Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Bạch Liêu

Bạch Liêu (chữ Hán: 白遼, một số tài liệu ghi là Bạch Liêndate=ngày 6 tháng 1 năm 2013) sinh năm 1236date=ngày 6 tháng 1 năm 2013 quê ở làng Yên Xá, huyện Đông Thành, phủ Diễn Châu (nay thuộc huyện Diễn Châu, tỉnh Nghệ An) nay là xã Mã Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An, mất năm 1315date=ngày 6 tháng 1 năm 2013. Ông là người thông minh nhớ lâu, đọc sách ngàn dòng một mạch. Ông đỗ trạng nguyên năm Thiệu Long thứ 9 (1266) đời vua Trần Thánh Tông, là vị tổ khai khoa của xứ Nghệ, nhưng không ra làm quan. Ông ở lại làm môn khách giúp Chiêu Minh Vương Trần Quang Khải trấn Nghệ An. Với tư cách là một quân sư, ông đã giúp Trần Quang Khải thảo ra kế hoạch về tuyển quân và dự trữ lương thực, củng cố biên giới phía Nam (gọi là Biến pháp tam chương)date=ngày 6 tháng 1 năm 2013 góp phần quan trọng trong việc đánh thắng quân Nguyên Mông. Ông được cử theo đoàn sứ bộ sang nhà Nguyên, bằng trí tuệ uyên bác và tài ngoại giao, ông đã góp phần thiết lập quan hệ ngoại giao hoà hiếu giữa 2 nướcdate=ngày 6 tháng 1 năm 2013.
Khi tuổi đã cao, ông về quê mở trường dạy học và bốc thuốc chữa bệnh cho dândate=ngày 6 tháng 1 năm 2013. Ông thọ 79 tuổidate=ngày 6 tháng 1 năm 2013, được an táng tại quê nhà. Ông được vua phong cho làm Phúc thần, hiệu là Đương Cảnh thành hoàng Đại Vương. Sau đó, hậu duệ di cư vào trấn Nghệ An (núi Thành) xã Hưng Phú - huyện Hưng Nguyên, đã dời mộ ông vào đồng Phù Quang, xã Thiên Lộc, huyện Can Lộc.
Nhờ có công với đất nước, ông đã được các triều Lê, Nguyễn sắc phong Thần mộ. Hiện Đền thờ Trạng nguyên Bạch Liêu tại xã Hưng Phú - huyện Hưng Nguyên - tỉnh Nghệ An, đã được Bộ Văn hóa-Thông tin Việt Nam xếp hạng di tích lịch sử-văn hóa cấp quốc gia, theo quyết định số 2015/VH-QĐ ngày 16 tháng 12 năm 1993.

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Trại Trạng nguyên
Thể loại:Người Diễn Châu
Thể loại:Thái học sinh nhà Trần
Bạch Liên

Bạch Liên có thể là:
*Chùa Bạch Liên ở xã Trác Văn, huyện Duy Tiên, tỉnh Hà Nam
*Trạng nguyên Bạch Liêu đời Trần
*Bạch Liên giáo bên Trung Hoa
*Bạch Liên nữ sĩ Nguyễn Thị Thanh, chị ruột chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại
Nguyễn Khánh (định hướng)

Nguyễn Khánh có thể là:
*Nguyễn Khánh, đại thần nhà Lý, mưu đồ lật đổ Lý Thái Tông năm 1035, bị vua phát hiện và sai hành hình.
*Nguyễn Khánh, Quốc trưởng, Thủ tướng, Đại tướng của Việt Nam Cộng hòa.
*Nguyễn Khánh, Phó Thủ tướng Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
RCD Espanyol

Reial Club Deportiu Espanyol de Barcelona, S. A. D. (rəˈjal ˈklub dəpuɾˈtiw əspəˈɲɔl də βəɾsəˈlonə, Real Club Deportivo Espanyol de Barcelona, "Câu lạc bộ thể thao Hoàng gia Tây Ban Nha tại Barcelona"), hay đơn giản là RCD Espanyol, là một câu lạc bộ bóng đá ở thành phố Barcelona, Cataluya, Tây Ban Nha.

**Sân vận động**
Từ năm 1923 đến năm 1997, Espanyol thi đấu các trận đấu trên sân nhà của đội tại Sân vận động Sarrià thuộc quận Sarrià-Sant Gervasi của Barcelona. Năm 1997, đội chuyển đến Sân vận động Olympic Lluís Companys ở Montjuïc. Từ đầu mùa giải 2009–10, Espanyol chuyển đến Sân vận động RCDE (còn được gọi là Sân vận động Cornellà-El Prat) giữa Cornellà de Llobregat và El Prat de Llobregat.
Tập tin:Sarrià.jpg|Sân vận động Sarrià
Tập tin:Estadi Olímpic de Montjuïc - Barcelona's 1992 Olympic Stadium.jpg|Sân vận động Olympic Lluís Companys
Tập tin:Estadicornellaelprat 3.jpg|Sân vận động RCDE

**Danh hiệu**
Copa del Rey
 Vô địch (4): 1929,1940,2000,2006
*Segunda División
Vô địch (1): 1993-94,2020-21

**Cầu thủ**

**Đội hình hiện tại**
.

**Đội dự bị**

**Cho mượn**

**Retired numbers**
21 Spain Daniel Jarque (posthumous honour) (2002–09)- Starting from 2018–19, Marc Roca would wear the number of 21.

**Players with most appearances**
Competitive, professional matches only.
As of ngày 14 tháng 4 năm 2018
1Includes Copa del Rey data only from 1943-1944 to 1975-1976, and since 1992-1993.

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  rcdespanyol. com/ Trang chủ của câu lạc bộ RCD Espanyol /-  espanyolfemenino. com/ RCD Espanyol femenino's Official Website - Official website //- Espanyol at La Liga date=2012-06-14   - Futbolme team profile - BDFutbol team profile- Women's team official website date = ngày 11 tháng 2 năm 2009 
Espanyol

Thể loại:Barcelona
Eo biển

Tập tin:Bering Strait.jpeg|nhỏ|200px|phải|Một bức ảnh chụp eo biển Bêring từ vệ tinh 
Eo biển là đường biển tự nhiên dài và hẹp nằm ở giữa hai khoảng đất, thường là hai lục địa nối liền hai vùng biển với nhau. Nhiều eo biển rất quan trọng về mặt kinh tế. Eo biển có thể nằm trên những tuyến vận tải biển quan trọng, và có nhiều cuộc chiến đã nổ ra để giành quyền kiểm soát eo biển. Nhiều kênh đào đã được xây dựng để nối hai vùng biển với nhau.

**Những eo biển nổi tiếng**
 Eo biển Bering nối liền Thái Bình Dương và Bắc Băng Dương, phân cách Châu Á và Bắc Mỹ.- Eo biển Gibraltar nối Địa Trung Hải với Đại Tây Dương, phân cách Châu Âu và Châu Phi.- Eo biển Malacca nối Biển Đông với Ấn Độ Dương.

**Xem thêm**
 Danh sách eo biển- Mũi biển- Đảo- Đại dương

**Tham khảo**

Thể loại:Địa mạo
Thể loại:Địa lý học
Thể loại:Vùng nước
Thể loại:Địa mạo đại dương và duyên hải
Eo biển Malacca

Eo biển Malacca (phiên âm tiếng Việt: Ma-lắc-ca) là eo biển nằm giữa bán đảo Mã Lai và đảo Sumatra, nối Biển Đông và Ấn Độ Dương.
Eo biển có tọa độ là 1,43° vĩ Bắc và 102,89° kinh Đông. Eo biển này có chiều dài 805 km (500 dặm Anh) và nơi hẹp nhất chỉ rộng 1,2 km.

**Vai trò kinh tế**
Eo biển Malacca nằm trên tuyến giao thông cực kì quan trọng, vận chuyển hàng hóa bằng đường thủy từ Châu Âu, Châu Phi, Nam Á, Trung Đông đi Đông Nam Á, Đông Á. Đây là nơi chiếm 1/4 lượng giao thông hàng hải thế giới hàng năm.
Mỗi năm có khoảng 50 nghìn tàu thuyền qua lại, bao gồm tàu chở dầu, tàu chở container, tàu đánh cá.
Trong năm 2003, khoảng 11 triệu thùng dầu (1.700.000 m³) được vận chuyển qua đây mỗi ngày, chủ yếu cung cấp cho Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản.
Kinh tế Nhật Bản, Trung Quốc và Hàn Quốc phụ thuộc nhiều vào tuyến đường biển này. Một nửa số tàu chở nhiên liệu của ba nước trên đi qua đây.

