Blaze7451/Wiki-vi-20250601 huggingface dataset:
Tế Nguyên

Tế Nguyên (p=Jǐyuán) là một thành phố cấp phó địa khu trực thuộc tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, giáp với các địa cấp thị Tiêu Tác về phía đông và Lạc Dương về phía tây nam và tỉnh Sơn Tây về phía bắc.

**Lịch sử**
Vào thời Nhà Tùy năm Khai Hoàng thứ 6 (năm 596), thành lập huyện Tế Nguyên. Năm 1988, giải thể huyện, thành lập thành phố cấp huyện Tế Nguyên do thành phố cấp địa khu Tiêu Tác quản lí đại thể. Năm 1997, Tế Nguyên được nâng cấp thành thành phố cấp phó địa khu, do tỉnh Hà Nam trực tiếp quản lí.

**Các đơn vị hành chính**
Phó địa cấp thị Tế Nguyên quản lý 8 trấn, 4 hương và 4 nhai đạo.

**Tham khảo**
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Thanh Phong, Bộc Dương

Huyện Thanh Phong là một huyện của Bộc Dương, Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Trong thời nhà Hán, huyện Đông Khưu (s=顿丘) nằm ở trong khu vực này, có thể là về phía tây nam của huyện Thanh Phong ngày nay. Vào thời đó, nó là một phần của Đông quận (s=东郡). Tào Tháo đã là thái thú của Đông Khưu, sau khi ông được phong Bắc Đô Úy (北都尉) của Lạc Dương (kinh đô thời đó).

**Tham khảo**
Tam Quốc diễn nghĩa/Chương 1
*Tào Tháo
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Thể loại:Bộc Dương
Hứa Ngân Xuyên

Hứa Ngân Xuyên (giản thể: 许银川, bính âm: Xǔ Yín Chuān), sinh 5 tháng 8 năm 1975, người Huệ Lai, Quảng Đông, Trung Quốc, là một đại kiện tướng cờ tướng Trung Quốc.
Ông từng 3 lần giành chức vô địch thế giới (1999, 2003, 2007) , vô địch châu Á năm 2013, 6 lần vô địch quốc gia (1993, 1996, 1998, 2001, 2006, 2009) và là một trong những kì thủ xuất sắc nhất thế giới hiện nay.
Năm lên 3 tuổi, Hứa Ngân Xuyên đã học đánh cờ, năm 1988 đã gia nhập đội cờ tướng Trung Quốc của tỉnh Quảng Đông. Năm 1993, đoạt giải quán quân cá nhân giải cờ vua toàn Trung Quốc, thăng cấp đại kiện tướng, trở thành người trẻ tuổi thứ hai trong các quán quân cờ tướng toàn quốc Trung Quốc sau Hồ Vinh Hoa.
Ông từng là học trò của Dương Quan Lân, Thái Phúc Như và Lữ Khâm.

**Chú thích**
Thể loại:Sinh năm 1975
Thể loại:Vận động viên cờ tướng Trung Quốc
Thể loại:Nhân vật còn sống
Bí Dương

Bí Dương (tiếng Trung giản thể: 泌阳; Tiếng Trung phồn thể: 泌陽; Bính âm: bìyáng) là một huyện của Trú Mã Điếm, tỉnh Hà Nam, Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa. Huyện này giáp Xác Sơn về phía đông, Tongpai về phía bắc, Đường Hà về phía tây, Tháp Hà về phía bắc, Sheqi và Nam Dương về phía tây bắc. Dân số của huyện này là 950.000 năm 2002. Diện tích là 2682 km².

**Hành chính**
Huyện này có 6 trấn, 18 hương và 401 thôn.
Trấn Bí Thủy泌水镇
Trấn Dương Sách羊册镇
Trấn Sa Hà Điếm 沙河店镇
Trấn Bản Kiều板桥镇
Trấn Mã Cốc Điền马谷田镇
Trấn Hương Thủy春水镇
Hương Quan Trang官庄乡
Hương Hoa Viên花园乡
Hương Guoji郭集乡
Hương Tượng Hà象河乡
Hương Vương Điếm王店乡
Hương Fuzhuang付庄乡
Hương Hoàng Khẩu黄山口乡
Hương Jialou贾楼乡
Hương Cao Điếm高店乡
Hương Thái Sơn Miếu泰山庙乡
Hương Gaoyi高邑乡
Hương Trần Trang陈庄乡
Hương Dương Gia Tập杨家集乡
Hương Hạ Bi Tự下碑寺乡
Hương Đồng Sơn铜山乡
Hương Song Miếu Nhai双庙街乡
Hương Shewan赊湾乡
Lão Hà hương老河乡

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Website của chính quyền Bí Dương date = ngày 29 tháng 4 năm 2007(tiếng Trung giản thể)
Thể loại:Đơn vị cấp huyện Hà Nam (Trung Quốc)
Ngành Ruột khoang

Động vật ruột khoang hay động vật xoang tràng hoặc ngành Ruột khoang (Coelenterata) là một thuật ngữ đã lỗi thời nhưng vẫn rất phổ biến để chỉ một nhóm cận ngành, cơ thể hình trụ, thường có nhiều tua miệng và là động vật đa bào bậc thấp bao gồm hai ngành động vật theo quan điểm của phát sinh loài, là Ctenophora (sứa lược) và Cnidaria (san hô, sứa thật sự, hải quỳ, san hô lông chim, và các loài có họ hàng gần khác). Tên gọi của đơn vị phân loại này có nguồn gốc từ tiếng Hy Lạp "koilos" ("rỗng"), để chỉ đặc trưng khoang cơ thể rỗng (chưa phân hóa) phổ biến ở hai ngành này. Chúng có các cơ quan, tổ chức mô rất đơn giản, chỉ với hai lớp tế bào, bên ngoài và bên trong, giữa 2 lớp là tầng keo. Động vật ruột khoang thường sống ở biển, số lượng loài của ngành ruột khoang là khoảng 10 nghìn loài.
Một số đại diện của ngành ruột khoang như: thủy tức, san hô, hải quỳ...Trong đó, số lượng cá thể và số lượng loài của san hô lớn hơn cả (khoảng 6 nghìn loài).

**Lịch sử phân loại**
Thuật ngữ coelenterata không còn được công nhận là hợp lệ về mặt khoa học, do Cnidaria và Ctenophora đã được đặt ở cấp tương đương ngay dưới giới Metazoa với các ngành động vật khác. Một thuật ngữ duy nhất bao gồm cả hai ngành này nhưng bỏ ra ngoài toàn bộ các đơn vị phân loại cùng cấp khác có thể coi là cận ngành. Tuy nhiên, thuật ngữ coelenterata vẫn còn được sử dụng một cách không chính thức để chỉ cả hai nhóm Cnidaria và Ctenophora.
Phức tạp hóa vấn đề là công trình năm 1997 của Lynn Margulis (sửa đổi lại mô hình trước đó của Giáo sư Sinh học Tiến hóa Thomas Cavalier-Smith) đã đặt hai nhóm Cnidaria và Ctenophora dưới nhánh động vật đối xứng tỏa tròn (Radiata) của phân giới động vật đa bào thật sự (Eumetazoa). (Thuật ngữ sau chỉ tới tất cả các nhóm động vật, ngoại trừ hải miên (Porifera), Trichoplax, và Mesozoa vẫn còn chưa được hiểu rõ.) Tuy chẳng có kiểu gộp nhóm nào được công nhận một cách rộng rãi;, nhưng cả hai nói chung đều được ghi nhận trong các tài liệu về phân loại động vật.

**Tham khảo**

Thể loại:Phân loại ngành Thích ty bào
Thể loại:Đơn vị phân loại động vật lỗi thời
Sứa lược có tua

Sứa lược có tua (danh pháp khoa học: Tentaculata) là một lớp sứa lược. Đặc trưng chung phổ biến cho lớp này là một cặp tua cảm dài, dạng lông vũ, có thể co giãn, có thể thụt vào trong lớp vỏ bao có lông rung chuyên biệt hóa. Ở một vài loài, các tua cảm nguyên sinh bị suy giảm và chúng có các tua cảm thứ sinh nhỏ hơn. Các tua cảm có các colloblast, là các tế bào dính nhớt ở đỉnh dùng để bắt các con mồi nhỏ.
Kích thước và hình dạng cơ thể dao động tùy theo từng loài. Nhóm này bao gồm các loài có kích thước nhỏ, hình ô van, sống ven bờ biển của cá Đại Tây Dương lẫn Thái Bình Dương như chi Pleurobrachia. Các loài dẹp hơn như trong chi Mnemiopsis, với kích thước dài khoảng 10 cm (4 inch), rất phổ biến ở khu vực ven bờ của Đại Tây Dương; chúng có miệng lớn và chủ yếu ăn ấu trùng của động vật thân mềm (Mollusca) hay giáp xác thân kiếm (Maxillopoda). Các loài này là các nguồn phát quang sinh học rực rỡ. Chi Leucothea là tương tự, nhưng có kích thước lớn hơn, rất phổ biến ven bờ của Thái Bình Dương. Chi Cestum là các loài sứa lược dẹp như các dải ruy băng, có thể có kích thước dài trên 90 cm (3 ft), tìm thấy ở các vùng nước nhiệt đới.

