รายชื่อฐานทัพอากาศไทย

ระหว่าง พ.ศ. 2497-2518 (สงครามเวียดนามหรือสงครามอินโดจีนครั้งที่สอง) รัฐบาลไทยอนุญาตให้คณะที่ปรึกษาทางการทหารสหรัฐ ประจำประเทศไทย (Joint United States Military Advisory Group - Thailand: JUSMAG-THAI จัสแม็ก-ไทย) ให้ทุนและดำเนินการการปรับปรุงฐานทัพอากาศไทยให้ทันสมัย ในข้อตกลงที่ไม่ได้ลงนาม ฐานทัพอากาศเหล่านี้จะดำเนินการโดยกองทัพอากาศสหรัฐ เพื่อจุดประสงค์เฉพาะในการโจมตีเวียดนามเหนือด้วยเครื่องบินประมาณ 500 ลำ ฐานเหล่านี้ได้รับการสนับสนุนจากฐานทัพเรือใกล้กับท่าเรือน้ำลึกสัตหีบ ผู้เชี่ยวชาญทางการทหารอเมริกันจำนวนมากได้รับมอบหมายให้ทำหน้าที่ที่สำนักงานจัสแม็ก-ไทยในกรุงเทพฯ โดยขณะนั้นมีทหารสหรัฐฯ มากถึง 45,000 นายประจำการในประเทศไทย

**ประวัติ**
โครงสร้างการบังคับบัญชาของกองทัพอากาศไทยประกอบด้วยกองบัญชาการและห้าส่วนบัญชาการ ได้แก่ ส่วนบัญชาการ ส่วนกำลังรบ ส่วนส่งกำลังบำรุง ส่วนการศึกษา และและส่วนกิจการพิเศษ 
ในช่วงคริสต์ทศวรรษ 1960 ประเทศไทยประสบกับอัตราการเติบโตที่รวดเร็วที่สุดประเทศหนึ่งในกลุ่มประเทศกำลังพัฒนา: มากกว่า 10% ต่อปีใน GNP และประมาณ 8% ต่อปีในผลผลิตจริง แผนพัฒนาเศรษฐกิจแห่งชาติ ฉบับที่ 1 (พ.ศ. 2504-2509) ประสบผลสำเร็จ ความช่วยเหลือทางเศรษฐกิจของสหรัฐฯ มีมูลค่ารวมประมาณ 500 ล้านดอลลาร์สหรัฐจนถึงสิ้นปี พ.ศ. 2513 ความช่วยเหลือทางทหารโดยตรงรวมเป็นเงินอีก 800 ล้านดอลลาร์สหรัฐในช่วงเวลาเดียวกัน และต่อเนื่องในอัตรา 25–55 ล้านดอลลาร์สหรัฐต่อปี ตามสถิติของรัฐบาลสหรัฐ ระหว่างปี พ.ศ. 2493 ถึง พ.ศ. 2530 สหรัฐ ได้ให้ความช่วยเหลือทางทหารแก่ประเทศไทยมากกว่า 2 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ
ด้วยโครงสร้างขนาดใหญ่ขององค์กร ทำให้ประเทศไทยเกิดความมั่งคั่งในทุกระดับของสังคม ทำให้เกิดการพัฒนาอย่างก้าวกระโดดในด้านการก่อสร้างขนาดใหญ่ การสื่อสาร การคมนาคม และการป้องกันประเทศ หมวดหมู่ต่อไปนี้พบได้ในรายงานสรุปของสำนักงานตรวจสอบอิสระของรัฐสภาสหรัฐ เช่น หัวรถจักร, การบริการด้านปฏิบัติการการบิน, ทางหลวงกรุงเทพ-สระบุรี, ถนนสายใต้, สินเชื่อเพื่อการพัฒนา, การสนับสนุนทางเทคนิค, ตำรวจพลเรือน, วิทยุหมู่บ้าน, การพัฒนาการเกษตร, การดูแลสุขภาพในชนบท, น้ำดื่ม, มาลาเรีย, การจัดสรรไฟฟ้าในชนบท และโรงเรียนแพทย์เชียงใหม่ เป็นต้น
นอกจากนี้ มีการก่อสร้างถนนที่ทนทานทุกสภาพอากาศความยาว abbr=off ในสายเหนือ และสายตะวันออกเฉียงเหนือ ซึ่งประกอบไปด้วยสะพานและท่อระบายน้ำ 138 แห่ง มีค่าใช้จ่าย 11 ล้านดอลลาร์สหรัฐ (174,000 ดอลลาร์สหรัฐสำหรับอุปกรณ์บำรุงรักษา ต้องมีการฝึกอบรมบุคลากร 199 คน (ช่างเครื่อง 36 คน, ผู้เชี่ยวชาญด้านการจัดหา 6 คน, พนักงานควบคุมอุปกรณ์ 97 คน, คนขับรถ 60 คน))

**หลังสงครามยุติ**
ฐานบินโคราชในปี พ.ศ. 2530
การสิ้นสุดของสงครามส่งผลให้บุคลากรและอุปกรณ์ของสหรัฐ ทั้งหมดถูกถอดออกภายในปี พ.ศ. 2519 ตามคำร้องขอของไทย กองทัพอากาศไทยพบว่ามีค่าใช้จ่ายสูงเกินไปในการปฏิบัติการ ยกเว้นที่ฐานบินโคราชและตาคลี โดยโครงสร้างทางการบินอีกหลายรายการถูกส่งต่อการดูแลไปยังกรมการบินพลเรือน- (กองทัพเรือ) สนามบินทหารเรืออู่ตะเภา -----12 41' N, 101 00' E- ฐานบินอุบลราชธานี ---------15 15' N, 104 52' E- ฐานบินโคราช (นครราชสีมา) -------E- ฐานบินอุดรธานี ---------17 23' N, 102 47' E- ฐานบินตาคลี -------E- ฐานบินน้ำพอง ----16 39' N, 102 58' E- ฐานบินนครพนม ------17 23' N, 104 39' E

