được đóng lại và nước được dẫn đi.
Tập tin:Heckrinder NP Unteres Odertal 24.07.11.JPG|left|240px|thumb|Bò Taurus gần Stolzenhagen

**Động vật**
Có một vùng bảo về đặc biệt cho chim.
Những đồng bằng ở đó là môi trường sống của những loài chim thí dụ như hạc đen, Chích nước, crex crex.
Cũng có những thú vật như rái cá thường và Hải ly châu Âu.

**Thực vật**
Có những cây như loại sồi Quercus pubescens thường có ở khí hậu bán địa trung hải (submediterranean).

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Verein der Freunde des Deutsch-Polnischen Europa-Nationalparks Unteres Odertal e.V. date = ngày 13 tháng 8 năm 2014 ,  English version date = ngày 14 tháng 8 năm 2014,  Polish version date = ngày 15 tháng 8 năm 2014
Thể loại:Vườn quốc gia Đức
Cái nôi của nhân loại

Cái nôi của loài người hay Cái nôi của nhân loại là một biệt danh của một khu vực cổ sinh vật học nằm cách abbr=on về phía tây bắc của Johannesburg, thuộc tỉnh Gauteng, Nam Phi. Nó được tuyên bố là một Di sản thế giới của UNESCO từ năm 1999, Địa điểm với diện tích 47.000 ha có chứa một quần thể các hang động đá vôi. Tên đăng ký của nó trong danh sách Di sản thế giới là Các địa điểm hóa thạch người ở Nam Phi.
Các hang động Sterkfontein là một địa điểm đáng chú ý, nơi có các hóa thạch 2,3 triệu năm tuổi của loài Australopithecus africanus (có biệt danh là "Bà Ples") được tìm thấy vào năm 1947 bởi Robert Broom và John T. Robinson. Một trong những hiện vật nổi tiếng ở đây là hộp sọ Australopithecus africanus chưa thành niên được phát hiện vào năm 1924 được gọi là "Em bé Taung", bởi Raymond Dart, tại Taung ở Tây Bắc của Nam Phi, nơi công tác khai quật vẫn tiếp tục.
Gần đó là một địa điểm khảo cổ nhưng không nằm trong danh sách Di sản thế giới là hang động Rising Star, nơi có chứa buồng hóa thạch Dinaledi, nơi đã phát hiện ra mười năm bộ xương của một loài trong Tông Người đã tuyệt chủng tạm đặt là Homo naledi.
Chỉ riêng tại Sterkfontein đã phát hiện ra hơn một phần ba hóa thạch vượn nhân hình đầu tiên từng được tìm thấy trước năm 2010. Dinaledi chứa hơn 1.500 mẫu hóa thạch của loài Homo naledi, là phát hiện lớn nhất về một loài vượn nhân hình duy nhất từng được tìm thấy ở Châu Phi.

**Tên nguyên**
Cái tên này phản ánh thực tế rằng, đây là nơi đã phát hiện ra một lượng lớn các hóa thạch lâu đời nhất của Tông Người từng được tìm thấy, một số có niên đại khoảng 3,5 triệu năm trước.

**Tài liệu tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 BBC, "Richest human fossil site found in South Africa", ngày 28 tháng 11 năm 2013- National Geographic, Rising Star Expedition date=2013-11-17 - Sterkfontein and Maropeng visitor attractions website- Maropeng – The Cradle of Humankind Official Website- UNESCO – Fossil Hominid Sites of Sterkfontein, Swartkrans, Kromdraai, and Environs- Cradle of Humankind Map- Palaeo Tours – Scientist-led tours to the "Cradle"- Human Timeline (Interactive) – Smithsonian, National Museum of Natural History (August 2016).
Thể loại:Di sản thế giới tại Nam Phi
Thể loại:Địa điểm cổ sinh vật học
Thể loại:Châu Phi thời tiền sử
Thể loại:Công viên hóa thạch
Thể loại:Cổ sinh vật học ở Nam Phi
Thể loại:Địa lý Gauteng
Bò Ba Lan

Một con bò Ba Lan
Bò Ba Lan hay bò Ba Lan đỏ là một giống bò đã được hình thành vào cuối thế kỷ thứ 19 sau khi bò đỏ từ Đan Mạch, Đức và Thụy Điển đã được sử dụng để cải thiện các chủng bò địa phương khác nhau của những con bò Ba Lan. Con cái nặng từ 400–500 kg (882-1102 pound) trên mức trung bình, trong khi những con đực nặng 500–550 kg (1102-1213 pound) trên trung bình. Thịt bò Ba Lan có chất lượng cao và đồng nhất, có quy trình kiểm soát về chất lượng, thú y và vệ sinh cao, bảo quản được phẩm chất của thịt.

