ตำบลบางปลาสร้อย

บางปลาสร้อย เป็นตำบลหนึ่งในอำเภอเมืองชลบุรี จังหวัดชลบุรี พื้นที่ตำบลอยู่ในความรับผิดชอบของเทศบาลเมืองชลบุรี ซึ่งเป็นที่ตั้งของสถานที่สำคัญทางราชการ เช่น ศาลากลางจังหวัดชลบุรี ที่ว่าการอำเภอเมืองชลบุรี ศาลจังหวัดชลบุรี โรงเรียนชลกันยานุกูล เป็นต้น

**ที่มาของชื่อ**
ที่มาของชื่อเรียกตำบลบางปลาสร้อยเนื่องจากมีคลองสายหนึ่ง ซึ่งมีต้นน้ำจากเขาเขียวอยู่ทางทิศใต้ของอำเภอเมืองชลบุรีในปัจจุบัน ไหลมาลงทะเลในตำบลนี้และปรากฎว่าในคลองนี้มีปลาชนิดหนึ่งที่ชื่อว่า "ปลาสร้อย" เป็นจำนวนมาก ชาวบ้านจึงเรียกหมู่บ้านนี้ว่า "บ้านบางปลาสร้อย" ซึ่งคำว่า "บาง" หมายถึง หมู่บ้านนั่นเอง

**ประวัติ**
เมืองบางปลาสร้อยแต่ก่อนชาวบ้านในพื้นที่และคนต่างถิ่นเรียกพื้นที่นี้กันว่าบางปลาสร้อย คนจีนเรียก "มั่งก้ะส่วย"  ในขณะที่เอกสารทางราชการเรียกพื้นที่ดังกล่าวว่าชลบุรี มาตั้งแต่ปี พ.ศ. 1919 เอกสารทางราชการมาปรากฏชื่อเมืองบางปลาสร้อยอีกครั้งในปี พ.ศ. 2459 ซึ่งตรงกับสมัยพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 6) กระทรวงมหาดไทยได้ดำเนินการขอเปลี่ยนคำเรียกหน่วยการปกครองส่วนภูมิภาคจาก "เมือง" เป็น "จังหวัด" และเปลี่ยนตำแหน่งผู้ว่าราชการเมือง เป็นผู้ว่าราชการจังหวัดพร้อมทัังขอเปลี่ยนชื่ออำเภอตามชื่อตำบลที่เป็นที่ตั้งที่ว่าการอำเภอ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมีพระราชหัตถเลขาตอบมาว่า "นามอำเภอบางแห่งเป็นนามเมือง หรือ สถานที่มีตำนานควรคงไว้ตามเดิม นอกจากนั้นให้เปลี่ยนไปตามที่เสนอ..." ด้วยเหตุนี้เมืองชลบุรีจึงเปลี่ยนเป็นจังหวัดชลบุรี อำเภอเมือง เปลี่ยนเป็น อำภอบางปลาสร้อย ปัจจุบันบางปลาสร้อยเป็นเพียงชื่อตำบลหนึ่งในเขตอำเภอเมืองชลบุรี
ตามหลักฐานทางประวัติศาสตร์ในสมัยกรุงศรีอยุธยา ชุมชนบางปลาสร้อยปรากฏนามอยู่ในแผนที่ไตรภูมิสมัยอยุธยา เป็นชุมชนที่พัฒนาขึ้นกลายมาเป็นเมืองท่าภายหลังจากเมืองศรีพโล ที่เป็นเมืองท่าจอดพักเรือสินค้าทางทะเล บนเส้นทางการค้าทางทะเลระหว่างอาณาจักรอยุธยากับนานาชาติ หลังจากชายฝั่งทะเลของเมืองศรีพโล ถูกโคลนเลนพัดพาจากปากน้ำบางปะกงทับถมจนตื้นเขิน เรือไม่สามารถจอดเทียบท่าได้เหมือนแต่เดิม ท่าจอดพักขนถ่ายสินค้าจึงถูกเลื่อนตัวมาที่ชุมชนบางปลาสร้อยแทน ซึ่งในสมัยอยุธยาการค้ากับชาวต่างชาติเฟื่องฟูมาก เมืองบางปลาสร้อยจึงเริ่มเป็นที่รู้จักของชาวต่างชาติจำนวนมากที่เดินทางเข้ามาทำการค้าขาย จากการที่มีเรือสินค้าของนานาประเทศมาจอดพักขนถ่ายสินค้า ซื้อเสบียงอุปโภค บริโภค และซ่อมบำรุงเรือทั้งขาเข้าและขาออกจากอาณาจักรอยุธยา บางปลาสร้อยจึงเกิดความมั่งคั่งและมีความหลากหลายของผู้คนจากหลายเชื้อชาติทั้งชาวไทย ชาวอินเดีย และชาวจีน
ในสมัยกรุงธนบุรี พระเจ้ากรุงธนบุรีได้มีการแต่งตั้งให้พระชลบุรีศรีมหาสุมทร (หวัง สมุทรานนท์) ดำรงตำแหน่งเจ้าเมืองชลบุรี ระหว่างการปกครองเมืองชลบุรีด้วยความสามารถ ทำให้ชลบุรีเป็นหัวเมืองชายทะเลที่มีชื่อในสมัยนั้น ประกอบกับการค้าระหว่างไทย จีน มีความเจริญรุ่งเรืองขึ้นมา ทำให้มีการอพยพย้ายถิ่นฐานของชาวจีนเข้ามาอยู่อาศัยในชุมชนบริเวณบางปลาสร้อยเป็นจำนวนมาก โดยจะมีการสร้างที่อยู่อาศัยติดอยู่กับบริเวณริมชายฝั่งทะเล เนื่องจากในช่วงเวลานี้บางปลาสร้อยยังมีสถานะเป็นเมืองท่า ขนถ่ายสินค้าที่จอดพักเรือของชาวต่างชาติที่เข้ามาติดต่อค้าระหว่างประเทศ

**ที่ตั้งและอาณาเขต**
ตำบลบางปลาสร้อยมีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้- ทิศเหนือ ติดกับตำบลมะขามหย่ง (อำเภอเมืองชลบุรี)- ทิศตะวันออก ติดกับตำบลบ้านสวน (อำเภอเมืองชลบุรี)- ทิศใต้ ติดกับตำบลบ้านสวน (อำเภอเมืองชลบุรี)- ทิศตะวันตก ติดกับอ่าวไทย 

**ชุมชน**
ชุมชนในตำบลบางปลาสร้อยมี 11 ชุมชน ได้แก่- ชุมชนท้ายบ้าน 1- ชุมชนท้ายบ้าน 2- ชุมชนท่าเรือพลี- ชุมชนหลังวัดต้นสน-วัดเนิน- ชุมชนวัดป่า- ชุมชนหลังตลาดบุรีบริบาล- ชุมชนบ้านสะพานบางปลาสร้อย- ชุมชนรอบโรงเรียนเทศบาลวัดกำแพง- ชุมชนอพอลโล่ร่วมใจ- ชุมชนนพรัตน์เทศบาลร่วมใจ- ชุมชนวัดใหญ่-วัดใหม่ร่วมใจพัฒนา

**ประชากร**
จากการสำรวจเมื่อปี พ.ศ. 2566 ตำบลบางปลาสร้อยมีประชากรทั้งสิ้น 12,613 คน รายละเอียดตามตารางมีดังนี้

**สถานที่สำคัญ**
 วัดใหญ่อินทาราม- วัดต้นสน- วัดเทพพุทธาราม- หอพระพุทธสิหิงค์- สะพานชลมารควิถี- โรงเรียนชลกันยานุกูล

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  เว็บไซต์เทศบาลเมืองชลบุรี
บางปลาสร้อย