**Những vụ khủng bố và cướp biển**
Do tầm quan trọng của nó cho nên các tàu thuyền qua lại nơi đây từ lâu đã trở thành mục tiêu của các vụ tấn công cướp biển cũng như các vụ khủng bố.
Theo thống kê, eo biển Malacca chiếm tới 1/3 các vụ cướp biển trên thế giới. Số lượng các vụ cướp tăng gấp ba lần trong ba thập kỷ qua. Trong năm 1994 xảy ra 25 vụ tấn công thì đến năm 2000 đã có 220 vụ tấn công được ghi nhận.
Những tên cướp biển chủ yếu là những người dân Indonesia bị bần cùng hoá sau khủng hoảng tài chính năm 1997, hoặc là những phiến quân của tỉnh Aceh (Indonesia), nằm ở phía Bắc eo biển. Chúng có xu hướng cướp các tàu thuyền cỡ nhỏ hay bắt giữ các thủy thủ đoàn để đòi tiền chuộc.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  The Malacca Straits Research and Development Centre homepage date = ngày 17 tháng 3 năm 2005-  Al-Jazeera: Malacca Strait nations plan air patrol

Thể loại:Eo biển quốc tế
Thể loại:Eo biển Malaysia
Thể loại:Eo biển Indonesia
Thể loại:Biên giới Indonesia-Malaysia
Thể loại:Biên giới Indonesia-Thái Lan
Thể loại:Eo biển Ấn Độ Dương
Thể loại:Eo biển châu Á
Thể loại:Eo biển Biển Đông
Thể loại:Điểm tự nhiên Selangor
Thể loại:Bán đảo Mã Lai
Thể loại:Đông Nam Á hải đảo
Thể loại:Malaysia bán đảo
Thể loại:Biển Andaman
Thể loại:Nam Thái Lan
Thể loại:Địa mạo Johor
Thể loại:Địa mạo Sumatra
Thể loại:Địa mạo Thái Lan
Thể loại:Đường biển
M
Thể loại:Hàng hải châu Á
Eo biển Mozambique

Eo biển Mozambique là một trong những eo biển dài nhất thế giới, có chiều dài khoảng 1670 km.
Eo biển này nằm giữa Đông Nam lục địa Châu Phi và Madagasca.
Có chiều rộng trung bình là 450 km, chỗ rộng nhất ở phía Bắc rộng 960 km. Điểm sâu nhất 3.533 m, chỉ thua eo biển Drake (Passage).
Eo biển Mozambique là con đường biển quan trọng giữa Đại Tây Dương và Ấn Độ Dương.

**Tham khảo**
Thể loại:Biên giới Comoros
Thể loại:Biên giới Madagascar
Thể loại:Eo biển châu Phi

Thể loại:Kênh nước Ấn Độ Dương
Thể loại:Biên giới Vùng đất phía Nam và châu Nam Cực thuộc Pháp
Thể loại:Biên giới Mozambique
Thể loại:Eo biển quốc tế
Thể loại:Eo biển

Eo biển là phần biển dài và hẹp nằm ở giữa hai khoảng đất, thường là hai lục địa nối liền hai vùng biển với nhau. 
Thể loại:Địa mạo đại dương và duyên hải
Thể loại:Vùng nước
Lê Quý Đôn (định hướng)

Lê Quý Đôn (1726–1784) là một vị quan dưới triều Lê Trung hưng, đồng thời là một nhà thơ, nhà bác học. Tên ông được đặt cho nhiều trường học ở nhiều tỉnh thành khác nhau tại Việt Nam:
*Trường Trung học phổ thông Lê Quý Đôn
*Trường Trung học phổ thông chuyên Lê Quý Đôn: tên của 9 trường chuyên ở các tỉnh Điện Biên, Lai Châu, Quảng Trị, Đà Nẵng, Bình Định, Khánh Hòa, Ninh Thuận, Bà Rịa – Vũng Tàu, Hậu Giang
*Đại học Kỹ thuật Lê Quý Đôn: tên gọi khác của Học viện Kỹ thuật Quân sự

**Khác**
Lê Quý Đôn (HQ-286): một thuyền buồm được dùng làm tàu huấn luyện của Hải quân Nhân dân Việt Nam
Sân bay Kép

Sân bay Kép là sân bay quân sự thuộc địa phận xã Hương Lạc, huyện Lạng Giang, tỉnh Bắc Giang.
Sân bay Kép là một sân bay quân sự quan trọng của Việt Nam Dân chủ Cộng hòa trong Chiến tranh Việt Nam và sau đó là của Việt Nam trong cuộc chiến tranh với Trung Quốc năm 1979. Kép được xác định là một khu vực phòng thủ chiến lược. Trong thời kỳ này toàn bộ Bộ Tư lệnh quân đoàn 2 - Quân đoàn chiến lược hùng mạnh nhất của Việt Nam đã đặt Trung tâm chỉ huy tại đây. Khu vực này được ví như một lá chắn phòng không cho Hà Nội từ phía Đông và phía Bắc với các trung đoàn pháo cao xạ và các trung đoàn tên lửa phòng không Volga.

**Thông số kỹ thuật**
Chiều dài đường cất hạ cánh: chính 2.200 m, phụ 1.700 m
*Chiều rộng đường cất hạ cánh: chính 45 m, phụ 18 m
*Kích thước đường lăn chính: 2.400 x 14 m
*Kết cấu đường hạ, cất cánh: bê tông xi măng và bê tông nhựa
*Sân đỗ máy bay: 3 khu
*Số máy bay thường trực chiến đấu: 10 chiếc
*Máy bay chiến đấu chính: Sukhoi Su-30MK2
*Sức chứa máy bay: 12 chiếc
*Hướng phát triển: kéo dài đường cất hạ cánh từ 1.500 đến 2.000 m.

**Tham khảo**
Thể loại:Hoàn toàn không có nguồn tham khảo
Kép
Kép
Thể loại:Lạng Giang
BMP

Header của Window Bitmap
Trong đồ họa máy vi tính, BMP, còn được biết đến với tên tiếng Anh khác là Windows bitmap, là một định dạng tập tin hình ảnh khá phổ biến. Các tập tin đồ họa lưu dưới dạng BMP thường có đuôi là .BMP hoặc .DIB (Device Independent Bitmap).
Các thuộc tính tiêu biểu của một tập tin ảnh BMP (cũng như file ảnh nói chung) là- số bit trên mỗi điểm ảnh (bit per pixel), thường được ký hiệu bởi n. Một ảnh BMP n-bit có  màu. Giá trị n càng lớn thì ảnh càng có nhiều màu, và càng rõ nét hơn. Giá trị tiêu biểu của n là 1 (ảnh đen trắng), 4 (ảnh 16 màu), 8 (ảnh 256 màu), 16 (ảnh 65536 màu) và 24 (ảnh 16 triệu màu). Ảnh BMP 24-bit có chất lượng hình ảnh trung thực nhất.- chiều cao của ảnh (height), cho bởi điểm ảnh (pixel).- chiều rộng của ảnh (width), cho bởi điểm ảnh.
Cấu trúc tập tin ảnh BMP bao gồm 4 phần- Bitmap Header (14 bytes): giúp nhận dạng tập tin bitmap.- Bitmap Information (40 bytes): lưu một số thông tin chi tiết giúp hiển thị ảnh.- Color Palette (x/8 bytes), x là số màu của ảnh: định nghĩa các màu sẽ được sử dụng trong ảnh.- Bitmap Data: lưu dữ liệu ảnh.
Đặc điểm nổi bật nhất của định dạng BMP là tập tin hình ảnh thường không được nén bằng bất kỳ thuật toán nào. Khi lưu ảnh, các điểm ảnh được ghi trực tiếp vào tập tin - một điểm ảnh sẽ được mô tả bởi một hay nhiều byte tùy thuộc vào giá trị n của ảnh. Do đó, một hình ảnh lưu dưới dạng BMP thường có kích cỡ rất lớn, gấp nhiều lần so với các ảnh được nén (chẳng hạn GIF, JPEG hay PNG).
Định dạng BMP được hỗ trợ bởi hầu hết các phần mềm đồ họa chạy trên Windows, và cả một số ứng dụng chạy trên MS-DOS. Ngay từ Windows 3.1, Microsoft đã cho ra đời phần mềm PaintBrush, một phần mềm hỗ trợ vẽ hình ảnh đơn giản và lưu hình ảnh được vẽ dưới dạng BMP 16 hay 256 màu. Tuy nhiên, do kích thước tập tin ảnh BMP quá lớn, định dạng BMP không phù hợp để trao đổi hình ảnh qua mạng Internet (do hạn chế về tốc độ truyền dữ liệu). Do đó, các trang web thường sử dụng ảnh dạng GIF, JPEG hay PNG. Các định dạng này hỗ trợ các thuật toán nén hình ảnh, vì vậy có thể giảm bớt kích cỡ của ảnh.

