Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Nhà máy điện hạt nhân Phòng Thành Cảng

Nhà máy điện hạt nhân Phòng Thành Cảng (Giản thể: 防城港核电站, Hán Việt: Phòng Thành Cảng hạch điện trạm, tiếng Anh: Fangchenggang Nuclear Power Plant) là một dự án nhà máy điện hạt nhân được khởi công tại Phòng Thành Cảng, Quảng Tây, Trung Quốc ngày 30 tháng 7 năm 2010. Dự kiến khi hoàn thành giai đoạn 1 vào năm 2015 và 2016, Nhà máy Phòng Thành Cảng sẽ có 2 tổ máy công nghệ CPR-1000 với tổng công suất 2.000 MW, trong tương lai Dự án Phòng Thành Cảng sẽ có tổng cộng 6 tổ máy với công suất khoảng 6.000 MW.

**Vị trí và đặc điểm kỹ thuật**
Nhà máy điện hạt nhân Phòng Thành Cảng được xây dựng ở quận Cảng Khẩu của Phòng Thành Cảng thuộc tỉnh biên giới Quảng Tây của Trung Quốc, địa điểm này cách biên giới Việt Nam-Trung Quốc chừng 45 km.
Trong giai đoạn 1, người ta sẽ cho xây dựng tại địa điểm này 2 tổ máy sử dụng công nghệ CPR-1000 hay còn gọi là Lò phản ứng nước áp lực kiểu Trung Quốc có công suất mỗi tổ máy 1.000 MW. Đây là công nghệ lò hiện đại nhất của Trung Quốc với tỷ lệ nội địa hóa đạt trên 50% và từng được áp dụng thành công cho các dự án Nhà máy điện hạt nhân Vịnh Đại Á và Nhà máy điện hạt nhân Lĩnh Áo giai đoạn 1.

**Lịch sử xây dựng**
Sau khi được Ủy ban Cải cách và Phát triển quốc gia Trung Quốc cấp giấy phép vào đầu tháng 7, giai đoạn 1 Dự án Phòng Thành Cảng được chính thức khởi công ngày 30 tháng 7 năm 2010. Chủ dự án là Tập đoàn điện hạt nhân Phòng Thành Cảng Quảng Tây, đây là một công ty liên doanh của Tập đoàn điện hạt nhân Quảng Đông Trung Quốc (China Guangdong Nuclear Power Co, CGNPC) và Tập đoàn đầu tư Quảng Tây (Guangxi Investment Group). Kinh phí dự kiến của giai đoạn 1 dự án là 25 tỷ Nhân dân tệ (khoảng 3,7 tỷ đô la Mỹ) với tỷ lệ nội địa hóa đạt 87%. Theo kế hoạch tổ máy thứ nhất sẽ đi vào hoạt động năm 2015 còn tổ thứ hai là năm 2016. Ở giai đoạn 2, dự kiến sẽ có thêm 4 tổ máy CPR-1000 được xây dựng tại đây với tổng kinh phí toàn dự án lên tới khoảng 70 tỷ NDT (10,4 tỷ đô la Mỹ).

**Tham khảo**
Thể loại:Lò CPR-1000
Thể loại:Nhà máy điện hạt nhân tại Trung Quốc
Thể loại:Công trình xây dựng ở Quảng Tây
Thể loại:Công trình đang xây dựng ở Trung Quốc
1718

Năm 1718 (số La Mã MDCCXVIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ bảy trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ ba của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
11/3: Kế Hoàng hậu Ô Lạp Na Lạp thị

**Mất**
 30 tháng 11 – Vua Karl XII của Thụy Điển (s. 1682)

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1718
1719

Năm 1719 (số La Mã: MDCCXIX) là một năm thường bắt đầu vào ngày Chủ nhật trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 Lê Ý Tông

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1719
1720

Năm 1720 (số La Mã: MDCCXX) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ hai trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ sáu 1 của lịch Julius chậm hơn 11 ngày.

**Sự kiện**

**Sinh**
 10 tháng 11 - Hải Thượng Lãn Ông Lê Hữu Trác, đại danh y Việt Nam, ông tổ ngành y học Việt Nam (m. 1791)

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1720
1721

Năm 1721 (số La Mã: MDCCXXI) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1721
1722

Năm 1722 (số La Mã: MDCCXXII) là một năm thường bắt đầu vào thứ năm  trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ hai của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1722
1723

Năm 1723 (số La Mã: MDCCXXIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ ba của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1723
1724

Năm 1724 (số La Mã: MDCCXXIV) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ bảy trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1724
Darmstadt

Darmstadt là một thành phố trong Bundesland (bang) Hessen ở Đức, nằm ở phần phía nam của khu vực Main Rhine.
Các loại đất cát ở khu vực Darmstadt không màu mỡ, trước thời kỳ có phân bón hóa học đã không phù hợp cho nông nghiệp, điều này đã khiến khu vực này không có các khu định cư lớn phát triển, cho đến khi thành phố trở thành thủ phủ của Landgraves Hessen-Darmstadt trong thế kỷ 16.
Là trung tâm hành chính của một lãnh địa ngày càng thịnh vượng, thành phố đã đạt được trong sự nổi bật trong thế kỷ sau đó. Trong thế kỷ 20, công nghiệp (đặc biệt là hoá chất) cũng như khoa học và điện tử lớn (sau này là công nghệ thông tin) lĩnh vực ngày càng trở nên quan trọng, và vẫn còn một phần quan trọng của nền kinh tế của thành phố. Darmstadt cũng phát triển lĩnh vực giáo dục đại học lớn, với ba trường đại học lớn và các tổ chức liên quan.
Khác với các thành phố khác ở Đức, Darmstadt là một trong vài thành phố ở Đức không nằm gần một con sông, hồ hoặc bờ biển. Đây cũng là thành phố có nhiều nắng nhất trong tiểu bang Hesse. Darmstadti, nguyên tố hóa học (số nguyên tử 110) được đặt tên theo thành phố, Đã được tổng hợp tại Trung tâm GSI cho Nghiên cứu Ion nặng (Gesellschaft für Schwerionenforschung) ở Darmstadt-Arheilgen.

**Tham khảo**
Thể loại:Darmstadt (vùng)
Thể loại:Thành phố của bang Hessen

Thể loại:Đại Công quốc Hessen
Thể loại:Merck
Thể loại:Thủ đô cựu quốc gia
Thể loại:Odenwald
Thể loại:Địa điểm Holocaust ở Đức
1725

Năm 1725 (số La Mã: MDCCXXV) là một năm thường bắt đầu vào thứ hai trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ sáu của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
 25 tháng 1: Amaro Pargo nhận danh hiệu Hidalgo (cao quý).- 28 tháng 1: Sa hoàng Peter Đại Đế băng hà

