อนุสัญญากรุงเวียนนาว่าด้วยเรื่องการคุ้มครองชั้นโอโซน

กล่องข้อมูล สนธิสัญญา|name=อนุสัญญาเวียนนาว่าด้วยเรื่องการคุ้มครองชั้นโอโซน|long_name=|image=|image_size=|caption=|type=|date_drafted=|date_signed=22 มีนาคม พ.ศ. 2528|location_signed=เวียนนา, ออสเตรีย|date_sealed=|date_effective=22 กันยายน พ.ศ. 2531|condition_effective=20 รัฐต้องให้สัตยาบันกับอนุสัญญา|date_expiry=|signatories=28 รัฐ|ratifiers=198 รัฐ|depositor=เลขาธิการสหประชาชาติ|language=|languages=อารบิก, จีน, อังกฤษ, ฝรั่งเศส, รัสเซีย, และสเปน|wikisource=อนุสัญญากรุงเวียนนาว่าด้วยเรื่องการคุ้มครองชั้นโอโซน เป็นข้อตกลงด้านสิ่งแวดล้อมพหุภาคีที่ลงนามในปี พ.ศ. 2528 ซึ่งกำหนดกรอบการทำงานสำหรับการลดการผลิตแก๊สคลอโรฟลูออโรคาร์บอนในระดับสากลอันเนื่องมาจากมีส่วนในการทำลายชั้นโอโซนที่จะส่งผลให้เกิดภัยคุกคามต่อมะเร็งผิวหนังเพิ่มมากขึ้น

**พื้นหลัง**
ในช่วงคริสต์ทศวรรษที่ 1970 (พ.ศ. 2513 ถึง 2522) การวิจัยระบุว่า คลอโรฟลูออโรคาร์บอนที่มนุษย์สร้างขึ้นสามารถลดและเปลี่ยนโมเลกุลโอโซนในชั้นบรรยากาศได้ คลอโรฟลูออโรคาร์บอนเป็นโมเลกุลที่เสถียรซึ่งประกอบด้วยคาร์บอน ฟลูออรีน และคลอรีน ซึ่งถูกใช้อย่างเด่นชัดในผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ เช่น ตู้เย็น ภัยคุกคามที่เกี่ยวข้องกับการลดลงของชั้นโอโซนได้ผลักดันประเด็นนี้ไปสู่แนวหน้าของปัญหาสภาพภูมิอากาศโลก และได้รับการส่งเสริมผ่านองค์กรต่าง ๆ เช่น องค์การอุตุนิยมวิทยาโลกและสหประชาชาติ อนุสัญญากรุงเวียนนาได้รับการเห็นชอบในการประชุมที่กรุงเวียนนาเมื่อปี 2528 และมีผลใช้บังคับในปี 2531 อนุสัญญาเวียนนาได้กำหนดกรอบการทำงานที่จำเป็นในการสร้างมาตรการกำกับดูแลในรูปแบบของพิธีสารมอนทรีออล
ในแง่ของความเป็นสากล อนุสัญญานี้เป็นหนึ่งในอนุสัญญาที่ประสบความสำเร็จมากที่สุดตลอดกาล โดยได้รับการรับรองจากรัฐ 198 รัฐ (สมาชิกสหประชาชาติทั้งหมด ตลอดจนสันตะสำนัก รัฐปาเลสไตน์ นีวเว และหมู่เกาะคุก) ตลอดจนสหภาพยุโรป แม้ว่าจะไม่ใช่ข้อตกลงที่มีผลผูกพัน แต่ก็ทำหน้าที่เป็นกรอบการทำงานสำหรับความพยายามระหว่างประเทศในการปกป้องชั้นโอโซน แต่ไม่รวมถึงเป้าหมายการลดการใช้สารคลอโรฟลูออโรคาร์บอนซึ่งเป็นสารเคมีหลักที่ก่อให้เกิดการทำลายโอโซน

