Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Tây Papua (tỉnh)

Tây Papua (Papua Barat), tên cũ Irian Jaya Barat (Tây Irian), là một tỉnh của Indonesia. Tỉnh bao gồm hai bán đảo phía tây của đảo New Guinea, là nửa phía đông của bán đảo Đầu Chim (hay bán đảo Doberai) và bán đảo Bomberai, cùng với các đảo nhỏ gần đó. Tỉnh này ở phía bắc giáp Thái Bình Dương, phía tây giáp biển Halmahera và biển Ceram, phía nam giáp biển Banda, và về phía đông giáp tỉnh Trung Papua và vịnh Cenderawasih. Manokwari là thủ phủ và thành phố lớn nhất của tỉnh. Tây Papua là tỉnh ít dân thứ hai ở Indonesia (sau Nam Papua). Tỉnh có dân số 1.134.068 theo điều tra dân số năm 2020 và ước tính chính thức vào giữa năm 2022 là 1.183.307. Tuy nhiên, tổng diện tích và dân số giảm theo quyết định của Nghị viện vào ngày 17 tháng 11 năm 2022 để thành lập tỉnh thứ 38 của Indonesia. Do đó, tỉnh Tây Papua bị thu hẹp có dân số ước tính vào giữa năm 2022 chỉ là 561.403 người.
Sau khi Nhật Bản đầu hàng, người Hà Lan ở lại New Guinea cho đến năm 1962 khi họ chuyển giao quyền kiểm soát khu vực này cho chính phủ Indonesia như một phần của Thỏa thuận New York. Tây Papua được thành lập một cách hợp pháp với tư cách là một tỉnh vào năm 1999, nhưng mãi đến năm 2003 nó mới được thành lập. Bao gồm mười hai huyện và một thành phố cho đến năm 2022, tỉnh này có tư cách tự trị đặc biệt theo quy định của pháp luật Indonesia.
Tây Papua có Chỉ số Phát triển Con người ở mức trung bình, thấp thứ hai trong số 38 tỉnh của Indonesia. Chính phủ Indonesia đã khởi động việc xây dựng các dự án cơ sở hạ tầng đầy tham vọng bao gồm Đường cao tốc xuyên Papua, sân bay và các cơ sở khác. Những người chỉ trích cho rằng các dự án này đe dọa các khu vực rừng mưa nhiệt đới và các nền văn hóa bản địa rộng lớn cuối cùng của Đông Nam Á và châu Đại Dương. Theo Ngân hàng Indonesia, Tây Papua ghi nhận tốc độ tăng trưởng kinh tế 7,7% trong năm 2018, cao hơn mức tăng trưởng kinh tế quốc gia.

**Hành chính**
Tất cả các huyện và thành phố hiện có, đã tồn tại trước khi Chính phủ phê duyệt việc thành lập Tỉnh Tây Nam Papua vào tháng 11 năm 2022, được liệt kê dưới đây cùng với diện tích và dân số theo Tổng điều tra dân số năm 2010 và Tổng điều tra dân số năm 2020, cùng với các ước tính chính thức như vào giữa năm 2022. Số lượng khu được tăng lên 218, bao gồm 1.986 làng vào năm 2019.

**Tham khảo**
Thể loại:Tỉnh của Indonesia
Thể loại:Tây New Guinea
Thể loại:Tỉnh tự trị

Thể loại:Xung đột sắc tộc Indonesia
Seine-Saint-Denis

Seine-Saint-Denis (Thanh-Thánh-Đệ Nhị) là một tỉnh của Pháp, thuộc vùng hành chính Île-de-France, tỉnh lỵ Bobigny, bao gồm 2 quận với các quận lỵ còn lại là: Le Raincy và Saint-Denis.

**Tham khảo**

Thể loại:Île-de-France
Thể loại:Tỉnh của Pháp
Thể loại:Địa điểm thi đấu Thế vận hội Mùa hè 2024
Thể loại:Địa điểm bơi lội Olympic
Poets of the Fall

Poets of the Fall (POTF) là một ban nhạc rock của Phần Lan.
Nhóm bao gồm Marko Saaresto (hát chính), Oliver Tukiainen (guitar), Markus "Captain" Kaarlonen (keyboards, sản xuất), Jani Snellman (bass guitar), Jaska Mäkinen (rhythm guitar, hát nền) và Jari Salminen (keyboard).
Nhóm bắt đầu sự nghiệp ca hát của mình từ hai bàn tay trắng năm 2003. Marko đã bán tất cả những gì mình có để theo đuổi niềm đam mê của cả đời mình, ca hát, cùng với Olli và Captain. Anh đã phải chuyển vào sống nhờ ở tầng hầm trong nhà của người thân vì anh chẳng còn nơi nào để ở sau khi bán sạch tất cả. Ban nhạc lập một studio nhỏ ở phòng khách của Captain dành cho việc thu âm và sản xuất, và lập văn phòng trong chiếc xế cũ ọp ẹp của Olli. Kết quả của việc thu âm cho ra một sự hòa trộn giữa Pop, Rock, Metal, và industrial sounds.
Đĩa đơn đầu tay của ban nhạc là "Late goodbye", bài hát được viết cho game Max Payne 2. Thông qua trò chơi bài hát đã được đưa đến với hàng triệu thính giả, bài hát đã trở thành số một tại Phần Lan, và làm cho ban nhạc được cả thế giới biết đến và một giải nhất tại lễ trao giải G.A.N.G 2004.

**Các thành tựu của**

**Các Album**
 Signs of Life  (2005)- Carnival of Rust  (2006)- Revolution Roulette  (2008)- Twilight Theater  (2010)- Temple of Thought  (2012)- Jealous Gods  (2014)- Clearview  (2016)- Ultraviolet  (2018)- Ghostlight  (2022)

**Tham khảo**
Thể loại:Ban nhạc rock
Thể loại:Ban nhạc Phần Lan
Thể loại:Bộ ba âm nhạc
Essonne

Essonne là một tỉnh của Pháp, thuộc vùng hành chính Île-de-France, tỉnh lỵ Évry, bao gồm 2 quận với các quận lỵ còn lại là: Étampes và Palaiseau.

**Tham khảo**

Thể loại:Île-de-France
Thể loại:Tỉnh của Pháp
Yvelines

Yvelines là một tỉnh của Pháp, thuộc vùng hành chính Île-de-France, tỉnh lỵ Versailles, bao gồm 3 quận với các quận lỵ còn lại là: Mantes-la-Jolie, Rambouillet và Saint-Germain-en-Laye.

**Tham khảo**

Thể loại:Île-de-France
Thể loại:Tỉnh của Pháp
Georges Braque

Georges Braque (sinh 13 tháng 5 1882 - mất 31 tháng 8 1963) là một danh họa và nhà điêu khắc lớn người Pháp, người cùng với Pablo Picasso, đã phát triển trường phái Lập thể trong hội họa.

**Thời trẻ**
Georges Braque sinh tại Argenteuil-sur-Seine, Pháp. Ông trưởng thành ở Le Havre và được học để trở thành một thợ quét sơn nhà và thợ trang trí nội thất giống cha và ông mình, tuy nhiên Braque cũng học thêm vẽ tại trường École des Beaux-Arts ở Le Havre vào buổi chiều các ngày từ năm 1897 tới 1899. Ông tới Paris học nghề trang trí nội thất và được trao chứng chỉ năm 1902. Năm sau đó, Braque tới học tại trường Académie Humbert, cũng ở Paris và học tại đó tới năm 1904. Ngôi trường này chính là nơi mà Braque gặp Marie Laurencin và Francis Picabia.

**Tham khảo**
Thể loại:Sinh năm 1882
Thể loại:Mất năm 1963
Thể loại:Họa sĩ Pháp
Thể loại:Nhà điêu khắc Pháp
Thể loại:Lập thể
Thể loại:Quân nhân Pháp trong Thế chiến thứ nhất
Bản mẫu:Đường phố Paris/doc

== Cách sử dụng**
Tiêu bản này được dùng để tóm tắt thông tin một đường phố ở Paris. Các tham số đều không bắt buộc và tương thích với tiêu bản Wikipedia tiếng Anh. Một vài tham số phức tạp, xin xem hướng dẫn bên dưới.

**Lưu ý khi điền các tham số**
Tất cả các tham số đều không bắt buộc. Lưu ý một vài tham số đặc biệt sau:

**Lat và lon**
Tham số này xác định tọa độ công trình, sẽ hiện ở trên cùng, góc phải. Thông tin tọa độ có thể tìm kiếm bên Wiki tiếng Anh, Pháp. Nếu bài viết đó dùng thông tin dạng 48° 49′ 16″ N, 2° 20′ 17″, hãy kích chuột vào liên kết, sẽ dẫn tới trang của Map sources/GeoHack. Chọn thông số ở mục Decimal, có dạng: 48.821111°, 2.338056°.
Hai tham số lat, lon được điền như sau:
lat=48.821111
lon=2.338056

**Quận**
Tham số quận chỉ cần điền số, kết quả sẽ tự động tạo liên kết trong.
Ví dụ: 
quận=1
Kết quả sẽ là: Quận 1
Nếu điền:
quận=1
quận2=9
Kết quả sẽ là: Quận 1, 9
Có thể điền tối đa sáu quận.
Papua (tỉnh)

Papua là một tỉnh của Indonesia, bao gồm vùng ven biển phía bắc của Tây New Guinea cùng với các nhóm đảo ở vịnh Cenderawasih ở phía tây. Tỉnh nhìn chung đi theo ranh giới của khu vực tập quán Tabi Saireri của người Papuan  Tỉnh Papua giáp với quốc gia có chủ quyền Papua New Guinea ở phía đông, Thái Bình Dương ở phía bắc, vịnh Cenderawasih ở phía tây, và các tỉnh Trung Papua và Papua Cao nguyên  ở phía nam. Tỉnh này cũng có chung đường biên giới trên biển với Palau ở Thái Bình Dương. Sau khi tách 20 huyện để tạo ra ba tỉnh mới là Trung Papua , Papua Cao nguyên và Nam Papua vào ngày 30 tháng 6 năm 2022, tỉnh Papua mới còn lại được chia thành tám huyện (kabupaten) và một thành phố (kota), thủ phủ tỉnh là Jayapura. Tỉnh có tiềm năng lớn về tài nguyên thiên nhiên, như vàng, niken, dầu mỏ. Papua, cùng với năm tỉnh khác của Papua, có mức độ tự trị cao hơn so với các tỉnh khác của Indonesia .
Đảo New Guinea đã có dân cư sinh sống hàng chục nghìn năm. Các thương nhân châu Âu bắt đầu lui tới khu vực này vào khoảng cuối thế kỷ 16 để buôn bán gia vị. Cuối cùng, Đế quốc Hà Lan nổi lên với vị thế là nhà lãnh đạo thống trị trong cuộc chiến gia vị, sáp nhập phần phía tây của New Guinea vào thuộc địa Đông Ấn Hà Lan. Người Hà Lan ở lại New Guinea cho đến năm 1962, dù cho các phần khác của thuộc địa cũ tuyên bố độc lập với tên gọi Cộng hòa Indonesia vào năm 1945. Sau các cuộc đàm phán và xung đột với chính phủ Indonesia, người Hà Lan chuyển giao Tây New Guinea cho Liên Hiệp Quốc, rồi được chuyển giao cho Indonesia sau Đạo luật Tự do Lựa chọn gây tranh cãi. Tỉnh này trước đây có tên là Irian Jaya và bao gồm toàn bộ Tây New Guinea cho đến khi thành lập tỉnh Tây Papua (sau đó là Tây Irian Jaya) vào năm 2001. Năm 2002, Papua lấy tên hiện tại và được trao quy chế tự trị đặc biệt theo luật pháp Indonesia.
Điều tra dân số năm 2020 cho thấy dân số tỉnh là 4.303.707, trong đó phần lớn theo Cơ Đốc giáo. Ước tính chính thức cho giữa năm 2022 là 4.418.581 trước khi chia tỉnh thành bốn tỉnh riêng biệt. Ước tính chính thức về dân số vào giữa năm 2022 của tỉnh bị giảm còn 1.034.956. Vùng nội địa chủ yếu là dân cư thuộc dân tộc Papua, trong khi các thị trấn ven biển là nơi sinh sống của hậu duệ từ hôn nhân giữa người Papua, người Melanesia và người Austronesia, bao gồm các nhóm dân tộc Indonesia. Những người di cư từ phần còn lại của Indonesia cũng có xu hướng sống ở các vùng ven biển. Tỉnh này cũng là nơi sinh sống của một số dân tộc chưa được tiếp xúc.

**Hành chính**
Các huyện (kabupaten) và thành phố (kota) được liệt kê dưới đây với diện tích và dân số của chúng tại cuộc điều tra dân số năm 2020 và các ước tính chính thức tiếp theo vào giữa năm 2022, cùng với Chỉ số phát triển con người năm 2020 của mỗi đơn vị hành chính.

**Tham khảo**
Thể loại:Tỉnh của Indonesia
Thể loại:Tây New Guinea
Trung Mưu

Trung Mưu (中牟县) Hán Việt: Trung Mưu huyện là một huyện thuộc địa cấp thị Trịnh Châu (郑州市), tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này có diện tích 1393 km2, dân số680.000 người, mã số bưu chính 45145, mã vùng điện thoại 0371. Huyện này có các đơn vị hành chính gồm 7 trấn (Thành Quan, Bạch Sa, Quan Độ, Lang Thành, Trịnh Am, Cửu Long) và 10 hương.

**Tham khảo**
Thể loại:Trịnh Châu
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Tội ác chống lại loài người

Tội ác chống lại loài người là một số hành vi được thực hiện có chủ đích như một phần của chính sách rộng rãi hoặc có hệ thống nhằm chống lại con người, trong thời chiến hoặc hòa bình. Chúng khác với tội ác chiến tranh vì chúng không phải là những hành vi bị cô lập bởi từng binh sĩ mà là những hành vi được thực hiện nhằm thực hiện chính sách của nhà nước hoặc tổ chức. Vụ truy tố đầu tiên về tội ác chống lại loài người diễn ra tại các phiên tòa ở Nuremberg. Ban đầu được xem xét để sử dụng hợp pháp, rộng rãi trong Luật quốc tế, sau Holocaust , một tiêu chuẩn toàn cầu về quyền con người đã được nêu rõ trong Tuyên ngôn thế giới về quyền con người (Năm 1948). Các nhóm hoặc quốc gia chính trị vi phạm hoặc xúi giục vi phạm các chuẩn mực nhân quyền, như được nêu trong Tuyên bố, là một biểu hiện của bệnh lý chính trị liên quan đến tội ác chống lại loài người.
Cuộc diệt chủng ở Armenia lần đầu tiên bị lên án là tội ác chống lại loài người.
Nó bao gồm một trong các hành vi sau, khi được thực hiện có hệ thống hoặc trên phạm vi lớn hoặc được âm mưu, chỉ đạo do một chính phủ hay tổ chức, tập thể:
Tội ác chiến tranh, giết người, thảm sát, khử nhân tính, diệt chủng, thanh lọc sắc tộc, trục xuất, thí nghiệm con người phi đạo đức,  các hình phạt ngoài tư pháp bao gồm các vụ hành quyết đơn giản, sử dụng vũ khí hủy diệt hàng loạt, nhà nước khủng bố hoặc tài trợ cho khủng bố, bắt cóc và cưỡng bức, sử dụng binh lính trẻ em, bỏ tù bất công, nô dịch, tra tấn, hãm hiếp, đàn áp chính trị, kỳ thị chủng tộc, đàn áp tôn giáo và các quyền con người khác các hành vi lạm dụng có thể đạt đến ngưỡng phạm tội chống lại loài người nếu chúng là một phần của một hoạt động phổ biến hoặc có hệ thống.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Crime against humanity (international criminal law)- Draft code of Crimes against the Peace and Security of Mankind 1996

Thể loại:Tội ác quốc tế
Thể loại:Tra tấn
Thể loại:Tội ác chiến tranh
Thể loại:Vi phạm nhân quyền
Cổ Lâu, Khai Phong

Cổ Lâu (tiếng Trung: 鼓楼区, Hán Việt: Cổ Lâu khu) là một quận thuộc địa cấp thị Khai Phong (开封市), tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 59 km2, dân số 160.000 người. Quận này có các đơn vị hành chính gồm 7 nhai đạo: Ngọa Long, Tân Hoa, Tây Ti Môn, Thành Tây, Tương Quốc Tự, Châu Kiều Nhai và Tiên Sơn.	

