Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Bạc má rừng

Bạc má rừng hay bạc má mày vàng (danh pháp hai phần: Sylviparus modestus) là một loài chim trong họ Paridae. Nó được đặt trong chi đơn loài Sylviparus.
Loài chim này được tìm thấy tại Bhutan, Trung Quốc, Ấn Độ, Lào, Myanma, Nepal, Thái Lan và Việt Nam. Môi trường sinh sống tự nhiên của nó là các khu rừng ẩm ướt vùng đất thấp và miền núi nhiệt đới và cận nhiệt đới tới độ cao trong khoảng 500-3.000 m.

**Phân loại**
Loài bạc má này trước đây từng được đặt trong chi Parus, nhưng dường như không có mối quan hệ gần với bất kỳ thành viên nào trong họ này; có thể có quan hệ gần gũi nhất với chim mào vàng (Melanochlora sultanea). Hành vi và bộ lông gợi ý về mối quan hệ gần (có thể) với họ Tước mào vàng (Regulidae), nhưng giọng hót, hành vi sinh sản, thức ăn và hình thái của mỏ và màu chân lại là điển hình cho họ Bạc má.

**Các phân loài**
Theo Internet Bird Collection thì loài này chứa 3 phân loài như sau:- S. m. klossi Delacour & Jabouille, 1930: Tây Nguyên Việt Nam (Đà Lạt)- S. m. modestus E. Burton, 1836: Toàn vùng phân bố- S. m. simlaensis Stuart Baker, 1917: tây bắc Himalaya, từ đông Kashmir tới bắc Ấn Độ tại Kumaon.

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Del Hoyo J.; Elliot, A. & Christie D. (chủ biên). (2007). Handbook of the Birds of the World. Quyển 12: Picathartes to Tits and Chickadees. Lynx Edicions. ISBN 978-84-96553-42-2-  Hình ảnh tại Animal Diversity Web.
M
Thể loại:Chim Trung Quốc
Thể loại:Chim Việt Nam
Thể loại:Chim Lào
Thể loại:Chim Myanmar
Thể loại:Chim Bhutan
Thể loại:Chim Thái Lan
Thể loại:Chim Nepal
Thể loại:Chim châu Á
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1836
Thể loại:Chim Ấn Độ
Thể loại:Chim Đông Nam Á
Cành cạch Madagascar

Cành cạch Madagascar hay cành cạch đen Madagascar (danh pháp hai phần: Hypsipetes madagascariensis) là một loài chim trong họ Chào mào (Pycnonotidae). Chúng được tìm thấy tại Comoros, Madagascar, Mayotte và Seychelles.
Đôi khi được coi là tạo thành siêu loài với tất cả mọi thành viên khác của chi này, và trong quá khứ tất cả đã từn được coi là cùng loài. Phân tích phân tử gần đây chỉ ra rằng loài hiện tại và H. olivaceus (cành cạch Mauritius) là các đơn vị phân loại có quan hệ chị em; và các quần thể tại Madagascar và Comoros (chủng định danh) tạo thành một nhóm đơn ngành, có quan hệ chị em với chủng rostratus. Hiện tại người ta công nhận hai phân loài:- H. m. madagascariensis (Statius Muller, 1776) - quần đảo Comoros (cả bốn đảo chính và một vài đảo nhỏ), quần đảo Glorieuse (Grande Glorieuse I) và Madagascar.- H. m. rostratus (Ridgway, 1893) - Aldabra.

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Tham khảo**
Trứng Hypsipetes madagascariensis - Hypsipetes madagascariensis- Hypsipetes madagascariensis
M
M
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1776
Thể loại:Chim Comoros
Thể loại:Chim Madagascar
Thể loại:Chim Mayotte
Thể loại:Chim Seychelles
Đinh Hoàng Max

Đinh Hoàng Max (tên khai sinh là Maxwell Eyerakpo; sinh ngày 14 tháng 12 năm 1986) là một cầu thủ bóng đá người Nigeria nhập quốc tịch Việt Nam chơi ở vị trí tiền vệ.
Trong sự nghiệp, Đinh Hoàng Max từng khoác áo nhiều câu lạc bộ Việt Nam như Hà Nội T&T, Ninh Bình, Hải Phòng, Đồng Tháp, Xuân Thành Sài Gòn, Hùng Vương An Giang, Than Quảng Ninh, XSKT Cần Thơ và Becamex Bình Dương và Topenland Bình Định.

**Sự nghiệp câu lạc bộ**

**Vissai Ninh Bình**
Đinh Hoàng Max (Maxwell) đã từng chơi cho Đồng Tháp mùa 2005-2007, T&T Hà Nội 2008, trước khi được chuyển về Câu lạc bộ bóng đá Xi măng The Vissai Ninh Bình mùa hè năm 2008.
Anh chơi xuất sắc trong màu áo V. Ninh Bình và là một trong những mảnh ghép quan trong giúp Ninh Bình thăng hạng. Mùa giải 2010 anh được Ninh Bình cho sang đội hình Hải Phòng thi đấu và lại trở về Ninh Bình vào mùa giải 2011.

**Becamex Bình Dương**
Đinh Hoàng Max đến với Câu lạc bộ bóng đá Becamex Bình Dương như một sự bổ sung bất đắc dĩ, vì Bình Dương đang trong giai đoạn trẻ hóa lực lượng. Trước đó, anh từng ra bắc vào nam chơi cho các câu lạc An Giang F.C, Than Quảng Ninh F.C., XSKT Cần Thơ F.C.

**Sự nghiệp quốc tế**
Với sự giúp đỡ của Chủ tịch Hoàng Mạnh Trường, đầu năm 2009 anh chính thức được làm công dân Việt Nam với cái tên Đinh Hoàng Max. Nửa năm sau ngày được vinh dự mang tên họ của vua Đinh Bộ Lĩnh, từ mảnh đất của đất cố đô Hoa Lư, Đinh Hoàng Max đã được khoác lên mình màu áo đội tuyển quốc gia. Anh có trận ra mắt đội tuyển quốc gia Việt Nam trong trận giao hữu với câu lạc bộ Olympiakos của Hy Lạp ngày 14/5/2009. Sau đó là trận giao hữu với Kuwait ngày 31/5/2009.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
 Lý lịchbot=InternetArchiveBot - Hoàng La, Hoàng Max tập làm người Việtbot=InternetArchiveBot - Hai chàng "Tây" họ Đinh Hoàng và lời gọi Calisto date=2009-05-04 
Thể loại:Công dân nhập tịch Việt Nam
Thể loại:Tiền vệ bóng đá
Thể loại:Cầu thủ bóng đá nam Việt Nam
Thể loại:Cầu thủ bóng đá Nigeria
Thể loại:Cầu thủ đội tuyển bóng đá quốc gia Việt Nam
Thể loại:Cầu thủ giải bóng đá vô địch quốc gia Việt Nam
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Hà Nội (2016)
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Xi măng The Vissai Ninh Bình
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Than Quảng Ninh
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá An Giang
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Hải Phòng
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Đồng Tháp
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Xuân Thành Sài Gòn
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Cần Thơ
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Becamex Bình Dương
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Bình Định
Thể loại:Cầu thủ câu lạc bộ bóng đá Bình Thuận
Cành cạch núi