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Tham khảo**
 Tentaculata- Barnes R.S.K. và ctv (2001). The Invertebrates: A Synthesis. Oxford: Blackwell Science. ISBN 0-632-04761-5
Thể loại: Lớp động vật

Thể loại:Ngành Sứa lược
Inoue Genzaburō

Viên đá
được sinh ra ở tỉnh Bushu (nay nằm ở miền đông Tokyo) và là con trai thứ ba của Inoue Tozaemon. Ông là đội trưởng đội 6 của đảng Shinsengumi.
Giống như anh của ông, Inoue Matsugoro, Genzaburō học kiếm ở trường Tennen Rishin Ryu vào năm 1847 và sau đó được nhận vào trường Menkyo năm 1860. Tuy nhiên, mọi người đã nghĩ sai là lúc đó ông sống ở Shieikan. Năm 1863, ông đã được Kondō Isami thu nhận vào đảng Roshigumi (sau này đổi tên thành Shinsengumi) cùng một số thành viên khác ở Shieikan.
Kondō đã đặt niềm tin của mình vào Genzaburō vì ông là người đứng đắn và có năng lực. Ông đã bắt giữ 8 thành viên của tổ chức Duy tân chí sĩ trong sự kiện Ikedaya vào năm 1864.
Genzaburō Inoue đã chết tại cuộc chiến Toba-Fushimi vào tháng 1 năm 1868. Cháu trai của ông, Inoue Taisuke, đã chôn cất cái đầu cùng với thanh kiếm của ông ở một ngôi chùa gần Osaka. 
Genzaburō Inoue có bà con với Okita Sōji. Ông có một thanh kiếm tên là Shirakawazumi Kanetsune (白川住兼常, Bạch Xuyên Trú Kiêm Thường).

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Bảo tàng Inoue Gensabrou date=2006-05-18 
Thể loại:Chiến binh Nhật Bản
Thể loại:Sinh năm 1829
Thể loại:Mất năm 1868
Thể loại:Samurai
Thể loại:Shinsengumi
Mèo Chartreux

Chartreux là giống mèo nhà thuần chủng được công nhận, có nguồn gốc từ Pháp. Có một số giả thiết cho rằng Chartreux đã được các tu sĩ dòng Carthusian đem về theo mệnh lệnh của tu viện Grande Chartreuse, nằm tại ngọn núi Chartreuse phía bắc thành phố Grenoble.

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Giống mèo
Thể loại:Sơ khai mèo
KeePass

KeePass Password Safe là trình quản lý mật khẩu mã nguồn mở miễn phí chủ yếu dành cho Windows. Phần mềm này tuy có hỗ trợ macOS và Linux nhưng phải thông qua phần mềm Mono. Ngoài ra phần mềm này còn có một số port không chính thức dành cho các thiết bị Windows Phone, Android, iOS và BlackBerry. KeePass lưu trữ tên người dùng, mật khẩu và các thông tin khác, bao gồm ghi chú dạng tự do và tập tin đính kèm, trong một tập tin được mã hóa. Theo mặc định, cơ sở dữ liệu KeePass được lưu trữ trên hệ thống tập tin cục bộ (ngược lại với lưu trữ đám mây).

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 .
Thể loại:Phần mềm mật mã
Thể loại:Phần mềm năm 2003
Thể loại:Phần mềm đa nền tảng
Kinh tế Philippines

Kinh tế Philippines là một nền kinh tế thị trường công nghiệp mới, theo các số liệu thống kê của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), năm 2020, quy mô nền kinh tế của quốc gia này xếp thứ 3 trong khu vực Đông Nam Á sau Indonesia và Thái Lan, đứng hạng 32 toàn cầu theo GDP danh nghĩa. Philippines được coi là một trong những con Hổ mới châu Á cùng với Indonesia, Malaysia, Việt Nam và Thái Lan. HSBC dự đoán kinh tế của Philippines có thể trở thành nền kinh tế lớn thứ 16 thế giới, lớn thứ 5 châu Á và lớn thứ 2 Đông Nam Á vào năm 2050. Tuy nhiên, triển vọng có thể trở thành hiện thực được hay không thì còn tùy thuộc vào hiệu quả hoạt động của chính phủ nước này, vốn luôn bị ảnh hưởng bởi nạn tham nhũng. Đây cũng là một trong những nền kinh tế có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất ở Đông Nam Á cũng như toàn cầu, với tỷ lệ tăng GDP trung bình là 7,5% mỗi năm. Kinh tế Philippines thường được so sánh với nền kinh tế Ấn Độ do có nhiều những điểm tương đồng trong sự tăng trưởng nhanh và đột biến.
Các lĩnh vực quan trọng trong nền kinh tế của Philippines gồm nông nghiệp và công nghiệp, đặc biệt là chế biến thực phẩm, dệt sợi và quần áo, các bộ phận điện tử và ô tô. Ngành công nghiệp hầu như tập trung vào các thành phố xung quanh Manila, trong khi Cebu cũng đang trở thành một địa điểm hấp dẫn cho các nhà đầu tư trong nước và nước ngoài trong thời gian gần đây. Ngành khai thác mỏ cũng có tiềm năng lớn ở Philippines, sở hữu một lượng dự trữ lớn chromite, niken, đồng. Gần đây các khí gas tự nhiên đã được tìm ra và thêm vào nguồn dự trữ năng lượng.
Tại Philippine, người Philippines gốc Hoa là thế lực chi phối nền kinh tế. Họ chỉ chiếm chưa đầy 2% dân số, nhưng chiếm trên 35% kim ngạch thương mại của nước này. Đã có những người Philippines gốc Hoa làm Tổng thống như nữ Tổng thống Corazon Aquino. Thống kê năm 2000 cho thấy người Philippines gốc Hoa sở hữu hơn 50% cổ phiếu trên thị trường chứng khoán Philippines.

**Xu hướng kinh tế vĩ mô**
Đây là biểu đồ xu hướng tăng tổng sản phẩm quốc nội của Philippines theo giá cả thị trường được ước tính bởi Quỹ tiền tệ quốc tế, đơn vị tính là triệu Peso Philippines.

**Xem thêm**
 Kinh tế châu Á- Kinh tế Đông Nam Á

**Liên kết ngoài**
  State of the Philippine Islandsbot=InternetArchiveBot -  Bangko Sentral ng Pilipinas (Central Bank of the Philippines)-  National Statistical Coordination Board-  National Statistics Office date=2013-10-04 -  Department of Trade and Industry-  Philippine Stock Exchange-  Philippine Stock Market Forum date=2008-01-11 -  National Federation of Sugarcane Planters date = ngày 2 tháng 4 năm 2012