**Tham khảo**
Thể loại:Khai Phong
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Long Đình

Long Đình (龙亭区) Hán Việt: Long Đình khu) là một quận thuộc địa cấp thị Khai Phong (开封市), tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 92 km2, dân số năm 2005 là 120.000 người. Quận này có các đơn vị hành chính gồm 5 nhai đạo (Lương Uyển, Bắc Đạo, Đại Hưng, Ngưu Triều và Bắc Thư Điếm), 3 hương (Thủy Đao, Bắc Giao và Liễu Viên Khẩu).

**Tham khảo**
Thể loại:Khai Phong
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Danh sách hồ theo diện tích

Tập tin:Baikal.A2001296.0420.250m-NASA.jpg|nhỏ|phải|200px|Baikal, hồ sâu nhất và có dung tích nước lớn nhất thế giới
Sau đây là danh sách hồ có diện tích mặt nước từ 4.000 km² trở lên. Lưu ý rằng diện tích của một số hồ có thể thay đổi theo mùa hoặc theo năm, đặc biệt là với trường hợp các hồ nước mặn thuộc các vùng đất khô cằn. Danh sách này không bao gồm các hồ chứa nước.
Để so sánh, biển nhỏ nhất thế giới, biển Caspi có diện tích 371.000 km², rộng 1.199 km, sâu 1.025 m và có dung tích nước 78.200 km³.

**Danh sách**

**Hồ lớn nhất châu lục**
Châu Á - Hồ Baikal
*Châu Âu - Hồ Ladoga
*Châu Đại Dương - Hồ Eyre
*Bắc Mỹ - Hồ Michigan-Huron
*Trung Mỹ - Hồ Nicaragua
*Nam Mỹ - Hồ Maracaibo
*Châu Nam Cực - Hồ Vostok
*Châu Phi - Hồ Victoria

**Ghi chú**

**Xem thêm**
Danh sách hồ theo thể tích nước
*Danh sách hồ theo độ sâu

**Tham khảo**
 Factmonster.com
*van der Leeden, Troise, and Todd, eds., The Water Encyclopedia. Second Edition. Chelsea, MI: Lewis Publishers, 1990. tr. 198-200.
*Diện tích
Hồ
Liên đoàn bóng đá quốc gia Eritrea

Liên đoàn bóng đá quốc gia Eritrea (اتحاد إريتريا لكرة القدم) là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Eritrea. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Eritrea và tổ chức giải vô địch bóng đá Eritrea. Liên đoàn bóng đá Eritrea gia nhập CAF năm 1994 và FIFA năm 1998.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Eritrea date=2018-06-22  trên trang chủ của FIFA.
Eritrea
Thể loại:Bóng đá Eritrea
Liên đoàn bóng đá Ethiopia

Liên đoàn bóng đá Ethiopia (የኢትዮጵያ እግር ኳስ ፌዴሬሽን) là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Ethiopia. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Ethiopia, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Liên đoàn bóng đá Ethiopia gia nhập FIFA năm 1953 và CAF năm 1957.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Ethiopia date=2018-11-19  trên trang chủ của FIFA.
Ethiopia
Thể loại:Bóng đá Ethiopia
Liên đoàn bóng đá Gabon

Liên đoàn bóng đá Gabon (Fédération gabonaise de football) là tổ chức quản lý, điều hành các hoạt động bóng đá ở Gabon. Liên đoàn quản lý đội tuyển bóng đá quốc gia Gabon, tổ chức các giải bóng đá như vô địch quốc gia và cúp quốc gia. Liên đoàn bóng đá Gabon gia nhập FIFA năm 1963 và CAF năm 1967.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Gabon date=2012-02-06  trên trang chủ của FIFA.
Gabon
Thể loại:Bóng đá Gabon
Thuận Hà, Khai Phong

Khu dân tộc Hồi Thuận Hà (顺河回族区) Hán Việt: Thuận Hà Hồi tộc Khu) là một quận thuộc địa cấp thị Khai Phong (开封市), tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 87 km2, dân số 240.000 người. Quận này có các đơn vị hành chính gồm 5 nhai đạo, 2 hương. 

**Tham khảo**
Thể loại:Khai Phong
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Thể loại:Người Hồi
Vũ Vương Đài

Vũ Vương Đài (tiếng Trung: 禹王台区, Hán Việt: Vũ Vương Đài khu) là một quận thuộc địa cấp thị Khai Phong (开封市), tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Quận này có diện tích 57 km2, dân số 150.000 người. Quận này có các đơn vị hành chính gồm 6 nhai đạo (Ngũ Nhất, Quan Phường, Tam Lý, Thái Thị, Tân Môn Quan, Phồn Tháp), 1 hương Nam Giao.	

**Tham khảo**
Thể loại:Khai Phong
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Thể loại:Vườn quốc gia Cộng hòa Dân chủ Congo

Thể loại:Địa lý Cộng hòa Dân chủ Congo
Thể loại:Điểm tham quan ở Cộng hòa Dân chủ Congo
Congo, Cộng hòa Dân chủ
Thể loại:Bảo vệ thiên nhiên Cộng hòa Dân chủ Congo
Thể loại:Công viên Cộng hòa Dân chủ Congo
Congo, Cộng hòa Dân chủ
Vườn quốc gia Kahuzi-Biéga

Vườn quốc gia Kahuzi-Biéga là một vườn quốc gia nằm gần thị trấn Bukavu, miền đông Cộng hòa Dân chủ Congo. Nó nằm gần bờ phía tây của Hồ Kivu, gần biên giới với Rwanda. Được thành lập vào năm 1970 bởi nhiếp ảnh gia và là nhà bảo tồn người Bỉ Adrien Deschryver. Tên của vườn quốc gia được đặt theo tên của hai ngọn núi lửa đã tắt là Núi Kahuzi và Biega nằm trong ranh giới của vườn quốc gia. Với diện tích km2, Kahuzi-Biéga là một trong những vườn quốc gia lớn nhất đất nước. Với địa hình đối núi xen lẫn đồng bằng, đây là một trong số ít những nơi trú ẩn cuối cùng của loài Khỉ đột đất thấp phía Đông, một loài trong Sách Đỏ IUCN ở mức Cực kỳ nguy cấp. Vườn quốc gia được UNESCO công nhận là Di sản thế giới từ năm 1980 vì sự đa dạng độc đáo của môi trường rừng nhiệt đới là môi trường sống của một trong số những loài bị đe dọa tuyệt chủng là Khỉ đột đất thấp phía Đông.

**Địa lý**
Vườn quốc gia nằm ở phía tây thị trấn Bakavu thuộc tỉnh Nam Kivup=68- với diện tích abbr=on. Một phần nhỏ của vườn quốc gia nằm trong dãy núi Mitumba của Đới tách giãn Albertine trong Thung lũng tách giãn Lớn và phần diện tích lớn hơn có địa hình đất thấp. Một hành lang abbr=on là vùng chuyển tiếp giữa đồi núi và đất thấp.p=68- Phần phía đông vườn quốc gia là một vùng núi nhỏ hơn rộng abbr=on, phần lớn hơn có diện tích abbr=on chủ yếu là vùng đất thấp trải dài từ Bukavu đến Kisangani bị rút cạn nước bởi sông Lugulu và Luka đổ vào sông Lualaba. Hai ngọn núi lửa đã tắt nằm trong giới hạn của vườn quốc gia được là Kahuzi cao abbr=on và Biéga cao abbr=on.p=68-
Lượng mưa trung bình năm của vườn quốc gia đạt abbr=on. Nhiệt độ tối đa trong khu vực đạt F trong khi thấp nhất là F.p=68

**Lịch sử**
Tiền thân của vườn quốc gia này là Khu bảo tồn rừng và động vật Núi Kahuzi được thành lập vào ngày 27 tháng 7 năm 1937 bởi Toàn quyền Bỉ tại Congo.p=68 Kể từ tháng 11 năm 1970, nó trở thành một phần của Vườn quốc gia Kahuzi-Biega. Chỉ 5 năm sau, vườn quốc gia mở rộng bao phủ diện tích km2.p=70 Năm 1980, vườn quốc gia được công nhận là Di sản thế giới của UNESCO theo tiêu chí (x) vì môi trường sống rừng mưa nhiệt đới độc đáo và sự đa dạng của các loài động vật có vú, đặc biệt là Khỉ đột đất thấp phía Đông.

