อู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดช กรมอู่ทหารเรือ

อู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดช กรมอู่ทหารเรือ (Mahidol Adulyadej Naval Dockyard) เป็นอู่ต่อเรือของกองทัพเรือไทยในอำเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี อู่นี้ตั้งชื่อตามสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก ผู้ทรงประจำการในกองทัพเรือไทยระหว่างปี พ.ศ. 2455 ถึง พ.ศ. 2457 ซึ่งมีแผนที่จะใช้เป็นฐานเรือดำน้ำของไทยไว้ที่อู่แห่งนี้ในปี พ.ศ. 2568 พลเรือตรี ปิยะ ปฐมบูรณ์ เป็น ผู้อำนวยการอู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดช กรมอู่ทหารเรือ

**ประวัติ**
อู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดช เริ่มต้นจากการประเมินแล้วว่าอู่เรือ 2 แห่งแรกของกองทัพเรือ คืออู่ทหารเรือธนบุรี และอู่ทหารเรือพระจุลจอมเกล้า ไม่สามารถรองรับการซ่อมบำรุงเรือสมัยใหม่ขนาดใหญ่ได้ โดยมีเรือที่ต้องเข้าคิวเพื่อซ่อมบำรุงในอู่แห้งมากถึง 35-40 ลำ และต้องมีระวางน้ำไม่เกิน 5,000 ตัน ความยาวเรือไม่เกิน 120 เมตร ในขณะที่กองทัพเรือมีการจัดหาเรือขนาดใหญ่เพื่อทดแทนเรือแบบเก่าซึ่งไม่สามารถเข้าซ่อมบำรุงที่อู่แห้งของทั้งสองอู่เรือเดิมได้ ทำให้กองทัพเรือพิจารณาหาพื้นที่สำหรับสร้างอู่เรือแห่งใหม่ พบว่าพื้นที่บริเวณอ่าวจุกเสม็ด อำเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรีมีความเหมาะสม เนื่องจากตั้งอยู่ใกล้ฐานทัพเรือสัตหีบที่เป็นกำลังหลักทางเรือ ใกล้กับกองกำลังป้องกันชายฝั่ง มีภูมิประเทศที่สงบจากการป้องกันของเกาะและเขื่อนกั้นคลื่น รวมถึงยังใกล้กับท่าเรือพาณิชย์สัตหีบ และสนามบินอู่ตะเภา สะดวกต่อการส่งกำลังบำรุงทั้งทางอากาศและทางน้ำ สามารถพัฒนาต่อได้ในเชิงพาณิชย์ จึงได้เสนอต่อกระทรวงกลาโหมเพื่อก่อสร้างอู่เรือแห่งใหม่ โดยได้รับการอนุมัติเมื่อวันที่ 7 พฤศจิกายน พ.ศ. 2537 ด้วยวงเงินงบประมาณกว่า 4,000 ล้านบาท เป็นอู่สำหรับซ่อมบำรุงเรือรบขนาดใหญ่ของกองทัพเรือไทย มีศักยภาพรองรับเรือรบขนาดใหญ่มากกว่า 20,000 ตัน (Displacement Ton) และเรือสินค้าขนาดมากกว่า 1 แสนตันกรอส (Gross Tonnage) โดยอู่ได้รับพระราชทานชื่อจาก พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ให้นามว่า "อู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดช" เมื่อวันที่ 27 ธันวาคม พ.ศ. 2538 เพื่อเป็นศิริมงคลต่ออู่เรือ และได้รับพระมหากรุณาธิคุณจากพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ขณะดำรงพระอิสริยยศ สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร เสด็จเป็นผู้แทนพระองค์ไปประกอบพิธีวางศิลาฤกษ์อู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดชเมื่อวันที่ 21 เมษายน พ.ศ. 2541
ในปี พ.ศ. 2560 กองทัพเรือมีแผนที่จะพัฒนาขีดความสามารถในการซ่อมบำรุงเรือดำน้ำที่กองทัพเรือมีแผนจะจัดหามาในพื้นที่ของอู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดช เป็นเนื้อที่ประมาณ 40.78 ไร่ สำหรับการก่อสร้างโรงซ่อมเรือดำน้ำขนาดความกว้าง 50 เมตร ความยาว 100 เมตร ความสูง 25 เมตร ซึ่งมีขนาดสำหรับซ่อมบำรุงเรือดำน้ำชั้นหยวน เอส 26 ที จากประเทศจีนในบริเวณอ่าวสัตหีบใกล้กับจุกเสม็ด

