นิวเวิลด์

ภายในอาคารเมื่อ พ.ศ. 2555 ซึ่งมีน้ำท่วมและปลาอยู่เป็นจำนวนมาก ภาพถ่ายนี้เป็นส่วนหนึ่งของชุดที่เผยแพร่ทางอินเทอร์เน็ตใน พ.ศ. 2557 และดึงดูดความสนใจจากทั่วโลก
นิวเวิลด์ เป็นอดีตศูนย์การค้าและห้างสรรพสินค้าในกรุงเทพมหานคร ตั้งอยู่ที่สี่แยกบางลำพู เปิดดำเนินการตั้งแต่ พ.ศ. 2526 จนถึง พ.ศ. 2547 เมื่ออาคารได้พังถล่มลงเป็นบางส่วนระหว่างการรื้อถอนที่ล่าช้าเป็นเวลานาน โดยทำตามคำสั่งของศาลเพราะได้สร้างชั้นอาคารอย่างผิดกฎหมาย ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิต 1 ราย โครงสร้างที่เหลือส่วนใหญ่ถูกทิ้งร้าง ต่อมาในช่วง พ.ศ. 2553 อาคารได้รับความสนใจจากกลุ่มผู้มีงานอดิเรกเป็นการสำรวจสิ่งก่อสร้างที่ร้างหรือซ่อนเร้นในเมืองเนื่องกับสระปลาที่เกิดเพราะน้ำท่วมแล้วชาวบ้านนำปลามาปล่อยเพื่อกำจัดยุง ความสนใจได้เพิ่มขึ้นหลังจากการเผยแพร่ภาพทางอินเทอร์เน็ต ทางการจึงได้นำปลาออกใน พ.ศ. 2558 ทั้งนี้ ตั้งแต่ พ.ศ. 2563 อาคารแห่งนี้ได้ใช้เพื่อนิทรรศการการใช้สอยพื้นที่สาธารณะในเมือง

**ประวัติ**
ห้างสรรพสินค้านิวเวิลด์ เปิดให้บริการใน พ.ศ. 2526 โดยบริษัท แก้วฟ้าช้อปปิ้งอาเขต (หรือเรียกอีกอย่างว่า บริษัท แก้วฟ้าช้อปปิ้ง จำกัด) ซึ่งเป็นบริษัทที่เป็นเจ้าของโดยแก้ว ผูกทวนทอง ผู้พัฒนาธุรกิจในท้องถิ่นแก้วเคยบริหารศูนย์การค้าแก้วฟ้า ซึ่งเกิดเพลิงไหม้และถล่มลงมาในวันที่ 18 มีนาคม พ.ศ. 2542 คร่าชีวิตสมาชิก 5 คนในครอบครัวของแก้ว ใน พ.ศ. 2557 สำนักข่าวต่างประเทศบางแห่งให้ข้อมูลที่ผิดพลาดว่านิวเวิลด์ถูกทิ้งร้างเพราะเกิดเพลิงไหม้ ได้รับการพัฒนาบนที่ดินที่เช่าจากพระองค์เจ้าภาณุพันธุ์ยุคล บริเวณหัวมุมด้านใต้ของแยกบางลำพู ซึ่งเป็นหนึ่งในศูนย์กลางการค้าที่มีประวัติศาสตร์ยาวนานของกรุงเทพมหานคร นิวเวิลด์เป็นหนึ่งในห้างสรรพสินค้าและศูนย์การค้าแบบครบวงจรที่ได้รับความนิยมในกรุงเทพฯ ในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1980 ร่วมกับห้างสรรพสินค้าพาต้า, เมอร์รี่คิงส์ ตลอดจนสาขาแรก ๆ ของห้างสรรพสินค้าเซ็นทรัล และเดอะมอลล์ ในช่วงแรกธุรกิจดำเนินไปได้ดี และเจ้าของได้เปิดสาขาเพิ่มที่ถนนรัตนาธิเบศร์ จังหวัดนนทบุรี และจังหวัดสระบุรี (ซึ่งปัจจุบันทั้งสองสาขาได้ปิดตัวลงแล้ว)
อาคารนี้มีการวางแผนและก่อสร้างให้มี 11 ชั้น แม้ว่าจะได้รับอนุญาตให้ก่อสร้างเพียง 4 ชั้นเท่านั้น การก่อสร้างเริ่มขึ้นใน พ.ศ. 2525 และดำเนินต่อไปหลังจากห้างสรรพสินค้าเปิดทำการ แม้ว่ากรุงเทพมหานคร (กทม.) จะปฏิเสธคำร้องขอการอนุมัติเพิ่มเติมใน พ.ศ. 2527 ก็ตาม ใน พ.ศ. 2528 กทม. ได้ยื่นฟ้องบริษัทดังกล่าวฐานละเมิดกฎหมายควบคุมอาคาร แต่คดีดังกล่าวก็ลากยาวมาหลายปีในขณะที่ห้างสรรพสินค้ายังคงเปิดดำเนินการอยู่ และแม้ว่าศาลฎีกา จะมีคำสั่งให้รื้อถอนชั้นที่ไม่ได้รับอนุมัติใน พ.ศ. 2537 แต่เจ้าของห้างก็ยังคงชะลอการดำเนินการดังกล่าวไว้ จนกระทั่ง กทม. พยายามบังคับใช้คำสั่งดังกล่าวใน พ.ศ. 2545 ต้นทุนการรื้อถอนที่เพิ่มสูงขั้นทำให้การดำเนินการล่าช้าจนกระทั่งงานเริ่มในที่สุดเมื่อปลาย พ.ศ. 2546 ในขณะที่ร้านค้ายังคงเปิดทำการอยู่ที่ชั้นล่าง
เมื่อวันที่ 2 มิถุนายน พ.ศ. 2547 ส่วนหนึ่งที่ชั้นแปดของอาคารซึ่งเป็นที่กองเศษหินจากการรื้อถอนได้พังถล่มลงมาอย่างกะทันหัน และเศษหินที่ตกลงมาทำให้มีผู้ได้รับบาดเจ็บสาหัส 2 รายที่ชั้นล่าง โดย 1 รายเสียชีวิตในโรงพยาบาล หลังจากนั้นอาคารได้ถูกปิดถาวร งานรื้อถอนเริ่มขึ้นใหม่อีกครั้งในปี 2548 โดยปล่อยให้โครงสร้างที่เหลือของสี่ชั้นแรกยังคงสภาพเดิมเป็นส่วนใหญ่