**Động thực vật**
Vườn quốc gia có sự đa dạng phong phú của hệ động thực vật với 1.178 loài thực vật ở khu vực miền núi, khoảng 136 loài động vật có vú, 349 loài chim.
Đầm lầy, vũng lầy, bãi lầy và rừng ven sông trên nền đất ứ nước ở mọi độ cao là rất hiếm thấy trên toàn cầu. Khu vực đất thấp phía tây của vườn quốc gia bị chi phối bởi rừng mưa xích đạo ẩm ướt Guinea-Congo dày đặc với khu vực rừng chuyển tiếp giữa m và m

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Kahuzi-Biega National Park
*Vườn quốc gia Kahuzi-Biéga
Kahuzi-Biéga
Kahuzi-Biéga
Kahuzi-Biéga
Quận 1, Lyon

Quận 1 là một trong những quận nội thành của thành phố Lyon, Pháp. Quận này được thành lập ngày 24 tháng 3 năm 1852. Quận 1 có dân số năm 1999: 26.861 người, dân số năm 2005: 28.100 người. Mật độ dân số quận này là 17.788 người/km².

**Tham khảo**
Thể loại:Quận Lyon
Lương Khánh Thiện

Lương Khánh Thiện (1903 - ngày 1 tháng 9 năm 1941) nhà hoạt động chính trị, đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam, Ủy viên Xứ ủy Bắc kỳ, Bí thư Thành ủy Hà Nội.

**Tiểu sử**
 Ông sinh ở làng Mễ Tràng, xã Liêm Chính, huyện Thanh Liêm, tỉnh Hà Nam (nay là phường Liêm Chính, thành phố Phủ Lý), Việt Nam.- Năm 1925, ông tham gia vận động học sinh Trường Kĩ nghệ thực hành Hải Phòng bãi khoá, ông cùng Hoàng Quốc Việt vận động đòi ân xá Phan Bội Châu sau đó về Nam Định tuyên truyền cách mạng và ông bị đuổi học.- Năm 1926 ông làm thợ nguội ở Nhà máy sợi Hải Phòng.- Năm 1927 ông gia nhập Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên.- Năm 1928, tham gia thành lập cơ sở của Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên ở Hải Phòng.- Năm 1929, ông gia nhập tổ chức Đông Dương Cộng sản Đảng. Ông bị bắt sau cuộc biểu tình ngày 1 tháng 5 năm 1930, ông bị kết án khổ sai chung thân và bị đày ra Côn Đảo.- Năm 1936, ông được ân xá, về Hà Nội hoạt động, tham gia Xứ uỷ Bắc Kỳ.- Năm 1937 - 1941, ông giữ chức Bí thư Xứ uỷ Bắc Kỳ, Bí thư Thành uỷ Hà Nội, Bí thư Thành uỷ Hải Phòng.- Cuối 1940 ông bị bắt và bị toà án quân sự Pháp kết án tử hình ngày 1 tháng 9 năm 1941 tại thị xã Kiến An. Lúc đó ông mới 38 tuổi, phần mộ của ông tại ngã ba Xuân Áng thị trấn Trường Sơn, huyện An Lão, thành phố Hải Phòng.

**Vinh danh**
Để tưởng nhớ đến ông, ở Thành phố Hải Phòng có một phường và một phố mang tên ông nằm quận Ngô Quyền, còn ở Hà Nội cũng có phố Lương Khánh Thiện nằm ở phường Tương Mai, quận Hoàng Mai. Còn ở quê hương ông - tỉnh Hà Nam, tại thành phố Phủ Lý, có phường Lương Khánh Thiện.

**Gia đình**
Ông có con trai là Ông Lương Khánh Ninh, sau này là Giám đốc 2 nhà máy lớn của Bộ Cơ khí và luyện kim là Cơ khí Trần Hưng Đạo và Cơ khí Hà Sơn Bình và có 1 con gái là bà Lương Thúy Bình, sau này là Đại tá, Cục trưởng Cục Công tác Đảng và công tác quần chúng, Tổng cục Xây dựng lực lượng, Bộ Công an

**Tham khảo**
Thể loại:Người Hà Nam
Thể loại:Bí thư Thành ủy Hà Nội
Thể loại:Bí thư Thành ủy Hải Phòng
Thể loại:Bí thư Xứ ủy Bắc Kỳ
Thể loại:Nhà cách mạng Việt Nam
Thể loại:Người họ Lương tại Việt Nam
Thể loại:Thuốc chống viêm không steroid

Thuốc chống viêm không steroid (tiếng Anh: Non-steroidal anti-inflammatory drugs, viết tắt là NSAIDs) là những thuốc có tác dụng hạ sốt, giảm đau, chống viêm không có cấu trúc steroid. Là thuốc giảm đau, nhưng khác với các thuốc opiat, NSAIDs là thuốc giảm đau ngoại vi và không có tác dụng gây nghiện.
Những thuốc tiêu biểu của nhóm này gồm có aspirin, ibuprofen, và naproxen đã được sử dụng rộng rãi trong điều trị từ lâu. Paracetamol (acetaminophen) có tác dụng chống viêm không đáng kể, nhưng lại có tác dụng hạ sốt và giảm đau rất tốt, nên đôi khi vẫn được xếp trong nhóm này.
Thể loại:Dược phẩm
Thể loại:Dược lý học
Thể loại:Điều trị đau
Thể loại:Thuốc giảm đau
Vườn quốc gia Salonga

Vườn quốc gia Salonga là một vườn quốc gia nằm trong lưu vực sông Congo thuộc Cộng hòa Dân chủ Congo. Đây là nơi có rừng mưa nhiệt đới lớn nhất châu Phi với diện tích 36.000 km² Về mặt hành chính, vườn quốc gia thuộc các tỉnh Mai Ndombe, Equateur, Kasaï và Sankuru.

**Lịch sử**
Được thành lập vào năm 1956 với tên gọi ban đầu là vườn quốc gia Tshuapa. Ranh giới như hiện tại của vườn quốc gia được thông qua sắc lệnh của tổng thống Mobutu Sese Seko năm 1970. Năm 1984, vườn quốc gia được UNESCO công nhận là Di sản thế giới. Tuy nhiên, do cuộc nội chiến kéo dài ở phía đông đất nước khiến vườn quốc gia này bị đe dọa và nó bị liệt vào Danh sách di sản thế giới bị đe dọa từ năm 1999.
Vườn quốc gia được quản lý bởi Viện Bảo tồn thiên nhiên Cộng hòa Dân chủ Congo và Quỹ Quốc tế Bảo vệ Thiên nhiên kể từ năm 2015. Một sự hợp tác mạnh mẽ tồn tại giữa những người bảo vệ vườn quốc gia và người Iyaelima, với việc các ngôi làng Iyaelima được sử dụng làm đồn bảo vệ. Được biết mật độ Tinh tinh lùn cao nhất xung quanh các làng Iyaelima không gây ra mối đe dọa nào cho các loài biểu tượng của vườn quốc gia.

**Địa lý**
Đây là một khu rừng nhiệt đới nguyên sơ nằm trên khu vực giữa thủ đô Kinshasa và Kisangani. Trong vườn quốc gia không có đường và hầu hết chỉ có thể di chuyển bằng thuyền trên sông. Phía nam là nơi sinh sống của những Người Iyaelima có thể tiếp cận qua Sông Lokoro chảy qua trung tâm và phía bắc vườn quốc gia và sông Lula ở phía nam.

