Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Hằng số hấp dẫn

Tập tin:NewtonsLawOfUniversalGravitation.svg|nhỏ|phải|300px|Hằng số hấp dẫn G trong Định luật vạn vật hấp dẫn Newton.
Hằng số hấp dẫn G phụ thuộc vào hệ đơn vị đo lường, được xác định lần đầu tiên bởi thí nghiệm Cavendish năm 1797. Nó thường xuất hiện trong định luật vạn vật hấp dẫn của Isaac Newton và trong thuyết tương đối rộng của Albert Einstein. Hằng số này còn được gọi là hằng số hấp dẫn phổ quát, hằng số Newton, hoặc G Lớn. Không nên nhầm nó với "g nhỏ" (g), là trọng trường cục bộ của Trái Đất (tương đương với gia tốc rơi tự do).

**Định luật và hằng số**
Theo định luật vạn vật hấp dẫn, lực hút hấp dẫn (F) giữa hai vật tỷ lệ thuận với tích khối lượng của chúng (m1 và m2), và tỷ lệ nghịch với bình phương khoảng cách (r) giữa chúng (định luật nghịch đảo bình phương):

Hằng số tỷ lệ G là hằng số hấp dẫn.
Hằng số hấp dẫn là hằng số vật lý rất khó đo được với độ chính xác cao. Trong đơn vị SI, năm 2014 Ủy ban Dữ liệu Khoa học và Công nghệ CODATA-khuyến nghị giá trị cho G (với độ bất định tiêu chuẩn trong dấu ngoặc) bằng:

và độ bất định tương đối bằng e=-5.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Hằng số hấp dẫn Newton G tại Viện NIST   Tham chiếu về hằng số, đơn vị, và độ bất định-  The Controversy over Newton's Gravitational Constant date=2016-03-04  — additional commentary on measurement problems-  Puzzling Measurement of "Big G" Gravitational Constant Ignites Debate at Scientific American
Thể loại:Đại lượng vật lý
Thể loại:Hằng số vật lý
Thể loại:Lực hấp dẫn
Thể loại:Thuật ngữ thiên văn học
Trịnh Châu

Trịnh Châu (p=Zhèngzhōu), trước đây gọi là Dự Châu hay Trung Châu, là một địa cấp thị và là tỉnh lỵ tỉnh Hà Nam, Trung Quốc. Địa cấp thị này tọa lạc ngay phía bắc của miền trung tỉnh Hà Nam và phía nam sông Hoàng Hà. Thành phố này giáp giới với Lạc Dương về phía tây, Tiêu Tác về phía tây bắc, Tân Hương về phía đông bắc, Khai Phong về phía đông, Hứa Xương về phía đông nam và Bình Đỉnh Sơn về phía tây nam.

**Các đơn vị hành chính**
Trịnh Châu
Địa cấp thị (thành phố trực thuộc tỉnh) Trịnh Châu bao gồm 12 đơn vị cấp huyện, trong đó có 6 quận (khu) và 5 thành phố cấp huyện và 1 huyện.- Trung Nguyên khu (中原区)- Nhị Thất khu (二七区)- Kim Thủy khu (金水区)- Quản Thành Hồi tộc khu (管城回族区)- Huệ Tế khu (惠济区)- Thượng Nhai khu (上街区)- Huỳnh Dương thị (荥阳市)- Củng Nghĩa thị (巩义市)- Đăng Phong thị (登封市)- Tân Mật thị (新密市)- Tân Trịnh thị (新郑市)- Trung Mâu huyện (中牟县)

**Thành phố kết nghĩa**
 Japan Saitama, Nhật Bản (1981)- USA Richmond, Hoa Kỳ (1994)- Romania Cluj-Napoca, România (1995)- South Korea Jinju, Hàn Quốc (2000)- Namibia Mariental, Namibia (2001)- Jordan Irbid, Jordan (2002)- Russia Samara, Nga (2002)- Brazil Joinville, Brasil (2003)- Germany Schwerin, Đức (2006)- Bulgaria Shumen, Bulgaria (2007)- Italy Napoli, Ý (2007)- Belarus Mogilev, Belarus (2007)

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Website chính thức của Trịnh Châu (tiếng Anh và tiếng Hoa)-  Bản đồ Trịnh Châubot=InternetArchiveBot -  Một vài hình ảnh về Trịnh Châu

Thể loại:Tỉnh lỵ Trung Quốc
Thể loại:Thành phố tỉnh Hà Nam (Trung Quốc)
Bình Đỉnh Sơn

Bình Đỉnh Sơn (p=Píngdǐngshān), cũng được biết đến là Ưng Thành (giản thể: 鹰城, phồn thể: 鷹城, nghĩa đen: thành phố đại bàng), dân số 5.207.700 người (2019) là một địa cấp thị thuộc tỉnh Hà Nam, Trung Quốc. Địa cấp thị này giáp Trịnh Châu về phía bắc, Hứa Xương và Tháp Hà về phía đông, Trú Mã Điếm về phía đông nam, Nam Dương về phía nam, và Lạc Dương về phía tây.

**Các đơn vị hành chính**
Địa cấp thị Bình Đỉnh Sơn được chia ra 4 quận, 2 thị xã và 4 huyện.

**Đại học cao đẳng**
 Đại học Bình Đỉnh Sơn

**Liên kết ngoài**
 Website của chính quyền Bình Đỉnh Sơn (tiếng Hoa giản thể)

**Tham khảo**
Thể loại:Thành phố tỉnh Hà Nam (Trung Quốc)
Thể loại:Đơn vị hành chính cấp địa khu tỉnh Hà Nam (Trung Quốc)
Khai Phong

Khai Phong (w=K'ai-feng) là một thành phố trực thuộc tỉnh (địa cấp thị) ở phía đông tỉnh Hà Nam, Trung Quốc. Thành phố này tọa lạc ở bờ nam của sông Hoàng Hà, giáp tỉnh lỵ Trịnh Châu về phía tây, Tân Hương về phía tây bắc, Thương Khâu về phía đông, Chu Khẩu về phía đông nam, Hứa Xương về phía tây nam, và tỉnh Sơn Đông về phía đông bắc. Khai Phong là một trong 8 cố đô Trung Hoa.
Trong lịch sử, Khai Phong còn nhiều tên khác như là 
Đại Lương (大梁),
Biện Lương (汴梁; Wade-Giles: Pien-liang),
Biện Châu (汴州),
Nam Kinh (南京),
Đông Kinh (東京),
Biện Kinh (汴京).
Đây là Vương đô nước Ngụy thời Chiến quốc, cũng là Đế đô của nhà Bắc Tống (4 tháng 2 năm 960- 9 tháng 1 năm 1127) và là kinh đô nhà Kim từ năm 1214.

**Địa lý tự nhiên**
Khai Phong có tọa độ trong khoảng 113°52′15″－115°15′42″ kinh đông, 34°11′45″－35°01′20″ vĩ bắc, theo chiều bắc-nam rộng 92 km, theo chiều đông-tây dài 126 km, tổng diện tích 6.240 km², trong đó diện tích đô thị đạt 1.816 km². Phía đông cách Hoàng Hải khoảng 500 km, tiếp giáp với Thương Khâu và Hà Trạch (tỉnh Sơn Đông), phía tây tiếp giáp và cách trung tâm Trịnh Châu khoảng 72 km, phía nam tiếp giáp Hứa Xương và Chu Khẩu, phía bắc qua Hoàng Hà là Tân Hương và Bộc Dương. Nó nằm ở trung tâm bình nguyên Dự Đông, một phần của bình nguyên Hoa Bắc.
Bình nguyên Dự Đông, nơi có thành phố Khai Phong, nằm ở phía nam và thuộc phần hạ du của Hoàng Hà. Nằm trên đồng bằng bồi tích thống Holocen hệ Đệ Tứ, với cao độ từ 69 đến 78 m trên một địa hình bằng phẳng, với các lớp đất sâu có chất lượng tốt và kết cấu ổn định, phù hợp cho gieo trồng nhiều loại cây trồng khác nhau cũng như có tỷ lệ rừng che phủ cao.

**Khí hậu**
Khai Phong có khí hậu cận nhiệt đới ẩm ướt chịu ảnh hưởng của gió mùa (mã Köppen Cwa) giáp ranh với khí hậu lục địa ẩm ướt, với bốn mùa khác biệt rõ ràng. Mùa đông khô lạnh trong khi mùa hè nóng ẩm; mùa xuân ấm và có mưa nhưng không nhiều trong khi thời tiết mùa thu thì mát và khô hơn. Giáng thủy chủ yếu diễn ra từ tháng 6 tới tháng 9 hàng năm.

