เฉิน อี้ (จอมพล)

เฉิน อี้ (w = Chen I ; 26 สิงหาคม ค.ศ. 1901 – 6 มกราคม ค.ศ. 1972) เป็นผู้บัญชาการทหารและนักการเมืองคอมมิวนิสต์ชาวจีน ดำรงตำแหน่งนายกเทศมนตรีนครเซี่ยงไฮ้ตั้งแต่ ค.ศ. 1949 ถึง 1958 และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศจีนตั้งแต่ ค.ศ. 1958 ถึง 1972 เขาเป็นหนึ่งในสิบจอมพลของสาธารณรัฐประชาชนจีน

**ชีวิตช่วงต้น**
เฉินเกิดในอำเภอเล่อจื้อ ใกล้เมืองเฉิงตู มณฑลเสฉวน ในครอบครัวขุนนางฐานะปานกลาง
จาค็อบ โรเซนเฟลด์ (กลาง) หลิว เช่าฉี (ซ้าย) และเฉิน อี้ (ขวา)
รูปปั้นครึ่งตัวของเฉิน อี้ในวิทยาเขตมหาวิทยาลัยการต่างประเทศจีน

**สงคราม**
เขาเป็นสหายของหลิน เปียวตั้งแต่สมัยที่พวกเขาทำการรบแบบกองโจร และมีบทบาทโดดเด่นในโซเวียตเจียงซี ต่อมา เนื่องจากอาการบาดเจ็บที่ขา เขาเป็นเพียงคนเดียวในบรรดาสิบจอมพลที่ไม่ได้เข้าร่วมการเดินทัพทางไกล ด้วยเหตุนี้ เฉินจึงได้เป็นผู้ใต้บังคับบัญชาของเย่ ถิงในกองทัพใหม่ที่สี่ในภายหลัง หลังอุบัติการณ์ว่านหนาน เฉินสืบทอดตำแหน่งต่อจากเย่ ถิงเป็นผู้บัญชาการกองทัพใหม่ที่สี่ในระหว่างสงครามจีน–ญี่ปุ่นครั้งที่สอง (1937–1945) เขาเป็นกำลังสำคัญในฐานะผู้บัญชาการกองทัพสนามที่ 3 โดยร่วมมืออย่างใกล้ชิดกับซู่ ยฺวี่ เพื่อนสนิทและสหายของเขา เมื่อซู่แสดงความเชี่ยวชาญและความสามารถของเขาในการทำสงครามรูปแบบขนาดใหญ่ การแบ่งหน้าที่ระหว่างพวกเขานั้นหมายความว่าเฉินยังคงทำหน้าที่บัญชาการกองทัพสนามที่ 3 แต่มุ่งเน้นไปที่การสนับสนุนแผนการรบของซู่รวมถึงงานด้านการเมือง ซึ่งเป็นความเชี่ยวชาญของเขา ดังนั้น เขาและซู่จึงเป็นผู้นำการตอบโต้การรุกของกองทัพก๊กมินตั๋งในชานตงในช่วงสงครามกลางเมืองจีน และต่อมาได้บัญชาการกองทัพคอมมิวนิสต์ที่เอาชนะกองกำลังก๊กมินตั๋งในการทัพหวยไห่และยึดครองภูมิภาคแยงซีตอนล่างในช่วง ค.ศ. 1948–49 หลังยึดเซี่ยงไฮ้ได้ เขายังคงอยู่ในเซี่ยงไฮ้ในฐานะนายกเทศมนตรี ซึ่งเขาควบคุมดูแลการฟื้นฟูเศรษฐกิจและเสถียรภาพของเมือง ใน ค.ศ. 1949 เขาเสนอจะบัญชาการกองทัพอาสาสมัครประชาชนในเกาหลี แต่เหมาปฏิเสธ อาจเป็นเพราะซู่ คู่หูของเฉินสุขภาพไม่ดีเนื่องจากบาดแผลจากสะเก็ดระเบิด และเลือกเผิง เต๋อหวยแทน เขาได้รับการเลื่อนยศเป็นจอมพลใน ค.ศ. 1955