**Động thực vật**
Vườn quốc gia có hệ động vật phong phú gồm nhiều loài bị đe dọa như tinh tinh lùn, Khỉ Dryas, Khỉ đỏ colobus Tshuapa, Công Congo, Báo hoa mai, Voi rừng châu Phi, Cá sấu mõm dẹt. Một số loài đáng chú ý khác gồm Tê tê đuôi dài, Tê tê đất, Tê tê cây, Cầy mangut mảnh Angola, Hà mã, Beo vàng châu Phi, Lợn lông rậm, Linh dương Bongo, Linh dương lưng vàng, Linh dương Sitatunga, Hươu đùi vằn, Linh dương bụi rậm, Cheo cheo nước và Trâu rừng châu Phi.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Wildlife Conservation Society date=2006-01-05 -  UNESCO Salonga National Park Site-  UNESCO Natural Site Data Sheet date = ngày 10 tháng 7 năm 1997
Salonga
Salonga
Salonga
Thể loại:Khởi đầu năm 1970 ở châu Phi
Thể loại:Rừng nguyên sinh
Thể loại:Di sản thế giới tại Cộng hòa Dân chủ Congo

Thể loại:Cộng hòa Dân chủ Congo
Congo, Cộng hòa Dân chủ
Congo, Cộng hòa Dân chủ
Thể loại:Bảo tồn ở Cộng hòa Dân chủ Congo
Thể loại:Điểm tham quan ở Cộng hòa Dân chủ Congo
Mueang Nakhon Ratchasima (huyện)

Mueang Nakhon Ratchasima (tiếng Thái: เมืองนครราชสีมา, phiên âm: Mương Ná-khon Rát-cha-xỉ-ma) là huyện thủ phủ (Amphoe Mueang) của tỉnh Nakhon Ratchasima, đông bắc Thái Lan.

**Lịch sử**
Nakhon Ratchasima là một thành phố cổ, thành phố hiện này đã được xây dưới thời vua Narai của vương quốc Ayutthaya. Nhà vua đã cho nhập hai thành phố cổ, Mueang Sema và Mueang Khorakha Pura (Khorat) và dời đến khu vực ngày nay. Ông đã đặt tên thành phố mới là Nakhon Ratchasima và đặt nó làm biên giới phía đông của Ayutthaya. Cảnh quan của thành phố Nakhon Ratchasima đã được một kiến trúc sư Pháp thiết kế.

**Địa lý**
Các huyện giáp giới (từ phía bắc theo chiều kim đồng hồ) Non Thai, Non Sung, Chaloem Phra Kiat, Chok Chai, Pak Thong Chai, Sung Noen và Kham Thale So.

**Các đơn vị hành chính**
Huyện này được chia ra thành 25 phó huyện (tambon). Thành phố Nakhon Ratchasima (thesaban nakhon) bao gồm khu vực của tambon Nai Mueang. Các đơn vị này lại được chia ra 5 thị trấn (thesaban tambon) trong huyện - Nong Phai Lom, Hua Thale, Pho Klang, Cho Ho và Khok Kruat.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
   24th Southeast Asian Games Nakhon Ratchasima 2007 Website date = ngày 26 tháng 4 năm 2019
Thể loại:Nakhon Ratchasima
Mueang Nakhon Ratchasima
Đại Học

Đại Học nguyên là một chương trong Lễ Ký được viết thành sách trong khoảng thời gian từ thời chiến quốc đến thời Tần Hán, được xem là một trong những sách chủ yếu của Nho gia. Tác giả của Đại Học là ai hiện nay vẫn chưa xác định rõ, có người cho là của Tử Tư viết, nhưng Chu Hy đời Tống lại cho là của Tăng Tử viết. Bởi Chu Hy cho rằng Tăng Tử là học trò của Khổng Tử nên Tăng Tử ghi chép lại lời của Khổng Tử là hợp đạo lý. Và đa số người ta tin vào giả thiết này hơn.
Đại Học cùng với Trung Dung, Luận Ngữ và Mạnh Tử hợp thành bộ Tứ thư được Khổng Tử khởi xướng và Mạnh Tử kế thừa. Chu Hy cho rằng Đại Học là cương lĩnh không có cái gì không bao hàm trong đó, không có cái gì không dung nạp trong đó. Ông còn cho rằng, có thể dùng những thuyết giáo trong sách Đại học để bù đắp lại những lỗ hổng trong, tư tưởng của giai cấp thống trị phong kiến.
Hai chữ Đại Học ở đây có nghĩa là học vấn uyên bác, tinh sâu. Theo đời Chu thì con cháu quý tộc sau khi học qua lớp tiểu học đến 15 tuổi sẽ vào đại học, còn gọi là Thái học, học lý luận quản lý chính sự qua các kinh thư.
Ở đời Hán xem các kinh ở thời Xuân Thu là Đại kinh, xem Tứ Thư trong đó có Đại học là tiểu kinh. Vào đời Đường xem đại học, Mạnh Tử và Kinh dịch như nhau, đều gọi là Kinh thư. Đời Tống, hai anh em Trình Hạo và Trình Di nói "sách Đại học là sách nhập môn cho người mới đi vào học Đạo". Điều đó nói lên địa vị của Đại Học trong các loại kinh thư.

**Nội dung**
Đại học có 11 chương. Chương đầu tiên là Thánh Kinh là ý của Khổng Tử do Tăng Tử truyền lại bằng miệng. Còn 10 chương sau giải thích chương đầu tiên do học trò Tăng Tử ghi chép lại gồm:
*Khang cáo
*Bàn Minh
*Bang Kì
*Thính Tụng
*Tri Bản
*Thành Ý
*Chính Tâm Tu Nhân
*Tề Gia
*Trị Quốc
*Hiệt Tử
Tư tưởng xuyên suốt Đại học là tư tưởng "Trị quốc bình thiên hạ". Được Nho gia đề ra với cương lĩnh Tam cương, Bát mục.
*Tam cương:
Minh Minh Đức
Tân Dân
Chỉ Ư Chí Thiện
*Bát mục:
Cách Vật
Trí Tri
Thành Ý
Chính Tâm
Tu Thân
Tề Gia
Trị Quốc
Bình Thiên Hạ.

**Xem thêm**
Tứ Thư
*Trung Dung
*Mạnh Tử
*Luận Ngữ

**Tham khảo**
Thể loại:Sách triết học
Thể loại:Tác phẩm Nho giáo
Thể loại:Văn bản cổ điển Trung Quốc
Sân bay quốc tế La Tontouta

Sân bay quốc tế La Tontouta (tiếng Anh: La Tontouta International Airport hay Nouméa - La Tontouta International Airport (Aéroport de Nouméa - La Tontouta) NWWW là sân bay quốc tế chính ở New Caledonia, phục vụ thành phố Nouméa. Sân bày này nằm ở đô thị Païta, khoảng 52 km về phía tây bắc của Nouméa. Năm 2006, 415.813 lượt khách đã sử dụng sân bay này. date=2006-11-25 

**Các hãng hàng không và các điểm đến**

**Các hãng vận tải hành khách**
Aircalin (Auckland, Brisbane, Nadi, Osaka-Kansai, Papeete, Port Vila, Seoul-Incheon begins June 22, Sydney, Tokyo-Narita, Wallis)
*Air New Zealand (Auckland)
*Air Vanuatu (Port Vila)
*Qantas (Brisbane, Sydney)
Ghi chú: Các chuyến bay của Air Caledonie International (Aircalin) đến Osaka và Tokyo theo thỏa thuận chia chỗ với Air France, và nối với dịch vụ của Air France đến Paris.

**Các hãng vận chuyển hàng hóa**
ACT
*Cotrans
*Mirage Transit
*Nouméa Transit
*Socatrans
*TTI

**Xem thêm**
Sân bay Nouméa Magenta NWWM, sân bay nội địa của Nouméa.

**Tham khảo**
Trang web chính thức- Aéroport international de Nouméa -  date=2008-02-25  (official website) 
*French Aeronautical Information Publication for PAC-N (PDF) - NOUMÉA LA TONTOUTA- Aéroport de Nouméa - La Tontouta date=2006-06-14  at L'Union des Aéroports Français 
Thể loại:Sân bay Nouvelle-Calédonie
Thể loại:Nouméa
Thể loại:Sân bay của Không quân Lục quân Hoa Kỳ trong Thế chiến thứ hai
Tỉnh Owari

Bản đồ Nhật với tỉnh Owari được đánh dấu đỏ
là một tỉnh cũ của Nhật Bản nay là phần phía Tây của tỉnh Aichi. Chữ viết tắt của nó là (尾州, Vĩ Châu).
Thủ phủ thời cổ của Owari ở gần Inazawa ở phía Tây tỉnh. Hai trong số các tướng quân nổi tiếng nhất trong thời kỳ Sengoku ở Nhật Bản là Oda Nobunaga và Toyotomi Hideyoshi quê ở tỉnh Owari, và Oda có một lâu đâì ở Kiyosu. Chikamatsu Shigenori, chiến binh và người đam mê trà đạo, sinh ra ở tỉnh Owari năm 1695.
Tokugawa Ieyasu thiết lập Mạc phủ Tokugawa với lâu đài ở Nagoya và bổ nhiệm một người con của mình là người đứng đầu Owari Han, han lớn nhất trong đất đai của gia đình Tokugawa trừ của chính Mạc phủ.
Năm 1871 với sự xóa bỏ các lãnh địa phong kiến và sự thành lập các tỉnh (Haihan Chiken) sau cuộc Minh Trị Duy Tân, và các tỉnh Owari và Mikawa được sáp nhập để thành lập tỉnh Aichi vào cuối năm 1872.