**บทบัญญัติ**
บทบัญญัติของอนุสัญญาประกอบด้วยการแบ่งปันการวิจัยสภาพภูมิอากาศและบรรยากาศระหว่างประเทศเพื่อส่งเสริมความรู้เกี่ยวกับผลกระทบต่อชั้นโอโซน นอกจากนี้ อนุสัญญานี้เรียกร้องให้มีการยอมรับหน่วยงานระหว่างประเทศเพื่อประเมินผลกระทบที่เป็นอันตรายของโอโซนที่หมดสิ้นลง และการส่งเสริมนโยบายที่ควบคุมการผลิตสารอันตรายที่มีอิทธิพลต่อชั้นโอโซน ผลลัพธ์ประการหนึ่งของอนุสัญญากรุงเวียนนาคือการสร้างคณะผู้เชี่ยวชาญด้านบรรยากาศของรัฐบาลที่เรียกว่าการประชุมผู้จัดการฝ่ายวิจัยโอโซน ซึ่งจะประเมินการสูญเสียโอโซนและการวิจัยการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ และจัดทำรายงานสำหรับการประชุมภาคี (COP) นอกจากนี้ COP ยังใช้ข้อมูลที่ประเมินเพื่อเสนอแนะนโยบายใหม่ที่มุ่งจำกัดการปล่อยสารคลอโรฟลูออโรคาร์บอน 
ปัจจุบัน COP จะจัดประชุมทุกสามปีและประสานงานกับกำหนดเวลาของการประชุมที่คล้ายกันภายใต้พิธีสารมอนทรีออล สำนักเลขาธิการโอโซนทำหน้าที่เป็นผู้ดูแลระบบของ COP, การประชุมภาคีมอนทรีออล (MOP) และคณะทำงานปลายเปิดที่ช่วยอำนวยความสะดวกในการทำงานภายใต้อนุสัญญา กองทุนพหุภาคีมีอยู่เพื่อช่วยให้ประเทศกำลังพัฒนาลดการปล่อยสารเคมีที่ทำลายโอโซนโดยใช้แนวทางภายใต้อนุสัญญา ซึ่งบริหารงานโดยสำนักเลขาธิการกองทุนพหุภาคี กองทุนพหุภาคีนี้ก็ได้ช่วยเหลือโครงการหลายพันโครงการในเกือบ 150 ประเทศ โดยป้องกันการปลดปล่อยสารเคมีที่ทำลายชั้นโอโซนประมาณ 250,000 ตัน

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  เนื้อหาอนุสัญญา (ภาษาอาหรับ จีน อังกฤษ ฝรั่งเศส รัสเซีย และสเปน) -  รายชื่อประเทศและวันที่ที่ลงนามอนุสัญญา date=10 September 2011
หมวดหมู่:สนธิสัญญาสหประชาชาติ
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับยูโกสลาเวีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเวียดนาม
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับสหรัฐ
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับสหราชอาณาจักร
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับตุรกี
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับไทย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับสวิตเซอร์แลนด์
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับสเปน
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับแอฟริกาใต้
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับสโลวาเกีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับสิงคโปร์
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับสหภาพโซเวียต
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับโรมาเนีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเกาหลีใต้
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับโปรตุเกส
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับโปแลนด์
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับฟิลิปปินส์
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับนอร์เวย์
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับนิวซีแลนด์
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเนเธอร์แลนด์
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับมอนเตเนโกร
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเม็กซิโก
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับมาเลเซีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับลาว
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับญี่ปุ่น
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับอิตาลี
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับอิสราเอล
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับอินโดนีเซีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับอินเดีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับฮังการี
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับกรีซ
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเยอรมนีตะวันออก
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเยอรมนีตะวันตก
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับฝรั่งเศส
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับฟินแลนด์
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับอียิปต์
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเดนมาร์ก
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเกาหลีเหนือ
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเชโกสโลวาเกีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเช็กเกีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับโครเอเชีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับสาธารณรัฐประชาชนจีน
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับแคนาดา
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับกัมพูชา
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับบัลแกเรีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับบรูไน
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับบราซิล
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับเบลเยียม
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับออสเตรีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาเกี่ยวข้องกับออสเตรเลีย
หมวดหมู่:สนธิสัญญาด้านสิ่งแวดล้อม