Cành cạch núi (danh pháp hai phần: Ixos mcclellandii) là một loài chim trong họ Chào mào (Pycnonotidae). Nó thường hay được đặt trong chi Hypsipetes, nhưng dường như có quan hệ họ hàng gần với loài điển hình của chi Ixos là cành cạch Sunda hay cành cạch cánh xanh (I. virescens).
Nó được tìm thấy tại Bangladesh, Bhutan, Campuchia, Trung Quốc, Hồng Kông, Ấn Độ, Lào, Malaysia, Myanma, Nepal, Thái Lan và Việt Nam. Môi trường sống tự nhiên của nó là các khu rừng ẩm ướt vùng đất thấp nhiệt đới hay cận nhiệt đới. Sách đỏ IUCN coi nó là loài ít quan tâm.
Tên loài đôi khi bị viết thành macclellandii. Sự giới hạn các chủng là phức tạp, đòi hỏi phải có sự xem xét lại kỹ lưỡng. Một vài chủng có thể là các loài tách biệt, như canescens về mặt địa lý là cô lập và không phù hợp với kiểu hình chung của biến động màu sắc bộ lông; các chủng còn lại thì lại dường như quá ít khác biệt hay biến đổi để đảm bảo cho sự công nhận về mặt phân loại. Cũng cần xem xét chi tiết về các biến đổi của giọng hót theo địa lý. Chủng vargus (được miêu tả từ Nepal) dường như không thể phân biệt với chủng định danh và được coi là đồng nghĩa của nó; chủng binghami (các bang Shan miền nam, Myanma) được coi chỉ là một kiểu hình màu sắc của chủng tickelli và cũng được coi là đồng nghĩa của nó. Hiện tại người ta tạm thời công nhận 9 phân loài như sau:
Cành cạch núi ở Kaeng Krachan, Phetchaburi, Thái Lan.- I. m. mcclellandii (Horsfield, 1840) - Nepal, bắc Ấn Độ (đông Himalaya từ Uttaranchal về phía đông tới đông bắc Arunachal, và các vùng đồi từ nam Assam về phía nam tới Mizoram) và tây bắc Myanma; cũng thông báo là có tại đông nam Tây Tạng.- I. m. ventralis Stresemann, 1940 - tây và tây nam Myanma (kể cả Arakan); các thông báo cũ cho thấy có tại Bangladesh (vùng đồi Chittagong).- I. m. tickelli (Blyth, 1855) - đông Myanma và bắc Thái Lan.- I. m. similis (Rothschild, 1921) - nam Trung Quốc (tây và nam Vân Nam) và đông bắc Myanma về phía nam tới bắc Đông Dương.- I. m. holtii (Swinhoe, 1861) - đông nam Trung Quốc (Quảng Tây, Giang Tây, Quảng Đông, Phúc Kiến) và bắc Việt Nam.- I. m. loquax Deignan, 1940 - tây bắc & đông bắc Thái Lan và nam Lào.- I. m. griseiventer (Robinson & Kloss, 1919) - nam Việt Nam (nam Trung Bộ).- I. m. canescens Riley, 1933 - đông nam Thái Lan và tây nam Campuchia.- I. m. peracensis (Hartert & Butler, 1898) - nam Thái Lan và bắc bán đảo Mã Lai.

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Ixos mcclellandii- Ixos mcclellandii
M
Thể loại:Chim Ấn Độ
Thể loại:Chim Nepal
Thể loại:Chim Bangladesh
Thể loại:Chim Thái Lan
Thể loại:Chim Malaysia
Thể loại:Chim Lào
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1840
M
Thể loại:Chim Bhutan
Thể loại:Chim Việt Nam
Thể loại:Chim Myanmar
Thể loại:Chim Campuchia
Thể loại:Chim Hồng Kông
An Phú, Thủ Đức

An Phú là một phường thuộc thành phố Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.

**Địa lý**
Phường An Phú nằm ở phía trung tâm thành phố Thủ Đức, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp phường Phước Long B
*Phía tây giáp phường An Khánh
*Phía nam giáp các phường Bình Trưng Đông và Bình Trưng Tây
*Phía bắc giáp quận Bình Thạnh và các phường Thảo Điền, Trường Thọ, Phước Long A, Phước Bình.
Phường có diện tích 10,21 km², dân số năm 2021 là 28.559 người, mật độ dân số đạt 2.797 người/km².

**Lịch sử**
Dưới thời Pháp thuộc, An Phú là một làng thuộc tổng An Bình, quận Thủ Đức, tỉnh Gia Định. Về sau, làng An Phú được mở rộng trên cơ sở sáp nhập làng Đông Phú kế cận.
Sau năm 1956, các làng được gọi là xã, An Phú là một xã thuộc quận Thủ Đức.
Sau năm 1975, xã An Phú thuộc huyện Thủ Đức, Thành phố Hồ Chí Minh.
Ngày 6 tháng 1 năm 1997, Chính phủ ban hành Nghị định số 03-CP. Theo đó:
*Chuyển xã An Phú về Quận 2 mới thành lập
*Thành lập phường An Phú trên cơ sở 1.042 ha diện tích tự nhiên và 6.724 người của xã An Phú
*Thành lập phường Thảo Điền trên cơ sở 375 ha diện tích tự nhiên và 6.714 người còn lại của xã An Phú.
Ngày 9 tháng 12 năm 2020, Ủy ban thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết 1111/NQ-UBTVQH14 về việc thành lập thành phố Thủ Đức trên cơ sở sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của Quận 2, Quận 9 và quận Thủ Đức, phường An Phú thuộc thành phố Thủ Đức như hiện nay.

**Chú thích**

**Xem thêm==
Christian Kramp

Analyse des réfractions astronomiques et terrestres, 1799
Christian Kramp (8 tháng 7 năm 1760 – 13 tháng 5 năm 1826) là một nhà toán học người Pháp làm việc chủ yếu với các số giai thừa.
Cha của Christian Kramp là thầy của ông ở trường ngữ pháp Strasbourg. Kramp tốt nghiệp ngành y học. Tuy nhiên, ông ta lại quan tâm đến những lĩnh vực ngoài ngành y. Ngoài một số tác phẩm về y học, ông ta đã xuất bản một tác phẩm về tinh thể học vào 1793. Vào 1795 nước Pháp sáp nhập khu vực Rhineland nơi mà Kramp đang làm việc và sau đó ông ta trở thành một giảng viên ở Köln (thành phố này từng là của Pháp từ 1794 tới 1815), dạy toán, hóa và vật lý.
Kramp được bổ nhiệm là giáo sư toán ở Strasbourg, ngôi làng nơi ông sinh ra vào 1809. Ông ta được bầu vào hàn lâm viện Pháp trong lĩnh vực hình học vào năm 1817. Cũng như Bessel, Legendre và Gauss đã từng làm, Kramp làm việc về hàm giai thừa với các số không phải là số nguyên. Công việc của ông ta về các số giai thừa thì độc lập với của James Stirling và Vandermonde. Ông ta là người đầu tiên dùng ký hiệu n!

**Tham khảo**
Thể loại:Nhà toán học Pháp
Thể loại:Mất năm 1826
Thể loại:Nhà toán học thế kỷ 19
Thể loại:Sinh năm 1760
Thể loại:Viện sĩ Viện Hàn lâm Khoa học Pháp
Sport aerobic tại Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007

Sport Aerobic là môn thi đấu chính thức tại Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007 được tổ chức tại Ma Cao, CHND Trung Hoa từ ngày 26 đến ngày 28 tháng 10 năm 2007.

**Tổng kết huy chương**

**Bảng xếp hạng**

****

**Đơn nam**
Vòng loại - 27 tháng 10
Chung kết - 28 tháng 10

**Đơn nữ**
Vòng loại - 26 tháng 10
Chung kết - 28 tháng 10

**Đôi nam - nữ**
Vòng loại - 26 tháng 10
Chung kết - 28 tháng 10

**Đồng đội ba người**
Vòng loại - 27 tháng 10
Chung kết - 28 tháng 10

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  Trang web chính thức của Asian Indoor Games 2007 date=2005-12-13 
Thể loại:Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007
Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á
Bóng đá trong nhà tại Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007

Bóng đá trong nhà là môn thi đấu chính thức của Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007 diễn ra tại Ma Cao, Trung Quốc từ ngày 26 tháng 10 đến ngày 3 tháng 11 năm 2007.

