ประธานพรรคคอมมิวนิสต์จีน

ประธานคณะกรรมาธิการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีน (p=Zhōngguó Gòngchǎndǎng Zhōngyāng Wěiyuánhuì Zhǔxí) คือผู้นำของพรรคคอมมิวนิสต์จีน ตำแหน่งดังกล่าวได้รับการสถาปนาขึ้นในการประชุมสภาแห่งชาติครั้งที่ 8 ใน ค.ศ. 1945 และถูกยกเลิกใน การประชุมสภาแห่งชาติครั้งที่ 12 ใน ค.ศ. 1982 โดยถูกแทนที่ด้วยตำแหน่งเลขาธิการใหญ่ ตำแหน่งที่มีชื่อว่าประธานคณะกรรมาธิการบริหารกลางและประธานคณะกรรมาธิการกลางเคยมีอยู่ในช่วง ค.ศ. 1922–1923 และ ค.ศ. 1928–1931 ตามลำดับ

**ประวัติ**

**ภูมิหลัง**
หลังการก่อตั้งพรรคคอมมิวนิสต์จีน เฉิน ตู๋ซิ่ว ผู้นำคนแรกของพรรค ดำรงตำแหน่งต่าง ๆ รวมถึงเลขาธิการสำนักงานกลาง ประธานคณะกรรมาธิการบริหารกลาง (c=中央执行委员会委员长) และเลขาธิการใหญ่คณะกรรมาธิการกลาง ระหว่างวันที่ 11 ถึง 22 มกราคม ค.ศ. 1925 การประชุมสภาแห่งชาติครั้งที่ 4 ของพรรคคอมมิวนิสต์จีนได้ออกข้อมติ 11 ฉบับ รวมถึงการแก้ไขธรรมนูญของพรรคคอมมิวนิสต์จีน เพื่อสรุปประสบการณ์การปฏิวัติที่ได้รับในช่วงแนวร่วมครั้งแรก ประธานคณะกรรมาธิการบริหารกลางได้รับการแต่งตั้งใหม่เป็นเลขาธิการใหญ่ และเฉิน ตู๋ซิ่วได้รับเลือกตั้งเป็นเลขาธิการใหญ่ของคณะกรรมาธิการกลางและผู้อำนวยการกรมองค์การกลาง
ในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1935 ระหว่างการเดินทัพทางไกลของกองทัพแดง เกิดการถกเถียงเกี่ยวกับเส้นทางเดินทัพต่อไปของกองทัพ หลัง中国工农红军第一方面军 และ中国工农红军第四方面军 มาบรรจบกันที่เมืองเหมากง เหมา เจ๋อตงสั่งการให้ส่วนหนึ่งของกองทัพแดงแนวหน้าที่หนึ่งมุ่งหน้าขึ้นเหนือไปยังฉ่านซี ขณะที่จาง กั๋วเทาสั่งการกองทัพแดงแนวหน้าที่สี่มุ่งหน้าลงใต้ไปยังเสฉวน วันที่ 5 ตุลาคม ค.ศ. 1935 จางก่อตั้ง "คณะกรรมาธิการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีน" ที่แยกออกมา (ในประวัติศาสตร์เรียกว่า "คณะกรรมาธิการกลางชุดที่สอง") ในจัวมู่เตียว อำเภอหมาเอ่อร์คัง มณฑลเสฉวน จางได้รับแต่งตั้งเป็น "ประธานคณะกรรมาธิการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีน" ถือเป็นการปรากฏขึ้นครั้งแรกของตำแหน่ง "ประธานคณะกรรมาธิการกลาง" ภายในพรรคคอมมิวนิสต์จีน อย่างไรก็ตาม ภายใต้อิทธิพลขององค์การคอมมิวนิสต์สากล (โคมินเทิร์น) และคณะกรรมาธิการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีน จางถูกบังคับให้ยุบคณะกรรมาธิการกลาง "ชุดที่สอง" ของเขา วันที่ 6 มิถุนายน ค.ศ. 1936 จางประกาศยุบ "คณะกรรมาธิการกลางชุดที่สอง" อย่างเป็นทางการและลาออกจากตำแหน่ง "ประธานพรรค" ตำแหน่งที่ไม่ได้รับการยอมรับอย่างเป็นทางการจากพรรคคอมมิวนิสต์จีน เหมา เจ๋อตงเป็นประธานคณะกรรมาธิการกลางคนแรกที่ได้รับการยอมรับจากพรรคคอมมิวนิสต์จีน"