**Chú thích**

Philippines
Chi Ngan

Chi Ngan (danh pháp khoa học: Cairina) là một chi trong họ Vịt (Anatidae). Chi này có hai loài, với tên gọi chung là ngan, tương tự như nhau về mặt giải phẫu nhưng lại hoàn toàn khác nhau về mặt hình thái bề ngoài. Đó là- Cairina moschata: Ngan bướu mũi, ngan nội, ngan ta, vịt Xiêm- Cairina scutulata (đồng nghĩa: Asarcornis scutulata?): Ngan cánh trắng
Hai loài này ban đầu được coi như là thuộc về chi điển hình của phân họ "Cairininae" (hay tông "Cairinini"), một nhóm được cho là nhóm "vịt đậu cây", ở một mức độ nào đó là trung gian giữa vịt (Anatinae) và vịt khoang (phân họ Tadorninae). Tuy nhiên, sự gộp nhóm kiểu này cuối cùng lại được xem như là kiểu gộp nhóm cận ngành, và các loài trong chi Cairina đã được nhiều nhà phân loại học chuyển sang phân họ Vịt (Anatinae), với các dữ liệu hiện tại đã có cho thấy chúng có quan hệ họ hàng khá gần.
Trong khi đó, phân tích các trình tự mtADN của cytochrome b và NADH dehydrogenaza lại chỉ ra rằng điều này có lẽ không chính xác. Ngoài ra, hai loài trong chi Cairina lại không có quan hệ họ hàng gần gũi với nhau, điều này cũng được gợi ý từ sự xa cách về mặt phân bố địa lý của các dạng chưa thuần hóa với ngan bướu mũi ở Trung và Nam Mỹ và ngan cánh trắng ở khu vực Đông Nam và Nam Á.
Ngan bướu mũi dường như là họ hàng xa của chi Aix chứa 2 loài uyên ương. Cùng với chi Aix, chúng dường như có họ hàng với phân họ Tadorninae và như thế Cairina moschata cần phải đặt trong phân họ Tadorninae.
Ngược lại, ngan cánh trắng - đôi khi được coi là có quan hệ họ hàng với loài vịt Hartlaub (Pteronetta hartlaubii) vẫn còn bí ẩn - theo các phân tích phân tử cần được chuyển sang chi cũ của nó là Asarcornis – với mối quan hệ họ hàng gần với chi Aythya của phân họ Aythyinae, và trên thực tế nó có thể là một loài vịt lặn kỳ dị.
Ngan nuôi tại Việt Nam hiện nay là các giống (ngan dé, ngan trâu v.v) của ngan bướu mũi đã thuần hóa, với số liệu ước tính theo FAO là khoảng 30.000 tới 100.000 con vào năm 1997 .

**Hình ảnh**

**Chú thích**

**Tham khảo**

Thể loại:Vịt
Fasil Ghebbi

Fasil Ghebbi là phần còn lại của một pháo đài nằm tại Gondar, Ethiopia. Fasil Ghebbi được xây dựng vào thế kỷ 17 bởi hoàng đế Fasilides, và là quê hương của các Hoàng đế Ethiopia. Kiến trúc độc đáo của nó cho thấy những ảnh hưởng đa dạng bao gồm phong cách kiến trúc Nubian. Nó được ghi vào danh sách di sản thế giới của UNESCO vào năm 1979. Ghebbi là một từ trong tiếng Amhara để miêu tả một khoảng đất rào kín hoặc đất đai rào xung quanh.
Tổ hợp các công trình xây dựng bao gồm lâu đài Fasilides, cung điện Iyasu I, đại sảnh Dawit III, phòng tiệc, chuồng ngựa, lâu đài Mentewab, thư phòng, thư viện và ba nhà thờ: Asasame Qeddus Mikael, Elfign Giyorgis và Gemjabet Mariyam.

**Mô tả**
Fasil Ghebbi có diện tích khoảng 70.000 mét vuông. Ở phía nam của nó là Adababay, chợ quảng trường của Gondar, nơi công bố của hoàng gia, diễu hành quân đội, và hành quyết tội phạm và hiện là một công viên thành phố.
Đại sảnh Dawit nằm ở phía bắc, tiếp giáp với lâu đài Bakaffa và nhà thờ Asasame Qeddus Mikael. Đây là một tòa nhà một tầng với một tháp tròn ở góc đông nam và hai dấu tích của một tháp tròn nhỏ hơn góc đông bắc, một tháp vuông góc tây bắc. Hầu hết tòa nhà đã sụp đổ. Bên trong là một hội trường dài thống nhất và không còn mái.

**Tham khảo**
Thể loại:Di sản thế giới tại Ethiopia
Kinh tế Indonesia

Kinh tế Indonesia là một nền kinh tế thị trường công nghiệp mới trong đó chính phủ và các doanh nghiệp tư nhân đóng vai trò chủ đạo, đây là nền kinh tế có quy mô lớn nhất khu vực Đông Nam Á, thứ 5 châu Á, xếp hạng 16 theo GDP danh nghĩa hoặc hạng 7 toàn cầu theo GDP sức mua tương đương. Năm 2019, nền kinh tế Internet của Indonesia đạt 40 tỷ USD và dự kiến sẽ đạt 130 tỷ USD vào năm 2025. Kinh tế Indonesia là nền kinh tế duy nhất của Đông Nam Á đạt mốc nghìn tỷ USD cũng như góp mặt trong G-20. Quốc gia này hiện có hơn 141 công ty sở hữu quốc doanh, hoạt động kinh doanh các mặt hàng cơ bản như dầu mỏ, gạo, và điện lực. Trong cuộc khủng hoảng tài chính châu Á từ giữa năm 1997, chính phủ đã nắm lấy một tỷ lệ đáng kể các tài sản thuộc sở hữu tư nhân đã tăng một cách đáng ngạc nhiên. Trong khoảng 30 năm cầm quyền của tổng thống Suharto, nền kinh tế Indonesia đã tăng trưởng nhanh chóng, GDP bình quân đầu người từ mức chỉ khoảng 70 USD đã lên đến trên 1.000 USD trong năm 1996. Nhờ chính sách tài chính và tiền tệ khôn ngoan, tỷ lệ lạm phát được giữ trong khoảng 5%-10%, đồng Rupiah đã trở lên ổn định, chính phủ đã tránh được sự thâm hụt ngân sách.

**Xu hướng kinh tế vĩ mô**
Đây là bảng thống kê tổng sản phẩm quốc nội của Indonesia theo giá cả thị trường bởi Quỹ Tiền tệ Quốc tế, đơn vị tính là triệu Rupiah.

**Chú thích**

Indonesia
Thể loại:Tổ chức các nước xuất khẩu dầu lửa
Ngan cánh trắng

Ngan cánh trắng (danh pháp hai phần: Cairina scutulata) là một loài ngan, thông thường được đặt trong chi Cairina và coi là có quan hệ họ hàng gần với các loài trong phân họ Anatinae. Tuy nhiên, phân tích các trình tự mtADN cytochrome b và NADH dehydrogenaza và kiểu phân bố địa sinh học lại chỉ ra rằng sự tương đồng về mặt giải phẫu với ngan bướu mũi (Cairina moschata) chỉ là biểu hiện bề ngoài. Vì thế, để chính xác hơn thì loài này có lẽ cần được đặt vào chi độc loài cũ của nó, với danh pháp Asarcornis scutulata, dường như không có quan hệ họ hàng gần với ngan bướu mũi mà có quan hệ họ hàng gần với các loài vịt lặn (Aythyinae).
Về mặt lịch sử, ngan cánh trắng đã từng phân bố rộng khắp từ đông bắc Ấn Độ và Bangladesh, qua khu vực Đông Nam Á tới Java và Sumatra. Tuy nhiên, vào năm 2002 quần thể hoang dã của nó chỉ còn khoảng 800 con, với khoảng 200 con tại Lào, Thái Lan, Việt Nam và Campuchia, 150 con ở Sumatra, chủ yếu là trong vườn quốc gia Way Kambas và khoảng 450 con tại Ấn Độ, Bangladesh và Myanmar. Tại Việt Nam, hiện chỉ còn thấy có tại Vườn quốc gia Cát Tiên và Khu bảo tồn thiên nhiên Kẻ Gỗ.
Do sự mất môi trường sống vẫn đang diễn ra, quần thể nhỏ và cô lập, cũng như việc săn bắt loài ngan này để lấy trứng và thịt nên ngan cánh trắng đã được đánh giá là nguy cấp trong Sách đỏ IUCN về các loài đang bị đe dọa. Nó được liệt kê trong Phụ lục I của CITES.
Minh họa ngan cánh trắng trong Gamebirds of India, Myanmah and Ceylon của Hume và Marshall.

**Đặc điểm**
Ngan trống có bộ lông màu đen nhạt, phần đầu và cổ trên màu trắng. Khi bay nhìn rõ phía trên có cánh đen, bao cánh nhỏ trắng. Mỏ và ngón chân có màu vàng đến màu cam. Mắt màu đỏ. Ngan mái nhỏ hơn ngan trống, mắt màu nâu. Sinh sống ở các đầm lầy nước ngọt hoặc rừng, ven sông suối. Ghép thành đôi hoặc thành gia đình trong mùa sinh sản. Đẻ trong hốc cây to và già. Thức ăn chính là một số loại hạt, côn trùng, giun, cá nhỏ, đôi khi cả nhái.. Sống trong các khu rừng đầm lầy nước ngọt hoặc rừng ven sông suối. Có thể gặp ở độ cao tới 1.500 m. Ban ngày chúng ở trong rừng, ban đêm mới ra đầm lầy hoặc suối để kiếm ăn..