**Tổng kết**

**Bảng thành tích**

**Đội chiến thắng**

**Nam**

**Vòng loại**

**Bảng A**

**Bảng B**

**Bảng C**

**Bảng D**
 Trận Kuwait bị huỷ kết quả

**Loại trực tiếp**

**Tứ kết**
----
----
----

**Bán kết**
----

**Tranh huy chương đồng**

**Tranh huy chương vàng**

**Nữ**

**Vòng loại**

**Bảng A**

**Bảng B**

**Placing round**

**Loại trực tiếp**

**Bán kết**
----

**Tranh huy chương đồng**

**Tranh huy chương vàng**

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  RSSSF
Thể loại:Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á 2007
Đại hội Thể thao Trong nhà châu Á
Vệ

Vệ trong tiếng Việt có thể là:
*Tên gọi một con sông tại Quảng Ngãi: sông Vệ
*Một họ người Trung Quốc: Vệ (họ)
*Một nước thời Xuân Thu tại Trung Quốc: Vệ (nước)
Vệ quốc

Vệ quốc có thể hiểu là:
*Nước Vệ, một nước tồn tại từ thời Tây Chu đến thời nhà Tần trong lịch sử Trung Quốc
*Bảo vệ quốc gia, xem Vệ binh quốc gia.
Phường 8, Quận 5

Phường 8 là một phường thuộc Quận 5, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.
Phường 8 có diện tích 0,23 km², dân số năm 2021 là 6.746 người,  mật độ dân số đạt 29.330 người/km².
Phường là nơi đặt trụ sở của Ủy ban Nhân dân và Hội đồng nhân dân Quận 5.

**Chú thích**

**Tham khảo==
Phú Mỹ, Quận 7

Phú Mỹ là một phường thuộc Quận 7, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.

**Địa lý**
Phường Phú Mỹ nằm ở phía nam Quận 7, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp tỉnh Đồng Nai qua sông Nhà Bè
*Phía tây giáp và phía nam giáp huyện Nhà Bè
*Phía bắc giáp các phường Phú Thuận và Tân Phú.
Phường có diện tích 3,95 km², dân số năm 2021 là 33.729 người,  mật độ dân số đạt 8.538 người/km².

**Lịch sử**
Dưới thời nhà Nguyễn, địa bàn phường Phú Mỹ hiện nay là một phần làng Phú Mỹ Tây thuộc tổng Bình Trị Hạ, huyện Bình Dương, phủ Tân Bình, tỉnh Gia Định. Đến thời Pháp thuộc, chính quyền đặt tổng Bình Trị Hạ thuộc quận Nhà Bè, tỉnh Gia Định.
Sau năm 1956, các làng gọi là xã, Phú Mỹ Tây là một xã thuộc quận Nhà Bè.
Sau năm 1975, xã Phú Mỹ Tây được đổi tên thành xã Phú Mỹ thuộc huyện Nhà Bè, Thành phố Hồ Chí Minh.
Ngày 17 tháng 7 năm 1986, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 87-HĐBT. Theo đó, thành lập thị trấn Nhà Bè, thị trấn huyện lỵ huyện Nhà Bè trên cơ sở 430 ha diện tích tự nhiên và 5.001 người của xã Phú Mỹ, 423 ha diện tích tự nhiên và 10.948 người của xã Phú Xuân.
Ngày 6 tháng 1 năm 1997, Chính phủ ban hành Nghị định số 03-CP. Theo đó, thành lập phường Phú Mỹ thuộc Quận 7 trên cơ sở 373 ha diện tích tự nhiên và 6.674 người của thị trấn Nhà Bè thuộc huyện Nhà Bè.

**Chú thích**

**Xem thêm==
Phường 5, Quận 8

Phường 5 là một phường thuộc Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.

**Địa lý**
Phường 5 nằm ở trung tâm Quận 8, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp Phường 4
*Phía tây giáp Phường 6
*Phía nam giáp huyện Bình Chánh
*Phía bắc giáp Phường 9, Phường 10, Phường 11 và Phường 12 với ranh giới là kênh Đôi.
Phường có diện tích 1,62 km², dân số năm 2021 là 46.255 người,  mật độ dân số đạt 28.552 người/km².

**Hành chính**
Phường 5 được chia thành 10 khu phố đánh số từ 1 đến 10. Phường cũng là nơi đặt trụ sở của Ủy ban Nhân dân và Hội đồng nhân dân Quận 8.

**Lịch sử**
Dưới thời Việt Nam Cộng hòa, địa bàn Phường 5 ngày nay là một phần phường Chánh Hưng thuộc Quận 8, thành phố Sài Gòn.
Năm 1976, phường Chánh Hưng giải thể để thành lập 4 phường mới là Phường 5, Phường 6, Phường 7 và Phường 8. Đến năm 1987, theo Quyết định số 33-HĐBT của Hội đồng Bộ trưởng, Phường 8 sáp nhập với một phần Phường 7 thành Phường 5 mới.

**Chú thích**

**Xem thêm==
1800

18001800

**Sự kiện**
 1 tháng 1 – Đông Ấn Hà Lan được hình thành từ các trạm thương mại quốc hữu hóa của Công ty Đông Ấn Hà Lan.- 11 tháng 2 – Tia hồng ngoại được phát hiện bởi nhà thiên văn học William Herschel.- 24 tháng 4 – Thư viện Quốc hội Hoa Kỳ được thành lập tại Washington, D.C.- 2 tháng 6 – Tiêm vắc-xin bệnh đậu mùa đầu tiên được thực hiện ở Bắc Mỹ, tại Newfoundland- 17 tháng 11 – Cuộc họp Quốc hội đầu tiên được diễn ra tại điện Capitol Hoa Kỳ.- 25 tháng 12 – Hiệp định đình chiến Steyr được ký kết giữa lực lượng Pháp và Đế quốc La Mã Thần thánh.

**Sinh == - 21 tháng 7 - Nguyễn Tri Phương, tướng lĩnh Việt Nam (m. 1873) - 31 tháng 10 - Bá tước William Parsons của Rosse (m. 1867)
*11 tháng 7 - Evgeny Abramovich Baratynsky, nhà thơ người Nga (m. 1844) 
*10 tháng 9 - George Bentham, nhà thực vật học người Anh (m. 1884) 
*10 tháng 4 - Jean-Baptiste Dumas, nhà hoá học người Pháp (m. 1884) 
*7 tháng 1 - Millard Fillmore, Tổng thống Hoa Kỳ thứ 13 (m. 1874)
*3 tháng 12 - France Prešeren, nhà thơ lãng mạn thế kỷ 19 (m. 1849) 
*Không rõ - Giuseppe Molteni, nhà thơ và họa sĩ người Ý (m. 1867) 
*7 tháng 3 - John Edward Gray, nhà động vật học người Anh (m. 1875) 
*18 tháng 5 - Heinrich Göppert, nhà thực vật học và cổ sinh vật học Người Đức (m. 1884) 
*2 tháng 1 - Brian Houghton Hodgson, nhà tự nhiên học (m. 1894)
*Không rõ - John Hogg, nhà tự nhiên người Anh (m. 1869) 
*31 tháng 7 - Ignacia Sáenz y Ulloa, (m. 1873)
*9 tháng 12 - Lương Thị Nguyện, thứ phi của vua Minh Mạng (m. 1871) 
*9 tháng 6 - Piotr Michałow, hoạ sĩ người Ba Lan (m. 1855) 
*24 tháng 4 - Helmuth Karl Bernhard von Moltke, Nguyên soái Vương quốc Phổ và Đế quốc Đức (m. 1891) 
*21 tháng 2 - Thiên hoàng Ninkō (m. 1846) 
*Không rõ - Phan Huy Vịnh, nhà thơ thời nhà Nguyễn (m. 1870) 
*Không rõ - Vũ Tông Phan, danh sĩ, nhà giáo đời nhà Nguyễn (m. 1851) 
*11 tháng 11 - William Calcraft, người treo cổ người Anh (m. 1879) 

**Mất**
 14 tháng 3 - Dĩnh Quý phi, phi tần của Thanh Cao Tông (s. 1731) - Không rõ - Hoàng tử Michał Kazimierz Ogiński (s. 1730) - Không rõ - Niccolò Piccinni, nhà soạn nhạc, nhà sư phạm Người Ý (s. 1728)- 18 tháng 5 - Aleksandr Vasilyevich Suvorov, vị Đại Nguyên soái thứ tư và cuối cùng của Đế quốc Nga (s. 1729) - Không rõ - Vũ Huy Tấn (s. 1749) - 28 tháng 6 - Triều Tiên Chính Tổ, Quốc vương thứ 22 của nhà Triều Tiên (s. 1752) - 22 tháng 12 - Thuần Dĩnh, quý tộc, Thiết mạo tử vương của Nhà Thanh (s. 1761) 

**Xem thêm**

**Chú thích**

*0
1808

1808 (số La Mã: MDCCCVIII) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
Beethoven hoàn thành bản giao hưởng số 5 và số 6.