**Xem thêm**
 GIF- JPEG - PNG

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Bitmap File Structure, at digicamsoft.com-  An introduction to DIBs (Device Independent Bitmaps), at herdsoft.com-  A simple bitmap loader C++ class, at kalytta.com (A2R10G10B10 not alt=yet supported)-  The BMP File Format, Part 1 By David Charlap at Dr. Dobb's journal of software tools (drdobbs.com), March 1995
Thể loại:Định dạng tập tin hình ảnh
Thể loại:Công nghệ đa phương tiện Microsoft Windows
Thể loại:Nhiếp ảnh kỹ thuật số
Loan mắt nhung

Loan mắt nhung là một bộ phim điện ảnh Việt Nam Cộng hòa năm 1970 của đạo diễn Lê Dân, chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Nguyễn Thụy Long sáng tác năm 1967. Bộ phim từng bị chính quyền Việt Nam Cộng Hòa kiểm duyệt, nhưng cuối cùng lại đoạt giải Văn học Nghệ thuật dành cho "Phim truyện hay nhất" năm 1970. Bộ phim phản ánh, phê phán lối sống của một bộ phận thanh niên miền Nam trước 1975. Nguyễn Thụy Long đã sống một thời gian dài cùng giới du đãng và vũ nữ để viết được truyện này.

**Nội dung**
Loan, với biệt hiệu là "Loan mắt nhung" (Huỳnh Thanh Trà) là một thanh niên lương thiện bị hoàn cảnh xã hội đưa đẩy trở thành du đãng nổi tiếng. Vì cuộc sống khốn khổ, Loan phải đương đầu để sinh tồn rồi trở thành một đàn anh trong giới dao búa.
Khi còn lương thiện, Loan đã có mối tình rất đẹp với một cô gái tên Xuân (NSƯT Thanh Nga). Vào với giang hồ, Loan gặp Dung (NSND Kim Xuân). Loan đã thực hiện nhiều phi vụ lớn, ăn cướp, buôn lậu... nhưng anh vẫn mong có một ngày trở về cuộc sống lương thiện.
Sau đó, Loan gặp lại Xuân trong tình cảnh éo le, khi Xuân bị bọn xấu hãm hại và giết chết. Quá đau khổ, Loan nổi loạn giết hết bọn du đãng, giang hồ rồi ra đầu thú chính quyền.

**Phân vai**
Huỳnh Thanh Trà vai Loan mắt nhung
*NSƯT Thanh Nga vai Xuân
*Ngọc Phu vai Thanh
*NSND Kim Xuân vai Dung
*Thiên Trang vai Minh
*Nguyên Hạnh vai Tài Woòng

**Hậu trường**
Phim có nhiều cảnh ăn chơi, sinh hoạt vũ trường của Sài Gòn trước 1975. Vai Thanh Italy do Ngọc Phu thể hiện được đánh giá là vai diễn nổi bật nhất trong phim. Huỳnh Thanh Trà trong vai Loan Mắt Nhung, vốn là một diễn viên kịch nói.
Ca khúc chính trong phim Loan mắt nhung là của nhạc sĩ Huỳnh Anh.

**Tham khảo**

**Đọc thêm**
 language=vi
Thể loại:Lê Dân
Thể loại:Giải Văn học Nghệ thuật Quốc gia
Thể loại:Phim tâm lý Việt Nam
Thể loại:Phim lãng mạn Việt Nam
Thể loại:Phim hành động Việt Nam
Thể loại:Phim dựa theo tác phẩm của nhà văn
Thể loại:Kiểm duyệt nghệ thuật
Thể loại:Phim năm 1970
Núi Gibraltar

Núi Gibraltar hay còn gọi là Cây cột của Hécquyn là một ngọn núi ở Gibraltar nằm ở cực tây nam châu Âu tại bán đảo Iberia. Nó có đỉnh cao 426 m (1.396 feet).

**Nguồn gốc tên gọi**
Có tên gọi này là vì theo thần thoại Hy Lạp, dũng sĩ Hécquyn trên đường đi lập kỳ công thứ 10 trong số 12 kỳ công phi thường của mình đã đến đại dương mênh mông nhưng lại gặp phải quả núi khổng lồ bít kín lấy biển. Hécquyn bèn dùng sức lực ghê gớm của mình xẻ núi, thông suốt biển bên trong và bên ngoài, bên phía đông và bên phía tây. Trong khi xẻ núi, Hécquyn khuân đá xếp sang hai bên đá chồng lên nhau như hai cây cột khổng lồ.

**Xem thêm**
  Hình ảnh Gibranta

**Tham khảo**
Thể loại:Gibranta
Eo biển Dover

Eo biển Dover hay eo biển Calais (tiếng Anh: Strait of Dover hay Dover Strait; tiếng Pháp: Pas de Calais (IPA: IPA|pɑ də kalɛ)) là khúc hẹp nhất của eo biển Manche giữa Anh và Pháp. Đây là nơi gần lục địa châu Âu nhất của nước Anh. Khoảng cách gần nhất là từ Nam Foreland, 33,1 km (20.6 miles) nằm phía đông bắc của Dover ở hạ Kent, Anh, tới Cap Gris Nez, một vịnh gần Calais, một tỉnh của Pas-de-Calais, Pháp. Giữa 2 điểm này cũng là tuyến đường được ưa chuộng nhất của những người muốn bơi qua eo biển Manche.
Vào một ngày đẹp trời, người ta có thể nhìn thấy bờ biển bên kia, từ Anh sang Pháp và ngược lại. Nổi tiếng nhất là cảnh vách đá trắng của Dover nhìn từ bờ biển Pháp.
Cảnh nhìn sang bờ biển Anh từ Pháp

**Tham khảo**

Thể loại:Eo biển Anh

Thể loại:Cảng Dover
Thể loại:Biên giới Vương quốc Liên hiệp Anh-Pháp
Thể loại:Eo biển Chính quốc Pháp
Thể loại:Eo biển Manche
Thể loại:Địa mạo Hauts-de-France
Thể loại:Địa mạo Kent
Thể loại:Eo biển quốc tế
Eo biển Đài Loan

Eo biển Đài Loan, hay eo biển Formosa, là một eo biển rộng khoảng km chia tách đảo Đài Loan (của Trung Hoa Dân Quốc) với Trung Quốc đại lục (Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa). Eo biển là một phần của Biển Đông và tiếp nối với biển Hoa Đông ở phía bắc. Điểm hẹp nhất rộng abbr=on.

**Xem thêm**
 Địa lý Trung Quốc

**Tham khảo**
Thể loại:Eo biển châu Á
Thể loại:Biển Hoa Đông
Thể loại:Eo biển Trung Quốc

Thể loại:Eo biển của Đài Loan
Thể loại:Eo biển quốc tế
Thể loại:Eo biển Biển Đông
Thể loại:Thủy vực Phúc Kiến
Thể loại:Eo biển Thái Bình Dương
Eo biển Florida

Tập tin:Cuba.A2002334.1625.250m.jpg|phải|nhỏ|Eo biển Florida có hình chữ L, nằm giữa đông nam tiểu bang Florida, Bahamas, Florida Keys và Cuba.
Eo biển Florida là một eo biển nằm giữa Hoa Kỳ và đảo quốc Cuba. Eo biển nằm ở cực đông nam đại lục Hoa Kỳ, nối vịnh Mexico với Đại Tây Dương. Eo biển dài khoảng 180 km từ Florida Keys ở phía bắc đến Cuba và Bahamas ở phía nam và đông nam. Người đầu tiên ghi nhận về eo biển này là nhà thám hiểm người Tây Ban Nha Juan Ponce de León vào năm 1513.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Tiếng Anh-  The Strait of Florida | Crossroads in the Sea
Thể loại:Eo biển quốc tế

Thể loại:Thủy vực Cuba
Thể loại:Thủy vực Bahamas
Thể loại:Biên giới Cuba-Hoa Kỳ
Thể loại:Biên giới Bahamas-Hoa Kỳ
Đan điền

Trong y học, võ thuật và dưỡng sinh, đan điền là một vài trung tâm khí lực hay huyệt đạo trên cơ thể người.
Nghiên cứu về Đan Điền được dùng ban đầu trong Đạo giáo. Tuy nhiên vì có nhiều môn phái, sách vở khác nhau nên thuật ngữ "đan điền" có thể được dùng không nhất quán bởi các môn phái khác nhau. Trong cơ thể người có ba bộ vị được gọi là đan điền:- Thượng đan điền: Trùng với huyệt Ấn đường (giữa 2 chân mày) còn gọi là "Đan Điền thần".- Trung đan điền: Trùng với huyệt Đản trung (chính giữa đường nối 2 đầu ti, cắt ngang đường dọc theo xương ức) còn gọi là "Đan Điền khí". (Ren Mai.16 ~.21)- Hạ đan điền: Còn gọi là "Đan Điền tinh", vị trí bắt đầu ngang với huyệt Khí hải (nằm trong khoảng trên đường chính trung, dưới rốn 1,5 thốn - khoảng 3 cm) và huyệt Mệnh môn (tại cột sống, ngang với thắt lưng). Khi Đan Điền được chủ động kích hoạt, bộ vị của nó hoàn toàn nằm ở giữa và phía trên bụng dưới. Có môn phái thì nói nó nằm trên huyệt Thần khuyết (rốn). (Ren Mai.3 ~.12)
Đan điền, từ Hán Việt có nghĩa là "ruộng trồng đan dược", là nơi khí lực dễ tập trung hay có thể tập trung khí lực nhiều nhất, mạnh nhất. Vì vậy tùy theo môn phái và tùy theo mục đích sử dụng mà có các dị biệt về huyệt đạo.

