ศาลในประเทศญี่ปุ่น

ศาลในประเทศญี่ปุ่น (裁判所, Courts in Japan) เป็นอำนาจฝ่ายตุลาการของประเทศญี่ปุ่น ปัจจุบันศาลของประเทศญี่ปุ่นประกอบด้วยศาลสูงสุดและศาลชั้นรอง (ศาลสูง ศาลภาค ศาลครอบครัว และศาลแขวง) (มาตรา 76 ของรัฐธรรมนูญแห่งประเทศญี่ปุ่น)
พระราชบัญญัติศาลระบุว่าศาลยุติธรรมประกอบด้วยศาลสูงสุดจำนวนหนึ่งศาลและบรรดาศาลชั้นรอง ทั่วประเทศมีศาลสูงสุดเพียงแห่งเดียวตั้งอยู่ในกรุงโตเกียว ผู้พิพากษาศาลชั้นรองมีสี่ประเภท ได้แก่ ประธาลศาลสูง, ผู้พิพากษา, ผู้ช่วยผู้พิพากษา และผู้พิพากษาศาลแขวง

**ศาลสูงสุด (最高裁判所)**
อาคารศาลฎีกา กรุงโตเกียว
ศาลสูงสุดของญี่ปุ่นมีอำนาจในด้านต่าง ๆ ได้แก่
# อำนาจพิจารณาคดี (裁判権)
#:ศาลสูงสุดมีอำนาจพิจารณาเกี่ยวกับการรับอุทธรณ์คดีที่กำหนดไว้ในกฎหมาย (มาตรา 7 แห่งพรบ.ศาล)
# อำนาจออกกฎระเบียบ (規則制定権)
#:ศาลสูงสุดมีอำนาจกำหนดระเบียบที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการพิจารณาคดี, ทนายความ, ระเบียบภายในของศาล (มาตรา 77 แห่งรัฐธรรมนูญ)
# อำนาจบริหารงานตุลาการ (司法行政権)
#:การจัดตั้งและบริหารงานศาลถือเป็นหน้าที่ด้านการบริหารงานตุลาการ ซึ่งภายใต้รัฐธรรมนูญญี่ปุ่น อำนาจบริหารงานตุลาการเป็นของศาลทุกระดับ ซึ่งจะดำเนินการผ่านที่ประชุมผู้พิพากษา ในส่วนของการกำกับดูแลการบริหารงานตุลาการ ศาลสูงสุดมีอำนาจในฐานะเป็นหน่วยงานสูงสุดในการกำกับดูแล (มาตรา 80 แห่งพรบ.ศาล)

**ศาลชั้นรอง (下級裁判所)**
หมายถึงศาลที่จัดตั้งขึ้นตามกฎหมาย และอยู่ภายใต้ศาลสูงสุดทั้งในแง่ของลำดับชั้นในการพิจารณาคดีและการบริหารงานตุลาการ ศาลชั้นรองมีสามประเภท ได้แก่:- ศาลสูง (高等裁判所 High Court) เทียบได้กับชั้นศาลอุทธรณ์ของไทย- ศาลภาค (地方裁判所 District Court) และศาลครอบครัว (家庭裁判所 Family Court) เทียบได้กับชั้นศาลจังหวัดของไทย- ศาลแขวง (簡易裁判所 Summary Court) เทียบได้กับชั้นศาลแขวงของไทย
ศาลสูงสามารถมีสาขา (支部) ส่วนศาลภาคและศาลครอบครัวสามารถมีทั้งสาขา (支部) หรือสำนักงานย่อย (出張所) แต่ในปัจจุบัน สาขาของศาลภาคและศาลครอบครัวทั้งหมดถูกรวมให้อยู่ในที่เดียวกัน สำนักงานย่อยจะมีเพียงหน่วยของศาลครอบครัว สาเหตุที่ศาลภาคไม่มีสำนักงานย่อยเลย เป็นเพราะมีกฎระเบียบกำหนดว่า "การพิจารณาคดีต้องกระทำที่ที่ตั้งของศาลหรือที่สาขาของศาล" และหากไม่มีห้องพิจารณาคดี การพิจารณาคดีของศาลภาคก็ไม่สามารถดำเนินการได้