**Các đơn vị hành chính**
Địa cấp thị Khai Phong được chia ra 5 quận (khu) và 4 huyện.- Cổ Lâu khu (鼓楼区)- Long Đình khu (龙亭区)- Tường Phù khu (祥符区)- Vũ Vương Đài khu (禹王台区)- Thuận Hà Hồi tộc khu (顺河回族区)- Úy Thị huyện (尉氏县)- Kỷ huyện (杞县)- Thông Hứa huyện (通许县)- Lan Khảo huyện (兰考县)

**Tham khảo**
 Khai Phong

Thể loại:Năm 364 TCN
Thể loại:Khởi đầu thập niên 360 TCN
Thể loại:Cộng đồng Do Thái lịch sử
Thể loại:Khu dân cư thành lập thế kỷ 4 TCN
Thể loại:Thành phố tỉnh Hà Nam (Trung Quốc)
Tân Hương, Hà Nam (Trung Quốc)

Tân Hương (p=Xīnxiāng) là thành phố thuộc tỉnh (địa cấp thị) của tỉnh Hà Nam, Trung Quốc. Thành phố này giáp tỉnh lỵ Trịnh Châu về phía tây nam, Khai Phong về phía đông nam, Hạc Bích và An Dương về phía bắc, Tiêu Tác về phía tây và các tỉnh Sơn Đông phía tây bắc và Sơn Tây về phía đông.

**Các đơn vị hành chính**
Tân Hương được chia thành 4 quận (khu), 3 thành phố cấp huyện và 5 huyện.- Vệ Tân khu (卫滨区)- Hồng Kỳ khu (红旗区)- Mục Dã khu (牧野区)- Phượng Tuyền khu (凤泉区)- Huy Huyện thị (辉县市)- Vệ Huy thị (卫辉市)- Trường Viên thị (长垣市)- Tân Hương huyện (新乡县)- Hoạch Gia huyện (获嘉县)- Nguyên Dương huyện (原阳县)- Diên Tân huyện (延津县)- Phong Khâu huyện (封丘县)

**Tham khảo**

Thể loại:Khu dân cư thành lập thiên niên kỷ 1
Thể loại:Thành phố tỉnh Hà Nam (Trung Quốc)
Thể loại:Đơn vị hành chính cấp địa khu Hà Nam
Sân bay quốc tế Vu Gia Bá Côn Minh

Sân bay quốc tế Vu Gia Bá Côn Minh, (mã IATA: KMG, tiếng Anh: Kunming Wujiaba International Airport; tiếng Hoa giản thể: 昆明巫家坝国际机场) là sân bay tại thành phố Côn Minh, tỉnh Vân Nam của Trung Quốc. Sân bay này được khởi công xây dựng năm 1923. Qua các năm 1958, 1993, 1998, sân bay này được nâng cấp cải tạo. Đây là sân bay cấp 4E, có đường băng dài 3600 m, có thể phục vụ các loại máy bay Boeing 747, Airbus A340... Tổng diện tích: 4297,12 mẫu. Khu sân đậu (apron) rộng 250.000 m², có thể đáp ứng cho 34 chiếc máy bay. Nhà ga rộng 76.900 m² có 17 phòng đợi, tổng công suất 10,37 triệu khách/năm. Năm 2004, sân bay này đã phục vụ 9.797 triệu lượt khách và lượng hàng hóa đạt 171.013 tấn.

**Các hãng hoạt động**
Sân bay được thay thế bởi sân bay quốc tế Trường Thủy Côn Minh từ tháng 8 năm 2012. Hiện sân bay này đã đóng cửa.

**Tham khảo**
Vu Gia Bá Côn Minh
Thể loại:Côn Minh
Thể loại:Sân bay thành lập năm 1923
Danh sách sân bay tại Trung Quốc

Dưới đây là danh sách các sân bay dân dụng tại Trung Quốc được sắp xếp theo tỉnh và thành phố chính mà nó phục vụ. Danh sách bao gồm các sân bay được lên kế hoạch xây dựng và không bao gồm các sân bay đã ngừng hoạt động cũng như các căn cứ không quân.
Tính đến cuối năm 2017, tại Trung Quốc có 229 sân bay dân dụng và hàng chục sân bay khác đang được xây dựng.

**An Huy**

**Bắc Kinh**

**Cam Túc**

**Cát Lâm**

**Chiết Giang**

**Giang Tây**

**Giang Tô**

**Hà Bắc**

**Hà Nam**

**Hắc Long Giang**

**Hải Nam**

**Hồ Bắc**

**Hồ Nam**

**Hồng Kông**

**Liêu Ninh**

**Ma Cao**

**Ninh Hạ**

**Nội Mông**

**Phúc Kiến**

**Quảng Đông**

**Quảng Tây**

**Quý Châu**

**Sơn Đông**

**Sơn Tây**

**Tân Cương**

**Thanh Hải**

**Thiểm Tây**

**Thiên Tân**

**Khu tự trị Tây Tạng**

**Thượng Hải**

**Trùng Khánh**

**Tứ Xuyên**

**Vân Nam**

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  Asia Times: Các hãng hàng không và các sân bay ở Trung Quốc date=2016-11-15 - Danh sách các sân bay ở Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa:
**  Aircraft Charter World date=2013-07-18 
**  The Airport Guide date=2007-10-06 
**  World Aero Data date=2013-01-23 
**  A-Z World Airports
**  FallingRain.com

Sân bay
Trung Quốc
Sân bay quốc tế Phượng Hoàng Tam Á

Sân bay quốc tế Phượng Hoàng Tam Á ZJSY (tiếng Hoa: 三亚凤凰国际机场) là sân bay tại thành phố Tam Á thuộc tỉnh Hải Nam, Trung Quốc. Sân bay tọa lạc tại tây bắc miền trung của trấn Dương Lan, thôn Phượng Hoàng, cách trung tâm Tam Á 14 km về phía đông, cách bãi biển 5 km.
Sân bay này được chính thức đưa vào hoạt động tháng 8/1994 và nhà ga quốc tế được đưa vào hoạt động ngày 1/9/2006. Năm 2008, sân bay đã có 6,807,235 lượt khách thông qua.

**Các hãng hàng không và các điểm đến**

**Hành khách**
Nhà ga

**Xem thêm**
Danh sách các sân bay ở Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Website sân bay
Thể loại:Hải Nam
Phượng Hoàng Tam Á
Sân bay quốc tế Thiên Hà Vũ Hán

Sân bay quốc tế Thiên Hà Vũ Hán (tiếng Anh: Wuhan Tianhe International Airport (Trung văn phồn thể: 武漢天河國際機場; Trung văn giản thể: 武汉天河国际机场; bính âm: Wǔhàn Tiānhé Guójì Jīchǎng) ZHHH phục vụ Vũ Hán, Hồ Bắc, Trung Quốc. Sân bay này cách trung tâm Vũ Hán 26 km về phía bắc.
Sân bay được mở cửa ngày 15/4/1995. Đây là sân bay lớn và bận rộn nhất miền Hoa Trung, là sân bay tấp nập thứ 13 Trung Quốc với 20.772.000 lượt khách thông qua năm 2016, 18,9 triệu lượt khách năm 2015.

**Nhà ga 2**
Trong tương lai, có dự án phát triển mới của nhà ga bao gồm việc xây dựng một nhà ga thứ hai, một đường băng thứ hai trong kế hoạch để phục vụ tốt hơn các hành khách ngày càng tăng cũng như để phù hợp với Airbus 380, một máy bay phản lực khổng lồ. Nhà ga thứ hai, trong đó có một diện tích sàn 121.200 mét vuông và có công suất thiết kế để xử lý 13.000.000 hành khách và 320.000 tấn hàng / năm. Dự án mở rộng dự kiến sẽ được hoàn thành tháng 7 năm 2008, với tổng chi phí 3370000000 nhân dân tệ ($ 421.500.000). Đến năm 2010, Vũ Hán dự kiến sẽ phục vụ ít nhất là năm tuyến quốc tế và 100 tuyến đường trong nước. 12.200.000 hành khách dự kiến sẽ đi qua Vũ Hán mỗi năm, và khả năng xử lý hàng hóa của thành phố là đạt 144.000 tấn.

