วิกิพีเดีย:รู้ไหมว่า/กรุ 16

เรื่องที่ผ่านมา พ.ศ. 2566 

**มกราคม **

**18 มกราคม พ.ศ. 2566**
...ในช่วงแรกที่คุรุมหรรษิ มเหศ โยคี (ในภาพ) ให้การสัมภาษณ์ทางโทรทัศน์ เขาหัวเราะบ่อยเกินไปจนทำให้เขาถูกเรียกว่า "คุรุเส้นตื้น"
*...หมี่เย็นเกาหลี มุลแน็งมย็อน ซึ่งเป็นอาหารยอดนิยมในฤดูร้อน เคยเป็นอาหารยอดนิยมในฤดูหนาว
*...การสังหารหมู่ที่โฆจาลือเป็นการสังหารหมู่ที่มีผู้เสียชีวิตมากที่สุดในคราเดียวตลอดข้อพิพาทนากอร์โน-คาราบัค
*...ผู้เขียนนิยาย แดรกคูลา ไม่เคยรู้จักปราสาทแดรกคูลามาก่อน
*...เงินทุนก่อสร้างโบสถ์ยิวฟาบริกบางส่วนมาจากสลากกินแบ่งของศาลาว่าการนครตีมีชออารา
*...แม้ "ทรงอย่างแบด" จะเป็นเพลงร็อก แต่การซ้ำและการสัมผัสของคำทำให้เพลงจำง่ายและได้รับความนิยมในกลุ่มเด็ก

**20 มกราคม พ.ศ. 2566**
...แม้อึนเจอรา (ในภาพ) จะทำจากแป้งของพืชได้หลายชนิด แต่ชนิดที่ทำจากเทฟฟ์มีสถานะและมูลค่าที่สูงกว่า โดยเฉพาะชนิดสีขาว จะมีมูลค่าสูงกว่าชนิดสีแดง
*...การาจีเป็นนครที่มีความหลากหลายทางภาษา เชื้อชาติ และศาสนามากที่สุดของประเทศปากีสถาน
*...ขยะเข้าขยะออก หรือ GIGO เป็นสำนวนทางคอมพิวเตอร์มีความหมายว่าสิ่งนำเข้าที่ผิดนำไปสู่ผลที่พลาดได้
*...กีได้จากนมดิบต้มเดือดที่ทิ้งไว้ให้เย็น จากนั้นเติมโยเกิร์ต ปล่อยทิ้งไว้ข้ามคืน แล้วนำไปคนกับน้ำ และเคี่ยวต่อ
*...ถึงแม้กราฟิกของวิดีโอเกมบอลดีส์เบสิกส์อินเอดูเคชั่นแอนด์เลิร์นนิงจะแย่ แต่เกมก็ได้รับความนิยมจากลักษณะของเกมที่ยากและความเหนือจริงของเกม
*...นอกจากเที่ยวบินในประเทศแล้ว เยติแอร์ไลน์ยังให้บริการเที่ยวบินนำชมเขาเอเวอเรสต์กับอันนปูรณะด้วย

**23 มกราคม พ.ศ. 2566**
...สำนวนฆ่าห่านที่วางไข่เป็นทองคำ (ในภาพ) มาจากนิทานอีสปหมายถึงการทำลายทรัพยากรอันมีค่าโดยไม่คำนึงถึงผลที่ตามมา
*...แหล่งข้อมูลบางแห่งอ้างว่าไก่ทิกก้ามาซาล่า แกงอันเป็นที่นิยมในอนุทวีปอินเดียนั้น มีต้นกำเนิดจากกลาสโกว์
*...ราชสมาคมเคมีแห่งสหราชอาณาจักรเสนอว่ายอร์กเชอร์พุดดิงต้องฟูขึ้นจนมีความสูงอย่างน้อย 4 นิ้วหรือ 10 เซนติเมตร
*...อิมโฮเทปเป็นหนึ่งในผู้ที่ไม่ใช่เชื้อพระวงศ์ในอียิปต์ไม่กี่คนที่ถูกยกสถานะเป็นเทพ
*...การจะเข้าไปภายในโรงน้ำชาอิจิริกิชายะในเกียวโต ต้องได้รับคำเชิญจากผู้อุปถัมภ์ของโรงน้ำชาก่อนเท่านั้น ยกเว้นช่วงเวลาไม่กี่คืนที่เปิดให้เข้าชมได้เพื่อกระตุ้นการท่องเที่ยวของเกียวโต
*...มารายห์ แครี ได้รับสมญานาม "ราชินีแห่งคริสต์มาส" จากเพลง "ออลไอวอนต์ฟอร์คริสต์มาสอีสยู" ของเธอ

**25 มกราคม พ.ศ. 2566**
...ร้านอาหารที่เป็นสถานที่ถ่ายทำเป็นโลสโปโยสเอร์มาโนส (อาคารในภาพ) ใน ดับเครื่องชน คนดีแตก และ มีปัญหา ปรึกษาซอล มีรายได้เพิ่มขึ้นจากความเกี่ยวพันกับละครชุดที่มาถ่ายทำในร้านตน
*...หลังคริสต์ศตวรรษที่ 15 ความนิยมของซัลลีจญ์แบบดั้งเดิมได้ลดลงในหลายพื้นที่ ยกเว้นในโมร็อกโกที่ยังคงมีการผลิตซัลลีจญ์มาถึงปัจจุบัน
*...นักโบราณคดีญี่ปุ่นกล่าวว่า การระบุอัตลักษณ์ของฮิมิโกะ ราชินีแห่งยามาไตโคกุ และที่ตั้งของนครที่เธอปกครอง "เป็นการถกเถียงประวัติศาสตร์สมัยโบราณที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในญี่ปุ่น"
*...ละครชุดทางโทรทัศน์เกาหลีใต้ อูยองอู ทนายอัจฉริยะ ได้รับข้อเสนอจากราว 10 ประเทศในการดัดแปลงละครชุด
*...นูกา ซึ่งเป็นขนมคริสต์มาสที่ได้รับความนิยมในยุโรปใต้ มีที่มาจากแถบตะวันออกกลางถึงเปอร์เซีย และมีบันทึกในสูตรอาหารจากแบกแดดที่เก่าแก่ถึงศตวรรษที่ 10
*...ตำนานกล่าวว่าลักษณะที่ไม่ปกติของพายสตาร์เกซี เป็นสาเหตุที่ทำให้ปีศาจไม่เคยมาที่คอร์นวอลล์

**27 มกราคม พ.ศ. 2566**
...การต้มกบ (ในภาพ) เป็นเรื่องเล่าที่อุปมาถึงภยันตรายที่เกิดขึ้นอย่างช้า ๆ ทำให้ไม่ทันตั้งตัวและหลีกหนีได้
*...ยากินิกุเคยเป็นสิ่งต้องห้ามในญี่ปุ่นก่อนสมัยการปฏิรูปเมจิ
*...มีการบรรยายเครื่องดื่มโยเกิร์ตรสเค็ม ดูฆ ว่าเป็น "โยเกิร์ตที่เจือจาง" และ "เครื่องดื่มที่สดชื่นที่สุด"
*...อินโดมี่ครองตลาดบะหมี่กึ่งสำเร็จรูปในอินโดนีเซียถึงร้อยละ 70 ใน พ.ศ. 2553
*...โรงผลิตบทความวิจัยซึ่งเป็นธุรกิจที่ขายการมีชื่อในบทความวิจัยให้แก่นักวิชาการที่อยากใช้ทางลัดในการสร้างผลงาน ถูกตีแผ่เป็นข่าวให้สังคมโลกรับรู้เมื่อ พ.ศ. 2565 และเป็นข่าวในประเทศไทยในปีถัดมา
*...กล่าวกันว่าเทศกาลวิ่งม้าที่ลานฏุณฑิเขลในกาฐมาณฑุ มีที่มาจากดำริของกษัตริย์ที่ให้ม้าวิ่งกระทืบไปทั่วลานเพื่อเหยียบวิญญาณปีศาจให้จมดิน