**Tham khảo**
Thể loại:Aichi
Thể loại:Tỉnh cũ Nhật Bản
Luís Fróis

Luís Fróis (1532 – 8 tháng 7 1597) là một nhà truyền giáo người Bồ Đào Nha
Ông sinh năm 1548 ở Lisbon và tham gia Hội đoàn chúa Jesus (Campanhia de Jesus). Năm 1563, ông đến Nhật Bản để truyền bá đức tin của mình, và năm sau đó đến Kyoto, gặp Ashikaga Yoshiteru người sau này trở thành Shogun. Năm 1569, ông kết bạn với Oda Nobunaga và ở tại tư dinh ở Gifu khi viết sách trong một thời gian ngắn.
Trước tác của ông có cuốn Lịch sử Nhật Bản.

**Văn hóa đại chúng**
Đây cũng là tên của khoa học gia điên khùng trong game Onimusha Dawn of Dreams.

**Xem thêm**
Francis Xavier

**Link liên quan**
  Luis Frois

**Tham khảo**
Thể loại:Sinh năm 1532
Thể loại:Mất năm 1597
Thể loại:Jesuit Bồ Đào Nha
Thể loại:Nhà văn Bồ Đào Nha
Thể loại:Nhà truyền giáo ở Nhật Bản
Thể loại:Nhật Bản học
Lê dương (định hướng)

Từ Lê dương trong tiếng Việt có nguồn gốc từ légion étrangère trong tiếng Pháp. Légion có nghĩa là một "đoàn quân, đội quân"; các đội quân có nhiều thành viên người ngoại quốc được gọi légion étrangère, sau đó được phiên âm vắn tắt sang tiếng Việt thành "lê dương".
"Lê dương" có thể chỉ đến:
Cổ đại
*Lính viễn chinh Lê dương La Mã
*Binh đoàn Lê dương La Mã (tiếng Latin: Legio Romana)
Hiện đại
*Lê dương Pháp (tiếng Pháp: Légion étrangère)
*Lê dương Tây Ban Nha (tiếng Tây Ban Nha: Legión Española)
*Lê dương Ả Rập (tiếng Ả Rập: الجيش العربي al-Jaysh al-Arabī)

**Xem thêm**
Lính Lê dương (định hướng)
Thể loại:Bắc Đẩu Bội tinh

phải
Bắc Đẩu Bội tinh là huân chương cao quý nhất của Nhà nước Pháp. Huân chương này được Napoléon Bonaparte lập ra ngày 19 tháng 5 năm 1802 để tặng thưởng cho những cá nhân hoặc tổ chức (cả dân sự và quân sự) có đóng góp đặc biệt cho nước Pháp. Những người được tặng thưởng Bắc đẩu bội tinh sẽ trở thành một thành viên trong Légion d'honneur (quân đoàn danh dự), họ được gọi là các légionnaire.
Thể loại:Huân chương và huy chương Pháp
Thể loại:Giải thưởng Pháp
Thể loại:Thể loại cần phân loại vào thể loại con
Thể loại:Người đoạt giải
Dị tật thừa ngón

Dị tật thừa ngón (còn gọi là polydactyly, polydactylism (từ tiếng Hy Lạp cổ πολύς (polus) "nhiều" + δάκτυλος (daktulos) "ngón"), hyperdactyly) là một dị tật bẩm sinh của con người có thừa số ngón chân hay ngón tay. Khi mỗi bàn tay hay bàn chân có 6 ngón, đôi khi được gọi là "sexdactyly", "hexadactyly", hay "hexadactylism". Mặc dù trường hợp thường không đe dọa gì đến đời sống, hay thậm chí đặc biệt ảnh hưởng, đa số người phương Tây phẫu thuật cắt bỏ ngón thừa.
Ngón thừa thường là một mô nhỏ; đa phần là có xương mà không có khớp; hiếm khi hoàn thiện đẩy đủ chức năng của một ngón. Ngón thừa phần lớn là nằm về phía gần xương cẳng tay, hiếm khi ở về phía xương quay (ngón cái), và cực kỳ hiếm gặp nó nằm ở giữa. Hrithik Roshan, một ngôi sao Hollywood, là một ví dụ. Ông có thêm một ngón cái ở bàn tay phải. Ngón thừa thường tạo thành một cái trạc với ngón đã có, hay nó có thể hiếm khi bắt nguồn từ cổ tay như các ngón thông thường.
Polydactyly có thể tự phát sinh, hay thông thường hơn, là một đặc điểm của hội chứng dị tật tương thích ("congenital anomalies"). Khi nó tự phát sinh, nghĩa là nó có liên hệ với thể đột biến của nhiễm sắc thể trội trên một gene  date=2010-03-07 . Nhưng đột biến trên nhiều gene khác nhau cũng có thể gây ra polydactyly. Điển hình là gene đột biến về cấu trúc cơ thể, và một kết quả của hội chứng dị tật nào đó, mà polydactyly là một dấu hiệu.
Tỷ lệ trẻ sơ sinh gặp phải trường hợp này là 1/500  mặc dù thông thường tỷ lệ này cao hơn ở một số nhóm người (như người Amish ở Hoa Kỳ, vì hiệu ứng sáng lập).

**Các loại  polydactyly**- Polydactyly với khe hở môi / vòm miệng và chậm vận động tâm thần ( Hội chứng Varadi-Papp )
** Hội chứng cận thị Polydactyly
** Polydactyly sau trục nha khoa và đốt sống
** Polydactyly sau trục với khe giữa của môi trên
** Polydactyly bài trục
** Polydactyly trước trục loại 1
** Hội chứng Polydactyly trùng lặp tia giữa
** Dị tật nội tạng polydactyly sứt môiPolydactyly with cleft lip/palate and psycho motor retardation (Varadi-Papp Syndrome)- Polydactyly myopia syndrome- Polydactyly post axial dental and vertebral- Polydactyly post axial with median cleft of upper lip - Polydactyly post axial- Polydactyly preaxial type 1- Polydactyly syndrome middle ray duplication- Polydactyly visceral anomalies cleft lip palate

**Tham khảo**

**Xem thêm**
 Syndactyly.- Dactyly.- Polydactyl cat.- Polycephaly = extra head(s).- Polymelia = extra limb(s).- Supernumerary body part.- Antonio Alfonseca, một cầu thủ bóng chày nổi tiếng mắc chứng polydactylism.- Anne Boleyn (alleged to have had polydactyly).- Fabinho, cầu thủ bóng đá người Brasil cho CLB Toulouse FC là người polydactylism.

**Link liên quan**
  Polydactyly and Syndactyly date=2010-03-07 
Thể loại:Đột biến gene
Sóc lớn phương Đông

Sóc lớn phương Đông (chi Ratufa) tạo thành một đơn vị phân loại trong họ Sóc với tên gọi là phân họ Ratufinae. Ngày nay, chúng được tìm thấy tại khu vực Nam và Đông Nam Á.
Hiện tại người ta công nhận 4 loài sóc lớn phương Đông còn sinh tồn là:
*Sóc lớn nâu bạc, Ratufa affinis. Tên gọi trong tiếng Việt là sóc nâu bạc
*Sóc lớn đen, Ratufa bicolor. Tên gọi trong tiếng Việt là sóc đen
*Sóc lớn Ấn Độ, Ratufa indica
*Sóc lớn xám, Ratufa macroura
Bộ xương của một loài Ratufa
Trong thời tiiền sử nhánh này là phổ biến rộng hơn. Cụ thể, các động vật rất giống như Ratufa, rất có thể thuộc về chi này và ít nhất là thuộc về phân họ Ratufinae – đã là một phần của quần động vật Hambach, Đức trong thời gian tương ứng với đầu tầng Langhe, Trung Miocen, vào khoảng 16-15,2 triệu năm trước.