**Sinh**

**Mất**

**Xem thêm**

**Tham khảo==
1809

1809 (số La Mã: MDCCCIX) là một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
Abraham Lincoln:tổng thống thứ 16 của Hoa Kỳ

**Mất**

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*9
1810

1810 (số La Mã: MDCCCX) là một năm thường bắt đầu vào thứ Hai trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
Ngày 25 tháng 5 năm 1810 các công dân của Buenos Aires, Argentina hạ bệ Tổng đốc Baltasar Hidalgo de Cisneros và nắm quyền kiểm soát của chính phủ cho mình.
Cộng hòa Argentina là quốc gia thuộc Nam Mỹ, nằm giữa dãy Andes về phía tây và Đại Tây Dương về phía đông và nam. Argentina có ranh giới với Paraguay và Bolivia về phía bắc, Brasil và Uruguay về phía đông bắc, và Chile về phía tây và nam. Quốc gia này cũng tuyên bố chủ quyền với một số lãnh thổ hải ngoại Anh, đó là quần đảo Falkland (Islas Malvinas) và quần đảo Nam Georgia và Nam Sandwich. Dưới tên Châu Nam Cực Argentina, Argentina cũng tuyên bố chủ quyền khoảng 1.000.000 km² của châu Nam Cực, trùng với một số lãnh thổ mà Chile và Anh cũng đòi chủ quyền. Tính theo diện tích, quốc gia này lớn thứ hai Nam Mỹ (sau Brasil) và là quốc gia lớn thứ 8 trên thế giới.

**Sinh**
 1 tháng 3 – Frédéric Chopin- 5 tháng 8 – Nguyễn Phúc Miên Định, tước phong Thọ Xuân vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1886).- 2 tháng 10 – Nguyễn Phúc Cự, tước phong Thường Tín Quận vương, hoàng tử con vua Gia Long (m. 1849).- 30 tháng 12 – Nguyễn Phúc Miên Nghi, tước phong Ninh Thuận Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1874)

**Mất**
 10 tháng 10 – Lê Ngọc Bình, công chúa con vua Lê Hiển Tông, chánh cung của vua Cảnh Thịnh, sau là thứ phi của vua Gia Long (s. 1785).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*10
1811

1811 (số La Mã: MDCCCXI) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
 31 tháng 3 – Robert Bunsen, nhà hoá học người Đức (m. 1899)- 10 tháng 9 – Nguyễn Phúc Quang, tước phong An Khánh vương, hoàng tử con vua Gia Long (m. 1845).- Không rõ – Tăng Quốc Phiên, tướng nhà Thanh.

**Mất**

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*11
Tân Chánh Hiệp

Tân Chánh Hiệp là một phường thuộc Quận 12, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.

**Địa lý**
Phường Tân Chánh Hiệp nằm ở trung tâm Quận 12, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp phường Tân Thới Hiệp
*Phía tây giáp phường Trung Mỹ Tây và xã Trung Chánh, huyện Hóc Môn
*Phía nam giáp các phường Đông Hưng Thuận và Trung Mỹ Tây
*Phía bắc giáp phường Hiệp Thành và xã Thới Tam Thôn, huyện Hóc Môn.
Phường có diện tích 4,21 km², dân số năm 2021 là 78.772 người,  mật độ dân số đạt 18.710 người/km².

**Hành chính**
Sau khi chính thức sắp xếp lại các khu phố của 11 phường thuộc địa bàn Quận 12 vào ngày 14/03/2024, phường Tân Chánh Hiệp từ 11 khu phố cùng 79 tổ dân phố ở cấp dưới sẽ chia thành 36 khu phố mới đánh số từ 1 đến 36. Điều đó đồng nghĩa với việc, phường Tân Chánh Hiệp sẽ không còn cấp hành chính tổ dân phố như trước.

**Lịch sử**
Trước đây, Tân Chánh Hiệp là một xã thuộc huyện Hóc Môn, Thành phố Hồ Chí Minh.
Xã Tân Chánh Hiệp được thành lập vào ngày 27 tháng 8 năm 1988 trên cơ sở tách 145 ha diện tích tự nhiên và 4.516 người của xã Đông Hưng Thuận (gồm một phần ấp Hàng Sao một phần ấp Tân Hưng); 461 ha diện tích tự nhiên và 4.720 người của xã Trung Mỹ Tây (gồm ấp Đông, ấp Chánh Tây).
Sau khi thành lập, xã Tân Chánh Hiệp có 606 ha diện tích tự nhiên, dân số là 9.236 người, gồm 4 ấp: Hàng Sao, Tân Hưng, Đông và Chánh Tây.
Ngày 6 tháng 1 năm 1997, Chính phủ ban hành Nghị định số 03-CP. Theo đó:
*Thành lập Quận 12 trên cơ sở tách toàn bộ diện tích, dân số của 5 xã: An Phú Đông, Đông Hưng Thuận, Tân Thới Hiệp, Tân Thới Nhất, Thạnh Lộc và một phần diện tích, dân số của 2 xã: Tân Chánh Hiệp, Trung Mỹ Tây thuộc huyện Hóc Môn.
*Điều chỉnh 276 ha diện tích tự nhiên và 4.116 người của xã Tân Chánh Hiệp về phường Hiệp Thành mới thành lập.
*Điều chỉnh 11 ha diện tích tự nhiên và 2.720 người của xã Tân Chánh Hiệp về phường Tân Thới Hiệp mới thành lập.
*Thành lập phường Tân Chánh Hiệp trên cơ sở 422 ha diện tích tự nhiên và 8.625 nhân khẩu của xã Tân Chánh Hiệp (phần diện tích, dân số còn lại của xã Tân Chánh Hiệp điều chỉnh về Quận 12).
Sau khi thành lập, phường Tân Chánh Hiệp có 422 ha diện tích tự nhiên, dân số là 8.625 người. Phần diện tích và dân số còn lại của xã Tân Chánh Hiệp được sáp nhập vào xã Thới Tam Thôn thuộc huyện Hóc Môn.

**Chú thích**

**Tham khảo==
1812

1812 (số La Mã: MDCCCXII) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
 Chiến dịch nước Nga 1812 - quân đội Pháp tấn công Nga- Chiến tranh năm 1812 - giữa Hoa Kỳ và Anh Quốc

**Sinh**
 Tả Tông Đường

**Mất**
 Juana Galán
*Phạm Thị Tuyết, phong hiệu Nhị giai Gia phi, phi tần của vua Minh Mạng

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*12
1814

1814 (số La Mã: MDCCCXIV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
1 tháng 1 - Hồng Tú Toàn, thủ lĩnh nổi dậy người Trung Quốc, tức 10 tháng 12 năm Quý Dậu .(m. 1864)

**Mất**

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*14
1815

1815 (số La Mã: MDCCCXV) là một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
18 tháng 6 – Trận Waterloo

**Sinh**
 22 tháng 4 – Otto Knappe von Knappstädt (m. 1906)
*31 tháng 12 – George Gordon Meade (m. 1872)
*Không rõ – Nguyễn Phúc Uyển Diễm, phong hiệu Lộc Thành Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng nhà Nguyễn (m. 1836).

