ตำบลวังประจัน

วังประจัน เป็นตำบลในอำเภอควนโดน จังหวัดสตูล เป็นที่ตั้งของด่านศุลกากรวังประจันที่ผ่านไปยังวังเกอเลียน ประเทศมาเลเซีย ส่วนใหญ่เป็นพื้นที่ของเทือกเขาสันกาลาคีรีมีป่าไม้ที่อุดมสมบูรณ์ จึงเป็นที่ทำการของอุทยานแห่งชาติทะเลบัน และมีพื้นที่อยู่ในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าโตนงาช้าง

**ที่ตั้งและอาณาเขต**
ตำบลวังประจัน มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้- ทิศเหนือ ติดต่อกับตำบลทุ่งนุ้ย (อำเภอควนกาหลง)- ทิศตะวันออก ติดต่อตำบลทุ่งหมอ และตำบลปาดังเบซาร์ (อำเภอสะเดา จังหวัดสงขลา)- ทิศใต้ ติดต่อกับรัฐเปอร์ลิส (ประเทศมาเลเซีย) และตำบลเกตรี (อำเภอเมืองสตูล)- ทิศตะวันตก ติดต่อกับตำบลเกตรี (อำเภอเมืองสตูล) และตำบลควนสตอ ตำบลควนโดน
ตลาดวังประจัน

**ประวัติ**
วังประจัน เดิมเป็นหมู่บ้านในเขตตำบลควนสตอ อำเภอเมืองสตูล หลังจากสงครามโลกครั้งที่ 1 ได้มีชาวมลายู หรือมาเลเซียในปัจจุบัน จากบ้านวังเกลียน รัฐเปอร์ลิส อพยพมาอยู่ที่บริเวณทะเลบัน ต่อมาบริเวณนั้นแผ่นดินยุบตัวลงได้ย้ายมาตั้งหมู่บ้านใหม่ที่บ้านวังประจัน ผู้ที่อพยพมี 3 ตระกูล คือ ตระกูลละใบโดย เป็นตระกูลผู้พี่ ตระกูลละใบแด เป็นตระกูลรอง ตระกูลละใบจิ เป็นตระกูลน้องเล็ก ทั้ง 3 ตระกูลเป็นผู้ก่อตั้งหมู่บ้านวังประจัน ส่วนตระกูลอื่นได้เข้ามาหลังจากสงครามโลกครั้งที่ 2 แล้ว
ในปี พ.ศ. 2520 มีการแยกกิ่งอำเภอควนโดน ออกจากการปกครองของอำเภอเมืองสตูล และตั้งเป็นอำเภอควนโดนในปี พ.ศ. 2530 หมู่บ้านวังประจันจึงย้ายมาขึ้นกับอำเภอควนโดน จนกระทั่งวันที่ 2 กันยายน พ.ศ. 2535 ทิศตะวันออกของตำบลควนสตอที่มีแนวคลองดุสนและแนวเขากุบังปะโหลดกั้นเขตมีลักษณะแยกออกจากกัน จึงแยกพื้นที่ 4 หมู่บ้านที่อยู่อีกด้าน ได้แก่ หมู่ 10 บ้านทุ่งมะปรัง, หมู่ 11 บ้านวังประจัน,หมู่ 12 บ้านวังประจันใต้ และหมู่ 13 บ้านเขานุ้ย ตั้งขึ้นเป็นตำบล ใช้ชื่อตำบลว่า "วังประจัน"
วังประจัน เดิมชื่อว่า "วังปลาจัน" เพิ่งมาเปลี่ยนชื่อเป็นบ้าน "วังประจัน" ในสมัยที่ นายศุภโยค พาณิชย์วิทย์ เป็นผู้ว่าราชการจังหวัดสตูล (พ.ศ. 2515 – 2518) คำว่า "วัง" หมายถึง หุบเขาหรือแอ่งน้ำลึก "ปลาจัน" มาจากคำภาษายาวี หมายถึง กะปิ เนื่องจากมีก้อนหินลักษณะเหมือนก้อนกะปิเป็นจำนวนมาก อยู่ในลำคลองปัจจุบัน คือ คลองทุ่น ส่วนที่เปลี่ยนชื่อเป็น วังประจันก็เนื่องจากตำบลนี้เป็นเขตแดน มีถนนเชื่อมกับบ้านวังเกอเลียนของมาเลเซีย ตำบลจึงเปรียบเสมือนด่านประจันหน้ากับมาเลเซีย

**การแบ่งเขตการปกครอง**

**การปกครองส่วนภูมิภาค**
ตำบลวังประจันแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 4 หมู่บ้าน ได้แก่

**การปกครองส่วนท้องถิ่น**
ตำบลวังประจันเดิมมีฐานะเป็นสภาตำบลวังประจันหลังจากแยกตัวออกจากตำบลควนสตอ ในการจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลปี พ.ศ. 2538–2542 ทางกระทรวงมหาดไทยได้พิจารณาให้ตำบลวังประจันมีฐานะเป็นสภาตำบลวังประจันดังเดิม เนื่องจากขณะนั้นมีประชากรเพียง 1,764 คน และ 327 ครัวเรือน จึงไม่ผ่านเงื่อนไขในการจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลที่ต้องมีจำนวนประชากรสองพันคนขึ้นไป
ในปี พ.ศ. 2546 กระทรวงมหาดไทยได้พิจารณาว่าสภาตำบลวังประจันมีประชากรจำนวน 2,432 คน และ 480 ครัวเรือน ซึ่งผ่านเงื่อนไขในการจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบล รวมทั้งขณะนั้นสภาตำบลวังประจันมีรายได้โดยไม่รวมเงินอุดหนุนในปีงบประมาณที่ล่วงมาแล้วติดต่อกันสามปีเฉลี่ยไม่ต่ำกว่าปีละหนึ่งแสนห้าหมื่นบาท กระทรวงมหาดไทยจึงพิจารณาให้สภาตำบลวังประจันอยู่ในเงื่อนไขที่จะจัดตั้งเป็นองค์การบริหารส่วนตำบลได้ จึงจัดตั้งเป็น องค์การบริหารส่วนตำบลวังประจัน ในวันที่ 26 พฤษภาคม พ.ศ. 2547 

**ประชากร**
พื้นที่ตำบลวังประจันประกอบด้วยหมู่บ้านทั้งสิ้นจำนวน 4 หมู่บ้าน มีจำนวนประชากร 3,201 คน แบ่งเป็นชาย 1,597 คน หญิง 1,604 คน (เดือนธันวาคม 2566) เป็นตำบลที่มีจำนวนประชากรน้อยที่สุดในอำเภอควนโดน
 border=1px solid #AAAAAA
 border=1px solid #AAAAAA
 border=1px solid #AAAAAA
ปี พ.ศ. 2558 มีการรวมผู้ที่ไม่ได้สัญชาติไทยในทะเบียนราษฎร ส่งผลให้ข้อมูลจำนวนประชากรปีดังกล่าวเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมาก

**อ้างอิง**
วังประจัน
วังประจัน
หมวดหมู่:อำเภอควนโดน
หมวดหมู่:จุดผ่านแดนมาเลเซีย–ไทย