**Các hãng hàng không và các tuyến bay**

**Hành khách**

**Xem thêm**
Danh sách các sân bay ở Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa

**Virus corona diễn ra ở Vũ Hán**
Theo thông báo của Cơ quan Kiểm soát dịch viêm phổi Vũ Hán, bắt đầu từ 10h sáng 23/1/2020 (giờ địa phương), thành phố Vũ Hán thuộc tỉnh Hồ Bắc sẽ 'tạm thời' ngưng tất cả chuyến bay và chuyến tàu đưa khách rời thành phố nhằm ngăn lây lan dịch bệnh.
Sân bay quốc tế Vũ Hán Tianhe cho biết, lối vào ở cửa vào sân bay chính sẽ có một thiết bị đo nhiệt độ cơ thể khách hàng, nhằm phát hiện ra những trường hợp cần kiểm tra kỹ.
Ngày 24/1/2020, Cục Hàng không Việt Nam ra chỉ thị hủy toàn bộ giấy phép đã cấp và ngừng cấp phép bay mới cho các chuyến bay từ Việt Nam đi Vũ Hán và ngược lại.
Cục Hàng không Việt Nam đã thông báo tạm thời hủy các phép bay giữa Việt Nam và Trung Quốc từ 13 giờ ngày 1-2-2020. Các chuyến bay đang thực hiện, yêu cầu bay trở lại sân bay cất cánh.
Tổng công ty Quản lý bay Việt Nam có trách nhiệm thông báo tin tức hàng không bằng hình thức phù hợp với nội dung tạm thời hủy phép bay nêu trên. Đồng thời, quản lý bay cũng được yêu cầu từ chối tiếp nhận kế hoạch bay không lưu của các chuyến bay giữa Việt Nam và Trung Quốc theo kế hoạch nói trên. Các chuyến bay đang thực hiện, yêu cầu bay trở lại sân bay cất cánh.
Việc cấp lại phép bay cho các hãng sẽ được Cục Hàng không Việt Nam thông báo đến các hãng sau khi có chỉ đạo của Thủ tướng Chinh phủ.

**Tham khảo**
 Xinhua

**Liên kết ngoài**
 Wuhan Tianhe International Airport Official website date=2011-07-21   
*ZHHH
Thiên Hà Vũ Hán
Thể loại:Vũ Hán
Thị trường (định hướng)

Thị trường có thể là:

**Ngành kinh tế**
Thị trường trong kinh doanh
*Thị trường chứng khoán
*Thị trường lao động
*Thị trường ngoại hối
*Thị trường tiền tệ (vốn)
*Thị trường tài chính
*Thị trường chứng khoán thứ cấp
*Thị trường chứng khoán New York

**Ngành vật lý**
Thị trường trong quang học.
Dãy núi Hoàng Liên Sơn

Hoàng Liên Sơn (chữ Anh: Hoang Lien Mountains), hoặc gọi là Dãy núi Hoàng Liên Sơn, là một dãy núi nằm ở phía tây bắc Việt Nam, là phần còn lại và kéo dài về phía nam của dãy núi Ai Lao. Chủ yếu do đá phiến sét, đá vôi và đá biến chất khác hợp thành. Hướng của Hoàng Liên Sơn là tây bắc - đông nam, phía bắc từ huyện Mường Tè, Lai Châu, phía nam đến huyện Thanh Sơn, Phú Thọ. Tháng 7 năm 2002, Việt Nam thiết lập Vườn quốc gia Hoàng Liên rộng 68.569 ha, bao gồm thị xã Sa Pa, huyện Văn Bàn và huyện Than Uyên, bên trong vườn quốc gia có gần 3.000 loài thực vật bậc cao và hơn 500 loài động vật hoang dã.
Hoàng Liên Sơn được đặt tên theo cây hoàng liên. Người Thái gọi dãy núi này là Khau Phạ, nghĩa là "sừng trời".

**Địa lí**
Tập tin:Hoang Lien Son.jpg|nhỏ|phải|Hoàng hôn trên đỉnh đèo Ô Quý Hồ|259x259pxNằm ở phía tây bắc của dãy núi Trường Sơn, nằm giữa sông Hồng và sông Đà. Có hướng tây bắc - đông nam, địa thế tây bắc cao đông nam thấp, đỉnh núi và dãy núi trùng điệp, rất nhiều đỉnh núi cao hơn 2.500 mét so với mặt nước biển. Sườn tây có độ dốc lớn hơn sườn đông. Đỉnh núi chính là Fansipan, cao 3.147 mét so với mặt nước biển, là đỉnh núi cao nhất Việt Nam, được mệnh danh là "nóc nhà Việt Nam", trên đỉnh núi có quần thể kiến trúc tự viện. Thuộc khí hậu đồi núi nhiệt đới và á nhiệt đới điển hình, chủ yếu phân bố rừng mưa thường xanh nhiệt đới nguyên sinh và rừng mưa thường xanh á nhiệt đới. Sinh vật phong phú đa dạng, rừng rậm dày đặc tốt tươi, là nơi sản xuất cây rừng quý hiếm và thực vật dược thảo của Việt Nam, trong đó có pơ mu được liệt vào loài sắp nguy cấp của Sách đỏ IUCN.

**Tham khảo**
Hoàng Liên Sơn
Thể loại:Núi tại Lào Cai
Thể loại:Núi tại Lai Châu
Thể loại:Núi tại Yên Bái
Tài khoản vãng lai

Tập tin:Cumulative Current Account Balance.png|nhỏ|300px|Lũy kế cán cân tài khoản vãng lai trong khoảng thời gian từ năm 1980 tới năm 2008 (Triệu Đô-la) dựa trên dữ liệu của Quỹ tiền tệ quốc tế IMF
Tài khoản vãng lai (còn gọi là cán cân vãng lai) trong cán cân thanh toán của một quốc gia ghi chép những giao dịch về hàng hóa và dịch vụ giữa người cư trú trong nước với người cư trú ngoài nước. Những giao dịch dẫn tới sự thanh toán của người cư trú trong nước cho người cư trú ngoài nước được ghi vào bên "nợ" (theo truyền thống kế toán sẽ được ghi bằng mực đỏ). Còn những giao dịch dẫn tới sự thanh toán của người cư trú ngoài nước cho người cư trú trong nước được ghi vào bên "có" (ghi bằng mực đen). Thặng dư tài khoản vãng lai xảy ra khi bên có lớn hơn bên nợ.
Theo quy tắc mới về biên soạn báo cáo cán cân thanh toán quốc gia do IMF soạn năm 1993, tài khoản vãng lai bao gồm:
# Cán cân thương mại hàng hóa
## Xuất khẩu
## Nhập khẩu 
# Cán cân thương mại phi hàng hóa
## Cán cân dịch vụ
### Vận tải
### Du lịch
### Các dịch vụ khác
## Cán cân thu nhập
### Kiều hối
### Thu nhập từ đầu tư
# Các chuyển khoản
Tất cả các khoản thanh toán của các bộ phận nhà nước hay tư nhân đều được gộp chung vào trong tính toán này.
Đối với phần lớn các quốc gia thì cán cân thương mại là thành phần quan trọng nhất trong tài khoản vãng lai. Tuy nhiên, đối với một số quốc gia có phần tài sản hay tiêu sản ở nước ngoài lớn thì thu nhập ròng từ các khoản cho vay hay đầu tư có thể chiếm tỷ lệ lớn.
Vì cán cân thương mại là thành phần chính của tài khoản vãng lai và xuất khẩu ròng thì bằng chênh lệch giữa tiết kiệm trong nước và đầu tư trong nước nên tài khoản vãng lai còn được thể hiện bằng chênh lệch này.
Cùng với tài khoản vốn, và thay đổi trong dự trữ ngoại hối, nó hợp thành cán cân thanh toán.
Tài khoản vãng lai thặng dư khi quốc gia xuất khẩu nhiều hơn nhập khẩu hay khi tiết kiệm nhiều hơn đầu tư. Ngược lại, tài khoản vãng lai thâm hụt khi quốc gia nhập nhiều hơn hay đầu tư nhiều hơn. Mức thâm hụt tài khoản vãng lai lớn hàm ý quốc gia gặp hạn chế trong tìm nguồn tài chính để thực hiện nhập khẩu và đầu tư một cách bền vững. Theo cách đánh giá của IMF, nếu mức thâm hụt tài khoản vãng lai tính bằng phần trăm của GDP lớn hơn 5, thì quốc gia bị coi là có mức thâm hụt tài khoản vãng lai không lành mạnh.