**Tham khảo**
Thể loại:Đạo giáo
Thể loại:Bộ vị
Thể loại:Dưỡng sinh
Thể loại:Y học cổ truyền
Thể loại:Khí công
Thể loại:Châm cứu học
Thể loại:Đông y
Huỳnh Anh

Huỳnh Anh có thể là:

**Tên người**
Huỳnh Anh, nhạc sĩ, tác giả của những ca khúc Mưa rừng, Kiếp cầm ca, Rừng lá thay chưa.
*Huỳnh Anh, Thiếu tướng công tác trong ngành tình báo Công an Nhân dân Việt Nam.
*Huỳnh Anh, diễn viên
*Huỳnh Anh, soạn giả,  tác giả của các vở cải lương Cung đàn nào cho em, Trăng soi dòng Bảo Định.

**Sinh học**
Huỳnh anh hay dây huỳnh, dây công chúa (danh pháp khoa học: Allamanda cathartica L.) là loài cây cảnh thuộc chi Allamanda.
Dây thần kinh sọ

Các dây thần kinh sọ là các dây thần kinh tách ra trực tiếp từ não, đối lập với các dây thần kinh gai tách ra từ tủy gai. Ở người từ trước đến giờ được cho là có tổng cộng 12 đôi dây thần kinh sọ, tuy nhiên theo một số tác giả còn tồn tại thêm một cặp dây thần kinh nữa được đánh số 0. Ba cặp đầu tiên (gồm cả dây 0) tách ra từ đại não, mười cặp còn lại tách ra từ thân não.
Các dây thần kinh sọ đa số đều thuộc hệ thần kinh ngoại biên (HTKNB), ngoại trừ dây sọ II (dây thần kinh thị giác thật ra không phải là một dây thần kinh thực sự mà là một đường thần kinh của gian não dẫn đến võng mạc; cả dây thần kinh thị giác và võng mạc do đó đều là một phần của hệ thần kinh trung ương (HTKTW). Sợi trục của 12 dây thần kinh còn lại kéo dài ra khỏi não bộ và do đó được coi là thuộc HTKNB. Các dây thần kinh sọ xác định hai loại nguyên ủy: Nguyên ủy thật là nơi phát xuất ra dây thần kinh (một nhân xám trung ương nếu là vận động, một hạch ngoại biên nếu là cảm giác) và nguyên ủy hư là nơi các dây thần kinh chui vào hoặc thoát ra ở mặt ngoài não và thân não.

**Các dây thần kinh sọ ở những động vật có xương sống khác**
Các loài động vật có nước ối khác (các loài động vật bốn chân không kể lưỡng cư) có các dây thần kinh sọ tương tự như ở người. Ở các động vật đẻ trứng dưới nước (cá và lưỡng cư). Ngược lại, dây XI và XII không tồn tại như vậy, dây XI tích hợp vào dây X và dây XII được thay thế bởi một số lượng khác nhau các dây thần kinh sống tách từ các đoạn đốt sống hợp lại vào vùng chẩm; dây XI và XII chỉ bắt đầu trở thành các dây thần kinh riêng lẻ ở tổ tiên của các loài động vật có nước ối.

**Danh sách các dây thần kinh sọ**
giữa

**Xem thêm**
 Nhân thần kinh sọ- Chẩn đoán dây thần kinh sọ

**Chú thích**

**Hình ảnh thêm**

**Liên kết ngoài**
Animations of cranial nerve input to extraocular muscles can be found  here (University of Liverpool Veterinary School).
*
Tia vũ trụ

Bức xạ vũ trụ hay tia vũ trụ là chùm tia các hạt photon hoặc hạt nhân nguyên tử có năng lượng cao phóng vào khí quyển Trái Đất từ không gian (bức xạ sơ cấp) và bức xạ thứ cấp được sinh ra do các hạt đó tương tác với các hạt nhân nguyên tử trong khí quyển với thành phần gồm hầu hết là các hạt cơ bản. Bức xạ vũ trụ sơ cấp đẳng hướng trong không gian và không đổi theo thời gian. Bức xạ vũ trụ có tính sát thương mạnh.
Dấu vết bức xạ vũ trụ

**Xem thêm**
 Bức xạ tàn dư- Bức xạ tử ngoại- Bức xạ Rơnghen

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Cosmic rays- Cosmic ray (physics)- 7354
Thể loại:Thuật ngữ thiên văn học
Thể loại:Hiện tượng của Mặt Trời
Thể loại:Bức xạ
Thành Hán

Tập tin:Map of Sixteen Kingdoms 1.png|nhỏ|phải|300px|Năm 315 Thành Hán legend|#A0A528|Đông Tấn legend|#639349|Tiền Triệulegend|#474573|Đại
Thành Hán (tiếng Trung: giản thể 成汉; phồn thể: 成漢; bính âm: Chénghàn) (304-347) là một tiểu quốc trong thời kỳ Ngũ Hồ Thập lục quốc vào cuối thời kỳ nhà Tấn (265-420) tại Trung Quốc. Nó bao gồm hai quốc gia, là Thành (成) được Lý Hùng (李雄) dựng lên năm 304 và Hán (汉) do Lý Thọ (李壽) dựng lên năm 338. Do cả hai tiểu quốc này đều do họ Lý của người Đê (氐) cai trị, nên các học giả Trung Hoa thường coi chúng là một và gọi là Thành Hán. Các văn bản phương Tây thường coi chúng là các quốc gia riêng biệt. Việc này còn gây tranh cãi - do khi Lý Thọ tự lập làm vua năm 338, ông không biết rằng ngai vàng của ông được hưởng là từ dòng trực hệ của Lý Hùng và vì thế, khi thờ phụng Lý Hùng, ông vẫn để tượng ông này trong miếu riêng. Tuy nhiên, con của Lý Thọ là Lý Thế (李勢) lại biết rằng các vị vua tiền nhiệm là tổ tiên của mình. Thành Hán là vương quốc được thành lập sớm nhất trong số 16 vương quốc của giai đoạn lịch sử này.
Tất cả các vị vua của Thành Hán đều tự xưng "Hoàng đế".
Năm thành lập Thành Hán nói chung được chấp nhận là 304. Tuy nhiên, Lý Đặc đã công bố niên hiệu mới năm 303 và việc đặt niên hiệu được một số học giả Trung Quốc cho là biểu tượng của nhà nước mới. Tuy nhiên, cùng thời gian đó, Lý Đặc lại không tự đặt một danh hiệu vua chúa nào cho chính mình.
Năm 347, Đại tướng Hoàn Ôn nhà Đông Tấn đem quân tấn công Thành Hán, tiêu diệt nước này.

**Các vị vua Thành Hán**

**Xem thêm**
 Ngũ Hồ Thập lục quốc- Hoàn Ôn- Tứ Xuyên- Bát tiên Tứ Xuyên

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thành Hán
Thể loại:Cựu quốc gia trong lịch sử Trung Quốc
Bình Xuyên (định hướng)

Bình Xuyên có thể là:

**Việt Nam**
 Huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc- Xã Bình Xuyên, huyện Bình Giang, tỉnh Hải Dương- Xã Bình Xuyên, huyện Ninh Giang, tỉnh Hải Dương- Địa danh cũ Bình Xuyên tại Sài Gòn trước đây, nay tương ứng với khu vực Rạch Ông thuộc địa bàn Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh- Lực lượng Bộ đội Bình Xuyên: một lực lượng quân sự tồn tại trong những năm 1945–1955 ở miền Nam Việt Nam.