**ภายหลังปิดกิจการ**
เมื่อชั้นบนของอาคารถูกรื้อออกไปและปล่อยหลังคาไว้โดยไม่ได้เปลี่ยนใหม่ ชั้นล่างก็ถูกน้ำท่วมด้วยน้ำฝนและกลายเป็นแหล่งเพาะพันธุ์ยุง ชาวบ้านบริเวณใกล้เคียงแก้ปัญหานี้ด้วยการปล่อยปลาลงในสระน้ำ ซึ่งในที่สุดก็มีปลาอยู่เป็นพันตัว (เพิ่มเป็นประมาณ 3,000 ตัวในปี 2558) โดยมีชาวบ้านเพียงไม่กี่คนให้อาหารเป็นประจำ
ใน พ.ศ. 2554 การมีบ่อปลาในอาคารร้างเริ่มได้รับความสนใจทางออนไลน์ ดึงดูดผู้เยี่ยมชมและนักสำรวจเมือง จำนวนผู้เยี่ยมชมเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในอีกสามปีต่อมา หลังจากภาพถ่ายของสถานที่ดังกล่าวแพร่ระบาดทางอินเทอร์เน็ตและได้รับความสนใจจากสื่อ เหตุการณ์นี้ทำให้ กทม. ห้ามไม่ให้เข้าไปในสถานที่ดังกล่าวด้วยเหตุผลด้านความปลอดภัย ต่อมาในปี 2558 จึงมีคำสั่งให้นำปลาออกไปและระบายน้ำออก
อาคารหลังนี้ถูกทิ้งร้างอีกครั้งจนกระทั่ง พ.ศ. 2563 เมื่อสุพิชชา โตวิวิชญ์ อาจารย์คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร ได้ว่าจ้างองค์กรชุมชนท้องถิ่นให้จัดนิทรรศการเกี่ยวกับการพัฒนาชุมชนในเมืองที่อาคารหลังนี้ ซึ่งสิทธิ์ของที่ดินดังกล่าวได้กลับคืนสู่ราชสกุลยุคลไปแล้ว และวิศวกรที่ตรวจสอบพบว่าโครงสร้างยังคงแข็งแรง นิทรรศการจัดขึ้นที่นั่นใน พ.ศ. 2565 เป็นส่วนหนึ่งของงานเทศกาลออกแบบกรุงเทพของสำนักงานส่งเสริมเศรษฐกิจสร้างสรรค์ ตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา กทม. ได้ประกาศแผนการพัฒนาพื้นที่บางส่วนใหม่ให้เป็นพื้นที่สาธารณะ โดยได้รับอนุญาตจากเจ้าของที่ดินนี้

**ดูเพิ่ม**
 สาธร ยูนีค ทาวเวอร์ อีกหนึ่งอาคารในกรุงเทพฯ ที่กลายเป็นที่รู้จักในฐานะจุดหมายปลายทางแห่งการสำรวจเมือง

**หมายเหตุ**

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:ศูนย์การค้าในกรุงเทพมหานคร
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในเขตพระนคร
หมวดหมู่:ห้างสรรพสินค้าในประเทศไทยในอดีต
หมวดหมู่:ประเทศไทยในปี พ.ศ. 2547