**Xem thêm**
 Cán cân thanh toán- Cán cân thương mại- Tài khoản vốn

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Kinh tế học vĩ mô
Thể loại:Tài chính quốc tế
Thể loại:Tài khoản quốc gia
Thể loại:Kinh tế học quốc tế
Seymour Papert

Seymour Papert
Seymour Papert (sinh ngày 29 tháng 2 năm 1928 tại Pretoria, Nam Phi, mất ngày 31 tháng 7 năm 2016) từng là giáo sư toán học, khoa học máy tính tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT).
Ngày 7 tháng 12 năm 2006, khi đi qua một ngã tư tại Hà Nội, Việt Nam, ông bị một chiếc xe máy đâm phải. Ông được đưa ngay vào bệnh viện để phẫu thuật não lấy các cục máu tụ . Sau hơn 1 tuần điều trị tại Bệnh viện Việt Pháp, ngày 16 tháng 12, Seymour Papert được đưa về Boston, Hoa Kỳ để tiếp tục chữa trị . Sau hơn một tháng điều trị, ông ra viện với trình trạng sức khỏe khả quan .
Hai vụ tai nạn liên tiếp do xe máy tại Hà Nội làm hai giáo sư - Seymour Papert bị chấn thương sọ não và Nguyễn Văn Đạo bị chết - đã dấy nên một phong trào hạn chế tai nạn giao thông ở Việt Nam, nhất là ở lứa tuổi thanh thiếu niên .

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  Tiểu sử tại Viện Công nghệ Massachusetts-  Trang chủ của Seymour Papert-  Quỹ Logo (Logo Foundation)
Papert, Seymour
Papert, Seymour
Papert, Seymour
Papert, Seymour
Thể loại:Lịch sử ngành trí tuệ nhân tạo
Sân bay quốc tế Ma Cao

Sân bay quốc tế Ma Cao (tiếng Hoa: 澳門國際機場; bính âm: Àomén Guójì Jīchǎng; tiếng Bồ Đào Nha: Aeroporto Internacional de Macau) VMMC là sân bay ở Đặc khu hành chính Ma Cao của Trung Quốc. Sân bay này có công suất thiết kế 6 triệu khách/năm, 2000 khách/giờ. Tuy là san bay nhỏ nhưng có thể phục vụ máy bay lớn như Boeing 747. Sân bay được xây trên một hòn đảo nhân tạo lấn biển, nhà ga và sân đỗ nằm trong đất liền và được nối ra đường băng bằng 2 đường lăn.

**Các hãng hàng không và các điểm đến**
Mạng lưới điểm đến của sân bay quốc tế Ma Cau

**Hàng hóa**
Tính đến tháng 11.2007- Air Ma Cao- EVA Air Cargo- Shanghai Airlines Cargo- Singapore Airlines Cargo- MK Airlines

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  Wedsite của sân bay date = ngày 29 tháng 1 năm 2010 (web chính thức bằng tiếng Anh và tiếng Hoa)- VMMC
Thể loại:Sân bay tại Ma Cao
Thể loại:Sân bay trên đảo nhân tạo
Thành phố Quezon

Thành phố Quezon P
(tiếng Philippines: Lungsod Quezon), là cựu thủ đô và là thành phố đông dân nhất của Philippines. Thành phố này tọa lạc trên đảo Luzon, Thành phố Quezon (thường được người Philippines gọi tắt là QC) là một thành phố trực thuộc vùng thủ đô Manila, khu vực thủ đô của quốc gia này. Thành phố được đặt tên theo Manuel L. Quezon, nguyên tổng thống người Philippines đầu tiên của Khối Thịnh vượng Chung Philippines (thuộc địa của Hoa Kỳ) - người sáng lập nên thành phố và phát triển nó để thay thế Manila làm thủ đô. Cần phân biệt thành phố Quezon và tỉnh Quezon.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 106569
Thể loại:Thành phố của Philippines
Thể loại:Cố đô
Thể loại:Thành phố ở vùng đô thị Manila
Sân bay quốc tế Ninoy Aquino

50px
Sân bay quốc tế Ninoy Aquino (Filipino: Paliparang Pandaigdig na Ninoy Aquino) hoặc NAIA RPLL là sân bay phục vụ thủ đô Manila và vùng phụ cận của Vùng đô thị Manila của Philippines. Đây là sân bay cửa ngõ quốc tế chính của đảo quốc này. Sân bay dự bị là Sân bay quốc tế Diosdado Macapagal ở Thành phố Angeles, Sân bay quốc tế Mactan-Cebu ở thành phố Lapu-Lapu, Metro Cebu và Sân bay quốc tế Francisco Bangoy ở Thành phố Davao
Sân bay Ninnoy Aquino tọa lạc giữa Thành phố Pasay và Parañaque ở vùng đô thị Manila, cách Manila 7 km và phía tây nam của quận thương mại trung tâm Thành phố Makati.
Sân bay này được quản lý bởi Cục sân bay quốc tế Manila thuộc Bộ giao thông và liên lạc Philippines (DOTC).
Năm 2010, sân bay này phục vụ 27,1 triệu lượt khách, là một trong 50 sân bay bận rộn nhất thế giới.

**Các hãng hàng không và điểm đến**

**Nhà ga hành khách**
Vị trí sân bay

**Hàng hóa**
Air Hong Kong
*China Airlines Cargo
*DHL Express
*FedEx Express
*JAL Cargo
*Korean Air Cargo
*Lufthansa Cargo
*NWA Cargo
*Transmile Air Services

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Sân bay Philippines
Thể loại:Manila
Thể loại:Bộ Trạch tả

Bộ Trạch tả (danh pháp khoa học: Alismatales) là một bộ thực vật có hoa. Bộ này trong bất kỳ hệ thống phân loại nào đều bắt buộc phải có họ Trạch tả (Alismataceae)...
Danh sách dưới đây được xếp theo tên khoa học của chúng.
A
Thể loại:Nhánh Thài lài
Trạch tả
Ông già Noel

Một người hóa trang làm ông già Noel
Tập tin:Santa Claus arrives..jpg|nhỏ|Xe hoa với ông già Noel và xe tuần lộc trong cuộc diễn hành hàng năm của chuỗi cửa hàng Macy's tại New York, 2008
Ông già Noel (được gọi là Santa Claus trong tiếng Anh) là một nhân vật huyền thoại có nguồn gốc từ văn hóa Cơ đốc giáo phương Tây. Ông được cho là ghi lại các hành vi của các đứa trẻ và mang những món quà đồ chơi và kẹo vào đêm Giáng sinh cho những đứa trẻ ngoan và than đá cho những đứa trẻ hư. Ông già Noel có sự trợ giúp của các yêu tinh Giáng sinh, những người làm đồ chơi trong xưởng của ông ở Bắc Cực, và những con tuần lộc bay kéo xe trượt tuyết của ông trên không.
Nhân vật ông già Noel hiện nay dựa trên các chuyện dân gian về Thánh Nicholas trong lịch sử (một giám mục Hy Lạp sống trong thế kỷ thứ tư tại thành Myra),  nhân vật Cha Giáng sinh của nước Anh, và nhân vật Sinterklaas của Hà Lan.
Ông già Noel thường được miêu tả là một người đàn ông khôi ngô, vui vẻ, râu trắng, thường đeo kính, mặc áo khoác màu đỏ với cổ lông và ống tay màu trắng, quần đỏ có cổ lông trắng, mũ đỏ có lông trắng, thắt lưng da và ủng màu đen, xách một túi đầy quà cho trẻ em. Ông thường được miêu tả là hay cười theo cách giống như "hô hô hô". Hình ảnh này trở nên phổ biến ở Hoa Kỳ và Canada vào thế kỷ 19 do ảnh hưởng đáng kể của bài thơ năm 1823 "A Visit from St. Nicholas". Nhà biếm họa và họa sĩ biếm họa chính trị Thomas Nast cũng đóng một vai trò quan trọng trong việc tạo ra hình ảnh của ông già Noel. Hình ảnh này đã được duy trì và củng cố thông qua bài hát, đài phát thanh, truyền hình, sách thiếu nhi, phim và quảng cáo.

**Xem thêm**
 Bà già Noel- Yêu tinh Giáng sinh- Xe tuần lộc

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Trường đào tạo ông già Noel và những câu hỏi khó của trẻ thơ-  Hộp thư Ông Già Noel ở Phần Lan tràn ngập thư trẻ em-  Bức thư về ông già Noel vẫn lay động con tim sau hơn một thế kỷ, VnExpress, 24/12/2014
Thể loại:Văn hóa dân gian Kitô giáo
Thể loại:Truyền thống Giáng sinh

Thể loại:Thánh Kitô giáo
Thể loại:Kitô giáo hóa
Thể loại:Truyền thống Giáng Sinh ở châu Âu
Thể loại:Nhân vật thần thoại
Angeles (Philippines)

Thành phố Angeles (tiếng Filipino: Lungsod ng Angeles; tiếng Kapampangan: Lakanbalen Ning Angeles/Siudad Ning Angeles) là thành phố hạng 1 thuộc tỉnh Pampanga, Philippines (tọa độ: type:city(200000)). Thành phố này nằm gần Sân bay quốc tế Clark và Đặc khu kinh tế Clark (CSEZ) (trước đây là Căn cứ không quân Clark của Hoa Kỳ). Dân số năm 2000 của thành phố này là 263.971 người và có 55.769 hộ. Diện tích thành phố 66,16 km2.

