วันจูเลียส

วันจูเลียส (Julian day หรือ Julian date) บ้างเรียก จำนวนวันจูเลียส หรือ เลขวันจูเลียส (Julian day number) หมายถึง หมายเลขประจำวันซึ่งเริ่มนับเลขวัน 0 ตั้งแต่วันจันทร์ที่ 1 มกราคม ก่อนคริสต์ศักราช 4713 ปี (ค.ศ. -4712) ตามปฏิทินจูเลียส หรือวันที่ 22 พฤศจิกายน ก่อนคริสต์ศักราช 4714 ปี (ค.ศ. -4713) ตามปฏิทินก่อนเกรกอรี เวลา 12 นาฬิกาตรง จนถึงปัจจุบันหรือเวลาที่ต้องการ เหตุที่กำหนดให้เริ่มวันที่ดังกล่าวนั้น เป็นเพราะต้องการให้ครอบคลุมถึงเหตุการณ์ทางประวัติศาสตร์ต่าง ๆ นอกจากการที่วันที่ดังกล่าวเป็นวันเริ่มวัฏจักรสิบห้าปี (indiction) วัฏจักรสุริยะ และวัฏจักรเมตอน ค่าวันจูเลียสหากคำนวณตามสูตรจากปฏิทินต่างระบบ หากเป็นวันที่เดียวกัน จะได้เลขเดียวกันเสมอไปไม่มีผิดเพี้ยน
ค่าวันจูเลียส ณ วันเวลาใด ๆ มีค่าเท่ากับค่าวันจูเลียส ลดลงเสีย 0.5 (เพราะนับที่เที่ยงวันเป็นหลักต้องถอยไปที่เที่ยงคืน) แล้วจึงเอาเวลาเป็นทศนิยมนับแต่เริ่มวันนั้นบวกเข้า ยกตัวอย่างวันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2543 เวลา 0 นาฬิกา ค่าวันจูเลียสกำหนดที่ 2451544.5 และ ณ เวลา 12 นาฬิกา กำหนดที่ 2451545 อนึ่งเวลาที่ใช้นี้ ในอดีตใช้เวลามาตรฐานกรีนิชหรือเวลาปูมดาราศาสตร์ (ephemeris time) แต่ปัจจุบันแนะนำให้ใช้เวลาพื้นโลก (terrestrial time) เนื่องจากเวลามาตรฐานกรีนิชถือการหมุนรอบตัวของโลกเป็นหลักทำให้ไม่สม่ำเสมอ และบ่อยครั้งที่ต้องเติมอธิกวินาทีลงไปในเวลากรีนิชด้วย
ยุคจูเลียส เป็นช่วงเวลาทั้งสิ้น 7980 ปี นับปีแรกที่ก่อนคริสต์ศักราช 4713 ปี
ในภาษาอังกฤษมีการใช้ Julian date เรียกสิ่งอื่นด้วยนอกเหนือจากค่าวันหรือลำดับวัน อาทิ ลำดับวันในหนึ่งปีนับแต่วันที่ 1 มกราคมสำหรับใช้ในการโปรแกรมคอมพิวเตอร์ การบริหารรัฐกิจ การทหาร และอุตสาหกรรมอาหาร และวันที่ในปฏิทินจูเลียส

**วิธีการคำนวณค่าวันจูเลียส ณ เที่ยงวัน จากวันที่**
ขั้นตอนที่แสดงต่อไปนี้เป็นขั้นตอนสำหรับการคำนวณค่าวันจูเลียสจากวันที่ ปีที่ใช้ในการคำนวณให้ใช้คริสต์ศักราช (ไม่ใช่พุทธศักราช ซึ่งแปลงให้เป็นคริสต์ศักราชได้โดยเอา 543 ลบ) และให้นับอย่างนักดาราศาสตร์และโหราศาสตร์ ไม่ใช่อย่างนักประวัติศาสตร์ คือ ก่อนคริสต์ศักราช 100 ปี แบบนักประวัติศาสตร์ ตรงกับคริสต์ศักราช -99 แบบนักดาราศาสตร์ อีกนัยหนึ่งคือ ถ้ามีเอกสารสำคัญทางประวัติศาสตร์ระบุปีมา ให้ลดลง 1 แล้วใส่เครื่องหมายลบ ส่วนเดือนที่ใช้ในการคำนวณ นับ 1 ที่เดือนมกราคม นับ 2 ที่เดือนกุมภาพันธ์ ไปจนถึง 12 ที่เดือนธันวาคม 