**Sinh**

**Mất**
28 tháng 1: Sa hoàng Peter Đại Đế (s.1672)

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1725
1726

Năm 1726 (số La Mã: MDCCXXVI) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 14 tháng 1 - Jacques-Donatien Le Ray, người Pháp ủng hộ cuộc Cách mạng Mỹ (mất 1803)- 8 tháng 3 - Richard Howe, đô đốc người Anh (mất 1799)- 05 tháng 4 - Benjamin Harrison V, người ký của Tuyên ngôn Độc lập Mỹ (mất 1791)- 12 tháng 4 - Charles Burney, sử Âm nhạc Anh (mất 1814)- 20 tháng 4 - Joseph de Ferraris, Áo vẽ bản đồ của Hà Lan Áo (mất 1814)- 12 tháng 5 - Alexander Hood, sĩ quan hải quân người Anh (mất 1814)- 3 tháng 6 - James Hutton, nhà địa chất người Scotland (mất 1797)- 14 tháng 6 - Thomas Pennant, chuyên gia tiếng Wales (mất 1798)- 20 tháng 6 - Louise Henriette de Bourbon, mẹ của Philippe Égalité (d.1759)- 26 tháng 7 - Jedediah Strutt, nhà kinh doanh Anh (mất 1797)- 30 tháng 7 - William Jones (người trong giáo si), (mất 1800)
*2 tháng 8 - Lê Quý Đôn, nhà bác học Việt Nam (mất 1784)- 7 tháng 8 - James Bowdoin, người Mỹ lãnh đạo cách mạng, chính trị gia (mất 1790)- 9 tháng 8 - Francesco Cetti, nhà khoa học dòng Tên người Ý (mất 1778)- 1 tháng 9 - François-André Danican Philidor, nhà soạn nhạc Pháp và chơi cờ vua (mất 1795)- 26 tháng 9 - John HD Anderson, nhà khoa học người Scotland (mất 1796)- 15 tháng 10 - Ngô Thì Sĩ, nhà sử học, nhà văn, nhà thơ dưới thời chúa Trịnh Doanh và Trịnh Sâm.- 16 tháng 10 - Daniel Chodowiecki, họa sĩ người Ba Lan (mất 1801)- Trụy lạc Howe, Đại tá trong Chiến tranh Cách mạng Mỹ (mất 1806)- Katsukawa Shunsho, nghệ sĩ Nhật Bản lý và Nhân quyền (mất 1792)

**Mất**
 13 tháng 1 - Niên Canh Nghiêu, tướng nhà Thanh, bị xử chém - 26 tháng 8 - Mary Bentinck, Bá tước phu nhân xứ Essex

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1726
1727

Năm 1727 (số La Mã: MDCCXXVII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 2 tháng 1 - James Wolfe, người Anh (mất 1759)- 10 tháng 5 - Anne Robert Turgot, tiếng Pháp (mất 1781)- 14 tháng năm - Thomas Gainsborough, nghệ sĩ người Anh (mất 1788)- 14 tháng 8 - Henriette-Anne của Pháp (qua đời 1752) và công chúa Louise-Elisabeth của Pháp (qua đời 1759), hai cô con gái của vua Louis XV của Pháp- 26 tháng 11 - Artemas Phường, Thiếu tướng người Mỹ (mất 1800)- 6 tháng 12 - Johann Gottfried Zinn (mất 1757)- 27 tháng 12 - Arthur Murphy, nhà văn người Ailen (mất 1805)
*23 tháng 10 - Lệnh Ý Hoàng quý phi của Trung Quốc (mất 1775)

**Mất**
 Veronica Giuliani- Isaac Newton (sinh 1642)

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1727
1728

Năm 1728 (số La Mã: MDCCXXVIII) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ năm trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ hai của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1728
1729

Năm 1729 (số La Mã: MDCCXXIX) là một năm thường bắt đầu vào thứ bảy trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1729
1730

Năm 1730 (số La Mã: MDCCXXX) là một năm thường bắt đầu vào ngày Chủ nhật trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ năm của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
Anders Celsius trở thành giáo sư thiên văn học tại Đại học Uppsala.

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1730
1731

Năm 1731 (số La Mã: MDCCXXXI) là một năm thường bắt đầu vào thứ hai  trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ sáu của lịch Julius  chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1731
1732

Năm 1732 (số La Mã: MDCCXXXII) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ Ba  trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius  chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 11 tháng 1 – Peter Forsskål, nhà tự nhiên học, Đông phương học người Thụy Điển (m. 1763).
*24 tháng 1 – Pierre de Beaumarchais, nhà văn người Pháp (mất 1799)- 22 tháng 2 – George Washington, Tổng thống Hoa Kỳ, chỉ huy trong Chiến tranh cách mạng, người lính trong Chiến tranh Pháp và Ấn Độ (mất năm 1799)- 31 tháng 3 – Joseph Haydn, nhà soạn nhạc người Áo (mất 1809)- 5 tháng 4 – Jean-Honoré Fragonard, họa sĩ người Pháp (mất 1806)- 8 tháng 4 – David Rittenhouse, nhà thiên văn học, nhà phát minh, nhà toán học, trắc địa, khoa học Mỹ. (Mất 1796)- 13 tháng 4 – Frederick Bắc, Chúa Bắc, Thủ tướng Chính phủ của Vương quốc Anh (mất 1792)- 21 tháng 6 – Johann Christoph Friedrich Bach, nhà soạn nhạc người Đức (mất 1795)- 30 tháng 9 – Jacques Necker, chính trị gia Pháp (mất 1804)- 6 tháng 10 – Nevil Maskelyne, Nhà thiên văn Hoàng gia Anh (mất 1811)- 13 tháng 11 – John Dickinson, Thống đốc Delaware và Pennsylvania (mất 1808)- 6 tháng 12 – Warren Hastings, quản trị viên người Anh (mất 1818)- 23 tháng 12 – Richard Arkwright, nhà phát minh người Anh (mất 1792)
*Không rõ ngày – Abbas III, Shah của Ba Tư (mất 1740)

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1732
1733

Năm 1733 (số La Mã: MDCCXXXIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ năm trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ hai của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
Thanh Thánh Tổ Nghi phi Quách Lạc La thị mất

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1733
1734

Năm 1734 (số La Mã: MDCCXXXIV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu  trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ ba của lịch Julius  chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1734
1735

Năm 1735 (số La Mã: MDCCXXXV) là một năm thường bắt đầu vào thứ bảy  trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Julius  chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
Hoàng đế Ung Chính của nhà Thanh băng hà. Thanh Cao Tông (Càn Long) lên kế vị.

**Sinh**
30 tháng 10 – John Adams, tổng thống thứ 2 của Mỹ (m. 1826)

**Mất**
Ung Chính, hoàng đế nhà Thanh. 
*Lê Thuần Tông Nhà Lê 

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1735
1736

Năm 1736 (số La Mã: MDCCXXXVI) là một năm nhuận bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ năm của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
19 tháng 1: James Watt, nhà phát minh người Scotland (mất 1819)

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1736
1737

Năm 1737 (số La Mã: MDCCXXXVII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
English to Vietnamese translation- 12 tháng 1 - John Hancock, nhà cách mạng Mỹ (mất 1793)- 29 tháng 1 - Thomas Paine, người Anh (mất 1809)- 27 tháng tư - Edward Gibbon, sử gia Anh (mất 1794)- 2 tháng 5 - William Petty, Bá tước thứ hai của Shelburne, Thủ tướng Vương quốc Anh (mất 1805)- 20 tháng 6 - Tokugawa Ieharu, shogun Nhật Bản (mất 1786)- Ngày 05 tháng 8 - Johann Friedrich Struensee, bác sĩ hoàng gia Đan Mạch (mất 1772)- 29 tháng 8 - John Hunter, thống đốc thứ hai của New South Wales (mất 1821)- 09 tháng 9 - Luigi Galvani, bác sĩ và nhà vật lý học Ý (mất 1798)- Ngày 14 tháng 9 - Michael Haydn, nhà soạn nhạc người Áo (mất 1806)- 15 tháng 9 - Miklós Küzmics, Hungary Sloven nhà văn, linh mục Công giáo (mất 1804)- Ngày 19 tháng 9 - Charles Carroll của Carrollton, chỉ Công giáo La Mã người ký của Tuyên ngôn Độc lập Mỹ (mất 1832)- Ngày 26 tháng 12 - Prince Josias của Coburg, Áo (mất 1815)- Không rõ ngày - Frances Abington, nữ diễn viên người Anh (mất 1815)

**Mất**
• 20 tháng 11 - Caroline xứ Ansbach, Vương hậu Vương quốc Anh qua đời

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1737
1738

Năm 1738 (số La Mã: MDCCXXXVIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**
Nguyễn Trù

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1738
1739

Năm 1739 (số La Mã: MDCCXXXIX) là một năm thường bắt đầu vào thứ năm trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ hai của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**
 23 tháng 7 – Nguyễn Phúc Điền, tước phong Dận Quốc công, công tử con chúa Nguyễn Phúc Chu (m. 1700).

