อิหร่านซาฟาวิด

อิหร่านซาฟาวิด หรือ เปอร์เซียซาฟาวิด เรียกอีกอย่างว่า จักรวรรดิซาฟาวิด (شاهنشاهی صفوی Šāhanšāhi-ye Safavi) เป็นหนึ่งในจักรวรรดิอิหร่านที่ใหญ่และดำรงอยู่นานที่สุดหลังการพิชิตจักรวรรดิเปอร์เซียของมุสลิมในคริสต์ศตวรรษที่ 7 ปกครองโดยราชวงศ์ซาฟาวิดใน ค.ศ. 1501 ถึง 1736 ส่วนใหญ่ถือเป็นจัดเริ่มต้นของประวัติศาสตร์อิหร่านสมัยใหม่ เช่นเดียวกันกับหนึ่งในจักรวรรดิดินปืน อีสมออีลที่ 1 ชาฮ์ซาฟาวิด สถาปนาชีอะฮ์นิกายสิบสองอิมามเป็นศาสนาประจำจักรวรรดิ ถือเป็นหนึ่งในจุดเปลี่ยนที่สำคัญที่สุดในประวัติศาสตร์อิสลาม
ฝ่ายซาฟาวิดปกครองในช่วง ค.ศ. 1501 ถึง 1722 (ฟื้นฟูในช่วง ค.ศ. 1729 ถึง 1736 และ ค.ศ. 1750 ถึง 1773) และในช่วงสูงสุดสามารถควบคุมพื้นที่ที่ปัจจุบันคืออิหร่าน อาเซอร์ไบจาน บาห์เรน อาร์มีเนีย จอร์เจียตะวันออก ส่วนหนึ่งของคอเคซัสเหนือ อิรัก คูเวต และอัฟกานิสถาน เช่นเดียวกันกับพื้นที่ส่วนหนึ่งของตุรกี ซีเรีย ปากีสถาน เติร์กเมนิสถาน และอุซเบกิสถาน

แม้ว่าจักรวรรดินี้ล่มสลายใน ค.ศ. 1736 มรดกที่ทิ้งไว้คือการฟื้นฟูอิหร่านในฐานะฐานที่มั่นทางเศรษฐกิจระหว่างโลกตะวันออกกับโลกตะวันตก การสถาปนารัฐและระบบข้าราชการประจำที่มีประสิทธิภาพ ซึ่งอิงตาม"การตรวจสอบและถ่วงดุล" นวัตกรรมทางสถาปัตยกรรม และการอุปถัมภ์ศิลปกรรม ซาฟาวิดยังทิ้งร่องรอยจนถึงปัจจุบันด้วยการสถาปนาชีอะฮ์สิบสองอิมามเป็นศาสนาประจำชาติอิหร่าน เช่นเดียวกันกับการขยายอิสลามนิกายชีอะฮ์ไปยังพื้นที่ตะวันออกกลาง เอเชียกลาง คอเคซัส อานาโตเลีย อ่าวเปอร์เซีย และเมโสโปเตเมีย

**อ้างอิง**

**บรรณานุกรม**
isbn=978-0857716767-  volume = 6 
*isbn=978-1845110567
*url=https://books.google.com/books?id=JNNQCgAAQBAJ&q=sakhltukhutsesi
*cite book|last=Savory|first=Roger|title=Iran under the Safavids|url=https://archive.org/details/iranundersafavid0000savo|publisher=Cambridge University Press|year=2007|isbn=978-0521042512
*isbn=978-0275968915
*isbn=978-0933273566

**อ่านเพิ่ม**
 cite book |editor1-last=Matthee |editor1-first=Rudi |editor1-link=Rudi Matthee |title=The Safavid World |date=2021 |publisher=Routledge |location=Abingdon, Oxon |isbn=978-1-138-94406-0- cite book |editor1-last=Melville |editor1-first=Charles |editor1-link=Charles P. Melville |title=Safavid Persia in the Age of Empires |date=2021 |series=The Idea of Iran, Vol. 10 |publisher=I.B. Tauris |location=London |isbn=978-0-7556-3378-4- Christoph Marcinkowski (tr.),Persian Historiography and Geography: Bertold Spuler on Major Works Produced in Iran, the Caucasus, Central Asia, India and Early Ottoman Turkey, Singapore: Pustaka Nasional, 2003, 9971-77-488-7.- Christoph Marcinkowski (tr., ed.),Mirza Rafi‘a's Dastur al-Muluk: A Manual of Later Safavid Administration. Annotated English Translation, Comments on the Offices and Services, and Facsimile of the Unique Persian Manuscript, Kuala Lumpur, ISTAC, 2002, 983-9379-26-7.- Christoph Marcinkowski,From Isfahan to Ayutthaya: Contacts between Iran and Siam in the 17th Century, Singapore, Pustaka Nasional, 2005, 9971-77-491-7.-  "The Voyages and Travels of the Ambassadors", Adam Olearius, translated by John Davies (1662),- s2cid=161700244

**แหล่งข้อมูลอื่น**
 History of the Safavids on Iran Chamber- "Safavid dynasty", Encyclopædia Iranica by Rudi Matthee- The History Files:  Rulers of Persia- BBC History of Religion- Iranian culture and history site- "Georgians in the Safavid administration", Encyclopædia Iranica- Artistic and cultural history of the Safavids from the Metropolitan Museum of Art- History of Safavid art date=2014-09-27 - A Study of the Migration of Shiʻi Works from Arab Regions to Iran at the Early Safavid Era.- Why is Safavid history important? (Iran Chamber Society)- Historiography During the Safawid Era- "Iran ix. Religions in Iran (2) Islam in Iran (2.3) Shiʿism in Iran Since the Safavids: Safavid Period", Encyclopædia Iranica by Hamid Algar
ซาฟาวิยะห์
ราชวงศ์ซาฟาวิยะห์
หมวดหมู่:รัฐสิ้นสภาพในทวีปเอเชีย
หมวดหมู่:รัฐสิ้นสภาพในประเทศอิหร่าน
หมวดหมู่:รัฐสิ้นสภาพในประเทศอัฟกานิสถาน
หมวดหมู่:รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในคริสต์ศตวรรษที่ 15
หมวดหมู่:สิ้นสุดในคริสต์ศตวรรษที่ 18