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Tham khảo**
  access-date =ngày 3 tháng 2 năm 2008

**Liên kết ngoài**
  Sóc lớn tại Tây Ghats, Ấn Độ date = ngày 15 tháng 8 năm 2009
Thể loại:Động vật có vú châu Á
Thể loại:Chi Sóc lớn phương Đông
Oda Nobukatsu

là một samurai Nhật Bản trong thời kỳ Azuchi-Momoyama. Ông là con thứ hai của Oda Nobunaga. Ông đã sống sót sau sự suy sụp của gia tộc Oda, và trở thành một daimyo vào đầu thời Edo.

**Gia tộc Kitabatake**
Năm 1570, Nobukatsu trở thành người thừa tự của gia tộc Kitabatake và cưới con gái của cựu lãnh chúa nhà Kitabatake, Tomonori. Thực chất cuộc hôn nhân này là điểu kiện của hòa ước với nhà Oda của nhà Kitabatake. Năm 1575, Nobukatsu chính thức trở thành người đứng đầu gia tộc. Năm sau đó, ông giết cha vợ mình, tống giam lãnh chúa trước đó, và là cha nuôi của ông, và hoàn toàn nắm quyền kiểm soát gia tộc Kitabatake.
Năm 1579, quá mong muốn lập công, Nobukatsu dẫn quân xâm lược Iga, cuối cùng đại bại và bị cha mình khiển trách nặng nề. Hai năm sau, Nobunaga thân chinh dẫn vài chục ngàn quân xâm lược tỉnh này và phá hủy toàn bộ khu vực.

**Cái chết của Nobunaga**
Khi Nobunaga và người thừa tự của mình, Nobutada, chết trong Sự kiện chùa Honnō-ji năm 1582, một vấn đề phát sinh là ai sẽ trở thành người đứng đầu gia tộc Oda. Mặc dù em trai của Nobukatsu là Nobutaka có ý định trở thành lãnh chúa mới, nhưng các thuộc tướng lại quyết định chọn đứa con trai mới hai tuổi của Nobutada, Oda Hidenobu. Người ta nói rằng điều này chủ yếu là do Toyotomi Hideyoshi quyết định, và Hideyoshi, Nobukatsu và Nobutaka được bổ nhiệm làm các Nhiếp chính cho lãnh chúa mới. Lúc này, Nobukatsu đổi họ lại thành họ Oda. Và, ông thừa kế tỉnh Mino/tỉnh Owari/tỉnh Ise.

**Sự suy vong của Nobukatsu**
Trong những năm tháng hỗn loạn tranh giành quyền thừa tự, Nobukatsu về phe của Hideyoshi để tiêu diệt Nobutaka. Tuy nhiên, mối quan hệ giữa họ nhanh chóng trở thành thù địch, và Nobukatsu liên minh với Tokugawa Ieyasu đánh lại Hideyoshi trong trận Komaki và Nagakute năm 1584.
Sau nửa năm giao chiến, Hideyoshi thuyết phục Nobukatsu ký hòa ước, đề nghị trao cho ông quyền cai trị một lãnh địa. Nobukatsu đồng ý với lời đề nghị này và chính thức trở thành một thuộc tướng của Hideyoshi. Sau đó, ông phục vụ trong cuộc vây hãm Odawara (1590), ông không tuân lệnh của Hideyoshi về việc phải thay đổi lãnh địa của mình, và không chỉ mất đi lãnh địa cũ và còn phải đi tu dưới sự giám sát của các thuộc hạ khác của Hideyoshi. Vài năm sau, cơn giận của Hideyoshi nguôi ngoai và Nobukatsu nhận lại được đất đai của mình.
Ông trở thành người bảo hộ cho Toyotomi Hideyori sau cái chết của Hideyoshi. Tuy nhiên, ông phản bội gia tộc Toyotomi trong cuộc vây hãm Osaka, và đầu hàng Tokugawa Ieyasu. Kết quả là, ông được Mạc phủ Tokugawa cho phép giữ vị trí daimyo.
Mặc dù ông thường được mô tả là một vị tướng bất tài, nhưng ít nhất ông đã sống sót được sau hàng loạt biết thiên chính trị. Sau khi Mạc phủ Tokugawa thành lập, ông trở thành lãnh chúa ở lãnh địa Uda-Matsuyama (ngày nay là quận Nara), và sống an nhàn đến cuối đời.

**Tham khảo**
Thể loại:Sinh năm 1558
Thể loại:Mất năm 1630
Thể loại:Gia tộc Oda
Thể loại:Daimyo
Thể loại:Thời kỳ Sengoku
Thể loại:Thời kỳ Azuchi-Momoyama
Thể loại:Thời kỳ Edo
Gia Nghĩa (thành phố Đài Loan)

Gia Nghĩa (嘉義市, bính âm Hán ngữ: Jiāyì Shì; bính âm thông dụng: Jiayì Shìh; Wade-Giles: chia-yi shih; tiếng Đài Loan: Ka-gī chhī); các kiểu phiên âm latinh khác: Chiayi hoặc Jiayi hoặc Ka-gi) là một thành phố trực thuộc tỉnh Đài Loan của Đài Loan. Thành phố nằm ở phía Bắc của đồng bằng Gia Nam, phía Tây Nam của đảo Đài Loan. Chí tuyến Bắc chạy qua thành phố này. Thành phố có chiều Bắc-Nam chừng 10,5 km, chiều Đông-Tây chừng 1,5 km. Bao quanh thành phố là huyện Gia Nghĩa, tuy nhiên về mặt hành chính thì thành phố Gia Nghĩa ngang cấp và không trực thuộc huyện Gia Nghĩa mà trực thuộc tỉnh.
Dưới thành phố có hai khu: Đông Khu và Tây Khu. Tòa thị chính thành phố đóng ở Đông Khu. Thành phố Gia Nghĩa rộng 60.0256 km² (thành phố lớn thứ 24 trong 25 thành phố của Đài Loan) và có 270.143 dân (đông thứ 21 trong 25 thành phố).
Có một trường đại học (Đại học quốc lập Gia Nghĩa 国立嘉義大学) và hai trường kĩ thuật (Học viện kĩ thuật Đại Đồng 大同技術学院 và Học viện kĩ thuật Ngô Phương 呉鳳技術学院) đóng ở đây.

**Tham khảo**
Thể loại:Gia Nghĩa (thành phố Đài Loan)
Thể loại:Thành phố trực thuộc tỉnh Đài Loan
Sóc lùn nhiệt đới Tân thế giới

Sóc lùn nhiệt đới Tân thế (danh pháp hai phần: Sciurillus pusillus), là một loài sóc rất nhỏ có tại Nam Mỹ. Nó là thành viên còn sinh tồn duy nhất của chi Sciurillus cũng như của phân họ Sciurillinae. Nó sinh sống trong các rừng mưa vùng đất thấp của Brasil, Guyana thuộc Pháp, Guyana và Suriname.
Bảng dưới đây liệt kê ba phân loài được công nhận của Sciurillus pusillus, cùng với các từ đồng nghĩa liên kết với mỗi phân loài: 

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Sciurillus pusillus- Sciurillus pusillus- John F Eisenberg, Kent H Redford, 2000. Mammals of the Neotropics: Ecuador, Bolivia, Brazil
P
Thể loại:Động vật được mô tả năm 1803
Thể loại:Động vật có vú Brasil
Thể loại:Động vật Guyane thuộc Pháp
Thể loại:Động vật có vú Guyana
Thể loại:Động vật Suriname
Thể loại:Động vật có vú Suriname
Phân họ Sóc đất

Xerinae là một phân họ trong họ Sóc, phần nhiều trong chúng là các dạng sóc đất. Nhìn chung, sóc đất vốn là loài ăn tạp, ngoài việc ăn các loại quả, hạt chúng còn tấn công cả những loài gặm nhấm, bò sát chẳng hạn như rắn. Sóc đất có khả năng kháng độc rất tốt do đó chúng không sợ rắn độc mà còn có thể giết cả những loài rắn kịch độc như rắn đuôi chuông, hổ mang chúa.