**วันที่ในปฏิทินเกรกอรี**
ขั้นตอนวิธีต่อไปนี้ใช้ได้กับวันที่ในปฏิทินเกรกอรีและปฏิทินก่อนเกรกอรี นับแต่วันที่ 23 พฤศจิกายน ค.ศ. -4713
JDN = FLOOR(1461*(Y+4800+FLOOR((M-14)/12))/4)+FLOOR((367*(M-2-12*FLOOR((M-14)/12)  ))/12)-FLOOR(3*FLOOR((Y+4900+FLOOR((M-14)/12))/100,1)/4)+D-32077
โดยที่ FLOOR(x) คือ function ในการปัดเศษลง
Y ,M , D คือ ปี (ตามค.ศ.) เดือน และวันในเดือน ตามลำดับ
อีกวิธีหนึ่ง ให้ดำเนินการตามขั้นตอนต่อไปนี้
# ถ้าเดือนน้อยกว่าหรือเท่ากับ 2 (คือ มกราคม และกุมภาพันธ์; M 

**เชิงอรรถ**

**บรรณานุกรม**
 Astronomical almanac for the year 2001. (2000). U.S. Nautical Almanac Office and Her Majesty's Nautical Almanac Office. 9780117728431.- Astronomical almanac for the year 2017. (2016). U.S. Naval Observatory and Her Majesty's Nautical Almanac Office. 978-0-7077-41666.-  Astronomical Almanac Online date=2016-12-24 . (2016). U.S. Nautical Almanac Office and Her Majesty's Nautical Almanac Office.
*Chi, A. R. (December 1979).  "A Grouped Binary Time Code for Telemetry and Space Application" (NASA Technical Memorandum 80606). Retrieved from NASA Technical Reports Server April 24, 2015.- CS1063 "CS 1063 Introduction to Programming: Explanation of Julian Day Number Calculation." date=2020-12-03  (2011). Computer Science Department, University of Texas at San Antonio.- Dershowitz, N. & Reingold, E. M. (2008).  Calendrical Calculations 3rd ed. Cambridge University Press.  978-0-521-70238-6.- Digital Equipment Corporation.  Why is Wednesday, November 17, 1858, the base time for VAX/VMS? Modified Julian Day explanation- IBM 2004.  "CEEDATE—convert Lilian date to character format". COBOL for AIX (2.0): Programming Guide.-  Information Bulletin No. 81 date=2020-05-11 . (January 1998). International Astronomical Union.-  Julian Date Converter date=2007-10-06  (March 20, 2013). US Naval Observatory. Retrieved September 16, 2013.- Kempler, Steve. (2011).  Day of Year Calendar. Goddard Earth Sciences Data and Information Services Center.- McCarthy, D. & Guinot, B. (2013). Time. In S. E. Urban & P. K. Seidelmann, eds. Explanatory Supplement to the Astronomical Almanac, 3rd ed. (pp. 76–104). Mill Valley, Calif.: University Science Books. 978-1-89138-985-6- Meeus Jean. Astronomical Algorithms (1998), 2nd ed, 0-943396-61-1- Moyer, Gordon. (April 1981). "The Origin of the Julian Day System," Sky and Telescope 61 311−313.- Noerdlinger, P. (April 1995 revised May 1996).  Metadata Issues in the EOSDIS Science Data Processing Tools for Time Transformations and Geolocation date=2020-09-28 . NASA Goddard Space Flight Center.- Ohms, B. G. (1986).  Computer processing of dates outside the twentieth century. IBM Systems Journal 25, 244–251. doi:10.1147/sj.252.0244- Pallé, Pere L., Esteban, Cesar. (2014). Asteroseismology, p. 185, Cambridge University Press, 9781107470620- Ransom, D. H. Jr. (c. 1988)  ASTROCLK Astronomical Clock and Celestial Tracking Program pages 69–143, "Dates and the Gregorian calendar" pages 106–111. Retrieved September 10, 2009. -  "Resolution B1" date=2020-08-26 . (1997). XXIIIrd General Assembly (Kyoto, Japan). International Astronomical Union, p. 7.- Richards, E. G. (2013). Calendars. In S. E. Urban & P. K. Seidelmann, eds. Explanatory Supplement to the Astronomical Almanac, 3rd ed. (pp. 585–624). Mill Valley, Calif.: University Science Books. 978-1-89138-985-6- Richards, E. G. (1998). Mapping Time: The Calendar and its History. Oxford University Press. 978-0192862051
*USDA. (c. 1963).  Julian date calendar.- US Naval Observatory. (2005, last updated July 2, 2011). Multiyear Interactive Computer Almanac 1800–2050 (ver. 2.2.2). Richmond VA: Willmann-Bell, 0-943396-84-0.- Winkler, M. R. (n. d.).  "Modified Julian Date" date=2013-02-14 . US Naval Observatory. Retrieved April 24, 2015.
หมวดหมู่:ปฏิทิน
หมวดหมู่:กาลวิทยา
หมวดหมู่:กลศาสตร์ท้องฟ้า
หมวดหมู่:เวลาทางดาราศาสตร์