ค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า

ค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า (Phramahachedsadharajchao Camp) หรือ ค่ายแสมสาร (Camp Samae San) เป็นค่ายทหารที่ตั้งหลักของกองพลนาวิกโยธิน และหน่วยในสังกัดอื่น ๆ ของหน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน กองทัพเรือไทย ตั้งอยู่ในตำบลพลูตาหลวง อำเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี 
ในอดีตเป็นที่ตั้งของหน่วยทหารบกสหรัฐในช่วงสงครามเวียดนาม โดยถูกเรียกขานว่า ค่ายแสมสาร

**ประวัติ**
ค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า เดิมชื่อว่า ค่ายแสมสาร ซึ่งก่อตั้งขึ้นโดยกองทัพสหรัฐในช่วงสงครามเวียดนาม เป็นส่วนหนึ่งของ ท่าเรือสัตหีบและศูนย์ส่งกำลังบำรุง (Sattahip port and Logistical Complex)  ของกองทัพสหรัฐ ตั้งอยู่ระหว่างสนามบินอู่ตะเภา และท่าเรือน้ำลึกสัตหีบ
ไฟล์:USACE LNO trip slides Vietnam 15.125.jpg|left|thumb|อาคารกองบัญชาการในค่ายแสมสาร ขณะกำลังก่อสร้างโดยกองพันทหารช่างที่ 538 ของกองทัพบกสหรัฐ
ค่ายแสมสารเริ่มต้นก่อสร้างในเดือนเมษายน พ.ศ. 2510 โดยมีกองร้อยดีของกองพันทหารช่างที่ 538 (ก่อสร้าง) (538th Engineer Battalion (Construction)) โดยรูปแบบฐานจะเป็นฐานทัพที่สามารถรองรับกำลังพลได้ 1,800 นาย พร้อมด้วยคลังเก็บของ และอุปกรณ์อำนวยความสะดวกด้านวิศวกรรม ซึ่งหลังจากการก่อสร้างทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 304 เสร็จสิ้น หน่วยที่เหลือของกองพันทหารช่างที่ 538 ได้ย้ายที่ตั้งมายังค่ายแสมสารเพื่อช่วยกองร้อยดีก่อสร้างในเดือนพฤศจิกายน พ.ศ. 2511 โดยระหว่างการก่อสร้าง ได้ใช้ดินในการบดอัดก่อสร้างฐานรากของค่ายแสมสารรวมถึงถนนลาดยางความยาว 8 ไมล์จำนวน 2.5 ล้านลูกบาก์หลา และใช้แผ่นพื้นขนาด 11.9 ล้านตารางฟุตสำหรับการก่อสร้างอาคารและสิ่งปลูกสร้างอื่น ๆ
สำหรับส่วนปฏิบัตงานและใช้งานประกอบไปด้วยพื้นที่สำนักงานจำนวน 57,000 ตารางฟุต โกดังและพื้นที่เก็บของขนาด 1 ล้านตารางฟุต และพื้นที่สำหรับซ่อมบำรุงยานยนต์ขนาด 500,000 ตารางฟุต พื้นที่ทั้งหมดถูกป้องกันด้วยรั้วความยาว 7 ไมล์ รวมถึงการวางระบบสาธารณูปโภคพื้นฐานที่ทันสมัยในพื้นที่ด้วยการสร้างระบบกระจายน้ำประปาและน้ำทิ้ง พร้อมด้วยสถานียกระดับน้ำ (lift station) จำนวน 6 แห่ง และระบบจ่ายไฟฟ้าหลักขนาด 12,000 โวลต์
โรงภาพยนตร์ขนาด 500 ที่นั่งที่กำลังก่อสร้างอยู่ที่ค่ายแสมสาร
โบสถ์คริสต์ภายในค่ายแสมสารขณะกองทัพสหรัฐใช้งานฐาน
ภายในประกอบไปด้วยสิ่งอำนวยความสะดวกหลักต่าง ๆ สำหรับทหารสหรัฐ คือ ที่พักพลทหารจำนวน 55 หลังพร้อมกับอาคารที่เกี่ยวข้อง โรงอาหารความจุ 750 คนจำนวน 2 หลัง สำนักงานไปรษณีย์ ห้องสมุด โรงภาพยนตร์ โบสถ์คริสต์ สำนักงานด้านการเงิน โรงยิม สนามกีฬาประเภทต่าง ๆ เช่น ฟุตบอล ลู่วิ่ง ซอฟต์บอล บาสเก็ตบอล และลานโบวลิ่ง เป็นต้น
พิธีเปิดค่ายแสมสารมีขึ้นในวันที่ 15 พฤษภาคม พ.ศ. 2513 หลักจากใช้ระยะเวลาในการก่อสร้างประมาณ 3 ปี งบประมาณในการก่อสร้างทั้งหมดประมาณ 7.6 ล้านเหรียญดอลลาร์สหรัฐ
มีหน่วยที่เข้าประจำการในเวลานั้น ประกอบไปด้วย- Area Materiel Supply Facility- บริษัทเฟดเดอรัลอิเล็คทริค (Federal Electric Corporation: FEC)- HHC Terminal- HHC Terminal Command Deep Water Port- HHC MACTHAI- MACTHAI SPT GP- บริษัท เพจ คอมมูนิเคชั่น เอ็นจิเนียริ่ง จำกัด (Page Communications Engineers, Inc.)- ห้องปฏิบัติการพิสูจน์เอกลักษณ์บุคคลกลางสหรัฐ ประจำประเทศไทย (U.S. Army Central Identification Laboratory: USA CIL THAI) – เริ่มปฏิบัติการวันที่ 24 มีนาคม พ.