**Chú thích**
Thể loại:Giống bò
Vương triều nhục dục

Vương triều nhục dục (Sunsuui sidae; Tiếng Anh: Empire of Lust, Hán-Việt: Thuần tuý Thời đại) là một phim cổ trang Hàn Quốc 2015 với sự tham gia của Shin Ha-kyun, Jang Hyuk, Kang Han-na và Kang Ha-neul.

**Cốt truyện**
Kim Min-jae (Shin Ha-kyun), là một vị tướng tài giỏi, nổi bật với việc bảo vệ biên giới của triều đại Joseon mới thành lập gần đây. Ông theo dõi sát sao Yi Bang-won (Jang Hyuk), con trai thứ năm của Vua Taejo (Son Byong-ho), người mà ông tin rằng có tham vọng chiếm lấy ngai vàng. Jin (Kang Ha-neul) là con trai của Kim Min-jae và là con rể của Hoàng đế. Do là con rể của Vua, anh không thể tham gia chính trị và chỉ đi tìm thú vui. Yi Bang-won có công trong việc giúp cha mình lật đổ triều đại Goryeo và thành lập Joseon, nhưng đã qua đời khi Taejo chọn người kế vị. Trong khi đó, Kim Min-jae lần đầu tiên phải lòng một thiếu nữ tên là Ka-hee (Kang Han-na), người mà ông lấy làm vợ lẽ, không nhận ra rằng cô ấy muốn thực hiện một mối quan hệ chống lại mình.

**Phân vai**
Shin Ha-kyun vai Kim Min-jae
*Jang Hyuk vai Hoàng tử Yi Bang-won
*Kang Han-na vai Ka-hee
*Kang Ha-neul vai Jin
*Son Byung-ho vai Vua Taejo
*Lee Jae-yong vai Jeong Do-jeon
*Choi Moo-sung vai Jo Young-kyu
*Kang Kyung-heon vai Phu nhân từ nhà Jeong
*Kim Da-ye vai Công chúa Gyeongsun
*Kim Gu-taek vai Ha Ryun
*Gi Ju-bong vai Jo Jun
*Kim Seung-gi vai Yi Je
*Lee So-yoon vai Sun-bun
*Hwang Geum-hee vai Mae-hyang
*Sa-hee vai Phu nhân từ nhà Min
*Lee So-yoon vai Soon-boon
*Moon Young-dong vai Nam-eun
*Yang Young-jo vai Shim Hyo-saeng
*Kim Wang-geun vai Nội quan Sang-seon
*Jo Hee-bong vai chủ của Hwajeon (khách mời)

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
Empire of Lust 
*Empire of Lust
*Empire of Lust
*Empire of Lust
Thể loại:Phim Hàn Quốc
Thể loại:Phim tiếng Triều Tiên
Australopithecus sediba

Australopithecus sediba là một loài vượn người phương nam của thời kỳ đầu Pleistocen, xác định dựa trên các phần còn lại hóa thạch có niên đại khoảng 2 triệu năm trước đây. Loài này được biết đến từ sáu bộ xương được phát hiện ở địa điểm hóa thạch Malapa tại di sản thế giới Cái nôi của loài người ở Nam Phi, một mẫu là một nam thanh thiếu niên (MH1 cũng được gọi là "Karabo", mẫu gốc), một mẫu là một phụ nữ trưởng thành (MH2, mẫu ghép), một người đàn, và ba trẻ sơ sinh. Các hóa thạch được tìm thấy cùng nhau ở dưới cùng của các hang động Malapa, nơi họ dường như rơi xuống và chết, và đã được xác định niên đại giữa 1,977 và 1,980 triệu năm trước. 
Hơn 220 mảnh vỡ từ các loài đã được thu hồi kể từ ngày đó.. Các bộ xương một phần được mô tả ban đầu trong hai bài báo trên tạp chí Science của Mỹ và Nam Phi bởi nhà cổ nhân chủng học Lee R. Berger của Đại học Witwatersrand, Johannesburg và đồng nghiệp là một loài mới được phát hiện của tổ tiên loài người đầu gọi là Australopithecus sediba ("sediba" có nghĩa là "mùa xuân tự nhiên" hay "giếng" trong các ngôn ngữ Sotho). 
Australopithecus sediba có thể đã sống ở thảo nguyên nhưng đã ăn trái cây và các loại thực phẩm khác từ rừng, hành vi tương tự như tinh tinh ngày nay ở hoang mạc. Các điều kiện trong đó các cá nhân đã được chôn cất và hóa thạch là điều bất thường, cho phép khai thác các thực kết thạch khỏi các mảng bám răng.