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1739
1740

Năm 1740 (số La Mã: MDCCXL) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ Sáu trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ ba của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Tháng 1**
 Lê Duy Mật xuất quân đánh Phúc Lộc và Tiên Phong

**Sinh**
 4 tháng 2 - Carl Michael Bellman, nhà thơ, nhà soạn nhạc Thụy Điển (mất 1795)- 16 tháng 2 - Giambattista Bodoni, nhà xuất bản và khắc Ý (mất 1813)- Tháng 2 - Johann van Beethoven, nhạc sĩ người Đức và người cha của Ludwig van Beethoven (mất 1792)- 7 tháng 5 - Nikolai Arkharov, cảnh sát trưởng Nga (mất 1814)- 2 tháng 6 - Marquis de Sade, người Pháp (mất 1814)- 6 Tháng 6 - Victor Di Lạc, quý tộc Pháp (mất 1796)- 14 tháng 8 - Đức Giáo hoàng Pius VII (mất 1823)- 23 tháng tám - Hoàng đế Ivan VI của Nga (mất 1764)- 29 Tháng 9 - hoàng Go-Sakuramachi của Nhật Bản (mất 1813)- 29 tháng 10 - James Boswell, người Scotland (mất 1795)- Ngày chưa biết
** Juan Andrés, dòng Tên Tây Ban Nha (mất 1817)
** Johann Jacob Schweppe, nhà phát minh và sáng lập Công ty Schweppes (mất 1821)

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1740
1741

Năm 1741 (số La Mã: DCCXLI) là một năm thường bắt đầu vào ngày Chủ nhật trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ năm của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 14 tháng 1 - Benedict Arnold, tướng thời kỳ cách mạng Hoa Kỳ (mất 1801)- 27 Tháng 1 - Hester Thrale, chuyên gia tiếng Wales (mất 1821)- 13 tháng ba - Joseph II, Hoàng đế La Mã Thần thánh (mất 1790)- 17 tháng 3 - William Withering, bác sĩ người Anh (mất 1799)- 23 tháng 3 - Ngũ A Ca Vĩnh Kì của Càn Long Đế (mất 1766)- 14 tháng 4 - Thiên hoàng Momozono, Thiên hoàng thứ 116 (mất 1762)- 23 tháng năm - Andrea Luchesi, nhà soạn nhạc người Ý (mất 1801)- 22 Tháng 9 - Peter Simon Pallas, nhà động vật học Đức (mất 1811)- 4 tháng 10 - Edmond Malone, học giả Ailen (mất 1812)- 18 tháng 10 - Pierre Choderlos de Laclos, tác gia Pháp (mất 1803)- Không rõ ngày - Ali Pasha, người Albania (mất 1822)

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1741
Entamoeba histolytica

Trùng kiết lị (Entamoeba histolytica) giống trùng biến hình, chỉ khác là chân giả rất ngắn và sinh sản nhanh hơn.Khi mắc bệnh kiết lị, mỗi bệnh nhân trung bình thải ra tới 300 triệu bào xác trùng kiết lị mỗi ngày.Ở môi trường tự nhiên, bào xác có thể tồn tại được 9 tháng, nó cũng có thể bám vào cơ thể con ruồi hoặc con nhặng để truyền qua thức ăn gây bệnh cho nhiều người. Đến đường ruột, trùng kiết lị chui ra khỏi bào xác, gây ra các vết loét ở niêm mạc ruột rồi nuốt hồng cầu ở đó để tiêu hóa chúng và sinh sản rất nhanh. Bệnh nhân đau bụng, đi ngoài, phân có lẫn máu và chất nhầy như nước mũi. Đó là triệu chứng bệnh kiết lị. Trùng kiết lị rất có hại cho con người.
Chúng ký sinh ở thành ruột con người và hủy hoại hồng cầu gây bệnh nguy hiểm cho con người.
Triệu chứng của bệnh, đó là:
# Bệnh lị a-mip ruột thường gặp nhất, xảy ra do trùng kiết lị vào ruột vào nuốt hồng cầu ở đó. Bệnh nhân đau bụng âm ỉ, mơ hồ, tiêu chảy phân lỏng 1 vài lần rồi chuyển sang hội chứng lỵ (đau quặn bụng, mót rặn, tiêu phân đàm máu) số lần đi tiêu 5-15 lần, thường là không sốt hoặc đôi khi sốt nhẹ. Nếu điều trị không đúng, bệnh dễ tái phát và gây apxe gan 
# Bệnh lị a-mip gan biểu hiện ở dạng viêm gan, dẫn đến gan hóa mủ. Dấu hiệu của bệnh là đau hạ sườn phải lan lên vai, sốt cao, rung gan (+) ấn kẻ sườn (+). Gan hóa mủ có thể gây tràn mủ màng phổi và gây áp-xe phổi.

**Từ nguyên**
Entamoeba Histolytica được đặt tên tiếng Latinh khi Fritz Schaudinn mô tả nó. Vào năm 1903, tuy rằng bản chất bệnh lý của sinh vật này đã được báo cáo từ năm 1875 bởi Lösch
*Ent nói đến môi trường đường ruột mà sinh vật này được tìm thấy.
*amoeba dùng để chỉ trùng biến hình.
*histolytica dùng để chỉ việc phá hủy mô của sinh vật này.

**Hình thể**
326x326px
# Thể hoạt động ăn hồng cầu (etamoeba histolytica histolytica): Kích thước 20-40 micromet. Ngoại bào chất có chân giả. Nhân tròn 4-7 micromet hat nhiễm sắc bám ở màng nhân, nhân thể ở giữa. Chuyển động khá nhanh
# Thể hoạt động không ăn hồng cầu (etamoeba histolytica minuta): Kích thước 10-20 micromet. Chuyển động chậm
# Thể bào nang (etamoeba histolytica cyst): Hình tròn 10-17 micromet, tế bào chất lấm tấm hạt mịn, có không bào, có từ 1-4 nhân, có cấu trúc nhân như thể hoạt động
# Không có một hình dạng nhất định nào như trùng biến hình

**Thời gian tồn tại của trùng kiết lỵ**
Thể bào nang của trùng kiết lỵ tồn tại lâu hơn ngoài môi trường, là thể lây nhiễm.  Các thể hoạt động có sức sống kém khi rời khỏi cơ thể, chết sau khoảng 2 giờ.  
Trong phân bệnh nhân mắc bệnh lỵ do Amip ký sinh (E.histolytica) có thể tìm được cả 3 thể. 
Chú ý: Lỵ có thể do amip hoặc trực khuẩn (vi khuẩn Shigella). 