**Hình ảnh**

**Liên kết ngoài**
  BirdLife Species Factsheet

**Tham khảo-Ghi chú**
S
Thể loại:Chim Ấn Độ
Thể loại:Chim Việt Nam
Thể loại:Chim Lào
Thể loại:Chim Myanmar
Thể loại:Chim Malaysia
Thể loại:Chim Thái Lan
Thể loại:Chim Indonesia
Thể loại:Chim Campuchia
Thể loại:Chim Bangladesh
Thể loại:Vịt
Thể loại:Chim Đông Nam Á
Thể loại:Thủy cầm
Thể loại:Hệ động vật Assam
Hòa ước Kiel

Hòa ước Kiel được ký tại thành phố Kiel (nay là thủ phủ của bang Schleswig-Holstein của Đức) ngày 14 tháng 1 năm 1814 giữa Thụy Điển (đại diện Liên minh thứ sáu chiến thắng) và Đan Mạch (đồng minh của phe Napoléon thua trận), chấm dứt việc Đan Mạch tham dự chiến tranh trong phe hoàng đế Napoléon I của Pháp.

**Nguyên nhân**
Trong thời của mình, Napoléon I của Pháp đã gây ra nhiều cuộc chiến tranh liên miên tại châu Âu suốt từ năm 1804 tới năm 1815 với các liên minh của các nước khác, từ Liên minh thứ nhất tới Liên minh thứ 7.
Thời đó Napoléon gây chiến với Nga và Phổ trong Liên minh thứ sáu gồm các nước Anh, Nga, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Phổ, Áo, Thụy Điển và vài nước nhỏ ở Đức hiện nay. Bên phe của Napoléon I có Ý, Đan Mạch và vài nước nhỏ khác ở Đức hiện nay.
Trong trận đánh lớn tại Leipzig từ ngày 16 tới ngày 19 tháng 10 năm 1813, phe Napoléon I đã bị bại trận dẫn tới việc thái tử Thụy Điển Karl Johan (1763-1844) buộc vua Frederik VI của Đan Mạch (1768-1839) phải ký hòa ước tại Kiel.

**Nội dung hòa ước**
Hòa ước có mấy điểm chính như sau:
*Đan Mạch phải chấm dứt vĩnh viễn việc tham gia chiến tranh trong phe của Napoléon I, đồng thời phải trang bị một đội quân 10.000 người để tham chiến trong Liên minh thứ 6
*Đan Mạch phải trao Na Uy cho Thụy Điển cai trị và trao đảo Heligoland (trên Biển Bắc) cho Anh.
*Bù lại, Đan Mạch được phần lãnh thổ là xứ Pommern thuộc Thụy Điển (ở bờ đông nam biển Baltic, nay thuộc Đức và Ba Lan) và đảo Rügen (trên biển Baltic, nay thuộc Đức) cùng với 1 triệu đồng riksdaler (tiền kim loại bằng bạc của Thụy Điển).
(Tới năm 1815, vua Frederik VI lại đổi xứ Pommern thuộc Thụy Điển và đảo Rügen cho Phổ, để lấy vùng Lauenbrug của Phổ)

**Hậu quả**
Na Uy không chấp nhận hòa ước Kiel, mà tuyên bố độc lập và ngày 17 tháng 5 năm 1814, quốc hội lưỡng viện của Na Uy đã lập bản hiến pháp gọi là Hiến pháp Eidsvoll (lập tại Eidsvoll) và cùng ngày đó, lập thái tử Đan Mạch Christian Frederik lên làm vua Christian IIX của Na Uy.
Tuy nhiên, sau một cuộc chiến ngắn với Thụy Điển, thì tới ngày 14 tháng 8 năm 1814, vua Christian IIX phải thoái vị và Quốc hội Na Uy phải ký Hòa ước Moss với vua Karl XIII của Thụy Điển chấp nhận đứng chung trong Liên minh cá nhân, dưới quyền vua Thụy Điển. Liên minh này kéo dài mãi tới năm 1905 mới chấm dứt.
Kể từ Hòa ước Kiel, các thuộc địa Iceland, Greenland và Quần đảo Faroe của Na Uy, chính thức thuộc quyền cai trị của Đan Mạch, mặc dù trên thực tế, Đan Mạch đã quản lý các thuộc địa này từ nhiều năm trước. Tuy nhiên, trên lý thuyết thì luật của Na Uy ngày 15 tháng 4 năm 1687 vẫn còn hiệu lực tại Iceland và quần đảo Faroe.

**Tham khảo**
Thể loại:Lịch sử châu Âu
Thể loại:Năm 1814
Thể loại:Chiến tranh Napoléon
Thể loại:Hòa ước
Thể loại:Kiel
Đội tuyển bóng đá quốc gia Kenya

Đội tuyển bóng đá quốc gia Kenya (Kenya national football team) là đội tuyển cấp quốc gia của Kenya do Liên đoàn bóng đá Kenya quản lý.
Thành tích tốt nhất của đội cho đến nay là tấm huy chương bạc của đại hội Thể thao toàn Phi 1987. Đội đã 6 lần tham dự Cúp bóng đá châu Phi là vào các năm 1972, 1988, 1990, 1992, 2004 và 2019, tuy nhiên đều không vượt qua được vòng bảng.

**Danh hiệu**
 Vô địch Cúp CECAFA:
 Vô địch: 1975, 1981, 1982, 1983, 2002, 2013
 Á quân: 1979, 1985, 1991, 1999; 2008; 2012
 Hạng ba: 1973; 1976; 1978; 1988; 1989; 1994; 1995; 2003
*Bóng đá nam tại African Games:
 1984 1987

**Thành tích tại giải vô địch thế giới**
 1930 đến 1970 - Không tham dự- 1974 đến 2022 - Không vượt qua vòng loại

**Cúp bóng đá châu Phi**
Kenya đã 6 lần tham dự vòng chung kết Cúp bóng đá châu Phi, tuy nhiên đều không vượt qua được vòng bảng.
*1Thứ hạng ngoài bốn hạng đầu (không chính thức) dựa trên so sánh thành tích giữa những đội tuyển vào cùng vòng đấu
*2Tính cả những trận hoà ở vòng đấu loại trực tiếp phải giải quyết bằng sút luân lưu
*3Do đặc thù châu Phi, có những lúc tình hình chính trị hoặc kinh tế quốc gia bất ổn nên các đội bóng bỏ cuộc. Những trường hợp không ghi chú thêm là bỏ cuộc ở vòng loại

**Cầu thủ**

**Đội hình hiện tại**
23 cầu thủ dưới đây được triệu tập tham dự vòng loại World Cup 2022 gặp Uganda và Rwanda vào tháng 11 năm 2021.

**Triệu tập gần đây**

**Chú thích**

**Liên kết ngoài**
  Đội tuyển bóng đá quốc gia Kenya date=2015-09-05  trên trang chủ của FIFA

Kenya
Đội tuyển bóng đá quốc gia Lesotho

Đội tuyển bóng đá quốc gia Lesotho là đội tuyển cấp quốc gia của Lesotho do Hiệp hội bóng đá Lesotho quản lý. Đội chưa từng tham dự giải bóng đá vô địch thế giới cũng như cúp bóng đá châu Phi.

**Danh hiệu**
 Vô địch Cúp COSAFA: 0
 Á quân: 2000

**Thành tích tại giải vô địch thế giới**
 1930 đến 1970 - Không tham dự- 1974 - Không vượt qua vòng loại- 1978 - Bỏ cuộc- 1982 - Không vượt qua vòng loại- 1986 đến 1990 - Bỏ cuộc- 1994 đến 1998 - Không tham dự- 2002 đến 2022 - Không vượt qua vòng loại

**Cúp bóng đá châu Phi**
 1957 đến 1972 - Không tham dự- 1974 - Không vượt qua vòng loại- 1976 - Bỏ cuộc- 1978 - Không tham dự- 1980 - Không vượt qua vòng loại- 1982 - Không vượt qua vòng loại- 1984 - Bỏ cuộc- 1986 - Không tham dự- 1988 - Bỏ cuộc- 1990 - Không tham dự- 1992 - Không tham dự- 1994 - Không vượt qua vòng loại- 1996 - Bỏ cuộc khi tham dự vòng loại- 1998 - Bị cấm tham dự vì bỏ cuộc giải năm 1996- 2000 đến 2010 - Không vượt qua vòng loại- 2012 - Không tham dự- 2013 đến 2023 - Không vượt qua vòng loại

**Đội hình**
Đây là đội hình sau khi hoàn thành vòng loại World Cup 2022 gặp Ethiopia vào các ngày 4 và 8 tháng 9 năm 2019.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Đội tuyển bóng đá quốc gia Lesothodate=2011-08-13  trên trang chủ của FIFA

Lesotho
Đội tuyển bóng đá quốc gia Liberia

Đội tuyển bóng đá quốc gia Liberia (Liberia national football team) là đội tuyển cấp quốc gia của Liberia do Hiệp hội bóng đá Liberia quản lý.
Trận thi đấu quốc tế đầu tiên của đội tuyển Liberia là trận gặp đội tuyển Tchad vào năm 1963. Đội đã 2 lần tham dự cúp bóng đá châu Phi vào các năm 1996 và 2002, tuy nhiên đều không vượt qua được vòng bảng.

