สนธิสัญญาชายแดนยูเครน–รัสเซีย

สนธิสัญญาระหว่างยูเครนกับสหพันธรัฐรัสเซียเกี่ยวกับเขตแดนรัฐยูเครน–รัสเซีย (Договір між Україною і Російською Федерацією про українсько-російський державний кордон; Договор между Российской Федерацией и Украиной о российско-украинской государственной границе) เป็นสนธิสัญญาระหว่างประเทศทวิภาคีระหว่างยูเครนกับสหพันธรัฐรัสเซีย ซึ่งกำหนดเส้นพรมแดนทางบกระหว่างทั้งสองประเทศ

**ขอบเขตของสนธิสัญญา**
สนธิสัญญากำหนดให้ "พรมแดนรัฐรัสเซีย–ยูเครน" เป็นเส้นและพื้นผิวแนวตั้งที่ลากผ่านเส้นนี้ โดยแบ่งเขตแดนรัฐ (แผ่นดิน น้ำ ใต้ดิน และน่านฟ้า) ของภาคีสัญญาจากจุดเชื่อมต่อของพรมแดนรัฐของสหพันธรัฐรัสเซีย ยูเครน และสาธารณรัฐเบลารุส ไปจนถึงจุดที่ตั้งอยู่บนชายฝั่งอ่าวตากันร็อก
พรมแดนจะกำหนดตามเส้นทางที่ระบุไว้ในคำอธิบายเส้นทางผ่านพรมแดนรัฐระหว่างสหพันธรัฐรัสเซียกับยูเครน คำอธิบายและแผนที่ของพรมแดนรัฐที่แนบมากับสนธิสัญญาถือเป็นส่วนหนึ่งที่สำคัญ
มีการพิจารณาว่าจุดเชื่อมต่อพรมแดนของยูเครน รัสเซีย และเบลารุสคือ "เนินมิตรภาพ" หรือ "เนินสามพี่น้อง" ซึ่งเป็นจุดเชื่อมต่อชายแดนในหมู่บ้านแซญกิวกา (Сеньківка) ในเขตแชร์นีฮิวของแคว้นแชร์นีฮิว ซึ่งอยู่ภายในอาณาเขตของยูเครนทั้งหมด ตามการจำแนกประเภทอย่างเป็นทางการของสหประชาชาติ จุดเชื่อมต่อสามรัฐนี้ได้รับการกำหนดชื่อเป็น "080 byruua" (เรียงตามลำดับตัวอักษร: by – เบลารุส, ru – รัสเซีย, ua – ยูเครน) อย่างไรก็ตาม จุดเชื่อมต่อนี้ไม่ได้รับการบรรจุไว้ในสนธิสัญญาระหว่างประเทศไตรภาคี

**การลงนามและการให้สัตยาบัน**
เมื่อวันที่ 28 มกราคม พ.ศ. 2546 ในระหว่างการเยือนเคียฟของวลาดิมีร์ ปูติน ประธานาธิบดีแห่งสหพันธรัฐรัสเซีย ได้มีการลงนามสนธิสัญญาเรื่องพรมแดนระหว่างทั้งสองประเทศ ซึ่งได้กำหนดส่วนดินแดนของทั้งสองประเทศไว้
ยูเครนให้สัตยาบันสนธิสัญญาเมื่อวันที่ 20 เมษายน พ.ศ. 2547 และสหพันธรัฐรัสเซียให้สัตยาบันเมื่อวันที่ 22 เมษายน พ.ศ. 2547
ในช่วงระหว่างการลงนามและการให้สัตยาบันสนธิสัญญา เกิดความขัดแย้งบนเกาะตุซลาขึ้น ซึ่งเกิดจากการก่อสร้างเขื่อนของรัสเซียในช่องแคบเคียร์ชจากคาบสมุทรตามันไปยังเกาะตุซลา นักวิเคราะห์เชื่อว่าความขัดแย้งดังกล่าวมีจุดมุ่งหมายเพื่อกดดันยูเครนเกี่ยวกับการกำหนดขอบเขตพรมแดนในช่องแคบเคียร์ชและทะเลอะซอฟ
สนธิสัญญามีผลใช้บังคับในวันที่ 23 เมษายน พ.ศ. 2547 หลังการแลกเปลี่ยนสัตยาบันสาร (instruments of ratification)

**การนำไปปฏิบัติและการละเมิด**
การให้สัตยาบันสัญญาว่าด้วยพรมแดนยูเครน–รัสเซีย ร่วมกับสนธิสัญญาระหว่างยูเครนกับสหพันธรัฐรัสเซียว่าด้วยความร่วมมือในการใช้ทะเลอะซอฟและช่องแคบเคียร์ชเมื่อวันที่ 24 ธันวาคม พ.ศ. 2546 ทำให้การกำหนดเส้นพรมแดนทางบกเป็นทางการตามกฎหมาย เมื่อวันที่ 29 กรกฎาคม พ.ศ. 2553 สนธิสัญญาว่าด้วยการปักปันเขตแดนทางบกระหว่างรัฐยูเครน–รัสเซียมีผลบังคับใช้ สร้างฐานกฎหมายสำหรับการเริ่มกระบวนการกำหนดเส้นพรมแดนทางบกระหว่างรัฐยูเครน–รัสเซีย
ปัญหาการกำหนดเส้นพรมแดนทางบกระหว่างยูเครน–รัสเซียยังคงเป็นปัญหาที่ "ชะงักงัน" ในความสัมพันธ์ทวิภาคีมาหลายปี เป็นเวลาหลายปีที่สหพันธรัฐรัสเซียขัดขวางกระบวนการนี้
เนื่องจากไม่มีมาตรการในการปักปันเขตแดนจากการต่อต้านของสหพันธรัฐรัสเซีย ฝ่ายยูเครนจึงตัดสินใจดำเนินการกำหนดขอบเขตพรมแดนทางบกโดยฝ่ายเดียว การแบ่งเขตพรมแดนโดยตรงดำเนินการตามมติคณะรัฐมนตรีของยูเครนเมื่อวันที่ 14 พฤษภาคม พ.ศ. 2558 เรื่อง "การกำหนดขอบเขตพรมแดนรัฐยูเครน–รัสเซียบนพื้นดิน"
รัสเซียเริ่มการรุกรานยูเครนด้วยโดยกองกำลังติดอาวุธใน พ.ศ. 2557 โดยละเมิดบรรทัดฐานและหลักการพื้นฐานของกฎหมายระหว่างประเทศ ตลอดจนสนธิสัญญาและข้อตกลงทวิภาคีและพหุภาคีหลายฉบับ รวมถึงสนธิสัญญาเกี่ยวกับเขตแดนรัฐยูเครน–รัสเซีย

**ดูเพิ่ม**
 พรมแดนของประเทศยูเครน- พรมแดนของประเทศรัสเซีย- ความสัมพันธ์ยูเครน–รัสเซีย- กำแพงกั้นยูเครน–รัสเซีย

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
 language=uk- language=en
หมวดหมู่:สนธิสัญญาทวิภาคีเกี่ยวข้องกับยูเครน
หมวดหมู่:สนธิสัญญาทวิภาคีเกี่ยวข้องกับรัสเซีย
หมวดหมู่:ประเทศยูเครนในปี พ.ศ. 2546
หมวดหมู่:ประเทศรัสเซียในปี พ.ศ. 2546
หมวดหมู่:เขตแดนยูเครน–รัสเซีย