**Mất**
24 tháng 2 – Robert Fulton (s. 1765)
*22 tháng 3 – Võ Thị Viên, phong hiệu Nhất giai Lương phi, phi tần của vua Thiệu Trị nhà Nguyễn (m. 1880).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*15
1816

1816 (số La Mã: MDCCCXVI) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Hai trong lịch Gregory.
Năm 1816 được biết đến với tên gọi "Năm không có mùa hè" ở bắc bán cầu bởi sự ảnh hưởng từ vụ phun trào núi lửa Tambora, gây ra mùa hè có sương giá và tuyết nhiều nơi ở châu Âu và bắc Mỹ.

**Sự kiện**

**Sinh**
 4 tháng 10 – Ơgien Pôchiê nhà thơ Paris, người sáng tác bài Quốc tế ca.- Không rõ – Nguyễn Thị Huyên, phong hiệu Tam giai Đức tần, phi tần của vua Thiệu Trị (m. 1892).

**Mất**

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*16
1817

1817 (số La Mã: MDCCCXVII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
Năm 1817, nam tước người Đức là Baron Karl von Drais đã phát minh ra chiếc xe mang tên ông gọi là Draisienne (xe của Drais) được xem là tổ tiên của xe đạp. Drais đã giới thiệu mô hình xe này cho công chúng tại Mannheim vào mùa hè 1817.

**Sinh**
4 tháng 1 – Nguyễn Phúc Miên Áo, tước phong Phú Bình Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1865)
*16 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Thần, tước phong Nghi Hòa Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1878)
*28 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Phú, tước phong Phù Mỹ Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1885)
*26 tháng 7 – Nguyễn Phúc Lương Đức, phong hiệu An Thường Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1891)
*11 tháng 10 – Marie Amelie xứ Baden, Đại Công nữ Baden, Công tước phu nhân xứ Hamilton.
*Không rõ – Nguyễn Phúc Quang Tĩnh, phong hiệu Hương La Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1844)

**Mất**

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*17
1818

1818 (số La Mã: MDCCCXVIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Năm trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
5 tháng 7 – Nguyễn Phúc Hòa Thục, phong hiệu Vĩnh An Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1893)
*21 tháng 11 – Lewis Henry Morgan, nhà lý luận xã hội học người Mỹ (m. 1881)
*Không rõ: Nguyễn Phúc Trinh Đức, phong hiệu An Trang Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1863)
*Không rõ: Phùng Tử Tài, tướng nhà Thanh

**Mất**

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*18
1819

1819 (số La Mã: MDCCCXIX) là một năm thường bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
5 tháng 3 – Nguyễn Phúc Miên Thủ, tước phong Hàm Thuận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1859)
*21 tháng 4 – Nguyễn Phúc Nhu Thuận, phong hiệu Phong Hòa Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1840)
*24 tháng 5 – Victoria của Anh của Anh (m. 1901)
*10 tháng 7 – Pieter Bleeker, nhà ngư học kiêm nhà bò sát học người Hà Lan (m. 1878).
*11 tháng 12 – Nguyễn Phúc Miên Thẩm, tước phong Tùng Thiện vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1870)
*16 tháng 12 – Nguyễn Phúc Nhu Thục, phong hiệu An Cát Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1886)

**Mất**

**Xem thêm**

**Tham khảo**
Thể loại:Năm 1819
1820

1820 (số La Mã: MDCCCXX) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
 Nguyễn Phúc Đảm lên ngôi hoàng đế, lấy hiệu là Minh Mạng (m. 1840).- Vua Gia Khánh nhà Thanh băng hà, hoàng tử Miên Ninh nối ngôi lấy hiệu là Đạo Quang.

**Sinh**
 3 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Trinh, tước phong Tuy Lý vương, hoàng tử con vua Minh Mạng nhà Nguyễn (m. 1897).- 30 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Bảo, tước phong Tương An Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854).- 11 tháng 7 – Nguyễn Phúc Miên Trữ, tước phong Tuân Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1890).- 20 tháng 8 – Nguyễn Phúc Đoan Thuận, phong hiệu Định Mỹ Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1854).- 28 tháng 11 – Friedrich Engels, nhà triết học Đức, người đồng sáng lập nên chủ nghĩa cộng sản lãnh tụ của giai cấp vô sản thế giới.- A Cổ Bách, thủ lĩnh Kashgar (m. 1877).

**Mất**
 Đại thi hào Nguyễn Du (s. 1766).- 3 tháng 2 – Vua Gia Long, hoàng đế đầu tiên của nhà Nguyễn (s. 1762).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*20
1821

1821 (số La Mã: MDCCCXXI) là một năm thường bắt đầu vào thứ Hai trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
 Năm 1821, các quốc gia Trung Mỹ (Nicaragua, Costa Rica, Panama, Honduras, El Salvador và Guatemala) tuyên bố độc lập vào ngày 15 tháng 9 năm 1821.- Ở Nam Mỹ, Peru cũng tuyên bố độc lập vào ngày 28 tháng 7 năm 1821.

**Sinh**
 24 tháng 5 – Nguyễn Phúc Đoan Trinh, phong hiệu Phú Mỹ Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1899)- Không rõ – Nguyễn Phúc Vĩnh Gia, phong hiệu Phương Duy Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1850)- Không rõ – Mã Tân Di, đại thần cuối thời nhà Thanh (m. 1870)

**Mất**
-Napoleon Bonaparte
-Sophie Trébuchet

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*21
1822

1822 (số La Mã: MDCCCXXII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
 2 tháng 1 – Nguyễn Phúc Đoan Thận, phong hiệu Tân Hòa Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1866).
*21 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Vũ, tước phong Lạc Hóa Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1849).
*17 tháng 3 – Nguyễn Phúc Miên Tống, tước phong Hà Thanh Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1858).
*27 tháng 4 – Ulysses S. Grant, Tổng thống thứ 18 của Mỹ (m. 1885)
*21 tháng 10 – Nguyễn Phúc Miên Tể, tước phong Nghĩa Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1844).
*27 tháng 12 – Louis Pasteur (m. 1895).- Không rõ – Nguyễn Phúc Nhàn Thận, phong hiệu Quỳnh Lâm Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1849).- 1 tháng 7 – Nguyễn Đình Chiểu, nhà thơ (m. 1888)

**Mất**
 Không rõ – Nguyễn Văn Nhơn, một trong Ngũ hổ tướng triều Nguyễn (s. 1753).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*22
1824

1824

**Sự kiện**
10 tháng 2 - Simón Bolívar được tuyên bố là nhà độc tài của Peru.
*Không rõ – Ludwig van Beethoven hoàn thành bản giao hưởng số 9.

**Sinh**
 17 tháng 1 – Nguyễn Phúc Miên Cung, tước phong Sơn Định Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1849).- 4 tháng 3 – Nguyễn Phúc Vĩnh Thụy, phong hiệu Phú Phong Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1863).- 12 tháng 3 - Gustav Kirchhoff, nhà vật lý người Đức (m. 1887)- 1 tháng 4 – Emil von Albedyll, tướng lĩnh Phổ (m. 1897).- 16 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Phong, tước phong Tân Bình Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1860).- 21 tháng 6 – Nguyễn Phúc Vĩnh Trinh, phong hiệu Quy Đức Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1892).- 25 tháng 6 – Nguyễn Phúc Thục Thận, phong hiệu Cảm Đức Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1907)- 23 tháng 8 – Nguyễn Phúc Miên Liêu, tước phong Quỳ Châu Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1881).- Không rõ – Nguyễn Phúc Tĩnh Hảo, phong hiệu Diên Phúc Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1847).