**Các phường (Barangay)**
Thành phố Angeles được chia ra làm 33 phường barangay.

**Tham khảo**
Angeles
Thể loại:Họ Côm

Họ Côm (danh pháp khoa học: Elaeaocarpaceae) là một họ thực vật có hoa. Họ này chứa khoảng 605 loài cây thân gỗ và cây bụi trong 12 chi...
Danh sách dưới đây được xếp theo tên khoa học của chúng.
E
Dự án Phục hồi môi trường và Khắc phục hậu quả chiến tranh

Dự án Phục hồi môi trường và Khắc phục hậu quả chiến tranh thường được gọi tắt là Dự án RENEW (Restoring the Environment and Neutralizing the Effects of the War) là một mô hình quản lý tổng hợp lồng ghép nhằm giải quyết vấn đề bom mìn và vật liệu nổ sau chiến tranh.
Dự án RENEW™, một nỗ lực chung giữa quốc tế và địa phương nhằm "phục hồi môi trường và khắc phục hậu quả chiến tranh ", do Quỹ Tưởng niệm cựu chiến binh Mỹ tại Việt Nam (VVMF) tài trợ, với nguồn kinh phí ban đầu từ E*TRADE Group, Inc., một công ty hàng đầu thế giới chuyên dịch vụ tài chính cá nhân trực tuyến, có trụ sở ở Menlo Park, California (Chủ tịch của E*TRADE Group, Inc. là ông Christos Cotsakos đã từng phục vụ cho quân đội Mỹ tại Quảng Trị từ năm 1967 đến năm 1968); từ Quỹ Freeman ở Stowe, Vermont; từ vợ chồng cựu đại sứ Mỹ tại Việt Nam Douglas "Pete" Peterson; từ Quỹ Nhi đồng LHQ (UNICEF); từ tổ chức Adopt-A-Minefield; từ Bộ Ngoại giao Mỹ;...
Dự án RENEW™ đã được Thủ tướng Chính phủ Việt Nam chính thức phê duyệt ngày 5/7/2001.
Dự án RENEW™ có đội ngũ nhân viên là người Việt Nam; có kinh phí, hỗ trợ kỹ thuật từ bên ngoài theo yêu cầu.

**Tham khảo**
Thể loại:Chiến tranh Việt Nam
Thể loại:Dự án
AR

AR có thể là:
*Ký hiệu của nguyên tố hóa học argon (Ar).
*Ký hiệu tên miền Internet quốc gia của Argentina (.ar).
*Ký hiệu Tương tác thực tế ảo của Augmented reality (ar).
*Viết tắt của từ Assault rifle (tức súng trường tấn công).
Thể loại:Danh sách các từ kết hợp từ hai chữ cái
Bi

Bi là tên gọi chỉ vật cứng hình cầu nhỏ. Ví dụ
*Bi ve dùng trong trò đánh bi
*Những viên bi thép trong cấu tạo của vòng bi
*Viên bi nhỏ nằm ở ngòi bút bi
Bi hay bi hay BI còn là ký hiệu của:
*Nguyên tố hóa học bismuth (Bi).
*Tên miền Internet quốc gia của Burundi (.bi).
*Mã IATA (Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế) của Hãng hàng không Hoàng gia Brunei (BI).
*Tên gọi cũ của hãng phim khiêu dâm Nhật Bản Chijo Heaven (Bi - 美)
Thể loại:Danh sách các từ kết hợp từ hai chữ cái
Thể loại:Từ gốc Pháp
Bal Gangadhar Tilak

Bal Gangadhar Tilak
Bal Gangadhar Tilak (1856-1920) là anh hùng dân tộc Ấn Độ, nhà cách mạng ấn Độ, lãnh tụ phái cấp tiến trong Đảng Quốc Đại Ấn Độ, một học giả, một triết gia về truyền thống dân tộc cổ ấn Độ. Ông đã chỉ đạo cuộc kháng chiến chống chế độ thực dân của Đế quốc Anh và giành độc lập cho Ấn Độ với sự ủng hộ nhiệt liệt của hàng triệu người dân yêu

**Sự nghiệp chính trị**
Bal Gangadhar Tilak sinh ra trong một gia đình trí thức Bà La Môn ở bang Maharastra (vùng ven biển miền Tây Âu). Từ thuở nhỏ, Tilak đã cảm nhận truyền thống dân tộc Maratha và có tinh thần yêu nước nồng nàn. Năm 1880, sau khi tốt nghiệp cử nhân luật, ông từ chối làm quan chức trong chính quyền thực dân, mà cùng với bạn mở trường tư thục ở Poana, nhằm giáo dục thanh niên tinh thần độc lập dân tộc. Ngoài ra, ông còn đứng ra thành lập tờ báo Sư tử bằng tiếng dân tộc Marathi và tờ Maratha bằng tiếng Anh để tuyên truyền nền văn hóa dân tộc, thức tỉnh lòng yêu nước của nhân dân, đả kích nền thống trị của thực dân Anh. Năm 1885, ông tham gia Đảng Quốc đại và trở thành lãnh tụ nhóm cấp tiến phái tả của Đảng đó.
Để tập hợp nhân dân, Tilak đã đứng ra tổ chức những ngày lễ hội truyền thống của địa phương mình và các địa phương khác được đông đảo nhân dân hưởng ứng. Qua những buổi hội làng, ông tuyên truyền và giác ngộ nhân dân. Năm 1897, nhân việc một viên sĩ quan người Anh bị ám sát, thực dân lấy cớ là Tilak viết báo xúi giục dân chúng nổi loạn nên bắt giam và xử tù ông 18 tháng. Trong phong trào đấu tranh yêu nước của nhân dân ấn Độ những năm 1905-1907, Tilak hô hào dân chúng đứng lên lật đổ nền thống trị Anh.
Phương pháp cách mạng của ông không phù hợp với phái ôn hòa trong Đảng Quốc đại, ông bị khai trừ khỏi Đảng. 
Tháng 6 - 1908, thực dân Anh một lần nữa lại kiếm cớ bắt giam ông, xử ông 6 năm tù. Vụ án Tilak thổi bùng lên một đợt đấu tranh mới, hàng vạn công nhân ở Bom-bay (Mumbai) tiến hành tổng bãi công trong 6 ngày (để phản đối bản án 6 năm tù của Tilak), xây dựng chiến lũy, thành lập các đơn vị chiến đấu chống lại quân Anh. Nhân dân các thành phố khác cũng hướng ứng, cuộc đấu tranh lên đến đỉnh điểm, buộc thực dân Anh phải thu hồi đạo luật chia cắt Bengal. Nhưng ông bị đày sang Manđalay (Mianma). Trước tòa án, Tilak là người đã tố cáo đanh thép và lên án tội ác của chính quyền thực dân. Nhân dân khắp nơi sôi sục phản đối bản án. Trong nhà tù, Tilak viết sách về triết học truyền thống của ấn Độ để bày tỏ lòng quyết tâm đối với cách mạng. Năm 1914, sau khi được trả tự do, ông lại tiếp tục đấu tranh. Năm 1916, ông thành lập Liên đoàn tự trị. Ông mất ở Bombay năm 1920.