**Trung Quốc**
 Quận Bình Xuyên của tỉnh Cam Túc, Trung Quốc.
Trương Xán

Trương Xán (chữ Hán: 張燦, 1227 - ?) là Trạng nguyên thứ 3 trong lịch sử khoa cử của Việt Nam.
Ông quê ở xã Hoành Bồ, huyện Quảng Trạch, châu Bố Chính, nay là huyện Quảng Trạch, tỉnh Quảng Bình. Tuy nhiên, chú thích số 763 của Đại Việt Sử ký Toàn thư lại chép rằng ...Quốc Lặc người huyện Thanh Lâm (châu Hồng); Trương Xán người huyện Tế Giang (lộ Bắc Giang); Trần Uyên người huyện Đường Hào (châu Hồng)... Do người đỗ Trại trạng nguyên phải sinh sống từ khu vực Hoan Châu, Diễn Châu (Thanh Hóa - Nghệ An) trở vào nên có thể là do nguyên quán của Trương Xán là Tế Giang, Bắc Giang nhưng đã chuyển vào Hoành Bồ, Quảng Trạch sinh sống.
Tháng hai năm Nguyên Phong thứ sáu (1256), đời vua Trần Thái Tông, Trương Xán đỗ Trại trạng nguyên cùng với Kinh trạng nguyên Trần Quốc Lặc, bảng nhãn Chu Hinh (朱馨), thám hoa lang Trần Uyên (陳淵). Khoa thi này là khoa thi đầu tiên phân ra kinh và trại trạng nguyên của nhà Trần, với 43 người thi đỗ thái học sinh, trong đó 42 người thuộc khu vực từ Ninh Bình trở ra.
Ông làm quan đến chức Hàn lâm Học sĩ.

**Tôn vinh**
Một số làng chài đã lập đền thờ ông coi như một vị Phúc thần chuyên cứu giúp những người đi biển.
Trương Xán được hậu thế tôn vinh tại di tích nhà thờ họ Trương Việt Nam thuộc thị trấn Thiên Tôn, thành phố Hoa Lư, Ninh Bình. Đền Trương là nơi thờ những người họ Trương đã khuất tại ban thờ công đồng, trong hậu cung có tượng thờ Ngọc Hoàng Thượng đế (Trương Hữu Nhân) và các danh nhân họ Trương tiêu biểu nhất thời phong kiến ở 3 miền Việt Nam gồm:
*Bên tả có tượng thờ 7 vị quan văn: Trương Hán Siêu (Thái phó thời Trần, người Ninh Bình), Trương Hanh (Trạng nguyên thời Trần, người Hải Dương), Trương Xán (Trạng nguyên thời Trần, người Quảng Bình), Trương Công Giai (Thượng thư thời Hậu Lê, người Hà Nam), Trương Đăng Quế (Thái sư thời Nguyễn, người Quảng Ngãi), Trương Quốc Dụng (Đông các học sĩ thời Nguyễn, người Hà Tĩnh), Trương Công Hy (Thượng thư thời Tây Sơn, người Quảng Nam).
*Bên hữu có tượng thờ 7 vị quan võ: Trương Hống (Tướng của Triệu Việt Vương, người Bắc Ninh), Trương Hát (Tướng của Triệu Việt Vương, người Bắc Ninh), Trương Nữu (Đại tư mã của Phùng Hưng, người Hải Phòng), Trương Ma Ni (Tăng lục võ sư thời Đinh, người Ninh Bình), Trương Chiến (Tướng nhà Lê, người Thanh Hóa), Trương Minh Giảng (Đại tướng quân thời Nguyễn, người Sài Gòn), Trương Công Định (Anh hùng thủ lĩnh chống Pháp, người Tiền Giang).
Ngoài ra Quần thể nhà thờ họ Trương Việt Nam cũng có ban thờ mẫu và nhiều công trình kiến trúc khác như nhà đa năng, tả vu, hữu vu, cổng tứ trụ, hồ bán nguyệt, gác trống, gác chuông được xây dựng trong 4 năm từ 2016 đến 2019.

**Liên kết ngoài**
 Danh sách 56 trạng nguyên Việt Nam date=2011-08-10 

**Chú thích**
Thể loại:Trại Trạng nguyên
Thể loại:Người Quảng Bình
Thể loại:Người họ Trương tại Việt Nam
Thể loại:Thái học sinh nhà Trần
Thalidomide

Thalidomide, được bán dưới tên thương hiệu Contergan và Thalomid, là một loại thuốc được sử dụng để điều trị một số bệnh ung thư (bao gồm cả bệnh đa u tủy ), bệnh thải ghép đối với vật chủ và một số tình trạng da bao gồm các biến chứng của bệnh phong. Mặc dù nó đã được sử dụng trong một số bệnh liên quan đến HIV, việc sử dụng như vậy có liên quan đến việc gia tăng mức độ vi rút. Nó được dùng bằng đường uống qua miệng.
Các tác dụng phụ thường gặp bao gồm buồn ngủ, phát ban và chóng mặt. Các tác dụng phụ nghiêm trọng bao gồm hội chứng ly giải khối u, cục máu đông và bệnh thần kinh ngoại vi. Sử dụng trong thai kỳ có thể gây hại cho thai nhi, bao gồm cả việc dẫn đến dị tật các chi. Đối với nam giới đang dùng thuốc, biện pháp tránh thai là cần thiết nếu bạn tình của anh ta có thể mang thai.  Nó là một loại thuốc điều hòa miễn dịch và hoạt động theo một số cơ chế, bao gồm kích thích tế bào T và giảm sản xuất TNF-α. 
Thalidomide lần đầu tiên được bán trên thị trường vào năm 1957 tại Tây Đức, nơi nó được bán không cần kê đơn.  Khi lần đầu tiên được phát hành, thalidomide được quảng cáo đặc trị chứng lo lắng, khó ngủ, "căng thẳng" và ốm nghén. Mặc dù ban đầu nó được cho là an toàn trong thai kỳ, những lo ngại về dị tật bẩm sinh đã xuất hiện vào năm 1961 và loại thuốc này đã bị loại bỏ khỏi thị trường ở châu Âu vào năm đó.   Tổng số phôi thai bị ảnh hưởng do sử dụng trong thời kỳ mang thai ước tính khoảng 10.000, trong đó khoảng 40% đã chết trong khoảng thời gian ngay trước hoặc sau sinh. Những trẻ em sống sót có các vấn đề về chân tay, mắt, đường tiết niệu và tim.  Sự xâm nhập ban đầu của thuốc này vào thị trường Hoa Kỳ đã bị Frances Kelsey tại FDA ngăn cản.  Các dị tật bẩm sinh do thalidomide gây ra đã dẫn đến việc phát triển các quy định và giám sát thuốc tốt hơn ở nhiều quốc gia trên thế giới.  
Thalidomide đã được phê duyệt để sử dụng chữa bệnh ung thư ở Hoa Kỳ vào năm 1998.  Nó nằm trong Danh sách Thuốc thiết yếu của Tổ chức Y tế Thế giới và có sẵn như một loại thuốc gốc. 

**Công dụng**
Thalidomide ban đầu là một thuốc an thần sử dụng tương đối rộng rãi tại châu Âu thập kỷ 60 của thế kỷ 20. Thalidomide có thể dùng trong điều trị đa u tủy (multiple myeloma) và ban đỏ nốt do bệnh phong (erythema nodosum leprosum).

**Tác hại đến thai nhi**
Sử dụng Thalidomide trong khi mang thai có thể gây khiếm khuyết cho cơ thể thai nhi, nhất là làm cụt hai tay, hai chân. Thập kỷ 60 thế kỷ 20 có rất nhiều trường hợp dị tật thai nhi ở châu Âu do thalidomide. Trong lịch sử ngành dược gọi đó là "thảm họa thalidomide". Sau đó việc thử lâm sàng và giám sát ADR đối với các thuốc mới rất được chú trọng.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
http://suckhoedoisong.vn/20090611091540883p0c14/thalidomide-trong-dieu-tri-benh-da-u-tuy-xuong.htm date=2013-01-30 
Thể loại:Thuốc
Thể loại:Bất thường bẩm sinh
Thể loại:Phát minh của Đức
Thể loại:Thảm họa y tế
Thể loại:Phong cùi
Đại La

Đại La (chữ Hán: 大羅), còn có các tên gọi khác là Đại La thành, Thành Đại La, La Thành (羅城) là một thành trì, thủ phủ của An Nam đô hộ phủ thời Nhà Đường trong hai thế kỷ 8 và thế kỷ 9. Thành nằm ở vị trí giữa Thành Hà Nội và sông Tô Lịch, thuộc quận Ba Đình của Hà Nội hiện nay.
Đại La ban đầu do Trương Bá Nghi cho đắp từ năm Đại Lịch thứ 1 đời  Đường Đại Tông (767); Triệu Xương cho đắp thêm năm Trinh Nguyên thứ 7 đời Đường Đức Tông (791).
Đến năm Nguyên Hòa thứ 3 đời Đường Hiến Tông (808), Trương Chu lại sửa đắp lại năm Trường Khánh thứ 4 đời Đường Mục Tông (824), Lý Nguyên Gia dời phủ trị tới bên sông Tô Lịch, đắp một cái thành nhỏ, gọi là La Thành, sau đó Cao Biền cho đắp lại to lớn hơn.
Theo sử cũ thì La Thành do Cao Biền cho đắp có chu vi 1.982,5 trượng (≈6,6 km); thành cao 2,6 trượng (≈8,67 m), chân thành rộng 2,5 trượng (≈8,33 m), nữ tường bốn mặt cao 5,5 thước (≈1,83 m), với 55 lầu vọng địch, 6 nơi úng môn5, 3 hào nước, 34 đường đi. Ông còn cho đắp đê vòng quanh ngoài thành dài 2.125,8 trượng (≈7,09 km), đê cao 1,5 trượng (≈5,00 m), chân đê rộng 2 trượng (≈6,66 m) và làm hơn 400.000 gian nhà.
Theo truyền thuyết, do thành xây đi xây lại vẫn bị sụt ở vùng sông Tô Lịch, Cao Biền đã cho trấn yểm tại đây để làm cho đất vững và chặn dòng long mạch của vùng đất này. Các di chỉ tìm được trong lòng sông tháng 9 năm 2001 được một số nhà nghiên cứu cho là di tích của bùa yểm này.date = ngày 4 tháng 8 năm 2015
Năm 1010,Lý Công Uẩn tức Lý Thái Tổ ra Chiếu Dời Đô từ Hoa Lư (Ninh Bình) đến Đại La và lấy tên này làm tên thành. Cũng trong năm 1010, vua Lý Thái Tổ đổi tên phủ thành Đại La là thành Thăng Long.