**Mất**
 17 tháng 7 – Nguyễn Phúc Ngọc Tông, thụy An Tĩnh, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1812).- 26 tháng 10 – Nguyễn Phúc Chẩn, tước phong Thiệu Hóa Quận vương, hoàng tử con vua Gia Long (s. 1803).- Không rõ – Nguyễn Đức Xuyên, võ quan nhà Nguyễn (s. 1759).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*24
1825

1825 (số La Mã: MDCCCXXV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
19 tháng 4 – Nguyễn Phúc Hồng Bảo, tước phong An Phong Quận vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1854).
*17 tháng 8 – Nguyễn Phúc Miên Mật, tước phong Quảng Ninh Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1847).- 1 tháng 10 – Nguyễn Phúc Thục Tĩnh, phong hiệu Xuân An Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1856).- 1 tháng 10 – Nguyễn Phúc Trang Tĩnh, phong hiệu Hòa Mỹ Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1847).- 22 tháng 11 – Nguyễn Phúc Trang Nhàn, phong hiệu Triêm Đức Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1892)- 25 tháng 11 – Nguyễn Phúc Gia Thụy, phong hiệu Bình Xuân Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1860).

**Mất**
 6 tháng 10 – Bernard Germain de Lacépède, nhà tự nhiên học người Pháp (s. 1756).
*Không rõ – Hồng Hy Quan, người đã phát triển môn võ Hổ hình quyền (s. 1745).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*25
1826

1826 (số La Mã: MDCCCXXVI) là một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
 27 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Lương, tước phong Sơn Tĩnh Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1863).- 22 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Gia, tước phong Quảng Biên Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1875).- 8 tháng 7 – Nguyễn Phúc Miên Khoan, tước phong Lạc Biên Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1863).- 12 tháng 9 – Nguyễn Phúc Trinh Thận, phong hiệu Lại Đức Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1904).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Huy Nhu, phong hiệu An Mỹ Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1885).

**Mất**
 4 tháng 7 – John Adams, tổng thống thứ 2 của Mỹ (s. 1735).- 4 tháng 7 – Thomas Jefferson, tổng thống thứ 3 của Mỹ (s. 1743).
*19 tháng 11 – Nguyễn Thị Trường, phong hiệu Thất giai Quý nhân, thứ phi của vua Minh Mạng (s. 1796).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*26
1827

1827

**Sự kiện**

**Sinh**
 26 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Túc, tước phong Ba Xuyên Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854).- 21 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Quan, tước phong Kiến Tường công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1847).- 12 tháng 6 – Nguyễn Phúc Miên Tuấn, tước phong Hòa Thạnh vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1907).- 14 tháng 6 – Nguyễn Phúc Trinh Nhàn, phong hiệu Nghĩa Điền Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1902).- 14 tháng 6 – Nguyễn Phúc Tường Hòa, phong hiệu Nghĩa Hà Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1847).

**Mất**
 5 tháng 1 -  Hoàng tử Frederick, Công tước xứ York và Albany, người thừa kế ngai vàng Anh (s. 1763)- 19 tháng 1 -  Ludwig von Brauchitsch, tướng quân Phổ (s. 1757)- 13 tháng 2 -  Caleb Brewster, điệp viên trong Chiến tranh Cách mạng Mỹ (s. 1747)- 19 tháng 2 -  Armand Augustin Louis de Caulaincourt, tướng quân, nhà ngoại giao người Pháp (s. 1773)- 23 tháng 2 -  Felipe Enrique Neri, nhà lập pháp Texas, người thực dân hóa (s. 1759)- 17 tháng 2 -  Johann Heinrich Pestalozzi, nhà sư phạm Thụy Sĩ (s. 1746)- 28 tháng 2 -  Thomas Holloway, họa sĩ vẽ chân dung, thợ khắc người Anh (s. 1748)- 26 tháng 3 – Ludwig Van Beethoven, nhà soạn nhạc thiên tài người đức (s. 1770)- Không rõ – Nguyễn Phúc Ngọc Ngoạn, phong hiệu Đức Hòa Công chúa, công chúa con vua Gia Long (s. 1794).- Không rõ – Nguyễn Phúc Ngọc Khuê, phong hiệu Mỹ Khê Công chúa, công chúa con vua Gia Long (s. 1807).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*27
1828

1828 (số La Mã – MDCCCXXVIII) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
 17 tháng 1 – Eduard Reményi, nghệ sĩ violin và nhà soạn nhạc Hungary (m. 1898).- 23 tháng 1 – Alfred von Kaphengst, sĩ quan quân đội Phổ (m. 1887).- 24 tháng 1 – Ferdinand Cohn, nhà s. học Đức (m. 1898).- 5 tháng 2 – Nguyễn Phúc Tường Tĩnh, phong hiệu Xuân Vinh Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1875)..- 8 tháng 2 – Jules Verne, nhà văn Pháp (m. 1905).- 18 tháng 3 – William Randal Cremer, Nghị sĩ Hạ nghị viện Vương quốc Anh (m. 1908).- 20 tháng 3 – Henrik Ibsen, nhà văn Na Uy (m. 1906).- 6 tháng 4 – Willoughby Smith, kỹ sư điện Anh (m. 1891).- 27 tháng 4 – Leopold Auerbach, nhà giải phẫu học, nhà bệnh học thần kinh Đức (m. 1897).- 8 tháng 5 – Henri Dunant, nhà kinh doanh và nhà hoạt động xã hội Thụy Sĩ (m. 1910).- 12 tháng 5 – Dante Gabriel Rossetti, họa sĩ Anh gốc Ý (m. 1882).- 15 tháng 6 – Nguyễn Phúc Nhàn Thục, phong hiệu Gia Lạc Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1864).- 20 tháng 6 – Trang Ý Hoàng thái hậu, Thái hậu nhà Nguyễn, chánh cung của vua Tự Đức, mẹ nuôi của vua Dục Đức (m. 1903).- 31 tháng 8 – Nguyễn Phúc Miên Quân, tước phong Hòa Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1863).- 9 tháng 9 – Walter von Loë, sĩ quan quân đội Phổ (m. 1908).- 9 tháng 9 – Lev Nikolayevich Tolstoy, nhà văn Nga (m. 1910).- 15 tháng 9 – Aleksandr Mikhailovich Butlerov, nhà hóa học Nga (m. 1886).- 28 tháng 9 – Bernhard von Gélieu, tướng lĩnh quân đội Phổ (m. 1907).- 30 tháng 9 – Lahiri Mahasaya, Yogi Ấn Độ (m. 1895).- 5 tháng 10 – Nguyễn Phúc Miên Kháp, tước phong Tuy An Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1893).- 17 tháng 10 – Soejima Taneomi, nhà ngoại giao Nhật Bản (m. 1905).- 27 tháng 10 – Nguyễn Phúc Miên Tằng, tước phong Hải Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1896).- 31 tháng 10 – Joseph Swan, nhà vật lý và nhà hóa học Anh (m. 1914).- 14 tháng 11 – James B. McPherson, sĩ quan Quân đội Hoa Kỳ (m. 1864).- 18 tháng 11 – John Langdon Down, bác sĩ Anh (m. 1896).- Không rõ – Bào Siêu, tướng nhà Thanh (m. 1886).- Không rõ – Đặng Xuân Bảng, quan nhà Nguyễn (m. 1910).- Không rõ – Phan Đỉnh Tân, tướng nhà Thanh (m. 1888).- Không rõ – Nguyễn Đình Tựu, quan nhà Nguyễn (m. 1888).