**Tham khảo**
Thể loại:Vật ký sinh
Thể loại:Entamoeba
1742

Năm 1742 (số La Mã: MDCCXLII) là một năm thường bắt đầu vào thứ hai (liên kết sẽ hiển thị đầy đủ lịch) trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ sáu của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1742
1743

Năm 1743 (số La Mã: MDCCXLIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba (liên kết sẽ hiển thị đầy đủ lịch) trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
Nguyễn Nhạc - vị hoàng đế sáng lập Nhà Tây Sơn

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1743
1744

Năm 1744 (số La Mã: MDCCXLIV) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ tư (liên kết sẽ hiển thị đầy đủ lịch) trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 1 tháng 8 - Jean-Baptiste Lamarck, nhà tự nhiên học người Pháp (mất 1829)- 25 tháng 8 - Johann Gottfried von Herder, nhà thơ, nhà triết học người Đức (mất 1803)

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1744
1745

Năm 1745 (số La Mã: MDCCXLV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ ba của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
 Ngày Giáng sinh: Cuộc Chiến tranh Silesia lần thứ hai kết thúc: nhà vua nước Phổ Friedrich II Đại Đế toàn thắng.

**Sinh**
 2 tháng 2 - Hannah, nhà tôn giáo, nhà văn lãng mạn và nhà từ thiện Anh (m.1833)- 18 tháng 2 - Alessandro Volta, nhà vật lý học Ý (m.1827)- 20 tháng 2 - Henry James Pye, nhà thơ người Anh (m.1813)- 4 Tháng 3 - Charles Dibdin, nhà soạn nhạc người Anh (m.1814)- 4 Tháng 3 - Kazimierz Pulaski, Chiến tranh Cách mạng Mỹ (m.1779)- 10 tháng 3 - John Gunby, Maryland người lính trong Chiến tranh Cách mạng Mỹ (m.1807)- 6 tháng 4 - Thomas Peters, người Hà Lan (m.1857)- 13 tháng 7 - Robert Calder, sĩ quan hải quân người Anh, (m.1818)- 20 tháng 8 - Francis Asbury, American Methodist giám mục (m.1816)- 16 tháng 9 - Mikhail Illarionovich Kutuzov, người Nga (m.1813)- 23 tháng 11 - John Treadwell, Thống đốc Connecticut thứ 4 (m.1823)- 15 tháng 12 - Johann Gottfried Koehler, nhà thiên văn học Đức (m.1801)

**Không rõ ngày**
 Danwon, họa sĩ Hàn Quốc (m.1806)- Hồng Hy Quan, người đã phát triển môn võ Hổ hình quyền

**Mất**
25 tháng 2: Tuệ Hiền Hoàng Quý phi Cao Giai thị

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1745
1746

Năm 1746 (số La Mã: MDCCXLVI) là một năm thường bắt đầu vào thứ bảy trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 Ngô Thì Nhậm, danh sĩ, nhà văn đời Hậu Lê và Tây Sơn.

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1746
1747

Năm 1747 (số La Mã: MDCCXLVII) là một năm thường bắt đầu vào ngày Chủ nhật trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ năm của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1747
1748

Năm 1748 (số La Mã: MDCCXLVIII) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ hai trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ sáu của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**
Hiếu Hiền Thuần Hoàng Hậu-nguyên phối Thanh Cao Tông Càn Long Hoàng Đế qua đời

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1748
1749

Năm 1749 (số La Mã: MDCCXLIX) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1749
1750

Năm 1750 (số La Mã: MDCCL) là một năm thường bắt đầu vào thứ năm trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ hai 1 của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 1 tháng 1 - Frederick Muhlenberg, chủ tịch đầu tiên của Hạ viện Hoa Kỳ (mất 1801)- Tháng 4 - Joanna Southcott, người Anh (mất 1814)- 17 tháng 4 - François de Neufchâteau, chính khách Pháp (mất 1828)- 2 tháng 5 - John André, sĩ quan quân đội Anh của Cách mạng Hoa Kỳ (mất 1780)- 31 tháng 5 - Karl August von Hardenberg, chính trị gia Phổ (mất 1822)- 9 tháng 7 - Louise Marie Thérèse d'Orléans Bathilde, (mất 1822)- 18 tháng 8 - Antonio Salieri, nhà soạn nhạc người Ý (mất 1825)- 26 tháng 8 - Công chúa Marie Zéphyrine của Pháp, em gái của Louis XVI (mất 1755)- 26 tháng 9 - Cuthbert Collingwood, 1st Baron Collingwood, đô đốc người Anh (mất 1810)- 7 tháng 11 - Friedrich Leopold zu Stolberg-Stolberg, nhà thơ Đức (mất 1819)- 10 tháng 12 - Tipu Sultan, Sultan của Mysore (mất 1799)- 23 tháng 12 - Frederick Augustus I của Saxony (mất 1827)- Không rõ ngày - Adwaita

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1750
1751

Năm 1751 (số La Mã: MDCCLI) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ ba của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1751
1752

Năm 1752 (số La Mã: MDCCLII) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory, và một năm nhuận bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Julius chậm hơn 11 ngày

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1752
Thể loại:Năm
Thể loại:Thập niên 1750
1753

Năm 1753 (số La Mã: MDCCLIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ hai trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ sáu của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 12 tháng 2 - François-Paul Brueys D'Aigalliers, đô đốc người Pháp (mất 1798)- 20 tháng 2 - Louis Alexandre Berthier, người Pháp (mất 1815)- 08 tháng 3 - William Roscoe, nhà văn người Anh (mất 1831)- 09 tháng 3 - Jean-Baptiste Kleber, người Pháp (mất 1800)- 13 tháng 3 - Louise Marie de Bourbon Adélaïde, vợ của Philippe Églitité (mất 1821)- 26 tháng 3 - Benjamin Thompson, nhà vật lý, nhà phát minh (mất 1814)- 3 tháng 4 - Simon Willard, người Mỹ (mất 1848)- 08 tháng 5 - Miguel Hidalgo y Costilla, linh mục Công giáo và cách mạng Mexico (mất 1811)- 13 tháng 5 - Lazare Carnot Nicholas Marguerite, chính trị gia, và nhà toán học Pháp (mất 1823)- 09 tháng 7 - Waldegrave William, bá tước thứ nhất của Radstock, Thống đốc Newfoundland (mất 1825)- 10 tháng 8 - Edmund Randolph, chính trị gia người Mỹ (mất 1813)- 12 tháng 8 - Thomas Bewick, nhà điêu khắc người Anh (mất 1828)- 10 tháng 9 - John Soane, kiến trúc sư người Anh (mất 1837)- 6 tháng 11 - Jean-Baptiste Bréval, nhà soạn nhạc Pháp (mất 1823)- 3 Tháng 12 - Samuel Crompton, nhà phát minh người Anh (mất 1827)- Ngày chưa biết
** Phúc Khang An, Tổng đốc Lưỡng Quảng
** Phillis Wheatley, nhà thơ (mất 1784)
** Francesc Antoni de la Dueña y Cisneros, giám mục Tây Ban Nha (mất 1821)
** Quang Trung là vị vua thứ 2 của triều đại Tây Sơn của Việt Nam (mất 1792)

**Mất**

**Tham khảo==
1754

Năm 1754 (số La Mã: MDCCLIV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
 Thời kỳ Khai sáng: Nhà vua nước Phổ Friedrich II Đại Đế mở rộng cải cách luật pháp.