ศ. 2516- U.S. Army Support- ยูซ่าไทย (USARSUPTHAI) – ยุติปฏิบัติการในวันที่ 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2517- รองหัวหน้าฝ่ายความมั่นคง แผนงาน และปฏิบัติการ ยูซ่าไทย (USARSUPTHAI DCSSPO)- ศูนย์สื่อสาร กองบัญชาการการสื่อสารทางยุทธศาสตร์กองทัพบกสหรัฐ (USASTRATCOM Comm Center)- สำนักทดสอบกิจกรรม การวัด และการวินิจฉัยอุปกรณ์กองทัพบกสหรัฐ (U.S. Army Test, Measurement, and Diagnostic Equipment Activity: USATA)- กองบัญชาการส่งกำลังบำรุงที่ 9 (9th Logistical Command) – ย้ายจากนครราชสีมามาเมื่อมีนาคม พ.ศ. 2512 และถูกยุบเลิกเมื่อ 12 มิถุนายน พ.ศ. 2513- 9th Terminal Command- 13th AF Liasion NCO- 16th Infantry- หมู่ทหารสื่อสารที่ 29 (29th Signal Group)- กองร้อยทหารช่างที่ 142 (142nd Enginner Company)- กองร้อยทหารช่างที่ 145 (145th Engineer Company)- กองร้อยทหารสื่อสารที่ 207 (207th Signal Company)- กองร้อยสารวัตรทหารที่ 219 (219th Military Police Company: MPCo)- กองร้อยทหารขนส่งที่ 229 (229th Transportation Company)- กองร้อยทหารขนส่งที่ 233 (233rd Transportation Company)- กองร้อยทหารขนส่งที่ 260 (260th Transportation Company) – ถูกยุบเลิกเมื่อ  31 ตุลาคม พ.ศ. 2518- กองร้อยสารวัตรทหารที่ 281 (281st Military Police Company: MPCo)- กองร้อยทหารขนส่งที่ 313 (13th Transportation Company) – ถูกยุบเลิกเมื่อ 31 มีนาคม พ.ศ. 2515- กองพันทหารสื่อสารที่ 379 (379th Signal Battalion)- 449th Term Battalion- กองพันขนส่งที่ 519 (519th Transportation Battalion)- กองพันก่อสร้างที่ 537 (537th Engineer Battalion) - กองพันก่อสร้างที่ 538 (538th Engineer Battalion)
** หมวด ดี กองพันก่อสร้างที่ 358 (538th Engineer Battalion Paltoon D)- กองพันซ่อมบำรุงที่ 562 (562nd LT Maintenance) – ประจำการ 12 มกราคม พ.ศ. 2510 – 25 มิถุนายน พ.ศ. 2514- กองพันทหารขนส่งที่ 640 (640th Transportation Battalion)- ส่วนแยกทหารขนส่งที่ 604 (เรือลากจูง) (604th Transportation Detachment (Tugboat))- กองร้อยทหารช่างที่ 697 (ท่อส่ง) (697th Engineer Company (Pipeline))
จากรายงานใน ASEAN-Indochina Relations Since 1975: The Politics of Accommodation ซึ่งรวบรวมและเผยแพร่โดยมหาวิทยาลัยแห่งชาติออสเตรเลีย ระบุไว้ว่ากำลังทหารสหรัฐในค่ายแสมสารมีจำนวนถึง 1,200 นาย ก่อนที่รัฐบาลไทยจะร้องขอให้กองกำลังทั้งหมดของสหรัฐถอนกำลังออกจาประเทศไทยในเดือนมีนาคม พ.ศ. 2519 คงเหลือแต่กำลังส่วนสำคัญเท่านั้นที่ยังคงอยู่ และมีการถอนกำลังชุดสุดท้ายในช่วงเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2519
ต่อมาค่ายแสมสารได้ถูกใช้งานโดยรัฐบาลไทย เพื่อใช้เป็นที่ตั้งทางทหารของกรมนาวิกโยธิน โดยในปี พ.ศ. 2520 ได้ย้ายกรมทหารราบที่ 1 กรมผสมนาวิกโยธินจากที่ตั้งเดิมค่ายกรมหลวงชุมพรมาอยู่ที่ค่ายแสมสารซึ่งเป็นที่ตั้งเดิมของทหารช่างสหรัฐ และในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2521 ได้ย้ายกองพันทหารราบที่ 1 กรมทหารราบที่ 1 กรมนาวิกโยธิน (พัน.ร.1 กรม ร.1 นย.) จากที่ตั้งเดิมอ่าวเตยงามมาตั้งที่ค่ายแสมสาร
ค่ายแสมสารได้เป็นที่ตั้งของกองพลนาวิกโยธินที่ได้ปรับขยายขนาดกรมนาวิกโยธิน โดยก่อตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 1 เมษายน พ.ศ. 2532 เป็นหน่วยขึ้นตรงต่อหน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน มีหน้าที่ในการปฏิบัติการทำลายข้าศึกและควบคุมพื้นที่ด้วยการปฏิบัติการยุทธสะเทินน้ำสะเทินบก การปฏิบัติการรบทางบก และการรบพิเศษ
จากนั้น ค่ายแสมสาร ได้รับโปรดเกล้าจากพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร พระราชทานพระบรมราชานุญาตให้ใช้พระราชสมัญญาของพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว ชื่อว่า ค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า โดยใช้ชื่อภาษาอังกฤษว่า Phramahachedsadharajchao Camp เมื่อวันที่ 18 มีนาคม พ.ศ. 2542
ปัจจุบัน ค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้ายังถูกเรียกขานโดยกองทัพสหรัฐในชื่อว่า ค่ายแสมสาร ซึ่งเป็นชื่อเดิมของค่ายในการฝึกร่วมต่าง ๆ ระหว่างไทยและสหรัฐ

