นกแก้วคิงมาลูกัน

นกแก้วคิงมาลูกัน (อังกฤษ: Moluccan king parrot; ชื่อวิทยาศาสตร์: Alisterus amboinensis) เป็นนกแก้วที่พบเฉพาะถิ่นในเกาะเปเลง หมู่เกาะมาลูกา และจังหวัดปาปัวตะวันตก ประเทศอินโดนีเซีย บางครั้งเรียกว่า นกแก้วคิงอัมบอน หรือ นกแก้วคิงอัมโบอินา แต่ชื่อเหล่านี้อาจทำให้เข้าใจผิดได้ เนื่องจากนกแก้วชนิดนี้พบในหลายเกาะนอกเหนือจากเกาะอัมบอน ทั้งตัวผู้และตัวเมียมีลักษณะคล้ายกัน โดยมีหัวและส่วนท้องสีแดง ปีกสีเขียว (บางชนิดย่อยเป็นสีฟ้า) และหลังกับหางสีฟ้า มีการยอมรับชนิดย่อย 6 ชนิด แต่มีเพียงไม่กี่ชนิดที่พบเป็นประจำในวงการเพาะเลี้ยงนก ในป่า นกชนิดนี้อาศัยอยู่ในป่าฝนและกินผลไม้ ผลเบอร์รี่ เมล็ด และตาใบ

**อนุกรมวิธาน**
ภาพพิมพ์หินสีของนกแก้วราชาโมลุกกะที่ผลิตโดยวิลเลียม จอห์น สเวนสันในเล่มแรกของภาพประกอบทางสัตววิทยา
ในปี ค.ศ. 1760 นักสัตว์วิทยาชาวฝรั่งเศส มาตูแร็ง ฌัก บริสสัน ได้รวมการบรรยายเกี่ยวกับนกแก้วมูลลูกกันใน Ornithologie โดยอิงจากตัวอย่างที่เก็บรวบรวมได้จากเกาะ อัมบอน ในประเทศอินโดนีเซีย เขาใช้ชื่อภาษาฝรั่งเศสว่า La perruche rouge d'Amboine และชื่อภาษาละตินว่า Psittaca amboinensis coccinea. แม้ว่าบริสซอนจะตั้งชื่อทางละติน แต่นามเหล่านี้ไม่เป็นไปตาม ระบบนามทวิภาค และไม่ได้รับการยอมรับโดย International Commission on Zoological Nomenclature ในปี ค.ศ. 1766 นักธรรมชาติวิทยาชาวสวีเดน คอล ฟ็อน ลินเนีย ได้อัปเดต Systema Naturae ของเขาสำหรับ ฉบับที่ 12 โดยเพิ่ม 240 ชนิดที่ได้มีการบรรยายไว้ก่อนหน้านี้โดยบริสซอน หนึ่งในนั้นคือ นกแก้วมูลลูกกัน ลินเนอุสได้รวมการบรรยายสั้น ๆ และตั้งชื่อ ชื่อวิทยาศาสตร์ ว่า Psittacus amboinensis และอ้างอิงงานของบริสซอน ปัจจุบันสายพันธุ์นี้ถูกจัดอยู่ใน สกุล Alisterus ซึ่งถูกนำเสนอโดยนักออร์นิโธโลจิสต์ชาวออสเตรเลีย Gregory Mathews ในปี ค.ศ. 1911
นกแก้วมูลลูกกันเป็นหนึ่งในสามสายพันธุ์ที่รวมกันเรียกว่า นกแก้วคิง ซึ่งพบในออสเตรเลีย ปาปัวนิวกินี และอินโดนีเซีย
มี 6 ชนิดย่อย: 
*A. a. amboinensis (ลินเนอุส, 1766) เป็นอนุสายพันธุ์หลัก ที่พบในอัมบอนและเซอรัม 
*A. a. buruensis (ซัลวาดอรี, 1876) พบในบูรู ในมาลูกูกลาง 
*A. a. dorsalis (ควอย & เกย์มาร์ด, 1830) พบในปาปัวตะวันตก ขนสีแดงจะเข้มกว่าสายพันธุ์นี้เล็กน้อย 
*A. a. hypophonius (เอ็ม. มุลเลอร์, 1843) มีปีกสีน้ำเงินทั้งหมดและเป็นพันธุ์เฉพาะใน ฮัลมาฮารา ในมาลูกูตอนเหนือ *A. a. sulaensis (ไรเคนาว, 1881) พบในหมู่เกาะซูลา 
*A. a. versicolor (นอยมันน์, 1939) เป็นพันธุ์เฉพาะในเกาะ เปเลง ของ หมู่เกาะบังกาอิ