**Xem thêm**
Tên gọi của Hà Nội qua các thời kỳ lịch sử
*Hoàng thành Thăng Long
*Thánh vật ở sông Tô Lịch
*Cao Biền
*Thủ đô Việt Nam

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
Thể loại:Lịch sử Hà Nội
Đ
Thể loại:Thành cổ Việt Nam
Thể loại:Cố đô Việt Nam
Nón lồi

Trong đại số tuyến tính, nón lồi là tập con của một không gian vector mà kín đối với mọi tổ hợp tuyến tính với hệ số dương.

**Định nghĩa**
Giả sử V là một không gian vector trên trường K.Tập con C của V được gọi là một nón lồi nếu và chỉ nếu αx + βy thuộc C, với mọi số vô hướngα, β thuộc trường K và với mọi x, y thuộc C.
Định nghĩa trên có thể viết gọn lại là αC + βC = C với mọi số vô hướngα, β thuộc trường K.
Khái niệm trên thực ra chỉ có ý nghĩa với không gian vector nào chấp nhận khái niệm số vô hướng dương, chẳng hạn như những không gian trên tập số hữu tỉ, đại số hay (thông dụng hơn) trên trường số thực
Theo định nghĩa nói trên thì tập rỗng, toàn bộ không gian V, không gian con tuyến tính của V (kể cả không gian con tầm thường {0}) đều là nón lồi. Các ví dụ khác về nón lồi: tập tất cả các vector sinh ra từ việc nhân một số dương tùy ý với một vector v cho trước của V, hay tập các vector thuộc V mà có tất cả các tọa độ đều dương.
Một ví dụ tổng quát hơn về nón lồi là tập các vector có dạng λx trong đó λ là một số vô hướng dương và x là một phần tử nằm trong một tập lồi con X của V. Đặc biệt, nếu V là không gian vector định chuẩn, và X là một quả cầu mở (hoặc đóng) của V mà không chứa vector 0, thì phép xây dựng nói trên tạo ra tập gọi là nón tròn lồi mở (hoặc đóng)
Nón lồi cũng kín đối với phép giao, nhưng điều này không chắc đúng đối với phép hợp. Nón lồi cũng kín đối với ánh xạ tuyến tính. Đặc biệt, nếu C là một nón lồi, phần nghịch của nó là -C cũng là nón lồi, và C(-C) là không gian vector con lớn nhất thuộc C.

**Nón lồi cũng là nón tuyến tính**
Nếu C là nón lồi, khi đó với bất kỳ số vô hướng dương α và bất kỳ x thuộc C, ta có vector αx = (α/2)x + (α/2)x cũng thuộc C. (Điều này đúng ngay cả khi số vô hướng 2 = 1 + 1 đồng nhất bằng 0, vì trong trường hợp đó, chỉ có một số vô hướng dương duy nhất là 1.) Lý luận trên cho thấy nón lồi C là một trường hợp đặc biệt của nón tuyến tính.

**Các định nghĩa khác**
Cũng từ tính chất vừa nêu ở trên, ta có thể định nghĩa nón lồi theo cách như sau: nón lồi là nón tuyến tính mà kín đối với phép tổ hợp lồi; hay chỉ cần kín với phép cộng. Một cách ngắn gọn, ta nói tập C là nón lồi nếu và chỉ nếu λC = C và C + C = C với mọi số vô hướng dương α của V.
Cũng suy ra rằng người ta có thể thay phát biểu "các số vô hướng dương α, β" trong định nghĩa nón lồi bằng phát biểu "các số vô hướng không âm không đồng thời bằng zero α, β".

**Nón tù và nón nhọn**
Dựa vào định nghĩa ở trên, chúng ta suy ra rằng: nếu C là một nón lồi thì C>{0} và C{0} cũng là nón lồi. Một nón lồi được gọi là nhọn hay tù tùy thuộc vào việc nó có chứa vector 0 hay không. Thật ra với định nghĩa về nón lồi ở trên, nếu chúng ta thay điều kiện "dương" bằng điều kiện "không âm" của α, β thì ta đã loại trừ nón lồi bù trong phạm vi định nghĩa.

**Nữa không gian**

**Nón lồi nhô và các nữa không gian hoàn hảo**

**Mặt cắt và hình chiếu của một tập lồi**

**Mặt cắt phẳng**

**Mặt cắt cầu**

**Luật sắp thứ tự từng phần dựa vào một nón lồi**

**Nón lồi đúng**

**Các ví dụ về nón lồi**

**Xem thêm**

**Tham khảo**
Thể loại:Giải tích lồi
Thể loại:Hình học
Thể loại:Đại số tuyến tính
Tiền Lương

Tập tin:Map of Sixteen Kingdoms 1.png|nhỏ|phải|300px|Năm 315 Tiền Lương legend|#A37B76|Thành Hánlegend|#474573|Đại
Nhà Tiền Lương (tiếng Trung: 前凉, bính âm: Qián Liáng) 320–376, là một quốc gia trong Ngũ Hồ Thập lục quốc vào cuối thời kỳ nhà Tấn (265-420) tại Trung Quốc. Quốc gia này do họ Trương của người Hán thành lập. Lãnh thổ của nó bao gồm các khu vực thuộc Cam Túc và một phần của Ninh Hạ, Thiểm Tây, Thanh Hải và Tân Cương.
Tất cả những người cai trị của Tiền Lương chủ yếu giữ tước hiệu của nhà Tấn ban phong cho họ là Tây Bình công (西平公), ngoại trừ Trương Tộ đã tự xưng Vương. Tuy nhiên, tất cả các nhà cai trị của Tiền Lương đều dùng tước Vương khi cần có liên hệ ngoại giao với các nhà Hán Triệu, Hậu Triệu hay Tiền Tần.

**Các vua nhà Tiền Lương**
Niên hiệu Kiến Hưng là của Tấn Mẫn Đế (300-318, trị vì từ năm 313 đến năm 316), do họ Trương vẫn tuyên bố trung thành với nhà Tấn. Tuy nhiên, trong nội bộ, có thể họ vẫn sử dụng niên hiệu riêng, chẳng hạn Trương Mậu có niên hiệu Vĩnh Quang (永光).

**Xem thêm**
 Người Hán- Người Hồ- Ngũ Hồ (dân tộc)- Ngũ Hồ Thập lục quốc- Cam Túc- Đôn Hoàng

**Chú thích**

**Tham khảo**
Tiền Lương
Thể loại:Cựu quốc gia trong lịch sử Trung Quốc
Thể loại:Lịch sử Cam Túc
Thể loại:Lịch sử Ninh Hạ
Thể loại:Lịch sử Thiểm Tây
Thể loại:Lịch sử Thanh Hải
Thể loại:Lịch sử Tân Cương
Thể loại:Triều đại Trung Quốc
Hậu Lương (Ngũ Hồ thập lục quốc)

Tập tin:Map of Sixteen Kingdoms 6.png|nhỏ|phải|300px|Thời kỳ 386-394 legend|#E88997|Hậu Lươnglegend|#474573|Bắc Ngụylegend|#84717D|Tây Yênlegend|#427795|Tây Tần
Nhà nước Hậu Lương (tiếng Trung giản thể: 后凉, phồn thể: 後凉, bính âm: Hòu Liáng) 386-403) là một tiểu quốc trong Ngũ Hồ thập lục quốc vào cuối thời kỳ nhà Tấn (265-420) tại Trung Quốc. Nó được người họ Lã (Lữ) của bộ lạc Đê thành lập tại khu vực Cam Túc ngày nay.
Tất cả những người cai trị của nhà nước Hậu Lương đều tự xưng là "Thiên Vương".

