Giải Oscar cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất

Giải Oscar cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất (tiếng Anh: Academy Award for Best Actress) là một hạng mục trong hệ thống Giải Oscar được Viện Hàn lâm Khoa học và Nghệ thuật Điện ảnh (Hoa Kỳ) trao tặng hàng năm cho diễn viên nữ có vai diễn chính xuất sắc nhất trong năm đó của ngành công nghiệp điện ảnh.
Cho đến trước lễ trao Giải Oscar lần thứ 19 (1936), chỉ có một hạng mục diễn xuất duy nhất cho nữ diễn viên, hạng mục Oscar cho diễn xuất của diễn viên nữ (Academy Award of Merit for Performance by an Actress). Từ lễ trao giải lần thứ 49 trở đi người ta mới tách riêng hạng mục này cho các vai nữ chính và vai nữ phụ. Tính cho đến năm 2010, đã có tổng cộng 69 nữ diễn viên khác nhau từng nhận được giải thưởng vinh dự này, người đầu tiên là Janet Gaynor với diễn xuất trong các phim Seventh Heaven, Street Angel và Sunrise. Nữ diễn viên gần đây nhất đoạt giải là Mikey Madison trong Anora.

**Các kỷ lục**
Katharine Hepburn cho đến nay vẫn là nữ diễn viên giữ kỷ lục về số lần chiến thắng tại hạng mục Nữ diễn viên chính với 4 tượng vàng Oscar. Nữ diễn viên Frances McDormand đã mang về 3 giải vào các năm 1996, 2017 và 2021. Có 11 nữ diễn viên khác đã từng chiến thắng hai lần, đó là Luise Rainer, Bette Davis, Olivia de Havilland, Vivien Leigh, Ingrid Bergman, Elizabeth Taylor, Glenda Jackson, Jane Fonda, Sally Field, Jodie Foster, Hilary Swank, Meryl Streep. Chỉ có hai người từng được trao giải này trong hai năm liên tiếp, đó là Luise Rainer (1936 và 1937) và Katharine Hepburn (1967 và 1968).
Meryl Streep là người giữ kỷ lục về số lần đề cử giải Oscar nữ diễn viên chính xuất sắc nhất với 13 đề cử. Ngoài ra bà còn có 3 đề cử khác ở hạng mục Vai nữ phụ, tổng cộng bà có 16 đề cử ở các hạng mục diễn xuất, kỷ lục của giải Oscar tính chung cho cả nam và nữ diễn viên.
Năm 1968, giải Oscar nữ diễn viên chính được trao lần duy nhất cho cùng lúc hai người, đó là Katharine Hepburn và Barbra Streisand khi họ nhận được số phiếu bầu đúng bằng nhau.
Đã từng có 2 lần các cặp chị em ruột cùng tham gia tranh giải Oscar vai nữ chính trong một năm, đó là cặp chị em Olivia de Havilland - Joan Fontaine (năm 1941) và cặp Lynn Redgrave - Vanessa Redgrave (năm 1966).
Helen Hayes, Ingrid Bergman, Maggie Smith, Meryl Streep, Jessica Lange và Cate Blanchett là những nữ diễn viên từng chiến thắng ở cả hai hạng mục diễn xuất dành cho nữ, đó là giải Oscar vai nữ chính và giải Oscar vai nữ phụ.
Halle Berry là nữ diễn viên da màu đầu tiên và duy nhất đến nay thắng giải nữ chính xuất sắc nhất.

**Danh sách cụ thể**

**Thập niên 1920/30**
Tập tin:Janet Gaynor Argentinean Magazine AD.jpg|thumb|120px|Janet Gaynor là người chiến thắng đầu tiên ở hạng mục này nhờ diễn xuất của cô trong những phim 7th Heaven (1927), Sunrise: A Song of Two Humans (1927) và Street Angel (1928).
Tập tin:Katharine Hepburn publicity photograph.jpg|thumb|120px|Katharine Hepburn giành nhiều chiến thắng nhất ở hạng mục này cho những vai diễn của cô trong Morning Glory (1933), Guess Who's Coming to Dinner (1967), The Lion in Winter (1968) và On Golden Pond (1981).
Tập tin:Claudette colbert.jpg|thumb|120px|Claudette Colbert trở thành nữ diễn viên gốc Âu (Pháp) đầu tiên thắng cử nhờ vai diễn của cô trong It Happened One Night (1934)
Tập tin:Bette Davis - portrait.jpg|thumb|120px|Bette Davis đoạt hai giải cho các vai diễn trong Dangerous (1935) và Jezebel (1938).
Tập tin:Luise Rainer - 1941.jpg|thumb|Rainer in the early 1930s|thumb|120px|Luise Rainer trở thành người đầu tiên giành chiến thắng hai tượng vàng liên tiếp nhờ đóng trong The Great Ziegfeld (1936) và The Good Earth (1937). Cô lần lượt đoạt giải ở tuổi 27 và 28, qua đó trở thành người có hai lần thắng cử trẻ nhất.
Tập tin:Vivien Leigh Scarlet.jpg|thumb|120px|Vivien Leigh có hai lần giành chiến thắng nhờ vai Scarlett O'Hara trong Cuốn theo chiều gió (1939) và Blanche DuBois trong A Streetcar Named Desire (1951).

**Thập niên 1940**


**Thập niên 1950**


**Thập niên 1960**

**Thập niên 1970**

**Thập niên 1980**

**Thập niên 1990**

**Thập niên 2000**

**Thập niên 2010**

**Thập niên 2020**

**Xem thêm**
Giải Quả cầu vàng cho nữ diễn viên phim chính kịch xuất sắc nhất
*Giải Quả cầu vàng cho nữ diễn viên phim ca nhạc hoặc phim hài xuất sắc nhất
*Giải BAFTA cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
*Giải thưởng của Hội Diễn viên Điện ảnh cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất
*Giải Sự lựa chọn của các nhà phê bình cho nữ diễn viên chính xuất sắc nhất

**Chú thích**

**Tham khảo**

**Liên kết ngoài**
  Oscars.org (trang chủ chính thức của Viện Hàn lâm)-  Dữ liệu của Viện Hàn lâm (trang chính thức)-  Oscar.com (trang chính thức quảng bá lễ trao giải)

Thể loại:Giải Oscar