**ลักษณะ== 
ไฟล์:Alisterus amboinensis -Taman Mini Indonesia Indah-6a-2c.jpg|right|thumb|ที่สวนสัตว์นกใน สวนมินิอินโดนีเซียอินดะห์ นกแก้วคิงโมลุกกัน ที่โตเต็มวัยมีความยาวประมาณ 35–40 ซม. (14 นิ้ว) โดยมีหัวและหน้าอกสีแดง ปีกด้านนอกเป็นสีเขียวหม่น (ยกเว้นในชนิดย่อย A. a. hypophonius ที่เป็นสีน้ำเงิน) ส่วนหลัง ปีกและหางมีสีม่วงน้ำเงินเข้ม หางเป็นสีน้ำเงินเข้มคล้ำ ตาสีส้ม ขาเป็นสีเทาเข้ม กรามล่างเป็นสีดำ และกรามบนเป็นสีส้มแดงปลายสีดำ ยกเว้นในชนิดย่อย A. a. buruensis ที่มีกรามทั้งหมดเป็นสีดำ ต่างจากนกแก้วคิงสายพันธุ์อื่น ๆ นกแก้วคิงโมลุกกันไม่มีลักษณะความแตกต่างทางเพศ กล่าวคือนกตัวผู้และตัวเมียมีขนที่เหมือนกัน นกที่ยังไม่โตเต็มวัยจะมีกรามสีน้ำตาลเข้มปลายสีอ่อน หลังสีเขียว ตาสีน้ำตาลเข้ม และปลายขนหางด้านข้างเป็นสีแดง นกจะเข้าสู่วัยเจริญพันธุ์ในหนึ่งปี

**พฤติกรรม== 
พบนกเหล่านี้อยู่เดี่ยว ๆ หรือเป็นคู่ บางครั้งก็พบเป็นกลุ่มเล็ก ๆ โดยมันมักอาศัยอยู่ในพุ่มไม้หนาทึบในระดับล่างและระดับกลางของป่า นกชนิดนี้มักไม่ส่งเสียงและไม่เป็นที่สังเกต ยกเว้นเมื่ออยู่ในระหว่างการบิน นกชนิดนี้กินผลไม้ เบอร์รี่ เมล็ด และตาใบ การทำรังจะเกิดขึ้นในโพรงต้นไม้ ฤดูผสมพันธุ์จะเริ่มขึ้นในช่วงเดือนกุมภาพันธ์และมีนาคม แม้ว่าจะยังไม่เคยพบการผสมพันธุ์ในป่าก็ตาม แต่ในการเลี้ยงดูนั้นแม่จะวางไข่ 2 ฟอง และใช้เวลาฟักไข่ประมาณ 19 วัน หลังจากฟักตัวแล้ว ลูกนกจะพร้อมออกจากรังเมื่ออายุประมาณ 9 สัปดาห์

**ถิ่นอาศัยและสถานะ**
ที่สวนสัตว์เบรวาร์ด นกแก้วราชามาลูกัสอาศัยอยู่ในป่าฝน แต่บางครั้งก็เข้าไปในสวนและพื้นที่เพาะปลูกใกล้เคียงด้วย โดยเฉพาะอย่างยิ่ง พบได้ในระดับความสูงถึง 2,100 เมตร แต่โดยทั่วไปพบได้ที่ระดับความสูงไม่เกิน 1,200 เมตร (นิวกินี) หรือ 1,600 เมตร (หมู่เกาะมาลูกู).
นกชนิดนี้มักไม่พบทั่วไปเนื่องจากการสูญเสียถิ่นที่อยู่และการถูกจับเพื่อการค้าสัตว์ปีก แต่ยังพบได้บ่อยในบางท้องที่ เช่น หมู่เกาะซูลา ฮัลมาเฮรา และบูรู โดยรวมแล้ว สปีชีส์นี้ไม่เชื่อว่ากำลังตกอยู่ในอันตรายทันที จึงถูกจัดให้อยู่ในประเภท กังวลน้อยที่สุด โดย BirdLife International และ IUCN เช่นเดียวกับนกแก้วส่วนใหญ่ นกแก้วราชามาลูกัสอยู่ในภาคผนวกที่สองของ CITES

**การเพาะเลี้ยงนก**
จนกระทั่งเมื่อไม่นานมานี้ มีเพียงชนิดย่อย A. a. amboinensis และ A. a. hypophonius เท่านั้นที่พบเห็นเป็นประจำในวงการการเพาะเลี้ยงนก แต่ปัจจุบันมีสายพันธุ์ A. a. buruensis และ A. a. dorsalis ปรากฏในสวนสัตว์เช่นกัน นกประเภทนี้ได้รับการเพาะพันธุ์ในเชิงพาณิชย์อย่างสม่ำเสมอ เช่นใน เดนมาร์ก

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  BirdLife Species Factsheet-  Oriental Bird Images: Moluccan King Parrot date=2016-03-03   Selected photos
นกกระเรียนมาลูกัน 
หมวดหมู่:นกแห่งหมู่เกาะมาลูกัน หมวดหมู่:นกแห่งปาปัวตะวันตก นกกระเรียนมาลูกัน 
นกกระเรียนมาลูกัน 
หมวดหมู่:กลุ่มสิ่งมีชีวิตที่ตั้งชื่อโดยคอล ฟ็อน ลินเนีย 
หมวดหมู่:นกพื้นเมืองของอินโดนีเซีย