**30 มกราคม พ.ศ. 2566**
...โบสถ์ดำในเมืองบราชอฟ (ในภาพ) ได้สีดำมาจากมลพิษทางอุตสาหกรรมในคริสต์ศตวรรษที่ 19
*...คำภาษาอาหรับ "บาบา" ในชื่อของบาบากานูช อาหารจานมะเขือม่วง อาจหมายถึง "พ่อ" หรือ "มะเขือม่วง"
*...วัฒนธรรมย่อยของอาหารจานด่วน ฮาลาลสแน็กแพ็ก จากออสเตรเลีย เกิดขึ้นหลังการตั้งกลุ่มเฟซบุ๊กใน พ.ศ. 2558
*...ทะเลสาบเผวา ซึ่งเป็นทะเลสาบที่ใหญ่ที่สุดในรัฐคัณฑกี มีการใช้ประโยชน์ทั้งแหล่งกีฬาทางน้ำ แหล่งท่องเที่ยว แหล่งผลิตกระแสไฟฟ้า และที่ทำประมง
*...เนยแข็งบรินด์ซาแบบที่ผลิตจำหน่ายในปัจจุบันพัฒนาขึ้นในสโลวาเกียเมื่อคริสต์ศตวรรษที่ 18
*...หลังพิธีเปิด การพัฒนาท่าอากาศยานนานาชาติโปขรายังคงต้องดำเนินต่อไปในส่วนของโกดังเชื้อเพลิงและศุลกากร

**กุมภาพันธ์**

**7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566**
...เชื่อกันว่าแคลิฟอร์เนียโรล (ในภาพ) คิดค้นโดยเชฟจากลอสแอนเจลิสหรือแวนคูเวอร์
*...ผู้ผลิตซอสวุร์สเตอร์เชอร์รายแรกอ้างว่าซอสนี้ค้นพบในอินเดียโดยขุนนางที่ขณะนั้นดำรงตำแหน่ง "ผู้ว่าราชการมณฑลเบงกอล" แต่ขุนนางผู้นั้นไม่เคยดำรงตำแหน่งดังกล่าว และไม่เคยเดินทางไปอินเดียเลย
*...ร้านอาหารจานด่วนสัญชาติฟิลิปปินส์ จอลลิบี มีจุดเริ่มต้นจากการเป็นร้านไอศกรีม
*...นักโทษในทัณฑนิคมออสเตรเลียเมื่อสิ้นสุดระยะเวลารับโทษ จะได้รับใบรับรองอิสรภาพที่ออกโดยรัฐบาล
*...เทอรอสติลบีนมีฤทธิ์ต้านอนุมูลอิสระเช่นเดียวกับเรสเวอราทรอล แต่เป็นชีวพิษโดยเฉพาะต่อสัตว์น้ำ
*...อัลกุรอานระบุว่าการบริจาคซะกาตมีความสำคัญรองจากการละหมาด

**15 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566**
...ถึงแม้ท่าอากาศยานโปขรา (ในภาพ) จะเป็นท่าอากาศยานสำรองสำหรับเที่ยวบินที่ลงจอดที่กาฐมาณฑุไม่ได้ แต่บ่อยครั้งเที่ยวบินก็ต้องเปลี่ยนเส้นทางไปสนามบินสำรองลำดับที่สามเนื่องจากโปขรามีทางวิ่งที่สั้นทั้งที่มีเที่ยวบินมาก
*...กัญชาสำหรับรับประทานที่เรียกว่า ภาง ซึ่งเป็นที่นิยมในอนุทวีปอินเดียนั้น มีปรากฏมาตั้งแต่ 1,000 ปีก่อนคริสต์กาล และนิยมรับประทานในเทศกาลมหาศิวราตรี
*...เมืองเคาะศ็อบในดินแดนส่วนแยกของโอมาน ได้รับฉายาว่าเป็น "นอร์เวย์แห่งอาระเบีย" เนื่องจากมีชายฝั่งลึกเว้าที่คล้ายกับฟยอร์ด
*...จันลูกา วีอัลลี เป็นนักฟุตบอลชาวอิตาลีที่ทำประตูได้มากที่สุดตลอดกาลเป็นอันดับที่ 10
*...เมืองเปอไรในรัฐปีนัง ประเทศมาเลเซีย เคยเป็นจุดหมายสำคัญของส่งออกดีบุกทางทะเลในคริสต์ทศวรรษ 1890
*...งั่งเป็นเครื่องรางเสริมเสน่ห์ที่ต้องห้อยไว้ที่เอวใกล้ของสงวนและบูชาด้วยประจำเดือนของสตรี และเชื่อว่ามีฤทธิ์มากขึ้นหากเจ้าของทำตัวสกปรกหรือไม่อาบน้ำ

**22 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2566**
...ซน กี-จ็อง (ในภาพ) เป็นนักกีฬาชาวเกาหลีคนแรกที่ได้รับเหรียญทองในโอลิมปิกฤดูร้อน 1936 แต่ต้องแข่งขันในฐานะตัวแทนของญี่ปุ่น เพราะขณะนั้นเกาหลีตกเป็นอาณานิคมของญี่ปุ่น
*...เพลง "ลาเวนเดอร์เฮซ" ของเทย์เลอร์ สวิฟต์ เป็นเพลงที่ถูกเปิดบนสปอติฟายในวันเปิดตัวเพลงมากเป็นอันดับที่สอง รองจากเพลง "แอนตี-ฮีโร" ซึ่งก็เป็นเพลงของเธอเช่นกัน
*...การโจมตีทางอากาศใส่อาคารที่อยู่อาศัยในดนีปรอเมื่อเดือนมกราคม พ.ศ. 2566 เป็นเหตุโจมตีของรัสเซียที่สร้างความเสียหายแก่อาคารที่อยู่อาศัยในยูเครนมากที่สุดในรอบครึ่งปีที่ผ่านมา
*...กล่าวกันว่าเชมเป็นบรรพบุรุษของชาวเอเชียและเป็นผู้เผยพระวจนะคนต่อไปถัดจากโนอาห์ พระบิดาของเขา
*...แม้อุบัติเหตุ แอร์อินเดีย เที่ยวบินที่ 101 ชนเข้ากับเขามงต์บลังก์จะเกิดขึ้นในปี 1966 แต่ยังคงมีผู้ค้นพบซากเครื่องบิน หนังสือพิมพ์ ไปจนถึงอัญมณีจากเที่ยวบินนี้มาตั้งแต่ทศวรรษ 2000
*...จิตรกรรมปูนเปียกบนผนังด้านนอกของอารามวอรอแนตส์ ในประเทศโรมาเนีย ทำให้โบสถ์นี้ได้รับการเรียกขานเป็น "โบสถ์น้อยซิสทีนแห่งตะวันออก"

**มีนาคม**

**2 มีนาคม พ.ศ. 2566**
..."ถนนที่ดีที่สุดในโลก" และสถานที่ท่องเที่ยวของโรมาเนีย ตรันส์เฟอเกอเรอชัน (ในภาพ) แรกเริ่มสร้างขึ้นเพื่อรับมือกับการรุกรานของโซเวียต และยังได้รับการขนานนามให้เป็น "เรื่องโง่ของชาวูเชสกู"
*...การเสียชีวิตของบิดาแห่งฟิสิกส์นิวเคลียร์ของอินเดีย โหมี ชหางคีร์ ภาภา ในเหตุเครื่องบินตก มีทฤษฎีสมคบคิดที่เชื่อว่าเป็นการลอบสังหารของซีไอเอเพื่อยับยั้งโครงการปรมาณูของอินเดีย
*...ผู้นำปากีสถานมีความคิดให้อาคารนิติบัญญัติแห่งบังกลาเทศสร้างขึ้นด้วยสถาปัตยกรรมสมัยใหม่เพราะคิดว่าจะช่วยทำให้ชาวเบงกอลสงบลงได้
*...พื้นที่ทั้งหมดของเขตธุรกิจนานาชาติซงโดในอินช็อนเพียงอย่างเดียว คิดเป็น 40% ของพื้นที่ทั้งหมดในประเทศเกาหลีใต้ที่ได้รับการรับรองมาตรฐานลีด
*...เอกซ์ปาซีเป็นเว็บไซต์แห่งแรกที่มีเนื้อหาเกี่ยวกับวิทยาศาสตร์ชีวภาพ เริ่มเผยแพร่เมื่อเดือนสิงหาคม พ.ศ. 2536 และเป็นหนึ่งใน 150 เว็บไซต์แรกของโลก
*...อดีตนักการเมืองออสเตรเลีย จอห์น บารีลาโร เคยฟ้องร้องยูทูบเบอร์ตลกคนหนึ่งด้วยฐานหมิ่นประมาท จากการที่ถูกล้อเลียนว่า "ทำงานได้ด้วยสปาเกตตี" ซึ่งอ้างถึงการที่บารีลาโรชนะการแข่งกินสปาเกตตีหลายครั้งในเมืองบ้านเกิดเขา

