การก่อการกำเริบวอร์ซอ

การก่อการกำเริบวอร์ซอ(powstanie warszawskie; Warschauer Aufstand) เป็นปฏิบัติการในสงครามโลกครั้งที่สองครั้งสำคัญโดยขบวนการต่อต้านใต้ดินชาวโปล เพื่อปลดปล่อยกรุงวอร์ซอจากการยึดครองของเยอรมัน มันเกิดขึ้นในช่วงฤดูร้อน ค.ศ. 1944 และมันถูกนำโดยขบวนการต่อต้านชาวโปลจากกองทัพบ้านเกิด(Armia Krajowa) การก่อการกำเริบอยู่ในช่วงเวลาตรงกับการล่าถอยของกองกำลังเยอรมันออกจากโปแลนด์ก่อนการรุกคืบของโซเวียต ในขณะที่เข้าใกล้เขตชานเมืองทางตะวันออกของเมือง กองทัพแดงได้หยุดปฏิบัติการการสู้รบแบบชั่วคราว ทำให้เยอรมันสามารถรวบรวมกองกำลังใหม่และปราบปรามจนเอาชนะขบวนการต่อต้านชาวโปลและทำลายล้างเมืองเพื่อเป็นการแก้แค้น การก่อการกำเริบนี้เป็นการต่อสู้เป็นเวลา 63 วันโดยได้รับการสนับสนุนจากภายนอกเพียงเล็กน้อย มันเป็นความพยายามทางทหารขนาดใหญ่เพียงครั้งเดียวของขบวนการต่อต้านของยุโรปในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง 
การก่อการกำเริบดังกล่าวได้เริ่มต้นขึ้น เมื่อวันที่ 1 สิงหาคม ค.ศ. 1944 ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของปฏิบัติการเทมเพสท์ทั่วทั้งประเทศ ได้เปิดฉากในช่วงเวลาที่การรุกลูบลิน-เบรสต์ของโซเวียต เป้าหมายหลักของชาวโปลคือการขับไล่เยอรมันออกไปจากกรุงวอร์ซอ ในขณะที่ช่วยให้ฝ่ายสัมพันธมิตรเอาชนะเยอรมนี เป้าหมายทางการเมืองเพิ่มเติมของรัฐใต้ดินโปแลนด์คือการปลดปล่อยเมืองหลวงของโปแลนด์และยืนยันอำนาจอธิปไตยของโปแลนด์ก่อนที่คณะกรรมาธิการแห่งชาติเพื่อการปลดปล่อยโปแลนด์ซึ่งโซเวียตคอยหนุนหลังจะเข้ามาควบคุม สาเหตุที่เกิดขึ้นอย่างรวดเร็วอื่นอีก ได้แก่ การคุกคามของเยอรมันที่ทำการไล่ต้อนชายฉกรรจ์ชาวโปลขนาดใหญ่สำหรับ "การอพยพ" การเรียกร้องโดยหน่วยงานชาวโปลของวิทยุมอสโคว์สำหรับการก่อการกำเริบ และความรู้สึกของชาวโปลที่ต้องการความยุติธรรมและการล้างแค้นต่อศัตรูหลังห้าปีที่เยอรมันยึดครองpp=268, 271 
นักวิชาการล่าสุดนับตั้งแต่การล่มสลายของสหภาพโซเวียต ร่วมกับรายงายพยานได้เรียกร้องสู่การตั้งคำถามถึงมูลเหตุจูงใจของรัสเซียและได้เสนอว่าพวกเขาขาดการสนับสนุนสำหรับการก่อการกำเริบวอร์ซอเป็นการแสดงให้เห็นถึงความปราถนาอันแรงกล้าของโซเวียตในยุโรปตะวันออก กองทัพแดงไม่ได้เข้ามาให้การสนับสนุนแก่นักสู้ฝ่ายต่อต้านหรือการจัดหาการสนับสนุนทางอากาศ เอกสารที่ถูกปลดออกจากการเป็นเอกสารลับล่าสุดได้แสดงให้เห็นว่าโจเซฟ สตาลินได้หยุดยั้งกองกำลังของเขาอย่างแยบยลเพื่อให้ปฏิบัติการล้มเหลวและปล่อยให้ขบวนการต่อต้านชาวโปลถูกกำจัด "จุดสำคัญของข้อพิพาทระหว่างโปแลนด์และโซเวียตเหนือชายแดนตะวันออกของโปแลนด์" 
ในความเป็นจริง นักวิชาการได้ตั้งข้อสังเกตว่าช่วงเวลาสองเดือนของการก่อการกำเริบวอร์ซอถือเป็นจุดเริ่มต้นของสงครามเย็น ตามที่นักประวัติศาสตร์นามว่า Alexandra Richie ได้กล่าวไว้ สำหรับกรณี การก่อการกำเริบวอร์ซอ "ได้เปิดเผยถึงความต้องการของโปแลนด์สำหรับระบอบประชาธิปไตยและเสรีภาพแบบตะวันตก และความปราถนาอันแรงกล้าอย่างโหดเหี้ยมของสตาลินเพื่อที่จะทำให้ยุโรปตะวันออกและกลางกลายเป็นคอมมิวนิสต์หลังสงคราม" 
ความสูญเสียในช่วงการก่อการกำเริบวอร์ซอคือหายนะ แม้ว่าจำนวนความสูญเสียที่แน่ชัดนั้นไม่ปรากฏ มันเป็นการคาดคะเนว่าสมาชิกของขบวนการต่อต้านชาวโปลซึ่งเสียชีวิตประมาณ 16,000 คน และบาดเจ็บสาหัสประมาณ 6,000 คน นอกจากนี้ พลเรือนชาวโปลที่เสียชีวิตจำนวนระหว่าง 150,000 และ 200,000 คน ส่วนมากมาจากการประหารชีวิตหมู่ ชาวยิวที่ถูกปิดบังซ่อนเร้นโดยชาวโปลได้ถูกเปิดเผยโดยการกวาดล้างแบบบ้านต่อบ้านของเยอรมันและการขับไล่มวลชนในย่านใกล้เคียงทั้งหมด ความปราชัยของการก่อการกำเริบวอร์ซอยังได้ทำลายพื้นที่เมืองของโปแลนด์เพิ่มเติม