**Danh hiệu**
 Vô địch WAFU Cup: 0
 Á quân: 2011

**Thành tích tại giải vô địch thế giới**
 1930 đến 1962 - Không tham dự- 1966 - Bỏ cuộc- 1970 đến 1978 - Không tham dự- 1982 đến 1990 - Không vượt qua vòng loại- 1994 - Bỏ cuộc khi tham dự vòng loại- 1998 đến 2022 - Không vượt qua vòng loại

**Cúp bóng đá châu Phi**
Liberia đã 2 lần tham dự vòng chung kết Cúp bóng đá châu Phi, tuy nhiên đều không vượt qua được vòng bảng.
*1Thứ hạng ngoài bốn hạng đầu (không chính thức) dựa trên so sánh thành tích giữa những đội tuyển vào cùng vòng đấu
*2Tính cả những trận hoà ở vòng đấu loại trực tiếp phải giải quyết bằng sút luân lưu
*3Do đặc thù châu Phi, có những lúc tình hình chính trị hoặc kinh tế quốc gia bất ổn nên các đội bóng bỏ cuộc. Những trường hợp không ghi chú thêm là bỏ cuộc ở vòng loại

**Đội hình**
Đội hình dưới đây được triệu tập tham dự vòng loại World Cup 2022 gặp Nigeria và Trung Phi vào tháng 11 năm 2021.
Số liệu thống kê tính đến ngày 16 tháng 11 năm 2021.

**Từng được triệu tập**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Đội tuyển bóng đá quốc gia Liberia date=2013-07-23  trên trang chủ của FIFA

Liberia
Đội tuyển bóng đá quốc gia Libya

Đội tuyển bóng đá quốc gia Libya (منتخب ليبيا لكرة القدم) là đội tuyển cấp quốc gia của Libya do Liên đoàn bóng đá Libya quản lý.
Trận thi đấu quốc tế đầu tiên của đội tuyển Libya là trận gặp đội tuyển Ai Cập vào năm 1953. Thành tích tốt nhất của đội cho đến nay là ngôi vị á quân của Cúp bóng đá châu Phi 1982 khi giải đấu được tổ chức trên sân nhà.

**Danh hiệu**
 20px Cúp bóng đá châu Phi
 Á quân: 1982- Vô địch cúp Ả Rập: 0
 Á quân: 1964; 2012
 Hạng ba: 1966

**Thành tích tại các giải đấu**

**Giải vô địch thế giới**
 1930 đến 1962 - Không tham dự- 1966 - Bỏ cuộc- 1970 - Không vượt qua vòng loại- 1974 - Không tham dự- 1978 - Không vượt qua vòng loại- 1982 - Bỏ cuộc khi tham dự vòng loại- 1986 - Không vượt qua vòng loại- 1990 - Bỏ cuộc khi tham dự vòng loại - 1994 - Không được tham dự do lệnh cấm vận của Liên Hợp Quốc- 1998 - Không tham dự- 2002 đến 2022 - Không vượt qua vòng loại

**Cúp bóng đá châu Phi**

**Cúp bóng đá Ả Rập**

**Đại hội Thể thao châu Phi**
 (Nội dung thi đấu dành cho cấp đội tuyển quốc gia cho đến kỳ Đại hội năm 1987)

**Đội hình**
Đội hình tham dự vòng loại World Cup 2022 gặp Gabon vào tháng 11 năm 2021.
Số liệu thống kê tính đến ngày 16 tháng 11 năm 2021 sau trận gặp Gabon.

**Triệu tập gần đây**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Đội tuyển bóng đá quốc gia Libya date=2013-07-24  trên trang chủ của FIFA

Libya
Đội tuyển bóng đá quốc gia Madagascar

Đội tuyển bóng đá quốc gia Madagascar (Équipe de Madagascar de football) là đội tuyển cấp quốc gia của Madagascar do Liên đoàn bóng đá Madagascar quản lý.
Trận thi đấu quốc tế đầu tiên của đội tuyển Madagascar là trận gặp đội tuyển Mauritius vào năm 1947. Đội đã một lần tham dự cúp bóng đá châu Phi vào năm 2019 và gây bất ngờ lớn khi lọt vào tứ kết ở ngay lần đầu tham dự.

**Thành tích tại giải vô địch thế giới**
 1930 đến 1970 - Không tham dự- 1974 - Bỏ cuộc- 1978 - Không tham dự- 1982 - Không vượt qua vòng loại- 1986 - Không vượt qua vòng loại- 1990 - Không tham dự- 1994 đến 2022 - Không vượt qua vòng loại

**Cúp bóng đá châu Phi**
Madagascar mới một lần tham dự vòng chung kết và gây chấn động lớn khi lọt vào tứ kết ở ngay lần đầu tham dự (2019).
*1Thứ hạng ngoài bốn hạng đầu (không chính thức) dựa trên so sánh thành tích giữa những đội tuyển vào cùng vòng đấu
*2Tính cả những trận hoà ở vòng đấu loại trực tiếp phải giải quyết bằng sút luân lưu
*3Do đặc thù châu Phi, có những lúc tình hình chính trị hoặc kinh tế quốc gia bất ổn nên các đội bóng bỏ cuộc. Những trường hợp không ghi chú thêm là bỏ cuộc ở vòng loại
*4Khung đỏ: Chủ nhà

**Đội hình**
Đây là đội hình tham dự vòng loại World Cup 2022 gặp Bénin và Tanzania vào tháng 11 năm 2021.
Số liệu thống kê tính đến ngày 14 tháng 11 năm 2021 sau trận gặp Tanzania.

**Triệu tập gần đây**
Dưới đây là tên các cầu thủ được triệu tập trong vòng 12 tháng.


**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Đội tuyển bóng đá quốc gia Madagascar date=2015-07-24  trên trang chủ của FIFA

Madagascar
Đội tuyển bóng đá quốc gia Malawi

Đội tuyển bóng đá quốc gia Malawi (Malawi national football team) là đội tuyển cấp quốc gia của Malawi do Hiệp hội bóng đá Malawi quản lý.
Trận thi đấu quốc tế đầu tiên của đội tuyển Malawi là trận gặp đội tuyển Ghana vào năm 1962. Thành tích tốt nhất của đội cho đến nay là lọt vào vòng 2 của CAN 2021 tấm huy chương đồng của đại hội Thể thao toàn Phi 1987.

**Danh hiệu**
 Vô địch Cúp COSAFA: 0
 Á quân: 2002; 2003
 Hạng ba: 2001- Vô địch Cúp CECAFA: 4
 Vô địch: 1978, 1979, 1982, 1988
 Á quân: 1975, 1984, 1987, 1989
 Hạng ba: 1976; 1977; 1985- Bóng đá nam tại African Games:
 1996 1987

**Thành tích tại các giải đấu**

**Giải vô địch thế giới**
 1930 đến 1974 - Không tham dự- 1978 đến 1990 - Không vượt qua vòng loại- 1994 - Bỏ cuộc từ vòng loại - 1998 đến 2022 - Không vượt qua vòng loại

**Cúp bóng đá châu Phi**
Malawi đã 3 lần tham dự vòng chung kết Cúp bóng đá châu Phi, trong đó thành tích cao nhất là lọt vào vòng 16 đội.
*1Thứ hạng ngoài bốn hạng đầu (không chính thức) dựa trên so sánh thành tích giữa những đội tuyển vào cùng vòng đấu
*2Tính cả những trận hoà ở vòng đấu loại trực tiếp phải giải quyết bằng sút luân lưu
*3Do đặc thù châu Phi, có những lúc tình hình chính trị hoặc kinh tế quốc gia bất ổn nên các đội bóng bỏ cuộc. Những trường hợp không ghi chú thêm là bỏ cuộc ở vòng loại

**Đại hội Thể thao châu Phi**
 (Nội dung thi đấu dành cho cấp đội tuyển quốc gia cho đến kỳ Đại hội năm 1987)

**Đội hình**
Đội hình dưới đây được triệu tập tham dự CAN 2021.
Số liệu thống kê tính đến ngày 25 tháng 1 năm 2022.

**Triệu tập gần đây**
Các cầu thủ dưới đây được triệu tập trong vòng 12 tháng.

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Đội tuyển bóng đá quốc gia Malawi date=2012-08-20  trên trang chủ của FIFA

Malawi
Đội tuyển bóng đá quốc gia Mali

Đội tuyển bóng đá quốc gia Mali (Équipe du Mali de football) là đội tuyển cấp quốc gia của Mali do Liên đoàn bóng đá Mali quản lý.
Trận thi đấu quốc tế đầu tiên của đội tuyển Mali là trận đấu gặp Cộng hòa Trung Phi vào năm 1960. Thành tích tốt nhất của đội cho đến nay là ngôi vị á quân của Cúp bóng đá châu Phi 1972 và tấm huy chương bạc của đại hội Thể thao châu Phi 1965.