**Tham khảo**
Thể loại:Nhà văn Ấn Độ
Thể loại:Nhà cách mạng Ấn Độ
Thể loại:Đảng Quốc đại
Thể loại:Triết học Ấn Độ
Thể loại:Nhà triết học Ấn Độ
Thể loại:Sinh năm 1856
Thể loại:Mất năm 1920
Ramanuja

Ramanuja

**Tham khảo**
Ramanujacharya (1017-1137) (रामानुज, Rāmānuja) là một trong những lãnh tụ tinh thần nổi tiếng nhất và có ảnh hưởng nhất của triết lý Vedanta.
Ramanuja
Thể loại:Tín hữu Ấn Độ giáo
Ramanuja
Ramanuja
Thể loại:Người thọ bách niên Ấn Độ
Madhvacharya

Shri Madhvacharya (ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು, 1238-1317) là người khởi xướng học thuyết Tattvavāda (Triết lý thật sự), được biết đến như là Dvaita hay là trường phái nhị nguyên (dualism) của triết học Ấn Độ. Nó là một trong ba trường phái có ảnh hưởng lớn nhất của triết lý Vedanta. Madhva là một trong những triết gia quan trọng trong suốt phong trào Bhakti. Ông là người tiên phong trong nhiều cách thức, đi ngược lại truyền thống đương thời. Madhvacharya được những người ủng hộ cho là hóa thân thứ ba của Vayu, còn được biết đến như là Mukhyaprana, sau Hanuman và Bhima.
Acharya Madhva được sinh ra vào ngày Vijayadashami năm 1238 tại Pajaka, một làng nhỏ gần Udupi, cha là Nadilliya Narayana Bhatta và mẹ là Vedavati. Họ đặt tên ông là Vasudeva.
Khi còn là một đứa trẻ, Vasudeva đã biểu lộ tài năng nắm bắt những vấn đề về tâm linh. Cậu bị thu hút vào con đường tu hành và vào năm 11 tuổi, cậu theo gia nhập một dòng tu của Achyuta-prajna, một nhà khổ hạnh nổi tiếng vào thời gian đó, gần Udupi, vào năm Saumya (1249). Người khai tâm cậu Acyuta-prajna đặt pháp danh cho Vasudeva là 'Purnaprajna' vào thời gian nhập vào sanyasa.
Một tháng sau đó, cậu bé Purnaprajna được kể là đã tranh luận thắng một nhóm chuyên gia về Tarka(logic) dẫn đầu bởi Vasudeva-pandita. Vui mừng trước tài năng của cậu, Achyuta Prajna đã phong cho cậu đứng đầu phái Vedanta và ban tặng cậu danh hiệu Anandatirtha.

**Tham khảo**
Madhvacharya
Thể loại:Sinh năm 1238
Thể loại:Mất năm 1317
Thể loại:Tín hữu Ấn Độ giáo
Thể loại:Mất năm 1278
Thể loại:Sinh năm 1199
Phân họ Bông tai

Caralluma acutangula
Leptadenia pyrotechnica
Microloma calycinum, Richtersveld
Hoodia gordonii
Theo phân loại của APG II, thì họ thực vật trước đây Asclepiadaceae (các tài liệu về thực vật bằng tiếng Việt gọi là họ Thiên lý hay họ Thiên lí, theo tên gọi của cây thiên lý (Telosma cordata)), hiện nay được coi là một phân họ với danh pháp khoa học Asclepiadoideae trong họ La bố ma (Apocynaceae, Bruyns, 2000). Trong Wikipedia, trong cố gắng tuân thủ quy tắc đặt tên gọi theo chi điển hình là chi Asclepias nên gọi họ Asclepiadaceae là họ Bông tai và phân họ Asclepiadoideae là phân họ Bông tai mà không dùng tên họ Thiên lý hay phân họ Thiên lý, mặc dù điều này cũng không sai.
(Phân) họ này tạo thành một nhóm các loài cây thường xanh chủ yếu là cây thân thảo, cây bụi dạng dây leo hay dây leo và có rất ít cây thân gỗ nhưng đáng chú ý là nó còn chứa một lượng đáng kể các loại cây thân mọng nước nhưng không có lá, tất cả đều thuộc về bộ Long đởm (Gentianales). Tên gọi khoa học của (phân) họ này có từ tên khoa học của chi điển hình là Asclepias.
Theo APG trong phân họ này có 214 chi, với khoảng 2.365 loài. Chúng chủ yếu phân bổ ở khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới, đặc biệt là ở châu Phi và Nam Mỹ.
Phân tông Stapeliinae trong (phân) họ này chứa các chi có thân cây mọng nước như Huernia, Stapelia và Hoodia. Chúng đáng chú ý vì có cơ chế phức tạp mà chúng đã phát triển để thụ phấn, nó giống với cơ chế tương tự của họ Orchidaceae không có quan hệ họ hàng gì, đặc biệt trong việc kết hợp các hạt phấn hoa thành khối phấn. Mùi hương từ các hoa, thường được gọi là "mùi thịt thối" hấp dẫn một số các loài côn trùng đến để thụ phấn cho hoa.
Nhiều loại cây lai ghép đã được tạo ra do phương pháp thụ phấn duy nhất của các hoa.

**Tông và phân tông**
Phân họ Bông tai- Tông Asclepiadeae
** Phân tông Asclepiadinae
** Phân tông Astephaninae
** Phân tông Cynanchinae
** Phân tông Diplolepinae
** Phân tông Gonolobinae
** Phân tông Metastelmatinae
** Phân tông Orthosiinae
** Phân tông Oxypetalinae
** Phân tông Pentacyphinae
** Phân tông Tassadiinae
** Phân tông Tylophorinae- Tông Ceropegieae
** Phân tông Anisotominae
** Phân tông Heterostemminae
** Phân tông Leptadeniinae
** Phân tông Stapeliinae- Tông Eustegieae: 2 chi Emicocarpus và Eustegia.- Tông Fockeeae: 2 chi Cibirhiza và Fockea.- Tông Marsdenieae: 28 chi Anatropanthus - Anisopus - Asterostemma - Campestigma - Cathetostemma - Cionura - Cosmostigma - Dischidanthus - Dischidia - Dolichopetalum - Dregea - Gongronema - Gunnessia - Gymnema - Heynella - Hoya - Jasminanthes - Lygisma - Marsdenia - Oreosparte - Pycnorhachis - Rhyssolobium - Sarcolobus - Stephanotis - Stigmatorhynchus - Telosma - Treutlera - Wattakaka.

**Các chi**
Wattakaka volubilis

**Tham khảo**
Endress, M. E. và P. V. Bruyns (2000). Phân loại sửa đổi của họ Apocynaceae nghĩa rộng Botanical Review 66: 1-56.- Họ Asclepiadaceae date = ngày 22 tháng 2 năm 1999- Các chi của các phân họ Asclepiadoideae, Secamonoideae và Periplocoideae trong họ Apocynaceae date=2007-07-08 

**Liên kết ngoài**
 Stapeliads.info date = ngày 8 tháng 12 năm 2006- Vườn thực vật Hoàng gia Anh, Kew date = ngày 9 tháng 1 năm 2007

Bông tai, họ
Thể loại:Họ Thiến thảo

Họ Thiến thảo (một số tài liệu viết là thiên thảo) (danh pháp khoa học: Rubiaceae Juss. 1789), là một họ của thực vật có hoa, còn có thể gọi là họ cà phê, cỏ ngỗng. Trong một số sách giáo khoa tiếng Việt gọi là họ Cà phê, nhưng tại Wikipedia gọi là họ Thiến thảo (thiên thảo), lý do là tên gọi Rubiceae là dẫn xuất từ chi Rubia (thiến thảo) mà không là dẫn xuất từ chi Coffea (cà phê)...
Danh sách dưới đây được xếp theo tên khoa học của chúng.
R
Chi Bòng bòng

Chi Bòng bòng (hay chi Bồng bồng) (danh pháp khoa học: Calotropis) là một chi thực vật trong phân họ Bông tai (Asclepiadoideae) của họ La bố ma (Apocynaceae) với khoảng 3 loài cây sản xuất ra nhựa cây có màu giống như sữa. Chúng là các loài cỏ dại khá phổ biến ở nhiều nơi trên thế giới. Hoa của chúng thơm và thường được dùng làm các loại 'quả tua hoa' ở một vài nơi thuộc Đông Nam Á.
Chi này được Robert Brown mô tả lần đầu tiên năm 1810. Nó bao gồm các loài bản địa Nam Á và Bắc Phi.

**Các loài**
 Calotropis acia Buch.-Ham., 1825 (đồng nghĩa: C. herbacea): Ấn Độ.- Calotropis gigantea (L.) Dryand., 1811 (đồng nghĩa Asclepias gigantea, Madorius giganteus): Bòng bòng to, bồng bồng to, lá hen. Trung Quốc, tiểu lục địa Ấn Độ, Đông Nam Á.- Calotropis procera (Aiton) Dryand., 1811 (đồng nghĩa C. busseana, C. heterophylla, C. inflexa, C. persica, C. syriaca, C. wallichii): Bồng bồng quý, bồng bồng lá nhỏ, bồng bồng núi. Bắc Phi, nhiệt đới châu Phi, Trung Đông, Trung Quốc, tiểu lục địa Ấn Độ, Nam Á và Đông Nam Á.
** Calotropis procera phân loài hamiltonii = Calotropis hamiltoni
Calotropis procera

**Chuyển đi**
 Calotropis sussuela: đồng nghĩa của Hoya imperialis - cẩm cù vua.

**Độc tính**
Các loài Calotropis là thực vật có độc. Calotropin, một hợp chất có trong nhựa mủ, là độc hơn strychnin. Calotropin có cấu trúc tương tự như 2 glycoside tim mạch chịu trách nhiệm cho độc tính tế bào của Apocynum cannabinum. Các chất chiết từ hoa Calotropis procera có độc tính tế bào mạnh. Các chất này cũng có hại cho mắt.

