ประเทศไทยใน พ.ศ. 2440

เหตุการณ์ที่เกิดขึ้นใน พ.ศ. 2440 (ค.ศ. 1897) ในประเทศไทย เป็นปีที่ 116 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ และเป็นปีที่ 30 ในรัชสมัยของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว และนับเป็นปี ร.ศ. 115 (1 มกราคม - 31 มีนาคม) และ 116 (1 เมษายน - 31 ธันวาคม) ในแบบปัจจุบัน

**ผู้นำ**
 พระมหากษัตริย์: พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว- ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์: สมเด็จพระนางเจ้าเสาวภาผ่องศรี พระบรมราชินีนาถ (7 เมษายน – 16 ธันวาคม)- สยามมกุฎราชกุมาร: สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราวุธ สยามมกุฎราชกุมาร
*เจ้าผู้ครองประเทศราช
** นครเชียงใหม่: 
*** พระเจ้าอินทวิชยานนท์ (จนถึง 23 พฤศจิกายน)
*** เจ้าอุปราช (ตั้งแต่ 23 พฤศจิกายน)
** นครลำปาง: เจ้าอุปราช
** นครลำพูน: เจ้าอุปราช
** นครน่าน: พระเจ้าสุริยพงษ์ผริตเดช

**เหตุการณ์**
 26 มกราคม - จัดตั้งโรงเรียนสอนกฎหมายแห่งแรกของไทยโดยพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงราชบุรีดิเรกฤทธิ์- 7 เมษายน - พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เสด็จประพาสยุโรปครั้งที่ 1 และเสด็จนิวัติพระนคร 16 ธันวาคม พ.ศ. 2440 รวมระยะเวลาที่เสด็จประพาสยุโรป 253 วัน  ซึ่งในครั้งนั้นได้มีช่างภาพของบริษัทลูมิแอร์ ประเทศฝรั่งเศส บันทึกภาพยนตร์การเสด็จถึงกรุงเบอร์นของพระเจ้ากรุงสยามไว้ 1 ม้วน ใช้เวลาประมาณ 1 นาที นับว่าเป็นการถ่ายภาพยนตร์ม้วนแรกของโลกที่บันทึกเกี่ยวกับชนชาติไทย- 23 พฤศจิกายน - พระเจ้าอินทวิชยานนท์ เจ้านครเชียงใหม่ องค์ที่ 7 ถึงแก่พิราลัยด้วยโรคชรา

**ผู้เกิด**
ไฟล์:จรัญ สนิทวงศ์.jpg|thumb|right|100px|หม่อมหลวงจรัญ สนิทวงศ์
ไฟล์:สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (จวน อุฏฺฐายี).jpg|thumb|right|100px|สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (จวน อุฏฺฐายี)
ไฟล์:Prayoon Pamornmontri.jpg|thumb|right|100px|ประยูร ภมรมนตรี
ไฟล์:Somdet Phra Ariyavamsagatanana (Vasna Vasano Nilprapha).jpg|thumb|right|100px|สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงชินวราลงกรณ
ไฟล์:สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (ปุ่น ปุณฺณสิริ).jpg|thumb|right|100px|สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (ปุ่น ปุณฺณสิริ)
ไฟล์:ขุนวิจิตรมาตรา (สง่า กาญจนาคพันธุ์).jpg|thumb|right|100px|ขุนวิจิตรมาตรา (สง่า กาญจนาคพันธุ์)
ไฟล์:Field Marshal Plaek Phibunsongkhram.jpg|thumb|right|100px|แปลก พิบูลสงคราม

**มกราคม**
 7 มกราคม – หม่อมหลวงจรัญ สนิทวงศ์ (หลวงจรัญสนิทวงศ์) อดีตปลัดกระทรวงคมนาคม (อนิจกรรม พ.ศ. 2501)- 16 มกราคม – สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (จวน อุฏฺฐายี) สมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ 16 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2514)- 17 มกราคม – หม่อมเจ้าอมรสมานลักษณ์ กิติยากร พระอนุวงศ์ (สิ้นชีพิตักษัย พ.ศ. 2511)