**อ้างอิง**

**หนังสือเพื่มเติม**
:See also  http://www.polishresistance-ak.org/FurtherR.htm date=2012-08-13  for more English language books on the topic.- cite web|last=Ziolkowska-Boehm|first=Aleksandra|authorlink=Aleksandra Ziolkowska-Boehm|title=Kaia Heroine of the 1944 Warsaw Rising |publisher=Lexington Books|location=Lanham, MD|year=2012|isbn=978-0-7391-7270-4- Stanislas Likiernik By Devik's luck Mainstream publishing edinburgh and London, 2001, ISBN 1-84018-397-7

**แหล่อข้อมูลอื่น**
  Warsaw Rising Museum in Warsaw-  The Warsaw Rising-  The Warsaw Uprising – 1.VIII.1944 date=2001-05-21 -  Warsaw Uprising CNN Special-  Warsaw Uprising of 1944 date=2009-02-13  at Polonia Today-  Warsaw Rising: The Forgotten Soldiers of World War II. Educator Guide-  Warsaw Uprising 1944 A source for checking data used in this page and offers of material and help.-  Polish Resistance date=2018-05-23  page provides information and maps which may be freely copied with attribution.-  Warsaw Life: A detailed account of the 1944 Warsaw Rising, including the facts, the politics and first-hand accounts-  Polish Boy Scouts Deliver "AK" Mail-  The Warsaw Uprising daily diary, written in English by Eugenuisz Melech, on the events as they happened.-  Anglo-Polish Radio ORLA.fmfix-attempted=yes  Has broadcast several historical programmes on the Warsaw Uprising-   Website summarizing many publications against decision to initiate Warsaw Uprising-   Dariusz Baliszewski, Przerwać tę rzeź! Tygodnik "Wprost", Nr 1132 (8 August 2004)-   Warschau – Der letzte Blick German aerial photos of Warsaw taken during the last days before the Warsaw Uprising-  Count Ralph Smorczewski – Daily Telegraph obituary-  Interview with Warsaw Uprising veteran Stefan Bałuk date=2015-01-08  The State We're in from Radio Netherlands Worldwide
หมวดหมู่:ยุทธการและปฏิบัติการทางทหารในสงครามโลกครั้งที่สอง
หมวดหมู่:ประวัติศาสตร์โปแลนด์
หมวดหมู่:แนวรบด้านตะวันออก (สงครามโลกครั้งที่สอง)