ตำบลพันดอน

พันดอน เป็นตำบลในอำเภอกุมภวาปี จังหวัดอุดรธานี องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในพื้นที่ ได้แก่ เทศบาลตำบลพันดอน และเทศบาลตำบลกงพานพันดอน

**ประวัติ**
ในช่วงการจัดตั้งอำเภอกุมภวาปีในปี 2440 ได้แบ่งการปกครองออกเป็น 5 ตำบลใหญ่ คือ ตำบลปะโค ตำบลพันดอน ตำบลอุ่มจาน ตำบลตูมใต้ และตำบลแชแล โดยในอดีต ที่ว่าการอำเภอกุมภวาปีตั้งอยู่ที่บ้านน้ำฆ้อง ตำบลพันดอน แต่ต่อมาได้ย้ายที่ว่าการอำเภอมาตั้งที่บ้านดงเมือง ตำบลตูมใต้
หลังจากการเปลี่ยนแปลงการปกครองปี 2475 มีลำดับเหตุการณ์เกี่ยวกับตำบลพันดอน ดังนี้- 14 พฤษภาคม 2499 จัดตั้ง "สุขาภิบาลพันดอน" ในท้องที่บางส่วนของตำบลพันดอน- 4 มีนาคม 2507 ตั้งตำบลเสอเพลอ แยกออกจากตำบลพันดอน- 3 ตุลาคม 2515 ขยายเขตสุขาภิบาลพันดอนจาก 6.366 ตารางกิโลเมตร เป็น 7.92 ตารางกิโลเมตร- 11 มีนาคม 2525 ตั้งตำบลผาสุก แยกออกจากตำบลพันดอน- 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลพันดอนเป็น "เทศบาลตำบลพันดอน"- 25 มีนาคม 2548 ได้มีการกำหนดเขตตำบลในท้องที่อำเภอกุมภวาปี โดนให้ตำบลพันดอนมีเขตการปกครองรวม 20 หมู่บ้าน

**ภูมิศาสตร์**
สภาพพื้นที่ทั่วไปของตำบลพันดอนเป็นที่ราบลุ่มทางด้านตะวันออกเป็นส่วนมาก ซึ่งเหมาะแก่การทำนา มีลำห้วยสำคัญไหลผ่าน 2 สาย คือ ลำห้วยน้ำฆ้อง และลำห้วยกงพาน ส่วนทางด้านตะวันตกของตำบลเป็นที่ราบสูง ตำบลพันดอนมีอาณาเขตติดต่อ ดังนี้ (ติดกับพื้นที่ภายในจังหวัดอุดรธานีทุกทิศทาง)
*ทิศเหนือ ติดกับตำบลผาสุก และตำบลเชียงแหว อำเภอกุมภวาปี
*ทิศตะวันออก ติดกับตำบลตูมใต้ และตำบลกุมภวาปี อำเภอกุมภวาปี
*ทิศใต้ ติดกับตำบลตูมใต้ และตำบลปะโค อำเภอกุมภวาปี
*ทิศตะวันตก ติดกับอำเภอหนองแสง

**เขตการปกครอง**
ตำบลพันดอนแบ่งออกเป็น 20 หมู่บ้าน แบ่งเขตการปกครอง 2 เทศบาล ดังนี้

**หมู่บ้าน**
 หมู่ที่ 1 บ้านพันดอน- หมูที่ 2 บ้านพันดอน- หมู่ที่ 3 บ้านหนองผึ้ง- หมู่ที่ 4 บ้านวาปี- หมู่ที่ 5 บ้านน้ำฆ้อง- หมู่ที่ 6 บ้านผือ- หมู่ที่ 7 บ้านพันดอน- หมู่ที่ 8 บ้านกงพาน- หมู่ที่ 9 บ้านนาหนองทุ่ม- หมู่ที่ 10 บ้านคำเจริญ- หมู่ที่ 11 บ้านดงแคน- หมู่ที่ 12 บ้านดอนแคน- หมู่ที่ 13 บ้านกงพาน- หมู่ที่ 14 บ้านหนองศรีเจริญ- หมู่ที่ 15 บ้านน้ำฆ้อง- หมู่ที่ 16 บ้านน้ำฆ้อง- หมูที่ 17 บ้านใหม่คำเจริญ- หมู่ที่ 18 บ้านหนองอุดม- หมู่ที่ 19 บ้านผือ- หมู่ที่ 20 บ้านพันดอน

**องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น**
พื้นที่ตำบลพันดอนอยู่ในความดูแลขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 2 แห่ง ได้แก่
*เทศบาลตำบลพันดอน ครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมดของหมู่ 9, 16 และบางส่วนของหมู่ 4, 5, 14, 15 มีพื้นที่ทั้งหมด 7.92 ตารางกิโลเมตร
*เทศบาลตำบลกงพานพันดอน ครอบคลุมพื้นที่ทั้งหมดของหมู่ 1–3, 6–8, 10–13, 17–20 และบางส่วนของหมู่ 4, 5, 14, 15

**ประชากร**
พื้นที่ตำบลพันดอนในเขตเทศบาลตำบลพันดอนมีประชากร 5,567 คน และมีบ้าน 2,599 หลังคาเรือน ส่วนพื้นที่ในเขตเทศบาลตำบลกงพานพันดอนมีประชากร 11,742 คน และมีบ้าน 3,169 หลังคาเรือน รวมทั้งตำบลมีประชากร 11,701 คน และมีบ้าน 3,294 หลังคาเรือน

**การศึกษา**
 ระดับอาชีวศึกษา
** วิทยาลัยการอาชีพกุมภวาปี- ระดับมัธยมศึกษา
** โรงเรียนกุมภวาปีพิทยาสรรค์
** โรงเรียนพันดอนวิทยา- ระดับประถมศึกษา
** โรงเรียนอนุบาลกุมภวาปี
** โรงเรียนบ้านวาปี
** โรงเรียนชุมชนวัดป่าทรงธรรม
** โรงเรียนบ้านกงพาน
** โรงเรียนบ้านคำเจริญ
** โรงเรียนบ้านดงแคน
** โรงเรียนบ้านผือ
** โรงเรียนหนองศรีเจริญ – หนองผึ้ง
** โรงเรียนบ้านพันดอน

**การคมนาคม**

**รถไฟ**
 การรถไฟแห่งประเทศไทย – ทางรถไฟสายตะวันออกเฉียงเหนือ (ชุมทางถนนจิระ–หนองคาย)
** สถานีกุมภวาปี

**ถนน**
 2 ถนนมิตรภาพ- 2023 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 2023 ไปกุมภวาปี

**สถานที่สำคัญ**
 สำนักงานขนส่งจังหวัดอุดรธานี สาขาอำเภอกุมภวาปี- สถานีขนส่งผู้โดยสารพันดอน อ.กุมภวาปี (บ.ข.ส.กุมภวาปี)- สถานีรถไฟกุมภวาปี- ที่ทำการไปรษณีย์พันดอน รหัสไปรษณีย์ 41370 (ตำบลพันดอน ปะโค ผาสุก เสอเพลอ)- การประปาส่วนภูมิภาค สาขากุมภวาปี

**อ้างอิง**

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  เว็บไซต์เทศบาลตำบลกงพานพันดอน date=2018-12-04 -  เว็บไซต์เทศบาลตำบลพันดอน date=2018-12-05 -  ข้อมูลตำบลพันดอน อำเภอกุมภวาปี อุดรธานี ไทยตำบล date=2018-03-14 
พันดอน
พันดอน