**Các vua Hậu Lương**

**Xem thêm**
Người Đê
*Người Hồ
*Ngũ Hồ
*Ngũ Hồ thập lục quốc
*Cưu Ma La Thập
*Cam Túc
*Đôn Hoàng

**Tham khảo**
Hậu Lương
Thể loại:Cựu quốc gia trong lịch sử Trung Quốc
Thể loại:Lịch sử Cam Túc
Thể loại:Cựu quốc gia Đông Á
Thể loại:Cựu quốc gia quân chủ ở Châu Á
Lee Jong-wook

Lý Chung Úc
Lý Chung Úc, phiên tiếng Anh Lee Jong-wook (12 tháng 4 năm 1945 - 22 tháng 5 năm 2006) là Tổng Giám đốc thứ sáu của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Ông sinh ra ở Seoul, Hàn Quốc và học ngành y ở trường Đại học Quốc gia Seoul và ngành sức khỏe cộng đồng ở trường Đại học Hawaii.
Ông gia nhập WHO trong thập kỷ 1980, và làm trong nhiều dự án bao gồm Chương trình toàn cầu về vắc xin và sự miễn dịch và ngăn chặn bệnh lao. Ngày 21 tháng 7 năm 2003, Lee Jong-wook trở thành Tổng Giám đốc WHO. Ông mất ngày 22 tháng 5 năm 2006 sau cuộc phẫu thuật não vì bệnh đông máu.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Tuyên bố của WHO về cái chết của Lee Jong-wook-  Tiểu sử Lee Jong-wook-  Tân Tổng Giám đốc của WHO: tin tức on-line của Liên Hợp Quốc
Thể loại:Sinh năm 1945
Thể loại:Mất năm 2006
Thể loại:Bác sĩ Hàn Quốc
Thể loại:Tổ chức Y tế Thế giới
Họ Khúc khắc

Họ Khúc khắc (tên khoa học Smilacaceae) là một danh pháp thực vật của một họ thực vật có hoa. Trong vài thập niên trước đây các chi hiện nay được đặt trong họ Smilacaceae thông thường đã đặt trong họ Liliaceae định nghĩa rộng, nhưng trong khoảng 20-30 năm trở lại đây (tức khoảng thập niên 1970-1980) thì phần lớn các nhà thực vật học đã chấp nhận họ Smilacaceae như là một họ riêng biệt.
Hệ thống APG II năm 2003 (không thay đổi so với hệ thống APG năm 1998), cũng công nhận họ này và đặt nó trong bộ Liliales, trong nhánh monocot. Trong phạm vi APG II, nó là họ của 2 chi là Heterosmilax và Smilax. Họ này phân bổ trong khắp miền nhiệt đới và ôn đới ấm trên thế giới. Các thành viên trong họ này thông thường có rễ dạng gỗ và là dạng dây leo. Một số loài có thân leo dạng gỗ, thường có gai, trong khi các loài khác là cây thân thảo ở phía trên mặt đất và không gai.
Một số nhà phân loại học tách các loài thân thảo có nguồn gốc Bắc Mỹ trong chi Smilax thành chi Nemexia, được biết đến vì hoa nặng mùi của chúng. Chi Smilax khi đó chỉ còn lại các dạng cây dây leo dạng gỗ có gai. Tuy nhiên, FNA (một tuyển tập về quần thực vật Bắc Mỹ) không công nhận chi Nemexia, cũng giống như  hệ thống APG.
Một số hệ thống khác cũng công nhận họ này, bao gồm:- Hệ thống Cronquist phiên bản năm 1981, công nhận họ này và đặt nó trong bộ Liliales, thuộc phân lớp Liliidae trong lớp Liliopsida =thực vật một lá mầm của ngành Magnoliophyta =thực vật hạt kín. - Hệ thống Reveal công nhận họ này và đặt nó trong bộ Smilacales, phân lớp Liliidae tương tự như trong hệ thống Cronquist. - Hệ thống Thorne (1992) cũng công nhận họ này và đặt nó trong bộ Dioscoreales thuộc siêu bộ Lilianae, phân lớp Liliidae =thực vật một lá mầm của lớp Magnoliopsida =thực vật hạt kín.- Hệ thống Dahlgren sắp xếp nó giống như hệ thống Thorne (1992). 

**Phát sinh chủng loài**
Cây phát sinh chủng loài dưới đây lấy theo APG III.

**Chú thích**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Smilacaceae date=2006-05-13  trong L. Watson và M.J. Dallwitz (1992 trở đi).  Các họ thực vật có hoa date=2007-01-03 : Miêu tả, minh họa, nhận dạng, thông tin tra cứu. Phiên bản: 9 tháng 3 năm 2006. http://delta-intkey.com date=2007-01-03 . -  Smilacaceae trong FNA-  Liên kết tại Trung tâm nghiên cứu thư viện số (CSDL), Texas date=2007-08-26 

Thể loại:Năm 1753
Thánh Mẫu

Thánh Mẫu hay Thánh bà là danh hiệu hoặc cách gọi để chỉ về người phụ nữ (hoặc người mẹ) đáng kính, đáng tôn trọng về mặt tâm linh và thường được xem là một vị nữ thánh, một vị Mẫu thần. Một số tín ngưỡng, tôn giáo hay Thánh giáo có dùng danh hiệu "Thánh Mẫu" như:- Liễu Hạnh Công chúa, một trong bốn vị Thánh quan trọng nhất (tứ bất tử) của tín ngưỡng Việt NamThánh mẫu Maria- Thiên Hậu Thánh mẫu, một vị thần trong tín ngưỡng Trung Hoa- Linh sơn Thánh Mẫu, còn gọi là Bà Đen, một vị thần được thờ cúng chủ yếu ở Tây Ninh, Việt Nam- Thánh Mẫu Thiên Y A Na, nữ thần Ponagar của người Chăm- Maria - Mẹ của Chúa Giêsu, Kitô giáo- Lâm Cung Thánh Mẫu của Đạo Mẫu Việt Nam- Đinh Triều Thánh Mẫu, tức hoàng hậu Đinh Thị Tỉnh vợ Vua Đinh, được thờ ở đền Thánh Mẫu (Đông Hưng, Thái Bình)- Thủy cung Thánh Mẫu- Bà chúa năm phương- Thái Thái Thánh Mẫu- Thánh Rachel- Thủy Long Thánh Mẫu- Thiên Tiên Thánh Mẫu- Địa Tiên Thánh Mẫu

**Xem thêm**
 Thần nữ- Nữ Thần- Phật mẫu- Tiên nữ- Địa Mẫu- Nữ chúa- Thánh nữ- Tam Thánh mẫu
Thể loại:Thuật ngữ tôn giáo
Thể loại:Thánh
Hậu Ngô Vương

Hậu Ngô Vương (後吳王) là thời kỳ cuối cùng của nhà Ngô, tính từ năm 950 đến 965. Hậu Ngô Vương gồm hai vua Nam Tấn vương  và Thiên Sách vương. Một triều đình có hai Vua là trường hợp duy nhất trong lịch sử Việt Nam.

**Người cậu tranh ngôi**
Năm 944, Ngô Quyền mất, ủy thác con trưởng là Ngô Xương Ngập cho Dương Tam Kha là em (có sách ghi là anh) của Dương hậu. Dương Tam Kha cướp ngôi, tự lập mình làm vua, xưng Dương Bình Vương. Ngô Xương Ngập chạy về nhà một hào trưởng - Phạm Lệnh Công ở làng Trà Hương, Nam Sách (Hải Dương). Phạm Lệnh Công che chở cho Ngô Xương Ngập, đã ba lần đưa Ngô Xương Ngập vào rừng núi Hun Sơn đào mà trú ẩn, Dương Tam Kha ba lần sai quân đi bắt Ngô Xương Ngập mà không được. Dương Tam Kha lấy Ngô Xương Văn, con thứ hai của Ngô Quyền và Dương Như Ngọc làm con nuôi.
Năm 950, Dương Tam Kha sai Ngô Xương Văn đi đánh loạn hai thôn Đường, Nguyễn. Ngô Xương Văn dẫn quân quay lại lật đổ Dương Tam Kha. Xương Văn không giết Tam Kha, chỉ giáng xuống làm Chương Dương công.