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1754
1755

Năm 1755 (số La Mã: MDCCLV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sinh**
 11 tháng 1 - Alexander Hamilton, nhà chính trị Mỹ (mất 1804)- 25 tháng 1 - Paolo Mascagni, nhà giải phẫu (mất 1815)- 11 tháng 2 - Albert Christoph qua đời, nhà soạn nhạc người Đức (mất 1822)- 3 tháng 4 - Simon Kenton, (mất 1836)- 16 tháng 4 - Elisabeth-Louise Vigée-Le Brun, họa sĩ người Pháp (mất 1842)- 21 tháng 5 - Alfred Moore, thẩm phán người Mỹ (mất 1810)- 06 tháng 6 - Nathan Hale, thuyền trưởng người Mỹ Chiến tranh cách mạng, nhà văn, nhà yêu nước (mất 1776)- 30 tháng 6 - Paul François Jean Nicolas Barras, chính trị gia Pháp (mất 1829)- 09 tháng 9 - Benjamin Bourne, chính trị gia người Mỹ (mất 1808)- 24 tháng 9 - John Marshall, luật gia người Mỹ (mất 1835)- 2 tháng 11 - Maria Antonia, Nữ Đại vương công Áo và Vương hậu nước Pháp (mất 1793)- 12 tháng 11 - Gerhard von Scharnhorst, người Phổ (mất 1813)- 17 tháng 11 - XVIII của Pháp Louis- 17 tháng 11 - Charles Manners-Sutton, Đức Tổng Giám mục của Canterbury (mất 1828)- không rõ - Vũ Văn Nhậm, tướng lĩnh nhà Tây Sơn (mất 1788)

**Chi mama**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1755
1756

Năm 1756 (số La Mã: MDCCLVI) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ năm trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ hai của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
 1 tháng 10 - Chiến tranh Bảy năm: Quân đội Phổ dưới sự thống lĩnh của Friedrich Đại đế đánh bại quân Áo do Maximilian Ulysses chỉ huy trong trận Trận Lobositz.

**Sinh**
27 tháng 1 – Wolfgang Amadeus Mozart, nhà soạn nhạc nổi tiếng và có nhiều ảnh hưởng nhất trong thể loại nhạc cổ điển châu Âu (m. 1791).
*26 tháng 12 – Bernard Germain de Lacépède, nhà tự nhiên học người Pháp (m. 1825).

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1756
Thể loại:Năm
1757

Năm 1757 (số La Mã: MDCCLVII) là một năm thường bắt đầu vào thứ bảy trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
 5 tháng 11: Nhà vua Friedrich II Đại Đế thân chinh thống lĩnh Quân đội Phổ đập tan tác liên quân Áo - Pháp trong trận Roßbach.- 5 tháng 12: Một tháng sau chiến thắng tại Roßbach, nhà vua Friedrich II Đại Đế lại đại phá quân Áo trong trận Leuthen.
*Vua Chân Lạp nhường cho chúa Nguyễn, chúa Nguyễn giao cho Nguyễn Cư Trinh vào và thành lập đạo Châu Đốc cùng với đạo Tân Châu và đạo Đông Khẩu (Sa Đéc).

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1757
1758

Năm 1758 (số La Mã: MDCCLVIII) là một năm thường bắt đầu vào ngày Chủ nhật trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ năm của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1758
1759

Năm 1759 (số La Mã: MDCCLIX) là một năm thường bắt đầu vào thứ hai trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ sáu của lịch Julius chậm hơn 11 ngày). Tại Anh, năm nay đã được biết đến như là mirabilis Annus vì chiến thắng của Anh trong cuộc Chiến tranh Bảy năm.
Trong lịch sử Việt Nam thì năm 1759 là năm Kỷ Mão triều vua Lê Hiển Tông niên hiệu Cảnh Hưng.

**Sự kiện**

**Sinh**
 25 tháng 1 – Robert Burns, nhà thơ người Scotland (mất 1796)- 15 tháng 2 – Friedrich Wolf Tháng Tám, nhà nôn ngữ học và nhà khảo cổ học Đức (mất 1824)- 22 tháng 2 – Claude Lecourbe, người Pháp (mất 1815)- 27 tháng 4 – Mary Wollstonecraft, (mất 1797)- 20 tháng 5 – William Thornton, kiến trúc sư người Mỹ (mất 1828)- 28 tháng 5 – William Pitt Trẻ, chính khách và Thủ tướng Chính phủ của Vương quốc Anh (mất 1806)- 21 tháng 6 – Alexander J. Dallas, người Mỹ (mất 1817)- 24 tháng 8 – William Wilberforce, người Anh (mất 1833)- Ngày 19 tháng 9 – William Kirby, nhà côn trùng học (mất 1850)- 25 tháng 10 – Sophie Marie Dorothea của Württemberg, hoàng hậu của Paul I của Nga (mất 1828)- 25 tháng 10 – Wyndham William Grenville, nam tước thứ nhất của Grenville, Thủ tướng Vương quốc Anh (mất 1834)- 26 tháng 10 – Georges Danton, lãnh đạo cách mạng Pháp (mất 1794)- 10 tháng 11 – Friedrich Schiller, nhà văn người Đức (mất 1805)- 23 tháng 11 – Felipe Neri Enrique, nhà lập pháp Texas (mất 1820)
*Nguyễn Đức Xuyên, võ quan nhà Nguyễn (mất 1824)

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1759
1760

Năm 1760 (số La Mã: MDCCLX) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ Ba trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
 15 tháng 8: Nhà vua nước Phổ Friedrich II Đại Đế đánh tan tác quân Áo trong trận đánh tại Liegnitz (Silesia).

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1760
1761

Năm 1761 (số La Mã: MDCCLXI) là một năm thường bắt đầu vào thứ năm trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ hai của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1761
1762

Năm 1762 (số La Mã: MDCCLXII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ ba của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 29 tháng 4 - Jean-Baptiste Jourdan, người Pháp (mất 1833)- 19 tháng 5 - Johann Gottlieb Fichte, nhà triết học Đức (mất 1814)- 12 tháng 8 - King George IV của Vương quốc Anh (mất 1830)- 11 tháng 9 - Joanna Baillie, nhà văn người Scotland (mất 1851)- 23 tháng 10 - Samuel Morey, nhà phát minh người Mỹ (mất 1843)- 30 tháng 10 - André Chénier, nhà văn người Pháp (mất 1794)- 1 tháng 11 - Spencer Perceval, Thủ tướng Vương quốc Anh (mất 1812)

**Mất**
 5 tháng 1 - Elizabeth của Nga (sinh 1709)- 11 tháng 1 - Louis-François Roubiliac, nhà điêu khắc người Pháp (sinh 1695)- 11 tháng 2 - Johann Tobias Krebs, nhà soạn nhạc Đức (sinh 1690)- 12 tháng 2 - Laurent Belissen, nhà soạn nhạc Pháp (sinh 1693)- 20 tháng 2 - Tobias Mayer, nhà thiên văn học Đức (sinh 1723)- 21 tháng 3 - Nicolas Louis de Lacaille, nhà thiên văn học Pháp (sinh 1713)- 26 tháng 5 - Alexander Gottlieb Baumgarten, nhà triết học Đức (sinh 1714)- 17 tháng 6 - Prosper Jolyot de Crébillon, nhà văn người Pháp (sinh 1674)- 19 tháng 6 - Johann Ernst Eberlin, nhà soạn nhạc Đức (sinh 1702)- 13 tháng 7 - James Bradley, Nhà thiên văn Hoàng gia Anh (sinh 1693)- 28 tháng 7 - George Dodington, 1st Baron Melcombe, nhà chính trị Anh (sinh 1691)- 21 tháng 8 - Lady Mary Wortley Montagu, nhà văn người Anh (sinh 1689)- 31 tháng 8 - Nhật hoàng Momozono của Nhật Bản (sinh 1741)- 17 tháng 9 - Francesco Geminiani, nhà soạn nhạc Ý (sinh 1687)- 6 Tháng 10 - Francesco MANFREDINI, nhà soạn nhạc Ý (sinh 1684)

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1762
1763

Năm 1763 (số La Mã: MDCCLXIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ bảy trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
 15 tháng 2: Hiệp định Hubertusburg kết thúc cuộc Chiến tranh Bảy năm ở châu Âu. Nhà vua nước Phổ Friedrich II Đại Đế giữ được nước.

