กรมการขนส่งทหารบก

กรมการขนส่งทหารบก (Army Transportation Department; อักษรย่อ: ขส.ทบ.) เป็นหน่วยงานราชการของกองทัพบกไทย ที่ดำเนินการเกี่ยวกับการขนส่งทางยุทธวิธี และการขนส่งทั่วไป ซึ่งมีเจ้ากรมการขนส่งทหารบกคนปัจจุบัน (1 ตุลาคม พ.ศ. 2567) คือ พลตรี เสรี ตรีครุธพันธุ์ 
กรมการขนส่งทหารบกมีสถานีวิทยุในสังกัด คือ สถานีวิทยุกระจายเสียงกองทัพบก กรมการขนส่งทหารบก เอฟเอ็ม 102.0 เมกะเฮิรตซ์ เอเอ็ม 1269 กีโลเฮิรตซ์ และมีโรงเรียนในสังกัด คือ โรงเรียนทหารขนส่ง กรมการขนส่งทหารบก

**ประวัติ**
"กรมการขนส่งทหารบก" ถือกำเนิดครั้งแรกในชื่อ "กรมพาหนะ" เมื่อวันที่ 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2448 และมีการเปลี่ยนแปลงองค์กรเรื่อยมา ซึ่งบางครั้งก็ไม่ปรากฏชื่อ "กรมพาหนะ" หากแต่เป็นเพียงหน่วยเล็ก ๆ ที่แฝงอยู่กับกรมกองอื่น ครั้นปี พ.ศ. 2460 ประเทศไทยได้ส่งกองทหารบกรถยนต์ไปร่วมรบกับฝ่ายสัมพันธมิตรในสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง ที่ประเทศฝรั่งเศส จนกระทั่งสงครามยุติ
ภายหลังจากสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง ประเทศไทยไม่สามารถปรับปรุงกิจการทหารขนส่งเนื่องด้วยอยู่ในภาวะเศรษฐกิจตกต่ำ กระทั่งยุบหน่วยทหารพาหนะไปในปี พ.ศ. 2468 นับเป็นการสิ้นสุดของหน่วยทหารพาหนะในยุคแรก
จนถึงวันที่ 5 เมษายน พ.ศ. 2480 ได้มีการจัดตั้งหน่วยทหารพาหนะใหม่เป็น "กรมพาหนะทหารบก" ที่ขึ้นตรงต่อกรมพลาธิการทหารบก และปี พ.ศ. 2491 ได้มีการจัดส่งนายทหารไปศึกษาวิชาขนส่งในต่างประเทศเป็นครั้งแรก ก่อนที่จะกลับมาพัฒนากิจการของหน่วยทหารพาหนะ
กระทั่งปี พ.ศ. 2495 ได้มีการจัดวางระเบียบราชการกองทัพบกในกระทรวงกลาโหม โดยมีการประกาศในราชกิจจานุเบกษาตั้งแต่วันที่ 5 สิงหาคม พ.ศ. 2495 ซึ่งทางกองทัพบกได้เปลี่ยนชื่อ "กรมพาหนะทหารบก" มาเป็น "กรมการขนส่งทหารบก"
พ.ศ. 2560 เมื่อครั้งที่กองทัพบกไทยเลิกใช้เรือเหาะในพื้นที่จังหวัดชายแดนภาคใต้ กรมการขนส่งทหารบกได้นำรถลากเรือเหาะไปดำเนินการประมูลขายทอดตลาด เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดต่อไป และปีเดียวกันนี้ กรมการขนส่งทหารบกได้เป็นหนึ่งในหน่วยงานที่เข้าร่วมริ้วขบวนพระบรมราชอิสริยยศ ในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร โดยกำลังพลที่เข้าร่วมได้แต่งกายในชุดโบราณ
ส่วนปี พ.ศ. 2562 กำลังพลจากกรมการขนส่งทหารบกได้มีส่วนร่วมในกระบวนพยุหยาตราสถลมารค ของพระราชพิธีบรมราชาภิเษก พุทธศักราช 2562

**ส่วนร่วมทางการเมือง**
เดือนมีนาคม พ.ศ. 2562 ทหารจากกรมการขนส่งทหารบก ได้เข้าร่วมใช้สิทธิลงคะแนนเสียงในการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2562 โดยใช้สิทธิเลือกตั้งในฐานะประชาชนได้อย่างเป็นอย่างอิสระ