**การสถาปนา**
เพื่อป้องกันการแตกแยกเพิ่มเติมภายในพรรคคอมมิวนิสต์จีน กรมการเมืองได้ประชุมกันในวันที่ 20 มีนาคม ค.ศ. 1943 และมีมติให้สำนักเลขาธิการประกอบด้วย เหมา เจ๋อตง, หลิว เช่าฉี และเหริน ปี้ฉือ โดยเหมาดำรงตำแหน่งประธานทั้งกรมการเมืองและสำนักเลขาธิการ นอกเหนือจากการเป็นผู้นำโรงเรียนส่วนกลางพรรค (Central Party School) ด้วย ในฐานะผู้มาแทนที่เขา เหมาซึ่งเป็นผู้นำโดยพฤตินัยของพรรคมาตั้งแต่การเดินทัพทางไกลได้รับแต่งตั้งเป็น ประธานกรมการเมืองแห่งคณะกรรมาธิการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีน (c=中国共产党中央政治局主席) การประชุมสภาแห่งชาติพรรคคอมมิวนิสต์จีนครั้งที่ 7 นำตำแหน่ง ประธานคณะกรรมาธิการกลาง เข้าสู่ธรรมนูญพรรค และใน ค.ศ. 1956 เลขาธิการใหญ่ได้รับมอบหมายให้บริหารงานสำนักเลขาธิการประจำวัน
ประธานได้รับการเลือกตั้งโดยคณะกรรมาธิการกลางในการประชุมเต็มคณะและมีอำนาจเต็มเหนือคณะกรรมาธิการกลาง กรมการเมือง และคณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมือง ธรรมนูญพรรค ค.ศ. 1956 กำหนดตำแหน่งรองประธานหลายคนขึ้น ตั้งแต่ ค.ศ. 1945 สมาชิกของสำนักเลขาธิการได้ปฏิบัติหน้าที่เสมือนรองประธานอยู่แล้ว หลิว เช่าฉีเป็นรองประธานที่มีตำแหน่งสูงสุดตั้งแต่ปี ค.ศ. 1956 ถึง 1966
ธรรมนูญพรรคคอมมิวนิสต์จีน ค.ศ. 1969 (รับรองโดยการประชุมสภาแห่งชาติครั้งที่ 9) กำหนดตำแหน่งรองประธานเพียงคนเดียว เพื่อมอบอำนาจมากขึ้นให้แก่หลิน เปียวในฐานะผู้สืบทอดตำแหน่งของเหมา รัฐธรรมนูญ ค.ศ. 1973 (รับรองโดยการประชุมสภาแห่งชาติครั้งที่ 10) นำระบบรองประธานหลายคนกลับมาใช้ใหม่ ใน ค.ศ. 1976 ฮฺว่า กั๋วเฟิงได้รับแต่งตั้งเป็นรองประธานคนแรกของคณะกรรมาธิการกลาง ตำแหน่งที่ก่อนหน้านี้หลิว เช่าฉีเคยดำรงโดยไม่เป็นทางการตั้งแต่ ค.ศ. 1956 ถึง 1966 โจว เอินไหลตั้งแต่ ค.ศ. 1973 ถึง 1975 และเติ้ง เสี่ยวผิงใน ค.ศ. 1975 ในฐานะ "รองประธานผู้รับผิดชอบงานประจำวันของคณะกรรมาธิการกลาง"
รัฐธรรมนูญ ค.ศ. 1975 เสริมสร้างอิทธิพลของพรรคที่มีต่อรัฐ สภากลาโหมประเทศแห่งชาติถูกยุบ มาตรา 15 กำหนดให้ประธานเป็นผู้บัญชาการทหารสูงสุดของกองทัพปลดปล่อยประชาชน ("ประธานคณะกรรมาธิการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีนเป็นผู้นำกองทัพทั้งหมดของประเทศ")"

**การยุบเลิก**
แม้ฮฺว่า กั๋วเฟิงจะสืบทอดตำแหน่งประธานพรรคต่อจากเหมา แต่ภายใน ค.ศ. 1978 เขาก็เสียอำนาจให้กับรองประธานเติ้ง เสี่ยวผิง ผู้ซึ่งในขณะนั้นได้กลายเป็นผู้นำโดยพฤตินัยของจีน ในคริสต์ทศวรรษ 1980 ผู้นำพรรคคอมมิวนิสต์จีนปรารถนาจะป้องกันไม่ให้ผู้นำคนเดียวผงาดขึ้นมาอยู่เหนือพรรค เหมือนที่เหมาได้เคยทำ
วันที่ 1 กันยายน ค.ศ. 1982 พรรคคอมมิวนิสต์จีนจัดการประชุมใหญ่ครั้งที่ 12 ซึ่งในระหว่างการประชุมได้มีมติแก้ไขธรรมนูญของพรรคคอมมิวนิสต์จีนเพื่อยกเลิกตำแหน่งประธานคณะกรรมาธิการกลาง โดยคงไว้เพียงบทบาทของเลขาธิการใหญ่คณะกรรมาธิการกลาง และมีมติกำหนดว่าหน้าที่รับผิดชอบของเลขาธิการใหญ่จะรวมถึงการเรียกประชุมกรมการเมืองขคณะกรรมาธิการกลางและคณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมือง รวมถึงการเป็นประธานในการดำเนินงานของสำนักเลขาธิการคณะกรรมาธิการกลาง หู เย่าปัง ประธานพรรคคนสุดท้ายของพรรคได้ย้ายไปดำรงตำแหน่งเลขาธิการใหญ่

**รายนามผู้ดำรงตำแหน่งประธานพรรคคอมมิวนิสต์จีน**

**ประธานคณะกรมการเมืองกลาง**

**ประธานคณะกรรมาธิการกลาง**

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:การเมืองจีน