Michael Atiyah

Sir Michael Francis Atiyah, OM, FRS, FRSE (22 tháng 4 năm 1929 - 11 tháng 1 năm 2019) là một nhà toán học người Anh, và được coi là một trong những nhà toán học có ảnh hưởng nhất của thế kỷ 20. Ông lớn lên ở Sudan và Ai Cập, và phần lớn thời gian cho sự nghiệp hàn lâm của mình tại Oxford, Cambridge, và Viện nghiên cứu cao cấp ở Princeton. Ông từng là chủ tịch của Hội Hoàng gia (Royal Society) (1990–1995), hiệu trưởng (master) trường Trinity College, Cambridge (1990–1997), giám đốc (Chancellor) trường đại học Leicester (1995–2005), và là chủ tịch của Hội Hoàng gia ở Edinburgh (2005–2008). Hiện tại ông đã nghỉ hưu và là giáo sư danh dự trường đại học Edinburgh.
Ông đã cộng tác nghiên cứu với nhiều nhà toán học, đặc biệt là với Raoul Bott, Friedrich Hirzebruch và Isadore Singer, cũng như với các sinh viên của mình gồm Graeme Segal, Nigel Hitchin và Simon Donaldson. Cùng với Hirzebruch, ông đã xây dựng lên K-lý thuyết tô pô, một công cụ chính của tô pô đại số, một ngành toán học miêu tả cách thức các không gian nhiều chiều có thể bị xoắn lại. Kết quả nghiên cứu nổi tiếng nhất của ông đó là định lý chỉ số Atiyah–Singer, mà ông chứng ming cùng với Singer năm 1963, một định lý cơ bản và được sử dụng rộng rãi để đếm số các nghiệm độc lập của rất nhiều dạng phương trình vi phân quan trọng. Trong những năm gần đây, ông nghiên cứu về các lĩnh vực liên quan đến vật lý lý thuyết, như các instanton và các đơn cực từ, chúng đáp ứng cho một số hiệu chỉnh trong lý thuyết trường lượng tử.
Sir Michael Atiyah đã nhận được nhiều giải thưởng trong toán học, bao gồm huy chương Fields năm 1966, huy chương Copley năm 1988, và giải Abel năm 2004.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  The celebrations of Michael Atiyah's 80th birthday in Edinburgh, 20-24 tháng 4 năm 2009-  Mathematical descendants of Michael Atiyah-  Biographical poster about Michael Atiyahbot=InternetArchiveBot - id=Atiyah- archive-url=https://web.archive.org/web/20080914135040/http://www.superstringtheory.com/people/atiyah.html- archive-url=https://web.archive.org/web/20110526211540/http://video.google.com/videoplay?docid=-5911099858813393554 - archive-url=https://web.archive.org/web/20200803215854/http://online.itp.ucsb.edu/plecture/atiyah/ - publisher= Delhi newsline- id=30949- archive-url=https://web.archive.org/web/20040816122817/http://weekly.ahram.org.eg/1998/391/people.htm-  location=London- chú thích |url=http://www.newton.ac.uk/history/atiyah.html |title=Sir Michael Atiyah FRS |publisher=Isaac Newton Institute |accessdate=ngày 14 tháng 8 năm 2008 |access-date=2010-09-21 |archive-date=2008-05-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080531085252/http://www.newton.ac.uk/history/atiyah.html - chú thích|url=http://www.ams.org/notices/200406/comm-abel.pdf |title=Atiyah and Singer receive 2004 Abel prize|journal= Notices of the American Mathematical Society|year=2006|issue=6|pages=650–651|volume=51|accessdate = ngày 14 tháng 8 năm 2008- accessdate = ngày 14 tháng 8 năm 2008- accessdate = ngày 14 tháng 8 năm 2008- archive-url=https://web.archive.org/web/20090507224829/http://www.timesonline.co.uk/tol/news/uk/scotland/article6143896.ece-  Michael Atiyah video at  Web of Stories
Thể loại:Người đoạt giải Abel
Thể loại:Người đoạt Huy chương Fields
Thể loại:Nhà toán học thế kỷ 20
Thể loại:Nhà toán học thế kỷ 21
Thể loại:Nhà toán học Anh
Thể loại:Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Pháp
Thể loại:Người từ Hampstead
Thể loại:Hội viên Hội Vương thất