**Sinh**

**Mất**
 11 tháng 7 – Peter Forsskål, nhà tự nhiên học, Đông phương học người Thụy Điển (s. 1732).

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1763
1764

Năm 1764 (số La Mã: MDCCLXIV) là một năm nhuận bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ năm của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
James Hargreaves sáng chế ra máy kéo sợi và  lấy tên con gái mình đặt cho máy, gọi là máy kéo sợi Jenny.

**Sinh**

**Mất**
Christian Goldbach - Nhà toán học Đức.

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1764
1765

Năm 1765 (số La Mã: MDCCLXV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
9 tháng 5 Lệnh quý phi được sắc phong làm  Lệnh Hoàng quý phi quản lý lục cung

**Sinh**
 11 tháng 1 - Antoine Alexandre Barbier, nhà thư viện Pháp (mất 1825)- 01 tháng 2 - Charles Hatchett, nhà hóa học người Anh (mất 1847)- 7 tháng 3 - Nicéphore Niépce, nhà phát minh người Pháp (mất 1833)- 27 tháng 3 - Franz Xaver von Baader, nhà triết học và thần học người Đức (mất 1841)- 01 tháng 4 - Luigi Schiavonetti, người Ý khắc (mất 1810)- 6 tháng 4 - Duke Charles Felix của Savoy (mất 1831)- 26 tháng 4 - Emma, Lady Hamilton, tiếng Anh tình nhân của Horatio Nelson (mất 1815)- 15 tháng 6 - Henry Thomas Colebrooke, người Anh (mất 1831)- 14 tháng 7-Abigail Adams Smith, con gái đầu của Abigail Adams và John Adams (mất 1813)- 26 tháng 7 - Jean-Baptiste Drouet, Bá tước d'Erlon, Pháp soái (mất 1844)- 21 tháng 8 - King William IV của Vương quốc Anh (mất 1837)- 18 tháng 9 - Đức Giáo hoàng Gregory XVI (mất 1837)- 08 tháng 10 - Harman Blennerhassett, luật sư người Mỹ gốc Ireland (mất 1831)- 17 tháng 10 - Henri Jacques Guillaume Clarke, chính trị gia Pháp (mất 1818)- 24 tháng 10 - James Mackintosh, người Scotland (mất 1832)- 14 tháng 11 - Robert Fulton, nhà phát minh người Mỹ (mất 1815)- 17 tháng 11 - Étienne-Jacques-Joseph-Alexandre MacDonald, người Pháp (mất 1840)- 20 tháng 11 - Sir Thomas Fremantle, chính trị gia người Anh (mất 1819)- 08 tháng 12 - Eli Whitney, nhà phát minh người Mỹ (mất 1825)- Ngày chưa biết
** Pyotr Bagration, tướng Nga (mất 1812)
** Mary Bryant, 
** James Smithson, nhà khoáng vật học và nhà hóa học người Anh (mất 1829)

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1765
1766

Năm 1766 (số La Mã: MDCCLXVI) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
3 tháng 1: Nguyễn Du, nhà thơ Việt Nam- 6 tháng 9: John Dalton, nhà vật lý, hoá học người Anh (m. 1844)

**Mất**
 14 tháng 7: Kế Hoàng Hậu Ô Lạp Na Lạp thị: là một phi tần rất được sủng ái của Càn Long. Nhưng sau chuyến du hành Nam tuần, bà lại bị thất sủng một cách đột ngột. Đây được coi là một bí ẩn lớn trong lịch sử Đại Thanh.

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1766
1767

Năm 1767 (số La Mã: MDCCLXVII) là một năm thường bắt đầu vào thứ năm trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ hai của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1767
1768

Năm 1768 (số La Mã: MDCCLXVIII) là một năm nhuận bắt đầu từ ngày Thứ Sáu trong lịch Gregory (hoặc là một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ ba của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 07 tháng 1 - Joseph Bonaparte, vua của Napoli và Tây Ban Nha (mất 1844)- 28 tháng 1 - Frederik VI của Đan Mạch (mất 1839)- 12 tháng 2 - Franz II, Hoàng đế La Mã Thần thánh (mất 1835)- 13 tháng 2 - Édouard Adolphe Casimir Joseph Mortier, Pháp soái (mất 1835)- 21 tháng 3 - Jean Baptiste Joseph Fourier, nhà toán học và vật lý học Pháp (mất 1830)- 22 tháng ba - Melesina rãnh, Ailen sinh ra nhà văn, nhà xa hội (mất 1827)- 03 tháng 5 - Charles Tennant, nhà hóa học và nhà công nghiệp người Scotland (mất 1838)- 17 tháng 5 - Caroline xứ Braunschweig-Wolfenbüttel, vương hậu của George IV của Vương quốc Anh (mất 1821)- 17 tháng 5 - Henry Paget, 1 Hán của Anglesey, người Anh (mất 1854)- 20 tháng 5 - Dolley Madison, Đệ Nhất Phu nhân Hoa Kỳ (mất 1849)- 09 tháng 6 - Samuel Slater, nhà tư bản công nghiệp người Mỹ (mất 1835)- 27 tháng 7 - Charlotte Corday. Pháp murderess của Jean-Paul Marat (mất 1793)- 6 Tháng 8 - Jean-Baptiste Bessières, Pháp soái (mất 1813)- 04 tháng 9 - François-René de Chateaubriand, nhà văn người Pháp và ngoại giao (mất 1848)- 23 tháng 9 - William Wallace, nhà toán học người Scotland (mất 1843)- 2 tháng 10 - William Carr Beresford, 1 Viscount Beresford, chính trị gia Anh (mất 1854)- 3 tháng 11 - Karađorđe Petrović, lãnh đạo Serbia khởi nghĩa Serbia lần đầu chống lại Đế quốc Ottoman, và người sáng lập của Nhà Karađorđević của Serbia (mất 1817)- 18 tháng 11 - Zacharias Werner, nhà tôn giáo nhà thơ Đức (mất 1823)- 18 tháng 11 - José Ruiz de Marchena Cueto, nhà văn người Tây Ban Nha (mất 1821)- 21 tháng 11 - Friedrich Schleiermacher, nhà thần học Đức (mất 1834)

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1768
1782

Năm 1782 (số La Mã: MDCCLXXXII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Tháng 2**
 Nguyễn Huệ đem thủy quân nam hạ, phá tan quân Nguyễn trong trận Ngã Bảy, giết cai cơ Mạc Huè, Nguyễn Ánh dẫn tàn quân trốn chạy về Hậu Giang.

**Tháng 9**
 Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm mất, Đặng Thị Huệ cùng Hoàng Đình Bảo lập Trịnh Cán lên nối nghiệp chúa tức Điện Đô Vương.

**Tháng 10**
 Bọn Dự Vũ xúi quân Tam Phủ truất ngôi chúa của Trịnh Cán lập Trịnh Khải lên thay tức là Đoan Nam Vương

**Sinh**
 Nguyễn Phúc Ngọc Châu, phong hiệu Bình Thái Công chúa, công chúa con vua Gia Long nhà Nguyễn (m. 1847)- Nguyễn Phúc Hy, tước phong Thuận An công, hoàng tử con vua Gia Long (m. 1801)

**Mất**
 Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm - chúa Trịnh ở Đàng Ngoài nước Đại Việt (s. 1739)- Điện Đô vương Trịnh Cán - chúa Trịnh ở Đàng Ngoài nước Đại Việt (s. 1777)

**Tham khảo==
1783

Năm 1783 (số La Mã: MDCCLXXXIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Tháng 2**
 Nguyễn Huệ, Nguyễn Lữ lần thứ tư tiến công Gia Định, phá tan quân Nguyễn, Nguyễn Ánh chạy trốn về Đồng Tuyên.