**Một nước hai vua**
Năm 950, Ngô Xương Văn tự xưng làm Nam Tấn Vương, đóng đô ở Cổ Loa. Ngô Xương Văn cho người đón anh trai Ngô Xương Ngập về, khi đó Ngô Xương Ngập đang trốn ở Trà Hương, Nam Sách.
Được Dương thái hậu chuẩn tấu, Ngô Xương Ngập cũng làm vua, là Thiên Sách Vương. Lúc đó cùng tồn tại hai vua Nam Tấn Vương và Thiên Sách Vương. Nhưng Xương Ngập chuyên quyền, dần không cho Xương Văn tham dự chính sự nữa.
Ngô Xương Ngập định trừ Ngô Xương Văn để một mình làm vua. Nhưng năm 954, Ngô Xương Ngập bị bệnh chết, làm vua được 4 năm. Chỉ còn một vua là Nam Tấn Vương Ngô Xương Văn.
Năm 965, Ngô Xương Văn đi đánh loạn hai thôn Đường, Nguyễn ở Thái Bình bị phục binh bắn nỏ chết. Con của Ngô Xương Ngập là Ngô Xương Xí nối nghiệp, nhưng thế lực ngày càng yếu kém phải lui về giữ đất Bình Kiều. Từ 966 hình thành 12 sứ quân, sử sách gọi là loạn 12 sứ quân.
Trong Đại Việt sử ký toàn thư, Ngô Sĩ Liên viết: 
"Nam Tấn đón Xương Ngập về để cùng trông coi chính sự, có thể gọi là người biết kính anh, muốn cho cùng hưởng phú quý. Xương Ngập nên lấy sự mình không có công lao mà nhường ngôi cho em, để cùng hưởng lập, thì đức ấy há chẳng rạng rỡ lớn lao ư? Lại câu nệ về phận đích trưởng, cũng xưng vương, trông coi chính sự, lại chuyên quyền làm oai làm phúc, đến nỗi Nam Tấn Vương không được dự chính sự nữa, thật là mất đạo nghĩa anh em, chí thú rất là ti tiện."

**Xem thêm**
Loạn 12 sứ quân
*Nhà Ngô
*Ngô Xương Ngập
*Ngô Xương Văn

**Tham khảo**
 Đại Việt sử ký toàn thư

**Chú thích**
Thể loại:Vua nhà Ngô
Thể loại:Azerbaijan

Thể loại:Quốc gia Đông Âu
Thể loại:Quốc gia châu Á
Thể loại:Quốc gia nội lục
Thể loại:Ngoại Kavkaz
Thể loại:Kavkaz
Thể loại:Cộng hòa
Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Azerbaijan
Thể loại:Nhà nước Turk hiện đại
Thể loại:Armenia

Thể loại:Quốc gia Đông Âu
Thể loại:Quốc gia Tây Á
Thể loại:Ngoại Kavkaz
Thể loại:Quốc gia nội lục
Thể loại:Cộng hòa
Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Armenia
Thể loại:Kavkaz
Thể loại:Quốc gia châu Á
Yumi, Yumi, Yumi

"Yumi, Yumi, Yumi" ("Chúng ta, chúng ta, chúng ta") là quốc ca Vanuatu, được viết lời và phổ nhạc bởi François Vincent Ayssav (sinh năm 1955) và trở thành quốc ca năm 1980.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  MIDI File date = ngày 10 tháng 10 năm 2006-  Bản dịch tiếng Anh date = ngày 11 tháng 8 năm 2003
Thể loại:Quốc ca
Thể loại:Vanuatu
Thể loại:Vanuatu

Thể loại:Melanesia
Thể loại:Quốc gia thành viên Khối Thịnh vượng chung Anh
Thể loại:Quốc gia Châu Đại Dương
Thể loại:Quần đảo Thái Bình Dương
Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Anh
Thể loại:Đảo quốc
Thể loại:Cộng hòa
Thể loại:Quốc gia Melanesia
Thể loại:Lãnh thổ Tây Thái Bình Dương thuộc Anh
Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Pháp
Thể loại:Đế quốc Anh

Thể loại:Đế quốc hải ngoại
Đế quốc
Thể loại:Lịch sử chủ nghĩa thực dân châu Âu
Thể loại:Cựu đế quốc châu Âu
Thể loại:Siêu cường
Đế quốc
Thể loại:Lịch sử Quần đảo Anh
Thể loại:Chủ nghĩa dân tộc Vương quốc Liên hiệp Anh
Thể loại:Lịch sử kinh tế Vương quốc Liên hiệp Anh
Thể loại:Bahamas

Thể loại:Quốc gia vùng Caribe
Thể loại:Quần đảo Đại Tây Dương
Thể loại:Quốc gia thành viên Cộng đồng Caribe
Thể loại:Quốc gia thành viên Khối Thịnh vượng chung Anh
Thể loại:Quốc gia và vùng lãnh thổ nói tiếng Anh
Thể loại:Đảo quốc
Lê Trung Tông

Lê Trung Tông (chữ Hán:黎中宗)  có thể là những vị quân chủ nhà Lê trong lịch sử Việt Nam sau:

**Danh sách**
Vua Lê Trung Tông của nhà Tiền Lê
*Vua Lê Trung Tông của nhà Lê Trung Hưng

**Xem thêm**
Lê Hiển Tổ
*Triều Tiên Thuần Tông
*Trung Tông
*Trung Hưng Tổ
*Hán Trung Tông
*Trung vương
*Trung công
*Trung hầu
*Trung bá
Thể loại:Miếu hiệu
Cột cờ Hà Nội

Cột cờ Hà Nội hay còn gọi Kỳ đài Hà Nội là một kết cấu dạng tháp được xây dựng cùng thời với thành Hà Nội dưới triều nhà Nguyễn (bắt đầu năm 1805, hoàn thành năm 1812). Kiến trúc cột cờ bao gồm ba tầng đế và một thân cột, được coi là một trong những biểu tượng của thành phố.

**Miêu tả**
Cột cờ Hà Nội xưa
Các tầng đế hình chóp vuông cụt, nhỏ dần, chồng lên nhau, xung quanh xây ốp gạch.
*Tầng 1: Mỗi chiều 42,5 mét; cao 3,1 mét
*Tầng 2: Mỗi chiều 27 mét; cao 3,7 mét
*Tầng 3: Mỗi chiều 12,8 mét; cao 5,1 mét; có 4 cửa, trừ cửa Bắc, 3 cửa còn lại đều có đắp 2 chữ tuỳ theo từng hướng:
**Cửa Đông - Nghênh Húc (迎旭  – đón nắng ban mai)
**Cửa Nam - Hướng Minh (向明 – hướng về ánh sáng)
**Cửa Tây - Hồi Quang (回光 – ánh sáng phản hồi)
Từ tầng 1 đến tầng 3 đều có cầu thang xoắn dẫn lên.
Trên tầng 3 là thân cột Cờ hình trụ có 8 cạnh thon dần lên phía trên, mỗi cạnh 2,13 m với thân cao 18,2 mét. Trụ hình thang xoáy trôn ốc gồm 54 bậc; được rọi sáng (và thông hơi) bằng 39 ô cửa sổ hình hoa thị và 6 ô cửa sổ hình dẻ quạt. Những ô cửa này được đặt dọc các cạnh, mỗi cạnh có tới 5 hoặc 6 cửa sổ.
Đỉnh cột cờ được cấu tạo thành một cái lầu hình bát giác, cao 3,3 mét có 8 cửa sổ tương ứng 8 cạnh. Giữa lầu là một trụ tròn, đường kính 0,4 mét và cao đến đỉnh lầu, là chỗ để cắm cán cờ cao 8 mét, phía trên treo cờ đỏ sao vàng.
Toàn phần xây từ đế đến trụ này cao 33,4 mét gồm 3 tầng đế cao 12 mét, cột cao 18,2 mét, lầu 3,3 mét. Nếu kể cả trụ treo cờ thì trên 40 mét.
Khi người Pháp phá thành Hà Nội, họ định phá luôn cột cờ, may mắn là họ không tiến hành việc này, lý do vì họ muốn biến nó thành đài xem đua ngựa.
Cột cờ Hà Nội từ năm 1956 - 2024 nằm trong khuôn viên của Bảo tàng Lịch sử Quân sự Việt Nam (trước đây là Bảo tàng Quân đội), nay là trong Hoàng thành Thăng Long, trên đường Điện Biên Phủ, quận Ba Đình.

**Xem thêm**
Tháp Rùa

**Chú thích**


**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Cột cờ Hà Nội tại Google Map
Thể loại:Công trình lịch sử tại Hà Nội
H
Thể loại:Di tích tại Hà Nội
Thể loại:Công trình xây dựng ở Hà Nội
Thể loại:Tính dục người

Thể loại:Tính dục
Thể loại:Hành vi con người
Thể loại:Thể loại cần phân loại vào thể loại con
Thể loại:Sinh sản con người
Thể loại:Sinh hoạt
Thể loại:Quan hệ cá nhân
Hoàng lan (định hướng)

Hoàng lan trong tiếng Việt có thể là:

**Thực vật**
Một tên gọi của Cananga odorata thuộc họ Annonaceae. Xem bài Hoàng lan.
*Một tên gọi của một số loài lan thực thụ (họ Orchidaceae), có danh pháp khoa học là: Cymbidium iridioides, Cymbidium lowianum, Cymbidium schroederi. Xem bài Hoàng lan (lan).
*Một tên gọi của một loài mộc lan (họ Magnoliaceae), có danh pháp khoa học là Magnolia champaca. Xem bài Hoàng ngọc lan.

**Tên người**
Hoàng Lan   (sinh năm 1959) nghệ sĩ kịch nói.

**Xem thêm**
Hoàng lan