**Ảnh hưởng văn hóa**
Trong văn hóa Ấn Độ thì hoa của Calotropis được dâng cho các vị thần Hindu là Shiva và Hanuman.

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Tham khảo**
  Phân loại của USDA cho chi Calotropis-  Calotropis procera-  PIER - Calotropis giantea date=2008-05-16 

Bòng bòng, chi
Thể loại:Cây độc
Logical Link Control

Theo họ tiêu chuẩn IEEE 802, Logical Link Control (tiếng Anh, viết tắt: LLC, dịch nghĩa: Điều khiển liên kết lôgic) là tầng con phía trên của tầng liên kết dữ liệu của mô hình OSI. Tầng con LLC trùng với nhiều môi trường truyền vật lý khác nhau (chẳng hạn Ethernet, token ring, WLAN).
Tầng con LLC chủ yếu quan tâm đến: - Ghép kênh (multiplexing) các giao thức được truyền qua tầng MAC (khi truyền) và phân kênh (demultiplexing) chúng (khi nhận).- Theo yêu cầu, cung cấp chức năng điều khiển lưu lượng, và phát hiện các gói tin bị bỏ (drop) và truyền lại nếu được yêu cầu.
Giao thức dùng trong các mạng IEEE 802 và trong một số mạng không theo chuẩn IEEE 802 chẳng hạn như FDDI cho LLC được đặc tả trong chuẩn IEEE 802.2.
Một số giao thức không thuộc chuẩn IEEE 802 cũng có thể được coi là được chia thành các tầng con MAC và LLC. Ví dụ, tuy HDLC đặc tả các chức năng của cả MAC (phân khung (framing) cho các gói tin) và của LLC (ghép kênh giao thức, điều khiển lưu lượng, phát hiện và truyền lại các gói tin bị bỏ), một số giao thức chẳng hạn như Cisco HDLC có thể sử dụng kiểu phân khung kiểu HDLC (HDLC-like packet framing) và giao thức LLC của riêng mình.

**Tham khảo**
IEEE 802.02
Thể loại:LLC
IEEE 802

IEEE 802 là họ các chuẩn IEEE dành cho các mạng LAN và mạng MAN (metropolitan area network). Cụ thể hơn, các chuẩn IEEE 802 được giới hạn cho các mạng mang các gói tin có kích thước đa dạng. Khác với các mạng này, dữ liệu trong các mạng cell-based được truyền theo các đơn vị nhỏ có cùng kích thước được gọi là cell. Các mạng Isochronous, nơi dữ liệu được truyền theo một dòng liên tục các octet, hoặc nhóm các octet, tại các khoảng thời gian đều đặn, cũng nằm ngoài phạm vi của chuẩn này. Con số 802 chỉ đơn giản là con số còn trống tiếp theo mà IEEE có thể dùng, đôi khi "802" còn được liên hệ với ngày mà cuộc họp đầu tiên được tổ chức - tháng 2 năm 1980.
Các dịch vụ và giao thức được đặc tả trong IEEE 802 ánh xạ tới hai tầng thấp là tầng liên kết dữ liệu (data layer) và tầng vật lý (physical layer) của mô hình 7 tầng OSI. Thực tế, IEEE 802 chia tầng liên kết dữ liệu OSI thành hai tầng con LLC (điều khiển liên kết logic) và MAC (điều khiển truy nhập môi trường truyền), do đó các tầng này có thể được liệt kê như sau: 
*Tầng liên kết dữ liệu
**Tầng con LLC 
**Tầng con MAC 
*Tầng vật lý
Họ chuẩn IEEE 802 được bảo trì bởi Ban Tiêu chuẩn LAN/MAN IEEE 802 (IEEE 802 LAN/MAN Standards Committee (LMSC)). Các chuẩn được dùng rộng rãi nhất là dành cho họ Ethernet, Token Ring, mạng LAN không dây, các mạng LAN dùng bridge và bridge ảo (Bridging and Virtual Bridged LANs). Mỗi lĩnh vực có một Working Group tập trung nghiên cứu.
Các Working Group:
*IEEE 802.1 Các giao thức LAN tầng cao
** 802.1D – Spanning Tree Protocol
** 802.1Q – Virtual Local Area Networks (Virtual LAN)
** 802.1aq - Shortest Path Bridging (SPB)
*IEEE 802.2 điều khiển liên kết lôgic
*IEEE 802.3 Ethernet
*IEEE 802.4 Token bus (đã giải tán)
*IEEE 802.5 Token Ring
*IEEE 802.6 Metropolitan Area Network (đã giải tán)
*IEEE 802.7 Broadband LAN using Coaxial Cable (đã giải tán)
*IEEE 802.8 Fiber Optic TAG (đã giải tán)
*IEEE 802.9 Integrated Services LAN (đã giải tán)
*IEEE 802.10 Interoperable LAN Security (đã giải tán)
*IEEE 802.11 Wireless LAN (Wi-Fi certification)
*IEEE 802.12 công nghệ 100 Mbit/s plus
*IEEE 802.13 (không sử dụng)
*IEEE 802.14 modem cáp (đã giải tán)
*IEEE 802.15 Wireless PAN
** IEEE 802.15.1 (Bluetooth certification)
** IEEE 802.15.4 (ZigBee certification)
*IEEE 802.16 Broadband Wireless Access (WiMAX certification)
**IEEE 802.16e (Mobile) Broadband Wireless Access
*IEEE 802.17 Resilient packet ring
*IEEE 802.18 Radio Regulatory TAG
*IEEE 802.19 Coexistence TAG
*IEEE 802.20 Mobile Broadband Wireless Access
*IEEE 802.21 Media Independent Handoff
*IEEE 802.22 Wireless Regional Area Network

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Trang web của Ủy ban 802
Thể loại:Chuẩn mạng máy tính
*
Sân bay quốc tế Francisco Bangoy

Sân bay quốc tế Francisco Bangoy (tiếng Anh: Francisco Bangoy International Airport) (Filipino: Paliparang Pandaigdig ng Francisco Bangoy), cũng gọi là Davao International Airport (DIA) RPMD, là sân bay phục vụ thành phố Davao của Philippines. Đây là sân bay tấp nập nhất của khu vực Mindanao và là sân bay quốc tế duy nhất ở Mindanao phục vụ các chuyến bay quốc tế thường xuyên. Sân bay có đường băng dài 3000 m.
Một nhà ga mới thay thế các nhà ga trước đây phục vụ cả khách nội địa và quốc tế từ Davao. Nhà ga có công suất thiết kế 1,2 triệu khách và 84.600 tấn hàng mỗi năm với kinh phí xây dựng 40 triệu USD từ Ngân hàng Phát triển châu Á cũng với 25 triệu Euro từ Ngân hàng Đầu tư châu Âu cũng như vốn đối ứng của chính phủ Philippines. Tổng kinh phí 128 triệu USD. Nhà ga mới được khánh thành ngày 2/12/2003.

**Các tuyến bay và các hãng hàng không hoạt động**

**Nội địa**
Cebu Pacific (Cebu, Iloilo từ ngày 08.05.08, Manila, Zamboanga) 
*Philippine Airlines (Manila) 
*Air Philippines (Cebu, Manila)

**Quốc tế**
Cebu Pacific (Hong Kong từ ngày 09.05.08, Singapore từ ngày 08.05.08) 
*Singapore Airlines 
**SilkAir (Singapore) 
*Sriwijaya Air (Manado)

**Các hãng hàng không từng hoạt động**
Air Macau 
*Asian Spirit 
*Bouraq Indonesia Airlines 
*Mindanao Express 
*Grand Air International 
*Malaysia Airlines 
*Merpati Nusantara Airlines 
*South Phoenix Airways 
*South East Asian Airlines

**Xem thêm**
Danh sách các sân bay ở Philippines

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 World Aero Data - Francisco Bangoy International Airport (DVO) chi tiết date=2006-11-17 - What's On & Expat Magazine, ngày 18 tháng 6 năm 2006 - Upgraded Davao City International Airport Is Ready for More Passengers and Bigger Aircraft
Thể loại:Sân bay Philippines
Thể loại:Thành phố Davao
Sân bay quốc tế Cao Hùng

Sân bay quốc tế Cao Hùng (chữ Hoa phồn thể: 高雄國際機場, tiếng Anh: Kaohsiung International Airport) là sân bay quốc tế lớn thứ hai của Đài Loan.