**Danh hiệu**
 20px Cúp bóng đá châu Phi
 Á quân: 1972
 Hạng ba: 2012; 2013
*Bóng đá nam tại African Games:
 1984 1965

**Thành tích quốc tế**

**Giải bóng đá vô địch thế giới**

**Cúp bóng đá châu Phi**
Mali không phải đội tuyển có nhiều thành tích ở Cúp bóng đá châu Phi. Đội đã 13 lần tham dự vòng chung kết nhưng mới chỉ có một lần giành vị trí á quân, ngoài ra còn có hai lần giành hạng ba và ba lần giành hạng tư.
*1Thứ hạng ngoài bốn hạng đầu (không chính thức) dựa trên so sánh thành tích giữa những đội tuyển vào cùng vòng đấu
*2Tính cả những trận hoà ở vòng đấu loại trực tiếp phải giải quyết bằng sút luân lưu
*3Do đặc thù châu Phi, có những lúc tình hình chính trị hoặc kinh tế quốc gia bất ổn nên các đội bóng bỏ cuộc. Những trường hợp không ghi chú thêm là bỏ cuộc ở vòng loại
*4Khung đỏ: Chủ nhà

**Cầu thủ**

**Đội hình hiện tại**
Đây là đội hình tham dự CAN 2023.
Số liệu thống kê tính đến ngày 6 tháng 1 năm 2024 sau trận gặp Guiné-Bissau.

**Triệu tập gần đây**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Đội tuyển bóng đá quốc gia Mali date=2015-05-06  trên trang chủ của FIFA

Mali
Đội tuyển bóng đá quốc gia Mauritanie

Đội tuyển bóng đá quốc gia Mauritanie (Équipe de Mauritanie de football; منتخب موريتانيا لكرة القدم) là đội tuyển cấp quốc gia của Mauritanie do Liên đoàn bóng đá Cộng hoà Hồi giáo Mauritanie quản lý.
Trận thi đấu quốc tế đầu tiên của đội là trận gặp đội tuyển Madagascar là vào năm 1961. Thành tích tốt nhất của đội cho đến nay là lọt vào vòng 2 của CAN 2023.

**Thành tích tại giải vô địch thế giới**
1930 đến 1974 - Không tham dự
*1978 - Không vượt qua vòng loại
*1982 đến 1994 - Không tham dự
*1998 đến 2010 - Không vượt qua vòng loại
*2014 - Không tham dự
*2018 đến 2022 - Không vượt qua vòng loại

**Cúp bóng đá châu Phi**
Mauritanie mới ba lần tham dự vòng chung kết Cúp bóng đá châu Phi, trong đó thành tích tốt nhất là lọt vào vòng 2 của giải năm 2023.
*1Thứ hạng ngoài bốn hạng đầu (không chính thức) dựa trên so sánh thành tích giữa những đội tuyển vào cùng vòng đấu
*2Tính cả những trận hoà ở vòng đấu loại trực tiếp phải giải quyết bằng sút luân lưu
*3Do đặc thù châu Phi, có những lúc tình hình chính trị hoặc kinh tế quốc gia bất ổn nên các đội bóng bỏ cuộc. Những trường hợp không ghi chú thêm là bỏ cuộc ở vòng loại
*4Khung đỏ: Chủ nhà

**Cúp bóng đá Ả Rập**

**Đội hình**
Đội hình dưới đây được triệu tập tham dự CAN 2023.
Số liệu thống kê tính đến ngày 6 tháng 1 năm 2023 sau trận gặp Tunisia.

**Triệu tập gần đây**
Chú thích
INJ Cầu thủ rút lui vì chấn thương

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
 Đội tuyển bóng đá quốc gia Mauritanie date=2013-08-15  trên trang chủ của FIFA

Mauritanie
Bơm cơ học

Nguyên lý làm việc của bơm cơ học
Bơm cơ học là một loại thiết bị tạo chân không thấp (dưới 10−3 Torr) dựa trên nguyên lý hút đẩy khí, nhờ một bộ phận bơm quay cơ học quay lệch trục. Bao bọc quanh hệ này là dầu nên đôi khi những người làm kỹ thuật ở Việt Nam còn gọi là bơm dầu.

**Nguyên lý hoạt động**

**Ứng dụng, ưu điểm và hạn chế**

**Xem thêm**
Chân không
*Bơm khuếch tán
*Bơm phân tử

**Tham khảo**
Thể loại:Kỹ thuật chân không
Thể loại:Vật lý chất rắn
Thể loại:Khoa học vật liệu
Thể loại:Vật lý chân không
Thể loại:Máy bơm
Đội tuyển bóng đá quốc gia Mauritius

Đội tuyển bóng đá quốc gia Mauritius là đội tuyển cấp quốc gia của Mauritius do Hiệp hội bóng đá Mauritius quản lý.
Trận thi đấu quốc tế đầu tiên của đội tuyển Maurtius là trận gặp đội tuyển Réunion là vào năm 1947. Đội đã một lần tham dự cúp bóng đá châu Phi là vào năm 1974. Tại giải năm đó, đội đã để thua cả ba trận trước Congo, Cộng hòa Dân chủ Congo, Guinée và dừng bước ở vòng bảng.

**Thành tích tại giải vô địch thế giới**
 1930 đến 1970 - Không tham dự- 1974 - Không vượt qua vòng loại- 1978 - Không tham dự- 1982 - Không tham dự- 1986 - Không vượt qua vòng loại- 1990 - Không được tham dự vì nợ tiền FIFA- 1994 - Không vượt qua vòng loại- 1998 đến 2010 - Không vượt qua vòng loại- 2014 - Bỏ cuộc- 2018 đến 2022 - Không vượt qua vòng loại

**Cúp bóng đá châu Phi**
Mauritius mới một lần tham dự vòng chung kết Cúp bóng đá châu Phi và bị loại từ vòng bảng.
*1Thứ hạng ngoài bốn hạng đầu (không chính thức) dựa trên so sánh thành tích giữa những đội tuyển vào cùng vòng đấu
*2Tính cả những trận hoà ở vòng đấu loại trực tiếp phải giải quyết bằng sút luân lưu
*3Do đặc thù châu Phi, có những lúc tình hình chính trị hoặc kinh tế quốc gia bất ổn nên các đội bóng bỏ cuộc. Những trường hợp không ghi chú thêm là bỏ cuộc ở vòng loại

**Cầu thủ**

**Đội hình**
Trận đấu tiếp theo: 23 và 27 tháng 3 năm 2022 
Đối thủ: São Tomé và Príncipe 
Giải đấu: Vòng loại CAN 2023
Số liệu thống kê tính đến ngày:  27 tháng 3 năm 2022

**Từng được triệu tập**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Đội tuyển bóng đá quốc gia Mauritius date=2013-08-22  trên trang chủ của FIFA

Mauritius
Araki

Araki là một họ Nhật Bản. Có thể là một trong những người sau:- Gregg Araki, đạo diễn- Araki Hirohiko, mangaka- Araki Kumi, vận động viên- Araki Nobuyoshi, nhiếp ảnh gia- Araki Hirofumi, ca sĩ
Araki là tên một hòn đảo thuộc Vanuatu:- Đảo Araki- Tiếng Araki
Tiền Hải (thị trấn)

Tiền Hải là thị trấn huyện lỵ của huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình, Việt Nam.

**Địa lý**
Thị trấn Tiền Hải nằm ở phía tây bắc huyện Tiền Hải, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã Đông Cơ và xã Đông Phong
*Phía tây giáp xã An Ninh và xã Vũ Lăng
*Phía nam giáp xã An Ninh và xã Tây Giang
*Phía bắc giáp xã Tây Lương và xã Tây Ninh.
Thị trấn Tiền Hải có diện tích 9,39 km², dân số năm 2019 là 13.562 người, mật độ dân số đạt 1.444 người/km².

