จาง ชุนหฺวา

จาง ชุนหฺวา (ค.ศ. 189 – พฤษภาคมหรือมิถุนายน ค.ศ. 247) เป็นกุลสตรีและชนชั้นสูงชาวจีน เป็นภรรยาของสุมาอี้ ขุนศึกและผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์คนสำคัญของรัฐวุยก๊กในยุคสามก๊กของจีน จาง ชุนหฺวาได้รับสมัญญานามว่า จักรพรรดินีเซฺวียนมู่ (เซฺวียนมู่หฺวางโฮ่ว) ในปี ค.ศ. 266 โดยสุมาเอี๋ยนผู้เป็นหลานและเป็นผู้ล้มล้างรัฐวุยก๊กและก่อตั้งราชวงศ์จิ้นในปีเดียวกันนั้นp=1039

**ประวัติ**
จาง ชุนหฺวาเป็นชาวอำเภอผิงเกา (平臯縣 ผิงเกาเซี่ยน) เมืองโห้ลาย (河內郡 เหอเน่ย์จฺวิ้น) ซึ่งปัจจุบันคืออำเภอเวิน มณฑลเหอหนาน  จาง ชุนหฺวาเกิดช่วงปลายยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันออก บิดาชื่อจาง วาง (张汪) รับราชการในตำแหน่งนายอำเภอของอำเภอซู่อี้ (粟邑縣 ซู่อี้เซี่ยน) ในรัฐวุยก๊กในยุคสามก๊ก มารดาของจาง ชุนหฺวามีชื่อสกุลเดิมว่า "ชาน" (山) เป็นพี่สาวหรือน้องสาวของปู่ของของชาน เทา (山濤) ผู้เป็นหนึ่งในเจ็ดปราชญ์แห่งป่าไผ่ จาง ชุนหฺวาในวัยเด็กมีชื่อเสียงในด้านความประพฤติอันดีงามและสติปัญญาที่ดีเลิศ
จาง ชุนหฺวาสมรสกับสุมาอี้ และให้กำเนิดบุตรชายสามคน ได้แก่ สุมาสู สุมาเจียว และซือหม่า ก้าน (司馬幹) จาง ชุนหฺวายังให้กำเนิดบุตรสาวหนึ่งคนที่ไม่มีการบันทึกชื่อตัวเอาไว้ในประวัติศาสตร์ แต่รู้จักกันในนามเจ้าหญิงหนานหยาง (南陽公主 หนานหยางกงจู่) ในสมัยราชวงศ์จิ้น เจ้าหญิงหนานหยางเป็นภรรยาของสฺวิน อี้ (荀霬) หลานชายของซุนฮกefn|ชีวประวัติซุนฮกในสามก๊กจี่บันทึกว่าภรรยาของสฺวิน อี้ผู้เป็นหลานชายของซุนฮกนั้นเป็นน้องสาวของสุมาสูและสุมาเจียว ใน บทยกย่องเจ้าหญิงใหญ่แห่งลำหยง (南阳长公主诔 หนานหยางฉางกงจู่เหล่ย์) โดยพาน เยฺว่ (潘岳) พาน เยฺว่กล่าวถึงตระกูลซุน (言告言归，作合于荀。) จึงสามารถอนุมานได้ว่าเจ้าหญิงหนานหยางเป็นภรรยาของสฺวิน อี้
ช่วงเวลาหนึ่งก่อน ค.ศ. 208efn|ชีวประวัติของสุมาอี้ในจิ้นชูระบุว่าโจโฉยังคงดำรงตำแหน่งเป็นเสนาบดีโยธาธิการขณะเหตุการณ์นี้เกิดขึ้น เนื่องจากโจโฉได้เลื่อนขึ้นเป็นอัครมหาเสนาบดีใน ค.ศ. 208 เหตุการณ์นี้จึงเกิดขึ้นก่อน ค.ศ. 208 ขุนศึกโจโฉต้องการเรียกตัวสุมาอี้ให้มารับราชการในราชสำนัก สุมาอี้อ้างว่าตนเป็นอัมพาตและนอนซมอยู่บ้าน วันหนึ่งสุมาอี้นำตำราออกมาผึ่งแดดที่ด้านนอก จู่ ๆ เกิดฝนตกหนัก สุมาอี้จึงรีบวิ่งไปเก็บตำรา หญิงรับใช้คนหนึ่งเห็นเหตุการณ์ จาง ชุนหฺวากังวลว่าหญิงรับใช้คนนั้นจะปล่อยข่าวรั่วไหลว่าสุมาอี้สบายดีและจะทำให้ตระกูลสุมาเจอกับปัญหา จาง ชุนหฺวาจึงสังหารหญิงรับใช้เพื่อปิดปาก จากนั้นจึงเตรียมอาหารให้ตระกูลสุมาด้วยตนเอง สุมาอี้ประทับใจการกระทำของจาง ชุนหฺวาอย่างมาก
ในช่วงบั้นปลาย สุมาอี้ชื่นชอบไป่ฟูเหริน (柏夫人; มารดาของซือหม่า หลุน) ที่เป็นอนุภรรยา และเริ่มเหินห่างกับจาง ชุนหฺวา ครั้งหนึ่งสุมาอี้ล้มป่วย จาง ชุนหฺวาไปเยี่ยมไข้ สุมาอี้พูดกับจาง ชุนหฺวาว่า "สัตว์เฒ่าน่ารังเกียจ เหตุใดจึงมารบกวนข้า" จาง ชุนฺหวาโกรธมากและพยายามอดอาหารจะให้ตาย เหล่าบุตรชายของจาง ชุนหฺวาก็กระทำเช่นเดียวกัน สุมาอี้ตกใจมากจึงรีบขอโทษภรรยาและขอคืนดี ภายหลังสุมาอี้บอกคนผู้หนึ่งเป็นการลับว่า "สัตว์เฒ่านั่นจะเป็นอย่างไรก็ช่าง ข้าก็แค่เป็นห่วงลูก ๆ เท่านั้น"
จาง ชุนหฺวาเสียชีวิตในช่วงระหว่างวันที่ 22 พฤษภาคม ถึง 19 มิถุนายน ค.ศ. 247 ด้วยวัย 59 ปี (ตามการนับอายุแบบเอเชียตะวันออก)name=birth and death dates ศพถูกฝังที่สุสานเกา-ยฺเหวียน (高原陵 เกา-ยฺเหวียนหลิง; ปัจจุบันอยู่ในบริเวณเขตเหยี่ยนชือ นครลั่วหยาง มณฑลเหอหนาน) โจฮองจักรพรรดิวุยก๊กพระราชทานสมัญญานามให้เป็น "กว่างผิงเซี่ยนจฺวิน" (廣平縣君) ใน ค.ศ. 264 ในรัชสมัยจักรพรรดิโจฮวน จาง ชุนหฺวาได้รับสมัญญานามเป็น "เซฺวียนมู่เฟย์" (宣穆妃) ในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 266 สุมาเอี๋ยนผู้เป็นหลานชายของสุมาอี้บังคับให้จักรพรรดิโจฮวนสละราชสมบัติให้ตน และสถาปนาราชวงศ์จิ้นขึ้นมาแทนที่รัฐวุยก๊ก สุมาเอี๋ยนขึ้นเป็นจักรพรรดิและพระราชทานสมัญญานามจาง ชุนหฺวาผู้เป็นพระอัยกีให้เป็น "จักรพรรดินีเซฺวียนมู่" (宣穆皇后 เซฺวียนมู่หฺวางโฮ่ว)