**Chú thích**
S
Utica, New York

Utica (phát âm / juːtɨkə /) là một thành phố trong thung lũng Mohawk và quận lỵ của quận Oneida, New York, Hoa Kỳ. Đây là thành phố đông dân thứ mười ở tiểu bang New York, dân số là 62.235 theo điều tra dân số Hoa Kỳ năm 2010. Thànb phố nằm bên sông Mohawk ở chân của dãy núi Adirondack, Utica có cự khoảng 90 dặm (145 km) về phía tây bắc của Albany và 45 dặm (72 km) về phía đông của Syracuse.
Dù Utica và thành phố láng giềng Rome có khu vực đô thị riêng, cả hai thành phố cũng được đại diện và chịu ảnh hưởng của các đặc tính thương mại, giáo dục và văn hóa của khu vực thủ phủ và khu vực đô thị Syracuse.
Trước đây là một khu định cư bờ sông của bộ tộc người Mohawk của liên minh Iroquois, Utica trở thành nơi định cư của người da trắng từ New England trong cuộc cách mạng Mỹ. Trong thế kỷ 19, những người nhập cư tăng cường vị trí của nó như là một thành phố dừng chân giữa Albany và Syracuse trên các kênh đào Erie và Chenango và tuyến đường sắt trung tâm New York. Trong các thế kỷ 19 và 20, cơ sở hạ tầng của thành phố góp phần vào sự thành công của nó như là một trung tâm sản xuất và xác định vai trò của nó như là một trung tâm toàn cầu của ngành công nghiệp dệt may. Tham nhũng chính trị thế kỷ 20 Utica và tổ chức tội phạm đã cho nó biệt danh "Sin City" (thành phố tội ác), và sau đó, "thành phố bị Chúa lãng quên" .
Cũng giống như các thành phố Rust Belt (vành đai rỉ sắt) khác, Utica có một cuộc suy thoái kinh tế bắt đầu từ giữa thế kỷ 20. Sự suy thoái bao gồm suy giảm công nghiệp do toàn cầu và đóng cửa các nhà máy dệt, giảm sút dân số do di dời các công ăn việc làm và các doanh nghiệp ngoại ô và đến Syracuse, và nghèo đói liên quan đến căng thẳng kinh tế xã hội và cơ sở thuế giảm. Với chi phí sinh hoạt thấp, thành phố đã trở thành một nơi thu hút người tị nạn từ các quốc gia bị chiến tranh tàn phá trên toàn thế giới (khuyến khích tăng trưởng cho các trường cao đẳng và các trường đại học, các tổ chức văn hóa và nền kinh tế).
Theo điều tra dân số năm 2010, đô thị Khu vực thống kê Utica-Rome (MSA) có 299.397 người trong quận Oneida và Herkimer; các quận trong thung lũng Mohawk có một dân số kết hợp 622.133 người. Trong năm 2014, dân số của Utica ước đạt 61.332 người.