**Lịch sử**
Phần lớn địa bàn thị trấn Tiền Hải hiện nay trước đây vốn là hai xã Tây An và Tây Sơn thuộc huyện Tiền Hải.
Vào thế kỷ XVI, khai quốc công thần triều Lê là Phạm Văn Xảo mộ dân đến khai phá và lập nên ấp Tiểu Hoàng, sau gọi là làng Tiểu Hoàng, tổng Đại Hoàng, huyện Chân Định, phủ Kiến Xương, thừa tuyên Sơn Nam.
Năm 1831, vua Minh Mạng đặt lại địa giới hành chính, đổi ấp Tiểu Hoàng thành xã Tiểu Hoàng thuộc tổng Đại Hoàng, huyện Trực Định, phủ Kiến Xương, tỉnh Nam Định.
Năm 1891, huyện Tiền Hải nhập thêm tổng Đại Hoàng từ huyện Trực Định, xã Tiểu Hoàng thuộc huyện Tiền Hải, ban đầu chia thành các giáp, sau chia thành các xóm. Xã Tiểu Hoàng có 2 thôn là thôn Đông và thôn Đoài.
Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, thành lập xã Công Trứ thuộc huyện Tiền Hải, gồm các thôn: An Khang, La Cao, Ngoại Đê, Thư Điền, Tiểu Hoàng.
Cuối năm 1955, tách thôn Thư Điền về xã Tây Giang mới thành lập và chia phần còn lại của xã Công Trứ (gồm 4 thôn: An Khang, La Cao, Ngoại Đê, Tiểu Hoàng) thành hai xã Tây An và Tây Sơn.
Ngày 13 tháng 12 năm 1986, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định 169-HĐBT. Theo đó, thành lập thị trấn Tiền Hải, thị trấn huyện lỵ huyện Tiền Hải trên cơ sở 89,95 ha diện tích tự nhiên và 5.653 người của xã Tây Sơn, 56,70 ha diện tích tự nhiên và 1.653 người của xã Tây Giang.
Sau khi thành lập, thị trấn Tiền Hải diện tích 146,55 ha diện tích tự nhiên và 7.306 người. Xã Tây Sơn còn 393,71 ha diện tích tự nhiên và 2.760 người.
Đến năm 2019, thị trấn Tiền Hải có diện tích 1,58 km², dân số là 6.614 người, mật độ dân số đạt  4.186 người/km², được chia thành 5 khu: 1, 2, 3, 4, 5 và 2 phố: Tiểu Hoàng, Hùng Thắng. Xã Tây An có diện tích 3,76 km², dân số là 3.227 người, mật độ dân số đạt 858 người/km². Xã Tây Sơn có diện tích 4,05 km², dân số là 3.721 người, mật độ dân số đạt 919 người/km².
Ngày 11 tháng 2 năm 2020, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 892/NQ-UBTVQH14 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã thuộc tỉnh Thái Bình (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 3 năm 2020). Theo đó, sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của xã Tây An và xã Tây Sơn vào thị trấn Tiền Hải.
Ngày 11 tháng 11 năm 2024, Bộ Xây dựng ban hành Quyết định số 1038/QĐ-BXD về việc công nhận thị trấn Tiền Hải mở rộng (bao gồm thị trấn Tiền Hải và 4 xã: Tây Giang, Tây Ninh, Đông Lâm, Đông Cơ) đạt tiêu chí đô thị loại IV.

**Danh nhân**
 Đại tướng Hoàng Văn Thái, Tổng tham mưu trưởng đầu tiên của Quân đội Nhân dân Việt Nam

**Chú thích**

**Xem thêm**
Danh sách thị trấn tại Việt Nam
Thể loại:Huyện lỵ Việt Nam
Thể loại:Đô thị Việt Nam loại IV
Diêm Điền (thị trấn)

Diêm Điền là thị trấn huyện lỵ của huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình, Việt Nam.

**Địa lý**
Thị trấn Diêm Điền nằm ở phía đông huyện Thái Thụy, có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã Thụy Hải và vịnh Bắc Bộ
*Phía tây giáp xã Thụy Liên
*Phía nam giáp xã Thái Nguyên và xã Thái Thượng
*Phía bắc giáp xã An Tân và xã Thụy Trình.
Thị trấn Diêm Điền có diện tích 12,82 km², dân số năm 2019 là 22.170 người, mật độ dân số đạt 1.729 người/km².
Thị trấn cách thành phố Thái Bình 31 km, cách thành phố Hải Phòng 25 km, là vùng đất lấn biển với rất nhiều các món đặc sản như: gỏi nhệch, gỏi sứa... thuộc khu dự trữ sinh quyển châu thổ sông Hồng.
Đây là địa phương có dự án Đường cao tốc Ninh Bình – Hải Phòng đi qua.

**Lịch sử**
Phần lớn địa bàn thị trấn Diêm Điền hiện nay trước đây là hai xã Thụy Lương và Thụy Hà thuộc huyện Thái Thụy.
Diêm Điền vốn là tên một thôn thuộc xã Thụy Hà (ngoài Diêm Điền còn có các thôn Mai Diêm, Ngoại Trình, Nghĩa Chỉ), huyện Thụy Anh (sau này sáp nhập với huyện Thái Ninh thành Thái Thụy), tỉnh Thái Bình.
Trong những năm 60, 70 và 80, người Diêm Điền chủ yếu làm các nghề vận tải đường sông, đánh bắt cá, các nghề thủ công mỹ nghệ (may mặc, thêu ren, dệt chiếu và thảm...), nông nghiệp và buôn bán.
Ngày 25 tháng 6 năm 1986, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 75-HĐBT thành lập thị trấn Diêm Điền trên cơ sở 40,81 ha diện tích tự nhiên và 3.373 người của xã Thụy Lương; 107,61 ha diện tích tự nhiên và 6.049 người của xã Thụy Hà, 29,31 ha diện tích tự nhiên và 892 người của xã Thụy Hải. Đồng thời, tách 276,67 ha diện tích tự nhiên và 1.909 người của xã Thuỵ Lương để sáp nhập vào xã Thuỵ Hà.
Sau khi thành lập, thị trấn Diêm Điền có diện tích 177,73 ha với 10.314 người. Xã Thuỵ Hà có diện tích 627 ha và 3.946 người. Xã Thuỵ Lương có diện tích 347 ha và 3.919 người.
Ngày 13 tháng 4 năm 2018, Bộ Xây dựng ban hành Quyết định số 487/QĐ-BXD công nhận thị trấn Diêm Điền mở rộng
(gồm thị trấn Diêm Điền và 9 xã: Thụy Trình, Thụy Lương, Thụy Hà, Thụy Hải, Thụy Liên, Thái Thượng, Thái Nguyên, Thái An, Thái Hòa) là đô thị loại IV.
Đến năm 2019, thị trấn Diêm Điền có diện tích 2,20 km², dân số là 11.163 người, mật độ dân số đạt 5.074 người/km². Xã Thụy Hà có diện tích 7,09 km², dân số là 6.080 người, mật độ dân số đạt 858 người/km². Xã Thụy Lương có diện tích 3,53 km², dân số là 4.927 người, mật độ dân số đạt 1.396 người/km².
Ngày 11 tháng 2 năm 2020, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 892/NQ-UBTVQH14 về việc sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã thuộc tỉnh Thái Bình (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 3 năm 2020). Theo đó, sáp nhập toàn bộ diện tích và dân số của hai xã Thụy Lương và Thụy Hà vào thị trấn Diêm Điền.
Sau khi sáp nhập, thị trấn Diêm Điền có diện tích 12,82 km², dân số là 22.170 người.

**Hành chính**
Thị trấn Diêm Điền được chia thành 17 tổ dân phố: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, Bao Trình, Hổ Đội 1, Hổ Đội 2, Hổ Đội 3, Hổ Đội 4, Mai Diêm, Nghĩa Chỉ, Ngoại Trình.

**Chú thích**

**Xem thêm**
Danh sách thị trấn tại Việt Nam
*Khu dự trữ sinh quyển châu thổ sông Hồng
Thể loại:Huyện lỵ Việt Nam
Thể loại:Thị trấn ven biển Việt Nam
Thể loại:Đô thị Việt Nam loại IV
Đất Đỏ

Đất Đỏ là thị trấn huyện lỵ của huyện Long Đất, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, Việt Nam.

**Địa lý**
Thị trấn Đất Đỏ nằm ở trung tâm huyện Long Đất, cách thành phố Bà Rịa khoảng 12 km về phía đông và có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp xã Phước Long Thọ
*Phía tây giáp xã Tam An
*Phía nam giáp xã Phước Hội và thị trấn Phước Hải
*Phía bắc giáp xã Long Tân.
Thị trấn Đất Đỏ có diện tích 22,14 km², dân số năm 2017 là 20.787 người, mật độ dân số đạt 939 người/km².