**6 มีนาคม พ.ศ. 2566**
...เดิมรูปปั้นของคิม อิล-ซ็อง ในอนุสรณ์สถานมันซูแด (ในภาพ) เคลือบด้วยทองคำเปลวก่อนถูกลอกออกหลังเติ้ง เสี่ยวผิง ผิดหวังที่เห็นเงินสนับสนุนของจีนถูกนำไปใช้จ่ายกับสิ่งนี้
*...เฮ่อ เจี้ยนขุย ได้สร้างมนุษย์คนแรกที่ผ่านการดัดแปลงพันธุกรรมขึ้น และได้รับการบรรยายจากนักพันธุศาสตร์คนหนึ่งให้เป็น "แพะบูชายัญ" คนแรกที่ยอมพลีชีพเพื่อวงการตัดต่อพันธุกรรม
*...กางเขนอนุราธปุระถือเป็นสัญลักษณ์ของศาสนาคริสต์ที่เก่าแก่ที่สุดในศรีลังกา
*...สนามกีฬา 974 ซึ่งสร้างจากตู้คอนเทนเนอร์และใช้จัดการแข่งขันฟุตบอลโลก 2022 มีแผนนำมาประกอบขึ้นใหม่ในประเทศอุรุกวัยสำหรับการแข่งขันฟุตบอลโลก 2030
*...บริการการแพทย์ฉุกเฉินอาสาสมัครอิสราเอล ยูไนเต็ดฮัตซาละฮ์ สามารถไปถึงจุดต้องการความช่วยเหลือภายใน 90 วินาที ด้วยระบบจีพีเอสที่ส่งอาสาสมัครที่อยู่ใกล้ที่สุดและบริการรถมอเตอร์ไซค์ฉุกเฉิน
*...ประชากรในเมืองซูชาวาเพิ่มขึ้นเกือบสิบเท่าในสมัยคอมมิวนิสต์ของโรมาเนีย

**เมษายน**

**8 เมษายน พ.ศ. 2566**
...โครงการบ้านยูเอฟโอที่ซานจี (ในภาพ) ในไต้หวัน ถูกทิ้งร้างจากการเสียชีวิตจากอุบัติเหตุและการฆ่าตัวตายตลอดการก่อสร้าง โดยเชื่อกันว่าเป็นอาถรรพ์จากการตัดครึ่งรูปปั้นมังกรจีนที่ทางเข้าโครงการหรือเป็นเพราะที่ดินของโครงการเป็นที่ฝังศพของทหารชาวดัตช์
*...นักฟุตบอลผู้พิการถูกตัดแขนหรือขา‎ ชาวโปแลนด์เป็นผู้ได้รับรางวัลประตูที่สวยที่สุดแห่งปี ในพิธีมอบรางวัลฟุตบอลยอดเยี่ยมของฟีฟ่า 2022 เอาชนะประตูของรีชาร์ลีซงในฟุตบอลโลกครั้งล่าสุด
*...อิบน์ อัลฮัยษัม เป็นบุคคลแรกที่อธิบายทฤษฎีการมองเห็นได้ถูกต้อง
*...บันทึกของเอวอ แฮย์ม็อน เด็กหญิงชาวฮังการีอายุ 13 ปีที่ถูกสังหารในค่ายกักกันเอาช์วิทซ์ ได้รับการเปรียบเปรยกับ บันทึกลับของแอนน์ แฟรงค์
*...กลุ่มการเงินเอสวีบีถูกถอดจากดัชนีเอสแอนด์พี 500 จากการล้มของธนาคารซิลิคอนแวลลีย์ ซึ่งเป็นเหตุการแห่ถอนเงินครั้งใหญ่เป็นอันดับสองในประวัติศาสตร์ของสหรัฐ
*...เอมิเรตส์เป็นสายการบินที่ให้บริการเครื่องบินแอร์บัส เอ380 และโบอิง 777 มากที่สุดในโลก

**พฤษภาคม **

**5 พฤษภาคม พ.ศ. 2566**
...มุขนายกแห่งดิลีวิจารณ์การสร้างพระคริสตราชาแห่งดิลี (ในภาพ) ที่รัฐบาลอินโดนีเซียให้เป็นของขวัญแก่ชาวติมอร์ตะวันออกไว้ว่า "จะก่อสร้างรูปปั้นพระเยซูเจ้าไปเพื่ออะไร หากผู้คนยังไม่ได้รับการดูแลดังที่พระองค์ทรงสอนเรา? มันจะดีกว่าถ้าเราจะฟื้นฟูสถานการณ์ที่เป็นอยู่ แทนที่จะสร้างรูปปั้นต่าง ๆ ขึ้น"
*...จอร์เจ เอมิล ปาลาเด เป็น "นักชีววิทยาเซลล์ที่ทรงอิทธิพลที่สุดตลอดกาล"
*...ในอดีต ซามูไรสามารถฟันผู้คนที่เดินผ่านไปมาเพื่อทดสอบดาบคาตานะของตนได้
*...เพลง "ธาตุทองซาวด์" โดยยังโอม เขียนขึ้นจากประสบการณ์การใช้ชีวิตในโรงเรียนวัดของเขา
*...อดีตนายกรัฐมนตรีโรมาเนีย วิออริกา ดันชิเลอ ถูกวิจารณ์ว่าขาดความรู้ในไวยากรณ์ภาษาโรมาเนีย และลักษณะภาษาของเธอ "เข้าใจยาก"
*...คาเฟ่แมวเกิดขึ้นครั้งแรกที่กรุงไทเปในไต้หวัน ก่อนจะได้รับความนิยมในญี่ปุ่นในเวลาต่อมา

**15 พฤษภาคม พ.ศ. 2566**
...ถึงแม้โปสเตอร์ วีแคนดูอิต! (ในภาพ) จะถูกนำมาใช้สนับสนุนการเรียกร้องสิทธิสตรี แต่เป้าหมายเดิมของโปสเตอร์นี้คือการควบคุมและลดการเกิดการลุกฮือของแรงงานในยุคสงครามโลกครั้งที่สอง
*...โยชิกาซุ ฮิงาชิตานิ เป็นนักการเมืองญี่ปุ่นคนแรกที่ถูกขับให้พ้นจากตำแหน่งสมาชิกราชมนตรีสภาเนื่องจากไม่เคยเข้าประชุมสภา
*...จารึกดินเหนียวจากเมโสโปเตเมียและอินเทอร์เน็ตมีม จารึกร้องเรียนถึงเอีย-นาตซีร์ เป็นจารึกร้องเรียนของลูกค้าที่เก่าแก่ที่สุดในโลก
*...เอนไซม์ โรดานีสบำบัดการสัมผัสกับไซยาไนด์ โดยเปลี่ยนให้เป็นไทโอไซยาเนต ซึ่งมีความเป็นพิษลดลงเหลือเพียง 1 ใน 200
*...กระจุกดาว เมซีเย 13 มีดาวฤกษ์สมาชิกอยู่ใกล้กันมาก จนบางครั้งเมื่อชนกันจะก่อกำเนิดดาวฤกษ์อายุน้อยที่เรียกว่าดาวแปลกพวกสีน้ำเงิน
*...ท่ายืนแบบตริภังค์พบได้มากในศิลปะอินเดียและมีหลักฐานเก่าแก่ย้อนไปถึง 2,000 ปีก่อน