**โครงสร้าง**
ไฟล์:Exercise Ayutthaya 2023 - 2.jpg|thumb|เรือหลวงประจวบคีรีขันธ์ (OPV-552) เป็นเรือที่ได้รับการต่อขึ้นที่อู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดช
อู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดช เป็นหน่วยขึ้นตรงต่อกรมอู่ทหารเรือ มีบุคลากรและกำลังพลในสังกัดประมาณ 805 นาย มีโครงสร้างภายใน ดังนี้- กองบังคับการ
** กองจัดการ
** กองกำลังพล
** กองส่งกำลังบำรุง
** กองการเงิน
** แผนกพระธรรมนูญ- กองแผนและประมาณการช่าง
** แผนกแผนและสำรวจ
** แผนกจัดแผนงาน
** แผนกกำกับการซ่อมสร้าง
** แผนกควบคุมและประเมินราคา
** แผนกออกแบบ- กองควบคุมคุณภาพ
** แผนกตัวเรือ
** แผนกกลจักร
** แผนกไฟฟ้า- กองโรงงานเครื่องกล
** โรงงานเครื่องกล
** โรงงานทดสอบเครื่อง
** โรงงานปรับซ่อมเครื่องยนต์
** โรงงานซ่อมเครื่องจักรช่วย
** โรงงานปรับซ่อมเครื่อปรับอากาศและทำความเย็น- กองโรงงานเรือเหล็ก
** โรงงานเรือเหล็ก
** โรงงานช่างท่อและหม้อน้ำ
** โรงงานโลหะแผ่น
** โรงงานเชื่อมประสาน
** โรงงานพ่นทรายและทาสี
** โรงงานต่อเรือไม้และใยแก้ว- กองโรงงานไฟฟ้า
** โรงงานซ่อมเครื่องไฟฟ้า
** โรงงานเดินสาย
** โรงงานซ่อมอุปกรณ์ไฟฟ้า- กองสนับสนุน
** แผนกบริการ
** แผนกซ่อมบำรุงและโยธา
** แผนกเชือกรอกและการอู่
** แผนกการท่า
** แผนกขนส่ง- กองพัสดุช่าง
** แผนกควบคุมและตรวจสอบ
** แผนกจัดหา
** แผนกคลัง

**การปฏิบัติงานที่สำคัญ**
อู่ราชนาวีมหิดลอดุลยเดช ได้ดำเนินการต่อเรือรบและซ่อมบำรุงใหญ่เรือรบในกองทัพเรือไทยครั้งที่โดดเด่น ได้แก่- ต่อเรือหลวงกระบี่ (เข้าประจำการเมื่อ พ.ศ. 2556) เป็นเรือตรวจการณ์ไกลฝั่งที่สร้างขึ้นที่อู่ต่อเรือ เป็นเรือตรวจการณ์ชั้นริเวอร์ที่ได้รับการดัดแปลง- ซ่อมบำรุงเรือหลวงบางปะกง ที่สร้างในจีนได้รับการปรับปรุงใหม่ที่อู่ต่อเรือแห่งนี้และกลับมาให้บริการอีกครั้งในช่วงต้นปี พ.ศ. 2560- ต่อเรือหลวงประจวบคีรีขันธ์ (พ.ศ. 2560) เป็นเรือตรวจการณ์ไกลฝั่งชุดเรือหลวงกระบี่ลำที่ 2 ที่สร้างขึ้นที่อู่ต่อเรือแห่งนี้

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:อู่ต่อเรือในประเทศไทย
หมวดหมู่:หน่วยงานในสังกัดกองทัพเรือไทย
หมวดหมู่:สถานที่ที่ตั้งชื่อตามพระนามของสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในอำเภอสัตหีบ