แอร์บัส เอ321นีโอ

แอร์บัส เอ321นีโอ (Airbus A321neo) เป็นรุ่นของอากาศยานไอพ่นลำตัวแคบ ผลิตโดยแอร์บัสแอสอาแอส  เป็นการปรับปรุงประสิทธิภาพของแอร์บัส เอ321 และ เอ320นีโอ โดยคำว่า "นีโอ (Neo)" เป็นคำย่อจากภาษาอังกฤษว่า "ตัวเลือกเครื่องยนต์แบบใหม่ (New Engine Option)" เอ321นีโอเป็นเครื่องบินที่มีลำตัวยาวที่สุดในตระกูลเอ320นีโอ และเป็นรุ่นที่ใหม่ที่สุดของเอ321 โดยเอ321ซีอีโอเดิมเข้าประจำการ กับลุฟท์ฮันซ่าในปี 1994 โดยทั่วไปจะมีความจุผู้โดยสาร 180 ถึง 220 ที่นั่งในการจัดเรียงแบบ 2 ชั้น โดยสามารถรองรับผู้โดยสารได้สูงสุด 244 ที่นั่งในการจัดเรียงแบบความหนาแน่นสูง
แอร์บัสได้ประกาศโครงการพัฒนาแอร์บัส เอ321นีโอในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2010 เพื่อทดแทนแอร์บัส เอ321ซีอีโอ โดยจะมีตัวเลือกเครื่องยนต์รุ่นใหม่และมีการติดตั้งปลายปีกแบบชาร์กเล็ตเป็นมาตรฐาน เครื่องยนต์ซีเอฟเอ็ม ลีป-1เอ หรือ แพรตแอนด์วิทนีย์ พีดับเบิลยู1000จี ที่ติดตั้งบนเอ321นีโอจะสามารถเพิ่มประสิทธิภาพการประหยัดเชื้อเพลิงไป 20% ต่อผู้โดยสารหนึ่งคน นอกจากนี้แล้วยังมีพิสัยการบินที่มากขึ้น 500 ไมล์ทะเล (930 กม.; 580 ไมล์) หรือน้ำหนักบรรทุกเพิ่มขึ้น 2 ตัน (4,400 ปอนด์) เมื่อเปรียบเทียบกับรุ่นก่อนหน้า ในภายหลังโบอิงเปิดตัวเครื่องบินลำตัวแคบรุ่นใหม่อย่างโบอิง 737 แมกซ์ เพื่อแข่งขันกับเอ321นีโอ
แอร์บัสเริ่มผลิตเอ321นีโอในปี 2016 โดยมีฐานการผลิตหลักอยู่ที่ท่าอากาศยานฟิงเกนแวร์เดอร์ในฮัมบวร์ค ประเทศเยอรมนี เวอร์จินอเมริกาเริ่มให้บริการเอ321นีโอเที่ยวบินแรกในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 2017 ณ เดือนมีนาคม ค.ศ. 2024 มีคำสั่งซื้อสำหรับเอ321นีโอทั้งหมด 6,257 ลำกับ 85 สายการบิน โดยส่งมอบไปแล้ว 1,310 ลำ

**การพัฒนา**
แอร์บัสได้ประกาศโครงการพัฒนาแอร์บัส เอ321นีโอในเดือนธันาวคม ค.ศ. 2010 เป็นเวลา 16 ปีหลังการเริ่มใช้เอ321ซีอีโอ เอ321นีโอเป็นรุ่นที่สองของเครื่องบินตระกูล เอ321 แอร์บัสใช้เวลาในการพัฒนาจนถึงเที่ยวบินแรกเพียง 6 ปีเท่านั้น เนื่องจากโครงการนี้เป็นการปรับปรุงประสิทธิภาพเท่านั้น ไม่ใช่การออกแบบเครื่องบินใหม่ทั้งหมดที่จะใช้เวลามากกว่า
เอ321นีโอลำต้นแบบ
เที่ยวบินแรกของแอร์บัส เอ321นีโอเกิดขึ้นที่ฮัมบวร์ค ด้วยเครื่องบินต้นแบบที่จดทะเบียนในเยอรมนี เครื่องบินต้นแบบนี้ใช้เครื่องยนต์ซีเอฟเอ็ม ลีป-1เอ เที่ยวบินแรกใช้เวลา 29 นาทีในการทดสอบต่างๆ แอร์แคปเป็นลูกค้ารายแรกของรุ่นในวันที่ 27 เมษายน ค.ศ. 2011 โดยอินดิโกเป็นสายการบินแรกที่สั่งซื้อ โดยสั่งซื้อ 304 ลำในวันที่ 22 มิถุนายน ค.ศ. 2011 เอ321ลำแรกเข้าประจำการกับเวอร์จินอเมริกาในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 2017 ซึ่งผนวกกิจการกับอะแลสกาแอร์ไลน์ในปี 2018 และนำเครื่องบินของเวอร์จินอเมริกามาระจำการ
แอร์บัส เอ321นีโอมีฐานการผลิตขั้นสุดท้ายอยู่ที่ฮัมบวร์ค ประเทศเยอรมนีเหมือนกับเอ321ซีอีโอ ชิ้นส่วนของเครื่องบินถูกผผลิตในหลายๆ ประเทศในยุโรปและอเมริกาเหนือ หนึ่งในชิ้นส่วนสำคัญคือเครื่องยนต์ โดยเอ321นีโอจะมีตัวเลือกเครื่องยนต์ซีเอฟเอ็ม ลีป-1เอที่เป็นการพัฒนาร่วมกันระหว่างจีอีแอโรสเปซสัญชาติอเมริกันและซาฟรานแอร์คราฟท์เอ็นจินสัญชาติฝรั่งเศส หรือ แพรตแอนด์วิทนีย์ พีดับเบิลยู1000จี เอ321นีโอมีความยาวของลำัวเครื่องบินเท่ากับเอ321ซีอีโอแต่มีประสิทธิภาพและการประหยัดเชื้อเพลิงที่ดีขึ้น เอ321นีโอมีพืสัยการบิน km และมีน้ำหนักขึ้นบินสูงสุด 97 ตัน (97 000 กก./213 848 ปอนด์) และมีแรงขับเคลื่อน 24,500–35,000ปอนด์ฟอร์ซ (109–156 kN)
เอ321นีโอได้รับการรับรองกับเครื่องยนต์เพรตแอนด์วิทนีย์ในวันที่ 15 ธันวาคม ค.ศ.  2016 และได้รับการรับรองจาก EASA และเอฟเอเอสำหรับเครื่องยนต์ลีป ในวันที่ 1 มีนาคม ค.ศ. 2017 เวอร์จินอเมริการับมอบแอร์บัส เอ321นีโอลำแรกจากรับมอบจากฮัมบวร์ค โดยมีความจุผู้โดยสาร 184 ที่นั่งและใช้เครื่องยนต์ลีป และเข้าประจำการในวันที่ 31 พฤษภาคม ค.ศ. 2017

**ลักษณะ**
อากาศยานไอพ่นลำตัวแคบที่มีการจัดเรียงล้อลงจอดแบบรถสามล้อที่ขับเคลื่อนด้วยเครื่องยนต์สองเครื่อง มีระบบครีบและหางเสือเดียว เอ321นีโอมีการปรับปรุงเครื่องยนต์และถังเชื้อเพลิงที่ใหญ่ขึ้นกว่าเอ321ซีอีโอรุ่นก่อนหน้า และมีการปรับปรุงโครงสร้างของเครื่องบินและลำตัวเครื่องบินที่ถูกขยายออกไป

**เคบินเฟลกซ์**
แอร์บัสเคบินเฟลกซ์ (Airbus Cabin-Flex : ACF) คือรูปแบบการจัดเรียงห้องโดยสารใหม่บนแอร์บัส เอ321นีโอ ซึ่งเป็นการเพิ่มจำนวนที่นั่งจาก 220 ที่นั่งเป็น 240 ที่นั่ง ห้องโดยสารรูปแบบใหม่นี้จะไม่มีการติดตั้งประตูทางออกคู่หน้าปีก (R2/L2) และจะทดแทนด้วยทางออกฉุกเฉินบริเวณปีกอีกหนึ่งคู่ จากการออกแบบห้องโดยสารใหม่นี้ ประสิทธิภาพการเผาผลาญเชื้อเพลิงต่อที่นั่งจะเพิ่มขึ้น 6% และจะเพิ่มอีกมากกว่า 20% พร้อมกับเครื่องยนต์ใหม่และชาร์กเล็ต การดัดแปลงเคบินเฟลกซ์จะส่งผลให้น้ำหนักโดยรวมเพิ่มขึ้น 100 กก. โดยเริ่มแรกลำตัวเครื่องจะถูกสร้างออกมาในรูปแบบห้องโดยสารดั้งเดิมเหมือนกับเอ321 ซีอีโอ คือ มีการติดตั้งประตูทางออก 4 คู่ จนกว่าจะสามารถเลือกรูปแบบของแอร์บัสเคบินเฟลกซ์ได้
ไฟล์:F-HBUZ ORY (48666458428).jpg|เอ321นีโอ ของลากงปาญญีลำนี้ ไม่มีการติดตั้งทางออกฉุกเฉิน 2 ใน 4 และประตู R3/L3 (ที่นั่ง: 76, สูงสุด: 165)
ไฟล์:STARLUX Airlines Airbus A321-252NX B-58201 (49058096997).jpg|alt=This Starlux Airlines A321neo has doors R3/L3 plugged and replaced with windows (seating: 188, maximum: 195).|เอ321นีโอ ของสตาร์ลักซ์แอร์ไลน์ลำนี้ มีการติดตั้งทางออกฉุกเฉินทั้ง 4 ประตู แต่ไม่มีการติดประตู R3/L3 (ที่นั่ง:188, สูงสุด: 195)
ไฟล์:British Airways, G-NEOU, Airbus A321-251NX (49585196283).jpg|เอ321นีโอ ของบริติชแอร์เวย์ลำนี้ มีการติดตั้งประตู R3/L3 แต่ไม่มีการติดตั้งทางออกฉุกเฉิน 2 ใน 4 (ที่นั่ง/สูงสุด: 220)
ไฟล์:JetBlue Airways Airbus A321-271NX N2016J taxiing at JFK Airport.jpg|alt=เอ321 นีโอ ของเจ็ตบลูแอร์เวย์ลำนี้ มีการติดตั้งทางออกทั้ง 10 ประตูของเคบินเฟลกซ์|เอ321นีโอ ของเจ็ตบลูแอร์เวย์ลำนี้ มีการติดตั้งทางออกทั้ง 10 ประตูของเคบินเฟลกซ์ (ที่นั่ง: 200, สูงสุด: 244)

**รุ่น**

**เอ321นีโอ**
ไฟล์:Hamburg-Finkenwerder Airport Delta Air Lines Airbus A321-271NX N504DZ (DSC08381).jpg|thumb|แอร์บัส เอ321นีโอของเดลตาแอร์ไลน์
เอ321นีโอเป็นรุ่นที่ลำตัวยาว โดยมีการเปลี่ยนแปลงต่างๆ จากรุ่นเอ321ซีอีโอ คือ เพิ่มความแข็งแรงบริเวณฐานล้อ และพื้นที่ปีก และการปรับปรุงเล็กน้อยอื่นๆ อันเนื่องมาจากน้ำหนักบรรทุกที่สูงขึ้น ILFC (International Lease Finance Corporation) เป็นลูกค้าที่เปิดตัวรายแรกของรุ่น โดยมีคู่แข่งสำคัญ คือ โบอิง 737 แมกซ์ 9 และ 737 แมกซ์ 10 สำหรับสายการบินต้นทุนต่ำ ซึ่งเมื่อเทียบกันแล้ว เอ 321นีโอ ได้รับคำสั่งซื้อมากกว่า
เอ321นีโอได้รับการรับรองกับเครื่องยนต์เพรตแอนด์วิทนีย์ในวันที่ 15 ธันวาคม ค.ศ.  2016 และได้รับการรับรองจาก EASA และเอฟเอเอสำหรับเครื่องยนต์ลีป ในวันที่ 1 มีนาคม ค.ศ. 2017 เวอร์จินอเมริการับมอบแอร์บัส เอ321นีโอลำแรกจากรับมอบจากฮัมบวร์ค โดยมีความจุผู้โดยสาร 184 ที่นั่งและใช้เครื่องยนต์ลีป และเข้าประจำการในวันที่ 31 พฤษภาคม ค.ศ. 2017
เฉพาะในเดือนมกราคม ค.ศ. 2018 แอร์บัส เอ321นีโอ ได้รับคำสั่งซื้อ 1,920 ลำ ซึ่งมากกว่าคำสั่งซื้อสำหรับเอ32ซีอีโอรุ่นก่อนหน้า โดยเอ321นีโอมีคำสั่งซื้อคิดเป็น 32% ของคำสั่งซื้อตระกูลเอ320นีโอทั้งหมด ในขณะที่เอ321 ดั้งเดิมคิดเป็น 22% ของคำสั่งซื้อตระกูลเอ320ซีอีโอ ภายในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2022 เอ321นีโอมีคำสั่งซื้อคิดเป็นกว่า 53% ของคำสั่งซื้อในตระกูลเอ320นีโอทั้งหมด

**เอ321 แอลอาร์**
ไฟล์:4X-AGK Independence Day 09-05-2019b.jpg|thumb|222x222px|อาร์เคียเริ่มให้บริการแอร์บัส เอ321 แอลอาร์ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2018
ในเดือนตุลาคม ค.ศ.2014 แอร์บัสเริ่มพัฒนารุ่นย่อยของแอร์บัส เอ321นีโอ ซึ่งจะมีน้ำหนักขึ้นบินสูงสุด 97 ตัน (214,000 ปอนด์) ด้วยที่นั่งสูงสุด 164 ที่นั่ง พร้อมถังเชื้อเพลิงเสริมสามถัง โดยมีชื่อว่าแอร์บัส เอ321 แอลอาร์ (LR : Long Range) เอ321 แอลอาร์นี้มีพิสัยการบินมากกว่า 100 ไมล์ทะเล (190 กม.; 120 ไมล์) ซึ่งมากกว่าโบอิง 757- 200 และยังมีต้นทุนการเดินทางและต้นทุนต่อที่นั่งต่ำกว่าโบอิง 757-200 ถึง 27% และ 24% ตามลำดับ โดยมีกำหนดเปิดตัวในช่วงครึ่งหลังของปี ค.ศ. 2018 สองปีหลังจาก เอ321 นีโอ
อาร์เคียได้รับแอร์บัส เอ321 แอลอาร์ลำแรกในวันที่ 13 พฤศจิกายน ค.ศ. 2018 ซึ่งบรรจุที่นั่ง 220 ที่นั่ง โดยสายการบินได้นำเครื่องบินนี้ไปให้บริการเที่ยวบินจากเทลอาวีฟไปลอนดอน นอกจากนี้แล้ว ยังมีสายการบินอื่นๆได้นำเอ 321 แอลอาร์ไปให้บริการบนเที่ยวบินระยะไกล เช่น เจ็ตบลูแอร์เวย์ใช้เอ321 แอลอาร์ในการบินเที่ยวบินข้ามมหาสมุทรแอตแลนติกไปยังดับลิน ประเทศไอร์แลนด์ หรือแอร์อัสตานาได้นำเครื่องบินรุ่นนี้มาให้บริการเที่ยวบินจากอัสตานามายังกรุงเทพมหานคร

**เอ321 เอ็กซ์แอลอาร์**
ไฟล์:F-WXLR, ILA 2024, Schoenefeld (ILA45378).jpg|thumb|222x222px|แอร์บัส เอ321 เอ็กซ์แอลอาร์ขณะทำการบินเที่ยวบินปฐมฤกษ์ที่ฮัมบวร์ค
ในเดือนมกราคม ค.ศ. 2018 แอร์บัสระบุว่ากำลังศึกษารุ่นเอ321 แอลอาร์ที่มีน้ำหนักขึ้นบินสูงสุดที่เพิ่มขึ้น ซึ่งต้องการล้อลงจอดที่แข็งแรงขึ้น ด้วยห้องโดยสารที่มีความหนาแน่นผู้โดยสารต่ำ คาดว่าจะมีพิสัยการบินประมาณ 5,000 ไมล์ทะเล (9,300 กม.) โดยได้มีแผนที่จะเริ่มพัฒนาโครงการในปี ค.ศ. 2019 และจะเริ่มให้บริการในปี ค.ศ. 2021 - 2022 ถังเชื้อเพลิงกลางจะถูกขยายให้ใหญ่ขึ้น โดยจะติดตั้งรวมกับลำตัวเครื่องบิน ในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2018 ได้มีการขยายพิสัยการบินเพิ่มเติมประมาณ 200 - 300 ไมล์ทะเล
ในเดือนตุลาคม ค.ศ. 2018 เอ321 เอ็กซ์แอลอาร์ได้รับการเสนอไปยังแอร์ทรานแซทและแอร์แคป โดยแอร์ทรานแซทสามารถเข้าถึงจุดหมายปลายทางของยุโรปใต้ เช่น สปลิตในประเทศโครเอเชียจากมอนทรีออลและโทรอนโตโดยใช้เอ 321 เอ็กซ์แอลอาร์ได้ ในเดือนพฤศจิกายน แอร์บัสระบุว่าเอ321 เอ็กซ์แอลอาร์ จะมีน้ำหนักขึ้นบินสูงสุดมากกว่า 100 ตัน (220,000 ปอนด์) และมีพิสัยการบิน 700 ไมล์ทะเล (1,300 กม.) โดยพิสัยมากกว่าเอ321 แอลอาร์ที่มีปีกและเครื่องยนต์เดียวกัน ในเดือนมกราคม ค.ศ. 2019 แอร์แคนาดาแสดงความสนใจที่จะใช้เครื่องบินลำตัวแคบสำหรับเส้นทางข้ามมหาสมุทรแอตแลนติก และกำลังพิจารณาหาตัวเลือกต่างๆ รวมถึงแอร์บัส เอ321 เอ็กซ์แอลอาร์ และโบอิง 737 แมกซ์

**ผู้ให้บริการ**
ไฟล์:Hamburg Finkenwerder Spirit Airlines Airbus A321 N726NK 01.jpg|thumb|แอร์บัส เอ321นีโอจำนวนหนึ่งขณะรอการประกอบขั้นสุดท้ายที่ฐานการผลิตในท่าอากาศยานฮัมบวร์คฟิงเคินแวร์เดอร์
ณ เดือนมีนาคม ค.ศ. 2024 มีแอร์บัส เอ321นีโอจำนวน 1,310 ลำให้บริการกับ 88 สายการบิน ผู้ให้บริการรายใหญ่ที่สุดห้าอันดับแรกคือ วิซซ์แอร์ (102), อินดิโก (94), อเมริกันแอร์ไลน์ (80), ไชนาเซาเทิร์นแอร์ไลน์ (56), และเตอร์กิชแอร์ไลน์ (54).

**คำสั่งซื้อและการส่งมอบ**

**ข้อมูลจำเพาะ**

**เครื่องบินที่ใกล้เคียงกัน**

**รุ่นที่ใกล้เคียงกัน**
 แอร์บัส เอ320นีโอ- แอร์บัส เอ321

**เครื่องบินที่ใกล้เคียงกัน**
 โบอิง 737 แมกซ์- เอียร์ครุต เอ็มซี-21- ตูโปเลฟ ตู-204

**อ้างอิง**

**หมายเหตุ**

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
แอร์บัส เอ320 นีโอ
แอร์บัส เอ320 นีโอ