**กุมภาพันธ์**
 5 กุมภาพันธ์ 
** ประยูร ภมรมนตรี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงสาธารณสุขคนที่ 12 (อนิจกรรม พ.ศ. 2525)
** นายวรกิจบรรหาร (ประยงค์ ภมรมนตรี) มหาดเล็ก (ไม่ทราบปีถึงแก่กรรม)- 24 กุมภาพันธ์ – พระครูสุดานุโยค (สุข สุจิตโต) เจ้าอาวาสวัดบันไดทอง (มรณภาพ พ.ศ. 2518)

**มีนาคม**
 2 มีนาคม – สมเด็จพระสังฆราชเจ้า กรมหลวงชินวราลงกรณ สมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ 18 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2531)- 9 มีนาคม – พระยาไชยยศสมบัติ (เสริม กฤษณามระ) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังคนที่ 5 (อนิจกรรม พ.ศ. 2521)- 17 มีนาคม – หม่อมเจ้าประสิทธิศักดิ์ เกษมสันต์ ผู้พิพากษาศาลมณฑลนครชัยศรี (สิ้นชีพิตักษัย พ.ศ. 2472)- 30 มีนาคม – สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (ปุ่น ปุณฺณสิริ) สมเด็จพระสังฆราชพระองค์ที่ 17 แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ (สิ้นพระชนม์ พ.ศ. 2516)

**เมษายน**
 5 เมษายน – สมเด็จพระธีรญาณมุนี (ธีร์ ปุณฺณโก) เจ้าคณะใหญ่หนเหนือรูปที่ 1 (มรณภาพ พ.ศ. 2527)- 15 เมษายน – เจ้าฟ้าสิริสุวรรณราชยสสรพรหมลือ เจ้าฟ้าเชียงตุงพระองค์ที่ 43 (พิราลัย พ.ศ. 2498)- 25 เมษายน – มงคล รัตนวิจิตร อดีตรองประธานสภาผู้แทนราษฎร (ไม่ทราบปีอนิจกรรม)

**พฤษภาคม**
 1 พฤษภาคม – สมเด็จพระมหาวีรวงศ์ (พิมพ์ ธมฺมธโร) อดีตรองประธานสังฆสภา (มรณภาพ พ.ศ. 2517)- 15 พฤษภาคม – บัว นิลอาชา (บัว วัดอิ่ม) ผู้ฝึกสอนมวยไทยสายโคราช (ไม่ทราบปีเสียชีวิต)- 28 พฤษภาคม 
** หม่อมเจ้าเจริญใจ จิตรพงศ์ พระอนุวงศ์ (สิ้นชีพิตักษัย พ.ศ. 2493)
** เจ้ากาวิละวงศ์ ณ เชียงใหม่ พระราชวงศ์เชียงใหม่ (พิราลัย พ.ศ. 2510)

**มิถุนายน**
 11 มิถุนายน – หลวงอิศรางกูรเสนีย์ (หม่อมหลวงแช่ม อิศรางกูร) อดีตรองเสนาธิการทหารอากาศ (อนิจกรรม พ.ศ. 2518)

**กรกฎาคม**
 7 กรกฎาคม – ขุนวิจิตรมาตรา (สง่า กาญจนาคพันธุ์) ผู้ประพันธ์เนื้อร้องเพลงชาติสยาม (ถึงแก่กรรม พ.ศ. 2523)- 14 กรกฎาคม – แปลก พิบูลสงคราม (หลวงพิบูลสงคราม) นายกรัฐมนตรีไทยคนที่ 3 (อสัญกรรม พ.ศ. 2507)- 23 กรกฎาคม – จัง จริงจิตร อดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดตรัง (ถึงแก่กรรม พ.ศ. 2497)

**สิงหาคม**
 2 สิงหาคม – หลวงอธึกเทวเดช (บุญเจียม โกมลมิศร์) อดีตรัฐมนตรี (อนิจกรรม พ.ศ. 2529)- 5 สิงหาคม – พระธรรมเสนานี (ฟุ้ง ปุณฺณโก) เจ้าคณะเขตพระนคร (มรณภาพ พ.ศ. 2527)- 8 สิงหาคม – หม่อมเจ้าพิไลยเลขา ดิศกุล พระอนุวงศ์ (สิ้นชีพิตักษัย พ.ศ. 2528)- 10 สิงหาคม – หม่อมเจ้าบุญจิราธร จุฑาธุช พระอนุวงศ์ (สิ้นชีพิตักษัย พ.ศ. 2523)