**Chú thích**
Thể loại:Thành phố của New York (tiểu bang)
Thể loại:Khu dân cư trên Tuyến hỏa xa ngầm
Útica

Útica là một khu tự quản thuộc tỉnh Cundinamarca, Colombia. Thủ phủ của khu tự quản Utica đóng tại Utica Khu tự quản Utica có diện tích ki lô mét vuông. Đến thời điểm ngày 28 tháng 5 năm 2005, khu tự quản Utica có dân số 4469 người.
Útica có cự ly 127 km từ Bogotá. Útica nằm ở độ cao 506 mét so với mực nước biển và có nhiệt độ trung bình hàng ngày của 26 °C.
Útica phát triển từ một làng chài nhỏ, với sông Negro và Quebradanegra chảy qua nó. Ngôi làng này là dễ bị ngập lụt, gây ra bởi mưa lớn tiếp tục lên Andes gây sông vỡ bờ. Đã có trận lũ lụt nghiêm trọng nhất cuốn trôi cây cầu làng và cuốn các xác chết ra khỏi nghĩa trang.

**Tham khảo**
Thể loại:Tỉnh Cundinamarca
Thể loại:Khu tự quản của Colombia
Định lý Anne

Tổng của diện tích hai tam giác đối diện bằng tổng của diện tích hai tam giác còn lại, A(LBC) + A(LDA) = A(LAB) + A(LCD)
Định lý Anne, đặt theo tên nhà toán học Pháp Pierre-Leon Anne (1806–1850), là một định lý trong lĩnh vực hình học Euclid, nói về một tính chất diện tích bằng nhau trong một tứ giác lồi. Định lý có nội dung như sau:
Cho tứ giác  và một điểm L trên mặt phẳng khi đó tổng diện tích của hai tam giác  bằng tổng diện tích hai tam giác  khi và chỉ khi  nằm trên đường thẳng Newton

**Tham khảo**
Claudi Alsina, Roger B. Nelsen: Charming Proofs: A Journey Into Elegant Mathematics. MAA, 2010, ISBN 9780883853481, pp. 116–117 (page=116)
*Ross Honsberger: More Mathematical Morsels. Cambridge University Press, 1991, ISBN 0883853140, pp. 174–175 page=174)

**Liên kết ngoài**
 Newton's and Léon Anne's Theorems at cut-the-knot.org
*Andrew Jobbings:  The Converse of Leon Anne's Theorem date=2014-03-04 
*title=Leon Anne's Theorem
Thể loại:Hình học Euclid
Thể loại:Hình học sơ cấp
A
Thể loại:Định lý trong hình học phẳng
Thể loại:Tứ giác
Nói ríu

Nói ríu là cách nói rút ngắn của một từ hay một từ ngữ nhiều âm tiết bằng cách gạt bỏ một số âm vị.
Trong phân tích ngữ học, không nên lầm nói ríu với viết tắt. Nói ríu có thể gạt bỏ âm đầu, âm giữa hoặc âm cuối.
Tiếng Việt vì là tiếng đơn âm nên hiện tượng nói ríu không phổ thông như các ngôn ngữ đa âm. Tuy nhiên nói ríu cũng có mặt.

**Chú thích**
Thể loại:Ngôn ngữ học
Thể loại:Từ viết tắt
Thể loại:Loại từ
Plectorhinchus caeruleonothus

Plectorhinchus caeruleonothus hay còn gọi là kẻ vô lại xanh (Blue Bastard) là một loài cá trong họ Haemulidae, chúng thuộc nhóm Cá môi dày “sweetlips” với phần môi dày giống môi của con người. Tên tiếng Anh của loài cá Blue Bastard được đặt dựa theo tên gốc do người dân địa phương gọi từ xưa. Caeruleo nghĩa là blue và nothus nghĩa là bastard.

**Đặc điểm**
Chúng có thể dài đến 1m khi trưởng thành và có 12 cái ngạnh khác biệt ở phần lưng, thời kỳ còn non, cá Blue Bastard sẽ có màu vàng, đen cùng những sọc viền sáng màu, khi trưởng thành, những màu sắc cũ bị nhạt dần, cuối cùng chuyển hẳn thành màu xanh bạc. 

**Tấn công**
Chúng một loài cá còn được gọi là thủy quái kỳ dị bởi quá trình trưởng thành cũng nhưng phương thức tấn công kẻ thù của nó cực kỳ đặc biệt. Khi nhìn thấy kẻ thù ở đằng xa, con cá Blue Bastard sẽ lao tới với tốc độ nhanh nhất và dùng đôi môi dày hôn thật mạnh đối thủ.
Quái chiêu tấn công bằng môi, cưỡng hôn đối thủ của cá Blue Bastard được đánh giá là một trong những phương thức tấn công quái dị nhất trong thế giới động vật. Cũng vì quái chiêu cưỡng hôn đặc biệt này mà cá Blue Bastard thường bị hiểu nhầm là loài cá đa tình khi bị bắt gặp hôn môi thắm thiết những con cá khác. 