**สรุปความช่วยเหลือจากสหรัฐ**
ข้อมูลต่อไปนี้นำมาจากรายงานสรุปของหน่วยงานบริหารความช่วยเหลือของสหรัฐ (USOM) ในประเทศไทย ลงวันที่ พ.ศ. 2511 พบที่ห้องสมุดมหาวิทยาลัยคอร์เนล ชื่อว่า "Pamphlet HC Thailand 370" 3-1924-007-619-574
AID (หน่วยงานเพื่อการพัฒนาระหว่างประเทศสหรัฐ) ให้ความช่วยเหลือ ตลอดปีงบประมาณ 1968 (ล้านดอลลาร์)- แกรนต์ 431; เงินกู้ยืม 64; ภูมิภาค 34: รวม 529 - เจ้าหน้าที่: อเมริกัน 460 คน ไทย 660 คน - การอบรม : คนไทย 6,300 คน ส่งไปต่างประเทศ พ.ศ. 2494-68 ไปศึกษาด้าน เกษตรกรรม 1,490 คน; การศึกษา 1,341; สุขภาพ 969; การบริหารราชการ 824; ตำรวจพลเรือน 435; การพัฒนาชุมชน 501; การขนส่ง 287; อุตสาหกรรม 202; แรงงาน 28; โครงการแม่น้ำโขงและป่าโมง 16; ทั่วไป, 218.

ตัวชี้วัดการพัฒนา ไต้หวัน vs ไทย: GNP 234/141, กำลังไฟฟ้าต่อหัว 680/58, อัตราการรู้หนังสือ 72/70, ผู้อยู่อาศัยต่อแพทย์ 1500/7300, ถนนต่อ 1,000 ตารางไมล์ 590/40, ความหนาแน่นของประชากร 1,010/170,
ผลิตภัณฑ์มวลรวมประชาชาติไทย (GNP) คงที่ 1965 ล้านดอลลาร์สหรัฐ: 2504/2925, 2505/3082, 2506/3386, 2507/3590, 2508/3907, 2509/4339, 2510/4551

**ฐานทัพอากาศปัจจุบัน**
ปัจจุบันกองทัพอากาศได้แบ่งระดับของฐานทัพอากาศออกเป็น 1 ฐานทัพอากาศ และฐานบินอีก 4 ระดับ ประกอบไปด้วย ฐานทัพอากาศ ฐานบินปฏิบัติการหลัก ฐานบินปฏิบัติการหน้า ฐานบินปฏิบัติการกิจพิเศษ และฐานบินปฏิบัติการสำรอง ซึ่งจะจำแนกได้ตามที่มีการเปิดเผยข้อมูล ดังนี้

**ฐานทัพอากาศ**
 ไฟล์:RTAF F-16A Block15OCU 103SQN.jpg|thumb|อากาศยานแบบ เอฟ-16 ของกองทัพอากาศไทยกำลังขึ้นจากฐานทัพอากาศดอนเมืองฐานทัพอากาศดอนเมือง – กองบิน 6 กรุงเทพมหานคร

**ฐานบินปฏิบัติการหลัก**
 ฐานบินโคราช – กองบิน 1 นครราชสีมา- ฐานบินโคกกระเทียม – กองบิน 2 ลพบุรี- ฐานบินตาคลี – กองบิน 4 นครสวรรค์- ฐานบินสุราษฎร์ธานี – กองบิน 7 สุราษฎร์ธานี- ฐานบินกำแพงแสน – โรงเรียนการบิน นครปฐม

**ฐานบินปฏิบัติการหน้า**
 ฐานบินอุบลราชธานี – กองบิน 21 อุบลราชธานี- ฐานบินอุดรธานี – กองบิน 23 อุดรธานี- ฐานบินเชียงใหม่ – กองบิน 41 เชียงใหม่- ฐานบินหาดใหญ่ – กองบิน 56 สงขลา

**ฐานบินปฏิบัติการกิจพิเศษ**
 ฐานบินประจวบคีรีขันธ์ – กองบิน 5 ประจวบคีรีขันธ์- ฐานบินพิษณุโลก – กองบิน 46 พิษณุโลก

**ฐานบินอื่น ๆ**
 ฐานบินปฏิบัติการสำรอง จำนวน 8 ฐานบิน- สนามบินเฉพาะกิจ จำนวน 2 สนามบิน

**ฐานบินที่ไม่ทราบข้อมูลระดับ**
 ฐานบินวัฒนานคร – กองบิน 3 สระแก้ว- ฐานบินน้ำพอง – ฝูงบิน 237 ขอนแก่น- ฐานบินนครพนม – ฝูงบิน 238 นครพนม- ฐานบินตราด – ฝูงบิน 306 ตราด- ฐานบินเชียงราย – ฝูงบิน 416 เชียงราย- ฐานบินน่าน – ฝูงบิน 466 น่าน

**ดูเพิ่ม**
 กองทัพอากาศไทย

**อ้างอิง**
 JSTOR: Asian Survey: Vol 13,No. 5 (May, 1973) pp. 441–457  United States Military Spending and the Economy of Thailand, George J. Viksnins

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  JUSMAG-THAI-  Thailand - Foreign Security Assistance
*