**มิถุนายน**

**12 มิถุนายน พ.ศ. 2566**
...อาคารที่อยู่อาศัยที่สูงที่สุดในแอฟริกา พอนทีซิตี (ในภาพ) ในโจฮันเนสเบิร์ก แรกเริ่มเป็นที่คนหมายตามาอาศัยเพราะทิวทัศน์นครที่มองเห็นจากอาคาร แต่ต่อมากลายเป็นแหล่งอาชญากรรมอันทรุดโทรม ก่อนจะได้รับการปรับปรุงเป็นที่อยู่อาศัยน่าหมายตาราคาไม่แพงอีกครั้ง
*...ผู้มีสิทธิ์เลือกตั้งในญี่ปุ่นต้องออกเสียงลงคะแนนด้วยการเขียนชื่อผู้สมัครรับเลือกตั้งลงบนบัตรเลือกตั้ง
*...ท่าอากาศยานฮวนโช เอ. อิเราส์กิน บนเกาะซาบา เป็นท่าอากาศยานพาณิชย์ที่มีรันเวย์ที่สั้นที่สุดในโลก ด้วยความยาวเพียง 400 เมตร จนได้รับการขนานนามว่าเป็นหนึ่งในท่าอากาศยานที่อันตรายที่สุดในโลก
*...แม้สงครามหมูจะถูกเรียกว่า "สงคราม" แต่กลับไม่มีผู้บาดเจ็บหรือเสียชีวิตจากเหตุดังกล่าวเลย นอกจากหมูเพียงตัวเดียวเท่านั้น
*...สายพันธุ์ย่อย GG ของ Lacticaseibacillus rhamnosus ถือเป็นแบคทีเรียโปรไบโอติกส์ที่ได้รับการวิจัยมากที่สุดในโลก โดยมีผลงานเผยแพร่แล้วมากกว่า 800 ฉบับ
*...ผู้ใช้แรงงานชาวอินเดีย ทศรถ มาญฌี ขุดทางถนนตัดผ่านสันเขาในรัฐพิหารระยะทาง 110 เมตร โดยใช้แค่ค้อนกับสิ่วในระยะเวลา 22 ปี

**19 มิถุนายน พ.ศ. 2566**
...ก่อนที่จะนำมาขนส่งวัตถุที่มีขนาดใหญ่พิเศษอย่างใบพัดกังหันลมหรือหัวรถจักร เดิมอานโตนอฟ อาน-225 มรียา (ในภาพ) ถูกออกแบบมาเพื่อใช้ในการขนส่งยานอวกาศบูรันของสหภาพโซเวียต
*...บูพิวาเคนถือเป็นยาชาเฉพาะที่ที่ใช้มากที่สุดในการระงับความรู้สึกทางสันหลังขณะทำการคลอด
*...วัฒนธรรมที่รับรู้การมีอยู่ของเพศที่สามไม่ได้แปลว่าจะให้คุณค่าแก่เพศที่สามว่าเสมอไป หลายครั้ง เพศที่สามเป็นผลพวงจากการลดทอนคุณค่าของผู้หญิงอย่างเปิดเผยในวัฒนธรรมนั้น ๆ
*...รอคิ วูลอวิช เป็นนักร้องชาวเซิร์บที่ได้รับความนิยมจากการแต่งเพลงที่มีเนื้อหาเกี่ยวกับชาตินิยมเซิร์บและต่อต้านเนโทกับสหรัฐ แต่มีการใช้ถ้อยคำสละสลวยและหลีกเลี่ยงการใช้คำคตินิยมเชื้อชาติ
*...โดฮาทาวเวอร์ในประเทศกาตาร์ ได้รับรางวัลให้เป็นตึกสูงที่ดีที่สุดในโลก และยังถูกสาธารณชนมองว่ามีรูปร่าง "เหมือนองคชาต"
*...สถานีวิทยุกระจายเสียงประชาชนกลางแห่งประเทศจีนเป็นส่วนหนึ่งในการรณรงค์ "การเมืองตามความต้องการ" ของเหมา เจ๋อตง ในช่วงการปฏิวัติทางวัฒนธรรม โดยออกอากาศเสียงตามสายทั่วประเทศผ่านลำโพงกว่า 70 ล้านตัว

**กรกฎาคม**

**11 กรกฎาคม พ.ศ. 2566**
...ชาวญี่ปุ่นเชื่อว่า ภูเขาโจไก (ในภาพ) เป็นภูเขาศักดิ์สิทธิ์ที่มีเทพเจ้าผู้ยิ่งใหญ่ประดิษฐานอยู่บนยอดเขา
*...เหตุรถไฟชนกันที่รัฐโอฑิศา พ.ศ. 2566 เป็นเหตุรถไฟชนกันครั้งที่ร้ายแรงที่สุดของอินเดียในรอบมากกว่า 20 ปี
*...ซีโวฟลูเรนเป็นหนึ่งในยาระงับความรู้สึกชนิดสารระเหยที่นิยมใช้มากที่สุดในทางการแพทย์ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในการระงับความรู้สึกของผู้ป่วยนอก
*..."ลาสต์เอ็กซิตทูสปริงฟีลด์" ซึ่งมีเนื้อหาเกี่ยวกับสหภาพแรงงาน ได้รับการยกย่องให้เป็นตอนที่ดีที่สุดตลอดกาลของ เดอะซิมป์สันส์
*...ซอยประตูชัยในเขตบางรัก เป็นที่รู้จักในฐานะย่านโคมแดงเกย์ โดยธุรกิจบาร์เกย์ส่วนใหญ่ของซอยมุ่งเป้าไปที่ลูกค้าชาวต่างชาติเป็นหลัก
*...มหาเศรษฐีการเมืองรัสเซียและผู้นำกลุ่มทหารรับจ้างวากเนอร์ เยฟเกนี ปรีโกจีน ได้รับการเรียกขานเป็น "หัวหน้าคนครัวของปูติน" เนื่องมาจากธุรกิจร้านอาหารและบริการประกอบอาหารของเขา

**16 กรกฎาคม พ.ศ. 2566**
...พระพุทธรูปแห่งสุลตานคัญช์ (ในภาพ) ที่ค้นพบในรัฐพิหารของอินเดีย เป็นสมบัติชิ้นสำคัญที่สุดของหอศิลป์เมืองเบอร์มิงแฮม
*...แม้ วิลเลียม ที. จี. มอร์ตัน จะพยายามปิดบังชื่อสารยาระงับความรู้สึกที่เขาใช้โดยเรียกมันว่าลีธีออน แต่สุดท้ายก็เป็นที่ทราบกันอยู่ดีว่ามันคืออีเทอร์
*...เป้าหมายหลักที่แท้จริงของการสังหารหมู่นักไต่เขาชาวต่างชาติที่นังกาปัรบัตในปากีสถานเมื่อปี 2556 คือการลักพาตัวพลเมืองที่ถือสองสัญชาติคือจีนกับสหรัฐ
*...ในธรรมเนียมอัฟกานิสถาน ครอบครัวที่ไม่มีลูกชายจะให้ลูกสาวคนหนึ่งของบ้านทำตัวและแต่งตัวเป็นผู้ชายเพื่อให้ได้โอกาสทางสังคมที่มากขึ้น อย่างไรก็ตาม เมื่อถึงวัยเจริญพันธ์ุก็ต้องกลับมาเป็นผู้หญิงตามขนบธรรมเนียมของประเทศดังเดิม
*...ด้วยช่องโหว่ในกฎหมายของสหรัฐ แม้โช ซึง-ฮี จะได้รับการตัดสินโดยศาลให้เป็นผู้มีอาการป่วยทางจิต แต่เนื่องจากเขาไม่เคยเข้ารับการรักษา เขาจึงซื้อปืนและก่อเหตุกราดยิงที่มหาวิทยาลัยเวอร์จิเนียเทค ซึ่งเป็นการกราดยิงสถานศึกษาครั้งที่เลวร้ายที่สุดในสหรัฐ
*...ย่านชินจูกุ นิ-โจเมะ ในชินจูกุของโตเกียว มีบาร์เกย์อยู่มากกว่า 300 ร้าน ทำให้เป็นย่านที่มีความหนาแน่นของบาร์เกย์มากที่สุดในโลก

**สิงหาคม**

**21 สิงหาคม พ.ศ. 2566**
...ผู้ชายจะแต่งตัวเป็นผู้หญิงเพื่อเข้าร่วมพิธีกรรมในเทศกาลประจำปี จมยวิฬักกุ (ในภาพ) ของโกะรรันกุฬังงรเทวีเกษตรัง รัฐเกรละ ประเทศอินเดีย
*...เอกสารทิเบตระบุว่า โสมปุระมหาวิหารเป็นหนึ่งในห้ามหาวิหารพุทธโบราณที่สำคัญในทางตะวันออกของอนุทวีปอินเดียในสมัยโบราณ
*...เกล็นเดล รัฐแคลิฟอร์เนีย เป็นเมืองที่มีประชากรเชื้อสายอาร์มีเนียมากที่สุดแห่งหนึ่งในสหรัฐ โดยใน ค.ศ. 1999 ประชากรกว่าร้อยละ 25 ของเมืองพูดภาษาอาร์มีเนีย
*...ในแอลเบเนียเหนือและคอซอวอ มีธรรมเนียมที่สตรีสาบานตนเป็นพรหมจารีและใช้ชีวิตต่อไปในสังคมเหมือนผู้ชายคนหนึ่ง
*...สะพานคานรูปกล่องแบบมอดูลได้รับการพัฒนาและนำมาใช้ครั้งแรกโดยกองทัพอังกฤษใน พ.ศ. 2468
*...เมื่อสร้างแล้วเสร็จในศตวรรษที่ 16 อาสนวิหารเซบิยา ขึ้นมาเป็นอาสนวิหารที่ใหญ่ที่สุดในโลกแทนที่อายาโซฟยาซึ่งครองตำแหน่งนี้มานานกว่าพันปี