**เขตอำนาจศาลชั้นรอง**

**เขตอำนาจศาลสูงโตเกียว**
ประกอบด้วย ศาลสูงและศาลสูงคดีทรัพย์สินทางปัญญา 1 แห่ง, ศาลภาคและศาลครอบครัว 11 แห่ง, ศาลแขวง 107 แห่ง- ศาลสูงโตเกียว (東京高等裁判所) และศาลสูงคดีทรัพย์สินทางปัญญา (知的財産高等裁判所)
** ศาลภาคโตเกียว, ศาลครอบครัวโตเกียว
** ศาลภาคโยโกฮามะ, ศาลครอบครัวโยโกฮามะ
** ศาลภาคไซตามะ, ศาลครอบครัวไซตามะ
** ศาลภาคชิบะ, ศาลครอบครัวชิบะ
** ศาลภาคมิโตะ, ศาลครอบครัวมิโตะ
** ศาลภาคอุตสึโนะมิยะ, ศาลครอบครัวอุตสึโนะมิยะ
** ศาลภาคมาเอะบาชิ, ศาลครอบครัวมาเอะบาชิ
** ศาลภาคชิซุโอกะ, ศาลครอบครัวชิซุโอกะ
** ศาลภาคโคฟุ, ศาลครอบครัวโคฟุ
** ศาลภาคนางาโนะ, ศาลครอบครัวนางาโนะ
** ศาลภาคนีงาตะ, ศาลครอบครัวนีงาตะ

**เขตอำนาจศาลสูงโอซากะ**
ประกอบด้วย ศาลสูง 1 แห่ง, ศาลภาคและศาลครอบครัว 6 แห่ง, ศาลแขวง 57 แห่ง- ศาลสูงโอซากะ (大阪高等裁判所)
** ศาลภาคโอซากะ, ศาลครอบครัวโอซากะ
** ศาลภาคเกียวโต, ศาลครอบครัวเกียวโต
** ศาลภาคโกเบ ศาลครอบครัวโกเบ
** ศาลภาคนาระ, ศาลครอบครัวนาระ
** ศาลภาคโอตสึ, ศาลครอบครัวโอตสึ
** ศาลภาควากายามะ, ศาลครอบครัววากายามะ

**เขตอำนาจศาลสูงนาโงยะ**
ประกอบด้วย ศาลสูง 1 แห่ง, ศาลภาคและศาลครอบครัว 6 แห่ง, ศาลแขวง 42 แห่ง- ศาลสูงนาโงยะ (名古屋高等裁判所)
** ศาลภาคนาโงยะ ศาลครอบครัวนาโงยะ
** ศาลภาคสึ, ศาลครอบครัวสึ
** ศาลภาคกิฟุ, ศาลครอบครัวกิฟุ
** ศาลภาคฟุกุอิ, ศาลครอบครัวฟุกุอิ
** ศาลภาคคานาซาวะ, ศาลครอบครัวคานาซาวะ
** ศาลภาคโทยามะ, ศาลครอบครัวโทยามะ

**เขตอำนาจศาลสูงฮิโรชิมะ**
ประกอบด้วย ศาลสูง 1 แห่ง, ศาลภาคและศาลครอบครัว 5 แห่ง, ศาลแขวง 41 แห่ง- ศาลสูงฮิโรชิมะ (広島高等裁判所)
** ศาลภาคฮิโรชิมะ, ศาลครอบครัวฮิโรชิมะ
** ศาลภาคยามางูจิ, ศาลครอบครัวยามางูจิ
** ศาลภาคโอกายามะ, ศาลครอบครัวโอกายามะ
** ศาลภาคทตโตริ, ศาลครอบครัวทตโตริ
** ศาลภาคมัตสึเอะ, ศาลครอบครัวมัตสึเอะ