**สาธารณรัฐประชาชน**
หลังการก่อตั้งสาธารณรัฐประชาชนจีน เฉินได้รับแต่งตั้งเป็นนายกเทศมนตรีนครเซี่ยงไฮ้ เขายังดำรงตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรีตั้งแต่ ค.ศ. 1954 ถึง 1972 รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศตั้งแต่ ค.ศ. 1958 ถึง 1972 และอธิการบดีมหาวิทยาลัยการต่างประเทศจีนตั้งแต่ ค.ศ. 1961 ถึง 1969 ในฐานะรองนายกรัฐมนตรี เขาอยู่ในเหตุการณ์ช่วงความสัมพันธ์จีน–โซเวียตแตกหัก ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1960 เฉินพยายามลดความตึงเครียดกับสหภาพโซเวียต โดยกล่าวต่อเอกอัครราชทูตโซเวียตประจำปักกิ่งในครั้งหนึ่งว่ามอสโกควรหยุด "ตัดความสัมพันธ์ฉันมิตรระหว่างสองชาติ" และสองสัปดาห์ต่อมากล่าวต่อรองรัฐมนตรีต่างประเทศโซเวียตว่ามอสโกและปักกิ่งควรพยายามรักษาพันธมิตรไว้
เช่นเดียวกับผู้กำหนดนโยบายชาวจีนคนอื่น ๆ เฉินมองว่าสนธิสัญญาห้ามทดสอบอาวุธนิวเคลียร์แบบจำกัดเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 1963 เป็นการแสดงให้เห็นถึงการจัดแนวใหม่ของสหรัฐและสหภาพโซเวียตที่ต่อต้านจีนpages=96-97 เฉินอธิบายว่า "มันมุ่งเป้ามาที่เรา"page=96
ในช่วงการปฏิวัติวัฒนธรรม เฉินเป็นหนึ่งในผู้นำที่แสดงออกอย่างชัดเจนที่สุดในกระแสต่อต้านเดือนกุมภาพันธ์ ซึ่งวิพากษ์วิจารณ์การปฏิวัติวัฒนธรรมว่าสร้างความวุ่นวายทางสังคมและบ่อนทำลายความเป็นผู้นำของจีนpage=154 ด้วยเหตุนี้ เขาจึงถูกบังคับให้ยื่นคำร้องขอลาพักงานและทำการวิพากษ์วิจารณ์ตนเองpage=154 แต่เขาไม่เคยถูกไล่ออก ดังนั้นโจว เอินไหลจึงทำหน้าที่รัฐมนตรีต่างประเทศแทน
เขาเป็นสมาชิกกรมการเมืองพรรคคอมมิวนิสต์จีนชุดที่ 8 ตั้งแต่ ค.ศ. 1956 ถึง 1967 แต่ไม่ได้รับแต่งตั้งให้เป็นสมาชิกกรมการเมืองชุดที่ 9 (ค.ศ. 1969) ถึงกระนั้น เขาก็ยังคงเป็นสมาชิกคณะกรรมาธิการกลางพรรคคอมมิวนิสต์จีนชุดที่ 9
หลังจอมพลหลิน เปียวเสียชีวิตใน ค.ศ. 1971 เขาก็ได้รับการกุ้ชื่อเสียง แม้จะไม่กลับคืนสู่พลังอำนาจเดิมของเขาก็ตาม เหมา เจ๋อตงเข้าร่วมงานศพของเฉินใน ค.ศ. 1972 นี่เป็นการปรากฏตัวต่อสาธารณะครั้งสุดท้ายของเหมาและเป็นการปรากฏตัวครั้งแรกของเขาในงานศพของผู้ใดก็ตามในช่วงการปฏิวัติวัฒนธรรม

**ชีวิตส่วนตัว**
เมื่อไม่ได้สวมเครื่องแบบทหาร เฉินเป็นที่รู้จักจากแว่นกันแดดและเสื้อเชิ้ตสีขาวอันเป็นเอกลักษณ์ของเขา เขาเป็นนักเล่นหมากล้อมตัวยงและมีบทบาทสำคัญในการผลักดันหมากล้อมให้เป็นกีฬาอาชีพในจีน

**อ้างอิง**
หมวดหมู่:จอมพลชาวจีน
หมวดหมู่:จอมพลแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน
หมวดหมู่:รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศจีน
หมวดหมู่:รองนายกรัฐมนตรีสาธารณรัฐประชาชนจีน