**กันยายน**

**4 กันยายน พ.ศ. 2566**
...ตำนานเล่าว่าพระสถูปเคอร์ซัม (ในภาพ) ในเชมาทัง ประเทศอินเดีย สร้างตามแบบของผักกาดหัวที่แกะสลักถอดแบบพระสถูปพุทธนาถหรือสวยัมภูนาถในกาฐมาณฑุ
*...นักชีวพฤฒาวิทยา วัลเทอร์ ลองโก มีชื่อเสียงจากโปรแกรมอาหารที่ยับยั้งวิถีเมแทบอลิซึมในแบบเดียวกันกับการอดอาหาร ในขณะเดียวกันยังคงให้สารอาหารแก่ร่างกายโดยไม่กระตุ้นกลไกการเจริญของร่างกาย
*...งานไม้แกะสลักติดอยู่เหนือประตูห้องนอนของเรือนล้านนาที่เรียกว่า หำยนต์ มีรากศัพท์มาจาก อัณฑะ (หำ) กับ ยันต์ (ยนต์) มีความเชื่อว่าสามารถป้องกันและขับไล่ภยันตรายต่าง ๆ ให้แก่ผู้ที่หลับนอน
*...แม้จะมีการออกกฎหมายที่ให้ความคุ้มครองสิทธิของกลุ่มบุคคลแอลจีบีทีในประเทศญี่ปุ่นอย่างต่อเนื่อง แต่มากกว่าร้อยละ 38 จาก 10,000 คนของกลุ่มบุคคลนี้ ถูกคุกคามหรือประทุษวาจา
*...ผู้รอดชีวิตจากฮอโลคอสต์และศาสตราจารย์ด้านวิศวกรรมศาสตร์ ลีวียู ลีเบรสกู ได้รับการยกย่องให้เป็นวีรบุรุษหลังเขาดึงรั้งประตูห้องเรียนไม่ให้ผู้ก่อเหตุกราดยิงที่มหาวิทยาลัยเวอร์จิเนียเทคเข้ามาในห้องเรียน นานพอที่นักศึกษาส่วนใหญ่ในห้องหลบหนีออกไปได้ แต่ตนเองถูกผู้ก่อเหตุยิงเสียชีวิต
*...รัฐประหารในประเทศกาบอง พ.ศ. 2566 ที่โค่นล้มรัฐบาลของอาลี บองโก ออนดิมบา ถือเป็นการสิ้นสุดสมัยการปกครองกาบองยาวนาน 56 ปีของตระกูลเขา

**6 กันยายน พ.ศ. 2566**
...บ้านเลทัน บ้านและสตูดิโอในลอนดอนของจิตรกรยุควิกตอเรีย มีความโดดเด่นที่ "โถงอาหรับ" (ในภาพ) ซึ่งจัดแสดงกระเบื้องที่เจ้าของบ้านได้มาจากการเดินทางในตะวันออกกลาง
*...แมวสามสีหรือแมวคาลิโกได้ชื่อมาจากผ้าฝ้ายทอมือซึ่งน่าจะได้ชื่อมาจากโกฬิกโกฏ ซึ่งเป็นเมืองบนชายฝั่งมะละบาร์ในอินเดีย
*...ด้วยความสูงของเดอะไคโร "ตึกระฟ้าเพื่อการอยู่อาศัยแห่งแรก" ซึ่งสร้างขึ้นในศตวรรษที่ 19 ในวอชิงตัน ดี.ซี. นำไปสู่การออกกฎหมายจำกัดความสูงของอาคารซึ่งส่งผลถึงทัศนียภาพของกรุงวอชิงตัน ดี.ซี. มาจนถึงปัจจุบัน
*...แม้โรงเรียนสตรีราชกุมารีรัตนาวตีจะตั้งอยู่กลางทะเลทรายธาร์ แต่ด้วยการออกแบบที่ใช้วิธีแบบท้องถิ่นมาผสมผสาน ทำให้ภายในเย็นพอที่ไม่ต้องติดตั้งเครื่องปรับอากาศ
*...เนื่องจากภาพเขียน แซตเทิร์นสวาปามบุตรของตน นั้นตั้งชื่อขึ้นหลังศิลปินเสียชีวิตแล้ว ทำให้มีผู้ตั้งข้อสงสัยว่าภาพเขียนอาจไม่ได้หมายถึงแซตเทิร์น และเสนอว่าแท้จริงเนื้อหาของภาพอาจเป็นการตอกกลับพวกต่อต้านยิว
*...เส้นทางขนส่งแร่ออกทางเหว ปอร์โตฟลาวีอา ในซาร์ดิเนีย ช่วยลดต้นทุนในการขนส่งแร่จากเหมืองลงกว่าร้อยละ 70 ทำให้เจ้าของเหมืองมีส่วนแบ่งตลาดเหมืองแร่ในภูมิภาคขึ้นมาอย่างรวดเร็ว

**8 กันยายน พ.ศ. 2566**
...ตำนานเล่าว่าเมื่อครั้นถูกเขมรรุกราน กษัตริย์จามได้ท้าทายและสามารถเอาชนะในการแข่งสร้างหอคอยกับเขมร ซึ่งหอคอยที่ว่านั้นคือ หอคอยโปกลองก่าหร่าย (ในภาพ)
*...เพศที่สาม หิชรา ได้รับการรับรองโดยกฎหมายในหลายประเทศในอนุทวีปอินเดีย และสามารถเลือกระบุตนเป็นเพศนี้ในหนังสือเดินทางของบางประเทศได้
*...กรณีชายคนหนึ่งบาดเจ็บที่ทวารหนักนำไปสู่กระแสชาตินิยมจนเกิดการล่มสลายของยูโกสลาเวีย
*...มอลินโนงได้รับเลือกให้เป็นหมู่บ้านที่สะอาดที่สุดในอินเดียและเอเชีย
*...หลังเจ้าของอาคาร "หลุมหลบภัยหนู" ในเบอร์ลินประกาศจะทุบอาคารทิ้ง ได้เกิดความตระหนักถึงความสำคัญของสถาปัตยกรรมบรูทัลลิสต์ของอาคารอย่างมากในสาธารณชน
*...เพลงชาติแห่งการต่อสู้เพื่ออิสรภาพและต่อต้านเผด็จการในอิหร่าน โมร์เฆแซแฮร์ เคยถูกสั่งให้เป็นเพลงต้องห้ามโดยกษัตริย์อิหร่าน ชาห์ เรซา ปาห์ลาวี