**เขตอำนาจศาลสูงฟุกุโอกะ**
ประกอบด้วย ศาลสูง 1 แห่ง, ศาลภาคและศาลครอบครัว 8 แห่ง, ศาลแขวง 82 แห่ง- ศาลสูงฟุกุโอกะ (福岡高等裁判所)
** ศาลภาคฟุกุโอกะ, ศาลครอบครัวฟุกุโอกะ
** ศาลภาคซากะ, ศาลครอบครัวซากะ
** ศาลภาคนางาซากิ ศาลครอบครัวนางาซากิ
** ศาลภาคโออิตะ, ศาลครอบครัวโออิตะ
** ศาลภาคคุมาโมโตะ ศาลครอบครัวคุมาโมโตะ
** ศาลภาคคาโงชิมะ, ศาลครอบครัวคาโงชิมะ
** ศาลภาคมิยาซากิ, ศาลครอบครัวมิยาซากิ
** ศาลภาคนาฮะ, ศาลครอบครัวนาฮะ

**เขตอำนาจศาลสูงเซ็นได**
ประกอบด้วย ศาลสูง 1 แห่ง, ศาลภาคและศาลครอบครัว 6 แห่ง, ศาลแขวง 51 แห่ง- ศาลสูงเซ็นได (仙台高等裁判所)
** ศาลภาคเซ็นได ศาลครอบครัวเซ็นได
** ศาลภาคฟุกุชิมะ, ศาลครอบครัวฟุกุชิมะ
** ศาลภาคยามากาตะ ศาลครอบครัวยามากาตะ
** ศาลภาคโมริโอกะ, ศาลครอบครัวโมริโอกะ
** ศาลภาคอากิตะ, ศาลครอบครัวอากิตะ
** ศาลภาคอาโอโมริ, ศาลครอบครัวอาโอโมริ

**เขตอำนาจศาลสูงซัปโปโระ**
ประกอบด้วย ศาลสูง 1 แห่ง, ศาลภาคและศาลครอบครัว 4 แห่ง, ศาลแขวง 33 แห่ง- ศาลสูงซัปโปโระ (札幌高等裁判所)
** ศาลภาคซัปโปโระ, ศาลครอบครัวซัปโปโระ
** ศาลภาคฮาโกดาเตะ, ศาลครอบครัวฮาโกดาเตะ
** ศาลภาคอาซาฮิกาวะ, ศาลครอบครัวอาซาฮิกาวะ
** ศาลภาคคุชิโระ, ศาลครอบครัวคุชิโระ

**เขตอำนาจศาลสูงทากามัตสึ**
ประกอบด้วย ศาลสูง 1 แห่ง, ศาลภาคและศาลครอบครัว 4 แห่ง, ศาลแขวง 25 แห่ง- ศาลสูงทากามัตสึ (高松高等裁判所)
** ศาลภาคทากามัตสึ ศาลครอบครัวทากามัตสึ
** ศาลภาคโทกูชิมะ, ศาลครอบครัวโทกูชิมะ
** ศาลภาคโคจิ, ศาลครอบครัวโคจิ
** ศาลภาคมัตสึยามะ, ศาลครอบครัวมัตสึยามะ

