ฟาโรห์ซามาเจิกที่ 3

ซามาเจิกที่ 3 (อียิปต์โบราณ: ꜥnḫ-kꜣ-n-Rꜥ Psmṯk, ออกเสียงว่า Psamâṯək) หรือที่ในภาษากรีกโรมันเป็นรู้จักในพระนามว่า ซัมแมตีโคส (กรีกโบราณ: Ψαμμήτιχος) หรือ ซัมแมนีโตส (กรีกโบราณ: Ψαμμήνιτος) เป็นฟาโรห์พระองค์สุดท้ายของราชวงศ์ที่ยี่สิบหกแห่งอียิปต์ ซึ่งทรงครองราชย์ตั้งแต่ 526 ปีก่อนคริสต์ศักราชจนถึง 525 ปีก่อนคริสต์ศักราช สิ่งที่ทราบเกี่ยวกับการครองราชย์และพระชนม์ชีพส่วนใหญ่ของพระองค์ได้รับการบันทึกโดยเฮโรโดตัส ซึ่งเป็นนักประวัติศาสตร์ชาวกรีกในช่วงศตวรรษที่ 5 ก่อนคริสต์ศักราช และเฮโรโดตัสได้บีนทึกไว้ว่า ฟาโรห์ซามาเจิกที่ 3 ทรงปกครองดินแดนอียิปต์เพียงระยะเวลาหกเดือนก่อนที่พระองค์จะต้องเผชิญกับการรุกรานพระราชอาณาจักรของพระองค์โดยจักรวรรดิอะเคมินิด ซึ่งนำโดยกษัตริย์แคมไบซีสที่ 2 แห่งเปอร์เซีย โดยพระองค์ทรงพ่ายแพ้ในยุทธการที่เปลูเซียมและทรงลี้ภัยไปยังเมืองเมมฟิสที่ซึ่งพระองค์ถูกคุมตัว หลังจากนั้นพระองค์ทรงถูกนำตัวพระองค์ไปยังพระนครซูซา และทรงทำอัตวินิบาตกรรมในเวลาต่อมา

**พระราชวงศ์**
ฟาโรห์ซามาเจิกที่ 3 เป็นพระราชโอรสในฟาโรห์อามาซิสที่ 2 กับพระนางเทนต์เคตา ซึ่งเป็นหนึ่งในพระมเหสีของพระองค์ พระองค์ทรงขึ้นทรงครองราชย์ต่อจากพระราชบิดาในช่วง 526 ปีก่อนคริสต์ศักราช เมื่อฟาโรห์อามาซิสที่ 2 เสด็จสวรรคตหลังจากทรงครองราชย์รัชสมัยที่ยาวนานและรุ่งเรืองถึงระยะเวลา 44 ปี พระองค์ทรงมีพระราชโอรสพระนามว่า อามาซิส และพระมเหสีและพระราชธิดา ซึ่งไม่ปรากฏพระนามของทั้งสองพระองค์ในเอกสารทางประวัติศาสตร์ตามที่เฮโรโดตัสได้บันทึก

