Trận Bull Run thứ nhất

Trận Bull Run thứ nhất, hay còn được phe Liên minh miền Nam gọi là Trận Manassas thứ nhất, là trận đánh lớn trên bộ đầu tiên của cuộc Nội chiến Hoa Kỳ, diễn ra ngày 21 tháng 7 năm 1861 tại quận Prince William, Virginia gần thành phố Manassas, Virginia.
Chỉ vài tháng sau khi chiến tranh bùng nổ tại đồn Sumter, công chúng miền Bắc đã hô hào một cuộc tiến công vào thủ đô Richmond của Liên minh miền Nam, nhằm sớm kết thúc chiến tranh. Trước sức ép chính trị này, đội quân miền Bắc chưa quen chiến trận của chuẩn tướng Irvin McDowell đã kéo qua sông Bull Run và đụng phải đội quân cũng chưa quen chiến trận của miền Nam do chuẩn tướng P.G.T. Beauregard chỉ huy ở gần ga đầu mối Manassas. Kế hoạch đầy tham vọng của McDowell nhằm tấn công bất ngờ vào cánh trái quân miền Nam đã không được tiến hành suôn sẻ do các sĩ quan và binh lính của ông ta đều thiếu kinh nghiệm chiến đấu, nhưng bản thân quân miền Nam, vốn cũng đã lên kế hoạch tiến đánh sườn trái quân miền Bắc, đã bị mất lợi thế ban đầu. Một lữ đoàn người Virginia của miền Nam dưới quyền chỉ huy của viên đại tá còn tương đối vô danh đến từ Học viện Quân sự Virginia, Thomas J. Jackson, đã kiên cường giữ vững trận địa của mình và Jackson nhận được biệt hiệu nổi tiếng "Stonewall" (bức tường đá).
Sau một vài thắng lợi của miền Bắc, quân tiếp viện miền Nam từ thung lũng Shenandoah do chuẩn tướng Joseph E. Johnston chỉ huy đã tới kịp bằng xe lửa và tình thế trận đánh bắt đầu đảo ngược. Quân miền Nam mở một cuộc phản công mãnh liệt, và khi bắt đầu bị đẩy lùi trước áp lực thì nhiều lính miền Bắc đâm ra hoảng loạn và biến cuộc rút lui thành một cuộc tháo chạy tan tác, theo hướng Washington, D.C.
Sau trận này, cả hai bên đều được thức tỉnh bởi sự ác liệt và thương vong của trận đánh, họ đã nhận ra rằng cuộc chiến có thể sẽ lâu dài và đẫm máu hơn hẳn những mong đợi lúc đầu của mình (tỷ như miền Bắc không còn coi cuộc chiến chỉ là một "hành động" của cảnh sát nữa). Thất bại toàn diện này được xem là thảm kịch đầu tiên của phe miền Bắc trong cuộc chiến, thể hiện khả năng phòng vệ của quân đội miền Nam