**Tháng 8**
 Quân Tây Sơn truy kích, Nguyễn Ánh trốn ra đảo Côn Lôn.

**Sinh**
 Cảnh Thịnh Đế Nguyễn Quang Toản.

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1783
1785

Năm 1785 (số La Mã: MDCCLXXXV) là một năm thường bắt đầu vào thứ bảy trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Tháng 1**
 Ngày 19 và 20: trận Rạch Gầm - Xoài Mút, quân Tây Sơn đại phá quân Xiêm La.- Nhà vua nước Phổ Friedrich II Đại Đế thiết lập "Liên minh các Vương hầu", bảo vệ các Vương hầu người Đức chống lại những âm mưu thôn tính của Đế quốc Áo.

**Tháng 3**
 Bị Tây Sơn truy đuối, Nguyễn Ánh trốn sang Xiêm.

**Sinh**
 Lâm Tắc Từ, tướng nhà Thanh, vị quan đã ra lệnh đốt thuốc phiện của người Anh

**Mất**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1785
1786

Năm 1786 (số La Mã: MDCCLXXXVI) là một năm thường bắt đầu vào ngày Chủ nhật trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ năm của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Tháng 3**
 Đàng Ngoài xảy ra nạn đói lớn, Trịnh Khải ra lệnh cho nhà giàu phải góp tiền phát chẩn cho nạn dân.

**Tháng 4**
 Phạm Ngô Cầu sai sứ giả Nguyễn Phú phân định biên giới với Tây Sơn.

**Tháng 5**
 Ngày 25: quân Tây Sơn tấn công đèo Hải Vân.

**Tháng 6**
 Ngày 16: quân Tây Sơn đánh chiếm Phú Xuân.- Ngày 21: quân Tây Sơn chiếm lũy Thầy.

**Tháng 7**
 Nguyễn Huệ và Nguyễn Hữu Chỉnh ra bắc diệt chúa Trịnh Khải.- Trịnh Khải bại trận bị bắt tự sát mà chết.- Vua Thái Đức Nguyễn Nhạc ra bắc.- Lê Duy Khiêm lên ngôi vua niên hiệu Chiêu Thống (vua thứ 16 nhà Lê Trung Hưng).

**Tháng 8**
 Tây Sơn rút quân về miền Nam.- Bọn Hoàng Phùng Cơ, Đinh Tích Nhưõng khởi binh khôi phục họ Trịnh.

**Tháng 9**
 Trịnh Bồng được phong làm Nguyên soái, Tổng quốc chính Án Đô Vương.

**Tháng 11**
 Trịnh Bồng và Dương Trọng Tế đem quân vây cung vua đòi phế Lê Chiêu Thống để lập vua khác nhưng thất bại.

**Tháng 12**
 Nguyễn Hữu Chỉnh ra Hà Bắc đánh dẹp Trịnh Bồng phò tá Lê Chiêu Thống.

**Sinh**
 8 tháng 1 - Nicholas Biddle, Chủ tịch Ngân hàng thứ hai của Hoa Kỳ (mất 1844)- 12 tháng 1 - Sir Robert Inglis, Bt, chính trị gia Anh(mất 1855)- 23 tháng 1 - Auguste de Montferrand, kiến trúc sư người Pháp (mất 1858)- 16 tháng 2 - Maria Pavlovna của Nga, nữ công tước của Saxe-Weimar Eisenach (mất 1859)- 24 tháng 2 - Martin W. Bates, Thượng nghị sĩ từ Delaware (mất 1869)- 24 tháng 2 - Wilhelm Grimm, nhà ngôn ngữ học và nghệ thuật dân gian Đức (mất 1859)- 22 tháng 3 - Joachim Lelewel, nhà sử học Ba Lan (mất 1861)- 14 tháng 5 – Susan Euphemia Beckford, Công tước phu nhân xứ Hamilton- 13 tháng 6 - Winfield Scott, tướng Mỹ (mất 1866)- 17 tháng 8 - David "Davy" Crockett, người Mỹ (mất 1836)- 25 tháng 8 - Ludwig I của Bayern (mất 1868)- 10 tháng 9 - William Mason, chính trị gia người Mỹ (mất 1860)- 11 tháng 9 - Friedrich Kuhlau, nhà soạn nhạc người Đức (mất 1832)- 18 tháng 9 - VIII Christian của Đan Mạch (mất 1848)- 24 tháng 9 - Charles Bianconi, doanh nhân Ý-Ailen (mất 1875)- 29 tháng 9 - Guadalupe Victoria, tổng thống Mexico (mất 1843)- 18 tháng 11- 12 tháng 12 - William L. Marcy, người Mỹ (mất 1857)
*Không rõ ngày tháng sinh
** Jean-François Barrière, sử gia người Pháp
** Kim Jeonghui, người Hàn Quốc (mất 1856)
** Alexander Bryan Johnson, nhà triết học người Mỹ (mất 1867)

**Mất**
 Lê Hiển Tông, Vua nước Đại Việt (sinh 1717), năm Cảnh Hưng 46 (Ất Tỵ).- Đoan Nam vương Trịnh Tông, Chúa Trịnh ở Đàng Ngoài (sinh 1763)- Friedrich II của Phổ - Tuyển hầu xứ Brandenburg (sinh ngày 2 1712)

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1786
1792

Năm 1792 (số La Mã: MDCCXCII) là một năm nhuận bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory (hoặc một năm nhuận bắt đầu từ ngày thứ năm của lịch Julian chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Tháng 8**
 9 tháng 8: Gia Nghĩa Mai Sơn tại Đài Loan xảy ra động đất.- 10 tháng 8: đại cách mạng Pháp.

**Tháng 9**
 16 tháng 9: Vua Quang Trung mất, thái tử Quang Toản kế vị tức vua Cảnh Thịnh.- 22 tháng 9: Pháp thành lập đệ Nhất cộng hòa.

**Sinh**
 12 tháng 1 – Johann Arfvedson, nhà hóa học Thụy Điển (mất 1841)- 10 tháng 2 – Captain Frederick Marryat, người Anh (mất 1848)- 15 tháng 2 – Floride Calhoun, người Hoa Kỳ (mất 1866)- 28 tháng 2 – Karl Ernst von Baer, nhà khoa học người Estonia (mất 1876)- 29 tháng 2 – Gioacchino Rossini, nhà soạn nhạc người Ý (mất 1868)- 3 tháng 3 – Johann Ludwig Karl Gieseler, nhà sử học người Đức (mất 1854)- 4 tháng 3 – Samuel Slocum, nhà phát minh người Mỹ (mất 1861)- 7 tháng 3 – John Herschel, nhà toán học và thiên văn người Anh (mất 1871)- 1 tháng 4 – Karl Gottlob Zumpt, học giả người Đức (mất 1894)- 23 tháng 4 – John Thomas Romney Robinson, nhà thiên văn học và vật lý (mất 1882)- 25 tháng 4 – John Keble, nhà thơ người Anh (mất 1866)- 13 tháng 5 – Giáo hoàng Piô IX (mất 1878)- 15 tháng 5 – James Mayer Rothschild, người Đức (mất 1868)- 17 tháng 5 – Anne Isabella Milbanke, vợ của George Gordon Byron, 6 Nam tước Byron- 18 tháng 5 – Margaret Ann Neve, (mất 1903)- 21 tháng 5 – Gaspard-Gustave Coriolis, kỹ sư và nhà khoa học Pháp (mất 1843)- 15 tháng 6 – John Pascoe Fawkner, người tiên phong và nhà xuất bản tờ báo ở Melbourne, Victoria, Úc (mất 1869)- 16 tháng 6 – John Linnell, họa sĩ người Anh (mất 1882)- 4 tháng 8 – Percy Bysshe Shelley, nhà thơ người Anh (mất 1822)- 17 tháng 10 – John Bowring, học giả, Thống đốc Hồng Kông thứ tư (mất 1872)- 1 tháng 12 – Nikolai Ivanovich Lobachevsky, nhà toán học người Nga (mất 1856)
*Không rõ – Ngô Thị Chính, phong hiệu Nhất giai Hiền phi, phi tần của vua Minh Mạng (m. 1843)

