กีฬาสาธิตสามัคคี

กีฬาสาธิตสามัคคี เป็นการแข่งขันมหกรรมกีฬาระหว่างโรงเรียนสาธิตในประเทศไทยที่อยู่ภายใต้มหาวิทยาลัยในสังกัดกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัย และนวัตกรรม โดยจะมีนักกีฬาจากโรงเรียนสมาชิกทั้ง 22 โรงเรียน เข้ามาแข่งขันในโรงเรียนเจ้าภาพ ที่ผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนทุกปีการศึกษา  
กีฬาสาธิตสามัคคี ถือเป็นหนึ่งกิจกรรมสำคัญในการกระชับมิตรระหว่างโรงเรียนสาธิตด้วยกัน และถือเป็นการแข่งขันกีฬาระหว่างโรงเรียนสาธิตที่ใหญ่ที่สุดในประเทศไทยตามจำนวนโรงเรียนที่เข้าร่วม (23 โรงเรียน) และชนิดกีฬาที่แข่งขัน (19 ชนิดกีฬา)  
ตลอดการแข่งขันกีฬาสาธิตสามัคคี 47 ครั้ง มีโรงเรียนเจ้าภาพจัดการแข่งขันแล้ว 13 โรงเรียน โดยมี 23 โรงเรียนเข้าร่วม โดยกีฬาสาธิตสามัคคีครั้งหลังสุดได้จัดขึ้นที่โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยรามคำแหง กรุงเทพมหานคร ระหว่างวันที่ 19-25 ธันวาคม พ.ศ. 2567 ในชื่อ "เจ้ารามเกมส์" และการแข่งขันครั้งต่อไป จะจัดขึ้นระหว่างวันที่ 18-24 ธันวาคม พ.ศ. 2568 ที่โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ องครักษ์ จังหวัดนครนายก ในชื่อ "องครักษ์เกมส์"  

**ประวัติ**
กีฬาสาธิตสามัคคีมีจุดเริ่มต้นในปี พ.ศ. 2518 เมื่ออาจารย์พลศึกษาของโรงเรียนสาธิตแห่งมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, โรงเรียนสาธิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ประสานมิตร ฝ่ายประถมและโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ ปทุมวัน ซึ่งได้แก่ อาจารย์สุกรี รอดโพธิ์ทอง, อาจารย์อุดร รัตนภักดิ์, อาจารย์ศรีประภา สาระคุณ (แม้นสงวน), และอาจารย์ สุภารัตน์ วรทอง ได้มีการหารือกันในแนวคิดที่จะจัดการแข่งขันว่ายน้ำระหว่างโรงเรียนผ่านจุดประสงค์ในการเสริมสร้างสุขภาพ ทักษะ และความสัมพันธ์ระหว่างโรงเรียน จึงได้ร่วมกันจัดการแข่งขันว่ายน้ำในระดับโรงเรียนเรียกในชื่อ ว่ายน้ำสาธิต–สามัคคี โดยมีอาจารย์ใหญ่ของโรงเรียนสาธิตทั้ง 4 แห่ง ได้แก่ อาจารย์รุจิระ สุภรณ์ไพบูลย์ อาจารย์ใหญ่โรงเรียนสาธิตจุฬาฯ, ศาสตราจารย์ ดร.อุบล เรียงสุวรรณ อาจารย์ใหญ่โรงเรียนสาธิตเกษตรศาสตร์, ผศ.คุณหญิง สมจิตต์ ศรีธัญรัตน์ อาจารย์ใหญ่โรงเรียนสาธิตปทุมวัน, และอาจารย์ละออ การุณยะวนิช อาจารย์ใหญ่โรงเรียนสาธิตประสานมิตร ฝ่ายประถม ร่วมเป็นคณะกรรมการอำนวยการถาวร ผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนกันเป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขันทุกปี และจะมีการจัดตั้งคณะกรรมการอำนวยการแข่งขันและคณะกรรมการจัดการแข่งขันจากคณาจารย์ของโรงเรียนเพื่อทำงานร่วมกัน โดยมีอาจารย์จากโรงเรียนเจ้าภาพเป็นประธาน 
การแข่งขันครั้งแรกเริ่มต้นขึ้นในเดือนมกราคม พ.ศ. 2519 ณ สระว่ายน้ำจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โดยมีโรงเรียนสาธิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเป็นเจ้าภาพ การแข่งขันในช่วงแรกมีโรงเรียนสาธิต 4 โรงเรียนข้างต้นเข้าร่วม จนกระทั่งในการแข่งขันครั้งที่ 6 เมื่อวันที่ 16 มกราคม พ.ศ. 2525 ได้มีการเชิญ โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ และ โรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยรามคำแหง เข้าร่วมการแข่งขันด้วย 
ต่อมาในการแข่งขันครั้งที่ 10 ได้มีการเพิ่มชนิดกีฬา และเปลี่ยนชื่อการแข่งขันเป็น "กีฬาสาธิตสามัคคี" ให้ครอบคลุมกีฬาที่เพิ่มขึ้น คือ กรีฑา ฟุตบอล บาสเกตบอล วอลเลย์บอล เทนนิส ปิงปอง ตะกร้อ และแบดมินตัน เป็น 9 ชนิด