**กิจกรรมเพื่อสังคม**
เดือนมกราคม พ.ศ. 2560 กำลังพลจากกรมการขนส่งทหารบก 63 นาย ได้เข้าพื้นที่เพื่อช่วยเหลือประชาชนที่ประสบภัยน้ำท่วม ที่จังหวัดสุราษฎร์ธานี
ส่วนเดือนเมษายน พ.ศ. 2561 ได้มีการจัดงานประกวดพระเครื่องที่โรงเรียนทหารขนส่ง กรมการขนส่งทหารบก โดยบริจาครายได้ส่วนหนึ่งจากการประกวดเพื่อสาธารณประโยชน์ รวมถึงช่วยเหลือทหารผ่านศึก, ผู้พิการทางสายตา, ทุนการศึกษาแก่นักเรียน ตลอดจนสร้างสถานปฏิบัติธรรม และเดือนกันยายน ของปีเดียวกัน กรมการขนส่งทหารบกเป็นหนึ่งใน 8 องค์กร ที่เข้าร่วมเครือข่ายลงนามความร่วมมือพัฒนาองค์กรรอบรู้ด้านสุขภาพ ของกรมอนามัย
เดือนมกราคม พ.ศ. 2562 กรมการขนส่งทหารบกได้ทำการฉีดน้ำบริเวณถนนเสรีไทย และเขตติดต่อเขตบางเขน–รามอินทรา 58 เพื่อลดปัญหาฝุ่นละอองในกรุงเทพมหานคร
ส่วนเดือนสิงหาคม ของปีเดียวกัน กรมการขนส่งทหารบกได้รับมอบหมายจากกองทัพบกไทย ในการนำคาซา ซี.212 อวิโอคาร์ ออกปฏิบัติการโปรยสารเคมี เพื่อทำฝนหลวงเหนือเขื่อนป่าสักชลสิทธิ์ ที่จังหวัดลพบุรีอย่างต่อเนื่อง และเดือนพฤศจิกายน ทางกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ได้ให้การช่วยเหลือประชาชนในชุมชนที่มีสิ่งปลูกสร้างรุกล้ำแม่น้ำเจ้าพระยา โดยจัดหาที่อยู่อาศัยใหม่ ซึ่งประชาชนบางส่วนได้ย้ายไปยังแฟลตของกรมการขนส่งทหารบก

**หน่วยในสังกัด**
 โรงเรียนทหารขนส่ง กรมการขนส่งทหารบก (รร.ขส.ขส.ทบ.)- กองการบิน กรมการขนส่งทหารบก- พิพิธภัณฑ์กรมการขนส่งทหารบก- สถานีวิทยุกระจายเสียงกองทัพบก กรมการขนส่งทหารบก เอฟเอ็ม 102.0 เมกะเฮิรตซ์,เอเอ็ม 1269 กี่โลเฮิรตซ์- สโมสรกรมการขนส่งทหารบก สะพานแดง บางซื่อ

**สิ่งสืบทอด**
พ.ศ. 2536 กรมการขนส่งทหารบกได้ก่อตั้งพิพิธภัณฑ์กรมการขนส่งทหารบก ณ เขตดุสิต กรุงเทพมหานคร โดยไม่เสียค่าเข้าชม แต่ต้องทำหนังสือแจ้งล่วงหน้า