**การบันทึกภาพในห้องพิจารณาคดี**
การถ่ายภาพและบันทึกเสียงในห้องพิจารณาคดีเคยได้รับอนุญาต แต่เนื่องจากนักข่าวบางคนละเมิดคำสั่งของผู้พิพากษาและมีพฤติกรรมที่รุนแรง ทำให้เกิดความวุ่นวายในห้องพิจารณาคดี ส่งผลให้มีการบังคับใช้ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 215 เมื่อวันที่ 1 มกราคม 1949 ซึ่งกำหนดให้การถ่ายภาพในศาลต้องได้รับอนุญาตจากศาล และโดยทั่วไปแล้ว ห้ามถ่ายภาพทั้งก่อนและระหว่างการพิจารณาคดี ยกเว้นบางกรณี ส่วนในคดีแพ่ง มีการบังคับใช้ ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 11 ในปี 1956 ด้วยเหตุผลเดียวกัน
ต่อมาในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1987 มีการผ่อนปรนกฎบางประการภายใต้เงื่อนไข เช่น ต้องได้รับอนุญาตจากผู้พิพากษา สามารถถ่ายภาพได้ไม่เกินสองนาทีก่อนเริ่มพิจารณาคดี และต้องเป็นหลังจากผู้พิพากษาขึ้นบัลลังก์แล้ว, ในคดีอาญาต้องไม่มีจำเลยอยู่ในห้องพิจารณาคดีขณะถ่ายภาพ, การถ่ายภาพต้องทำจากด้านหลังของห้องพิจารณาคดี โดยให้บัลลังก์อยู่ในแนวกึ่งกลางของภาพ, มีการกำหนดให้ใช้ช่างภาพจากสื่อมวลชนที่เป็นสมาชิกสโมสรผู้สื่อข่าว และอนุญาตเพียงหนึ่งคนสำหรับกล้องถ่ายภาพนิ่ง และหนึ่งคนสำหรับกล้องวิดีโอ, ห้ามใช้แสงสว่างเสริมและห้ามบันทึกเสียง
แม้ว่าการถ่ายภาพจะไม่ได้รับอนุญาต แต่การวาดภาพด้วยมือยังคงได้รับอนุญาต ส่งผลให้สื่อมวลชนนำศิลปินเข้าสังเกตการณ์เพื่อถ่ายทอดบรรยากาศในห้องพิจารณาคดีผ่านภาพวาด ซึ่งนำไปสู่การเกิดอาชีพ “จิตรกรศาล” (法廷画家) นอกจากนี้ เนื่องจากมีเหตุการณ์ที่จำเลยใช้อาวุธก่อความรุนแรงในห้องพิจารณาคดีอย่างต่อเนื่อง ในปี  2017 ศาลฎีกาได้ออกประกาศให้ศาลทั่วประเทศนำเครื่องตรวจจับโลหะมาใช้

**การพิจารณาคดีแบบเปิดเผย**
มาตรา 82 วรรค 1 ของรัฐธรรมนูญ ระบุว่าการพิจารณาคดีทั้งความแพ่งและความอาญา และการอ่านคำพิพากษาจะต้องกระทำโดยเปิดเผยเป็นหลัก ดังนั้นบุคคลทั่วไปสามารถเข้าฟังการพิจารณาคดี หลักการนี้มีเป้าหมายเพื่อรับประกันความเป็นธรรมของกระบวนการพิจารณาคดีและเสริมสร้างความไว้วางใจของประชาชนต่อกระบวนการยุติธรรม
อย่างไรก็ตาม มาตรา 82 วรรค 2 ของรัฐธรรมนูญ ระบุว่าถ้าหากการกระทำการดังกล่าวโดยเปิดเผยอาจก่อให้เกิดผลกระทบต่อความสงบเรียบร้อยของสังคมหรือศีลธรรมอันดี ศาลสามารถมีมติเป็นเอกฉันท์ให้ดำเนินการพิจารณาคดีแบบปิด ในกรณีนี้ ศาลต้องแจ้งเหตุผลก่อนให้ผู้ที่เข้าฟังออกจากห้องพิจารณาคดีp=388 แต่มีกรณีที่ศาลไม่สามารถปิดการพิจารณาคดี ไม่ว่าด้วยเหตุผลใดก็ตาม ได้แก่ 1) คดีอาชญากรรมทางการเมือง 2) คดีอาชญากรรมที่เกี่ยวข้องกับสิ่งพิมพ์และสื่อ 3) คดีที่เกี่ยวข้องกับสิทธิที่ได้รับการคุ้มครองตามรัฐธรรมนูญ สำหรับคดีทั้งสามประเภทนี้ แม้ว่าการเปิดเผยการพิจารณาคดีอาจส่งผลกระทบต่อความสงบเรียบร้อยหรือศีลธรรมของสังคม แต่ ศาลไม่มีอำนาจปิดการพิจารณาคดี 

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:องค์กรตุลาการญี่ปุ่น
หมวดหมู่:รัฐบาลญี่ปุ่น