**ความพ่ายแพ้และคุมตัว**
ฟาโรห์ซามาเจิกที่ 3 ทรงปกครองดินแดนอียิปต์ไม่เกินหกเดือน ไม่กี่วันหลังจากการจัดพระราชพิธีบรมราชาภิเษกก็เกิดฝนก็ตกลงมาที่เมืองธีบส์ ซึ่งเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นได้ยากซึ่งทำให้ชาวอียิปต์บางคนหวาดกลัว ซึ่งตีความว่าเป็นลางร้าย ฟาโรห์ที่มีพระชนมพรรษาน้อยและไม่มีประสบการณ์ทรงไม่สามารถต่อกรกับชาวเปอร์เซียที่เข้ามาบุกรุกพระราชอาณาจักรได้ หลังจากที่ชาวเปอร์เซียภายใต้นำทัพโดยกษัตริย์แคมไบซีสที่ 2 ได้เดินทางข้ามทะเลทรายบริเวณคาบสมุทรไซนายด้วยความช่วยเหลือของชาวอาหรับ การต่อสู้อันขมขื่นก็เกิดขึ้นใกล้เมืองเปลูเซียม ซึ่งเป็นเมืองที่ตั้งบนพรมแดนด้านตะวันออกของอียิปต์ในฤดูใบไม้ผลิช่วง 525 ปีก่อนคริสต์ศักราช ชาวอียิปต์ได้พ่ายแพ้ที่เปลูเซียมและฟาโรห์ซามาเจิกทรงถูกทรยศโดยฟาเนสแห่งฮาลิคาร์นัสซุส ซึ่งเป็นหนึ่งในพันธมิตรของพระองค์ ดังนั้น ฟาโรห์ซามาเจิกและกองทัพของพระองค์จึงยกทัพหนีไปยังเมืองเมมฟิส และต่อมาชาวเปอร์เซียก็ยึดเมืองได้หลังจากการล้อมเมืองที่ยาวนานและคุมตัวพระองค์ได้ หลังจากนั้นไม่นานกษัตริย์แคมไบซีสได้ทรงสั่งให้ประหารชีวิตประชาชนจำนวนสองพันคนในที่สาธารณะ รวมถึง (ว่ากันว่า) พระราชโอรสของพระองค์ด้วย
การพบกันระหว่างกษัตริย์แคมไบซีสที่ 2 แห่งเปอร์เซียและกับฟาโรห์พซัมเมติคัสที่ 3 แห่งอียิปต์

**การถูกจองจำและอัตวินิบาตกรรม**
ฟาโรห์ซามาเจิกที่ 3 ทรงยอมจำนนต่อกษัตริย์แคมไบซีส (ภาพวาดจากช่วงคริสตศตวรรษที่ 19)
การถูกจองจำของฟาโรห์ซามาเจิกที่ 3 และการสำเร็จโทษในภายหลังนั้นได้อธิบายไว้ในงานเขียนของเฮโรโดตัสที่มีชื่อว่า เดอะ ฮิสทรีส์ (The Histories) เล่มที่ 3 ตอนที่ 14 และ 15 โดยอธิบายไว้ว่า พระราชธิดาของฟาโรห์ซามาเจิกที่ 3 ร่วมถึงบุตรสาวของเหล่าขุนนางชาวอียิปต์ทั้งหมดเป็นทาส และพระราชโอรสของพระองค์ตลอดจนบุตรชายของเหล่าขุนนางอีกจำนวนสองพันคนถูกตัดสินประหารชีวิตในการตอบโต้เหตุฆาตกรรมอัครราชทูตชาวเปอร์เซียและลูกเรืออีกสองร้อยคนในเรือของพระองค์ และ "ชายชราที่ครั้งหนึ่งเคยเป็นพันธมิตรของกษัตริย์" ได้ถูกลดหย่อนโทษให้เป็นคนขอทาน คนเหล่านี้ทั้งหมดถูกนำตัวมาต่อหน้าของฟาโรห์ซามาเจิกเพื่อทดสอบปฏิกิริยาของพระองค์ และพระองค์ก็ทรงกริ้วทันทีเมื่อทรงทอดพระเนตรสภาพของคนขอทานเหล่านั้น
ความเวทนาของพระองค์ต่อเหล่าคนขอทานทำให้พระองค์รอดพระชนม์ชีพ แต่พระราชโอรสของพระองค์ก็ได้ถูกสำเร็จโทษไปแล้วก่อนหน้านั้น ฟาโรห์ที่ถูกปลดออกจากพระราชบัลลังก์นั้นได้รับการดูแลให้อยู่ในคณะผู้ติดตามของกษัตริย์เปอร์เซีย อย่างไรก็ตามหลังจากนั้นไม่นาน ฟาโรห์ซามาเจิกทรงพยายามที่จะก่อกบฏขึ้นในหมู่ชาวอียิปต์ เมื่อกษัตริย์แคมไบซีสทรงทราบเรื่องนี้ พระองค์ก็เสวยโลหิตวัวกระทิง (กำมะถันแดง) และเสด็จสวรรคตในทันทีตามที่เฮโรโดตัสได้บันทึกไว้

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  Cartouche of Psammetichus-  Herodotus histories date=2008-06-24 
หมวดหมู่:ฟาโรห์ยุคราชวงศ์ที่ยี่สิบหก
หมวดหมู่:เจ้าแผ่นดินที่ถูกปลดจากราชบัลลังก์