**Hành chính**
Thị trấn Đất Đỏ được chia thành 10 khu phố: Hiệp Hòa, Hòa Hội, Phước Sơn, Phước Thới, Phước Trung, Thanh Bình, Thanh Long, Thanh Tân, Tường Thành.

**Lịch sử**
Ngày 11 tháng 12 năm 2006, Chính phủ ban hành Nghị định số 149/2006/NĐ-CP về việc thành lập thị trấn Đất Đỏ – thị trấn huyện lỵ của huyện Đất Đỏ trên cơ sở toàn bộ 1.173,39 ha diện tích tự nhiên và 7.212 người của xã Phước Thạnh; 1.041,05 ha diện tích tự nhiên và 12.550 người của xã Phước Long Thọ.
Sau khi thành lập, thị trấn Đất Đỏ có 2.214,44 ha diện tích tự nhiên và 19.763 người.
Ngày 24 tháng 10 năm 2024, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1256/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã của tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu giai đoạn 2023 – 2025 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2025). Theo đó, thành lập huyện Long Đất trên cơ sở huyện Long Điền và huyện Đất Đỏ. Khi đó, thị trấn Đất Đỏ trở thành huyện lỵ của huyện Long Đất.

**Xem thêm**
Danh sách thị trấn tại Việt Nam

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Huyện lỵ Việt Nam
Phước Hải (thị trấn)

Phước Hải là một thị trấn thuộc huyện Long Đất, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu, Việt Nam.

**Địa lý**
Thị trấn Phước Hải nằm ở phía nam huyện Long Đất, cách thành phố Bà Rịa khoảng 18 km về phía đông nam, có vị trí địa lý:
*Phía tây giáp thị trấn Long Hải và các xã Phước Hưng, Tam An
*Phía đông giáp xã Phước Hội
*Phía nam giáp Biển Đông
*Phía bắc giáp thị trấn Đất Đỏ.
Thị trấn Phước Hải có diện tích 28,92 km², dân số năm 2023 là 30.545 người, mật độ dân số đạt 1.056 người/km².

**Hành chính**
Thị trấn Phước Hải được chia thành 13 khu phố: Hải An, Hải Lạc, Hải Phúc, Hải Sơn, Hải Tân, Hải Trung, Lộc An, Mỹ An, Mỹ Hòa, Mỹ Thuận, Phước An, Phước Điền, Phước Trung.

**Lịch sử**
Dưới thời nhà Nguyễn, Phước Hải là một làng thuộc tổng Phước Hưng Thượng, huyện Phước An, phủ Phước Tuy, tỉnh Biên Hòa.
Đến thời Pháp thuộc, tỉnh Bà Rịa được thành lập, làng Phước Hải lúc này thuộc tổng Phước Hưng Thượng, quận Long Điền, tỉnh Bà Rịa.
Dưới thời Việt Nam Cộng hòa, Phước Hải là một xã thuộc quận Đất Đỏ, tỉnh Phước Tuy.
Ngày 6 tháng 9 năm 1973, Bộ Nội vụ Việt Nam Cộng hòa ký nghị định số 420-BNV/HCĐP/26 về việc sáp nhập quần đảo Trường Sa (gồm các đảo Trường Sa, An Bang, Thái Bình (nguyên văn), Song Tử Đông, Song Tử Tây, Loại Ta, Thị Tứ, Nam Ai (nguyên văn), Sinh Tồn và các đảo phụ cận) vào xã Phước Hải.
Sau năm 1975, chính quyền sáp nhập quận Đất Đỏ với quận Long Điền thành huyện Long Đất, xã Phước Hải thuộc huyện Long Đất.
Ngày 30 tháng 10 năm 1995, Chính phủ ban hành Nghị định số 71-CP về việc thành lập xã Lộc An trên cơ sở 461,7 ha diện tích tự nhiên và 1.461 người của xã Phước Hải; 1.181,8 ha diện tích tự nhiên và 512 người của xã Phước Long Hội; 176,7 ha diện tích tự nhiên của xã Láng Dài.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Phước Hải còn lại 1.415 ha diện tích tự nhiên và 18.358 người.
Ngày 9 tháng 12 năm 2003, Chính phủ ban hành Nghị định số 152/2003/NĐ-CP về việc:
*Điều chỉnh 207,33 ha diện tích tự nhiên của thị trấn Long Hải về xã Phước Hải quản lý
*Chuyển xã Phước Hải về huyện Đất Đỏ mới thành lập.
Sau khi điều chỉnh địa giới hành chính, xã Phước Hải có 1.592,94 ha diện tích tự nhiên và 20.720 người.
Ngày 11 tháng 12 năm 2006, Chính phủ ban hành Nghị định số 149/2006/NĐ-CP về việc thành lập thị trấn Phước Hải thuộc huyện Đất Đỏ trên cơ sở toàn bộ 1.655,58 ha diện tích tự nhiên và 20.923 người của xã Phước Hải.
Ngày 24 tháng 10 năm 2024, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành Nghị quyết số 1256/NQ-UBTVQH15 về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã của tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu giai đoạn 2023 – 2025 (nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2025). Theo đó:
*Thành lập huyện Long Đất trên cơ sở huyện Long Điền và huyện Đất Đỏ. Khi đó, thị trấn Phước Hải thuộc huyện Long Đất.
*Sáp nhập toàn bộ 12,98 km² diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 4.609 người của xã Long Mỹ vào thị trấn Phước Hải.
Thị trấn Phước Hải có 28,92 km² diện tích tự nhiên và quy mô dân số là 30.545 người.

**Xem thêm**
Danh sách thị trấn tại Việt Nam

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Thị trấn ven biển Việt Nam
Liễu Đề

Liễu Đề là thị trấn huyện lỵ của huyện Nghĩa Hưng, tỉnh Nam Định, Việt Nam.

**Địa lý**
Thị trấn Liễu Đề nằm ở trung tâm huyện Nghĩa Hưng, có vị trí địa lý:
*Phía đông và phía bắc giáp huyện Trực Ninh
*Phía tây giáp xã Nghĩa Trung 
*Phía nam giáp xã Nghĩa Sơn và huyện Trực Ninh.
Thị trấn Liễu Đề có tỉnh lộ 55 chạy qua và chạy song song với sông Thống Nhất.

**Lịch sử**
Sau năm 1954, phần lớn địa bàn thị trấn Liễu Đề hiện nay là xã Trực Hòa thuộc huyện Trực Ninh. Ngày 25 tháng 4 năm 1961, xã Trực Hòa chuyển sang trực thuộc huyện Nghĩa Hưng và đổi tên thành xã Nghĩa Hiệp theo Quyết định số 49-CP của Hội đồng Chính phủ.
Ngày 13 tháng 2 năm 1987, Hội đồng Bộ trưởng ban hành Quyết định số 26-HĐBT. Theo đó, thành lập thị trấn Liễu Đề, thị trấn huyện lỵ huyện Nghĩa Hưng trên cơ sở toàn bộ diện tích, dân số của xã Nghĩa Hiệp và 26,8 ha diện tích tự nhiên của xã Nghĩa Trung.
Sau khi thành lập, thị trấn Liễu Đề có 421,62 ha diện tích tự nhiên và 6.959 người.
Thị trần Liễu Đề bao gồm các thôn xóm: Khu Phố 1, Khu Phố 2, Khu phố 3, Phố Đoài, Xóm Bắc, Xóm Đông, Xóm Nam, Xóm Nam Sơn, Xóm Nam Phú, Xóm Tân Thành, Xóm Tân Thọ.

**Kinh tế - xã hội**
Thị trấn Liễu Đề có trường Trung hoc phổ thông Nghĩa Hưng A và trường Trung học cơ sở Nghĩa Hưng là 2 trường có thành tích đứng đầu huyện khối Trung hoc phổ thông và Trung học cơ sở.
Thị Trấn Liễu Đề có tỉnh lộ 55 chạy qua, chạy song song với sông Thống Nhất.

**Văn hóa**
Ở Liễu Đề có đền, chùa và phủ thánh Mẫu Viên Hưng. Ngoài ra còn có đền thánh Liễu Đề thuộc giáo xứ Liễu Đề. Vào ngày mùng 6 tháng Giêng hằng năm có hội chợ Xuân truyền thống.

**Xem thêm**
Danh sách thị trấn tại Việt Nam

**Chú thích**
Thể loại:Huyện lỵ Việt Nam