**10 กันยายน พ.ศ. 2566**
...ผีของเปปเปอร์เป็นเทคนิคภาพลวงตาที่ทำให้เสมือนว่ามีศิลปินปรากฏตัวบนเวทีจริง เทคนิคนี้มักถูกนำเสนอทางการตลาดแบบผิด ๆ ว่าเป็นเทคนิคฮอโลกราฟี
*...แม้จักรพรรดิแห่งโมกุลจะปฏิบัติฌโรขาทรรศนะกันมาตั้งแต่สมัยจักรพรรดิหุมายูง แต่สุดท้ายจักรพรรดิเอารังเซบได้ยกเลิกการปฏิบัตินี้เพราะขัดกับหลักศาสนาอิสลามว่าด้วยการห้ามบูชารูปเคารพ
*...สัญลักษณ์รูปคนสำหรับไฟจราจรคนเดินเท้าในเยอรมนี อัมเปิลเม็นเชิน มีลักษณะเป็นคนสวมหมวกซึ่งได้แรงบันดาลใจจากภาพของผู้นำเยอรมนีตะวันออก เอริช ฮ็อนเน็คเคอร์ สวมหมวกฟาง
*...โครงการฟอเรสต์ซิตีในรัฐยะโฮร์ ประเทศมาเลเซีย มีกลุ่มเป้าหมายหลักเป็นชนชั้นกลางจากจีนที่กำลังมองหาการกระจายความมั่งคั่งไว้ในต่างแดน ต่อมาหลังผู้นำจีน สี จิ้นผิง ประกาศนโยบายซึ่งจำกัดเงินที่พลเมืองจีนสามารถใช้จ่ายในต่างแดนได้ การขายโครงการนี้ให้กับชาวจีนจึงต้องหยุดชะงักลง จนทำให้เมืองนี้กลายเป็นเมืองร้าง
*...สะพานปามปันเป็นสะพานข้ามทะเลแห่งแรกของอินเดีย และเคยเป็นสะพานข้ามทะเลที่ยาวที่สุดของประเทศยาวนานเกือบร้อยปีจนกระทั่งสะพานบานดรา-วารลี ซีลิงก์เปิดให้บริการ
*...การค้นพบครั้งสำคัญเกี่ยวกับกลไกของภาวะกล้ามเนื้อลายสลายตัวมีขึ้นในระหว่างการทิ้งระเบิดทางอากาศในลอนดอนระหว่างสงครามโลกครั้งที่สอง

**13 กันยายน พ.ศ. 2566**
...แม้จะมีผู้เปรียบเปรยแผ่นคอนกรีตจำนวนมากของอนุสรณ์สถานแด่ชาวยิวผู้ถูกสังหารในยุโรป (ในภาพ) ในเบอร์ลิน ว่าแทนหลุมศพหรือโลงศพ แต่ ปีเตอร์ ไอเซนมาน นักออกแบบเจ้าของผลงานกล่าวว่าไม่ได้ตั้งใจออกแบบให้เหมือนหลุมศพหรือโลงศพแต่อย่างใด
*...สัตยาเคราะห์เกลือที่นำโดยมหาตมา คานธี นำไปสู่การดื้อแพ่งต่อกฎหมายเกลือของเจ้าอาณานิคมอังกฤษทั่วประเทศ และมีอิทธิพลต่อขบวนการสิทธิพลเมืองของมาร์ติน ลูเทอร์ คิง จูเนียร์ ในสหรัฐ
*...เอริกสันโกลบในสต็อกโฮล์มเปลี่ยนชื่อเป็น อะวีชีอะรีนา เพื่อทั้งให้เกียรติแด่อะวีชี ดีเจชาวสวีเดนผู้เสียชีวิตจากการฆ่าตัวตายจากปัญหาสุขภาพจิต
*...มีเรื่องเล่าว่าผู้ออกแบบอาสนวิหารกูร์เตอาเดอาร์เจชในโรมาเนีย ใช้วัตถุก่อสร้างที่เหลือจากการสร้างมัสยิดของเขาในคอนสแตนติโนเปิล
*...เศรษฐา ทวีสิน นายกรัฐมนตรีไทยคนปัจจุบัน เป็นผู้นำรัฐบาลที่มีส่วนสูงเป็นอันดับสองของโลก
*...บริษัทยาที่ใหญ่ที่สุดของเดนมาร์ก โนโว นอร์ดิสค์ มีมูลค่าตามราคาตลาดมากกว่าจีดีพีของเศรษฐกิจในประเทศ

**15 กันยายน พ.ศ. 2566**
...หัวหน้าคณะขุดค้นเสนอว่ารูปปั้นจากกรุสมบัติตัลอัสมัร (ตัวอย่างในภาพ) น่าจะเป็นรูปปั้นที่เสียหายหนักและถูกนักบวชนำมาฝังไว้ เพื่อให้มีพื้นที่สำหรับตั้งรูปปั้นใหม่ในวิหาร
*...ชื่อของซีกเกอซ็อยเลอ อนุสรณ์แห่งชัยชนะของปรัสเซียในเบอร์ลิน ถูกนำมาตั้งเป็นชื่อของนิตยสารเกย์ และปัจจุบันอนุสรณ์นี้ยังเป็นจุดที่ขบวนเกย์ไพรด์เดินผ่าน
*...อาทิตยะ-แอล1 เป็นภารกิจสำรวจดวงอาทิตย์ครั้งแรกของอินเดีย และถูกปล่อยเพียง 10 วันหลังจันทรยาน-3 ซึ่งเป็นภารกิจสำรวจดวงจันทร์
*...การที่ตรรมัน จัณมุกะรัตตินัม ชนะการเลือกตั้งประธานาธิบดีสิงคโปร์ พ.ศ. 2566 ด้วยคะแนนเสียงถล่มทลาย และเป็นผู้ชนะเลือกตั้งประธานาธิบดีคนแรกที่ไม่ใช่ชาวจีน นับได้ว่าเป็นการทำลายความเชื่อที่ว่าชาวสิงคโปร์วัยกลางคนไม่ยอมรับประธานาธิบดีที่ไม่มีเชื้อสายจีน
*...ผลงานของทอมออฟฟินแลนด์ มีอิทธิพลต่อกลุ่มวัฒนธรรมเกย์ตั้งแต่ช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 20
*...รูปภาพแอนิเมชันที่สร้างสรรค์โดยคีธ แฮริง ได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวางว่าเป็น “ภาษาภาพ”

**ตุลาคม**

**14 ตุลาคม พ.ศ. 2566**
...ในระหว่างการปฏิวัติทิเบต พ.ศ. 2502 อารามเซรา (ในภาพ) ถูกทำลายเสียหายอย่างหนัก และมีภิกษุหลายร้อยรูปมรณภาพ
*...บุตรของมหาตมา คานธี ร้องขอให้มีการลดหย่อนโทษประหารชีวิตผู้ก่อการลอบสังหารบิดาของตน แต่กลับถูกปฏิเสธโดยผู้นำอินเดียในเวลานั้น
*...พิซซาฮาวายเอียนได้รับแรงบันดาลใจมาจากอาหารจีนที่มีองค์ประกอบรสชาติเปรี้ยวและหวาน
*...แม้ชาวฮินดูจะเชื่อว่าสถานที่ประสูติของพระรามอยู่ที่อโยธยาในอินเดีย แต่เคยมีนักประวัติศาสตร์เสนอว่าสถานที่ประสูติของพระรามอาจอยู่ในเนปาล หรืออาจเป็นนครเฮราตในอัฟกานิสถาน
*...ไนต์คลับที่เป็น "เมืองหลวงโลกของเทคโน" แบร์คไฮน์ ในเบอร์ลิน มีส่วนชั้นใต้ดินที่ให้ผู้ชายเข้าเท่านั้น และได้รับการขนานนามว่าเป็น "เซ็กซ์คลับที่เอ็กซ์ตรีมที่สุดของเบอร์ลิน"
*...มันฝรั่งดัดแปลงพันธุกรรมพันธุ์แอมฟลอรา ถูกทำขึ้นโดยปิดยีนที่สังเคราะห์แอมิโลส เพื่ออุตสาหกรรมที่ต้องการแป้งมันฝรั่งเหนียวที่มีเฉพาะอะไมโลเพกทิน

**16 ตุลาคม พ.ศ. 2566**
...แม้ว่ากระดูกสะบ้าหัก (ลูกศรสีแดงในภาพ) มักเกิดจากการบาดเจ็บเข้าโดยตรงที่หน้าข้อเข่า แต่ก็สามารถเกิดได้จากการหดรัดตัวโดยเฉียบพลันของกล้ามเนื้อควอดริเซ็บส์ได้เช่นกัน
*...ในเทศกาลรักษาพันธัน ลูกสาวจะเดินทางกลับบ้านเกิดเพื่อพบบิดามารดาของตน เนื่องจากในธรรมเนียมแถบชนบทของอินเดียเหนือ บิดามารดาจะไม่สามารถเดินทางไปบ้านใหม่ของลูกสาวที่แต่งงานออกจากหมู่บ้านไปแล้วได้
*...ลัทธิไวษณวะเชื่อว่านครกาญจิปุรัมเป็นหนึ่งในเจ็ดสถานที่แสวงบุญเพื่อการปลดปล่อยทางจิตวิญญาณ
*...โดโรเทอา เอ็กซ์เลเบิน เป็นสตรีคนแรกของเยอรมนีที่ได้รับวุฒิแพทยศาสตรบัณฑิต
*...แอนดรูว์ อึ่ง สนับสนุนนโยบายรายได้มูลฐานไร้เงื่อนไขเพื่อช่วยให้คนไร้อาชีพสามารถเรียนรู้เกี่ยวกับปัญญาประดิษฐ์เพื่อกลับเข้าสู่การจ้างงานอีกครั้งได้
*...ยาหลอนประสาทพื้นเมืองของอเมริกาใต้ อายาวัสกา อาจมีความสามารถในการรักษาโรคความผิดปกติทางอารมณ์และโรคเสพติดสาร