**หน่วยภายใน**
ค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า ประกอบด้วยที่ตั้งทางทหารของหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินต่าง ๆ ดังนี้- กองพลนาวิกโยธิน หน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน- กรมทหารราบที่ 1 กองพลนาวิกโยธิน- กองพันทหารราบที่ 1 รักษาพระองค์ กรมทหารราบที่ 1 กองพลนาวิกโยธิน- กองพันทหารราบที่ 3 กรมทหารราบที่ 1 กองพลนาวิกโยธิน- กองพันทหารราบที่ 5 กรมทหารราบที่ 2 กองพลนาวิกโยธิน- กองพันรถถัง กองพลนาวิกโยธิน- กองร้อยกองบัญชาการ กองพลนาวิกโยธิน- กองร้อยสารวัตร กองพลนาวิกโยธิน

**สิ่งอำนวยความสะดวก**

**สนามยิงปืน**
นาวิกโยธินไทยและสหรัฐ ฝึกยิงปืนร่วมกันที่สนามยิงปืน ค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า
สนามยิงปืน ค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า ตั้งอยูในพื้นที่ของค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า เป็นสถานที่สำหรับฝึกฝนการใช้อาวุธปืนของนาวิกโยธิน โดยเปิดให้ประชาชนเข้าร่วมใช้งานได้ในการแข่งขันต่าง ๆ ที่ทางหน่วยบัญชาการนาวิกโยธินได้จัดแข่งขันขึ้น โดยการฝึกซ้อมด้วยกระสุนจริงขนาดใหญ่ของค่ายจะดำเนินการฝึกที่สนามฝึกหมายเลข 16 ในอำเภอเขาคิชฌกูฎ จังหวัดจันทบุรี

**สถานีเรดาร์ฝนหลวงสัตหีบ**
สถานีเรดาร์ฝนหลวงสัตหีบ เป็นสถานีเรดาร์แบบประจำที่ ชนิด S Band ย่านความถี่ 2.8 GHz ที่ตั้งอยู่ในพื้นที่ของค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า สังกัดกรมฝนหลวงและการบินเกษตร ใช้สำหรับการตรวจสอบและติดตามกลุ่มเมฆบนท้องฟ้าเพื่อใช้วางแผนในการปฏิบัติการฝนหลวงและพยากรณ์การเกิดฝนฟ้าคะนอง และการใช้งานทางอุตุนิยมวิทยาอื่น ๆ

**หาดค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า**
หาดค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า เป็นชายหาดในพื้นที่ของค่ายพระมหาเจษฎาราชเจ้า เปิดให้บริการนักท่องเที่ยวสามารถเข้ามาพักผ่อนทั้งรูปแบบไปกลับ และสามารถค้างคืนได้ โดยแจ้งที่กองรักษาการณ์ว่าจะเข้ามาเที่ยวชายหาดของค่าย พื้นที่ภายในประกอบไปด้วยสิ่งอำนวยความสะดวกของทางค่ายที่เตรียมไว้ ทั้งร้านอาหาร ห้องน้ำ และพื้นที่พักแรม ซึ่งชายหาดจะสามารถพักผ่อนได้ตามพื้นที่ที่กำหนด หากค้างคืนสามารถกางเต็นท์ได้ และมีห้องพักให้บริการแต่ควรจองล่วงหน้า

**ระเบียงภาพ**

**ดูเพิ่ม**
 กองพันรถสะเทินน้ำสะเทินบก กองพลนาวิกโยธิน- ฐานทัพเรือสัตหีบ

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในอำเภอสัตหีบ
พระมหาเจษฎาราชเจ้า