**Chú thích**

**Thư mục**
 Alexander, Edward P. Fighting for the Confederacy: The Personal Recollections of General Edward Porter Alexander. Edited by Gary W. Gallagher. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1989. ISBN 0-8078-4722-4.- Ballard, Ted.  First Battle of Bull Run: Staff Ride Guide date=2007-12-14 . Washington, DC: United States Army Center of Military History, 2003. ISBN 978-0-16-068078-6.- Beatie, Russel H. Army of the Potomac: Birth of Command, November 1860 – September 1861. New York: Da Capo Press, 2002. ISBN 0-306-81141-3.- Brown, J. Willard. The Signal Corps, U.S.A. in the War of the Rebellion. U.S. Veteran Signal Corps Association, 1896. Reprinted 1974 by Arno Press. ISBN 0-405-06036-X.- Davis, William C., and the Editors of Time-Life Books. First Blood: Fort Sumter to Bull Run. Alexandria, VA: Time-Life Books, 1983. ISBN 0-8094-4704-5.- Detzer, David. Donnybrook: The Battle of Bull Run, 1861. New York: Harcourt, 2004. ISBN 978-0-15-603143-1.- Eicher, David J. The Longest Night: A Military History of the Civil War. New York: Simon & Schuster, 2001. ISBN 0-684-84944-5.- Esposito, Vincent J. West Point Atlas of American Wars. New York: Frederick A. Praeger, 1959. 5890637. The collection of maps (without explanatory text) is available online at the  West Point website date=2012-08-29 . Praeger, 1959.- Freeman, Douglas S. Lee's Lieutenants: A Study in Command. 3 vols. New York: Scribner, 1946. ISBN 0-684-85979-3.- Haydon, F. Stansbury. Military Ballooning during the Early Civil War. Baltimore: Johns Hopkins University Press, 1941. ISBN 0-8018-6442-9.- Livermore, Thomas L. Numbers and Losses in the Civil War in America 1861-65. Reprinted with errata, Dayton, OH: Morninside House, 1986. ISBN 0-527-57600-X. First published in 1901 by Houghton Mifflin.- McPherson, James M. Battle Cry of Freedom: The Civil War Era. Oxford History of the United States. New York: Oxford University Press, 1988. ISBN 0-19-503863-0.- Rafuse, Ethan S. "First Battle of Bull Run." In Encyclopedia of the American Civil War: A Political, Social, and Military History, edited by David S. Heidler and Jeanne T. Heidler. New York: W. W. Norton & Company, 2000. ISBN 0-393-04758-X.- Rafuse, Ethan S. A Single Grand Victory: The First Campaign and Battle of Manassas. The American Crisis Series. Wilmington, DE: SR Books, 2002. ISBN 0-8420-2875-7.- Rawley, James A. Turning Points of the Civil War. Lincoln: University of Nebraska Press, 1966. ISBN 0-8032-8935-9.- Robertson, James I., Jr. Stonewall Jackson: The Man, The Soldier, The Legend. New York: MacMillan Publishing, 1997. ISBN 0-02-864685-1.- Salmon, John S. The Official Virginia Civil War Battlefield Guide. Mechanicsburg, PA: Stackpole Books, 2001. ISBN 0-8117-2868-4.- Williams, T. Harry. Lincoln and His Generals. New York: Alfred A. Knopf, 1952. ISBN 0-9654382-6-0.- National Park Service battle description date=2011-03-24 - Professor Thaddeus Lowe's Official Report (Part I) date=2017-03-17 

**Xem thêm**
 Davis, William C. Battle at Bull Run: A History of the First Major Campaign of the Civil War. Baton Rouge: Louisiana State University Press, 1977. ISBN 0-8071-0867-7.- Goldfield, David, et al. The American Journey: A History of the United States. 2nd ed. New York: Prentice Hall, 1999. ISBN 0-13-088243-7.- Gottfried, Bradley M. The Maps of First Bull Run: An atlas of the First Bull Run (Manassas) Campaign, including the Battle of Ball's Bluff, June–October 1861. El Dorado Hills, CA: Savas Beatie, 2009. ISBN 978-1-932714-60-9.- Hankinson, Alan. First Bull Run 1861: The South's First Victory. Osprey Campaign Series #10. London: Osprey Publishing, 1991. ISBN 1-85532-133-5.- Hennessy, John, Ethan Rafuse, and Harry Smeltzer. "Historians' Forum: The First Battle of Bull Run." Civil War History 57#2 (June 2011): 106–120.- Longstreet, James. From Manassas to Appomattox: Memoirs of the Civil War in America. New York: Da Capo Press, 1992. ISBN 0-306-80464-6. First published in 1896 by J. B. Lippincott and Co.- Rable, George. "The Battlefield and Beyond." Civil War History 53#3 (September 2007): 244–51.- William Farina,  Ulysses S. Grant, 1861-1864: his rise from obscurity to military greatness, McFarland, 26-04-2007. ISBN 0786429771.

**Liên kết ngoài**
 Manassas National Battlefield Park website- First Battle of Manassas: An End to Innocence, a National Park Service Teaching with Historic Places (TwHP) lesson plan- Battle of Bull Run: Battle maps, photos, history articles, and battlefield news (CWPT)- Harper's Weekly 1861 Report on the Battle of Bull Run- Civil War Home website on First Bull Run- Animated history of the First Battle of Bull Run date=2011-06-03 - FirstBullRun.co.uk- The First Battle of Bull Run. General P.G.T. Beauregard. Librivox audio recording, Public Domain, 2007.- First Manassas Campaign with Official Records and Reports- Map of the Battles of Bull Run Near Manassas. Solomon Bamberger. Zoomable high-resolution map.-  Newspaper coverage of the First Battle of Bull Run date=2011-04-29 -  Manassas Civil War 150th Anniversary July 21-24, 2011 date=2011-05-05 
Thể loại:Các trận đánh trong Nội chiến Hoa Kỳ
Thể loại:Xung đột năm 1861