**28 ตุลาคม พ.ศ. 2566**
...เทเวนทรนาถ ฐากุรก่อตั้งศานตินิเกตันและสร้างโถงสวดภาวนา (ในภาพ) โดยได้รับแรงบันดาลใจจากคริสตัลพาเลซในลอนดอน
*...อิมเมจเน็ตซึ่งตั้งขึ้นโดยเฟย์-เฟย์ หลี่ นำไปสู่การพัฒนาอย่างรวดเร็วของคอมพิวเตอร์วิทัศน์ในคริสต์ทศวรรษ 2010
*...แก๊สเฉื่อย (inert gas) และแก๊สมีสกุล (noble gas) มีนิยามแตกต่างกัน โดยแก๊สเฉื่อยหมายถึงแก๊สที่ไม่ว่องไวต่อปฏิกิริยา ส่วนแก๊สมีตระกูลเป็นเพียงส่วนหนึ่งของแก๊สเฉื่อยเท่านั้น
*...แบร์รี มาร์แชลล์ สาธิตว่าเชื้อแบคทีเรียหนึ่งก่อให้เกิดโรคแผลเปื่อยเพปติกด้วยการกลืนเชื้อนั้นด้วยตนเอง
*...กล่าวกันว่า นายพลเนื้อหมา ขุนพลที่ชั่วช้าที่สุดของจีน ชอบอวดขนาดองคชาตของตนเอง และกินเนื้อหมาเชาเชาเพื่อเพิ่มสมรรถภาพทางเพศ
*...ฆาตกรรมล้างครัวตระกูลหลินรวมห้าชีวิตที่ซิดนีย์ พ.ศ. 2552 มีสาเหตุจากความรู้สึกเสียหน้าของแพทย์โสต ศอ นาสิกที่เป็นลูกเขยของครอบครัว

**พฤศจิกายน**

**1 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566**
...แม้บางส่วนจะมองว่าบ้านโซเวียตที่คาลีนินกราด (ในภาพ) เป็นตัวอย่างชิ้นเลวร้ายที่สุดของสถาปัตยกรรมโซเวียตยุคหลังสงคราม แต่บางส่วนมองว่าเป็นผลงานสำคัญของสถาปัตยกรรมบรูทัลลิสต์
*...นักวิชาการระบุว่า เจนนเกศวเทวสถานแห่งโสมนาถปุระ ถือเป็นจุดสูงสุดของการพัฒนาสถาปัตยกรรมโบสถ์พราหมณ์แบบโหยสฬะ
*...การรีดิวซ์คาร์บอนไดออกไซด์ด้วยวิธีไฟฟ้าเคมีเป็นหนึ่งในขั้นตอนที่เป็นไปได้ของการกักเก็บและใช้งานคาร์บอน
*...ภาพยนตร์ตลกร้าย คนกราบหมา ได้รับอนุญาตให้ฉายในไทยหลังจากถูกห้ามเผยแพร่มานาน 25 ปี
*...จายันท์ พาเทล ได้รับฉายา “แพทย์แห่งความตาย” จากทุรเวชปฏิบัติของเขาในสหรัฐและออสเตรเลีย- ...รหัสโรงพิมพ์ใช้แสดงการพิมพ์ซ้ำของหนังสือในหน้าลิขสิทธิ์

**14 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566**
...โบสถ์ไม้แห่งพิพิธภัณฑ์หมู่บ้านบานัต (ในภาพ) เคยถูกขนย้ายโดยใช้กระทิง 24 คู่ลากจากหมู่บ้านหนึ่งไปอีกหมู่บ้านหนึ่ง
*...ของขวัญแก่ผู้นำเกาหลีเหนือที่จัดแสดงในนิทรรศการสันถวไมตรีนานาชาติถูกใช้งานเป็นโฆษณาชวนเชื่อว่าผู้นำของตนได้รับการเคารพจากนานาชาติ โดยที่พลเมืองของประเทศไม่ทราบเลยว่าเป็นแนวปฏิบัติการแลกเปลี่ยนของขวัญทางการทูต
*...ในช่วงหลังของยุคเขมรแดง ค่ายกักกันต็วลแซลงจำคุกแม้กระทั่งผู้สนับสนุนพรรคและนักการเมืองระดับสูงของประเทศ
*...สมเด็จพระนเรศวรมหาราชทรงมีพระราชสาส์นแสดงความสนพระทัยที่จะค้าขายกับสเปนผ่านทางฟิลิปปินส์
*...เมืองกันนิยากุมริทางใต้ของรัฐทมิฬนาฑู ประเทศอินเดีย ล้อมรอบด้วยทะเลลักษทวีปจากทั้งสามทิศ
*...ศิลาจารึกซีอานจดบันทึกประวัติศาสตร์ยุคแรกของศาสนาคริสต์ในจีนด้วยภาษาจีนโบราณและภาษาซีเรีย

**17 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566**
...เซโนแห่งซิเทียม (ในภาพ) เป็นผู้ก่อตั้งลัทธิสโตอิกและให้กำเนิดแนวคิดสำคัญทางตรรกศาสตร์ ฟิสิกส์ และจริยศาสตร์
*...นับตั้งแต่เกิดสงครามกลางเมืองในต้นคริสต์ทศวรรษ 1990 ราวร้อยละ 70 ของโบราณวัตถุนับแสนชิ้นในพิพิธภัณฑ์แห่งชาติอัฟกานิสถานในคาบูลได้สูญหายไปจากการถูกปล้นและการโจมตีด้วยจรวด
*...การประหารชีวิตสมศักดิ์ พรนารายณ์ อาชญากรชาวลาวในไทยเมื่อ พ.ศ. 2539 เกิดขึ้นหลังจากไม่มีการประหารชีวิตนักโทษในประเทศไทยมานานกว่า 9 ปี
*...มีการเสนอว่าเจดีย์ต้าฉินในซีอานอาจเป็นศาสนสถานของศาสนาคริสต์
*...อันโปะงากิ เป็นพลับแห้งรูปแบบหนึ่งของญี่ปุ่นที่ผ่านการรมควันด้วยกำมะถัน ทำให้ได้เนื้อสัมผัสชุ่มน้ำและนุ่ม
*...ชื่อของนครอัชเมร์มาจากภาษาสันสกฤต แปลว่า "เนินเขาไร้พ่าย"

**23 พฤศจิกายน พ.ศ. 2566**
...ชาลส์ คิงส์ฟอร์ด สมิท (ในภาพ) และลูกเรืออีกสามคนเป็นบุคคลกลุ่มแรกที่เดินทางทางอากาศข้ามมหาสมุทรแปซิฟิกได้สำเร็จ โดยพวกเขาเดินทางจากสหรัฐไปยังออสเตรเลีย
*...อากีรา ผู้รณรงค์เก็บกู้ทุ่นระเบิดและภัณฑารักษ์พิพิธภัณฑ์ชาวกัมพูชา เก็บกู้และทำลายทุ่นระเบิดไปแล้วกว่า 50,000 ลูก โดยช่วงเริ่มต้นเขาใช้เพียงมีดพับ จอบ และท่อนไม้เท่านั้น
*...แผ่นดินไหวในประเทศเนปาล พ.ศ. 2566 เป็นแผ่นดินไหวครั้งที่ร้ายแรงที่สุดของประเทศนับตั้งแต่เดือนเมษายน พ.ศ. 2558
*...ในสมัยการปฏิวัติวัฒนธรรม ศาสนวัตถุในวัดฝ่าเหมินถูกทุบทำลาย และเจ้าอาวาสได้จุดไฟเผาตนเองจนมรณภาพเพื่อปกป้อง "วังใต้ดิน" ของวัด
*...มีการบูชาสุนัขในเทศกาลกุกุรติหารด้วยความเชื่อว่าสุนัขเป็นทูตของพระยม
*...ศิลิคุฑิเป็นเมืองยุทธศาสตร์ที่สำคัญของรัฐเบงกอลตะวันตก และถือว่าเป็น "ประตูสู่อินเดียตะวันออกเฉียงเหนือ"