**Phân loại**
 Tông Xerini: Sóc gai
**Aragoxerus†
**Atlantoxerus: Sóc gai
**Heteroxerus†
**Spermophilopsis
**Xerus- Tông Protoxerini
**Epixerus
**Funisciurus
**Heliosciurus
**Myosciurus
**Paraxerus
**Protoxerus- Tông Marmotini: Sóc đất thật sự, macmot, sóc chuột, chuột chó thảo nguyên
** Các chi cơ sở và vị trí không chắc chắn (incertae sedis)
***Palaeosciurus†
***Sciurotamias
** Phân tông Tamiina
***Nototamias†
***Tamias: Sóc chuột
** Phân tông Marmotina
***Arctomyoides†
***Marmota: Macmot
***Miospermophilus†
***Paenemarmota†
***Palaearctomys†
***Protospermophilus†
** Phân tông Spermophilina: Sóc đất thật sự
***Ammospermophilus: Sóc linh dương
***Cynomys: Chuột chó thảo nguyên
***Spermophilinus†
***Spermophilus: Sóc chuột vàng, sóc suslik

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Xerinae- Thorington R. W. và R. S. Hoffmann. 2005. Family Sciuridae. Trang 754-818 trong Mammal Species of the World A Taxonomic and Geographic Reference. Nhà in Đại học Johns Hopkins, Baltimore.- Xerinae
Phân họ Sóc cây

Phân họ Sóc cây (danh pháp khoa học: Sciurinae) là một phân họ trong họ Sóc (Sciuridae). Phân họ này bao gồm các loài vịnh sóc và sóc cây. Các tài liệu phân loại cũ đặt sóc bay trong một phân họ riêng (Pteromyinae) và hợp nhất toàn bộ các dạng sóc còn lại trong phân họ Sciurinae, nhưng điều này đã bị bác bỏ mạnh mẽ bởi các nghiên cứu di truyền.

**Phân loại**
Phân họ Sciurinae
**Tông Sciurini- Sóc cây
***Microsciurus
***Rheithrosciurus
***Sciurus
***Syntheosciurus
***Tamiasciurus
**Tông Pteromyini – Sóc bay
***Aeretes
***Aeromys
***Belomys
***Biswamoyopterus
***Eoglaucomys
***Eupetaurus
***Glaucomys
***Hylopetes
***Iomys
***Petaurillus
***Petaurista
***Petinomys
***Pteromys
***Pteromyscus
***Trogopterus

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Sciurinae- Steppan S. J. B. L. Storz, R. S. Hoffmann. 2004. Nuclear DNA phylogeny of the squirrels (Mammalia: Rodentia) and the evolution of arboreality from c-myc and RAG1. Molecular Phylogenetics and Evolution, 30:703-719.- Thorington R. W., R. S. Hoffmann. 2005. Family Sciuridae. Trang 754-818 trong Mammal Species of the World A Taxonomic and Geographic Reference. Nhà in Đại học Johns Hopkins, Baltimore.- Sciurinae
Phân họ Sóc màu

Phân họ Sóc màu (danh pháp khoa học: Callosciurinae) là một phân họ trong họ Sóc, chứa khoảng 65 loài trong 14 chi còn sinh tồn.

**Phân loại**
Họ Sciuridae
**Phân họ Callosciurinae
***Tông Callosciurini
****Callosciurus
****Dremomys
****Exilisciurus
****Glyphotes
****Hyosciurus
****Lariscus
****Menetes
****Nannosciurus
****Prosciurillus
****Rhinosciurus
****Rubrisciurus
****Sundasciurus
****Tamiops
***Tông Funambulini
****Funambulus

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Callosciurinae- Callosciurinae- Thorington R. W. Jr. và R. S. Hoffman. 2005. Family Sciuridae. Trang 754-818 trong Mammal Species of the World a Taxonomic and Geographic Reference. D. E. Wilson and D. M. Reeder chủ biên. Nhà in Đại học Johns Hopkins, Baltimore.
D32

D32 là phần mềm diệt virus đầu tiên của Việt Nam cho MS DOS và Microsoft Windows.

**Tính năng chính**
 Quét virus trên ổ đĩa thủ công/tự động- Tự động bảo vệ- Tự động diệt virus và cách ly- Các tiện ích: Báo cáo canh phòng, Quản lý tiến trình, Kho cách ly virus, Cơ sở dữ liệu

**Ưu điểm và nhược điểm**

**Lịch sử**

**D2**
Tháng 2 năm 1992, Trương Minh Nhật Quang về quản lý phòng máy của Trung tâm Đại học tại chức Cần Thơ. Khi phát hiện máy tính cơ quan nhiễm virus, ông nảy ra ý tưởng và bắt đầu nghiên cứu ngôn ngữ Assembly để viết phần mềm diệt virus. Một tháng sau, ông biên dịch thành công chương trình diệt virus Dir2/FAT và đặt tên là D2 do nghe nhầm tên. Khi biết tên virus chính xác, vì muốn giữ lại tên gọi đầu tiên, ông chỉ giải thích đơn giản: D2 là “Detect and Destroy Viruses” (Phát Hiện và Diệt Virus). Nhờ D2, ông trúng tuyển lớp đào tạo tin học sau đại học của Viện Tin học sử dụng tiếng Pháp tại Hà Nội. Đến năm 1997, ông tốt nghiệp với đề tài “Hệ chẩn đoán thông minh virus máy tính”.
Khi phát hành miễn phí cho người dùng, nhiều virus khác được ông tiếp tục bổ sung vào cơ sở dữ liệu D2.
D2 trở thành phần mềm diệt virus cho MS-DOS đầu tiên của Việt Nam.

**D32**
Năm 2000, hệ điều hành Windows 2000 ra đời, chính thức loại bỏ MS-DOS ra khỏi Windows. Trương Minh Nhật Quang quyết định ngừng phát triển D2 để đầu tư cho phiên bản mới dành cho Microsoft Windows. Do được kế thừa từ D2 và chạy trên 32-bit nên phiên bản mới được đặt tên là D32 – “Diagnose and Destroy Viruses for Windows 32”.
Ngày 20 tháng 2 năm 2001, trùng ngày sinh của tác giả - D32 chính thức ra mắt, tiếp tục trở thành phần mềm diệt virus cho Windows đầu tiên của Việt Nam. Nhờ phần mềm này mà ông được phong tặng danh hiệu Hiệp sĩ Công nghệ thông tin năm 2003.
Tháng 8 năm 2004, Trương Minh Nhật Quang công bố cập nhật kỹ thuật nhận dạng virus hướng tiếp cận máy học cho D32.
Từ năm 2007 đến năm 2009, D32 không được cập nhật.
Tháng 11 năm 2009, D32 ra mắt phiên bản mới và trở thành 1 trong 16 sản phẩm lọt vào vòng chung khảo cuộc thi Nhân tài Đất Việt năm 2009. Tính năng nổi bật mà phiên bản này bổ sung gồm: tự động cập nhật trực tuyến và dự báo virus; cũng như ra mắt website www.d32av.vn. Ngoài phiên bản miễn phí cho người dùng phổ thông, còn có thêm phiên bản Hỗ trợ giáo dục. Sau hai tuần phát hành phiên bản mới, trang chủ D32 đạt 12.000 lượt truy cập với hơn 8.000 lượt tải và hơn 2.000 lượt nâng cấp. D32 tiếp tục được cải tiến nhằm tương thích tốt hơn với hệ điều hành Windows 7 và một số phần mềm khác trong khoảng một năm sau đó.
Những năm về sau, D32 dần không còn được cập nhật phiên bản mới và dừng phát triển.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  Trang chủ của D32 Anti-virus date=2017-04-22 -  Báo Bình Định: "Chú bé bán bánh mì và phần mềm diệt virus"
Thể loại:Phần mềm tiếng Việt miễn phí
Thể loại:Phần mềm diệt virus
Thể loại:Phần mềm miễn phí
Thể loại:Phần mềm cho Windows
Thể loại:Công nghệ Việt Nam