มาดอนนาแห่งเคียฟ

มาดอนนาแห่งเคียฟ (Київська Мадонна) คือภาพที่เป็นสัญลักษณ์ของผู้หญิงที่ให้นมลูกซึ่งหลบภัยในสถานีรถไฟใต้ดินของกรุงเคียฟ เพื่อป้องกันตัวจากการถูกโจมตีทางอากาศใส่เมืองหลวงของประเทศยูเครนโดยกองทัพสหพันธรัฐรัสเซียใน พ.ศ. 2565 ภาพถ่ายดังกล่าวโดยอ็อนดราช เฟิลแด็ช (András Földes) ผู้สื่อข่าวชาวฮังการี ได้รับความนิยมทางอินเทอร์เน็ต ซึ่งได้กลายเป็นตัวอย่างของทั้งวิกฤตด้านมนุษยธรรมและความไม่ยุติธรรมของสงคราม ภาพดังกล่าวเป็นแรงบันดาลใจในการสร้างรูปบูชาที่แสดงในโบสถ์คาทอลิกของชุมชนมุญญาโนดีนาโปลี (Mugnano di Napoli) ในประเทศอิตาลี ซึ่งกลายเป็นสัญลักษณ์ทางศิลปะของความหวังและการต่อต้าน

**ประวัติ**
ในวันแรกของการรุกรานยูเครนโดยรัสเซีย พ.ศ. 2565 ภาพของแตจานา บลิซญัก (Тетяна Блізняк) หญิงวัย 27 ปี กำลังให้นมแก่มาริชกา (Марічка) บุตรสาววัย 3 เดือนของเธอ ขณะเข้าไปหลบในอุโมงค์ของสถานีรถไฟใต้ดินอูนีแวร์ซือแตต (Університет) ของสายสเวียตอชึนสกอ-บรอวาร์สกา (Святошинсько-Броварська) ในกรุงเคียฟ เพื่อป้องกันตัวเองจากกองกำลังของสหพันธรัฐรัสเซียซึ่งทำการโจมตีด้วยขีปนาวุธร่อนใส่กรุงเคียฟ ดึงดูดความสนใจของอ็อนดราช เฟิลแด็ช นักข่าวชาวฮังการีของสำนักข่าว Telex.hu โดยสัญชาตญาณเขาได้ถ่ายภาพดังกล่าว ผู้หญิงคนนี้หลบภัยในรถไฟใต้ดินพร้อมกับสามีและลูกตั้งแต่วันที่ 25 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2565 แม้ว่าพวกเขาควรจะต้องอพยพในวันที่ 26 กุมภาพันธ์ แต่เนื่องจากการสู้รบพวกเขาจึงไม่สามารถออกจากอุโมงค์ที่ใช้เป็นที่กำบังอยู่ได้ 
ภาพถ่ายดังกล่าวกลายเป็นไวรัลและได้รับการแชร์โดยเว็บไซต์อย่างเป็นทางการของสำนักเลขาธิการวาติกัน มารือนา ซอลอแมนนือกอวา (Марина Соломенникова) ศิลปินชาวยูเครนจากดนีปรอเป็นหนึ่งในผู้ที่ได้เห็นภาพ เธอใช้ภาพสัญลักษณ์ของหญิงคนนี้เป็นแรงบันดาลใจในการรังสรรค์ภาพวาดพระแม่มารีย์และพระบุตร โดยในภาพแสดงผ้าโพกศีรษะของผู้หญิงยูเครนแทนผ้าคลุมพระพักตร์ของพระแม่มารีย์ และด้านบนพระเศียรปรากฏรัศมีเป็นภาพของแผนที่รถไฟใต้ดิน ในวันที่ 5 มีนาคม ศิลปินได้โพสต์ภาพเหมือนที่เธอสร้างขึ้นในอินเทอร์เน็ต
ตามคำร้องขอของวิยาแชสเลา ออกุญ (В'ячеслав Окунь) บาทหลวงในคณะเยสุอิตยูเครนซึ่งกำลังศึกษาอยู่ที่กรุงโรม ได้มีการส่งสำเนาของภาพวาด มาดอนนัซแมตรอ (Мадонна з метро) ไปยังประเทศอิตาลีโดยเก็บไว้ในสถานที่ซึ่งคณะบาทหลวงเป็นผู้ดูแล ในวันพฤหัสบดีศักดิ์สิทธิ์ อัครมุขนายกแห่งนาโปลีได้ถวายภาพวาดเพื่อเป็นวัตถุบูชา ไอคอนนี้จัดแสดงในโบสถ์พระหฤทัยของพระเยซู โดยภาพมีชื่ออย่างลำลองว่า มาดอนนาแห่งเคียฟ โบสถ์ตั้งอยู่ในชุมชนมุญญาโนดีนาโปลีของเมืองนาโปลี ซึ่งมีผู้ลี้ภัยจากยูเครนประมาณ 40 คน ต่อมามีพิธีถวายภาพนี้เป็นวัตถุบูชาโดยสมเด็จพระสันตะปาปาฟรานซิสเมื่อวันที่ 25 มีนาคม พ.ศ. 2565
แตจานา บลิซญัก มาจากแคว้นลวิว เธอจบการศึกษาด้านการบูรณะงานศิลปะจากสถาบันศิลปะแห่งชาติลวิว (Львівська Національна академія мистецтв) ต่อมาเธอได้แต่งงานและย้ายไปเคียฟโดยทำงานในสตูดิโอศิลปะ แตจานือ บลิซญัก ได้ลี้ภัยไปยังลวิวหลังจากการโจมตีของรัสเซีย

**ความหมาย**
ภาพดังกล่าวกลายเป็นทั้งภาพประกอบของวิกฤตการณ์ด้านมนุษยธรรมและสงครามที่ไม่ยุติธรรม และเป็นสัญลักษณ์ของความหวังและการต่อต้านอย่างเงียบ ๆ ของชาวยูเครน ในทางกลับกันถือเป็นภาพสัญลักษณ์ของพระแม่มารีย์ในสมัยปัจจุบัน ผู้หลบซ่อนจากความรุนแรงของสงครามและบริบาลบุตรของเธอ เช่นเดียวกับภาพพระมารดาของพระเยซูชาวนาซาเรธซึ่งซ่อนพระองค์จากภัยของพระเจ้าเฮโรดมหาราช ศาสตราจารย์ลุยจี ซันโตปาโอโล (Luigi Santopaolo) นักเทววิทยาชาวอิตาลี กล่าวว่าภาพบูชานี้ได้กลายเป็นสัญลักษณ์แทนชาวยูเครนพลัดถิ่นทางตอนใต้ของอิตาลีทั้งหมด

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:วัฒนธรรมยูเครน
หมวดหมู่:การรุกรานยูเครนของรัสเซีย พ.ศ. 2565 ในวัฒนธรรมสมัยนิยม