**การจัดการแข่งขัน**

**สถานที่จัดการแข่งขัน**
นับตั้งแต่การแข่งขันครั้งแรกในปี พ.ศ. 2519 มีการจัดแข่งขันกีฬาสาธิตสามัคคีดังนี้:

**พิธีสำคัญ**
ไฟล์:Satit Samakkee 2024.png|thumb|ขบวนนักกีฬาในพิธีเปิดกีฬาสาธิตสามัคคี ครั้งที่ 47 "เจ้ารามเกมส์" ณ อินดอร์ สเตเดียม หัวหมาก
พิธีเปิดกีฬาสาธิตสามัคคีครั้งที่ 32 "จ๊างน้อยเกมส์"

**พิธีเปิด**
ก่อนการแข่งขันทุกครั้ง เจ้าภาพจัดแข่งขันจะต้องจัดการแสดงเปิดงาน โดยจะมีการแสดงโชว์เชียร์ชุดพิเศษจากโรงเรียนเจ้าภาพและโรงเรียนอื่น ๆ (ถ้ามี) และการแสดงเปิดงานจากเจ้าภาพ โดยอาจมีหลายชุดได้ จากนั้นจะมีการเคลื่อนขบวนพาเหรดนักกีฬาของแต่ละสถาบันเข้าสู่สนาม ประธานคณะอำนวยการจัดการแข่งขันจึงจะกล่าวเปิดงาน เชิญธงการแข่งขันขึ้นสู่ยอดเสา และจะมีการแสดงอัญเชิญคบเพลิงและจุดไฟเป็นอันเสร็จพิธี ทั้งนี้พิธีเปิดในแต่ละครั้งจะขึ้นอยู่กับเจ้าภาพในการจัดพิธี

**พิธีปิด**
หลังจากการแข่งขันรายการสุดท้ายเสร็จสิ้นลงแล้ว ผู้ร่วมงานจะเข้าชมการแสดงปิดการแข่งขันคล้ายกับการแสดงเปิดงาน จากนั้นจะมีการเคลื่อนขบวนพาเหรดนักกีฬาของแต่ละสถาบันเข้าสู่สนาม และจะมอบรางวัลชนะเลิศรวมในแต่ละหมวดกีฬา และจะทำการมอบถ้วยเกียรติยศและธงการแข่งขันให้แก่เจ้าภาพจัดการแข่งขันครั้งต่อไป ประธานคณะอำนวยการกล่าวปิดการแข่งขันเป็นอันเสร็จพิธี เช่นเดียวกัยพิธีเปิด พิธีปิดในแต่ละครั้งจะขึ้นอยู่กับเจ้าภาพในการจัดพิธี 
ในช่วงแรกที่ยังเป็นการแข่งขันว่ายน้ำสาธิต–สามัคคี เจ้าภาพครั้งปัจจุบันจะทำการมอบถ้วยเกียรติยศให้เจ้าภาพครั้งต่อไปพร้อมธงการแข่งขันว่ายน้ำ “สาธิต – สามัคคี” สีฟ้าหม่น

