ชอโดร์

หญิงสาวในเฮราต ประเทศอัฟกานิสถาน สวมชอโดร์แบบมีลวดลาย ซึ่งเป็นสิ่งที่พบได้ยากในบรรดาหญิงสาวในอิหร่านนับตั้งแต่การปฏิวัติอิหร่าน แต่ยังพบได้ทั่วไปในอัฟกานิสถานและทาจิกิสถาน
ชอโดร์ (เปอร์เซีย, langx|ur|چادر|lit=เต็นท์) เป็นเครื่องแต่งกายส่วนนอกหรือเสื้อคลุมแบบเปิดที่สตรีหลายประเทศซึ่งได้รับอิทธิพลจากเปอร์เซียใช้งาน (อิหร่าน, อัฟกานิสถาน, ปากีสถาน และทาจิกิสถานในระดับหนึ่ง) เช่นเดียวกันกับชุมชนชีอะฮ์ในอิรัก, บาห์เรน, เลบานอน, อินเดีย และอัลเกาะฏีฟ ประเทศซาอุดีอาระเบียในพื้นที่สาธารณะหรือกลางแจ้ง
ชอโดร์เป็นผ้าครึ่งวงกลมยาวเต็มตัวที่เปิดด้านหน้า ผู้สวมใส่จะจับปิดด้านหน้าเมื่อดึงมาคลุมศีรษะ ชอโดร์ไม่มีช่องเปิดสำหรับมือ กระดุม หรือตะขอ โดยอาจจับปิดด้วยการพับไว้ใต้แขนของผู้สวมใส่ก็ได้ คำศัพท์นี้ในภาษาเปอร์เซียเก่าอาจใช้อ้างถึงผ้าเกือบทุกชนิด ผ้าคลุมศีรษะ หรือแม้แต่เต็นท์ reason = แหล่งอ้างอิงไม่ได้กล่าวถึง 'ผ้าเกือบทุกชนิด' หรือผ้าคลุมศีรษะ คำนิยามนี้ยังคงมีอยู่ในวิธภาษาเปอร์เซียตะวันออกอย่างทาจิกและดารีที่ใช้สำนวน ชอโดร์ หมายถึงผ้าหรือผ้าพันคอเกือบทุกชนิด รวมถึงผ้าพันคอแบบหลวม ๆ ซึ่งในภาษาเปอร์เซียแบบอิหร่านไม่เหมาะที่จะเรียกว่าชอโดร์
ก่อนหน้าการปฏิวัติอิหร่านใน ค.ศ. 1978–1979 ชอโดร์สีดำมักใช้ในงานศพและช่วงไว้ทุกข์ ผ้าที่มีลวดลายสีสันสดใสเป็นผ้าธรรมดาที่สวมใส่ในชีวิตประจำวัน ปัจจุบัน ผู้หญิงอิหร่านส่วนใหญ่ที่สวมชอโดร์จะสวมชุดสีดำเมื่อออกไปข้างนอก และจะสวมชุดสีอ่อนสำหรับใช้ในร่ม

**ภูมิหลังทางประวัติศาสตร์**

**สมัยโบราณถึงอิสลามตอนต้น**
แมเลก แจฮอน ฆอโนม ผู้สำเร็จราชการแผ่นดินแห่งอิหร่านกอญัรใน ค.ศ. 1848
Fadwa El Guindi ระบุต้นกำเนิดของผ้าคลุมในเมโสโปเตเมียโบราณที่ "ภรรยาและลูกสาวของชนชั้นสูงในชนชั้นขุนนางจะต้องสวมผ้าคลุมหน้า" ผ้าคลุมถือเป็นสถานะชนชั้น และกฎการแต่งกายนี้เป็นไปตามกฎหมายป้องกันความฟุ่มเฟือย
Bruhn/Tilke ระบุไว้ใน A Pictorial History of Costume ค.ศ. 1941 พร้อมแสดงภาพวาดที่ระบุว่าคัดลอกจากภาพนูนของอะคีเมนิดเมื่อศตวรรษที่ 5 ก่อนคริสตกาล เป็นภาพบุคคลที่มีใบหน้าส่วนล่างซ่อนอยู่ใต้ผ้ายาวที่พันรอบศีรษะ บางคนอ้างอย่างเข้าใจผิดว่าเป็นผู้หญิง แต่ที่จริงคือทหารชาวมีดซ์ สตรีอะคีเมนิดในศิลปะเปิดเผยเรืองร่างเกือบตลอดเวลา บันทึกคำว่า chador แรก ๆ สุดปรากฏในอักษรปะห์ลาวีเมื่อคริสต์ศตวรรษที่ 6 ในฐานะชุดคลุมหัวสตรีของผู้หญิงที่นับถือศาสนาโซโรอัสเตอร์
มีความเป็นไปได้ว่าธรรมเนียมการคลุมตัวยังคงสืบทอดต่อในจักรวรรดิซิลูซิด, พาร์เทีย และซาเซเนียน การสวมผ้าคลุมหน้าไม่เพียงแต่จำกัดเฉพาะสตรีผู้สูงศักดิ์เท่านั้น แต่ยังรวมถึงกษัตริย์เปอร์เซียด้วย 
ในสมัยอิสลาม ชอโดร์ยังคงความหมายของการประดับประดาไว้ในอิหร่านบางส่วน แต่เมื่อเวลาผ่านไป ชอโดร์ได้รับความหมายจากศาสนาอิสลามและฮิญาบอิสลาม ซึ่งเป็นหนึ่งในแนวคิดของอัลกุรอาน— Surah An-Nur 24:30-31