**Tình trạng**
Cá đã được công nhận là một loài cá riêng biệt sau khi các nhà khoa học thu được kết quả DNA khác nhau từ cá Blue Bastard và loài cá giống nó, cá Blue Bastard được tìm thấy sinh sống nhiều ở phía Bắc Australia. Chúng thường phải cạnh tranh sinh tồn với cá sấu và cá mập trong môi trường đá ngầm. Mặc dù đặc biệt nhưng loài cá này chưa bị rơi vào tình trạng nguy cấp do đánh bắt nhiều bởi người dân không ưa vị thịt của nó.

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Johnson, J.W. & Worthington Wilmer, J. (2015): Plectorhinchus caeruleonothus, a new species of sweetlips (Perciformes: Haemulidae) from northern Australia and the resurrection of P. unicolor (Macleay, 1883), species previously confused with P. schotaf (Forsskål, 1775). Zootaxa, 3985 (4): 491–522.
Thể loại:Plectorhinchus
Eo biển Wetar

Eo biển Wetar (Selat Wetar) chia tách phần phía đông của đảo Timor với đảo Wetar. Eo biển này nằm ​​giữa Indonesia về phía Bắc và Đông Timor về phía nam. Phía tây là Atauro và xa hơn là eo biển Ombai, phía đông là phần phía nam của biển Banda  cực nam của quần đảo Maluku. Nơi hẹp nhất của eo biển rộng 36 km.

**Chú thích**

**Tham khảo**
 http://geo-boundaries.blogspot.com/2005/06/exercising-maritime-boundaries-in.html
Thể loại:Eo biển Indonesia
Thể loại:Quần đảo Maluku
W
Thể loại:Biên giới Đông Timor-Indonesia
W
Đảo Atauro

Đảo Atauro
Đảo Atauro
Đảo Atauro (Ilha de Atauro, Ata'uro) là một hòn đảo nhỏ nằm cách Dili, Đông Timor khoảng 25 km về phía bắc. Đảo dài khoảng 25 km, rộng 9 km, với diện tích 140 km², là nơi sinh sống của khoảng 9.274 người (2015). Hòn đảo gần nhất là đảo Liran của Indonesia, cách 12 km về phía đông bắc. Núi Manucoco là nơi cao nhất của đảo với độ cao khoảng 995 mét so với mực nước biển.
Hòn đảo được tách thành 5 khu, mỗi khu xung quanh 1 ngôi làng: Biqueli và Beloi ở phía bắc; Macadade (trước đây là Anartutu) ở phía tây nam; Maquili và Vila Maumeta ở phía đông nam.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
 Australian editorial on Atauro's poverty date = ngày 26 tháng 3 năm 2012- Community Run Eco Tourism on Atauro Island- Atauro dolls project
Thể loại:Đảo Đông Timor
Thể loại:Tỉnh Dili
Đảo Liran

Đảo Liran (Pulau Liran) (phát âm: lee-rawn) là một hòn đảo nhỏ ngoài nằm ngoài khơi bờ biển phía tây nam của đảo Wetar, Indonesia. Đảo Liran có diện tích 23.91 km², nằm cách đảo Atauro khoảng 12 km về phía tây nam, xung quanh được bao bọc bởi các rạn san hô.
Dân số nơi đây khá ít, họ nói tiếng Wetarese, sống chủ yếu ở ngôi làng nhỏ Ustutun trên bờ biển phía đông của hòn đảo. Ngoài ra, nơi đây còn có một ngọn hải đăng.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
 Satellite photo of Liran, off the coast of Wetar date=2007-09-27 
Thể loại:Đảo Indonesia
Nam Sơn, thành phố Bắc Ninh

Nam Sơn là một phường thuộc thành phố Bắc Ninh, tỉnh Bắc Ninh, Việt Nam.