**กันยายน**
 18 กันยายน – ทองอยู่ เอี่ยมบุญอิ่ม อดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดนนทบุรี (ถึงแก่กรรม พ.ศ. 2513)

**ตุลาคม**
 4 ตุลาคม – จิร วิชิตสงคราม (หลวงวิชิตสงคราม) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมคนที่ 9 (อนิจกรรม พ.ศ. 2522)- 12 ตุลาคม – เมธ รัตนประสิทธิ์ (หลวงวิลาสวันวิท) อดีตสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรจังหวัดเชียงใหม่ (ถึงแก่กรรม พ.ศ. 2512)- 20 ตุลาคม – พระมงคลศีลาจารย์ (คร่ำ ยโสธโร) เจ้าคณะตำบลเนินฆ้อ (มรณภาพ พ.ศ. 2540)- 21 ตุลาคม – พระครูนิยุตต์ธรรมกิจ (บุญธรรม ธมฺมปฺปสาโท) เจ้าอาวาสวัดเขาแก้ว (มรณภาพ พ.ศ. 2523)

**ธันวาคม**
 2 ธันวาคม – หลวงบริบาลบุรีภัณฑ์ (ป่วน อินทุวงศ์) นักประวัติศาสตร์ (อนิจกรรม พ.ศ. 2529)- ไม่ทราบวัน – ฟื้น สุพรรณสาร อดีตรองประธานสภาผู้แทนราษฎร (อนิจกรรม พ.ศ. 2503)

**ไม่ทราบวัน**
 นายจ่ายวด (ปาณี ไกรฤกษ์) มหาดเล็ก (ถึงแก่กรรม พ.ศ. 2462)- สงวน รุจิราภา อดีตเจ้ากรมการแพทย์การเรือ (ถึงแก่กรรม พ.ศ. 2499)- พระศรีวรานุรักษ์ (ศรี บุญเฉลียว) อดีตนายกเทศมนตรีนครเชียงใหม่ (ถึงแก่กรรม พ.ศ. 2518)- พระอธิการโต๊ะ เลี้ยงประเสริฐ เจ้าอาวาสวัดคุ้งตะเภา (ไม่ทราบปีมรณภาพ)

**ผู้เสียชีวิต**
ไฟล์:Inthawichayanon.jpg|thumb|right|100px|พระเจ้าอินทวิชยานนท์
ไฟล์:พระองค์เจ้าทวีถวัลยลาภ.jpg|thumb|right|100px|พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นภูธเรศธำรงศักดิ์

**มกราคม**
 2 มกราคม – เจ้าจอมกิมเหนียว พระสนมในรัชกาลที่ 5 (ไม่ทราบปีเกิด)

**เมษายน**
 8 เมษายน – หม่อมอิน หม่อมของสมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาประยูรวงศ์ (เกิด พ.ศ. 2365)

**พฤษภาคม**
 29 พฤษภาคม – พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโอภาสไพศาลรัศมี พระบรมวงศ์ (ประสูติ พ.ศ. 2416)

**สิงหาคม**
 18 สิงหาคม – พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าไชยรัตนวโรภาส พระบรมวงศ์ (ประสูติ พ.ศ. 2419)- 24 สิงหาคม – พระราชวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าธิดาจำรัสแสงศรี พระบรมวงศ์ (ประสูติ พ.ศ. 2414)

**พฤศจิกายน**
 23 พฤศจิกายน – พระเจ้าอินทวิชยานนท์ เจ้าผู้ครองนครเชียงใหม่พระองค์ที่ 7 (ประสูติ พ.ศ. 2360)- 26 พฤศจิกายน – พระยาประธานนคโรไทย (รอด รัตนวราห) จางวางกำกับราชการเมืองอุไทยธานี (เกิด พ.ศ. 2346)

**ธันวาคม**
 8 ธันวาคม – พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นภูธเรศธำรงศักดิ์ อดีตอธิบดีกรมพระนครบาล (ประสูติ พ.ศ. 2398)

**แหล่งข้อมูลอื่น**
  ปฏิทินปี 1897 - ประเทศไทย