**ธันวาคม**

**6 ธันวาคม พ.ศ. 2566**
...พิพิธภัณฑ์ที่บ้านเกิดของโจเซฟ สตาลิน (ในภาพ) ในเมืองกอรี ประเทศจอร์เจีย แสดงเนื้อหาในทางโฆษณาชวนเชื่อว่าเป็น "ศาลเจ้าที่บูชาเทพเจ้าฆราวาส" ซึ่งเทพเจ้าฆราวาสที่ว่านั้นคือสตาลินนั่นเอง
*...ท่าอากาศยานโคตมพุทธะเป็นท่าอากาศยานนานาชาติแห่งที่สองของประเทศเนปาล
*...แผ่นดินไหวและคลื่นสึนามิในมหาสมุทรอินเดีย พ.ศ. 2547 เป็นหนึ่งในปัจจัยที่นำไปสู่การเจรจาสันติภาพเพื่อสิ้นสุดความไม่สงบในอาเจะฮ์
*...หลุมหลบภัยของตีโตในบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนา แรกเริ่มถูกสร้างขึ้นเป็นหลุมหลบภัยนิวเคลียร์ ต่อถูกใช้งานเป็นที่เก็บของในช่วงสงครามบอสเนีย ก่อนที่จะกลายเป็นพิพิธภัณฑ์และสถานที่พบปะของศิลปินในปัจจุบัน
*...หนังสือพิมพ์หลายสำนักเปรียบการสังหารหมู่ที่เบเอรีโดยฮะมาสว่าคล้ายกับการก่อการร้ายของรัฐอิสลามอิรักและลิแวนต์
*...ในผู้ป่วยที่ไหล่หลุดไปด้านหน้าแบบเกิดซ้ำ สามารถพบความชุกของรอยโรคฮิลล์–แซ็กส์ได้ถึงร้อยละ 100

**10 ธันวาคม พ.ศ. 2566**
...เจดีย์หมื่นพุทธะของวัดเก๊กล๊อกซี (ในภาพ) ในมาเลเซีย ประกอบด้วยองค์ประกอบทางสถาปัตยกรรมของจีน พม่า และไทย ซึ่งแสดงให้เห็นถึงการอยู่ร่วมกันของพุทธศาสนาแบบเถรวาทและมหายาน
*...พิพิธภัณฑ์ยูโกสลาเวียซึ่งเป็นที่ตั้งของสุสานของผู้นำยูโกสลาเวีย ยอซีป บรอซ ตีโต เป็นพิพิธภัณฑ์ที่มียอดผู้เข้าชมสูงที่สุดของเซอร์เบีย
*...หลังจากที่ทาชเคนต์ได้รับผลกระทบจากแผ่นดินไหวเมื่อ พ.ศ. 2509 ตัวเมืองได้ถูกสร้างขึ้นใหม่ด้วยรูปแบบสถาปัตยกรรมโซเวียตมากขึ้น
*...สมเด็จพระสันตะปาปาปอลที่ 6 ประกาศให้บาซิลิกาเดลซันโตนิญโญแห่งเซบู เป็นสัญลักษณ์ของจุดกำเนิดและการเติบโตของศาสนาคริสต์ในประเทศฟิลิปปินส์
*...นักประวัติศาสตร์ตั้งข้อสันนิษฐานว่าสูรยมนเทียรแห่งโมเฒราในอินเดีย สร้างขึ้นเพื่อฉลองชัยชนะในการป้องกันนครโมเฒราจากการยึดครองของจักรวรรดิกาสนาวิยะห์ได้สำเร็จ
*...ก่อนที่จะมีการอนุรักษ์อย่างเป็นรูปธรรม แหล่งโบราณคดีซะรีบะฮ์ลุลในปากีสถาน เคยถูกทำลายโดยคนท้องถิ่นที่เข้ามาขุดค้นโบราณวัตถุอย่างผิดกฎหมาย โดยมีพ่อค้าคนท้องถิ่นเป็นผู้สนับสนุน

**13 ธันวาคม พ.ศ. 2566**
...เชื่อว่าภายในพระสถูปรุวันแวลิแสยะ (ในภาพ) แห่งอนุราธปุระ ประเทศศรีลังกา ประดิษฐานพระบรมสารีริกธาตุของพระโคตมพุทธเจ้าอยู่หนึ่งโทณะ ซึ่งถือว่ามากที่สุดในโลก
*...กษัตริย์มเหนทระประกาศบังคับให้ชายชาวเนปาลทุกคนต้องสวมหมวกฒากาโฏปีในการถ่ายภาพทางราชการ และทำให้หมวกนี้ได้รับความนิยมจนกลายเป็นส่วนหนึ่งของเครื่องแต่งกายประจำชาติในเวลาต่อมา
*...พิพิธภัณฑ์มาเตนาดารานในอาร์มีเนีย ซึ่งได้รับการบรรยายไว้ว่า "มหึมา" และ "เป็นพระราชวัง" เคยต้องหยุดก่อสร้างไปถึงเจ็ดปีเนื่องจากขาดแคลนแรงงานฝีมือ
*...กองทัพปลดปล่อยตะอ้องแห่งชาติของพม่า มีบทบาทในการปราบปรามยาเสพติดโดยเฉพาะฝิ่น ซึ่งทางการจะนำเอาของกลางที่ยึดได้มาเผาทำลายในที่สาธารณะ
*...โบสถ์นักบุญโปร์ฟีริออสในฉนวนกาซา ถูกใช้งานเป็นที่พักพิงของผู้ลี้ภัยชาวปาเลสไตน์มาตั้งแต่สงครามใน พ.ศ. 2557
*...กัมปุงเปอลางีหรือ "หมู่บ้านรุ้ง" แห่งบันจาร์บารู ประเทศอินโดนีเซีย เคยเป็นชุมชนแออัด ก่อนจะถูกพัฒนาเป็นแหล่งท่องเที่ยวสำคัญของเมือง

**18 ธันวาคม พ.ศ. 2566**
...แม้จะมีแหล่งข่าวยืนยันว่าอาณาเขตของโรงพยาบาลอัชชิฟาอ์ (ในภาพ) ในฉนวนกาซา มีอุโมงค์ใต้ดินอยู่จริง แต่ก็ยังไม่สามารถพิสูจน์ได้ตามคำกล่าวอ้างของอิสราเอลว่าที่นี่ถูกใช้เป็นศูนย์บัญชาการของกองกำลังติดอาวุธฮะมาส
*...พิพิธภัณฑ์วิกตอเรียแอนด์อัลเบิร์ตในลอนดอน เป็นพิพิธภัณฑ์ด้านศิลปะประยุกต์, ศิลปะเพื่อการตกแต่ง และการออกแบบที่ใหญ่ที่สุดในโลก ด้วยของสะสมมากกว่าสองล้านชิ้น
*...ร้านอาหารตะวันตกแบบฮ่องกงหรือจ่าจ๊านแท้งเกิดขึ้นเพื่อรองรับชาวฮ่องกงที่ได้รับอิทธิพลจากอังกฤษและมีวิถีชีวิตที่เร่งรีบขึ้น
*...หอเกียรติภูมิรถไฟในกรุงเทพมหานคร เคยจัดแสดง "รถ จ.ล.ย." หรือรถจัดเฉพาะสำหรับขนส่งลำไยโดยเฉพาะ
*...ดวงดาวเล็ก ๆ บนผืนโลก ซึ่งเป็นภาพยนตร์ภาษาฮินดีเกี่ยวกับเด็กนักเรียนที่มีภาวะเสียการอ่านเข้าใจ ช่วยกระตุ้นให้เกิดความรับรู้ถึงภาวะนี้ในอินเดีย แต่ถูกห้ามไม่ให้ฉายในรัฐคุชราต เนื่องจากผู้กำกับและนักแสดงนำเคยวิจารณ์ผู้ว่าการของรัฐนี้
*...แม้ภูเขาไฟมาราปีบนเกาะสุมาตรา ประเทศอินโดนีเซีย จะยังมีการปะทุหลายครั้ง แต่ก็ยังมีผู้คนอาศัยอยู่ในบริเวณภูเขาแห่งนี้ราว 1,400 คน
หมวดหมู่:วิกิพีเดียรู้ไหมว่า