**Địa lý**
Phường Nam Sơn nằm ở phía nam thành đông nam thành phố Bắc Ninh, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp thị xã Quế Võ
*Phía tây giáp phường Hạp Lĩnh
*Phía nam giáp huyện Tiên Du - xã Lạc Vệ và thị xã Quế Võ
*Phía bắc giáp phường Vân Dương.
Phường có diện tích 11,92 km², dân số năm 2018 là 32.659 người, mật độ dân số đạt 2.740 người/km².

**Lịch sử**
Trước đây, Nam Sơn là một xã thuộc huyện Quế Võ.
Ngày 9 tháng 4 năm 2007, Chính phủ ban hành Nghị định 60/2007/NĐ-CP. Theo đó, sáp nhập xã Nam Sơn vào thành phố Bắc Ninh.
Ngày 16 tháng 10 năm 2019, Ủy ban thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 787/NQ-UBTVQH14 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 12 năm 2019). Theo đó, thành lập phường Nam Sơn trên cơ sở toàn bộ 11,92 km² diện tích tự nhiên và 32.659 người của xã Nam Sơn.
Ngày 27 tháng 12 năm 2019, chuyển 9 thôn thuộc xã Nam Sơn cũ thành 9 khu phố có tên tương ứng.

**Hành chính**
Phường Nam Sơn được chia thành 9 khu phố: Sơn Trung, Triều Thôn, Tự Thôn, Môn Tự, Sơn Nam, Sơn Đông, Thái Bảo, Đa Cấu, Đông Dương.

**Chú thích**

**Tham khảo==
Giải bóng đá trong nhà vô địch quốc gia Việt Nam

Giải bóng đá trong nhà vô địch quốc gia Việt Nam (hay còn gọi là Giải Futsal Vô địch Quốc gia - Cúp HDBank vì lý do tài trợ) là giải bóng đá futsal do Liên đoàn bóng đá Việt Nam tổ chức hàng năm, được tổ chức lần đầu tiên năm 2007. Câu lạc bộ Dilmah Hà Nội trở thành đội đầu tiên đoạt ngôi vô địch quốc gia Futsal sau khi giành chiến thắng 6-1 trước Báo Công an Thành phố Phường 15, Quận 11 trong trận chung kết Giải bóng đá trong nhà vô địch quốc gia 2007.
Kể từ mùa giải 2015, Giải bóng đá trong nhà vô địch quốc gia Việt Nam sẽ bắt đầu thi đấu theo thể thức League. Mục đích là nhằm đảm bảo cho các đội có thêm cơ hội được thi đấu nhiều hơn cũng như đưa futsal Việt Nam từng bước hòa nhập vào sự phát triển chung của futsal châu lục và thế giới. Mùa giải 2020 có 11 đội bóng tham dự giải.
Từ mùa giải 2023 trở đi, các câu lạc bộ sẽ thi đấu theo thể thức sân nhà - sân khách, đồng thời được đăng ký một cầu thủ ngoại và một cầu thủ Việt kiều chưa có quốc tịch Việt Nam (suất cầu thủ này không ảnh hưởng đến suất ngoại binh của các câu lạc bộ).

**Lịch sử**

**Xếp hạng thành tích các đội bóng**
Chú thích
a Đội Sanvinest Sanatech Khánh Hòa trước đây còn gọi Sannatech Khánh Hòa/Tâm Nhật Minh
b Đội Sahako trước đây còn gọi Hải Phương Nam Phú Nhuận/Hải Phương Nam - Đại Học Gia Định.
c Đội Zetbit Sài Gòn trước đây còn gọi Kardiachain Sài Gòn FC/Sài Gòn FC.

**Các đội bóng hiện tại**
Danh sách 8 đội tham dự Giải bóng đá trong nhà vô địch quốc gia 2023, bao gồm:
*Thái Sơn Nam
*Sahako FC
*Thái Sơn Bắc
*Savinest Khánh Hòa
*Tân Hiệp Hưng
*Cao Bằng FC
*GFDI Sông Hàn
*Hà Nội

**Truyền hình**

**Tham khảo**

**Xem thêm**
Giải bóng đá vô địch quốc gia
*Giải vô địch bóng đá nữ Việt Nam

**Liên kết ngoài**
 Trang chủ Liên đoàn bóng đá Việt Nam
Thể loại:Giải bóng đá trong nhà vô địch quốc gia
Thể loại:Bóng đá trong nhà Việt Nam
Việt Nam