**Các hãng hàng không**

**Charter**
China Airlines và Uni Air có các chuyến bay thuê từ Cao Hùng đến các thành phố của Nhật Bản:Asahigawa, Hakodate, Sapporo, Hanamaki, Obihiro, Nagasaki và Kumamoto, tùy theo mùa

**Cargo airlines**

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Cao Hùng
Thể loại:Sân bay Đài Loan
Thể loại:Jakarta

Thể loại:Tỉnh của Indonesia
Thể loại:Thủ đô của châu Á
Thể loại:Thành phố của Indonesia
Thể loại:Khu dân cư ở Java
Thể loại:Khu dân cư thành lập bởi Công ty Đông Ấn Hà Lan
Bandung

Bandung (Tiếng Sunda: ᮘᮔ᮪ᮓᮥᮀ) là thành phố lớn thứ 4 Indonesia, là tỉnh lỵ của tỉnh Tây Java. Thành phố có 2,5 triệu dân (năm 2004), diện tích 167,67 km², cách Jakarta 180 km về phía đông nam. Đây là thành phố lớn thứ tư của Indonesia, là và là vùng vực đô thị lớn thứ hai, với 7.400.000 trong năm 2007. Thành phố nằm ở khu vực cao 768 m (2.520 ft) trên mực nước biển, Bandung có nhiệt độ quanh năm tương đối mát hơn so với hầu hết các thành phố khác của Indonesia. Thành phố này nằm trong lưu vực sông và có các lửa bao quanh. Địa hình này cung cấp cho thành phố với một hệ thống phòng thủ tốt tự nhiên, đó là lý do chính mà chính quyền Đông Ấn Hà Lan di chuyển thủ đô thuộc địa từ Batavia đến Bandung. Năm 2020, dân số toàn thành phố đã vượt hơn 3 triệu người.
Những người thực dân Hà Lan đầu tiên mở đồn điền trà trên khắp các ngọn núi trong thế kỷ XVIII, sau đó là xây dựng đường nối khu vực trồng đến thủ đô (180 km hoặc 112 dặm về phía tây bắc). Những cư dân của châu Âu ở thành phố này đã yêu cầu thành lập một đô thị (gemeente), được công nhận vào năm 1906 và từng bước phát triển Bandung mình thành một thành phố nghỉ mát cho các chủ rừng. Khách sạn sang trọng, nhà hàng, quán cà phê và cửa hàng châu Âu đã được mở trong đó thành phố được mệnh danh như van Parijs Java (tiếng Hà Lan: "Paris của Java").

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Website chính thức date=2008-06-16 -  Website du lịch chính thức-  Hội Di sản Bandung date = ngày 1 tháng 7 năm 2011-  Homepage của Bandung-  Expat living in Bandung
Thể loại:Tỉnh lỵ Indonesia

Thể loại:Khu dân cư ở Tây Java
Thể loại:Thành phố của Indonesia
Quý Dương

Xem các mục từ khác cùng tên tại Quý Dương (định hướng)
Tập tin:Guiyang in Guizhou.png|nhỏ|250px|Vị trí của Quý Dương ở tỉnh Quý Châu
Cảnh quan Quý Dương
Quý Dương (giản thể: 贵阳, phồn thể: 貴陽, bính âm: Guìyáng) là thành phố tỉnh lỵ tỉnh Quý Châu của Trung Quốc.

**Vị trí**
Quý Dương nằm ở trung tâm tỉnh Quý Châu, đông cao nguyên Vân Quý của Trung Quốc, bờ bắc sông Nam Minh - một nhánh của sông Ô Giang.

**Khí hậu**
Quý Dương có khi hậu gió mùa bán nhiệt đới, không có 4 mùa rõ rệt, không có mùa đông lạnh lẽo và mùa hè nóng, khí hậu ôn hòa và ẩm.

**Lịch sử**
Thành phố được xây dựng năm 1283 sau Công Nguyên vào thời nhà Nguyên với tên gọi ban đầu là Thuận Nguyên (順元), có nghĩa là tuân theo nhà Nguyên (của Đế quốc Mông Cổ).

**Hành chính**
Quý Dương chia thành 10 đơn vị hành chính cấp huyện, bao gồm 6 quận, 1 thành phố cấp huyện và 3 huyện trực thuộc.
*Quận: Nam Minh (南明区), Vân Nham (云岩区), Hoa Khê (花溪区), Ô Đang (乌当区), Bạch Vân (白云区), Quan Sơn Hồ (观山湖区).
*Thành phố cấp huyện: Thanh Trấn (清镇市)
*Huyện: Khai Dương (开阳县), Tức Phong (息烽县), Tu Văn (修文县)

**Kinh tế**
Quý Dương là trung tâm kinh tế và thương mại của tỉnh Quý Châu. GDP đầu người năm 2003 là ¥11728 (tương đương US$1420) xếp thứ 206/659 thành phố Trung Quốc.

**Dân số**
Quý Dương là nơi sinh sống của 23 dân tộc thiểu số Trung Quốc (trong dó dân tộc Miêu đông dân nhất), cùng với dân tộc người Hán.
Năm 2000, dân số của Quý Dương là 848.166 người, dân số của vùng đô thị Đại Quý Dương là 3,32 triệu người  date=2006-12-23 .

**Văn hóa**

**Đại học**
 Đại học Quý Dương

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Gytouch - Website chính thức của Quý Dương (tiếng Anh) date=2007-02-26 -  TravelChinaGuide.com - Hướng dẫn tham quan thành phố Quý Dương
Thể loại:Thành phố tỉnh Quý Châu
Thể loại:Khởi đầu năm 1283

Thể loại:Khởi đầu thế kỷ 13 ở Trung Quốc
Thể loại:Đơn vị hành chính cấp địa khu Quý Châu
Thể loại:Tỉnh lỵ Trung Quốc
Nam Xương

Nam Xương (Chữ Hán: 南昌) là thành phố tỉnh lỵ tỉnh Giang Tây ở đông nam Trung Quốc. Thành phố Nam Xương tọa lạc bên bờ Cám Giang, 60 km về phía nam sông Dương Tử. Nam Xương nổi tiếng với Đằng Vương Các xây dựng năm 653 và Quảng trường nhân dân Nam Xương rộng thứ 2 Trung Quốc - chỉ xếp sau Thiên An Môn ở Bắc Kinh. Dân số Nam Xương là 1.934.445 người và vùng đô thị là 1.990.184 người.
Thành phố có bánh xe ngôi sao Nam Xương từng là bánh xe Ferris cao nhất thế giới từ 2006-2008 cho đến khi bị Singapore Flyer vượt qua về độ cao.
Thành phố có sân bay quốc tế Xương Bắc Nam Xương.

**Hành chính**
Nam Xương được chia ra làm 9 đơn vị hành chính cấp huyện, bao gồm 6 quận và 3 huyện
*Quận: Đông Hồ (东湖区), Tây Hồ (西湖区), Thanh Vân Phổ (青云谱区), Hồng Cốc Than (红谷滩区), Thanh Sơn Hồ (青山湖区), Tân Kiến (新建区)
*Huyện: Nam Xương (南昌县), An Nghĩa (安义县), Tiến Hiền (进贤县)

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Website chính thức (tiếng Hoa) date = ngày 18 tháng 6 năm 2007- Phương ngữ Nam Xương- TravelChinaGuide.com - Hướng dẫn tham quan Nam Xương- Đại học Nông nghiệp Giang Tây- Một bài giới thiệu ngắn về Nam Xương của báo American Newsweek  date = ngày 4 tháng 4 năm 2007
Thể loại:Thành phố tỉnh Giang Tây

Thể loại:Đơn vị hành chính cấp địa khu Giang Tây
Thể loại:Tỉnh lỵ Trung Quốc
Thể loại:Khu dân cư thành lập thế kỷ 1 TCN
Thể loại:Năm 201 TCN
Thể loại:Khởi đầu thế kỷ 1 TCN ở Trung Quốc
Thể loại:Khởi đầu thập niên 200 TCN