**Mất**
 16 tháng 4 – Francisco de Goya, họa sĩ Tây Ban Nha (s. 1746).- 28 tháng 9 – Shaka, vua của Vương quốc Zulu (s. 1787).- 19 tháng 11 – Franz Schubert, nhà soạn nhạc Áo (s. 1797).- 22 tháng 12 – William Hyde Wollaston, nhà vật lý, nhà hóa học Anh- Không rõ – Bùi Dương Lịch, văn thần Việt Nam (s. 1757).- Không rõ – Vũ Trinh, danh sĩ Việt Nam (s. 1759).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*28
1829

1829 (số La Mã: MDCCCXXIX) là một năm thường bắt đầu vào thứ Năm trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
 5 tháng 1 – Nguyễn Phúc Miên Thể, tước phong Tây Ninh Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1864)- 9 tháng 4 – Nguyễn Phúc Thụy Thận, phong hiệu Bình Thạnh Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1907)- 18 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Dần, tước phong Trấn Tĩnh Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1885)
*9 tháng 5 – Charles Walter De Vis, nhà động vật học người Úc gốc Anh (m. 1915)- 16 tháng 10 – Nguyễn Phúc Miên Cư, tước phong Quảng Trạch Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854)- Không rõ – Hoàng Diệu, quan nhà Nguyễn (m. 1882)

**Mất**
 6 tháng 4 – Niels Henrik Abel, nhà toán học người Na Uy (s. 1802)- 26 tháng 5 – Nguyễn Phúc Quân, tước phong Quảng Uy công, hoàng tử con vua Gia Long (s. 1809)

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*29
1831

1831 (số La Mã: MDCCCXXXI) là một năm thường bắt đầu vào thứ Bảy trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
 Trấn Bắc Ninh đổi thành tỉnh Bắc Ninh.

**Sinh**
 8 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Sủng, tước phong Tuy Biên Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1865).- 9 tháng 6 – Nguyễn Phúc Miên Ngô, tước phong Quế Sơn Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1873).- 13 tháng 6 - James Clerk Maxwell, nhà toán học, vật lý người Scotland (m. 1879)- 8 tháng 7 – Nguyễn Phúc Gia Tĩnh, phong hiệu Kim Hương Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1860).
*22 tháng 9 – Tự Đức, hoàng đế thứ ba của nhà Nguyễn (m. 1883).- 28 tháng 9 – Nguyễn Phúc Miên Kiền, tước phong Phong Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854).

**Mất**
 4 tháng 7 – James Monroe, tổng thống thứ năm của Hoa Kỳ.

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*31
1833

1833 (số La Mã: MDCCCXXXIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Tháng 1**

**Tháng 2**

**Tháng 3**

**Tháng 4**

**Tháng 5**

**Tháng 6**

**Tháng 7**

**Tháng 8**

**Tháng 9**

**Tháng 10**

**Tháng 11**

**Tháng 12**

**Sinh**
 13 tháng 1 – Alfred von Keßler, tướng Phổ (m. 1907).
*12 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Uyển, tước phong Quảng Hóa Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1893).
*15 tháng 3 – Nguyễn Phúc Miên Ôn, tước phong Nam Sách Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1895).
*20 tháng 4 – Nguyễn Phúc Hồng Phó, tước phong Thái Thạnh Quận vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1890).
*29 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Ngụ, thụy Hiếu Ý, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1847).
*5 tháng 6 – Nguyễn Phúc Miên Tả, tước phong Trấn Quốc công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1889).
*19 tháng 7 – Nguyễn Phúc Miên Triện, tước phong Hoằng Hóa Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1905).
*29 tháng 7 – Nguyễn Phúc Tĩnh An, phong hiệu Nghĩa Đường Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1857).
*5 tháng 8 – Nguyễn Phúc Thục Tư, phong hiệu Xuân Hòa Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1879).
*11 tháng 9 – Nguyễn Phúc Hồng Y, tước phong Thụy Thái vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị, cha của vua Dục Đức (m. 1877).
*21 tháng 10 – Alfred Benhard Nobel, ông hoàng thuốc nổ người sáng lập ra giải Nobel (m. 1896).
*22 tháng 11 – Nguyễn Phúc Nhu Nghi, phong hiệu Xuân Lai Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. ?).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Thanh Đề, phong hiệu Thuận Chính Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1869).

**Mất**
15 tháng 5 – Edmund Kean, diễn viên người Anh (s. 1787)

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*33
1834

1834 (số La Mã: MDCCCXXXIV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Tháng 1**

**Tháng 2**

**Tháng 3**

**Tháng 4**

**Tháng 5**

**Tháng 6**

**Tháng 7**
24 tháng 7 – Chiến tranh Tự do kết thúc

**Tháng 8**

**Tháng 9**

**Tháng 10**

**Tháng 11**

**Tháng 12**

**Sinh**
 27 tháng 6 – Nguyễn Phúc Phương Trinh, phong hiệu Phú Hậu Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1886).- 27 tháng 6 – Nguyễn Phúc Hòa Thận, phong hiệu Định Thành Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1860).
*4 tháng 8 – John Venn, nhà toán học người Anh (m. 1923).
*25 tháng 10 – Nguyễn Phúc Hồng Tố, tước phong Hoằng Trị vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1922).
*18 tháng 11 – Carl Benjamin Klunzinger, bác sĩ, nhà động vật học người Đức (m. 1914).

**Mất**

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*34
1835

1835 (số La Mã: MDCCCXXXV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Năm trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
Tháng 2
*12 tháng 2 – Nguyễn Phúc Hồng Phi, tước phong Vĩnh Quốc công, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1863).
*Tháng 4
*26 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Bảo, tước phong Tân An Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1854).
*Tháng 5- 6 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Khách, tước phong Bảo An Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1858).- Tháng 8- 28 tháng 8 – Nguyễn Phúc Hòa Nhàn, phong hiệu Mỹ Duệ Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1912).- Tháng 9- 21 tháng 9 – Nguyễn Phúc Miên Thích, tước phong Hậu Lộc Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1882).- Tháng 10
*2 tháng 10 – Nguyễn Phúc Hồng Hưu, tước phong Gia Hưng vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1885).- 27 tháng 10 – Nguyễn Phúc Hòa Tường, phong hiệu Hương Khê Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. ?).- Tháng 11- 29 tháng 11 - Từ Hy Thái hậu , nhiếp chính Đại Thanh.- Tháng 12- 18 tháng 12 – Nguyễn Phúc Nhàn Tuệ, phong hiệu Mỹ Thuận Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1863).

**Mất**
 12 tháng 7 – Nguyễn Phúc Miên Hoành, tước phong Vĩnh Tường Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (s. 1811).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*35
1836

1836 (số La Mã: MDCCCXXXVI) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Sáu trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
13 tháng 2 – Nguyễn Phúc Miên Điều, tước phong Kiến Hòa Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1891).
*20 tháng 5 – Nguyễn Phúc Miên Hoang, tước phong Kiến Phong Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1888).- 31 tháng 7 – Nguyễn Phúc Nhu Hòa, phong hiệu Đa Lộc Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1929).
*20 tháng 9 – Nguyễn Phúc Miên Chí, tước phong Vĩnh Lộc Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1888).
*4 tháng 12 – Nguyễn Phúc Hòa Trinh, phong hiệu Lâm Thạnh Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1869).
*Không rõ – Nguyễn Phúc An Nhàn, phong hiệu Xuân Vân Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1854).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Lệ Nhàn, phong hiệu Quy Chính Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1882).

**Mất**
 28 tháng 6 – James Madison, tổng thống thứ tư của Hoa Kỳ (s. 1751).
*29 tháng 8 – Nguyễn Phúc Uyển Diễm, phong hiệu Lộc Thành Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1815).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*36
1837

1837 (số La Mã: MDCCCXXXVII) là một năm thường bắt đầu vào Chủ Nhật trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Sinh**
21 tháng 3 – Theodore Nicholas Gill, nhà động vật học người Mỹ (m. 1914).
*5 tháng 5 – Nguyễn Phúc Hồng Kháng, tước phong Phong Lộc Quận công, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1865).
*6 tháng 5 – Nguyễn Phúc Hồng Kiện, tước phong An Phước Quận vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1895).
*20 tháng 7 – Nguyễn Phúc Miên Thân, tước phong Phù Cát Quận công, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1875).
*3 tháng 9 – Nguyễn Phúc Hồng Truyền, tước phong Tuy Hòa Quận vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1889).

**Mất**
10 tháng 2 – Aleksandr Sergeyevich Pushkin nhà thơ nổi tiếng người Nga (s. 1799).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*37
1838

1838 (số La Mã: MDCCCXXXVIII) là một năm thường bắt đầu vào thứ Hai trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
 Vua Minh Mạng cho đổi quốc hiệu thành Đại Nam.