**อัตลักษณ์การแข่งขัน**

**เพลงประจำการแข่งขัน**
ในช่วงแรก มีการสร้างเพลงมาร์ชประจำการกีฬาสาธิตสามัคคี ในชื่อ มาร์ชสาธิตสามัคคี ซึ่งได้มีอาจารย์ระลึก สัทธาพงศ์ (ตำแหน่ง ณ ขณะนั้น) เป็นผู้แต่งเนื้อร้องและทำนอง โดยมีต้นแบบทำนองมาจากเพลงพื้นบ้านอเมริกัน I’ve been working on the rail road และมีคุณพิมพ์ปฏิภา พึ่งธรรมจิตต์ เรียบเรียงเสียงประสาน เพลงมาร์ชเริ่มใช้ในการแข่งขันครั้งที่ 2 ในปี พ.ศ. 2521 ณ สระว่ายน้ำจุฬาภรณวลัยลักษณ์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ที่โรงเรียนสาธิตเกษตรเป็นเจ้าภาพ ในครั้งนั้นได้เชิญคุณนิทัศน์ ละอองศรี, คุณศรีสุดา เริงใจ และนักร้องวงจิตราทัศน์ มาขับร้องหมู่และบรรเลง
ปัจจุบันในการแข่งขันแต่ละครั้ง โรงเรียนเจ้าภาพจะสร้างสรรค์เพลงประจำการแข่งขันครั้งนั้น ๆ ควบคู่กับเพลงมาร์ชสาธิตสามัคคี ซึ่งเริ่มครั้งแรกในการแข่งขันครั้งที่ 39 กับเพลงดอกแก้วเกมส์ โดยตั้งแต่การแข่งขันครั้งที่ 44 จะมีการทำมิวสิกวิดีโอประกอบเพลงนั้น ๆ

**สัญลักษณ์การแข่งขัน**
ในช่วงที่ยังเป็นการแข่งขันว่ายน้ำสาธิตสามัคคี จะมีสัญลักษณ์ปรากฏอยู่บนธงการแข่งขันว่ายน้ำ “สาธิต – สามัคคี” สีฟ้าหม่นทั้งสองด้าน โดยในด้านที่ 1 จะมีรูปสัญลักษณ์กีฬาว่ายน้ำกับตรามหาวิทยาลัยต้นสังกัดของโรงเรียนสาธิต ผู้ร่วมริเริ่มจัดการแข่งขันเรียงลำดับสัญลักษณ์มหาวิทยาลัยเป็น มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ เพื่อสื่อถึงประวัติของการแข่งขันฯ ซึ่งทั้งหมดจะอยู่ในวงกลมสองวงซ้อนกัน  ในด้านที่ 2 ประดับด้วย “พระวชิระ” ตราประจำทบวงมหาวิทยาลัย กับห้าห่วงสัมพันธ์
ปัจจุบันในการแข่งขันแต่ละครั้ง โรงเรียนเจ้าภาพจะออกแบบสัญลักษณ์ประจำการแข่งขันและสัญลักษณ์นำโชคประจำการแข่งขันครั้งนั้น ๆ เองด้วย โดยมักจะมีสองตัวละครที่สื่อถึงธรรมชาติ ความเป็นมา ประวัติ หรือวัฒนธรรมของพื้นที่นั้นๆ

**เหรียญรางวัล**
กีฬาสาธิตสามัคคีจะแบ่งเหรียญรางวัลออกเป็น 3 ระดับตามมาตรฐานของกีฬาโอลิมปิก ได้แก่ เหรียญทอง เหรียญเงิน และเหรียญทองแดง ซึ่งจะมอบให้ผู้ชนะเลิศ รองชนะเลิศอันดับหนึ่ง และรองชนะเลิศอันดับที่สองตามลำดับ ในปัจจุบันเจ้าภาพจะออกแบบและจัดทำเหรียญรางวัลใหม่ ซึ่งจะแตกต่างกันไปตามการแข่งขันในแต่ละครั้ง 

**โรงเรียนที่เข้าร่วม**
ในการแข่งขันครั้งล่าสุด มีโรงเรียนที่เข้าร่วมการแข่งขันทั้งหมด 23 โรงเรียน ดังนี้:

**กีฬาที่จัดแข่งขัน**
ตลอดระยะเวลาที่มีการแข่งขันสาธิตสามัคคี ปรากฏว่ามีการแข่งขันกีฬาทั้งหมด 19 ชนิด ดังตารางต่อไปนี้:

**ดูเพิ่ม**
 โรงเรียนสาธิต

**หมายเหตุ**

**อ้างอิง**

**บรรณานุกรม**
 มนเฑียร อยู่เย็น. (2549) พัฒนาการการแข่งขันกีฬาสาธิตสามัคคี /. มหาวิทยาลัยรามคำแหง,:ม.ป.ท.
หมวดหมู่:สาธิตสามัคคี
หมวดหมู่:โรงเรียนสาธิต
หมวดหมู่:กีฬาในประเทศไทย
หมวดหมู่:การแข่งขันกีฬาหลายประเภท