มังลังกา

มังลังกา (မင်း လင်္ကာ, pron) เป็นเจ้าเมืองหงสาวดีระหว่าง ค.ศ. 1348 ถึง  1353 พระองค์ได้รับการสถาปนาเป็นเจ้าเมืองโดยพระเชษฐาต่างพระมารดา พระยาอู่ กษัตริย์องค์ที่ 8 แห่งอาณาจักรหงสาวดี แต่พระองค์มิได้มีความจงรักภักดีต่อพระเชษฐา เมื่ออาณาจักรล้านนากรีธาทัพมารุกรานอาณาจักรหงสาวดีในช่วง ค.ศ. 1351 ถึง 1352 พระองค์มิได้ส่งทัพมาช่วยพระเชษฐา
เมื่อสิ้นสุดสงครามพระยาอู่ได้นำตัวมังลังการวมถึงพระชายาและพระโอรส-ธิดาทั้งสามมายังเมาะตะมะ และมีพระบัญชาให้สำเร็จโทษมังลังกาเมื่อ ค.ศ. 1353 พร้อมกับสถาปนาพระชายาของมังลังกาขึ้นเป็นพระมเหสีในพระอิสริยยศพระนางสิริมายาเทวี และมีพระโอรสที่ต่อมาขึ้นสืบราชบัลลังก์เป็นพระเจ้าราชาธิราช กษัตริย์องค์ที่ 9 

**พระประวัติ**
พระองค์ประสูติ  ค.ศ. 1327 ที่เมาะตะมะ มังลังกาเป็นพระราชโอรสองค์ที่สองในพระมเหสีแม่นางตะปีกับพระเจ้ารามมะไตยแห่งเมาะตะมะ เจ้าชายมีพระเชษฐภคินีองค์เดียวนามว่า Tala Mi Ma-Hsan พี่น้องต่างพระราชมารดาสองพระองค์ คือ พระยาอายกำกอง (ครองราชย์ ค.ศ. 1330) และ May Hnin Aw-Kanya และพี่น้องต่างพระราชบิดาสามพระองค์ ได้แก่ Mwei Ne, เจ้าหญิง-ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ มหาเทวี (ครองตำแหน่ง ค.ศ. 1383–1384) และพระยาอู่ (ครองราชย์ ค.ศ. 1348–1384)
พระยาอู่ผู้ขึ้นครองราชย์ใน ค.ศ. 1348 โดยทรงแต่งตั้งเจ้าชายเป็นผู้ว่าราชการแห่งพะโคพร้อมบรรดาศักดิ์เป็น Smin Nyi Kaung Thein (သမိန် ညီကောင်သိန်, ) การแต่งตั้งครั้งสำคัญนี้เกิดขึ้นเนื่องจากกษัตริย์องค์ใหม่ที่ยังคงครองอำนาจอยู่ ต้องการใครสักคนที่พระองค์ไว้ใจได้ในพะโค ซึ่งตั้งอยู่ในศูนย์กลางทางภูมิศาสตร์ของอาณาจักรที่พูดภาษามอญ กษัตริย์องค์ใหม่ยังให้มังลังกาสมรสกับนางมุเตียว ธิดาขอรัฐมนตรีอาวุโส Than Bon
อย่างไรก็ตาม มังลังกาไม่จงรักภักดีต่อพระยาอู่ พระองค์ไม่ได้ส่งความช่วยเหลือให้พระยาอู่ใน ค.ศ. 1351 เมื่อพระยาอู่เผชิญกับการกบฏครั้งใหญ่ที่โดนวู่น ซึ่งอยู่ทางเหนือของเมาะตะมะเพียง 100 กิโลเมตร และครึ่งทางระหว่างพะโคกับเมาะตะมะ การกบฏนี้ได้รับการสนับสนุนจากอาณาจักรล้านนาที่พูดภาษาไททางตะวันออก ซึ่งส่งกองกำลังจำนวน 8,000 นายบุกโจมตี การบุกในฤดูแล้งแทรกซึมลึกเข้าไปในดินแดนเมาะตะมะ แต่ฝ่ายรุกรานขยายกำลังออกไปเกินกำลัง และถูกพระยาอู่ปราบจนพ่ายแพ้อย่างเด็ดขาดใกล้เมาะตะมะ หลังได้รับชัยชนะ พระยาอู่สามารถรวบรวมการสนับสนุนจากรัฐบริวารที่ต้องการอยู่ในฝ่ายชนะได้ มังลังกาจึงตกอยู่ในปัญหา พระองค์ไม่ได้รวบรวมเสียงสนับสนุนในภูมิภาคพะโค ต่อมาในฤดูแล้ง ค.ศ. 1352–1353 พระยาอู่ส่งกองทัพไปยึดพะโคคืน ปฏิบัติการนี้ประสบความสำเร็จ
มังลังกากับพระมเหสีและพระราชโอรสธิดา 3 พระองค์ ถูกนำตัวกลับมาที่เมืองหลวงเมาะตะมะ พระยาอู่ทรงรับเอาพระมเหสีของมังลังกา ซึ่งภายหลังกลายเป็นพระนางสิริมายาเทวี และสั่งให้ประหารชีวิตมังลังกา ภายหลังพระนางสิริมายาเทวีกับพระยาอู่ให้กำเนิดพระราชโอรส คือ พระเจ้าราชาธิราชในอนาคต พระยาอู่ทรงดูแลพระราชโอรสธิดาของมังลังกาอย่างดี พระองค์แต่งตั้ง Nyi Kan-Kaung พระราชโอรสองค์เดียวของมังลังกา เป็นผู้ว่าราชการแห่ง Dala–Twante เมื่อ  ค.ศ. 1370

**พงศาวลี**
มังลังกาเป็นพระราชปนัดดาในพระเจ้าฟ้ารั่ว ผู้ก่อตั้งราชวงศ์ทางฝั่งพระราชบิดา กับพระราชนัดดาในพระยาเลอไทยแห่งสุโขทัยทางฝั่งพระราชมารดา

**หมายเหตุ**

**อ้างอิง**

**บรรณานุกรม**
  url-status=dead -  location = London-  year=1967 - cite book | last=Pan Hla | first=Nai | author-link=Nai Pan Hla | title=Razadarit Ayedawbon | language=my | orig-year=1968 | edition=8th printing | year=2005 | location=Yangon | publisher=Armanthit Sarpay-  location=London
หมวดหมู่:บุคคลที่เกิดในคริสต์ทศวรรษ 1320
หมวดหมู่:บุคคลที่เสียชีวิตในคริสต์ทศวรรษ 1350
หมวดหมู่:ราชวงศ์หงสาวดี
หมวดหมู่:ชาวพม่าเชื้อสายไทย