**ก่อนอิสลาม**
ในโบราณวัตถุบางส่วนจากสมัยอะคีเมนิด เช่น ภาพนูนที่ Ergili (อานาโตเลียตะวันตกเฉียงเหนือ), แบบผ้าที่ Pazyryk และลายประทับกรีก-อิหร่าน ปรากฏผ้าคลุมที่คล้ายกับผ้าคลุมที่สามารถพบได้แบบปัจจุบัน รูปปั้นบางส่วนจากยุคพาร์เทียแสดงให้เห็นภาพผู้หญิงสวมผ้าคลุมที่คล้ายกับชอโดร์ ซึ่งอยู่เหนือผ้าพันศีรษะ Zia Poor ยังหมายถึงผ้าคลุมศีรษะของผู้หญิงในรูปภาพที่ปรากฏบนแผ่นเงินของซาเซเนียนเป็นชอโดร์

**หลังอิสลาม**

**ปะห์ลาวี**

**การปฏิวัติอิหร่าน**
หลังการปฏิวัติอิหร่าน เริ่มมีการบังคับให้สวมฮิญาบ ซึ่งถูกสตรีหลายคนคัดค้าน
ในเดือนเมษายน ค.ศ. 1980 ในช่วงการปฏิวัติวัฒนธรรมอิหร่าน มีมติให้สตรีที่อยู่ในหน่วยงานราชการและสถาบันการศึกษาต้องสวมผ้าคลุมหน้า

**ด้านเศรษฐกิจ**
ตามข้อมูลสถิติในปี ค.ศ. 2014 ชุดแชโดร์สีดำที่ถูกนำเข้ามายังอิหร่าน มีมูลค่ามากกว่า 100 ล้านดอลลาร์

**ชอโดร์ในวาระต่าง ๆ**
ในประเทศอิหร่าน สุภาพสตรีจะสวมผ้าแชโดร์ในพิธีกรรมต่าง ๆ ทางศาสนาอิสลาม และจะสวมเมื่อไปยังสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ต่าง ๆ ทั้งนี้เพื่อความเรียบร้อย และศาสนาคริสต์ในอิหร่านก็มีคำสั่งและกฎระเบียบที่เน้นย้ำสำหรับบรรดาสุภาพสตรีเช่นกัน

**นอกอิหร่าน**
ศัพท์เปอร์เซียเข้าสู่เอเชียใต้ และปรากฏในภาษาฮินดูสตานีว่า cādar (चादर, แผลงเป็นอังกฤษว่า chaddar, chuddar และ chudder) 
อย่างไรก็ตาม cādar ของอินเดียและปากีสถานอาจดูคล้ายกับ dupatta ศัพท์ภาษาฮินดูสตานียังหมายถึงผ้าปูประเภทอื่น เช่น ผ้าปูที่นอน

**อ้างอิง**

**อ่านเพิ่ม**
 Briant, Pierre (2002), From Cyrus to Alexander, Winona Lake: Eisenbrauns- Bruhn, Wolfgang, and Tilke, Max (1973), A Pictorial History of Costume, original published as Kostümwerk, 1955, Tübingen: Ernst Wasmuth- El Guindi, Fadwa (1999), Veil: Modesty, Privacy, and Resistance, Oxford/New York: Berg- Mir-Hosseini, Ziba (1996), "Stretching The Limits: A Feminist Reading of the Shari'a in Post-Khomeini Iran," in Mai Yamani (ed.), Feminism and Islam: Legal and Literary Perspectives, pp. 285–319. New York: New York University Press- Marjane Satrapi (2000), "Persepolis"
หมวดหมู่:ประวัติศาสตร์เครื่องแต่งกายของชาวเอเชีย
หมวดหมู่:เครื่องแต่งกายอิหร่าน
หมวดหมู่:คำศัพท์และวลีภาษาเปอร์เซีย
หมวดหมู่:ชีอะฮ์
หมวดหมู่:ผ้าคลุม