**ในวัฒนธรรมประชานิยม**
จาง ชุนหฺวาเปิดตัวครั้งแรกในฐานะตัวละครที่เลือกเล่นได้ในภาคที่ 8 ของซีรีส์วิดีโอเกมไดนาสตีวอริเออร์ของโคเอ และยังปรากฏตัวในซีรีส์การ์ตูนฮ่องกงหงสาจอมราชันย์โดยเฉิน โหม่วจาง ชุนหฺวาในหงสาจอมราชันย์เปิดตัวในชื่อซันอู๋หลิน (山無陵 ชาน อู๋หลิง) ทายาทของตระกูลซัน (山 ชาน) ซึ่งตามประวัติศาสตร์เป็นตระกูลฝั่งมารดาของจาง ชุนหฺวา หลิว เทารับบทแสดงเป็นจาง ชุนหฺวาในซีรีส์โทรทัศน์จีนในปี พ.ศ. 2560 เรื่องสุมาอี้ นักปราชญ์ยอดขุนพล

**ดูเพิ่ม**
 รายชื่อบุคคลในยุคสามก๊ก

**หมายเหตุ**

**อ้างอิง**

**บรรณานุกรม**
 ฝาน เสฺวียนหลิง (648). จิ้นชู.- isbn=978-90-04-15605-0
หมวดหมู่:บุคคลจากวุยก๊ก
หมวดหมู่:ผู้หญิงจีนในคริสต์ศตวรรษที่ 3