**Mất**
 29 tháng 7 âm lịch (16 tháng 9 dương lịch) – Vua Quang Trung nhà Tây Sơn (Đại Việt)

**Xây Dựng**
 13 tháng 10 – Tổng thống Washington đặt viên đá đầu tiên xây dựng nhà Trắng (White House)

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1792
1793

Năm 1793 (số La Mã: MDCCXCIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**

**Sinh**
 3 tháng 1 – Lucretia Mott, nhà hoạt động quyền phụ nữ Mỹ và chế độ nô lệ (mất 1880)- 14 tháng 1 – John C. Clark, chính trị gia người Mỹ (mất 1852)- 2 tháng 3 – Sam Houston, Tổng thống Cộng hòa Texas (mất 1863)- 3 tháng 3 – William Charles Macready, Diễn viên người Anh (mất 1873)- 4 tháng 3 – Karl Lachmann, nhà ngôn ngư học Đức (mất 1851)- 6 tháng 3 – William Dick, người sáng lập Edinburgh College (mất 1866)- 19 tháng 4 – Thiên hoàng Ferdinand I của Áo (mất 1875)- 1 tháng 6 – Augustus Earle, nghệ sĩ (mất 1838)- 6 tháng 6 – Edward C. Delevan, người Mỹ (mất 1871)- 25 tháng 9 – Felicia Hemans, nhà thơ người Anh (mất 1835)- 3 tháng 11 – Stephen F. Austin, người Mỹ (mất 1836)

**Mất**
 26 tháng 1 – Francesco Guardi, họa sĩ người Ý (sinh 1712)- 21 tháng 1 – Vua Louis XVI của Pháp (thực hiện) (sinh 1754)- 1 tháng 2 – William Wildman Shute Barrington, chính khách Anh (sinh 1717)- 6 tháng 2 – Carlo Goldoni, nhà soạn kịch người Ý (sinh 1707)- 2 tháng 3 – Carl Gustaf Pilo, nghệ sĩ Thụy Điển- 4 tháng 3 – Jean Louis Marie de Bourbon, duc de Penthièvre, đô đốc người Pháp (sinh 1725)- 20 tháng 3 – William Murray, 1 Earl của Mansfield, thẩm phán và chính trị gia người Scotland (sinh 1705)- 26 tháng 3 – John Mudge, tiếng Anh bác sĩ, nhà phát minh (sinh 1721)- 15 tháng 4 – Ignacije Szentmartony, Croatia truyền giáo Dòng Tên và Địa lý (sinh 1718)- 29 tháng 4
** Yechezkel Landau, người Ba Lan (sinh 1713)
** John Michell, nhà khoa học Anh (sinh 1724)- 3 tháng 5 – Martin Gerbert, nhà thần học và sử gia Đức (sinh 1720)- 7 tháng 5 – Pietro Nardini, nhà soạn nhạc Ý (sinh 1722)- 18 tháng 5 – Timur Shah Durrani, người cai trị của Đế quốc Durrani (sinh 1748)- 20 tháng 5 – Charles Bonnet, nhà tự nhiên học Thụy Sĩ (sinh 1720)- 16 tháng 10 âm lịch – Lê Chiêu Thống, vị vua cuối cùng nhà Hậu Lê của nước Đại Việt (tại Bắc Kinh, Trung Quốc) (sinh 1765)- 17 tháng 7 – Charlotte Corday, kẻ ám sát Jean-Paul Marat (sinh 1768)- 13 tháng 7 – Jean-Paul Marat, nhà chính trị người Pháp (sinh 1743) - Vương hậu Maria Antonia, Vương hậu của vua Louis XVI (sinh 1755)
*Nguyễn Nhạc, vị hoàng đế sáng lập nhà Tây Sơn (sinh 1743)

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1793
1795

1795 (số La Mã: MDCCXCV) là một năm thường bắt đầu vào thứ năm trong lịch Gregory (hoặc một năm thường bắt đầu vào thứ hai của lịch Julius chậm hơn 11 ngày).

**Sự kiện**
14 tháng 1 – Trường Đại học North Carolina (đổi tên thành Trường Đại học North Carolina tại Chapel Hill vào năm 1963) mở cửa nhận sinh viên, trở thành trường đại học tiểu bang đầu tiên ở Hoa Kỳ.- 16 tháng 1 – Pháp chiếm Utrecht, Hà Lan.- 17 tháng 1 – Cách mạng xảy ra tại Amsterdam.- 19 tháng 1 – Cộng hòa Batavia được công bố.- 20 tháng 1 – quân Pháp vào Amsterdam.- 5 tháng 4 – Hòa ước Basel được ký kết giữa Pháp và Phổ.- 7 tháng 4 – Pháp thông qua việc chọn mét là đơn vị chiều dài.- 3 tháng 9 – Lệnh Ý Hoàng quý phi được truy phong là Hiếu Nghi Thuần Hoàng hậu- 3 tháng 9 – Vĩnh Diễm lên ngôi Hoàng thái tử

**Sinh**
 18 tháng 1 – Anna Pavlovna của Nga, Hoàng hậu Hà Lan (mất 1865)- 3 tháng 2 – Antonio José de Sucre, lãnh đạo cách mạng Venezuela (mất 1830)- 18 tháng 2 – George Peabody, doanh nhân và nhà từ thiện Mỹ (mất 1869)- 19 tháng 5 – Johns Hopkins, doanh nhân và nhà từ thiện Mỹ (mất 1873)- 23 tháng 5 – Charles Barry, kiến trúc sư người Anh (mất 1860)- 19 tháng 6 – James Braid, bác sĩ phẫu thuật người Scotland (mất 1860)- 1 tháng 9 – James Gordon Bennett, nhà xuất bản báo chí người Mỹ (mất 1892)- 6 tháng 9 – Baraguey Achille d'Hilliers, Thống chế Pháp (mất 1878)- 16 tháng 9 – Saverio Mercadante, nhà soạn nhạc người Ý (mất 1870)- 18 tháng 9 – Kondraty Ryleyev, nhà thơ người Nga.- 15 tháng 10 – Vua Friedrich Wilhelm IV của Phổ (mất 1861)- 16 tháng 10 – William Buell Sprague, mục sư và tác gia người Mỹ (mất 1876)- 31 tháng 10 – John Keats, nhà thơ người Anh (mất 1821)- 2 tháng 11 – James Knox Polk, Tổng thống Hoa Kỳ thứ 11 (mất 1849)- 12 tháng 11 – Thaddeus William Harris, nhà tự nhiên học người Mỹ (mất 1856)- 4 tháng 12 – Thomas Carlyle, nhà văn, nhà sử học người Scotland (mất 1881)- 10 tháng 12 – Matthias W. Baldwin, nhà sản xuất đầu máy Mỹ (mất 1866)
*Không rõ – Hồ Thị Tùy, phong hiệu Ngũ giai An tần, phi tần của vua Minh Mạng (m. 1839)

**Mất**
 Đại tư mã Ngô Văn Sở nhà Tây Sơn (Việt Nam)- Thái sư Bùi Đắc Tuyên nhà Tây Sơn (Việt Nam)

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1795