**รายพระนามและชื่อเจ้ากรมการขนส่งทหารบก**
# พันเอก พระอินทร์สรศัลย์ (สอาด แพ่งสภา) (พ.ศ. 2480 - 2483)
# พันเอก หลวงอินทร์เรืองเดช (เจริญ เหล็กกล้า) (พ.ศ. 2483 - 2485)
# พันเอก หม่อมเจ้าคัสตาวัส จักรพันธุ์ (พ.ศ. 2485 - 2489)
# พันเอก ขุนสมบูรณ์ยุทธศิลป์ (สมบูรณ์ ศิริเวทิน) (พ.ศ. 2489)
# พันเอก หลวงศรีสิงหสงคราม (โลม ศิริปาลกะ) (พ.ศ. 2489 - 2490)
# พลตรี ขุนศิลป์ศรชัย (ศิลป์ รัตนพิบูลชัย) (พ.ศ. 2490 - 2491)
# พลตรี ปรุง วังสิยานนท์ (พ.ศ. 2491 - 2493)
# พลตรี ศิริ สิริโยธิน (พ.ศ. 2493 - 2497)
# พลตรี พงษ์ ปุณณกันต์ (พ.ศ. 2497 - 2503)
# พลตรี ประวิตร งามอุโฆษ (พ.ศ. 2503 - 2508)
# พลตรี พล ศรินทุ (พ.ศ. 2508 - 2510)
# พลตรี ประนิต เจริญศิริ (พ.ศ. 2510 - 2518)
# พลตรี เฉลิม คำรพวงศ์ (พ.ศ. 2518 - 2519)
# พลตรี สังข์ ผดุงกุล (พ.ศ. 2519 - 2520)
# พลตรี ภิงการ สุจริตกุล (พ.ศ. 2520 - 2525)
# พลตรี มานะ วรามิตร (พ.ศ. 2525 - 2527)
# พลตรี กิติ ทรงวรวิทย์ (พ.ศ. 2527 - 2528)
# พลตรี วัฒนา จันทนาคม (พ.ศ. 2528 - 2529)
# พลตรี ยุทธนา คำดี (พ.ศ. 2529 - 2532)
# พลตรี ปรีมล ปัทมะสุคนธ์ (พ.ศ. 2532 - 2535)
# พลตรี วิลาศ พงศ์สุวรรณ (พ.ศ. 2535 - 2538)
# พลตรี ประเสริฐ นิมมานนท์ (พ.ศ. 2538 - 2542)
# พลตรี ธานี แก้วโอภาส (พ.ศ. 2542 - 2543)
# พลตรี มรุต สุวัจนานนท์ (พ.ศ. 2543 - 2545)
# พลตรี หม่อมหลวงกิติมาศ ศุขสวัสดิ์ (พ.ศ. 2545 - 2548)
# พลตรี ต่อศักดิ์ คงเมือง (พ.ศ. 2548 - 2550)
# พลตรี ณรงค์ พูลสวัสดิ์ (พ.ศ. 2550 - 2552)
# พลตรี วุทธิ์ วิมุกตะลพ (พ.ศ. 2552 - 2554)
# พลตรี อภิชัย เชียงอารีย์ (พ.ศ. 2554 - 2555)
# พลตรี พิชเยนทร์ ธัญญสิริ (พ.ศ. 2555 - 2556)
# พลตรี พรชัย ดวงเนตร (พ.ศ. 2556 - 2557)
# พลตรี สุวภัทร ยี่โถขาว (พ.ศ. 2557 - 2559)
# พลตรี สมศักดิ์ ทรัพย์อนันต์ (พ.ศ. 2559 - 2560)
# พลตรี ธวัชชัย พัดทอง (พ.ศ. 2560 - 2562)
# พลตรี อภิชาติ ปัตตะนุ (พ.ศ. 2562 - 2564)
# พลตรี พูลลาภ ยะตินันท์  (พ.ศ. 2564 - พ.ศ. 2565)
# พลตรี สนอง แน่งอนงค์ (พ.ศ. 2565 - พ.ศ. 2567)
ยศทหารเป็นยศขณะดำรงตำแหน่งและในวงเล็บเป็นระยะเวลาที่ดำรงตำแหน่ง

**บุคคลที่มีชื่อเสียง**
 พลเอก อภิรัชต์ คงสมพงษ์ (บิ๊กแดง) – ผู้บัญชาการทหารบก (ผบ.ทบ.), อดีตนักบินฝูงบินกองการบิน กรมการขนส่งทหารบก- มนต์แคน แก่นคูน (สิบเอก กิตติคุณ บุญค้ำจุน) – นักร้อง

**ยุทโธปกรณ์**

**ยานพาหนะภาคพื้นดิน**

**อากาศยาน**

**เรือ**

**ยุทโธปกรณ์ในอดีต**

**ยานพาหนะภาคพื้นดิน**

**อากาศยาน**

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
 matulee.rta- iegMuCfc8g48pzF- transportation.rta
หมวดหมู่:หน่วยงานในสังกัดกองทัพบกไทย
หมวดหมู่:การบินทหารบก