Vĩnh Bình (tỉnh)

Vĩnh Bình là một tỉnh cũ của Việt Nam Cộng hòa.

**Địa lý**
Tỉnh Vĩnh Bình có vị trí địa lý:
*Phía đông giáp tỉnh Kiến Hòa
*Phía tây giáp tỉnh Ba Xuyên 
*Phía nam giáp Biển Đông
*Phía bắc giáp tỉnh Vĩnh Long.
Tỉnh Vĩnh Bình có diện tích 2.308 km², dân số năm 1973 là 441.900 người, mật độ dân số đạt  người/km².

**Hành chính**
Tỉnh Vĩnh Bình có thị xã Phú Vinh và 7 quận: Càng Long, Cầu Kè, Cầu Ngang, Châu Thành, Long Toàn, Tiểu Cần, Trà Cú.

**Lịch sử**
Ngày 22 tháng 10 năm 1956, Tổng thống Ngô Đình Diệm ban hành Sắc lệnh số 143-NV về việc thay đổi địa giới và tên Đô thành Sài Gòn – Chợ Lớn cùng các tỉnh và tỉnh lỵ tại Việt Nam. Địa giới và địa danh các tỉnh ở miền Nam thay đổi nhiều, một số tỉnh mới được thành lập. Theo Sắc lệnh này, địa phận Nam Phần của Việt Nam Cộng hòa gồm Đô thành Sài Gòn và 22 tỉnh.
Ngày 3 tháng 1 năm 1957, Ngụy quyền Sài Gòn ban hành Sắc lệnh số 3-NV/HC/NĐ về việc:- Giải thể tỉnh Tam Cần; sáp nhập 3 huyện: Cầu Kè, Tiểu Cần, Trà Ôn của tỉnh Tam Cần vừa giải thể và huyện Vũng Liêm thuộc tỉnh Vĩnh Long vào tỉnh Trà Vinh.- Đổi tên tỉnh Trà Vinh thành tỉnh Vĩnh Bình.- Đổi tên xã Long Đức thành xã Phú Vinh; chọn làm lỵ sở của quận Châu Thành và của tỉnh Vĩnh Bình.- Đổi tên tỉnh lỵ Trà Vinh thành thị xã Phú Vinh (do lấy theo tên xã Phú Vinh thuộc quận Châu Thành là nơi đặt tỉnh lỵ).- Dời lỵ sở của quận Càng Long về Bình Phú.
Tuy nhiên, tên tỉnh Vĩnh Bình chỉ tồn tại trên các giấy tờ hành chính của chế độ Sài Gòn. Chính quyền Mặt trận Dân tộc Giải phóng Miền Nam Việt Nam và sau này là Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa Miền Nam Việt Nam cùng với Việt Nam Dân chủ Cộng hòa không công nhận tên gọi này mà vẫn gọi theo tên cũ là tỉnh Trà Vinh.
Tỉnh Vĩnh Bình có thị xã Phú Vinh (tỉnh lỵ), 9 quận; 20 tổng với 75 xã.
Tháng 2 năm 1957, Liên Tỉnh ủy miền Tây ban hành Quyết định về việc:- Điều chỉnh địa giới tỉnh Trà Vinh.- Giải thể tỉnh Tam Cần.
Tỉnh Trà Vinh có thị xã Trà Vinh và 8 huyện (không có huyện Long Toàn).
Tháng 4 năm 1957, Tỉnh ủy Trà Vinh ban hành Quyết định về việc sáp nhập huyện Tiểu Cần vào huyện Cầu Kè.
Tháng 2 năm 1961, Tỉnh ủy Trà Vinh Quyết định về việc sáp nhập xã Long Đức thuộc huyện Châu Thành vào thị xã Trà Vinh.
Tháng 2 năm 1962, Tỉnh ủy Trà Vinh ban hành Quyết định về việc:- Thành lập huyện Duyên Hải trên cơ sở quận Long Toàn của chế độ Sài Gòn.- Sau đó, sáp xã Long Hữu vào huyện Cầu Ngang.
Sau năm 1965, các tổng đều bị giải thể.
Ngày 14 tháng 1 năm 1967, chính quyền Đệ Nhị Cộng hòa ban hành Sắc lệnh số 06/SL/ĐUHC về việc tách hai quận Vũng Liêm và Trà Ôn ra khỏi tỉnh Vĩnh Bình nhập vào tỉnh Vĩnh Long.
Tỉnh Vĩnh Bình còn lại thị xã Phú Vinh (tỉnh lỵ) và 7 quận: Châu Thành, Trà Cú, Tiểu Cần, Càng Long, Cầu Kè, Cầu Ngang, Long Toàn; 15 tổng; 52 xã; 409 ấp.
Năm 1967, Liên Tỉnh ủy miền Tây ban hành Quyết định về việc tách 2 huyện: Vũng Liêm và Trà Ôn thuộc tỉnh Trà Vinh về tỉnh Vĩnh Long. Đồng thời, Tỉnh ủy Trà Vinh ban hành Quyết định về việc sáp nhập các xã: Hòa Thuận, Lương Hòa, Nguyệt Hóa thuộc huyện Châu Thành vào thị xã Trà Vinh.
Đầu năm 1969, Tỉnh ủy Trà Vinh ban hành Quyết định về việc tách các xã: Hòa Thuận, Lương Hòa, Nguyệt Hóa thuộc huyện Châu Thành để tái lập ranh giới thị xã Trà Vinh và huyện Châu Thành như cũ.
Tháng 4 năm 1971, Tỉnh ủy Trà Vinh ban hành Quyết định về việc tái lập 2 huyện Tiểu Cần và Duyên Hải.
Ngày 27 tháng 7 năm 1971, Tỉnh trưởng Vĩnh Bình ban hành Quyết định số 0501-HCĐP về việc phân chia địa bàn nội ô tỉnh lỵ Phú Vinh theo quy chế đô thị thành 4 ấp: I, II, III, IV thuộc xã Phú Vinh (bao gồm 19 ấp).

**Chú thích**

**Tham khảo**
Thể loại:Hành chính Việt Nam Cộng hòa
Thể loại:Tỉnh cũ Việt Nam
Thể loại:Hành chính Trà Vinh
Thể loại:Hành chính Vĩnh Long