**Sinh**
 13 tháng 1 – Nguyễn Phúc Lương Nhàn, phong hiệu Thông Lãng Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1872)- 5 tháng 4 – Nguyễn Phúc Miên Ký, tước phong Cẩm Xuyên Quận vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1881).- 5 tháng 6 – Nguyễn Phúc Miên Bàng, tước phong An Xuyên vương, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1902).
*30 tháng 6 – Nguyễn Phúc Hồng Bàng, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1853).- Không rõ – Nguyễn Phúc Đoan Cẩn, phong hiệu Mậu Lâm Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1913).- Không rõ – Nguyễn Phúc Đôn Trinh, phong hiệu Phú Lệ Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1890).

**Mất**
 Không rõ – Đinh Thị Hạnh, phong hiệu Tam giai Quý tần, phi tần của vua Thiệu Trị (s. 1807).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*38
1839

1839 (số La Mã: MDCCCXXXIX) là một năm thường bắt đầu vào thứ Ba trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
4 tháng 9 - Chiến tranh nha phiến lần thứ nhất bắt đầu.

**Sinh**
 5 tháng 8 – Nguyễn Phúc Hồng Nghĩ, tước phong Hương Sơn Quận công, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1864).- 10 tháng 11 – Nguyễn Phúc Trinh Tĩnh, phong hiệu Bái Trạch Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1909).- 11 tháng 12 – Nguyễn Phúc Miên Sách, hoàng tử con vua Minh Mạng (m. 1856).- Không rõ – Nguyễn Phúc Thanh Cát, phong hiệu Quảng Thi Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1879).

**Mất**
 23 tháng 11 – Hồ Thị Tùy, phong hiệu Ngũ giai An tần, phi tần của vua Minh Mạng (s. 1795).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*39
1840

1840 (số La Mã: MDCCCXL) là một năm nhuận bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

**Sự kiện**

**Tháng 6**
 28 tháng 6 – Chiến tranh Nha phiến lần thứ 1 bùng nổ

**Tháng 7**
 2 tháng 7 – Quân Anh xâm phạm Hạ Môn Phúc Kiến- 5 tháng 7 – Quân Anh xâm chiến Định Hải

**Sinh**
 24 tháng 1 – Ernst Abbe-nhà vật lý, nhà thiên văn, doanh nhân Đức (mất 1905)- 3 tháng 2 – Augustus Frederick Lindley-sĩ quan Hải quân Hoàng gia Anh (mất 1873)- 10 tháng 2 – Per Teodor Cleve-nhà hóa học, nhà địa chất học Thụy Điển (mất 1905)
*14 tháng 3 – Nguyễn Phúc Hồng Tiệp, tước phong Mỹ Lộc Quận công, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1863).- 16 tháng 3 – Shibusawa Eiichi-nhà công nghiệp Nhật Bản (mất 1931)- 2 tháng 4 – Émile Zola-nhà văn Pháp (mất 1902)- 7 tháng 5 – Pyotr Ilyich Tchaikovsky-nhà soạn nhạc Nga (mất 1893)- 13 tháng 5 – Alphonse Daudet-nhà văn Pháp (mất 1897)- 2 tháng 6 – Thomas Hardy-nhà văn, nhà thơ Anh (mất 1928)- 24 tháng 6 – Émile Duclaux-nhà vi sinh vật học, nhà hóa học Pháp (mất 1904)- 28 tháng 7 – Edward Drinker Cope-nhà cổ sinh vật học, nhà giải phẫu học đối sánh Mỹ (mất 1897)- 14 tháng 8 – Richard von Krafft-Ebing-bác sĩ tâm thần Áo (mất 1902)- 21 tháng 9 – Murad V, sultan của Đế quốc Ottoman (mất 1904)
*15 tháng 10 – Nguyễn Phúc Trinh Nhu, phong hiệu Mỹ Trạch Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (m. 1902).- 16 tháng 10 – Kuroda Kiyotaka-chính trị gia Nhật Bản (mất 1900)- 12 tháng 11 – Auguste Rodin-họa sĩ, nhà điêu khắc Pháp (mất 1917)- 14 tháng 11 – Claude Monet-họa sĩ Pháp (mất 1926)
*15 tháng 11 – Aleksey Nikolayevich Apukhtin-nhà văn, nhà thơ Nga (mất 1893)
*17 tháng 12 – Nozu Michitsura-nguyên soái lục quân Nhật Bản (mất 1908)
*Không rõ – Nguyễn Phúc Thận Huy, phong hiệu An Phục Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1857).
*Không rõ – Nguyễn Phúc Ý Phương, phong hiệu Đồng Phú Công chúa, công chúa con vua Thiệu Trị (m. 1915).

**Mất**
13 tháng 2 – Hiếu Toàn Thành hoàng hậu-hoàng hậu nhà Thanh- 2 tháng 3 – Heinrich Wilhelm Matthäus Olbers-bác sĩ, nhà thiên văn Đức (sinh 1758)- 25 tháng 4 – Siméon-Denis Poisson-nhà toán học, nhà vật lý Pháp (sinh 1781)- 7 tháng 5 – Caspar David Friedrich-họa sĩ Đức (sinh 1774)- 7 tháng 6 – Friedrich Wilhelm III-vua Vương quốc Phổ (sinh 1770)- 27 tháng 5 – Niccolò Paganini-nghệ sĩ violin, viola, guitar, nhà soạn nhạc Ý (sinh 1782)
*18 tháng 10 – Nguyễn Phúc Nhu Thuận, phong hiệu Phong Hòa Công chúa, công chúa con vua Minh Mạng (s. 1819).- 5 tháng 11 – Kharak Singh-vua Ấn Độ (sinh 1801)
*11 tháng 12 – Thiên hoàng Kōkaku (sinh 1771)- Không rõ – Ngô Thì Du, nhà văn, quan nhà Nguyễn (sinh 1772)
*Không rõ – Phan Huy Chú, nhà thơ, nhà thư tịch, nhà bác học, quan nhà Nguyễn (sinh 1782)

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*40
1845

1845 (số La Mã: MDCCCXLV) là một năm thường bắt đầu vào thứ Tư trong lịch Gregory.

**Sự kiện**
20 tháng 11 – Hải quân Pháp và hải quân Anh đánh tan hạm đội của Liên minh Argentina, trên sông Paraná trong trận Vuelta de Obligado. Phong tỏa Buenos Aires. 
*2 tháng 12 – Kết thúc chiến tranh Việt–Xiêm, hòa ước quốc tế được ký: Campuchia chịu bảo hộ của Việt Nam lẫn Thái Lan, Nam Kỳ chính thức thuộc Việt Nam.
*2 tháng 12 – Vận mệnh hiển nhiên: Trong một bài diễn thuyết trước lưỡng viện quốc hội, Tổng thống Hoa Kỳ James Knox Polk đề xuất rằng Hoa Kỳ nên tích cực khoách trương về phía Tây.
*29 tháng 12 – Theo thuyết vận mệnh hiển nhiên, Hoa Kỳ sáp nhập Cộng hòa Texas, Texas trở thành tiểu bang thứ 28 của Liên bang.

**Sinh**
 3 tháng 3 – Georg Cantor, nhà toán học người Đức (m. 1918).- 27 tháng 3 – Wilhelm Röntgen, nhà vật lý người Đức (m. 1923).- 16 tháng 6 – Nguyễn Phúc Hồng Diêu, tước phong Phú Lương công, hoàng tử con vua Thiệu Trị (m. 1875).- 13 tháng 12 – Nguyễn Phúc Hồng Cai, tước phong Kiên Thái vương, hoàng tử con vua Thiệu Trị, là cha của các vua Kiến Phúc, Đồng Khánh, Hàm Nghi (m. 1876).

**Mất**
 29 tháng 6 – Nguyễn Phúc Quang, tước phong An Khánh vương, hoàng tử con vua Gia Long (s. 1811).

**Xem thêm**

**Tham khảo**

*45